Gg72_fol-1
author: Sporer, Patricius

[

25

REU NÓ

i

od

R

*

m

w

a

Ms

d

NG

Rn

M

od

:

E

E

s

A

s

A:

R

20

ng-

R

gie

Vr

s

xX

P

RE

»

u

D5

.

ge

*

W

:

3

s

"

w

1

*

s

v

:

2

"

"

N

um

.

d

:f

N

pO

VA

s

E

5

vt

M

&

g

3*

CU

:

"s

s

u

A

y

^

k

-

3

u

x

g

—

Y

3

d

T

[

m

H

u

VM

o

g

wa

26

-t

E

E

uh& N

u

z

p

TE

E

*

em

D

o

E v&«x A.

x

2

d

*

i

2

E

n

551

h.

AU

*

p

x

H

*

g

ia

.

s

i

2

3

C

Mw

ss

mï

ERN

M.

s

DN

EUA

z

U

p m

*

x

«

Due

T

E

enie

Vs

;ï.æw

X

g

.W

$s

M

n

Ls

&

i

«m

d

Isj

E

u

^

*

(

*

.

^

us

w R

5*

j

2

-

-

u

Y

*

:

.w.

PO

:

X

E

x

E

9

AR

d

m

Ua

*

^9

i

m

Hs

M

2

UR N

d

d

d

r

RE

äx AW.&W.

W

E

4

s

*

A

wz

p

s dQ

x

o

ss

M

As

hag

CQ

C

U

d

s

Es

Es

d

st

WUR Z/,wu»

A

d.

x.mv,w

As

m

x

älæm

Es

£

N

:

n

24

t

I

x

M

o

2

I

LE

du

jeoc

YR

iE

Y

2 HA»

A

pX

ii

Nos

d

s

*

r

E

Dd

Ea

E.

AE

x

U

&t

ss

B

d

SRUM

r d

i3

t

w

UAMS

R

u*

2 N m

i.

RRE

E

a

n

A

H

x

3

Ó

fs

U.

2ux.

E

R

ss

PC

x

A

N

W..a

;

2

n

v at

l

N

T

u6

dves

X

$

N

BR

*s

I

a

s

m

T ued

Gq.,.w

3.

3

U

EY

N

u

*

.ä.&w

A

s.

:

2

^

i.

ss

».

4

u

D

m

$f5

E

$

C

n r

f.:.Wn

d

2

w

RE

.Lmu

Y

Y

W.

i

24

)

TRU

:

IN

I^

C

35

42.

RE

diie

v

DA

z

23

E

u a

RA

[ RUR

D

as

TA

E.

u

d.

.&.

254

les

E

L&næ»

IN

ZUP

r

n

AO

i

TE

z

AUE

wL

m

i

A

N

ón

:

A

r

zW

AU

wx Asv

OE

tU

uT

E

d

l

w

m

Ed

x

u

wæ

H—-

R

£

I

T.

J

g.

t VC

ais

g

-

xf

s

£

EY

a

Siun

M

Sedt

s2

a

s

iil

2

æi

T

"s

i

d

M&& 3

d

P

dois

3v

:

$

g

x a

iA

"

T

w

r

f

us

W

n

m

n

x

«

us

X

*

:

p

m

.

3v

2

5

E

i

3

r

vt

v

2

39

Cs

VET

:

V

d

i t

V

PEELUEN

U

.mä

E

V^

x

V s

WE

3

u

Pv

Wææï

i

,w«v

z

E

3

A

5

a

u..u

as

N

à

Es

u

-

a

E

u

RU

:

M

d

3

s

Racy

N

i

5

o

E

S

AU

"

|

qu.

$

E

iA

PT

x

3

3

EE

PA

p

-

X

m

*

,.M

t

o

14

E

"E

*

OE

p

e

2

Ced

RE

Es

"x

d NEN

1

T

eversam,

E

.

x

VMW.

n

JH

G g

E

T PTA

a:,

eitursomys

m

ER

Pa

NScESeraqu

Y5

Ls

ii

d

E.

NESRUR UUK

EEE

xl

EUR

À

i

J

T

at

ld

r

r

X

d

us

muipr u

Es

2

SEUECORAUES : u

X

ol

?

z

r

T

n

d

2

i

E

25

Es

Iul s

z

s

C

m

C ER

p

WMJ

m

at

s

u

a

:

A

Ts

—

i

D

*

a

r

Tv

Ms

d

MM E

t

E

"

SS

m

—

—

DN

Ed

|

1

j|

5

ä

P

"

N

N12«509532040 021

LLDEEO LE TEU

b

UB Tübingen /-

m

s.

€

E.

——

b

j

-

x,/

—

e?

u

2N

EY

,

$

—

m

-

—

—

uÀ

— MM

aute

m

z M

Lt

T

E

R

4l

s

-

"i

-

m

RE

—

"MTM R

TEZ

--

-

/;

—

£2

z

M.

"t

ATE

P F PATRITII SPORER

Ord FF. Min, Recollect. Prov. Argent. SS. Theol.

Lectoris j

ubilati

THEOLOGIA

MORALIS

SACRAMENTALIS

IN IV, PAR'FES DIVISA

-

—

—

—

E

TE

"-

-

o cume

—

U

A

-

i

i*

"

»

ais

s

$

^

s

E

D

:

"

x

EM

E

THEOLOGIA

SACRAMENTALIS

IN IV. PARTES DIVISA

d ln /lruc?zanem

Ordmandorum &C urandorum

EX MATERIA

DE SACRAMENTIS

N GENERE.

/Z

"IN SPECIE;:

Wæ

.

Dc Ordine, & Horis Canomcls.

lI

DeSacerdotio ; Sacrificio, &Eucharlüla.

' lL De Poemtentla.

IV.

De Matrimonio, Item de Peccatis contra

- Sextum Præcc tum,ac de Abortu.

Com.zcm

T Dmnsm

P F. PATRITIO SPORER,

Paiï'avxcnü,Old FF. Min. Recollect. Prov.Ar-

ent, SS. Theol. Le&tore Jubilato, -

Poü Propofitiones dammtas ab Alexandro VII. Innocentio XI

& Alcxandro VIIlL,

M

S»

J z

/l

M.D

Ui EUNER

——

CC. XL

SNNS

3

Editio

/ Vertia.

XX £f

TA

;

ATT

N

p

E

--

R— s

ät

u Permg[u Superiorum , i Privilegio $. (.ogüreæ Majdfatis,

S ALISBURGI

Sum p'ibu: & Typis JoawNis Josgei Mavn, Aulico- Academici

Typographl &Bxbhopolæ

**

0

0b

Q

VTS

777

*

u

x

[5

Ls

E

Y

.:

"

/fl

ia M.

df

Pa

r2

I

35

DEO

TER OPTIMO

-MAXIMO,

Inhabltann lucem maccefübllem,

Incomprehenüblh & Invifibili ,

Tri- fulgido, Tri-radiofo , T'ri -uni

SOLI æTERNO

SANCTISS!M& ET ïNDI

FIDUE.

TRINITATE

TRIUMVIRALE

MONARCH/E

Trlbus digitis appen-

dentl molem umverfæ

Terræ,

DOMINO MEO te DEO MEO,

FERBO DOMINI E7 JPIRITUI

ORIS EUX

TRISAGUE MA JES"ïATI

Cui

"Ter San&tum illud,

Ter- triplicatus Angelorum C horus

Inceffabili voce proclamant:

S S.S. Dominus Deus Saäaatb

TRI-RIVIALI-

NOSTRPE SALUTIS FONTI

PATRI

Sacramentorum Authon,

TILIO:

. Cauíz primz meritoriz ,

SPIRITUIS..

Omms Gratiz Largitori, &c.

HANC

THEOLOGIAM MORALEM

SACRAMENTALEM

Hurmäzmä demiffiffimà , €9 devvotilf/mà canþcmt

.EJUSDEM

DIVIN -MAJE-.

STATIS

" dMip im

catutà pp[i!!ä'älvlm

ÍOAN. jOS. MAYR.

Püsæ

IVIE

,EGI

M

-

C/IESAR

Bu

*

ïxxa

/x

-

Wa

bin S. Cafares Majeftatis Privilegió cautum

P ES

S

j

Typographis & Bibliopolis, he Libros à of

fit omüibus & 'i'ïngulis

R3

lri Ordinis Patribus edi-

N

L M

tos, velimpofterum

i

edendos impriraant, recudant, aut alibirecu-

fos intraS.R. Imperii,Regn*orümq uc, ac Ditionum

b&reditariarum

xsk&k

æ?

Y

Domáüs Auftriace finesadducánt, vendant,, vel di

ftrahant absque

E

EOE

affenfü & facultate di&torum Patrum

füb graviffima mul&a, &c.

Hinc Ego FRANCISCUS SELDER ,

Vicànius þRN

CIALIS, Joa4N, BAPytsTÀ MAYR,

Ord. FF. Min, Prov, Argent.

Yypogtapho Aulico & Academico

Salisburgenfi in impreffione Theologie Moralis

^

fuper decem Pracepta à M. V. F.

PafRirTIO Sronrn , cjusdem Provi

nciz Le&ore Tubilàto , ac Diffinitore

compofite,

per prefentes facultatem concedo utendi dictó Privilegió,

In quarum fidem has

mta manu fübícriptás;

Officiíque ügill'ölm unitas dedi in Co

nventu -noü—ïrc;JrEgraxäo

dieï 1 j Julii 168 j

ho

o

-

dio.

2

F. FRANCISCUS,

, , qui füprà..

C

&

Rinevaro

Faculatum,8 Prjoi/i

Jare:.pro omni-

Lbus Editionibas in quacutuque for1ná.

*e a

üm JoaNNEs JosgPHus MAYR, Typographus, &

Bibliopola Auli-

m

co-Academicus Salisburgenfis , pró plurinor

N

£

opera Patritiana, feu Theolo

um exfpectatione, cogitey

Decalogalém, Mult.

giam Moralem, tàm Sacrameütalém,

quàm

SS. 'Theologiz Lecto

Ven. P. Parkirit Spoggx , Provincic noftra :

?

ólim.

5

ris Jubilati ; reimprimere

; & defüper meani expe

iL

27

tierit Licentiam , hisce eandem renovo, & lib

enter impettior Faculta-

*'

HÉ

j

tem, éadem opera, in placità formá reimpri

mendi ad multorum fola-.

tium , & animarum Curatoribus i

nífübfidium. Daba

ao 1'

»

, d

ï

m m Cbhvmü.;

€2. Deceribris 1710. füb Qrdinflx-io figillo Minozj.

lia .a&;äfn:&iä,;

$4. MARC

ELLINüUS S'EDEL,

manie- Fratrum. Minoru

Provincie Argentiriz , feu Supcrioris Ger-

. - Minifter Provincialis.

m Recoïï&:&oxfutxli

nai P.D

FaculmsP/urzmum Räz)äïe

AC

46 p.t.Vicarii Provincialis.

ufimiteris Geizeïalä

GE

z.

N

EY

TRANS

GO F. WoLrcaRous Zzx; totius Ord, Seraphici Diffinitor Genee

ralis , ac p.t. FF. Minor. R ecolle&, Provincie Argentinz Vicanrüs

E

PnoviNciALIS., hisce Facultatem, quantüm in me eft; concedo; ug

i

j

hn

N

Truroroera Monatis SacRAMENTALIS À M. V, P. PaTRiTIO SPORER,

V

)

D

SS. Theologis Le&ore Jubilato , ac Provincie noítrz Diffinitore

M cpis

AT

f

confcripta , ac à Theologis ad id depuctatis lecta ac ceníà prelo da-

NS

ripoffür. n cujus fidem has Officii mci Sigilló runitas dedi in

Ctiäemg

noflro

Paflavienfi , die 2 1. Noyemb, Anno 1681;

ngSr ,

P, YOLFGÀ NGUS$,

r

qui füpra;

B d

x5 pprobationes T. bïalagamm Oïdz'njs. |

d nondaro flurimüm Venerabilis Diffünitorii Almze Prbvincia;ïi*ioüræ Ai&xhat;iæ few Ar-

| J centinenfis Ordinis S; Francifci FF. Min. Recolle&. Ego infrà fcriptus THEOLOGIAM

MORÁLEM SACRAMENTALEM M.V.

. P. ac Venerabilis Senis , P. Parkrrti Sronzn , Paffa-

vienfis , Ejusdem Ordinis & Provincieg, SS.

'Theologis Le&oris Jubilati , & tertio Diffititoris

& perluftravijnec quidquam,

A &válisjn hac Palosftra jam ultra triginta annos exercitati,vidi,

^

uod aut Sacrie Fidei Orth

odoxz , aut caftis moribus quomodovis repugnaret , inveni, quin .

tum ob facrg moralis doGri

ng profunditatem , tum ob miram & fuavem ftyli claritatem,om-. -

nibus ( przcipue

animarum Paftoribus )

& le&tu jucundiffimam; & pro ufü quotidiano utilit-

fimam cenfeo..

Dabam in Conventu Noftro Salisburgenfi

Ejusdem Ordinis ac Pi'ov,in.ciaf ,

uperate Salutis M.DC.LXXXI.

d;c 8. Januarii '*.i&nno feci

X :

UE

r ERUEe Aaccardilcaüdéch. eam

[2

"Voti& Conyentüs;p.t.ïSS "Fheol.Le&.Ordinar.

JAE:

^

Ó m E- mändäto V.ehci;abïlis Diffinitorii N

^

Y

oftri perlegi

THEOLOGIAM MORALEM SA-

Ord. EF. Min. Recolle&t Provinciae

l! CRAMENTALEM à M. V. P. F. Para1rIO SpoRER

Argehtinz Diffinitore A&tuali, acSS.'The

ologi: Le&ore Jubilato concinnatam,

in qua nedum.

s

bonis moribus, aut fidei Orthodoxz nil contrarium r

H

eperi, fed infüper tanta maturitate & cla-

ritate teftor compofitam , ut non modó Tyr

ónes

five Q:

Ordinandi , (ive Curandi; fed & quicun-

ff

que Sacerdotes curati ; aut qualicunque o

io paftorali in Ecclefía fungentes, adeóque etiam

viri, quin Magiftri, non habeant infp

&

icere, dedignari..

. Quam proindé ob adeó extraordina-:

Dabam ex

yiam claritatem cum luce tantam

fympathiam , luce publicà digniffi

afeo.

^

nuar. 1681.

fmlam ce

Conventu Noftro Saüsbqrgenü 7:Ja

-

.

F

- RODERICUS SCHNABEL;

;

iV//

/?S. 'Theol. Le&or Ordinarius. . .

: ,

E ILI

4

E voluntate Su;gefïoi'um' THEOLO

GIAM HAN

C

" MORALEM SACRAMENTALEM

! &M.V. P. Parnirio. Spongx , Ord. FE Min. Recollect. Provinciz noftrz Argentinz, SS.

1

'T'heologise Le&ore Jubilato ; magno labore

y

& induftriaex probatif/imis hujus etatis Autho-

ribus colle&am , ac mira ftyli fuavitate, claritat.

^

b

e; & foliditate conícriptam , jam anté quidem"

füb alia forma minori impreffam ; mod

O ver

!

34

d deliderium plurimorum ;. pro hac fecunda

legi; & relegi ; & profixis ubique fummartis ,

impreffione rnajori, pluriés attenté , & accurate

ab erroribus & mendis omnibus , quantüm potui , correxi. . Et quia Materias de Sacramentis i

generes in [pecie di-' fac

vis Ordizibas . Horis Canonicis . de Sacerdotio , Sacrificio , u Estbariflia, d: Pe-

itentia, c Mairimonio;

"

aliisque anuexis clarifime pertra&tat, Difficültates, cafus varios, & Quz-

fliones aliàs difficiles &

X

perplexas, omnibus tamen non tantüm Ordinandis & Curandis ; fed

& jam Ordinatis & Curatis ; Confeffariis,

& ánimarum Paftoribus, aliisque Eccle(iafüicis Confi- «

liariis, fcitu fümmé neceffarias ; nervose ; folide; fandamentaliter , & do&te refolutas exhibet ;

deo eandem omnibus pro folatio, utilitate ; ac ufü facillimo; & quotidiano plurimüm comen- -

i

:

do. ExConventu Noftro Salisburgenfi r6. Decemb. 1689.

E

j

4

L

&

E.DEME

]

'RiUS WID

LAIN

; Ejüsdem Ord. & ?rOVinää |

inprefató ConventuSS. Theol. Le&or Ordinarius.

j

fiä;cä;lzas' Reverendiffani. Meiropoliticà Confiflorii Salisburgen(is.

?

X Mandato Reverendiffimi Confiftorii Metfoþolitiöi S

alisbur

genfis attenta confideratio-

r

ï.j

-

;

ne vidi , legi, & examinavi THEOLOGIAM.

MORA

^

LEM SACRAMENTALEMAM. -

F

V; PL F. Pavairio: Seoazn, Paffavienfi , Ordinis FF: Mini;

4

í

Recolle&. Provincig Argentinenfis 55.

V

'Theologic Le&ore Jubilato colle&tam & digcftam : quz cü

m bonis moribus, act Orthodoxz

Fidei non adverfetur , fed multa eruditione ac perfpicuá doGrina , puriflimóque calamo ma-

teríam de Sacramentis in genere; & in fpecie de Sacris Ordinibus , Horis Canonicis , de Sacer-

dotio ; Sacrificio , & Eucliariftia ; de Poenitentia, & Matrimonio , caterísque annexis pecca-

tis contra fextum Preeceptuim; & de Abortu; fine ullo abortivo; nervos

$; breviter & clar

pertractet ; ideo prilo digniffimari cenfeo

.^ L JOANNES ]U

LIUS »x MOLL ; Provincialis Auftriacus,

isburgen(is Sedis

. Celfiffimi Principis , & Archi-Epifcopi Sa!

" Apoftolici Leg

áti, Confiliarius Conüfïoxjialis ,

& Collgg-

BMV ad Nives Cänoq.icus.

t

«

£

ha

CT

Vaf ii

ä

cum & Seälonum

ieu Matemrum.

SECTIO d.

PARS

l.

$1tne Ordo Sacramentum; ; quando,& quomo-

CAPUT E

do à Chrifto inflitutum? & . quinamin fpecie?

E Natura, Numero , & E H'e&u Sa-

SSECTIO. Ill

. (44

CrälDCDEOZ'Qü] Iü com mum.

1

DeMatena & forma Sáeramenti: Ordlms ge-

SJSRCTIO: T.

neratim; e)usdämque Miniftro.

47

SSECTIO lV.

!

Dc Natura & numero Sacr amentorum.

I

pe Sub)e&o Ordmls

Y

55

SECTIO II.

SECTIO V

Qua fint differentice communes inter Sacra-

menta Novie. Legza

j

Quæ füi igulorum Ordinum defimtso matería,

. SECTIO. IH

forma & ofhcm ?

72

De Grma corhuni Effectu Sacramcntorum ;

SECTIO VI

SECTIQU IV

Quæhs difpofitio requiratur in, minifteriis di-

; &orum Ordmu ? ubi oblter de Paramehtis.

De Charactere fpeciali aliorum Sacramento-

CAPUT,. VI.

(76

rum effectu.

9

W

CAPUT ii

Dc Obh gatxombus Ordinatorum feu Cle-

LA

l

De Matcna Forma, &IntenuoneSacra-

rlcorum.

78

I

IIICDEOI' um.

12

TRACTA TUS APPENDIX

n

L

SECTIO j

De.

)

De Materia & Forria Sácrz amentorum in ge-

Obhgatlonc remtanleorasCanomcas 86

nere..

12

GAPIFT, .E

SECTIO II.

Dc Materlæ &Formæ mutauonc interruz

(&ahs, & quorum fit obhgauo recitandi

etitione, &c.. .

14.

Hora$ Canonicas ?

97

prione; € rcg

ECTIO. IIl.-

CAP UT IL-

De Intcntlone requifita ad Sacramenta confi-

Qalxter recitande Hore Ganonlcæ ? 9 )'

c1enda.

17

SSECITIOOL

H

SECTIO iv.

Qghs intentio requifita in Horis recitandis?

$

An, &quahs intentio requiratur in fuf'c1plen—

J-SEC TIO 1

(96

(

te, ad valide füfcipiendum Sácramentü. 26

f

GAPUT Iii.

Q-ahs attenuo requiratur in recmandlsHorls'

ECIIO:

H.

(102

ni

De Mmlftro Sacraimentorüm.

30

Qualis integritas materxæ fervanda in reci-

1

SECTIO L.

tandls Horis ?.

109

"J

Q-xs fit Mmlüer Sac1 amenti valxdä conferen:

SECTIO IV..

j

dx in cómmuni.

30

Q]æ forms, qus alia obfervanda in recitan-

z

SFCTIO II

- dis Horis Canonr(:ls L:

114

[

Quid requiratür ; ut Mifiifter etíarn licité mi-

CAPUT III

j

niftret Sacramenta ; feu ut Conficiendo non

[

eccet

De Caufis exculantibus ab Horis,

124

SECTIO Ill

3i

PARS Ill

d

Peccétne (Emper moraliter Minifter in ftatu

CAPUT. 1

p

peccati mortali$ Sacrámentüm miniftrans ?

De Presbyterátu, feu Sácerdotio: pag.1i 5

SECEEO J5

(33

CADPUT. H.

Liceátné ahquando etere ; &reapere/Sacra-

. mentutn à Minifiro mdxgno feu cum pec-

Dc Sacrificio in commum & Miffz in

cato mortali collaturo ?

fpccxc

144v

j

SE&TIO. V.

35

SECTIO I

h

De Sacnücm in communi.

144

j»

Quàm; gravxter peccet , qui Sacramentum ml-

SECTIO. .H

0j

niftrat mdlgno? analiquo cafü hcmä 2

37

fti

ICAPUT IV

De Ipfo SS. Miffz: Sacrificio. .

148

Qodnam fit lübje&tüm capax Sacramen-

SECTIO III.

d

De Hoftia Sacrificii Miffze..

1fi

(

torum valid8 & licité fufclplendoru 39

CAPUT

IIT,

jv

l

CAPUT. Vv;

De Ipfo SS, Eücharifti& Sacramento. 15

De Sacramento Ordinis in genere & in

SECTIO I

(Uy

- fpecie,

40

De Eiï'cntla Euchariftiz,& contentis in ea. 15 é

«

SECTIO I

SECTIO II.

i

l

di fit Ordo?quot? & quotuplex ?

4t

De Materia Sacramenti Euchauülæ.

164

26

-

ABECTIO. II

mbus modis umvei:f' im dclcan-

Qus&.incid.

tur venialia ?

26*

DeF orma Sacramenn Euchariftise.

177

CAPUT IV.

CAPUT lI

DeSacramenti Euchariftiz , ipfiósque SS.

De Contritiónc.

269

Sacrificii eff&tu , valore ,fructu.

SECTIO £.

183

SEC'IIO I.

De Contritiotie generatim fümptà. -

269

De Effc&tibus Sacramenti Euchariftige.

183

Quzeft. I.. Quid tit Contritio genemtlm füm-

SEGQTIO - II

ta?

269

Dc Fructibus Sacrificii

188

Quseft. T. Qualis debeat eífe dolor in omni.

)

SECTIO II

contritione generatim ? -

272

Qlantus fit valor , & fructus Saérificii ?

196

Quacft. HI. Quantus effe dcbeat dolor contri-

tionis ?

SECTIO IV.

271 -

De Apphcauone fru&ás Sacrificii.

199

SECTIO II

CAPUT V..

De Contritione perfecta.

279 -

DeSacramenti Euohaufuæ, & SS. Sacrlfl-

Qusrft. I. . Quid fit Contritio perfe&ta?

279

Quieft.II. Qualiter Contrmo fit neceffarxa ne-

cii Miniítto, Oïm ente, Oblanone, &

ceffitate medii?

28g .

Stipendio,

209

N

SECTIO t

Quaft. III.. Qualiter Coctritio f' t.neceffaria

neceffitate precepti ?

292

Quis fit Minifter Sacramenti Euchariftie con-

Quseft.IV. Qui funt eftectus Contritionis per—

ficiendi, & difpenfandi ?.

209

fedtw ?

299

SECTIO. II

SECTIO III

N

Q*gls & quotüplex: OfFerens SS.Sacrificii Mif-

DeAAttritione,Contritione imperfecta 5 maxi-

212

SE CTIO IH

Iwl

mé ut requifità ad Sacramentum Pa,mten«

De Sactificii Oblatione.

306

215

Queseft. I. QJd atrmo feu contrmo imperfe-

SEGATO IV

1

&ta?

306

De Stipendio Miffz.

222

Quaft. IL.. Qualis dolor requiratur ad Sacra-

CAPUT VI.

mentum Poenitentigz ?

315

De Requifitis ad Sacrificium celebran-

Quzseft.III. Qualis dolor füfficiat ad Sacramcn—

tum Peenitentis ?

duni

428

SFCTIO E

Quzeft.IV. Quando eliciendus eft dolor mSa-

Altare cum fua SupelleGili.

228

cramento Poenitentize? -

320

SECTTO. l.

SECTIO IV.

De Propofito rcquifito ad contritionem , &

Cahx ; Páàtena, cum fua Supelledili

251

Sacramentum Poenitentiz.

325

SECTIO Il

Sacre. Veftes;

234.

Quzft.L. Quale propofitumr equxrltur adboé

SECTIO IV

Sacramentü valide & licité fuícipiendá? 325 ,

Sacer Ritus

237

Quseft.IL Quid : agendumConfeffario camPoe- .

SECTIO V

nitente contmuo recidivo?

339

Sacer Locus

CAPUT I

SECTIO .VL

24I

De Confeffione Sacramentali, ejüsquere

'Tempus Miffz.

243

quifitis.

536

SECTIO VII.

Quaft. przamb; Confcff O Sacramentahs quid;

Jejunium naturale.

247

SECTIO' VII.

quotuplex quasque conditiones requirens?

4

Confeflio premittenda Sacro , vel Commu«

336

Bioni.

SEDTIO TL

j

DeIritegmtateConfeinums Sacramentalis.3 8

PARS lIll

Quaeft. I- Qualis integritas requiratur ad Con-

feffionem Sacramentalem ?

338

GADUT "TL

Quseft. IT. Quzinam peccata necéffarió con[i-

E Sacramenti Poemccduæ Ffï'cnua,

tenda;?

D

partibus, materia.

SECTIO I

Pag.257

Quarft. III. Àn étiam peccata dubla ut dubm

confitenda fint ?

j

346

(Lïd eft Poenitentia ?

257

Quseft. IV. Quznàm circumftantiz neceffarió

SPETIO:4L

explicandz in.Confeffione ?

349'

-

Quie , quot; & qualesfünt partes Pcenitentise

Q-æft V. Qualisnumerus peccatorumnecef

feu Sacramenti Poenitentiz ?

260

356

SECTIO III.

farió expnmendus in Confeffione?

)os,& quotuplex eft materiaSácramenti Poc-

Quzscft. VI. Quando füfficit integritas formalis.

nitentiz ?

tantüm Confeffiónis , (ic üt alniua peccata

263

licité reticeantut ?

363

SECTIO IV.

SECTIO i.

De Materia fufficiente , & dubia Sacratmenti

De Confcflione vera , fecreta , vecali. -

367

Poenitentis.

263

Qu ü&

—

A?

SECTIO Hl

)

Queft. I Qualiter ConfeHïo dgbät effe ve.

6

re-

De Bonitate, & Scientia Confcffarii.

436

uzít.I. Qus bonitas requiratur in Confet-

&

j

Qläf?' II. Qualiter CohfeHïq dcbet effe þgc

6.

fario ?

6

Qusrft.TIT. Qualiter Confäffxþ debet e[i'eB

"UO

Quseft.IL. Que fcientiare

quiratur ad Confä

f-

j

tAlzs $

370

x farium? . .

257

SECTIO IlI.

SECTIO IV.

371

lie Obligation

e& Officio Confeffaril. — 459

$

De Confeffione invalida repetenda,

I

Quacft. unica. Quando Confeffio eft invalida,

Quzft.I. Qualiter, & de quibus tenetur Con-

P

quando &

quomodorepetenda? : .

,371

. feffarius Peenitentem examinare , & inter-

i

[

- SECTIO IV.

rogare?

439

7

De Neceffitate & Obligatione Confeffionis.

Queit. II.. Qualiter & de quibus tenetur Con-

377

feffarius infïru;re, & monere Poenitentem?

J

Quseít.I. Quando obligat pfæbeptum

divi-

vca pE

"

num Confeffionis ?

377

Quseft. ITI.. Qualiter Confeffarius ten

etur ab-

folvere difpofitum, & non alium?

(

3

ll

uzft.IL,Quando & qualiter obligat prece-

i

ptum Confeffionis Ecclefiafticum ?

377

Quzít. IV. Quid agendum Confeffatio, fi er-

ln

CAPUT IV.

ravitin füo officio?

444

m

DeSatisfa&ione Sacramentali.

382

CAPUT VII.

q

?

Qysft.I. Quid eft Satisfactio Sacramentalis ?

DeSigillo Sacramentali,.

446

quis effeétus ? quz neceffitas ?

ibid

Quzft.I. Quid eft Sigillum Sácramentale ?

1

Quaett. IT.

Qu

anta ,&: qua*lis Poäqitcntia in-

jungenda?

i

238

- quanta & qualis ejusobligatio ?

446

i

uzít.III Quando

imponendä & im

plenda

Quaft.II. Quznam eft materia Sigilli Sa

Ccra-

i

?

cenitentia ? à quo ? & qualiter commu-

mentalis? feu:

'quængm cadunt fub Sigillo

fe

tanda?

390

" Sacramentali ?

M

CAPUT V.

Quaeft. ITI.

N

n

ict

(

fionis?

Ql-inaxïx' obligantur Sigillo co

3

De Abfoluti

one Sacramentali.

:395

Qusft. IV. Qualiter licet, & nonlicetutin

[0

n

a

uzft.I. Quzforma Abfolutionis confüeta,

titià exfola confeffione Sacramentali habi-

füfficiens, neceffaria, & przcise effentialis ?

tà?

"J

46

M

Quaft.II. Qualiter

PARS IV.

10

folutionis?

p;-oferenda eftForma 3&9!)4

j

Quseít. IIT. Quando Abfolutio danda ? quan-

CAPUT.L

—— do repetenda, fpecialiter refpectu excom-

nio & Sponfalibus, P. 461

b

tf

: municati,

& moribundi?

401

E Matrimo

SECTIO I.

I

CAPUT VI.

DeImpedi

m

j

25'

De Confeffario ac Mini

habilibus.

mentis Matrimonii , & Perfonis in-

"n

(tfro Sacräniegti

n

Ponitentiz.

407

Crsssts I. Impedimcnt(;x'umi

Corfefias ;nfïzjöfï

SECTIO 1.

Gens Error. Conditio.

:

letus. Raptus.

De Confeffarii

approbafiön; * ;jurisdi&idnel

Clandeftinitas.

q

eneratim.

408

CrassisII. Impedimentorum.

Libertas obz;;;m

jf

uzeft.I.- Quis eft Miniftei*Sacramehti,fP

cni-

alreri. Votüm. Ordo.

-Ligamen. Hone-

jl

tentiz validé adminiftrandi ?

8

as

»

o

a

in

0$

sss TT Impcdfmentdrüm.

470

Quaft.II. Quid & quotuplex eft Approb

. &iv. Coníà

Nimia conjun-

)

fpecialiter deapprobationeRegularium.410

nguinitas, Affinitas. Cognatio.

uxft.III. Quid ? & quotuplex eft jurisdidtio

CzassisIV,

.. Crimen.

:

478

)

generatim, fpeciatim : ordinaria quid? quo-

ïdäpeciiäencorum. Nimia di

d

olv

rum ? à quo ? refpe&u quorum ?

I

tia, Cultüs difparitas. Impotentia.

490

l

Quaft. IV. Jurisdictio delegata quid ? à quo?

SECTIO II.

n

-quotuplex ? quibus modis ?

416

DeMatrimonii Promiffione,

Ti

ac Confenfü de füturo.

feu Sponfálibus ,

j

M:

izft. V. Quid jurisdiétio certa, probabilis,

ubia? ubi eramde Errore communi. -

SUBSECTIO.

499

41

7)

ugft. VI. Quid jurisdi&tio univerfalis, & re-

De Caufisjuftis diffolvendiSponfalia.

$o6

(to

: ftricta ? fpeciatim pro articulo mortzs.

421

SECTIO IlII.

4

* SECTIO II.

De Mattimonio Legitimo,

ut Contra&tus, ac

t

De Cafibus refervatis.

23

Confenfü de pracfenti.

j

Qüsít.I. Refervatio

quid ? à uo ? quor

uni

SUBSECTIO.

$ I;)

jl

peccatorum ? fpeciatim re

i.

De Co'nf?:nf"u

conditionato.

)d

forum.

pe&tu Keligio-

SECTIO IV.

$26

x

uzeft. IT.

Quis potþü abfolvere à cäiïbusü:-

De MatrimonioRato, ut Sacramentum eft, e«

: f?vatiü

426

jüsqucïSolemnitate*,& Indiffolubilita

te:p3s

j

SUB-

|

]

-

f

SECTIO É

*sizB S EA.C.T'-I O.

DeIndiffolubilitate, & Diffolubilitate Matri

De F'ornicatïonc-fïmplici.

$93

monii,

CSECTLIO

II

CAPUT Il

f

Raptu..

$9?

-D;e/ Stupro ,&

SECTIO

III.

Dc Obligatione & Peccatis Sponforum ,

D

De Inceftu.

603

& Conjugum.

IV.

SECTIO I

606

onforum.

De Sacrilegio Carnali.

V.

De PeccaF:is Sp

SECTIO I

$49

C SECTIO

De Peccatis contra naturam.

608

DePeccatisConjugum in contractuMatrimo-

SECTIO . VI.

nii, ejusque invalidi revalidatione.

zEFS

DeImpudicitia interna & extern

Cordis, Om',

SECTIO, lL

^

De Peccatis Conjugum in ufü Matrimonii, &

Afp'e:ït;?s G 731&;2:.

. 619

jugalt.

CAPUT IV.

| debito C,(,m

; SUB

Z

SÉCTI 0 ;

$64

ceni;.

De Obligationg D

ebiti conjugalis.

$75

De Aboxtüs procurati mäliciä & p

$;

o LO IV

VSECTIJO L

&

Peccata Conjugum contra Matrimonium, ni-

Abortus Foetüs inanimati. -

627

mirum de adulterio & reftitutione inde de-

bita.

:

30

"ShOTIO 1 75-

S[I"BSECTIO.'

'Ab;ortus Foct

üsanimati directé caufatus. 6 jo

»

$83

SECTIO HES . .

r

Dec Refüitutione ex adulterio debita.

Abortus idem moraliter caufàtus.

634

CÓXCOXPUT IIL

SRCTIO .IVi-

Abbrtus ide

v' tus.

De R;quuis'*Pcc'catisg contra IV. Praee-

m cafualiter vel dubié caufa

ptum.

$25

639

S

SN

WA

IV

Y

l

N

«M///

N

X

fl 0/0 (

XW

SS

RE

sst

N

V

LU

N

]

h XKXX

UA

ERE

SS

»S

v

-;;-v

l

EOs

3

q'&

y

K

À

()

:

E

N

Y

Ls

3

ä

-

[

N

M

CA

s

)

E

NY

«

s

-1/

—

SSSN

E LA

z

N

É

,b'ï

E3

M

SSN

SS

M

[

N E

3»

E

LOA

jä

PA

O

N

SSS rR

E dl

A

2

üN

E i

N

RI

N

N

xN-

zi

)&

—f

e

(

a

EOEf .l

UE o

3

BÀ

D

N

( E.

P

y

)5

E

-x)s

2 )

untt

d

U

*

j

N !/M

Ws

*'?'æ 7

'/

(

(j

*

i

5

f

E

^ A

y

D E

Ó

7 1*'&»

u

ä

Ungr

C

^

)

xxä) h

]

;—ä

*

X

M

7

i

"

£2

-

/

P

x

j-u

E

ii

h

Q:"F

RU

A

&

j

"d

N

lt

IHEOLOGILEt MORALI

.

W

L

K

SACRAM ENTAL IS

1

PobR X w

y

ln&ru&:o Ordinandorum- crcner hs

$l

l

OEX MATBRIA

j

Dc Sacrainentis in gcncre àc Ordinis 1à 9pec1c.

l: hisfex erunt apità; i. Denaturá;

POI'IS

audls*prolanonem externam .formz : VE

i

E.

N

te bu,atzz,a o coque figió cognito , fimul duceris

)

Yumero;& effectu Sacramentorum

ls.

y incomiuni.

2; De matetia ; for-

in cogmuonem interüa- fanctificationis; feu re-

(

generationis fplrxtuahs ànima ;& ablutionis ani-

»]

AS

d

ma, & intentione Sacramentorüm;

AV

äyvo*.

3. De Miniflto Sacrámentorum.

mze baptizati per infufionem gratiae fanctificantis:

atque in cateris omnibus;

Quippe

4- De iubj»&o feulufcxpmnte Sácramentorüm. j

Omnia Sacramenta de facto inflituta funt it

De Sacramento Ordinis genératim; & ptopriis fin-

fignis fenlibilibus : Atqué ita inftitui omnino con-

gulorumOrdinum in Ípecie, usque ad Sácerdotiuim

gruebat;

exclufive, 6. Dcüatu&obl1-rar1ombvsCïer1corum

De poffibili non eft taum, T yto, difpu-

feu Ordinatorüm : cum Tra&atu dppena ic& deo

tare

Raiio congrua eft; . Quia Sácramenta . de

Hor is Canonicis. In nomme Domini incipiat

fádo inftitüta funt ut. fignà facrá ufüalià totius

Commumtatls Eccleflæ & Corporxs Chrifti vifi-

CAPUür d.

bilis; in qmbus iimirum Chrifti fideles inter fe»

De Natura numeto, öc cfïc&u

commiünicare debent: atqui non pote[t effe figs

hum ufüale in Communitatis bonum pro hoc fta-

Sacramcntomm in- coramul.

-

tu, nifi fit fenfibile ; cüm ob dependentiam intel-

lectósà fenfibus pro hoc ftàtu ; nullus poffit alteri

SECTIO k

éommiuni£are ; nifi per figna fenfibilia; vifü ; aus

De Natara €9* udero Saammmtomm

ditü; &c. ut experlentm nimis notumi eft: ergo

SUMMARETUM:

&c. Aliam ratioriem fignificat D. Joannes Chry-

d. Sacramenium, 2.eff (iquum voifibile:

foftomüs Homxha 83. i Matthaum dicens.

$£

4« Invifibilis Gratié s

$, Nen nud? |p. culativum , fed pyaclicum.

incorporeiti effet ,incorporea dediffet ipfe. tibi doná;

6, Differt à Sacrifitio etiam N. Legiss ac etiam

Aunc autem quoniam conjuntla eff carporz Animá

7: &« 4 Sacramentis V. Legisz quia Sacramenta: IN L. fde

fub feufibilibus tibi intelligibilia tradit. — Hacc &L

£iunt bominem Sanctum . illà Sacrim fa/um;

plura S. Doct;

$: Il

1o. Ulque ad n. 14. àquo , ( qualiter inflitutat

14. Sacramenta N« Legis [unt fotemi.

RE

4

Invifcbilis Gratid;

15, Cur non plura ; vel Bauciora i

Xprimitur effe&tus Sacramientorüm Nova

^ Acrámentum N.L - eff fignim vifi btle mw/" b:hy

—^ Legis; qui generaliter in oimnibus Sacramen-

gratia , ad bóminem fanttificandum divinitzs

üs eft Graiia fantlificans mhærens j mmxrum

n

X m

m/inutum - Hanc definitioneim ego puer primitüs

qualitás illà fupernaturalis excellenmfïima qua ho-

in fcholis didici ex Catechifmo- parvo laudaciffimt

ino formaliter fag&£us ; juffus , & gratus Deo; ba«

P. Canifüi , & etiamnum imihi fapidam Tyronibus

résque aterua beatitudinis contituitur:

Át in

eommcndo ; & explico verbatlm.

Sacramento Eucharifliz fpecialiter eft Gratia fub-

& L

fifiens : nimirüm xpfe Chriftus realiter & invifibi-

E/l ff égnum vifibile,

liter przífens & contentus fub fpembus Euchari-

Ics u qüiacognitum ducit te in notitiam al«

flicis ; feu accidenribus fenfibilibus panis & vini

S

terius rei : 9ifibile $ id eft ( füb precipuo feníu

tclictis ; ii ordme ad fan&xfïcandum hominem dia

& fenfato per Synecdochen comprehendendo reli-

$né percipientem Sacramentum iflud. ^ Quare»

qua ) fenfibile, fcu fenfu aliquo externo percepti-

Hoftia confecraia in Altari vel Tabernaculo éxis

Ut in Sacrá-

bile, utpotcvxiu auditu , ta&u &c.

ftens jam veriffimum eft Sacramentum: etfi enim

mento Baptifmi , vides ablutionem externam cors

tunc nondum actu fignificet Granam fanctifican-

-

Pa&s l. DE SACRAM;

tcm

Y

D

D

2

dbol. S'acr4m. Bars, 1. Cap. 1 Seél. 1. de Natura Sacram.in gen.

nes & expiationes innumere ) ipfo fa&o & ex

tem , fignificat tamen a&lu Chriflum realiter pre-

fentem ad. finem fanctificandi hominem mediante

opere operato folüm conferebant fanClitatem lega-

digná fumptione , tanquam conditione applicante

lem, externam , imperfectam , quae confiftebat in

externa deputatione ad cultum divinum,in purifi-

Sacramentum ad illum effectum actu caufandum.

catione & immunitate ab immunditiis & irregu-

Neque eft de effentia Sacramentorum , femper actu

fienificare & caufare Gratiam, fed quód, quantü eft

laritatibus illis legalibus fexcentis: ideóque folüm

reddebant hominem faerum , id efL; idoneum ad

de fe, femper fit fignificativum & caufativum Gra-

xiz, fi debitz conditiones vel difpofitiones adfint.

communícationem cum populo DElin cultu divi-

no.

At veró Gratiam fanctificantem , & veram.

.' Sacramentum ergo Novz Legis non eft nudum

fanlitàtem internam ex opere operato minimé

fignum (ut vocant in.fchola ) fpeculativum ; feu

nudé reprafentans & cognofcere faciens Gratiam

conferebant , fed folüm per Chriftam Mediatorem

fanctificantem illam ( quemadmodüm cana & pro«

conferendam olim nudé fignificabant , feu praefigu-

rabant. ' Eadémque in Chriftum Mediatorem fide

miffa barba eft fignum proveCte atatis : hedera ap-

penfa domui , vini venalis : aut hoc ipfum nomen

mediante per actus contritionis , vel amoris DEI

Gratia DEI figuificat gratiam ; fpeculativé fcili-

bené difpofitis folufnodó ex opere operantis quan-

dod;gratiam conferebant : juxta communem do-

cet in cognofcendo tantüm , & nullo modo in ef-

Unde & Concilium Flo-

Íendo? fed eft fignum fimul practicum & efficax ,

&rinam Catholicorum.

rentinum in.litteris unionis dicit. —Saeramentao

feu aliquo mode effectivum Gratie fanétificantis

Nove Legis muli m diffevunt à Sacramentisetee

in effendo, ficut eam aliquo modo efficaciter (feu

pb]þcä, feu moraliter tantüm, de quo infrà à n.45.)

ris Legts, Illaenim noncan[abantGratiam, fed cam

in effe caufet , & efficiat: prout definit S. Synodus

felummedà per, Paffionem Chrifi dandam figuifr-

cabant. Hea antemNoflra & continentGratiam,G

Tridentina Seff. . Cas. 6. & 8. ubi fic detonat.

&i quis dixerit per ipa Sacramenta Nova Legts ex

ipfam digné fu[cipiemtibus couferunt. Haec Concil.

Nota hic incidenter: Sacramenta Veteris Lc-

opere operato non conferri Gratiag , anathema fit.

gis, qua fcilicet ante adventim Chrifti in Eccle-

Quid fit illud: ex oper operato: pauló inferi? difces.

Átque per hoc Sacramentum Nove Legis

f1a fidelium ufurpata funt , alia dicta fuiffe ex Lege,

aliaex,Patribis. Sacramenta ex Lege dicebantur,.

etiam differt à Sacrificio tam Novz , quàm Veteris

Legis: namSacrificium non eft inftitutum ad Gra-

quz fimul cum lege originata funt: ut fupra dictz

tiam conferendam , hominémque fanctificandum ;

confecrationes , purificationes, expiationes , &c.

Sacramenta autem ex Patribus dicebantur, quz

led ad cultum DEI , ejísque fupremam fuper nos

excellentiam & dominationem conteftandam. At

non ab ipfa lege, fed per certos Patres originata

nónne facrofandtum Miffe Sacrificium homini,

funt: ut Circumcifio per Abraham, & (1 qua alia.

Atque hac in ma

to)

enorum DoCtorum Sententia con«

pro quo offertür, Gratiam confert? Non confert

imediate ipfo ufu & applicatione füá per modü Sa-

ferebant Gratiam fan&tificantem.

Circumcifio

cramenti , fed folüm mediaté confert per modum

enim vetus, inflar Baptifmi inNovaLege, emufida-

imprecationis , quatenus nimirum homini intuitu

bat ab origihali peccato, cui antea refpondebat re-

Sacrificii oblati conferuntur gratize aCctuales & au-

medium legis naturz poftlapfüm Adami Patribus

xilia efficacia ad. converfionem , juítificationem ,

à DEO revelatum. Sed haec

»quia retró nos, nihil

ad nos.

BIN

Gratiámque divinam acquirendam, vel augendam

per dignam fufceptionem Sacramentorum , vel

Divinitüs inflitutum.

j

E

alios atus meritorios, de quo aliàs fuo loco.

7w fvinit

ftí.

Significatur Author & caufa effi.18

$. HI.

ciens Sacramentorum Nove Legis. DEus

Zd fanctific

andum Hominem.

quippe folus principaliter & authoritative poteft

Xprimitur finis omnium Sacramentorumb

inftituereSacramenta. Raríioeff. Quia ille iolüm

NovzLegis, qui eft fanctificare hominem per

poteft inftituere authoritativé fignum efficaciter &

Gratiam Dei in via, quam illa vel conferunt, vel au-

certó fignificativum Gratiz, qui poteft. conferre

gent ; & coníequenter mediante perfeverantiá,

ipfam Gratiam : at Gratiam conferre poteft folus

etiam per correfpondentem gloriam inPatria: nam

DEus:ergo &. Sacramenta igiturNoveLegis in-

quod.cjf cas(a caufa, eft etiam c

an[a can(ati ; fi-

ftituit Chriftus quá DEus principaliter & authori-

mülque notatur lata & excelfa differentia Sacra-

4

tativé: quá homo veró inflrumentaliter feu mini-

fterialiter & commiffive per poteftatem Excellen-

mentorum Novz Legis à Sacramentis Legis Vete-

ris: qua differentia fcite exprimitur à Theologis ,

tiz , determinando nimirum materiam Sacramen-

duobus verbis : nimirum quód Sacramenta. INovze

torum in particulari ; eorámque ufum imponendo.

Huic veritati nihil officit, quód Chriftus Do-11t

Legis faciant bomsinem fantium : Sacramenta veró

Veteris Legisfolüm faciebant hominem facrum.

minus non deterfüinaverit inultima fpecie phylica

materiam omnium Sacramentorum, fed Ecclefi

In hoc nempe differunt, quód Sacramenta INo-

vz Legis digné fufcipientibus ipfo facto, atque ex

vel determinandam reliquerir, ut in Sacramento

opere operato conferant fan&titatem feu Gratiam

Ordinis infrà videbimus; autà fe defignatam magis

' fanctificantem hominem. quá homo ver£ fanctus,

modificandam, certis conditionibus, ut in Sacra-

jüftus, & Dco gratus efficitur, ut dictum eít. Sacra-

mento Matrimonii omnes agnofcere debemus, i&

menta autem Veterts Legis € uti fuerunt confecra-

quo contra'tui Matrimonii à Chrifto ad Sacra-

tiones Sactfdotum ac Levitarum ; item purifica;vio-

menti dignitatem elevate Ecclefia multas conditio-

nes

7

-

l

N

7

mmmi.

r /Jeol Sdci*awff szf Cap, l. Sedi, 1, de Numero Sac

3

u

nesad vaïþrcm rääüiütäs äp,pqülit; fine quibus il-

It

! Septem autem tantüm , non plura fünt Sátras 16

12

;ud Sacramentum primitus valuiffet.

menta ; quianulli alteri rei. convenit definitio $3«

i

Il Pfüitutum : Nimirum inftitutione (labiu

cramenti fupra explicata;folis autem illisfeptem &

U.

perpetuó duraturá : adeó ut ex vi inftitutionis pri«

omnibus ad amuffim congrüit tota quanta , prout

i

mitus à Chrífto factz Sacramenta deinceps per-

explicanttum Theologi;tüm Controverfillz. Un:

i

petuó , quoties debité applicata fuerint ; fignifi-

eapparet, cur fotmatio Crucis ; aqua Luftralis ;

Vl«

cent, & caufent Gratiam fanctificantem,

Sunt

Exorcifini , benedictio Abbatis , vel Abbatiílze , &

l

enim Sacramentairiftituta pro fan&lificando Chrie

alia hujüsmodi ( qu& ideo à Theologis vocantur

T

fti corpore perpetuó ufque ad finem muhdi.

Sacramentalia quia partim zmulàntur quafi in«

AU

33 '"Quarevides ; non fuerunt Sacramenta 1. Los

:dolem Sacramentorum ; pàrtim. funt Sácramento-

j

tiopedum Diftipulorum, quá difpofiti eriam intus

rum circumftantiz adjunéta ) non fint réverá Sa«

fi

mundabantug pet gratian. 2. Infüfflatio Chrifti

cramentà ; narr neque conferunt vi füá immediaté

»

in Apoftolos » pet quam SpiritumSanctum illis de-

& ex opere opérátoSanctitatem, feu Gratiamfan- —

Jf

dit. 3. Verba Chrifli ad Magdalenam , & Parali-

Cificantetmi ; fed ad fummüum gratias actuales'&

d-

ticum : Rewüttugtür petcata tua , quz utique

auxilia ad piosinotus &raclus : ut intet alios fusà

i«

Gratiamconferebant. — 4. Lingua ignez inPen

explicat Dicaftillus . d& Sacramentis.d: 1. dub.2.

1

tecofte faper Apoftolos apparentes, & fignificantes

SECTIO Il.

í

h

dona gratiarum illis collata : &c;.— Nam licét hec

Qätæ j;mt--

differentie conmmumes. iuter

un

& fimilia ex volüntate & beneplacito divinofigni-

d;fla Sacramenia nova legis ?

7

ficabant etiam practice gratiam : non tamen ex in»

/

J

SuMMARIUM;

flitutione aliquaflabili vel duratura , fed ex aCtuali

37« Differentja cosimnues Sacrasmenrorum.

d

tantüm praefentaned & extraordinaria ufürpatione

divina.

Quo ipforarfus excluduntur- Sacramen-

18.. ia funt Vcerabilia; I9. 4lia iterabilia,

X

20. 4flia morraoidim ; 2 1 Zha-dvvorum,

ae

ta veterislegis,etiam illà; quae Hgnificabaht practi-

24. Cinádám omnibus nece([aria : alia non;

ts

cegratiam ex inflitutione divina, ut circumcifio ,

25, Ulquc ad n, 28, Quasdo , & quenam Sairamenta di-

non tamen ex ififlitutione flabili , & immutabili ;

cantur formata , cvelinformia à

N

IUf

$, Ufque ad n, 54. Qualiter ,

fMf

bolit&;

revioilcant ?

o quá Sacramehtà informia

qufppxe de(fz]t&o dudqu'm. à

* VD

&

A fünt potiffimum. 1. Alia dicuntur ire U

Y

Qust funt Sacramenta noia Legis ?.

H

Md

rabilia.alia initerabilia.2. AliaSacramen-

14

Untfeptem : Baptifmsns ; Corfirmatio, Ettbdh

tàvfvorumi , aliamortuórum. 3.

ücdánmi omnis

S

j

riflia, Penitentia, Extvema Unllio , Ordo ;

bus neceffaria ; quadami wos nece[Jarid omnibus.

) s

7Matrinnium. notilfima Orthodoxis.

Sic enini

Qd

4: Denique Sacramenta aliquando dicuntur , &

i

: definit Concilium "Tridentinumi feff; ?. Can. ;

funt formata,áliquándo infor mia;

Explico brevis

h

$1 quis dixerit , Xyacramenta nova Legis smonfuiffe

* :

ter per di&in&Os.— S$:

S

i

onenia à Chriffo 3 Efu "Domino noflroinftruta, aut

$. L

effe pauciora ,quam (eptem ,videlicet Baptifmum,

j S*ac'ümmtd itra

biliá 3

einiterabilia)

n

Confir mattonega , Ezgchariüiam,Pæn*itenriamgiix.—

L.

$

ACramenta iterabilia dicuntur utique; q'hæ Tj

tremam U vtl onemy,Ovdinem, Matvimonium : AA

Tiepius fufcipi poffunt , eb quód non impri-

etiam aliquod borum; féptem non efe veré & pra» .

imantCharacterem indelibilem.in anima, fed folüm

e!'v"

prie Sacramentuin : anatbema fit..—

conferant Gratiam fanclificantem ; per peccatum

Fii

15 Atcurfepteratantümi: Sacranienta : 'non plüra',-

mortale ( heunimis facilé ) amiffibilem ; ideóque

velpaucióra? Aa:is à priori eft fola in(titutio &

"

feiteratione Sajqra'menti-lfeeupefabilem. Ethzc

beneplacitum divinum , cur feptem omnino , non

unt quatuor; Ewcbarillia ; Penitentia, Extremá

pauciora. Kariecongruentie hujus fepteriarii nu-

E

Unclio, & Matrimonium.

meri fumitur ex comparatione progrefsüs vitze Cor-

;ne

II Sacrarnenta iuiterabilia dicüntur , que fe-19

lif

poralis cum progreffu vitz fpiritualis. Quia ni-

rel validé füfcepta ; iterató fufcipi nequéünt, eó

mirum congrüum erat , ut progrediamur. in gratia

[lv

quód etiam imprimant Chara&teremt indelebilem

ad vitam fpiritualem auima , ficut progredimur in

]i

inanima fuüfeipientis. . Et funttantüri tria : Bap-

n

natura ad vitam corporalem. Ipitur Bapti[mo lpi-

tífmus , Confrinatto , Ordo.

$

ritualiternafcimur : Covfrrmatione velut adoleíci-

l

Quidfi érgo quis iale Sacramentum iteret : fe-

mus,& toboramuür adpugnam fpiritualem: Ew-

lnl

cundó baptizetur. , confirrnetür ; ordinetur Sacer-

ehartfliá fpiritualiter nutrimur :: Peziteztia fani-

dos? Talisnullum effecturi fufcipit; cünr Sacra-

tatem anime per peccatum amiffamrecuperamus ;

Ml

mentuim illud iteratum fimpliciter fit nullüm : &

& à morbis animz liberamur : Extremá Untlioné

4

f1 fcienterfiat; tam. conferens , quàm iufqipiens

à peccatorum- r—cliQuifsf expiamur: Ordize quis$

peccat mortaliter facrilegio graviffimo: & infu-

idoneus Minifter ad Sacra peragenda , & predicta

(j

perin reiteratione Baptifmi uterque iricürrit irre-

in proximo exercenda inftituitur : eJMatrimonio

gularitatem ; üt habetur cap. 2 de J4po(latis , non

Ó

[1

Ecclefia fidelium multiplicatur corporalitef , ut per

item in reiteratione Confirmationis , & Ordinis:

predicta multiplicetur etiam fpiritualiter ad im-

de his enim nihil expreffum in Jüre reperitur: non

plendumRegnum Coclorum: . Sic fer? Magilter i

eftautem ftatuenda irregularitas, nifi in cafibusJu-

4.4d. 2. 4€ lii paffim , etiam aliter ,& alias con-

re expreffis , u£ contra Navarrum docent.'Theolo-

gi & Canoniftz communiter.

ï

grüentigs- :,'.fïïkgnant;'es.

*

A2

S- IIQ Sd'

4 | Z'bcal., Sacram.'Par:'I. Gap. 1. Secf, II de Differezt. Sacrameit,

[u

&b

1

anert

gratiam primam per accidens, juxta cortte

munem

Doótorum. Quia, cümi talis fion ponát

Sacramenta LM0rzuorum.

obicem grati ratione doloris boná fide putati fuf-

ao Unt illa, que per fe & ex vi inftitutionis fu&e

ficientis ad tollendum obicem peccati, fufficien-

conferunt primam Gratiam juftificantem, feu

ter applicat peccatum , ut remittatur per grat'/iam: ,

remiffioné peccati mortalis actualis, vel originalis :

& ideo fic dicta , morteorum , quod fintà Chrifto

ergo Sacramentum habens vim conferendi gra-

tiam , qua de fe femper eft peccati remiffiva , tali

per fe & primario inflituta in eum finem , ut ho-

conferet gratiam : non utique fecundam, ut fuppos

mini iþi'ritualiter mortus , peccato mortali, legi-

nitur: ergo primam : idque per accidens ratione

dimeé miniftrata reftituant vitam fpiritualem Gra-

difpofitionis fübjecti , non per fe ex vi inftitutionis

tiv. Etduofunt, Baptifinus & Poehitentia : hec

enim ex vi inflitutionis fuz conferunt primam gra-

fuz. Quo cafu ipfa hzc Sacramenta füfcepta fa-

cient ex attrito contritum.

tiam juftificantem : Baptifmus quidem remiffio-

LUE

É

nem peccati originalis, ac etiam a&tualium ante

omnsibus 2

Baptifmum commifforum : Poenitentia veró' re-

ng Satramenta

eceffaria, Aqul(

non omuibus ?

miffionem peccatorum actualium poft Baptifmum

iis.24

commifforum : quz ideo vocatur fecssda pofe nau-

X communi doctrina ín fuis propriis mater

fragium tabula. Quare ad hac duoSacramenta fu-

Z 1. Baptifmus eftomnibus hominibus necef-

farius ad. falutem : Poenitentia veró omnibus &

fcipienda mimimé requiritur ftatusGratiz przvius,

aut ejus difpofitio contritio perfecta: adeó ut neque

folis in peccatum mortale poft Baptifmum lapfis.

Et hzc duo inre , vel in voto etiam neceffitate me-

Judzus petens Baptifmum tencatur elicere contri-

tionem perfeQlam de fexcentis fraudibus , quibus

dii: in re ipfa autem neceffitate pracepti. 2.Eu--

circumvénit€hriftianos ; nequeChriftianus, Latro,

chatiftia folüm neceffitate pracepti eft neceffaria -

omnibus adultis.

3. Confirmatio , & Extrema .

Adulter, Hzreticus &c. premittere contritionem

perfectamSacramentaliConfeffioni, fed fufficiat at-

Unctionon eft füb pracepto faltem gravi neceffaria:

ex communi cum D. 'Thoma 3. p. 4. 7 1. 4. 8. ad 4-

tritio, ex cornuni doctrina in fuis propriis materiis.

M

. Nulli homini in particulari effe impofitam ob-

21 Peraccidens autem eadem Sacramenta mor-

tuorum fepiffimé conferunt gratiam fecundam,

ligationem feu neceffitatem füfcipiendi facros Or-

dines, Matrimonium ineundi , per fe loquendo;

quotiesnimirum füfcipiens jam antecedenter eftin

flatum Gratiz reflitutus per contritionem perfe-

nemofanus dubitat. Attamen per accidens quan-

cam, vel amorem DEI füper omnia , aut alio

doque poteít emergere ejusmodi obligatio ; nam

modo. — Ratio ef! : Quia Sacramenta legitime, &&

ratione Beneficii Ecclefiaftici , fingulariter Paro- .

fine obice fufcepta nunquam carent fuo effectu ,

chialis , füfcipiendus eft Ordo facer: & neceffario

ineundem Matrimonium cum puella, quam fpe .

qui eft Gratia: ergo & bac duo Sacramenta legi-

timé miniftrata jam conflituto in Graátia, ne fuo

Matrimonii promiffi deceptam. defloráfti , aut ff —

effe&tu careant , debent cgnferre Gratiam:; non»

vota caílitatis liber nequeas fervare caftitatem, &c.

1

M.

-

primam, ut patet : ergo per accidens fe'cundäm, feu

augmentum Gratie prioris.

1

vamenta dicun

tur fbr'mdt& vel ;

$. iII.

l

[ ','th.mflo $4c

informia , & qua?

d

Sacramenta viverum.

Acramentum fermatum dicitur, quöd & validezg —

E

Unt illa, que per fe & ex vi inftitutionis fuä

& licité ac fructuosé fufceptum , ftatim , dum

conferunt gratiam fecundam, adeóque przfup-

füfcipitur ( nimirum ir ultimo ivftanti completio-

ponunt gratiam primam , feu ftatum gratiz in fu-

nis fuz ) habet fuum effectum in fufcipiente , ni-

fcipiente.Unde fic dicla, viversm,quod jam viven-

mirum gratiam fanctificantem : qua' per antono-

tibus vitafpirituali gratiae min iftrata, eos novà gra-

mafiam vocatur forsma , decor , & pulchritudoani-

tid augeant. Et funt quinque reliqua: Cosfirmatio,

m , & quá proinde deficiente , manet anima in-

Euchariflia , Extrema Untlio , Ordo , Matritmo-

formis ac deformis in confpe&u DEI: & talia de-

nium. Hecenim per fe loquendo miniflrari de-

berent femper effe Sacramenta. ltaque.

Sacramentum z»wforme dicitur, quo

d-quidemil

bent folüm vivis membris Chrifti, feu jam exiften-

tibus in flatu gratize: adeó, ut peccet mortaliter, qui

validé fufcipitur , concurrentibus fcilicet omnibus

unum eorum fufeipit confcius fibi peccati morta-

eflentialiter requifitis ad valorem talis Sacramenti ,

debitá nimirum materiá , formá , & intentione, fe

lis: fed omnium Sententià , neceffitate przcepti

divini neceffarium eft , ut talis fe priüs reponat in

propter obicem peccati mortalis illicité. fufce-

Ítatum gratia , eliciendo contritionem perfe&tam ,

ptum, tunc non habet effe&tum Gratia fanctifican-

tis, sícque informe manet , animámque deformem

aut Sacramento Poenitentiz , vel alio modo fiat

:

€x àrtrito contritus.

relinquit : attamen , aliquando faltem , füblato illo

Nota rurfus : eadem hzec Sacramenta vivo-

obice peccati mortalis, quafi revivifcens, confert

23

rum per accidens quandoque caufare gratiam pri-

effe&tum fuum privilegio revivifcentiz ; quia fcili«

mam , & fieri quafi Sacramenta mortuorum: quan-

cet manet continuó in acceptione divina ita àp»

do aimirum quis fufcipit ejusmodi Sacramentum

plicatum, usque dum, füblato obice, effedtum fub-

vivorum in ftatu peccati. mortalis , v.'g.'Sacerdos

jecto jam capaci conferat : Et hinc dicitur revivi«

celebrans &c. attritus tantüm , tamen boná fide

feere : quiatoto tempore pracedenti erat qu

al

il

p TE

thuim , vel faltem mortificatum , pullum

fcilicet

pultans fe effe contritum * eo cafu Sacramentum

habeng

/

n d

l

D

- Sbeol, Secrann, Pars I€aþ 1. Sect, Il, de Different, Sacramnent;

$

Yi

habens fanCficationis & vit fpiritualis motum

Extrema Unctione, & Matrimonio. Nam & hae

lii

[a

-; in fufcipiente. Hac pro expl

jcatione Vl;'erminorumb

Sacramenta fecundüm quid fünt initerabilia, ni-

. Jamquoad rem -

mirum durante eádem infirmitate: & durante vi.

dls

7 Duplex occurrit qu?eüio. Prima: qüænam'Saa

táutriusque conjugis: & habent effectus aliquos

m

cramenta polfintfic effe informia? Nullus dubitat

;IJ-

fpeciales fibi proprios, nimirum Extrema Unclio ,

de omnibus , exceptafolá Poenitentià. — Eft quippe

gratiam delentem peccatorum reliquias , & in cx-

,mi

Articulus Fidéi , poffe Baptifmum integerrime fuf-

tremo conflicturoborantem : Matrimonium , grae

j

cipi à graviffimo peccatore permanente & indu-

tiam pacis conjugum conciliativam , & ad munia

Qf

rato infua nequitia. Et paffim audis loquentes Do-

Matrimonii auxiliantem , qui effeclus per alia Sa»

ofis

tores,hominem valide baptizari,confirmari, ordi-

il

cramenta non confetuntur : ergo rationi quóque

nari, extremeé ungi , Matrimonium contrabere in

confentaneum eít , etiam hac Sacramenta femel

ftatu peccati mor:alis ; at non licite , facrilegé, ne-

validé füfcepta fine fructu,

düm infruQuose & informiter.

poítea, amoto obice, ef-

De Sacramento

fe&um gratiz reftaurare.

H

Euchariftiz;pró dolor! res nimisclara. Ratio jam.

. IV. Jam vides nullam fimilem rationem rfiili-;zf

indicata eft. — Quia in omnibus his poffunt con-

tare pro Sacramentis Euchari(lie , & Poenitentiz ,

ttit)

currere omnia effentialiter requi(itaad valoremSa-

cüm hec femper ad libitur fint iterabilia , nec ef-

wl

cramenti , flante fimul obice peccati mortalis:

feCtus fpeciales ita neceffarios conferant.

Quare

ut

adeóque poffuntfufcipi valide, absque eo, quód

Euchariftie ( de Poenitentia alibi)hanc vim cum a-

tl

fufcipiantur licité & fructuosé. De Poenitentia fo-

liis meritó negat Lugo/. cir.NamEuchariftia,quia

C D

la grandis eft difteptatio inter Theologos: eó

fumitur per modum cibi & nütrimenti fpiritualis

» D

:quod difpofitio fufcipientis neceffario requifita ad

animz jam viventis vità fpirituali grati& , nata eft

ff

validé fufcipiendum Sacrrmentum : Peenitentiz ,

folüm nutrire pro eo inftanti,quo fumitur : ergo ; f

(l

himirum dolor fyncerus de peccatis, & confeffio

illoinftanti inveniat mortalis peccati impedimen-

firia

legitima , faciat illud etiam licité fufcipi. — Ve-

tum ac obicem iftius nutritionis fpiritualis;jamnon

di

rüm hac difputatio , càüm multa fcienda fupponat ,

erit nutrimentum,fed ipfo pun&to vertitur in detri-

1

neceflario differenda eft in fuum. proprium locum .

mentü fumentis:quia juxta Apoftolum | 1. Corínt.

$ QI-

de Poenitentia , in tertia noftra parte.

11- Qui mandncat ,G bibit indigué , judic:'um fibi

100

' 28 . Alteraquarílio eft, quenam . Sacramenta fic in-

mandnucaty bibityson dijudicans Corpus Domini.

müü

formiter fufcepta gaudeant privilegio revivifcen-

Tandem mihi verofimillimum videtur , præ-!!y

;nn

tiz , utpoftea ablato obice peccati mortalis , effe--

terbaptifmum , nullum aliud Sacramentum gau-

Pito

&um fuum conferant ? Omnibus , prater Baptif-

dere eo privilegio revivifcentiz , ut fcilicet rece«

fr)

muüm negant hanc prarogativam Pafquez, , Hur-

dente obice, reítauretur gratiafanclificans, — Non

TÀ

tadus , Herinx nofter, alii non pauci , mihi valde

enim funt afferendi effectus Sacramentorum abs-

probabiliter. Contrà omnibus tribuunt alii cum

yl

que fundamento in Scriptura , traditione Patrum ,

i

Caftro Palao hic 4;/». 18. p. 9. Aliquibustribuunt ,

aut Ecclefiz definitione : funt enim Sacramenta

aliisnegant equé multi. Authores videre potes a-

figna ad placitum voluntatis diving , quod nobis

t

pud Lugo de Sacramentis. di(p.Y6. feti. G. && Caflro

ex ScriPtura vel traditione conítare debet : ( ratio-

Palaumcit. : Accipe mentem meam compendio.

ne certó folà conftare non poteít) at prater. Ba-

1

Al

$9 l Baptifmum gaudere hoc privilegio confen-

puifmum , ex nullo tali ca

Vi

pite conftat de ïqllo alio

1760

tiuht fere Theologi cum D. Thoma 3.p. 4. 69. 4.

Sacramento : ergo &c,

10. Et exprefsé docet D. Auguttinus /zb. 1. de

pfe

i

SEC TIO Ill.

6l

Bapti[mo contra Donatiflas. — Ratio et: quiaSa-

De Grátia , conmnni cfeddn Sacra-

Kone

cramentum Baptifmi validé fufceptum femel , ob

mentorum.

í

r

impreffum Charadterem eft initerabile ; & ejus cf-

SuMMARIUM.,

fm

feGtus , regeneratio fpiritualis, fimpliciter eft ad fa-

85 Gratia generatim quid , » quotuplex ?

x

lutem neceflarius : & peccata.ante Baptifnum

m

37, Ufque ad n, 40. Quid , & quituplex

n

gfaüa s babitualis.

commiffa pernuilum aliud Sacramentum remitti

49: Quid ( quotuplex aCtualis

poffunt: ergo

us fuit , ut Baptifmus femel validé

42. Uíquead n.4:; Qualem

jde

r

Sactamenta N, Legis?

gratiam vonfirant .,'G'»guln

jb

receptus fine e

Clu;poftea,recedente obice;opere-

turfnum effectum , quem antea operari nequivit.

45* Sacramenta caufant gratiam ex opere opevato»

o

4.6« Idque tmoraliter , feu inQuxu morali.

30 1L ldipfum plerique docent de. Sacramento

49. Ufque ad n, 54, 4fn om»ia Sacramenth €o

vferaat gras

y

Confirmationis,& Ordinis : (imilis enim , etfi non

tiatn & qualem , oel ipaqualem?

d

IU

ita urgens , eft ratio,

Nam. & hec Sacramenta

Ffectus Sacramentoruim

Novz Legis 39'?&5(34

j

fimpliciter initerabilia funt, & habent effe&um fi-

yn

RI5 ef:generalisomnium : & particulatis àliquo-

biproprium , ( nimirum Confirmatio gratiam in

rum. Etfectus. generalis omnibus Sact imentis

lm]b

Onflm

fide Chrifti roborantem : O:do, gratiani confor-

communis eft Grarsa fantl ificans ; Omnia quippe

]

mativam Chrifto operanti , &c. ) qui effectus ab

Sacramenta Novz Legis , line obice füfcepta;ex

il

u

aliis Sacramentis conferri nequeunt: ergo & hac

opereoperato Gratiam infundunt, uti deimrunt

quóque Sacramenta femel validé fufcepta fine cf-

Concilia Trident. & Florent, fuperiüs allegata.

.....

feCtu, poftea , amoto obice, effectum fuum con-

Effedtus particularis, aliquorum Sacramentorüm

WF

ferre rationi confonum eft.

proprius, eft Chara&er, De utroque feorfim à»

f

is

31 Ill Eademratio , fed minüs urgens fuadet de

gemus »diüig&

59 hac, &feq.KSc&»

&L Osie .

I

"

6

5 Sïijg'o'l. Sacram, Pars l. Cap. 11. Secf, L. de Gratia Sacrament..

homo peccacoi,primö juilificatuir; atjue ex ini«

$. I.

micoamicus Dz1 conftituitur : inde dicta prima,

'quawþlexæ

Quid eff Gratia gemeratim: &

Ratia generatim definiri poteft : "Dosum

quia nullam aliam gratiam habitualem prefuppo-

nit , cüm ipfa immediate fit expulfiva: peccati

: 37G

Deigratuitum bomiui viatori, intuitu [ae

mortalis. Et talisper fe confertur per Sacramen--

lutis , vi meritorum Chrifli gmt:'s collatum. Dici-

ta mortuorum,Baptifmum,& Poenitentiam.' Gra-

tut 1. Donnm Dei gratuitum. Nam , ut inquit A-

tia fecumda dicitur gratize prioris augmentum, &

oftolus Rom. 11. i grasia ,jam non ex operibus

eft omnis gratia fanctificans habitualis jam prz-

( fine gratia fatis) aloquin gratid jam non eff gra-

tia. 2. [ntuitu Salutis. Per quod gratia differt à do-

füpponens in füftipienteprimam vel priorem grae

tiam, feu quz confertur homini jam in gratia

nis natüralibus naturz debitis aut indebitis, fed per

(e ad (alutem nonordinatis. 3. 74 serítorum Chri-

conflituto : unde dicla fecenda. . Et calis per fe

ffi. Chriftus enim mediatot; ficut totius falutisno-

confertur per Sacramenta vivorum , fcilicer Con-- :

firmationem , Euchariftia. , Ordinem , Extre- "

4

ftrz;itaomnis gratiz ad falutem conducentis , uni-

ca eftcaufa metitoria. 4. Gratis collatum : gratia

mam Unctionem , & Matrimenium , ut jam fupra

enim lia gratisdata, alia gratum facienseft.

di&tum . 2 2. Item talem acquirimus meritoriéper

omnem actum metitorium , factum fcilicet inflatu ——

36 lL. Gratia gratis data dicitur donum Dzr gra-

Y

tuitunidatum homini,ad aliorum potiffimum falu-

ratiz.-

$. Hl

imlis : eo»

tern ordinatum:-adeóque non tantüm bonis, fed

" Quid gratia fauttificans add

otuplex?

etiam malis commune: ut donum Prophetiz, do-

L ( fecundüm quid tantàüm non

firhplii. 40

num linguarum , gratia fanitatum,G alia,quz enu-

merat Apoftolus ve Corinth. 12. Gratia gratum fa-

citer dicenda grarza)Eft influxusDztfpe--

ciens'eít donum D £ 1 gratüitum datum homini

cialis & gtatuitus , excitans & effeclivé movens,

adjuvans hominem ad pios motus & actus bonos

principaliter ad falutem propriam, quippe aut ip-

fumhominem intrinfecé & formaliter juftum ac

exercendos , utpote converfionis, poenitentig ,

contritionis, timoris vel amoris DEI , vel proxi-

Dzo gratum efficiens, & dicitut Gratia fanttifr-

cani babitualis , aut extrinfece GC effective homi-

mi, & fimiles, quibus mediantibus homo impe-.

nem excitans , movens , & adjuvans ad juftitiam

trat,vel meretur gratiam fan&tificantem : nimi-

rum aut 'de'-cöngruo , folümper modum impetra-

comparandam , vel confervandam : & dicitur Gra-

e utraque feorfim."

tionis gratuitz , fradhuc fit- inflatu peccati morta-

tia /arg&tfbdm aiiuali. D

I

lis; àut de condigno per modum debiti , f1 antea

7

Z

jam fuit inflatü graua. — Jam vides, hác gratià

—— Quid eft gratiafen

:þ'?ans babitualis: -

Ü

í

a& uali hominem: extrinfec& & effective , gratià

€& quotuplex t

KÉc ( fimpliciter & antonomaftice gratia di-

vetb babituali intrinfecé & formaliter- juüificari,,

Y

Deogratum & amicum fieri.

37 H

viva dicenda) E[f qualitas fpiritnalis [i-

II. Triplex communiter d

iüinguituf hæca gräJI

pernatuvalis infu[a anima , qua bominem forma-

liter juftum.fanti um,ac Deogratum conflituit,ejif-

tiaactualis, Excitans , vidjmvans . & Compleus ,

vel Subfequens, ^ Gratiaexeitans vel praeveniens

que atkus rieritorios vita eterna de condigno efficit.

Unde babrtualis gratia diciturquia ut verus habi-

dicitur , füpernaturalis motio anime ad bonum

tus habitualiter ac permanenter ineft homini, eum

aliquod volendum, vel malumfugiendum. Amo-

do: Gratia edjuvans' vcl cooperans dicitur ea-

fanctificans;atque ad actus meritorios de condieno

Divina autem gíatia dicitur,quia ho.

'dem motio füpernaturalis anime , & auxilium di-

cooperans.

minem conftituit gratumDzo;verum Dsi amicum,

vinüm éfficaxunà cum voluntate influens ;* con-

currens, accooperans od bonum ofus actu per-

filium adoptivum Dzt, heredem Dzi , cohazredem

Chrifti,ac aternz beatitudinis: ratione cujusfcili-

ficiendum , vel malum devitandum , ad quod alio-

cet homini de jure debetur hzreditas gloriz ac bea-

-quin tentatio te impelleret. ^ Gratia complens, vcl

confummans, vel etiam fubfeguens dicitur eadem

titudiniseternz : & verbo , quia homin£quodam-

modó Deificat;ac confortem divinz naturz cfficit.

motio , & auxilium divinum unà cum voluntate

38 Adde : in Sententia magnorum'Do&omm 4

cooperando & corroborando tribuens operi bono

cocpto ultimam perfectionem ; nam qui dedit vel-

Scoti& aliorum , hec gratia fanctificans. eft idem

realiter habitus cum Charitate divina infufa : adeó

le Dsus , dabitetíam perficere. .. Et tales gratizea-

Ctuales ; ac 'ad jus ad illasopportuno tempore prz-

uc idem realiter habitus feu qualitas illa fupernatu-

ftandas , dantur étiam femper in. di

z

.

ralis excellentiffima , diverfo refpectu feu conno-

ani audies.

gna fufcg;)tion;

tato , quatenus quidem hominem fic gratum ac di-

jam j

Sacgaxlnentorum Ut

3 hf

ecumDEo , ejüsque actusgratos Dzo ac merito-

rios efficit, dicatur Gratia : quatenus veroiptum

atia coufertur per Sacramten-

| Qaalis ergogr

Dzuw homini gratum ac delictum reddit, eámque

ta Nova Legz ?

ad amandumDEuw ac propter DzuM bene operan-

L. g^ Ertum eftde fide pet quodlibetSacramentu

m42

dum incinat , & adjuvat,dicatur Cbaritas:qua de-

| Novz Legisomni homini digné fufcipienti

finitur :ozrtus Tfaealagivafüpernaturalü,quä Deus

conferti gratiam fan&tificantem habitualé , aut pri-

vopter (e diligitur,proximus autem propter Deum.

mam, aut fecundam,ut jam iterato audiviíli s.7.7

/39 llDuplexefthac Gratia fanclificans habitua-

34.atq; uri cum gratia fanctificante, falteni primia.

fimul infunduntur habitus fupernaturales virtutum

: Vlis prima , & fteundás. Prima gratia dicitur , quà

1

Fidei,

Tb'e'ql; .Sacraigz.. Pa?s' l. Cap. T. Sedl. Ill, de Gratia Sacrament;

7

lu

Fidei, Spei, Charitatis ,'donor'uhl Spiritüs fan&ij

lil

randas zquo animo moleftias morbi;agonis mortis,

&c. quippe infeparabiles à gratia tanquam ejus

7. Matrimonium denique conferre dicitur gra-

proprietates.

De quibus omnibus laté D. Tho-

U

tiam fpecialem conciliativam pacis & ainoris con«

màas 3. p. g. 62. per totam.

Ulterius, quolibet

ld-

jugalis ,& ad munia conjugii rectà & fructuosé

X

Sacramento digné fuftepto communicantur ho«

obeunda auxiliativam &c.

mini alia particularia dona propria fingulis Sacra-

T.

& V.

mentis , quz dicunturgratie Sacramentales: nam

J

, Qualiter Sagiamenta caufent grat

—

fuavis Spiritus Chrifli ordinavit fingula Sacramen-.

oquo infinxu ?

j

ta ad fingulos particulares fines, effectisque conce«

t

Ácramenta Nova Legis caufant grátiam4g

dendos , vel eo ipfo tempore, quo percipiuntur.,

i

d

fanctificantem przedictam ex epere eperato :

Sacramenta,, vel alio tempore opportuno, prout de

& non ex opero operantis tantüm. — Certum de

t

fingulis in particulari propriis locis declaratur.. In«

»N

ter hec, autem

Fide Catholica ex Concitio "Tridentino v. 5. alle-

l

quod fequitur. -

particularia dona pracipuum e(*c-,s

gato feff. 7. Can. 1. Explicato. . Sacramenta caufare

u

gratiam ex opere operato , eft conferre gratiam ex

ia

43

II. Prater gratiam fanctificantem habitualem

llhh

vi ipfius ationis Sacramentalis exhibite dufci-

per quodlibet Sacramentum digné fufceptum, con-

pienti , confiderate fcilicet fecundüm dignitatem

fertur homini jus ( & confequenter DEO quzdam

& efficaciam , quam habet ex inítitutione fuafacla

imponitur obligatio ) ad fpeciales gratias actuales

à Chrifto fine refpedtu vel dependentia ad merita

& auxilia divina efficacia , vel certé fufficientia fuo

I

vel dignitatem- illius , qui eam actionem exercet :

fDd

opportunotempore conferenda homini , adjuvan-

Econtra caufare gratiam ex opere operantis, eft

l[Pt R

tia ipfum ad actus & effe&us , ad quos tale Sacra-

Íolum ratione meriti & difpofitionis illius, qui

r5

mentumordinatur. — Hocenim potiffimüm figni-

Ort0s

talem aCtionem exercet, conferre gratiam : quo-

ficant Concilia, Patres & Dotores paffim, quan-

modo contritio perfecta, omnésque actus meri-

ia )

do dicunt, quodlibet Sacramentum conferre gra.

torii hominis jufti gratiam adferunt : atqui priori

tox.

tiam fpecialem fibi pro

l)

curramus fingula.

priam. Exempligratiä;perq

1nodo Sacramenta Novz Legis conferunt gràtiam,

p

vt manifeftum eft in Baptifmo infanti collato à

ff

44 r. Baptifmus dicitur confetre grauam fpecialem

Miniílro malo, vel nullius meriti: .Et atio eff.

J

per modum regenerationis fpiritualis , & quafi

Quia actio Sacramentalis habet vim & efficaciam

vivificantisanimam ad cultum divinum , quia unà

L

caufandi gratiam vi inftitutionis fuz à Chrifto fa-

anta

cum gratiajfanctificante habituali ( quá. remittitur

& : at inflitutio à Chrifto facta eft independenter

tAt

peccatum originale , & a&tuale , totáque poena pec-

à meritis & Miniftri, & fufcipientis , ex folis fuis

catis debita ) confert vires fpeciales ac jus ad auxi«

VWQ

infinitis meritis : ergo independenter ab i(tis Mi-

ii

N

lia divina , quibus rité baptizatus poffit debité co-

lere DEUM, ejus le

niftri, vel fufcipientis meritis , ideóque non ex ope-

ges oþiervare , participare alia

re operantis ; led vi ip(ius aCtionis à Chrifto iníti-

Sacramenta &c.

;rz-4l

tute , ac proinde ex opere eperato Sacramenta cau-

j

2. Confirmatio dicitur conferre g;ätigm,fpc—

cialem in fide Chriíli roborativam, quia unà cum

fant gtatiam: ut propterea ad augmentum vel de-

jcih

trimentum gratig Sacramentalis per fe nihil confe-

gratia fantificante tribuit vires, ac jus ad fimilia

r

rat fan&titas , vel : improbitas. Miniftri , ut omnes

N

auxilia divina fuo tempore conferenda, & roboran-

notant cum D. Thoma 4. 69. 4. 4.

Per accidens

tia hominem ad Fidem Chrifti confitendam, & de-

tamen poteft conducere illius probitas , fi videli-.

r r1

fendendami contra tentationes & impugnationes

]i

hoftiles, feu ad fuperandas

cct fuis precibus vel induftriis impetret fufcepturo

17

Sacramentum gratiam efficacem ad ferventiorem

tes Catholice Fidei.

tentationes advcrfgn—

difpofitionem , ratione cujus major confertur gra-

w

j. Ordo dicitur conferre gratiam fpecialems

di

Iu

tia, de quo mox infrà.

confirmativam Chrifto operanti, quia unà cum

lL. Certum ef apud omnes, S'acramþnta £di-46

j vl

gratia habituali tribuit jus ad auxilia divina fuo

u

fare gratiam fan&tificantem ad mints eseraliter

tempore conferenda ordinato ad digné & fructuo-

|tiig

sé exercendos actus fuiOrdinis circa Cor

feu infl^n morali, Ratioclara eft ex terminissnam

pus Chri-—

illud dicitur caufare moraliter , feu influxu rmorali

yoo

fli verum , & myflicum &c,

T

aliquem effe&tum, quod folüm movet , impellit ,

4. Euchariftia dicitut conferte gratiam fpecia-

J

lem nutritivam animz :

& determinat aliud agens, ut illum effectum per

€tific

quia unà cum gratia fan-

fe caufet certó & infallibiliter ( ficenim generatim

;?rz'

ante tribuit jus ad auxilia divina conferenda;

j

adjuvantia ad proficiendu

dicuntur noftre preces, con(illia, mandata, mi-

m in vita fpirituali ani-

ne &c. eífe caufi morales illorum effectuum,

mz, Charitate , fanclitate,

virtutibus &c.

-

quos alii iftis inducti per fe faciunt, & producunt )

f. Ponitentia dicit

ur conferre gratiam fpecia-

lem fanctivam anima

atqui Sacramenta feu figna illaSacramentalia debité

» quia digné fufcipienti con«

applicata, ex vi inftitutionis fuz fic movent , mo-

fert fimul fpeciale rob

ur, & jusadauxilia divina

nent, ac quafi itmipellunt , ac determinant DEum ;

u

contra recidivam peccati, aut prateritorum pec-.

€atorum complacentiam.

ut memor inftitutionis, promiffionis , paffionis ;

u

ae meritorum Chrifli , ipfe per fe caufet , & infun-

lr

6.ExtremaUnclio eádem feré ratione dicitüt con-

pr

dat gratiam fanctificantem , digné fufcipienti tale

7/

erre gratiam fpecialem expiantem reliquias peccas

Sacramentum ; námque DEUS ipfa inftitutione2

j

tor:um;quia robur & fubfidium adfert ad tole-

Sacramentorum ; libera füa voluntate decrevit , ut

u

Qquoties

d-*l ]

x

L

«

*

-

1

1

$

D

4 beol. Sacmm.Pars l. Cap. 1. SeGl. li. ä'e Gratia XSa&rammt-, !

liadebité appli-

lém conferunt effectüm gratiz. Cosmiusis DD.

quoti?:; ejusrriodi ügha Sacramenta

[o)

gne fufcipienti

apud citatos. Katio cft, quia quodlibet Sacramen-

cata fuerint, ipfe in

fundat gratiam di

tum habet definitum effe&tum ex certa lege & pro-

certó & infallibiliter: ergo

Sacramenta caufanto

li ad minus.

miffione divina: ergo quantum eft ex parte Sacra«

gratiam moraliter , feu influxu mora

menti, & ipfius Dei ; hic effeGtus femper erit equa-

"

- Jam ver

) uttum Sacramenta tantüm fic moralt-

etiam ph)g/icä fg'ulphy-

lis: & confequenter, fi etiam ex patte füfcipientium

ter caufent gratiam , an vero

(itio , Sacramenta ejusdem fpeciei

extaliter , cum DEO

zqualis fit difpo

- fíco influxm » faltem, inftrum

Yferent gratiam : quemadmo-

ut agente princip

ali concur

rant ad producend:inï

femper &qualem co

dmodum noíltra anima phyficà

dum in naturalibus a

b eadem caufa , circa paffum.

grauiam ( quema

ucendum in nobis actum

& qualiter difj pofitum, femper producitur idem, feu

cooperatur DEO ad prod

fia eft fchola-

aqualis effectus, . Hine colliges, omnes parvue

. füpernaturalem fidei v. g. ) controver

Affirmant

ftica , pure fpeculativa percelebris.

los in Baptifmo femper accipere equalem gratiam,

cüm eorum omnium zqualis , 'vel potiüs nulla»

Thomiile, alifque. m

ulti, . Negant conitanter ,

falita-.

fit difpofitio,

cüm careant ufü rationis. — At veró

folómque moralem illum influxum & cau

& adulti debité difpofiti, inz-

iofcunt Scotillze , aliique non' pauci: quie

inþapt*ifmo parvuli

tem ag

ibens accedo: iiquid&:m figna illa fenfibilia

qual

em fore gratiam videbis ex mox dicendis.

«

T

busegol

IIL. Eadem Sacramenta €j

usdem fpeciei ing-fI

Sacramental

ia, quippe mere corporalia & materia-

quaiem conferunt effeui

n grátie hominibus in-

lia,nullam habent proporionem

activitatis phyfice

azqualiter. difpofits j

majorem. videlicet homini

ad caufandam gratiam fanGtificantem meré Ípiritua-

üs difpo^

lem, & maxime fupernaturalé : & cum effentialiter

melius difpofito , quam m nàs, vel remiffi

fito. .Commun:is. Sumitur ex Coacil. Trid.g6ff. 6s

fiut entia fucceffiva ; phyficé amplius non exiitunt

c. 7- übi loquens de juftificatione adulti per Bapu-

in inftanti ulc mo completionis fuz ,'quo primüm

mum , docet nos juftificari juitiuiam in nobis reci-

phyt

icé caufatu - gratia. 'Tu, Tyro, crede, quod lu-

bet:ni

hil enim refert , vel confert ad praxin.

pientes unusquisque luam , fecunddinr menfuram,

48 Ex dicls colliges : ad cauf;

indum effectum,

quàm SpiritusSan ztus pat acur fingulis, prout vult;

GC

(f proprism unimcujusq, difpofittonem ($ coopera-

Sacramentorum , gratiam fan&.ficantem

1. Caufa. efficiens

tionem. — Ratio cit: quià ficut caufe omnes natu-

uatuot concurrere caufas.

rales perfectius agunt in fübjecto meliüs difpofitos

hy(ica & ptinci

palis elt DEus. . 2. Caufa merito-

P

tía t Chriltus , quà !

omo DEus, ejísque paffio &

ita valde conveniens fuitetiam Chriltum tánquam

caufam fupernaturalem per Sacramentá à fe inltitu-

inerità. .. Cauía initr

umentilis faltem moralis

tà perfectius agere in fubjecto meliüs difpofito :

e(t ipfum Sacramentu

m , fea fignum illud fenfibile

4. Caufa minillerialis ,. et

nam & ad fnavem Dei providentiam, & fapientem

debité applicatum.

]

ab-

joftámque diitributionem Ípe&tat; ut meliüs difpo-

Miniiter Sacramcnti , Baptizans, Confirmans ;

g. VL -

fito major coufetatur gratia : & hoc valde expedi-

folvens &c.

ens fuit, fic enim homines alliciuacur, & moventur

Conferántne omnia Sacramenta aqua

len,

ad fe tantó accuratiuspraeparandos & difponendos

vel inéqualem gratiam? 49 quomado?

ad majori devotione & reverentià füícipienda Sa-

49ï. Acra

menta comparata ad invicem , ut funt di-

cramenta, faltem fpe ma oris fructüs.. -Addit pié

verfz fpeciei :

Baptifmus , Confitmatio, Eu-

Gobat a. 3 87. Videri quoddam ef-

chariftia &c. non conferunt omaia aequalém gra-

& eleganter

g. accedens ad

1e iniconveniens , ( Judzus unus v.

2

tiam , fed (icut unam altero dignius ac perfectius

Baptáfmum cum infimo gradu impc*u'cäïiïïïmæ at-

e[t, ita unum altero etiam majorem ac perfectio-

uxta communiffimam Do-

tritionis , accip

iat tot gradus gratis fanclificantis;

rem gratiam confert, j

tS. LAugu*lhn'us

baptizatus à S. Ambro-

&orumcum D. Thoma 4. 69. 2.

8. Layman. /. 1.

quot'accep:

fio , prem

iffis, & 'concomitantibus ardentibus

.

tratl. 3. c. 6. in finc. Tannero difpatt 3.q

05 dub.S..

t

actibus contriti

onis & Charitatis, quos 1þiganï/€:jusf

Sunitar ex Concilio Triden. Seff. 7. Caa. 3.

confeffionum libelli.

x

quis dixerit bac g. Sacramenta e[fe iuter fe paría ,

IV. Sacramenta ita conf.

€

'rünt majorem grätfamï

at nullà vatione alind fit altero dignius ; anatbema

meliüs difpofito ex ipío opere eperaro , & per mo«

:. HincSacramentum Euchariftiz, quia omnibus

-

dum effectusSacramentalis, & non tantüm ex opere

aliis perfe&tius eft,cum f

itSacramentum permanens,

omninoetiam ra^

operantis ,Ícu proprio fufcipientis mefito: hoc e-

in fe realiter Chriftum continens,

€

quäm.alia,

& perfe-

nim ipfum probat ratio data »a. praced. cüm de

tionabiliter créditur, majorem,

l

opere operantis nullum poffit effe dubium..

€tiorem gratiam conferre, czeteris paribus. Adde,

Dices; Nónne effeQusSacramenti ex opere ope- f2

quód etiam finis al

iquorum Sacramentorum per-

h

ratomagis dependetà Miniftro conferente,quam à.

D

feQior majorem & pert

e&tiorem gratiam poftulet :

e

? fed inzequalitas difpofitionis ac meri-

Ordo prafetturConfirma-

fufcipieritc

$

quà ratione ab aliquibus

torumMi

niftroram nihil per fe facit ad inzequalita-

tioni: confirmatio Baptifmo &c. Verüm

in hac

tem effectüs facramentalis: ergo ne

queinzqualita$

rc nihil certi definiri poffe fatetur.Swarez. — Ma-

difpofitionis fu

fcipientium.. Refp. diff.

A. Effc&qs

neat ergo pia & probabilis opinio.

endet À Miniftro conferen-

Sacramenti magis dep

o L. Sacramenta ejusdem fpeciei folo numero di-

te &c. ad hoc , àt fiac, & fit Sacramentum fimn

pli-

ftin&ta, ut plures Baptifmi, Confirmationes, Abfo-

citer: concedo /4. ad hoc, ut effeclus Sacramento-

lutiones &c. quantum eft ex parte fua, in fubjectis

rum in tali fubjecto , & tali modo

&qualiter difpoiitis,de lege ordinaria,femper equa-

?ufcigiatw; st-

£o 4M. & confcquentiam.

7

b

q beol. Sac'rmïy Pars I; Cap. , Sect, V, de Gbäracf?e;;;

9

l.

$3 fx diäcïs ha&&nuä Eolligereg, & adïreftere de«

— — T Triatantüm illa Sacrámenta CharaQerenua ; 6

1

bes, quid fit, & quomodo differant füfcipere Sa«

imptimunt, adeóque tres tantüm funt Charactercas

Q

erámentá valide , licite , frutuosé : Valide fuícia

Rationem congtuentiz Scotus & alii communite£

d.

pereSacramenta,e[t applicare reipsá omnia effentia«

defümunt ex-comparatione & proportione quás

Wt

liter requifità ad valorem Sacramenti , nimirum de«

dam, quam habet flatus Evangelice legis, & Res

Ui

bitam materiam;formá, & intentionem,adeo, ut ex

gni Spiritualis Chrifti , ad politiam humanam , i

dl

parte Sacramenti nihil defit,quó minüs effe&tum fu«

qua fervantur tres gradus ftatuum. - Primus infis

ln

üm conferát, etfi aliunde aliquid obeffe poffit ex

mmus eft communis omnium fübditorutm Principi $

If

parte fufcipientis ; ideóque etiam fzepe contingat

Íecundus militum : tertius Miniftrzorum & difpen^

Iu

Sacramenta conferri validé , etí1 non licità, nec fru-

fatorum bonorum conimunium : fic proportï()l)a-a

"

Quosé. Licire füfcipere Sacramenta,elt ita füfcipe-

liter in ftatu Ecclefiz ; ac Regni Spiritualis Chrifti,

n

re Sacramenta, ut quis recipiendo non peéceet, . Frs-

tres funt gradüs per tria illa Sacramenta conftituti :

ll

£inose recipere Sacramenta eíL ita recipere , ut quis

nimirüm :. Ovism Chrifli : militum Chrifli : &

fimul tecipiat effectum & fructum Sacramento-

mini[lrorum ac Difpenfatorum Chnifti.

:

?

ycrb

ia

tum , adeóque valide & licitéfirnul, Quare poteft

Primus gradus & flatus Baptismo conftitutusj 7

$

aliquis licite & fine peccato recipere Sacramentum

eft Ovism fcu fübditorum àc domefticorum Chri-.

yd

ob ignoraptiam vel errorem inculpabilem (ut fi

fti.

Nam pet hoc Sacramentum tranfit homo é

lt

confitens doleat , putans boná fide fe effe atcritum ,

poteftate Diaboli ad fervitutem Chrifti , infcribi-

jl

cüm tamen fion fit ; & tamen nec validé recipiat ,

tur in ejus familiam , ac velut ovis aggregatur ejus

nec fruCtuose , ut fuis locis videbitur.

ïï&cf

ovili , deputatur ad cultum Dei , accipit poteltatem

Hjb

J

SECTIO IV.

participandi alia Sacramenta, aliáque bona commue

:;plü-

nia Ecclefiz , tanquam jam ejus membrum factus,

f

De Cþaraäere fpeciali ali

ac per hoe conformatur , feu affimilatur Chrifto

quorum Sacra-r

Irm

mentorum effciíu,

Capiti ac füpremo Paftori fuo , & diftinguiter ab

wl

SUuMM^A RIA

aliis Chrifto non conjun&tis feu infidelibus : con-

3 4.- Charadier quid , e» quotuplex ? . usque ad a, 16, Jtem

;v;tr.i-

veniens ergo erat, ut baptizatus aliquo fpeciali fi-

61. Usque ad n. 65. Qyua fmz munern, officia » Cv proprietates

Cbaracteris ?

gno feu fignaculo confignetur : quod dicitur Cha«

$TU*

lii

65 Quid , é» qu& quili&ct Charaher fógnificet, usq; ad n. 70

racter Baptismi , & con

70. Charatler non eft ipfa poteftas , fed fi

[]

evium Chriflt,

grug: exprimitur effe fignnma

quäm

715 Non 1ner? ad. placitum , fed naturale , ae

gnum me"f",'f

1lïi.d

|

Secundus gradus & ftatus Confirmatione con-/8

72. «iliquo mode prn&fcuorh.

ofitt

I

ftitutus eft A4ilitum Chrifli. Per hocenim Sacra-

entit

mentum homo adícribitur ad melitiam Chrifti , u£

-Quid eff ,Cbaraä!;e

r

; & quetuplex

ii

J

gerat vexillam ejus in fronte, & accipit poteflatem,

Haraller eff fignum fpirituale indelebile em)'r

ut ex officio ad fidem Chrifti profitendam & defen-

p

fzfï-c

711

maimpre[[nm in (nfceptione Sacramenti in?-

dendam pugnet contra doemones & hoftes Chrifti :

terabilis , fignificaus poteflatem quandam Spiritua-

3c per hoc fpecialiter conformatur Chrifto fupre«

T

n

lem eo Sacramento acquifitam, | Seu , elt qualitas

mo Duci & Antefignano militiz noóftre : & dittin«

quedam fpiritualis impreffa animz mirificum ei

i pi&

guitur ab aliis adhuc velut inermibus : Convenie

m Qï'

adferens ornamentum , eáque proríus indelebilis ,

bat ergo etiam hunc aliquo ípeciali Chritti figna»

«s 33

ac proinde permanfara etiam in 4nimabus fepara-

culoinfigniri : quod dicitur Character Confirmas

tis , Ídque in etérnum decorem Beatorum, Íempi«

tionis , & fignum militum Chri[H.

nu

ternámque probrum improborum ; ait Gobat, z.

cinà

Tertius gradus ac flatus Sacramento Ordinis? 9

289, Definitio latiüs explicatur per fequentes $$.

conílitutus eft Adiniffrorum Chrifli. Per hoc enim

jbf

j WS"S'

II. Triplex eft Characler ,feu ttia Sácramenta.»

quby

Sacramentum homo adícribitur in numerum velut

imprimunt Characterem.

Bapti[mus , Confirma-

Ducum militie hujus , prepofitorum familia , àé

"

Ho , & Ordo : (ic omnes Catholici Ex cap. Majo-

difpenfatorum bonorum Chrifti : accipit potefta-

tes, de Baptismo, Concil. Florent. in litt. unionis.

tem difpenfandi bona Dominifui : & fpecialiffimé

ii

?

[mo

& Trident.feí.7. Can.9. 5i quis dixerit in tribus

confecratur ad cultum DEI excellentiffimum pef£

Sacramentis , Baptismo fcilicet , Confirmatione , df

FoP""

Sacramentum Euchariftiz , ac per hoc fpecialiffimé

Ordine son imprimi Charatlerem in anima , boc

conformatur Chrifto füpremo Principi Pattorum »

ho'

ejt s figmum quoddam [piritnale cf indelebile ,unde

NUA

ac Epifcopo animárum noflrarum : & diftinguitue

44 iterari non po[funt , anatbema fit..— Ratio hujus

ab aliis Ecclefize membris , feu familie , feu inilitiae

mox dabitur nus;ero feauenti, lmprimunt autem

Ü OP"

|

l

Chrifti. Oportebat ergo & hunc alio aliquó fpes

illa Sacramenta Characterem femper infallibiliter ,

cialiori figno infigniri : quod dicitur CharácterOre

j

quoties fufcipiuntur validé, adeóque & voluntarié ,

m

dinis , & ignum AMisiffrorums Chriffi.

etíi facrilegé ob malam confcientiam, vel fceleratam

IV. Nulla ergo alia Sacramenta Charaderemóo

jl

antentionem : ut proinde illa tria Saeramenta nun-

imprimunt.

Quia enim per illa trià tantüri Sa-

j

quam fufcipiantur penitus infru&tuose , & fineo

cramenta homo fic fpecialiter & peculiari miniftee

)

i

€ifeclu omnisgratiz. Charactet enim eít quoddam

rio confecratur ad cultum DEI, fpecialémque pos

je

donum czlefte prorfus eratis collatum , ac proinde

teftatem accipit , ideóque certo modo (tàtuni iiue

1f

)

magna gratia, non tamen fanclificans , fed potiüs

tat : Per alia autem Sacramenta horonec fpecialt

ngnw'

graus data : quippe cum

minifterio confecratur ad cultum DEI , iiec nóvam.

[;

ül

peccatorum mortalium.

qua tqtics [tant myriaflcs

i

B

poteíta-

Pass L pE SACRAM,

X

N

i

j

16

q'beol. Sacram, Paes 1. Cap. L Seäl W. de Cbaradlere.

"d

oxtküaïtem accipit -,' ideóque neque ftatum mutat,

dam.templum ; reddere facram.. : ï;-.:Homini:m I

jus & poteftatem DEI fpecia'iffime transferre. 4

fed omnia funt communia omnibus ; qui fünt de £a«

uód fit indelébilis;. & femel impreffusnunquam ..

milia feu ovili Chrift : aut enim pet illa folüm nus

amiffibilis :- ne

"

1

ue enim àmittitur per peccatum

ttitur fpiritualiter,ut in Buchariftia ; aut a,lccipit me-

mortàle: non enim fpectat àd gratiam fanclifican-

dicamentum contra morbos peccatorum ; ut in Poe-

tem , fed gratis dátam p/otiüs , ut jam fuprà innui

nitentia , & extrema Unclione : aut denique accipit

remedium contra concupifcentiam ; ut in matri-

1

neque per mortem , quiaanima immortali imme «

m illàtria , non autem reliqua

diaté impreffüs in zternü inharebit , etiam indame.

monio ; ideo tantü

haràá&terem imprimere opus-

faatis:

Unde tefüfcitatus à morte Sacetdos v. gr.

quatuor Sacramenta C

fuit. Ex hactenus di&is jà

m poffes colligere eo«

in corpore mortali :. nec rebaptizandus; nec confir«

At veró re«

$nandus , nec ordinandus denuo effet.

rum Characterem differentiam , munera & pro-

Sed clarioris explicationis gratià in come

fufcitati Conjuges denub matrimonio opulandi.

prietates.

effent : quia Sàcramentum Matrimonii non aliquid -

modum Tyronum , ponó

diüin&o,? 55

II

indelebile imprunit animz , fed folum vinculum. .

caufat indiflolubile inter Conjuges, quoosque ams —

Characteris mutra , fen officià ä*q»prüä

:

bo vivunt , ac per mortem omnino difolvitür, u& -

rietatés,

olus 1. Corivtb. 7.

Riä funt : pl facere ad cültum divinimt

étiam roex Apolt

R b

:

T

configuvare Chriffo : & diffingaere ab alits.

4r4ä"e.9? $

-

Quid ! eb qua finifcat cb

Expiicopbrevitet.

Nplimis & immeédiaté : Character fignificatég

61

L 2dprtum veadé

vé ad cultum Divinum, Om-

titualis & fuper-

1

poteftatem il

im fpiritualein & fpecialcm tali

ais enim CharaCter eft poteftas Ípi

naturalis hominem aptum reddens , imoó fpecia-

Sácramento acquifitam, — INam Charater Báptis-

mi figunificat hune hominem effe ovem feu dome-

li minifterio confecraas ad cülum Divinum , ut

fticüm Chritti , fpe&tare ad ejus óvile , vel famili«

di&um eft;.| Character Baptifmi eft poteftas , po-

tiffimum paffiva reddens hominem aptum ad par-

am : habere poteltàtém ad participanda alia Sactá-

iménta ; & bóna Chrifti & Ecelefie : habere jus ad.

ticipenda 2

lia Ecclefiz Sacramenta & bona : '& fine

auxilia-& vires fpirituales in cultu divino & lege

illo nulla auoru

m Sacramentorum fafceptio eft

DEIfervànda. — Cháradter Confirmacionis figni-

rata, . Character-

Ordinis eft poteftas potifhimüti

ficat hunc hominem effé militem Chrifli ; habere

a&iva ad Corpus & San

gqiricril Chrifti, aliáque Sa-

cramehta miniftranda. ^ Chara&ter Confirmatiónis

»otéflátem ampliorem & Ipécialem in cultu DEl;

& fide Chrifti: habere jus ad abxilia & vires fpiri-

eít poteltas partim páffiva , quia & ipfe magis aptü

tuales d fidein Chrifti confitendam,& propügnan-

reddit ad alia Sacramenta fufcipienda ; partim veró

dam. - Charadtér Ordinis , Sacerdotis v. gr: igüi-

& principaliter aliva, ad confitendam & defeüden-

ficat hüne hominem effé Miniftrum Chrifli; hàbe-

dam Fidem Chrifti; & pugnandum contra hoftes

ré poteftatem in Corpus Chriftt vetum , & myfti-

Fidei ac falutis.

éuim àd talià Sacramentà miniftrandá, aliáque facére

62

lL. Conformare bominem Ch?ifl. Ethoc mu-

dotalia ràunia obéunda.

Sic de cateris.

z.

nus oritur ex priori, « Quia enim omnis poteftas

]L Chára&er reprafentat ipfum Chrftum; tan«eé

illa fpiritualis in cultu divino & participatione 5a-

cramentorum derivatür à Chriffo , & eft quedam

quam eum, cüjus homo defignatus doriefticus; mi-

participatio poteflatis Chrifli ; qui ut furimus Sa-

les , miimifter. Utpote Chara£ter Báptismi,fignumi

P.

Oviuro Chrifli j téprsifentat Chriftum üt Summum

cerdos;Pontifex, & Epifcopus ánimarürm,& Auctor

Sacramentorum , habet otnnem poteftatem in éul-

Caput , Paftorem:& Patremfamilias fuee Eccléfiz.-

Charaéter Confirmationis ; fipnum AMüiüitum Cbri. .

tu.divino & Sacramentis : ideo Character nos cón-

format Chrifto, & fimiliores facit, quàm (int alii ,

fii , repratentat Chriltum ut fuinmmum Ducem & —

litiz Chriftiánz ; in cujus virtüte

qui tali Charactere catent : prout fpecificatüm ha-

Antefignanum mi

bes 5.1pmcedemi 1. 60,

Character nimirum Ba-

pugnamus , & vincimus. Character Ordinis , i«

gnum AMigiffrerum Chrifli ; veprefentat Chriftum

püfmi conformat hominem Chiifto ut fupremo

Paffcorif(

*

p

Chara&er Confirmationis ; ut fupremo

ut lummum Sacérdotem , Pontíficem & Authorgm"—

Sácramentorüm Gc.

a

Duci & Antefignano melitiz fpiritualis :: Chara-

— TiI. Chara&t

te|

r aliquo modo r'e'þfæfenta*t.iþf;m:g :

&er Otdinis ; ut fupremo Epifc'opö animarum no-

firarum. -

ratjami fan&tificantem, quz veládeft cüm ipfo, vel

faltem femper adeffe deberet ; cüm fit fignum re-

6;

H Difinpueve ab alii:

-Hoc itidem oritut

-mcmo;ativum Sacrámenti collativi gratie : & cons

ex priori. Quiád énim per Characterem Chrifto

Ípeciali ratione conformamur: inde eo ipfo diftin-

féquentet etiam aliquo modo reprafentat gratias

áctuales & aüxilia divina, qu& debentur homini ra-

guimur ab aliis non ità conformatis; nec tali Chárá«

tioné Sacramenti füfcepti ad. tales actiones bene»

€lere infignitis: ut Baptizáti áb infidelibus: Cohfïr-*

mati à debilibus, & velut adhué inermibus ii mili-

exercendas , ad quas Sacramentum ordinatur : ut à

L

tia Chrifti. : Ordináti à Laicis.

i

9. 44. explicátum habes.

Ciiara&er etiàni 4-68

64 IV. Proptietates & velut effecüs Charateris:

IV. Denique videtür ; quoód

1. Sunt ipfa ejus inunera modó affignata : reddere

liquo modo fignificet & reprafentet alia Sacra-

inenta, ad qu& fufcipienda, vel adminiftranda or^

aptum ad cultum DEI : conformáre Chrifto di-

-dinatu£

v; g; Charater Baptismi omnia alia Sa«

ftinguereab aliis. 4. Anim;amDEO , velut (luoq.-

éramere

i

11

n

'ïbgql. Sacraum Pars 1, &p 1561.1, rie äädraäïvrei |

A

cfamentä ; quofum homo per Baptifmum fit c;ipax:

ceffarió ïï'ebere,tï;efï'e quálitas fupernatüralis, fed

q

& fimiliter Chatacter Confirmationis : Character

fufficeret quavis entitas naturalis ad fignificandos

Diaconi; velalterius inferiotis Ordinis Ordinem

illos effectus füpernaturales : quemadmodum de fa.

lls

Sacerdotii, ad quem difponit : Character Sacerdo-

&o in Sacramentis entitates fenfibiles maxité natu«

l

tii , etiam Sacramenta Eucharifliz , Poenitentiz , &

rales fignificant effectus fupernatulales gratiz &c,

M

Extrema Unctionis, quz Sacerdos poteft conferre.

Eft ergo Charadler entitas fpirityglis fupernaturalis,

[l*

Sed hac remotiüs videntef petita.

abfoluta de genere qualitatisadIpeciem habitós tc-

€9 Ex di&is intelliges modum loquendi Theolo-

ducenda: attamen refpectiva fecundüm dici : dicens

n

gorum, dum dicunt, in Sacramentis iítis initera-

fcilicet refpectumtranfcendentalem figni ad fu

*

afig-

bilibus, fignum externum fenfibile effe tantüm Sa-

hificata

M

üt in commglniori fententia decernunt,

2

cramentum : Gratiam fanclificantem elfe tantüm

Scholaftici;

rem Sacraménti; Chara&terem veró effejfimul &

III, Charader nón eft nudum

gnum fpeculati»y

Jf

remSacramenti , & Sacramentum.

Nam Chara-

vum fcu indicativum poteflatis fpiritualis ( ficut eft

&ereque, ac gratiaeft effe&tus Sacramenti. fenfibi-.

E

corona velfceptrum in Rege.:: qu folüm fienifi-

lis: & fic eft res Sacramenti : & (umul eft fignum

a

cant, non veró caufant iliarn poteftatem ) fed eft

rei facrz , quód fcilicet talis. homo fpecialiter fit

aliquo modo practicum & conferens illam porefta-

confecratus DEO : imó aliquo modo eft fignum ip-

tem , faltem per modum fcripture authentice , &.

fius gratiz fanCtificantis , quz adeft, vel adeffe de-

quafi'inftrumenti poteflatis tradite. Eft enim

iaj

beret, ut mox. A. 7/7. dictum : & ideo eft Sacra-

Character quafi Bulla aurea , & fieillum divinum

mentum faltem laté fumptum.

anim& impreffum , quo Dcus profitetur, & teftifi-

5. IVQ

4

catur talem poteflatem & jus , quod homo per tale

p

X

Sacramentum acquifivit. « Quare homorité ordina-

Jrme

vaii ev fegniftcet pate/üte

Titil

: "Dasbrido Gha

praditiam t

$

"'n;

tus Sacerdotio v. g. antecedenter ad Characterem ,

etfi jamfit Sacerdos quafi extrinfece , -quatenus ter-

i.

Haracler in füa entitte non eft ipfà poteftas

ial

minatordinationem activam ; nondum tamen eft

feu potentia activa refpectu actuum taliSacra-

intrinfecé figillatus, nec habet expeditam bullam

t

)

mento fufcepto refpondentium : alioquin. anima

poteflatis fuze: ipfa autem impreffio figilli dacipfi

ict-

feparata Sacerdotis , faltem in aliquo corpore aéreo

bt

. velalioaffumpto , poflet adhuc confecrare vel ab-

novum jusad agenda & exigenda omnia, quz ei

ex Sacramento iufcepto debentur: prout docle ex-

)

Tolvere) fed eft fignumtalis poteftatis , cum gratia

plicat Lueo. /. c. Et hinc denique.

»'þ,?ri

- & auxiliis divinis, exercendz in corpore humano

IV. Chara&ler non dicit poteftatem feu pöten-

2

n

& mortali tantüm. Sacramenta enim illa Characte-

tiam a&tivam phyficé refpedu. a€tuum ex Sacra-

igui-

rem imprimentia conflituunt illos eradus ftatuum

mento debitorum, ut poft Sgarez., Pafzuez., Bellar-

.. & poreflatum in corpore Ecdefiz vifibili hujus

ijbc-

spinum G alios , re&é docet Lugó eir, z. 32. fed

il

temporistantüm. — Nihil ergo ampliüs poteítani-

potentiam moralem tantüm.

j

ma(epatata Sacerdotis: fed mox iterum. poffet Sa-

Non enim poteftàs

Characteris phyfice attingit 'effe&tum , fed tantüm

. €erdosrefüfcitatus in corpore mortali, ut jam fa-

ita operari dicitur , quia ubi adeft talis Character,

«(j

pra a. ». 61. ininnatum. Ac nunquid etiam poffet

Deus ex pácto adeft ; & concurrit füis auxiliis ad ef-

n

- Sacerdos refufcitatus in corpore glotiofo? Quoad

fectum aliquem füpernaturalem ptoducendum , ad

gxum'

confecrationem credo fic:: motus exemplo Chri-

quem Sacramentum fufceptum ordinatur ,

quod

Ym

fti , qui poft refurrectionem in Emmaute confecráf-

non facit , ubi non adeft talis Characler,

.Ef ergo

dds

fe creditura Patribus & DoGloribus non paucis :

Character fignum pra&ticum & efficax

moraliter 4

4//3

quoad abfolutionem veró , megativam pro(itetur ,

tumin ordine ad Deum, tum in ordine ad bonos

"

& fuadet Cardiralis de Lugo /. 1. Wefp. ssoralium:

qtute

, quem cüriofus confülat; mihi & Tyronibus meis

Angelos : quatenus fcilicet habet energiam permo-

A

vendi tum ipfum Deum &d conferenda auxilia &

Ssü'

1

,non licet effe tam curiofos.

gratias ad fructuose exercendas actiones: illas , ad

Jl

.l Quamvis Character ex mero DEI benepla-

quas homo per taleSacramehtum deflinatur,ut mo«

jteti

€ito imprimatur animz tale Sacramentum inite-

dó did'um; tum A

clum Cuftodem , ut afpiciens

Xabilefufcipientis , & eá ratione vocati poffit fig-

Chara&terem in fuüo

s

liente , fpecialem ejus curam

num ad placitum : at de facto animz impreffus non

í

fg?

habeat, & folicitiüg |

obeat munus ipfüm regendi ,

p

eit merum fienum ad placitum , fed naturale , ex

illuminandi , protegendi. Sicenim inquit D. Ba«

ynfe

matura entitatis fue fignificans illàm poteftatem

fpiritualem , & alia enumera

filius. orat, 13.loquens de Baptifmo. Vjf Cba-

[ug

ta zzox S. 3. Ita cum

railerem in te agno[cat. Anoelus , quómodo pro te

qi

aliisLugo de Sacra

mentis di[p.6. et. 3. Ratioeff:

pugnabit , aut ab inimicis vindicalit tet

ii

Quia Patres & 'T

heologi übique explicant natü-

Ex dictis hoc capite , "utique fatis adverti&ï"»

ram Charadleris per rationem figni velfigilli, &

7)

convenientiam , & differentiam Characterum in-

"

«onflanter. docent , neceffarió

efle qualitatem 1u-

terfe,Gt gratiam. — Conveniunt fcilicet tres Chas

pernaturalem : atqui non recté

explicaretur natura

taCleres intet fe, quód quilibet fit fignum fpirítuale

i

- Characteris per rationem figni

; f1 non naturaliter

lupernaturale , impreffum animzx fignificans ali-

j

X natura entitatis füze , ( quippe ex fe aliud' diver-

quam poteftatem in cultu divino , conformitatern

T

fum munus exi

gens ) Íed meré ad placitum. ex

cum Chrifto, diftinClionem ab aliis. Differünt aue

T d

libera DEI infl

tutione ügniücaret.

Neque nes

tem interfe, quód quilibet fignificet aliquam fpes

(

cialem

UM

às.

l

32 .. Ébol, Sacram, Pars l. Cap. IISeä? ! de'Mäteria, Forga , *

dälem poteftatern fpirituaïem jam toties inculca-

& fit Saceramentum.

Ubi elementuin non intellis

tam : nimitum : oviga , militum , C Miniflrorum

gitür proprié & phyficé pro corpore fimplici tai-

(orili. / Cum gratia fanclificante convenit Cha-

tum , fed latiüs pro fenfibili permanente. . Alioquin

ra&er, quód utrumque fit donum fupernaturale

di&um illud in rigore phyfico folàm verum eft de

Baptifrno, cujus materia eft aqua; non item in reli-

Deigratuitum , vi meritorum Chrifti , & intuitu fa-

lutis collatum homini viatori.

Differunt autem ,

quis, quorum materiz funt corpora mixta fuprao

nominatà: impropriiffimé diceretur de materia poe«

quód gratia fit lognum Dei gratum faciens & fan-

&ificans hominem formaliter, ideóque ftare fimpli-

nitentiz, Quoad verbum proprié verum eft in fex

citer nequeat cum peccato mottali : Character ve-

prioribus Sacramentis : inMatrimonie veró nutus ,

ro fpectatad donum gratis datum potius , ideóque

quibus furdi vel muti cont

d

rahunt, improp;iä dïft;jl-;

formaliter non fanctificat hominem 5 fed ítat cum

tut verba.

IV. Duplex eft materia in qublibät Sacramen-79

peccato mortali etiam in damnatis.

to, remota , GC proxima.

7Materia remota eltilla.

CH DIUT 40

tes fenfibilis, qu per actionem Miniftri applica-

tur füfcipienti. - 7MMateria proxima eít fgr'e' ipfaa

De materia, forma & intentio-

actio Minillri applicans materiam remotam: qua&

ne Sacramentorum.

fcilicet unà cum forma fibi correfpondente , fimul.

proferendá à Miniftro, proximé conflituit Sacra-

äEcantafüm eft , ad effentiam cujuslibet Sacra-

7!

.M menti neceffario concurrete tria, smateríam,

mentum. Ut in Baptiímo, materia remota eft.

Aqua; proxima , ablutio. In Confirmatione ma-

fürmam , &* imentionem. — Recepta. enim eft ab

omnibus Catholicis do&trinaConcilii Florentini fub

teria remota eft Chrifma; proxima, inunctio im

fronte.

in Euchariftia, materia remota eft pa«

Eugenio IV. in Decreto unionis, his verbis tradita.

nis & vinum; proxima, fpecies panis & vini re--

- Hac autem. Septesa. Sacramenta. tribus perficiun-

turi rebus tanguam materid, Ó* verbis tanquans

li& continentes Corpus & Sanguinem Chrifti,

In Pcenitentia , materia remota fünt.peccata j pro-

o formá, & perfoná Minifivi conferentis cum intene

xima , funt actus poenitentis , contritio , confeffio ,.

tione faciendi , quod. Ecclefra facit. . Quorum f

aliquid defit , mon pevficitur SSacramentum. Hac

fatisfactio , quibus peccata proximé applicantur ad

abfolutionem Sacramentalem. In extrema Un&tio- -

Concilium , exprimens folüm intentionem Mini-

ftri, non füfcipientis : quia nimirum intentio Mini-

ne , materia remota eft oleum infirmorum ; proxi-

ma , eftipfa inunctio.

In Ordine, materia remota

^s ftri, in omni Sacramento fimpliciter eft neceffaria,

funt inftrumenta tradenda ordinando ; proxima ,

sion item intentio fufcipientis; ut patet in parvulis

D

ipía traditio.

In Matrimonio denique materia te--

Baptizatis , Confirmatis.

mota funt cerpora contrahentium , proxima, eít -

SECTIO L

ipfa traditio & acce

fibilia expreffa.

ptatio corporum per figna fmï-

De Maiteria €9?. Forma, in Genere, -

EL

SUMM A RI A.

— s Hs

l

v 26, Materia Pforma in quovvis Saevamento [unt res verba,

«Quonodo deleyt fe babere materia c

fähw

/2?9. Materia alia eff remota , alia proxima.

án Sacramentis..

z

3

. 8o. Qualiter [e babere debeant materia n format &

Ebent applicari ab eodem Miniflro jïmþul,' ejlgä

81. Qualiter debeant e[fe fimul?

82: Sue cenfentur e[fe aseleas morAlis & [ufficiens,

P fentialiter invariata ,& certa: [ine interru-

ter peccet non procurdns debitam materia, ( forma

5 Quali

[imultatem ?

ptione notabili, aut vepetitione non nece[[aría forma,

Hac hic generatim nóffe fat fit... In fpecie plura

I

occurrent fuis locis explicanda. . Inprimis: ab ec«

: ,,,fäwid , C quatuslex e

/r

.m;:ter:'a, Ó färnia i5

dem AMiniflro debere applicari materiam & pro-

quolibet Saeramento.

nuntiari formam in Sacramentis, exceptà. Poeni-

Atetia in quolibet Sacramento eft res ali-

tentià, per fe clarum eft: quia aliàs non vetifica«

-763.'*(M*

qua fen(ibilgs applicata fufcipienti per a-

bitur forma. . Nam fi tu infantem abluas, & ego

&ionem externam Miniftri : intelligendo per rem ,

pronuntiem formam : falfa utique erit mea forma :

aut fübítantiam aliquam fenfibilem , uti funt aqua,

ego te baptizo. Sic in cateris. - Excipiiur Sacra-

Chrifma , panis ,oleum , calix , corpora contrahen-

mentum Penitentiz : quod fit per modum judicii,

tium ; aut faltem aliquid determinabile per formam

in quo proinde materiam applicat poenitens , tan-

verborum, ut in Sacramento Poenitentia furt actus

quam reus; formam veró Sacerdos , tanquam , Ju-

Poenitentis refpectu abfolutionis.

dex,profert. De Ordinibus minoribus etiam ali-

74 L. Forma in quolibet Sacramento funt verba

quid fpeciale notabitur infràfuoloco. Jam reli

certa unà cum applicatione materiz proferenda à

qu& s

explico partim hic , partim Sect. feq.

Miniftto , aut certé aliud fignum externum sequi-

1

*f TI

valens , faciens id, quod faceret vox , uti fünt nu-

tusannuentis in Matrimofio , qüibus tam bene , ac

eQuomodo materia cj- forma Sacramen

Jj defeat

voce vel vérbisinterior animus declaratur: ficut &

4

effe fimzul.

inalis contra tbus,fic in Matrirnonio, quod ex

I. Uantüm ad valorem Sacramienti utique nongr.

fua primava origine confiftit in contra&tu.

- requiritur, ut materia & forma fint fimul

78

€o-

II Notifümum eft didum D. Auguftini

tempore adaiquate & nïathemat'icö, quah in

Tm'c?z.-so. in Joan. 244ccediz verbum ad elemeutum,

deraá

-

L

N

d

hg

T /'aeol/. Sacram. Pz;f: l, Caþ. H-þ Seä;'i. de; Materidf, Forma , &&*c,

13

il

dem inflanti temporis debeat inchoari, & finiri ap-

compofitum morale : atqui. prudentes omnes ju-

plicatio materiz , & prolatio forme ; hoc enim ef-

li

dicant parvam diftantiam cfficere uni, non ni(i

d

Aetimpoffibile,faltem moraliter. Et omnino pro-

magnam alteti.

Nemo enim fanus dixerit valere

di-

babiliüs neque fequiritur neceffario , ut. fint fimul

Baptifmum, cujus materiam exhibuifti ante pran-

jt]

tempore inadzquate , fic nimirum ut. verba formze

dium , formam veró poll.

Omnes autem agno»

faltem inchoentur , antequam applicatio. mate«

Ícunt; poffe.fieri , ut fubfiftat Matrimonium ,. li-

J

Áix

tis ( ablutio , iaunilio , c*c. ) finiatur : aut econ-

cet poft dimidium anni elapfum fequatur acce

13, antequam pronuntiatio formz finiatur , ap-

pa-

l,

tio traditionis praítite ante 6. menfes.

m

plicatio materiz ( ablatio ; inuntlio , &fc. inchoc-

- Thomas Tamburinus de $aeramentzs lib. 1. Cáp.

tur : fed requiritur, & fufficit , quod fint fimul mo-.

1. $.1. refolvitlicità &* rire egiffe Gonfeffarium ,

raliter , feu fimultate morali: ita. fcilicet ; ut fe-

j

qui peenitentem jam fua peccata plené confeffum ,

ii

cundüm moralem zftimationem hominum , fpe-

& poenitentiam injun&tam acceptarát , non flatim ,

li

&atá naturá cüjufque Sacramenti , verba formz

fed primüm poft integram horam abfolvit , quia

materiam afficiant, & cum eaunum morale fignum

"m

ipfe Confeffarius in eodem loco debuit habere pro«

confütuere cenfeantur. — Hinc in Baptifmo , Con-

lixum fermonem cum quodam Principe magna

qu

inul

firmatione, Ordinatione , & Undtione , requiri-

Authoritatis.

Verüm hunc fuüperfluz, adeóque

tur talis conjunclio formz cum materia, ut quam-

ATA

peccaminofe urbanitatis, meritó arguit P. Gobat

d

vis una alteram modicé pracedat , vel fequatur,

bic num.37.quem vide. Et hactenus quoad va-

3

^f

tamen Mini(ler proferens formam : Ego te bapti-

lorem. Jam vero ,

20, fignote , G'c. adhuc cenfeatur- moraliter ab-

IVI

ib

uere,fisnare, inungere. — Contrà veró , fitanta

(äqadiliciwrn'. Præge

rP

cnitentie & Mätfï-S 3-

l

fiat disjunctio , ut prudentis judicio , unum . com-

litt

monii Satramenta , 'de quibus jam pàátuit : cer«

plexum morale non fiat , Ípectatà naturà Sacra-

teillicitum eft alia Sacramenta miniflrare totaliter

till

nmenti , invalidum erit Sacramentum. — Ut & ho-

poltponendo matetiz formam , aut' contrà formae

PIO-

die , vel nunc abluas , fignes, inungss, & cras

i,

mátetiam. Adeó ut mortaliter peccet , qui in

primüm , aut poft horam , imó poít dimádiam ,

yuad

Baptifmo deliberaté non aliquam faltem. partem.

vel quadrantem horz formam proferas, Ego te

formz recitaret.poft inchoatam , & nondum fini-

D

Baptico Ó:. utique tunc non cenfeberis ampliüs

f0j

tam ablutionem totalem , idémque cenfeo de Con.

moraliter abluere , inungere , &c. adeóque forma

firmatione , Ordine, Extrema Uunclione. Rarza

od

falfa erit , & Sacramentum nullum. ^ At veró in

efl : Quia omnium confenfu mortaliter peccat ,

Ximay

]

Sacramento Poenitentiz, quod per modum judicii

qui absqueneceffitate miniftrat Sacramentum du-

1

exetcetur , cujus máteria funt peccata & actus Poe-

bium, & fingulariter Baptifmum, cujus invalidi-

a,wä

nitentis ,forma veró abfolutio, palam eft , formani

tas eft maximorum malorum caufa: atqui Baptif-

1

;

non poffe , nec valid , nec licité adhiberi fimul, vel

mus ita collatus reverà eft Sacramentum dubium ,

ante materiamexhibitam, fed neceffarió debere fub--

quandoquidem valere Baptifmum , (i tota forma

fequi , atque poftconfeffionem , dolorem, propofi-

pronuntietur ante cceptam , - vel poft finitam ablu-

As

tü,etiam longiufculé poffe differri, v. g. per horam ,

tionem,negent gravilfimi Doctores. - Scotus & 4. 4.

idque ob caufam;etiam licité, ut fuo loco videbitur :

6.4. j.Cajetanus togz. 1.opnfr. tratt. 16. ex ptofeffo

Quia nimirum hoc Sacramentum, utdictum eft, ex--

;/l) tHl

.

Navarrus Aan. c.. 22. 9. 32. Ó 17. applicant hoc

um

ercetut per- modum judicii

p

in judiciis autem

ipfum Sacramentis Confirmationis , & Extremz

nl

poít examen -caufz differri

folet *.fententia) 3506

UnGionis Et plerique Summilte cum Henti-

tamen cenfetur adhuc unum moraliter judicium.

| pïm

quez/b. 1. c. 9. ». 10. ergo&c. . Unde re&té con-

7)

In Matrimonio denique , quod effentialiter. con-

ttaalios infert P. Gobat. 7ra&. 2. ». 81. & Tra&f.

] 9?0'

fiflit in contractu unius fponíi confenfum , alte«

1.5. 28. Óómnino repetendum effe Baptifmum ta«

rius fponfi confenfus & acceptatio tamdiu fequi.

Yi

liter collatum , addens : /dem omnino fentío de Or-

1f

potelt, quamdiu alterius confenfus moraliter per-

dine Presbyteratís, G Epifcopatés , quippe ex quoe

um

everat, ficut in aliis contraCtibus , quod,maximé

vum irrita collatione oriri poffunt inuttmera malas

patet ; quando Matrimonium contrahitur per Pro-

f*

Extremam Unilionem repeterem zpfe,f effem Pa-

T

&uratorem,nuntium, vel littetasin locis diftantibus.

vochus , & baberem moribundum wullo alio muni«

$2 Efhec communis Sententia: Recentiorum , 4c

:um Sacramento,quam Üntlionis adminifivata cum

udiïr

meorum initio nominatorum omnium. | Ratio eft ;

dlla pofl pofitione totinsformtla. — Sicille.

)j

l

m») 4

uia cüm Sacramenta fint compofita quzdain

-Quoad praxin tandem con(ultiffimum eft ; ut84

(2i*

quafi artificialia , non phyfica , fed. moralia tan-

Minilter Sacramenti curet majorem , quam po-

tüm , oportetde eorum con(iftentia ac proptieta-

teft, facere fimultatem materie & forms: v. gr.

dl i

tibus judicate , non fecundüm principia phyfica

in Baptifmo , Confirmatione , extrema Undtione ,

pracise, fed vel maximéfecundüm principia mo-

Ordinatione , dum abluit , inungit ; inftrumentum

rilia ; adeóquefxpiffimé recurrendum eft ad judi-

Ordinistradit, fimul proferat formain: ego teba-

Ài

cium prudentium confiderantium varias cireum-

ptizo &c. In Sacramento Poenitentie ,. ftaiim ab-

flantias: ergo. re&é dicitur , illam feparationemt

loluti Confeffone dolorosà , poenitenuáque in«

T

vel diftantiam formz Sacramentalis à materia ,

junctà & acceptatà, dicat verba abfolurionis. — Et

if

officere valori Sacramenti , qu& prudentis judicio

Ó quàm fan&te & falubritét faciunt. Poenitentes ,

j

Ponie

ccn*feturxïmpedire? ne eæciäntïunum c;uoddam

qui abfolutiong ácceptà ,

&;mm in Spitiu

[2

-

P3

t;ntiæ

».

—

| Deol, Sacram, Pars 1, Gap. 1. Sid, l).d? Mattrie €5* fbräæ L ea

N

EL

velater , vinum album vel rubrum &c. quia non

tentiz ac obedientiz periblvüht ihjun&am poeni-

nique poft expreffum

obílante mutatione ill accidentali, illa adhuc no-

tentiam! In Matrimonio de

p

confenfum unius, ftatim expri

mat & alter fponfo-

men & rationem G ufumaque , panis & vini re-

tinent.

rum. Cümenim materia & forma debeant con-

ntale, femper con-

i, Mtftatia

þzäþ'antin!is', 'ä-' accidentalis

ftituere unum fignum Sacrame

züï.'mä»

fultum eft eas meliori , quo pote

(t, modo effe con-

Utatio feebflantéalis fortnz cenfetur, quandog:

fultum eít eas meliori , quo pote

ft, modo cfïcj com-

non retinetur idem fubftantialis fenfus ver-

M

jqnc?cas.

borum , quem Chriftus voluit exprimi per verba

SECTIO III.;

forma: accidentalis autem mutatio dicitur , quan-

D« Materie &* forme mutatione , in.

do verba , etí1 variata retinent tamen v»cunde.m fen-

fuüm à Chrifto intentum.. Hinc

| Kerruptione , f repgtitianä e.

Ob mutationem fübftantialem formz invalidum

SUMMAR TA

etrit SacSacramentum , fi baptizando . dices: Egefe

dealbo , vel refrigero : aut confecrando : -Hoc ff

8 5.' Mautatio fub]ia»t&alfä um)la:- Sacramentum , nep acci-

. deatAlis.

Caput viesim , velopus weun,pto corpus saeumyec.

Imó folàm unà literà mutatá variati poteft fubftan-

86, Que cen[entur tnutabio juä[?anfialix » vel. atcidentalis

snateria V

]

tialis fenfus, ut fi baptizando dicas : /» samine JMae

87. Qua . cenfeatur enntatio fub[lantialis , uel accidentalis

forma ?

tris, €& Filii, Q^ Spiritus fantli : aut , innominePae

$9. Mutativeanfa

rris , & Milir.

Siconfecrando dicas : ZHic ( ad-

voluitaria.

lis i?lwoln(zmn'a excefat B percato , non

verbialiter ) eff Sangus me , lignificans nimirum

Q9, «Ldpibens materiam dabiam peccat sugrtaliter , fi. po[fet

^

habere certam ?

hocloco adeffe Sanguinem Chrifti: & alia hujuse

modi fexcenta, qu fuis locis particuïarius difcuti-

9I Qu interruprio forma ofjieint Sacramento» qu& nont

Ufque ad n. 96.

enda erunt , hicgeneratim infinuáffe fufficiat.

96, Uíque adn. 100. 4fn & quaudo liceat repetere formam

' Contra veró validum erit Sacramentum , ft acci-88

- Juper candem taateriom,

dentalis tancüm fit mutatio , fenfu fübftantiali inva-

X

.

riato.

Utpote 1. Si füb(lituas fynonyma ejuídem

— Affertio.

plané fignificationis : ut ,egote abIu».pto baptizos

Aquiatio fubflantialis. tantüm materia ve

OM

forma officit Sacr amento, illud que anuulat z

aut mutes idioma latinum in gcrmanicüm , Itali«

cum,grecum, quod in íolo Baptifmo ob necef-

suutatio vero accidentalis now. officit. Saeramento ,

fitatem etiam licitum erit,aliàs nunquam , ut meri-

etfi plerumque illicita fit , etiam mortaliter. Com-

muniffima DD. Ratio eft : quia Sacramenta con-

to cenféatGobat 7ra&. 2. s. 74: non leviter pecca-

turum Sacerdotem , qui in Ecclefia latina uteretur

ftant rh'ater»iä,& formá feurebus, & verbis à Chri-

flo inftitutis ac praceptis: ergo quando hzec mu-

formá Gracorum : aut qui diceret : Ego te baptizo

in nomine Genitoris , Geniti ,C" fpiratt , cüm ctiam

tantur fubflantialiter , nullum.fieri Sacramentum

graves fint Doctores , qui negant per hanc formam

afferendum eít; accidentalis autem mutatio. non

confici Sacramentum. | 2. $i omittas voculas ali-

tollit fubitantiam à Chriíto inflitutam. ]azp eX«

quasnon effentiales:ut in Baptifmo:Ego, &* amen :

plico terminos

j

in Confecrationely esim.. Idémque elt, fi ob bal-

dz'äïmmlis' :

L Matatio [alflautialis., cb» a

enateria.

butiem vel imperitiam verba corrumpas , fyllabam

vellittéram fyncopes , glutias , detrunces. v. g. die

Utatio fabflantialis materiz fit ,^ quando in

cendo : Huae eff corpus meum: boc ef] corpus meus.

ss-M-

Sacramento adhibetur aliqua res , que no-

velmen. bic eft calis mem c..— Quin Zacharias

mine & ratione,vel faltera ufü hominum differt ab

Papa cap. retalersst de. Confecrat. d. 4. validum

illare,quam Chriftus inftituit , vel prefcripfit, &

pronuntiavit Baptifmum collatum cum hac forma?

Ecclefia ufürpat. . Mutatio verb accidentalss tan-

Ego te baptéxo in notiue Patria d Filia,ey Spiritás

12 dicitur , quando res etfi variata & alterata , re-

fevcla : quia nimirum hac verba apud audientes ,

tinet tamen nomen & rationem illius ,

intelligentes id ex fola imperitia ita dici, retinent

quam (Chri-

:

ftus ufürpari mandavit, — Hinc

adhuüceundem fenfum cum forma legitima. 3. Si

Sacra;

Ob mutationem fübftantialem materiz

tantüm tranfponans verba retento fenfu: ut fe ege

mentumnullum effet, f1v.g. baptizas invino, vel

baptizo in uomiue Spiritus fantii, Hilii , G "Patrisy

confecras in aqua: quia hec nomine , naturá , &

quia nullo modo mutatur fenfus forma communis

ufu differunt ab aqua;in qua. Chriftus baptizari , &

fubftantialiter, Zambur. c. 1. $. 1. Secüseft, fiea

/

àvino, in quo Sanguinem fuum confecrari infti-

tranfpofitio mutet. fübítantialu.a Ienfüm , ut fi di-

cuit. : Item f1 baptizesin aqua rofacea , confectes in

càs: Ego Patris baptizo t6 , 15 nomine Hilii Q'c.

mnaffa cruda , &c. quiahzc, etfi forté non fobítan-

Item»enn eft bocsorpui ; non conficies Sacramen-

tià & ratione, tamen nomine & ufü hominum dif-

tum ; quia hz enuntiationes reddunt. hunc fenfum 2

feruntàmatetia à Chriílo inflituta , nempe aquá e-

Ego [pectans ad Patre Daptizo te innomineFilii &c.

lementari, ac pane ufuali.

Sic de' cateris , prout

Hoc (ovpus pevtinet ad me : qui fenfus longe diver-

infingulis explicandum erit.

Contrà vero vali-

fus eft à fenfu formz legitima. 4. Si addas aliquid

dum erit Sacramentum , fi aqua Baptifmi fit calida

non váriansfenfum. ^ Ut fi baptizans dicas: js s?-

velimpura »fipanis Eucharifficus fit fermentátus ,

mine Datris ingeniti, Filii nnigcuiti, Spirit&is fantli

£ AT da

-

"

'*J

4 ?ïlyäql: Sacram. Pars 1. Cap, H-v' Sdl, 1. de MM" ü e fäwä:&, G.

T

u)

Paracliti , 'fecüs fi ea additio variatet feifum fub«

4. Eo autem cafu co'nferendus eft Bapcifmus ton

d

ftantialem. Et fingulariter irritatut Sacramentum ;

abfolute, fed fub canditione ; voce ; v«l mente folá

Lf

quando per éam additionem aut falfificatur fübftan-

conceptá, utpote- Ego te baptizo in qavrzm pof-

tialisforma ; utfi Arranus baptuet in nomine Pa-

fums vel f eff bec mareria: apta, ego te baptizà

j

tris majoris, Filii minoris&c. . Aut -addituf'äliqUi(i

in noimine Patris &c. — T'àndeim ceffante neceffizate

animo inducendi novum ritum »nimirum tanquam

vel periculo; fub conditioné Baptifmus eft itecáns

ii

fubftantiale, quod tamén reverà minimé eft tale;

dus: $2 nozes valide baprízatus, ego te 57;":».

Wt

Ut ex D. Thomaá notat Gobat 7ra£h T/4. 24: : Ut

Locutus fam potilfimüm de imaterià dubia. Eas

d

h

fi Calvinianus baptizet: Ego ie baptizo in nómis

dem ràtio poterit efle de forma dubia, in cafü tamen

Uif

ne Patris , &Filii, & Spiritus fan&ti ; fecundzm du«

rariori: quando zinutum inftat nécefficas baptizanz

Slle

thoritatem, quaim miti tribiit Calvipm. Autquis

di, & rüfticus v. v baptizaredeberet; qui dubitaret;

Vis alius addat ad formàm aliquid , intendens nón

quália verba fint adhibenda: nàm poterit adhibere

Yl

tonferré Sacráment

dubia. Dianá cits refol: 41 10 fine;. QonfentienteGo-

:

uma nifi dependenter äb.' illo

gi

l]

addito.

bat. Tra&. 3. »; 25. Cüm quoàd hbc eadetm fit ràs

T|

tio de forma, qua de materia;

hUC

NI Matátio càfualis ó voluntària,

Z ;

]

$. H

fae

Uantüm ad valorem Saeramenti nihil intef«

,39

Ális

eft, fivé mutatio fübftantialis materiz aüt

szl de Uterrüpti

bne "vérboruin faräzæ-, aäi*

F

fotmz Sacraméntális fit cafüalis. & involuntaria ;

*

etiam /j*f?azþamm ?

(

quippe facta errote, ignorantià ; inadvertentiá in-

L. tanta fiat inte"r'rupti'o verborum formz ; utgr

"

Jf

culpabilï ; five fit voluntària ; quippe ex propofitó,.

verba fequentia cum precedentibus mo:

fcienter , delibetate, malitiosé fàcta, femper eium

ijis

Taliter non cohzreant; fic; ut apud audientes non

CUl

Sacrmentum eft nullunr ex defectu figni à Chrifto

fáciant unam orátionem ; ac unum integrüm fef-

infitui. — Multim áutem intereft. quoad licitum,

Íum à Chriflo intentum , mutatio erit fübftanciaz

Q peccatum.

Miutatio enim cafualis five fübftan-

a

lis mortaliter illicita; Sàctaméntum nullum , ideó-

A*

tialis; five accidentalis, femper excufatà peccato:

que tota fora neceffatió repetenda;. Nam., ut

àt véro mutatio voluntaria non tantüm fübflantia-

j

ait S. Thomas p. 3. . 61.4.8. — Quando eff taue

lis gravitfimum eft Sacrilegii peccatum ; fed etiain

ff2

ta interrüptto , quüd intercipiatür intentio prónun-

tal«

accidentalis n re notabili ; & fine ürgenti, caufa £à-

Hantis ytollitur fev[us Sacramenti ,& conjequenter

e

&à; peccaturh. mortale indutit; ut paret in exem-

veritás ejur.. Etratio eft; Quia non fingule voces

Xp'lisx allatis.

Wt

a

Icorfim , fed etam debità eorümi compofitio per

g

5 H;,' :

modüm uriüs oratióais, eft de fübftàntia foriaz ;

felif

- di&teïid e Formà ctrtas ei .dïzzäizii,

quippé qu& débet effe unà oratio compofita ex illis.

J

Contrà Verb; fi interruptio ita modica fit: ut

a

9ol.

Uoad hat eft récepta apud omnes Régula.

vetba fequentia tamen adhuc faciaüt unum fenfum

ini

moralis ex Scoto in 4. dift 3. q. 2: Quanda

orationis cum pracedentibus apüd aüdientes vali-

Paüïbilita;g adefL, vita certa eligenda efl: f nou adeff

1

dum manebit Sacramentum v. g. Si baptizans;

T

pajfibilitas , via tutiffima proxima tenenda eft » cefe

diCtis illis verbis: Ego te baptiz" per notabile tem-

! bä'

fante impo|fibilitate,cauté [upplendüm d. quod im«

pus v: g. dimidii quadrantis , ceflarct, interloquene

poffibilitas probibebat. Sic Do&or Subtilis. Et hinc,

du

do; confabulàndo, at aliud impertinens agendo;

2. Peccat mortálitet , qui ; cüm poffit hàábere mate-

& poíteapergeret : u somine Patris «; Baptif-

1]

h

riam certam , adhibet materiam dubiam : quia

imus non fierct ob rationem dictàm. — Contrà veró ;

exponit Sacrámentunmi periculo nullitaus ; ídque

ais

fi dicto : Égo te baprizo: folüm diceret. V. g. 444

maximé in Báptifnio, ut fi poffis habere aquam

frigida eff bac áquá :vel: verte folium : aut tefpis

d

j

elementátern, adhibeas àquam rofaceam , vel aliami

Ciens corrigeret gatrientes, dicens; Zevere 05 , facete

dubiam, etiám füb conditione ; quia absque urgeris

mali paeri G'c; aut aliquoties tuffiret , fternutaret .

,

"u càufa exponit fálutemi infantis extremo difcrimi-

ofcitaret &c. valids maneret Baptifintis, hiec opus

051

ni Sicur & nullo cafu. licec üti in Sacraméntis

n

erit repetitione , fed re&té fic pergere poterit àd fe-

conficiendis ; materià vel formá certó ineptis ; f&«

quentia vérba : quià nimitum verba fic modicé in-

,

$

cündüm omnes;

j. In Sacrámento neceffario ad-

ierrupta retinént'àdhüc unüm moralem orationis

t u

falutem , ut in Báptifmo ; eóque fer& folo , quando

fenfüm apud audientes , communi judicio. -

Wï'i

nequit haberi máteria certà, fcilicet áqua. elénieis

Cafüm proponit Tambürinus cit; l. £: 64p: 1:93

)

taris , GC infans , vel baprizandus periclitetur ; nori

$. 1. ». 9. dé Sacerdote; qui dicto: &c e(f. Cor-

Í

folüm licité adhibet quis ; fed etiàm füb mortali

pf^ ; anitequam profertet ; zzéu , repente tuffi con-

j

2

tenetur àdhibere materiami dubiam, v. g; Cerevis

cuffus fere per femiquadrantem occupatus eft ; &

if

fiam, vel àquam rofaceam ; aliámve ártifieialem;

poftea protulit ; z2e27: & refpondit ; illuzn bonum

u

quam aliqui , faltem duo veltres Doctores àdmite

Sacerdotem omnino debuiffe repetere etiam. prio«

m

tunt pro fufficienti máteria. - Coómmnuniffiria D.Di

raverba; & totam formami: quià tanta intercápe-

iU

Tdéinque dicendum de matetia omnino dubia , fi-

do tempotis inter prima verba ; & ly zeam, plané

i

€ut poteft fieri ii tenebris; ut quis feftinando ob

deltruxerat fenfum fübftàntialem forma : nam vo-

,

periculum nefiat, utrüm cápiat.aquam vel ace:

culà »eum non potuit tunc cenferi moraliter jün«

T

uit illa

Wl

tum. It mvulc'o—s fitans Dianap. jitratl; $« ref 3.

i?tav priotibus verbis; Zor eff corpus, fcd 1eliq

án illo

u

X

i

,

J 6 — ho Sacram, Part l Caj. l1. Seä' l, de Masri &* Forme , éo*c.

recte & rité baPtizäff&, corfecráffe , abfolvifle, utiqj

in illo fenfa , ac fi pláne fuiffet omiffa illa vocula.s

debet in debita materia repetere formam facra-

meim , ideo cetté confecratio non fuit valida. Se-

mentalem abíoluté : quemadmodüm écontra , qui

cüs, fi interea femel tantüm tuffiiffec, aut femel

certus eft , vel rationabiliter credit , aüt credere de-

fpuiffet in terram; ac ftatim fubjeciffet memm, obra-

bet , fe re&té confectáffe , baptizáfle , abíolviíle , iu-

'sionem oppofitam. At fi interim unum vel alterum

verbum locutus foiffet, v. g. illo accidente terri-

per materia capaci debité prolatá formá , non po-

tus dixiffet : O bone De ! vel fiwge binc , tacete , &

teft citra grave mortale denuó repetere formam ,

gravem enim inferret irreverentiam. Sacramento;

mox fübjunxiffet zzeum ? Refpondet idem Tambu-

zinus zbidem.: nec tunc quidem fuiffe. quidquam

formam facramentalem proferendo nulliter.

repetendum : veré enim tam paucula verba in illis

. l. Qui folüm rationabiliter , & non fine pro- -

babili fundamento dubitat, an in Confecratione 92

circum(tantiis prolata non- dividunt moraliter ab

invicém voces effentiales formze : nam circum-

Baptifmo , Abfolutione &c. debité protuletit for-

ftantia fupervenientis tuffis efficit , ut qui ea verba

mam , an aïiquid fubítantiale omiferit ; mutaverits

nimirum interruperit , ompigo debet repetere fot«

audiret , facilé judicaret non proferri tanquam per-

tinentia ad formam Sacramenti , fed nihilominüs

mam , fed fub conditione , non abfolute. -Karzo te-

ex Hoc eft corpi , & meum confici unam unicam,

petitionis eft: Quia in dubio ex duobus malis mi«

nus eft eligendum : fed longé minus maium eít iàe

& veram orationem, ait Gobat Tratl. i. n. 47. pru-

denter addens : fecüs Íentirem, fifacer myfta liber

cere repetitionem , cim non eflet facienda , quàm

omittere , cüm non effet omittenda.

Nam in pri-

omni exteriori moleftid pronuntiaret uno tractu,

eádem vocis feu foai conformatione , hanc totam

mo cafu folüm fit irreverentia Sacramento : in fe- -

fententiam.

Hoc eft eorpus, O bone D Ess. meum :

cundo autem cafu prater irreverenciam Sacranien-

& vel maxime fi dixiffet : Hoc eff corpus, fugewlbinc,

ti , Poteft gravedamnum fpirituale procreari duíci-

Hieumeoc

(

pienti Sacramentum , prfertim Baptifmi & Poe-

]. At: quid de interruptione fyllabarum ejus-

nitentiz , invalidé.

Ratio autem conditionis ap- .

dem verbi formz? ut quis confecrans dicto: Hoc

ponende eít, ut fic Sacramentum reddatur cers

tum , (i forté non valuit ; dque maxime in Baptil- —

efi cor , interim tuffiat , vel aliquid loquatur, & po-

ftea dicat : pus meum. valebitne Sacramentum ?

mo, ob periculum rebaptizandi, & irregularitatis.

Certum eft, non valere , fiinterruptio fit notabilis,

HI. Quifolüm leviter dubitat , füfpicatur , Ícru-

etiam uno verbo interpofito, v. g. dicendo. Hoc eff

pulizat , absque omni rationali fundamento , a^

cor ( tacete ) pus smettm.. Ex quis ferat baptizantem ,

formam debite protulerit ; non debet repererefor-

.fi poftquam protuliffet in forma: Ego te bap. ex-

mam, nec fub conditione quidem, íed excufío

Ícrupulofo dubio, credere debet fe reclé fecitle.

Ípuet ter , quatérve in terram , ac poltea fuübjungat

tizo in nomine Patras ('c.. Sane diceres talem nu-

Atque adeó non folüm grande crimen eít fic te-

ari, non autem fungi officio veri Baptiftz , ait

meré repetere formam facramentalem abfoluté &

Gobat z. 58. Probabile autem eft valere , fi in-

fine conditione fecundüm ommnes , ut jam innuió

terruptio effet valde modica , puta breviffimà tuffi

fed etiam temeré cum conditone

Ata pofl Satutrà

veloícitatione. — 'Tamburinus cz/. z. 1 3. Ratio eft:

Ssarez, Va[quez., & plerosque ditferentes de itera-

Quia etiam modicum verbum interrumpens fylla-

tione Baptifini , Gobat. 7ra&. 2. »m. 278. mox tt*

bas diftrahit fenfum verbi ex iis compofiti ; quod

379. Recliffimé extendens ad eos, qui ex levi du-

non facit breviffima tuffis , ofcitatio , vel r"efpiratio:

biolo atque inani fcrupulo, repetunt verba confe-

crationis , aut abfolutionis , efto fubintelligant con-

quanquam etiam tunc confultum fit repetere to-

tum verbum.

ditionem : // won retie pronuntiavi: ff forrà ntm

uia

9j Ex di&is jam vidifti, quandónam ob interru-

abfolui : Eadem enim. omnium cft ratio.

-

ptionem verborum formz aut fyllabarum repetitio

nimirum iteratio Baptifmi ( & confequenter etiam.

neceffaria fit, aut non.. Placent duz regulz morales

cujusque forma facramentalis ) fub conditione2 .

tradite à P. Gobat. cit. s. 41. & 42. Primaz 2snc

permittitur à facris Canonibus folüm in dubio rae

folzm femper facienda eff vepetitio forma , fezs

tionabili: at quando non dubitatur rationabilitet»

verborum prius prolatorum cum feparatione unius

tunc addita conditio habetur pro non addita; quia

vwerbi ab altero , unius fyllaba ab alteva , quando il-

deficiente ratione probabili dubitandi , vix poteít

la divifo vel disjuntlio efl tam notabilis , ut prtt-

Íerió dici , certé prudenter non poteft dici: $i sos

denter dubitari queat, an per illam impediatur,nec

es baptiz.atus , fi non confeeravi &c.

Ego te bapt:'-

s , fenfis communis , quem ex ChrifH inflitutione

z0 , Volo confecrare G'c. Sed potiüs videtur dici , frve

deberet veddere tota formula. — Secunda Regula:

fis baptiz.atus , fue. mon fís baptizatus v [ive sonfé-

Licit venialiter peccetur , fi naum verbum , unave

crárim , abfolverim, ic. fiue nons tamen ego te ba«

Jllaba vepetatur , feu bis pronuntietur fine rationa-

ptiízo , confecro , ab[olvo ; adeóque fab disjun&lione .

bilicaufa , attamen in dubio efl inclinandum potizs

etiam volità nullitate Sacramenti, grandi utique -

dn vepetitionem , quàm in omi[fionem. Ratio gene-

facrilegio mentali. Denique iteratio Sacramenti

talis dabitur mox $. fequenti.

facla ex inani dubio , levique fcrupulo , eft quedam . /

. IV.

irrifio Sacramenti, & vel ideo peccatum grave eX .

. «Quid de repetitione forma [uper eandem

genere fuo. Falentia

:

materiam ?

Gobat. cit.». 398.

» Cenitck Bonacina, a(ii dpu

Qub figp -

lV. Dixi isverato : temere vepetert.

enini

96 LQUi cartus eflvel rationabiliter dubitat fe non

od

At

EC Sk&a»i, Pars. ] Cap, 11 Sedl, Ill. de liteutione,

r

"7

?nini qhïä ,üt

holefto tali ftrupulo fefe expediat,&

u

4. Abfolutam & can'ditionemn). Explico termi.

Q

- conícientiam quieter, ubinde (cert& non ordina.

nos hoc $. deinde applicabo Sacra

1ié vel confüetudinatié , ob rationem. datam Cfüb

mentis $$. fe»

7

quentibus.

conditione formam füper eandem materiam re-

o

psteret:v. g. Si pon confecraqi »fi non abfolvi), €c,

4 ind intentio aQualis: expreffa ,

li,

. Àmplicita ?

nunc confecro , abfolvo ('c. non fore condemnan-

3

dum peccati mortalis , poft alios refolvit 'Tambu-.

]

Ntentioaclualis

dicitur, que a&n elicitur, dum1og

fit opus intentu

m feu quà quis a&lu vult facere

tinus cit. c. 3. $. 3.5.3. — Quia tunc non gravem

aliquid actu. volur

pte

infert irreverentiam Sactà

mento , aut ipfi DEO,

itdtis nliciro tehdente in illud,

quod facit. — Ut dum baptizans; confecrans , ab-

ivgc,ïl

dum agit motus tam bono fine non offendendi

WUO

ipfum DEum : attamen non effugiet venialem cul-

lolvens, elicis actum. deliberatum voluntatis fa.

N

ciendi id, quod facis, mente quafi dicendo: nuncvo-

pam irreverentiz , ac imprudentim, Ego libenter

reli

aflentior; quia agnofco inter multitudinem lan-

lo confecrare, baptizare , abfolvere.

i

Eáque inten-

IT

tio actualis aliquando eft e

guentium fub hac porticu etiam me jacere agro-

quando z;plicita tantüm,

xpreffa feu explicata, ali-

i5

tum. Plura generatim. non addo:

quia magis Ípe-

d

cialia neceflario addenda erunt fu

1

.

Intentio expreffa, feu explicata eft, quà vis,

$ locis, de Eu-

tendis rem ali

i

S..

quam actu cognitam & cogit

atam,

chari-&iæ, & Ponitentiz Sacgamcn'ti

five ipfam in

fe direclé volendo ( & dicetur

inten-

i pte

il

SVECTIO.IIIL

tio expre[fa formalz ) five folüm ut cognitam cone

nexam cum alia directé volita: & dicetur ivtentio

Vi

requifita ad. Sacrame

d-

De ?ntentione

(ZM

exprejfa non formialis,, Exemplo respatefcet, Ac.

conficienda.

cepturus facrum Ordfnem Subdiaconatüs, fcis, &

409

3

$UMMARIUM.

a&tu cogitas , illi Ordini annexum effe votum caílie

B

191. Quuid intentio actualis, 102,

flatis, vis & intendis füfcipere , non tantàm volen«

Qf«

licita ?

Expreffa, e 163. lm-

do ipfum facrum Ordinem in fe , fed etiam volen«

wif-

xo.k. Intentio virtualis 2uid;

Ó* qua Ad cam . requirantur

do & appetendo votum & obligationem Caflita-

riutá

Ufque ad n. 109.

109. Quid intentio habitualis? e&j

tis5 habes intentionem expreffam formalem & fu-

4 fæ'j

fit,. Quid ditcóta , e indirecta, — Iteps

Ícipiendi Subdiaconatum, & fervandi Caflitatem,

L:£, Quid abfoluta && conditionata ?

At veró vis quidem vel maxime ipfum fubdiacos-

rehh

11j« d Sacramenta validà comficienda

eima quidem , natum , cui a&tu co

gnofcis , & cogitas annexam ob»

qcul

intentie actualis.

l

514, Non tamen nece[faria g

igationem fervandi Caítitatem ,itatamen , utygs

xl

116« Sed fufficit "oirtualis ,

luntas tua directé non feratur i

M

nem Caílitas,

n ipfarh obligatios .

Y17, Edque omnino neceffaria eft , ita ul

L

eam tamen etiam pofitivé nom.

d

118. Non [ufficiat babitualis ( excepto Matrimonio,

excludas, ( etfi

forté non defit aliqua averfio,vel die

jni

120. Malrà minis interpretativa [em indiredhn tantbm

Íplicentia inefficax. &c,

123, Intentio «jalidà co

) habes intentionem exe

j

€ff2 formalis

Vficiendi Savcramontum delet infuper

L)

preffam formalem fufc

ipiendi Subdiaconatum,

Qu

id eft faciendi Sacramentum,

mk. Salt

en implicità Qf 4quivAlenter alis , V.

£, faciendi

.ac etiam expreffam , fed non formalem fubeundi

TL

id quod facit Ecclefia, ^

obligationem fervandi Caflitatem

127 Guá babitá fit Sacramentum no.

»quia eà ohligas

vl i

:

n obflanté errore fpetun

tione cognità & acti cognitatá ac

minimé exclusá ,

co

lativo , vel intentione cont

€unque.

taria barticulari qualie

tamen, vis fufcipere illum Ordinem ità vinculas

[

It

n18, Eéjn

e del,

et effe abþlutn [ine conditione f"feenfiva,

tum, Et fimiliter difzurrendum | in. fimilibug

l" M

Ug

[

omnibus,

N

iil

119, Effó validà & [Ape licit? conferri po(ftt sæcrämmtuv;

| [b conditione de

Intentio Zmplicita dicitur

» quà aliquid vis & in-163

qu

prafenti , uel praterito,

tendis , nihil exprefs& cogit

830, Nunquam tamen fn

b tomditione de futuro,

ans de illo, fed tamen

i

:

Yjl, Sinepeccato mertali

( excepto Matrimonio Y

exprefsé co

gitans ac. volens aliquid aliud,, in quo

o

Wt Qualiter intentio:

eft ill

debeat «ffe determinnta. Ad. certa

ud involutum , feu cum quo eft vel naturali»

li

tnateriam , oelperfonam

ter, vel per difpofitionem legisconnexüm, — Sicin

134,. Error éirea perfonam in "Matrimonio

Aliis Sa.

) qu&l

cramentis , ob[lat -valeri,

felim » non in

f

modó dicto exemplo; Voluntarie füfcipiens Subs

Potch

1j6. Ufque ad n

« 139. refolvitur

:

dubium, an valid? ordine-

diaconatum , cui ex infliruto Ecclefiz eff annexum

$iv

hr irregularis , vvel ill

[j

votum , ac obligatio fervandi Caftitatem, et(i tunc

"n

£

stimus V. g, Contra intene

M

! tionem Epi/copi erdisa

iis AcCedags,

a&tu nil cogitans de illo,

vel etiam ignorans illud

I

n

vocum acobligationem ,

implicité tamen vis &

j

Quid . óé quu:upl:.;c

-

intendis vovere ac fervare

Angelicam virtutem , eo-

tþ i;;fentia in pr

iþfo

» quód exprefsé velis initiati facroillo Ording

j

- pofita materia,

"d

Mmtio gene

ratins

efl atius volumtatis «olentis

more Ecdefie Latinz, illam. obligationem facro

D

Á

E

Ordini alligantis, — Sic exprefs? intendens confz-

400

aliquid facere,

vel fieri à fe , vel ab alis.

Et ia

amcnü

propofi

Ita materia S,

crare omnes hoftias in pixide appofita contentas,

atlus voluntatis vole

acramentorum ; Zwtemtio ejf

implicité etiam intendis hoftiam majorem confea

pl

ntis Sacramentii aliquod core

i

fiere vel rectpere,

Hujus variz funr divifiones &

erare , qua ibi repofita eft pro Monflrantia , v.

ga

adjecliva.

.eifi nihil co

bi

if

I- Solennis eft divifi

oin a& zalem , vir-

ofitam.

gites, vel ignores hofliam majorem i

taalem,c ha bitualem.

. Direllam, (f indiveDag,

Sic in fimilibus fexcentis,

M

feu imerpretati'üam.

X

Pauló aliterà quibusdam.explicatur duplex hecrc4

$.E

prefam , d* implieitam,

"

PAfæS l. pE SACRAM,

intencio , nt nimirum intentio expreffa vel explici-

-

ka H5

x

»

Z

"g

18 .

9.beol, Sacrami, Pars l äapi l, Sed, li, de lutentione, .

ia fic illa kthl':a—*,quis intendit fa

cere rem «ognitani

Scholaftici. . Juvàt potiffimas opiniones audirés

Ut fi facet-

1: Aliqui putánt effe connexionem quandam in- 162

fub pfoprio conceptu rei facienda.

doséelebtans mente dieat: lo cele

brare $ con-

ter primam intentionem actualem, & adliones füb«

Ícquentes, feu concatenàtionem quandam aclio-

(ecrare Corpas Q Jangninem Chrifi. Aut bapti-

2ans t volo ablnere corpas ad mundandanm ànimam

mümi intermediarum inter primam intentionem,

4

á peccato originali &c. — Intentio autem implicita

& ultimuim;opus intentum. |.S/c Coninck de Saera-

mentis q. 64. a. 8. dib. 2. Exempli gratià : Sacer--

fit illà, quá quis intendit rem facete fub conceptu

:

eon

dos celebraturus modo elicit actum voluntatis, quo

fufo & generali: utfi baptizans ; confecrans ,

abfolvens; inungens extremé &c. intendit faceré

vult éelebráre Miffam, & offerre Sacrificium, quod

id , quod facit Ecclefia , quod Chriftus inftituit &c.

- Chriftus inftituit: hac intentione acluali motus fe

Sic Monachus à Przelato miffus ad' Ordines , vo-

praparat , pergit ad Sacriftiam, induit facrasveftes ,

procedit ad altáre, omnia peragit ufque ad Confe-

Juntarie & fimpliciter volens obedire Pralato , jam

-7 erationem : totámque Sacrum confummat, absque

implicité intendit fufcipere Ordines , hoc enini»

3pífum vult Pra

latus pracipiens & mittens illum:

ulla nova elicita intentione, imó diftra&us mente,

nec advertens quidem , adhuc dicitur habere inten-

erfi erga Ordinem fufcipiendum nullum alium ex-

preffum voluntatis actum eliceret, — Non fpernen-

tionem virtualem, quia intentio actualis priüs habi-

[

ta vera caufa fuit totius concatenationis omnium

da eít hæf ejïplicatioQ

iflorum actuum, & mediante hàc concatenatione

II. ,.Qui»d'intentia 'uz'?tualis?

acduum intermediorum ad intentum p,rihcipalc

fcilicet Confecrationis: ordinatorum , etiam. cauía.»

Y EC Cproprie , & ut diftinguitur ab habitua*

n

30f ;

; li, cum qua fübinde confunditur apud Do*

eft ipfius operis principalis intenti. Exemplum Ty«

to facilécapis : f1 capias etiam ,'in. quo reips con-

&ores, etiam D. Fhomam) eft illa, vi cujus antea

habitz realiter, & non revocátz, virtute feu energiá

fiftit hzc ipfa cofiexio vel concatenatio mediorum,

modo aliquid fit , quod aliàs nonfieret. — Exempli

felicior mé es.. 2, Alii cenfent applicationem po«

tentiarum externarum hominis, quz.ex vi prateri-

ratià. Accingis te ad Baptizandum , confecran-

dum, orandum Breviarium , elicis. intentionem

tz intentionis imperantis tale opus , maneant appli«

. catz ad operandum modo tempore priüs intento.

a&tualem : ( expreffam, vel implicitam ) rité obeun-

diea munera, & vi hujus intentionis pergens, pro-

Fa[quez. de Sacramentis de 138.c.6.2.78. Aliidis

fersilla verba : Ego te baptiz,o iu nomine Gc.. Hoc

cunt effe entitatem quandam à prima intentione.»

neceffarió relidiam in imaginatione; aut étiam in-

e[ff corpus menem.. Domine labiamea(yc. Te Deum

laudamns &c. nunc quidem a&ta ampliüs non in-

telle&u & voluntate, qua entitas modo vix perce«

tendis proferre illa verba , & proferre ad conficien-

pbili nunc movet potentias ad illas confequentes

dum Sacramentum , ad orandum vel laudandum

aCtiones, G coníequenter ipfum opus principale

Deum : diceris tamen ea proferre ex &t cum inten-

intentum. — Quid vero illa entitas? Lugo Difp.8.

de Sacramentis fe&t, $ . atbitratur effe iplos aCtus in-

tione virtwali conficiendi Sacramentum , cenfe-

crandum , laudandum Deum: quia à principio ha-

telle&düs & voluntatis tenuiffimos , remanentes ex

rima intentione citca tale opus intentum.

Dicz«

buifti actualem intentionem proferendi illa verba

ftillus auté apud Gobat. tratt. 1. ». 6 f.exprefse do-

ad przdictos fan£tos fines , & ex vi & energià illius

intentiones non tevocate , ea modo profers, aliàs

cet, intentionem quamcunque virtualem effe ipfam

intentionem remanentem actualem , fed ita temitz

non prolaturus.

B

6 lriaergo requi

runtur ad intehtïonem, virtua-

fam, ac tenuem , & debilem, üut non advertatur ams

E-

lem. x. Quód pracefferit intentio a&ualis , expli-

pliüs adeffe, & tamen reverà, modo tamen vix per-

ceptibili nunc moveat, & influat in opus intentum.

cità, velimplicita. Si enim nulla przceffit intentio

a&tualis, undeeritpoftea vis & virtus influens in o-

Ab hac tertia Sententia, quia faltem infantem nomi-

nat, fateor me non abhorrere.

,

üs morale intentum? 2. Quód ea intentio actua-

Tis habita nunquam fuerit revocata. Quam primüm

- Denique quidquid fir ifta virtualit

as*int.entionis,*to;'i

enim revocata eftprior intentio, jam fe habet , qua-

certum eft effe aliquid, mihi & tibi, 75rs, fufficit id

noffe practicé & à pofteriori. Tunc enim & tam

fi nunquam fuiffet, adeóque jam non influit am-

plius in opus , nec poftea vi illius opus fieri cenferi

diu fcio me habere intentionem virtualem , quam-

diu rationis compos ita operor , Sacramentum mi«

poterit. 3. Quód vi ipfius, feu ex ipfius virtute , e-

nergià, & influxu fiat opus intentum moraliter , ni-

niftrans, Deum orans & laudans, ut quantumvis di«

miram homine in ftatu operandi moraliter perfe-

ftractus vel non advertens, tamen refle&tens me, vel

verante. Hoc tertio , velut proprià & effentiali dif-

ab alio interrogatus, quid agam :ftatim redeunte &.

ferentià intentio virtualis przecellit habitualem , ut

velut füfcitatà priori intentione , absque novo actu-

voluntatis elicito, folo intelletu vel reminifcentià

mox patebit. — At, at, quidnam fit illud tertium ;

ratione cujus dicitur opus fieri ex vi intentionis a-

prompté dicerem: Confécra, baptizo, ab[olvo,Deuus

&ualis jam praterítze virtute remanere , ac influere

meum oro, colo, laudo &c. ideóque patebit me vit-

in opus poítea factum: feu. quidnam reipsà fit illa

tute intentionis przcedentis operari. . At, fi inten-

vemanens in me vis, virtus, GL energia, per quam in-

tio tantüm habitualis effet, interrogatus quidagam?

&entio aCtualis prterita modó me movet , & influit

aut omnino nefcirem , aut novo actu voluntatis ine

inopus intentum ? Eft fane difficillimum explica-

digerem: ideóque evidens erit , me virtute alicujus'

, 'zu,,asqus in explicando mirf: defudant , & variant

—äxtentlenisvpræchqnek- nen opetati.

, (11; Quid

.....

"

-

a i

owe EEEOZ; Saqzat—nflïaz;s J; Cap, II Sec£ M dg—lntcn:ianæ;

12

Ill Suid intentio babitualis *

& i'dgö,- homini tanquam voluntarium in. caufa vo..

N

l-:wl

JEc (proprié prout diftinguitur à virtuali , )

1 Qg..H

lita imputatur, & interpretatur. - Exempli gratià;

H

«ft intentio actualis aliquando habita, & non.

vis liberaliter bibere vinum meracum , prob? adver-

r

fevocata, omnino praterita , nec a&tu fcilicet, nec

tenste inebriandum, etfi id tunc directe nequaquam,

l

/

- vVirtute aliquá velefficaciá. adhuc perfeverans in ali-.

.«ua operatione morali

Y

intendas : visteetiam inebriare ; eX expertis bene

a

i quippe eodem, modo fe

- advertens ac previdens te in ebrietate aliquem occi-

)

babensin homine fivera

tionis compote, vigili, fo-

brio ;

furum, etfitunc homicidiem dire&té in fz minimé

d

five rationis impote, dormiente, ebrio, a«

velis : cenferistamen & ebrietatem & homicidium

l

mente:,

qui tamen moraliter operari nequeunt.

tunc velle éndére&l?, pev accidens, & interpretative,

5

Exempli

gratià: heri ferió propofuiíli in craftinum

ipsáque ebrietas , veloccifio fecuta im putabitur ti-

facere Sacrum

oro. Amico. defun&to : & facrificas

l

;

bi tanquam voluntario in fua caufa directé volita 3

quidem hodie,

ed neque impulfus vi heflerni pro-

eum pravifione talis effectüs fecuturi.

qx

- pofiti,, neque i]

lius ampliüs memor. Nemo fanà

It

ne

Advertis jam, credo, intentionem hanc direflasa

1l«

gare poteít intentionem tuam, quam heri formá-

J

ft

ti, & nullo modo revocáfti , h

coincidere.cum intentione 'exprefsà feu ex plicità

M«

odie aliquo modo

fupraszm . 102. Átvero ab intentione illa ipzplici -

perfeverare inte : at.

aCu & entitativé, vel virtute

U

a num. YO3* plurimüm differre hanc intentionem

D)

ln

aliquà & efficaciá p

ermanere hodie nemo dicet :

indiretlam tf sntevpresatioam., Nam illa implicita

permanet ergo folo habitu : indéque hodie facrii-

(s

d

intentio tendit in aliquid a&u non cogitatum, vel

liL

cans diceris habere intentionem habituàlem tantóm

"

cognitum, tamer involutum vel innexum alicui al-

lacrificandi pro tuo amico. — 'Ubi notaincidenter:

]

teri a&tu cogitato, & exprefse ac direclé volito: Hzc

Qj

intentionem babitualem non dici ab babitz, aut cí-

vetóizdirecla intentio neceflàrio tendit ineffectum

fe idem cum babity, q

uafi

Ufli

deberet effe acqui(ita per

cogitatum & cognitum fecuturüm ex tali caufa di-

frequentatos, acus. per

modam habitus acqui(iti

redióvelita, — Si enim nefcias fortitudinem vim, &

m

(l«

Cquamvis idipfum quóqueeffe poffit) fed dici fic ,

biberdo minimé advertas,, nec pravideas, te ine«

ut ita dicam , ab Jabito effe. feu babuiffe intentio-

yi«

nem,& nonrevocáffe, ideó

briandum non erit tibi indiretle vel iuterpretative

2

que in fyo illo (Jab(ta ef

volita , nec ut voluntaria imputari poterit ebrietas

fé adhuc perfeverare.

Íecuta.

Ex

iids

10 - Jam [*

E

communi doctrina in materia de acti-

ne

h

lar& vides differentiam intentionis iftius

bushumanis,

:

abitualis ab intentione

virtuali füpra explicatà :

Wf«

Nam intentio habitualis d

II. Intentio abfoluta d,c:iiqucj dicitur,

quà volu- 1 iz *

uo tantüm requirit,

I.

mus aliquid ümplicitera; liberé ,

ficut eít , inde-

Y

"]

Quod pr&ceflerit intentio

actualis.

2. Etea non

2

fit revocata.

pendenter ab omni. conditione ,

ut proinde tuum

. At veró. intentio virtualis ultra haec

velle jam abfolut? fit efficax

: ut fi velis ducere Ca-

ipit

duo requirit

"

tem aliquam virtutem , vim

aliquod tertium , nimirum remanen-

jam ptafentem, qualis quali

sfit, dives, vel pauper ,

; G efficaciam influ-

Virgo, vel fecüs &c,

Coxuditionata autem intentio

HU

entem , & movcatem ad

$U

opus -præfelns intentum ,

dicitur , qua habet adjun&lam conditi

onem pro-

de quo fuprà fatis.

Eft. hac explicatio commu-

[6s

nisDoctorum;,

& meorum omnium. — Aliter ta«

prié dictam & fufpenfivam a&tüs ;

quà nimirum

M

aliquid volumus , fed non nifi indep

endenter à tali

0«

j

en definit intentionem habitualem Tannerus

j

Qu

'a'k. 4Qd'i p& 'yq— qo, 4-1

conditione praterita , prafenti , vel futura , íta ut

nus.26. Nimirum intentio-

velle tuum non fit efficax ;. nifi illa conditio pona«

Til

nem habitualem;

eíle ; fiis,

qui intentionem actua-

Y df

lem antea non habuit

tur, vel pofita effe cognofcatur. — Ut (i Caja velit

» ex cujus vi fequatur adlio fa-

tibi nubere, fi nunquam fuifti miles,, fi fis Catholi-

1 PCA

cramentalis, eft tam

en ita difpofitus, utfi eiin me-

TEU

moriam veniret ,

cus,fi Parentes confentiant. . De quo fufiüs in ma-

paratus effet ad eliciendam ejus-

teria de Matrimonio maximeé.

Jam termini fic

Qfi»

modi iptentione

m.

Congrua omnino eft expli-

€atio ; attamene

generatim explicati ex

plicandi funt ad propofitam

jusmodi intentionem habitualem ,

J0JU:

M

feu potiüs difpofi

1

tionem habitualem animi , cüm

materiam Sacramentorum, & videndum, qualis in»

tentio requiratur ad Sacramenta tum miniftranda

l

nihil plané ponat

ineffe , non füfficeread valorem,

feu conficienda, tum fufcipienda valide. ^Ubi an-

Lum

Sacramenti ullius

» um Scoto &

aliis meritó docent

te omnia nota diligenter, quaftionis illius graviffi-

luam-

omnes Recentiores :

telle Lugo difj.8. fedi. G.

mi' momenti duplicem effe fenfum.

nclium enim

1. Qualis

? 0^

ta conflare rebus

Florentinum definiens Sacramen-

intentio requiratur infe , quoad modum entitatis

NISB"

& verbis , & intentione Miniftri ,

tequitit utique

füz;, juxta terminos hactenus explicatos : anífcili-

"o

tricem effe&üs

intentionem realem tanquam opera-

cetrequiratur intentio actualis velvirtualis, an füf-

u^

;ad quem Sacramenta funt deftinata,

ficiat habitualis &c. . & in hoc fenfa dicam mox

o 1&!

JF. Intentio direi]a & indiretia,

$./eg- 2. Qualis intentio requiratur quoad ob-

j

fén interpre-

. tativa ; itemab(ilnta (* condi

tionata,

jectum volitum , feu quidnam conficiens Sacra-

p

mentum debeat intendere, feu velle facere, ad hoc

Atentía dirella dicitur , quà ali quid volumus

u vt

1 :!

I

ut validé conficiat Sacramentum : & in hoc fenfu

y

cité.

infe cognitum formaliter, pofitivé,

& expli-

dicam feorfim , confufionis vitandz

gratià diftin-

. Jntentio indire&la & inte

rpretativa dicitur,

gt

quà aliquid infe dire&e quidem

&o $.3. & tandem Se&. 4.. qualis intentio re-

am r

minime volumus,

quiratur , & fufficiat ad Sacramenta rité füfci-

jl

volumustamen directé caufam a

liquam , unde vi--

ii

pienda.

flcmtys illud aliud.t/:xmquan? effe

&um fecuturum ;

JJ

€2

$.L

h-

Y

E

"

Seä lii d Xlnt,;eiztibnä reg.ui]ita, :

A 0 - -ïbs'oï. S:;grani.-qu& ]. Cap. 11

$

tione àctuum meäioram , fecuriores fint de fuffïc:..

$. II.

? gmfci-'

enti & omnino neceffaria intentione virtuali,

:)dis iutentio vt

quirimr ad valid

11 Sufficit , atque ommima nece[[aria eff inf :

enda Sacramenta , quoad modum entitatis t

:

tentio virtuali.

V

ASSERTIO.

andot l(

timas, 4t

Ujïþit. Quia ip

fa intentio actualis , qu

D Sacramenta validé ;onficimdd,gp

t

conficitur Sacramentum,

adhuc exiftit realiter ,

tentio atlualis. — Sufficit ,

E

uon nece[favia eft in

[À

o nect [aria eft intentio virtzalis. INon

vel in feipsà, licét valde tenuis & remiffa, uti volunt

atque omni

Lugo & Dicaflillo fupra sam.. 107. vel inaliquo

f'fficit inten

tiobabitualis,excepto AMAtrimonio cer-

&o in homine durante &

Multà minis [ufficit intentio interpre-

effe&tu à fe caufato & reli

t55 cafibus.

füfficiente ad, confectionem

Sacrarnenti , ut fert

tativa C indirella tantüm.

Efttota Communiffi-

communior Sententia ibidem :

ergo nihil deeft,

ma,utpatebit. Ratio generatimeft : Quiainten-

: Deinde talis virtualis intentio fuffi-

tio actualisinfluit modo perfe&tiffimo , utpote infe

quin fufficiat,

cit ad omnes alios humahos contr

actus & actus,

a&u exiftens: intentio virtualis influit fuffcienter ,

utpote mandat

a, prohibitiones., permiffiones, vo*

utpote exiíten

s in füo effeclu virtute ejus facto

&c. ac etiam ad a&tus meritorios,

anullo modo influit mo-

ta , juramenta

Habitualis & interpretativ

Ut fi quis rectà intentione incipiat ora

re Rofarium ,

raliter, cüm. eodem modo fe habeant in rationis

natum , etfi intef 0«

audire Miffam , . ire peregri

compote, & impote, ut dictum, w]a-m explico

diftratus alia cogi-

randum, peregrinandum &c.

fingulaper partes.

'tet , adeóque actu ampliüs nihilintendat, duramo-

son ntce[faria z'n*tmtia/;

db etiam intentionem prahabitam non reVOCAfit ,

,I' OptimA; 47

atlualizs.

3

tamen adhuc mereri. apud DEUM , apud omnes

ufficit iïnvt'äntfo

24 Tabmncsf Rati

o eft:tum quia fi

in confeffo eft.

virtualis, ut mox JV.

fé4. tum quia Deuslege fuà

IL. ANNeceffar ia

eff.. Quia Minifter in conficien-! 1f

ad moráliter impoffibilia, vel

bet fe a&ive habere in perfona

[

poütivä nonobligat

do. Sacramento de

nimis difficilia : eft autem mo

raliter impoffibile

Chriíti: otique mo

do humano & morali , id eít

frag

ilitati hamanz obnoxiz plurimis, etiam omni-

voluntarie & ex intentione operans ; ideóque

no involuntariis diftractionibus ,

quod Minifter

in €ó requiritur intentio , qua fit. caufa actionis

femper habeat actualem intentionem , quando &

Sacramentalis, actu aliquo modo in illam influens,

quamdiu exercet actionem facramentalern , pande-

adeb ut confe&tio Sacramenti , feu exhibitio mate«

retürque via infinitis fcrupulis & anxietatibus tum

rize & forma ab illa intentione immediaté & pro-

adminiílrantium ;tum fufcipienuum Sacramenta,

ximé procedat : & confequenter tunc neceffarió

fiad eorum valorem exigereturilla femper atuali-

debet exiftere ; velin fe , vel in virtute à fe rélicta:

tas : vere enim plerique poftea dubitarent , an dum

tio debet effe intentio faltem virtualis ,

ergo neceffa

baptizabantur;abiblx'rebanwr , dum fiebatConfecra-

& nullo mo

do fufficit intentio habitualis : ha e-

tio hoftig &c. fuerit in Sacerdote intentio actualis?

nim fimpliciter non exillit realiter , quando confi-

£1j

Quare licet intentio aGtualis optima , perfedtif-

citur Sacramentum , nec quoad entitatem fuam ,

fima , & fecuriffima fit ,

& per fc loquendo conful-

nec quoad virtutem aliquam à fe relictam , ut ex

tiffimum , ut, dum reipsà applicans materiam pro-

eius defcriptionen. 109. patet : ergo confectio Sa-

fertverba facrameritalia , eliciat a&tualem , imó &

cramenti non poteít ab illa nec immediaté, nec me-

expreffam & formalem intentionem conficiendi

diaté procedere. Deinde talis iixtgxitio babitugïis

Sacramentum , vel faciendi id, quod Ecclefia facit ,

&qué reperitur in houine, rationis impote , amete

id tamen non modó non eftneceffarium, verüm eti-

te , ebrio, dormiente , qui tunc fxpe multa ope-

am peraccidens fcrupulofis , & angufto intellectu

ranturcx babitu, & tamen moraliter opefari ne-

one ver-

Unde ctiamfi antea intendiffes baptizare

praditis non confultum, ut in ipfa prolati

queant.

borum & applicatione matetiee eliciant illam 'a-

v.g. & poflca plené ebrius ,

vel dormiens bapti-

Alia

&ualemintentionem : Nam priores maéCtabunt fe

Zares, Sacramentum utique non conficeres.

& circumftantes fuis ftultis repetitionibus ; pofte-

qua non confecti-

ratio de applicatione Sacrificii

riores facillime errarent in recta pronuntiatione

va , fed applicativa & quafi donativa

tgxfrüm ef;pa-

verborum , re&táque applicatione materiz :intales

tebit AN. féq. in finr.

4

enim. fingulariter convenit id , quod S. Thomas

abitualkisï ,€

ficit iutentio b

cit.a. g. lapienter advertit. — um bomo vule mul-

! .UI' ..A-'m f

x

tum intendere,incipit alia cogitare, fecundüm ilaa

pto 2Matri monio.

r

A

a-ïxa..-

Píalmi 3 9. Cor meum dereliquit me. Vidi toties

O» [ufficere , jam jam audivifti. Exceptio M:

Sacerdotes ( cum horrore & naufeà ) incubantes

wimonii in. quibusdam cafibus explicanda

hoftiz confecrande non modico temporis fpatio ,

eft.

Imprimis intentionem habitualem ex una

inftar gallinze. incubantis ovis excludendis. — Vix

párte contrahentium füfficere certum elt in cafu ,

aliquando repuli phantafiam & fimilitudinem bru-

quo Matrimonium contrahitur per Procutatorem

taliorem.

Caxterüm omnibus . Sacramentorum

vel internuntium j eo enim tempore » quo altera

Miniftris, omnium fenfu & confenfu , omnino ftu-

pars cum Procuratore vel internuntio. confentit ,

altera pars principalis conficit, & fuftipit Sactae

dendum eft, ut dum feaccingunt ad Sacramentum

"Es

miniftrandum , eliciant illam intentionem actua-

mentum Íolà intentione habituali , etiam dor-

J fed

lem: ut fic fecutáà mox connexione & concatenas

miens, veltunc .nihil cogïtaxlg fi; Sgcramgn:b

4

Cori-

$

,

a

: 11 beol, SacmmPars l. Cap, Il $dl 111 de Inteutione requifita;

r

T

g*gnfe;nftim aCtualem tunc fupplentq Pro—curatoreg

5.fa*q.atclui ex intentione interpretativa & indire&ta

Deinde multorum Doctorum & prope commu-

tantüm operans (v. g. Sacerdos fciens f& in ebrie-

nior eftSententia, Matrimonium conditionatum ,

tate proferre verba confecrationis fuper panem &

fcilicet contractum füb conditione fufpenfiva de

vinum, fi poflea voluntarié fe inebriet , ac plané

ol

futuro ,' impletà eà conditione perfici äbsque no«

ebrius verba. confecrationis fuper panem & vinum

'f,

voconfenfuabfoluto , primo confenfu folum ha

forté ibi propofitum proferat) 1. non agit hu-

It

bitualiter permanente , licét ufque dum cognofcas

mano modo G. moraliter , fed meré matura-

u)

tur conditio impleta Matrimonio uti non poffint,

li ac brucali;.

2. Non agit etiam ex intentione

de quofüoloco. "Tandem poffet idipfum fieri in

interpretativa & indirecta conficieiidi Sacramen-

dt

Matrimonio abfoluté contracto : | nam ficut do-

tum forssaliter, fed (olüm marerialiter , nude pro-

l

nàtio, venditio , & generatim omnes contractus

ferendi talia verba füper talem materiam, quomo-

i

gratuiti & onerofi perfici potfunt per habitualem

do etiam proferret amens

naim id folüm interpre-

ls

voluntatem, ita etiam Matrimonium, utpote eflen-

tative G indirecté. cenferi pözei"t; fä*ccxckvgluifïb in

Y

tialiter veriffimus contractus.

Etenim ficut pof-

ebrietate tanquam causá , quod. facere. ebrietas.

108

fum dicere Cajo : veleabfolute , ut bic mens equus

caufat : fed ebrietas minimé caufat facere Sacra-

evas meridre fot tuus, pro yO.aurtis, quos debeo ti.

Ill

mentüm fermaliter ; cütm nihi| tunc humano.

N

£1 , Gillo acceptante,cras meus equus erit Caij,mo-

modo &;moraliter fiat , fed folür caufat nudé

g

dó non revocem hodiernam intentionem : , ita po-

materialiter proferre talia verba ad prafentiam ta-

AE

tesdicere Cajg : velojam . wt meum corpus cras

lismaterig ; ergo non conficit Sacrameatum,

3*

It

3n mevidic [it i jaris 5 Mla acceptante , crastuum

Efto etiam fe in&brianspr

[

Dd

A.

Íciatfe in ebrietate non

corpus erit Caje (.fifis habitator loci , ubi valent

u

Íolàm proferre verba fuper materiam , fed etiam

atrimonia clandeftina) fi nequetu , neque ipfa

folere habere intentionem conficiendi Sacramen-

I

recedatis à veftra intentione & confeniu hodierno ,

tum. 4. Eftoinfuper, quód fe inebrians,& pra-

adeóque habitualiterperfeverante. — Ratioeft:quia

Qna

videns fe in ebrietate adhibiturum materiam &

id

Chriltus Matrimonii contractum - elevans ad di.

" formam , antea exprelse intendat , & velit confi-

gnitatem Sacramenti :

quoad cf?e'ntialia contra«

cereSacrarmnentum in ebrietate , .adhuc nihil effi-.

X

€tüs nihil immutavit.

€iet,

10nts

Qua illa intentio przcedens moraliter nullo,

119 Atque hinc patet etiam ratio dif&riminïs intee

I

modo influit in aCtionem fecutam in ebrierate, fed

d

Sacramenti , v, g.. Euchatiftze confe&tionem, &

eam mere naturalem & inhumanam relinquens s

Sacrificii Miffz applicationem. Quia nimirum in-

y

manst mera intentio habitualis,

tentio applicandi frucum Sacrificij non debet ef-

( .. Annónne in eo, qui fcit fein ebrietate rixäri Ío-Y2I.

hr

fe. confectiva eorum fructuum (ficut intentio mi«

firi

. lere & occidere , & fic confciusfe inebriat , ac po-

niflrandi Sacramentum debet effe confectiva vel

lïüs,

flca occidit, hac intentio interpretativa & indire-

effetivaSacramenti, ) fed tantüm eft applicatiya ,

&a füfficit ad peccatum , nimirum ut ei homici-

gv

feu donativa habens rationem alicujus donationis.

7

dium-poftea factum ad peccatum imputetur : Cur

Quare ad eam fufficit intentio habitualis , ficut in

If ;

non etiam fumilis intentio fufficiat ad conficien-

[

aliis donationibus, & contradibus. Hinc, quando

dum Sacramentum ? Non fufficit. Ratio difpa-

dico hodie :. eras faciam Sacrum orote : cra[li

St-

titatis eft, (juia Sacramentum formaliter debet fie-

num meum Sacrificium quoad fentium, tuum effo,

qme

ri, quando miniítrans a&tu conficit : & ideo requi-

€c. craltinum Sacrum vere érit tuum, ac profutu«

ritur, ut tunc Minifler in perfona Chrifli agat hu-

vl

rum tibi , eftonihil prorfus cras cogitem de te , &

TA

mano modo, & moraliter , quod non poteít fieri

de intentione mea hac hodierna , dummodó non

inebrictate. — At veró peccatum homicidij forma-

D

[f

revocem hanc intentionem , applicationem vel

liter in cafü propofito minimé fit ,. quando jam

U.

donationem hodie fadlam : ut contra Vafquez &

At

plené ebrius a&tu occidit , fed fit eo pundto tem-,

paucos alios , habetr,communis Sententia Docto.

ii

rum, ut füo loco videbitur. — At vero, fi hodieferio

poris, quo prafcius vel praevidens fe in ebrietate

occifurum , voluntarie fe inebriat ; & ratione hu«

'Alila

dicas ; eras horá feptimà proferam verba Confecra«

sls

jusvoluntarij , homicidium poftea in ebrietate fa-

Voyis , ac vplo jam , ut cras ea prolatio fiz verà Sa-

&tum ei imputatur in peccatum tanquam indirecle

u

eramentalis , && per ea efficiatur Sacramentum ;

volitum in fuacaufà , videlicet ebrietate voluntarie

€rit prorfus inefficax hac tua. hodicrna voluntas ,

commifsà cum pravifione talis effectüs ; nam ad

u

etfi attenté. proferas facra. verba , habásque pa-

hocut. homicidium vel fimileopus malum impu-

nem in manibus, fiquidem tunc non renoyes in-

tetur in peccatum minimé opus eít, ut dum actu fit,

tentionem hefternam , vcl elicias novam , quia ni«

fiat moraliter & humano modo , fed fufficit malum.

J

hil virtutis füpereft ex intentione heflerna füfficiens

illud quovis modo , etiam indirecté & in füa caufa

;

ad confe&ionem hodiernam Sacramenti.

n

effe Volitpm», Leg? par

t 1. Decal. 0.3. 9. 24.

»

.eä';fq

N

$.. H

c&ül !

F. Malto minis fifficit iutentio inxerpreiali.*

qtet

v4 feu tndiretlatantim.

*

Qualis. intentio requiratum. ad. valid? confe-

j

120 [.3 Átio data eít (üpra sam, 177,. Quia Mini-

ciendum Sacramentum, quantum efl ex parte

objetl t voliti.

m[l'f !

AV fler Sacramenti , dum a&tu conficit Sacra«

u

mentum , debet in perfona Chriíli agere humano

ASSERTIO.

üt

modo & moraliter , & ex intentione. conficiendi

. T Sacramentum. valide. Minifler conficiat 122.

n

tale Sacramenzit iï?flïiläl.iïäf i Vb niox videbimug

d requiritur intentio ferisalis conficiendiSacra-

[

3

axentum

ass

z

N

t

22

| ïZfe'Ql. Sacrati. Pars ) Cap. 1. $l1. de iitentione requiJita,

vere velit , ( quales baptifmifolent jocosé , nqxï tü«

soentumyeaque falte

m implicita & aquivalens faci-

lefia : eaque ab[olmta fine con-

men multüm laudabiliter fieri à navigantibus) va-

andi id, quod facit Ecc

lebit autem fi intendas. ferib conficere Sacramen-

ditione fu[penfiva in futur

HIm s Cxcepto. AMatrimo-.

Ecclefia ; tuum autem

d certaga. materiam vel

tum , ac fácere,, quod facit

mio ? e4que detersninata. 4

Paucis v etbis.

l rifüm excitandum ,

perfonam, smaximé in Matr

dmo0nio..

fa&um dirigas ad jocum ve

Et hoc po»

itiones requifitas ad.

autetiam vanam gloriam captandam.

comprehendo. omines. cond

fteriori modo D. Athanafius adhuc puer »

lufu pu-

validam confe&tionem Sacramenti ;

& explico per

& veré

/

erili & per jocum alios. pueros ba

ptizavit ^

partes..

dit facere ,.

quod vidit in

baptizavit, quia vere inten

)A Requi(z'mr

infc;)ztia formalis canlïcimf

'Templo fieri ab Epifcopo

: ideóque non inténtio-

di Sacramentum..

fed externo tan-

ne interná Sacramenti conficiendi ,

On fufficitnimirum intentio. tantüm. materia-

tüm fa&li exercitio jocatus eft. — Vide Va

fquez &

lis,quá Minifter v.g. baptizans,confecrans &c.

Lugo citatos apud, Goban n»-..z.[ eAlph- baptiæfrft.,

z

folüm velit materi

aliter ponere. talem materiam &

ZHIa.. 2 CO.

E

2

recitare talia verba,qualiaad Sacramentum adhiberi

debent, fedneceffarió: requiritur intentio formalis

41. Eaïque þllt?m impl:?ita; ä-—æq.:?i;

conficiendi per hec Sacramentum , baptizandi ,

valens.

^

confecrandi; abfolvendi, &c. Surmitur ex Concilio.

ni

Ptima & laudabilis (ine dubio efti

ten;ii;gzg-

"Tridentino/2ff. 7- Can. 11.ita definiente. — Si qBds

u

formalis. & expreiïa.conficiendi taleSacra-

dixerit in Minifleis , dum Sacramenta conficiunt ,

mentum , etiam füb propria ratione fua formali.

€ confernnt,

son requiri intentionem faltem faci-

endi , quod facit 'Ecclefia :

anatbema fit.

Ubi

ut v. g. baptizans dicat : velo hominem bunc bapti-

zare : emmhdaxe a peccatooriginali: Chriflianum

Concilium przter materiam & formam , requirit

intentionem, faltem faciendi , quod facit Ecclefaa :

efficerà: fasexe filinm D.E1.. Confecrans : volo come

fecrave , d conficere Corpus &y. Sangnintm Chriflz.

& hoc contra Lutherum cum affeclis negantem re-

ceffaria ,.

Ea tamen expreffa intentio. minimeé eft. nc

quiri talem intentionem 'ad, confectionem Sacra-

*

neque omnibus confulta (juxta dicta »sm. 11 £. de

menti

e

atqui intentio materialis tantüm. utique:

non eft intentio facéends, quod facit Ecclefia, poteft:

intentione. a&luali. ) íed omnium confenlu fuffi-

enim quis liberé velle ponere talem materiam , &

citintentio implicita actualis, vel virtualis ; & ma-.

xim? illageneralit , faciendi id , quod facit Eccle-

proferre talia verba prater , imó contraomnem in-.

tentionem. Ecclefie , ut joci vel irrifionis. causa

fíe : quam exprimunt Concilia, Florentinum füpra

z2

5.7 . & Tridentinum praxim?. num. Va 3.. Eft au«

tantüm : neque: Lutherus negavit ad confectionem.

Sacramenti requiri talem intentionem. materialem ,.

tem intentio faciendá, quod facit Ecclefia, volan-

tàs utendi rebus && verbis, ut Ecclefia .. vel talis. na»

quà quis folüm velit liberé ponere talem. materiam.

tio & gens Chriftianautitur , ubi legitimus eft ejus

&,prof&rre.taliavc'.rba : ergó fecundüm Concilium

ufus fufficiens ad. valorem Sacramenti , prout. ex^

ad confeCtionem Sacramenti , non. fufficit illa in-

plicant Do&torescom

muniffimé , hoc enimipfo vis

tentio materialis : fed requiritur intentio forma-

facere Sacramentum formaliter, qua

lefacit, & fleri

lisco

»fi

ciendi Sacramentum , faltem implicita i,l!a .

jubet Ecclefia per fuos Miniftros.

Sic Turca v. g.

faciendi, quod facit Ecclefia.

124 Ratio fumitur à pofteriori. Quia fi fufficeret:

in neceffitate baptizaus infantem , & dicens z va/o

omnino tnc facere, quod in tali cafi faciunt Chri«

fola intentio illa materialis , quàquis liberé velit

poneretalem. materiam , G recitare talia verba ,

f

iani , sícque infantem abluat, ac verba proferat

veré baptizabit, de quo mox itezum.

" INeque opus

uz. ad. Sacramentum requiruntur ,. fequeretur ,

d facit Ecclefia

uód Sacerdos legensad menfam ex facris. Bibliis ,

eft, ut quis intendat facere id, quo

univerfalis : fed fufficit intendere facere; quo

d fa-/

vel alio libro verba illa : Zec efo (orpus meum: Hie

cit talis Ecclefia particularis, velquod fieri viditin

efl Sanguis mess , confecraret omnem panem , &

tali Ecclefia, quam credit effe veram Ecclefiam.. Sie

omne vinum , in meníz appofitum. ltem, quiin

balneo alterum folüm mundandi , vel joci causà-

enimS. Athanafius puer alios pueros valide bapti-

[

]

Ho te in nomine.

ablueret dicens : baptizo , vel 4b

záffe judicatus eft, quia voluit , & intendit facere

id; quodà füo Epifcopo in Eccleü,a fieri vidit. Et

Patris &c. Ver& baptizaret , vel Baptifmum facri-

hinculteriüs. -

?

legé reiteraret &c. qua nemo dicet , & (ine dubio.

&i&a'rzä

Il. Hacipfa (aänalis-z)elwiriual*i& jux;m'

abfurdafunt : ergo ad conficiendum Sacramentum

non fufficit intentio fola materialis , fed requiritur

G. pracedenti) intentio faciendi id , quod. facit Ec-

intentio formalis conficiendiSacramentum.

clefia , non debet neceflario effe expreffa in hister-

Quia hicjoci mentio facta, nota incidenter & di-

minis, fed fufficit, quud & ipfa fit implicita in ter-

minissquivalerttibus. Hancipfam enim habes im«

ftingue diligenter: quód jocus qui refertur ad i-

pfum Sacramentum , obfit valori Sacramenti , non

plicité : fi velisfacere, quod Chriftus inflituit? hoc

enim ipfum facit Ecclefia, fi velis conficere verum

item jocus , qui refertur folüm ad finem Sacra-

menti przfixum à Miniftro. — Quare non valebit

Sacramentum , velimpertiri huic effectum Sacra-

menti.

Hanc fufficienter habes Paroche , fi vo-

Baptifmus v.g. jocofactus, fi quis ferió non in-

tendat facere Sacramentum, fenquod facit Eccle-

catusad baptizandum infantem dícas : oX adere,

2c verbg ;

fia, fed folüm fimulet fe hoc intendere. , fuáque fi-

& fic pergensnihil animo verfans , nifi b:

volo baptizare bánt novam ecreaLaram ,

| expre se

»mulatione ac fimulato faclo jocum , ac rifum mo-

mini-

N

X

i

— :

l

L beol, Sacrau, Pars —I. -(l'?ap. 1l, Seö? IIl de lutentioue. vecuifita,

23

fà

minims 'ia"tendens-,facefe » quod. facit Ecclefia,

mentum:per hané enim generalem inteütlonem

Nuippe de hoc nihil cogitans: nemo tamen dubi-

2

corrigitur error proprius, & enervatur iutentio

tabit illam creaturam effé baptizatam fecundüm in«

contraria-privata.

At verb prefumitür quisque

n

tentionem Ecclefim. Rurfus ficét exprefs& etiam

eciam Hereticus velle facere id , quod facit Eccle«

en intendas. huic infanti confetre Sacramentum ,

Q

fia vera, feu quod Chriftus inftituit : quia nemo cti-

n

aut illum baptizare : f1 támen exprefse intendas fa-

am inter Hareticos eft tam infanus, ut nolitfacete

'cg&

«ere , quod eft tui officii ( in quo tuo officio utique

actum validum , quem reverá vult facere, inquit

i

involvitur confeclio veri Sacramenti ) reipsá effi.

Lugo bic difp. 3. fel. 3. — Secüs effet, l1 Hzreti«

Cies verum Sacramentum.

-Sic Matrimonium

Q«

cus fuo errore, vel intentione privatá contrarid a-

contrahentes validé fibi invicem Sacramentum mi-

Ql

mnino de(lrueret intentionem faciendi , quod vera

i

niftrant, etfi rariflimé exprefse. intendant conficere

Ecclefia facit, vel quod Chriftus inftituit; ut fi

Sacramentum , aut facere id, quod facit Ecclefia:

ll

pr&cisé intenderet' conficere Sacramentum fecunz

implicité enim id fufficienter intendunt , dum vo-

düm fuum errorem , & non aliter : aut etiam eádem

lunt Matrimonium celebrare more fidelium Chri-

jntentione füum errorem exteriüs voce exprimee

ftianorum , Matrimonium enim Chriftianorum

ret in forma v. g. dicens: Hoc eff corpus meum fi«

Sacramentum eft, quod Chriftus inftituit, & Ec-

Jfputrative ,non realiter :tunc enim certum eft, eum

clefia fieri vult,

Unde jam facilé vides , níinüs re-

nihil efficere , quia falfificaret formam à Chrifto in«

etiy

quiri ad valorem Sacramenti intentionem expref-

füitutam , & ab Ecclefia traditam : vera enim for«

YU

fum formalem conferendi effeQus Sacramenti,

ma non fignificat , nifi quod Chriftus inítituit , &

T

fed fufficere intentionem implicitam & indire-

Ecclefia vera intendit: nimirum Corpus Chrifti

hi

m : nam dum íciens per Baptifmum remitti

effe verc & realiter ibi przfens : & ita in fimilibus,

AH

peccatum originale , conferri gratiam fanctifican-

, Vide dicta »ss. 98. de inutatione formz per addi-

[j

tem, imprimi Characterem &c. intendis facere id,

tionem. EFt omnin

tii.

9 Gobaf. T"'f'&' r,feti, $. à

quod facit Ecclefia, feu conferre verum Sacra-

"Hm. 191«

Ml

mentum ; & fic tingis infantem , reverá conferes

(

ilii omnes illos effectus, licét forté nequiter repu«

TA Eäqu& 42»/01»1:4, ]2*;:; Conditioné

ff

nes.

Bt hinc ulteriüs.

]

f fpenfrva &'e.

I

Vfl«

8 23. CU Habità hác intentione a&uali vel virieali r

77

D conficiendüm nimirum Sacramentum và-I28

exprefsá uel implicita faciendi, quod Ecclefia vera

lidé, requiritur intentio abfoluta, non fufficit

fopri

facit , vel quod Chriftus inftituit, valide fit Sacra-

«conditionata, nifi hac ipfa tunc tranfeat in abfolu-

fa.

mentum, non obftante errore fpeculativo, vel inten-

tam. Katie eff : quia actio Sacramentalis mediante

ol«

-tione contraria

particulari qualicunqué, — Sic enim

fuà intentione debet effe efficax : atqui fola interitio

[S D

- Tutca vel Jude

2

us validé baptizat ; Hareticus validà

abíoluta eft efficax , non conditionata , voluntas

- .Matrimonium contrabit cum Catholica ; Sacerdos

[1oi

enim meré conditionata nihil ponit in effe, nifi fub«

[ d

Apoftata & Haretic" validé confecrat , vel. abfolvit.

fiftente conditione tranfeat in abfolutam : uti tranfit

fovis

1. Etiamfi ipfi non credant effe, fed credant ,

de pr&terito vel prafenti reipsá fübfiftente. Itaque

f

non effe Sacramenta: nam actio Sacramentalis non

l Validé, & íxpe licité conferri poffunt, &129

v

fit ab eorum intellectu erroneo, féd ab intentione

voluntatis faciendi , quod vera Ecclefia facit

quandoque etiam conferri debent Sacramenta füb

vt

y

j

iqua

-conditione de prafenti, vel praeterito : utpote fi du-

Ck'(l-

-intentio recta eít. '

bitetur v. g. de vita infantis baptizandi , aut de di«

'

a

2. Etiamfi ipfe confetens ex errore füo privato

fpofitione fufficienti recipientis -Sacramentum :

"exprefsé intendat non conficere Sacramentum , vel

o

Baptizo, vel abfolvo te, fi adbuc vivis tabfolvo te, fé

)

; «onferre gratiam: quia. intentio univerfalis ;

quà

Ítus

es difpofitus , fi ver? doles , f ferio emendare , alies

(f

vult facere , quod Ecclefia vera facit , vel Chri

num ve[Hituere Gc. proposis: aut abfolvote , ff tans

diun

inftituit, pravalet ejus

- ptovenienti.

"intentiovni privata ex errore

dem alienum veflituifli , concubinam domo ejeciffi

f SIC

Cv. "Tuncenim vel reipsá fuübfiftit conditio, & ea

j. Etiamfi intendat fa'cere,fnbn quod facit Ec-

bopte

x

ipfo trafifit in abfolutam , & Sacramentüm valebits

ficett

clefia Catholica Romana , fed quod fua Eeclefia.;

facto quafi implicito fyllogifmo : abfelvo t2 , fiuere

E

Luthetana, Calviniana &c. faeit ;falsó credens non

doles : fed vere doles ; ergo vere te ab(olvo : autnon

Romanam Catholicam , fed.fuam effe veram Ec«

fubfittit ifta conditio , & tunc intentio nihil operae

at

clefiam; adhuc enim volens facere » quod vera Ec«

bitur, ideóque nullum fiet Sacramentum fadto , ve»

N

elefia facit, implicite vult facere verum Sacramern-

.MFB /

, tum, quod vult facere vera

lut fyllogifmo oppofito : abfolvo te, fi vere doles

uW'

Ecclefia , etiamfi ipfe

P

P

fed vere non doles : ergo non abfoluo, . Jam autem

€irca exiftentiam verae Ecclefi

& erret,

| m't(

advertis absque jufta & gravi caufa non licere; cia

4. Etiamfi ip

fe cum tali errore circa Sacramen-

st

tum actu retento förng

tra grave peccatum abfolvere , vel aliud Sacramens

I":hm

am fübftantialem proferat :

tum conferre ita füb conditione: quia non licet $a«

- at fi Sacerdos Apoftata

Calvinifta confecret dicen-

vgwln

do: Hor e, Corpis me

cramentum conferre, vel formam facramentalera

ISACJ'

um , mente tamen cogitans

proferre cum dubio vel incerto eventu & effzctu ,

— & intendens:

205 Tealiter

» fed figuratives fà ta-

jit

«bsque gravi caufa necefTitatis, vel utilitatis magnass

i

men flante eo errore fpecu

lativo privato , adhuc

Caierüm jufta caufa talis apponendi conditioneri j

;JM

intendit facere , quod vera

ve(bl

Ecclefia facit, vel quod

"Miniftrum omnino excufat & culpam, fi qua ina

Chriftus "inflituit , adhuc

valide conficiet Sacra

j

tervenit, lolius recipientis malitie relinqait.

14

"K

D

"k

24

beol Sacrüom. Pars 1. Cap. Il Sect, Il. de fntäntione reqai/ïtxä :

"

130 1l Nullium Sacramentum validé aut licité con-

quia quando implefur corditio, adhus adeft m-

teria & forma , fcilicet traditio QU acceptatio

* "ferri poteít füb conditione de futuro : ut, abfolvo

corporum, licét non actualiter, fed habitualiter tari«

6s fieras veflitues ; fi ad talem diem concubinatn

£jicies ; excepto Matrimonio. Orsses, Ratio eft;

tüm; quam habitualem exifteatiam fufficere ad hóc

Sacramentum, jam dictum 'eft f/mpra num. 118.

'quia intentio Miniflri debet operari , & Sacramen-

IU

-xüm conficere , quando fit aCtio Sacramentalis, non

Adde; quód plures gráviffimi Doétores etiag

enim eft in poteftate Miniflri fufpendere cffectum

tuné , impletà conditione , réquirant novum con- -

"

Sacramenti in futurum : atqui intentio conditiona-

fenfum actualem.

r

^

ta de futuro eo ipfo, quód fit fufpenfiva in futurum

JF. Ea

que determina

t4 4d cäriam in.ateryi.-j

nihiloperatur in prafenti , quando fit a&io Sacra-

am , vel pevfonam.

mentalis , cüm conditio, fub qua intendit operati

Oriffat ex ipfis formis facramenta

libug: Ego132

Minifter , nondum fit pofita : fed neque operabitur

I.C

te baptizo : figno te : ab[olvo te G. item:Hog

infüturo, quando pofita erit conditio, quia tunc

efl corpus meum s Hic e[l f(anguis mens : ubi prono-

non erit ampliüs actio Sacramentális, neque ipfa in-

mina demonftrattva Te , Hoc , Hic , utique demon-

tentio, nifi ad fumimum habitualis nihil operans :

ftrant, & defignant certam & determinatam mate-

riam & perfonam hic.& nunc phyfice vel faltem

ergo nullum unquam fiet Saczamentum. Cüm

enim dicis: abfcluo te , fi cras veflitues : non valet

moraliter prefentem : unde fi quis Sacerdos ex plu«

abfolutio, nec fit Sacramentum, quando profers ea

tibus particulis in Ara vel pixide propofitis , inten-

verba : quia tunc conditio intenta nondum elt po-

deret indefinite unam folam confecrare , non de-

fita ; neque valebit abfolutio, aut incipiet effe valida

terminatam vel defignatam aliquo modo: aut ex

oftea eo tempore; quo fit reftitutio , quia tunc nec

plurib? in naufragio, vel nofocomio peíte laboran-

ipfa , nec actio facramentalis exiftit , ficut dictum

tium intenderet folüm confusé unum aliquem ab-

*ft:ergo valebit nunquam. — Quare inficeta illa

folvere, nullum determinando vel de(ignando, nul-

obítetrix, qua infantem de vita extreme periclitan-

lam hoftiam confecraret , nullum abfolveret: quia

tem, interim dum Parochus vocatus exfpectatur ,

nulla effet majorratio de una ho

B;ia ,'unq pfoeniten-

te, quàm de alia, vel alio..

baptizavit fub conditione : Ut valeat , fi Párochus

702 adveniet, non astem valeat, fr ip(e brevi g:derit:

II At veró ( excepto Mat'riniohi*o , de quó in- f;j

. fine dubio nihil éffecit , fiquidem ejus intentio fuit

-

fra) in relïquis Sacramentis minime neceffarium ,

fufpendere effectum ; ufg; dum conftet , Parochum

neque confülrum , imó neque licitum eft , nifi ob

non ad futurum : fecüsfi conditio fuiffet meré ad-

juftam & graviffimam caufam , determinare & rc-

jectitia , utpote poít Baptifmum jam collatum, a-

ftringere Minifltrum füam intentionem ad unam

(deóque validum , primo adjecta , uti refert , & plu-

certam perfonam vel materiam in individuo vel nu-

zibus refolvit Gobat cit. Traf. 1. fé&t. 3. num. 92.

Y

mero, excludendo aliam . perfonam vel materiam

quem vide.

forté prafentem loco illius , quam adeffe credit , ob

' 331 Peccat ergo mora

liter , qui Sacramentum ( ex-

periculum erroris & nullitatis Sacramenti : fed in-

[

cepto Matrimonio) miniflrat : fub conditione de

tentio femper debet dirigi in hanc perfonam pra-

füturo: quia Sacramentum reddit nullum, ut dictü

fentem , vel materiat oppofitam , quecunque fit ,

eft. Nequeleviüs peccaret, qui Sacramentum con-

dummodo Sacramenti capax fit. Sic etim qua-

fert füb conditione quidem de prafenti , vel praete-

cunque perfona fit baptizanda vel abfolvenda; quot-

tito , fed omnino occultà & humano modo inco-

cunque hoftiz confecrandz , quzlibet erit baptiza-

j

gnofcibili, folique Deo notà : abfolvo te à peceatie

ta,abíoluta,confecrata. Quódfi tamen Minifter

£uis, fi Deus fcit, te crasveflituturum: fies pradeffi-

ita reftringeret fuam.intentionem ad certam perío-

natus sfi Deus pravidet, te inflatu gratia moritu-

nam vel materiam : v. g. volens baptizare infantem

vum (c. Quia fic ad minimumSacramentum red-

putarum mafculum tantüm , nolens fzmellam:

deret dubium: imb etiam redderet irritum & nul-

volens abfolvere confitentem , quem putat effe Jo-

lum : ut poft $zarez; , Dicaflillum, Coninck , alios

ánnem , nolens abfolvere alium : càm tamen nom

communiüs , tenet idem Gobat ci?. a»m.' 38..39.

adí(it mafculus, fed £emella: non Joannes, fed alius

eó quód non fit credibile, quod Chriftus dederit

Jacobus, is equidem graviffim& peccaret , teíte»

poteftatem. conficienti Sacramentum fuüb condi-

Gobat eit. Tra&l. 1. fect. g. num. 116. attamen

tione foli Deo notà , ex quo omnia Sacramenta

reftriclio: valeret , ,& non valeret . Sacramen-

confunderentur ,'! & redderentur incertiffima imó

tum;, fed nullum foret , cüm actus non extendantur

relinqueretur homini libertas, Sacramentum femel

ultra intentionem agentium. /. cuz Pater ff. de le-

fa&um validé , poftea efficienti invglidum : ut con-

4t. — 2. Similiter 1 confecrans fic reftrictà inten-

fideranti patebit.

deret confecrare unam. tantüm hoftiam majorem»

Sacramentum Matrimonii ,

Excipitur fempet

cüm(tamen effent duz fibi coharentes : aut tres

quod, quia effentialiter confiftit in contra&tu, inftar

tantürn pütatas particulas minores, cüm tamen fm£

aliorum contractuum , poffe celebrari cum vel füb

uatuor : [nulla foret confzcrata, quia rurfus nulla

«onditione de futuro v. g. — 5j Parentes. confen-

í

[o)

ret major ratio de una, quàm dealtera. Dixi

tient (c. füo loco videbimus , & tamen fimul au-

diemus, tunc primüm confici , & exiílere Sacra-

iterum: excepto 7Matrimonio. Hic confequentet

refolvenda eít alia notabilis quítio in-

mentum, quando impletur conditio, v. g. con-

ä

eidens , qua fit,

; /iþnfus ditur à parentibus. Neque id mirum:

$. 1V.

——

-

n

: Ybeol, Sacräm-'ïpf*r " C

2$

ap. II. Seöï 1ll, de dlutentioneriquifità,

Lj

$. IV.

rité "difpofiüs t 'qua nifi ho'c cOnccdämüs » oriens

Afl

:Jn , €- quatenus

errür circd þär[ä*)z'am, [

turlongé majora damna, quàm ,fi.negemuesj: ut fi

"

miniflratur Sacramentum ,ob[it va-

Epifcopus otdinaturus v. g. reílringeret füam in-

i

lori Saeramenti

tentionem ad folos exiftentes in ftatu gratiz , in-

134 N Matriraonio évror circa per [onarh "vitidt cun

quit Gobat eir. .fed. .

'emergit aliud

: BAT. 217. -'l-Sgd ecce hic

(

tratdum per fe,(& cónfeguenter Sacramentum ane

nallat? at inceteris Sacramentiserror períona come

Dubium incidens /Mguläm »quo ad Mini-

]^

muniter nibil offcitualori Sacramenti. Ratiodi-

firum Sacramenti Ordinis.

blen

iparitatis eft. ^ Quia Mairimonium effentialiter

t Epifcopi anteordination

E

em pro

'continet /ndzvidtam vite factetatem , vel confuetu-

*'S

fub poina Excommunicationis ; ^

xhibcrelxw';*'g

EU

Y

ne accedat

iT

dinem c. i/ud. de. Prefumpt. que individua vite

aliquis ir

regularis , excommunicatus , furtive fe in-

u

«onfuetudo, quoadamorem, pacem,. atque etiam

gerens , aligena fine dimifforiis , &c.

Ex prz-

. prolis generationem & educationem , aliásque gra-

fcripto Pontificalis , immediaté ante initium Ordie

TOl

"Ves circumftantias Matrimionii ; plurimüm pendet

mationis,Magifter Ceremoniarum , aut Notatius ,

Yi

lt

Acerto aliquo individuo , ac proinde plurimüm in-

"velálius , de mandato Reverendiffimi Ozdinatoris

"tereft marito,quam in individuo uxorem ducat, ac

1]

recitat.illa graviffima verba. Reverenaiffimus Pan

i

hujus , cuinumero marito nubat: ideoque Matri-

Ter & Dominus IN. mandat. fub. exconimnnizatio-

n

monium contrahentes femper reftringunt explici-

n5 pananequis irregularisaut aliusa jere probibi-

té, velimplicité ad hoc; & non aliud individuum

A pullomodoandeat ad fefeipiendosOrdines acces

Ti

r

, gerfonz , ultra quam eorum intentionem, actus co-

dere &c. Quidfi ergo aliquisirregularis, v. g. il-

12

rum nonextenduntur , ut pauló fuprà didium. — At

Tegitimus &c. füum defectum fubdolé diffimulans

N

. 'veró plerumque nihil, aut certé parüm intereft Mi-

contra graviffimam iftam prohibitionem accedat ,

) nl

niftri , huic , an illi , vel alii individuo miniftret Sa-

' validéne ordinaretur? Ratio dubitandi eít, quia vi-

qül

cramentum ; ideóque communiter nonita rcflrin-

hii

:

detur deficere intentio Ordinatoris ; quos enim

git fuam intentionem àd certum perfone indivi-

tam graviter prohibet accedere , videtur, quód non

:

duum; quin etiamfi noffet adeffe perfonam aliam ,

intendat ordinare: finon intendat ordíhare, utique

01f l'l

quamputet , tamen nihilominüs Sacramentum col-

[ n

'ordinatio erit invalida. Refponderur fine dubio ad-

laturuseffet : ideóque cómmuniffim? habentinten-

huc validéordinari. Ratioeíl: quia mandata poe-

[ü

fs

tionem implicité faltem exporrectam ad áliudíndi-

nalia non funt amplianda, feu potius reftringenda:

nl

viduum, habentenim ( certe hábere debent ) ge-

atqui.in poena excommunicauonis tion includ.tur

&eralem voluntatem adminiflrandi Sacramenta fe-

poenanullitatis aCtüs prohibiti: ergo prohibitio il-

|

n

^xuhdàm morem & volunratem Ecclefiz ; eft au-

lagravifima folüm graviter illicitam reddit illam

tf

tem mos & juftiffima voluntas Ecclefiz, ut Mi-

W

ordinationem .ex parte füfcipientis ,& nullo modo

niíter velit, intendátque actu impertiti Sacramen-

nullam : nec Epifcopus intendit ullo modo talem

«

tuni illi ipfi,cui hic & nunc prafenti applicat ma-

privare effectu Sacramenti Ordinis filendo in fuis

] prz-

- teriam & formam;utfolam formam : quanta enim

kl

terminis. - -Ádde , quód poft illa verba ex prafcri-

confufio emergeret, finoón effet femper ( extra ca-

pto Pontificalis foleat abfolvere à cenfuris ad effe-

quæ-

fum, quo conitaret de oppofito )hac & talis Mi-

&um Ordinisfufcipiendi, — Adde infuperinciden-

XUOK-

- niftri voluntas ?

ter , ab illaexcommunicátione incurrenda excufare

?um

1j; Validé ergobaptizavit quidam mihi notilfimus

omnem ignorantiam juris& facti: utfi quis igno-

j

Sacerdos , qui nonnihil furdafter juffus baptizáre

ret fe laborare tali impedimento canonico : aut

perlo

fmafculum infantem , & nominare Joannem ; bapti-

quamvis fciat fe aliquo-tali defectu laborare , nefcit

J

ferli

"

zavitpro femella, & nominavit Annam: nec Ba-

tamen ob illám defe&tum v. g. natalium , lenita-

am

ptifmus repetendus fuit , errore cum rifü aftantium

tis; &c. effe inductam irregularitatem , de quo diz

k

cognito. — Validéabfolvit Confeffarius mei fimilis,

xiini- P. Decal. ca

p..2. s. 38. Ec rurfus aliqua

"

n qot

qui ex voce grandiori pütant confitentem effe vi-

dSnferizitc.v.

j4li

tum vel mafculum ,' pofteà in egreffü confeffiona-

. Ij. Quidfi Reverendiffimus bräi'nät'ojr. per Ma-137

teffc)

lisvidet effet foeminam vel puellam. — Nec obítat ;

giftrum Caremoniarum, velalium;aut per fe ipfum

amel

quód peccata feeminz & vici fint diftin&ta numero ,

etiàm contelletur , fe nolle ; non intendere , nec vel-

;merr

nam numerüs mortalium itá explicandus eft , ut

le tàlem ordinare. v. g. Nemo irregularis ,nemo

duf

non dicatur unbm peccátum pro alio, quod in. no-

fübreptitius ; nemo alienigena fine dimifforiis acce-

i^

ftrocafünequaquami fit. Quin predicta intentio

dat: wom enim imtendizmus tales ordinare: ptout

i

generalis , quam debet habere Minifter Sacramen-

alicubi fa&um effe conftat ?.

ti, extenditur etiam ad cafüm;quo füfcepturus Sà-

Refponderur. Y. Siquidem conflaret de deria &

j J

j

erámentum laborát áliquo defe&to ,^ quem .f Mirii-

conftanti tali contraria intentione Epifcopi , eim-

"T

fter perfpectum haberet , effet certó & quideim ju-

que omnino perfiflere in tali negativa voluntate ;

s!ïuh

fie , aut etiam neceffarió negaturus Sacramentum :

certiffimum eritordinationem eífe invalidam , cüm

pi

ut proinde validé abfolverit alius quidám Confeffa-

intentio Miniflri femper requiratur ad valorem Sa-

tius mihni notus: qui peenitentem immorigerum À

cramenti. Certé Lugo mox citandu fcribit fe nom

W

d

Íe ablegans , juffis nunquam redite ; proteftans, fe

approbare tale edictum. — Navarrus autem Cowfil:

amplius hon abfoluturum , tamen poflea reverfum

l.. detemp. Ordinand. cenfet talem Ordinatoreni

jnsognitum abfolvit: fuppofito ,

quód tqnc fuerit

graviter peccare, fi reverá intenderet talibus non

z

confere

U

Páns l.'. DE SA'CK'.AM:i

;

*

b

*

26

, de Iütmtione,rgquifm-.

dFluol Sierar Pars 1 &ap. Il dUl

habitu pofitiv? voleus y fen babuiffe :'krminm:;

€onferre Sacramentum : tum. quia ageret contra

/ Affque ad n, 142

Ufque ad n. 145.

tonfuetudinem omnium optimorum

— Epifcopo.

'142 « Refolountur viAria.

gravium peccato-

145, ldeóque in fufcipiente J

vfficit inteniio hbabitualis , babità *

tum: tum quia daret caufam

ftil, &b non revotata,

N

/

tum, gravifque infamiz j

tun

quia ipfius non eít

lariter Matrimonio-)

-Gobat tamen. Tradt. ;$.

*46, (Excepto reg*

in Alió «olito tale

unite fecreta peccatd.

.

149, Eéque etiamm implicita,

babira. [eit.

s. 70;. exci

pit cafum fingula-

Sacramentur invelvente,

Uíqueadn, rg4« —

"Alph. ord. Cafn 18.

etitó retineret voluntatem

valis volumtAy 'vétemdi ( smoriendi mord .

fem , quo Epifcopus m

154. lmb etiam gene

habiles: ut fi v. g. intelle-

Chrifiiano

Catbolito [uffcit in articulo mottis Ad-

aonordinandi aliquos in

fu[cipiendam Eucbarifiiam v

d» Extremam. Una

xiffet, intet otdinandos à

deffe aliquos Huffitas vel

&itosetni

»

4

lunt habere Sacerdotes

ACr AT ETA.

&

Schifmaticos : ifti enim vo

156. Non tamen ad veliquaS.

ut eerti fint. de valore con-

157. Qualis vequiratur atteulie od soinifi

»asda , [uffiþïaiþ

à Catholicis Xord*inams j

lidé & licite dicere:

da Saerament^.

fecrationis: poflet ergo turic va

l

gcoedat : 405

ASSERTIO.

Nulins Hnjfifia , nullus Schifmaticus

jutendimus sllo modo talem ordinare.

His grgo Íe-

w w Taduliu ,varioute eobepos , UA

lid? fufuipiatv3ó

do non conftat certó de táli contratia

clufis, & quan

À Satramewtum quo&vis ,

uecef]arió requiritur

»

(tantiinzentione Ordinatoris.

fe:t s babeat

negativa&t con

ohibitionem

it a& n vel babitu fst pofitiw? wolesis ,

$38 x 2. lalem conua ejusmodi pr

vel babuerit veram voluntatens pofiriuam , intew

& poteílationemr accedentem adhuc

validé ordi-

f;

tionem vel confeufum fn

J

sipiendi tale Saeramtn-

nari, |ta poít a

lios Lugo 4e Sacrmmezi in Gte-

volumiat fesm intent

jo babituss

Dicaflilm , alii cum

pom. Sufficit omnino

nere. difp. 9. fäf*a 7: & 8.

4

lis , femel feslices bu

bita b non revecata , ( exaepto

'Tamburino de Secramzait

£L p cap.6. n

.

153. Go-

veonlariter Matvimonio

yedqne etéam ioplicit4 bt«

bat cit. n,um. 70 $. Katio datur. vati

a5 Quiadubia

Lita [cilicet in alio velite tale Saeramentum invele

unt in meliorem partem.

ANavar-

interpretanda fi

"

vente ( non autem indirellá in cAmiA, (icut hee CM

ri l.6it;2. $i

Epifcopus dicat : nolo, vel non in-

ditionata de futro ) Imbetiam generalis volgntas

communicatos vel irregulares ,

tendo ordinare ex

vivendi ( moriendi more ChrijHiano (aibolico

quare is quem ordi*

Sacrementa Extrema Un.

intelligitur , fi íciat effe tales :

réeltordinatus. Ema-

fefncat 4d [uftipieuda

nat, non fcizns effe calem, ve

ienis, d- Eucbari[He in eXtTEPILS,

e tnc fal'än!'

nuel Sa. v.Ordo. nmn. 32

Ordinator precipiens

P

robabiliter etiaws Cenfirmationis , nan item ad vt«

fiert talcmprohib

itioném

& ptoteltationem , com-

t tota cormuiunis ,ut pate

ebit explicando

folüm ad terrotem ad abfterren-

liqua. E

muniter id facit

fingula *pareiculätim,

dum fcilicet à fcelere ca

nonice impeditos , habens

ïd.

dinandi omnes validé or-

interin intentionem or

467?1 vel /icbig jfi

Qi itregulares , ómnésque

f(gcejf:rib requiritur ,al

dinabiles, quales funt etia

Omnsines. citati

psfitivé volews.

impediti jure pofitivo tant

üni.

ct

P

4

ientetn Sacrämeü«nö

latá voce fiebat ifjca

mirum non íuffiit fufc

pl

4. Efto etiam tunc , quando c

roteflatio , Epiftopus caruerit intention

e conte-

tum non effe, vel fuiffe pofitivé nolentetm,ine

vitüm, repugna

ntem fufcipere tale Sacramentum :

tendi realiter Ordines irrcgularibus , attamien in

ione a&tuali reipsà, inducit illant in-,

fed requiritur

,ut

fit , vel foerit pofitivé volens, fivé

,ipfa ordinat

ut habeat , vel

habuerit veram voluntatem pofiti-

tentionem , & cenfeti debet re

vocare priorem in-.

vai & intentionem exprefse , implicité nonrevo-

tentionem ,(i quam habuit contrariam , & illum

Ordinis przfentem omnino velle

cátami , füfcipiendi tale Sacrámentum, Ica cuni

jam capacem

D. Thoma communiffima Theologorüm Costrs

ordinare.

Rati

o fic divinandi fümitur argumento

apud Canoniftas & Legiftas validiffi

mo , 4b abfur-

Caletanum & alios pancor, Ratioà priori eft vo-

ffima abfurda,

oris Sacramentun , qui e«

de vitando :lequerentur autem grávi

luntas Chrifti inftitut

tiamfi pott

1iffet aliter ii

Ylituere , de facto tamen , ut.

fj Ordinator , à cujus intentione effentialiter pen-

fenfa Ecclefie , & Doctotum cotmu-

det valor Sacramenti ; conftanter careret voluntate .

conftat ex

niconfenfu , 1tà inftituit Sacrar

üentà , ut non con»

:

impertincndi S

acrazmentum omnibus,qui inhabiles

fiadultus & ra-

qua abfurda bene deducit Lugo

ferant effe&tum gratiz ; nifi volenti;

fe prefentarent :

oprig intentionis capax

fits

»

gít. loc. & tu , etiam fim

plex 7jra facilé apprehen-

tionis compos ac pr

adeóque ficut univer

Í

aliter adultus non juftificatut

dere p

otes. Tandem fapienter advertit Tambnri-

o confeníu

juxta notiffimum illud D.Aue

2H5 cit.

quando agitur de Sacerdoti.

o , & eft ratio-

fine propri

debere

i fecit te fine teyuon juflificabit te fiue te:

mabile dubium de intentione Epifcopi ;

gut*cini :Qu

epeti Ordinationem , ob graviífi

1. e. (ine tuo

confenfu & cooperatione, Ér eap. 7Ma-

fub conditione r

dicitur : a& sale antem ( pecea-

mum pericul

um

& damna fecutura , f forte. prior

jores de Baptifino

ffetinvalida, & confequenter invali-

tum ) quod confen[u contrabitur

, [i«e. comfenfit tni«

Ordinatiofui

.

da poftea confecrati

ones , abfolutiones &c.

niti relaxatur: ergo neque per Sacrarmenta jufti-

ficatur, imó nec Dzo fpecialiter initiatur , & con-

SECTIO IV.

fecratur h

omo , fine fuo confenfu & voluntate ,

n C qnalis intentio vequiratur. in f'fa-

dummodo ejus fit capax. — Undeetiam in Bapt

if-

pieniead valiae fnfcipiendum Sacramentum *

mo maxime neceffario Sacramento ad baptizan"

SUMMAREIUM.

cidit in amentiam , vel perditu-

dum eum , qui in

139

V£ adultus vationis compos valid? [ufcipiat Sacrameue

fum fenfuum , C

quod

p , nece[[orió debez. e(fe usl adin , wel. faltem

oncilia ffmpe,r cxigünt ;

antes

N

"-

d

ïbegl..Säoraw;'Pars 1, Cap. Ll, V&(fï. li, de Inteutioue veosifaa.

27

d

antea voluntatem Baptifmi habuerit: ut videre po-

ne, quräinüitu—it 'Chri&us » & Ecclefiafacit:: fecüs

A

tes apud Lugo, & alios Scholaflicos paffim. ^ Qua-

effet , fi habéret voluuntit

Vi

etvr

N

1 folummodo permit-

reminimé audiendus Cajetanus ita fcribens. — Per

tendi , ut circa fe fiant a&tiones . externa /Sacra-

ft loquendo , non exigitur intemio fem volantas ex

mentales , animo autem omnino. nolit recipere

il

perte baptiz-andi, fed fufficit ineo wom. imveniri obi-

Sacramentum , feu eo modo , quo cateri Chri-

cem voluntatzs contraria.

L

fiani. Quare omnes Theologi rejiciunt gloffam-

i41. Dixiautem : adaltus ratiopircompos :

nän*ï 1f«

incap. JMajores de Bapiifmo. Baptifmum eft va-

M

li

primis eftde fide , quód infantibus validé confe- ,

lidum, licét, qui baptizatur , corde ditíentiat, dum

ratur Baptifmus : ficut & valide conferri iisdem

tamen ore dicat fe coriilentire.

Excpituf etiam

Confirmationem docet antiquiffima & hodierna

hic Matrimonium , quod ex metu gravi & injufto

"n

*

pràxis Epifcoporum :. iisdémque infantibus vali-

contractum , eft i

alidum 1pío jure.

2. Etiam

adultus maniacus

dé conferri Sacramentum Ordinis, etiam Presby-

| phreneticus , qui manibus

teratum , Epifcopatümque , quinam fentiant ,

5

*

pedibisquerepugnat volenti extremé. fe inungere

';i)tqg

debitur infrà fuo loco. ' Deinde rationis impotes ,

quiàremanet nihilominus in eo habitualiter volun-

ii

fi fint perpetuó amantes , computabuntur initar

tas implicita fufcipiendi hoc Sacramentum , quam '

hui

nfantium predictorum.

$i veró. poít adeptum

1

habuit ante morbum : de a ivfra explicatios:

$s

Hj

ufum rátionis inciderunt in anientiam , adhuc funt

3. Qui quidem joci , lusüs, vel irrifionis causá

u

capaces Sacramentorum , fi nibil aliud obílet,

inciperer admittere actionés Sacramentales ,. fed

quàm amens repugnantia , qua cüm non fit vo-

777

poftea, mutato animo, intentionem feriam affu-

lontariaaclibera, inre morali nihil poteft impe^

Ill

meret, fine dubio validé fuíciperet : quemádmo-

17

dire : at maximé obítabit defe&tus voluntatis ac in-

düm fuüfcepit Génefius ille minus, qui in theàtró

7A

tentionis prehabite : fienimilti amentes, ficut &

coram Diocletiano [Imperatore ,

ut mylleriis

dormientes, & plené ebrii , nunquam habuerunt.

1te

Chriftianorum illuderet, finxit fe agrotum, G ficté

t14i

&olnntatem'(hfci*piendi Sacramentum ante amen-

petiit Baptifmum : cüm autem Sacerdos juffu Im-

tiam , fomnum, ebrietatem , laterem lavabis,fi —

il

peratoris accerfitus adeffet , G intertogarét , quid

tali volueris adminiftrare qualecunque Sacramen-

Ü

peteret, ille mox divinitüs converfus ferió' baptifa

tum. Sed dehoc rurfus aliquid fpecialiüs cap. j.

j

cüm de fübjecto Ordinis.

mum petiit ; & ficnon fité, fed ferió baptizatus ,

T2

Atque hinc glteriüs I6«

etiam Martyr egregius evafit.

4. Si quis Sacta-

collige & refolve.

idó

mentum füfciperet volens füfcipere illud , quod -

342

L. Uxiver(aliter: 1

E

n.validuin eft omne S,;icra:-v

Chriftiani accipiunt, etiamfi ipfe non crederet effe

meftum adultocollatum & füfceptum. . 1. quod is.

Sacramentum , aut nollet fufcipere Sacramentum

füfcipere nunquam ullo modo voluit, intendit, vel.

vel gratiam aliquani Sacramentalem , ádhüc ta-

jj

petiüt. 2.autlicet voluerit, velpetierit aliquando ,

men validéfufcipere , cüm eo cafu etiam Mini«

tamen eam . voluntatem retra&tavit exprefs? ,. vel

fter LVa-Iidä minif

;

lret, colligere debes ex dictis faprà

ven-x'ür

implicité. 3 .Qui néc volens necnolens pofitive a&u,

XEAm.i127.

yife

vel habitu , meré neutraliter, indifferenter, vel ne-

Notanda hic eít differentia inter Euchariftiam , 144

jnt

gativéfe habet, 4. Qui habuit voluntatem non fu-

& reliqua Sacramenta.

Quod quis absque ulla

fivé

Ácipiendi taleSacramentum,& ceam pofteà nunquam

Yiti«

retraclavit. .. Si adultus fit omnino invitus & in-

debita intentione , imó cum indebita, vel perverfa

intentione v.g. àd folàm famem ant fitim fedan-

Ql

voluntatius, (impliciter, animo & voluntate omni-

dam füfcipit Euchariftiam , àdhüc ver? fufcipit Sa-

qui

no repugnante per mefam vim coactus, ut fi per vim

cramentum, faltem materiálitet , et(i non formali-

omnino teluctans quis baptizetür, confirmetur, or- .

u

ter ut Sacramegtum , cum effectu facramentali;

ho

inetur. 6. Si adultus ficté tantüm pet fimulatio-

Quia nimirüm e(t Sacrámentum permianens &

j

nem, jocum; ludum , àctum inimicum füfciperet:

exiftens ante omriem ufurn : àtque ideo ad fui effen-

m

utpote finens fe baptizari, confirmari, ordinari abs-

uam G confiflentiam mnon reduirit fübjectum ,

que omni feria voluntate etiam i

nf

endi Sacramentum.

mplicita fufcipi-

ejüsve difpofitionem aliquam ', fed tota éjus effen-

) C0f«

. Vide tàmen , & huc apjli-

Ca dida faprà num.

tia reperiri poteft in homine etiam ignoranté , no«

um

I24. de

intentione Migiflri

formali uece(favia, 7. Deniqu

lenté, vel iridebit? aut perversé volente , ficut & re-

P

fic

efi quis fufcipiat Sa« ,

eriri poffet in comedente bruto.

uia tamern

cramentum meré materialiter : u& fi quis omnino

jci

Chriftus vetuit ; ne ullo cafu fümatur Euchatiftià

"

ignatus rei, quidnam hic agatur , mere materiali-

ter Daptizari , confirmari ; otdinári fe fineret : fi

*

tanquam res ptophana, fed ut res facratiffima , ideo

f

iortaliffime | (bís. Gobar. &. 448. ) delinquetet ;

fumeret hoftiam neíciens e

A

fle confecratàm , àut

I

qui vellet fumere pro fola fame, (itive fedánda ; &

i

fciens quidem eife Euchari

Íüiam ; attamen come-

deret , vel biberet Ípecies

fine dubio siihil fru&tüs acciperet : ( non autem

m

Sacramentales folüm ad -

videtür Sacerdos fru&tu privandus , qui fümpturus

famem vel fitim fedandam.

ifte

Séd de h'o'cï'mox ite-

Calicem. debità revetentiá etiam intenderet fitim

rum : jameé converfo

; coaj

levare, de quo ampliüsfüo loco. ) At vero qui absz

143 lL Valíd? faftipit Sacramentutm. 1

- Qui ex foló

que omhi intentione debita fufcipit alia Sacri-

ider

fnetuetiam gravi & injuflé incuffo

fufeipit : quia ï

menta, nullo niodo, ne materialiter quidem , fu-

:?ptl('

fnetus non tollit volüntarià

m flmplicitef ; fed tan-:

j

tüm fecundüm duid : dum

fcipitSácrámentum : quiaalia Sacramentà , cüm

modo metu ada&us velit

confiftant effentialiter in actione transeunte atque

Lgü'

fufi Icpere Sacram

entum fþïmgli;;r' : fï u eà äntg;äq.

üss

?

igfo ufu ?fzn?.f;efïfäriö ;fuPpoang ?ubje'&um,; ej

X

que

i

E^

ii

B 9/3:02. Sacrdr;i. Pars 1. Cap. 11. Sfäï, II de Intemz'azi; requifrta. |

que difpofitionem feu praparationem aliquam per

eämquc Miniüer,omninxo i*gnorct. , fitamen ifte

velit conferre Sacramentum , in quantum poteft ,

€ognitionem praviam , ac confenfum voluntatis

aliquem adulti , equé ac pendent à fcientia ac in-

Sacramentum. validum erit : quia adfünt omnia

effentialia ad Sacramentum requifita ; tametfi ex-

tentione Mini(lri : quare absque omni voluntate a«

fcientia fufcipientis , ab ignorante ; nolente , aut

tra cafum extremz neceffitatis fine dubio morta-

litet illicita foret talis fortuita collatio Sacramenti.

perversé volente , nullum fufcipitur Sacramentum

Excipitur rurfus Sacramentum Matrimonii , quod

re ipsá: qualiterautem adhuc peccetur , videbitur

fuoloco , cüm de Miniftro & fufcipiente. cap. 3.

confiftit effentialiter in confenfu contrahentium

E

éxterius manifeftato.

Item excipitur Sacramen-

€ 4.

D

I

tum Poenitentie , cujus materia proxima funt

Ü babi;'ua

l

lis j babita fcilic

actus peenitentis. Dolor & Confeffio, utique feníi-

Slfjïfif intenti

-

35

biliter manifeftati , ut moveant Sacerdotem ad ab«

& nonrevocata,

| 347 ! Ommuni

ffima Dodtorum , & puto'cfl"e cer-

folvendum : alioquin Confeffarius non procederet

x

ut Judex ad inftantiam partis.

/

' tumapud.omnes,cqum [nie limitationibus tane

IIL, Dixinotanter : zstent:o

babitualis Iaabithg

men. Ratio fufficientie pro fufcipiente , & di-

ípáritas à miniftrante clara eft. Quia Minilter

&c. que nimirum femel habita actualiter , nun»

quam revocata, adhuc habitu perfeverat, ut ex-

conficiens Sacramentum debet fe habere activé,

&ineorequiritur intentio , qua fit cauía actionis

plicatum,nnm. IIO. Etenim neque ad Sacramen-

tum fufcipiendum reor fufficere intentionem illam

. Sacramentalis ,. & confequenter ejus intentio de-

habitualem folius difpofitionis mentalis defcriptam

bet a& vel infe , velin virtüte àfe relicta exifte-

*

e

re , quando conficitur Sacramentum : at veró fuü-

eodem uum. V1o. fab finem

cüm quis fcilicet

nunquam quidem intentionem actualem fufcipien-

^fcipiens Sacramentum habet fs paffivé tantüm ,

di tale Sacramentum habuit , tamen mente ita

ideóquein eo non requiritur intentio , quaefit cau-

|. fa actionis Sacramentalis , fed folüm qua fit di-

difpofitus & comparatus eft, ut omnino vellet, vel

voluiffet fufcipete illad Sacramentum , fiin men-

fpofitio ad. fufcipiendum Sacramentum , & reci-

piendum effcctum Sacramentalem : qualis omnino

tem veniffet. Multi funt ; ignorantes fe quando-

que poffe adipifci,pingue beneficium Ecclefiatli-.

fufficiens difpofitio eft , fi homo adultus fit volens

"actu vel habitu , ideóque etiam fufficiens eít volun-

cum , imó jam vellent fufcipere tales Ordines , f

noffent fibi quandoque delatum iri tam pingue be-

taspratetita, & non revocata , fufcipiendi tale Sa-

neficium, nifi obítaret defectus Ordinis : an ideo

«tamentum: quz proprié dicitur intentio habitualis.

E.g. voluit, vel petiit quisfemel baptizari, confir-

ob hanc difpofitionem mentis , quz inre nihil eft,

nec fuit unquam , putes validé ordinari poffe ?

mari, abfolvi , inungi &c. (de Ordine fuoloco)

^C* & hác voluntate nunquam 'revocatà , incidit in

Non puto ego , falvo meliori judicio. — Proponit

« phrenefin, lethargum, 'apoplexiam , ufus rationis

2

quidem Gobat Tra&. 1.5. 244.. fed fuam mentem

&

ac fenfuum deftitutus ,. ratione intentionis habi-

exprefse non apetit.

z

?

.

tualis adhuc perfeverantis , validé & licité bapti-

lV. Infuper nota diligenter

»r.tiam intcntio-mf

nem habitualem proprie dictam , filicet actuali-

i

zatur , confirmatur, abíolvitur, inungitur , &

ter habitam & nos revocatam non füfficere , nec fe

ceffante periculo irreverentiz pofitivz , etiam fa-

extendere ad omnem cafum vel ftatum hominis,

cto Viatico participatut.

An etiam validé & lici-

fedtantüm illum, quo Chriftiano more ac rationa-

téordinetur, videbitur fuo loco cap. . Infuper alia

*

d

fpecialia addenda funt.

biliter poteft , & debet conferri , ac fufcipi tale

Sacramentum. , Nam licét quis ante menfem, vel

x46 L Dixiinitio: Excepta 7Matrimonio regulariter

namin Matrimonio, prout ordinarié contrahitur

dies aliquot habuerit reverá intentionem fufcipien-

inter prafentes, in facie Ecclefiz, feu coram Pa-

di v.g. Sacramentum Confirmationis , vel talis

facri Ordinis, non indefequitur , etiam valide &

fOocho & teftibus , eorum confenfu exprefse re-

quifito , quando fit Sacramentum , faltem ex una

licité ordinari in fomno ; vel amentia temporali :

hzc enim intentio non extendebat fe , nec poterat

parte , neceffarió adeft confenfus actualis , tunc

enim fit Sacramentum Matrimonii , quando po-

Íe rationabiliter extendere ad tempus fomni vel

ftetior parscontrahens , fuo confeufu manifeftato,

amentiz : ut iterum dicam cap. f. cüm de fub-

je&to Ordinis. Atque hoc ipfüm obfervandum

prioris confenfum & traditionem acceptat , uti-

que actu & non habitualiter tantüm. ^ Attamen

eritin fequentibus cafibus intentionis

: iplplicitg .äc

4

-in cettis cafibus etiam in hoc Sacramento füfficere

gcneralif.

i

intentionem habitualem, jam dixi fuprà s.118.

&. II

IL Eodem Matrimonii ac Peenitentie Sacra-

Eáque etian )'mplici

ra , babita fcilicet i alio

volitotale Sactrapentum involvtnte,

, mento excepto , in reliquis fufficit intentio habi-

tualis femel habita, etiam folà mente concepta , &

mirum ad validé & licité fufcipiendum $a-149

NI

cramentum cum intentione habituali non .

voce velfigno exteriüsnon manifeflata , advalidé

fufcipiendum Sacramenta Baptifini, Confirmatio-

rcquiritur , quód praceflerit intentio actualis ex-

* pis, Euchariftiz, Ordinis, & Unclionis: ut fi quis

prefía & formalis fufcipiendi tale Sacramentum in

teverá habeat , vel habuitintentionem & volunta-

Íe cognitum & cogitatum 5 fed fufficit, quód pra-

temfufcipiendi Baptifmum, Confirmationem &c.

cefferit intentio aclualis implicita , vel (ut alii vo«

eifi ipfe hanc fuam voluntatem non manifeüet?

cant ? iterpretativa volendo íc. aliud quidpiam ,

i

/

Y

——

: ykggz. Säcrgm. Pg;f:ïl. Cap. 1], Sedl, IH. de lnteutione reguil'ta,

29

Ia

in quo voluntas fufcipieiadi tale Sacramentum ali-

Dixi initiol, ( No

d

ditione de

nautem indirelia., uec fub coy

153

Ilid

quod , etiamfi tunc a&tu non cogitatum ,tamen in-

future. ) Nam voluntatem- interpretati-

volvitur, vel inderecté infertur. — Ratio à majori

2d

vam indirectam tantüm in caufa volita

( defcriptam

ad miríus , pátet ex didtis de intentione implicita

u

i

fufficiente ad Sacramenta à

$

9uti. 3 1.) füfficere ad Sacramentum fi

Ícipiendum

UM

5

dminiüra,nda fupn:z an.

cum aliis recté negant V. alentia, Conin

ch , alii com-

I25.fic

l9]

: x jo

muniter.. Ut quando pravides, quo

d fitead fom-

L. Catechumenus Chriftianam fidc'm'vel Reli-

lUn]

num componas,vel vino oppleas

» aliquis te bapti-.

Rl

gionem jam animo amplexus , aut quivis infide-

zaturus fit:

nam cum tali intentione indirecta in

lis; curans fe inflrüiin fide Chriftiana, animo eam

MR

caufa tantüm. flare poteft intentio omnino con.

amplectendi, cum fuetit bene inftructus , poftea

traria. Denique intentio füb. conditione de futu-

L

M

hác voluntate non. revocatá , validé & licité fufci-

t

ro, ficut non füfficit ad Sacramentum conficiene

pit Baptifmum in Mortis articulo ; ratione & fenfi-

dtt

bus deflitutus , et(i de Ba

dum, ( fupranum. 120.) ita neque fufficit ad füfci«

ptifmo in fpecie nunquam

piendum.cüm nulla híc fit ratio faciendi.

/difcrimen

à

cogitaveritznam eo ipfo , quo voluit ample&ti fidem

inter conferentem & fufcipientem , ficut .

l r/

[H

Chriftianam, implicité etiam voluit fervare Chrifti

e(t quo?d

lllle

intentionem virtualem & habitualem. :

precepta,& admittere media filutis in Chriftiana

$.

*

^

Religione conüituta inter quz primum, & omni-

Ib etiam fgen?ralis

voluutas vivendi ,

ö- m

T.

um maxime neceffariurn eft Bapuüfmus, & confe-

ilum

riendi more Chrifliano ,Catholico fefficit.

quenter eà voluntate etiam implicité voluit Ba-

j

At

ptifmum faltem proe

Ufficit ad fucipienda Sacvamenta. extre

malíd

ua.

Xtrenla illa 1ïccemtate iähltis

S

4r-

dl

Untiionis " Encbarifliein gravi morbo &

[2

tículo mortis. Nam Catholicus habens intentionem

j!

IyI ]i Iudæüs,qui habet veram attritionem fuper-

UR

illam generalem in Ecclefia Catholica vivendr &

naturalem de. peccatis , quatenus iis meremur poe-

d

'namaternam , aut excludimur à gaudiis zternis

moriendi more Catholico , eo ipfo etiam vult im«

(l

plicité fufcipere ejus Sacramenta , debitote

mpore ,

€cli , licité baptizatur in extrrmo agone conftitu-

.

.

jl

tus,ratione ac fenfibus deílitutus »quia in tali attri-

more & rizu Ecclefize confüeto

:eft autem mos &

j

i

one etiáimplicité involvitur voluntas fervandi om-

titusEcclefie confuetus, quód dentur aliqua Sacra-

" l

nia pracepta/adeó

menta infirmis , ed ipsá ergo voluntate implicité &

que etiam Baptifmi fufcipiendi)

ebe

: adfalutem ztérn

ám confe

quendam neceffaria. lta

interpretative cenfetur etiam velle ea Sacramenta

Coninck , Dicaftillus

fuo tempore recipere. — Et quia Ecclefia eam vo-

ideo

j Lugoncin tepugnantem re-

] C&,

- fatans apudGobat. cír

:5.236. At: Judzus ille an-

luntatem meritó prafumit in omnibus Chriftianis H

ffe !

teproteílatus fuit,

fe potiüs mori velle, quàm ficri

,qui catholicé vixerunt , & 'flglïajPænitentiæ fuo

Chriítianum. .

tempore exhibuerunt , ideó infirmis etiam ratione

pomt

Nihil obftat : i enim veram elicuit

attritionem fupernatüralem , illa prior peffima vo-

& fenfibus deftitutis valide & licité confert Sacra-

Qteft

mentum extrema

:

luntas jam ceffavit , & ener

vata eft, aut certé pro-

Unclionis , atque etiam Eucha-

ceffi

À

riftize , fi abfit

oAl

tex errore invincibili , ideóque ejus ratio non

tivz irteveren

periculum vomitüs , vel fimilis poft«

Wil*

* efthabenda. Non tamen cum G

tizz, eciamfi illi ea Sacramenta expref-

obat cit, putarem,

«

valere talem Baptifmum,

fl extra omnem neceffita-

sénó petierint , imó fort? de illis nihil cogitaverint,

Atque eo extremo periculo credoomnino cum Go-

[m'xs !

tem conítitutus baptizaretur in fomno :"Attritio e-

nim ac voluntas fervandi om

bat ». 23 9. 6 243. etiam licité confe

tti ac fufcipi

Oi

nia precepta divina

Sacramentum | Confirmationis.

lNam. voluntas

non obligat pro femper,

ideóque non fe extendit ad

Pi i

cafum talem.

Vide cafum Cara

illa generalis moriendi more Catholico, & melio-

i Vcl

muelis apud Gobat

6it. 7. 232. fed faciliora.

ri modo , quo poffumus, videtur omnino fe exten-

ir

deread hanc armaturani fidei induendam. — Certt

(

; . Ill. Monachus

Cut jam füprà þinmifi, «HH. 104.)

àfuoPrzlato mi

ffus ad

&ï&f?ï

Ordines , volens firpliciter

non credo, unum fore Catholicum., qui de volun-

' obedirefüo Pralato,

deipfo Ordine in fe nihilco-

tate hac interrogatus non promptiffime annueret.

gotalï

at

gitans vel intendens

: tamen validé fufcipiet Ordi-

Hac tamen generalis intentio mini

me effidit,Iff

quód alicui Chriftiano validé

conferatur extrema

TR

nem prazceptum à Przlato : quia volendo obedire

f

prcipienti Przlato fufcipere Ordinem

, implicité

Unio, vel. Confirmatio , aut fru&uose fumatur

;

hdum

neceflarió vult fufcipere illum Ordine:

n ,etfi de eo

Euchariftia infomno , ebrietate vel amentia tempo-

non cogitet,

Addit Gobat zs.

rali, aut facramentaliter & früctuosé fufcipiat Eu-

i

25 f. Eum , qui

nondum Sacerdos liber

$ fufcipit beneficium Paro-

chariftiam is , qui cafu comederet facram Hoftiam,

chiale v. g. fci

]

ens fc intra anrium obligari fufcipere

nefciens effe confecratam ,. fed putans effe panem

Ordinem Pre

sbyteratüs

communem. —Ratio eft: quia Chriftianus vi illi-

J

]

»etfi exprefse non dicat, fe

velle intra illud tempus

illo facro Ordine initiari ,

us voluntatis generalis folüm vult fufcipere Sacra-

tamen validé ordinandu

D

menta Chriftiano more & ritu , qua fcilicet debito

m , fiultimo die illius anni,

j Sa'W

Circa fe etiam ignoran

tem'exercerentur Caererno-

tempore & ritu Chriftianis dari folent : ideóque

m

niz Presbytc,rales*(poü

tó, quod fervaffet illam vo-

ea generalis G interpretativa voluntas minimé fe

|

D

luntatem fervandi legi

tume fuum beneficium Paro-

extenditad cafus, quibus Chrifliano more Sacra-

j

q

chiale) &qué ac fi ipfo

die füfcepti beneficii difert&

nienta dari non folent, nec debent, ut in fomno,

r

?A

ebrietate , temporali fürore, vel amentia : confe-

]

dixiffet : Po]o ante fine

bujus anui promoveri ad

duvw

i Pr::bynmmm. Sic ille,

quenter neque cenferi poteft habere voluntatem

y

facramentaliter fufcipiendi Euchariftiam , quando

j

j

E

eam

P

*

ais

n

,9/5eol'*3acr4m. Part l, Cap. VI. Sedf. HI, de uteutione reqä)"itd. :

39

Quzftiuncula incidens.-

eam, ignorans effe Euchariftiam, comederet mio-

re comimuni tanquam cibum prophanum. .Vide

-Oualis attentio réquiratur. ad minifiranda,

o hi Át[p. 9. n. 127-

* fafcipienda Sacramenta j

- Ratio itetum eft:

£r:6 ,

IL.| [NNow item ad reliqua.

&^ Alvis effentialibus , materià, forma, & inten- 177

o

d

uia generalis illa voluntas vivendi & moriendi

LS

tione ad validam tam collationem , quàm fu-

te Chriftiano & Catholico, minimé fe exten-

fceptionem Sacramenti , non requiritur attentio,

, nec fe extendere poteft , ad fufcipienda omnia

adeó ut etiam voluntariz diftractiones per fe nihil

X

e

hta, fed illa tantüm , qu& Chriftianis om-

,,,,,

officiant valori Sacramenti miniftrati & füfcepti.

V UI

am

uniter darifolent, & poffunt, vel etiam

&

&

Nam: quod goneft S$. Patrum decreto [ancitum ,

Q

cóque illa generalis & interpretativa vo-

adinventionibus prefumendum

entio. 1. Longé probabiliüs non fuffi-

fiperfHitzofis non vff

£.&. de Transl. Ep. Atqui nu

llus SS, PP. fcribit ex-

en

i€

rendum , & iufcipiendum Sacramen-

plicité, vel implicité attentionem feu conferentis ,

'

tum

Oi

rmationis extra periculum mortis , vel

ntum , fpectare ad valorem

feu recipientis Sacrame

ntiam pïcrpcwam;, fcu quz videtur effe perpe- 1

Sacramenti : ergo nec nos id prafumere dcbemus.

tua, velvalde diu dum;a' , ait Gobat »zm. 239.

Quin etiam X mortali reCté excufabis tam. mini»

Quia non omnes Catholici folent fufcipere. iftud

Ítrantem , quàm recipientem Sacramentum cum

Sacramentum :^neque hocipfo , quód quis pit &

voiuntariis diftractionibus , feclufo contemptu for-

Carholic& vivit, haber ullam implicitam volunta-

mali, vel virtuali , ob eandem rationem : excepto

]

tem fecipiendi ignoranter hoc Sacramentum.ex-

tamen cafu , quo ex, parte conferentis adeffet peri-

trá mortis periculum , cüm potiüs omnes pii cu- -

culum errandi quoad. effentialia Sacramenti , prae

piant illud fufcipere cum vcro ufu rationis , & de-

iertim iup;*onuntlationc formz ; quale periculum

bità reverentid, (i fieri queat. 2. Nullo modo fuf-

errandi, adeóque graviter delinquendi facilé poffet

ficit ad conferendum & fufcipiendum Sacramen-

cífe in Sacramentis. Confirmationis & exrrema

tum Ordinis , quod omnes Chriftianifufcipere ,

Undlionis in diilracte proferendis formis , utpote

nec folent , nec debent, nec poffunt , & infuper -

fátis prolixis provide adve rtit Gobat tratt, 1. ».97.

mutationem ítatüs & gravia onera inducit ; ideó-

'Tandem à veniali irrevetenti$ peccato, tamcon-

que requiritur intentio iþe'cialis & formalis fal-

ferentem, quàm fufcipientem Saácramentum, cum

tem habitualis vel implicita , habitafcilicet in alio

voluntariis mentis evagationibus certé non excu-f

volito Sacramentum : iftud . involvente : de qua

fat commuünis fenfus Doctorum ac piorum : nant

a. C f2. 3. Minime omnium fufficit ad Sacramen-

(an&a fan&te traCtanda fünt.. Placet judicium Geore

"tum Matrimonij , quippe quod , prazterquam &

gii de Rhodes apud confentientem Georgium Go-

ipfum nonommnes füicipere foleant , nec debeant ,

bat c£t. trall. 1. 2. 2$ 9.

Requirentes ad. recipi-

& graviffima onera inducat ,. effentialiter confifüt

!

endum qualecunque Sacramentum bonum aliquem

in contractu & confenfu contrahentium , mutuo

motum voluntatis. fiae - omni culpa drreverentig $

^^ tradendi G acceptandi corpora ad ufum genetatio-

illo pio motu vix confiltere poteff

nis. 4. Sufficeret omnino pleniffime illa gehera

lis

Y

quia veró cum

voluntaria & d

eliberata diftra&tio , ideo haec iþb

' voluntas ad fufcipiendum Sacramentum Poeniten-

veniali culpa excludenda eft.

m

tiginextremis : nift poenitens prater voluntatem

"

aliquam fufcipiendi hoc Sacramentum , etiam de-

CA PT H

beret exhibere materiam proximam , fcilicet Con-

De Mini&ro Sacramentorum.

tritionem , & Confeffionem, formalem velfaltem

virtaalem, fcilicet.voluntatem confitendi, f1 poffet ,

SECTIO I

:

aliquo figno externo mauifeflatam , ut Sacerdos

Quis fit. Minifler Sacramenti validà coz

'

6-

tanquam Judex ad inftantiam partis procedere va-

rendi in commusi $

"

SuMMARIUM,.

leat: de quofuoloco. . Et quamvis in proba-

bili Recentiorum Sententia fola vita Chriftiane

1$8.. Minifler Savramentorum fefficiens

/de lege mif'ææfiu D.

a&a' Confeffario fit fignum fufficiens doloris &

folus bomo viator.

^

l

D

159. Nontamen ommni

5 ?sze

4

fpatlu omaiums

voluntatis confitendi in moribundo nullum aliud

160. - Ut validé soinif?

fienum fenfibile exhibente , ut faltem fub condi-

ret , inillo requiritur. jolïfni poteftas

inténtip.

4

, tioneabfolvi poffit ; at veró folam vitam Chriftia-

16n Non fides,bonilas,

"vel probitas,

néaCtam, aut. voluntatem illam generalem viven-

ASSERTIO.

di & moriendi more Catholico non poffe fupplere

:Olns bomo viator (At non omnis vefpetdn omni-

dolorem, confitendi voluntatem, fireverá, nec actu.,

Unde

&

um ) eft fujficiens Minifler Sacramcnaterum o*

nec habitu adeffent, omaino certum puto.

ex partt

lege ordinaria : aique ut valid? miniftret

non capio Sententiam Íceribentium , eo cafu mori-

bundum abfolvi poffe abfolw2 ; cüm reverá poffit

ipfus vequiritur foldus poteflas & intentío debitaz

gon itez fiaes n&que bouitas , feu probitas. Eft tota

contingere , quód hic moribundus nec actu ha-

buerit, nec ante morbum habuerit dolorem &

certiffima.Explico breyviter, & plerfïque ;cnmiiüxr?.

.

*

veluntatem confitendi.

Sa!)zs bopo viater efl /ig&'ciens Minifer Sacrdo

saentortin delege ordinavin. -

facra Scrisr $

"* Mnescam

D.Thoma 4.64.4.7.nam

?

f

(

IHCi:

affirmat hanc pvteiïatemxcoz

en

, ptqra paffim

x

— d

*ï.äeö& Säpram. Pars l Cap, l, S«b. 1. de Miniffro Sacram,

31

endi Sa&ramenta folis hominibus à Chtifto colla-

quiritüf , üt velitfacere & cohfïcere Sacramentum

^

lt

tam effe : folis eiim hominibus dixit Matth., ulti-

quia non Volens nihil facit moraliter,

Caterüm

mo: Baptizantes.eos c. Luc 22. — Hoc facite

. qualispotelftas, feu ordinis feu jurisdictionis requi-

in meam commemorationem. — Joàn. 20. Quoram

;eg-ïi!

ratur ad validé miniflranda fingula Sacramenta, nee

l

remtferitis pecata &c, Hinc Hebr. g. dicit Apo-

ceffarió determinardum erit agendo de quolibet in

ftolus: Ossnts Pontifex &x bominibu Affumptus prü

li

.particulári : üt füpervacaneum fit híc omnía in u-

il

bominibus confiixuitur, Idipfum declarant Con-

num cumuluim congerere.Hoc certum , quod defe-

»

ii

€ilia, & Patres paífim, Rhtïo'co;xgguc'ntiæ eft: quia

&us jurisdictionis non irritet ullum Sactamenturh ,

nm,

Chriftus ut homo viator inílituit Sacramenta pro

hifi peenitetitia & Matrimonii,

Intentio autem

1

folis hominibus viatoribus : quare congruum eft

qua & qualis requitatur ád validé conficiendum

h

folos homines viatores inftituiffe Miniftros fuos

Sacramentum , jam fuse fatis explicatum habes fa-

t

in Sacramentorum adrainiftratione & confeGtione,

pràám. v13.. Ec infüper unüm hic obiter addo.

Dixiautem : *De lege ordinaria : feu ex vi ptzefen-

lo

Plutes Thomifte eum D. Thoma eir q64.à 8.

QUX

usin(litutionis. Nam ábfoluté pofíie DEUM ad.

ad 1. Paludanus, Sylveftér;alii, fenferunt defectum

miniftrate, & conficere Sac

;

Tij

los , non eft dubitandum.,

rarhenta etiám per Ange-

intentionis, prafertim iri Baptifio fuppleri à fum-

Hine ízpe fadtum ,

imo Sacerdote Chrifto, quoad etfectum Grati fan-

ICP!H

Mf

non folàm ut Angeli miniftrárint homínibus $4«

t

Cificantis , quando ex párte fübjedti ton ponitur

ctamentum Euchariflie , & nominatim Stanislao

obex, " Verüm poft Concilia Florentiaum & 'Tri« ..

(

t

Koska : fed etiam t Sarcamenta aliquá confece-

dentinum ád valorem Sacramentorum tam diferté

rint : Sic Nicephorus Calixtus /ib. 1 *. biff. c. 20.

tequirentia intentionem Miniftri , hane doctrinam

p -

m

refert $. Amphilochium fuiffe ab Angelis confe-

meritiffimó negant communillimé DD; & Neote--

cratam Epifcopum , eámque confecrationem pro

rici plerique omnes;nec credo D.Thomam vel alios

of

0a

rata habitamà cateris Epifcopis : & merító: quia

ità fénfuros fuiffe, fi poftilla Co

(ut ait D. 'Thomas cit.) Angeli funt nuntii veri:

*oli

.nci!ia fc'r—ipfiffcnt.

p

taus , fialiquod minifterium Sacramentale ab An-

Nonitem fdäf,

T

9élis petficeretur, effet ràturn habendum, quia de-

autque bopitas velpralztas,

( te

(æ

Jdes Miniftri non requiritur ad validé confici-16 Y

beret conftare (id eft certó credi ) h

oc Hen: volun-

E

, QU

endaSácramenta : quia etíam Hareticus, &

X

tate d;v?llä.

€

quoàd Baptifmum etiam Infidelis, Judzus , Turca,

fbl

m

etfi ipfe non credat Baptilmut v. g. effe Sacramen-

jeofe

tur poteft tamen inténdete;ac velle facere id, quod

160«

4b h6p amnis i:/peäü ÜDVALUHA, -

facit Ecclefia, vel Chriftianti faciunt , & (ie. adhibiti

debiti máterid & formá ; facere verum Sácramen-

eap

ON fcilícet omhís homo viator poteft effez

(uea

"NI

tum, ut plufculis dixi ss 127. Bonite) quóque

Miniller cujusvis Sacramenti , fed ille , qui

feu Próbitas Miniftri ad valorem Sacramenti rion

jl :

juxta inflitutionem Chtifli pro ratione Sacramen-

d

tequiritur : quiaSacramenta habentfüum valorem

torum varia; ad id munus in Ecclefia rité ordinatus

& efficaciam ex virtute DEI, & meritorum Chri-

fj

€it, & poteflatem accepit;. Sic definit Concil. Tri-

ftiminimé autem ex virtute & meritis Miniftri;ne-

p p

ent. íefi. 7. Can. 10: 5i quis dixerst. Chriflianos

emnts in verbo (f omuibus Secramentit adminis

que is agit ii virtute propria, fedin virtute divina

Chrifli DEI hominis. - Eftque de fide definitum in

firandis babere poteflatem : anatbemafit, Hlinc A-

"

variis Conciliis apud Bellarminum de Sacramentás,

poftolus 2. Corinth.3. dicit : Qs nosidencor Mi-

J 1.6 16. G noviffimé Tridentino, fef.7. Can. t 2

siflros novi teflamenti fecit. Quod autem deom..

nibus Chriftianisdicitur 1.Pet.2. Pos autem Geo

5i quis dixerit Minifl

rum in peccato mortali exia

u)

fievtem , tisodo otinia e]äntialia » qH& 4d. Sacra-

nus ele&iug ,

[4

£

gale Sacerdotism : & Apoc. 20.

meniii conficiend um aut conferend um pertinent s

Erunt. Sacevdotes DEI . (Chrifli ce, Intelligitur

Jérvaverit , nom conficeré aut. conferve Sacramen-

de Sacerdotiofpirituali , quo offertür DEO Sacrifi-

'"uril',f

t j anatbemait, — Ratio peti non debet alia, nifi

cium fpirituale, hoc eft

» quodeunque opus bonum

&gratum DEO. . Und

quia Chriftus fic voluit inftituere Sactamenta, u

c S. Petrus ibidem addit: of-

malitia Miniftri nec impediat valorem Sácramenti,

þj?dS)ö :

ftrentes Hoflias acceptabiles DEO per JefumChri-

nec ejus effe&tum , propter plurima & graviffima

"M. AdSacramenja autem pleraque miniflran-

inconvenientia & incotnmoda alioquin fecuturae

da requiritur Sacerdouium proprie diétum : exce-

De quo vide laté tractantes Scholaflicos.

pto femper Baptifmo, cujus ob neceffitatem com-

j Ml&l'

munem omnis homo eft Minifter füfficiens : &

AGcTLO iL

j

Matrimonio , c

ujus Miniftri funt ipfi contrahen-

uid requiratur , ut. Minifler etiam lici-

jj

,

tes, uti

que Laici, ne

i

fecrati

one initandi,.

que ad id munus fpeciali con«

d q:iniüret

Sacramenta, feu u confíci-

j

1

€ndo p peccet V.

o

N

SuMMARIUM.

-

ii

QES TE T

165. U: Mæniler li

dáté oipiffret. Sacratiénta , de

bet ,baäafo.

"

Y. jurisdidionem non impeditam,

)ltäue 9t valid.

miniflres s. ex parte ipftusre-

gl

^T

163. HL. Miniflrare validà ( virà,

«

- quiritur (alima poteflas tf intentio,

164, LI, Dign?, dv digois. Unde

(l

105. Ufquead n, t6;. Qwale peceatum, snvalid

$, o indigoà.

j

M

minijimreï 6 jufcipere Sncmmen*m/i

IäOPOtf]?aæ requiritur, ut poffit facere : /nteutio ree

ÁS«

$"

-

x

g

32

$ beol. chfaüw. Pars 1. '(*ï'ap.l'lxl'l. Setf, T. de Alzm/lro Sä&rämeü*i; |

mnittat , vel immutet , etiam folüm ex n&gli"gäxiti'a'ä

ASSERTIO Il

X

incuria craffa: nédum fi etiam ex contemptu for-

materia etiam levi culpam

; A-ucis accipe.

Reqgitürs t babeus jurisdi-

mali, qui fempér in omnt

JÀ& Gdonem non impe

D

ditam miniflret. valide &

tnortalem inducit.

Ver

üm hzc neceffario fpecift-

iis locis.

vité: dignetb dignis.

Pauca verba mi Tyro , fcd

«anda funt in fuis propr

, I

non pauce explica

tionis.

Explico hic potiffimüm

miffivà, |

datürus per diftinctos $$.

Diguó & dignis ,re

|

tf:rminos , teliqua

D

417 70502 Sacramenta. miniftrar

e debet Mixii'fïör',ïäg

— E

:

ditap..

' nimirum exiftens inftatu Gratie, & falterm

Ut babens jurisdiétionem mon impe

ftrans

'non confcius fibi peccati mortalis : nam mihi

1624 7 Imirum ut Minifter ex officio licité conficiat

Sacramentum debet fe conformare Chrifto ,

'cüjus

Sacramenta , G miniftret ; prter poteftatem

'eft Minifter : & fancta fancle tractanda funt. Pec-

Ordinis ad valorem plerorumque Sacramentorum

*care ergo eum,

qui fcienter in ftatu peccati qnortalis

tequifitam, requ

iritur in eoetiam jurisdictio aliqua

Sacramentum adminiftrat ,

pieritb omnes confen-

1n fufcipientes or

dinaria vel delegata : ita 'enim or-

tiunt. Án vero femper peccet morta

liter , qui in

eáque »on impt*

dinata Eccleíiz Hierarchia exig t:

flatu pec

cati . mortalis

Sacramentum aliquod ad-

dita excommunicatione , vel alià c

enfurá , aut irree

at pes

Solüm excipitut

1niniftrat,

dicam fcorfim fedt. 3. & 4- an lice

gularitate privante u

fu Ordinis.

tere Sacramentum àSacerdote malo,feu ex

iftente

Miniftri funt ipfi contrahen-

Matrimonium, cujus

in peccato m

ortali. 2. Dignis etiam tantüm , feu

vicet fpiritualem ju»

tes,qui nullam habent in fein

xe&te difpofitis

Sacramenta miniflrare debet , ut lici-

risdidionem. Requiritur tamen jurisdictio ia Sa-

(cienter miniftrans Sacramentum

xéminiftret. Nam

cerdote affiftente , ídque poft Concilium "Triden-

orit , abfque gravi caue

indigno vel indifpofito not

tintim receptum , etiam ad valorem Sacramenti hu«

fa excufante , omnium con

fenfu peccat mortalitet ;

acrilegium alterius:

jus: quemadmoduom etiam ad Sacramentum Poe-

qui cooperatur ad peccatum & Í

nitentim , & abfolutionem validé conferendam ,

c Sacramentum iie

Àn , & quando liceat miniftrar

cüm.fit a&tus judicialis , jurisdiclio requirirur in

^digno, dicám 4 z. 182. Inteti

Ponitentem , ut latiüs patebit agendo de.

fingulis.

þu gbngx*a:tim s?dhuä

'äx«plqicandä fpnt aliq

üa..

!

In Miniftro Bapti

fmi ordinario non cftquidem ju-

risdiclio proprie in

i perfonam baptizandam , quip-

.

uris-

dwvalidà , & indiguéo mini

or

flv are äv ]ij?zpere :

pequa tunc adhuc foris eff : equiritür tamen ]

Sacramenta , quid

[o f

quan

vm peccaturm.

di&tio in Parentes baptizandi £aut in .'ipfum:loc um

249. Etfitój

f Otàt fapienter Gobat 7ra&f. Y. s.

vel Parochiam, ubi 'ng-tifmug conferri debet.

l. ufitatithimam, idcóq; fervandam;tamen irir-

i

$. Il

gorum , quidi- -

propriam effe locutionem "'Fheolo

cunt , hocaut illud Sacramentum con

ferri,vel fafci-

À

'Lïï,'t' Mnäl/?rt't «þali*!ä ä* rite.

iïo)rcqüifit/*o ;

;

pi z:n'üal'ia'ä

E

: fine debita in:entione , aut a

163[, '

4 T licité miniftret; ütique debet étiam mini-

effentiali.

Veré enim reipsá tunz nullum fufcipitut .

u

lE. (trare valide , adhibendo omnia effentialia

Sacramentum : ergo nullum

invalide. Dicuntur au-

requifita ad Sacramenti

valorem , debitam nimirum

tem conferri aut fufcipi invalidé ;

o quod actiones

[

materiam,formam, & intentionem

, jaxta hactenus

nt con

ftituere effentiam.

eficiente , nec validé

ilke nihil valeànt, nec ;poïïï

dicta: horum enim aliquo d

flitui, àc fufficientisa

neclicité conficiet ; fe

d,íifciens faciat , mortaliter

veri Sacraménti à Chriftoin

&nem veri Sàcramerti à Chrift

o intentum , fcilicet

&« gravifümä peccab

it:; , Ut f fcienter ntatur mate-

ó fátis propria eífet-

^

füm neceffitatis utátur matcriä

gmtiam 1

anGificantem. At ver

rià fa

]s3:

Si extraca

iquod Sacràmentu

m tunc

ii erit du-

locutio ; quà diceretur al

(

& formá dubiá; quia tunc Sacramentu

conferri vel fufcipi invalidé ;

quod confertur & fu-

bium, & fub condition

e repetendum , juxta s.

[

Sed

fcipit

ur isdigzéquando quidem exift

it , fcilicét toa

9o. Ite

m fi intentionem. debitam omittat &c.

Ij. 2. Rité autem mi-

ta effe

ntià Sacramenti, ipsühxque'Sacx'ämentuhug át-

de hoc aliquid infrà z.

tamen carens

fuo effzctu , quando fcilicet perillud

niltrare debet , nimirum adhi

bendo etiám acciden-

nulla conferti

ur grati

a fanctificans ob indignitatem .

talia requifit

i ad decentem adminiüraticncm ac

alí;

ftrandi ;

five ex nátura

füfcipientis ;

fcilicet exiftentis in peccato mort

decorem Sacramenti mini

ft , & nimis fepe contirigit It

;ï]ï

rei, fivé ex ptácepto Ecclefue

: pam fancta fandié

proutcontingere pote

Sacramentis vivorum ; imoó Ba

ptifmi; ut fuis lq'ci-'sf

tractandai & przceptum Ecclefiz, in. rateria tam

itum:

a

[

patebit. . Jam veró ad propof

n

javi f€

vereritiam Sä.cr'amenü coricernente ; obli-

f";:&';iiegiiiää '

[

Quate. graviter peccat mihi-

L Claraeftratio malitie mortalis &

gatin confcientia.

ando confertur ; & fufcipitur Sacra-

I

ftrans Sacramentum.

t. Si máteriam vel formám

gtavifïimi , qu

Y

de quo

ientum verum

& perfectum indigne , nimirum

e

riam accidentaliter , & fine cáàufa mutet:

ntisj cümi quis fcilicet

Si forrnam Rotabiliter corrupte ;

Gne effeCtu gratize fanctifica

upra an».96$.2:

vitio fuo facit;

üt Verüm. Sacramentum fr

uftretür

inàrticulate,interrupté proferat

; aut finerationabi-

etat , -etiam fub

früctu illo pr:rüantiffmþ ,ad qu

em caufandumelt

li caüfa fuper eandem materiam rep

'T'lis

ab Authore fuo b'f:,nigni[ïïmä deftinatum:

conditione: vide füprà z. 2. 4: »r. 91, Ó* 98.3. 5i

m

;mimis ofcitanter & voluntarié diftra&tus mini(trét

enim gzaviffimé delinquit contra reverentia

m

honorern debitum uim ipfi Sacramento , tür

f Íns

[

cum P

;ericulo erzoris fubftantialis-ac nullitatis Sá-

4. Si, ceremonias

flitutori Sacramentorüm Chrifto Domino. Pers

crámenti : muper »um. 157-

ag ab Ecclefia notabiliter , & fine caufa o-

fpicua enim && tremenda eft authoritàs Apofte"

praícript

;.-Cer.

m

Ed

Sbel. Sadr4m; Bars 1 Cap. IH. SeäZ II. de Miniliro Sacram,

33

)

—ï. Cor. 1. pronuntiantis eum, qui manducat &

170, Jld i'dlmini/i'r;mdum Jpetialiter confecvatus,

bibit Corpus & Sanguinem Chrifli indigné , man-

172 ldque in fex pracibua ca

175. Ac toties , quoties ;

fibus, uffggc ad n, 17f

ï.

ducare & bibere fibi judicium , atque adeó mor«

em aternamt, Unde liquidó infertur , idem fibi

176, 'Secin

55 neteffitAte vjel q/ümf excn[ante,

judicium confcifzete, qui veré quidem , fed fuá cul«

ASSERTIO III

pindigne , & fine effectu gratize baptizan;ur , €ons

JMnino peccat mortaliter . Miniffer Sa&æ—

N

"firmantur ; ordinantur , &c.

O

165 :

menti , ad tale Sacramentug, misiflrandsuns

'T)IM

167 lll. Atveronon ita clara eft ratio malitize mors

fpecialiter confeeratuss folenniter ex officío confici-

2

talis, feu cur delinquam mortaliter , f conferam ,

n

ens Sacramentum in [latu peccati. smortalis, totíes ,

velfufcipiam Sacramentum invalidé, feu potiüs

5

quoties : feclusá neceffitate, uel alid causá excn[ane

invalidum & nullum: fi nimirum meà culpá effi-

te, Cornuniffima. Ratio comunisomnium eft, quia

?t&-

ciam , & impediam , ne fíat Sacramentum aliquod,

ii

eft irreverentia ex fe gravis Sacramentum à Chris

defectü intentionis, vel alterius effentialiter re-

fto inftitutum , ad fan&ificandum hominern &

f

"

quifiti, ^ Certé non pecco, faltem graviter, (i vo-

confcientiam emundandam, effici À Miniflro ad hoé

lenti ex deyotione confiteri , vel confeffiones ex-

confecrato ,' immundo & fordido , ut metito cen«

al

cipere,fuadeam , utomittat — Si non mereor, nifi

featur Sacramentum contaminare

5 ut loquitur

*

urgatorium , impediendo , ne quidquám exiftat

D. Thomas.

(et

Et icét ejusmodi mortalis irreves

deSacramento , cur reus fim inferni impediendo,

rentiz & malitiz grávitas ; neque ex natura rei, feu

Jl

ne exiftente uná parte Sacramenti , pónatur altera?

ipsá lege & ratione naturali fatis evidenter convin-

(

aut pofitis duabus ponatur tertià? Et certum eft,

I

catut: neque etiam expreffum aliquod Ecclefiae

rationem. maliti: mortalis non poffe defumi pro«

pi*æceptum oflendatur : fàtis tamen confiat ex

|

prié ex ulla injuria vel irréverentia , qua fiat Sacra«

perpetua traditione & fenfu Ecclefiz , unde merie

li

mento j Quia non extis nulla [un: qualitates uel ac«

to credendum , adeffe przeceptum Chrifti Domini

TiUS.

cidentia : & confequenter nullum jus , nulla injuria

noflri , ita pro tanta Sacramentorum à fe inílitus

j

vel irreverentia: atqui in noftro cafu non exiftit ul-

torum fanCtitate merito pracipientis. — Jam vero

lum Sacramentum: ergo tunceft non ens, — Unde

termini rigorem iftum non modi

,a-dhuz' !

ergo Dicendum

L

«

ce ümitgntgs &

mitigantes explicandi funt,

168 V. Ratio málitie mortalis & factilege , qu&

$.L

omnium coníenfü etiam in hoc cafü contrahitur ,'

AMiniffer Ad tale Savramentum mipiftran-

ï/þm

defümenda eft ex gravitate irreverentiz , qua tunc

dem [pecialiter confecratus,

Bb

mccrtur ipfi Au&tori Sacramentorum Deo & Chri^

n int

fto: committitur enim gravis adeóque mor:alis ir-

D

E hoc enim urget fpecialiter ratio gravis, &ryo

mortalis malitiz & irreverentiz fuprà allata,

ii

reverentia inillum , quando Miniter exercens acti-

Nam Miniftro , Sacerdoti v. g.in ipfaordinatione

Mu

onem Sacramentalem i iis circumflantiis , in qui«

feu confecratione fua confertur gratia divina fpecia.

pus ex inflitutione divina deberet fanclificare ho«

;ui/im

minem, ita illam exercet; ut in iis circu

lis , in otdinead minifterium füum re&t? exercendi,

;ipimt

mítantiis :

ideo meritó gravis irreverentia Sacramenti cenfe-

grate

nequeat hominem fanclificare.

Etenim hoc pa-

&o illuditur

tur, Sacramentum confiii à Miniílro gratiá dis

liondi

interpretativé Chriíto inftitutori Sa.

€ramenti , quod . neceffarib fit, quando Miriilter

vinà deftituto, & peccati mottalis fzd4 labe for«

n

ul

Sacramentum conficit nullum defe&tu intentioris ,

didato; ac DEI hofte; Quare. Minifter peccati

aut materie , aut. formz debitz.

mortalis fibi confcius contecturus Sacramentum ,

; f

uod ipfum

inter fuftipientes efficere poffunt Poc

nitentes , fi

gratíam in confecratione acceptam refüfcitare de«

üd

bet, ut loquitür Apoft. z. 7zzz. z. 4dmoneo te, ut

; n

debitum dolorem ac propofitum omitt.

ant ; fi pec«

catum mortale culpabiliter reticeant,'&c, Item

refu(cites gvatiam Dei, quaefl inte per ivipofitiona

&t

nmanuum mearum. . Non quidem tenetur necef-

contrahentes Matrimonium , fi una pars ficlé con-

i

farió confiteri mini(lraturus Sacramentum, fed fuf

zuïn,*ïf

trahat: & quotquot ficlé tantüm conferunt, vel reci-

ficit; & neceffarium eft, ut eliciat contritionern s

L

piunt aliquod Sacramentum : item qui jam rité

grinüï

quz fufficit ad delendum peccatum mortale: ex-

j

baptizatum rebaptizaut: vel abfolvunt ferio illum,

quem nórunt effe indifpofitum, ^ Omnes morta-

cepto fi Sacerdos celebraturus fit: hic enim ex

xoïï?h'

Ípeciali precepto Concilii Tridentini oblipatue

liter graviffimé delinquunt; exercent enim adlio-

jng

nem Sacramentalem in iis

promittere confeffionem , ídque non. tam pros

js P

circumftantiis , quibus

deberent fan&tificare homin

em , & ita tamen exer-

pter miniflerium a&tivum: confecrationis , quàmt

cent, Ut fanClificare ne

paffivum fumptionis , de quo níox iterum. Quoad

(l

J

queat , adeóque Chrifto

fi

inítitutori im

aliaSacramentum nullum extat praceptum premit-

i N

plicité & interpretativé. illudunt,

tendi confeffionem , etfi maxime confültum. fit

V. ide Gobgt lo

£. Cit. ex quo Ego.;.

mm[lllm

premittere , habitá occafione , & copiá Confefs

J

o

SECTIO IIl

fàrii , propter majorem fecuritatem:

uüæ['

chbäme» Jfe

Defectu ergo hujus conditionis; comruni DD.;5

i

dbmm

mper mortaliter. Minifier in

confenfu, à peccato mortali excufantur ; inprimis

I

flatu. peccati mortalis Sacramentum

Laici, vel non Sacerdotes ; urgente neéeffitate bap-

ij

miniflraus ?

g

tizantes in ílatu peccati mortalis; . Càm enim

tufl

369o. Miviffer in flatu beccati

mortalis. exiftens , ayertaliter

Laicus ad hoc minifterium noit fit fpecialiter cone

peccab confiéiendo

l

Saeramentum

m

Pass L'p&-^Sác

,

Íecratus

»necex oHï;io mihiflret, fed meré per ac«

p

» a

RAMs

E

&idensj

i

J

ue

*

1

34

ïzeol. Sacrati, Paï*sï.xedp, ItI, Secd

IIi, de Dijfärmi. Sacümeïzt;

mottalis mörtälicer' dé-

municaniti in ftatu. peccati

'cide*ng ,non efttanta defärmitas & irreverentiaSa-

unis DD. Sententa $

cramenti, miniftrare extra ftatum grati& ,

qu anta

linquere ; docet fane comm

"AT,

Bonacinassalit :quüe

Suarez, Fillintim , Lay

eftin co, qui ad id munus

confecrationem & gra-

iliter & con

formiter revetenti& debie

valde probab

tiamfpecialem accepit,

Quin idipfum plerique

tze huic augu

fiffimo Sacramento. Sedaqué pro*

mei fentiunt, fi etiam Sacerdos in

cafü neceffita-

lii cüLugo difp. 8.

d fa-

babilitet i

d negant P2fquez», acà

*

tis privatim miniftret a

ptifmmum : quia tune i

'Et probabile cenfet Diana p. 3.

t* atl. 4s

fectatus äd illud

5 1Y1.

acramenes

cit non exofficio , ut Minifter con

Quia tun

« non confcit $

minifterium, fed meté pet accidens,

perinde acca-

vefol. 195*

do-ad fanctificandum ho«

Et certé nimis durum

tum , direClé concurren

teri fideles Laici facerent.

amentum jam exi-

feu Sacerdotem , ob-

minem, fed folüm applicat Sact

effct Minifttum feu Laicum,

ftens fanctificativum hominis.

Nimis autem du«

tempore , ta

ntá urgente necef-

& alii quidam

ligarein tam brevi

rum eft. quo

d Coninch, Bonacina

— fitate Sacramenti ;

ad elicieqdam contritionem , vel

(modi Sacerdote tot committti pece

confeffionem , chm. interim

baptizandus mori pof- .

docent, ab eju

l

cata morralia, quot diftribui

t Hoftias & homineg

fet. Eádemque ratione, merit

o à mortali excu-

1740"

Matrimonium in ftatu pecca-

communicat:' de quo ftatim inferiüs »m.

fantur contrahentes

i mortalis ex

officio178

ipfi Miniflri funt;ideóque ne-

— 2. Sacerdosin ftatu peccat

ti mortalis, quatenus

& folenniter baptizans.

Qu

od idem de Di

acqnq

- ceffario Laici , nec ullo modo

fpeciáliter ad id mi»

e, affit-

ex commiffione Paroc

hi folenniter baptizant

niflerium confecrati , íed

folüm à Chrifto Domi-

.

alii, plane Probabïli»'

quando hoc Sacramentum . 1

nftituit.

mant Ledefma,Bonacina , &

no deputati ,

tet. Secüsefle jam didium

num. Y 1. $i Sacer-

Sed parüm prodeft h

mcexcufatio, cüm iidem mi-

idens, & privaum

dosin cafu neceffitatis per acc

nime à mortali excu

fentur , quatenus Sacramenti

' Ubi nota hanc differentiam , €x oj*

flatu peccati mortalis

baptizaret.

illiusfufcipientes fuünt : fr in

cío folenniter,

d per accidens » privatim miniflran- -

contrahant , quia obicem

ponunt gratie Sacra-

folüm habere locum in Sacramen-

di Saeramenta ,

H

mencali , juxta dicenda cap. fe

4. Sdo, quod Lu-

.

tem in reliquis , Confirmatione ,

» fise. duplicem hic

to Baptifmi : noni

£go cum Gobat wem. yy. !

Euchariftià, Pqenitentiä,

extremäQn&ioge,&Or. 47

malitiam mortalem agnofant ,

seque ac in cele- .

Coníecra-

confiiente ac fufcipiente Sacramentum

dine, cüm enim ad ifta omnia requiratut

brante.,

tio Miniftri , riec i Laico

conferri poffimt , ideo Sa« —

Euchariftiz mox infrà.

Sed certé difpar elt ratio ,

cerdos ea adminifirans ,

femper agit ex officio, ut

& placent Iempgr mitiora,

dummodo probabilia.

fecratus ad illa : ideo , fi in mortali ,

miniftraüs con

$U

, pet fe loquendo. 3. 5a-

femper peccabit mortaliter

Dico notan-

cerdos abfolvens Sacramentaliter.

Miizijïc;r $atramenti cmfcimä.

liter infla-

ter abfolvens.

Nona enim peccat morta

114

lis audiens «confeffionem, ac eriam -

TImirum , qoi miniftrans Sacra

mentum ', illud

tu peccati morta

modo contritionem eli«

; mortaliter

poenitentiam- injungens ,

conficit inftatu peccati mortalis ,

quia tunc primüm confi-

Aftis: c;ïiæ

ciat ante abfolutionem :

geccatob rationem datam : : idque in fex

cit Sacramentum , de quo plura fuo loco.

4. Idem -

bus fequentibus:

/

celebrans & SS. Eücha— :

Sacerdos in mortali co

nferens extremam Undlio- .

.T. Pracipue Sacerdos

ottali conferens' Sacras-

riftiz Sacramentum conficiens , ac fu

fcipiens in (ta-

nem./g. Epifcopus in m

mentum. Confirmationis.'

&. Idem Epifcopus in

tu peccati mottalis : & is quidem duo peccata mot-

ac alios Ordines

mortali confecrans Sacerdotes ,

talia' committit : unum. quatenus conficit , alte-

quód fint 52*

conferens, etiam. minores ,pofito,

rum quatenus fufcipit indigné mortali labe conta-

Ratio omnium data ell /» Affert« -

minatus tremendum ift

ud Sacramentum , utex

/cramenta.

o difp. 8. fe&l. 9.

num. 169. Quin etiam L&sgo

cit. di[p.8. num.Y33.

communi obíervant etiam Lug

s eun

dem Epiftopum , fi in

. Gobat. 24. $3-

Unde tali Sacer-

:

damnat peccati mortali

num. 16X

mortali confec

ret Chry

fma , oletimve infirmorum

dotiin con

feffione non effet fatis dicere : commu-

P

Lin mortali , fed debet exprimere, fe in

benedicat: . eó

, quód hi duo facri liquores proptet '

sicavi [eme

lem fint materia idonea

eodem ftatuetiam con

fecráffe , vel utrumque. ex-

benedicionem Epifcopa

Sacramentorum Confirmationis ,

& extreme Un-

lprimch

do dicerecelebravi femel Miffam in morta-

N

Gionis, Sed certé ratio non fatis urgens pro tam

li.

uod(i tamenis poft confecrationem ; adhuc

ante fumptionem

contritionem eliceret ( prout

horribili culpa : ideo cum aliis oppo-ütum tuncb;«

mus mox inferiüs.

Á

cert& debet ad eva

dendam alteram mortalem &

deberet dicere , fe

. Non ergo peccant mo

rtaliter facri Mznifh-ix, qui174

facrilegam

j malitiam peccati)

miniftrando Sacramentum »or co

nficiunt , ícd Sa-

folüm con

fecráffe in mortali: nam propter contri-

cramentum jam confe&um folüm

applicant , W

tionem , faltem bon

à fide zítimatam, non commifit

t

& quidem gravius ; indignz

modo dictum de miniftrante Euchari ian ; velío-

alterum peccatum ,

lüm conficiunt Sacramentalia , a

ütres Sactás tta»

j

Commünionis : alioquin fimpli

citer dicens, fe ce-

duo commififfe.

&ant in ftatu. peccati mortalis*

- Utpote L. Epi^

lebráffe in mortali , intelligeretur

eecata tnortalia,sicque fibi injurius

eíffet , & Con-

Ícopus prima

m tonfüram conferens ;

aut etiatn Or«

dines minores

,pofito , quód non fint Sacrámentd *

A

feffarium deciperet in re gravi. . Infuper Sacet-

[

Itémg;

Abbates benedicens , Sacras Virgines cof*

dotem vel Diaconum ex Commifhone Sacerdo-

Altaria; caripse

I

fecrans : Item confecrans Templa;

n354

tis) fOlilïtl miniflrantem facram Euchariftiam. com-

-

p

l

it

: ïbeal; Sacrata, Pars l, ap. M ,Se& TL deMinibr Sacrán;,

35

"

fas, vafa &veüc;s,ïacfas,v, ac omnino etiam chryf-

omnes illze äbfolutiones ; omnes difltributiones , t

u

ma ac oleum infirmorüm :'ut contra Lugo fuprà

m

modó a&u continuo - fucceffivà fiünt 4 ad unum

rectius docent Vafquez, eimque citàns Gobat cir.

IQ«

*um. $. ob rationem generalem in fine dandám.

moraliter pertinent minillerium abfolvendi , vel

communicandi. ^. INam hoc minifteriim abfolven.-

t

I]L Parochus in inortali Mattrimonio aífiftens :

54.4

di & communicandi fideles, ex nàtura fua non de-

. "tem folennitates Baptifmi ab alio privátim in ne«

d

«effitate collati füpplens. Item, Sacerdos in mot-

terminat fibi certàs perfonas vel Hoftias ; quin po-

tiüs per modum facti tribunalis communis , vel fa«

I«

tali aquam benedicens, Eucha;ifïiärh intrà, velex-

Y«

cre menfz cominünis poftulat , ut ornnibiis ad fà-

tra Miffam tangens, deloco inlocum transferens ;

crum tribunal àccedentibus jus dicatur ; omnibus

ü

imó etiam aliis miniítrans, ut dictum eft, III. Dia-

facrz "menfe accumbentibus facrum ferculum

n

Conus vel Subdiaconus in- mortali mínillrans ,

apponatur : ac proinde fufficit dicere in Confeffio-

Ptt'

Evangelium vel Epiftolam folennitér cantans : & à

ne, minifltravi in mortal

illis

fortiori minorum Ordinum munera in mortali ex«

i Satramentum Baptifmi ,'

Poenitentie , IEucharif

lie . íemel.

Vide Lugo.

li

ereens. — Itémque Concionator in mortali publicé

fl

de Penitentia dz]p. 16. feti. 14. $.2

2

: per totunm.

overbum DEI pridicans.

IV. Etiam Laicus in

Dianam p. z. £radt.

(0rt0

Tandem additur.

« véfolut. 41. & 43. alios,

iortalitangens calices, corporalia, reliquias, agnos

ff

DEI & fimilia : imó etiam facram Euchariftiam in

bilie

$ o us

z

neceffitate C terraelevans : nonenim videtur aliud

iïethsäüeccjk'td

fe 'velcausa

at

exc';/]ïznie;

agere, quàm fi. Chrillurn in tetris lapfum, eleváf-

Ocuti fumus ha&tenus de per fe.

P

Íet, quod (ine dubioà peccatore admififfet. | Se-

*

Namper ac«196

cideus Minift

rum in mortali Sacramentum

Z

cüs, fi citra neceffitatem temere id praefümeret, in-

r

Tl

ftar Ozz * cünc enim Le[Hia Pangens montem vieri-

miniftràntem à novo mortali excufat non tantüm

ignorántia, inadvert

.

entia ; oblivio fui inculpabilis ;

Tl£ll«

10 mortalis irreverentie reatu Japidabitur. — Heé

verüm etiam ipfa Charitasin cafu urgentis neceffi-

Q

omnia ex communi vel faltem commuüntor ; Vaf-

(Or

quez, Layman, Lugo, Tam?]ürinm, aliibic. Ratio-

tátis , üt f1 fit periculum in mora ; ne fübito moria-

turinfans velegrotus ; néc poffit fe Minifler tam

.

x

!

eM

^à

. omnium eft: quia ofunes ifl àctiones non ten-

- Quntimmediate àd fanctificandum hominem, ficut

eitó colligere ad. eliciendam contritionem : tune

2

Q, Ut

a&tiones ptoprie Sacrámentales , ideóque etfi ple-

enim , faltem conceptá fimplici áverfione à

pecca-

tomemoriz occurrente, ex Charitate ; vel

offició

taliy

1aeque aliquá irreverentize culp non vacent ; gravis

camen & iortalis culpa rationabiliter condemná-

baptizàns, vel ábfolvens ; non coinmittet i

rteve-

Y

d

otan.

1i non poffunt ; nam ut fapienter ait nofter Gabriel

réntiam faltém gravem , irió in fubita feftinatione

nullam : uti cum aliis refolvit Lügoó de Saerameine

"u

25 4.difl. 1 y.a.2.in fine. Incautum Q malam eft affir-

D2

7

$

.ngmere di/þ.s. IC&. 9. . I,'I, Et fe&ä (ait

epati

imare alizuid e[fe peccatinn mortale,quando nonpro

Gobat z.

j d

Latur. fujficienti Antboritare, vel evidegti ratione.

$3.) quia neceffitas urpens excufat

irreverentiam erga DEum, ficuti Ízpe erga Princis

of

Atqui prdicla & fimilia damnandi peccáti morta-

. lisnulla adfertur authoritas füfficiens , àut u

pem. | Jam veró ex hac q

uæ[ïiqne fic cxpli;atä';

f

emergit alia non fpernendá.

*

Quo:

faio. Ergo&c

-

äfgänä '

s

d

$. Til

G T LO dy

L

us :

al.

Z

us d

Toties , quoties.

chäme

quando petere e&*

re czïþeï'ä !

17f |

Eccat. omni

no mortaliter Minifter Sacramens

ydis

Sacramentum à Miniffro indigno , feu

int

"

ti confecratus ex officio conficiens Sacramen-

eum peccato myortalieollaturo ?.

"

,y/zrf-

tum; £oties, quoties : cd neceflário intelligendum;

SUMMARIUM;

QUOTIESminiflrat dnterritpiis moralitey mini-

ï78. Per fe loques

if

14

doon licez petere . cf» Velipere SucvAineiz

hxm

fleviis. - Secüs; fi eodem inoraliter cóntinuàto mi«

tum à Miniflro indigao; feu cim peccato mortali collazuro.

i79. Licet autemob vationabjlem caujamn neceffrtatis , «vel t«

o

nilerio pluries. Sacramentum aliquod conficiat.

dilitatis notabilis.

Hin

Y

€ 1. peccat Sacerdos thortaliter, quoties in more

rope

iSo, Prafertim &b eo, cui ex officio incumbits

doni

tali celebrar, etiam in die Natàlis Domini trià Sacrà

18I. Efiam concubigari

geheralitey.

À

» notorio 5 at elidm vxCoIDIDHDICAÍÀ

; Ut

&oníequenter in eodem Altati celebrans; tria pece

catamortalia committit; quodlibet enim Miflg Sa-

38I. Non tàmep ab excómminicato Vitándo do6,

(ori

ctificium eft ünum

j

pet fe diftinftum ininifterium ;

ASSERTIO IV,

ad aliud

fubfequens minime ordinatum : Ítem

ÓN licehper je loguendospetere h vecipere a-17*

quoties difünctis & notabiliter interruptis vicibus

[5 qu'l

eramentum à AMiniflra vaaló notoric,qui |cili-

íUr

fe praefentat ad baptizandum folenniter; Confef:

£et previdetur yvelereditur miniflrando peccatur us

fiones audiendás &c, . . Secüs dicendüm ; f Pa«

!t

y

mortaliters Licet autem ob rationabilem caufam ne-

rochus velaliusSacerdos uná vice ; & velut'uno

v

gllü*

ceffitati vel utilitatis notabilis petere & recipere ab

"u

oraliter tüiniflerio, duos gemellos, aut etiam plu-

illo prafertita, cmi &X officio incumbit miniffrare tda

tesbaptizet ,. fruná vice & intentione fe exponat

"

le Sacramentum : etiam conculinarionotorio non

excipiendis Confeffionibus ; aut diftribuendo Eu:

"1

dum [ententiató: etiam genevaliter excotumunicato,

Y

a

chariftig Sacramento ( pofitó. etiam hoc in mor-

zolerato G* nón vitando : ton item ab excommuni-

tali miniftrare, effe mortale) quotcunque abfolves

cato vitando feu nontolerato , vel alio carenté juris-

rit, vel quotcunqua facras Hoftias di(tribuerit ; uni«

ditiione cónferendi tibi tale Sacramentum. Efttotà-

eum tantüm peccatum mortale commnittit : quia

rum.

';ommunis, ut patebit explicatione fingulo

2

$.T. ZVen

s

-

36 J bel, Sagram. Pars 1, Qaþg

llI, Scél, IV de Mni(?ra Sa;räms

«

Dixi notanter : ab eo fprafää;;im ) Cb incumbit tí-i86

eölaquendo, d

bi miniflrare tale Saeramentum.

uia ut notánt

MNon lier ; p

fe

Atio clara eft ex máteria de fcandalo.

Nam

DD. communiter, ficut minor caufa fufficit , ut pes

"R

tas & recipias Sacramentum à Miniüro parato mi«

va bomini, per quem [candalum venit. Et:

Aulli debemm laqueum injicere. c. de Fiduis 2, 277.

niílrare in mortali; quàm üt petas à non parato ; in

1

hocenim & voluntatem & exercitium peccati oc«

4. 1. Atqui,fi feclusà omni causá rationabili necef-

ficatis vel utilitatis notabilis petas; vel recipias $a«

eafionaliter excitas : ita minor caufarequiritur, ut

petas, & recipias à proprio Parocho, vel eo, cui ex

cramentum à Miniftro tali indigno, & non fine

novo peccato miniflraturo , veré ei fcandalo es , &

officio incumbit tibi Sacramentum miniflrare , &

laqueum injicis, quia cooperaris ad illud peccatum

confequenter ad tuam petitionem fe difponere ,

quàm ut petas ab alio indigno : urgentior enim

Miniftti mali, à qua cooperatione te nulla caufa ju«

Íta excufat : cüm tamen ex Charitate obligemur o-

tunc requiritur caufa neceffitatis , vel utilltatis gra«

vis, ut de fe patet. .. Quare, fi poffis facilé habere

mnes peccatum proximi , cüm facilé poffurnus ,

impedire, & evitare , multó magis cooperando non

alium dignum, qui eque, ac ille indignüs, profit

animz tuz, illo utere , fi velis vitare'omne peccati

promovere. Necmultüm excufat , quód ille Mi-

nifter jam paratus fit , veletiam fefe offerat ad fic

periculum.

Dices ; Urget me fané neceffitas con« .

fitendi , velinfantem baptizandum offerendi feu

peccaminos? miniftrandum : quia tunc etfi non

voluntatem peccandi , ramen actuale peccati exer»

Parochofeu alteri : atvidi meis oculis pauló ante

citium promoves:

Dixi tamen : a ZMiniffro ma-

turpiffimé jocantem cumaliqua, vel audivi horren-

lo noteriz.

Nam fi Minifler occulte fit tantàüm

das blafphemias vomentem : «s adbwe poffum pes

malus, ita ut ejus vita populo non fit fcandalofa ,

tere, ut meam confe[fionem excipiat , meum infane

sem baptizer $ Omnino licité potes : cüm enim

nonÍolim quis poteft , fed fübditus vel parochia-

nus etiam debetab eorecipere Sacramenta neceífa-

iftis Sacramentis non fit neceflarió premittenda

confeffio , meritó fperabis illum eliciturum con-

tia, utpote Ponitentiz & Communionis Pafcha-

lis; ejus Miffas audire &c. Quamdiu enim eft oc-

tritionem, priisquam obeat hac Sacrofanéia mu-

culté malus,manetin pofleffione fuze fama , quáfi-

nía. [tapoftSuarez, Reginaldum , alios, Gobat

ne injuria non poteft fpoliari ante notoreitatem fa-

tratl. . s.265. Addidi initio : Miniftri mali li-

cité petendi

&i vel juris , abítinendo ab ejus Sacramentis vel

i

duas cxtenf;oncg & duas reflricliones,

Miffis, efto tu privatim certo feias : multó magis ,

"

fi folüm dubites, vel fufpiceris , aut credas effe ma-

Nempf

am Sedt. fe4.

T

( III.x

*

lum, utin I?müi iterum dic

2

e

I

e

Etiam coucubinario motorio y etiamgenerali-

Licet Autem ob vationabiem cau[am äum[i-

ter excommunicato Q'c.

tatisyvel utilitatis notabilis,..-

Atio iterum petenda eft ex materia de fcanda-

,Onx peccant hoc tempore fideles : qui à publi-1 s'ï

179R

N

cis,nondum tamen fententiatis , feu per feq.

lo Quia fcilicet ob juftam caufarh, neceffi-

tatis , vel utilitatis alicujus notabilis femper lici-

tentiam Judicis denuntiatis concubinariis Sacra-

t

mentarecipiunt , vel eorum Miffas audiunt, etiam

N

tum eft petere ab alio opus bonum , quod is bene &

fine peccato facere poteft , etfi ex propria ejus ma-

devotionis liber causj. Nam licét jure antiquo

litià praevideatut, vel credatur non fine peccato fa-

Canonico ex pracepto Eccdlefiattico. obligaban-

éturus : nam tunc petens utitur jure fuo provi-

tur fideles vitare illos in Sacramentis : ut patét ca.

nnllus. Gc. Prater.d.31.€5 alibi. Hanctamen ob.

dendi fuz neeeffitati vel utilitati fpirituali, necullo

ligationem modó effe fublatam, vel per defuetu-

modo cooperatut ad peccatum alterius, fedob ju-

ftam caufam excufantem ab impediendo pecca-

dinem , vel potiüs per decretum Concilij Con-

ftantienfis mox allegandi , docet jam communis

tum proximi, folüm permiffivé fe habet :. ideóque

DodGtorum Sententia.

quod alterfacturus , (Sacramentum miniflraturus )

Neque de hoc eft pericu-

lumin praxi , cüm tales

geccet,non fequitur (nifi valde per accidens & oc-

xïocor;i brevi fint fenten-

- cafionative) ex mea petitione , fed ex alterius libe-

tiandi.

- I]L Cüm ex Decreto

; "*Coicilii Conüantïenfäsi?i

ramalitia , cüm ftante & non obftante meá peti-

tione, poffet, & deberet facere fine omni peccato,

in Bulla Martini V. incip. 4d evitanda [candala

utpote in propofito , Miniíler malus in peccato

permittatur fidelibus communicatio , etiam in Sa-

mortaliexiftens, poffet, & deberet fe difponere per

€ris cum omnibus excommunicatis » preter fi0s

contritionem, faciendo, quod infe eft, juxta dicta

minatim denuntiatos, C* notorios percu[fores Cleri-

cerum : ideolicité recipies , veletiam petes Sacra-

. V'7O. ergo generaliter licet petere & recipere

Sacramentum à Miniftro malo ob juftam caufam

menta à quovis generaliter tantüm excommunicae,

to, ideóque tolerato , G non vitando , ii omni ca«

neceffitatis vel utilitatis notabilis : utfi egrotes, fi

!

Confeffio, & Communio Pafchalis peragenda : fi

Íu neceffitatis vel utilitatis notabilis , quo juxta

[

przdicla, licité petis, & accipis à Miniflro exiftente

timis diu expeélare deberes idoneum vel bonum

Miniftrüm : fi indigeas Sacro pro defuncto Ami-

in peccato mortali, v.g. turpitudinis ; neque enim

!

fuppetit ratào faciendi hic ali

xo &c. qu& omnia latiüs & particulariüs. pa-

quod dii'crim&n.- Sed

- tebunt fuis pr

4« his fuis locis amplius.

'

opriis locis, deïEucha.ri&ia, &.lïæf

p

-nitfn;;a.

$v

[

Ql;goL —Saggfäm, Par; l. .Gä;,ü), Sedl, , «?e Mi?zi/i*ïro S&ci*äüia

à

J

. & IV.

z

"5 * L

il

fi-xl!

Nóp iem ab excomimunicato vitando ,aut alis

n

Deteat smorlaliter , qui Stamentum miai-

eárénte jurisdicsone tibi tale Sacramen-

s ffrat indtgna.

à

tüm conferendi &c.

n

j

T Ecéas ror

táliter, fi

Atio cláfa eft : quià proximé tooperatür àd184

0

petas , aüt recïpias Sacra«

peccatum grave & fácrileeium indigneé fu«-

i T

À. mentum ab excommunicáto non tolerato & -

u

Ítipientis, Et millies revocaüda eft Minifito Sa«

vitando , ( némpe vominatim denuutiato , aut nos-

ctamentorüm in tentem doctrinà Apoftoli z. Cos

i

torio percuffore Clerici) quippe , qui fimpliciter

&

rinth. 4.. Hicjam queritur inter djfpen[atores , u&

precifus ab Ecclefia , omni communicatione cym

fidelis quis inveniatur. — Loquitur áuterii éxprefsé

^

fidelibus , adeóque etiam omni jurisdictione priva-

WU

de Miniítris Chrifti , & Difpenfatoribus iyfterio-:

tuseft: idémque eft de alio undecunque jutisdi-

i p

Clione catente ad tale Sacramentum tibi míniftran«

rumDei. Magne autém infidelitatis eft márgaris

t

tás fidei conimiflas projicete ante procós , & fáne

dum. Ratio eft: Quia citra peccatum. mortale

€ta dàre cánibus , ait rectiffimé Gobat ». 276. Les

rolt

Cl

fcandali, nunquam licet petere , vel admittere aba-

ge; quafo, & relege D. Joannis Chryfoftomi Hoe

lio opus , quod is fine peccato mortali praítate

miliam83. ia Mattbeum. textum defcr

i

C0f

nonpoteít : atqui excommunicatus vitandus , at«

iptum hà«

i

bésin Breviario tuo Zwfra eftavam Corporis Chriz

que omnis carens jurisdictione , et(i maximé velit ,

fliferid fecundà let, V.. Nota autem. híc nomine

ante

1ton poteít tatuen tibi conferre tàle Sacramentum

[Telle

indigni , vel peccatoris , intelligi illum, quifcitir

fine peccato mortali ; quippe invadeas alienam ju-

peccáffe mortaliter , & tamen mulla verofimilis

Ui

risdictionem in pun&to gravi : '& infüper Sacra.

prafumptio eft, eum effe emendatum per Poenis

tfin

mentum Ponitentiz foret invalidum : ergo etiam

tentiani , V. g. Confeffionem. — Et ideo dixi notan«

enim

tuad illud crimen enm excitans ; & coopetans , e-

timmä :

enda

jusdem criminiserisparticeps. — Excipitur ipfo jure

db

(f«

du

cafus exttema neceffitatis , in articulo vel pericu-

lo mortis pro Sacramento Peenitentiz , quo omnis

R miniffrat 'Sacrain

ntptuin

SQnt

omnirio Sacerdos, etiam fimplex , etíam excommu-

- Qui ;bläzc,fs

indigno.

ali lk

nicatus,degradatus &c. ( faltem in defectum alte«

Uaudo nimirum Miniflro cértó

iiäö'räiitxärlef

Qnti

Y

rius idonei ) habet generalem jurisdictionem ab«

Q

conftat indignitas & indifpofitio

füfcipien-

folvendiab omnibus peccatis &cenfuris. De quo -

tis ad tale Saaramentum cum effectu grat

i fan&i.-

ampliüs fuo

j

loco. «]arr-;-& diverfo infurgif alia de«

ficahtis tncipiéndum: nam in dubio qui

libet prz-

licatior.

fumendus eft bonus , nec füfficit fufpi

ció levis ;

iil

CSR OGTIO v

uia hec dübium vix füperát. — Imó ne

que fufficit

fufpicio probabilis , fed requiritur viole

nta, Ita exs

Quam praviter peccet , qui Sacmmmtum'

prefse Suarez, eímque citàns Gobat a.

269. Nam

at

minifirat indigno $. m aliquo cafts

fufpicio probabilis tantüm non gignit

:

: tertitudiä

nem moralem, fed adhuc relin

uit dubium : in dus

i ïtiy-

lifitä.

»actä- V

SUMMARIA

bio autem quifquis eft haben

j

:

us probüs, Et los

xtiaft

1!84. Per fe loque.

«um hic habet illud cap. fin. de prefumptionibus

Yi

*usn.

R

Wdo mortAliter petcat miniflrans Sacmrgm—; :

"Prima facie prefumitur idonens ,nifi alind im con-

du

185.. Scienter indiguo ;

trariuna oflfendatur. — Acvero fülcipio violenta eft

i

186.. Nifé

indignitas illa ,vel indifpofitio effet. coguita «x —

illa ; que nequit probabili ratione deponi ,ideóque

féffione Sacramentai , aut peccater o

710

- Botus publicó petat. Sacramentum,

ecnltus [f)li Minifire

gignit moralem certitudinem de indignitate, Intes

t«

187. N«llo nun

rim tamen quando füfcepturus Sacrámentum eít

— ffrare Sac

quam «e[u etiam mortis pericule licet mnini-

Qu

TAmentam incapaci,.

fuípectus faltem probabiliter de indignitate , debet

ynu

188. Indigno a

utem capaci brebAbiliter eo c

aliquod examen pramitti :imó etiam quàándo abeít

reSacram.

enta confertibilia indigno.

Afit licet äimïlh-* :

Pctiü'a'

—!89;-' 4tu in gr.

cauía fulpicandi , premittenda fünt examinà , qu&

éntel

ere Euchari,

avilfimo metu periculo snortis. licent: c:;'grgp'rd-.

ex ufu univerfalis & particularis Ecclefig foleit

ifHam ad n[um syAlum v.g. magiam , vel

Mg feimip t

pramitti , utpote in Baptifmo adulti ; pro Ordiniz

tienfiim

bus, extréma Un&ione ; Matrimonio; atque etiam

J—ASSERTIO V..

pro Confitmatione

TE

,quando priva";im" aliquis id $as

i*

Er [ïldquendg » pttcat mortaliter , ïquij&!e):tt—f

cramentüm petit.

X

"

P

Quareénotorio &

a

minifirat Sacramentumi indigno : nifi indigni-

pubiieo péccátori püblicé pe- 18f

1Cl!fi'

45 fen difpofitiooceulta effet mota ex [ola confe[[io«

tenti aliquod Sàcramentuni negari omnino debet ;

5516!3'

nc Sacramentali previa , aut ex negatione publica

ficut & occulto peccatori petenti occult&. Excipis

g

X

fcandalum vel' infamia gravis fn[cipientis (eques

tut ab omnibus feré : AV/fi iudigeitas peccatoris oc-

ynic

'iet(/tr,' ANullo unquams cafa , etiaus mortis in»

cnlti cognitá e[fet [olà Confeffioué SAcramentali brea

€Hffo metu , vel periculo licet fcienter. miniflrare

vid, Ex cortuniffima doGrina in imateria de fizillo

) ]UXH

Confeffionis ;.de quà nos parte, 3;. Quemadnio-

illet

Sacramentum incapaci : tamen , etfi indigno, ea

T

€afh probabiliter licet miniflrare Sairamentum

dum etiam péccatori occulto ( foli forté Miniftra

noto) publicé petenti negati ijon debet Sácrádiens

]

Euchaviflis , & reliqua indiguo valide conferi--

bili4: de Matrimonio non efl dnbinm, | Explico

tum Eucharifliz y. . Commubis cum Di Tooma;

bteviter

?

N

4:80. 4:6;

Eüchás

2 loqueute quidémi de folà

HIUTH

l

TE

f.tr»i

j

,A

——

38

| 3 )ool, Sacfam; Pars 1. Gaþ. lll Seö? V, de Mini/lrþ Sacrat.

Euchariftiam indiggo. & cönfequentcr etiam yé»

hll

viftia , fed pro omnibus militat ab eo affignata fa-

tio. Quia fcilicet non oportet committere pec-

liqua Sacramenta indigmo validé conferibilia ,ut-

ö'r

pote Sacramentum . Confirmationis , Ordinis , e&e

LU

catum , ut eà ratione impediatur alteri

us pecca-

ltum , ti-

weme Undionis: ( de Matrimonio non potelt

N

tum : atqui infamare alterum , ejus occu

bi foli velpauculis notum peccatum prodere, &

effe dubium , ucjam fuprà innui ) non poteft enim

h

ullum folidum fundamentum differentim inte£

u

!

publicare , eft pe

ccatum contra ipfum jus natürále :

ut impediatur

Eucharifliam , & illa reliqua Sacramenta adferri

ergo non eft admittendum eo fine ,

facrilega ufürpatio alicujus Sacramenti. Et ideo

quoadprefenspunctum: nam in utrisque confer-

[

turindigno Sacramentum verum & validum : nec

T

[

initioftatim notanter dixi: per fe loquendo. peccat.

mortaliter &c. : Jam verro quatio propofitalonge

'fal'fixfica'tur forma

naim ficut indignünïwnïmuä

[:

evadit diffcilior, an non ob juítam caufam excu-

nicansveré dicit: adecipe Corpns. Chriflá , ita fan&

j

fantem liceat aliquando minifttate Sacramentum

indignum ordinans , vere dicit: «ecipe poteflatem x

idémque cft de reliquis. ( quo patet jam grandis &

indigno ?. Duas caufas,excufantes jamjam audi-

viftis nimirum: fi ex negatione Sacramenti figil-

palpanda differentia hujusà priori cafu, quo con-

fertér Sacramentum incapadi ) in utrifque folàai

]um Confeffionis fit violandum , aut peccator oc-

obítat facrilegium dufcipientis, && obex gratia 5a*

cultus publice ditfaxüänduä, De Matrimonio non

elt dubium, quód validé & licité Catholicus du-

€ramentalis: quod facrilegium certe Minifter cura

tanto fuo incommodo impedire non obligatur ,

cat Hzreticam , aut Haretico nubat. Catholica , a-

cum ergo ipfe ex parte fua faciat rem ide fe licitam

deóque Sacramentum miniftret indigno , fi adfint

juíta caufe , &ferventur conditiones requifita ad

imo fancliflimam , quam poffet , && deberet alier

licité quóque & fan&té recipere , & folà & tantá fuá

hoc, uttale Matrimonium fitlicitum ; de quibus

fuoloco. Hisergo fuppofitis & fepofitis , quoad

inalitiá urget fibi conferri indigno ; iiniflrans à

ccoperatione ad peccatum & facrilegium fufcipi-

'reliqua dixi, & dico.

entis meritb excufari, & ob juftam adeó urgentem.

$. Ti

i

caulam tantüm permittere, quod impedire mo-

'Nuill'o knquam cafu

, etiam mortis incu[fo mez

raliter non potell , cenfendus erit.. Sed excipe

tn vel Re,riaula

s licet miniflrare Sacramen-

peromnem.modum : nifi fic ürgeretur miniftrare

um intapaci.

Eunchariftiam,; velaliud Sacramentum indiénoin

'pote inprimis iterato conferre Sacfamen-

odium & contemptum Fidei , Religionis ac ipfius

| "uU

tum initerabile:jam rite baptizatum rebaptiza-

Sacramenti : tunc enim. omninó potiüs motien-

»

1e , confirmatum , vel ordinatum iterató confirma-

re , vel ordinare : item abfolvere illum , quem con-

dumerit, quàm Sacrüm dare c'äqib'us , utin ;'fimi'--.

li mox iteruni dicàm.

feffarius ómnuino novit effe indifpofitum : extte-

Dabium inctdens.

me ungere infantem, aut alium nullá prorfus in»

[ 7 Roóne fimili metu & periculo mortis , aüt

d

firmitate laborantem ; aut formam iftorum Sacra-

al-»lgj

Ratio cla-

À 2 terius graviffimi mali , licebit. Euchariftiam

mentorum fuper tales ferió proferre.

dare petentí ad ufum & finem peffimum v. g. Hz-

raeft: quia fic non tántüm. nulliter confertur Sa-

teticoad conculeandum , Mago ad. magms.vel imáe

cramentum , exercendo a&ionem Sacramentae

leficia? Refp. Non licere : fed potiüs mors ; aut

lem in ijs circumftantis , in quibus inftitutione

Chrifti gratiam fanGlificantem conferte debet, &

quodvisaliud malim fübeundum erit Párocho VE

quàmi ut pofitive tradat Hoftiam. ad talem nem

tamen conferre non poteít, juxta dicta »sm 168.

L

intentüm à petitore facrilego

*

turc enim traditio

( de qua malitia indifpenfabili & tnexeufabili in

omni cafu dubitari poflet ) fed etiam patenter fal«

tendéret dirécté ad fuiem 1acrilegumi ? 1dém eftfi

petatur Hoftia facra (aut Chiryfma ,facrumOleura

fificatur forma: falfum enim tunc loquitur Sacer-

&tc. ) profananda in odium & contemptum Fidei &

dos dicens : Ego re baptizo:ego te abfoloo : acci-

pepoteflatem &'e..— Acqui. falium fcienter loqui eft

Religionis, utpote ab Haretico vel Infideli ad

concultandum ; vel confpurcandum &c; —Etenim

ita intrinfece malum , ut nullo unquam cafü fit li

citum , ut totis ingenii fui vitibus démonftrat D.

certijüris eft peécari mortaliter ab eo , qui paret

Auäuüinus libris de mendacio &* contra menda-

alteri mándanti , vel petenti aliquidin contemprum

Relicionis 3 velFidei 4dzortzs toim. Y. L. 7. [ 7.7. I-

sium. Adeóque in propofita re tám gravi reves

tentiam Sacramentorum , ac ipfius Sacramentorum

Idémque eit fi ipfa traditio cederet immediate in

E

Inflitutoris concernente , inexcufabiliter manet

tontemptum Religionis: quiaícilicet Religió Cae

l

tholica .fperneretut. ex.eo , quód ejus p;æ'cfipygi'-i

mendacium maxim*ckpicrniciofum mortale. Jam

n

initiorá.

Profefloras & Confervatores ( Sacerdotes Parocha

&c.) tam parvo.loco haberent res ipfis faérauifi-

fas;, ut vereantur fanguinem fundere pro non

Capaci autem indigmo probahiliter eo cafn licet

promovenda earum profanátione vel confpurcae ,

tiore.

Hisauteim feclufis , eadem . fane etit rátio

minifirare. Sacramenta valide conferi- ,

ä

Lilia indigno.

in hoccafü , quz füprà dáta de miniftranda Euchae

NprimisS.Euchariftiam. — Suarez, Nwgnus s

tiftiaindigno, | Certé urgentetánto metu vel peri«.

;:l

éulo , licité poterit permitteré, quantüm poterit

188 l

Bonacina, eótque fequens Gobat num. 273. feq.

i

Ratio fufficiens eft.

Quia nullo folido argumen-

folüm permiflivé & negativefe habendo : v.g. ad .

tl

to probatur tantus rigóof, ut etiam urgente metu

mortemi evadendam poterit dicere Parochus tali'

D

nefario exaCtori: Hofliam nou tradam tibi ; 4t.

- ve Periculo mortis ptoprie non liceat minii"crare

-y:lf: x

-

i

!]

»

d

j

»

d

39

| ïbeof. Sacrám, Pats 7.' Eap , S«dd, Uuica de Sääjääa $

emæï

mi;.

prefüpponunt; nec c'öhj""equänïäf ufufit tàuionis d

4)0[

ET eripere 6 st , vel pixide bác , pä&b:iiiam

H m

il EX.

"& — Similitet fi ob ejusmodi malum finem claves

voluntatem propriam fufcipientis neceffarió re

tunt, & ideo eorum oinnisoimnino hoio báptizàs

Id

ad Tabernaculum vel Templum petantur j dicat

Noh téadam tibiclavés ad tuum pe[fimum inten-.

tus , etiam non adultus , infars , perpetuo amens cá«

hi

s

N

gum Si oelis babere , ibi jacent , vel pendent 1 non

paxeft; /Igitur infantibus; pérpeuwó amentibus ;

imptdiam , quia sen po[fum G.. Quod fi facrile«

qui nunquam compotes ratiónis fuerünts validé

dlen

f

gus ille &ollet effe contentus iftà permiffione , fed

minifttaritur quátüor Sacramenta Baptifinus, Con-

velit omnino , ut pofitivéei ipfe tradas: cüm tunc

firmátio , Euchariftia, & Ordo; dummodo adhi-

-

m

pon videatur aliter pofcete , nifi in probrum & con«

beantur debita matería ; forma, àé intentio Minis

ftri: ex parte autem illorum , cüm ptoprie intefs

um

teriptum Religionis, rurfus érit potius preben«

dum caput vel jugulum ; quàm Corpus Chrifti, ut

tionis incapaces fint ; fupplet , & fufficit intentio

Mlm i

Miniftu & Eccdefim, Et infüper: 1; lnfantes GE

dl

SIiï&um.- vide Gobat wm. 4 76. 277* :

*

amentes illos etian licité, imó obligatorie baptizae

0.

4

COPUT

IV,

ti , de fide certum eft; a. Etiam licité non támen

folin

a-

obligatorié confirmantur , ex práxi récepta Eccles

z

De fubje&to f füfcipiente Sacr

flæ B

£ uf

3. Olim etiam SS, Euchariftia miniftrabatürs

. mentorum , remi[Jrvc.

fed ob reverentiam tanti Sactamenti ab Ecclefia

gätut'-,

'SECTIO UNICA.

merito prohibitum. 4 Ordinari autem nunquam

Vdtàft

licuit , fed femper gràviffimé prohibitum ; de quo

t at

Quoduam fit fabjeclum capax Sacraueme

cap. féq. Reliqua tria Peeniténtiam , Extremát Un«

nf

torum validà , licite [ufcipiendorum ?

f1

í

&ionem , & Matrimonium , nec validé ne« licité ab

Svu M M AÀ R t &

iis fufcipi , ex modà dictis liqueti

Kcipl

S'-* II&

à

390« Guodnam fit. (abjeBum eapax Sacramentorum validé

;

gt

d

v fafeipicndorum.?

tit ergo validé fa

[

j'ciþidntu'r' SacrAmtdtd, -

i o

19I. V? Sacrasenta validà

fufcipiantur , tria iequifu»nþtur,

ead n.to7. . Qua requirantur , ut' [ufcipiantu?

Ria omnin réquiruntur.

x. Ut homo fit ca- 19*

[

.l* 1« Ufqu

etinto: licite ?

|. paxtalis Sacramenti in particulari; INam ir«

iil

t

Y

n6l

vàálidé. non.baptizatus fufciperet aliquod aliud Saa

[g'noia

$Subjectum capax;

cramentum 5 foemina Ordines 5 fanus ektreinanm

4

ips

YT folus bomo Fiator.

2; E/l

emnis boma

UnClionem : invalidé quóque profeffus folenniter;

orfét

190

- Fiator refpetlu Baptifmi.

3. Eff folus ho«

vel Clericus in májoribus; aut alio impedimento

1 "

f

! enb baptizatus ,adultui ve[petin Ponitentia : Ex-

dirimente innodatus contraheéret Matrimoniumis

treme Untlionis: & Matrimonii :at. omnis bomo

2. Ut fufcipiens ponat effentialia ex parte fua requi«

- baptizatns re[petln Confirmationis, Euchariflia, d*

fita ad conficiendum tale Sacramentum in particus

al

smafculus etiam Ordinir; — Certüi apud omnes

lari,fed hoc in duobus tantüm ; nimirum in Poenis

ii

tentia exhibendo verum dolorem fupernaturalem

praterultimum. ^ Ratio x« eft, Quia Sactamenta

;. H

'AChrifto inftituta fuit tánquam media fanclifica-

faltem attritionis , & confeffionem: in Mattimo«

| i

nio verüm confenfum internum péer vérba vel fi&

tionis , ordinatà ad falutem hominis viatoris: ergo

N

eorum folus homo viator eft capax. - Ratio a, eít:

gna equivalentia expreffum : alioquin Sacramen «

j W

quia Baptifimus eft Sacramentum regenerationis

cum erit nullum ; & fufcipiens graviffimé peccaretz

(l kïa:m

!^ - fpiritualis omnibus hominibus viatoribus neceffa«

de quibus fuo loco. 3. Univerfaliter , ut tufcipiens

N

adultus fit aliquo modo pofitive volens; feu ha-

n

riuim ad falutem: nam univerfaliter dixit Salvator

d

Joan. 3. INijj quis renatus fuerit &c. ergo omnes

beat veram aliquam , faltem habitualem volunta-

feni

(

debent effe capaces, — Ratio 3. elt : Quia Baptif-

tem , intentionem feu confenfüm fuícipiendi tale

ii

fhus eft janua omnium Sacramentorum , per hunc

Sacramentum : de qua intentione fatis utique dis

yi l

enim homo baptizatus fit domefticus DEI ; miem-

xi fgpra Zml-.x 139.

brum Ecclefie , & capax Sactamentorüm Ecde-

$. iil

x

Eint

j p

fiz , ideóque folus homo baptizatus eft fübjectum

Ut licité etiam [u[cipiatur Satraméniusi.

Ratio 4. eft:

npo .

capax reliquorum Sacramentorum.

Equiritur ,ut qnis ita fit difpofitus pro diverfatg3

)

Quia ufus rationis, & voluntas proptia fufcipiens

b ratione Sacramenterums vivorud [cilicet, vel

naci

tium adultorum effentialiter in iis tantüm . Sacra-

mortuorum, ut fit proxime capax effell s principalis

mentis requiritur; qu effentialiter includunt actum

Sacratienti ; fcilicet g'mti.: fantisficantis : deinde

que

)t?-"dþu.i

fuícipientis, aut pectatum actuale prafupponunt:

debet etiata obferáre a, qua velex natHra vei vel

. Stalia fünt tantüm Pocnitentia, Extrema Unctio,

ex fpeciali Ecclefia pracepto neceffaria [unt ad- deu

pl

gl

& Matrimonium.

Nam Ponitentid materias

centem mudum vecipiendi Sacramentuti.

Ita if

Y

proxima fünt a&tus Pocnitentis: remota peccata

re omnes.. -Explico bteviter:

j0 nlm

O:

ye

oft Baptifmum conimiffa : atque etiam Extreinz

E Debet effe ita difpofitus pro

diuer[a vátiose $ii 93

b

JnGlionis materia remota funt reliquiz peccato-

eramentorun (2c.

Nam ad fuüfciptendà Sacra-

It (QW

.tum : Matrimonium effentialiter confiftit in con-

menta s»eft&orum , Baptimi GC Poeitennie ; qu&

pi

"

" fenfu libero contrahentium : ideóque trium horum

pet fe inftituta funt ad juftificationem peccátoris ;

lj

fitd

'

.. Sacramentorum folüs homo baptizatas adultus eft

& gratiam primaim conferendám; neceílària & fufz

Potif

&apax: reliqua autem Sacramenta nec effentialitet

D

ficiens difpofitio eft , cum fide & fpe , atrritio ; feu

j

üffis :

ys

ineludunt a&ufn fu?cipiepcis'-, néc peccatum aQtuale

)

dolor aliquis fupernaturalis de pc:;ae-is cemi

K non

"n

*

g[[h

E

"

[

40

?beol.' Sacratu. Pars 1 €aj. Iy. Seä. ünicä de Suljedlo Säcra;n.

defit ) Iqui- indifpofitus folüi poni obicem ali-

(noh requiritür , heceffarió charitas, aut contritio

erfectà , vel (tatus gratiz , alioquin ea Sacramenta

quibus effectibus fecundatiis, & minus principalis

bus Sacramentorum : utpote 1, univerfaliter: qui

deberent femper fupponere fuum effectum , gratis.

am fan&ificantem. ) Et quidem in Sacrámento

fufcipit Sacramentum cum culpis venialibus, vel

complacentia venialium, qua quidem non impes

Pocnitenti& ea attritío neceffaria eft etiam ad. valo-

rem Sacramenti? non item in Baptifmo , fed folum

diuht gratiam fanctificantetn , femper tamen impea

requiritur ad digne & fructuosé fufcipiendum hoe

diunt vel ejusdem augmentum , vel alium effectum

Sacramentum ; fuppofito peccáto actuali mortalit

fécundatium , ideóque faltem. veniali irreverentià

quare fi baptizandus adultus nullüm peccátum»

peccat. — Vix tamen peccare videtur, qui folüm re-

u

mortale admififfet, ne quidem attritio fotet necef-

miffori difpofitione & devotione füfcipiens , ponit

faria , quippe qu& verfatur folüm citca peccatum

obítaculum gratie abundantiotis alioquin meliüs

difpofito conterendz. — 2. Qui diftraétus & minüs

a&tuale proprium , non alienum, etfi tibi imputa-

tüm : fed fufficeret tunc actus fidei & fpei, — At ve«

préparatus communicans ponit obftaculum effe-

xb ad füfcipienda reliqua quinque Sacramenta vi«

&ui fecundario SS. Eucharifliz , qui eft a&tualis de-

qorum di&ta , quz per fe inítituta funt ad conferen-

votio & quafi unio,cum Chrifto, 5. Qui venialibus

dam , difpofitio neceffaria eft ipla gratia prima prae

non retraclatis fufcipit Baptifmum , sícque impedit

habita, nimirum fuffepturus tale Sacramentum

ejus effe&um ordinarium, qui eft remiffio omnis

jam fit in ftatu gratiz', fi nondum habitz , neceffa-

culpz, etiam venialis , & poena correfpondentis. 4.

Qui poft fufceptum Sacramentum relapfus in mor-

rio priüis acquirend' per Peenitentiam , aut contri-

tionem perfe&tam , aut ipfum Sacramentum Poeni-

tale ponit obítaculum gratiis actualibus & auxiliis

tentie cum attritione : ut proinde in fufceptione

adhuc reftantibus alioquin conferendis ratione Sa-

talis Sacramenti vivorum ,. non ad(it obex peccati

cramenti fufcepti. — Caeterüm Characterem impe-

mortalis. vide eap. 1. f£&f. 2. ^ Et hinc ulterius de.

dire nemo poteít, quin fimul tollat ipfam fübftan-

bet íta effe difpofitus,

tiam & valorem Sacramenti initerabilis , quod va-

194 l. Ut fit proxim?capax efe lós f[acramentalis ,

lidé fufcipi nequit, quin CharaClerem imprimat, ac

nimirüm ipfius Gratie fanctificantis. " Sacramen«

confequenter impediri nequit fine graviflimo facri-

taenim per fe inftituta funt, ut fint figna efficacia

legio, etfi is tantàüm fit effectus fecundarius, -

f

Á

Gratie fanctificantis in füfcipiente illa; ergo ex fe

IV. Denique fufcipiens Sacramentum, ut cu

lpioé -

requirunt fuítipientem ita effe difpofitum juxta.

vacet , debet obfervare ea: qua ad decentem mo-

modos pradictos , ut fit proximé capax illius gra»

dum fufcipiendi Sacramentum tale neceffaria funt,

tiz : alioquin qui illa füfcipit fine fufficiente difpo-

fiveex natura rei ; nam fuppofità Sacramenti San-

fitione requifita ,.aut cum obice peccati mortalis,

€üitate , ipfa ratio naturalis dictat Sacrámenta fan-

is fignum facramentale , quod ex inftitutione debe-

Giffima effe fancté & cum debita reverentia fufci-

ret efficaciter & infallibiliter fignificare gratiam ,

pienda : fecüs faciens peccabit contra reverentiam

fruftrat , & actu falfum reddit novo graviffimo fa-

Sacramenti,graviüs, vel leviüs,proratione materia,

z

crilegii fcelere. Unde terret Apoftolus 1. Cor. 1 t.

vel ex fpeciali pracepto Ecclefiz. v. g. quód com-

de Euchariitia dicets : Qui wandnueat , & bibit in-

municatürus fit jejunus jejunio naturali: & fi culpze

digneé, judicium fibi mandsicat, t5 bibit, non dijudi-

mortalis confcius , antea confeffus facramentaliter,

eans (orpus Domini: ideft : non difcernens à com-

utiq; fub mortali in re tam gravi reverentiam tanti

muni prophanocibo & potu. — Qu verba fuo mo-

Sacramenti concernente : Ordinandus prius fit

confirmatus , inferioribus Otdinibus initiatus &c,

do applicari etiam debent ad omnia alia Sacramen-

ta.

Veré eniniita indigné fufcipiens non dijudi-

de quibus nunc ordine c. /eg. qualiter peccet mi-

«at , vel difcernit inter Sacramenta facratiffima , &

niflrans Sacramentum indign

R

QUE occafionem di-

alia elementa prophana & vacua.

Intellige autem

xi fupra à n. 183.

femper, fi id fiat fcimt:r & culpabiliter : lecüsfi ex

"CAPUT K

inadvertentia , ignorantia , vel oblivione inculpabi-

li contingeret, tunc enim etfifufcipiens effe&tu Sa-

De Sacramento Ordinis in gcncrg

cramentt careret , à peccato tamen novo excufare-

. & in fpecie,

tur, " Excipiendus etiam eft cafus Metaphyficus ,

Nte omnia diligenter nota , tam ipfum no»

A

fi quis accedens ad Sacramentum , jam. haberet.,

men genericum Ordo , quàm omnia fpecifica

tantam gratiam , ut ab ulteriori gratia intendi non

Ordinum ; Presbyteratüs , Diaconatüs &c. du-

poffet &c.: ( Quis eft hic? & laudabimus eum. )

pliciteraccipi & definiri. Primó velut activé Or»

quo.cafu Sacramentum füfcepturn non conferret

do fümitur pro ipfa ordinatione, feu actione & Ca-

gratiam fufcipienti , id tamen fieret fine ejus pecca-

retnonia illa facra , quá alicui confertur Ordo, feu

to, quia fine ejus culpa; ob eminentiam ipfius gra-

poteftas aliqua fpiritualis in Ecclefía circa Euchari-

tiz, fieret.

Et hinc ulteriàs notanter dictum,

ftiam. Fthoc modo accipitur Ordo, cüm agitur de

debere ita effe difpofitum, ut fit proximé capax,

Sacramento Ordinis, ejus materiá , formá , &c. Et

1975 W. Effectás principalis Sacramenti, ] Nam di-

olim jam advertit Scotus i» 4. diffl. 24.4. 1« Ot*

. pofitus fuffcienter ad recipiendum ipfum effe-

dinem , prout eft Sacramentum , potiüs dici debe-

&um principalem Sacramenti, fcilicet grátiam fan-

te Ordinationem , quam Ordinem. . Quin in ipfo

Gificantem ; per fe non peccat, faltem gravitez.;

:i

Concilio Tridentino feff. 23. do Saeratmento Ordie

Cetfi plerumque venialis irrev;rentiæ culpa non

3. exptefs? vocatur Ordizatit.

i

?h €Ap. 4« Q' 649

Secunde

l

d

A

-

3Tbeol Sacrami. Pärs l Cap F, Secí. I Quidfit Ordo, &* quot?

41

d

/ Secundo quafi päfü;/ä Ordo fumitur pro (latu feu

forté etiam Subdiaconatum non effe Sacramenta »

i

l

gradu poteftatis & minifterii facri-in Ecclefia , cir-

üt tamen omnes QOdines in definitione compree

.

D

- cafacrofan&tam Euchariftiam. ..Et hoc.modo. ma-

hendas , debebis dicere cum. Laymau

?

. Ordo eff

W

atiio can[ecratoria, vel Caremenia faera , quá con-

[j

gis proprieé Ordo accipitur , cüm.agit E de poteíta-

]

te & officiis.fingulorum Ordinum

que .Ordo

fertur fpiritbalis pote[las circa. Saeramentam En-

|

p

non eft Sacrameutum; fed eft effe&tus, -

s.Sacra-

cbariflis. Certó enim omnes Ordines funt Care-

ln

menti, feu facra Ordinationis.. Potet : quia

»radus

3moniafacra. vel actio confecratoria,

t

& flatus facerdotalis v. g; ell res permanens;

Satra-

:Jl. - Ordo, Cvelut paffivé fumptus rro gradumí- 2

lfs

mentum veró Ordinis eft res tranfiens, ficut Baptr-

"nifterii facri) eff poteflas fpiritualis, cum impre[fio»

Qnit

Ímus, Confirmatio.&c. . Et propriiffime-Toquen-

«e Charaileris collata Ordinato ad Sacramentum

SIR

do , ego«habeo Ordinem Sacerdotii , Diaconatüs.,

sEuchariflie aut conficiendum,aut circa:bud miai«

n

nimirum ftatum illumac gradum poteflatis & Mi-

firandum. . ixc nimirum fpiritualis poteftas reíi-

d

nifletii facriin Ordinstione mihi collatum ante fat

det in Chara&lere, velut figno vel figillo authentico:

ij

multos annos : numquid etiam adhuc habeo Sacra-

non tamenipfe Character dicitur Ordo , quia non

d

- mentum Ordinis ? Ordo enim generatim proprié

&ft poteflas ,. fed ignum poteflatis, — Vide de hoc

figaificat ftatum , vel qualitatem hominum.

Sic

p

dicta. cap. 1. 9. 70. Ordizatus ergo generaliter di-

Oftnà

enim , quemadmodüm in Republica Civili varii

citur Zintfler Ecclefie babens poteflatem fpiritua-

p

(s

[untordines ftatuum, ut ordinis Senatorii, Eque-

lemin ordine ad. Sacramenium: Euchariflia , [ém

1 fl«

&ris, Plebei-&c. ita in Republica Chriftiána duo

Córporis & Sanguinis ChrifH canficiendum, velcir-

Yil

fant ordines generales hominum , Clericorum, &

ea illnd minillrandum.

Hzc fic obiter infinuáfíe

Laicorum. c, Duofent 12.4. 1. -Deftatu & tonfura

n

Tyroni fufficiat, nam magis patebunt ex dicendis

Clericorum confültó apgete diffezo capite fequenti.

de fingulis,

m*

llan-

, Nunc fub.dicta ditlin&tione femper in mente ha-

III. Effetus Ordinis feu Ordinationis potiffi- 3

u-

bendá ad -multas equivocationes vel cavillationes

müm funt quatuor. t.Eft collocatio hominis in cet»

m

evitandas, breviter definio , & expgicg Ordinem in

to gradu & ílatu Ecclefie , ut fupràinnui, a. Eft

-«ommuni, & fingulosinfpecie. .

Y

Jhr-

fpiritnalis póteftas, & jus faciendi aliquid in Eccle-

BERCIIO L.

fia circa Sacramentum Euchariftie , ut patebit ,

aj

quando explicabitur ratio fingulorum Ordinum in -

110«

u Quid i O

do ? quot? 9* quotupli

mi.,?

i

particulari, . 3. Eft Character

fignum illius pote--

SUMMARTUM.

N

firt,

X. Ordo quid adlivé.

i

ftatis.. 4. Potiffimuseft Gratia fanctificans , per fe

h

s

Vide

ul

2- Shid paffiu? jwmptus

fecunda, & per accidens quand

oque prima.

al

3- Quinam [int. Ovdmationis effechus t

€Ap. 1.7.22. 07 23.. Hos duos effectus intellige re»

í

$: Ordinss [unt febtem, d qui

;

if

fpectu illoum Ordinum , qui Sacramenta funt.

6, Primatonfuranon eft. Ordo, fed

fzzndamwtu(n e ;Ii];:ofï-

ntiam

?io 4d Ordinses.

Nam per illos Ordines, v. g. minores, qui non ef-

ub -

9. CurOrdines alii dicántur Majotes é& Saais

fent Sacramenta., inprimi Chara&terem aut con-

$. Er ali Minores t non Sacil

cort

ferri gratiam lan&ificantem, nulla eft ratio afferen»

9. Ebifcopatts eft suevu4 Ordo , & Sacet.

[

»þn*o quideml nlxiqu;!ä

di, Tannerustom,4. di[p.7. 4.2. dub.c. w.108.

yp?

liter.

Jitet

XO. Nom tamen fimpliciter & adaquat? diflintints

IV. Ex data definitione Ordinis,notat recte Lay-

man cit.cap. 1.5 2, quódordinatio Clerici non fit

j ul

CH Préflantior tamen Presbyreratum imé

i i

12. Ef fupresmus Ordo in Ecclefja DEI,

mera deputatio perfonz ad exercendum Ecciefia-

db

uid?

y l

fticum officium per poteftatem ipfi ab Ecclefia tra-

Rdo(quafi aclive fumptus pro ipfa ordina-

ditam,que proinde ipfi iterum auferri poffit, ut hae-

'd IW

m

H(O

tione) eff figuaculum quoddam Ecclefie,qua

retici hujus temporis arbitrantur , qui, cüm legiti-

- fpiritualis peteflas traditur ordinato. - Magifter,

mis Epifcopis deftituti fint, ideo per n:eram extrin-

p

D.Thomas,Scotus. Clariüs: Effa&io confecra-

Íecam deputationem miniítros Pfeudo - Ecclefig

toria T gradku alicujus poteflatis ad eAltaris

füz creant, qui mox , fifortuna fe vertat , iterum

o

misiflerium alicui confertur. Layman. bic c,1.9. 1.

Laici, feu aliqui é populo fuo fiant : fed eft ftabilis

infine. . lariffimé- : Ordo eff Satramentum nova

confecratio , ob quam collata femel poteftas ite-

legis initerabile, quo fubjetio capaci cum impreffio.

rum amitti, velanferri nequit ; licét ejus exercitium

m

xe Caretleris , fpiritnalis poteflas conferiur ad

alicur prohiberi poffit per füfpenfionem vel irregu-

Peciätl

| Satramentum Enshariflie conficiendum , aut circa

( P

laritarem , ficut exprefsé docet S. Auguftin. Ljb, .

dlnd miniflvandug. — Omnes quippe Ordines or-

da bono conjugii, apud eundem Layman. liP. j.tr.T.

p n

. dinantur ad$$. Eucharifliz Sacramentum,& Sacri-

$4p.3« Caterüm, quznam requirantur ad Ordines

ficium vel immediaté ad illud conficiendum & of«

valide & licite fuícipiendos , quzque difpofitio ne»

'dOa'[cP

ferendum , utSacerdotium , vel mediaté ad illud

ceffaria,laté fatis dicetur infrà Sc£.4.$.2. preferting,

ydutt

inferviendum vel miniltrandum , ut reliqui Ordi-

T

&.IL Qwor?

4

;itllf ,

nes, Nam propter hanc ipfam moralem unita-

Eptemtantüm funt Ordines:

Oftiariatus, Leclo-

X

temfinis , omnes Ordines dicuntur unum Sacra-

S

ratus, Exorciftatus, Acolythatus, Subdiacona-

l

.; xx

mentum, utinfriiterum notabitur. Supponirau.

tus, Diaconatus, Presbyteratus.

Conftat ex anti-

TE

"tem hac definitio omnes Ordines etiam. minores

quiffimis Conciliis & Patribus apud Bellarminum,

i

7

effe Sacramenta in communi Sententia.

Nam fi

& alios paffim.

Eósque enumerat Cajus Papa

4* —di"

10"'.

*eneas(non improbabiliter) minores Ordines, &

ji

Epiiïglä ad Felicem , cixca annum Chiifli 28

seng

"CPaxs. I DR SACRAM.

um

42 ä/;:eol.k Sacram, Pars 1. Cap. V. Sfö?. l, Quid /it Ord(;, Q9 quor?

eíque inferviendum. Verüm quidquid fit de hoe,

cens : | Ut quis, Epf.[taþw fieri mereatur, fiat Ofliae

ceitum eít tonfuratüm non habere hoc officium

rius, Letlor, Exorcifla, AAcolytbus , Subdiaconus ,

cantandi per ftabilem Ordinationem vel confecra-

Diaconus, Pre:byt:r,'demum Epifcopus ordénetur.

Eosdem in terminis enumerat Concilium "Friden-

tionem aliquam, cüm in tonfüratione ejusmodi of«

.

a

$i quis

ficium vel poteílas nullo fenfibili figno vel fymbo-

tinum /eff. 23. cap. 2. & (an.2.. definit

lovel minimüm indicetut.

Sed habetper meram

dixerit :prater dacerdotium non efe in Ecclefia Ca«

tbolica alios Ordiues minores & majores, per quos

deputationem extrinfecam , que proinde iterum

velut per gradus qu'o;cdam n Sacerdotium teuda-

auferri poteft : ut fignificat Concilium Carthagi—

nenfe V. c. 1O. apud Layman. c. 3. ». T. fub finem ,

tur 5 anatbema [it.. Ex eodem cap. 2. rationem

P]almifla potef] absque fcientia Ept[copi folà juffio-

congruentiz affignans, ait:Cim divinares (it tam

anili Sacerdotii asiniterinm, confentaneum futt ;

ne Presbyreri , offcium fuféipere canzandi. . Ecce!

qualis Ordo eltiíte ? Quo

qubd digniä!

($ majori ctm Veneratione exerceri

à

ad —Egifcopätum "pla.tebït

3nox ilïferiüs. '

polfit, wt im. Ecclefia ordinatiffina difpofitione plures

effent && diverfi eminiflrorum Ordines,qui Sacerdo-

$.IL . Quoruplices?

"

P

«

Uainvisomnes Ordines fint qu:

dfacrum , 'd&—

tio ex officio defervirent, dta. difiributi, ut qui jam

Clericali tonfura infiguiti , per minores ad majores

putatümque ad cultum divinum ac facratif-

ajcenderent,tc. . Ratio ergo coagruentiz & fuf-

fimum Sacrificium , fpeciali tamen ratione , alii

dicuntur Ord/nes facri & majores ; alii non facri

ficientiz iflius fep'enarii numeri fumitur ex diver-

fis fun&tionibus neceffariis & fufficientibus ad Eu-

& minotes feu interiores. Ordizes facri &* majores

chatiltie. Sacrámeatum & Sacrificium. debità de-

fent sPresbyteratus, Diaconatus, & Subdiaconatus.

Centiá & decore conficiendum .& offerendum,

Sacri: dicuntur , tum ab ipfo facrofancto Sacra-

mento & Sactificio Mifiz , àd cujus confedtionem

Aut enim ipfam Euchariitiam couficit, ac Sacrifi-

immediatius & direcle accedunt. , tum etiam quiá

cium offert, & eft Sacerdos ; aut materiam confe-

per votum Caftitatis lolemne DEO in perpetuum

crandam immediaté offert Sacerdoti , sícque ei im-

mediaté miniltrat, & eft Diacouns : aut materiam

confecramtur. —Cujus voti vigore ita DEO & Ec«

clefiz devoventut' , ut (tatum Matrimonii, aliáve

confecrandam praparat, & Altari offert à Diacono

officia Laícalia , depofito Clericatu, affümerenun-

tradéndani Presby tero;sícque huic medianteDiaco-

no mini(trat,& eltSubdraconns:aut populum difpoe

quam polfint... /42jores vero dicuntur, quiaingrae

nit ad digne affillendum Sacri&cio , vel Euchari-

du eminentiori in. Ecclefia conítituunt, eó , quod

ftiam fümendam : idque vel affectum excitando , &

habeant inajus officium , quàm Ordines Zdizores

eít e]fcolyrbus: cujus officium eftcereos deferre, &

dicti, nempe vel celebrandi Mitfam , vel immedia-

t& miniftrandi & inferviendi celebtanti folenniter.

ampullas prebere : vel intelle&um inftruendo, &

Nullus quippe Minoriftarum immediaté miniftrat

eft Letlor : qui facrá ledione fidclium animos ad

debitam huic Mylterio flimationem & pietatem

celebranti folenniter. Hic notàt Gobat. e«fa prie

s w.12. quando in Concilus & Bullis Pontifi-

excitat: autad affiftendum Sacrificio ineptos, a; tos

cam ftatuitur aliquid de conllitutis « /acris, intele

efficit, & eft Exorcifla : aut deniqye dignos admit-

tit, indignósque repellit , & eít 'Ojläsari;z:. Vide D.

liguntur illí foli, qui funt initiati aliquo ex tribus

'Thomam n 4. d.14. q.2. art.1.

majoribus Ordinibus , ut patet vel ex Concilio Ba-

fileenfi feff. 21. $. quosemsque. ubi pronuntiatur:

6 Prater hos 7. Ordines Canoniftz fupet capita-

lum cnm contingat. dectate & qualitate , nume-

cov[Htntos in facris, teneri ad Eloras Canonicats ..

Ordines minores & non [acri, fant reli. juiqua-

rant etiam primam tonfuram , faltem tanquam

Cantoratum, & Epifcopatum, adeóque univerfim

tuor, Acolythatus , Exorciftatus ,' Lectoratus, &

nov:m Ordines. — Verüm prima tonfura Ordo non

Ofliariatus, fic dili : Misores quidem , quódin

;

minori & inferiori gradu Ecclefia conftituant , ac

P

e(tfimpliciter , fed fundamentum Ordinis atque

j

ad Otdines difpofitio: cüm per illam nulla prorfus

minora longé officia exerceant, ac remote fatis G

ote(las fpiritualis alicujus fun&tionis vel minifte-

qua(i indireclé defetviant ad Sacrificium Corporis

& Sanguinis Chrilli , ut modó ss j* advertiíli ,

tiiin Ecclefia citca Euchariftiam conferatur , per

uam in afcenfu alicujus gradüs vel Ordinis ali-

& intelliges ampliüs in. explicatione fingulorum

iT

t

juis coníLituatur ; fed eft tantüm fegregatio à ftatu

in particulari. ANon facri autem dicuntur, tumob

fxculari, & nuda confecratio feu ad

optio perfonie

eandem rationem , tum maximé , quia minoribus

il

in Clerum , & inde confequens aptitudo ad benefi-

;

ordinátus voto folemni Caftitatis DEO & Eccle-

fj

fiz non confecratur , fed ad ftatum Matrimonii ac

cium Ecclefiafticum , & ipfos Ordines proprié di-

D

Laicalem tranfire poteft. — Et licét Ordinem füfce-

i

&os fafcipiendos : adeó , ut tonfuratus fe habeat

refpe&tu Ordinatorum fere ficut in Religione No-

ptum nunquam amiittat, tamen ducendo uxorem

DT

viduam, factus irregularis ex bigamia interpretati-

M

vitius refpectu Profefforum. ÍIta comimünis DD.

Iol

Scholafticorum & Moralium : & fignificat aperté

va, omne officium & privilegium Clericale depo-

l

'Trid. modo relatuim c. 3. docens : Ordines ita di-

nere, ac velut Laicus fieri cenfetur , ut bene notat

b

Layman & 3. »"m.2. Supremus denique Ordo

i

flributoseif: : st qwijam lericali ton[urà infigni-

ti e[fent, per minores ad majores a[cenderent : etgo

Presbyteratüs feu Sacerdotium duplex eft , feu ut

li

non computat tonfuram intet "Ordines , fed. pro

loquitur Anacletus Papa poft Petrum IV. Eptflo-

hd

là 3. e. 1. Saeerdotem Ordo bipartitus efl.. INimie

; ftïndamcnto fupponit. 'Sed dicunt : primam ton-

furam effe deputationem ad canendum in Eccleíia,

rum Sacerdosium minus , quod conftituit Presby- :

FG! 3-

*X

L d

d

7 bel. Sgcm&h. Pars 1, Cap. V Sedt. 1. Qgi;l/it Ordo, b* auot? :

43

N

teratum fimplicem, & Sacefdotium majüs , quod

I

prium Epifcopatüs : &hic Ordo proprius Epiïï:a;)*

d

conflituit Epitzopatum.

Et hinc Epifcopat us

patüs effentialiter prefüpponit Ordinem Sacerdo.

communiter non numeratur Ordo octavus , fed ia

üi.

(

Quemadmodum ipfe Ordo Presbyteratüs in-

fcptenario numero fub Presbyteratu fic bipartito

X

cludit duas poteftates partiales in Corpus Chrifti

U

comprehenditur. Sed clarioris doctrinz gratiá de

verum , & in corpus Chrifti my(ticum : & hac

hochit

i

poteítas in corpus Chrifti myfticum , feu abfolven-

$. IV.

wgl'

di fidelesà peccatis effentialitet prafüpponit pote-

Quid de Epifcopatu..

ftatem in. Corpus; Chrifli verum , feu confecrandi

n

f

Pifcopatus eft verus Ordo à Chrifto inflitu-

Corpus & Sanguinem Chri(li. idque fapienter &

sl

"E

tus , à Sacerdotio fimplici aliqualiter diftin-

congrue Chriftus itaordinavit, ne in HierarchiaEc-

M

Qus.. Íta communis & fatis certa Sententia DD.,

clefiz Sacerdotibus jam habentibus poteflatem in

m

Nam antiquiffimi Pape , Anacletus modó fuprà

Corpus Chrifli verum, ob fuam tantam dignita-

citatus, Damafus , Gelafius , alii Epifcopatum vo-

tem aliquisemineret, nifi etiam fit Sacerdos.

cant Ordinem, & à fimplici Sacerdotio diftinguunt.

II Ordo Epifcopatüs eft jure divino füperiorIt

j

Certum a-

f

Et ipfom Concilium Tridentinum fepe czr. feff.

& praflantior Ordine Presbyteratüs.

23. c.2. definiens Ordinem effe . Sacramentum ,

pud omnes Catholicos ex Concilio Trident. to-

E

probat id folüm ex Epiffola 1. d Timotb. c. 4. &

ties citaiá feff. 23. Cau. 6. & 7. — Ratio clara eftex

li

Mf

ex fecunda ad. eundem cap. 1. ubi tamen non fit

dictis. Quia jure divino Epifcopus poteft confe-

/

mentio Ordinationis , nifi illius, per quam Timo-

J

crare Sacerdotes atque ipfos Epifcopos , potéítque

theus fuit confecratus Epifcopus , adeóque Epi-

infignire Sacramento Confirmationis , quod non

A

Ícopatum inter Ordines cenfet.

nett

Ratio eft : quia

poteft fiplex Sacerdos. « Vide infà 3. N,IV. Ad-

E pikqpams eftgradus eminens in Ecclefia DEI , &

vertitautem fapienter Laym. e.3. z. 6. Epifcopatum,

quá

«ontinet poteflatem conficiendi Sacramenta Con-

hic non efle accipiendum in fenfu divifo & in-

dum

firmationis, & Ordiriationis , quorum alii Sacerdo-

d

completo, folüm fecundüm poteftatem ordinandi ,

tes fimplices non funt Miniftri ordinarii , etiam va-

& confirmandi , quz Sacerdotio in Epifcopatu

j

u

lide

conficiendorum.

De quo plura inferiüs.

fuperadditur.

Hzc enim poteftis pracise fum-

JH

Scdais : peromnem Ordinem confertur poteftas

pta lon

[9]

o

e minor eft, quàm poteftas confecrandi

l

[

|gre

in Corpus Chril

i verum: & Ordines diftinguuntur

Corpus & Sanguinem Chritti ; quippe, qui. major

juo

per diverías poteíTates & minifteria in ordine ad Sa-

& excellent or poteftas nulla homini conferri po-

üref

cramentum , « Sacrificium Corporis & Sanguinis

teft. - Sed debet accipi Epifcopatus in/fenífu com-

dite

Chrifli : fed per Epifcopatum non confertur fpe-

pofito & completo , quatenus neceffarió fupponit

1

cialis poteflas in Corpus Chrilli verum : neque

& intrinfecé includit fimul Presbyteratum. ac-

(

enim Epiicopus ullam habet poteflatem in. Corpus

ceptum, feu poteftatem conficiendi Corpus & San-

III/'

& Sanguinem Chrifti ,- quam non habet Presbyter

guinem Chrifli, & füperaddit illam aliam potefta-

[l/i

quicunque : ergo Epii'cïopgtus.propriä diftin&tus à

tem confirmandi & ordinandi. Eft igitur Epifco-

j

Sacerdotio non eíl. Refp. inprimis negando mino-

patus fecundüm divinam ordinationem major &

but

rem : quidni ? nam Epifcopatus mediaté faltem

perfectior Presbyteratu, ficuttotum continens ma-

u

dicit poteftatem in. Corpus Chrifti verum, quate-

jus & perfeclius eft fuá parte.

d

nus conílituit legitimos Euchariftie Miniftros ,

IV. Epjfcopatus ita completé famptus , eft fu-1$

h

Sacerdotes. — Nunquid Diaconatuse(t Otdo , quia

premus Ordoin Ecclefia DEI, ut nullus fit eo Or-

n'qï'ä- ]

continet poteftàtem ferviendi Sacerdoti ? Et Epi-

dofuperior. Nam primó ?Papatus , feu Pontifi-

lS;&

]

Íopatus non erit Ordo , cüm tamen contineat

catus fummus, etfià Chrifto in(titutus Matth. 16.

ml

poteftatem ordinandi Sacerdotem ? Deinde folüm

!

& Joan. 21. non tamen eftOrdo, fed dignitas cum

u^

probas quod fequitur.

fumma & univerfali jurisdiCtione in totam Eccle-

st

10 IL Epifcopatus non eft Or

do 'fxmpliciter & ;xd-

fiam fidelium Chrifti , qua'pofitá ele&ione legiti-

Dflaoxis

equaté diftin&tus à Sacerdotio : tum ob rationem

má c'odfertugä Chrifto perfonz ele&te , fine alio

mill'h

dictam , quia non continet *poteltatem Ípecialem

Sacramentali ritu , feu materiz G formz alicujus

[oruti

circaEucheriftiam , quam non habeat Sacerdos :

applicatione. — Eftergo Papa quoad Ordinemi me-

jf

tum maximé , quia Ordo fimpliciter diítinctus ab

1e Epifcopus, uti & feipfum appellat in litteris , &

i

alio Ordine,potc(fconferri independentet ab alio ,

Epifcopus reliquos vezerabiles /40s Fratres vocatz

VE[ |

faltem valide : fed Epifcopatus non poteft etiam

Secundó Archiepifcopatus, Patriarchatus , Prima-

validé confetri non Sacerdoti fecundüm omnes.

gt

tus fimiliter Ordine & jure divino nihil differuntab

[:

Eft igitur Epifcopatus Ordo inadequaté diftia-

Epifcopatu, fed folüm dicunt dignitatcni, & emi-

t

&us tantüm à Sacerdotio , tanquam totum à fua

nentiam cum aliqua jurisdictione fuper Epifcopos

1olüm jure Ecclefiaflico conttitutam.

Cardinala-

,rg[dü'

parte , quippe effentialiter includens ipfum Sacer-

d

dotium, & infupe

N

r addens poteflatem fpecialem

tus denique nec Ordo eft, nec per modum Ordinis

yott

*

eminentiorem ad exercendas aCtiones Sacramenta-

conftituitur, fed eft dignitas Ecclefiaffica, cum ju-

les ; quas fimplex Sacerdos exercere non poteft :

re eligendi Pontificem fummum , eique in nego-

0

f y

nimirum conferendi Sacramenta. Confirmationis 3

tiis Ecclefiafticis affiftendi , ipforum Pontificum

G Ordinis. Adeó , utE

authoritate conflituta.

Quz, fi aviduses,latiüs vi-

pl

pifcopatus adzequaté fum-

ptus igcludat duos Ordine

$ quaft partiales, fcilicet

dere potesapud Barbofam , & alios de bac materia.

o

D

'[ESbf'

Ordinem Sacerdotii, &

Ordinem partialem p:o- Ícribentes.

E:3

w—::

,Corol-g

"us

44. - $hool. S'acrm.- Pars 1 Gap, V, Se&l 1 r onsties Ord. mt Sacratm

E

j 13 Corallarinm! Quod fi érgo i feptenario nu«

lis. confertur 5 venim & proprié didum $a.

crámentum , dé Fide certuim eft apud omnes Cás

iero Ordinum fwprà num. 5: affignato , nomine

tholicos: Ex verbis Chrifti: Hoc faeite n miam

Presbyteratàs vel Sacetdotii comprehéndas uttum-

commemoratianem , ut mox pátebit: definitüm à

que Sacerdotium, majus; & minus ; adeóque etiám

dotiumi riajus; jámi

Coóncilio 'Tridentino: imptimis féff. 23: (4m 3«

Epifcopatum tanquámi Sacer

defirlit : Si quis dixerit Ordinem five (acram Ordi-

vidés conítare fibi illum feptenarium) numérudi

nationem ,non e[fe verium & proprie ditium Sacra-

nec effe plüres ; quàm feptem Ordines. Si veró no«

minii Sacerdoii intélligatur folum fimiplex Sacer«

mentum à Chriflo "Doumino inflitutum c. anatbe-

maft. Idémque docet i

bidem c. 3. dicens: Cim

dotium ; jun&to Epifcopatu reVerà etüht 8. Or«

dines ; etíi hié non foleat feparatir nufherari , eà

Scriptiera teflimonio , Apoflolicá traditione, é Pa-

trum. inanimi confen[u pev[picuum fit per (acram

quód non fit ita diftin&tus à cateris , ficut c&teri

inter fe, cüm effentialitef iricludat Sacerdotium ;

Ordinationem , qua verbis & fignis exterioribus

urdidum eft. Et cetté flon irumerandumi ut di«

perficitur , gratiam confetri , dubitave nemo dt«

ftinctum Ordinem , cenfent corimuniüs Theologi

bet, Ordinem e[fe werà proprià unum ex (eptem [au«

&e Ecclefie Sacramentir. Ratioeftergo. Quia ubi

cum Vafquez difp. 340: €. 4; Numerandum auteri

eft externum fymbolum à Chrifto infütutum , cum

cenfent Canonifla plerid; , nec páuci Theologi cum

bus favet Ana-

ánnexa prorniffione gratiz , ibi elt verum Sacra-

Valentià te: 44diff. 9. q: 1. pun.2. Qui

E

3

cletus Papa fuprà relatus

*

. Sacerdot um

Ordo bi-

mentum:atqui hic habemus externum fymbo-

lum & cztemoniani , videlicet manus impofitio«

artitus efl... Sed videntur peffé conciliari eàdem

diftinclione fuprà pofità s. 1x. ex Layman; fi Es

nem &c, cum promiffione gratia telle Apofítolo

1.lim. 4. Nolt nfgligere gratiam,qua in te eft , que

pifcopatus aecipiatut complctä,- prout includit in

fe Ordinem Presbyteratüs, utique diítin&tus ab eo

data efl tibi per Prophetiam cum impofitione maunt

um Presbyterii. Et 2. ad Tim.. 1. 4ddmonto te , &t

Ordo éehferi & numerari non potell; — Sin vero

áccipiatur incompleté fecundüm poteftatemi or-

refufcites gratiam Dei , qua e[l in te y per impofi

dinandi , & confirmandi , quam Ordini Presbyte-

tionem fmanuum mearum. Sic Apoltolus: eà

ratüs füperaddit , negari non poteft, quin fint di»

ipfo fignificans illam cxremoniam effe divinitüs

inftitutam ; neque enim tam certó affirmáflet per.

flincti Ordines : quia diverfi funt gradus poteftatis;

inter quos ab uno ad alterum afcenditur, ut docet

eam conferri gratiam , nifi de ea Chrifli inftitutio-

i ac promiffione cognoviffet. Quare hac ipfa

Cajus Papa , Epiftolà ad Felicem Epifcopum.

ceremonia impofitionis manüs femper ufurpata-

/

SEgCcTIO liL

fuitin Otdinatione Diaconorum , & Sacerdotum,

ficut videre eft./— 4&F. 6. 3. ad Tzm. 4. 2. ad Tim. i.

Sítue Ordo. Sacramentum , quando. d&*

Accedit perpetua traditio Ecclefis ; Authotitates

quomodo à Chriffo infitutum.

SS. PP. laté citatas videre potes apud Bellarminum.

? quinam in [pecie ?

€. 3. ac etiám Layman eit, cap. &. 4. 2. Nam ex--

$UMMARIÍIUM:

fcribere etít tibi utile ; milii ta

&

d nimis opero-

i&, Ordo «f Sácfamentum,

fum effet.

ium à Chriflo in &

ltima Cena , explicii? qui;

« AT

1e. lnfütu

dem quoad Saverdotiurm ;

- Inflitutum à Chriffo in ultima Cena.

1'7; Etíi

mplicità faltem quoad alios Ordines,

18.. Eorfegpque gnaterias &v formas,

Cetiams

L. Y 7 Xplicite quidem quoad Sacerdotium. Ita da-16 -

20.. Prebabiliffmà. omnes. Ordines [umt. Sacramenta , ficut

ré docet Concil;Ttident. feff. 22. cap. 1. di-

3g. Ordinatio Epi[eopi efl ver? e propri? Saeramentum.

cens: Domuinus Corpus (f Sanguinens fumm fb

a7, Efiam ut difiindia ab ordinatione Presbyteri,

ï

18. Qualiter [eptem Ordines dicaniur. unum , & plura

[peciebns panis &* vini, Deo Patri obtulit , ac ub

Sacramenta d

eorum fymbolis , Apoffolis , quos timc Novi Teffa-

|

ASSER TIO.

menti Sacerdotes couflituebat , ut (umerent , tradi-

dit, G eisdem, eorimque in. Sacerdotio Succefjuri-

; 14?

Kdoefh Sacramentum à Chriflo Damino iv[Hi-

bus, nt efferrent , precepit per bet verba: HOC -

tuttm in ultimaGQana : explicite quidem quo-

FACITE IN MEAM COMMEMORATIO- :

ad Saeerdotium Ó* implicite quoad. alios Ordines ,

NEM , sti fémper Catholica. Ecclefia intellexit , a

[icut &* corum materias & formas : atque probabi-

docHit, Klaec Concilium. Tutic ergovChrifïus ex-

liffime omnes , tam minores , quam majores Ordi-

plici? inftituit Sacerdotium. Et quia Chriftus Do-

mcs Saeramenta funt $ qnanquam d valde incer-

tum de minoribus , nec valde certum de Subdiaco-

minüs Sactamentum , & Sacrificium Corporis & .

Sanguinis fui volebat effe perpetuum , utique Apo-

natu : at qnafi certum G prop? fidém de Diaconata.

flolis, eotámque Succefforibus fimul contulit po-

[f

Certiffimum de Fide de Presbyteratu, & con[equen-

ter etiam Epifcopatsi complete Jumpto. Efttota par-

teftatem ordinandi alios Sacerdotes & Miniilros

l

Ecclefiz , ut per fe clàm eft.

l

tim de Fide , partim cotmmunis DD. Senteritis; ut

Il Et implicité faltem quoa

d alios Ordines Ti

patebit explicatione folità per 6$.

l

Nam Chriftus in ultima Cana unà cum Sacerdo-

lil

& L

tio, tanquam principali Apoftolis fimul contulit

ln

Ordo efl Sacramentum.

reliquos Ordines , tanquam quid fecundatium ot-.

N

fe nimirum. Ordinem , feu: facrám Or-

dinatum;ad á&um principalem Sacerdotii fcilieet. -

lal

dinationem ; quà poteílas illa fpirituas

confecrationem & oblationem Corporis G qangm-

^i

' ,f-Es

s

d

" d

*ïh&ol;-Säcum.Pm l. €ap, V. Seä?.—k Il, 42 onues Ord, fmi Saca; — ag

M

[

Ü

folet, poluit &n

L

1

iis Chrift,/ Rátio eft: quià fine dubio Chriftus

práter sdanium impofiióhéni ,

"n

inftituit Saeramettam & Sacrificiümi Corporis &

Aliá matéria exbiberi , pér quatà & Altavis minia

ii

Sanguinis fui fieri cum debita féverentia ; & fole-

Jierium $ & alia esinexa officia Diaconi fignificaveus

^

mnitate: & ideo qüibus dedit poteftatem confe-

tari Sic Layman: Eadem ett ratio iu áliis Ordinibüs;

'Tdii

crandi & offerendiCorpus & Sanguinerii fütím,tan-

» Ill

[f

quam principalem ; eisdeni etiarr contulit poteftas

Bulabilifimà à

mats Ordinés [ugt. $a«

li

tem ad idem Sacramentuni & Sacrificium debite

£f AsAeénid;

s

u

conficiendumi & offerenduri; debité miniftráridi ac

€

Robabile utique;

d valdé inteitini de Mi-30

'Di.

inferviendi , quod eft officiuti aliorum Ordinum :

'p

7

soribus. Ptoba

:

lits eXtrinfeca magria eft;

(tnj

atque adcó tunc imiplicité faltem . etiani reliquos

eX authoritate gráviffimotüm: Doé&otüri it4 do.

r

Ordines inftituit; ob eandem rationem ; eisdem;

€entium : D; Thomas; D. Bornáventurd; Séotus ;

eorímque Succefforibus. conferens poteftateni or-

T

Richardus ; Paludanus, alii cum Valeiitia feépra cit.

dinandi (imiiliter alios ininifttos fecundarios; relictá

punit. 4; Laymati c. 4:» f; quidni adhareamüs &

v

ïl.a ukv

ipfis forté poteflate gradüs illorum minifttorum

ios; Probabilitas intrinfeca noii fperienda fumi-

, QUi

congrué diftribuendi: nám ipfüm Chriftümi per

tur eX Conciliis; . Nari Conciliümi Florentinumi

X

1e illos gradus Ordinutm ita diftribuiffe ; nobis ex

in inflrutHone Armenorim: cüni omnium Ordi-

W

nullo capité conftat. — Echinc ültetiüs

iium ; étiam /Minorürii materiam & formám affi

ofito

18 ll Sicur eorum materias & forinai. Namfi-

gnáffet ; deinde abfolüté prosüntiat; Orditem ef

cut Chritus Dominus tunc per poteffatem Excel.

goüo!o

Íe Sácramentum , nullám faciens intér Ordines di-

lenüz , Apoftolis conferens Ordines.folo verbo

ftinctionem : efgo fentit oirines effe Sácrámentum;

hw

fuo, non adhibuit certam aliquami miateriam &

^títl

Siniilitet Coficilium. Tridentinum gf 33: 6 3;

pa

t

formam , qualis nunc adhibetur ; (ic nec ipfe infti-

omnes illos etiari Minores ordines ernumetaris

tuit, & determinavit in particulari máterias & for-

nj

pofteà eap. 3. abfoluté & indiftindlé affitmat ; Or-

:nas facrorum Ordinum , quales nunc adhibentur;

j d

dinémi effe Sacramenturn : fimilitétqué ca». 3. aba

yinti

cxplicité , fed cantàm implicite , dans fcilicet Apo-

foluté & indiflin&é definit i /qui5 dixerit Ordinen

ftolis, eorimque Succeffotibus ; adeóque Ecclefize

[et s

fet. [atfam Ordinationem son effé verà c* proprià

fuz poteftatem , aliquo demum fenfibili figno con-

Satraméntum. (6. anathema |fit;

Cüi ergo

u

ferendi aliis poteílatem confecrandi -& offerendi

C ipll

Coricilium füb eodem termino loquatur de Or«

Corpus & Sanguinem fuum , atque ad illud debité

dinibus Majoribus, & Minoribus, fenfum commu«

PMJ

inferviendi. Signa autemiilla fenfibilia in particu-

Qtufm

nem Ecclefix inferre poffumüs, etiam voluitfe fi-

i.l

lari. diftinclé fignificantia fingulorum poteftatemi

gnificare minores Ordines effe Sacrariienta.

Acs

Ordinum determinanda Apoítolis ac Ecclefiz re-

r

cedit j quöd etiani illi coiiférantu£ €uim traditione

liquit. Ita Bellatminus de ordine ci 9. fic loquens:

certz materii Grformie; cum inàgri cautela nori

pinuf

Credibile eft , Dominum inflituiffe omnes tflas ma-

&

iterentur ; nec femirz conferantür ab Ecclefia , fi-

terias Ordinumy,non quidem in particulari, (éd g&j.

cut alii Ordines imájores. — Verüni cümi li&c non

- j

seratinz, monenda Apoflolos , ut Ordines conferant

admodüm urgeant , tes mariet incertá; & oppofita

per ceremoniam inflrumentalen; quibus jgmfmkea'

fententid negans ; ác folüm Sácrainentalia ab Ec«

tur eorum pote[Las C? c. Ità Coninck cum Layman e;

clefid inftituta agnofcens , fatis probabilis; quam

f

$-- 6.infine; Comitolus eumGobat cefm 3.9. £ X.

abfoluté tenet. Navarrus. Masi; c, 12:9: v8:aliíss

Et omnino videndus Diana p. 10. tra£t. t y.refol. 6f

que citátus laté probat Vafqüez 3: p« difp. 2 37:

"

plurium authoritate ruüniens lianc doctrinam con-

c; 2: & probabiliffimatü vocat Sancliez !; 10. 4e

"1

tranonnullos. — Et nos iterum ex profeffo in parte

AMasr. dt]þ.' 319 17:

z

a. bnjnus Tbool; Sacrament. m de Sacerdatios

II 2Magis probabile, dt noutaldé cérisum de Sub.àt

fije

19 . 1V. Neque inde inferendum eft, quod Apoftoli

diatosatu, Sàcramentum effe Subdiaconatum do«

il

vel Ecclefia poffit inftituere Sacramentum , aut noi

cent DD. cottimüniter ; & longé plüres pratef nos

j

(

.omnia Sacramenta effe immediate inftituta3 Chri-

ininatos;

,W

fto Domino. Non enini Sacratientum inftituit

Ratio éadeni ; qu& füprà à fortiori at ex

Íe patet; Et fpecialius movet; quód Concilium

ATH

Ecdefia, fed in Sacramento jamà Chrifto inftitu-

ts

Tridentinum éit; can; 3; defitiens Ordineim feüfas

to, & aliquo figno vel fymbolo fenübili conferen-

ctani Ordinationem effe Sacramentütni ; falteim vi-

Iu

. do(quod in ptimitiva Ecclefia maximé fuerat im-

deatur comprehendete Ordines Majores & fcros :

b&uxD*"

pofitio manuum ad diftincté (ignificandum ejus

Subdiacoiiatus autei nümieratur iütet Ordines fa«

( g

j*

eitectum & poteftatem collatám ; poteítate fibià

ctos , & voto cóntinentix ; ác Horaraimi obligátios

T

Chriíto reliclá, certa (igna fenfibilià materiz & fora

fié adflricluseft: ergo &c. —Verbi quia & hoc

nm hr

m determinavit: üt in Sacerdotio paténam cum

fiori valde utget ; manet resnóü valde certa ; & non

Mi

hoftia, & calicem cuti ivino : in Diaconatu tradi«

improbabilis oppofita Sententid negans ; nimirim

tionem libri Evangelioruni &c. qu& fine dubio à

tam Subdiaéonatuin , quàm Ordines Minores etfé

d

Chriíto in Ípecie 'non erant inftituta, & forté in pri-

Sacramenta; fed effe folüm: Sacramentalia quedam

SaccrïF'

mitiva Ecdefia non ufürpata , ut làtiüs patebit; cüni

ab Ecclefia inftituta pto fnajori decore faerofancts

conti

de Sacerdotio. - Quare ( ait recté Layman cet.cap. y«

Miniíterii Altaris; — Magifter , Durandus ; Cajeras

um

25 n fine loquéns deDiaconatu ) eibil refert, quod

hus , alii apud Vafquez eitatum difp. 2 38. 'TuTys

n primitiva Eccl. Ordinandis Diacónis non fuerit

fo,mane mecum in coimmnuht Senäcntiäjää übiqllö

s

augli&ris.-

exbibitus liberEvangeliarum, aær/!-?'rgïile,gtz huna

Fj

has

Lj

N — 7/91:0!. Sacram, Pars 1. Cap. V. Sedd, H 4u — Ord, Jinit Sacramm.

j

2

D)

P

1

$. IV.

[

IIl; Quafi certum d. prope fidem de. Diaconatu.

D

Sacrum Diaconatüs Ordinem effe vere G proprie

Quid jam iterum: de Epiftopatu? -

!

Sacramentam à Chrifto inftitutum , ( contra folos

Larum eft Epifcopatum complet? fumptum 24

i

L.

ut fimul itcludit utramqueOrdinationem

Durandüm & Cajetanum ) docent unanimiter.

z pro

omes Theologi antiqui & recentiores , ut id-me-

Presbyteri & Epifcopi, effe Sacramentum. — Sed

ï

]

rito pro certo habere velit Caftro - Palaus apud Go-

adverte, per Epifcopatum fic completé fumptum

bat»sm.84. . Et Vafquez dif. 238. Ícribat , non

potius intelligi duos- gradus Ordinis Presbyteralis

& Epifcopalis fimul.conjunctos, quàm utriusq

uc

videripoffe negari absque errore in fide; eó quod

ïï'

Condlium Tridentinum feff. 23. C«s. 6. definiat

Ordinationis , quz funt. diftinctz & difparate, &

!

eífe in Ecclefia Hierarchiam conftantem ex Epi-

fimul conjungi non folent , etfi una alteram necef-

l

Ícopis , Presbyteris, & AMinifiris : ubi certé faltem

farió preefüpponat, ut x4. 9. dicdum., Quz-

(

^

Diaconi defignantur nomine Afmiffrormm : ergo

flio ergo eft de hac fpeciali diftin&ta Ordinatione

faltem hi funt pars conftitutiva hujus Hierarchie ,

Epifcopi. T. An fit Sacramentum? 2. An fit Sacra-

f

mentum diftinctum ab Ordinatione Presbyteri?

feu ftatüs & Ordinis Ecclefiaftici.

Idémque Con-

ql

cilium ibidem can. 3. definiens. facram Ov dinatio-

Dico ergo ad primum quafitum.

o

x

[

nem cíle Sacramentum , ad minimum Diaconatum

l. Ordizatio Epifcopi ef

vpare

& propriä-Sacia-zfj

debeat comprelïcndefe.v 2. Septem primi Dia-

seeutum. ita contra S. Bonaventuram , Richar-

d

dum, Sotum, Covarruviám, alios quosdam omnino

coni 44&. 6. ab Apoftolis ordinati funt per manás

impofitionem , per quam fecundüm Scripturam

- communis DD. quos congerit, & fequitur Layman

& SS. PP. confertur gratia fanctificans , feu Spiri-

cit. c. 4. z. 3..alii Recentiores paffim. — Ratio ell:

tus S. faprà cit.. 2. Timoth, Y admoneo te , mt refu-

1. Quia ipfum Concilium "Tridentinum fef. 23

c. 3. & DoGores omnes probant facram Ordina-

Jeites gratiam D E1, qua efl in te , per impofitioneno

mausnm mearum. D. AmbrofiusT. de. dignitate

tionem effe Sacramentum. eX teítimonio Apoftoli,

49 4

20 T

Sacerdotalie. y. Hosr

npontt manus, DEUSlare

1. Timoth. 4. & 2. Timotb. 3. defcripto füprà sanr.

4

J

A r

Av kl

.

ue de fa&o ia Ordinatione

gimr gmtiaw.

299. quibus locis folüm eft fermo de Epifcopatu:

Diaconi Epifcopus ei imponit manus dicens: ac-

nam Timotheus à Paulo ordinatus erat Epifcopus;

cipe Spiritum S. id eft; gratiam SpiritusS. . Ubi au-

concurrentibus etiam aliis Epifcopis $ quein con-

|

tem eít fignum fenfibile, materia & forma cum

curfum Apoflolus vocat Zepofitionem manunm»

rv

Presbyt'eri:, uti notavit D. Chryfoftomusin eun-

píomiffione & effeQu gratie , ibi eft. Sacram-

i

tum: ergo &c.

3-

uia Diaconus ordinatur ad

dem locum bem. 12.dicens: INon de Presbyteris

miniíteria valde facra, ad que rité obeunda fpecia-

hos in loco, fed. de Epifiopis loguitur , meque enim

ligratiàindiget. — Nam quamvis illi primi feptem

profetlo Presbyteri ip[um erdisabaut. 2. Quia E-

Diaconi exprefsé folàm legantur in.Scriptura con-

pifcopus ordinatur per figna fenlibilia , materiam

ftituti ad miniftrandum menfis, non tamen;id fo-

& formam, fcilicet impofitionem manuum trium,

lum vel precipuum erat illorum officium. . Nam

Epifcoporum , & verba illa energeticaab omnibus

]

Diaconi antiquitüs etiam diflribuebant Euchari-

fimul prolata. — dccipe Spiritura fantlmm: quà ce-

ftiam, uti teftatur Juftinus Martyr. 4polog. 2. & pa-

remoniá aperte fignificatur conferri gratiam Ían-

[

tet de S. Laurentio : legebant Evangelium: ut de

&lificantem, juxta nuper di&ta de Diacono s. 22.

S. Stephano primo Diacono teflatur S. Augufti-

Ordinem homo deítinatur ad

3. Quia per hunc

4

nus: Diaconus erat , Evangelia legebat : imó. &

'minifteria valde ardua , videlicet confirman:

di fide-

x

[

verbum DEI predicabant , ut de eodem S. Stepha-

les, & ordinandi Clericos; ergo credere oportet

i

no, & Philippo teftantur AQa Apoftolorum: &

gratiam ei annexamveffe ad talia nnmia rité & di-

plura ejusmodi facra Officia Diaconis attributa à

gné obeunda.

[

Conciliis & SS. Patribus apud Laym. e. 4. 9. 4. &

II. Quoad

fecundum quafitum, ita fcribit Lä&-z& ;

alios Doctores paffim.

Ad ejusmodi autem aCtus

man eodem c. & n. 3. $.NNotapdum vero. LreerOre

utique requiritur fpecialis gratia, ut digué peràgane

dinatio illa Epifiopi , qui ante nece|favió Preshyter

tur: ergo Gc.

e[fe debet , facramentalis [it , non tasnen e[f Satvée

23 V. Certiffimum de fide de Prek!zytamm./ Pres-

mentum diflinüum à Presbyteratu, fed Ordinatios

byteratum feu Sacerdotium efle verum Sacramen-

xem Presbyteri in effe Sacramenti babitudiue 0

tum , de fide tam certum eíl, quàm certum eft ab-

rali magis perfitt , & confummat , eà quod wenue

folut& Ordinem effe Sacramentum, quandoqui-

diflintlnm Charailerem animo imprimat , fed Cha-

dem conftat. nulli Ordini magis ac certiüs conve-

ratlerem (acerdotalem intrinfece amgent p periee

I

nire hanc dignitatern : de quo enim alioOrdine po-

ciat , ut Ordinatus jam non tantm SS. Eucharte

tiüs id credendum íit, quàm de excellentiffimo

fHian couficere , fed etiam ad conficiendum alios ov*

ü

Ordine Presbyteratüs ob a&us fuos preítantiffimos

dinare pojfit.. Sic Layman, fic Authores ab ipfo ci-

& plané divinos confecrandi & oíferendi Sacra-

L!

tati... INefcio, 7jre, an fatis bene capias. Certé ne-

&

mentum, & Sacrificium Corporis ac Sanguinis

que mihi per omnia bene animo fedet hzc doCiri-

r

LT

Chrifti , abfolvendi à peccatis;, aliéque Sacramenta

na ; loquamur pauló clariüs.

miniítrandi? ad quos actus digne exercendos uti-

Ill. Probabiliffimum .eft. Ordinatio

nem 'Epi-ï-'l |

l

que fpecialis & magna requiritur gfatia. . Undein

Ícopi fpecialem, ut diflinctam ab Otdinatiene2

li

Concilio Tridentino fef; 23. Cas. 4. definitur:

Presbyteri effe Sacramertum. — Ita ( contra plures

per Ordinationem Ptesb

fte Go-

i

yteri dariSi)jL'itum $. im-

graves Doctorcs ) plerique Recentiores , te

primique Characterem.

9

D

r

,?Ibebl. Sacram, Pars. 1, 6'4[7 V, Se£L II de Mieteria & Foriua Orä,

47

at . num 86 verofimillimum judricant:, propte

dotium velut complementum & principale attri-

aece[fitatem divina gratie ,'quà fpeciali eget Epi-

Ti

butionis & omnes omnino Ordines ad SS. Eucha-

p

feopus ad ia muniavite peragenda, — Etenim hoc

riitiam velut finem principalem: adeóque & per at-

d

ipfum direQé probant rationes allatze fupra n. 2 5.

tributionem , & per unitatem finis, moralitet ver&

m

prefertim fecunda & tertia, ut confideranti pate«

&onítituant unum Sacramentum.

; bit,, Qudmadmodüm ergo fupra num. ». dictum,

Epifcopatus adzquaté fumptüs duos dicit Ordines

zi

SECTIO IIl

u

(s

M

11

pardales , ita quóque :duo dicit Sacramenta partias

De. Materia , €9*. Forma Sacramenuti

,

lia, eo modo, quo in Ordinatione Presbyteri colla-

i

W

Ws

tio poteftatis in Corpus Chrifli verum , per tradi-

-Ora'z;nis generattm , ejusdémque cAti-

x

»uire.

P

V

tieaem calitis &c. & collatio poteítatis in Corpus

3

Chriti myfticum , per ultimam impofitionem

SUMMARIUM.

IY

t

manuum, poffunt dici duo Sacramenta partialia

às. Mareria Ordinis alis remota , alia proximas

e]

five deinde ïmþri'mant'dubs Characteres partiales,

3e. Forma junt verba ab Epilcopo prolata,

31, Traditio :a

quod. verius, five Chara&ter in priori traditione

Epifcopo,

£eYià . t^ pfolu:-;'o forma fievi debont ab eodom

"

7

eit

- coliatus, poftea folàm extendatur, ut aliis placet,

s. Nen tamen nece]|nrio [inpulis evdinandis feor[frgn,

N

. de quo alibi fuo loco.

Eádem tatione difcurren-

34« GuAlis requiratur contadluc mareyiaa

of

dum de Presbyteratu, &-Epifco,pätu'. Simplex er-

35. Probaliliff s? ad valovem Q

effentiam 'nu?lus vequiritur

l

contácius ;

£o Sacerdos habet poteftatem in Corpus Chrifti

86, Depracepto tamen nece[Jarius eft tontadlns bhyficus prae

04

verum , & confequenter in. Corpus. myfticum

fertim in Presbyterazm.

Lf

quoad aliqua Sacraméntà : cui Epifcopalis Ordo

37* G)ui dcbet fieri fimultempore ,

0r

L

folum fuperaddit poteltlatem completam quoad

Jatione forina.

falreiy shorAlitey um pros

reliqua Sacramenza;fcilicet Confirmationem & Or-

38- n contadius illa debeat e[fe iminidiatuyt :

*ïp()ï j

39. Minifler Ordinis xalidé co

dinem. .Jam reflat expedienda vulgaris dubitatio.

confecratus.

nfereadi e(f bmfn'.e' Epifcopus

)'rit r;f

Di

28

IV. Ergéne feptem Ordines , fiagali Sacramen-

40. l/que[olust mom itemo non cob]ee?;!fus $.

n

tà , ermt [eptesg Sacrameuta , an unum tantüm ?

41. Saltem refpeétu Sacerdoril valid? copferendi ;

&. Omnino funt feptem Sacramenta realiter. &

n

42. NamOrdines Minores , £ primam Tonfuram tmf&n

ARh

Ípecie infimá diflincla: cüm omnia conveniant in

, etiam pol[umt presbyteri Cardinales , 6p quidam zAbbas

te$5

11 elll

tatione generica Sacramenti Ordinis , simirum .effe

4 3.7 Probüäiliü: tamen ['uï: .Ia/m'tkm.

Sacramentum , vel caremoniam [acram , quà Or-

iyerts

44 Etiam Dinconatum (». Subdiaconatum vx commiffen

2777

dinato [pirituolis: poteflas confertur. crrca SacrA-

Papa conferre poteft fymplex: Sacerdos,

mentum , & Satrifiium Eacbariflie ; & differant

46, Minifler autem Ordinislicité comferends,.

i

p,i;r particulares differentias, ut ex eorum defini-

474 Eft folus Epifcopus proprius ibfjus ordinandi,

Verat

tionibus mox affignandis conftabit , (üntque fepa-

49- Qui petejr effe proprius ejusrazione *vel eriginis , «uul r

micilii ,'vel beneficii,

yftium

rabiles ab invicem.

Sunt tàmen fimul ; & com.-

yuibus

&0. Quinam dicatur proptius ragio.

muniter abfoluté dici debent unum Sacramentum

num, 43.

D

neé originis ? qfque ad

i

i

j -

inter feptem Sacramenta, tum ob pradiclam uni-

$2* Quinam [it. pro

P

tius razione domicili Ufq

uead 5,56,6-

tatem fpecificam fubalternam , tum ob unitatem

56. Quis fs Epi[copns proptius ratione beneficii ?

"m

moralem finis , quia omnes Ordines ordinantur

w

EUR

I

f

ad.unum finem principalem fcilicet Euchariftiam ,

yi

Quaefl materia i farma Sacramenti Ordinis

Ícu confecrationem & oblationem Corporis &

u

Sanguinis Chrifli, velut actum totius Sacramenti

generatim loquendo

Otdinis principalem & nobiliffimum. Quare , fi

! Ateria cujuscunque Odinis elt illares , er29

exdictisinferatur. — Sifeptem Ordines fint feptem

W Brenjus rraditionem confertur Ordo. . Exptef-

17

Sacamenta ; ergo univeríim fünt plura Sacra-

sé Concil. Florent. zv decreto waionis.

Duplex er-

[L1d

menta, quàm feptem , nempé tredecim : imó nu-

goeít materra cujusque Ordinis: proxima &* re«

mota. iVlateria remora eít inftrumentum illud , feu

H n

merato etiam Epifcopatu , Aqu?atuorf.iecim. * Aut

fimpliciter neza confequentiam , ob rationem di-

tes aliqua palpabilis, que àb Epifcopo ordinante

ljn

l

am :'quia ícilicer oranes feptem Ordines cen-

traditur ordinando. Materia proxtm elt ipfa tradi-

jut

fentur unum Sacramentum ob unitatem pradi-

tio materiz remotz , uti docent paífim Theologi ,

n

'Ü

&am finis: aut doctiüs ( ut aliqüid philofophatus

& Canoniftz.. Utramque materiam complectendo

u

effe videti poffis ) diftingue confequens. — Sunt plu-

dic: Materia Sacramenti cujusque Ordinis eft tra-

( p

raSacramenta, quàm feotem , quoad fpeciem infi-

ditio inftrumenti, feu rei alicujus ab Epifcopo fa-

"

f t

mam; concede confequentiam , & nega abfurdi-

&aordinato ad fignandam poteftatem ac Officium

: MW!

tatem. Sunt plura &c. quoad fpeciem fübalter-

particulare Ordinisfufcepti: utin Presbyteratu eft

740]0 M

mam:negaconíequenjam. —Ouia omnes Ordines

traditio caliciscum vino, & patens cum. hoftia :

'D[[f ne-

eonftituunt. unam fpeciem fübalternam Sacramen-

in Diaconatu eft traditio libri Evangeliorum &e

dof;x:

ti in genere ; & in ordinaria Sacrementorum divi-

prout fpecificabitur in fingulis 5e27. y.

fione & numero cenfetur Ordo unicum -mem-

IL-Forma Sacramenu cujufque Otdinis funt

;

brum & fpecies fubalterna , eti varias continieat

vetba abEpifcopo , vel ordinante prolata impera-

ii

tivo modo , cum expreffione poteítatis per talem

füb fe fpecies infimas, (ic tamen irter fe ordina-

ordinationem conferenda : quibas nimitum ver-

t*

tà5; utomnes rcligui.Ordine»s teferantur ad Sacer-

bis

I

UM

4

»

ii

d

E

?beol. Sgcmm, Pars 1. Cap.vïf.. Sect. ïlü', de 'Matæïia z's** Fai*m&-; Ord.

teràtu , utfe &t hos citiüs expediret; primö?r'csbj—

bis utitur Epifcopus trad

ens , materiam ..rema:.ain á

ad quod affumitur

terato porrigendo calice

m &jpaternam , pronum-

ad fignificand um Miniflerium ,

dicendo:4ccipiendi potefla-

1

ordinandus. Concil. Florent. f[upra .4

llegatum. Ut

tiavit in plurali formam

tem offerendi &t

eandémque.re

petiit non ftatim,

1

in Presbyteratu: aecipe poteflatem

offerendi Satrie

tam pro vivis ,

uando perv.enit

ad fecundum , ded folüm quando -

cium Deo , Mi[isque celebrandi,

ayum , & fic deinceps interjectis —

mine Domint. .. Eft defide , ex

ad fextum,vel o

uam defuntlisinno

fcilicet morulis , ne nimia fietet ditt

antia forma

ra

ditione; tefte Bonaciue, Pro-

/

perpetua Ecclefie t

H

;

3 contactu materie : neque petentibus aliquibus re-

[ä

feruntur autem ver

baOrdinationis imperativo mo-

[

o eftcollativa poteftatis , quá erdi-

petitioneni , potuit ^inquamperfuaderi, ut iterum — |

do; quia ordinati

uti in bonum Ecclefiz 5 ordina-

íüb conditione Formam repeteret , '&€ Materiam

natus obligatur

flerens ; id fine ullo prore

K

tus enim fit Minifter

Chrifti ix füe Ecclefia.. Hinc

porrigeret , conftante: a

exiflimet bomo ,ut

fus fundamento exigi. $

ic refert' Cardinalis de Lüue

Apof]tolus;

1. Corinth. 4. $i »on

oralitim lib. v. dub. 34. num.2.

( difpenfatores myfteriorum Dei.

o Refpox[or um v

MiniftrosChrifHi

Tndubitanter ex principiis. intrin

fecis aegans fpiffc

i

II Traditio materie , & prolati

o forma utig:

neceffarió -zepetenda

m illam Ordinatioriem : 'attae

debet fieri ab ipfo eodem Epifcopo, alioquin Sa-

"fub conditione

men potuiff

e ad

majorem quietem

cramentum erit nullum , fi. aut Epifcopus ttaderet

yeiterari.con

fentit Gobattza£L. 8.5.164. QCn- 409.

4

nateriam,&Calin: pronuntiaret formam ; cum pro-

latio forma fit Miniftri Ordinis, qui.elt ipfe.Epi-

f&q AN.Hl.

"

Plura citca h& infra Sg

D

fcopus,, vel ordinans, ídque in omni Ordine 5. aut

Qualis .r'gqäirimr contati us materia 1

Epifcopus qui

dem pronuntiaret formam , fed alius

y

Ordinarnionei ..

s

traderet materiam ,

faltem in Ordinibus Majori-

enfus hominum eft., ta

&uniulióe

bus, juxta c. Subdiacon:s d. 23. .INam in Or-

OQmmunis Yi

*

C

queim matert

a traditz :ab Epifcopo fpectare .

dinibus Minoribus; Epifcopo proferente-formam ;

ine

ab alio, nempe Archidiacono olim tradebatur. ma-

ad Ordinatuonem tanquam -conditionem

teria ordinando,juxta capat zicolyrbus diff. cádem

iqua non.

Ratio datur , quia per illum ipfum con-

*

4

t2Cum materi

x actio facramentalis, Epifcopi diri-

( prou

t notavit D. Thomas z. 3.4. 38. 4. 2.ad 2.

di&tis «.1.5. . 18. patet, eam

gitarad hanc perfonam , ut.inilla fuum citectum

Caterüm ex generatim

traditionem materig & pro

lationem formz debere

Producat:—äde(;guc qui-nullo modo, nec phyfice,

&eri ab Epifcopo frmnl terpore , non -phyfice , fed

nec moraliter tangeret materiam , non cenferi ordi-

moraliter tanzüm , fic ut traditio materiz , & pro-

natum. Sedquaílio controverfa elt inter Doclo-

nuntiatio formz ,'eti non omnino fimul facte ,

res , qualis requiratur contactus,,

an phyficus, an

fufficiat moralis? Contactum phyficum requiri ad

fed aliquantulüm uná alteram prcedente , velfub-

valorem & effentiam Sacramenti , adeóque effe

fequente, intelligantur tamen Íe invicem afficere.;

& unum .totale fignum Sacramentale: conftituere

peceffarium .neceffitate Sacramenti. affirmant gra-

[:2223

49

ento Co

j

l-

ad ngiücandam poteftr.-æm eo Sact

vifimi Do&tores. D. Thomas im 4. d. 24. « Y- 4- I« *

anud im opr[c.

latam. | Verüm quia traditio -materiz neceffario

Paludanu, Sylva/fer,(ängclm,('ajet

epud . Layman. citand. — Bonacina ,

"

(afivo - Pal.,

DRRT . h

complenda eítper acceptationem Ícu contadtum

bis forma: accipe , &c.

elit.

Probant;tum ex ver

ordinandi , ideo qugad hoc fpcciavïiüs agendum

MU

quz fignificent imp

erium erga Ordinandum , cui

is fatisfacere debet capiendo externum fymb

olum ,

IBÍ—— -

s;

IV. Noneftn

eceffe , ut tráditio iaterig cum

rolatione formz fiat ordinandis fingulis feorfim ,

quod ei traditur : tum ex perpetua praxi Ecclefig, -

— —SÀ

fed válida & licita eft ordinatio , quà Epifcopus

g

Quz cum traditione materiz,ejus etiam acceptatio-

Zum tam follicite requirit : quz pra«

peu-

luribus ordinandis , fub una pronuntiatione for-

nem & contac

xis xper'tr.äditioncm ex C

hrifti inftitutione profedaa

main plurali numero, porrigit unam .materiam;

colicem, librum €c. aut fimul omnibus , quod op-

effe videatur. Contrà con

tactum . phyficum necef-. —

fe neceffitate Sacramenu , negant multó

j

timum, & in ipfo Pontificali expreflum.: aut fuc-

farium el

plures : dlbertus magn

us Vitloria evdrmilla ac ipfe

ceffivé fingulis, dummodo fervetur fimultas.mo-

que Recentiores cum

ralis : imó etiamfi aliqui in. continua fucceffione

Cajetanus i». um , plurés

-

tangerent aliquantifp

er poft abíolutam jam for-

antefignano Vafquez hic 4ifr. 246. «. 2. Layman.

L g. tratl. 9. c. g. f- - Heuriquez , Zambranut ;

mam: quia per illam continuam fucceflionem tan-

entium adhuc fervatur fimultas moralis materiee

Filiutim , Reginelám, D

ica[lilla , aliisque relatis; -

:

$

trall. 3.. Refl. 18 y. Gobat. tratf.

[

&T

ormz ,ut per modum unius figni moraliter in-

Diana parte 3«

Secundüm hosomnes abundefuffis

[

telligant

urt fundare unam ügniiïcatäoncm Sacra-

g.n. $7. alii.

mentalem. — Dico autem 4ligsantifper.

Nam fi

Eitj-

fecundüm plures etiam requiritur conta-

D

fucceffiotangentium ; poft abfolutam formam du-

&us moralis materiz , ut nimirum ordinandus ex-

f&

ten

ii

fio

ne manuum , indinatione capitis, vel alio -

dl

faret per notabile tempus. V. g. dimidium vel in-

aut amplius, omnino Íorma

quivalenti figno fignificet , fe materiam oblatam ab

Phl

tegrum quadrantem ,

Quia nimirum tontadtus in-

"aliquoties foret repetenda , 1

1e nimiüm diítet pro-

Epiícopo acceptare.

d

ftrumentorui ad hoc foliim defervit , ut determi-

Jatioformz à coma&u.materiæ: Declaro hoc ca-

Qu

fu facto , non fido.

net poteítatem , qu confertur perfcnae huic. Ad :

V1

33 . Epifcopus quidam Hifpanie confiderans mul-

hoc autem non eft neceffarius contactus moralis;

V

iaeflra-.

ac praedeins oftenfio figni a;ccptatienis. A]

T

'*'tiktkudincmr qrdi&andowm, prefertim pro Presby-

(:io»/

—

-

a

ho Sacrai Percl 6 TE dcMar d FOl

Sby.

49

nml

- - o de Baptifmo, Confitmatione, extrema Unclio-

ditione repetenda du »uti poít Lugo & alios.do-

Hf

ne Namfanofenfunemo poteít dici ablui, vel

cetrecté Gobat », 212.junclos. 185..— In Sacer-

l

n

dnungi;nili phyficé contactus.. Ego dico fequentia;

dote enim grave eftpericulum nullitatis Sacramen-

ij

L. Probabiliffimum eft, nullum plané conta-

torum Euchariflie , & Poenitentiz , graviümque

[

Vl

&um requiri ad valorem & effentiam, Sacramenti ,

damnorum fpiritualium fidelium ac ponnitentium ,

Jg

4n collatione feu receptione cujuscunque Ordinis,

Quare Sacerdos ita ordinatus interim abílinere de-

T

. laplerique ex citatis; nominatim Fafquex. ,. Laya

betab exercitio Ordinis , tam celebratione, quàm

ean , Gobat. — Ratiourgense(t. — Quia fecundüm

20

abíolutione : nec poffet licit? excipere Confeffio-

LLf

comrnugiffimam Sententiam cum D. 7hboma ; D,

nes, aut accipere flipendium pro Miffa.

uta

Bonaventnra & aliis , infans unius diei in cunis po-

im ]

nemo extra cafum neceffitàtis vellet abfolutionem

ii

teft validé ordinari Diaconus , Sacerdos, Epifco-

accipere , aut oblationem Sacrificii habere abeo ,

TW

pus : quisautem, amabote! in his reperiatur con-

qui füb .ejusmodi controverfa dubitatione ordina-.

1

ii

| ta&tus refpondens verbis illis accipe &*c. quo fcili«

tus fuit,nec eidem porrigere flipendium : aut redi«

qi

cet fignificetur acceptatio moralis poteffatis tradi.

tus beneficiorum. . Dixi t faltem Presbyteri, Nam

fitit

t&? Certé tactum phyficum non quates, nifi nu-

Diaconus , Subdiaconus , aliíque inferiores dubi&

gatorié; moralem etiam ftulté.. Atqui certum eft,

ordinati etiam in noftro cafu ,

quando nó tetigerunt

Aj

intrinfeca effentialia Sacramentorum, quoad mate-

phyíicé fymbola ,

probabiliter non tenentur ad

riam & formam , .eadem requiti tam in parvulis ,

quidquam repetendum.

Sic Lugo Refponforum

quaminadulis. Nihil autem urgent fundamenta

M

oppofitz Sententize.

groraliuus l.X. 0. 3. 7. 2. Granadus apud Dianam.

Verba enim illa : accipe po-

teflatem (c.

P. j tr. 13 vefil. 47. "Vamburinus cít, cap. 1. $. 7.

ynialh

'

de neceflitate Sacramenti non figni-

Gobatzwm. t91. Ratio eft : quia homo ille vel

ficant imperium aliquod dire&tum ad Otdinan-

vt

, Qum , ut capiat, vel manu tangat materíam exhibi-

jam etiam infignitus eft Sacerdotio , & hoc ipfo

| At

jam habet eminenter ínclufüum Diacenatum &c,

Xam; fed folumfignificant poteftatem fpiritualem

WY

conferendam Ordinando per exhibitionem illius

D. Thomas 3. p.4. 33. 4. f. fi veró non fit Pres«

byter,actiones ejus, quas obit, nemini fünt no«

Qp

fymboli, Ft cur, obfecro, requirarur conta&tus?.

du

xiz; efto fuiffet in ejus ordinatione commiffus ere

Ceriénon aliam ob caufam , quam ut traditio po«

tor fübftantialis. - /Vos tenetur , inquam , quid-

tellatis acceptetur , & acceptari

fignificetur : atqui

f fs

hoc dici non potetk

quamrvepeiere, Poterunt autema fine dubio boná

* càm Sacramentum hoc non

confcientià aliam petere ordinationem , ut in (i«

o

coníiftat in contractu, ficut Matrimonium , utpro-

Q52

mili & minoridubio dicam mox iterum s. /eq.

inde traditionem & acceptationem poftulet : quod

Hinc meritó commendat. Gobat s. 1 92. fedulita«

Atl é

ipfum non requirit ad valorem tactum aliquem

tem cujusdam Magiílri eztemoniarum , qui vi-

qucrfc

Phyficum: quantó magis collatio fpiritualis pote-

dens quendam, inter reliquos ordinandos, non te»

n ge

ftatis fieri poterit fine reali contadtu. per folam ex-

tigiffe librum , fed tantüm dexteram extendiffe ,

LAb

hibitionem fymboli factam homini prefenti, fup-

)

& receffiffe cum reliquis, juffit eum. mox redire ,

pofito ejus interno confenfu feu intentione ac VO-

ac realitet. contingere librum : additque absque

D

luntate faltem habituaii füfcipiendi Sacramentum

*

h&"

peccato . potuiffe omittere illam. repetitionem

e

ii

illud. . Expraxi denique Ecclefiz plüs colligi non

quà tamen pofitá, oportuiffe, vel certà conveni-

umv

poteft, quàm quód talis ceremonia

tangendi in-

ens fuiffe etiam repetere. formam.

]am pofito

J

, Tiramenta ab Ecclefia pracipiatar :

& meritó qui-

etiam contactum phyficum eífe de neceffitate Sa-

Eülleül

dem,

ut fcilicet traditio & acceptatio fpirituulis po

cramenti Ordinis , ulteziüs dicendum.

'ccp[iii'

teítatis ordinando facta exprefüiüs fignificetur , fiis

. IlI. Conta&tus materiz , quantüm eft de valo;gi

u

Aymbolum materíale, quo talis poteítas fignifica-

teSacramenti, debet. fieri fimul tempore cum pro-

ro

/g U manu ipfemet contingat.

Sedfat , füpérque fpe-

latione forma facta ab E

n hod

culationi datum.

Jamad praxin

pifcopo , non tamen phy-

3

ficé ,. fed moraliter , et

fi pauló poft , vel paulu-

it mw;.

Il Ceriffmum eít ,. contactum phyficum

|jac

materis in hoc Sacramento

làmante abíolutam pronentiationem forme Epi-

effe' & optimum ac fe-

Ícopi , juxta generatim dicta ». 81. — Nam quod

r U

cutifimim; & om

nino-etiam neceffarium necef-

fitate pracepti Eccl

tam parüm diflat , nihil diltare videtur, & adhuc

Laj

efiaítici , cui omnino obtem-

moralier verum eít dicere , quód dum Epif-

[bfm'

perandum eft ; áde

ó,utfine dabio mortaliter pec-

J

caret ; qui deliberaté omitte

copus profert formam , ordinandus tangat m4e

em

n

tet contactum phy-

teriam, ac fufficienter fignificatur , traditionem a«

r It

ficum ,

altem quando vult. füfci

pere Presbytera-

&ualem Epifcopi ab ordinando acceptari. . Quare

ndt

Áf

*

tum , quand

oquidem delinqueret graviter contra

rurfus vides validam fuiffe , nec neceffario, repetens

praceptum ,

" quu

v

àc morem univerfalis Ecclefie ; &

damordinationem illius sss pracedesti , qui poft

gudllS

tedderet ,

ac fuíciperet Sacramentum dubium :

nam autho

pronuntiationem formz , flatim revocatus tetigit

j 1

ritas tam gravium DD.' contadtum

librum: item illorum Sacerdotum , qui fucceffiv&

j

phyficum

ad valorem requirentium ut

ique reddit

Sententia

tangebant. materiam Epifcopo per-intetvalla mo«

d

millam oppofitam valde prob

abilem : at-

dica repetente formam, fwpra wHm. 33.. ltem

d

qui in ad

entialia

miniftratione Sacramentorum , quoad ef-

illius apud Lu

1

orefponf. moral. lib. 1. dub. 33. m.

Ulv

ulteriüs

oportet fequiopinionemtutiorem. Hinc

1.quià Magi

Í

o

caremoniarum parüm fui mune-

gt

talis Ordinatio , falt

em Presbyteri, facta fi-

i

tis petito , prohibitus fuit tangere calicem & pa-

AH

ne centactu phyfico inateri

& , neceffario fub con-

Ima s

j

Pans L. D& SACRAM.

L:

genaxn, dümQEpifcopus protulit verba illa fo

Accipe

Mu

$o

4 beol, Sacraim. Pars 1. /Gap. V. Sedl, Ml de Mat. ö'E)rma Ord. -

d. Ompnis Epz'fcopks þmk'c;!atust

decipe pate/fa'n;m dc. fed juffas tangere ftatim poft.

abfolutam formam : relpondétque moraliter cer-

.& Dcóque etiam excommunicatus, fufpenfus 38 --

]

- interdi&tus Epifcopatu privatus , degradatus ,

tum effe,validam fuiffe illam ordinationem,etmque

fecatus Caflro-Palans dicens, non eíffe de hoc du-

potelt validé conferre Sacramentum Otdinis cui-

]

bitandum.

uia tamen ^aludanns ; Sylv efter ,

cunque fideli : juxta. communiffimam DD. cum

D. Thoma, D. Bonaventuüra , Scoto /» 4. 4. 25.-

Gajeranus , ac Navarrus cap., 22. nnm. 17.eXi-

gunt etiam in hoc Sacramento phyficam conjun-

Ratio eft: quia poteftas ordinandi refidet in Cha-

Jl

&ionem formz cum materia; ego cum Gwbat

ra&ere Epifcopali indelebili, adeóque nullà cenfu-

non aufim hanc Sententiam vocare moraliter cer-

rá, nullà privatione Ecclefiafticà vel impedimento

tam : adeóque íic ordinatum optimá conícientià

Canonico impedibili , vel auferibili , quin eo femel:

terationem ordinationis quemadmo-

infignitus validé exerceat illam poteflatem ordi- -

poífe petere 1

ä

düm fecerunti

(ti Presbyteri , efi fuftrà. — At cer-

mandi. Ad hocergo, ut Epifcopus valide admie

niftret Sacramentum Ordinis , nihil requiritur , nift "

té non tenetur petere, velprocürare : quandoqui-

dem plerique Theologi negent, effe obligationem

poteftas Ordinis Epifcopalis , && intentio debitas

iterandi Ordinem collatum, quando nullus alius

non item fides vel bonitas , juxta generatim dicta,

defectus occureit , quàm quoód forma tota fuerit

c:3. fe&. 1. A inquissnónneSS.Patres,ipsique fum--

prolata paulo ante , vel pauló poft contactum ma-

mi Pontifices apud Gratianum ca9;4 9. q. T. X«

terie remot&.

Et hac quantàm ad valorem &

prefsé dicunt , irritas effe ordinationes factas ab E--

neceflitatem Sacramenti. Quoad licitum in pra-

pifcopis hereticus , vel fchifmaticis ,aut antipapis?-

xi certé fervandus eft ritus prefcriptus in Pontifi-

Refp. Ejusmodi locutiones effe intelligendas de

fola executione Ordinum, nom de*potci-]cace»colla-

cali; idémque dicendum, quód fupra generatim

dictum »um. 83. Certe Franetfens Bardi , eüm-

ta: acproindetalem ordinationem factam ab Epi-

que citans Gebar s. 116. cenfent Epifcopum, nifi

Ícopo haretico vel excommunicato non effe. ta»

ántervenientegravi causá, citra peccatum mortale

tam habendam ad eum effectum , ut taliter ordina-

non pofíe fic ordinare , quia faltem Charitas proxi-

tus in tali Ordine miniftrare permittarur: interina

icas Pon-

micxigitin re tam gravi obfervart Rubr

non negantes , quin talisSacramentum , Characte-

tificalis, nam plerique ferrent egerrimé , & gravi-

rem , & poteflatem Ordinis recipiat,ut proinde fa-

oribus fcrapulis fübijcerentur , f1 viderent fe ita or-

& difpenfatione, absque nova ordinatione mini-

dinari , vel ordinatos.

ftrarepoffit. « Exceptoforté D. Cypriano , qui fi-

. 48 V. Denique quoad tangenda. z. Certum eft ,

eut baptizatos ab hareticis rebaptizandos docuit -

non exigi contactum immediatum omnium materi-

aliquando, ita etiam dicturuserat de taliterOrdina-

arum neceffarium ad effentiam Sacramenti. — Cert

ds —Vide Layman l. f. tratf. 9.c. 9. v. $.6. 7-

presbyterandi nunquam tangunt immediaté vinum

^5 HI.. Et folus Epifcepus confécratus.

contentum in calice , quod tamen fpeGtat ad ma-

^ Onftat ex Concilio

Tridentino c. 4. & Cas. 7.49. —

s

teriam fübítantialem Sacramenti : fed de hoc par-

Quare Epifcopus folüm ele&us/&"confir-ma-

ticulariüsip parte 2.c2m de Presbyteratu. — 2. Si

tus , fed nondum confecratus , non poteft valide -

quis calicem , candelam , claves , &c. tangeret

conferre Sacramentum Otrdinis, nifr forte aliquo*

manu abvolutà chirotheci , ftrophiolo, fuperpel-

rum minorum Ordinum , ex commiffione vel de-

liceo, &c. non ideo cffet irritus Ordo : quia com-

modüm poffunt Ab«

Jegatione Pontificis , quemad

muniffimé & re£tiffimé dicitur tangere, vel palpare

bates, de quibus inferiüs.

uüin econtra,nec' con-

honminem , qui eum apprehendit te&us chirothecá

boc Sa«

fecrato. quidem Epifcopo licet miniftrare

etizm brumali ac pelliceà, Fafquez,, Geniuck , Bona-

cramentum Ordinis ante. Confirmationem ; dejure -

1

sina, Gobat num. GO. 3. Non eft opus, ut utráque

communi , etfi (ine dubio miniftraret valide-

smaau tangaturid, quod tangendum eít, quia nulla

Certüm porró eft , Épifcopum debere fimul effe

lex id exigit: imo fufficit , f1 tangas uno digito;nam

confecratum Sacerdotem : cüm Epifcopatus ada-

adhuc verificatur tactus.

Ex communi , San-

CE

quate fumptus effentialiter includatSacerdotium ,ut.

chez Co»fil. moral. l. 7. dub. 2. 5. 3. 4. lmó etiam

fuprà Sedt. z. $. 4. patuit. Alioquin enim nec Epi-

[

l

fi foloungue. Sic Sacerdos in fua ordinatione ; qui

fcopus effet; nec ullos Ordines conferre poffet: At

cangere debet cuppam calicis digitis mediis, fuffi-

L

4

quid fi non effet confecratus vel invalidé ordinatus

D

cit, f1 unguibus eorum digitorum tangat ,quia ij

Diaconus ; vel Subdiaconus , adhtícne poffet valid& .

,

omnes Ordines, etiam iftosà fe non füfceptos con-

IT

pars digiti cenfentur. — Ita in terminis Cardinalis

deLugo Refolution. meral. lib. 3. dub. Y. num. 8.

ferre? Refp. Omnino quód fic : uti contraS. An-

li

j

addens. Utque emim fe mutubo ( ut vadi exemplo

tonium , Sylveftrum , Henriquez, alios docent -

utdtny ) bangnnt pueri ,quaudo unsa nuguibms la-

communiüs Do&ores cum ' Vafquez difp. 243*

t

li

zerat vnltum alterius.-

Layman cit. ». 8. Diana p. 8. tra&£. 2. refolut. 4«

i

U l].--

Gobat ». 244. Ratio eft:: Quia Epifcopus cone

fert Ordinem Diaconat(is v. g. non ex vi Diacona-

h

( Quiseft Mipifler Ordinis validà con-

tüs , quem habeat: fed ex vi Ordinis Epifcopalis,

h

ferendi.

quíque Diaconatum , aliósque

li

quem reverá habet ,

St omets C* folus Epifcopus eonfeeratu refpt

inferiores Ordines noninc

ludit effentialiter: & lie

*

[petlu [altem Sacerdotii vaiid? conferendi.

céteos non habeat ipfeformaliter jhabet tamen vit»

: Qommqni.ffgma DD. Explicg particulatim.

»

*

mite & emi,n.e'ntet , adeóque fufïïcïcnær ad *hoc?

u

^

D.

d

]

&

- - T beol, Sacram. Pars l. Cap. V. Sect. l, de Miniftro Ordiuis,

.51

alíis co.hfefre poffit validé, Ut verb etiam mini- & per. omnium Cisdinum x;ut patet.ex Conciliis

wfusþ;;

"

flraret licité , omnino Epifcopus füum defectum

Florentino & Tridentino ; imó etiam prim

QU

fibi comperigm dcberet emendare; cüim generatim ^ tonfurz, fecundüm, communiorem DD. cum Bar-

(

vetitum fit miniltrare in Ordine

lf;iperiori,'fl cuide- bofi De officio & peteflate Eþ:'/'capi : allegatione 1ere

Q

fit inferior Ordo.

x:

-tia : Atcerré non folus neceffarius quoad valorem :

l 2)'u

. tll )ïe[bcä:; Sacerdotiá.

alia? caä'* zrendi.

, quinetiam fimplex Sacerdos poffit effe Minitter ali-

Jie

H

Imirum facrum Presbyteratüs Ordinem , e-

Qquorum faltem inferiorum Ordinum. — Nam

1j

X tiamex conceffione Papznon poffe conferri

I

VO

? Acultas conferendi Ordines Minores,ac pri-4z

abalio, nifi ab Epifcopo, docent communiffime.

m

^. mam tonfüram inprimis competit Cardi-.

Cüm eni:n talem delegationem Sacerdoti (impli-

nalibus Presbyteris , ut docenit Abbas , Paludanus ,

Wi

&i, ab ipío initio Ecclefis , nunquam conceflerit

m

Hugolinus , Rodriquez ,. Hznriquez ; alii cum

Summus Pontifex , vel Sedes Apoítolica ; fignum

l

ii concedere non poffe.

Layman eit. e. 9. ». t.. Dianap. 8. tratt. z. refolut.,

Etfi contrarium. poft

3;. Deinde eadem facultas jute communi come

O

Abbatem fentiat Vafquez apud Layman eit. sam. 2.

dicà

petit Abbatibus, fi Sacerdotes fint, & jus mitre

€à potiffimüm ratione , quà ex Conciliis conftet

& baculi habeant. cp. ezm contingat.

De «tate

lint

Chorepifcopos-ex confenfu Epifcopi Diaconos &

:

€ qualitate ordinanderum. c. Abbatesde privilee

Presbyteros ordinare poffe ; atque Chorepifcopos

4iisin 6. . Ea tamen facultas fic reílricta eft per

o

illos non fuiffe veros Epifcopos teítatur Damafus

Concilium Trident. feff. 23. éap. to.. De reform.

x

Papaix Epifl. $. ergo non Epifcopus tantum ,. fed

hd

"bbatibus & aliis quibuseunque, quantumvisexe

etiam Sacerdos fimplex ex commiffione alteri Pres-

emptis, ut nou liceat cuiquam , qui vegnlavis fub-

U

byterarum conferre poteft, | Refpondet recté Lay-

ditus fibi non f , tow[uram vel minores Ordines

D

man.».3. Cherepilcopos illos fuifle-duplicis ge-

eonferre. — Quare Abbati hodie non licet Regu-

fe n

neris ut aperté oítenditibidem Damafus Papa : a-

lari nonfibi , fed alteri etiam exempto Pralato ,

d

liqui enim non ut Epifcopi à tribus Epifcopis , fed

vert

quantumvis confentienti- fubdito (nifi etiam Epi-

ut Presbyteri ab uno tantüm Epifcopo ordinaban-

Ícopi ,'à quo aliàs ordinari deberet , confenfus ac-

d

tur.

Et his munia Bipifcopalia exercere omnino

interdictum fuit.

/€edat) primamtonfuram , aut Ordines minores

jitie

Fueruntij Vicarii Epifcoporum

conferte : multó minüs cuiquam Szculati etiam fibi

Til

turi conítituti , quales hodie Vicarios feu Decanos

fubdito, feu adfuam jurisdictionem fpectanti,fi Re-

ii

ruralesvocamus. . Aliiautem Chorepifcopi à plu-

|pcüt

gularis nonfit : quin neque Novitio fuo , fecun-

tibus Epifcopis ordinati manuum impofitionem.

dümRedriquez , Afcan. Tamburin..alios, eà

acceperunt ut veri Epifcopi , ficut ipfe Damafus in-

Ed.mif

quód Novitii proprié Regelares febdité. non fint,

T

terpretatur; K fupponit. — Et hos ex licentia Epi-

Verüm poffa Abbatem etiam Novitium füum or«

fcopi Diaconos & Presbyteros ordinare potuiíle,

dinare mihi probabilius docent, poft Gloffam, &

220

permittunt illi Canones , preferum Concilii An-

Canoniftas communiter Suarez aliique cum Lay-

juie

tiocheni ; inauditum autem eft in Ecclefia talem li-

man. cit, s. 2. Gobat ».324. . Eó quód nomine

iil

£entiam ab Epiftopo fimplici Sacerdoti non Epi-

s

Regularium etiam veniant INovitii in materia fa-

iquo*

Ícopo concedi poffe , ut jam fupràinnui. . Quam-

verabili, qualis heceft. — Et certé Novitius magis

quam eorum Chorepifcoporum ordinationem

Qd

eít fübditus füo Pralato , quàm Epifcopo loci , n

n

imptobet Damafus Papa tanquam illicitam , & non

quo fitus eft novitiatus , f1 forté Novitius venit ex

p

fccundüm Canones fa&tam , ac proinde eos à fun-

alia Dicecefi, G tamen Novitium poffe ordinari ab

&ionibus Epifcopalibus arcendos effe decernat. Iua.

o

argumentatur.

illo Epifcopo, concedunt DD. cum Sanchez lib. 6..

;deW

.

Vel enim ad civitatem ordinan-

moral. c. 25. Addit Layman 1. cir. quód eo facultas.

tur, vel ad villam.

»

neutrum dici poteft Ecclefiafti-

minoribus initiandi Novitios competat Abbatibus

i^

€is Canonibus conveniens effe.

Non primum :

jure communi antiquo ezt.c. 4Abbares de privil.in G.

i i

tüm nomen- Chorepifcopi repugnet ;. fignificat

Cum erzo correctio jurium , quantnm fieri poteít ,

'enim Epifcopum villarum, & fecundum Canones.

if )

vitanda fitideo illa verba : Kegulares fubditi amplé

T E

4uo Epifcopi inuna civitate, effe non debent. . Non

accipienda videntur, ficut in materia favorabili ac-

;fcwndliln,quiä'xiec in modicacivitate,nedum in vil-

ft:

cipi poffunt, fic ut etiam Novitios comprehendant.

dint?

la aut caítelloEpifcopus effe debet,ne noihen ejus &

ll. ljdem tamen Abbates, ex commiffione fpe-43.

l

authoritas villefcagzc Damafus. Fuerint ergo il-

i

ciali Epifcopi , potfunt dare tonfuüram & Minores

li Chorepifcopi quoad aliquid í

imiles illis ; qui ho-

j t

Ordines fübditisDicecefanis fscularibus, adeóque

J

die Epifcopi titulares, & Epifcoporum Suffraganei

euam Regularibus, accedente eorundem Pralato-

dicuntur , fiquidem & his neminem ordinare licet

,

rum conlenfu , fic enim declaravit Congregatio

W

absque comimiflione vel licentía Epifcopi ordina-

* Cardinal. apud Gallemard. a4 eir. c. 10. 7ridenti-

ri. Differunt autem plurimüm , quodhi nonad

i.

jni

»i : G docuit ha&tenus communis DD. & habuit

Ecclefiam vel villam aliquam Epifcopo fubjectam ;

Veruntamen cone

Us [

notiffima praxis in Germania.

ia

fed ad proptium titulum alicujus ab hoftibus occu.

trariam prorsus declarationem eorundem Cardi-

pate Ecclefie matis Canonicé ordinentur, adeo ,

af

o li

nalium factam die 23. Novembtis 1641. refert fi-

(

ut cum eà Ecclefia etiam Matrimonium fpirituale

de digniffimus ( quippe eodem tempore Romz

10

eontrahant, Addididenique-

ny

cribens) Diana p. 7. tra&. Y1. Refol. 42. nempe

IV. Saltem re[pectu Presbyteratis,

Abbates quoscunque non poffe primam tonfuram

qut

h

Minifter ofdipälfills

conferrc,.nm fvis fübditis Re-

& Ordines minores

P

P

-

SOlnis ääuideïn pricopus e&

*

E

-^

3

i add

$2

4 beol, Sacrami, Pars L €ap. P. Se&i, l]. de Minifiro Ordinis,

téntiam titAm sos promám ,

| fé4 ieþ'lmibxmä dübfi

QQ

&ularibus ; &tori veró altertus Ordinis vel Congtes

l

gaátionis ; etiamfi adfit confenfus Epifcopi : imultó

ac [acram Cangregatiónem resmitto, — Certe driffis

ininüs Saicularibus étiám habentibus dimifforias à

fnim videtur damnare ejusmodi praxin, & corife«

9!

fuis Ordinafiis;

Infuper Árchi-Epifcopis ; Epi-

quentet facrilegii reos agere Abbares illos virtute &&

fcopis &c. inhibuit; ut ii futurum coücedere non

do&tiná pr&ílantiffimos : imó etiam Epifcopos ;

[

audeint dictas litteras dimifforias hujüsmodi Abba-

quod taliter ab ipfis Ordinatos üngant in Sácétdo«

tibus directas : qwód /i fecms fiat, tam vecipientés ;

tes; dit prudenter Gobat eít. ». 229«

quam ovdinantés à collatione Ordiuum fufpenfi ma«

IVi Loquimüt fernper de Sácerdotibus; Nari4g

étiám éx conceffione Sumimi Pontificis noti poffe

fi

teastt Gv Vetüm conflat ex confüetüdine Dioe«

[

ééfiüm ii Germánia , eami declaratioreni non effe

inferiorem Sacerdote Diaconum, vel Subdiaconum

(

conferre üllos Odines ,' docent Doclores paffim.

adeqüaté receptam : prout de Dioecefi Con(tan:

tienfi teftatur Gobat »zm, 334:3 28. . Et égo poft

Ratio datur j quia poteftas conferendi Otdines/fi-

Í

Ánnum 1660; in Diocefi Herbipolenfi paflim fie-

€üt omnis poteftas in. Corpus Chtifti myfticum ,

fupponit poteftdtem in Corpus Chrifti verum: Sed

ii vidi ; etiam 'cum meis Difcipulis aliquoties.

Quédfi ergo Abbates contra praícriptum Triden-

Diáconus, vel alius inferior Sácerdote, non habet

üini ; áutDeclarationis predicta conferánt Ordis

poteftáteri in Cotpüs Clirifti verürn : confequens

;jï

nes Regulati, vel Seculari fibi rnion fubdito ; illicitá

ter nec in Corpus Chrifti myfticum. — Denique

ütíque erit ordinatio. — Át nünquid erit étiam in«

Epiftópum ipfum proprium non poffe licentiami

valida ? Inválidum fore fentit Suarez apud Gobat

dare Sácetdoti fimplici , feu non Epifcopo confe-

fmox Citándum , eó quód talis excedat limites fuze

téndi ullos Ordine$ , etiam primám tonfuram,.

poteftatis. . Contrà illiéitam tantür; non itém irris

comniunis eft Doctorüm fenfus , tefte Gobat.

tàm ;' fed validam fore probabiliüs ténent Afcáti.

&um. 346;

l

Tambürin ; Caftro-Palaus , eósque citans Gobaé

.'.' IVo

/x'

Oi dinis, etiam licit

€ ?035

sum. $300 334« quiavalori a&us magis ; quàm

- Quisef Minifter

;

d

gullitati faventjura , quándo fubje&um abíolüté

erendi?

habet poteftatemaliquám. — Eténittifecundüm Le«

STfolia Epifcopus proprius ordinandi rationt d

" E

gillas : pró valore a& us flat prafumptio: Neque alis

veloriginis, vel domicilii, vel Beneficii. 2.

)

quid huc adferri poteft convincéns nüllitatem :

Exiflens in gratia , inmmhnis Abomni irregularita-

iám Conciliün: Trident. exprefsédicitfolüm ; ss

te ( cenfura , G faltem mon [ufpen[us à Pon-

liceat &&c; àdeóque non tollit poteftatéerr , fed tan«

tificalibus, 3. Praditus etiamenmibns inferiori-

tüm ufum prohibet. |Congtegatio autem Catdi-

bus Ordinibus juxta paulà ante ditba, — 4. Ot men

hálium allegata ; dicit quidemi »o9 peffe Abbate&.

éónfet'at Ordines,nifi fabdsto , &* capaci [eeundom

éonferre Minores Ordines Seculari ; áut Regulari

SS.Canones, fervétque requifita Canonica quoad lo-

fibi non fübdito ; fed nihil communius eft , quàmi

épmis tewpuss inter[litia : net conferat Ordints sna-

Quod dicámur facere ses poffe ea , qua li;itö fáceré

jores vifi inter AMiffarsum [oleramia. (non tamen ita

ion poffürius;

necéffarió fempíer ab ipfo ordinante celebranda,quir

44 . lll Edam facros Diaconatüs & Subdiaconatüs

ürgente neceffitáte ordinándi , fi ipfe celebrare fine

Órdinesex commiffione feu privilegio Sedis Apo-

mágna difficultate non poffit , alio celebrante, or-

dinaré poffit Cobat sum.2$9.) Hec pleraque aut

ftolice conferri poffe à Sacerdote fimplici; Abbate

I

v.g. omnino concedendum eít, fi vetum eft privi«

pátent ex ante di&tis, aut quatenus fimul etiam or-

p

legium ab Innocentio VIII. conceffumi Abbati Ge«

dinàndum concernunt , patebunt ámpliüs ex di-

cetidis Se&. feq. de fubjeHlo Ordinit, — Quoad Epis

li

herali Ampliffimi Ordinis Ciftercienfium ; aliísque

ü

uatuor primariis Coabbatibus : quod pro certo re-

fcopum tamen proprium aliqua neceffatió gdnotgnf

;

€

rt Süatez, & à fe vifum Compluti teftatur Vafquez

dafünt.

j

f

lomo 3. dífp. 243. ii quo fichabetur. /Ve ZMonachi

1. Eff [olus Epifcopus proprius Ordinaudi,.

D

dilli Ordinii pro fufcipiendis diaconatis d* fubdia-

cite nimiruni , folus Epiféopus proprius4 -

£ésat4s Ordinibu,extra clauffra binc inde difcur-

L LI

fuo fübdito poteft miniflrare & conferre

i

)

E

gere cogauturitibi & (uccefforilus concedimm , Wi

hoc Sacramentüm Otdinis , non autem alieno , fcu

ler

uisc? quibuvis ditli Ordinis Manachis Diacóna-

altetias Dioccefis homini, fine ejusdem proprij Epi-

illa

ifs * Subdiaconatis Ordinés conferre libere ? li.

fcopi licentia, feu dimifforiis : ut mortaliter proine

i

éit? poffitis. Addit Catamuel.Theol, Regularis difp.

de delinquat tam ordinans alieium, quàm ifte alic-

129. His privilegium eff in praxi, & bodie fuper-

hus faciens feordinári ab alio ; quàm proprio Epi-

fü

r

féint,qui ad majorg:Ordinä: ab ipfis edbbatibsa (unt

íÍcopo. Communiffia DD. Ex eap. Eos qi. &

(8& [

promoti.Et paulo inferiüs. Hec praxis bodíe pevma-

cap, Cimsiullus, De temps ordinand. in6.. Acnos

&ét. Attamen commuünior Senteütia cum D; Tho-

viffimi& Concilium 'Trident. feff. 2 3. e4p. 8. de Re-

DI

bnu

má;Sylveftro, Navatro (ib. 3. Confil. 14. de Regu-

férm. itàdecernit. . Omusquisque ab Epi[topo. pro-

laribis ticgat talem poteftatem à Summo Pontifice

prio ordinetur.fi fecis lat ordinans in collatione Or»

P.DJAI:U

.

ll

€edi poffe Sacerdoti fimplici ; di&timque pris

dinuráper aunums G órdinatus a fufteptorito O«

m]

Vilegium, fi fufteonceffumn , modó revocatüm effe,

dinum execitione, qnamdiu proprio Ordinario vi-

faitern hodierno jate nullum ejus ufüm effe debére ;

debitur expedive, fit fufpenfus.. E:iec Concilium ,

fl

Ü

polt Navarrum citatum , ait Laymari cir. s. 4« £m f«

ipsá gravitate poenze fatis indicans gfavitatem culs

ET

p« mortalis incontra facientes.

st Dim?a [eprà cit: Refol; 42. ficconcludit; Ses.

ii Dus

Á

.

' ïljaal.-&mfä; Pass 1, Cap, V. Seö? li. dé Mm/?ra Odinis

$3

i

48 H Dus tamen fünt exceptiones in jure; Prinià

Bïii"f:a

do dicendum ín éafu, quo quis plura doinicilia há:

in eodem Tridentino eddem feff. v. 9. , Epifcopus

Det; joxta dicenda iüferiüs; Ecadde; eciamíü ab üing

d

d

poteft ordisare füumi familiaremm non fübditumi

eoremi Epifcopo accepiffes ünum Ordinein vel al«

qui pertrienniurn fuerit cum ipfó commoratus ; &

cuijflatim Beneficiüim corferat.

terum ; v g; Minores &* Sübdiatonatum ; poffe tas

DPosi

Altera habetur

k

Cáp. Y. de temp, ordinand; in 6. übi coücéditur ,

inente ab alio illorüm Fpifcopo te&ipere rel

iquos'

Ordines absque faeultate pfioris E

piftopi: proüt

- Clericos poffe otdinari à vicinis Epifcopis fine pro-

NW;

contra Barbofam ; Riccintu ; & alios oppofituii

- prüEpifcopi licéntia ; quando itte profrius noto-

oinino grátis afferentes ; cütn álii$ reCle relolvit

p

rie ordinavit alienos ; (ine propriorüm Epifcopo..-

n

;

Dian;x'p.- 9. tïü&. S.Rt'/()lt 4 d& P -8." tfa&',' 2i:ré-

"rum licentia. Dec&tero; neque Archi - Epifcopus

xm.

fel- 9: approbante Gobat, wzr; 304. - Hgec gerie-

quidem, feu intra; feu extra vifitationeim ; licité or«

iatim de Épifto

It

dinat fübditos fuorum Suffráganeorüm ; fine ho-

pis pröþtii's;/ jaim quoád fingulos

(

fpecialiom;-

rum licentia ; ficüt nec Tituláris Épifcopus quen-

m

quamíine facultate Ordinarii; minüs Epifcopus

1L Épiftobus preprius Originis,

hi

l, f Lletantàm eit ; in cujus Diocefi à parentibusg &

nullatenfis, feu tullam habéns Dicccefin; ie quidemi

QU

in loco exempto j de licentia folius Prelati feu Su-

K ibifixum domicilium habentibis natüseft

Tiqué

perioris illius loci : nifi forté locus effet extrá 0«

6rdinandus: & non fufficit , quàd quis fortuitó in

at

itihere ; tranfitu ; vel mátre negotii causá ad breve

tnem Diocefin; . .Barbofa, Caflra- Paláts ; alii

nf

eum Diana p. 4. tr. 8. Refol, 29

At inquis i

tempus comimorante in tali Diacefi natus fit ; ad.

Wt

hoc , ut titulum Originis acquirat ; & ab illius Dices

€go ordinai cupiens fam nullarenfis ; feü locum

Go

Epifcopi prop

€efis Epifcopo tanquam proprio otigifis ordinari

s

addu&uüs,P

rii ignorans ; quippe infans aliunde

poffi prout habet communis DD, Sententia.

San«

arentibus pridern defunctis: à quo ergo

chez,Leflios;Filliutius;alii cam Layman. czt: a. :6;

ordinandüs Epilopo ? w. Gobat smm. 288.à

Dianacir.

[

nullo poffe ordinari licité pér fe loquendo, fed de-

p 8.tri a. refol. 14 Gobat, »um; 299;

Ratio eft :

quià quando difceditur à jure communi ;

bere petere à fummo Pontifice facültatem eligendi

i

fibi aliquem Ordinatorem,aut certé in certa Diceces

tricta verborum interpretatio eft facienda. — Átqui

proprié neme dicitur civis loci illius , übi fic fortuis

fiii

fi fibi fïgere domiciliüm,jüxta mox dicenda, Nani

tó ; per accidens;& quafi per tránfennatri natus eft;

Jarih

49 lL lriplek porró eft. Epifcopus proprius res

j n

Ípcctu ordinandi fcilicet ratione vel óriginis, vel

fed illiusloci, übi patentes ejus domicilium fuumi

domucilii , vel béneficii

habent: quáre f pater tuüs fit civis Romanus, maz

ii

Sic ehim flatuit Bonifa-

m

cius VIIL. cir. cap. cims nullus , de témp. ordinands

ter Veró tua fic fortuitó te peperit Mediolani ; d'ï.ces

tis quidem phyficé natus Mediolani; at moriliter

ii

in 6. Ut nemo poffit otdinari, etiám primá tonfurá

fcu jurisdictione, Rome oriündus. — Valafcus apud'

7

nili ab Epifcopo;qui propri? fit ftins, velvatióné ória

u

. giniyvel ratione beneficit.vel ratione domicilii, Es

Dianámi 6it. Barbofà apud Gobat. ibid. iw fine;

Quanquam contrarium fentiant Hurtadus & Leanz

W

pifcopus ptoprius Origints dicitur; in c

ujus Diocécefí

fiatus eft ordinandus , ubi ftilicet e

P

der, probabiléque cenfent Efcobar apud Gobat cir;

ii

jus Parentes eo

t

tempore labuerunt domiciliumi. D

equofpecialiorá

xinn;a80o. & Yambuürinüs de Sacramentis J 767

inox infrà.

$, 9. quos vide , fi placet,

i *

Epifcopüsproptius doniicilii dicitur , in

€ujusDi&ce

fi ordinandus habitat,vel faltem habitae

II; Minüs etgo fufficit , (ive quidem satus; fedgi

i

Íol

üm baptizatus fisin hacDiceceli v; g. Paffavienfi,

te incipit ahimo ibi permanendi.

Epiftopus pro-

tid DE'

", Prius Beneficii dicitür;in enjus Di

cecefi ofdinandus

üt idéo tanquam originarius ab hujus Dieccefis

]u

Epifcopo ordinari pofbis licité ; üti: ( contra Leans

"

. habet beneficium , étíi terue , dt licet de facto

E

- éx di

drum

&

alio$ ) ex comimssi docent Yamburinus

jnotte

fBeleätiOne ibi Ordinandüs üon tefideàt.

Quil

bet horüm titalorum fufficit, àc quocünqué

tit. m i6..— Nam fatione folius Baptifini non

fotelt quis proprie dici civis originarius vel habere

T

]

orum titulorum Epifco

püs fit proprius; & ordi-

handus fübditus , licite il

le hunc ordinat , & hic or-

originem in liac civitáte

propriam enim órigis

dinatur ab ilo.

hem dat nativitas tempotalis; non. fpiritualis: nec

u

uare fi una Dioece(i ; Pafíavi-

( comn'

enfi fis natus:

inalia,

üfquam legitius hujüsmodi praitogativam faci-

ap, !

Salisf)utg"enfi liabites : ii al«

ter—a/Augüüanä V.

8- béneficiumi obiirieas ; à quovis

endi civem alicujus loci foli ipfi Baptifmo fuiffe

,Pmþ

illarum Diacefiu

éoüceffami,

uanquatm verüm fit ; quando hon

m Epifcopo otdinari licité potes;

g

vel dimifforias àc

éipete , fi alibi odinári cupias fe-

conftát alitinde de loco nativitatis ; ex loco Baptif-

T

/€undüm omnes.

ini probari vel prafümi nativitatem : fed hocaliud

, ActeQé refolvit] Navarrus ápud

j

1

Lay'ma'n*.-l.-v f-tfa

: 9. €;9.Si adolefcens in una Dice-

eft;/ Et excipiendam : nifi fuiffes infidelis; judoeus

i

! qi!.

cefi natus fit,

& poftea cum Patre ii aliam Dicece-

Vel turca : nam infideles. fortiuntür domiciliam

LA

fin migrárit,

otiginis, ubiregenerati funt? ntproinde fiat Civis

atque ab codem deiride ftüdiorum cau-

T

$3 ad Academiari al

ió

Romdnüsf,-quiRomæ"'äaptvfilaïw, nàtus alibi ä*þai.-—

miffus fit, in arbitrio ipfius

£ent.bus infidelibus. jordanus , édmque fequens

:

p r

pofitum effe Otdines,

Yel dimiffotias petere ab E-

xo202 Lejev

"M' |

pifcopo originis, vela

Gobat: zm; 380;

R

e&e addens fg nolle idesi

b Epifcopo domicilii pater-

dicere de Javene , qui natus alibi à parentibus Calz

j '

hi. Namfilius maüens cuti Parre fortit

ur: doini-

j

silium;Patris , neque illud difceffü fuo

vihiftis,ob deprehenfümn errorem tübflancialem ini

ámittit , fi

mdliu?

aünicitifii ad Patrem revertendi fervet T

& pübes fa-

&juüs priori Baptifino ; rebaptizatetur Monachii;

IIl. Ac; quid ft; tor quidefn tu; attamen parerea

;amïïw

Q;;t-is 3libi domicilisca nonfixerit; Eo

démqage mos

ERX

A

£uus natüs fitii itàDicecefi; potetisne ideo $

qaam

G 3

(*)1":3333

j

"6

—

r

$4

qbeol. Sacram. --Paxr:'l. Cap. V. Sect. D. de Minillro Ordinis, — -

bitationis xlaon fufficit fola

ibiratio quantumvig

^

originarius 'äi) iftius Dioecefis Epifcopo ordinari?

p

diuturna in hoc loco , nifi adát animus hic habi-

Negant quidem multi , eó quod hic fpe&tanda fit

D

otigo propria, non paterna , cüm ly orzgo proprie,

tandi perpetuo.

uare i Vienná, ubi dorhicilium

J

il

ionishabebas, venias hüc Patfa-

fepiffime faltem fignificet idem , ac ortus vel nati-

otiginis & habitat

n

vium , etiam cum ormni tua falï:;-i'bnriä ; hícque

vitas. Sed probabiliüs concedunt Barbofa , aliíque

[

communius cum Diana czr. vefol. 12. Tamburino

coü(tanter moreris IC. 2C. 100. aunis, ' prilis ta-

W

»um. 11. nam domicilium originis paternz eft

men declaráfti , te nolie hic figere domiciliam , ex-

[

etiam domicilium tuz originis.

Atque ita decla-

prefsé vel tacité habens animum revertendi in pa-

h

raffe Congregationem Cardinalem teftatur Dia-.

triam , teverà domicilium hic non conftituilli:

D

Tia p. 4. tr. 4. refol. 148. G recitàt Barbofa i2 Tr:-

naminiis: qua pendent ab animo noítro , ftatur

M.

potiüs declaratione exprefsá , quàm facto contrario.

dent. fe[[. 2. 1. de reform. cap. 8. num.Y7. atque ita

hh

practicari Conftantiz teftatur Gobat ». 182. Dico

Farinacius , Menocbius , INavarrud , communie

cum Tamburiso cit. $. 2. . 3 Y. Gobat. num. 396.

B

autem , domicilium orzgizes paterne: nam utique

di

ad hoc non fufücit domicilium avi tui:nam f1 atten«

Nec ideo poteris hic ordinari , nifi , mutatá

voluns

Til

deretur avita origo, inquirendus effe ager Dama-

tate difponas hic acquirere domicilium. — Et hinc

q

fcenus , ubi Adam creatuseft, ait lepidé Joan. An-

Studiofi , qui i Academia feu- Univerfitate aliqua

D

habitant , etiam ultra decennium folüm animo ibi

dreas apud Gobat... Quemadinodum ctiam non

d

fufficit domicilium originis maternz.

Nam filius

abfolvendi &tudia, & deinde revertendi in patriam,

Ícquitur originem patris , non matris l. 3. C de 9s

nóncontrahuntibi domiciliam , atque ideo ab ejus

nicip.( origin. Excipe, nifi fuiffet filius. illegi-

loci Epifcopo ordinaii nón poffunt, fine dimif-

timus vel naturalis : namtalis filius quoad originem

foriis Epiftopi proprii fuz originis vel domicilii

fequitur ventrem : quia illegitimorum mater , &

paterni ( aut Monafterii , fi Rcligiofl fint ) ; ficut

confequenter ejus patria eft notior , quàm patris.

neq; eorum filii,fi forte eo ftatu duxerunt uxorem ,

;

'Tunc quóque domicilium matris habetur pro tuo ,

ficut enim isnon dicitur Epifc*opusx domicilii refpe-

quande ignoraturpaternum. — Sed de his fatis,

&lu Patris , ita nec Epifcopus originis refpectu filii.

Ex communi Diana p. 8. tr.&.Tefdl. Y$ . G 17.La)-

111-Epifcopus proprius domiciliz.

Lle fcilice: ,in cujus Dicecefi ordinandus ha-

man.Tambuvinus Gobat, citati , Buftnlaum 1n me-

dulla l.6.tr. g. €.2.dnb. 1. Quapropter quoad forum

f

betdomicilium habitationis verum & fixum:

externum, ut tu alibi natus hic advena ab Epifcope

N

ubinimirum isreipsà habitat cum animo ibi per-

petuó permanendi ,

quem proinde ejus Dicecefis,

hujus loci admittaris adOrdines, tanquam ejus dioe-

di-

cefanus,feu in ejus Dioccefi domicili habens, debes

Epiítopus tanquam ratione domicilii fibi fub

tellibus , velaliter probàre animum tuum hinc per*

tum,ceu proprium Dicecefanum licité ordinare, &

hicab illoordinari poterit.. Ubi nota pro termi-

petuó manendi: ficutetiam, quando non conftat

E

de certa declaratione animi per verba , recurrendum

nis. duplexdicitur domicilium : erágivis , de quo

D

eft ad conjeQturas, inter quas hec eft receptiffima ,

jam dixi à wsem. g 1. & babitationte ; ad quod con-

f

ftituendum, duo illa requiruntur , ut nimirum quis

fi quis 10. annis alicubi habitavit, prefumiturin ee

dubio ibi voluiffe figere domicilium, — Sed de his

Jis

rcipsà in eo loco habitet , & habeat animum ibi

Á

authores nominsatim Menochium , Farinicïüm d

perpetub per manendi. Et habesanimum perpetuó

lu

ermanendi Roma v. g. fi cogites illic permanere

alios , videant , quorum nofle intereft.

jf

V

.HI. E.diverfo quóque ad conftituen

dum'ï do

"

femper, donec te aliquid alio avocaverit. — Lay-

—-,

xf

man. c:t. eap. 9. num. YO. Quale domicilium qui-

micilium habitationis non opus eft , üut quis diu

dlflf

libetctiam filiusfamil. f pubes fit , fibi conflituere

inhabitet, fed.fofficit , fi animum conftantem ire

)

habitandi habeat, donec aliud eum avocet.. Laym.-

pctetit " quamdiu /'antem non conítituit proprium

1

:

cit. n.10. aut quando alicubradvena identidem fup

. domicilium , gaudet domicilio paterno. Commu-

D

mis apud cératos.

Impuberes autem filii femper

plicas pro confequenda civitate illius loci , tuic e«

nim jam acquiris domicilium cum jure petendi il«

]

cenfentur idem habere dom'cilium , quod pater ,

D

cüm ijfibi proprium domicilium conílituere non

licOrdines: Jordanus cum Gobat ». 292. Quare

uin e-

poffnt. Lege placet.

C. ad municipalem.

primo hore quadrante, quo incipis habitare in ali»

ftate matris , f

quo loco, cum animo claudendi illic. vitam , ace

tiam filiifamilias exiftentes fub pote

(

unàcum ipsá alio commigrent , fortiuntur mater-

quiris illic domicilium habitationis cum jure ad

Ordines .ab ejus. loci. Epifcopo fufcipiendos , nee

num domicilium.

Comitolus cum aliis apud Go-

Catterüm hoc :domicilio habita-

perdes., donec reipsà inde abeas, decernásque ,

bat. »4m. 299.

li

tionis conftituto, fiveà teipfo , f pubes fis, five à

nunquam ampliüs ibi conftanter habitare: Sanchez

p

parente p'of'c mtivitatem tuam alioó commigrante ,

l. 3. de matrimonio. difp. 23. cum aliis. Utf Vie

enná venifti Auguftam , emiltíquevel conftituifti

til

non ptopterea amittitur domicilium originis , cüm

Ái

id fitimmutabile /. 1. & altimaff. ad . municip. ne-

domüm ad inhabitandum , declaráftique , te. vellé-

hic domicilium habere, feu perpetuó manere, etlt

h]

que translatio poflea facta poteft auferre jus nati-

vitatis feu originis jam femel acquifitum in illo

non tranfluleris huc. majorem partem tu& fab-

li

hi

. ^ ptiori loco originis :ut proinde ab utriusvis domi-

flantie , poterittamen cras filius tuus petere Or-

dines ab Epifcopo Auguítano..

Barbofa or-

Ti

cilii Epifcopo dicecnfano adhuc licité & libere or-

a

. dinari poffis , ut jam fuprà innui.

danu , alii cum Gobat.num. 295.Adde qua dicam

däïzg

Acproinde crebro fit, ut quis du«

$« 1l Adv-cqnüituefxdum ergo . domicilium ha-

infrà . ?.18.

Qu

m

m"—a/

7 beol, S'acfräm.:Parst. Cap. V.. Sezfl IV. de Suljetlo Ordinis,

5$

hmm

Pl&x domi&ilium-'h abeat, ut notant Dodlores nomi-

runttamen domicilium pro fe & filiis, ac proinde

nati: quando nimirum conflanter,jam in hoc,jam in

liberé à Diccefano poterunt ordinari, Rebuffus ,

illoloco moraris, ut cogites partim in hoc, partim

Barbofa, Jordanus apud eundem s:301. 3. Baro-

inillotranfigere totam vitam , utfi foleas perpetuo

nes & Nobiles cenfentur cives. omnium locorum y

']

&ltte in una Dicecefi habitare;hyeme in alia, idque

in

in quibus poffident feuda , pofsintque illic eorar

eramfi non omninó mathematice equalibus tem-

filii ordinàri ab Ordinario.

Efto, 'pater non ha.

hu

poribus , fed propé equalibus, jam diceris habere

bitet inJoco illius feudi. Diana fzpe c*. p. 8. trati,

l j

duo domicilia vera & fixa, ut tanquam uttiqueEpi-

tl

2.refol. 16. poltalios. 4. kilius Regis aut Dücis

fcoporatione domicilii fubditus ab utrolibet ordi-

poteft ordinari in quavis Divecefi fita inter fines re-

lr

narí poffis, uti cum aliis notat Diana p.8. tr.2. refol.

gni vel ducatüs paterni.

Gobat 442.300. Sedde

14. & late de hac equalitate differens Lugo &efg.

his utique plüs fatis.

It

mor. 1.X -dub.32. Tuus tamen filius ab illotantüm

SECTRSO P

"

Epifcopoordinari deberet , in cujus Dicecefi natus

t

De Subjefo Ordinis.

eft : quod fi fortuitó alibi extra utramque Dicecefin

/

SuMMARIUM.

B

natus eflet,jam ab utrovis Epifcopo ordínari poffet,

;8. Subietium Or4i

g d

quia tunc utervis cenfebitur ejus proprius Epifzop;

Zatus, Unde

nis validäjuffipimdi eft folw mas bapti«

n

originis. Dianacumaliis /bi4. Tandem ad hunc

$9. lncapax e[t etmuis Feerina. N;c

iM

effectumOrdinationis non fufficit in hacDicecefi ha-

60, Diaconiffa oliza erant initiate Sacro Ordine ,

fed i& dices

bantur ob alia munera,

ETA

bere folüm q5fi domicilinm.in quo quis fcilicet non

61. Quid Je Hormapbroditis ?

f

ii

perpetuo, fed folóm . majori parte anni intendit ha-

62. Ordinandus adultus debet babere intentionem, :

Ynic

bitare : etfi enim hoc fufficiat pro aliis Sacramentis

63. Infantes & pueri ante ufum rationis valide erdipamtmr,

neceffariis: reci

66, Ui e amentes, furiofi, cbrijs dormientes qc.

»fiüt

piendis , non tamen pro receptione

- dicité, Nam

.na'n 1ames

)

Ordinum, qui requirunt majorem dele&tum & co-

^

67. U: quis licité fufcipiat Sacramentum Ordinis, debat effe -

x

i

gnitionem perfonarum. Corsmunis apnd.citatos.

68. L. In flatu gratia U(que ad n. 72,

hi

Ro E Confrmum,, ( ordinatà, pon per

"1

Ir. Epi[topus praprz;g: rátione &meþ?z':",äc.

Ulque ad.n.7 c.

*

]altu;fn fufci[gion:;

75. IUL, Non irregnlaris. Vb

TU

726. Uíquead n

! forà

Andem quilibet licité pogef'c ordinari ab Eþ.i—

$

( Quid pouphs irregularis ex de-

;6T

4

fcopo , in cujus Dicecefi ordinandus habet

Dofecius

ifcop

80« IV, Non cenfurá lignttus,

sdio

beneficium Ecclefiafticum : nam per béneficium

86. Qnuid excommunicatio. -

Clericus fit fubditus ei Epifcopo, & civis loci, in

d

91. Guid ( quotuplex iatzr

diclum t Vfque ad a. 94.

1

quo eít beneficium. . Communis DD. Idque ex-

94. Uíque ad n.

K

. Jeipiendos.

99* Pe 4tats requifita aderdines licite fus

H

toll

tenfivé verum eft.; etiamfi beneficium fit admo-

düm tenue , nec prabens füfficientem fuftentatio-

99. Deprobitate, [cientia, Q examineordinandi, Míquead

"

R. 102,

nem: quia etiam beneficium tenue,eft verum bene«

103. Uíquead n.109. De literi; dimij]bät?:.

[itis

j

ficium,atque con(tituit te fubditum Epifcopo in cu-

1OB. Titulus (uflentationis Jeu men[a ;

n

jus Dioecefi illud obtines: quanquam tunc Ordinem

109. us eft titulus beneficii,

r

Iv

h

110. 4llíus Patrimonii.

ätlllm j

ufcepturus majorem debeat fupplere de patrimo-

173,- Mlinus Paupertati.

s

nio,quantim neceffe etad honeítam fuftentationem

14. Que fint poena in ordinatos ffnotitulo. :

ut notat Tamburinus cét.$.2.24.26. 2.Etiamfi be-

316. Deloto (í» tempore ordinanderum. — Ytetn

im öï'h

t9. De interflitiis inter Ordines [ufcibiendos,

T

ncficium illud fit implex, nec requirens illum Or-

dinem, quem defiderat beneficiatus ; neque requi--

1 2r Q;mlia Privilegiaciren pra

ditla babeant Regulayes .

m f

I

zat refidentiam , quia hanc Bonifacius VIII. nonre-

[ayt

quirit.. 3. Etiamfi beneficium illud non habeas ad

- /i:bjeä?:;

m Sacramenti '—Orkdz'm'sï |

i

;Qqaalnam eff.

utulum ,.fedíolóm ad commendam perpetuam,

valide f4[eipiendi? .

v

velfi fit folüm praeftimonium , aut beneficium fo-

Y7 57 folus mas baptizatus, d fiadultms, baben: $8

2109

!]

lum manuale , &c. 4. Etiamít Clericus. ille

inteuttonem. lta omnes.

Q

babeatplura beneficia in diver(is Diccefibus , à

. Ef (ülus mas baptizatus,

09

quolibet earum Epiftopo ordinari poterit , quia

m

L l4 NErtum eft Sacramenti Ordinis iplo jure d.ivï- $9

civis eorum ratione beneficij legitime fubditus eít.

no incapacem effe imprimis omném ho-

r

pl

De his & hujusmodi pluribus minutiis videre po-

nem non baptizatum, ut habetur c. vesiens de Pres-

tesauthoresallegatos apud Tamburin. cir. & Go-

bj!e'm 709 baptïz)v!to : cüm., ut füprà dictum, BQP-

i

j j

bat. »..3 10. Nonenim juvat hifce immorari. "

tifmus fit janua Sacramentorum : Baptifmo enim

s

j7 Simili quàdam ratione cum beneficiatis domi-

nafcimur ad. vitam ípititualem , reliquis omnibus

ji"

cilium acquirurit in aliqua Dicecefi , cum jure ad

Sacramentis vita fpiritualis eratiz in nobis vel au-

j

fufcipiendos Ordines ab illius Dicecefis Epifcopo.

getur tantüm, velamiffareparatur : quare fiSacer-

p

1. lpsá lege per Principis privilegium vel ftatu-

dos v.g. depfehendetur non fuiffe validé bapti

1U ,'ef»

^

zatus , ob defectum fubftantialem in ejus Baprif-

u

tum : peradeptionem Dignitatis vel Pralaturz in

e!

"

eoloco, per Monachatum ,. Clerícatum , Lectu-

mo commiflum , poflea fuppleto Baptifmo , om-

1 (

]

ram feu ptofeffuram publicam , per Matrimonium

nes Ordines , quippe antea nulliter collati , -ne-

740

ceffarib reiterandi effent, De quo late C«bat. Tratt,

&c. Xordanus apud Gobat. unum. 290. 2. Offi-

14

ciales fuftipientes officia perpetua alicujus loci,

2. [m Alp/o.bapfi?(amizm cafn Xà .LLege fi lübet

W

11315

n

qnanquam non efficiantur. cives illius loci , acqui-

1I. Deinde ipfo jure Divino Sacramenti Qrdv;ï

liSy

/

N

,

dbeol, Sacram, Pars d €ap. V, Sedi, lV, de Seljetlo Qrdiüi:. !

$6

:

rem caftis tuis auribus , ne cogitare incipias nurfe

nis incapax eft omnis fcemina. -Ex cap.nova de

!'w

Panit. & vemif. & communiffima omnium Ca-

quam forté antea cogitata, neque etíamnum cogi«

J

tanda ; fed remitterem te ad probatos Authores ,

tholicorum. ' Conflat inprimis ex perpetuo fenfü

& praxi Ecclefie , cui id femper fuit perfuafum :

notninatim: afgwez cit. difp. 24« Sanchez, li.v

!

de. matrimon. difp. Y06. - Lugo "Re[pon[. meral.

ideóque nunquam permifit foeminám ordinari ,

c«üm& ipíe Chriftus nullam feemina

m , nec pro»

l, . dub.3 1. Tamburin, De Sacramentisl, . c.6.

Ratio autem

$.x.«um.$. nifinon femel nec rariffime ipfe

D

priàm q

uidam matrem ordipaverit.

et,

Qu

uia Ordines feu gradus Ecclefiaftici pro

praíens vidiffem talia interrogari ex. Tyronibus

in examine Ordinandorum , ejusmodi libris rarà

'.

iisà Chrifto inf

lituti funt, qui eminentiam digni-

ac officii prz aliis fidelibus in

inftructis : accipe ergo brevi comperdio ex au-

f

tatis, poteftatis ,

Ecclefia, praefertim in

Ordinead Sanctiffimum Mif-

thoribuscitatis. 1. Siquidem intali homine pra-

valeat conflanter.Sexus fzmineus , fimpliciter in«

Tz Sacrifici. m, convenientet obtinere poffunt : ta-

les autem non fünt mulieres ,. quippe qu& ob fe-

capax eft facrz Ordinationis , quia fimpliciter non.

vir, fed fcemina eft. . Idémque dicendugn foret de

xós infirmitatem vitis fubdite effe debent ; Genef.

&

ub alludens Apoftolus 1. Corinth. 14« 442

€o,qui nullum haberet Sexum, qualem natum ef-.

fe refert Livius Dec.4. l. 1. Talis enim reverá non

lieresin Eecle[ra tagcant , non enim permittituv eis

effet vir. Tambsnrin. cit. $. 1.4.6. . 2. Siquidem

;:i

Loqui, fed [nbditas e[fes ficut &* lex dieit « G mox

infrà : fiqidem autem volunt di[eeré , domi viros

in eo prevaleat Sexus virilis , capax eft Ordinis ,

ficut & Matrimonii, ideóque validé ordinaretur ,

o5 interrogent : burpe ef] enim mulieri loqui in Ec»

clefia.

Hac Apoftolus.

Atqui fimiliter , imó

quia fimpliciter vir eft; attamen nonlicité, nifi

per difpenfationem Pontificis , quia Hermaphro-

1thultó magis tutpe ellet mulierem in Ecclefia DEO

Sacrificium offerre , aut facrificanti migi(ïrare Ío«

ditus irregularis eft ex communi Sententia cum

lenniter.

j

Suarez de (enfuris difp. g. [e&.2. Bonacina da

6o

lL. Diaconiffs ( quarum frequens mentio in

Cenf..difp."]. q.2. s. 15.. Etfiid negent Toletus ,

Fomar. Hurtadus, alii. — Et eíto inrigore nonfit

Conciliis , & hiítoriis Ecclefiafticis ) (ine dubio

tonfuerunt confecrate facro Ordine Diaconatüs ,

irregülaris , certé tamen adhuc non effet ordinan-

fed fuerunt foeminz olim deputatz ad aliquod mi-

dus, quiaper fs monftruofum effet ordinari homi«

nifterium in Ecclefia obeundum maximé circa

nem aliquo modo tandem fzrninam. ,3. Eum,in

£eminas, quod honeftiusac decentiüs abiis, quam

quo uterque Sexus gqué prevalet, utrum fit capax:

à viris Diaconis, vel Presbyteris , obiri poterát:

Sacrámenti Ordinis : aliqui affrmant, alii commu-

Diaconus enim grect , latiné fignificat miniftrum ,

niüs negant : ofnnes aütem confentiunt non. effe

Diaconiffa minillram.

Sic enim Clemens /. 8;

liciteotdinabilem, utpote irtegularem & maxim&

(.28. pud Leyman. e. 6. t. 3. fcribit : Déaconifa

monftruofum. " Vide DD. citatos apud "Tambur,

mon bevedicit , uec [acit aliquid eorumy qua Diace«

Cit. 9. 4.

4« Si Hermaphcoditus Sexum prava-

ui vel Presbyteri faciunt,uifi qud jamnas cuftodit ,

lentem mutavit, fiquidem ex muliere erupit invi«

& Presbyteris miniflraty um mulieres baptizant ,

tum ( quod aliquando eveniffe conftat) utique e-

R^ M MR LT -

vadetcapax Ordinis , quia debet attendi prefens

ádque propter decorem (f boneflatem. Sic ille. Erat

érzo officium illarum mulierum, imprimis affiíte-

ftatus, inquo fimpliciter eftvir. Quinimói itain

virum evadat, ut in nullo remaneat fcemina , neque

rcad oftium Ecclefia, ubi mulieres ingrediebantut ,

ut dignas admitterent, & indignas arcerent ; quem-

irtegularis erit , fed licité ordinaretur (fecus fi re-

maánet etiam fcemina , /juxta. modó dicta s. 1. &* 3.*

admodüm eo fine Oftiarii manere debebant ad oíti-

um,ubi viri ingrediebantur:ut indicat ipfe Clemens

Contrà vero fi ex viro defcifcat in mulierem (quod

[

J:2. 6 f']. Vafquez difp.24 y.fapienter addens.Qwod

quidem fieri poffe ego nunquam credidi, nec fa-.

[

tamen [atis non efl, ut dicamus eas fuiffe ordiuatas

étum effe hactenus usquam auditum x fedecce An«

1

Ofliarias , nam illis non erat demandata cuflodia

no I680. pro certo refertur is. cafus* contigiffe

sempli, ficut Ofliaviis , fed adjmvabant inbos ofline

Viennz) utique evadetincapax facri Ordinis, quia

f

il

viospro ipfis (Lando adportas illaswmulierum,quia id

iecundüm prafentem flatum ; fcemina effe fuppo«

seagis boneffum videtur. Alterum officium erat in-

nitur, non vir.

At , quid fi talis anteaadhuc virs

Bap

K

fervirein Baptifmo muliérum, eas inftruendo, pra-

jam fuiffet ordinatus Sacerdos , & poltea defcifcab

in fceminam ? füppofito cafu, refpondet Card. de

It

arando, abftergendo frontes, dum in Baptifino o-

leo fan&to inungebantur, ne áfpiceréntut à vitis &c.

Lugo (upra cit. talem fuiffe verum Sacerdotem.

f

Wi

De quibus laté & fundamentaliter Vafquez difput.

Characterem per eam mutationem minimé amit-

246.ex quo Layman. eit. & Gobat ». 88. addens:

tere , attamen impofterum ampliüs nequaquam

T

L

Diaconiffas etiam ideo dictas effe , quod effent legi-

validé confecraturum , vel abfoluturum à peccatis 2

tim& uxores Diaconorum , fed feparate à thoro

ficut anima Sacerdotis feparata à corpore Chara-

V

eonjugali , ficut etiam Presbyterz vel Epifcopiffze

&erem fervat , cüm fit indelebilis , non tamen pof-

suncupantur ez,quas mariti promoti 4d eam digni-

fet confecrare velabfolvere : quia exercitium Ore

tatem deferuerant continentize fervanda causá.

dinis concedisur fuppofito, id eftbornini , non ve*

th

€41. 1V. Àt, quid de Hermaphroditis ( homines

p

E

rófolüm anima. Ratio ergo petenda eft ex dictis

Íumnt utriusque Sexüs , viri ac foeminzorgánis fimul

€ap.t . 58:,70. Quiacnim Charaéler non eftipfa

T

hi

vel etiam fucceffivé inftructi ) Mi bone Tyro, E-

poteftas immediaté a&iva, fed fignum poteltatis

go cum P. Gobat C(i/;! $. ». 32. omnino Païcef

türn

[ At

exercendat in fuppoite humano , & vicili tan

igfw |

[

,

m

1

frzgaz.x Sac;qbt.;P&rS l Gapl'&ö? WV. Je Subjeto Ordinis;

$7

3

fipf(;,jurc divijno :ficut ergo anima Sacerdotis fe-

go necordinari, N /cgatur enimmajor fimpliciter:

parataà corpore , nihil ampliüs efficit, ita & in

;'üt

4

Thl

Quid illud eccipe poreflatep, tolüm: fignificat, quód

propofito. cafu , anima Sacerdoiis deflituta c

*

Á

Orpo-

Lliq.

te virili , &

ordinans conferat poteftatem , non per modum

Wi,

liüs efficiet.

jam fæmi.nam gonüi;ueüs ,»n.ihi,l, ame

contráciüs vel donationis acceptandze, fed permo-

m

dum efficacis-imperii & operationis: quafi dicatz

DA ff adultus , intbi.tü—üeþm' Z?ääm,

confero tibi,babeas poteflatem talem coo.

n ipfc

ueme

QtiDg

Odem divino jure incapaces funt, & invalide

admodum etiam infanti baptizans dicit :

- 4ctipe. fal

fepientie c?c.

R

' Sufcipiunt Sacramentum Ordinis ; omnesa-

& infanti Regi creato dici poffet : 6«

. . dulti inviti , vel non. voluntarii : utpote vel animo

ctpe poteflatem vegendi €&e, — Et certé potuiffec à

V.

i.

tepupnante , velfi£té & fimulaté tantüm, vel ne-

Chrifto inflitui talis forma Paptifmi : accipe Cbara-

fátivé omnino fe habendo , nihil volentes , aut

erem Chrifliani bominis : & tamen adhuc po-

iK

It t

Reícientes etiam quid agatur , aut in fomno , ebrie-

tuiffet conferri infanti. —^ Vid

?

táte ;amentia füfciperent aliquem Otdinem. -Quz

conta&u materiz.

e dicta uum. 3y. de

fore ,

Mul

omnia ficut & qualis requiratur , & fufficiat inten-

ti tamen cum D.' Thoma & Bonävcntüräöf

tme

excipi

t

tioin füfeipiente- Ordines,

jam generatim expli-

unt Epifcopatum , cenfentes infantem non

tata & fatis applicata habes e. 2. 4 s

N

quid

: 139. Unum

poffe validé ordinari Epifcopum ; eo quód Epifco-

& alterum dubium reftat explicandu

in.

patus contineat matrimonium

fpirituale Epifcopi

Klini,

cum Ecclefia fua ,

UR

3 L. Ergóne etiamin[antes &j* pueri ante

cenfetur

» quam Epifcopus confecratus

u]?ivm. ', ,

fibi defponfare: feu quia Epifcopus .con-

t* n

rattonts valide ordinantur ?

fecratur in Paftorem Ecclefiz , àd quod munus eft

tht

431 Ta , valide bräinantür», atminimé licitä*,vm;de fe

incapax , qui ratione caret.

Verüm hác ratione

n

cdarum eft. — Ita ( contra Durandum, & alios

probaretur etiam infantem non poffe ordinari Sa-

7710

quofdam)omnino comunis DD. Sententia. D. Tbo-

oltus;

w45 , D. Bonayentura , Scotus in 4.d. 25. "Richar-

serdotem quoad poteftatem abfolvendi : Ét ideo

H

infantem etiam E

pifopum confecrari poffe con-

'.i/u.r : Paludu";mi » Major, S]lgl'/?er, Fivaldu, alii«

cedunt alii com

muniüs.-

i. j

* DominicusSotus, Vaf-

Qrdn

que Recentiores enm Pa[quez. difp. 226.c. Layman

quez, Caflro-Palaus, Filli

utius , Dicaflillus, alii a-

(

€it.6. G. mim. j. atquecertum omnino afferit-Cae

pud Tamburinum esr. 1.

7-6.6. $. 1. ».12. Gobag

Fuma

fíro. Palaus apud Gobat num.-goy. Et lümitur exc,

€afn Y3. num. $o6.

snico & Clerico per [eltum promoto. Ubi de Cleri-

Licét non poffit ei. conferri

teapi

Jurisdiétio.

Diana p. 8. ira&. x. Refol. 32. cüni a«

J«

9. qui ante annos difcretionis iaferiores Ordines.

liis fus&

Tandem utrum tális infans majoribus

on. e[fc

lufceperat , poítea falsó & temere credens fe etiam-

ordinatus, perductu

WU

fufcepitfe Diaconatum, abfque Diaconatu Sacerdos .

s. ad annos pubertatis teneatur

"Tervare Caítitatem ,

['amb' ]

ordinatus tuerat,refcribit, & Pcatuitflnnocentius IlI.

nibus Clericoruxm.

dicam mp 6. cüm de obligatios

ut poít injunctam impletímque Poenitentiam ,.

PIZVI«

d

t

Diaconatus folüm fuppleatut: ubi clare füpponit

. J"J,U/(n 'f'im ATEBEES , fhrifaþ. ;;6;&2;

6

*

Pontifex , poífe quem infra annos difcretionis or-

"miextes?

gt

Erp'ctuö ame

dinari: & ]ex divinanon reddit infantem inca

pas

ntes , qué ac i;gf'äntes'validESG

qui?

ordinarent

ür ob eandem rationem datam ^

T

€em Sacramenti. Ratio ergo eft. Quiainfans,

fine

intentione propria, per intentionem Chrifli &

num.63. at multo

minüslicité. Quem enimi ad

aa,ü*f*'

finem perpetuó incapaces eXercitii

S. Ordinis , in-

Ecclefiz eft capax Sacramentorum , qua non in-

ii

volvuntconditionem fuo ftatui re

fignerentur facri Ordinis poteflate ?

De infantibus

r,l.m

pugnamqm , ut

fpes eft exercitii futuri.

conítat iri Ba ptifamo ,

Confirmatione , Euchariftia :

II. Amentes vel futio-

n (j

fi temporales , qui nimirum aliquando ratione ufi i

a

atqui etiam Sacramentum Otdinis infua collatio-

ne non involvit coaditionem repugnantem ílatui .

poftea in amentiam inciderunt, aut per intervalla

« ng'

infantili , cüm effencialiter non involvat a&um

amentes funt(uti & dormientes & ebrii) ne va-

ov

proprium fuícipientis , ut füprà »s». 108. dictum

lidé quidem ordinarentur, pofito

; quéd nunquam

lls qb]

üit: ergo eít capax Sacramen

ti Ordinis,-equ$ ac

ordinari voluerint , vel petierint:

tunz enim cen-

35

fentur non velle ordinari, & effe habitualiter invitie

hüc V

. Baptifmi , Confirmationis ,&c

T.

r

44 Nonobílat, quód infansn

Omt CXEI'CC-

nolentibus autem & habitualiter invitis nec validé

defc'ü?

onáum p

nec licité confertur Sacramentnm. — Infantes au-

re actum Ordin

is collati : quia naturale eft, quod

Cidi

prior fitpotefta

$

ter G perpetuó amentes non cenfentur habituali-

potentia,& actus primus,quàm ex-

ter inviti, cüm nunquam voluntatis ufum habue-

gcrdm"

- stcitium poteílatis , & actus

fecundus , & ( inquit

p

rint , ideóque fupplente intentione Chrifti & Ec-

. Scotus i» 4.d. 25. .)

poteft optime in aliquo po-

clefiz validé ordinantur , ficut

: qu'm

teílas fubfliï-c;c) absqu

e potentia proxima ad exer-

& baptizantur , con-

'.f &A

t

firmantur: &c.

II Et pofito , illos ante amen-

| Pe;ami

sitium illius . potefta:

is propter aliquod impedi-.

mentum.

tiam , furorem , fomnum , ebrietatem voluiffe ,&

Unde etiam cecus , mutus ,. furdus ,

petijffe Ordines fufcipere , regularitertamen adhuc

par

mancus, truncus pedibus validé ordinaretur , etíi

um

invalidé ordinarentur * quia non potuerunt velle

j

jure naturali inhabilis effet ad exercitium actuale

11]0

Ordinum, ídque perpetub. Minüs urget illud ,

fufcipere Ordines, nifi more Chriftiano , quo Ec-

clefia' Catholica confetre folet : Ecclefia autem

il

quód in ordinato re

quiratur acceptatio poteílatis

?

n*

j

iad

itz: dicit enim E

non confert Ordines amentibus , dormientibus, &

pifcopus ordinans , accipe po-

maximé ebriis. 1V. Si tamen fupponas eorum

ngeäff

ttflatem (5c. Sedinfans non Pote& acceptare ; er-

intentionem . etiam: ad hunc flatum fe extendiffe ,

, 'W:

/

. PAss I RE SACRAM.

H

A

pmnino

-

f Eeol. Sdcräüi; Pars 1 6';2[:. T/ Seö? i. dc Suljeclo Ordinis.

communicabit , omaino tenetur priüs confiterr, f

L.

omnino fatendum: erit eos validé ordinandos , etfi

habeat copiam confeífarii ; íd

qué ex fpeciali pra-

PJ

illicitiffime, , Certé Layman est.c. 6. num. 4. in fine..

q

ii

abfoluté fcribit amentem capacem effe facre Ordi-

cepto Concilii Tridentini. Quemadmodüm e&-

demrationetam ordinans , qaàm ordinandus Or-

qi

nationis, dummodo fi priüsrationisufam habuc-

[

tit , in Sacramenti fufceptionem a&tualiter confer'e

dinibus facris debent effe jejuni. jejunio neturali.

]s

ferit , eámque confenfum actuali voluntate non rc-

c. quod à Patribus défl. 75. ficintelledo à "Theolo-

u

Jam. quo-

gis & Canoniftis. Quia faltem Communio ,fi non

tractárit. — Hactenus quoad valorem.

ad licitum eíto.

/

Ordinatio hoc requirit. — Caterüm neque.ordina-

g'ä

y

l

AUE

turus, neque ordinandus tenctur jejunare pridie

ordinationis , cüm nullus textus juris id requirat ,

g

LL

-Que requiruntur , ut quis licità fufcip

5

neque DD. de eo inentionem facia

J

nt- ; ,te&e .G?bat

1

cramentum Qrdiniæ ?

f'.gt $4

Cafu 9.num. 3y7..

fs

l/

ia fané requiruntur: omnia ad quatuor ca-

IV. At qualis e

ít o! ligatio communicandi Z'irmf-

"

V

ita reduco:: Ut fet in flatu gratia : 2. Ut

facraordinatione ?. g. Certé gravisvix ulla. INam.

T

á: confirmatus & ordinate fufcipiens. — 3. Non fit

neque Subdiaconi & Diaconi fuüb mortali obligare

N

irregulari: , nec cenfurá lsgatui. 4. Ut babeat, ftu

tur fumere facram Hoftiam : uti ( aliis tacentibus )

j

Adfint , C* obferventur veliqua requifita Canouica :

fimgulariter docent Quintanadvennas fesgnlurz 17«

pstpote atas,probitas, fcientia.examen df approbatzo

num.2. Tamburius , & Gobat mox citandi, cüm

Epifcopi , "Dimifforie , Titulus fuflentationts : item

nüllus textus jutis feu lex fcripta , nulla confuetudo-

locus, tempus., interflitia. Eft tota certa apud om-

habens vimlegis graviter obligantis id imperent s

nes: & effet fanà vattiffimz tractationis: fed co-

neque Rubrice Pontifica!is fic difponenies indi-

nabor compendio comprehendere hoc & fequen-

cent preeceptum grave, fed folüm concilium & di- :

ti $. quantam 'Tyroni ad capeffendos facros Ordi-

reclionem ad majorem decentiam & reyerentiamy

ncs fufficit, & neceffarium eít : qui grandior factus

facre Ordinationis : quz fine. dubio negligenda

u

noníunt. Atverb Neomyltas feu Sacerdotes inie

ampliorem notitiam apud Authores allegandos ac-

quizere poterit.

tiatos fub mortali obligari ad Communionem vo-

I. $it in

Junt idem Quintanadvennas. i/i4. », 3. Tamburi--

flatu avatie.-

68 1. Y) Atio eft.

uia Ordo eft Sacramentum vi-

nusl. 7. de Ordise.r. 2. $. 6. co fundamento; quod

vorum,per Íe & ex inflitutione fua confe-.

omnes Neomyfle confecrent , & facrificent cum

Epifcopo : ergo fub mortaii tenentur participare

rens gratiam fecundam, ideóque fupponit ordirian-

dum jam effe in ftatu gratiz : adeó ut certum fit

de fuo Sacrificio, fumendo facram Hoftiam; cüm

peccare denevo mortaliter eum , qui conícius Cri«

fumptio (it de effentia,vel certé de fubftantiali intee

minis lethalis nec confeffione vel contritione priüs

gritate Sacrifici. — Attamen hoc meritó non audet

deleti, fufcipit aliquém. Ordinem , quem conítat

dicere P. Gobat »s». 359. Etenim. videtur yalde

eífe Sacramentum.

Conitat ex communi doctri-

durum , & à Chriftidna pietate alienum , aliquem

1

na de ponentibus obicem Gratiz lacramentali., Át-

mittere ininfernum , aut dicere, quód aliquid fit

eccatum mortale , fine evidenti & certa tatione 2

tamen talis validé ordinaretur , & Characterem fu-

Éciperet ; & infüper jusad non folüm gratias a&tua-

fed ratio ifta alleg;ta nullo modo eft evidens & cere

Íes conferendas íuo tempore , fcd etiam ad gratiam

ta,cüm nufquam extetlex , qua obliget faltern gra«

viter Neomyftas ad. confecrandum , feu proferene

fanctificantem ,. ablato obice infundendam: cüm

ín probabili multorum Sententia tunc fit. Sacra-

da verba confecrationis cum Epifcopo formalite£

fnentum infotme gaudens

&ngïfiütiVä , cum intentione coníecrandi , quia

tiz , juxa dicta c. 3. s. 5 0.

privilegio 'refiyifccn-:

offint ea proferre folüm materialiter in fignuma

g

69 Yl Quiaergo prima tonfura non eft Sacramen-

oteflatis accept& , ut Parre 2.fuoloco videbitur.

Deinde facrificans non tenetur. Hoftiam fumere,

tum , ideo non peccaretgraviter, qui permitteret

|

fc attonderi in Clericum in eo flatu non premiffo

nifi àfe confecratam : atqui. non obligantur iNeoe

confecrandi. particue

ullo dolore de fuis peccatis.

Quin ctiam , quia

myftz habere intentionem

?

valde probabile eft , neque quatuor. Ordines mino-

las , quz ipfis prebentur , cüm

fine dubio licité pof-.

tes effe Sacramenta , ut faepra fe&. 2. vifum 5 ideo

fint iis praberi Holtie aliz: antea confecratz : &.

"

cum Gobat s. 26. non damnarer peccati mor-

peccato reftringere fuams

poffuntetiam absque omni

talis, qui permitteret fe initiari uno illorumOrdi-

intentionem ad Holtiam principalem , & nonalias

IK

num confcius lethalis deliti , modó confiteretur

patticulas appofitas Epifcopo ad confecrandum.

HI. Conférmatus , & ordinatà. (u[cipi

h

ante Communionem , cüm valde Prqbabilc fit tunc

ines,

imó &74

Ü

abe(fe facrilegium.

L g YOnfirmatus debet effe , qui Ord

epturus Sacrarnentum 'Ordinïs T

vult, Sic enim

4)

L

2o Ill Ergóne fufc

$ primam tonfuram accipere

&tconfcius fibilethalis noxa , neceffarió. deberet

Concilium Tridentinum feff. 23. « 4 de Reforme.

Mf

H

i Sacramene

priüs confiteri? w. Ratione fufceptionis folius Or-

ftatuit: Primá ton[urá non initietur , qu

xäP

dinis Sacramenti non neceffario. debet prius con-

tum Confirmationis non aeceperit. Katio- videtut.

ïum

[

fiteri , fed fufficeret elicere contritionem,, faltem

effe , quod non fit conveniens , eum, qui nondum

ib

bonà fide xítimatam , tunc enim per accidens Sa-

eft confirmatus in fide Chiri(ti , fieri fpecialem Mi-

1.f

D

tramentum Ordinis ei conferret gratiam primam ,

niftrum Chrifti cum poteftate miniltrandi circa Sa«

Q

d

juxta dicta cap. 1. nwm. 23. Àt, Quia fimul etiam

cramentum Corporis '& Sánguinis Chrifti, ideóe

A"!

que

x

E5

»

HTbesl. Sacram. 'P.ar'; ]. xeap.v V.

: S&. IP, d Suäfeö?o Ord;zis,

59

11l

l n

que CharaCter Confirmationis , neceffitate przece-

etiam factus irregularis , à folo Papa]jcui'.e ordinario

gt prarequiraur , ut quis licité accipiat Characte-

Ug

difpenfaretur,ficut etiam fi miniftráffet in alio Or-

!j 0[.

, tem Ordinis: (ine dubio autem non neceffitateSa-

«ramenti: quin valide ordinaretur non confitma-

dine nonfüfcepto : de his mox ampliüs,

20

ll

tus, nec ullam cenfuram incurreret , fecundüm om-

IH Non irregularis,

ol

Rregularítas enim eít /pbabilitas Cauonica 4d7 €

T

ne$. Etquidem praceptum illud ad przmitten-

]

dam Confirmationem facre Ordinationi obligare

Ordtnes fnfcipiendos, & im fufceptis minillran g.

X 4

Eft nimiram impedimentum à Jure Canonico in-

, graviter, adcó ut mortaliter delinqueret non con-

p

firmatus fícienter fufcipiens Ordines , affirmant

ductum , quo quis inhabilisfit directé & primiarió

i,

quidem graves Doctores 7oletzs , Benacina., Nug-

ad Ordines Ecclefiafticos füfeipiendos , fecunda-

r

rió etiam ad jam fufceptorum Ordinum exerciti-

nus , Tannerus , Caffro-Palau , alii apud citandos ;

fed probabiliüs id negant alii communiüs. S$uartz,

um , ac ufum ob reverentiam divinorum. Quare

:and'x' i

Falentia , (onisch alit- cum Diana p. 2. tral. 16.

palàm eft, nullum irregularem ,. durante irregula-

M

ritate ; licité ordinari poffe , ficnt nec in fufcepto

ii

refol. 4, Gobat ». 20. eo.quód. verba illa Concilii

d

Tridentini non fignificent obligationem gravem ,

jam Ordine feu licite , feu illicité , miniftrare poteft.

nibu

Hujus variz fünt fpecies,varie à variis enumeratz z

necullum aliud extet de hoc przceptum obligans

hii f

^

raviter; ut proinde ratio data »zm. praced. etiam

Ícd. generatim communiter duplex affignatur fpe-

i, d

h

icvim habeat. Venialiter tamen delinquere talem

cics irregularitatis ex deliflo,& ex defethu , ad quas

fietib

contra ordinationem Ecclefie. confentiunt DD.

omnes fpecies reliqua reducuntur.

Enumero ,

chrcnt')

communiüs : quanquam idipfum vt probabile ne-

& explico eas breviffimé,

s ii

et Tambutin, de Sacramentis [s3.8

2148 3. 055

Irregularitas ex delitfo, |

n&td

addens: Epifcopum quidem ipfim fcie

nter ordinan-.

eftdi]

t, quz ex delicto proprio incurritur ,.ea'que77

tem non confirmatos à ditlo veniali non exeufo,quia

ES

potiffhmüm quadruplex. — Priga , ex abufie

magts ad. ipfums pertinet , diretliones Conciliorum

igcnd'l

Sacramenti : ob iteratum Baptismum fcienter. &

Jtsie

diligenter euflodire. ficille.

W o

13 . M. Ordinaté etiam & non per faltum Otdinan-

fetio fadum , quando fcilcet fcitur primus Baptif-

mus non fuiffe nullus , tam rebaptizans, quàm re-

m«

dus debetfufcipere Ordines , habito videlicét jam

cum prima tonfura, Qrdine inferiori, dum vult fu-

baptizatus irregularesfiunt : ficut & permittens fe

;gil

baptizari ab Hzretico. — .Secunda » Ex abufun Sa—.

t Curt

fcipere Ordinem füperiorem , ut fic füperior Ordo.

€ri Ordinis, eóque multiplici. x. cüm quis fufci-

iipte

non fufcipiatur ante inferiorem , cap. zeíco de Cle-

pit Ordinem facrum , non autem quatuor Mino-

;an

rico per [altum promoto

L]

»

& nullus ante primam

res ) quando elt irretitus aliquá cenfurá. 2. Sufci-

jhint

tonfuram. Trident; fe:23.cap.2. — Quia Otdines

piens eundem ab Excommunicato, Hzretico , &c.

padi

funr velut gradus fubordinati, quibus Clerici aícen-

n

3. Sufzipiens duos Ordines facros uno die:. nom

yrad

dunt ad dignitatem Sacerdotii.

item, fi uno die fufcipiat quatuor Minores , & Sub-

Ague

74 li. Validé tamen aliquisordinaretur per faltum

diaconatum. 4. Faciens fe promoveri per fal-..

V. g. Presbyter , etiamíi antea. non fuiflet Diaco-

iuid ít

tum, id eft, tranfiliendo unum Ordinem , fuprà .

qjont^

nus , imo nullum aliüm inferiorem Ordinem fü-

nHti.7 $. y. Cümquis uxoratus uxore vivente, ex«

&t

fcepiffet , cit. czp. wzico. — Eftque communis Sen-

ira cafus in jure conceflos fufcipit Ordines. — 6.

«t

tentia DD. apud Layman. ezt. c.6, s. y. Et con-

Cüm quis Clericus folenniter & fcienter exercet

Pioftm'

ftatex praxi Ecclefiz.

Nam fialiquis per faltum

a&um proprium Ordinis facri , quem non fufcepit ,

m

ordinatus e[t, non iteratur Ordo fic fufceptus , fed

^. Ex malo'ufu Ordinis cum violatione cenfurz,

s

"

qïü

Ordo omiffus fuppletur , juxta cap. follicitudo diff,

càm quis exercet actum Ordinis, à quo eft fufpen-

j 5gnwn

f2. Etratioeft; quia fuperior non includit effen-

fus , aut fi eft excommunicatus,

Ita omnes fcri-

(s

qk

Vf

tialiter ipferiorem , Ordinem , excepto folo Epiíco-

bentes de irtegularitate,

[ ïumüh

patu, qui. effentialiter includit vel fupponit Pres-

Tertia : Ex delicto quocunque enotmi , habente79 -

"

byteratum., ut alibi jam indicavi.

ycN

z

annexam publicam infamiam ex jure , fi fcilicet -

d [[l'U

IV. At verb minimé licite; fed graviter peccat ,

fit notorium, & depofitione dignum : ut adulteri-

d p

fcienter & voluntariéfinens fe ita ordinari per fal-

um ,raptus , inceftus, fodomia , perjurium in ju-

u

tum cit. cap, snico, quia agit contra praceptumEc-

dicio.

Quarta ; Specialiter ex deli&to homici-

[2 W

elefiz in regravi: & infüpereatenus Íufpenfus ma-

dü voluntarii injufti mortaliter peccaminofi, &

«

net , üt nequeat obire officia Ordinis ita fufcepti ,

mutilationis fimiliter mortaliter injuftz: ut proin-

i^

ncque afcendere ad alium fuperierem , donec ab

de- hanc irregularitatem. tunc folüm incurras ,

j

73

Epifcopo Otdine omiffo iuppleto , difpenfetur.

quando cum peccato mortali injuftiti& contra

i

m

Communis cum Navarro , Suarez , Caftro- Palao

Ial

90«

quintumPraceptum Decalogi , utpoté vel directé

M

4pitd Gobat nim. 7 Y1.etfi id alii negent: fed ma-

intendens, velíaltem indireclé ; exercendo ali-

, K,fam

nifelé fignificat , & fupponit "Trident. feff. 25.

quam aclionem de fe valde periculofam , cum pra-

«ap. 14.de Reform. infine : Cu promotis per fal»

vifo gravi periculo fecuturz mortis , vel mutilatio-

d

) Udaa

£m , fi non enintfIraverint , Epifcopus ex legitima

nis alterius , aliquem occidis, vel. mutilas: atque

canfa poffit difpenf2re. — Ad quid. autem difpenfa-

Adeo fi des operam rei etiam licitze , v, g. equum

go

tio,fi nullum adeffet vinculum difpenfandum ali-

*

furto ablatum abigendo &c. unde fequatur mors

gkcm'**'

«ujus cenfurz ? Et confequenter fi in tali Ordine

aut mutilatio ; fi tamen illa a&io non fit bic &

d

i

h

]

füicepto per faltum eiam temeré minillravit , jam

nunc ita periculofa ad occidendum , vel murian-

[ P

$t

W

Hz

ass

"

6o

d bool, Sacram, Pars l, Cap. V. Se&k, IV. deSzläje&a Ordizis, ;

dum aliquem , ut pe&ces mortaliter contra jus na-

cienter inftru&ti , judicio Epiftopi: deinde à for-

tiori omres amentes, ftulti, phreetici , & tan-

turg praecisé ratione periculi previfi eccidendi ,

vel mutilandi , non eris irtegularis.

Multó mi-

dem Pagani , Judei , Haretici publici; nam fi fui.

nüs eris , fi desoperam rei licitz de fe non ita peri-

fti occulté Hzreticus , ac deinde legitimé abío.

culofz. Ut 6 infirmarius , etiam Religiofus , etiam

lutus, non es irtepularis. " Tannerus , alii cum

" Confeffarius , moveat , vel moveri faciat infirmum

Laxman /. I.tr.1.p. f.6.7. 9. 28.c. flatutues. — De

inleGo , ut vel cibum capiat, vel quietiüs jaceat,

Biaretycts in 6. ftatuitur poffe ordinari jam Catho-

/&c. utilatiüs deduxi in quinto pracepto. P. f.

Hicum filium Haeretici Parentes ante. mortem cone

YT MPUR VE RC d n P s TPAOT Ra T a TMRT

Decal. cap. 3. à ». 378.. Ex communi DD. 7a-

verfi. Quih fimpliciter filium Haretici ad fidem

——

—

. lentia , Coninck , Tanner , alii cum Diana p

»

LJ '4' tr.

otthodoxam converfum non effe habendum pro

2. refol. Xo. Gobat. ». 668.

irregulari , iniislocis, inquibus Hzrefis non pa-

rit infamiam,feti Haretici tolerati fünt , ut in Gete

. Denique univerfaliter adde duo : Czum Nul-

."^]um crimen inducit irregularitatem in foro con-

mania,docent Sanch./. 2 Decal. c 27.2. 28. Henri-

fcientiz , nifi illud patrans fciat illi annexam effe

qiez , Sayrsms » Emanuel $a, Tauniri), alii cum

aivev

1:')!'.'.»

irregularitatem. — dta peff Navarrum , "Reginal-

Layman loco cit. fübijciente ;

m debere effe

dum , Sancbez , Coninch , Peregrinum , AMerollam ,

ctrtum cum talibus poffe difpenfari per privilegium

NUPAU A gt tRTR D REE C ER at

Bonacinam , aliosfusé Diana modoó cir. zr. 2.. refol.

difpenfandi füper omni irregularitate, prater eas,

qu& ex homicidio voluntario , mutilatione , biga-

8;. dlterum. Quando dubitas , an vere admiferis

aliquod ex ijs criminibus , quibus annexa eft irre-

mia , & natalium defeCtu contractz funt. :

ularitàs, non es habendus irrepularis , fed ftante

Tertias Ex defeilu corporis , mtmbri alicujut 9

illo dubio, póft moralem inquifitionem veritatis

velvaletidinis. Et quidem quando defeCtus mem-

pétíeverante , potes te gerere, ac fi fcires, te non

bti eft per mutilationem ex propria culpa , ut fi il-

licité abfcidifti tibi aliquod membrum, etfi occul-

atráffeillud, ut ex Swarez , Sancbez; , Layman

FranafcoBardi fatis dixi parte 1. Decal. c.1.4. ».96.

tiffimum ( v. g. te caftrando ex ftultozelo Caftita-

Etturfus p.4.c4?. 3. à ». 129. Excepto tamen. du-

tis ) inducit irregularitatem , etfi defe&us illius.

biofadi de homicidio, in cafa , quo conftat homi-

membri nihil officiat iminillerio. facro Ordinum,

cidiufh effe patratum , ut tu fcias te commififfe

At verb quando defe&us membti provenit fine

acum riortáliter injuftum ,' ex quo rotuit fequi

culpa propria, à natuta , cafu , violentia, non effi-

smoórs aut mutilatio ; dubitasáutéfh , an fucrit fecu-

cit irrégularem , nifi refpectu Ordinis , cujusufum

ta extuo facto;nec ne ? ut. fi inter plures injufle. ií-

iimpedit , aut niü"zinducaþ gravem deformitatem.

vadentes&Cpercutientes inimicum , etiam tu pér-

Hinc 1. refpeciuomnium Ordinum irregularis es ,

"

cuffifti;ejaculatus es,dubitas autem , an tu , vl alius

fi fis cecus , fürdus , claudus, turpiter claudicans , -

lethaliter tetigerit &c. debes te pro irregulari gé-

unipes,rinancus mánibus. Et refpectu folius Sa«

'&ere, donec ícias ex tuo facto mortem vel matila-

cerdotii irregularis es »fi careas pollice, velindice , ,

l

tionem non effe fecutam ; quia ita exprefsé decidi-

qui dicuntur digiti Canonici ( Ííi tamen pollex

tur in jure c. fignificafli. c. ad audientiatr, De Lo-

mutilatus vel truncatus , fit ita firmus, ut unà cum

f

$

szicidie. utidixiibidem. /. eitt.'

iüdice Hofliam fecure tenere , elevare, & frange-

[

[j

Irregularitas ex defedfu.

ré poffit, poffe quém promoveri ad Sacerdotium,

obfervat Laym. cit. cap. ]. ntm. 4. ) ltem f1 careas

ii

$o

&tur ,quz ex folo defe&u aliquo inducente

lj

I

indécentiam in Sacris ,. etiam fine proprio

oculo finiítro, itidem Canonico di&to, ut S. Cano«

nem tommodeé & fine deformitate legere non

Lu

delicto vel culpa incurritur, eáque multplex. Pri-

sgma : ex defetiu Sacramenti , üt jam per illud non

poffis : non item fi oculus ille fit integer , feu

X

)!

li

poffit tam pérfeé fignificari unio feu conjunclio

non effoffus cum gravi deformitate , etfl czecus ;

& dexter oculus fit füfficiens ad legendum Cano-

Chrifti cum Ecclefia , ficut foletfignificare. Quale

impedimentum eft P/gamia : eáque triplex. 1. rea-

nem , qua in re poteft effe ufui difpofitio libri, ait.

lis& proprià dicta, quando nimirum quis fuccef-

Layman. cit. cap. 7. ». 2. poft Adolinam & alios.

|

fivé ducit duas legitimas uxores, & cognofcit car-

2. Univerfaliter irregulares funt ex defectu corpo- -

naliter utramque : quianimirum fic dividit carnem

ristali, ut fine gravi deformitate, horrore, vel

fuam in duas vel plures, &'ideo non repra-fentat

fcandalo quis non poffit exercere fuum Otdinem..

';

peife&é unionem Chrifti cum Eccdefia , nec eft

Ut fi careas nafo vel auribus ( nifl deformitas ca--

t

idoneus Minifter Chrifti. 2. Jwterpretativa biga-

pillaturá tegi queat) fi monftrosé gibbofus, fácie .

mia ; cüm quis habet copulam catnalem cum 1e-

valde uftulatà : fi habeas membra fuperflua cum

D

il

4

gitima uxore , poftquam fuit ab altero , intra vel

gravi deformitate: fi fis Hermaphroditus , etiam

extra Matrimonium carnaliter cognita. 3. Sipsili-

Sexu virili predominante , notorius laltem: fwprá

!j

isdinaria: cüm quis jam facris Ordinibus initia-

5. 61. 3. Eàdémque utrávisratione irregularita-.

li

tem inducit defe&tus valetudinis : vel impediens.

/

tus , contrahit invalidé Matrimonium cum aliqua ,

cognoícitque eam carnaliter. .Ex communi. firi-

executionem Ordinis , vel habens adjunctam de-.

QU

bentium de irregnlaritate , &* citatiomner.

formitatem. Nam irregulares funt leprofi , phr«

HUH]

8I Seeunda: Exdefetm anima. : Trrrgulares funt

netici , epileptici , feu morbo caduco laborantes;

&l

inprimis illiterati , & infcii requifitorum ad exer-

qui tamen fi jam ordinati funt , & infra annum eo

! $

Iulltc

citium Ordinum, de quibus $. feg. adeóque etiam

morbo non laborárunt , przefumitur liberati

IMeophyti , id eft, recenter converfi , neque fuffi.

& adriüituntur àd Ozdinis exerciium , etíam ul«

li

teriores

/

—

Z

?äeol. Sacmm. B.

*

uns. l C'aþ. V. & W. d Subietlo Ordinis,

61

teriofes Ordincs—fuïci

&

piendos. Notät'a'urem Dias

Ü

hà p. 4. tr.2. r

"uxores cön*fentiant ,& vdtum contine

nti2 emit«

i

'-

i]öl& 7.).

Prelatum poffe difpen«

fare cum Sacerdote fibi (u

bdito

tant :'itémque omnes curiales

» curiz fcilicet faecu-

ll

» etfi ob manus tre-

lari obligati juramento

mulas ex chyragra , aut aliud

ejusmodi impedi-

vel ftipendio , quamdiu

u

tale officium habent :

Jt

"füentüm non potf:

t obfervare omites ceremonias ,

& fimiliter milites Sacra.

N

&ummodo poffit

mento militari obligati.

lo

cémplere minifterium fi

ne peri«

ïillö',

maximé effufionis Sanguinis ,

& non oriatur

Septima, Ex defettu fama 5 Seu cx infamila no-

86

Ws

inde grave fcandalum

toria, quz partim contrahi

turex natalibus feu pro-

d

» ideóque id plerümque ficri

. 'debebit in ócéulto.

bro& crimine alieno : pa

rtim ex converfatione &

3

crimine proprio. fwprà «.

78.

Irregularem enim

83 |Quarta. Ex defe&ur natalium.

rregulares

1 h

nàmque fünt omnes illegitimi , nonta

facit omnis infamia, feu r

4TZ , Uti ex cr.mine ad

j

t

ntüm fpurii ,

judicium delato, feu

mati fcilicet ex coitu damnato

» lllorum nimirumi,

jaUi , ficrimen publicé no.

]u

torium fit, ut P

oft alios bene ex

plicat Layman. czr,

Tl

ql]l tClHPOfeEOitUS non "PO'CUCI

unt contrahere Ma-

IraC. Y. p. .. €ap. 4. 9. O.

trimonium , ütpote ex adulte

rio , inceftu, facrile»

addens :' Si fisà civili

e di

agiftratu notatus aliquá i

nfamiá ,

Bio. fed etiam natürales nati

ex coitu non damna-

& hic pofl-

rgium

to , quorum fcilicet Parent

modüm refliruat priftinz fams ( v

uleó foteber

l

es utérque folutus ,

rebltcb nadyt ) irregularitas definet

tempore coitüs Matrimoniu

m conttáhere potuif-

: ejusdem. es

hg.

nim eft abfolvere,

cujus eft ligare. /, zezzo J de Ree

fent : nimirüm ex fimplici

fornicatione. — Hi ta-

gnlis Xuris,

fen naturales legitimantur

per fubfequens Matri-

'ï*no'nium. à

Otlava.

Ex defe&u perfella lenitatgs,

M

Omncs,aut'cm iltz irre

gularitates tol-

Quz87

fifte

luntur.

I. Per levitim

atonem Pontificiam few

'irregularitas

contrahitur , ob juftam defor

1datio-

tf

h

nem (mortem ícilicet vel

Papali authoritate

aCam : Principes enim fzecu-

cationem

mutilationem feu trut-

X

lares, eorimque com

alicujus. membr

i 5 publicà aüthoritate

ites Palatint , ordinarié fa.

faciam 5

i. -

tem non poffunt le

gitimare pro foro Eccl&fxæ , ad

injudicio vel b

ello jufto offenfivo. . Sic

Vi

Otdines & Benefi

d , fed tantie

dicta : quiajudex v. g. fe

m pto foro fzcu-

rens fententiam fanguinis

linum

lari , in Ordine ad hareditates

& officia fzecularia.

in aliquem , non perfié

lé imitatur

lenitatem &

, manfuetudinem Chrifti Domini,

t

2. Per difpenfationem ita quid

em , ut folus Papa

qui Agnus man-

fuetiffimus nullius alterius ,

] ,cf!i'

difpenfet ad Ordines majores,

dignitatem, & be-

prium faiguinem fudit, &

fed Ipfe pro aliis pro-

um

-

neficium curatum : Epifcopus v

eró ad Ordines mi-

noluit pronuntiare di«

dC

gnam mortem mulierem inu

|

Bores , & beneficium fimplex. C

ommunis , ex

& pro crucifixoribus fui

dulterio deprehenfam,

'iS 6

vap.1. Ó* 2. De Eil, Presbyt.

/.3- Per Profeffionem

$ oravit Patrem : ideóque

i

indecens fit, üt ii ,

QI$,

Religionis approbatz

» led in ordine ad Ordines

qui ad humani fanguinis effu-

T

tantüm , non item i

fionem,

per mortem vel mutilationem 3

n Ordine ad . Pralaturas vel :

jutté, fp

Ontetamen coo

quamvis

M'/(h j

'Dignit'a.tes Ordinis ,

nifi cüm iis fuerit difpenfa-

J

perantur , perfonam Chri-

tum. Denique' :

Íü reprafentent ,. &f

lat

quoties dubium eft, an aliquis

Sacerdotio initientur,

acris Ordinibus , makimé

qua

fit legitimus nec ne

Quinam autemn in parti-

* feputandus eft pro legitimo ;

culari hanc ir'regularit-ate

iif

quia i» dubio nos pt.

æfungimr virium : id maxime,

m incurtant , dixi 7ra&,

Kiutts

fi maritus eum hz

f« Decal.c.2. àn.40.

Hic tamen obiter nota

Cenus tráclivit ut füum, fütm--

5 l'n,O*

[o E

QUe fihum-appell

avit: fdque etiamfi Mater teftetur, -

mniirregularitate poteftate

ordinarià dify

enfare fo-

aftirmet, jurett

]àm Sümimum P

ontificem ; ac poteftate

4

(

e effe conceptum extra Matrimonis

elegatá ex

ft f0l

um ; nullá lege teneris ei credete : etià

mfi conílet

Concilio Triden

üno Epifcopus difpenfat

inomni &

Íola irregülaritat

"n

Matrem tuam commifi

ffe adulterium , tuque adul-

€ex delictoocculto,

teri formam & lineame

cidio voluntario, /24e "a. cit,

excepto homil-k

0i

nta referas: etiamfi natus fis

Quid fier

n

eptimo menfe poft nu

ptias, aut duodecimo vel de-

go quis aliquo di&

ittegularis, & nondum difpenfa

orum modo fa&usgg

:kbilh l'iï

timo tertio menfe po

ft mortem mariti : etiamfi na-

tus , fufcipiat , ac

tus fis ex Matrimoni

etiam exerceat facros Ordines 2

Refp. .. Is validé

ii

O rcipsà irrito, quando utraque

TOU

Vel alterutra: pars i

gnara impedimenti dirimentis

fufcipit Ordines quoscunque.

.Si énim habeat

Contraxit, -

Ratio

nes & authori

omnia ex inílitutione Chrifti effe

re

apud G

tates videre potes

ntialiter requifita

rdint

Obat hic ca

K

ftt 1. fetl. 2. * Theol, Snridico

àd valorem. Sacramenti hujus ,

non. poteft ejus

8noral, ääp. 78.

valor ab Ecclefia impediri, 2,

Minimé autem

Tandem expofitum, cujus nec Pa«

v

ter, nec Mater fcj

n

licité, fed peccat mortalitet etiam

minores Ordines

, Ll

110, adeoque nu]

poteft habendum effe pro legi«

d of

là indigere difpenfatione , contra

fufcipiendo : quia transgreditur

preceptum Eccles

alios docent Süar.

ez de

fiz graviffimum, concernens re

verentiain divinos

Y

a

Cen[urts difp.y 8. fe&.4. Says

TU

Y45, Conízck, Laym,

)

um & principaliter auguftiffin

üi Eucharifliz Sa-

; i

hiccafu 11. ». 4

3760

fitp. Coffro- Pal, apud Gobat

cramenti , & Sacrificij. - ;

*

iNon tamen incurrit

gll

HV 84

" Quinta. Ex d,

e

aliam irregularitatem novam

» àut cenfuram ali-

j^

(j

v etatgs. Ir'r,e;gulares enim di-

m

CUntür non taixti;m/

omnes Infantes, fed etiam adulti

quam : quia ex tullo jure conflat , vel appatet ali«

non habentes anno

am irregulatitatem flatui , vel cenfüram fulininari

,

S &tatis canonice r

equifitos : fed

- de his

plufculisage

ndum feorfi

m G.fea.

contra' irregularem fufcipientem Ordines , €Xces

g -a P^ Sexta,

pto tantüm defectu ztatis , de

quo $.feg. 4. Des

UR

Ex defectn libergzt

is, Irregulares enini

Tunt omres fervj

nique irregularis: fiveante,

five poft fufceptum

jpon

4

proprié didti , feu mancipia , nifi

Otdinem

; €ontraclá irtegularitate ,

priüs'l;berta te do

peccat mor-

j

nentqr : iterf omnes uxorati , nifi

taliter, fi fcienter & malà fide,

feclusáneceffitate

yif

H 3

vitandà

as

62

qbeol, Sacram, Pars 1. Cap. V. Sedl. D. de Szäjcöïa Ordinis. .

excommunicatum non poffe licité fufciþerä Or-

4

vitandifcandalum , vel infamiam propriam, exer-

rdinis, feu a&tus illos,

dines, nec in fufceptis miniflrare. Excommuni-

ceat a&lurh proprium fui O

catio alia zaizor dicta privat folüm ufu paffivo Sa-

f

qui exerceri nequeunt fin

e Otrdinis poteftate ,

[

Benedictio nu-

crimentorum , & incurritür feré folum ob con-

uti eit etiam

Baptifmus folennis ,

N

Validé tamen a&tus fui Ordinis exer»

fortium cum excommunicato non tolerato , quae«

priarum &c.

lis tantàm eft nominatim denunriatus , ac noto-

cet : quia Ecclefia non vult,

nec potci)c per irrcguula-

rius pereuffor Clerici, — Swfpenfio eft cenfura Ec-

[

ritatem tollere poteüatem Ordinisà legitime or-

g

dinatis.

Quate,

quando in facris textibus Juris le-

cefiaftica , quà Clericus privatur ufu poteftatisfi-

laris efle nullam vel itri- ,

bicompetentis, aut ratione Ordinis fui Clericalis ,

gis, Or

dinationem irregu

(ti

tam , intelligas

quoad executionem licitam tan-

autratione Beneficii. — Quare duplex eftfufpenfio.

Una 4b Officio Ordinis, &ficfufpenfus non poteft

D

tüm : non autem ,

quoad executionem vel etiam

L

licità. exercere actum fui Ordinis fufcepti , nec

fufceptionem Ordinisinvalidam. Omnia ex com-

q

confequenter ulteriorem Ordinem fufcipere. Alia

'm'un? DD. apud citatos.

elt fufpenfio à Beneficio tantum , aut etiam à fola

d

!

K

$. IV.

Jurisdictione, ut fi Sacerdos , reli&tà facultate ce-

lebrandi, fufpenditur ab audiendis confefhionibus,

[

Non cen[urá ligatus.

alióve officio.

Et talis adhuc licité exercet actum

Enfuta genefatim eft Pana fpiriwalü e me-

89-g£;

dicinalis : per quam bomini baptizato delin-

fui Ordinis, aliósve Ordines nondum habitos fuf-

cipit: utfi Diaconus Canonicatu vel Parochiá ha-

quenti Q* contumaci peteflate. Ecclejiaflicà anfer-

am bonortim fpirituulium extera

bitá privetur , interim licite ordinatur Sacerdos, fi

tuy u[us quorund

nihilaliud obítet.

sorum Ecclefie. Ad frangendam nimirum contu-

Ioterditum eft cenfura. Ecclefafliza. probibenign —

inaciam.

Nonenim homo per cenfuram privatur

internis, utpote Gratià,

n[um divinorum o[ficiorum publicorum , ac Sacrdo

bonis fpiritualibus neré

anentorum (exceptis Baptifmo , Confirmatione C*

Charitate &c, multó minü

$ Charactere & potefta-

Poniteutia) & Ecclefiaflice Sepulture , quatalis

te Ordinis, fed tanrüm bonis externis fpiritualibus *

k

um féilicet aliquem fpiritualem effectum vel

efl. Triplex eft hoc interdictum , perfonale, locale

Q omixtum. nterdiclum perfouale eít , quo ipfa

commo

dum habent, uti eft ufus Sacramentorum ,

l

& alia mox fpecifxcanda. ^ Cen

füra ergo: proprie

aliqua. perfona dictis prohibitionibus afficitut a

ideóque perfonaliter interdictus feret fecum prohi-

(

tunc folüm dicitur, quando talis poena, excommu-

u

bitiones illas , in quemcunque locum devenerit,

nicatio, fufpenfio , &c. infligitur delinquent in

Interdictum lozale éfi, quo locus aliquis , vel Eccle-

medicinam ad cohibendumà delicto committen-

fia diclis prohibitionibus adftringitur , quo fcilicet

t

do, velà jam commiffo refipifcendum , ac contu-

r0-

[

fideles prohibentur in tali loco actiones illas p

j

maciam frangendam : ut quando fic dicitur : sifi

hibitas exercere, non immediate ratione fui, fed

hoc feceris , vel fiboc fecerts : excemmunicatus ,

$

mediate ratione illius loci 5 quare fi quis egredia-

fufpenfus fis.. At veró, quando infligitur in meram

vindictam fcelcris commiffi , independenter à Pe-

turabilloloco in alium ,. poterit liberé fe gerere.

Interdictum »sixtsm eft , quo tam perfona , quàm

*ï

nitentia delinquentis , ut fi feratur excommunica-

locus prohibentur tales aGtiones facras exercere,

)

tio, vel füfpenfio in perpetuum , vel ad certum

t empus , ad arbitrium Judicis , jam non cenfura

Jam iterum vides foluüm interdicto: perfonali vel

mixto fübjectum non poffe licit& ordinari , ficut

i

Proprié , fed pura poena dicendaerit , ut excom-

M

muni obfervat Tamburinus /. to. de eemfurts

ec Epifcopus , durante interdiélo , licité poteít

' otdinare.

lün

iraU.2.6. T. Qu patet. differentia ab irregula-

Quid fi ergo aliquis cenfurá ligatus, excommu-92

Tij

$tates Nam irregularitas.etiam ex delidto , pro-

E

rié non eít poena , non etiam fertur principaliter

nicatus , fufpenfus, interdictus , fcienter fufcipiat

Ordines? Is 1. validé ordinatur , validéque exercet

l

in vindictam vel emendationem delicti, fed folüm

a&us fuis Ordinis , ob eandem rationem in fimili

eft inhabilitatio ad Ordines fufcipiendos & mini«

«4'

datam z&m. 88.

Attàmen excommunicans nor

Y

ftrandosob reverentiam Sacrorum, & indecentiam,

fi tali delicto infc&tus facris Altaribus miniílraret.

toletatus, & fufpenfus ab officio , non validé ab-

1[&:!0

Itregularitas autem ex defeclu, etiam absque omni

folvit, càm fit privatus;jurisdi&ionc omni. 2. Pec-

n

cat mortaliter, tam fufcipiendo, q

uàm exercendo

Ut

delito vel culpa contrahitur, ob eandem rationem,

e gra'vi(ï-

utex dictis patet.

liberé a&tus proprios fui Ordinis : quiainr

Csddh

fima transgreditur preceptum. Ecclefiz.

Suarez ,

9o "Triplex eít cen

futa : Excommunicatio , fupen-

Etiam fu-

N

& Diana p. 1. tratl. 11. refolut. 1Og.. 3.

(f[lfutæ

foc interdillum. — Excommunieatio, ( major ni-

liis innuá

mirum & fimpliciter dicta, etiam anathema voca-

fcipiendo fieri irregularem ex Gobat & a

ftes

jeprás.T7. At, nonfieri cum Suarez & Leandro

N

ta,) eff cenfura Ecclefiafliea , qu& bomo privatur

omni communione Ecclefia in. bonis fpiritnalibus

probabiliüs cenfet "Thom. Tamburinus cit. l. 10.

*

y

.num. 8. ídque etiamfi quis ex-

r

externis, utpote ufü activo & paffivo Sacramento-

, Ira£t. 4.0. 14. . 1

.

W

rüm omnrum (adeóque etiam Ordinum) partici-

kcommunicatus in i

pfa a&tuali Ordinatione folenni-

ter. exercuiffet actum fui Ordinis , utpote Diaco-

] j

patione fuffragiorum Ecclefiz , acindulgentiarum ,

*

mhden]

omnis beneficii ac offiii Ecclefiaftici , ipsaque

nusfolenniter cantando Evangelium , vel Subdis-

W pro

communicatione politicà fidelium , fi excommu-

ronus Epiftolam ; Sacerdos cum Epiícopo cot-

nicatus fic noa toleratus & vitandus.

Jam vides

laritas hazc ex abufu Ordinis

fecrando : quiairregu

incut-

j pg

/

S

"

AW(

r

(u.

E beol, Sacräm;'—þkïrröl. Gap, V. &ä IV, de Szäjääa Ordinis.

63

Mi.

»fïliöurrïtur,quahäo: miniftrat, feu exercet adtum Or-

dinis antca fufcepti : totum autem illud officium

'rit,'in'curri'tn-ö tuncílatim & fimul irtegulatitatem

u

g. Nequaquam: quia priusfüpponitur, & intelli-

W

Ordinationis ; quod Epifcopus obit ordinando ,

gitur celebráffe, quám in excommunicationem in«

Ui

Computatur pro eodem' atu füfteptionis, ita poft

SHATez, , Sayrum , Layman, Gibalinum, alios Tam-

cidiffe : ergonon tunc contraxit, fed poffea iterat,

IUl«

celébrans contrahet. irregularitatem.

Gibalinus

J

burin. ciA, »45. 9. Gobat zzm. 713. & 765.lta-

3

que certó culpabilitet , fcienter , ac liberé exercens

cum Tamburino ibidem »um. 15. 4. Sacerdos

tbf

excommunicatus toleratus ad.

a&um proprium Otdinis Majotis folenniter , in-

petitionem populi

i,

non h

abentis alium Sacerdotem , ut die feíto fatis.

Rn

currit aovam itrepularitatem ex. delicto abusüs dà-

cri Ordinisob violatam cenfuram. - fta toto titulo

faciat pracepto, fuppofità poenitentá & contritio-

W&

ne elicità , potet licité celebrare fine nota irregu-

lN

De. Clerico excommunicato »miniffrante.

Dico

laritatiseex Concilio Conflantienfi, c. «d evitanda.

37

autem : eu]pabiliter ,feienter , & liberh. Si enim

Navarru , Filliutiu .

qui exerceret a

&um Otrdinis facri ,. v. gr. Sacer-

» Bonacina , 'Caj?rb-Palæ:m

D

li

:xdos

apid -&uggdem WHH 19.

at

excommunicatus celebraret &c. inculpabili-

ter ignorans fe effe excommunicatum , vel bona &.

CH

i

d

de putans fe jam fuiffe abfolutum :

aut gravi metu

Wi5 vequi/etis Cano2 |

eompulíus, vel nece

i

thad de re!z'q

Vicu.

"

0if

ffitate adactus ad evitandum a«

liorum fcandalum .

» Vel propriam infamiam , -

; j

l as Canonica,

!

hi

liüdve grave incom

du

modum , nec peccaret, tec ul-

p Ro prima tonfüra atas füfficiens eft fepten-94.

lam contraheret irr

egularitatem. Nam Lex Eccle-

nium completum : ante quod licité conferri

fiïæ.' hanc irregul

aritatem. inducens non obligat

non potefl.

NNamBonifacius VIIL c. ANzllus de

wlll'bmï

cum tanto rigore.

At

burin. ezz. c.

Communis apud citatos, 'Tam-

temp. ordinand. füb pzna fufpenfionis per annum

14- $. 2« sum. 4. Dico etiam : aiduwm

m G

proprium Ov

Apfo facto incutrenda prohibet, ne quis infanti ( ni-

TE

dinis majoris (olenitercrc. Nam ex-

f forté Religionem ingrediatur , quod hodie in ufa

ercens actus Ordinum. minorum , qui etiam à fze-

non eít ) feu illiterato Clericalem praefamat cone«

l läm'f

cularibus exerceri poffunt , hon fit irregularis, nifi

ferte tonfüram. — Et Concilium Tridentinum infrà

qua

eilet excommunicatusex. eo , q

T

uód per fimoniam

-citandum , prohibet , ne quis primá tonfürá inities

fufcepitfet eoídem Ordines ; tu

füc enim eos exer«

cens eft irre

tur, ni(i fciat rudimenta fidei, item legere;, & fcri»

j plcïl'

ti V.

gularis ex fpeciali con(titutione Six-

bere , quod utique neceffarió requirit aunos difcre-

Ventt

uin etiam exercens actus Ordinum majoe

dEG -

tionis,& faltem feptennium completum. Vide Go«

Tüm , Subdiaconatüs, vel Diaconatüs ; at non

Vat nutm. yO9* feg. Pro Ordinibus Minoribus et-

of

tanquam

ter, & eo

proprios, feu modo proprió & folenni-

'4am fu.fïicig feptennium completum ,

fuppofitá

jasp

modo,

quoLaicus exercere poffet, v. g,

fci ent.iä »

BM*[

Clericus excom

quam Conciliam Tridentinum requitit ,

municatus cantaret Epütolam in

, utnimitum eos fufcepturiatinam linguam intelli-

:g!l//i'l-

Sacto, fedíine

hxa.:iipulo, E

vangelium (ine ílola ,

etficum cateris fuis veftibu

gant , & fciant , quie ad officia eorum Ordinum re

gcmt.

$, nom fore irregulas

quiruntur,

,,quïm

rem , poftalios notat Tamb

urinus czf, », $.

Quia tamen raró ea fcit puer poff

»

feptennium , ideo communiter non fünt flatim ora

X

Unum & alterum reftat dubiolum.

r 3 ql.li

pluries eum cenfura actus Ordinis exerce

dinandi. — Et abfoluté pro. Acolytho ordinando

ii

t incur«

requiri annum duodecimum completum , cum

(M.h i]'c,

rétne plures irregularitates? g. Cum di

ftin&tione.

Siquidem eandem numero cenfüram vi

aliis docet Filliutius tr. 9. z. 4. ». 3. Pro-majoribus

aip

oles , unam.

Ordinibns major quóq; requiritur zetas, ut ex fe paa.

'tantüm, irregularitatem contrahes 541

t fi excom«

tet. Poft Canones annquos partim ftricliores , pare

um

municatus celebres. Miflas etiam cen

ties , femel:

tantüm es irregularis, licét pluries & t

tim faxiotes ( apud Layman. c. 7. Gobat ss5 11.

fufä?ïi R

Oties , quo-

aliós videndos ) antiquatos Concil. 'Trident. feff.

:(eri:'

"ties, pecces mortaliter. . Sahchez 4e

Müatrinsonio

Á

23. cap. 12. de Reform. ita latuit.. NTWlln impofles

TU

T. 4. difp. 24. numi. 7. alii cum "Tamburino. $3

rimad Subdiaconatum ante anpum "vicefimum fes

(cini

»4m.lIp. Siautem violes cenfuras diverfz& ratio-

vundum Y ad Disconattim ante vigefimum tertiums

nis, pluries, ac totidem irtegularitates contrahes,

^ad Presbyjteratum ante vVigrfimum quintum etatis

4l b

l,2

'ut fi excommunicatus,füfpentus , & interdictus f&«

fut abnum. promoveatur.

meltantüm celebres ,. tres contrahes irregularita-

qua explicanda fünt. .

Circa quos an«nþs ali«

YU

p

tesdiftincé explicandas, (i ab iis difpenfationem.

l. Non neceffe eft dictos. anmos' effe COm"P.k—Pf ;

, 88

petasitaciraté, 2. At, quid fi. violentur plures

tos , fufficit effe inchoatos , juxtà concordem DDD.

fja*

eenfurz. ejufdem rationis

V. $. Titius Sacerdos

fententiam cum Navarro Z4fax. c. 2f.». I 16. $an-

j

pluries excommunicatus , quia plutes percuffit Cle-

Chez Confil. Moral. L. *s eap. 1. ». 33. & conftat ex

ticos, &t tamenMiffam celebravit : incutrítne (imi«

&wn ,

praxi Ecclefiz , quz decretum Tridentini (ic fem-

Il

l'l

iter plures irregularitates. — Ita affirmát Gibalzu,

"perintellexit. — Sufficit autem annum . effe inchoa-

ü qmsff

Coritrarium tamen,& femel tantüm fieri irregula-

tum étiam per unicum diem: communis cüm San-

jr

Iu

rem probabile putant Caffro- "Palatis & 4vila apud

chez cit. y. 4. maltoscitante. — 1mó fi per medium

yt p

li

eundem Tamburinum iPidem num. Y3.. 3. Sacer-

diem. Santhez u. 7. Coninck ; Bonacina , f* Dianga

Mu

dos prohibitus füb excommunicatione late fen-

i 2stratt. v6. Refolut.29. — m fi per horam fal-

d

fd.

tentiz , ne celebret,celebrát tamen : unde & gravif-

tem,per dimidiam,per quadrantem , & quid ni eti-

Ü

Go-

lj

fimé peccat, & excogf;mnicationcm latam ipcuga

am per minutum vgl momcn'tuxg, poft alios

D

*

bat

asll

*

*

&

64

^ bol. Sacram. Pars!. Cdþ., V. Sedl. P. -de ;g'ullä'eöïo Ciäz"izi;.ï

D

bat ngqä-. £19. Ratio eft : *'quïax tunc nihilominüs

tümanno , folemus ihtclfigerc iolim 36 . dies an-

1

ni communis : at veró quando loquimur de multis

propriiffime dicetur non ordinatus Sacerdos v. g.

j

annis fimul fumptis, prafertim continuis,, intelli-

ante annüm vigefimum quintum , quod Concilium

requirit.

At nunquid etiam neceffarium eft,fita ef-

gimus annos finerefpedtu ad. 365. dies, .fed prout

Y

ut quis fcili-

occurrunt anni in illa. fimultate feu complexu &

feinchoatos annos illos praícriptos ,

,

maà T;.iden-

Ípatio continuo : & ideo in'uno anno diem illur

cet phyfice attigerit annum praefcripta

tino? quid fi defit unicus dies? an non ju

xta regulas

^ntetcalarem computare poteris pro atate com-

plenda ,. non item ex pluribus annis, prout latius

V

juris.par

&m pro nibilo repstabitur t quod parzm

bil diflat?Fatetut Gobat sum. €28.1c ne-

rofequitur hoc argumentum ex profeflo- optimé

diflat , ni.

tractans P: Gobat eafa 13. [e&l. 3. per totam, quam

(

minem legi

;

à

ffe , qui id de integro die concedat. - At

ipfe videas, Tyro , quia nemo me conduxit , ut ex-

quid fi adfit

dies inceptus, fed nondum adht hora

! nativitatis : ut f1 hodie ordinandus fiscirca horam

Ícriptorem vel amanuenfem tibi agam. — Jam ad

nonam mané,& tu annum requifitum incipias poft

communiorem praxin.

]l Quédf ergo quis

Ícienter & malkäxfid'c: ! alrgte;(

Y

meridiem vel vefperi? Adhuc fufficere,& licité , a-

;'—

"t

atí

ctatem requifitam ordinetur majoribus Ordinibus,

deóque fine metu fufpenfionis eo die te ordin

mané poffe , eó quód vefpera trahatur ad. mane, &

v. g. Sacerdos ante inchoatum. annum vigefimum

faciant fimul unum diem,fentit Dianap; 2. tra&f. 2.

quintum.. Is x. etfi validé ordinetur , peccat t-

)

refol. Y9.refolute: at magis timidé, oppofitum me-

men mortàliter graviffime , ob rationem faepiüs in-

ritó probabiliüs agnofcens p.9.tr.9. refcl. g . citans

culcatam. 2. lpfo.facto incurrit: füfpenfionem

ab executione fuorum. Ordinum, latam à Pioll.

sLede[inam, Marchinum,Leandrum : idémque fen-

aiunt ZAfé. Tambnriam , Trullenh ali apud Gobat

Extrav.cnm Sacroruma , G aliis Pontificibus ; &

confirmatam à Sixto V. nec ante impïctam dtatem

a. $23. qui Sententiam probabilem ea ex cauía

v

ab illa fufpenfioneabfolvi poteft , nif; priüs impe-

xracticari poffe cenfet. Contra tamen nen fufficere,

" fedomnino 'requiti, ut ordinandus phyficé attin-

Á

tratà difpenfatione Pontificis fuper irregularitate

cx defe&tu atatis. 3. Si ante impletam. ztatem

.gatannum preíc

riptum à Tridengino , docent , aut

etiam malá fide miniítret in Ordine fic malé fufce-

fupponunt DD. communiter. .. Certé Sanchez cir.

»um. 6. Sententiam illam nullo modo eífe practi-

pto Cfeclusà nimirum neceffitate , & periculo vi-

«andam judicat : neccredo fore inpraxi admitten-

taudi fcandalum vel infamiam propríam, ) infüpes

.damà Reverendiffimis Ordinariis,neque mihi mul-

incurrit irregularitatem ex delicto abusüs facri Ore

z

tum probabilis 'videtür , attento rigore verborum

dinis, ob cenfuram violatam: à qua tamen irregue

laritate occulta difpenfat Epifcopus 'ex- Concilio

Jridentini.

Talis enim Sacerdos v. g. verifhim&

"Iridentino : intellige tamen poít impletam ata-

& proptiiffimbordinaretur ante annum atatis vi-

gefimum quintum , quod tantoperé probibet Con-

tem ; vel impetratá jam difpenfatione Papae füper

defe&tu. ztátis.

4. Quódí tamen in. Ordine fic

cilium , exclufis quoad hoc penitüs privilegiis Re-

malá fide fufcepto non miniftravit , ideóque ir-

gularium. « Sed neque, quando in jute pro forma

1

& de prafenti requiritur aliqua qualitas.(utin pro-

regularitatem illam novam non contraxit , tüne

poíl impletam ztatem., & ex fe ceffante irre-

l

pofito prafixa atas ( locum habet axioma illud :

gularitate illa ex defectu atatis, ab illa cenfura fü-

param pre nibilo veputatur vel:quod parsm diflat ,

[j

ail dift

Ípenfionis abfolvit non tantum Epifcopus, fed etiam

Jlat ,nec non plures variz fqnt limitatiolncs

Confeflarius quicungue potens abfolvere à cenfu-

t

illius dictiapud DD.

At; nunquid in state or

dinando'rum» C(;&x-

ris non refervatis, ut bene probat Lugo ve(ponf. ma-

[

h

putanda poterit haberiratio dierum intercalarium

ral. i. 2.dsb. 10. quamvisenim Sixtus V. ftatuerit.

fufpenfionem illam perpetuam : perpetuo fefpeudi-

ü

' feu biffextilium,quarto quóque anno incidentium.

'Exempli causà ; mihi quidem hodie ordinando de-

m : tamen Clemens VIII. ejus Bullam reduxit ad

j

3

z

(unt ttes vel quatuor dies ad inchoandum annum

terminos juris Bullz Pij II. & Concilii Tridenti-

&

|

tequifitum : at intra viginti &t quatuor annos fluxe-

ni ,in.quibus non habetur füipenfio refetvata,

ofitivé perpetua.

runt ad minus quinque dies intercalares & fuperflui

" füper annum communem 36j. dierum , quibus

III. Quóodfi veró

quis bäna fide ita ,orcngemrpfj

ante impletam etátem : utpoteob aflertionem pa-

3

-computatis inchoabo abundé vel fuperflue annum

requifitum , potero ficcomputare, & hodie licite

rentum , vel alià ratione credens probabiliter fe ha-

1

ordinari; Aut 2. faltem eodem anno fum natus die

bereatatem, cüm reverá non habeat: Is j. utique

non peccat, ignorantiá , feu errore probabili exct-

D

primá menfis Aprilis, quo hoc anno;hodie omni-

no mature inchoarem annum. requifitum vigefi-

fante; nec confequenter didam fuípenfionis cen-

Ü

Q]

mum quintum , v. g. pro Sacerdotio , fi effet annus

füram incurrit , ad quam incurrendam culpa; imb

& prefumptio, & dolus requiritur. 2. Poftquam

communis: at quia eft annus biffextilis , hodie pri-

mb numeratur ultima dies Martii: poteróne nihil-

tamen refcivit defectum ztatis. , tenetur fub mortali

f

abítinere ab exercitio Ordinis ita fufcepti : non

ominüs computato die intercalari , qui primam A-

lj

jamut fufpenfus , fed ut adhuc. irregularis ex defe-

- . prilis conficeret; licité ordinari hodie?. &. Proba-

e

.

biliter licere in hoc fecundo. cafu ( 'ex Sententia

&tu 2tatis

nam prohibitio Ecclefiz imped&cm

l I-D

Pauormitani , Syloeffri & aliorum ) non item in

fufceptionem Ordinis ante impletam ztatem., exe

tenditur etiam ad. executionem Ordinis fic fufcep-

.-'-pri()ïicafu. Ratio probabilitatis unius , & difpari-

W

W: cümpropter indecentiam miniflerii prohibez-

Al n

satis.alterius elt : quiaþquando loquimur de qno tan-

m

N

N

M

h,

—

^

r

Y

315eol, Sacraim, Pars l, f(ïaþ. V. Sedl, lV, Je Subjedlo Ordinis,

65

gþffuæcpc

u

io Ordinis;. . 3. (Eïä..ctïam, fi cógnis

^ to defecht

iante impleétám &tatem,

vita & moribus ab Epiftópo pr'öþrio haberé debet

iij

L

advenientem jam

unàciim dimifforiis , iit infrà dicetur;

Quin eti-

p

» fnal fide, in tali Ordine miniflret

» etfi peccet gra«

Vitet juxta modo dicla, non tame

n incurtit novàmi

amfi quis àSede Apoftolica privilegium o

btinuerit,

uj

ularita

t

tV

utà quolibet Epifco

efn ex delicto abusus facri Otdinis ob

po. Catholico ordinati poffit ,

jatam cenfuratm.

etfi vune dimifforiis

pfoprii Epifcopi non indigeat,

fillnm : N

W

Y

Cüm ità bona fide füfcipiens

indiget

ullam cenfu

n

tamen ejufdem pro

prii Epifcopi litteris te-

du

am incurrerit , neque ullo alio juré

ftimóniil

ibus de vita & moribus, utex Concil. Tri-

talis irreeulari

tas eXprimarur : ut contra JVavare

dent. fe f

?2

P

nud

3: e 8, infrà allegando ; notánt. Zfesri-

qu

Guem. Morrbisum , Galios quofdam jam habet

quez G Barbofa apud Gobat vafsi Y4. z $7 1. Re-

communis Sententià cum La

3

yman/, f,tr. 9: C4p. 10

Y

'rixa'm. 3. vide fupra numo,

88,

gularibus tamen teitimonium probitatis dari. folet

od

4. Denique talis

àfuisSu

.

adveniente poítea

E

perioribus;idque fufficere conílat ex praxi

; &impletà zttate requifitá abfq;

cclefie : & infinuat declaratio C

"

ia :

lla altadifpenfati

one vel abfolutione, ineo Ordine

ordinl:?liumi apud

miniflrare poterit, cüm jam nul

Ca/l:mdräa.ad Citi c. Tridentinr,

dinin

&

]à ampliüs irregu-

laritate vel cenfurá li

ll Scientia; Ad licité fufcipiendos Ordines ;109

d

colligere debes.

:

gatus fit ; uf ex mpdö dictis

.

jür

e quidem. maturali neceffaria & fufficiens eífzt

CU

Q

$

5

-

IV. Quodfi , omnibu

sdiligengär expenfis, dus

omnis illa & fola , qu& néceifaria elt obeundis offi-

piüs't

cii$ annexis Ordini ;

quem quis vult fufcipere,

fx?;ï'u:ïi'üï, sn quis atate

m requifitam habeat, nec

Yion

nc? neccifa riodiftingu

Nam generátim fingul

i ténentur fcireea , qu& ad

ATl

endum eft;, Si dubium fit

fuum ítatum & offici

meré negauvur , fic

ut nulla appáreat probabilis

um pertinent;

At jure Ec-

;!

,clefiaftico aliquantó major téquititur f

€

ientid. Nam

&t

I3t0 pro una,velaltera parte, non potelt licit? or«

dinari : quia certa lex requitens hanc &tatem, eít in

oncil. Trident, feff; 2.3. cap, 4; de veform. ità flae

st

tuit, ut primáto

3

nfurá non initientur , qui fideirua

potleffione contra ztatem dubiam, Commmn»ts cum

dimenta édotl i non

TU

Saatbez; de smatrim

fuevint.aníque legere & feribeve

at

L 2« difo, A1, n; 38, at vero,

ncfciunt, Ete, t1

. pro mino

fi dubium fit pofits

'um ob ration

es utrinque pro-

ribus requifit , ut las

a

abile fit te habere

tinam linguam intelligant ,

& fciant, que ád offis

babiles, fi nimirum vereé prob

cium fuum fpeclant.

rbf

xtatem requifitam, v. g. ex teftimonio Íapiüs au-

Pro Subdiaconatu & Diacos

- natu ibidem c, 15, requirit;s: fgat litterts & ids

quá

)us

dito , vel lecto paréntum,

etfi ziqué probabile , imó

liib

probabiliuseffet te non h

abere, licité ad Ordines

ad Qrdinem exercénduim pettisent ; infirücti.

Pro

Sacérdotio requirituf tanta fcientia , ut poffint

ad.

"a

admiítti poteris: qui enim

ptobabili ratione motus

Cond

'-öpjär,:ifur,—'prudexlær-öperg

tur

miniftrare Sacraméntá ; &

popblum doceré. dene«

; adcóqrie firie calpa;

céffáriis ád falutem,

m «

Quare f1 parerites teltentur d

€ zate réquifità ; ad

Scientia autem & érüditio illa,

Ordines te admittere E

quz ii citatis Cano

nibüs poftulatür ; non debet effe

?æ li

pifcopus finé fcrupulo po-

Yiint

terit. " Quia licét tefli

neceffárió magná ;

.fed fufficit medioctis Nam

monium parentum pro fi-

quod Gf; in c, illteratos téàditád rninores Ordines

g'qw [2

liis ia aliis materiis ,

in prejudicium prefertim

[, WV

aliorum, non admittatu

- fufficere mediocrém intell gentiám linguze latinz ;

r,hictamen , ubi in nul-

idipfum poteft proportionalite

d

Jius prajudicium cedit

Á

» füfficiens

*

h

t dici de Presbyte-

dun?

Diana p. 2.

judicandum eft,

rando, fufficere fcilicet medio

crem fcientiam. mis.

tr. 2. re(ol. 27. G lat

Gobat eafm 13..

niftrandi Sacramenta , docendi

ïcä cf]!;

4 RU. A99. äliide?z/ "üm.fo4.m

due neceffaria faluz

eritó limitans , f1

ti$. Etnotat Layman hic /. 5. «

u

teftimonium parentum petitum f

it ex fcripto ipío

T Xudn fine pro

die nativitatis vel Bropé, &

Sacerdotio pracisé non requiri

tant

am fcientiam ,

jj

teftimostum Parochi ,

jl

feu ex libro baptifma

li haberi , vel

commode exfpe-

quanta ad munus Confeffarii requir

itür: quia ante«

quam illud obire Sacetdos permittit

ur

Á

&i non poffit , Epifcopi enim

communitér non

» ab Epifcos

eduxt

flant teftimonio p

árentum ,. nifi aut nullum tefti-

po ,novo premiffo examine ; fi videb

itur; appros

bandus erit , nt conflat ex . Yr.

Trdé

monium Parochi,

aut dton nifi

dubium haberi pof-

t

ejufdem [eff.. Ad-

- dit Gobatcafa 1. s. 423.

€x commüni DD. mi-

m

ii : quare fi teftiriónium pare

ntum & Parochi di-

norern fcientiam Iin

crepent; hoc illi omninó pf

efetendum erit,, nifi

gua latinz exigi à Regularibus

confeffiones noi

audituris , quàm à fecularibus

o

iocapite parenti major fi

deshabendaeffet. Et ,

jont?

r

te

ümonium Parochi

Sacerdotibus fimiliterillas non audituris »quiacon-

quamquis ex vit

primó editum fit ; poft.-

eftimon

ii paterti bonà fidé ordi-

- tinuatio inflrutlionis verbis & exemfplis,, efficit il«

jiet k'

natus

Ipoterit flari te

losperitiores ; quàm Secnlares. Denique omni-

yHn

ftimonio paterno, quod eft

b'gb!'l]f(!*:

n poffefhone ; & (ic or

dinatus licité exercere fuum

1io illiteratus , fcu legeridi, Ícribend:que imperitus ;

)rdinem, —

$

eft irreguláris exdefeClu asimi, Name. 1. 4. 3 9.

andem quando Religiofüs bon fide

ord ïïn*ätus eft a

nte impletani &tatem , adminiítran-

ait Papa Gelafius : lllitévatos nullus pre[zeat ad.

wl"h

dum poffe di

fr

[lericatas Ordinempronmuere t quia litieris carens

i

P

enfite Superiore

cantium infrà

m Ordinis mendi-

facv1s non poteft effe aptus. officiis. Ubi illi-.tergtlus'

Hlb f

in finé notabitur,

AL Probitas

dicitur, quí Grammaticx rudimenta non didicit ,

qu

» Scentia ; Examen , t Appiþ-'

ádeóutper fe loquendo graviter peccet Epifcopus

pa^

n

;

batta Epifcopi.

.admittäns.ä'd'Ordin-em;ïïlïæmwm ; feu adeó im-

Robita

*

xmpfüï

$9 ï'-..

p

b

f Vitt acmorumi requirítur notoría feu

peritum lingue fatinze, ut ob hujus defe&tum ne-

at

m D

robata teftimoniis fufficientibusParochi ,

ha

velalior

queat fine gravibus defeclibus exequi officia, ad

lo

um fide.dienorum,

Et,fi quis dimittatur $

qua períe obeunda deputatur per fufceptionem

Sut ordinetur ab alie

jqu

AM.;

no Epifcopo , teflimonium de

erdiniKs:.— ;

Vide de hac re , ex Quintanadwengas &

As L. D& SAca

]

alu$

EM

*

-

Y

66

dleol Sirim, Bari €ap. V. $3. Jf. de Sel Bo Ordinis

aliis lacé differentem Gobat c4fv ro. præfertim á

Epifopum. Ulteriüs p'ræcef dictam lice'nfiaüä dé:

]

bet ordinandus habere à proprio Epifcopo tefti-

aum.51']. . Et hinc ulterius

.

*

H

Ter

IIl £xamen coram Epifcopo ; étt

am quoad Re-

moniumÍuorum morum ac probitatis, quod dari

[

confüevit interdum in ipfis litteris dimifloriis , in«

gulares, requirit Concil. Trident. eadem fe[f. 23.

l

€. 12. Poflunt tamen Epifcopi examen illud Ot-

terdum feparatim ; & tunc vocantur litterze eesse

[

mendatitia, vel te/limoniales: quiain hisEpiprui

dinandorum committere aliisà fe deputatis. — Poí-

K

fünt etiam abíque ullo fcrapulo fuam conícientiam

proprius fuum fübditum commendat alieno ; déque

)

contormaáre cum conícientia Prelatorum atte-

ejus probis moribus teftificatur , propter quam cau-

ftantium de idoneitate fuorum in litteris dimiffo«

Íam éjusmodi litterze videntur etiam vocari reve«

R

rialibus: imó; utcum aliis monet Aodriqwez, no-

rende. Jamérgo videndum. 1. Quisnam ejusmo-

dilitteras dare poffit ; & debeat. 2. Quid contine-

fler etiam valdé expediret , quoad Regulares , Epi-

fcopos effe contentos examine & approbatione

re debeant. 3, Quamdiu durent. 4.. Qualiterobs

ligent ?

fuorum Superiorum: quibus utique magis fidere

l

Z

poffent, & deberent , quàm judicio aliquorum Exa-

I Litteras ejusmodi dimifforias confert. l. Ipfe104,

)

minatorum , qui ex fucceffu fortuito unici exami-

Epifcopus proprius quilibet , five ratione originis,

five domicilii , five beneficii. Attamen litteras com-

nis parüm fundátum judicium frequenter dedu.

cunt.

Caterüm ad ipfum Epifcopum ordinan-

mendatitias five teftimoniales de jure non poffe da-

tï

ri, nifi ab Epifcopo proptio domicilii , meritó cum

tem tantüm fpectat examinare ordinandos;. Unde

quando Epiltopus proptius fubditum füum , etfi

aliis cenfet Tamburinus 5ie lib. 7.7 c.8. $. 2. quia

moresin his litteris approbandi folüm illi folent ef-

jum à íéexaminatum & approbatum mittit ad ali

um Epifcopum ordinandum , adhuc alter Epifco-"

fe noti,non aliis. 2. Vicarius generalis , fi ab Epifco-

pus illura examinare poterit ipfo jure: quia poteft

po ad id- habeat Ípeciale mandatum vel coníen-

velle cognofcere , cuinam Ordinesconferat. Non

Ííum , autfi Epiftopusagat in remotis extra Pro-

tamenexaminare tenentur , ut vult. Zarbofa , fed

vinciam , faltem per duas dietas, non tamen tene-

tur vel Epifcopus , vel Vicarius largiri dimifforias,

flare poteít judicio & teftimonio proprii Epifcopi,

juxta communem DD. quia Concil, Trident. eir.

hifi petentibus ex caufamultüm rationabili , quan-

dicens : neminem effe ab alieno. ordinandum , nifi

doquidem nec ez fuffragari debent , nifi habenti-

pr&vio examine , non tollitquin Epifcopus alienus

bus caufam legitimam , ob quam à propriis Epif-

copis ordinari nonpoffint: Concil. Trident. feff. 7.

ordinans poffit effe contentus cxamigc, & apprp-

batione proprii Epifcopi.

c. X1. dereform. — Necipfi Epifcopi eas concedere

debent,nifiimpediti , quo minüs ipfimet confe-

;

302 .

D

lV. epprobatio Denique feu admiffio Epifco-

ordinantis requiritur. — Quare , fi furtive Or-

tant Otdines. "Trident. feff. 23. c. 3. de Reform«

pI

dines ful

cipit , lioceft proprié: qui fe ordinando-

3. Sede vacante,Capitulum: at non nifi poft annum:

ram nuniero admifcet, cüm tamen ad eum Ordi-

i die vacationis. ^ Sic enim decernit Concilium:

nem ab Epilcopo non fuerít admiffus, aut qui alium

Trident. feff. 7.€. 10. de Reform. INow liceat Cu-

pitulis fede vdcante , infra anuuus à die vocatioe

;ä

fupponit examini , & deinde loco illius ipfe ad Or-

dines fuccedit , incurrit irregularitatem , juxta com-

nis Ordinarii , licentiam aut litteras dimifforias,

munem DD. Sententiam cum Suarez de cenfütis,

[rve veverendas-, u5 vocaut , alicui qui beneficis

difp. 42. fcli. 3. ex €. T. 2.3. de eo, qui furtive.

Ecclefia [Hici ecepti vel recipiendi eccafione arlatus

Licét autem tunc Capitulunt

[

Alii tamen apud Tamburinum ljb. 10.6. 14. $. 1.

wos f'uerit,eoncedere.

nequeat dare quibuslibetdimifforias , poteft tamen

D

volunt , ipfumfolàm incurrere fufpenfionem , eof-

D

demtextüs jurisadfe trahentes. . Utrum

Á

dare commendatitias & teftimoniales. — 4. Praelati

que Pro-

Religiofis concedunt

(

babile , & nimis fatis.

Regulares etiam fuis fubditis

W ]

IL1. Liüttera dimiffiria , ec.

dimifforias, attamen jüxta

decretum Clemen-

tis VIIL. & declarationem Cardinalium , non

d.

d

Oncilium "Trident. Seff. 23. cap. 8. de re-

tf

165 C

Epifcopum alienum , fed Dicecefanum , nifi hic

form. (ic ftatuit : Uwmquifaue a propie Epi-

t

féapo ordinetur : quàd [i quis ab alio promoveri pe-

aut non fit Ordines collatürus, aut abfens , vel mnore

tuusfit , tunc enim ad quemcunque Epifcopum

&tür

tat ,uullarenus id ei etiam enjusuis. genevalue amt

Qui

Jpecialis vefàvipti vel privilegii pratextm, permitta-

communionem cum fan&la Sede Apoftolica hae

bentem dimittere poffünt , non requifito Vicarie

ids

tur uifiejusprobitas , ac mores ejusdem Ordinarii

No

teHimoniocommendesutur. — Si fecns fiat , Ordinans

vel Capitulo Diccefano. Verumtamen illud De-

cretum non videtur ufu receptum , cüm non ob«

P 1

à collatione Ovdisum per anuums, C* ordinatus a fi-

Wse

fceptorina Ordinuns executione , quamdiu proprio

lervetur. Abbates etiam exempti , habentes i—l.l:

risdictionem in Parochos & Parochianos privativé

[

Ordiaarjo videbitur expedire , fit (ufpenu. — 1ta

Concil Ubi prenota: quamvis Epifcopus pro-

ad Epifcopurn ; in cuju

sDiccefi fua loca fita fünt »

.

j

fforias , nifi fuis Religiofís

ïmper

prius fübdito fuo, ratione originis, domicilii, vel

non poffunt dare dimi

beneficii , bane licentiam ordinandi ab alieno Epi-

fubditis,non item fzcularibus fubditis , ut alius £

fitig

fcopo,etiam oretenüs dare poffit;quia Concil. Trid.

pifcopus eos ordinet : clara enim funt verba Tri-

I?bitm

dentini feff. 33 tap. 10. de Reform. vetantisiwe ipft

T

folüri requirit confenfum proprii Epifcopi ; tamen

Ma]

àd majorem fideni , ea licentia dati folet. per litte-

aAbbates & alii eempti littevas dimi[forias aliqui-

€ZLNT y

xï W

rás pacciites, qua ideo vocantur Disiifforie,G Di-

bss Clericu pgaiæri&us, at ab lii ordin

senits

Qf

mij[af'mz'e: , quia fabditum di'mittuntr ad alieivm

d

d

67

: ?ä?æl Sacram. m;s 1. Cap, V. Sc&i, lV. de Sääjgöïa Ordinis.

!

(

'&?m.ddn?. menobffantibun

[

W

N

"afuts Brivileïgi:'(: (ä't'

Epiftopo: imi &is , qui cum dimifforiis vel c

Ons

Vlde GObatICd]iz ;4, ". $74 :

I^

fictis, vel veris quidem , fed revocatis: quia talis

k ll Li;ttcræ*,'ejusmodi dimifforiz fecundümþw jus

reverá ordinatur fine confenfu.fui Ordinarii , ideó-

hl

commune debent conrinere Ícquentia. 1. Cau-

lu&

que incurrit poenas flatutas , feu renovatasà Con-

àm, ob quam Epiícopus dimittit : Trid. feff. .

cil. Trid. initió allegato , & Pio lL. extrav. ez»s

lfüpw

€ fl Difpenfationem füper interftitiis ,

fi ijs

.€x facrorum. — Incurrit autem talis fufpenfionem.

t

.mon fervatis dimiffus ordinandus fit

: etenim ne-

1.

1. $i fine dimifforiis ab'alieno Epifcopo Ordines

Is

quit füper ijs difpenfare Epifcopus alienus ad quem

majores fufcipiat ; nonitem fi Minores: quia Pon-

mitütur ordinandus, neque confenfum tacitum

Tta

m

tifex exprefsé loquitur de Ordinibus facris.

Epifcopi propriifacilé preefümunt. ^ Si tamen di-

Suarez cum multis contra alios apud Gobat w. 707.

us

miffus laborat ali

Ittüs

ff

quo impedimento difpenfabili per

2. Ex Tridentino fufpenditur folüm , qwamdin E-

Epiftopum, po;

«t in eo difpenfare ille ,

ad quem

pifcopo proprio videbitur expeslire , Seuquoad Epif-

Aimittitur, ello non

fit facta illi fpecialis permiffio :

copus proprius permittat ei ufum Ordinis. Unde

I

imó etiam fi dimiíloriz contineant hinc claufu-

. Decretum Pij II. abfoluté dicentis fafpenfus fit ,

t

45 0

lam : fftamen alias nullum tibi obfillat impedimen-

per Concilium videtur mitigatum , vel declaratum

11105 Canonicusn : ut ex ali

js notat Gobat »mz. £7 f.

j.Non incurrit , fiita fufcepit cum - prudenti fpe

of

*

.

$16. . 3. Teftimonium de fafficienti doclrina

ratihabitionis proprii Epifcopi. 4dems fapra. Sicut

( i

nec enim dimitti debent ,

nifi examinati juxta

necpeccat , nec poenam ullam incutrit ; qui ab a-

, qii

Trid. féf. 23. c. 3. de Reform.

& (eff.7. c. YT. Ite-

lieno Epifcopo tunc petit Ordines , dum íuus

Jettd

gfum illa San&tio non eft. ita ri

gide recepta in Ger-

*

proprius eft fufpenfus , vel excommunicatus. — ia

E

mania , quin fpiffime , i

mo conímuniter expe-

dem. 4- At , incurrítne ille Hifpanus apud JVavar-

onite

diantu

r ejusmodi litterz (ne ullo examine , eó.

"45 , qui commorans Rome, petit dimifforias à

| Dros

quód Germani communitet peregrinentur in (tu-

füo Epifcopo , quz & conceffx fuerunt , fed prius-

Lv

e

dis; v.g. inlocisvalde-dithris à Refidentia Epi-

quam perv

*

nirent Romam , fabricavit ille falías

lo

fcopali , imó extra Dicecefin fitis, utnon poffint fi-

dimifforias , quarum virtute infignitusfuit quatuor

i,qwlb

6

e magnis fumptibus & incommodis ícfe fiftere

Minoribus ? Refpondet N4varrss. apud. Gobat-"

db

examim:& in

N

hoc caíu fas fit committere examen

num. y6y. lum peccáffe mortaliter illà- fuá frau-

rEl

alteri Epiftopo: Barbofa' apud (Gobat ».. 5 77. te-

; de ; at non incurriffe fufpenfionem feu poenam fta-

J

ftans itaeffe decifüm. --4. Exdem litterg debent

»^

tutam in promotos fine licentia fui Epifcopi, eti

celrt

exprimere effe jam provifum dimiffo de titulo

fic füfcepiffet etiam Ordinem majorem: .quia licee

cote

menfe. Nam dimittens alioquin obligaretur ad

providendum de

fuerit ordinatus ex vi falfarum dimifforiarum , fuit

m

eneficio, & interim ad con-

tamen veré ordinatus cum dimifforiis veris , & ve«

Anut

dignam füflentationem , quando dimifforias darec

r'ä'litbmfiä fui Epifcopi , etfi nondum (ibi notà. -

IT

non habenti Patrimonium : propter apertum tex-

t

F. Titnlus [uffentationis,

tum cap. fs. Éoifcopus de prebendis inG. .Verüm

"

ficut confuetudo in' fexcentis. derogat 'juri' com-

^ -Ohciïium,Tridentinum feff a. c. 2. de. Re- 108

| form.przcipits nequis poffit ordinari in Sa-

qrity

nuniim aliis materiis, ita && in hac; attendenda.

w

'ergo confüetudo Dicecefium.

Tutetim falva ma-

cris, nifi habeat titulum fuitenrationis , aut benefi-

cii Eccleaftici pacificé poffeffi , aut patrimonii

u

net Sactio citati zap. fj Epz/copua ; ita mandans : $i

eertas commififh altevi ordinare per[onas

fufficientis.ad- honeflam füftentationem , aut pau-

pltulW

a

grovidere borca[n, an baberent tithlum

; debuif )

pertatis Keligiofe , ejus fcilicet , quam folenniter

fralk

valiter ordinato , d praditia,, donec

vovent Religiofi. Ratio hujus difpofitionis fuit; ut

.per A.t;"-be:iejïa'

qedutt

ciatus fuerit , ebligatus extllis,.

Clericus ordinatus in Sacris habetet , unde honefté

*':c

6 Ill. Helitterz dimifforiz feu licentiz: abfolute

ali poffet , zec cogatur. cum dedecore mendicare ,

Jeroet

Q12

;& fine limitatione aliqua. temporis femel con-

ant fordiduns aliquem queflum exercere, &c. ait

ibidem. Concilium: ac propterea quantitatem be-

al

€eff non ceffant lapfu temporis , fed femper du-

d m*

zant, & valent, ac fuum effe&tum habere poffunt.

neficii, vel:patrimonii fufficientis remittit arbitrio

Epifcopi , qui fecundüm varias Repiones füfficien-

o

etiam concedente mortuo ; vel ab officio amoto , -

a

quia dimiffio illa eft gratia facta,' non facienda :

tem fimmam determinet.

ideóque non exfpirat morte concedentis. Exce-

j?e'r;urro breyi;gr -Qn—

Viay

gulos titulos. :

pto tamen femper : nifi ea licentia revocetur , five

Qu

- Hitulus benefcit.

J

ab ipfo Concedente , fiveab ejus Succefore...Om-

fneficïu

m illud , 1. debet effe proprié dictum1o9

nes enimlicentie Predecefforum à quocunque fuc-

yi

lü'

A benceücium: quod definitur : w perpetuums

[lüu

ceflore zqualem poteftatem — habente revocari

percipiendi veditus ex: bonis: Ecclefiaflicit propter

poffunt, ut omnibus notum ; cüm non habeat

"

[

aliquod officium [pirituale , autboritate Ecclsfia ino

imperium parinparem. — Debeat autem illa revo- -

füitutum. — Non enim füfficit Vicaria temporalis ,

dir

catio fieri verbis claris &

expreffis

.

.

alioquin cen-

j

aus Capellania ad nutnm ,amovibilis: minüs mufi-

. Tebitur non effe

facta , utpote valde odiofa,& quia

€z peritia, quá quis in Ecclefia abundé fe fuftene

vbj TI

mutatio . vel correcti

D

Y

t

3

o nonþ—ePc præfunïenda » fed

tare poflet,. Vide Gobat »4. 63 $-

2. Debet effe

probanda.

pacifice poffefam.. Dicitur autem pacifice poffideri,

T d

l

3e7 ]V. Päc;at'm'ortali()::är & füfpenfioni

fubjacet;

-quando quis poffidetfinelite , nec patitur contros

" verfiam juris vel facti, intra vel extra judicium ,

[

;'q,lli'fme dimifforiis uIl?s e facit or

g

dinarik ab alieno

s

13

j. Dt-

,

E

u

68

TA Fool Sacram, Pars 1. Cap. V. Sect., YV. de. Sal»je&ïo Ordinis.

em Suflentationem :

rum [uorumvedditib

i provifuti fint tali vel taï-i,&

3- bebet prebere füfficient

ad id feaftring

unt , Ut notat Gobat s.

$16. Quan-

Ícilicet aut Í

olüm. fufficiens a

d honeftam. fuflen-

l

quam ego

alic

ubi vidi rejectos efe titulos Nobili-

tationem or

dinati, aut faltem fupplcndüm ex pa-

ibus obligatio ifta realis cum .

defignati-

trimonio, fic ut

ex utroque , etli fcorfim infuffi-

um ,inqu

one certorum bonorum non fatis

expreffa erat: && .

cienti , coalefzat

(umma fufficiens ad alimenta lio-

Concil, Trident. pra-

meritó; Aciafuper

I

nelte praítanda. 4. Ulterius

Fatendum eft ejusmo

di citulos menfz , reþugna-rm "

cipit , neordinatus refignet

illud-beneficium , nifi

hatus , &

re & communi fententia DD. & omnino ipft Con-

£a&à mentione , quód ritulo illius fit ordi

expreísé requirit ,

ne admittatur refignatio

, nifi aliunde conítet, quod

cilio Tridentino allegato , quod:

ut Patrimonium defa&lo in're o

btineatur ab ordie

poffit commodé vivere,

& fa-

nulla.

& aliter facta rcjügnatiQ 'flt

nando;jquia tamen nomn rept

ignat juri naturali,

H

ä

patrimonii quantitatem

Jitulus pair;iþzonii.

tentur DoCtores plerique;

& qualitatem definiendam

effe confüetudine loci ,

Ridentinum ibidem fic difponit : Quéid pa-

ut pluribus congeltis expti-

& arbitrio Epifcopi ;

erimonium uel penfionem obtinentes ordinari

munt Batbofa ad dictum caput Concilii

Tridenti-

son po[fint , nifi quos. Eptfcopus ju4

icaverit a[fu-

faarum

ni , & Diana par. j. tratt. 1C. refol. 4 Atque ejuse

»mendos pro nece[fitate vel. commoditate:

modi T ituli à viris do&tisapprobati , paffim admit-

conflet patrimonium vel pen-

Ecclefiarum , etiami

tuntur ab Eplfcopis Gerr

nanim , ideo hunc mo-

Gionem vere obtineri ,

( ad vitam fuflentandam

ebere tolerari , abíque

remtanquam inveteratumd

fnfficere. Ydémque ftatuit

, quod refignatio patrimo-

ab hacaut illa parte fcilicet

nii velpenfi

1

onis fieri non poffit fine lic

entia Epif-

metu peccati & poenz

ordinaate vel ordinato i

í

ncurrende , recte concludit

copi , don

ec beneficium Écclefiafticum fufficiens

dens: Eam obrem, quottes mibi

eant, unde vivere poffint.

Gobat ». 6 17. ad

a

fint adepti,velaliunde hab

offerantur f:ju«.:moz(t

patentes litiere, £a5 approbo ,

Unde« fi ordinatus de facto haberet tale bencficium

[

H

c?'qalpprobamm

iri re[pandec.

' velaliunde futentationem, poffet patrimonium a-

lienare , etiam fine licentiá Epifcopi. 'Tamburinus

Titulgs pz*wpertati:.

N

Um religiofa paupertas longe

pratftet thefau-1 14;

l. 7.6.6. . $. 4- . 19. debet aucem*'patrimonium

risomnium Regam, merito fuit in Car. ntl

illud confiítere in bonis immobilibus certis & de-

minem diflintiione 70. lancitum , ut Religiofis fua

terminatis', utpote prediis, fundis , cenfibus &c.

paupertas eff:tloco«

umnisTituli. — Hoc ergo titu-

ut cognofci poffit, an fit fuffi-iens ad congruam

fuftentationem. — Plura nonaddo ( curiofo vidend1

lo, per fe loquendo,

foli Religio(i Religionem ap-

profeffi ordinari poffunt; non

apud citatos ) quia in noílris part.bus homines

probatam legitimé

item Novitii, vel invalidé profeffi,

vel qui ad fzcu-

privati & plebei vix unquam - ordinantur ad Titu-

Hosenim a

lum patrimonii proprii ex mente Tridentini , cüm

lum licité & liberé redire poffunt.

titulum paupertatis ordinari gravi

ffim& probibet.

vix unquai habeant , & a&u obtineant fufficiens

* ac fecüs &a-

N

atrimonium: deberent enim ad minus habere cà-

Pius V.in Bulla: Romaaus Pontifex

eientes ipfo facto,

fufpenfioni fubijcit : &

fi inOt-

pitale immobile mille talerorum ,& annum reddi-

dine fic fufcepto minillraverint,

irreguläritatem"in-

tüm quinquaginta taleros , aut faltem florenos,

- Poffuattamen ordinari

Novitir

ut fi non ad congruam fuftentationem vitz , falte

curtere decernit.

4lli, qui interim.

haberent beneficium , vel patrinio-

ad fuftentandam 5 & tolerandam vitam [ufficeret.

t

dinari Laici. ltem

I:l

Etideo. -

nium fufficiens, ficux poflunt or

1

Titulum illum

fi Societatis Jesu ex privi-

j1ir n Germania & noftris partibus

Ípeciale eft , quod Religio

Y

legio Apoftolico Gregorii

XIII. confirmato à Pau-

patrimonii fupplent illi eiew/i menfz , ut vocant, feu

Bpifcoporum polft emiffa

patentes litterz , quibus Principes , Nobiles , Civi-

lo V.& à praxi omnium

tria fimplicia vota fubltantialia.

Religionis polt

tates , Monafteria , Hofpitalia &c. promittunt ob-

lemnem ,

ligatione reali ex fuis bonis fuftentare Ozdinatum,

biennalem novitiatum, ante profeffioné fo

ntad omnes , etiam facros Ordines.

fea provifuros ipfi decibo ; potu , veltitu , aliisque

prorpoveri potfi

*atui füo con*enientibus,cafu quo , ob fenium, vel

Pepnain oppofttum? .

.

dinari

um

fa

ciunt atv)sqxifïrï-&

iüfirmitatem non poffit ampliüs fungi officiis Cle-

Ia Niverfaliter , qui fe or

ricalibus, autalia ex caufa careat neceffariis ad. fu-

u

.titulo,olim jure veteri c. meninem Grc. Óum

ftentationem , priufquam Beneficio Ecclefiaftico

Bortum difli

»c. 70. Sufpenfionem ipfo fa&o incur-

legitimé inveftiatur. ,

Deb:t autem illa obligatio

rebant,& in

Ordine üc. fufcepto m.ini&ra;;uc?,' "iïrfe-

gularitatem.

:

promiffz fuftentationis effe non meré períonalis

veto

*

folius perfone , quantumvis opulentz , fed , ut in-

Poftea

Innocentius IIl c. czm Pcü»ifä»n

!

de prabendss in 6. illam fufpenftonem

nui , realis a(Bxa ,certis Bonis immobilibus, Pra-

"Apo[lolum ,

diis,fundis, Communitatibus &c. & quando plebei,

fuftulit iis verbis:. /Vos tamen benigniü:

agere Cn»

fine titulo

v. gr. Parentes fuis liberis conftituunt patrimoni-

pientes &c. Solàm Epifcopo aliquem

fic ordi-

usl

um, in ipfis litteris nominatim exprimere debent

Ícienter ordinanti , imponit onus alendi

»

ficio providea-

'lla

illum fundum vel fundos , in quibus illud fitum fit.

natum, donec ei de fufficienti bene

Attamen quando Principes , Monafteria , Commu-

tur. Novilfimé ver

6 Concil. Trident. cit. feff- 21-

(

D

nitates Laice , Comites , Nobiles conferunt ejus-

€. 2. eundem titulum

ftricté exigens,fic habet: ne

[

modititulos patrimonii feu menfz ,non exprimunt

tiquorum Canenum panas feper bis innovando. ]2

^m Jitteris aliud,quàm quod ex fors benis , feu boxe-

quaritur , utrüm Concilium 3nno

vet poenas anti-

o

; quqor,um

N

69

Tä&o"l, Sacram. Pars l, Cap. P S&äl, W, d;.Squeäo" Ordinis.

hi

äuorüm ilïbmn&i;Cariohuäi ; fcili'cei' fufþenfionem'

bus tantüm. . :Non: poteft autem dici Oi'dinati;)

:

, &irregularitatem incurrendam adhuc ab ordinato

Wl

folemnis velgeneralis, in qua initiantur unus tán-

ld

fine titulo ( & fic affirmant multi & graves DD.

tüm vel duo, aut folüm tres vel quatuor : Gloffa, 45«

i

Navarru , Sanchez,, Snarez, Bonacina, Palaiu ,

mocentius, AAbbas, in cap. de eos de tesp. ordinaud.

aliiy an veró folüm innovet poenam Canonis Inno-

Plura de hoc non addo, quia ubique attendenda eft

centii III. adeo, ut hodie ordinatus fine titulo , non

confuetudolegitimé introduda. — Jam quoad tem-

3

t

incurrat ampliüs fulpenfionem , fed folüm)Epifcc')-

Al

pora & iuter[litia breviter accipe fequentia: ,

pus ordinans onus alendi ita Ícienter à fe ordina-

l Tempora Ordinandorum , vel potiüs Of-,lïl?

ii

müi-

tum'atque ita affirrant zequé gráves & plures DD.

dinationum hzc à jure ftatuta funt.

1. Epifcopa-

Toletus, Henriquez,, Connink, aliísque relatis Dia-

V.

tus quolibet die Dominico conferri poteft c. q«o4d

fj

^na loc.cir. Barbofa de efficio: Epifcopi alleg. 20.

A Patribus: d.7f. Etin natalitiis &poftolorum jux-

Tamburinus cit. c.6.6.4. . . confentiente Gobat s.

ta Pontificale Romanum.

lii

2-. Ordines majores,

. 604. & refertur ad hoc declaratio Cardinalium ;

Presbyteratus, Diaconatus , & Subdiaconatus

p

leiti

. quód fcilicet Concilium in diéto capite folàm reno-

'de jüre folüm conferuntur fex Sabbathis, fcilicet

vet poenas cap, czm [ecsundum, — Etfiibitantümuna

quatuor temporum , Dominicz Paffionis, & Sab-

qjue

ponatut paena przdicta , Concilium tamen more

batho fancto cap. de eo, de témp. Ordinand. Nifi

dtite

n«

fatis confueto;ponit numerum pluralem pro fingu-

fümmus Pontifex aliter concefferit , qui folus in

- htiRatio hujus ornnino probabilis Sententiz vide-

temporibus ordinandorum difperfare , feu facul-

b

tur—effi:,, quia minimé verofimile eft Tridentinum

tatem extra tempora ordinandi concederé poteft.

Lt

voluiffe innovare poenam illam, qui jam érat abo--

3. Ordines minores conferuntur non tantum i-

ydudi

lita per Innocentium III. P. illus expreffam men-

píis illis 6. Sabbathis ,. fed etiam quolibet de Do-

127]

tionem non faciendo. Adde

n

,in peenis cffe- benigoio-

S

minico ,. vel fefto de pracepto , dummodó non

rem fenfüm fuftinendum.

N

tam multi ordinentur , ut videatur Ordinatio ge-

131j Dixiantemnotanter £pifcopa fíne tituloordinan-

neralis : etiam ex generali confüetudine feriá fextá

/

££. Non enim incutrit hoconus alendi Epifcopus; fi

ante przdicta fex Sabbatha , quafi hac fit inchoa-

dl -

ille confinxit falfas litteras, quarum fraudem ne-

tio quzdam Ordinationis generalis in. Sabbatho

Y

i, h

quiit deprehendere Ordinator Epifopus , cüm

z

peragenda.

Quin etíam feriis quartis quatuor

f

nemo alrius dolo & malignitate pregravandus

Temporum conferripoffe, faltem ubt confuetudo

fit , ut ex vulgaribus juribus conftat.

J -

Quo caíu

eít., docent Henrignez. & S4, apud Layman. lib.

nl 2?*

;

hic fraudulentus homo , licét no

n incurrat ullas

$.traB, g. cap.8. ».2:. Et quamvis in Pontificali

Ym

pornas , attamen deprehensa fraude , graviter pu-

ad Ordines etiam. minores defignetur tempus ma-

ao

niri poteftab Epifcopo ita DD. apud Gobat. czt.

né, ex confuetudine tamen ifti etiam conferuntür

An] 1d

am.604. — Sed neque obligatio Epifcopi alendi

poftprandium. — Prima tonfüra quovis die; quavis

jb

promotum fine titulo urget ; quando promotus.

horà , vel loco conferri poteft.

Ex communi

ib i

nihil quidem habetim propriis bonis, attamen ha-

Henriquez , Vafquez , Sanchez, alii cum Layman

90

betPatrem divitem : quippe qai juré naturali tenc-

cit. Tamburinus lib.7. c. 1C. ab inirío. ''andem gra-

i

turalerefilium , atquead alendum compellendus

eft. Ex communi Barbo/

f

^

ve peccatum eft citra difpenfationem vel privilegi-

Xorii

*

; cit.alles. 20. n. 4. Tan-

um , ordinare vel ordinati extra tempora , & fic

demhac obligatio per fe q

gatrim

uidem & femper tangit

ordinari fe preefumens ipfo faCto incurrit fufpenfio-

Epifcopum proprium , qui ex officio ordinat fcien-

; It

nem ex fepe dicta Bulla Piill. CZm ex facrorum :

" Pliï'l'

ter aliquem fine legitimo Titulo.- Quoad alium

& confequenter in Ordine fic fufcepto temeré mi-

veró Epifcopum, qui alienos exfola commiffione &&

du

dele

niftrans etiam irregularitatem.

Hzc quoad jus

L

gatione proprii Epifcopi ordinat, hzc eít difpo-

commune. — Quid per privileg

-

7

i

fiti

o juris cap. f Epifcopus de prabe

dicam feorfim mox

ia peffint Reg'ularcs?

yi ?Gü

ff

nd.inó. Epi-

$. féquentz.

fiopus, cni nulliz perfonts exprejj

a

L5 , i2 geuere com-

II Nefas efteodem die , feu cádem ordinationer 18

'kmuem

miffi, ut vice tnà Ordines int

Qd

ua Diccefi celebra-:

,

generali conferri uni duos Ordines ;facros feu ma-

vet, ad facros Ordises promoveri

t quempiam Titu»

lum non babentegm,

jores : & tam Epifcopus conferens , quàm fufci-

'ef, m in cnlpa fuerit taliter

piens , ipfo facto incarrunt fufpenfionem c. Jitte-

p i

ordinandoeundem,

tenebitur vite nece[faria mini-

go?

vai. G c. Dilefus. de tegmp. ordinand. "Trident. feff-

j?raro .

Si verbtertas commififH eidem ordinare

1o ianï'

per fonas,

tu taliter ordinato ad

X

23. 0. 13. de Reform. caífans omnia privilegia in

3

pradicta webligatm:»

contrarium conceffa.

Exceptio Epifcopi infrà

n ""

exi[iss. . Hæþ ibi.

innuetur »4m. 7: Et quia dicti facri Canones &

z

alii apud Sylveftrum V.. Ordo ?. non loquuntur

Í

l

T

V, ;L—am;, Témpora (5- Inter[litia Ordin

3

y

"4

N

ss

nifi de Ordinibus faeris , quatuor autem Minores

irum, & Ordinum.

non veniunt appellatione Ordizum facrorum : i-

((Lfllll lï

!

-Ocus in fo

lem

ni Ordinum collatione Cathedra-

deo non tantüm di&li quatuor Minores unà cum

j

,

"T.

- lHis Eccl.

"

4 e[fe debet:in privata autem Sacel-

12

3

prima tonfara generali confuetudine, ubique feré

lum & Capella.

Sicrecté Eftobar i& fumma tratt.

conferuntur eodem die , ut infrà iterum notabo.

o

T exam. g. . 72

e ANam Conciliug Trident.

ff

Verüm etiam non effe ullo jurefcripto , aut gene-

i.

)

23.€ap. 8. de veform.

Statuens , ut Ordinationes

rali confuetudine vetitum , necui eodem die con-

mbd'

celebrentur in Ecclefia

]l

Cathedrali , fine dubio lo-

fetatur ünà cüm quatuor Minoribus etiam Subdia-

j

"]

conatus , probabiliffimé negant Pafguee , Henri-

wm

p

quitqr de Ordinationiþ

us folemnibus if): generali-

(

j*

qu

que?

E

as

70 ; Xklgbggl.'sacran!;. Purs 1 Cap.V. S&ä.l?.d; Subjg&o-()rdinis. U j ;

neraliter cum omnibus

difpenfari , non poteft pec-

quezs Piafeciu, Palaus, Dicaflillus, Efiobar , alii

qui fine difpenfatione par-

apud Dianam p. 9. tratt. 6. re[ol. y8. Gobat s.461.

cagi

B

gravis damnari ille,

ticu

lari interftitiorum fufcipit Ordines : ut contrd-

confentientem. Etegofpibs practicari vidi. — Et

fatentur DD. contzarii paffim , in locis, ubi talis

Jordanu

m re&e cenfet Gobat ». 495. Saltem tunc

io oítendit fuas for«.

viget confüetüdo conferendi uno die illos quinque

non peccat , 'quando" Ordinar

matas, ut vocant , in quibus

exprimitur. tegnþus :

Ordines, eam tolerari'pofi'e , cüm nullum jus dam-

Hoc enim ipfo ,

net talem confuetudinem : & extat declaratio Car-

quo fufcepit ultimum Ordinem.

quód Ordinarius tale

m non tepel

lat , cenfetur di-

dinalium ád di&tum cap. 13. Tridentini , itaordi-

zterüm ubi Decreta illa funt

natum fecundüm confuetudinem füz Ecclefiz, nul-

Ípenfare c

um ipfo. C

& ab Ordinariis fervantur, ac fervari ju-

lam füfpenfionem incurrere. — Etefto ! vigeat ali-

in vigore,

bentur , utique talis pecc

aret graviter contta pre-

cubi confuetudo contraria,eam tamen ita generalem

etiam Regularibus -

e(fe & ftriclé obligatoriam , ut Epifcopus vel ejus

ceptum Ecclefie ab omnibus ,

obfervandum: nullam tamen cenfura

m incurrertet, .

Vicarius ex rationabili ( etfi non gravi ) caufa di-

fu Ordinis fic

nec confequenter irregularitatem ex u

Ípenfare non poffit, nemo re&t dixerit , ait recte

*

L

juxta communem DD.

Gobar s. 462. Qubdíi tamenquis (ine fcitu && con-

fufcepti confequentem

Sententiam: & oppofitum ex

Bulla Pij II malé de«

fenfu Epifcopi, masimé eo invito füfciperet Ordi-

dit Tamburinus due

nes illos fimul, jam diceretur furtivé ordinatus , &

ducere Lezanam bene often

.

€4p. 1. $, 1.5 3, Excipe tamen : i

fi talis infcio

incurretpoenam in talesdecretam c. 2. de eo 44 fur"

tivi. De hoc fapra ». 102. quod capitulum (nifi

vel invito Epifcopo ita

j

fufcipiens cenferetur fu-

.

fcipere Ordines f

ürtive, prout 1

n ffmilidïxx'iï n:umiv/

$

inhoc fenfu intelligat ) imm'ef?tö contra nos citat

reced..

*

Layman cit. c.8. s. .

119

IIl - Interftitia inter

Ordines füfcipiendos , à

IV. Per dies feffes ve

l fe/lïwos,- quibüs jdrg gonï;tze -

*

.muni committitur collatio minorum

Ordinum ;

priori

nimirum fuüfcepto, ufque ad alterum fufci-

& per difpenfationem vel privil:gium etiam colla-

piendum, ita ftatuit Concil. Trident. feff.23 . 4e Re-

fbrm.

1. De Diacono Presbyterando c. 14.. 44

tio Ordinum majorum : intelliguntur illifoli , 'qui -

in Choro fimul & foro celebrantur feítivé , juxt,ä

Presbyteratós Ordinem , qui in Diaconatn ad mi-

uas per Auntiim integrum nifiob Ecclefia utilitatem.

communiffimam DD. Sent

entiam , quam latiffim?

defendit Card. de Lugo

Refponf. zaoral. lib. Y«

ac necefftatem, aliud Epi(copo.videatur) miniflra-

4

i

verint. Ubi vides ad difpenfandum requiri à Con-

d«b.29. Et omnino certum

videtur, quando in .

io exprimitur dies feftus: *

cilio colleim stilitatezs ac sece[fitateza Exclefize

difpenfatione vel privileg

x

Depr&cepto, proutcerte

de minoribus Ordinibus

fimul. .. 2, De Diaconaado, c.13. promoti ad Sub-

diaconatis Ordinem, fi per anuum falteu in &o non

conferendis exprimitur in

Pontificali recognito &&

.

edito.fub Urbano VIII. ut ex communi

fima'Theo-

*

^ fint verfati,ad altiorem gradum, vifi aliud Epi[copo

- videatur , uon permittantur.

3- De Minoriftis

logorum & Canoniftarum

v

Sententia, omni

ímque.

& altérum ) laté & opti-

fubdiaconandis ibidem c. t 1. Há verà som ni(i poff

confenfu (contra unum

mé probat idem Gobat à ». 482, À

ttamen fe-

anusm a [u[ceptione poflremi grads minorum Or-

dies ille

dinum ad facros'Ordines promoveantar, utfi nccef-

clusá illà claufulá de pracepto : fufficere , n

*

celebretur in Choro ritu duplici , in termiini

sdocet

itas, aut Ecclefia tilitas,judicio Epifcopialiud ex-

; pofiat, — Videsrem totam committi atbitrio Epi-

noftler Rodriquez Q. A.to..3

Z

.q. 23, 47t. 1. 06

ftans |

ffe Clementem VIIL (exter-

fcopi, non tamen mero , fed prudenti , cum confi-

& probans ita declara

/

dendo etiam ad feíta femiduplicia , falte

i

m relpectu .

|

deratione neceffitatis vel utilitatis Ecclefie , con-

jun&tim quidem proPresbyteratu , & disjanclivé

Ordinum minorum) idipfu

m docent p

lures alii ,

&, 13. refolut. 97. 8

faltem pro Diaconatu & Subdiaconatu, pro quibus

eósque citans. Díana p. f.£tr4

proinde interílitiis difpenfandis long? minor caufa

tum praclice, quàm fpeculativé

probabile effe , cümr -

[

[:

- fufficiat, quàm pro Sacerdotio. « Ubi notant Ro-

Callro-Palao cenfet Gobat sam.72. & feq4. quos

videre potes , fi opus habe

s. Unumtamen adhuc

l

. driquez , Bonacina , Barbofa apud Gobat s.491.

litteras de tesp. ordin.

uod ipfum támen vix videtur ufa receptum ? mi-

notaex jure communi. c.

f

ut

fi ob rationabilem caue -

[

'nüs autem illud, quod ibidem Concilium etiam in-

Epifcopo permiffum effe,

ter ipfos Ordines minores aliqua interftitia requi-

fam, v. g. mul

titudinem

ordinandorum,, vel infit-

E

lationem Ordinum, etiam majorum

rat, ut quispriori Ordine recepto difponatur ad a-

mitatem, col

f

Ipl

faciendam alioquin inSabbatho, abfolvere non po

m

lium. . Nam generali confuetudine Ordines mi-

nores omnes conferuntur fimul: & paffim confe-

fit, pariem ad D

ominicam fequentem differat, mo-

j

exactum je-

I

"runtur pridie ante Subdiaconatum conferendum.

do eó ufque continuetur naturale &

.

. Univeríim generali confüetudine Germaniz vide-

junium , ut Sabbathi & Dominici

matutini qual -

B

| turmultüm derogatum Decretis iftis de interftitiis:

unus dies reputetur : comrtiunis DD. cum Lay-

üty

guia nusquam obfervantur;ut jacent, fed nihil com-

man ceir. cap. S. n. -

Verümtamen prohibitum -

LT

muniüs, quàm quód. omnes Ordines corferantur

eít Epifcopo, ne eidem

,cui in Sabbatho unumOtrdis —

M

Diaconatum , mane .

intra unum, imó dimidium annum, & fzpe in qui-

nem majorem contulit , v. g.

hi,

busdam locis intra fex feptimanas Quadragefimz

ícquentis Dominicz alium Ordinem majorem s.

m

alcendat ab infimo ad fupremum gradum : ut vix

put

a Sacerdotium conferat : esims propter contiuude

tionen jejuniifilione canopicà mane cum ,

fper

Ord,

rejiciatur aliquis ab Ordine, eá folá de causá , quia

?eraf.

non fervatinterítitia : ac proinde ubi folc; tam ge-

«d eundem dicm pertinere dicatur. cit.c, Lit

V

1l

EKxci-

/

m

*

-

?i

j

Excipiendus tainen éft Epifcopátus ; nam fii die

'y

dinaliürà ad /effosis 3. &. 1i. ceüfentium rciiif

IU

Sabbathi Ordinátionis gereralis alicui collatus eft

fionem intérftitiorum etiàr quoad Régulatés ex

Presbytératüs , fequenti Dominicá mané conferri

tf

caufis à Coricilio expreffis faciendàm, pertihere ad

fj

potét Epifcopatus.

Etiam iüon interveniente

Epifcopum órdinantem ; eur támien hac in ié de--

continuatione jejunii , ex corimuni Layman. eir.

hi,

bere deferre judicio & atteftationi Superioris Re«

sum. 6. Etenim Epifcopatus quóvis die Dominico

gularis ordinandi ; érgo non urget ámpliiis ho

nho,

conterti poteft : & confequentét ctiain eo, qui poft

td

privilegium. — Negatür confequentià : Quia illa

n

Sabbathum ordinationi; generalis. Quin etiam, fi

declaratio Cardinalium intelligénda éft , quantümi

ob rationabilem caufam cortinuato jejunio Sabba-

tj

é(t de jure commuii : cuim quooptimé flat ; quod

(s

thi áliquis in Dominica ordinatus fuit Presbyter,

idipfum perprivilegium cornpetàt Supefioribus

2

eundem eádem die Epifcopum quóque confecrari

ht

Regularium : Et fané non potuit ullo modo illà

If

pofle affirmant Sanchez /ib. 7. Confil. e. 1 1. dmb. 16.

La

declaratio enervare

f

,

Y

maneir. s. ?, Gobat ». 46 f. fiquidem ad Epi-

fteriorà.

[

privilegia ipfo Comcilio po-

B

1

iil

DI

fcopum non extendüntur Canones füprà relati : &

Ill. Conceffurn eít imendicantibus

l

privilegiumt2$ - |

Epiícopatus non diftingüitur, nifi inadáquatéà Sa-

d

fufcipiendi Ordines à quocunque Catholico Epi«

s hi

£erdotio. — Verüm id füihi probabiliàs negat Aver-

Ícopo communionem & gratiam Sedis Apoftolicg

fa apad Tamburinum li5. 7. éap. t 1. $. 1. s. 1 1. fal-

abente per Leonem X. & Paulum III. cui firnili-

1nicig

tem ex eocapite, quód tam fiovus Sacerdos , quàmà

at f

fet, càm Tridentinum per fpecialem. claufulam

novus Epifcopus concelebrare debeat cumOrdinan-

non derogárit , adhuc vigere docent Authores ci-

L ff

te,non liceat autem eodem die bis celebrate.Dehie

tati : atque non deregáffe certum eít ex Bulla Pij V:

que ob di&tam rátionabilem caufam , fi Epifcopus

Intip. Etfi mendicantinm. quz eft fexta hujus Pon-

COf

Ordinationem generalem inchoare noh poffit in

[RuL

tificis defcripta apud Cherubinum & Rodriquez in

Sabbatho , fas ipíi effe totam omnirio transferreiia

Bullario Regular. in qua. 19. ficloquitur P. fefe

ol

eandem Dominicam , modó continuet jejunium ,

)L

l, i

[o]

Ítalios relatos docet Gobat s.

Jionis veró 23. c. 8.. Neminem wifi à proprio Epi-

1

477. & infinuat

ftopo órdinari poffe in Regalaribus locum nonbabe-

b 111&(«1

aymarn. 6it. z. f,

ve declaramus,

Nec obftat contraria declaratio

hf

IV.

Cardinalium approbata poítea à Clemente VIII;

Jl

Pr?wi/egia Regulz;r

Iu circapradicfa,

Nam lex generalis non derogat quidquam privile-

andoz

f

&*31 LY Egulares ; mendicantes prafertim; poffunt

Biis,nifi eorum faciat mentionem ; declaratio au«

V. ordinari extra tempota,

ex privilegio cone

tem illa nullam facit menti

onem privilegiorums

dinib

«effo ab Eugenio IV. & Alexand.

VI. Neque illud

Adde , idi

mito

pfum etiam privilegiüm poftea concefz

privilegium revocatum effe per Concilium Triden-

fum effe à fupra memoratis Pontíficibus

Gregorio

TT

tinum laté docent Rodriquez.

Q. K. tom. 3. 4. 23.

XIIL; & XIV. Adde Anfüper , iisdem privile-

TU

4. f. eMarchínu, Prepofitus

» dverfa, alii cum

1

lis fufcipiendi Ordines extra tempora fine inter-

Loffe

"Diana p. . trall. 13. mifcel. , vefol. 7 $ larigs

i

ol

itiisjutis, & à Catholico Epifcopo, gaudere etiam

parte 9. tra&l. 8. mifcel. 3. vefol. Tambnrinus cit;

Novitios Regularium mendicantium , fi interim

sl

k

lib. 7.64!; IO- ". I;Q

-Et extat expreffa Declaratio

Patrimonium vel Beneficium habeant. Nam ia

st

Cardinalium ad 5effi

uod

enis 23:0.8.de Refor.

füvorabilibus

N

Novitii gaudent privileg

«

nimirum privilegium fufcipiendi Ordines extra

Relig'ionum.—

5

Y

i

iis iüarum

[

tempora ; per Decretum Tridentini non fit fübla-

IV. Privilegi

üm mendicantium , ab 'I*nnoc'en-'iz*"&

| refpä

tum : quippe in quo non fit fpecialis clauíüla dero-

tio VIII. éoriceffum toti Ordini FF. Minorum , ut

j 3 i

gatoria privilegiorum, ficut eft quoad ztatem ordi-

poftquam pervenerintad 23. annum ; dum tameü

.f

nandorqm à Concil

io Tridentino requifitam. Ac-

fufficientes fint , poffint promoveri àd Sacerdo-

;(hw

cedunt denique con

ceffiones Co

tes Gregorij XIII. & Clementis

ncilió illo pofferio-

tiuim , & alia ejusmodi privilegia; liquidó revoca-

)Q

VIiI.

tumeft per Concilium Tridentinum cir. feff.e, i2.

p

122

Il. Regularibus mendicantibus conceffum eft

privilegium

ab Alexandro V

Et quamvis Pius V. vivevocis oraculo concefferit

j g

I. ütpoffint non férva-

ut Religiofi poffint privilegiis per "Trideritinum

j &

tis interflitiis annuis,

ordinari tribus diebus Dorhi«

nicis vel feftig

Conciliuni revocatis uti in foro confcientiz ; ta«

( n*

n

duplicibus fucceffivé, ut videre eft

men nequit hoc privilegium deduci àd cxecutioz

mMOL

apud Rodriq

uez cit. cui fimiliter non effe dero-

gatum per Concil.Trid. ob defe&tum claufule dero:

nem, nifi Superior, Provincialis v. g; vel Guardia-

enOHFCA

3

dus difpenfet in ztate , & infuisad Epifcopum di&

et "

atori& , docent ijdem DD. citati.

Atque poít

t

fi

identinum idem ptivilegium conce

miíloriis teflecur de hac difpenfatióne ; & fic res

laälïm J

ffit Societati

non remanet intra forum confcientie; Etfic o-

yii

JESU Gregorius XIII. e

quidem cum prohibitione

taculüm illud, ántecedenter ad ordinationem ; noi

communicationis.

obtinet ullum robur;

yill

ne communicationi

At abfoluté fine prohibitio-

Attameh privilegio huic

i*

$ ; conceffit Congregationi re-

moximé poterit effe locus poft factuni ; fi quis Rez -

formatz Sancti Ber

nardi Gregorius XIV.Bulla , i

uf 0

tipit. Romants Po

gularis bona fide ante ztatem impletàám v.g. pro-

(s

"tifex, Denique Clemens VIII.

motus fit ad Sacerdotium : ut finguláriter notavié

idem conceffit C

ongregationi. S. Joannis Evange-

Vafquez tom.3. difp. 346.4f: quia fi Saperiog

ypit

ifte. in Portugall

FM"!W

ráises facr;,

ia, ut patet apud Portellum V.

clàm tunc difpenfet ; dicitur difpenfare in foró

Qui teflatur fe hoc privilegium

confcientiz folius , etfi taliter difpenfatus celebret

T À

*calic faig vidiffe,

' L, 'w

Dices: refertur declaratio Car-

fuas Primitias coram. vigi;xti ;illibus - fpe&äïoï

u

n

ii

4

72

i ïi.veol. Sacrau, Pars l, Gup. V. -Seci, V, de Ordinibus 1 [Decz'e;

yrum,. .Vidcatur Gobat caf» 12. ". 514 .G feéq.

cram .Suppellectilem. cuftodire & . confervate.,

mundando à fordibus , tuendo à furibus vel pro-

Dices, Concilium Tridentinum feff. 2 $. cap. ul-

timo de Regularibus exprefse dicit: Hac omnia [ UH

phanisufibus. 2. Campanas pulfre, advocare

&admittere dignos: repellere & excludere indi-

fingnla in [uperioribus deoretis contenta obfervari

fantla Synodus pracipit in omnibus Conobiisuon ob«

^

dnos, utpote, infideles , . hareticos, excommuni-

catos, & interdictos :- item publice poenitentes , qui

bj

fl4

ntibus eorum privilegiis, fub quibusunque vere

in veftibulo Ecclefie remanere debeant tempore

borum for.

mulis conceffis. — Ergo derogavit predi-

pomnitentiz : item Catechumenos, qui folüm olim

hm

rivilegiis Regularium. Negatur confequen-

admittebantur ad Miffam Catechumenorum , vi-

üua

Concilium enim ibi folàm loquitur de fupe-

rioribus Decretis ipfius iftius feffonis de Regme

delicet ab initio ufque ad Offertorium , poftea e-

grädi debebant.

4« Aperire librum ei , qui eft

laribus ; non autem de Decretis contentis in aliis

fenfionibus.

pradicaturus: quod ultimunt certé in ufu non eít;

Tannerus 4ié difp. 2. 4.2. 9. 48* citans Canones ,

SECTIO V.

exprimit , Officium primarium. Oftiariatüs &

Oltiarii effe, cuflodire res & depofita Ecclefiz , &&

Que /ingulomni Ordinum Definitio ,

difcernere inter dignos & indignos , ut illos admit-

Matería, Forma, Officia?

tat, hos ejiciat, vel repellat. ? accidentarium vero

0SUuMMARIU M.

ejus munuseffe , aperire & claudere Ecclefiam ,

12g. Quid Oftiariatus ut Sacramentum ? d

ulfare campanas.

Sed nihil refert, cüm vix ullum

126.. Quid ut ves Sacrementi

l

127. Guid LcGtoratus sf Sacramentum, c

odie fit in ufü. . Notat autem nofter Marchant,

128. Ut£res Sacramenti à

multüm deceffife decori Ecclefig , quód ejusmo-

129. Quid Bxorciltatus u7 Seramentum, d»

di munia minorum Ordinum non amplius per Or»

X30. Ut res Sacramentum, e

X31. Quid Acolythatus ?

dinatos ex officio., fed pleraque per laicos exet?

€eantur.

5

134, Gjuid Subdiaconatus , e Qu

4'ejus smateria? ufque ad

138. Quid Dinconatus * e&

II

1

'("f138-

ATHs. od

139. æa &jus murc(ia ,

.

LECTO

R

I.q Ut Ordiuatio, vel .S'acrammmm,

A

E

vel R-&

-

OSTIARIATUS

cra Caremonia eff.

L. Ut Ordinatio, Sacrameutum [eu Caremonia

Edamtm efí Ordo Ecclefiafticus , ,qu()ï;

con- 14f :

PT

acra eff.

L

Stiar

'iatw eft

Ordo Ecclefiafticus , quo con«

fertur poteftas fpiritualis legendi in Ecclefia

Prophetias & Scripturas ex officio.

Effectus eft

1:&0

fertur Poteítas ex officio aperiendi, clauden-

di , cuftodiendi Ecclefiam , nec non dignos admit-

gratia fan&lificans cum jute ad gratias a&tuales com-

pententes officio exercendo , fuo tempore praftan-

tendi , indignos arcendi. Etfe&tus ejus eft Gra-

das, & Characler.

Materia remota eft liber con-

tia fanctificans cum jure.ad gratias actuales officio

tinens facras Lectiones Veteris ac Novi Teftamen-

competenres fuo tempore praftandas, & Chara-

ti, feu Prophetias & Epiftolas: item homilias &

&er. Materia remota funt. claves :. proxima, ea-

fermones SS. PP. in Ecclefia legi folitas. Tansey us

rum Ttaditio. Forma funt hec Epifcopi verba :

cit. num. 48. Proxima eft ejusdem libri traditio.

Sicage, quaft rationem. DEO redditurus, pro bis

Fotma, verbah

& Epifcopi : Accipe , & e[lo verbi

vebus, que bis clavibis dncluduntur. — Quod au-

*DEI relator ;

babiturus , fi £deliter viri!:ïtär'

tem Oftiarii ordinati deducantur ad oftium templi

Officium tunm i.

E

pleveris, partem cum iiey qni ur-

aperiendum , & claudendum , & campanam vel

bum D EIab iuitio bene minillravermnt.

l.

ymbalum pullandum , íymbolum eft eorum ,

mminiferi, féu res. Sacra-

qua& ad officium füum fpeCtant, & velut actuale

AL Ut gradus

sneuti eff.

li

exercitium Ordinis , quem fufceperunt : atque

ad cgremoniam accidentalem fpectans , non ad

W EHoratus efi Poteítas per: ordinationem col-12f

!

Hic €

rgo & in

matetiam aliquam . primariam.

j lata legendi lectiones facras, Prophetias;Scri-

s

a fuprà

pturas ex officio.

Le&lor ef? minifter Ecclefiz ;

fequentibus omnibus recole generatim di

à1.29. Demateria Ó forma Sacramenti Qräini:,

habens poteftatem legendi lectiones facras in Ee-

fimeultatey contattu materia .

clefia ex officio. Officium ergo Leétoris eft pu-

blicéin Eeclefia coram populo ; clará & diftindà

minifterii , fén ves Sacä'd-f

voce le&tiones facrasex Scripturis Veteris & Novi

1. - U( giadus

menti eft..

Y A

Teflamenti pralegere : ídque 1. In Pfalmodia &

Stiariatus eft Poteflas. fpiritualis

pis. Oidi«

Officio divinonocuro. . 2. In Miffa Prophetias,

[

1260

nem collata Ecclefiam aperiendi, claudendi ,

nom tamem Epiftolam & Evangelium, 3- Amnte-

r

cuftodiendi , nec non dignos admittendi ,. indi«

quam Epifcopus pradicabat, iectoris érat textum

i iT

gnos repellendi exofficio. - Offiarius ipfe eft Mi-

Scripturz cujusvis in |Concione. explicandunt

Ilhu(

nifter Ecclefize ex Ordinatione fua habens potefta-

pralegere , uti fpiüs indicat S, Auguftinis & alii

Ws

tem Eccle'tam aperiendi,x claudendi, cuftodiendi

Patres.

Itent Lectoris mutnius eít catechumenis

nec non dignos admittendi , indignos repellcndi

baptizandis rudimenta fidei tradere : Denique olimt

e

€x officio.

Officia ergo Ottiariifunt. ^ 1. Eccle-

etiam panem & fructus novos benedicebant, íed

d

g

id modo.abrogatum, aut certe in nullo ui-'u-;fh

Yi

i&gm 'äg;:rire, ö( claudere.. . 3. Ecglcüam G fa-

&.TH

-

Z

—

E A

àt

ho 's;m; Eos 1 Cap. . Sed V, d Ordinibus in [juc

;235

$n o

pro

ba Epifcoþi :OR adeeipe véroferavium virm der£o,

)Cäïiä

EXoR

CISTATUS.

t [ctas te ad accendenda Feclefia lnminaria wmay-

Itl

1

, €ipartig uomine Donins.

2. ziecipe mrceolos ad

n

: Jf ur Ofdinä

"

jo, féu Sacramentum, velfa-

era Caremonia eff,

Jitggerendum vinum & aquom inEucharifliam fan-

$u

gxinis Chriflé ,. in nomine. Domini. — Circa hanc

p

JXorciflatus elt Ordo Ecclefiafticus , quo con«

:Lzþ-E

fertur poteftas fpiritualis imponendi manus

duplicem materiam & formam triplex eft Senten-

1oli

tia DD.alij primam tantüm : alij fecundam tantüim :

T

fuper energumenos; Exorcifmoslegendi , ad dz

mones- fu

alij utramque fimul volunt effe effentialem : quod

iut

ex officio.

gandos, eorámque opera diffolvenda

tertium credo:at tunc fub qua matetia & forma im«

yd

. Etfectus eft gratia fanctificans cum jute

ad gratias actuales officio com

primetur Character? Res incerta eft:aut dic , füb u-

u

petentes fuo tempore

raque imprimi duosChara&teres partiales;aut Cha«

AIQOR

dandas,

quibus maximé indiget Exorcifta ; Cha-

racter Infigne poteílatis hujus. ^ Materia remota

racterem fub prima impreffum, füb fecunda folum

ii l

extendi ad (ignificandam aliam diltinctam potefta-

g,l

eít liber Exorcifmorum : proxima,

ejusdem libri

traditio:

tem prieparandi materiamaut impriri tantüm ful»

dni,

Forma, haec verba Epifcopi.

"Accipe

fecunda materia & forma, quia tunc Acolytho tra«

] Ya

( commenda memorie,

d babe potejlatem impo-

nendi manus [aper

r

ditur principalis poteflas füi Ordinis ; fine dubio e^

liani,

Ve catecbumenos, :

emrgum:go; frue baptizatos, P

5

nim principaliüs eft materiam Corporis & Sangui-

lum

nis Chrifti preparare, quàm luminaria miniftrate,

du

| 41. Ut gradus

mim'þ'e'r.ii, feu res S4cra-

Atque D. Bonaventura £z 4. d. 24. p.2. 4.2. ben&.

menti ef^.

$i

d

«

jusme

130 ' Xarci/?a.tmef,c—

Ordo Ecclefiaftic

docet t Hoc proregnla generali babendum efl.quód

x (s

:

us ; quó c;ïfi-

in illo fíguo exteriori imp

rimatur Cbaratter in ques

" ferturpoteftas fpiritualis ordi

natione collata

$ r

libet Ordize, in qtto printipalus

poteflas , quäm ree

imponendi manus fuper energumenos , Exorcif-

fpicit Ordo, fanatur trad iordinaro.

mos legendi , ad daemones fugandos

» eorümque

opera diffolvenda ex officio.

^ Ilf j U£ gradus

tnifferis ,

Exorcifta eft Mini«

meutieff.

fev *ïg's Safrzr*

fter Ecclefie habens poteflate

m ordinatione colla-

tam impoaendi manus &c.

Colythatus eft Poteflas fpiritualis Otdinatio-

E

Offiium ergo

À

ne collata, accendendi lu

W-

Exorcifle eft imponere manüs fi

u

per energume-

minaria, cereüimque

accenfum transferendi ad Alta

re , & miniftrandi

ro'-con-ï'

n0s , & exorciimos legere ad

fugandos damo«

Subdiacono urceolos cum vi

mes. Eft autem exorcifmus form

ula facra verbo-

miniílerio,

no & aqua pro facro

sl

ac in alijs in Sacrificio miniftrandi Ma-

duse

rum authentica, ab Ecclefia fcilicet inftituta vel

joribus initiatis ex officio.

approbata ad dzeemones fi

Ug

andos, eormque opera

^

Acolythus ergo eft

d

' diffolvenda.

Conditiones portó -in Exorcifta re-

Minifter Ecclefis ex ordinati

one fua habens po-

ydr

teflatem fpititualem - accend

endi luminaria &c,

- quifitze ad hoc,

ut officio fuo legitimé & fru&tuose

st

fatisfacere poffi

Officia ergo Acolythi funt,

I. Preparare lumina

J

t;, funt bonitas , fides , fcientia d

ad Sacrificium,

. prudentia,

intentio tecla , modi approbati exor-

cereum accendere , & ad Altare de«

j &

Cifmorum.

ferre, etiam Diaconofolenniter le

genti Evangelium

nnt'fu?

Qua conditiones omnes , ' cüm in

praferre. 5.

- paucis reperi.

anturconjun&z , ideo modó multi-

Vinum & aquam ad Sacrificium práe

yiit

plicato numero Sacerdotu

parare, atque urceolos vinó & aquá repletos ad Al«

| oW

m rnon ampliüs exorciftze

tare portare,

in folis Minoribus conft

ituti , fed Sacerdotes hoc

& Subdiacono porrigete. — Denique

giniit

cium exercere confueverunt.

Diacono, & Subdiacono füb Sacrificio fervire ; in-

Denique olim

de enim dicitur Acolythus,

; 21531.'(('

etiam Exorciílz officium erat in Mi

ffa edicerepopu-

latiné pediffequus. Et.

lo

hinc patet,

cur Acolythatus czteris Ordinibus mi«

» Ut quinon communicaret, daret locum aliis

noribus praferatur. Nam reliqui ttes Ordines mi«

(

communicaturis :

& aquam infündere , quá in mi-

. hiflerio Baptifmi

nores directe folüm circa populum miniflrant , etfi

ufürus erat baptizans. — Sed hzc

in ordine ad Sacramentum & Sacrificium Corpos

nem (

quóque ipfo non

ufu dudüm abrogata» funt.

tis & Sanguinis Chrifti : Acolythi autem & ipfi.

s

"

quidem circa populum deferviunt ad excitandam

EC dfi:f:

ACOLYTHATUS.

devotionem, magis tamen dire&té & propinqué des

as 102

4. Ut Ordinatio, feu Sacräinentum; vel

ferviunt ad Sacrificium Miffz feu Corporis & Sane

T

Ceremonta facra eft,

guinis Chrifti, ut ex oflïcii; affigratis patet.

d

Colytbatu

5 eft Ordo Ecclefiafticus , quo con-('

; g

: ;;IA.

jl

cereum

ertur poteftas fpiritualis accendendi lumina,

SUBDIACONATUS.

que accenfum transferendi ad Altare , &

IOPWW

l, Ut Ordinatio, fen Sacramentum , 'oel.

L

porrigendi Subdiacono urceolos pro facro míni-

Ceremonia facva eff.

iterio, ac aliis in Sacrificio Miffe deferviendi Maio-

Ubdiaconatus e(t. Ordo facet

Tl

zibus initiatis eX officio.

Eccïeääf*cïcïgs';t'«;&

jl

Effectus eit gratia fanctifi-

quo confertur poteftas fpiritualis in Sacrificio

sans cum jure ad gratias a&tuales officio compe-

45

tentes , fuo tempore dandas, &t Chara&iet Si.

Miffz atfiftendi Sacerdoti medianté Diacono feu

du

immediaté Diacono , miniítrando ei calicem euim

!

gnum hujus poteftatis.

Materia remota duplex

IQ

eft :

vino, & patenam cum hoftia &c.. Ítem Epiftolàm

i ,

candelabrum cum ceteo extinclo, 2. Urceoli

folenniter legendiin Sacrificio ex officio. — Effectya

vacui. Proxima eorundem traditi

LCPL,E

(

Q Forma $ vgr-

eft gratia fanclificans cgm jure ad gratias actualea

l

Pans I. pg SA(;MMf

L

*s

j

1

à

2$

74

d beol. Sacräü. Pars l G;t[?. V, $l. P de Ordinib

dandas ; & Cha»

dide vinum, fine dubio validé ordináffet licit ali-

officio tompetentes fuo tempore

ffent füffiientes ad validam

-Materia & forma

quze gutta& remanfi

ra&ter Signum poteftatis iftius.

ta , eft calix va-

con

fecrationem, &

P

à

in rigote etiam ad.Ordinatio-

duplex eft. — Prima materia remo

o fimiliter valebit , etfi ali-

fcilicet fine

nem Presbyteri ; erg.

cuus ,. cum patena vacua fuperpofita ,

Non

quanto plus vini in ca

lice fuerit, Quare Ordinatio

vino & hottia : proxima, ut

riusque traditio.

enim fufficeret tzadi folüm caiicem ;

vel folam pa«

illànon fuit itéranda..

Quia licét in Presbyteratu &

pinio probabilis,

tenam,quia Concilia fernper ut

rumque exprimunt,

Epifcopatu non fit fuftinenda. o

Ícili-

fcd' teiteranda fub conditione Or

dinatio, propter

& illa traditio ad utramque partem Sacrificij ,

ret invalida Or-

cet Corporis & Sangui

nis Chrifti, fuo modo ad in-

graviffima incommoda , qus affer

Sufficeret tamen probabili-

dinatio Sacerdotis vel Epifcopi. .In Subdiacona-

j

ferviendum refertur.

detur neceffa-

ter, ficalix & p

atenà nor. effent confecrata : cüm

tu autem,ac reliquis Ordinibus non vi

ria repetitio conditionata , etfi folüm pro

babilis fit

nullo jure praecip

iatur illa debere ad hunc effe&tum,

effe confecrata.

Henriqnex,,Hlliij,Bonac"irm,

ejus valor : cüim nullum ex nullitate fequatur notae

bile incommodum fidelium, wt alibi etiam notavi.

Diana , alii apud Tamburinum 4 7. 6« 3« . 2« 8« 2

&c. Contratium tamen ex ufu Ecclefie probabie

Porró probabilem effe valorem taliäQtdina;ioniæ

lius. Forma funt illa verba Epifcopi monitoria

jam fatis probatum eft.

a: Fidete cujus miniflerium

potiüs, quàm imperativ

miniflerii , fe

u res f-s«ü- ,

vobis traditar (hoc folüm videtur effentiale) ideo,

1. r gradus:

menti e[l.

admoneo vos,ut ita vos exbibeatitut DEO placere

älis Ord-fna-lalz

Vlde Vafquez 3-- po di/þ- 238; 0; fo 2.2.

Ubäia;onatus.efï- Poteftas fpiiitu

polfitis.

| tionecollata in Sacrificio Miffze affiftendi;G in-. .

Secunda materia r

emota eft liber Epiftolarum: pro-

ferviendi Sacerdoti mediante Diacono , vel im

me-

ximaejustraditio. Formas hac verba Epifcopi ,

:

J"Accipt lib

rune Epiflolarum , && babeto pote]iatem

diaté Diacono; miniftrandi ei calicern cum vino, &

patenam cum.hoftia G. item in Sacrificio folens

legendi in Eccle

[ía fantla "DEItam pro vivis,gnAm

d* fuxtlis , iu nomine Patris, G

Filii , [ Spiri:ür

niter legendi Epiftolam ex officio. Subdiaconus

Sanili, 4men.

eit Minifter Ecclefia- habens ex Ordinatione fua

13j Exhisaütemfola prima materia &

färmä, eftef-

»oteflatem in Sacrificio Miffz: inferviendi Sacere

doti, mediante Diacono &c. indeenim dictus Sub-

fentialis & primitiva,

fub qua confertur Subdiaco-

natus, & imprimitur Characler : fecun

daveroó ma-«

diaconus, quafi fubminifter. Officia ergo, feu mu-

niaà Subdiaconi funt.

1. Aquam ad miniíterinm

teria & forma eít tantüm accidentalis, velad fum-

mum integralis ex nova i

nítitutione Ecclefie : ut

Altaris preparare,. 2. In Sactificio Miff» proxim&

affiftere Diacono , eíque miniftrare, 3. Calicem

docent l'a(quez, , Coninck,

alii : d Caflvos Palaus

hoc vocat commune & certum.

Videmox deoffi-

& patenam cum hoftia ad. Altàre deferre, & Dia«

cio Subdiaconi. AdditPontificale. £t z4rcbidia-

conoofferre. - 4. Panem confecrandum propopu-

loin Altariponere. $. Pallas Altaris & Corpora«

conus accipit & tradit eis urceolos cum uino $ 4guA

G bacile. (id eft pelvicula. & manutergio) qu4

liaabluere. . Crucern in Supplicationibus prafer-

re, . Denique Epiftolam in Miffa folenni canere

omía funiliter tangere debent. — Verüm hac non

fpectant ad materiam hujus Ordinis,eo ipfo , quod

folenniter ; id eftdebitis paramentis, & Infigni foi

non tradantur ab Epifcopo , fed tantüm Archidia-

Ordinis, quod eft manipulus. Atquehoc ultimum

cono. . Quare nullum fcrupulum movendum Sub-

officium non competit Subdiacono e

x viSubdiaco-

diacono forté fine ea traditione ordinato, recte refol-

natüs in prirmava fua inítitutione & ufu , fed accef-

"

vit Gobat ».5 4.

fione.ex rova inílitutione & collatione Ecclefiz

/

1

x;ä At, contigit &on

fem&»l pet errorem vel incuri-

fucceffu temporis faétà. Certé antiquiffima Conci-

lia,dumrefcrunt officia Subdiaconi,de eo mentioné

am Magiítri Ceremoniarum , utSubdiaconando

pro.czlice vacuo, tr.

aderetur calix cum vino , qualis

non faciunt ; & de facto Epifcopus in exhortatione

An valida fuit Ordi-

previa ad Subdiaconandos, eti omnia alia Subdia-

[i

deber tradi Presbyterando.

natio? An faltem füb conditione reiteranda ? x

conorum officia recenfeat, nullam tamen facit mqn-

lu

tionem leclionis Epiftolarum: fic enim habet. Sub-

Cardinalis de Lugo. Refponf. moral. l. 1. c. O. à

Recentioribus ipfo mierito communiter réceptus,

diaconum oporyet aquam ad antnifferium edhtaris

[

$t

omnino ordinationem fuiffe validam , nec ullo mo-

preparares Diacono miniffrare , pallas Altarisd?

corporalia abluere s calicem &j pateuam ad mfum

fhi

do repetendam. Ratio fumitur ex vulgata Regu-

la juris: wtile per £natile non vitiatur: ergo & calix,

Sacrificit eidem offerre ; oblationes,qua veniunt, 1n

fio

e/dltare reponere. Palle , qua[unt in fitb]ih;tärio

i

qui eft legitima materia Subdiaconatüs,non vitiatut

per prarfentiam vel continentiam vini meré per ac-

Altaris, in alio vafe debent lavari, in alio gerporas

dorn

les palla. Ubi autem corporales palla lote funt, vul»

iil

cidens, & przterintentionem Epifcopi , qui inten-

dit tradere fola vafa fine matetia iniis contentà : fi-

lum alind linteamen debet lavari , ipsáque lotionis

dtfin

n

cut non vitiatur Baptilimus v. g. fi aquz elementari

aqua in baptiflerium debet mergi. Hacibi, nullo

mifceatur aqua rofacea, vclaliusliquor. Certé ma-

verbo lectionis Epiftolze mentionem injiciens. ld-

[

teria fecundaria Subdiaconi eft traditio libri Epifto-

ipfum fignificat Catechifmus Romanus, qui agens

hR

larum, & tamen plerumque traditur Miffale , in

deSubdiaconc, ait : Epiflelam etiam , qua otim A

li

«quo continentur & Evangelia,materia Diaconi , &

Diacono in Miffavecitabatur, Subdiaconm legit.

ii

prophetiz, materia Lectoris , & alia perplurima:

De obligationibus in Subdiaconatu fufcepte

f

contrahendis, dicam eap. fe4.

Ettandem pono EPiïtOpum Á x],(?tgzo errore effu-

N

3

!

d

T

75

la

Thel, Sacran; .pargi. 6;

& VE

E

P V Se&' r. Je Orzfiniäm in /jkecz'&.'

ji

ionis, Cettb dicere impoütiönem manuum tan-

(«

DIACONATU

tüm fuiffe,S effe ritum accidentalem , per modum

lls

deprecationis vel przparationis , eft ludere in Scri

; Lur Ordinatio e Sacramätum eff, :

Patribus.

u

pturis, Conciliis,

, Quà enim veritate,

hi

laconatss eit Otdofacer, quo confertur po-

tacitis effentialibus

&

a

amenti Ordinis , ritumtan-

D

liSy

teftas proximé affiftendi & inferviendi Pres-

tüm accidentalem protuliffent , nullà faclà mentios

u

bytero in minifterio Altaris, legendíque Evange-

ne alicujus figni effentialis? 1l Altera materia ma-

j

th-

ltum folenniter in Miffa; & alia obeundi huic Ordi-

gis declarativa & diftinctius fignificativa poteftatis

Qs

ni propria munia ex officio. . Effe&tus eft. gratia

Diaconalis, & utique effentialis , eft traditio libri E-

fanctificans , cum jaread gratias. actuales huic mi-

vangeliorum: quiaEugeniusIV. in Concilio Flo»

«

ii

hillerio competentes , & Character (ipnum hujus

rentino, Decreto ad Armenos exprefse dicit : Dia.

poteílatis. . Mareria & forma itidem duplex elt :

T

conattá per libri. Evangeliori dationem zonfertur.

OL

una eft impofitio manüs dextere Epifcopi füper

Et licét hanc folam materiam affignet , attamen im-

caput ordinandi cum hac forma : 24ceipe Spiritumo

(

pofitionem manuum ex antiquiffimo Ecclefize ufa

Santium ad robur $ ad vefflendsm Diabolo, G ten-

fatis perfpectam, ipsisque Armenis non ignotam,

tationibus ejus in INomize Domint. Altera materia

non exclufit , nequeexprimere opus habuit.

l

eít traditio feu porrectio libri Evangeliorum , cum

Quiargo Concilia antiqua, prfertim Cartha-149 —

hacforma : Z4ceipe poteffatem legendi Evangelsum

gineníe allegatum pro Ordinatione Diaconi affis .

in Ecclefia , tam pro vivis , quam pro defuntlis in

gnant impohticnem manüs

Concilióm 3utem

z

rünid)

JNomine Domini. — 'lraditur autem communiter

AU

Florentinum dicit : Diaconatum conferri per da«

liber Miffalis , quo continentur ipía Evangelia à

tionemlibri Evangeliorum:ne aec. fibi repugnent ;

f

Diaconoin Miffa ex officio legenda vel. cantanda,

0 d

fedcohareant, omnino dicendum erit, hunc Ordi-

Sufficeret tamen trad:re alium librum , quo conti-

nem perutrumque conferri inadaquáte , & diverfa

o«

mentur Evangelia fola , vel eorum pars: fufficeret

illà Concilia folum affi

gnälïe' inaieriqm inadaquae

NQVI

etiamtradere tota Biblia , aut totum T'eftamentum

tam effentialem,

»c i

Novum: quia femper adfunt Evangelia. Dubia

At : quid de impreffione Charä&&is- ? Bellat-

O

foret Ordinatio, & fub conditione repetenda , fi

T

minus cit. de Ordine cap. 9. infinuat, & aliis placet,

traderetur liber folüm continens Acta. Apoftolo-

conferri duas poteflates , atqueimprimi duos Cha-

U m

rum , Epiftolas Pauli , Apocalypfin &c. quamvis

ra&teres pattiales , figna utriusque poteflatis, icilia

eritrtl

enim in ejusmodi libris fit doclrina. Evangelica ,

cet miniftrandi Sacerdoti , & legendi Evangelium :

oxint

noníunttamenEvangelia. —Certó autem non fuf-

quemadmodüm Sacerdoti confertur duplex pote«

alict

ficeret tradere folim "Teflamentum Vetus , aut

L

e

nec

ftas in Corpus Chrifti verum & myfticum

&i«

alium librum facrum v. g. Exorcifmorum , Conci-

improbabiliter : fed verofimilius eft , impofitionem

lii Tridentini &c. vel fimilem Evangelium non

j

p

H

manuum cum illafua forma : e/2ccipe SpiritumSane

Dd

contirentem.

tincque Ordinatio effet .invulida

um 6 c. etlilacramentalia & efficacia fint, noi ta«

du

ccrtb, — Quianonadlunt Evangelia fignificata per

N

men operati, nifi completá alterá rateriá & formá,

formam ab Ordinante prolatam : Z4cespe potefhasevn

Ícilicét traditione libri Evangeliorum, cum fua fore

a

.gn'xïm

legendi Evangelinm €5c. — Uttaque. haec matcria

ma : accipe peteftatem C'c. GL tunc primüm & gra«

tamimpofitio manuum , quàm tradítio libri Evan-

|untit

tiam Conferri , & characterem poteftatis collata fi-

uhd'mf

geliorum,cum fuis formis , éffentialis eft , ita ut u-

gnum inprimi: tunc enim primó explicité figni-

traque tanquam partiales conftituant unam totalem

[date

ficatur conferri potellas fpecialis Ordinis hujus :

pb

materiam & formam Ordinis Diaconatüs..

Hen-

conformiter ad latiüs dicenda in parre fecwnda,

riquez,Bellarminus,aliósq

] o

ue citantes Layman ert.y.

De impofitione manuu

*

Lugodijp. z. de Sacram. in genere [etd. g.

Ordinatione Sacerdotis.

m & gradit—ionevväfomm in

yentio

ytauo!

159 l. Effentialis imb primitiva materia Diacona»

| ALUt gradus miniflerii ,

féu res Sacramen-

l Süh&?

tàs, manüum impofitio eft.- Nam Scriptura 44d. 6.

;

ti eft.

^

in Ordinatione primorum feftem Diaconorum :

j d

laconatus eít poteftas fpiritualis Ordinatione 14f

be t

& Condlia , nominatim. Carthaginenfe. — IV.

D

collata proxime affiftendi & inferviendi Pres-

"

eap. 4. & SS, Patresapud. Bellarminum , de: Ordi-

bytero in minifterio-Altaris , legendi Evangelium

&6 cap. . in Ordinatione Diaconorum femper me-

folenniter in Miffa , & alia cobeundi huic Ordini

Al

u

niineruntimpofitionis manuum , nulld faQ4 men-

;Adþfn

23

propria munia. - Diacors; ergo. cít Minifler Ec»

tione traditionis libri Evan

B*

liorum. , Adde ; quod

uin

clefiz habens poteftatem. proxime affiftendi & ine

jl

4j

in Ordinatione Diacóni Epifccpus ei manum im-

ferviendi Presbytero &c. |Officia ergo Diaconi

j

ponens dicat : -decipe Spiriiam jkn&u)» &2. De

jam indicata funt.

,10 f*'?"il

1. Proximé & immediaté

quibus verbis Goncil. Trident,

féff- 23.. Can.. 4.) ita

( quo eminet Subdiacono ) aífiftere & infervite

/ Áith J

definit :

" hii

Si quis dixerit pev facram Ordinationem

Presbytero fanctificantiin toto minifterio Altaris,

son dari Spiritum (antlum,ac proinde fruffra Epi-

modis in Rubricis prafcriptis. — Ubi principalis

lbls

D

]l

ftopum dicere : accipe Spivitum [antium , anatbema

actus eft, hoftiam cum patena ; & calicem cum vi«

nens.

—v fét- Quare recté concludit Lugo cát. feff,. g. m 100.

no àfe infufo prebere Presbytero.

jl P

Quo offerens

JNon video , quomodo pofl. hanc definitionem aliqnui

tecalicem , tenet fimul calicem vel brachium Sa-

7] AIW

! :

j

opinentur per $la vevba uon dari Spivitum fanthum,

cerdotis, non itern offerente hoftiarn : quia non ob-

d

latione calicis dicit Sacerdos ;

, f

Jéd tantiam intelligi per mdpæ enjusdam deprecae

Offerimus : in obla-

Ka

tione

S,I

Í

"i

«

D

76

3. V; de Oid;nääüf in fecæ 4

fl beol. Sacratn. Pass. l. Cap; y. Scr

nus nisiflvaus in mortali?. Vfque ad n. 147,

tiöne autem hoftiz in -fip'gulafi dicit.

Offzro 2. In

148. Qua ffnt paravienta Ofdíinato

rum

tare Evangelium folennitet

od

Uíque ad g, 157,

Mfla legere feu càn

120. Qd fignificeut paramenta?

eít, cum paramentis debitis & Infi

fo)

eni füi Ordinis,

g^ Rdinibus , prefertim facris initiàti , debent

5

üod eít ftola transverfim geffita. 3. Ex com-

miniftrare fan&te : id eft, actus füorum Or-

l

miffione Epifcopi vel Paroch: , predicare verbum

dinum exefcere cum debita. difpofitione axïimi &

DEI, baptizare folenniter : & exigente neceffitate

etiám Euchariftiam miniftrare.' At» inquies, cur

'4:(-311',-pkot'isT

8

W

adhosactusquafi fecundarios Diaconi , requiritur

Ípecialis commiffio vel licentia Epifcopi ad Paro-

- Difpofitio animi requifita.

incipales &

E. st ut fitin ftatà' gratiz ;

nullà irregularitate 142

chi,non item ad priores a&tus magis pr

.

.

rdinis? Refp. ideo..

Quia actus

vel cenfurà irretitus..

Quoad primum

proprios ha;us O

illi priores , miniftrare $

acerdoti & legere Evange-

Quieftio practica non levis inomenti eft, an Ordi- -

ndi

nati peccent mortaliter miniftrantes 1a ftatu pecca-

lium; füntactustautüm Ordinis, quos 'exerce

ï:j

ti mortalis : Certum id e(t de Sacerdote in. mortali

plena poteftas in ipfa Ordinatione conceditur. . l-

elebrante , aut Sacramenta confciendo admini-

li autem àctus pe&efi'ores,baptizarje folenniter, Eu-

ï

flrante juxta generacim di£ta v. | 2- fA. 2. 4 swm.

chariftiata miniftrare, pradicare publice in Eccle-

fia ex palpito feu cathedra, funt actus. jurisdictionis

169. Idipfum de Diacono & Subdiacono in mor-

tàli folemniter miniftrantibus docent graves Do-

& Curae Paftoralis: ad quos proinde licité exercen-

Gores , preefe

rtim antiquiores fatis communiter ,

dos, dltra poteitatem Otdinis , in non habente ju-

[j

Mi-

risdi&tionem requiritur commilffio feu delegatio ab

Fundamenta mox adferam s 144- D

habente jurisditione ordinariam , nimirum Epi-

mnoribus autem commu'n»i confenfu ncgatur. voDE

co fequentia :

picopo, aut faltem Parocho., De neceffaria Diaco-

1 Probabiliüs e

1* Diaconum & 'Subdiacoäumlzü :

o licentia ad predicandum , vide laté Gobat cafte

( nedum Minoriftam ) in peccato mortali mini-

iIn.24244.7f. 4. Ex communi cum S. Tho-

flrantem , non peccare , de novo mortaliter, dum-

map. 3. 9. 82. 4. 5. ad 1. Diaconus habet potelta-

^

tem in Corpus Chrilti in facro vafe contentum.

ihodo habeat actualem averfionem. à peccato , feu

non habeat affedum a&ualem peccandr

Sic

Unde communi praxiEcdeüæ , in proceffione vel

commuünior Recéntiorum ; tefte Baffo in Floribus

expofitione Venerabilis Sacramenti , Diacónus vas

SS. Euchatiftiam continens educit € Sacrario , vel &

'Theologicis. P: Sacramentum 3. v 8.: Ratio

I

fafficiens elt : quia de hoc nullum extat przcepruri:

fublimioriloco deponit, & in Altari vel maaibus

Sacerdotis reponit: Gtfuadente neceffitate , vel oc-

nec divinum,nec hamanum ; Scriptur& enim, qua

filium maizime congruen-

-

cafione & causá rationábili , utique poffet deferre

adferuntur , folüm con

s

ferunt, non praceptum o

bligationis. Dein-

aburo Altari in aliud, ut cum aliis norat Tambuti-

*

i

,

t ad

nusic . 7. c.4. . 1. Deniqueplura o

À.

im fuerunt

de Diaàconüs

& Subdiaconus neque immediaté ad

ifti con-

offiüria Diaconorum.

1.

Sanguinem Chrifli s

Sacramentum Corporis & Sanguinis Chr:

curtunt , üt Sacerdos celebrans ; neque aliquod Sa-

fcilicet Euchariftiam fub fpeciebus vini miniftrare

fidelibus, olim quando fuit ufüs adhuc utriufque

cramentum conficiünt, nec con

féquentet funt di-

otümChriti,vel caufa gratie

fan-

fpeciei.

2. Gathecümenos inflruere in rudunen-

Ípenfatores metit

|

j. Popu-

Gificantis, ut Sacer

dos alía Sactamenta miniftrans :

tis fidei , & ad baptifmum difponere.

]um in facris citibus, certis vocibus & fignis ad

adeóque eorura a&

üs non funt opus tam fanctum ;

i debeant.

devotionem ad Deum monere , quo feré modo ad-

ut füb mortali inftatu grátie exercet

4. Diàconus olim

1l Nec obftant ; aut vald: urgent

fundamen-144 -

huc dicunt , fle&damus genua.

347E

ad januam vitorum, ficut Sübdiaconus ad jannam

ta oppofitze Senténtise.

Nam 1. confertur Dia-

ione gratià fan-

W

feminatum atfidere debebat, dum Templum ingre-

conis & Subdiaconis in. Ordinat

diebantur ad Sexcus. diftinguendos. . Clemens R.

Gi&cans,ut minifteria Ordinis fui debie & fane,

ïul(

L. 9. Cosflit, r1.. Denique temporalibus Eccle-

G obeant: at, ut femper initatu gratiz exerceant .

fiarum bonis, eorimque a& Eleemofynar

um diftrie

non pracipitur ; alioquin eddem ratione étiam

in Minoribus miniftrantes fub mortali tenerene.

butionibusinvigilare, & alia quedam. Vide no-

Htl

ftrüm Marchant. Speculi. Traéc. 6. tit. g. q. 1.

tur effe in flatu gràtie , contrà communem ;

etiàm Adverfariorum. 2. Jubentut excitare gra-

prasbyteratus feu Sacerdotium, remiffive.

tiam Ordinis fui. ( 2. Z?tw. 1. admoneo te y ut ve»

Reverenti2ac Ordinis causà & in gratiam eo«

per impojrioneim

tü

rum,qui pro folo Presbyteratu ftudendo fe prapa-

jufe

ites gratiam, qua eft inte s

idine feliciter au-

manitu "CAV UIm

j utique maximé miniftr

j

ändOs

O

rant , placuit hoc facratiffimo O

li

Sed faciendo; quo

d eftin fe, & quantüm éommode

^

fpicari fecundam partem hujus "Theologiz Sacra-

a

utem in flatu grátis Dei, non

Yetj

fieri poteft: effe

mentalis de inftru&tióne fpeciali Presbyterandi, Dco

ità facilé eft in poteftate noflra:, ficut

averíio à

favente propediem fecuturam.

(td

peccato.

3. Leguntur graviter puniri miniftran-

tes in Peccato morta

li; üt videre eft apud Jacobum

ii

SECTIO IV

Marchantium de Sacramentis zra&. 1. capit. 3« V.

fs

-Qualis difpofitio requiratur in mminifleriis di-

iy

Gorum Ordinum? ubi obiter de Paramentit.

4. Sed forté fuerun

t in actuali affe&tu peccati mor-

minifttan-

lj

SuMMARIUM.

talis , aut fuerunt péccatores notorii

fenfu ii«

jtsj

142-Qualiter pectst celebrans , uel Dincónns » ( Subdiaces

tes cum gravi fcandalo-. 4. Eodémque

telli

E

'

7

J

.. 8 Leol. Sawæm ;Paf: 1 Ggþ.fk Jeä. 11';71.. Je:Dz"]juJ..' 2'9*' Ormamentis,

Pa

tcliiäendg verba!anö gmvimma Gïretgorii IX5 sl-

hebdomada. 3. Dlaconu's Saöärdoti immedia-

?imo de tamparïbw ordinand. ubi-de Diaconis &

té äüïlli&rans.q'uillqüc tantüm indaitur. veftibus de

Subdiaconis ait : $£ ss penitae

monendi faut ,

hu

neceffitate. 3. Subdiaconus Sacerdoti mediat^

Ó fub intérminatione divini V.

ci obteflandi ,

tantüm , felicet' mediante Diacono miniflrans ,

i Or.

T

ut din teflimonium [na dusincitsris , in fafeeptas

quatuor tantum induitur veftibus de neceffitate,

eti4m Ordinibus nón minifivesi, Hxc ille.: nuimi-

Minoribus tándem initiati, . quia remote fatis mi-

rum publici peccatores, vel ob(Linati.

niftrant Sacerdoti , fimplici induuntur vefte füper-

34j III. .Sufficitergo , & neceffarium eft , ut Diaco-

pelliceà, — Caeterüm paramenta omnia hic fpecifi-

nus & Subdiaconus in mortali exiflentes , dum

cata neceffaria funt ad minifterium. facrum neceffi-

tity

miniftrant , hábeant atualem aliquam averfionem

tate pracepti Ecclefiaftici: adeó , ut Sacerdos fine

m

àpeccato, & pium ad DEUM motum. . Hoc e-

aliquo iflorum celebrans: Diaconus fine ftola &

r

nim fufficienter eft in eis , fuftitare Gratiam DEI;

prerequifitis: Subdiaconusfine manipulo & przz

X

"

nimirum faciendo quod in fe eft ad divinam grae

requifitis folemniter miniflrans , fcienter , & fine

Ortl

tiam recuperàndam : alioquin non tantàm Sacer.

füit-

jufta caufa neceffitatis vel utilitatis graviffimz ,

dos, fed etiau Diaconus vel Subdiaconus mini-

peccent mortaliter : quia transgrediuntur prge

t5

ftrantesin actuali affe&tu. peccati mortalis , utique

ceptum Eccdefie grave , in re grávi reverentiam

mor-

peccarent mortaliter fpeciali peccato irreverentize

tanti Sacramenti & Sacrifici fancliffimi concernen-

De.

ergafanctiffimum Sacramentum , & virtuális fal-

te , fecundüm Omnes ; quamvis de Diacono qui-

ttet,

tem contemptós, cüm ad ejus dignum minifteri-

dam dubitent. Dixiautem feienter : fine dubio

cMJ

um Gratiam Sacramentalem & fan&ificantem ac-

enim excuíat inculpabilis ignorantia , inadverten«

)

ceperint, ipfiautem in miniftrando illam non fo-

tia, oblivio: five jsfla cauja qic.

qualis vix po-

lom non habearit , fed etiam a&tuali affe&u mor-

teft adeffe, ni(i in Sacerd

h

nfumk

ote; de quo fuo loco parze

talis peccati omnioo excludant. —Quie ratio, etfi

duf

appareat , non tamen zque concludit de Mioori-

bus initiatis in adhuali morüli miniftràntibus.

Il. Singulz hz facrz veftes feu paramenta ha-149

Qu

ent varias fipnificationes mylticas vel morales ,

,l

Quia remoté fatis &t indirecte ad divinum Sacrifi-

juxtadiverías relauones, & retpectus, ac potiffi-

$t

cium concurrunt , & ideo eos non peccate mor-

mürm duplies. 1. Ad Chriftum patientem , qui

taliter , in quacunque internà difpofitione mini-

?I I'bu)

in Sacificio & minifterio Altaris reprafentatur.

ftrent , communior eít opinio.

X

2. Ad mores ipforam miniftrantium.

'(an'.o

Explico

:xum

146 l. Quoad fecundam difpofitionem animi , ut

breviter percurtendo fingulas in Ordine ad Sacer.

miniftrans in facro' Ordine. fiullà t irregularitate

qu

dotium potiffimüm. Eadem autem erit ratio de

L

ruere

vel cenfürá irretitus , fatis patet. ex dictis /wpra

Diacono, & Subdiacono.

Tpeciatim sum. 88. miniftrantem in irregularitate

Durt

— omictus fen szizerale:

"

péccare mortaliter.

Et ». 92. Miniítrantem in

(f

cenfüra, id efít , excommunicatum, füfpenfum ,

R

Elativi 44 Chrifium fignifïc'at velamen, quo !ïj'O'k

Q

velinterdictum pérfonaliter, per fe loquendo , pece

- Chrifti facies velata fuit in domo Caiphze à

u)'ü'

t u

care mortaliter , & infuper contrahere novam itre-

percuuentibus & illudentibus dicendo : Propbeti-

gularitatem ex delicto àbusüs facri

A: quis h ami te perenffit ? Relative ad moves ,

; f

Ordinisþcb vios

if

Tatam cenfütam , qua recole.

cüm Íeicapite ad humeros diftendat , fignificat

E

propofitum ac robur adverfus tentationes Diabo-

du

)

Difhafitin Corpovis requifita

li Undeeo fe induensorat Sacerdos: Impone ca-

]^

piti meo g

hii

147 . 7 Sc, ut miniflrent cum deceniti corpotis babitu,

"izcurfwv

aleam i[uiufis ad fxp?gnandoï diabolicos

j D

tum debitis , quifque paramentis & ezre-

j o

imonuis pracícriptis in Rubricis , ibi legendis , certe

N

ilba;*

g u

dicnon defribendis. .Attamen hic plácet opor.

a.

iorum

R

Elativé ad Chrifbom Üguificat veftem äïbaü;ï .E

j u

Xunebreyiter adnotate minif

quàab Herode indutus eft, & illufus. . Kela-

, did

Hive ad mores fignificat innocentiam, fanctitatem,

Paramtnta , eorémque fggnificationes.

otiete?

& juftitiam , quà nitere & fulgere débet Sacerdos :

yeit:

EO ,

Aramenta, r, Minoribus initiati eft Super-

pelliceum lineum fimplex. 4. Subdiaconi,

undeeam induensorat: Dealba ge Domime , &

ut& p

"7mundacor meum, ut in fangsine "4gni dealbatus

Ami&tus » Alba, Cingulum , & Manipulus tan-

,in

tüm ; qui eftInfigne füi Ordinis, & Dalmatica ad

.gaüdii:g:erfr-äi amerear Jempiterais.

4

D

of:iwf

ornatum. 3.

Diaconi , Amictus, Alba, Cingue

Cingulum.

j2

lum, Manipulus & Stola à finiftro humero trans-

Eian'-vä ad Chr

iflzm fignificat prima vincula r $3,

j5

D

verfim gefta , quod eft Infigne diftindtivum fui Or-

quibus Chriftusà Judzis captus, ligatus, &

n

;

dinis , & Dalmatica,fülicet àd ornatum. — 4. Sa«

derentus fuit, — Relativ? ad. mores » fignificat ca-

ii

éerdotis, Amictus, Alba', Cingülum, Manipu-

ftatem & puritatem mentis & corporis, quam

mlüfän

*

lüs, Stola ab utroque humerogelta ; & cafula feu

fummo ftudio amplecti debet Sacerdos

*

une

)acob

planetà, — Advertehic in numero paramentorum ;

de précingens fe orat: Praeinge me Domine cin-

jl

3. Sacerdos neceffarió fex induitur veftibus , qui-

gqulo puritatis G exringte in Iumbis meis bumorem

bus fignificatur Redemptio noftra in Sacrificio te-

libidinis, ntmaneat in me Virtus Continentia cf*

j

i

prafentata, facta fextà mundi atate , & ferià. fextá

caflitatis,

T

& 3

4Mas

U

ag

78

dIbol, Sacram. Bars l CaPVSeöl W. de Dz/þo['(b* Ornavientis, —

- Manipulus.

C APUJS ..

153 ry Elatiu? ad Chrifium fignificat fecunda vincu-

Jl

SECTIO UNICA. '

L N id

;em , quo Chriftusà Gentibus ad co-

i

tus eft flagellatus : in lava lolüm ge-

- D« Olligationibus Ordinatorsm fin

li

' Jumna

Clericorsm.

$

" flatur , u

venificetur , Chriftum mero noftri amo-

-

[

non aliquá fuá culpà , totus

t

rc pro nobis paffum ,

SUM.MARBQM.

juftus, & innocens.

| qelative ad smores figni-

167.

Quid Clericust

r

ficatcotdis contritionem. amoro

fam pro delictis ,

158, Quid

prima tonfura? o .

j

Unde

i«9, Qui ejus affecius

n

pro quibus Chr

iftus tam gravia fuftinuit.

160, Quii

d requiratur in Accip

n'u;

P

T«

eum induens Sacerdos dicit :

Merear "Domine por-

tumi

iente touþmm;', -u;cl Ch

fþt

ipiens :;on]uram » vvel Ordines,mi»ub*u

tare manipulum fletus & dolorisut cum exultatios.

161. Qualiter peccet veci)

CH Animo 8089 perrmanen

di in flatu Clericali t

N

A

[

uc merear recipere mercedem 't'—hbori;.

164, Yonfurá , ac Minors

bus initiati per [e nullam cag:*ra-

G

$tola,

7

bunt obligotionem.

T vtbn]uramx : u-

9

Elétivà ad Chriftum fignificat ultima vincula

166. Qualis obligatio geftandi bæh'mn/

quc ad n. 170

Íeu funem , quo Chri

ftus ultimó ligatus eft,

?

üfR

& bajulans Cru-

170. 'ng

lis obligatio Orationum

d Mifarum in ordinae

l

utique per me

dium & collum,

tione injungi folitarum?

cem.ad montem.

Calvarie raptus.

Kelative ad

171. Qualis obligatio Reverentia d

o;eäig»:z. oigiugior;

Chrifti cordialem

provaffa 3

smores , fig,

nificat imitationem -

Sacris obligantuy ad Ca]iitduj.

inferenda cruce.

Unde utroque humero ftolam

474. Omnes Clerici i

17 $.. Ex felo jure humano Ecclefiaflico , i&

eítat Sacerdos ,

& anté pe&tus in modum crucis

176. At Ma

trimonium halid? contrabere no

n poffint,

decuffat 5 ut fignificet fe

totaliter corde & corpo-

179.

Quue obligatie eff immediat? cx vuor

s proprio folessniy .

fiteti ; tam in vita acti-

38O. i certà ex

lege Eeclefin[tica 5

te cruciformem vitarm pro

gRg. Jedp[e Ordinotione , fa

ltetn smplicité «volira,

va, quàm contemplativa.

Unde & orat : "Redde

*Domine [lolam ingmortalitattó .

Diaco-

iüs. Aeolvwntur 'veria dubia , wqw ad a. ,286 .

soibi

D

e

nus autem folà levá ge

ftat ftolam versus dexteram

quo pro

fe quidern fignificat fe fal-

Ex?!z'meia £er minorum. -

dependentem ,

& ad-

Lericus , quoad nomen vox Grzca , latinérf7

tem vitamactiv.

am cruciformem profiteri. :

vel in fortess.

sunctus Sacerdoti ,

fignificat omnem laborem &

quafi fortitus, vel forte electsus,

vocatis.

Clerici dicuntur ( ait D. Hieronymus .

]

crucem Íolüm portan

dam eífe in hac vita mgrtali

P UTES

vam fignt

ficatá , requiem autem expectan-

Evift.ad Nepotianum) Quia de forte Domim

addi- -

perle

quia fcilicet ex DEI gratia & Ordinatione ,

dam effe

in altera vita fignificata per dexteram,quam

vinum cultum fpeéoaliter confecrati , fiunt pecu-

extra [tolam

habet. Pulchre Magilter is 4. d. 24.

& [uítinentiz in hac vita

liariter fors , feu pars;

& hareditas Domini , vel.

Quia quidquid laboris

I ':-Vide Bel —

toleratur, quafi in lzva po

rtatur , donec in dextera,

potiüsde forte & hareditate Dom

)

habeatur , juxta illud D.

larminum, 1. de Clericitcap. z. Quoad rem ip-

l

id eft,in aternitate requies

fam. Clericias efl bomo, qui frgnaculo ton[ura ab

V

Gregorii hom.

1. in Evangelia.

Quid »ámque

ini de«

ifi vita prafens . quid verà per 4c-x.

Ecclefia ivflituto infigritus in fortem Dom

pev fniffram ,

natur ,ut fit eapax. (acrorum Ordinum ,

Bæne'fïy p

teram ,uifi vita

perpetua defignatur t

fit

^i

- 6it,

acSurts ditlionis Ecelefiaflice , gzudcärq.uex Prí-

Cafula feu Planeta.

E

vilegiis Clericalibss.

Clericatus ergo , feu flae

16

tus Clericalis confertut ,

& Clericus fit , ac forti-

Elativ? ad Chrifium Üignificat veftem purpu-

o

reatn, quá illufus eft in pratorio Pilati, faltem

Domini iafertus homo , dum primá tonfurá initiae

Per hanc enim homo fit Eiapää;

quoad

partem pofteriorem : quoad partem ante-

tur ab Epifcopo.

riorem

femper in modum Crucis formatam, figni-

jurisdictionis ac b

eneficii Fcclefiaftici , ae proxie

Relativ? ad mores , fi-

mé difpofitus ad ordines füfcipiendos.

Prima

ficat ipam Crucem Chrifti.

M

Zï

gnificat c

hatitatem & grati

am , ceu veftem nuptia-

erco tonfura non eft Ordo , fed fundamentum a€

l

ndu:us effe debet. Unde

diipofitio ad Ordines fufsipiendos, ut per occae

]em , quà Sacerdos fempet 1

4

ue

&torat: Domine, qui dixifli jugum meum fuave

fionem jam dixi eap. praced.sut. . lca

E

: fac utt illud. portare fsc va-

IL.- Prinsa tonfura (prout de facto ex i

nüämtidäiþ

eft , & onus meum leve

Amen. -

Mll

deam , ut confequar tuam gratiam.

ne Ecclefiz fit, definiri poteft ) £f leois deronfo

Tti

capillorum ab Epiftopo caremoniis Ecelefiaflicss fae

Dalmatica Diaconi & Subdiaceni

lgt

Elative ad Chriflzm , ügniücag veflem put-

a , qna emafculua Tyrocinro myfleriorum DEI ini»

tiatur ; utcilicet quafi Npvitius Tyro , interea in

R

puream , & crucem Chriiti, quippe in. mo-

xercitus, difponatur ad Ordi-

"g,

dum crucis formata.

Relatiue ad mores vexó f«

obíequio Ecclefiz e

WMJ

mes fufcipiendos.

Confertur enim. ab Epifcopo

gnificat paffionem Chriíti ab illis meditandam etfe,

m capillorum ; loco quali

^ m

quà animentur ad ferendas cum. ae pro Chriilo

per abícifonem modica

fddm

inaterige: & locojquafi

forma per hec verba ab

qibulationes & injurias jam ctiam per ftolam figni-

Epifcopofimul & initian

!

do pronuntiata. Pfal. 15

C(]uul

1— ficatas. Plura videre potes in- rationali di-

s

cfl[lkln

Dominus pars bareditatis mea d calicis mei,

ob

yinoru

m officiorum Guil?ielmi

es,qui veflitues bereditatem

meam mibi, Dico:

uhgm

: Durandi.

ta

Ts 5

,Cüm eaun tqnfu

d

þae quafi materia & forma.

Mïlpl

,

M

d

D

- Sbool. Sacram. Pa;'y 1 Cap. yi. Seöï Un, deObligat; Ordinat,

z

PA

73

Ordo non fit , verá materiá & formá non indiget.

difcendi , & faltem pofitivé non excludát voluni

Quare iis omiffis ,. validé quis deputaretur ad Cle-

tatemin flatu Clericali perfeverandi, Deóque de-

ticatum , fi quocunque alio.modo , ipfo confen-

ferviendi, finihil obflabit , vel excufabit : nam hoc

!

tiente, Clericatui addiceretur ab Epifcopo, ut cum

animo exclufo, fi quis contra Tridentinum, pri-

Marchino notat Tamburinus /, 7. €. 2.. Patet ergo

diferentia hujus tonfure Ecclefiaftice , & Cleri-

mam tonfuram aut minores Ordines füfciperet

pracisé , ut judicium fori fecularis effugeret, &

calis, àtonfura Monachorum monaftica: quippe

declinaret , eum peccare mortaliter, docentnon

qua nec ab Ecclefia primitüs inftituta eft , etfi ap-

pouci DD. Bannes, Aragonius , Rodriquez, aliia-

n

probata, neque per fe ad facros Ordiries difponit,

pud citandos z.

ft4. Et fortiter pugnans nofter

neque alios effe&tus tonfure . Ecclefiaftice con-

Marchant. fpeculi tratt. 6.tit. 1.4. 4. dub. 4.ap-

i

fert , fed folüm . adhibetur. ex inftituto monaftico

pendice Reg. 2. eó quód Concilium Tridentinum

ii

in fignum partiale Religiofi , ad fignificandum

AU.

videatur id graviterprohibere: & quia talis in a-

Contemptum mundi , aliásque | myfticas. fi

h

cationes. — Vide Layman. b/e c. 13. z. 1.

gnifif

&ione facra committat 'mendacium perniciofum

r

in fraudem Ecclefiz , qua talem non ordinaret, &

1j9 iL Effc&us primz tonfure fünt potiffimum

titi

utens privilegio Clericali fori ,

& exemptionis à

quatuor. Priius effectustonfurz ac oficium Cle-

tributis & gabellis ; faciat in

rici primz tonfurz eft de

putatio ad canendum in

Contrátamen.

juriam jufütiæ ï&c.*

Ecclefia € unde is Pfalmifta vocatur in ant

r

iquis

Conciliis) & adobfequium Ecclefie. —^ Vide dicla

H. Etiarnillum, qui tonfüram Clericalem autr6t

minotes Ordines fufcipit expreffo animo non per-

Setl. 1. $.3..8. Secundus effectus eft fidelem, velut.

feverandi in ftatu Clericaliad cultum Dzr, fed pra-

]

jam é flatu.Laicali & communi plebe extractum ,

cisé, ut declinet jurisdictionem fori fzcularis , àut

n

difponere. & reddere. proxime. capacem ad füfci-

interim privilegiis Clericalibus gaudeat, non pec-

piendos Ordines. — Tertius eft : Reddere capacem

care, niüadfummum venialiter, docent DD. com-

Beneficii ac Jurisdictionis Ecclefiaftice. ^ Quartus

muniter cum Sanchez ]. y. de. Matrig;, difp. 31.

Facit gaudere privilegiis Clericalibus. & Ecclefia-

fticis, iisque potiffimüm duobus. Unum dicitur

»um. 16. aliqualem culpam agnofcente , Layman.

I. y. tratl. 9. cap.7.n. 2. 'amburinus!. 7. €. 2.6. 6.

privilegium Camonis( feilicer fi quis [madente ) fci-

t

ntttn. 8. Gobat eafms 2. su.

27. Ratio in oppofi«

licet nova fpecialis immunitas ab omni . violentia.

tum eft: quia- Concilium :

t

identinum nullo ver-

f

nymus

externa;feu violenti injectione manuum , fuüb pe-

bo indicat preceptum grave, Neque talis gravem

xa excommunicationis ipfo facto incurrenda à

)

i

injuriam infert vel Eccle(iz, vel poteftati faculari ;

9d

violentiam inferente. Alterum eít privilegium forz ,

quilibet enim poteft uti fuá:

quo Clerici à judicio fculari eximuntur , ut. co-

poteflate in eligendo

: PCCU-

viteílatu, eíto pet accidens

fequatur exemptio à

ram Judice feculari conveniri non poffnt. — 'Ter-,

j, i

uum privilegium exemptionis à Gabellis Princi-.

ficcularibus poteftatibus. ; "l'ametfi enim Ecclefia

i

)

vel Ordinarius, (i talis hominis propofitum cogni-

pum fzcularium :

quantum hoc tempore vitium

i

ha'bcatx-;.

tum haberet; eum ad Clericalem Ordinem non ad-

(

tü ordinatc*? tutévidebis. . H

tis eo.

[

j

is ita fuppoü-.

Y

mitteret , fraus tamen & deceptio illa non eft gravis

" lt

p

aut perniciofa;ait Layman loco cit. Quin multi e-

tiam à veniali talem excufant.

jb

,Quæ fuat aälz'gatione

Certé Laymancit.

r lh

À :

5 Clericorum primá ton-

detali ait: »os videtzv peccare, Et exprefsé Go-

fMrA, ant minoribus Ordinibui inniatorum.

a

N,f,'

bat eit. dicit: Egopofl Sanches, Qc. etiam à venia-:

n

160

.

T'quis primam tonfuram & Clericatum fuf-

cipiat quatuor requiruntur conditiones ali-

li exelufo,nifi forté crimen aliquod prists commififfeg

irdito

Q punam furtens cuvaret ft initiari cum . Ecclefie

qualiter obligantes. 1. Quód Clericandus Sacra-

it af

perturbatione | nec enimef] indecens petere vem fv

9

mentum Confirmationis acceperit. '2. Ut fidei

cram ob privileeium illi aanexum, Denique nota-

rudimenta nórit , qualia fcilicet noffe

debet quili-

Pt

tid

bet fidelis adultus.

bile efl;quod addit Layman eodem c. 7. in fine i £nu

3. Utlegere & fcribere (ciat,

hEu *

faltem. vernacule ,

ut notant DD. communiter.

terdum juLam cau[am effe poffe primam ton[avam

«t o

vel Ordines minores fufeipiendi , cum certo propofi-

4. Uthabeat intentionem clericandi » feu in (tatu

E

£a non'manendi in flatu clericali ,quà vatione qua-

f

Cleri'czlifpe*rxfexgerandi c«ultiimque exhibendi: ex

rundam e/fcademiarum Re&lores clericalem topfu-

eap. atlins de temp. ordinand. in 6. Et Concilium

p

rat accipinat , folim ut intevim. jurisditlionem in

Trident. Seff. 25. c. 4.

omnia comple&lens, fic/ ha-

Studiofos , etiam Clericosexercere poffiat.

hi

bet.

Primá ton[urá non initientur , qui Satramen-.

D

III. Hinc à fortiori patet non peccare , faltem162,

tum Confirmattonis son ffceperint , && fidei vudi-

maä

snenta edect i non

graviter ,eum, qui primam tonfuram , aut mino--

fuerint : quíaue legere C fevibere

res Ordines füfcipit absque intentione afcendendi

,

nefciant v & deq

wibus probabilis conjetlnrafit , eos

ngleo

adOrdines alios. ' Coninck, alii cum Sanchez &

non judicii facularis declinandi causá , [ed st Deo

Layman citatís. "Tambutinus cir. v. f.

Nulia e-

j q

vetb"

fidelemcultum preflent,hoc genus vita elegiffe. Hac

nim in hoc gravisdeordinatio apparet , aut praece-

Concil. Dixi autem : Aliqualiter obligantes. Con-

ptum grave obligans. - Et ipfum Concilium Tti-

D

fentiunt enim feré DD. omnes ,.eas conditiones

!

dentinum allegatum folüm loquitur de initiato ex

n

obligare folüm íüb veniali : dummodo adíit ani-

p

intentione fügendi judicium fxculare ; non autem

mus & fpes brevi impofterüm Corfirmationem

de intentione non afcendend: ad alios Ordines , de

1þfcipiendi ; tudimenta fidei j legere ac fcribere

quo mox iterum s. feq. Alia eft rátio de ingre-

diente

N

$o

: g bebl. S&craki. Pars 1. Gflp.w. /Seä. U. de Ob?igat, Ordigat.

diente: Ordinis regularis novitiatum determinato:

clefiaftico praditi. Ftfi ex condecentia tehäähtzä'

lïu

ad majorem orationem ac pictatis exercitium ,

animo non permanendi , nec profitendi , quia talis

L

vàm Laici,nullátamenlege vel "'confuetudme ob

uregrav

;

i decipit Religionem , alimenta accipit,

& ejus in

ftitutam. & fecreta cognofcit , áit San-

ligati funt ad officinm B. V. M. Pfalmos, vel alias

fïï

certas preces, (nequidem illas, quas Epifcopus im

chez cit. nuim. 1O.

Layman. ibidem prope finem.

f

165

& . Minoribus,

Ordinatione eisinjungere folet) quotidie recitan-

Ü

At quid, fi quis primá tonfurá ,

das , nifi tantüm ex honeffate. At Epifcopus in Or-

aut etiam Majoribus Ordinibus initietur ob folam

dinatione primá tonfurá , & quatuor Minoribus.

fpen

1confequendi beneficium Ecclefiafticum , in«

de ditefcendi , aut fimile

m finem alium , quàm

initiatis fpecialiter injungit Pfalmos Poenitentiales

fl

cum Lytaniis SS. femel recitandas.

Neque illos

Dto famulandi? Certum eft, talem non peccare;

w

,

fpesillalucri &c. folàm fit cau-

fub precepto & peccato obligari recitare , dicam

faltem gráviter ; fi

a fecundaria impuli

iva, retento , vel faltem non

generatim $. féq. mwm. 167. 2. Clericus prie

^

l

incipali , in eo ftatu Dzo debité fa-

ma ton

furá , ac etiam Minoribus initiatus , faltem

exclufo fine pr

x

mulandi.

At vero

fi fpes illa lucri. &c. fit caufa

ex rationabili quacunque caufa, poteft renuntiare-

Clericatui ,omntque Clericatüs exercitio ac privi-

rincipa

lis motiva & finalis Marchinus apud "T'am-

burinum4. T. €. 2. $. 6 ". 1 T.

cenfer talem peccare

legio ; & ad ftatum Laicalem , ac Matrimonium

cité & liberé tranfire; fecundüm omnes. — Quia ei:

ä

mortaliter : cüm D. Thomas 2.2.4. 18 f. doceat ap-

nulla incumbit obligatio pracepti vel promiffionis.

petere Ep

ifcopatum propter divitias, 'effe mortale.

/

Verüm fi hoc ita a

bfolut& didium verum . effet , &

perfeverandi , ad fuperiores Otdines afcendendi ,

feu in fufceptis miniftrandi.

Quare culpz mor-.

l

nihil aliud addatur , ee Sacerdotibus ! va Clericis !

uisque Imizn—e/l,qui ob finem ba-

talis damnari non debet,, fi fine juíta caufa recedat,

7 jidelibm!quawfq

bendi temporalia ad

fpirittalia uon. moveatur? ait

atquead Ordinum minifteria incapacem fe reddat,

ducendov. g. uxorem viduam. Ut contra ((4je«.

'Tambutinus ibidem n. 12. Diftin&ione ergo opus

el. Verifimum erit ,fi fpes illa lucri effet finalis

tanum docet communis DD. Sauchbtz , 24207iM5 s.

Toletus, eófque citans Layman cit.c. 7. s. a. Quod-

caufa ultima , ita ut quis in eo lucro fperato finem

ultimum conftituat, eo quàd paratus fit legem Dzt

fi. tamen abfque omni rationabili: caufa ex miera.

transgredi & Druw offendere

raviter , dummodó

animi levitate vel libertate ita ftatum mutet , venia«

lem culpam alicujus inconftantize & levitatis,omnes-

eo lucto . potiatur ; hanc profe&tó intentionem fi

vel Clericus vel Epifcopus in fua Ordinatione ha-

communiter agnofcunt. Tamburinus tamen eifs

beat , peccate

mortaliter nimiscertum eft. —Vide

cap.2.$.6. ». 14..— Non vult hanc culpam ducere

Trall. 1. Decal. e. g. n.

; f. Idem effet , fiintende-

ex capite folius inconftantiz : hzc enim, cüm fo«-

ter illud lucrum per fe , cum

animo non. fatisfa-

lüm fit defe&tus majorisboni , forté non attingeret

culpam; fed potiüs alicujus infidelitatis. . Nam

ciendi. fuis obligationibus,pro eo lucro debitis :

aut ut habeat;quo luxui vel luxurie indulgeat. INec

ejusmodi Clericus: videtur recedere à ftatu , quemt

videtur faltem implicitéaliquo tandem modo pro-«

long? ab hujus malitize

fufpicione abfunt, qui Or-

mififfe Ecclefi in ipfa receptione minorum Otrdi-

dines , prafertim majorem aliquem, fufcipiunt ex

fpe lucri,

ut obtento pingui beneficio , Canonicatu

num , quibus fpeciali poteftate jam ad certa Eccle-

fiz minilteria deputatus fuit: ergofic leviter rece«

U

v, g. fummam corradant ,

quá ( impetratà difpen-

. fatione, fi opus fuerit) Matrimonium fibi utile

dens , aliquam infidelitatis culpam admittit, nom.

nl

procurent &c. At vero , fifpes lucri non fit ita cau-

tamen gravem, quippe in re non gravi, & Ecc

fiz minimé damnosá, maxime hoc tempore in

ía principalis ultima 5 quantumvis aliàs principa-

ta multitedine Clericorum.

Caterüm , f1

is

)

- Jüer vel tozalizer eà fpe moveatur ad Otdines fufci-

Clericus. jam Beneficio vel penfione Eccle

j

.

fiafticd

[

piendos, attamen propter illud lucrum, velcum

.

illominimé paratus fit legem Dzi transgredi, hunc

gaudebat, ijs ftatim, ficut & o

mni

bus pri

vilcgii;ï

D

clericalibus, ipfo facto privari, cüm Matrimo

s

il

certé difficilé ell damnare peccati mortalis.. Quam-

um validé init omnibus notum eft.

]u

visenim fit aliqua deordinatio venialis , fpirituali-

i

busuti tanquam mediisad acquirenda temporalia ,

j«l

Ti

"i

xnul

tamen dum conílat voluntas ob id legem Dzt non

eQua fint Obligationes omnin

i clericorm

vis& mortalis deordinatio nequa-

communues , ( propria in Sacris can/ff-'

[

transgredi, gra

Sicbene Tamburinus e. s. 13.

fnrorHm.

]

Ti

juam videtur.

Mnes Clerici , non tantüm majores & in $1-

163

Yef

164 1V. Clerici prima tonfure , ac ctiam mino-

ribus Ordinibus initiati. ad nihilobligantur abío-

C

cris conftituti: fed etiam Minores & prima

Wi

vonfürz ,fi beneficiatifint, & ftatüs Clericalis ex-

K

lute , feu nullam obligationem abfolutam cn-

trahunt , fed folüm ex fuppofitione , quod fta-

ercitiis, privilegiis, & exemptionit'us gaudere ve-

!

tum Clericalem in fuis exercitiis , privilegiis ,

lint , obligantur gettare habitum clericalem & tona4

« g

furam , fine armis, ac vitam clericalem & honeftam

]tei

exemptionibus profiteri velint , & maximé fi

beneficiati funt , contrahunt obligationes G.

ducere: unde & vi ftatós fui tenentur magis tende-

féq. affignandas. Quare leges de Clericis lat

readp rfeclionem , magísque fe divino obfequio

'l),p'

in facris Canoni

bus , intelligi debent , aut de

mancipare,quàm Laicusfeu Secularis manens.. EX

li,

Clericis in facris conftitutis , aut de Minoribus in

comnuni , Marchant /wpra citatm. — Ratio mani«

n

dicta fuppofitione.

Hinc 1. Clerici primz ton-

fefla eít: qui enimaliquem ftatum affumit,juxtaile

':lli:

ferz, aut Minoribus initiati, nullo beneficie Ec-

lum flatum vivere debet,fervando ea, qua ftatusil

LT

ledx

)

z

]

81

x ï þäolijïacram; Pars 1. Cap. W. Seä.- Un c?e Olljoat, nginif.

Q

leex natura fua exigit , aut leges Ecclgüæ prafcri-

tis detrimento, babitus deponatur , nulla omniyo

ii

bunt: atqui leges Ecclefiz diverfis Canonibus pra-

33

enlpaerit. — Spetlanda etiam ef) cuju[gue Diucefis

fcribunt Clericos illos gettare habitum & tonfu-

confuttnde. — Haec do&tus Layman, cui ego me-

|di

ram clericalem , arma veró citra neceffitatem ge-

tito acquiefco.

J g

Etratio hujus mitioris Sententize

ftare prohibent, &ipfe ftatus clericalis ex natura

cft: quia fpectatis & diligenter omnibus expenfis

Qd

fuaexigitvitam clericalem & honeftam ín divino

(

Juris textibus circa illam tonfuram , habinímque

obíequio, vi&u, ve(titu, majisque perfe&lionis flu.

geftandum , nullus a; parct continere praeceprum

nb

dium, quàm in fiecularibus, cüm illi in fortem: Do-

grave , & fub mortali óbligans , ut cum Marchino

W

mini peculiariter dari , & ad facratiffima minifleria

teflarur Tamburinus cir. 6:6. s. 17.

tihi

ua-

deputatifint. — Videndum ergo breviter. 1.

IV. Laymanno adharet etiam Gobat . ezr.

'654169

ln

lis & quanta fit. hzec obligïvzio? 'Et accefforie ,

20. . 789. addens : fpropter neglettum £eflat

lonig

U ï!fu

2. Qualis obligatio Orationum & Miffarum in Or-

viliPEnd»z;.gr Ordo clericalis , delinqm'tur enortali..

lia

ia

dinatione injungi folitarum ? 3. Qualis obligatio

ternangejfauda iDgendtem , fí von fit periculum cag.

obedientis & reverentie Epiltopo Ordinanti ab

pr

Jandi vilipendium & contemptum, Ft irb'iderxn .

ordinato promiffe ? 4. Oblizationes propriz Cle-

790. fapienter advertit : Qzamvis Layman loco cit.

um]

ricorum in Ma

J

ioribus ,

dicat:effe eandem rationes ton(urae & babitzs cle«

TA f

feuSacris , indu;endæ , de-

inceps feorsim explicandz.

rical iscertum tameu mibi eff,

lovg? facilits po[fe m

if

ff

andi babitum

nofivis parribus deliuqui so

VU .Oþïzg4t20 L2

rtaliter non. geftando

li,

furam.

clericalem babitum, qnam coronam.

ANesno "ippe

& i

r feu corone clericalis , diti-

: .166"115 E&ätïotbnfu

facilé damhahit peccati mortalis Par

ocbum , incu-

[

turoriginem fumpfiffe à S. Petro, qui aut

jis vertice nulum-vefl

jginm corone apparer per &.

f

aut &.bebdomadas.

- voluit fe ita tonderi in memoriam coronz fpinea

-t verb fi tuflav aut lanionis ,

i

impofitz Salvatori,aut fuit abimgis ita. tonfus per

Atl

&nt Senatorit,id eflin babirm omnuino prophano in-

ludibrium , quod tamen Ecclefia vertit in decus

cedat triduo.quatrid nopnblicà per plateas & cams-

Qii

Ordinis , ut notant DD.apud Gobat (afu 2Q. n.

T

pos, uon vepeyietur Germanns Catbelicss ,

qui non

768. Vide etiam Laymari. cit. tra&l. 9. . 12. ex

graviter eff.ndatur ,c flomachetnr.

Sic ille, -

A

SS; Iidero & Bedá adferentem tres rationes liujus

7

307

tonfure feu coronz. — Voluit autem Ecclefia, ut

lL. Ollieatio Orationum , & M.

jen d

omnes in Majoribus conftituti, item omnes Bene-

dinatione injungi folitarum.

lfarum in or-

docer

ficiati eam 'ge?tgreht » ut videre eft c. f ais , de vita

mb

A Bfolutà Ordinatione Epifcopus recens ordi-

;

116

€ boneff. Cleric. & c. Soannes , de Clevicis Conjag.

natis im

ponit Minoribus & primá tonfur

a

;'mgcnf

Similiter ex antiquiffima Ecclefie confuetudine &

initiatis. 7.

M

Pfalmos Poenitentiales cum Lytaniis ,

inftituto ijdem debent geftare habitum clericalem

verficulis,& precibus annexis: Subdiaconis & Dia-

,

decenter diilinclum ad habitu. feculatium , cüm ij

conis Nocturnum talis diei,

, Presbyteris dicit:

opfe

in altiori gradu conftitui, in fortem Domini vo-

Singuli ad Pre;hjwmmm 0r.

Orll«

cati, ad Dei cultu

u

"

4

À

indti pofi primama

crau fint.

m fpecialiter deputati vel confe.

ve[iram Mif

en,tres alias ontffas , Videlicet : unam

Bd«

de Spiritt fauto ; aliam de B.

AU

MARIU Firgine ,

167 ;ll Quanta autem hac fit oblieatio , feu qüah'—

tertiam pro fidelibus defuntli

J

^ dicitefinguli. Jam

,tllïs Y

tüm peccet Clericus talis , fi citra neccffitatem no-

quaritur , qualis fit obligatio

ordinatorum ad pra-

$:

tabili tempore tonfüram & habitam non geflet,

dicta perfolvenda?

j

non bene, confentiunt DD. 1. Aliqui volunt om-

Bonacina & 3lii aud

Y

fub :mortali obligatixafïïrmantl

:

Dianam mox citandum. Ve«

,[m'ri

nespeccare mortaliter. — 2. Satis communiter do-

rüm. nullam hic obli

£

yidlid

cent , folos Clericos in Sacris conflitutos , aut Be-

to , fed fol

üm-directionem

ationem pracepti füb. pecca-

& confilium congrui-

j

neficiatos peccare mortaliter, eó quódlegem, Ec-

tatis & decentie , co

cefi& violentinregravi. . Cajetanus & alii a

gnofcunt. alii communiter.

n

Valentia to. 3. difp. 6.

p*- 10. $. 2. Sanchez 1. 7.

pud Dianam p. 3. ?r. 4. Refolut. 183. & Tambu-

Corfil. cap. à

rinuscit.c. 2. $. .6. »um. 16. confentientes cenfent

- dub. 2. Pellizarius. ZMas. Reg. trati,

: 16'- 3e x.

194. Diana p. 4. trat?. 4. refol. 218.

'nullos peccare mortaliter, nifi adfit. temeritas , con.

amburin

*

US cit. Cap. 3. $. 4. 8. 2- Gobat tra&f. 3.

j

tumacia , & contemptus , ita ut. poft Canonicam

M[ph- Sa

erif. nutu, 713.

Ratio fufficiens eft :

monitionem etiam excommunicari poffint. 4. Syl-

4

quia.tam fevera. obligatio e

x. nullo capite adeffe

&

r

vefter , Armilia, Vafquez , apud Layman cir,z. .

convincitur: ne

que ex aliquo jure , neque ex Pone

in fine: ajunt non effe peccatum mortale ( feclusá

tificali :

i

in his enim nulla ftricta obligatio legitur,

jj

«ontumacià & contemptu ) zifi sorabilis exce(fus

nec Urget, quod Epifcopus loquatur zmperazivo

- fiat ultra modum confuetusz, -

um

spodo ,Gt in materiafatis notabili. Quia ambigua

x68 lL Placet judicium Laymanni i5:4. nu»).';.

'vocis fignificatio eft in benigniorem partem inter-

"d

predicte quart Sententiz ita fubícribentis. — Er

joit

pretanda , ut laté probat Gobat C. Clezzewt, 3n4. p.

boc placet , ttenc effe mortale fs fpellatiscireumflan-

j ]

1. fetl. 4. & feqq. lignificatio autem imperativi mo--

,obffq

u

tijsperfone,loci, diuturnitate tempbris Cc. clevica-

dijita efl ambigua , ut permulti DD. cum Valentia

lis ton[nra & babitis necleHns votabiliter repugnet

ff

tem.2.difp. 7.. q. g.ptt. 6. negent eo per. fe ullum

(i0 !

boneflati & bono exemplo Clericorum , cujus gratià

importari praeceptum , fed tantüm confilium , vel

talis babituslege Ecclefiaflicà pracipitnr. .. Sin ve-

petitionem. At ais: He Orationes & Miffe im-

(

vb ex jufla caufa, velad ze

[

jl

a

teria

f

pits breve, Jïnenhanq/i:f-

ponuntur in. poenitentiam 5,. ergo cüm fi]m

"1

-

Lj

Daxs L Dr SAAQB.AMa

notas

Naagsel

$

p

82—;

g oeol. Sacram, Pars 1. Cap. Vl Se& Unw de Oäligär, Crdini:.

Ó

notabilis , fub gravi culpa obligabunt. At aio:

pfiori formulá cum aliquo. Religiofo Monafterii ,

W

nitentiam , qu&

de quo litigatur, utrüm fit exemptum , nec ne?

Unde tioi conftat. imponi iil poe

K

non tamen eít exiltimandum ullum jus praicribi

If

femper imponi debet füppofiá culpá ?. atqui cul-

24

j

pa none(t, fedopus fan

vt

ifimum fafcipere Ordi-

per verbum pramitto decies vel vigefiesà diverfis

Ti

repetitum : alius ctip agentiam non extendustur

nes Dicergo meliüs, imponi in gratiarum a-

W

1

&ionem , & ut confiliium , maguz certé congruita-

ultra istentiovem eorum : non ;eft autem. intentio

D

tis. & decentie , ut meritó cenfeat Gobat-hic cafs

Ordinatoris vel Ordinati , quarere tunc, vel agno-

fcere aliquod jus : necen

«

20. », 71 1. etfi hic defitrigor praecepti , effe tamen

5

y

im circumílantia jtempo-,-

18

, non obfecundare tam

ris & loci permittit.

hominis minimé ingenui

[

tacte gimirum ab eo , à quotam

7

honeftz petitioni ,

IF, Obligationes þra;xriæ. C!eriaarum in .chris

1

[

T

recens, tàmque honorificum beneficium accepit.

covfiitutorum.

D

'Tandem hi finguäariteradvcrtit Gavantus in. £zb.

Uz funt obligationes principales , quas Sub,ln

p. 1-tit. 4.Lit. 9. . INoon eífe mentem Reverendif-

D

diaconus in ipfa fua Ordinatione contrahit ,

1

fimi Domini Ordinatoris , ut Milf illa celebren-

nimirumfervare Caftitatem , & recitare. Horas ca-

tur in fefto duplici, velaliozequivalente , v. g. infra

nonicas Tertia adlitur poffidere patrimonium

Of£tavas , Palchz , Pentecoltes, Epiphanie &c. ut

fufficiens ad hoheitam . fultentationem.

Sed de

alicubi à nollris nimis fcrupulosé fieri vidi. — Ex-

hocdixi jam luprà ». x11.;. Quarta addi folita,

2

pecleturergo dies votivas Miffis admittens , Ó ip-

fan&ie miaiflrare ia fuo officio:

4€ 013)"

De. hoc itidem

Y

só; ï.quöd hicnullum urgeat praceptum.

fe&l. 6, totá.. Dedua

fub Ordinatione , dixi fu-

þusk cggo pri-mis nggc' cq137

ligatione communicandi

fequenter agendum.

pra». 7 1- De anfcüion; premittenda , ibi4.

TE

Á

IU Obligatio Reverentia ? Obedientie Or-

Q«

! salis eff. ob

ligatio ',/erwnäiba,"lita!em , €ju$ .

dimatori promiffe. —

0rigo requijäzk .

D

w Adaes Cleric: in Saeris conflituti à ['y/&p;,gin

'171.1 V*ïbe Häcm Ordinationis Reverendiffimus Do-

&

óubdiacuunatu abi&anmr fecoare caþim,m, ;

'minus Otdinator in.errogat Ordinatos fingu-

los.. Promittis mibi ,& Succeffiribus meis Keve-

fen continentiam G «alibarum ,adto, ut'nec validé

ventiam d Obedientiam? $ w. Promitto. — Qua-

poffint contvabeve Matriminins4que noinjare dis

vino vel naturali,fed yare pofisivo Ecelejfaflico. Ob«

ritur qualiter , & quos obligeth ec promiffio?. Re-

iigätia&g/ïimti: firoanda eff ibmuediare ex voro fo«

fpondet( Primus ac folus, quod fciam hanc qua-

flionem preponens ) folertiffimus P. Gobat . eir.

lemnsi in tpfa. fafeeptione Oraints [agri utpote Sub-

ca[n20. à 9. 773. k Hæcxprpmifïio Reveren-

diaconatus, [altem implicite £* ipjo fallo, emittene

do ab Oráinato: irritario vtro «Miatrimaonii , fen

tiz & Obedientiz non videtur intelligi , nifi de ca

ob. dientia , jam alias jure naturali , Divino , ac Ca-

i'mþ'e/dimehmml irritans AMatrimontum eidem vos .

nonico , debitá Epicopis. Necenim aut Illuftit-

to feu faevo Ordini anncxuin , eff immediat? ex le-

fimi Dom.ni Épifcopi, ha&tenus aliam pratende-

gt Ecglejïa/licd ,wonex woto. . Eittota communis ;

utpatebit. Et totam perfpicuó fignificat Conci-

zunt, aut inaugurati ab /llis putárunt fe ad. aliam

obligari.

Uade & confeqüenter fit, ut obligatio

liim fridentnum seff 24. Cam.9. Siqui dixe-

L

vit Clericos in Sacrus conflitutos ,uel Regnlaves fo-

illa promifforia ràtione materiz, fit gravis vel levis.

lenniter Caflitatem profe[füs , poffe Matrimonium

2, Videtut tamen duplex peccatum , fcilicet ino-

bedientiz & infidelitatis admittere Presbyter, qui

contrahere: , cantra&itmque valiáum effe, non ob- —

*

*

anathema fit.

polt hasc promiffionem detrectat imperium Epi-

fiante lege/ EcclefiaflicA vel, wato

|

Ubi Concilium inprimis áperté fignificat obligas

Ícopi: etenim agit contra duas virtutes :: nifi velis

tionem continentiz non ex lege divina, fed lege.

5(

dicere ,( quod ego non. dico) illam promiffionem

*

"

deinde duo decernitt:

cífe duntaxat verbum honoris.

4 Eit quidem in

Ecclefiafficd vel voto oriri

!

Primó ,pcedictos non poffe licite contrahere Ma-

quibufdam Dicecelibus ufus , ut eadem formula

trimonium: quia obftat vora;z, quo tenebitur fere.

proponatur Keligiofis exemptis : cüm tamen Pon-

tificale exprefse. profcribat : fj verà Pontifex mon

vare Caftitatem. Secundó , non potte valide Con-

gjf fatss Ordinarius ( fcilicec Ordinati ) dicit fin-

trahere,quia obítat lex |EcclefrafPica. tale Matrimos

l

nium itritans , illófque ad hoc contrahendum otne

g

ulis; Promttris Pontifici , vel Pralato Ordinario

w

iflenti, Reuerentiam && Obedi-

nino inhabiles reddens..

1

1

£uo ro.tempore ex

aler

entiam z W. Promirto.

Sed parüm refert ; nam ver-

Quanquam fatear.eà verba Concilii equale

ba intelligenda funt ;juxta fuppofitam materiam.

applicari poffe, hocmodo: — AVer ob]lante dege Ec-

elefiaflicá : quoad Ordinatos in Sacris : vel. vora :

Mane: erga idem fenfas , qui fuprà , intelligendo

D 5

Obedientiam & Reverentiam aliàs jure naturali ,

quoad Religiofos. Vide infrà z4m

.

;,,11'79.;!2?'1 '*Xj'f i2

m

vel pofitivo debitam. — INam Reverentiam utique

plico more folito.

n

debemus Reveljendi[ïimiä illis Patribus ac Domi-

1. Omues Clerici in Sacris, bblig

nis,2qué acceteri non- exempti ; & certum eft ,

):"n*tur lär- ;

Wt

vare Caflitatem.

z

V

etiam exemptos lubijci obedientie Ordinarium

L r omnes Catholici : /4que sen ex ju

näi-v)'n)W*

E

h

jn rhultis cafibus, ut feftorum , jeiuniorum , cenfu-

0

rarum , litis. de precedentia Beneficiorum Paro-

vel saturali , uti ( contra Majorem , Medi-

Ti

etcommu-

chialium. &c.

4. Licét Ordinarius utatur illà

nam ,Wakjenfcm ;« aliqs paucos ) doc

1

, 5mui

gnuulnma '

"

E

"

—

.

s Vbol, S;zic?ääz-.x Païy ], Gap Vl, Sect, , de Obipas, Orinat.

tl

i

xh—«ïfüma DD. D Thomag, Cäjefanüs, Bellarminus;

fia: Ecce; advertite, quod faerz veítro» Ordnationt

€ósque citans Layman 7ra&. 9. cap. X1. s. 1. alii

atem.

A^

ue hàc

tl

ego conjungo Matrimonii nullit

Y

)

Recentiores omies. Non enim ex lege divina po-

irritatio Matrimoni, feuin

m

mentum hoc diri-

d

1

fitivà, quandoquidem de continentia perpetuó fer-

mens Matrimonium facro Ordini annexam eftim-

vanda, & conjugio abftinendo; nullum extet prá«

t

inediaté ex lége & priecepto Ecclefiaftico; & noa ex

€eptum nec in veteri, aecin nová lege, talisque lex ;

ipfo voto (ficut & in profeffione folenui Religio-

i

necexScriptura " necex Patribüs colligatur. Non

nis) uti ex Concilio Tridentino jam iunui eodena

P

etiam dé lege natürali ; nam licét fecundüm rectam

EHI2. 173« Et cum alus communiter docent San-

rationem valde décens & cónveniens fit , ut qui in

£hez 1. 7.de AMatriya. difp. &6. amburinus /, 7;

Tf

eminenti Eeclefiz flatu & Ordine pofiti, Altais

£6.3:S 3« 2.6.. Ratio breviter eft.

Ulà I.

minifterio & Sacrificio Agni immaculáti vacate de-

Ordo facer ex fe non itritat Matrimonium, ut pátet

Y

H

]

bent, aboperecarnali fe abítineant , utcolligitur

inGrácis: 2 Et ipfum votum , etiam folemne,

x Apoftolo z. Corintb. 7. indé tamen non cvinci-

quatenus effentialiter e(t promiffio fadta DEO, e-

tür preceptum jutis naturalis , chim factum Altaris

F

tiam ex fe non irritat Matrimonium, ut patet in Vo-

JI "

äiniiïerüim non repugnet fimpliciter ufüi conjuga-

to CafLitatis fimplici, quod in ratione effentiali vo-

litandem idipfüm aperté fignificat Conéiliam Tri-

d d

ti; feu promiffionis fa&ke DEO , omnino convenit

dentinum 1.17 3. allegátum , uþi id notavi. Ma-

cum voto. folerani.

diti

à

]

3. Ipfa denique folemnitas

du

netérgo hanc obligationem otiri:

»

illa additz effentiz voti, & folüm aliquid jurispos

17f l. Ex folo jure bumano Ecclefisflico, — Eftenim

COl

fitivi Ecclefiaflici, & quid fit; vix pet aliud meliüs

Apoftolica conftitutio à tempore Apoftolorum in

explicatur, quàm per iplam hanc vim ; & virtutem

: Ecdefia; preifertim Occidentali femper. cüftodità ,

irritandi Matrimonium db Ecclefia flatutam : ergo

ut facris Ordinibus initiati, uxoribus non ureren-

tam facer Ordo , quàm profeffio folemnis Religio-

L

tüf , fedcelibes & continentes viverent , ut con«

-üa't 'infinitlis facris Canonibus, Conciliorüm Pon-

nis, non ex voto ipfo, fed immediáté ex lege Ecclee

fiaflica itritat Matrimonium. Vide de hislaté &

Y

tficum , & SS. Patrum Authoritatibus apud Do-

x

u

optimé differentem Sanchez/oa.ei?, -

lt

tores , maximé Conttoverfiflas paffim allegatis.

Bellarminus de Cleríci.. Layman éit. e 11. . 3.

IL Rationes hujus prohibitionis & irritationis 192

w

Mattimonii Clericórumi in Sactis conftitütotuth

Nobis fufficiat (asop. poflolorum À. fic habens;

qà

bene profert Layran eir.capido. s. á:

. X. Quia

; Ü

Ex bis, qui calibés in Cleruia perventaut, jébemus,

Sácerdotés & Levite DEO,& rcbüs divii

1i$ perpes

eiet Letlores tantüza ef (autorcs , fi velint , nuptias

ij

tuó vacare debent : áb lióc autein ftudió i

;

irpediun-

- emtrabast. OEt Conciliüm Carthaginenfe 11.

H

1

áil

tur & diftráhüntur opere & feedere coii j

igali, tefte

[2

Can. 3. fic ftatuit. — Omnibus placer , t Epifcepi ,

Apoftolo . Coristb.7: 2; Quia necelle eít ho«

Pre;byteri,/ Diaconi , vcl qui Sacrasenta contrte

ifn

norem & feverentiàm fervari Sacerdotió : expe-

ant pudicitie cuflodes, etiam ab uxoribui fe 4bflis

d

rientià àutem conflát populuim non tánto in lionos

Y 0^

* [f«

ditant,nt quod Apofloli dócuevetat , c» ipf ervavit

té habere éos, quos videiit vitz inflituto pen£ nihil

d

antiquitas , noi quoque cuflodiamu. — Macibi

nis 3

ab ipfis differré : quamobrem Sacérdotes conjue

. kmó de Subdiaconis quóque extat hoc. Decrétum

g

Conciliorum Aquiseranenfis , & Wormatienfis ;

gibus adhzrentesin párvo honotéfüurt, 3. Opote

At

tet Epifcopos, aliósque Sacerdotes hofpitales effe ;

s&pud Tannerum eir. Placer,

ut Epifeopi, Presbytes

nj

tí, Diacowi, & Subdiacoyi,

& in paupetes mifericordiam exercere : quomodo

abfHasant fe ab uxori-

aütem id przftabunt, fi uxores & liberos alere de«

d

biþ!.f

Et quamvis olim fuerit Gracis Sacerdotibus

"

beant, cütm dicat Apoftolus. 2. (orintb. 12. quód

permiffum, utuxoribus nterentur, quas anteaLaici

a )

Patentes filiis thefaurizare oporteat. 4. Redditus

legitima duxerunt : licite etiam áliquotfieculis Or-

Ecclefiaftici , quos fideles ad divinum cultüm offe«

a

, doSubdiaconatüs ton füerit ubique annumeratus

tunt, paífim ad caufas prophanas applicarehtur ; E-

"I

Sacris, & ideo Subdiaconisfueriat permiffze nuptia?

dti

pifzopatus; Parochiz, & alia beneficia frequenter ;

unquam tàmen füit in Ecclefia fivé Romana five

velut quodam hareditatis jüré , ad filios Sacetdo-

"

3t&ca permiffum; ut Presbyteri. jam Ordinati dü-

€ant üXores;.

tum afferrentur , aut faltem. Ecclefia Miniftrorum

jnt []

.. Ut contra Gracos Schifmaticos de-

jj t

fhonftrant Conttoverfifta. - Ratio

E

Íuorufn, tanquam de fe bene meritorum , relictam

nes hujus p

'röhþi-ä .

prolem mágno fuo gravaminé alere tenerctur , quá

agl

þitingg dabo P';?ulö infcriixä num.

7'2-'

fatione proventus Ecclefia diftraherentur, nec fuffis

n

WAtrimaniuii D7

Cerent ad tantum Miniftrorum numerum alendums

: 1 üt ?()fec -*Qdidä

;Fal:äa !

qui populo Chriftiano pafcendo neceffarius eít. . Si

JJ

f po[fimt .

J

feré Layrnán.

"

P

"

Actis ,O—'i*dþiüibus,- ultra obligationem fervan-

Vérüm prater d

W[ gt

iclam prbiuibitionem & irrità-

9

.di Caflitatem ex voto oitam (ut oftendam

tionem Matrimonii , Cletici illi Majores in fuo

p

$-feq. ut licité contrahere nonpoffint, etiani anne-.

&libatu tenentür étiami integram Cáftitátem ferva«

xum eft impedirüentuni ditimeris Matrimonium.

re novà & fpeciali obligátione, && diítinctà ab ob«

ht néc validé quidem 'contrahere poffint; ^ De fide

ligátione communi virtutis Caftitatis & fexti. prae^

wl'

Definitum in Concilio Trideritino fuprantim.17 3.

ceptiy adeó uttalis Caítitatem. violáns peccet fpes

"

allegato. Er multifacri Canores ; dum jubent

ciali peccato contra virtütem Religionis: neceffas

jl

Ü

Ordinatos in Sacris fervare Caftitátem ; fignificant

rióin confeffione aperiendo. — Jam quaritur ; us

j

o*

fimul itritationem Matrïmqni;;*qga(i dicat Eccles

de.fn-; hæ'cf obligati

R

5.

an ,etïä'm' ;mmgdiatä fol

um

:

j

i

p

ex

y

x

XV

*

94

bool. Sacram.- Bars 1, €ap. VI. S'eö?. U. de Obiigat. Ordinat.

f:v

airrita-

con?ti.tutum eft: itatamen, ut contt ahens debitum

ex Ieäe,Ecclefïa!tica prohibente , ficut 1ll

?

[

tio Matrimonii ? an veró ex proprio voto:

Dixi ,

conjugale nonexigat , licét petenti reddere tenea-

tur. Addit Gobat »4m.75 9. peccatum turpitu-

LE

& dico.

4f

dinis , quod committit Sacerdos vel Diaconus e-

i, Obligatio fervandi Caflitatem immedia-

PIM

tiam Religiofus, non differre fpecie ab illo , .quod

1? efl ex voto proprto folemni.

committit Laicus voto (implici Caftitatis adftriCtus:

il

Uod nimirum votum fecundüm legem Ec-

Y

ac proinde in rigore fufficeret confiteri : commifs

clefiz inipfo factofufceptionis facri Ordi-

D

: 1x78' L (.ä

ac emittete debent. Itacommunis &

talem turpitudinem (v. g. pollutionem, fornicatio-

nis emittunt,

nem) czan tamen babeam vcisem Caflitatis, — Sed.

&

omnino verior Sententia DD. D. Thomas , D. Bo-

ü

de hoc nos alibi.»

3

d

naventura, Caj:tanus, Medina, Vafquez, & quin-

j

qüaginta 'Theologis congcüis , laté Sanchez. l. 7.

Nihildhïinixs fateri debeo probabilem effc Sen-186

li

de Matrimonio , di[p. 27. Laymancap.t 1. »ém. .

V

tentiam oppofitam, nimirum eam obligationem

Dicaftillus, 7ra&.6. de Ordine difp. 1. dub. 2.

j

fervandi Caflitate: , effe tantüm ex lege Ecclefia-

Gobat (afs 20. ».756. — Conflat ex variis factis

Ítica, zqué ac irrit tionem Matrimonii, & non ex

Canonibus : INam cap. wenico, de voro * voti t

aliquo. voto.

Nam & Concilium Tridentinum

dcmpr. in 6. aperté fupponitur emitti votum conti-

5.173. allegatum hunc fenfüm plané admittit, W

nentiz in ipfa füfceptione Ordinis facri.. Et v. nnl.

ibidem in fine hotavi : & eam Sententiam docent

ä

lum aifl. 28. decernit Gregorius P. IVal/um face-

mult ex Juriftis , & non pauci 'Theologi. Scotus ,

ve Subdiaconum pre[umaxt Epi[copi . wtfi qui fe vis

Paludanus, Guttierez , alii apud Sanchez /. 7. de

Enrum ca[l prosmiferit, Idémque ftatuitur de Dia-

Maty umonfo difp. 27..4. 2. Valentia , Avería, a€

cono, c. Pretereadifl. eadem. Similia habentur c.

nofler Herinc. P/; g. 10.. $. 2. eb , quódinitiandi

cim clim de Clericis eonjug. & alibi. Ecce facri Ca-

Subdiaconatu néc jubeantur emittere tale votum ,

nones prohibent ordinari Diaconos & Subdiaconos

nec illud emittere foleant.

Confirmatur. fortitert

( multo magis Presbyteros ) nifi priüs fc cafté vi-

quiafi quisfacrum Ordinem fufcipiat exprefsé no-

&uros promittant : cui? utique Deo : at promitte-

te Deo, eft vovere : quapropter paffim facri Cano-

lens fe obligare ad Caftitatem, is nihilominüs obli-

gabitur fervare caftitatem , ac etiam Matrimonium

nes illam promiffionem votum appellant. Dein-

validé- contrahere non poterit : atqui tunc ea obli-

de : omnes fatentur Majoribus Ordinátum, Sacer-

dotem v. gr.. fi meré interné. contra Caftitatem de-

gauo non provenit ex voto , quod nullum adeffe

nec explicitum , nec implicitum fupponitur: ergo

linquat , admittendo delectationes morofas vene-

tunc faltem provenit immediaté ex folo pracepto

teas, aut confentiendo folüm in opus aliquod turpe,

Ecdefig. Et quid ni femper ? Refp. Legis Ece

peccare facrileg& contra ftatum fuum ,. & contra

clefiafticae de celibatu Sacerdotum eam ctle intet-

virtutem Religionis, cüm teneatur ad lervandam

pretationem, quam praxis Ecclefiae declarat , ut. ni-

omnimodam íeu integfam Caítitatem: ergo fateri

mirum facium Ordinem fufcepturi continentiam

etiam debent, eum obligari ex voto proprio Cafti-

DEO promittere íeu vovere teneantur : cujus obli-

i

tatis, & non ex folo pracepto Ecclefiz , quia Eccle«

fia extra forum Sacramentale non judicat de inter-

ationis fufficienter admonentur ab Epifcopo, dum

p

iis dicit. Filir dzle£icffimi ad. faerum Subdiaconas

j

nis, nec confequenter poteft per fe pracipere vel

tsOrdinem promovendi iterum atque itevttm con»

prohibere actus meré internos. — Dico notanter':

Nam

fiderare debetis, quid fi bunc Ordinem (ufceperitis,

pcrþ.

Caflitatem *Deo jwvante fervare oportebit, Omnése

II

Tametíi Ecclefia abfoluté neminem cogere

17

que norunt effe vovendam continentiam : omnes

f

offit ad fervandam (multó minüs ad vovendam

d

actu interno ) continentiam : cüm ea res coníilii fit,

qui non fervant, 'agnolluncfe'voti reos. effe : de hoc

lura inferiüs »47. :85. Ad Confirmationem San-

li

non prcepti , tefte Apoftolo r. Cerinth. 7. 'Fa-

chez & Layman. //. cc. concedunt confequentiam,

ln

meo in Ordinefacro , quem liberé confert, quibus

fri

vult, conditionem & legem adjicere poteít, ac folet:

nimirum eo caíu talem obligari immediaté ex fole

pracepto Ecclefiz, Sed meliüs ne

o

cat. Dicaflillus

u

ut qui talem Ordinem fufcipiunt , eo ipfo facto co-

cit. 1. 34. approbante Gobat s. 75 8. Talis ere

lo

tinentiam pr*ofitca,ntur, ut colligitur ex SS, Cano-

[

gibus modo citatis.

Ratio autem , cur Ecclefia id

go nec peccat contra votum, nec immediaté & dires ;

&& contra preceptüm Ecclefiz , nec ullo pecca

te

requirat, ea eft, utomnis quzitio de hac obligatio-

i

fpeciali commiffionis contra virtutem Religiont

T

Quo;

necvitetur , & omnes fe illi voluntarie adítringe-

fed tantüm mediaté & indireClé contra preceptum

Atur

rent ; & fic Sacris initiati in continéntize ftatu, quem

Ecclefiz peccato omiffionis, quatenus omittit emit«

proprie volunta

tis lege & Religionis vinculo per

tere vorum facro Ordini ab Eccle(ia annexuim , ut

u

votum proprium affumpferunt , frmiüs & cone

mox iterum dicam isfra &me. Y82. . Interim nos o-

ftzntiüs perfeverent. — Atque hinc recté refert Lay«

Si fummus Pontifex cum

ortet manete in communiSententia & fenfuü. mo«

Wne

man eit. c. E 1. 9. 2.

derno Ecclefiz.,

conflituto in Ordinibus facris fine jufta caufa di-

ktem

fpenfet , ut ad nuptias tranfeat, invalidam & ineffi-

JF. Ex voto inip[a [u[ceptione Ordinis facri /

glïe P

&tpote Subdiaconatís, faltem implicite & ipfa —

cacem fore difpenfationem in ordine ad folven-

1fhta;

dum votum, quippe cujus obligatio eft juris divini ,

fatlo, emittendo ab Ordinato,

hn

quamvis efficax fit ad. tollendum Matrimonii im-

.D hoc ergo, ut Ordinatus Majoribus , pu

al B.Fv ;

'pomim

£ À Subdiaconus, contrahat hgþc obligation

em.

ef«

hn

Pfdimcnwma quippe guod [a.lo* jure Ecclefiaftice

$.

*

€

-

"

—

u ca bea]: Sacramk,'Par;I.l Cap.

P. dl de Olligat; Ordina?.

8g

hi

/feryandi Caílitatem , neceffe eft , l;lt voluntarià

(C06).

trahit ,'imþkdinlentum dirimens Matrimonium ,

Ordinem fufcipiens aliquo modo voveat , promit-

tnt

ob rationem modó füpra diclam. Quare talis

Qe.

tat , & fe obligare velit ad eam fervandam : nimi-

p,oPcea contra Caflitatém peccans non committit

rum aut explicité,ubi moris effet ; aut faltem im-

qui

peccatum fpeciale contra virtutem Religionis ,

Kidhe

plicité, quod eo ipfo, & ipfo facto facit, quo vult

quippe non contra votuim , quod nullum adett ,

emmnü

iufcipere Ordinem illum eo modo, quo Ecclefia

nec directé.& immediaté contra praceptum Eccle-

" vult conferre ; & cum illis oneribus , qua facro

lat

fiz , ut jam innui z. 180.

Sed. peccat graviffi-

x

illiOrdini affixit Ecclefia : Ecclefiaenim non vult

mé peccato omiffionis non vovendo . Callitatem

conferre facrum Ordinem, nifi cum annexo voto

juxta Ecclefiz intentum, quia nimis temereé Eccle-

Caftitatis , feu cum onere & obligatione, ut ordi-

fiam decipit in re graviffima , quippe, quz nollet

nandus votum Callitatis emittat , & faltern ipsà

unquam ad Ordinem illum admittere , fitalem

du

at

lufceptiene Ordinis profiteatur , ut didtum eft.

in eodifpofitionem agnofceret ; & obligatur illud

ä

Unde inprimis qui non voluntarie vel invitus fu.

votum adhuc emittere fub mortali,

Unde recté

El

L0N

fciperet, feu nullam haberet intentionem füfcipi-

notat Hurtadus de Ordine diffir. 26. apud Tambu-

endi Ordinem. (cüm talis reverá nullum Ordinem

TT

rinum /.7. c. 3. $. 3. . YO. approbantem : taless sos

fufciperet defe&tu intentionis requifite ) nullam

itt

tantzm peccare protune , quando ordinatur , non

dxert

- contraheret obligationem fervandi Caflitatem , vel

vovendo , fed etiam pro tempore feguenti , quous

aliam Ordini annexam, ut recitandi Horas &c. ne-

Sent,

que aut explicite, aut implicité voveat , quia ad

que impedimentum dirimens Matrimonium, quia

l l?.ï

eam voveudam tenetur , tanquam. ad. aliquid am-

nullum Ordinem habet, cui impedimentum il.

sexum [Vatui, quem [ufcepit, — Hac Hurtadus. Et

vt d

lud effet annexum ; fed folüm tunc peccavit facri-

TR

hinc ulteriüs : quamvisfic Ordinatus fine voto Ca-

legé defe&tu intentionis nulliter fuícipiens Sacra-

TORUD,

: ftitatis peccans cum foluta committat folüm fimpli-

mentum : adeóque liberé ad nuptias prodire po-

cem fornicationem : ut cum Dicaflillo agnoícit

fotier

teft , ficut etiam quoties in Ordinatione alicujus

um

Gobat z. 758..in Confeffione tamen debebit. fe

defectus fubílantialis cominiffus. eít , Ut conttx

: accufare , non de fola fimplici fornicatione , fed

nisol

' aliquos: Canouiftas cam aliis recté docet Sanchez

etiam de mortali inobcdientia, quà differt remiffio-

inmortd

, €it. difp.277..1 3- Efcobar apud Gobats.763.Nam

cadi

nem voti precepti ab Ecclefia , & Otdini facro

corruente valore Ordinis , corruit etiam obliea-

annexi.

mal

tio fundata in illo , etenim non entis nulla fünt ac-

IL. Qui metu gravi cadente in conftantem V.ï-

183

:

cidentalia, — Contrà veró, qui voluntarié & "'vahf-—

défüfcipit Ordinem, nullo tamen modo nec im-

rum & injuíto adaCtus ,. vel coactüs fufcipit fa-

p

cum Ordinem ,. dummodo ver? co

nis D

plicité intenderet vovere àut fe obligare ad fervan-

nfenferit in

; Ordinationem ,

tanquam Caremoniam facram,

(leint!

dam Caflitatem , nullá quidem fimiliter tenebitur

& Sacramentum , utique valide fufcipit Ordines ,

n,ü!lïi-

obligatione, ut mox ampliüs declarabitur : atta-

jnua

men impedimentum dirimens adhuc contrahetet:

chm metusnontollat , fed relinquat voluntariur

fimpliciter : attamen voto Caflitatis non obligabi-

lll

Ratio utriusque ef:quia obligatio voti eflentialiter

tur.

g,üum

pendet à voluntate propria voventis :

Nam votum metu gravi & injufto extor-

übi ergo

TTTLNM

nulla voluntas vovendi,

ibi nullum eft votum.

At

tum , fi non ipfo jure divino naturali (ut egoqui-

dem teneo cum multis ) certé tamen jure Eccle-

vtl [1]

.vcrö'impedimen.tum dirimens , feu irritatio Ma-

fiaftico. irritum . eft,

trimónii , non pendet à voluntate voventis , aut

Ergóne etiam nullo con-

p

. Ünt?

ipfo voto , fed immediate &

pracisé à lege Eccle.

trado impedimento dirimente , validé & licità

fiaflica irritante :

(feclufo fcandalo ) contrahet. Matrimonium ? In

T

leges autem irritantes maxime

; deli

effectum fuum hab

ent independenter ab omnivo-

rigore loquendo omnino negandum effet ('prout

abfoluté negant Rebellis » Comitolus , *Pontius ,

em od

luntate, imó contra voluntatem fubditi : utfittuus

Tambarina , alii cüm Diana pos tratl. a. vefol,

vt

Frater ducat uxorem Annam,tu volens nolens fis af.

finis eidem Annz, affinitate dirimente Matrimoni-

193.) Quia habet Ordinem facrum , cui anne«

xum eft impedimentum dirimens Matrimonium :

),*aüillm

um, quod forté cumilla poft mortem Fratris atten-

tares : quianimirum im

juxta dicla num. 18 1. Attamen affirmant commus

Talis &

pedimentumhocnon pen-

det à tua voluntate,

fedà lege Ecclefiaftica dirimen-

niter Doctores cum Sanchez /. 7. de 7Matrím. difp.

&dit

29. aliósque citans Gobat s. 764. Et merito.

. Ex hac generali doctrina refolvendi fünt ali-

) ?exm

quot cafus

Nam licét talis: validé füfcipiat Ordinem facrum,

J

bitur.

particular?s » quibus ipfg magis de.cla;aa :

&ui ab Béclefia annexum eft impedimentum diri-

2

mens Mátrimonium ; omnino tamen credendum

d

/Rg/älutimei 'Corollaria,

eft Ecclefiam. eo ipfo , quo tali cafu votum ipfum

ïexu'nh"

Ui voluntarié facrum. Ordinem Tufcipit ,

irritat Cficut & Profeffioném folemnem , ipsáms

k'lþSz?f Q

Ícienis eiannexum votum Cà ftitatis, atta«

:fimW

que Matrimonium ex tali metu profectum) etiam

aj f

gen cum expreffa intentione nolendi vovere. Cafti.

noluiffe adnectere Ordini, tali metu füfcepto im-

mtem , feu pofitivé nolens promittere vel fe obli-

pedimentuni irritans Matrimonium : . sícque tali-

gare ad fervandam , multó minus reipsa fervare

;fim

Caftitatem,cüm is re

ter Ordinatus validé, & feclulo fcandalo , etiam

vetà nullo modo voveat (quia

licité contrahet Matrimonium , absque ulla di«

:&irf'

votum debet ex propria voluntate oriri , eft enim

fpenfatione.

Quód fi tamen talis ceffante , vel

Ípontanea promiffio fa&ta DEO ) nullam utique

fs Pu

difcuffo metu , Ordinem fufceptum ratificet , aut

"

contrahet obligatiop;myoti j attamen adhuc con-

liberé confentiat; & velit in Ordine fic fufcepto mi-

d

L j

niftrare ,

g»-

»

q beol. Sacrain, Pars 1. Cap. V. Se&f, Un, d Olligat. Ordinat,

96

nitantur. Vide Gobat ssm. 7f 2. 760.751,2,Q,,

niflrare, jam obligabitur voto Caftitatis , quia per

76$- fea-

'.

1pfam illam. voluntatem miniftraadi in. Ordine fa-

IV. Sr in

fans ordinetur in Sacrfs; (Valid&; utr$

[

Cro, cui votum continentiz annexum novit , im-

fuppono ex dictis ». 63. ). poftea adultas factus

plicité etiam vovit Calti

tatem ; sícque etiam con-

t

nequaquam obligatur voto Caftitàtis , cüm infans

traher impedimentum illud dirimens, ut amodó

rationis expers vovereaequeat: attamen in rigore

)l

ampliüs validé nuberenequeat: ut ex dits colligi

4

lequendo poftea non poffet valide contrahere Ma-

debet.

Q

"

uis fufcipiat Ordinem facrum

trimonium, quía reverá haberet Ordinem , cui an-

184 lil Quéd fi q

.

annexi Caítitatis : (cafus hoc

nexum eft impedimentum dirimens,; Atque ita

prorsüs ign

.

arus VOti

:

x fupponendus : fupponamus tame

n)

abfoluté docent, Paludanus, Huürtadus , alirapud

[

tempore vi

Dianam p.8. tra&i. t Refol. 43.. probabile cen-

fiquidem inten

deret fufcipere eo modo , quo alii

T

quo Ecclefia Catholica

fentem. Sed dixi imrigore, nam, ut áit, Tamburi-

fuicipiunt, feu eo modo ,

nus cit. $. 3.»zm. : G. "Ecclefiaid voluit limitare in

?

confert , adhuc implicite emittet votum : & de eo

infantibus, & difpofuit, ut, adveniente uíu rationis

informatus poftea'obligabitur , nec validé Matri-

[

monium contrahere poterit : quod f veró nec fic

daretur ipfis optio, ur, fi velint,& eligant in Ordi-

X

ne fufcepto flare, flent : ac deinde inipfalibera ele-

quidem intendat, fed potiüs errore pofitivo credi-

dit non effe obligationem voti annexam Otdini;

&ione illa, implicité emitio voto, obligabuntur ad

Caítitatem: fi nolint, ducant uxorem; ut libet, abs-

aut etiam animo ita comparatus fuit , ut fi fciret

votum & obligationem Calftitatis, Ordini effe an-

que alia difpenfatione dummodó fuum Ordinem

[|

antea non faüficárint , five poit plenum tationis.

nexam , eum non fukiperet : tunc adhuc validé

Ordinatus, in foro confcientize faltem , voto Cafti«

ufum adeptum , ut volunt DD. communiüs , five

tatis non obligabirut, cum illud nüllo modo emi-

potiüs polt pubertatem , aut etiam decimum fex-

tum ztatis annum completumi, eó quód ante eam

fcrit, juxta omnia dicta »»m. 18 z. Obligabitur ta-

men in foro externo, quousque illam fuam igno-

gtatem impletam , noii valeat votuim folemne Pro-

feffionis religiofz : quidni eadem fit ratio voti fo-

tantiam , errorem , vel difpofitionem contrariam

probaverit : infuper irtitum eflet ejus Matrimo-

Jeranis Caftitatis Ordini fàcro annexi ? Vide de his

laté Sanchez /. . de «Metrim. difp. 3. At ; quid

nium,quod forté contraherét , quia habet Ordi-

nem facrum , cui annexum elt impedimentum di-

Íi puer jam rationis compos , ante arinos pubertatis

ordineturin Sacris, erítne obligatus voto continen-

rimens : unde poltea informatus, fi velit in Ordine

fufcepto minilrare , votüm antea omiffam debet

tiz? Negat Sanchez. ezr. difp. 3. 1. 8.. alios citans:

ob rationem jam mod» dictam : fed affirmant Mar-

emittere , ut füprà dictum ; Si nolit, & Matrimo-

chinqs-,Lcandcr, Poncíus, G. apud Tamburi*rig

nium cupiát inire, omnuio difpenfatione opus etit

quam difficulter impetrabit, quia difficuiter proba-

eit. 6.3.5.3.9.19.. eb quód talis puer validé voveat

&c. fed vide citatos. Nonénim otium ell, in rebus

bit talem ignorantiam habitam hodie in tanta re«

j

tum peritia.

Cert& Urbanus VlILcuidàm Subdia:

tam raró, & polt Concil. Trident. nunquam occur-

rentibusimmiorari, Vocatlongé operofior quaftio

8!

cono alleganti defe&tum intentonis in fufcepto

Ordine , & difpenfationem identidem per Patros

ultima, de fecunda obligátion: principali Clericos

fum in Sacris, fcilicet recitandi Horas Canonicas :

[?

nós petenti , denique impertivit referiptum cum

L

hac fulminatrice claufülà : difpenfamus in animam

quam ob maltitudinem dicendotum in fotmam

"

li,

£uasi ; indicans nimirum difpenfationem ipfi cef-

"Tractatüs appelldi?is redigo.

*

lzl ï

fürzmin ætemämpgrniciem , nifi preces veritate

F

8

p*

E

ésies äæ

Sz

x

VE

$N

GuYE Bu

N

OXX OR

:

YESXNOOXNE BN

Vb

D

M. TRACTATUS APPENDIX-

W.

1.

G

3A TIONE RE

(

M

:O OBLI

/ITANDI

1j

HORAS

"|CANONICAS.

10

b

A

QU4ESTIO PRJZEA MU L A.

J

*

A, $

tium droinum, Hore Canonice ?. .

*

f

u th

- Quid f Q

Fücium divinum generatim dicitur :

6um, ut videre eft c. ,Dalenteä dé ce

,

'5. 471 6

$,

Clement.c. Gravi Eodem.

ET

Rirus Religiofus externus pnblicà Au-

3

N

thoritate/ Ectlefia in[itutus & certit

IL Horg Carnonice definiri poffünt : .

Offét .

j )

qusdam divina ex P[almis, Hymnis, Canticis, faw

dj

pevfonis impofitus ad. DEum nomint

I'Tlefïz cole

ndunm d deprecandum.-

Hujus velut

erà Scriptura & doiviná SS. P P. conflrutlà : atque

li $ia

ex facrorum Canontim. decreto à perfonis Ecclefite

li,

fpeciesfunt Hore Canonicz, Miffz, Lytanie, Ex-

Bauiz &c, Quanquam ipfe Horz Canonice abfo-

flicis, Ecclefi notine , certis dici no&t ísque boris

ib.-4-

D

jüté dicantur , Offeium dfvinum ^ K-vel .Eulrjixfþiq

prrplwmda ad NDEm.— Brevibs Layman ]

Wa

*

4

[

h.

P

d

"

ïmäldppmd de H?ri: Can. Cap,1, de Olligat, ad Horas Cauoa.

97

il

ttad. 1. c.2. Hore Canonica funt publica ac flata

CRESOLUTIO. I

w preees ex. fatrormm Canonum decreto ab. Ecclefia-

dtur praceptum E

"

2

j uï[gï

: jfiqä per,

fonis momine- Ecclej

f

*

efiafhicn

3 fg:;:lf.;" 4 us

RUE

Y

ea4d Deum per[oluen-

D

" dnjure divtyo

"T.

l

'. 4«d recitaudas Efo-

: 4«. Defacto in Ecclef

la Romana numcecrantur fe-

il

vas (anonicas fnb mortali «,

j

£

in$ ceYtas 'p-:-rj?);;:m

ptem : AMatutinum cum laudibus, Prima, Tirtia j

LEDEM

À

53

T

Eeclefiaflicas comprebenfas hss tribus

25« $u-

tM,

Stxta, N'ona, Vefpera , eb Corapletorinm, ita diftri-

cri Ordinis: Beneficit Ecclefiaitici ; &

x

. bütz propter vatia myfleria

n

iivl

meri feptennarii. ,

Yvce

P

Pionis

UE

Choro ddlrifie, /raomnues: c

AVC

P L

IS: Q

17

iibusd am

que congerit Gloffa i» ezt. cap, 1. De celebratione

lt i

particalaribus controverfis.

Praeceptum habetur

AMiffarum : ieptem enim fünt dona Spiritüs San&tí ;

in varüs facris Canor

hs

n

ul

7- dies ;creati mundi. 7. etates mundi ,

ds* lib 3. Decvetaliuns

Id

quibus

?3!'. xï.'[.ä

de celgbratzone AMiffarum de

.«ompletis finietur.

.7. petitiones Orationis Do-

divini of-

T

fíciis: ex Concil.

Agathenfi c. 1. G ex' Coucilio La-

minicz; feptiesin

Die Laudem: Dzo dixit David

1

il

Pfalm. x18. 8 1

teraneufi 40 Dinocent. V. c.. Dolenteg refertuitis ,

*

pecialiter feptem. funr precipua

Ubi fic fulminatur

*

atj

Mytteria Paffi

onis Domini noftri: quibus r

efpon-

Diffritle præc:ïpienre: inwvirtute

1Or

fantla Obzdientie, nt divivum officium ustiurzum

dent (eptem Horz Canonice.

, juxta veteres. & cri-

d

t0s verfus ;

j

páriter ac dinruusa , quanium illis Déue dederit ,

I

fIadiose celebrent paviter & devoté, . Ht ibi: Eg

Hac fünt feptenis , pro?.tetrþ que pfüllimus

latiàs adhucin Concilio Viennenfi in C

L]

!

ementina

Bd

OLIS :

)d

de celebratiane Miffsetm c. 3. o* alibi, - Patet er-

Matutina ligat Chriftum , qui crimina Pürgnt.

BA

Prima replet (putis: caufam dat Teztia mortis ;

Bogravitas pracepti , fine dubio füb mortali obli-

iis

gantis : quod licet formaliter íit pracep

tum PO-—

ut h

Sexta: Cruci ne&tit ; latus. ejus IVoza bipertit

fitivum Ecclefiafticum :

virtualiter tamen eft f

[te 6

V'efpera deponit; tumulo Ca?aplcm feponit.

j

datum in j

are diviso naturali,quo Ecclefiatenetur . : :

.

*

nl

certo aliquo ritu colere Deux

quod praceptum

de fe benerale & ind

ob

.&czfuïzþ'

eterminatura ad quemcum-

il

queritum ,. Ecclefia determinavit ad hunc certum .

Atl

ritumIHorarum Canonicatum per certas ad id

de-

: ink/ir, e» quoraim eff Oblivatio reci-

putatas . perfonas períolvend

lt

"d

arum. fub- prediclo.

i

hmdi Horas Canonicas ?

triplici illo titulo facri Ordi

4

15, Benefieii, & Re-

t

Ontit

;

ligionis , quos m

gcitit

4

SUMMARTA.

8« Prareptum dicendi Horas ub mortali trilus titzlis obi-

Qdö c;gpiic;mdc »brevitü Xper..

sit Mi

;ur'ro.

4

7

gare potefi. - I, titulo Ordinis, 1I. Benc

fricil & lIf.

$ L

ynbur

Relipionis.

[

D

dud

4.-Ratione. O:tdinis ob

Titulus [acri Ovdinis,

2uii.

3

ligantpr wmag:lin Majoxi.bus. con[ti-

j

Y. E Octitulofolo obligantur recitare. Horas , o--

5. Idque fub imortali.

;

La

:zi:;

- X mnes Majoribus Ordinibus initiati : Subdia-—

: 6, À die & bora Jufezpti Subdiacona

quæmo

S; ^Ab bat obligatione excipiantur L.

toni, Diaconi , Presbyteri ,

Epifcopi : ídque etfi.

C

duxerunt uxoresn.

/Gui ex dxj(pen,&tioie

nullum hab

(1230

cant Beneficium , nec ullo alio voto ad

&O

9. l. Dagnipati ad iriremses, captivi abud in;?'äeiek fet

Viexe

id adftriclifint , quianimirum ex intentione & in.

ftitutione Eccl

ial

iO. HT. Degradati( non tamen excormunicati, f fpenfi

ee, 5

efie illis: Ordinibus. hzc obligatio

X 1. IV. Misorifla etiam vatione Ordinis ad unllas or.

a;ime:

oblisantur.

neceffario eft annexa, üt omnis eos Ordines fufci-

12, Titulo Reli

piens , eó ipfo cenfea

/

gionis aäliganmr!omne; Relieioff & Mopias

tuf.fe velle ad id obligare. ;

lesprofefft Relisionem Choro adflritiam,

Owmnes unanimiter. De Sacerdotibus , & confe- -

13, Etiay privatim extra Chborum , Ju mortali,

b

quenter Epiftopis habetur v. s esbyter de celebrar.

14, Probabiliter feciss eff, de : iis , quiex R

ciale prateptum non babent,

egailgl vel "Voto fþl-

7Miffer. de Diaconis cap.. slr. d. £r. De omnibus,

16, Obligat

etiam Subdiaconis exprefse

in Concilio Bafileenfi

jó [nb mortali per[okuendi Horas in. Choro prins

cipaliter. incumbit Comm

!

Wnitali » . ex officio

Kéff. - 31.&. qnotcuaque.

uia tamen illud Concilium

Superioribus.

fuit acephalum & line c

i7. Cui ob];

H

apite , nequit obligare o-

igazioai duo uel !t?:/-nb;ljlltifutliu;lt, "nde

tnnes conítitutos in facris Ordinibus :

ideóque de

1B. Sinàn ad[isit [altem quatuor , à Choro bab

Subdiaconis non t

tur Conmingnitas.

þem!o excHfA -

eneficiatis nullus eft expreffus

19« Qualiter peccat culpabiliter à Chovo ab[ens "vel filens 2

textus juris, ut notat etiam Navartus e. 7. de orar.

O. 4 Reliie[us Clerim:l, faclus laieus. oblig,

9. 2. fed elt confuetudo recepta Ecclefie vim ha-

v6s 9

etür ád Ho-

benslegis5 ut docent DD. unanimiter.

B1, Guinam teneantür T itulo beneficiiad Hora;

II Eft hacobligatio füb mortali. Rurfzs omnes

|

22, Ouinamn Leneficiati boc titulo non obligentur ? ufqucid

Bum, 26..

imanimirer. Etenim hanc confüetüdinem effe indu«

.'6o d /79..2

[ olzligemw'habxemes beneficiutm tente 2

&tam à Majoribus animo fe & pofteros obligandi

jit

19. M tizulo benefogii cb

ligentur Sacellamis Vitarfi, Pen-

fb mortali, conftat tum hoc ipío unanimi confen-

C ffonarii?

i 01?;

3 ;Pehgi:intus Horas eulpabiliter omittens obligsatür ad r;a

fo DD. qui eft irtefragabilis teftis confuetudinis fic

CUU füitutionem.

^

vigentis & florentis: tum maximé ex his duobus;

g

92. Gniab bac veflitutione excu[entur ? ufqu

€.ad n, 36.

I. quód conftanter etiam cum non levibus. incom-

i

86. Beneficiatus cuibaliliter Horas omittens pe

£cat dupliciter ,

modis obfetrvetur: 2. quód omnmes pii pétfime

T

contra Kelig,

sonsm , €» Juffitiam.

Áentiant de negligente hunc penfum : quz funt duze

[

j

W

49,. an!ifer fuignfia

"(hm;m, .?b Horas omijþf?

valida rationes cognofcendi , utrüm aliqua confue-

4l

[

tudo

m

a

öap; l, ds Obligat. ad Homs.C:Amon'.

" MM Tract. Aippend. de Horis Can.

D

E's."

:

yn

get ad mortale ,

EXCEPTION

cudo in materia gravi indu&ta obli

k Robabili

tef

UCI

non obligantur a

d Horas Clerici

g

ok

»gos expiicantes

"

ut videre eft pa(ïlrh apud "'Fhe

& inMajori

bus, qui ex difpenfatione Pontificis

vim confuctudinis , nominatim o

ptime Ferd. à Ca-

uider à die: difpenfationis

3.7;2:*1). 13.

ua-

uxorem duxerunt : non q

ftro-Pal. de legibus. difp. 3. P 2.S.

conceffze, fed à die usüs conceffionis. INavarrus eap.

Ti

2.de Relig. tr. 2«

1.4. cap. 2 f*

fe mcriþö Suarez tom.

,5. 17.Sanc

hez £. 4. de Matriss.difp.8. n. 12.Alii.

9. 12. & Diana p. f. £

.

ra&t, y. re[ol. 46. non audent

*x(

Richardi , Angeli ,

idémq; dicen

dum de Clerico,qui ductà priüs uxore,

p

robabilem afferere opinionem

Ordinesfufcepit , &

n

ü, quia putárunt ete foliu

s venialis culpg

( graviutique peccato.) facros

Arragon

totum negligit

poítea cogitur redire ad uxorem ,

ut cum aliis notat

IN

reum , qui femel aut bis in arino ;

(5 3. Ratioeft:

&

1

'Tamburinus l. 2. Decal. cap. g. V

Bteviarium.

ac obl

igatione valde

«ll

6

HI. Obligatio

krecitaudi Horas incipit à 1. die

quia tales funt. in ftatu ab h

alieno,nec immeritó videtur u

(us ipfe fic explicáffe.

»b

& hora füfcepti Subdiacon

atüs , fic ut illo die jam

hi

r dicere ,. non qui

dem totum Officium à

At, quid (1 qui

sfivegnarus ,

five ignárus recitandi

eblig&u

.

jetu adact

us permififfet fe otdi-

di

Matutint

s,fed ab Hora Ganonica refpondente ho- :

Breviarii injafto 1

mari? g. Talis fui

ffet liber ab oneie Breviarii, mo-

ys

ra füfcepti O

rdinis fecundum confüetudinem Ec-

on

in qua Ordinatuseft: nonqui--

dó nec verbo,nec factoratifi

cáffet poltea fuam Or-

clefiz , vel Digecfis,

nimirum ad

dinationem. ZVavarramt, Sauchiezo, alii, Caftro

Jal-

ld

dem mathematicé , íed moraliter

cit. d. 2. p. 1. nttm. 1. Gobat s. $6f.

t

horam non phy

(icà & immediaté fequentem , fed

horz 'Ordinationis: ut qui

^ - d. Damnati ad triremes,S captivi ápud infide

,*'f'ï"

moraliter füccedentem

ur Ob ean-

H

3nané circa Nonamordinatus eít, ad fummum te-

les fervientes etiam probabiliüs excufant

dem , quz fupri

a

,Somajorem rationem. — San?alie-

nebitur ad Sextam & Nonam &c.

ui circa um- .

decimam vel meridiem ordinatus , on tenebitur ,

numeffet ab Ecc

lefiz benignitate & decore , fi eos

[

nifi ad Vefperas, juxta

communem DD. apud Dia-

in tanta afflictione pofitos, & inter illam bominum

l. 2138. Marchant. 7ribas.

col

1

k

uviem velletad Officii onus adítringere : nom

h

nam p. 4. iratd. 4. vejo

K

D

..

v

. . cafu 23.

addenda afflictis afflictio, Sancbez,oit. Sots, Leffus,

rradl, 6.tít. 3. q.. ]. Gobat r4

alii cum Diana, 2. £r. 12. Refol. 4^. At verb;inclufos

H

e. t.

».$61. Raoeit: quia pracepta. moralia-

ia carcere feu privato, feupablico, cum "'Tamburino

moraliter expendenda füat, & ita ut gravamen &

moleítiam extraordinariam conícientiis non infe-

cit, aliisque,

a0n aufim excufaré , propter magnuni,

]

otinm, & ubi fe facilé recolligere ad

dOw

tant: quodomnino fieret, fi Ordinatus teneretur

quo abundant,

orandum Dzuw poffunt:

Int lelige,diü tenebris, vï.l

b

ad Horam correfpondentem horz immediaté fe-

d

jis enim dicet et ,

alid causex infrà affigaands

excularentut.

guenti Ordinationem fuam.

i

Hj Excommunicatum ,

fufpenfum , interdi«to

ü

qualis Hora Canonicarefpondeat huic. horz , quz

omnes :

f

Gum , manere obligatum , fatentur ferà

Orlinationem füam immediaté fequitur , quot

?

ls

*

Eádemque

quia non debet c

ommodum reportate'ex füo deli-

fc:apuli . quot phantafiz nafcerentur

àb hac obligatione Ho-

[

Ü

ratione difcurteudam de inceptione obligationis

&o , nec eít in ftatu alieao

^ij

ratum : Idémque cenfent 5

[

tis , Navarrus , alü de

Horarum Beneficii, vel Profeífionis Religiofe. Vi- -

babilifimum eft Cleri-

k

- de Gobat eit. s. £f 62. £62.

d&gradam. Sed certé pro

à

ad Horas: quia ab

IV. Peccat ergo mortal

itet , qut fufcipit Sub-

cum degrä

datum noa obligari

hg at.

1

privilcgio Clerica

A

diaconatum ignarus lezendi latiné. Suarez eit. l. 4.

Ecclefia fpoliatus eft. omni

D

q. T. ntm. Y7..

que adeó

n

ad flatum mere

[ecularem feu. laicalem

cap. 2/]. ». 6. Tannerus tem. 3. d. p

Dehoc Sa, Genuinus. 9. Hor& nsm. 2«

At

1mà etiam ignarus recte recitandi. . Navarrus 4e

rejectus.

nf

dam excufant , alii obïigant ,&id

ot2t. CAD« X E. nttma. 39. 4 Tosorius, Reginaldns , alii.

Degradatum qui

cy

NIÍfi quis boná fide exi(timet fe ftarim comprehen-

durum. Dehoc

rurfus generátim edp. 3. fett. 4«

bus à Breviario recitando. ^ ;

dj

fora intel

4

à

le&ta rationem reclé recitandi : (icut

"

ubi de caufis excufanti

vis latin& fciens poteft eodem die

IV. Caterüm minoribus

tantüm . OrdinibusHi

J

communiter qui

eantur ad majorem

l ll

ex Rubricis , dire&toriis , vel alio quopiam difcere

^jnitiati , etíi ex condecentia ten

en jure vel con-

E

fübítaatialia: Suarez loc. cit. addens, contra N

Orationem , quàm Laici , nullo tam

füctudine obligati funt ad Officium

B. V. Pfalmos,

ïtd -n»

qarrsm ,teneri tunc recitare etiam cum imperfe-

alii

&ione , conando fe quotidie perficere , & excu-

- & aliascertaspr

eces Setus , MedinaToletuss

Oöhg

dem ad illas , quas Epifcopus ipii$

Mi

fans à mortali illum; qui plané tudis Rubricarum

affim: ) nec qui

'jn Ordinatione injungit.

Adeb, utgravis faltem

l"'z/[n

fuicipit Subdiaconatum ob gravem. caufam , v. g.

N

cium tunc oblatum , vel

Eulpæ rei non

fint,(raihil eortím orent.

A?or;iui',

quia aliàs amififfet. Benefi

Xque

debuiffet diu. expectare.

Quare meritó miratur

Sancbez , 44

NHEYHS Y aliisque citatis Diana P. 4:

Tratt. 4. vefol. 218. Tamburinus

citatus 6. 3. -

It

Gabat cír.s.. £62. ünde alicubi pervaferit dubita-

L

tio, an Subdiaconi faltem primo dimidioanno fui

Quia tam fever

a obligatio ex nu

llo capite adefíe

IBàt

e , neque ex Pontifica

li,

Á

tlen

Ordinis nonpoffint cenferi liberi à penfo horario :

convincitur ; neque ex jur

i certé ex fe not

"tl

&Libid. ». $6 5. optim& confutat Leasdrum à SS.

neque ex pracepto Epifcopi, qu

o i

Sacramento fuse contendentem , Subdiaconum fal-

habet jus induce

ndi tantum orius. -

Quare pralu-

mendum eft , tal

ia indici ex fola indecentia & ho*

th

tem primo die fuz Ordinationis ad nihil teneri, al-

el ft

lezatà confuctudine , fed cer in Germania ignotif-

neftate , ut corifilium, ingratiarum aCtionem,v

Ws

uod

u

fumáà. Qui comtra omsme: lcguitur , non bene le»

milem finem, certé non in ponitentiam.

W

Sacerd

otibüs

(lg

quitur.

etiam de omnibu; vadinatis ; c:iamr

im, l«

N

—

^

*s

a

'Jflmrfi-; dppand. äQ',Horis Can Cap. 1. de Obligat, ad Horas Can.

$9

intelligendum »e&.", Quamvis non eífe .temere

ex Regula vel Vcto fpeciale praceptum non hae

iT

negligenda omnes moneant.

)Wlh(g

:

Scc? de hqc dixi

bent Cuti habent Fratres minores,. &t Moniales an-

ii

[2 6- 5. ['-

tEYD

nuntiatz , & fi qui , vcl que , alii velaliz:) füb nul'o

i

faltem gravi peccato;obligari adHoras extra Cho-

.Ti

?ïiuluf Relggimi: P

rofeffe Cloro dd]lrz'ä'æ;

tum perfolvendás( imó neque in Choro ; perí£elo-

Mnes Rel'giofi & Moniales profeffi Reli-

Wflsuxop»'

quendo; ut infradicetur) docent fane graves , G

1210

gionem Choro adítrictam , atque ad Cho-

non inultó pauciores DD. Joan. Medina Cz4. de.o-

Rpif ,ä

li

rum deputati exceptis nimirum Novitiis , & Laicis

r41..7. A]phontus a Caflro,!ur. de lege penali. c. 8.

Converfis)obligantur adHoras recitándas vel publi-

a

Cajet. /, Horz c. 1. Armilla eodem P. s. 4. Bordo-

& in Choro,vel privatim,five culpabiliter , five in«

nus,alii apud Dianamp. 6. traEl. S.refol. t2. At-

wvl

culpabiliter aChoro abfint,etiamí: MajoribilsOrdia

que etiam quoad íuos Ciflercienfes ( omnium flri-

tj

. nibus non fintinitiati. Omnes in liis terminis. Ratio

if

éiffimi Chori ) rotunde negat Caramuel 7zeolog,

c

hujus obligationisnonhabetur ex ullo jure fcripto

Regul. d. 1co0. & exprofeflo laté nofter P. Mar»

a.

nini

divino vel hümano, neque enim ufpiam extat tale

chant. Suprà cit. 4, . 44b 1. Meum Leffium mox

jus : fed neque ex unaaliqua. confuetudine gen:rali

doenl)

citabo. Rauo fplida & fufüciens eft.. Cuia tantüm

omnium Ordinum , ut contra Layman J. 4. tra£l. y.

" onus absque ullo expreffo przcepto vel t.tulo affi-

aol

£. 4. . 2. GC alios , cum aliis recté docet Tannerus

QE

gnabii imponcreiüb mortali peccato, eft intole-

cít. di[p. $. 9. 1.». X42.. . Etenim fexcentis in

Itane.:

tabile. Confuetudoautem vim legis habens à Do-

»u'dlinfs:

,tiis demonftrari poteftnon effetam arctum nexum

Goribus affignata, fupponitur tantüm , non proba«

j oot

$ob

inter Religiones invicem,ut quod placuit antiquio-

tur, neque ullà ratione probari poteft. . Certé do-

tibus , debeat etiam probari pofterioribus , fed per-

. Giffimus & pientiffimus Leffius Confil. morsl. ca-

[6415

i

mittitur quavis in fuo fenfu abundare. — Eft ergo

f* 14. de hocàquodam Reverendiffimo ex Hifpa-

VO

vera caufa hujus obligationis petenda ex fpeciali-

nià interpellatus refcrip(it , fuiffe ibi lemper viíam

gte': u

bus flatutis& confuetudinibus cujusliber Religio-

HS;L'B&'

etiam in praxi probabilem Sententiam,quód neque

nis in particulari : ut recte Gobatcir. z. ;68.

Choriftaneque Moniales , ex ulla etiam confüetu-

d

Y

. W. Infüper eam obligationem Religioforum ac

[

* dine obligeotur ad Breviarium : prohátque mulus.

[anbct

Kegularium Monialium recitandi Horas , etiam

rationibus & authoritate Xoas.. AMedina , Gmdan

Ts

privatim excta Chorum ; effe (üb peceato mortali ,

I$ C'c. vültque

hoc fuo refponfo uti Confeffarios.

lliget:

docet longé communior Sententia & fenfus DD.

. IV.. Quare Marchant nofler loco cjtaro , omnino

T

exis,!

piorámque perfuafio : dque ex generali confüetu-

probabiliter ita coacludit.-

4

Sanétam confüetue

h

dine , quz in omnibus Religionibus Choro addi-

dinenreffe cujusvis Religionis , ut Reli

giofi, quan-

, nit

&is cum tanta obligatione inducta & acceptata f1t ,

do à Choro feu culpabiliter fe

u incu!päbilit&t*ab-

re 0i

fcientibus & confenticntibus Ecclefiaiticis Prala-

fuerin

; Horas Canonicas privatim recitent : 2

L

175

tis, ideóque vere vim legis obligantis fub mortali

. Hanc coutue

*

"dinem receptam effe titulo pietatis

obtineat: etfi de hac obligatione uec in. Regulis

(it

l

ac devotionis Religiofz., quam , qui pravaricanturt,

j, s

* multarum Religionum mentio fiat , nec alius Canon

merito negligentiz , indevotionis , ac defectüs fer-.

Mi

Ecclefiafticus exillat.Sic Navarrus a 1$. fs

Votis argüuntur.

3. Eam tamen confüetudinem

ölw

n 97. Paludanns,Sotus,'Bartb, AMedina, Gabriel ,

haberevim lecis , aut rece

o

ptam effe per modumle-

QU

Redriquex, Valentia, Toleti, Bellarm. Azorias,

. gisfub mortali obl

igantis , libere

gratis , & abfque

Snaieæ Sanchez, uterque, Tamburinus, alifsque ci-

ullo fundamento afleritur.

a d

. Nec obflat Religiofos

um

tatis Laymanezr. cap.4.6 Gobat citansDianam », 2.

ex hac Sententia fore. neg]

igentiores : nam minus

j

a

traH. 12. Refol. 7. plurésque congerens Leaader

malum eft negligete fine peccato ,

quàm negligen-

hictrat. 8. d. 2.4. 10. ubi 4. 11. cum àliis negàt

do cum peccato zftimato Deum

"4

mortaliter offen-

;itan(ï?

alios Religïofos pofie uti privilegio , quo Eugenius

dere. 4. Aliudett deobligatione dicendi Horas

]V. Benedictinos in Saéris non conítitutos, & Pau-

Quf

in Choro, quà . obligantur Keligiofi & Moniales

lus Ill Societatis Alumnos "nondum Diaconatü

) W:X

ex communi fenfü , & expreffo pracepto Ecclefia :

j

.initiatos liberos pronuntiavit ab hoc fuavi quidem ,

ut patetin Clezzentina de celebrat. Miff. c. 1. in Ec«

]uret

fed tamenoncte: er

n

W

go alii Religiofi ihpponumur

cle[is C:ztlaedralibur-*,Co/legiati.f,ä'.ch»glaribm'de-,

obligari. Cerié dubitari vix poteft de Fratribus

j

vore pfallaturs qua obligatio fi

ne dubio grávis eft,

Minoribus propter verba Regule: Clerici faciant

& füb mortaliobligans , ac principaliter incumbit

if

divinum Officium fecundim Ordinem . S. R. Ecclee

toti communitati , Capitulo, Monafterio, & non.

g[iwilf

fie. — Quamvis enim. Fratres nondum Ordinibus,

ita defcendit ad (in

:

m

ng!Gs Religioibs , ut mox di-

neque primá tonfarà Canonicá initiati, non fint in

cam inferiüs.

$ DIM

rigore juris Clerii, tamen tanquam Choriflas eá

Mj (.]

Corollariumad praxin. |Quando ergo Mona-14

d

obligatione fub mortali adítrin

i

gi,unanimis eft , &

chus nondum inSacris , -aut Monialis confitetur fe'

,tgnü

fuit femper fenfus DD. Patru

m, & Expofitorum

aliquoties Horas 1üas in toto, vel in parte , Romam

o

Ordinis. . Cüm ergo etiam de reliquis fit commu-

(

a

. Thififfe : expediet interrogare , quifnam in ejus Mo.

mís vel faltém communior fenfus DD. tefte Lean-

nzfterio fit commumus fenfus de gravitáte culpg ad-

t r

, dtofupra : huic communi fenfüi in re quotidiana

miffx à negligentibus Horas: & juxta illum com-

gt ".

'€üm Gobet. ». $ 70. non aufim refrágari.

TA

munem fenfum judicabit : cüm ex Do&orum di-

t Hl Contritamen , Religiofos illos & Monia-

verfis Sententiis de gravitateculpz mortalis merità)

äm' ]

les Choro deputatos, feu;ui. vocant, Choriftas, qui

dubitgri pofï]t Ecf1 dubitari noli; Sand

aez h 7.

u

j'l?:'aws l. pg SACRAM,

: Conjih

J

ag

Á

. 1,de /ObZigati ad Horas Can.

90

| Tract, Append. :?e Horis Cani. .(A'ïap

tur ex novitiis ; ob ratiónem datam. (kfodxä paue

i

Cosfil. tap. 2.

dub, 3. Afcanius , de Sure etb-

$ Chorus non fubfi«

'Thomas Tambut. ett.

ciotibus quàm quatuor decen

f

batum to. 3. difp. YO. q- 1.

Saltem du-

(tat.— 4e Pellizarius Adan, Regul. to. Y. tratt. fa

[

£. 3. Leand

et tit. q. 27. aliique pl

ures.

t ex rationabili

c. 8. . $0. apud

'Tambur. ibiderm. excufat, fiCom»

g

bitari non. debet, quin

Abbas poífi

ftet folüm ex quatuor vel

do verfantur in ftudiis. Sua-

munitas Rcligiol"a con

z

u

caufa difpenfare ; quan

, rationem dans.

Quia licét quatuor vel

D

" tez , Leffius, Afcan. Tam

butin. £. ce. alitque. Mi-

quinque

Fravribus converfis alia-

uinque

fafficiant ad rigorem Chori , tamen pros

(l

nus fcrupuli injiciendum

i ad conftituendum. Cho-

folventibus preces pra--

babile eít plures requir

li

tum Religionum non per

rum ex obligatione , ut

fcilicet cum aliquo decore

0,ne€c

authoritas füadet eos

jii

(criptas:neque enim rati

taliter non parendo , efto

altetnatim canteturt :

&L ne tantüm onus quotidiae

poü

gcncratim peccare mor

fe commue

ræce.

num tam páucis imponatur : quare poí

D.

Fratres minores peccent moraliter contra p

nitatem Religioforum hanc opinio

nem fequendo ,

hi

prum fpecile Regula. Afcan. Tamburin. ibi-

à dicto onere fe liberam reputare.

Oppofitum ta«

li

dem. q. Y $-

]

men fmedubio tatius. . De Religiofis loquimut,

tni

Exceptiones , i Specía

lia 7uaad Choraum. .

Longs irictuseftjus , quo Beneficiati, Canonici

à

prin-

Bligatio perfolvendi Horas in Choto

Cathedrales & Collegiati urgentur : eósque obli-

lr

6t. ()

cipaliter i

ncumbit toti Communitati, Mo-

ttantüm duo vel tres,

& ex officio Pralatis, ac Supe-

g

atos manere , etiamfi fin

nafterio, Capitulo,

communis fert opinio.

Ratio eft : Quia pactum

í

dubio gravis elt & iub

tioribus, qua obligatio fine

inter Beneficiatos X Fundatores falte

m-implicité

mo:tali obligans: ut fuprà jam innui, adeó , ut pec-

initum requirit ex jullitia, ut fetvetur Chorus, quo-

cent mor;aliter ;

fi per eorum negligentiam aut dif-

y

ties alternatio cantantium aliquà tandem fatione

fimulationem omi

tantur divina Officia , juxta

fervaripoteít: inter duos autem veltres hac alter«

commanem 1eufum DD.

( & maxime certum elt

natio fervari potelt , ab uno minimé. Ergo &c.

de Praüdibus Eccleliarum Cathedraliam & — Col-

Menochius tamen apad. Leandrum cir.:etiam li

neficiatis , quando ob eo-

legiatarum , ipsis-.;ue Be

Divina celebrari.) Ec fi

berat eosà Choro fi non (int faltem quatuor , qui

fum abfíentiam nequeunt

, tunc pri-

Choro affittere poffint: at eo caíu À cantu quidem,

Pralatus velSuperior fuo muneri defit

non tamen ab aífiítentia ia Choro, & recitatione

mum cutare obligabuntur fubditi.

Nam fupcf

o officiorum Communi-

altá voce,eos libetat Leander ibzd. At Tamburinus

riote deficiente , obligati

Ubi tamen datur patvitas

cir. c. g. $. X n 12. ne quidem àcantu vult eos exi-

tatis recidit in fubditos.

P

mere paucior

es quatuor , ob rationem à nobis da-

materix fine dubio longe

major , quàm in omiífio-

tan.' Cafus

hic valde fape evenit in Ecclefiis Col-

né privata omnimoda Offi

cii divint infrà affigaandà

quidem viget mos

te Profelfio-

legatis vulgaribus , in quibus

Qu

are non licebit admittere ac emitte

vaide diveríüs :an ubique excufabilis,

cognofc*cturï,

is Choro adftride , nif fperetut

i

nam Religioni

quando ftan

dum erit coram Tribunali dix(ino,&'pi.is

quàm primum for

e,ut profitens fciat legere Horas ,

fundatoribus : ait Gobat z.

698. 1n fine. -

e Subdiacono ordinato dictum )

noro a

Á

Cut füprà etiam d

IV. Religi()fus [-

ulpabiliter aCl

bfens , ght 19

uia deciperetur Reli

gio in re gravi. Neque in

nl

iüs E P&r'

k

aliis canentibus in Z

horo , filens, etiam fep

hoc Praelatus potel

t dit

penfare , cüm fit difpenfatio

fammum venialiter. - Com-

extraordinaria , &

fe non peccat , nifi ad

|

Religioni onerofa vel damnofa.

Ratoeit: quia quód nemo

Communis apud citatos.

4

munis apud citatos.

faz

3 Choro abeffe , fed omnes ,

& figillatim hi & illi

17

II. Obligatio:

ni perlölvcndï Horas in Choro,

lo & itatutorum or-

q; , & muttó magis plu-

adeffe debeant ; eft vel ex R:gu

tisfaciünt quatuor,vel quin

dinatione ,'vel ex Superioruim prace

pto; qua u-

res: non tamen pauciores; &unus minimé. | Qv-

faltem

2

travisordinarié non obligant fub peccato ,

[

sts. Ratioett: Quia effentia Chori confiftit inal-

mortali , fed folàm fub poena fecundüm con

fuetu-

tetnatione cantantium decenti àc decora : alterna-

[

dinem Ordinis , aut Superioris arbitrium infligene

[

tio autem cantantium tantüm ia uno nequaquam,

*

i

*

dà Ete. wltimo d. 92. pracipiens effe damnan-

in paucior bus v

5 quatuor vel quinque , decens

dum Clericum Choro nonaffiftentem , loquitut de

& decora fubfiltere non potelt.

Unde Przlatus

[

Clerico beneficiario tantüm Ecclefiz Collegiat

[

veliuperior in numerofa Communitate v. g. 20.

folvi à pauciori-

Suarez l. 3. 4e or.c. 20. », y. Laym. cit.€. 4. alii come

la

velamplius permittens Horas pet

! muniter.At dixi per fe loguendo. Per accidens enint

bus, quam quatuor vel quinque , huic obli

gationi

Wt

táles poífe peccare

mortaliter , nimis certum elt».

minim? fatisfacit , nii julta caufa excufaret : Quin

liciti , vel implicici;-i

Dd

etiam fi in tali numerofa. Communitate fepius à

jy. Ratione contemptüs exp

lum

mitur, fi. quis fapiffimé

paífim ,.

quatuer vel quinque fine jufta caufa perfolvi per-

qualis certé praefu

[

& quafi confuetu

dinatié à Choro fe fubtrgheret:

mittat, vel diifimulet , à peccáto gravi non fore ex-

: tes nota fatis. 3. 5l

J

2. Ratione fcaridali aliorum

ii

cufandum , faltem ratione fcandali , recié mdnent

ex ejus abfentia Chorus grave detrime

ntum patia«

DFI^. modo citandi.

il

tür,automnino fervari non poffit — 4. Si à Supe-

$8 L Excufatur à Choro Communitas Religio-

neretuf cum

i

forum , quantàm eftex titulo Religionis ; finon ad-

riore de hoc grave preceptum impo

ltov

intentione obligandi graviter , feu fub

mortali , aut

fint faltem quatuor Religiofi. Ita poft alios Tam-

uti

]' j dl

burinus citarss c. g. $. 1. 9. 22. Lcander hic 4ifp. 6.

per obedientiam , quod

ique ratione illarum cit«

Monet tamen

!t

e. iO. Gobat sum. 698. Addentes tamen contrá

cumftantiarum per accidens poffet.

!lpmn

Suarez l. c. Quódfi adfint , qui volunt

arié cum de-

alios , fufficere , fi quaternarius numerus complea-

egre

Vg

91

Dit

— dracl, Appaud. De Haf;;.eaa: Gap. l de Olligat, ad Firas Cant,

ibf

'&óte. f'itisfüciant Choro , non debere Suþeriorein

TA

EXCEPTIONES. -

facilé imponere fmgx.alis ptxceptum grave : quia

Qmþ

communi obligationi per illos voluntarios jam fa-

L Habentes m:dm fantim Bme/ïcz'z', e6.

W

I.

tisfacit fufficienter ; urgeretamen verbis & confue-

Ui folüm habet titulum feu jus ad aliquod£3

iil

- tispeenitentiis poteft, & debet.

beneficium, caret autem potfeffione adhuc,

i

30 PetesCuriofule. . An Religiofus profeffus pro

a redditibus fine füa culpa, five ob litem, five ob a-

] Cho-

Choro; feu Clerico; nondum tamen Sacris initia-

liam caufam, nonobligatur titulo beneficii : cüm

(

tus, poffit tranfire ad ftatum Laici , & fic non am-

enim non poffidet ; non dicitur proprié habere be-

T

pliüs obligari ad Officium ? Negat Navarrus , &

neficium. Ita plerique DD. cum Layman /.4. rra,

MUa

poftipfum Portellus nofter in Refporf. Regul. p. 2.

&. C g. 9. 3. alii cirati. Secifs, fipoffeifione fuà cul-

€.8.

Et verum credo., fi nullacaufa rationabilis

Wdo,

pacareat Sienimper te flet, ut poffeffioiem ha«

Ituny

fübeffet.. Át veró fi rationabilis caufa fübfit. ( qua«

beas , fructüsque recipias, certum eft te obligati ,

liseffet magna confolatio Religiofi in illo ftatu hu-

quia ob tuam culpam Ec

quti

;

clefia non debet privari fuo :

NU -

mili DEO & Ordini fervire volentisjitem ineptitue

ebíequio.

do ad fufficientcs litteras addifcendas ) licere rectif-

Il. Etiam

je (

qui poffeffionem Beneficii &æþi? 23.

d| t

fime docent cum aliis Sanchez Jib. 6. 7Meral. c. 7.

fed ita litigiofam, ut veré dubium fit, utrüm fit ob-

du

».8. Tambur. cit s. 1$. Ratio eft: Quia profei-

"tenturus caufam,neque interim petcipit fruétus rà-

fum effe Choro addictum , non eft fubilantialiter

tioné onerum annexorum illi beneficio.

Suarea '

nplici

s Qu

annexum Profcffioni,, fed oritur ex eo, quód Reli-;

L4. De Orat. c.V9. aliique, — Secüs, fiaut interim

giofusex fua & Superioris voluntate deputetur ad

ftuaturfruClibus, vel aliquibus obventionibus, aut

fauon

c at

Chorum : chm |ergo tota fubflantia profeffionis

probabilisfpes fit fe obtenturum caufam & fru&us

Religiofz adfit etiam in flatu Laicali , fi Religiofus

9 &.

interim fequeflratos. — Sanchez /. 2. Confil, cap. 2,.

ii le

& Superior confentiant , non eft ratio , cur ea mu-

d&b.76. autíi poftadeptam poffeffionem pácificam.

tatio fieri licité non poffit.

Facta autem mutatio-

9t qli

primüi lis moveatur fequeftratis fruclibus , fed

ne ftatós, non c(t mirum, quód fequatur exemptio

non prafentiis feu- aliis obventionibu

S

- diftinclis

qui«ïe.'.

ab Officio : ficut. Epifcopo tollente beneficium à

àgrofsà (ut loquuntur Itali feu frü

citit

&ibus grof-

q;,i

Clerico, hic ceffatobligari ad Officium. Adde, ta-

fis. Sanchez t&idem w. 9. Quanquam

talem Lugo -

10

ii

lem mutationem de facto

05 t

folere fieri in penam ob

J-y. Refpouf.e 7Moral.non audeat liberar

)

F, etiamfi ins

terim nihil percipiat,

bis de

dgli&ä perpetrata.

iis C

TM

1.

Non ptreiptentes frudius Benefi ".]: s

g m

« -þ Tditulus Ben

efíczi. Ec;lef'ai,iä.

On obligatur hoc titülo Cánonicus novus

3

$

)24

I;N

qui ex confuetudine füi

1ofctüh'.

Capitulinon accipi

t

31 C Pecialiter & ilricliis ad Horas recitandas o"i;!ïa

ullos fructus, vel d'i&ributi()nöä;

&^ gantur Beneficiati omnes, feu quihabent bene-

anno : fedfi vel diftribuantur i

ptimo, aut fecundo

z

nter priores Benefis

f W'U

ficium , five curatum , ut Epifcopi; Abbates, Pra-

ciatos, vel ad fabricam

5 veladalia op

pofiti, Decani; Parochi, &c. (ive non curatum , ut

era pidapplis

l ,?*.I

centur, Layman4 4. tratf. a; c.

f:".4. "Tambus

(s

n

j

Canonici, Vicarii, Capellani , aliique beneficiarii

rin, ez^ cap. f. $. T. m 28.

alii communiüs ,- con-.

fimplices. Certum apud omnes ex Concilio Bafi-:

u ud

tra Leffhum & alio

N

s. Qbiaxillis perinde eft; ac (

leenft feff. 21.$. Quoseumque. Et Concilio Latera-

non babeant tunc

nenfi füb Leone X. ubi exprimitur famofiffima &

beneficium , ídque fine füa cul.

t

pa. — Idémque fen

tit Gobat. ». $7 r; de Canonicis

veriffima illa Regula : Bezeficzura datzr propter of-

Augultanis, Frifin

ganis,

]

j "ïiz ,

ficium. — Et ideo definitur beneficium. Ecclefiafli-

aliis,qui debebant quinqué .

j, H

lag

annis carere ad diffolvenda debita contracta bello

cum effe, ju perpetmism perczptendiffrutl ia feu red.

q

n

ditus ex bonis Ecclefs

Suecico: càni neceffitas non habeat legem.

$e propter officium 4liqmad fpi-

Idem confequenter erit de omnibus beneficiatis

mh ?

tituale, authoritate Ecclefie couflitutum.

T

Galliarum , quiprimi anni omnesredditus deben£

- Obligatio hac beneficiorum eft füb mortali ,

tradere Summo Pontifici. At ubi confuetudo eft

i

omnium confen(u citra controverfiam , & conftat.

jl

g

ut poft obitum bencficiati ; ejus haredibus refer-

ex Bulla Pii V. mox $. éa. alleganda.

Eft enim

d

u

ventur fructus unius anni fequentis ( alicubi vo»

dos V

hec obligatio non tantóm ex virtute Religionis , -

cantur hi früctus mortsarinm ) tunc de jure obli«

ut in przcedentibus, fed etiam ex juflitia, fi velint

garl ofare uno anno

cenu

priusquàm . nancifcantur pers

7

percipere,, percipiántque fructus beneficij , nimi-

fectam poffeffionem

cuim fructibus, pro certo vult.

)j

tum vi pa&ti collationi cujusque beneficii annexi ,

i ,.JMr

juxta prædi&am)Regu-lam

haberi Cafïro.-Palaüs apud Gobat eztatum ». $76, .

r Beneficium datur proe-

de praxi meritó dubitantem.

;

ia

pter offcium, .

fitlicet Canoricum.

Ergóne etiam 3

fiis d

II. Similiter illum, quiob fartumi flerilitatem2t

fi femel tantüm omittam ? lta: rür

füs omnes , ex

anni, aquarum inundationem, grandinem, hoftium

n DP

eadem Bulla Pii V. At priusquam omittam,

cogi-

yi

Sy!

r

-

2

incurfionem &c. 'nihil percipit uno vel altero an-

toreftituere fructus refpondent

s omiffioni? Non

no ; hoc titulo excufari docet idem Caftro-Palaug

u

"u

ideó excufaris à mortali. — Lu

go Refponf. Moral.

l. g. dub. 6. Etenim lex obl

apud Gobat z5idem s. 577. teflans effe commua

w([&h )

igans ad teftitutionem

nem.

Aut fi przdia prabeant quidem aliquid ,

TU

eft peenalis: ergo füpponitc

N

ul

pam mortalem. Ex-

fed non aftimabilem partem honeflz füftentatio.

Ionel Ü

cipiunt tamen ab hac obli

gatione;atiqui, multi, ple-

nis. Layman pauló ante citatus : de hioc mox

g

iterum.

u

tigue haíce fequentes,

M.2

1 Ha«

92

' qract, Append, deHo(rz': Can. Cap. l. de Obligät, ad Horas Can. —

partem fuftentationis prebentes ; 'iïqtiiden/j. fpes (it

f

Hl Habentes ABmeþ'rium tenue,

meliorationis in brevi

tunc compenfandus erit

D!

26 Y W Abens beneficium tenue Cinfrà definiene

annus fertilis cum fterili, & beneficiatus obligane

p

dum ) fifcienter acceptavit,eo titulo adhue

dus ad recitationeni Horarum , ficut Gtad certas.

ommuniter Doctotes anti«

n :

obligant ad officium €

Mitlas talis beneficii , juxta conimunem & cer-

ij

n

qui, Navarrus,Suarez,

Reginaldus, Caflro- Palaws,

li

ud Dianam mox citandum

Jeo quod volenti

tam Sententiam. Suarez, Layman, aliicitati, At

alii ap

veró , fi multüm tenue faStum fit béneficium ; ut

[2

nonfitinjuria, At

probabiliffimé liberant alii a«

fructus non afcendant ad tertiam , vel bonam quar-

[

DD. $otus , Pega, Ledefmay

qué graves ac multi

tàm partem fuftentationis , idque fine fpe inere-.

li

Leffius/. a. de Xuflitia, z. 34- ».

167. Tamburin.

irail. 12. re-

menti, fic üt judicio prudentis , ad equam com-

Ü

cit, w. 34. aliique cit.. Diana p. 2

ile cenfet Sanchez c,it."dub. 66.

penfationem pertingi ampliüs non poflit , vel nog

D)

fa. 9.

Et probab

Ratio eft :

Quia beneficium adeb tenue , reputa-

nifi poft longum tempus, probabiliff;mé eX titlo.

&

Beneficii non eris ampliüs obligandus ad Horas :

[2

cur pro nullo, cüm parüm pro nihilo reputetur in

quiaréverá tunc nec f uctus ,. nec jus utile ád fru-

E

Jare. — Neque eftcredibile;benignam Matrem Ec-

&us retines,.. Idémque à fortiori dicendum , fito-

clefiam tantüm onus opponere voluiffe tam parvo

tum beneficium pereat fine tua culpa : Hoé enim

d

roventui j efto, eum adhuc ex gratitudine con«

femper fubintelligendum.

Quód ( enim. ex tua

veniatorare pro Benefactoribus feu Fundatore il-

Caterüm benefi

culpa vel negligentia hzc beneficit diminutio vel

lius qualiscunque proventás.

interitus contingat, palàm eft, te non eximi obliga-

cium veré tenue varii varié definiunt , alii, ex quo

non hábentur faltem decem , alii quindecim, alii

tione : nón eniti equum eft ; ut Ecclefia ex tua

culpa fuo fervitio

20. alii plures adhuc aureos vel ducatos. . Sed te

etiam dicebam;

privetur, Utir fimili paulofuprà

l

Giüs.

IF.. Sacellagi,Vicaril, Pm/?amäi.

27 Beneficium tenue Veré. cenfendum eft , ex quo

- itulo hoc beaeficii n obligantur ad Horas.

non provenit bona pars, nimirum tertia aut ad mi«

1. Qui habent Sácellaniarn non facrafü, qu&

"

nimüm quarta pars honeítz ac tenuis fuftentatio-

fcilicet finé authoritate Epifcopi erectaeft , &fo-

nis Clerici, prudentis judicio, habitá rátione per-

létà Leicis conferri , utin quibusdam árcibus vel

fonz ipfius Clerici & victós honelti ,

quo ütüntur

commiuniter alii Clerici fimilis conditionis. Qui

domibusNobilium , licét fru&tus bonos adferat ,

non tamen eft Beneficium , quod debet effe Áu-

ergo eX fuo beneficio habet tertiam vel bonam

thoritate Ecclefiz inftitutum & colla um. 2. Idem

uartám partem honeíla füftentationis , nonctit

4

icendus habere beneficium tenue.. Et optimé o«

ett de Capellano Capellaniz fundatg cüm expref-

tat Gobat . $78.. in noftra Germania , etiam his

Íà conditione ; ut Capellanus ratione Capellaniz

difücilibus temporibus viginti ducatos Cletico

tion fitobligatus ad preces Canonicas : tale bene-

Íortis mediocris praítare bonàm quaártam partem

ficium Authotitate Epifcopi poffe validé &licité

honeftz fuflentarionis victós, veftitísque , chm

fündari, bene ptcbat. Quintanadvennas apud Go-

ermulti debeant effe contenti annuis $O. vel 60.

batSO. 3. Qui eft Vicarius beneficii alicujus

a MR RE C

ducatis, Similitet íi quis plura habeat beneficia te«

uniti Ecclefiz, quamvis habeat ftipendium juftum

füilaborisnonob'igaur : quia non eft Berieficias

nuia , quzfimul camen przítent notabilem par-

tem fuítentationis, v. g. certiam , jam emergetób-

tus, fed Beneficiati Vicarius. 4. Coadjutoresetiam

Epifcoporum , aliorümque Pralatorum ; qui e«

RORT ET

ligatiotecitandi , ut poftalios notat Tamburinus

cit. um 2 g. & 27. approbante Gobat. »m. $79.

tiamfi gaudearit beneficii portione pro fua fuftens

Va

tatione, nondum tamen funt beneficiati , fed erunt«

Quia talis uterque jam notabilem fuftentationem

ab Ecclefia tecipit.

Contrà veró hic obiter nota:

Ratio omnium horum eft : quia illaobligatio, cümi

— u-

L

fit odioía; reflringenda elt ad beneficiatos proprié

-

fi-quis duo vel plura etiam pinguia beneficia ha-

beat, non obligabitur , nifl ad unum Officium, &

dictos: & ideo. — Contrà ad Horas cum foo onere

f0 ad totidem officia recitanda , quot habet be-

obligati manent. — I. Qui habeat Capellaniam fa-

neficia: ut contra Navarrum recté docent Suarez

cram feu collativam , quz fcilicec Epifcopi autho»

D)

cit. 5.18. Bonacina, Tamburinus , alii commiunis

ritate confertut : hac enim eít beneficium . vere

ter, — Ratio debet effe : Quiahzc videtur effe be-

fru&tus adferens. , 2. Qui habent beneficia ma-

Idg

nualia; fclicet àd mutum Superioris amovibilià.

nigna Ecclefie intentio , ut multiplicatis benefi-

li

ciis folüm multiplicentur tituli , ob quos debetur

3. Qui hábent praítimonia , feu benefici

a fimli-

]ite

recitatio , & nomn ipíz recitationes Officii : ( ac

ia , quz non imipedunt aliorérn beneficiorum,

lo

proinde omiffo. Officio , non nifi unum peccatum

poffeffionem; necrefidehtiam requiront. 4. Qui

D

mortale coinmittetur ) ficut ordinatus omnibus

habent Beneficium, Abbatiam; Prapofituram ce.

faeris Ordinibus, unum tantàm debet recitare Of-

in commendami, fructüsque percipiunt, licet titu-

h,

fidium : & die Dominico & feftis etiam pluribus

lum non habeant : quia hi omnes funt beneficiati

veri. Ó»nes.

k

eodem die concurrentibus , fideles non tenentur au-

s

dire; nifi unum Sacrum.

Il-Quoad Penfionarios , feu penfi

þiieïïïäö

j

U

28 lk Quód i beneficium fuerit quidem pingue,

habentes ( Penfio autem eft jwé percipiendi.

ttmm

fed procetfu temporis fine culpa beneficiati , ut ex

frutbas ex. benescio alieno ) femper fic diftin-

J

bello; pelte, alluvione, fterilitate fa&tum fit tenue ,

guendum.

Qui habet penfionem nieré Lai-

ut frü&bus . exigui proveniant nullam netabilen

cam , quz fcilicet non requirit ftatum clericalem s

[

lllnd!

-—

fs

Tradi. .Aþpmd; De Hc;rif Can, Cap. , De Olligat. ad Horas Canon, 94

lent

ded 'eonfertur alicui ob inopiam , fene&utem, vel

ex p'rof&fï'ö

3h

i

] 301;,70*".4. !1107'&1.0. lþöa [ä&s 7. g. 33:

ngan,

ebmerita Ecclefiz exhibita;vel quid fimile;ad nihil

Ratioet ; tum quia DD. non faciunt diftinclio-

d

. ebligatur , nifi ad fümmüum ex grátitudinie: orare

nem inter fmorbum culpabilitet & inculpabiliter

s

- pro fündatore beneficii; unde exttahitür ejus pen-

conttaCtum : tum quia licétnon fit dubium ; quin

il À

fio, etiamfi is alioquin Clericus effet. ; Qui autemi

»

eRA

furnmus Pontifex poffit reftitutionem imperáre e-

mig

habet penfion

[-

im cericalem ; qü& nimitüm Cleris

jusmodi Befeficiatis, vel Canonicis bibulis Ger«

TOU

€o, ut tali , fcu ratione ftatás. clericalis confertur ;

manie tàméii práxis oftendit non effe reipsá impe-

lt

tenetur geftare hàbitum & tonfüram. clericalem.

ratam ? faltem deea dubium eft : atqui in dübio

Mf

Et jüre novo, Pii V; Cenflit: 139. tenétar recitare

hon eft imperanda teltitutio; fed in dubiis femper

:

EU

. , Offiium B. V. MARUE : nifi (üt limitánt come

enignio

x

.

à prefetenda font, L femper in dabits ffs

eiti

tuniter DD. ápud Tambutin: .2

OE '22;)

de Reg. r

H

tecitetipfum Officium divinum; five gratuitó, five

1d, Benefictaius valde raro, velparumi.

*

eàlt,

exalia obligatione , pütà $; Ordinis, vel Profeffios

Omitién,

né. Quiá ratione Navarrus Cowfil. 25. de selebrat,

m,üþ

i poft primum feineflre Officium negligit34

(€ eiij

4Miffarum docet Religiofuri Penfionariumi non

n «t

obligari] ad Officium B. V. Quia nimirum mens

tantum femel , bísve inanno; etfi certum fit

peccare mortaliter , & idéo ad reflitutionem cor-

nütio)

Pontificis fuit , üt Clerici Penfionarii ton effent

P

téfpondentem talem obliget fané conformiter ver-

h

óomnino im

unes aborando, 'Si ergo aliunde in-

tlj

bis Bulle. Píi V. communis DD. attámen À zefti

n

venitintur onetati Officio divino ; (ive cx facroOr-

tütione fatis probabiliter liberart Soiis & Covarn-

dine, five ex Profeffione Religiofa ; non)praefumi-

iil

vias apud Layman e. $. »uÁ», 1. Menochius apud

tar Pontifex ex alio füperadditó onere aggravare

Sanchez J. 2. Cosfil. moral. 6, 3 dub.82. Ortizius

voluiffe; üt ex Azo

Á

l

án finé ;

*ri'oki&ollïgit ;dem 'Tamburin: ib;

apud Dianam p. 2. £radt. 12; refol. $4; Ellc'öBa:

es

MT

Trall. y -exam.6. ». 0. Et

H

H

IV;

Go

b

obabileiri inpraxi

Tafh; Qu

Cenfent. Leffiui, Fill'intins,

at eir; édfsé 23. w.

obligatio Bencfciat

3 ex Offició negleifo.

$983. Et ego quóque ob tantam aüthoritatem.

ao

3t

Eneficiatüs omittens culpábiliter (fecüs fi in«

rb

Atque etiam fi oniittat pér annum olies vel decies

culpabilitér ob impotentiam ; oblivionem

tàntüm, adhue excüfant Boffevinus &

adies,

&c.) Officium divinüm, obligatut ad reítitutios

Bonaczinam.

Lopez apud

d h.

'De Hürzs Cason. d. 1.

g. 1: . f. fed

nem frucuüm pro jata omiffionis; [eu refpon-

non approbantem: Neque tu iflos fe

3

quaris in pra«

4 ldfg

dentium tempori, qüo omifit:

Gertum item à-

Xi; utpoté ni

pus

3

nit

Fuim recedentes à verbis Bulla ; ut

pudofines. Ex Conéil. Lateraneníi fub Leone X;

inonet re&té Gobat j/i4;

apellaniz

feff. 9. & Bullà Pii V. Cosflt. i 3f« ubi fic flatuit

jchene

Pontifex.-

IL. Cértihs & tuto in. praxi ab hac obligatiorej

Qui Horas Casnonicas udo aut pluribis

&l

debs intermiferit , omnes beneficiorum füorumi

exiiesillum béneficiatum quemcünqüé , qui 0.

j Go

:

inittut nöfäbilcm quidem partem ünius Hora . ; Pl

rüllu , qut illi vel ilis dicbn réfponderunt , fs

dhoy

qutidie divideréntuy : qui veró Maiutinum tans

non &quivalentem uni integri Hore parvà. ltà

izm , diimidiam j

tum aliis Filliutius tratf, 27. »». 319. quod jü-

i Wm

qhi cateras Horas » alteram

dicium fümmope

r

v

dimidiam

3 qni barum fingulas ,. [extam partem

ré fibi placere profitetur Diana

fritlinm

Cit. tra&. 13; refol.&6.. etfi

difpliceat Suatez ; &

d

ejus diei amittat. la PiusPapa pi& & jus

Caftro-Paláo

* at nondifplicet Patri Gobat 5 289.

0.

üä(& nemun

e vocánte in dübium ; ütram Balla fit u-

neque mihi , càm lex poehalis ; (qualis eff. iita de

"u

fü recepta : noi tamen ubique in tanto rigore ;

f ii

Qquantüm indicat cortex verborum; Nam alii Pont;

p

reftitutione fru&uum ob ofniffum Officium ) fic

:

ftricté intélligenda de actu Confummato & perfe:

i,

tque DD. feui interpretando , feu limitando exci«

$

&o mortalitet ; omittenti àutem unam Horaim in-

; j

piunt fequentes

EBXCEPTIONES

jungitur reftitutio in Bulla Piana; Quin ctiàti ob

foo of

lagiamfä

. À Benefiiatus 7(9*00&,-&"&.

cam rationem Diana p. f. tra&; 14. véfol. 46; ad

U.

reftitutionem non compellit illüm , qui totàs Lau-:

i primis 6. menfibus omittit Officiam , no&

dés omittit ; eó quàd fint pars Matut

ul

oblïgatur';

!

ini ; teftans

Hunc diferté eximit ipfe Pontifex.

fuüm hoc judicium datüm. Cardinili

Oregio; am«

fici f

ldque etiam du

oàd forum internum. — Suarez éit;

lmOVüïf

L. 4.c. 8. Leffius & alii multi contra alios. — Excis

plexatos effe virosdo&tos j quibuscum communi«

cavit — At Certé Diána repugnant Suárez, Bonar-

daif

pis etiami, fi fápis ; omnes

1

,

À

G. pracedenti enumera-

tius, Palaus;atque ipfe ab eo laüdatus Filliütiüs, do-

to$.

» ab ipfo Officio recitan

?cfïf'l'

"

)

dos éexemptos i item o«

Cens obnoxiuim effe reftitutioni , qui ex Matütino

anes, qui inculpabiliter o.

mmittunt vel omnes; vel

orittit fextam partemi i àtqui Laudes fréquénter

l

aliquas Horas;

utpote ob oblivioném inculpabi:

fühtpars quarta Matutini. — lllüd verius & in praxi

j

lem

5 impotentiam ex ínorbo 5 Occupationibus

tütum, quod poft Caffro. Pal; tradit ibidém Diana

&c.

aliámve juflám caufam ex enumer

r d

CJP. ;.'

4

andis infrà

f'éfol. 47 iofi incutnberé onüs reítitutionis, fi ne-

glexitti notabilém quidem partemi ; fed conflatam

"

4

L

j3 ll Norpoffumi tamdiu expe&lare, äïs".- Ánnà

etiamt

j

ex multis levibus in fingulis Horis: hunc enim ris

iil

jl

:

utoà reftitutione eximes beneficiatum ; qui

gorein non indicat Bülla.

6b infirmitateim ex intem

É

3

fi; dd

per'äütia[ortgm 5 non fres

lll. Beneficiatus etíam aliter occupatus ; .

fit ,

titavit Breviarium, vel H

oras al

iquas? g. tutó exi-

& [peciatim Parocbi,

lermläi

mftdum effe cenfet Gobat cif.

ea[H 2.3.m. $ 90; &

rborum Bulla Pii V, fü

prà redita-g

QUamvis ve

M 3

torum

L

24

Tract. Append. de Horis Gan Cap. 1. De;O!)lz'gat. ad Har&sCangK: :

(

torum .primo intuitu ,. apertus fenfus effe videa-

teftituat tertiàm partemk, ficut aliibchcfi;iati fima -

ph

'IS

plices. Cui & ego cum Gobat affentior.. Ethac

S i

tur, quód. omittens .O

fücium unius diel V.g. te-

fructus diei illi

uoad Canonicos. Jam quoad Parochos mitiora. -

H

featur reítituere fumpliciter omnes

refpondentes , i frucius omnes totius diei in fine

III. Quoad Parochos ergo pro praxi, audiquid;$ -

um

Ícribat Germanus 'Theologus Paulus Layman eit..

n

gu

j

os dies diftribuerentur :

.

atque ita intelligant, &

füimi DD. Navarrus

& f.n.2. hisomnino verbis: $i Parocbwusomnibus

pr

dervan

dum afürment gravi

A6Man.c.29. . 122.. «dng

les , Graffys , 'Valentia ,

computatis 3 O. florenos ; Capellanus quotidie cele-

n

brans àOC. florenos anuuos Accipiant, ?roäabiliterr;r

&l

Suarez aliique permulti apud Tanncrum mox ci-

dici pote[f , eos ad nullam vel modicam reflitutionem

at

tandum ; próbabiliffima tamen, & in praxi omni-

&

fio tuta elt Senteatia , quo

d folüm teneatur refti-

ebligari. Sic Layman, & NB. fcribens Monachij

&

& Dilinge, ubi ordinatius Parochorum eft potus -

at

tuere de fructibus unius diel v.

g. pro omiífo Offi-

cio, quantüm habito refpectu adalia onera Eccle-

cerevifiz , & tunc temporis etiam alia victualia ,

die

fiaftica beneficiarii , prüdentis judicio , refpondet

caro pr&fertim & panis vili erant pretio : tutiffi-

tf

mé ergo in praxifequendus tnoderno tempore lon--

W

. Offido Horarum Canonicarum ; tantüm nimirum

dettahendo & fibi refervando , quantàm merentur

gbdifücliori., Ergomi Paroche, mi Capellane,

"

alix ejus functiones & onera, que reverá metce-

vel Cooperator, quando in Officio Canonico, ofiï.

[

*cio tuo fun&us non es, computa quantum ex ftu«.

[

deni,feu ftipendium merentur. Ita Henriquez l. 13;

é.13. Sanchez cir. dul. 85. teftans id etiam timo-

&ibus feu redditibus à te perceptis debeatur tue cue

tatorum praxi firmari. Bonacina cit.4. y. puntt. 3.

tz & labori paftorali , adeóque etiam facris , qua

quot feptimanis celebras titulo fundationis , arbi-

aliique equé multi cum Tannero tom. 3. d. $. 4. 1.

dub.6. Ratio petenda ellex ipfa aquitate rei &

trio boni viri ( certé tantum & pauló ampliüs ,

probabiliffima Legis Epikeid. — Effet enim nimis

quàm deberes dare, fi alium tuz conditionis & fta-

tàs tanto tempore pro te conltituere deberes) hoc-

inzqualis & conditio , & poena Curionis, & Ca-

4

nonici, fi ille prater, Conciones & Sacramentorufü

totum repone in arcam tuam ; feu pro te computa. -

Dereliquo (fi quid tamen reliquum effe poteít)

adminiftrationem,obligatus entiam ter facere Sa-

difpone juxta modos mox infrà adferendos , me -

crum quot "hebdomadis , colligénsque annuatim

rion nifi 156. ducatos, ac per duos menfes non re-

tamen judice, fequendo tutiores.

Latiüis adhuci

favorem dictotum faltat nofter Marchant.. rzbs. -

citans Breviarium, deberetin fine anni fe fpoliare

io. 2. tratl. 2. tit. 3. EHl 3. q. 2: db 1. docenscers -

|

fextà parte illorum : jo. id eft, 25. ducatis, equé

i

- àc Canonicus collegiate Ecclefie, qui idem deli-

tum & cutum effe in praxi, quód Parochi, & eorunt

Cooperatores ratione Parochialis beneficii pracis —

&um commififfet, eosdémque redditus recepiflet ,

non obligentur omnino titulo beneficii cüm oneré .

absque ullo alio notabili onere praftito. .Ali:-'xshraa

teítitutionis ad dicendas Horas , adeó ut fi omit-

1:

tiones accumulat Sànchez /.'e.

:

e&ituena

tant, etfi mortaliter peccent contra obligationem.

$37 L Quantum autem in quovis cafu r

p

dum fit, univerfaliter certà regula determinari non

facri Ordinis, & Religionis virtutem , non tamen

l

potefl. Sanchez eir. ». 2. cenfet , Epifcopum &

peccent contza juftiriam, nec 'ad reftitutionem ui-

[

Parochum teneri teílituere quintam paártem fru-

lamobligentur. —Ratio eft : quia Benebcium datue

q1

&ás refpondentis tempori omiffonis : Canoni-

propter Officium tfnenfürandum ex onctibus pri--

càm quartam;Capellanum,aliümque Beneficiarium

inariis beneficio annexis ; átqui beneficium Paro-

fimplicem tertiam, reliqua omnia poterunt hi be-

£hiale primarió non datur propter officium Hora--

li

rieficiarii refervare fibi pro reliquis oneribus : te-

rum , fed principaliter pfopter officiufm curz ani«-

[:

flatírqueHenriquez , idbabere praxin (utique in

marum, quodquà tale oneribus & laboribus curz

[7

paftoralis , Doéttinz , Pradicationis, Sacramento-

Hifpania) ejsque praxis approbatores cicat Me-

n

dinam, Ludovicum Lopez, & alios. Confentit o-

fum adminiftrationis , cenfetur omnino füfücien-

tlj

mnino Sanchez cít. 4&b. 84. in refolutione hujus

ter gravatum, ut redditus fuos Paftor jufté recipcte

casüs.

N. Canonicus Toletanüs fecit toto bien-

offit : etgo ex ratione beneficii paftoralis non in-

tlj

E

nio ferias fuo Breviario , & tamen colligebat & fuo

cumbit illa obligatio. Secüs effet, fi in dotatione o«

E

Caánonicatu quotannis 1OCO. 4ureos ducatos,

ülente Parochie fpecialiter exprimeretur onusle«

ád quantam reftitutionem fuit obligandus ? San-

endi Horas in vel extra Chorüm , aat nifi alioBe-

[ig'

Qb

chez cit. 'fubfcfipüt judicio Meding , & cujus-

neficio; Canonicatu , vel Capellaniá fpecialiterob-

ftci

dam viri docti & Socictate , qui interrogati refol-

ligentur: adderem ego: nifi proventus effenttam

verunt, illum poffe tutum €ffe in confcientia , fi re-

pingues, & labores Paftotales notabiliter excedanti.

h

dj

ftituat univerlim. $OO. ducatos , id eft ; quartami

Canones & Jura, quz videntur Parochos obligare

-ad Horarum folütionem , & omiffarum reftitütio

t

pártem petceptorum bis mille. Huicjudicio tam

multotura virorum poterit , imó quandoque (ne

nem, de peculiati alio titulo ejusmodi commode-

.&'CIUH

Pornitentem adigat ad defperata confilia) debebit

intelligi poffunt. — Sic nofter Marchant. Sed (iften-

SJIS Y

'tli

fe Confeffarius confofmare , ut ptudenter admo-

dum puto in communi Sententia pro Parochis fatis :

Qu

métGobats.$88. Acütinam & Ego quandoque

miti.

i

u

Caterüm Leffus

- tantüm extorquere potuiffem.

IV. Tandempetes, qualiter p

eccet beneficiátnigg.

bhïfu

£it. £. 34- "- V77. meritó hanc Sententiam quoad

-Horas omittens ? Eum peccare duplici peccato

W ;

Canonicos dicit videti fibinimis laxam. — Rectiüs

mortali, & contra virtutem Religionis vel obedi«

mtlü 1

Tamaerus 6it. q. 3. . 212. arbitratur fufficere, fi

um,& conä

r

lden,

entia , quatenus præc'is&. ?mittiF Qæci

m&

*

—

Tjal Apend de Eitis €an Cap, 1 de Olligat al Foras n

95

J ümi

tr virtutem juftitiz , quatenus nihilominis perci«

c'lebita,&*fimili modb-fupplente. 4. Imoó etiam fa

b

pit & retinet fructus , docent communius DD.

usfieri, fialia opera fatisfactoria pro defunctis in-

.. Suatezeit.c. 29. Bonacina de Horis Canon. d. 1.

i ;

tuitu hujus reftitutionis fiant , ut auditio Sacri, fla-

4. $- P. 1.aliiapudipfos, — Certé confentiunt DD.,

udiquid;;

gellatio, indulgentiarum lucratio & applicatio , &

T j

eam reítitutionem deberi ante Judicis fententiam ,

his fimilia zequivalentia recitationi omifíz, — /4ezz.

iib

ideóque urgendam à Confeffario , contra Medinam

Sed meritó. cenfere Gobat , minimé fequendus in

lia

ex communi Suarez czt. l. 4, «. 30. 9. 3.

At, fi

praxi , utpote nimisfin

MHl

gularis , & recedens à com-

non deberetur ex ju(titia, fed folüm ex precepto

muni.

Mi

.& lege poenali. Ecclefie , omnino videtur requiri

lod

fententía Jdicis , ficut in aliis legibus poenalibus

GuPHBX u

m

& poenis pofitivis: ergo &c. — Contrà tamen pec-

li,

- carelolüm uno peccato contra Religionem & obe-

Quaüter recitande Hore Canonice,

tl

, .dientiam , ipsámque reftitutionem non ex jure na-

SUMMARIUM.

p

turz,fed tantüm ex przcepto Ecclefiz deberi , con-

44. Quid [it dicere Horas devoxé (» Sudiosd 2 ;

pelu

tendunt alii equé multi, & graves DD. Sanchez

43 Devotio quid, tv quotuplex ?

. &it. dub. 18. lillintius Tra&l, 27. ». 307. Diana

44. Qiid , d quotabMex intentio .

i, d

P

verf

&it. Tratl, Y2. Refol. 2 . e0 , quód non fatis videa-

46« Quid , p quoruplex attentio? u(que ad n. co]

ttUg (

turprobari peccare contra juítitiam : adeó, ut o-

.RESOLUTIO IL., GENERA-

L

mittens divinum Officium, etíifit Sacerdos, Mo-

LIS

i qu

l j Qibi'

nachus , & Parochus, feu Bencficiatus, fatisfaciat

Ore Cänanicæ recitande funt devote

ä' Stus

ita confitendo. — Neglexi penfum Canonicum fe«

H

al

diosé. Dewotio requirit. intentionem for-

tb

mel , ut fim in Sacris Gobat cafí 23. s. $79,

malem colendity orandi Deuya , d* omnino etiam

18)

*

AV Qualiter facienda bec reflitatio?

attentiontm aliquam rnternam. intelletlás,

Stus

Aciendaeft t. dando tantundem ant Eccle-

Qu

40.1' F

diofitas requirit, ut bora dicantur integre quoad.

m

fiz, in qua quis habet Beneficium , aut alteri

materiam. — Secundo yriré quoad formam genera-

ldbilu

Ecclefiz pauperi, aut pauperibus , etiam qui fecun-

lem C fpecialem ab. Ecclefra preferiptaus sordinate,

sadhud

düm ftatum fünt pauperes , ut Religiofi ; etiám fi

continue fmgala , C tempe[livé, atque in circume

Tuln

fint Parentes,vel Cognati beneficiati , etiam alieni-

Jffantiis loct , frtás €'c. cnltum. Dei dcjcentibuj. Ita

CO t

fenx. Commumis. 2. Etíam applicando fibi ip-.

partim omines: partim communior DD. vt pate-

Ceorüt

Tijfi lit veré pauper. Navarrus- Adaz. c. 2 f9. 122;

bit explicatione fingulorum per diftinclas Seclio-

Laym. eir. cap.. f.num. 3. ex communi.

ipræcisl

h . Vel

nés, & refolutiones fpeciales.

eciam oblato ftipeadio squali curando fieri Sacra,

men neceffaria

7

Præmittcndak ta«

m

Kfiomie

velaliafuffragia pro Detunclis, - Filliutius tratl.

EXPLICATIO TERMINORUM;

A0

33.5. 32 r. Navatr. eu. ex commani ; feu pro ex-

. Devote & fl'adtose.

[

piatione peccati admiifi in negle&tu penfi Canoni-

€i. Suarez cír. ». 19.. . 4. In partem fatisfa&tionis

[ T2 in formalibus pracipitur in fuprà allegato4 3

r u

cap. Dolentes.. Diffritle pracipientes in virtute

j du

computando omnes Eleemofynas , quas dedit ,. ex

S. Obedieztia, nt divinum Officium notluruum pa-

;*&usyrï*

quoneglexit Bzeviarium , eito tunc. non cogitárit

defatisaCtione hac. Ex communi Suatez zj/. ». 12.

viter ac diuruum, quauntàm illis Deus dederit , fhu.

ml

diose celebrent «& devotà, Ubi Gloffa, Stsdiose s

At, NB. non illas , quas fecerat ante omiffionem:

us

nam trigefima tertia propofitio ex damnatis füb A-

quoad officium oris. "Dewoté , quoad officium cor-

m

i

2

dis. . Devotio autem cordis fignificat devotionem

lexandro VII. Anno 1666. ita fonat Refiturio fra-

u

internam cum pia intentione. & attentione mentis,

mmfüm'

ww propter omiffionem Horarum f'ppleri potef

per qua[cunque Eleelomofjnas quas antea beneficia-

Perparticulam autem f/diose , partim affirmativé

j (üæ»ïa'

pracipitur cura quzdam & feria follicitudo in re-

d

]

rius de feutlibus fai bencficii fecerit.. Hi moditu.

us

citatione Horarum adhibenda , qualis in ferio ali-

yiii

i^

ti funtin conícientia.: adeóque à Confeffario tuto

quo negotio requiritur : partim veroó negativé

admictendi vel confnlendi,

d

(

4

prohibetur omnis incutía , negligentia , perfuncto--

- TAE At, cavefis in praxi vel confiliis, ne loquä-—

reitas in earum recitatione , qua daret caufam ali-

quri

tis Sententias nimis laxas

p

;Stà clarotextu Bullz ex-

cui gravi deordinationi vel defe&tui notabili. . Utri^

orbitantes.

Utpote : Satisfieri geminatá poftea

þgciä]ïilü

tecitatione O

fficii toties

quefatisfit, fi dicantur Hore integré , rité, ordi«

»quotics omiffumfuit, Sic

naté;continué , tempeflivé , decenter &c. prout pare

(j €W

AMajor, Paludanns,

Ledefma , àpud Bonacinam cir.

[c[ üm'

ticulatim probabitur de fingulis,

j

dub. 1. .

2« JMolfefins apad Dianam p. 2. traBf. 12.

g

gt

11, Devotio quid , e$» quotuplex ?

j

(j

?"9/01,- 24. Quintanadvenzac apud Gobat »am. $y91;

Evotio commmnniter dicitur. píus motts pen-à3

i

erum licét hac fententia

k

b authoritatem proba-

D

j

j

5

bilis videri pothit,

tisin Deum [eu elevatio mentis in Deum. Et

l

nimis tàmen manifefle 'adverfatür

proprié di&ta devotio, ef? prompta & parata volmne.

E

verbis Bullz , &

receptofenfui DD. ut notantHen-

p

tAs exequendi ea, qua ad divinii cultum pertinent.

riquez cir, & ipfe Dianaibid. 3, Satisfieri, (i hodie

Eft enim. immediatus actus virtütis Religionis ,

t

l

bis recites,ut poftea omittens Jiber fis À Reftitutios

üo voluntas prompté vult, & intendit éxequi ea ,

n& 3. Aut fialius tuo rogatu

, etianr grätis fecitet

j R

$4

toties,quoties tu omifilli :

qua ad divinum cultum pertinent , & generatim ,

idem Quintanadvenrias

& in particulari hoc vel illo actu Deüm colere.

;v &d-*

g

ifidæ probans à fimili de

Sacellano omittenteSacza

Et hac eft devotio interna, fola fimpliciter dicen«

da

S

906

Jradl, Append. dc Horis Can. Cap, 1 Q;u;i[iter recitande Hore Can. (

[]

quatenus eo Deus colitur, & commtuniffimà no-

[

dadevotio: & jamvides ad hanc internam devo-

tionem neceffarió , & eifentialiter requiri intentio-

menclaturà in propofito dividitur in [upevficialens ,

[

&. attentionem mientis.

Devotio

T

nemaliquam ,

litteralem & [psritnalem , ad verba , ad i'gnfpm ,*?'d

itià & religiosá

Deum , mylteria, rem oratàm.

-

34

.

externa dicitur, qua externá mode

L. adrtentio faperficialis dici

otis ac corporis compof(itione , geltà , fitu exhibe-

tür ad verba rg&äf?

proferenda , ne fcilicet quis dicat unum verbum

tur.

Nlon multàm differt ab attentioné externa,

& ftudiofitate requifitd in Horis infrà explieandá.

pro alio , ne confundat, collidat, fyncopet verba ,

ut diftin&té & reverenter dicat. Cajétanus. v. Ho»

1. Iateutio quid ej quotuplex L

n

vas. 9, dttentiolitteralis dicitur , quá attenditut

r

Nítentio generatim eft àa&us voluntatis efficax

n Alià imprimis di-

ad ipfum vetborum fenfum proprium, ut fcilicet

hil

: 44ä

volentis aliquid fac-re.

citur materíalis , alia fermalis. Intentio »atería-

pettipiat mente , & applicet mentem vel affedtum

Ea

ad id, quod verbis iignificatur. ZAttentio fpiritua-

lis dicitut , quà quis intenderet facere opus aliquod

U.

li dicitur ; qudattenditur ad ipfum finem Deum,

fecundum fe materialiter non habità ratione finis ,

ad quem illud opusordinatum eft , ut in propofito ;

qui colitur , & adoratur , ad myfteria fignificata, ad

aff.£us & rempetitam,fcil. gratiam , auxilia divi«

fi vellesrecitare feu legere hoc Matutinum pracis

fn & bona,humilitatem, fidem, fpem , charitatem ,

sé materialiter , quatenus conftat talibus Pfalmis ,

cxleítem Patriam, liberationem à tentationibus öqa

d

Lectionibus &c. quafi folüm fciendi caüsà, quid

-

UDixi "Deominus Domino

ibi contineatur ; eodem modo,; quo legeret vel re-

Exg orasin Vefperis :

1. Advertis folüm ad

dqneo ,fede a dextris sAERS 1

citaret puer in fcholis , vel 'qud legere foles Biblia;

velálios librosfacros , prophanos abíque ulla inten-

x

verba debite proferenda ; qualiter. etiam advettit

ia

Monialis.velalius igmmslinguælatinæ: habes t-

tione cultós divini.

2. Advertis etiam fene

tentionem fuperficialem.

[ Intentio formalis dicitut , quà quis intendit

facere opus debito inodoin ordine ad luum finem ;

fum verborum litterlco proprium, nimirum ita

loquigternum Patrem ad Eilium divinum inglo-

ad quem ordinatur, ut in propofito, legere Horas,

aus cultus Dei eft, eáque le&tione feu recita-

rioía af:enfione :

abes attentionem litteralem.

quate

tione Veré colere,orare ,laudare Deum. — Et hat

4. Autendis etiam ad Deum & Chriflum , grátu«

dicitür intentio formalis ffzi5: alia poteft effe inten-

larisafpirasad Patriam Gc. habes attentioncm,-fgi?

:

ritualem optimaim.

;

tio formalis precepti , quá quis etiam intenderet eà

]lil. Attentio1

fta

omnisalia eftactualis, quá adu4

L

xecitatione fatisfacere pracepto & obligationi füz,

' ?

)

attendis ficád verba, fenfum &c. exclusá omni alid

aé obedire Ecclefie pr

rialis obedientia.

æcipieqti-, qui eil? actus for-

cogitatione extrancá : alia eft virtualis, quà à prin-

L

uidem àttendifti volens femper attenderé,

Ill Iutentio illa omn

is, & fpecialiter intedrió

cipio q

[

po

(kea tamen nihilominüs involuntari

& diftraherist

formalis finis poteft effe aut actualis, aut virtualis,

fj

aut habitualistantàüm: AQtualis eft , quà hic & nunc

adeóque durát tamdiu , quam

diu quis involuntarié

l

exiitente intendis hoc facere : virtüalis , quat femel

diftrahitur ;faltem qu

'amgïiu debità operá non di«

[

ftrahitur :

fecundüm omnes; & fecundum come

habita, & nunquam revocata,adhuc virtute durat,

diu etiai

«j

& movet ad operandum , orandum, &c. — Habi-

munem DD. cum Suarez c. 4« s. 7. quam

debitá operá ,

diftrahis

&

tuilis, quz folüm femelhabita , nunquam revocata

non quidem ex propofito ,

ina interree

q

e(t,etfi in prafenti operatione non ampliüs influat ,

tur tamen ex negligentia cráffa '& fup

C

citandum mentemevagari permittit. — Quamvisit

vel moveat , quippe etiam in dormiente vel ebrio

Etg

eodem modo perfeverans. Aliver intentio habi-

negent Cajet. $a, Sanchez infrà adferendi.

4$ |

]V. Attentio tandem etiam , dividiturzin intet-

lus

tüalisetiam accipitur proilla, quam quis nunquam

j

'., habuit, attamen eam nunchaberet, vel eliceret , fi

nam & ipfius meotis, de q

ua hactenus ; & extere ,

lufio , abfentia actionum

lin

i

cogitaret de illa habenda ; adeóque eft folüm difpo-

nam , que eft vitatio , exc

fitio habitualis mentis, quz nihil ponit in re.

externarum , potentiarum iniped

ientium attentige

&l

b(tae

T

: . [V.. Intentio illa actualis poteft effe velexzlicita ,

nem interiorem, fcu fuapte natürá mentem a

"

;

hentium ab attentione interma. ad orationem , di»

Htj

vel implicita.

Explicita intentio eft , quà aliquid

vinü

Rdlgu

infe Eognitum—diü;nuf*td conceptu. volumus & in-

mque Oæcigm. "H,is ifa explicatis tenQ?nin

Attts

' tendimus , u;ü'in propofito dicas ; volo dieere Ho-

fit.

nj

rasad Deum colendum , otandum, laudandum,

s£cTIO L.

2

fl

gràtias agendum &c. .. Implicita intentio dicitur ,

m'aüo

quà aliquid non in Ííe cognitum, fed.in conceptu

requifita in recitandi

':;,'"

Qtalf'i imentia

Horii !

&dä&(

aliquo generali vel.confufo contentum volumus,

& intendimus: ut inpropofito dicendo 5 volo reci-

x

/

Ws

$uMM.ARIUM.

Vgf

taré Horas,ficut debeo , ficut Ecclefia ordinat: volo

&o, Ad recitandas Horas reg/u/iritqr in:egtip Aliqua

flarmfü

! a

faiisfacere officio & obligationt mez &c.

£oiendi Deutn.

&t.

uda exjerna verborum p.ronun.tia-iïil,;—

nf

IF. Atteptio quid. b quotuplex ?

dta ut non [ufficiát n

Ttentio interna eft animi advertentia & ap-

5?.

Obhijeiuntur ,€» 51.

folosntur fundamenta tonxfarin.

m

$55

Nec fufficit inteutio orandi generaliffime,

N

h

UE(

46?.- A

plicatio ad objectum hic & nunc propofis

andi (p ecialicet.

Z

[

tuná confiderándum feu advertendum

,

*

nimirum

$6. Nec requiritur imtentio ov

'en'eraliïtcï;

i

37. Sed requirituer . Cv fufficit iqtentio orandi g

cít actus intelle&tüs , quo advertit , & confiderat in

CT O

mwemd

cxpliüta d». acinalis Jembtt

D

DN

69, Mí»

recitatione Horarum ad ipfim recitationem officii

*

E

-

5?.-Nc:c]äria pom &jb intentio

l

P s

Ó

| üdä.þdpgeüä. de Fliris Can, Cap, 11 &L l deutaitionealHas Can, — 9

"T

"d

€0, Miniis AGualis femper duvans, fed

üsiliml ;

6:. $

",

PrQæIatï'*t'otiegibuä&fïatutis ita urgeant publicárü

lii

62. Corellarium.

ficit virtualis ipfius finisy mon pmgþii r)mj'liü. ,

privatámque orationem Horarum ; nifi fupponez

65. Pro quibus, e» qualiter debeant offerri. Hora. Cát, tám

rent, & vellent petfolvieo modo, qui ex indifferen-

r

! $m quàri extra Chorum ? usque ad n, 67,

& facitbonam : & quá aliá bonitate , nifi Religio-

r

" . RESOLUTIO [II, SPECIALIS;

tiis, Orationis, Cultüs divini ? In Ípecie autem inz

tentionem folüm ftiendi & addifcendi fufficere

j

Dfiritti Officio diviso tenentur illnd perfülves

X H'l

A

re cm intentione fórmali DEum colendi d*

négant DD. cósamiüniter i Süarez [oc:cii. e"rraz

At

gonius GC IAzorins apud Gobat. s&m 2$3. Lefz

erandi generaliter. Nontamen nece[Jario explicita

wl

€ attnali femper, fed faltem implicitàyvirtuali, vel

fius /. 2. de J*ufl: c:31. nhm.67; loquens de ànimo

|

&

$h

folümlegendi & addifcendi : Sanchez /; 1. moral;

g

babituali ante babita : & in Choro faltem nomine

hr

Ecclefre , &* pro Ecclefia : ancum frutln ex opere

loquens de attentiffimé quidem legente ; fed ex fo-

la voluntate legendi & addifcéndi : Reginaldus

ml

operato incertütz.lta cominunis DD. ut patcbi;.

nifn

$L

'

L 18.5. 145.. loquens de legente tantüm . aniiig

xila

: | Obligantur recitaré

eum intentioóne färm Ali.

capiendze recreationis in Breviario ; vel intelliz

Aritat

gendi gratiá, velalium inftruendi feu docendi illud

Aaliqua D EUeJM colendi d* orandi.

Officium. Ratio ab omhibus datur, quód recitatia

nibu!

yel.

TA communiffima DD.feré omniüm Theolo-

Du

illáab Ecclefia przceptafitoratio : talis autem non

gorum & Canoniflrarum, & omnino ceitum ,

orat.. Etante hos omnes Navarrus De Orationé

fofm

acànemine negati teflatur Suarez /. 4. de Horisc.

Y

€ Horis Canonicis c.13. n 15. itápraCticé refols

26.5.12.ut fruftra fit cathalegum DD. texere , (at

Vens. Owi accipiens Breviarium in matus ; C& exs

: hi

. erténegavit. noviffimé Jo; à Dicaftillo vir doctus ,

n

fpetlans focios fine propofito recitandi & fatisfaciens

apud Gobat. 7rig; Horar. difp. s. .744-qui aliquid

di fo muneri,legit in éo easdem Horasquairecitan

Ditugt

probabilitatis tribuitzattamen meritó cenfet conftan

re debebat , vel earum pavtegi, comopellitur pofleá

nj

ter adhzrendum eíle communiffimz Sententize, at-

denub recitare , etiamfi facii non advenerizt ; Sic

fielbd

pote conformi menti totius Ecclefi; certé Ecclefize

ille. Sed vide, que dicam $.. fubfmnem. Et notà

m

Germanice:nam loquentes de Horis vulgatiffimé

hic incidenter. . Minim? agere contra mentem Ecz

dicimus: iffe orat Breviarium. Nondum oravi Pze

:ioncmlg-'.

cleíiz illum, qui in recitando Brcviatio ; tctento a-

[peras &c.. Ratio fundamentilis efl : quia genera-

himioorandi & colendi DEUM, folüim peraccie

u i

liffimé antiquiffima & conítantiffima confuüetudo

densaliqua pulcherrima & utiliffima addifcere fa-

n &

ita interpretata eft omnes facros Canones Patrum

tagit: aut ideo adhibet majorem attentionem , ut

ii W*

t Conciliorum antiquiffimorum ( quos recitant

aliquamagis imprimat memoriz pro inflanti conz

x

Suarez l. 4. de Horisc. 2. Bellarminus L X.De bo-

tiotié ; autad hunc finem facit reflexi

ii

pis opertbus inparticulavi c.

3: € 14. & »os ali-

lecta ,

onem fuper

quos info

ut eorum in concione , vel aliàs tecordes

urfwli(f!

v4 ) & Bullas Pontificum ; quód nimirum

"tur. Laudem infüpet non vituperium merebitur ;

d) &

Ecclefia pracipiendo certis períonis fecitationem

i ita attendat, vel refle&tat , ut indecapiatfructum

j

Officii , pracipiat veram orationem , verum DEI

& in fpiritu proficiat, prout infrà forté iterüm nos

z

:dm u

cultum,

verum actum Religionis ; quo DEUS veré

tabitur. Promajoriintellectu rei magni momenti

du

colitur.: ejus autem coníuetudinis teíles funt ,

juvat proponere motiva & fundamenta contrarizs

j u

!

quotquot ha&tenus de hac re tra&árunt.

Certé

opinionis Joan. Dicaftilli,

us

Concilia, nominatim Bafileenfe Seff. à.x. $. quis.

EtS. quoscunque : item Pontifices, & nominatim

IlI. Dicis procontraria opinione.z.Ecclefia noü g à

d.

poteft pracipere actus meré internos; faltem noii

r

Pius V.in Bulla prafixa Breviariorecitàtionem Ho-

neceffarios ad. exiftentiam phyficam a&tuum ex-

rarum vocant orationem & preces: ipsámque

;

ternotum: ergo neque intentionern illam internam

j il

Breyiarium olim dictum fuit Orariug, ab orando,

orandifeucolendiDEUM; . 2. Non eft afferenda

tefte Gavanto Rabric. Brev. fe. 2. c. 1. & Ger-

"T

gravis & mortalis obligatio fine clarà lege vel cons

iil abt(*

mani etiamnüm dicimüs, & dicimur orare Brevia.

Yium:at

.

qui vera oratio, verus DEÍ cultus,& actus

luetudine vim legis obtinente : fed nulla clara lex

m

1S

fine dubio re

precipit intentionem. illam internam orandis

Religion

quirit aliquam intentionem

-tera;ïw

internàam

cámque inteatio illa fit interga;quís de illa ejüsqué

omnie

orandí & colendi DEUM ; absqueenim

confüetudine teflis erit ? Certé Canones omnes

jusmodi intentione internà omnis externa a«

pracipientes recitationem Horarum in fuis tetmii-

&

io & vetborum pronuntiatio non eft fim

pliciter

nis,ut : Clerieipen[fum [ud fervitutis exfiluant;cs

4j

j

oratio, non cultus DEI,

non actus Religionis verus ,

feda&tus vanus & velu

tmortuus, quemadmodum

I. decelebr. Miff. st divinuth officium devot? pere

corpus fine anima no

folvant. c.dolentes, eod; ut faerificium landis, friü-

us labiorum fuorum D EO offeraut. Clemient. C. v;

€adavér:ergo &c.

neft hOan fimpliciter , fed

divinas landes won fe[linauter per[oluasnt: Confi-

pl

fr i. Adfaisfaciendum erg

o pr&écepto Horarüm

lium Bafileenfe feff.2 1. $. quouscunque: Hyriuis d*

non füfficitexterna , nuda

» Quantumvis accurata

ya»i""p

iécitatio Horarum

Canttcis D E Inopien reverenter, diflintlo; devoté-

» A€ pronuntiatio verborum

que landent, Concil. Trident. feff: 24: édp. 12. de

j

absque omni intern

a intentione ofandi , vel colen-

di DEUM ; talis en

Reform. & fi qui alii, poffunt etiam intellígi defola

im nuda pronüntiatio eft. 3ctus

vocali laudatione , perfolutione , decentíque pto-

gclll"d'

meréindifferens , p

refertim fi fist ab ignaro idio-

umatis: non eft auz

nuntiatione verborum atque fententiarum fignifi-

em credibilé ; quàd Ecclefid &

Certé ficut nos laudanius

T

n

jli

je

Pass L g

eantiumlaudem DEI.

DE?— L-

f

Stacxm.

z

f

Á

E

$8 ïraöl Append, de Horis Can. Gap.fl.fSeä.l. De ltentione ad Horas n

DEUM pulfu . org

anorum nihilutique cogitan-«

poffe fieri per confüetudinem , ')fcii-ic*et/& authern-

tice & obligatorié explicarileges, autnovas leges

tium de oratione, ve

llaudeDEI , ita etiám poteft

"

conftitui. conftantiffimum eft utroque Jure Civil.

il

Ecclefia per fuos miniftros o;ar'e & laudare DEum,

J

etíi hi careant intentione Jaudandi vel orandi ; mo-

ff de legibus. Canon; tit. deconfuetndine, Deinde

M

1v

non plácet homines facros, viva, rationalia & fpi:

dó proferant,quà par eft decentiá extetiori fente

D

l

tias ügnificantesX DEI magnalia,

itémque vota, &

ritualia DEI organa in cultu divino &quiparari

[

bruté & infenfate boantibus, mugicntibus, grun-

emitus Ecclefie ad DEUM.

3. Evolvetotum

Áttt

Matütinum & Vefperas alicujus fefti , & videbis

nientibus organis. - Ad 3. negatur confequentia.

Nain oratio non accipitur hic ftriclé pro fola pe-

ü

(

vix octavam vel decimam partem effe orationem.

J

titione decentium à DEO, fed generaliter prout

Quin etiam ipfe orationes. Píalmorum non pof-

[oti

füit ampliüs eodem fenfu fieriànobis ; non enim

comprehenditetiam Laudem DEI , gratiarum A-

m

&iones, aliáque indu&tiva ad orationem : que om«

ampliüs in plerisque petimus ea , qu& antea pete-

iun

bantur: efgo ad recitandum Breviarium non opus

nia conftituunt magnam , maximam partem Bre.

i

eftintentione otandi. 4. Quin pleraque conten-

viarii : ergo rectt requiritur intentio orandi , etfi

e

nonomnia contenté in Breviario fint oratio. 'Ad

ta in Breviarionon poffunt à nobis recitari forma-

[

liter.& fignifitati'vö , fed folàm materialiter & re-

4. antecedens ipfi concedemus $. feq. fed nega-

0

tur confequentia.

Etfi enimin multis bteviarit

f

citativé : nam , (ut taceam innumera. hiftorica,

W5

comminatoria Xc,) cüm recitas : Bezedicam Do-

'partibus fafficiat recitatio materialis tantüm, qua«

tenus excludit recitationem formalem: fignifica-

V

snintuno in omni tempore. Suravi & flatui y. cnfto-

tivam ex propria mente : non tamen fufficit reci«

; dire omna judicta oris tui. Quam dulcia faucibus

- sneis eloquiatuat Qc. certé non intendis fignifica-

tatio materialis nuda , quatenus excludit omnem

intentionem formalem orandi ac colendi DEUM

reex propria mente ea, qua iis verbis fignifican-

tut : alioquin mentireris , fi non haberes animum

eátotárecitatione. Ad ultimum dico: debes intel-

laudandi DEUM in omnitempore, in lztis & tri-

ligeretemplum Romanum. Quia dicisin perfona

Ecclefis totius, & tanquam pars fumpta pro toto :

ftibus : finon juráffes , tenunquam peccaturum &c.

ä

"t non mentiris, fiea folüm recites materialiter,

tota autem Ecclefia veriffimé demonftrat hoc tem-

Aliud eftinforma confecta«

recitativé, quemadmodum recitares in concione ,

plum Romanorum.

velpiacomoediá, &c. . ergo non requiritur inten-

tionis: Zoc eff Corpus meum : tunc enim Sacerdos

i

tio formalisorandiin Horis. Tandem amabo pro

ut Minifter Chrifti loquitur in propria perfona:

[

adeóque debet defignare fibi r

quo templo debeo fupplicare DEO , quandoin

"

em ad fghfum præ-

f

-Dedicatione Bafilice Salvatoris , aut Petri & Pauli

fentem. Sed de his fatis.

X

Ó

dico: DEUS, qui uobis per fngulos aunos bujus

l

$. 1. Et orandi generaliier.:

fénfli templi tui &c. n pro Romano? atqui de«

N

recitandis Horis requiritur, &lufficitintentiogó |

monftrativum bajus & bor. noa. defignat mihi ex-

W

I

iftentiPaffavii templum exiftens Roma: diftans plüs

I

otandi DEUM generaliter , non fufficitinten-

I

tio orandi generaliffim? ,

nec requiritur intentio

.

300: milliaribus: ergo .

ffima. Explico:

]

fpecialiter & propric. Communi

; ïä -1V. &.adr. nxegankdo aäumptum;ïongäenim

Oratio generaliffime dicitur omnis fan&la operatio

verius, & mihi veriffimum eft , Ecclefiam poffe in-

fnéla ad honorem DEL juxtavulgatum illud : feme

perovat, qui femper. benefacit. Oratio generaliter

directé przcipere a&tus internos,qui neceffarii funt

adexiftentiam non tantüm phyficam , fed etiam

dicitur etiam Laus DEI, & gratiarum Aclio. Otá*

E

moralem aCtuum externorum, , utnimirum actus

tio propri? dicitur Petitío decentium à DEODLW

$

X

1j

externus fit honeftus & idoneus ad finem prace-

mus ergo.

. ]. In Horisnon

fufficit intentio orandi g;nerkliL

[

pti fupernaturalem : cüm enim Ecclefia per fuas

fime : ut nimirum quis dicat : volo recitare Brevia-

j

leges debeat hominem dirigeread finem fuperna-

[T

turalem eterng beatitudinis , omnino cenferi de-

rium, folümut exerceam bonum opus , DEO gi-

tum &c. Ratio eft: quia-alioquin fatisfaceret

Ii!) Y

bet, Chrittum ipfi dediffe poteftatem fanciendi le-

ges cum conditionibus & circumfítantiis etiam

penfo Ecclefiaítico, qui diceret ; nolo per hanc xe-

J

s honeftus

citationem DEUM laudate, nec gratias agere; ne

A'Mgw

internis honeftis ,. quibus actus externu

evadat , & idoneus ad illum finem.

Certé füb

quicquam ab ipfo in genere vel- fpecie poftulare,

lite

füàgi

Alexandro VII. damnata eft propofitio 1 4. afferens:

fed volo przcisé ideo legere Breviarium , quia €

lectiofacra, DEO grata. « Confequens eft contra

li (

Qui facit confeffionem voluntari? nullam, fatisfacit

pracepto Ecclefie. "Valis autem etiam fine dubio eft

Íenfum Canonum , Conciliorum , omniüimque

lul

AT

in recitatione Horarum intentio orandi, & colen-

DD. fupponentium recitationem Breviatii eflc ali«

di DEUM. Ad2. negatur minor.. Tranfeat enim ,

quam orationem ; laudem DEl&c. Fatetur t2

hd

-

Canones utcunque it2 poffe intelligi : at non fic

men meritoó Gobat cir. difp. T. s. 759. non elie

Ícupulum movendum ilii , qui fe accingens ad

lünium

intelligit communiífima & antiquiffima confue-

tudo allegata (cujus teftes funt, quotquot hactenus

perfolvendum penfüm Horarum , format folüm

r

D

de hac materia fcripferunt). qua/ confuetudo vel

intentionem expreffam his verbis : velo jam colert

k

itainterpretata eft facros Canonesillos, utfuprà di-

D Eum, bonorare D Eum,vacare D EO. Quienim

k li

D

&um , velcerte per fe induxit obligationem ora-

ita exprefsé loquitur , habet: nihilominüs absqué

tionis inHoris Canonicis,

iNam hoc utrumque

dubio generalem intentionem implendi pr&cep*

tht

um

N

r

j

: : Tradl, Append; delHoris Cax. Cap.li, Sedl, , De Iïïfeüfigne?fl Hor A Cau. 99

g

Làgt E&clgüää, adeöqüe vetba

hi

d.

pröfärendi €o fenfu ,

Gus diftincliab ofati&n/äïäxtid'in generaliter fümpgä;

& fine; qiio ptaicripfit Ecclefi

feu laude DEI ,'.pc'tit'iqn-e ; gratiarum a&tione: fos

::Civi[,

T -U.- Nec requiritur. intentio otandi ffezraliter

Dánj

rétque gravifimum onus , etiam doctis prorsus

G propric, t nimirum quis explicité vel implicité

-autem intolerabile indo&tis Cléricis , & Mfonalis

it j

licat : volo totum Breviarium orate per modum

hnai

bus, fi adigerentut ad tales omnes actus exercen-

fpþpllï'c*is petentis à DEO ea, qua Ecclefia vult pe-

dos.

Quare licét tu nullum habeas propofitum,

5 gt

ti. Ratioc[íl ; quia Breviarium principaliter ron

DEUM femperlaudand; in profperis & adverfis;

Qun

tántüm contine

:

t orationes fpecialiter & proprie

Mp

necunquam juráris femper obfervare legem DEI.

didtas, fedetiam & multó majori parte laudem

nontamen mentiris dicendo : Bezedicam Domi-

At od

DEIL,. ac grádarum acliones, hísque affinia

*

ünn

EE

num inomzitempore. . Xuravic flaini. None-

certénimis gratis Navarrus de Orar. £. Horis Ca-

nim intendit; vel exigit Ecclefia , üt eo fenfu pro-

: quus

i

nov. pralud. g.5 9. docet ; laudes DEI & gratia-

feras, queni grammaticaliter verba fignificant , fed

£um actiones efle partes orationis propriz dictz;ni-

Ra

;

ut iis vetbisabalio prolatis DDEUM laudes, — At«

mirumpraámb u-la,præ'pfaram;ntg,& media,quibus

ue hinc patet refponfio ad difficultatem S. pracea

t |

petitiones & orationes proprié dictas ibi canten-

4

enti z. 3. propofitam : qualitér proferenda fint

.l L.

ms,ferventim'csiefïïcaciores,peöque gratiores red-

verba Breviarii j án

i bey

damus, omnino graus, inquam : necex natura reí;

formalitet , vel 'matgriäliter

s

tantüm? ltaquet

:

:

"

um

fec cx ordinatione Ecclefiz. Ecclefia enim conten-

IV. For

*

maliter erjo Q fignificative proferen-g 8

lii

tiffima eft, quod dxþrimagnus illas DEI I'aud.,es,,gra-

de funt ille partes Breviariic Pfalmi , Hymni , An-

T

arumr actiones , ((icut & humiliationes ; bonà

( ontd

tiphonz , Refponforia &c: ) qua in- actu fignato

propofita, defideria &c.. ablolutà -& fine reiatione

vel exercito fignificant , àc continentorationem ,

U

ádorationem vel DEUM fiacilius promovendum.

laudem DEI , gratiaruim actiones , petitiones. Hoc

Mi

Namilli a&tisfecündüm fe abfoluti, & fine illa re«

enim exigunt & SS. Canones indicati ,^& confen-.

t

latione, hgjne'iï'ühmi À Deöque;gratimmilfunt D&

fasDD. fufficienter- autem fignificative proferun-

HPIOW

Ec—clevfxxa' ugique»-xlon precipit , ut illosexerceamus

tur, fi proferas verba fignificativa orationis, laudis

i d

ranquam mercenarii , vel quafi modo adulatorio ;

DEI, gratiarum actionis, petitionis, cum inten-

a us

ih ordine:folàrh ad petita obtinenda, | Unde per-

tione füprà diclá äi(prgfsä' vel implicità DEUM.

TM

folutio divini Officii à SS; Canonibus & Conciliis 5

abíolaté dici folet Saereficium landis. Clement. de

laudandi , gratias agendi , petendi ea , que verbis

piti

fignificantur; nimirum conteftandi noftrám zfti-

[u

CyeIbe*. Ti divyias läüd::.Concd.Baiiieenle feff. 2I:

mationem ; de DEI excellentiis , & beneficiis ,

Fiymni, C Cantica : 'Trident. feff. 54. & 12. deres

noftráque indigentià & fubjeclione, Laus enim efz

torm.

Unde & initio Offigii dicimus : *Dopiine

fentialiteréft manifeflatio noflrz zftimationis de

^

labia mea apevies, & 0s meum anumntíabit landem

alterius éxcellentiá facta per verba.

Gratiarum a-

i

tuam. . Etpofl, vesite exuléisus &c.

'üngx,;lösque

&io eft fpecialis laus & zítimatio beneficii ab altex

Ri

Pfslmos claudimiüsy. Glorza Paiv;

i

x

P

7

foàccepti; — Petitio ex agnitione alterius excellen-

T M

20 HL Requiritur ergo &üiüfüü

ts

jis dicat

tig ; noftrzque indigentie procedit , ut fuo locar

gt

. Breviariuim- anno- & intent

ni

Bt oratidi ' geserali-

di&um;.. At veró materialiter & recitative folümx

od

£, feilicecéolendi divinu

s

i Numenj quolibet di:

orattas a&eni

proferre füficiet illas partes Breviarii fané nom

hd:f

dolütarid^: null

&oram modo; laudando j

, pétendo

exiguas , quz continent hiftorias(ut. fünt Lectios'

) Hf"w

um enim fündameüt m hábemus

exigendi plüs, nec ut exi

A

x

nies , Capitulagi & Pfülmi multi ; nominatim ille

j

?

M

d

8

àmus mmüs ; perinittünt

71.feriá quintà, & plluxf'e's in Sabbatho , quos mul«

Canones indicati'& DD. cómmuniter, *

E

E

- Censé:

ti Cuperent breviorés &c. item comininationes *

. kis autem reipía laudare D

*

U Magratias afere; ac

petere feu orare , quando volti

increpationes ; adhortationes , bona propofita &c;

i

ntaríe & fcienter

Nec énim jubentur. talià proferre. fignificativé ed

arc J

profers verba figaificantia diviiia

mlaudem ; grà:

intentione , üt noftràm de ijs mentem ac animunk

W -

tiàarumaGhiones , petitiones. dummodo pracetfe-

oltendamus; Íeu ex propria noftra mente afferas

l

tit, vcl comitetur intentio atüális vel virtüális, ex«

fs

rus;fed ut ad honorem DEI proferamus tanquam

poo plicita vel implicita proferendi. illa verba.ad DEI

à DEO ,Spiritufando , Sanctis, vel aliisdicta vel

u W

$ ggC(f

laudem, gratiarumi actionem, peütionem : Nec du«

facta., Etnónne & perfpicuum eft effe folüm mate-

;bites ,. quód. pracefferit tàlis intentio füfliciens ;

12 pl]lh

" quando m

tialiter proferendas;has fimilésque fententias. 4£

j

g

pifti ófate , ut fatisfacias quàm optimé

pofhme Satbaua, — n Beelzebub *Principe "Demoz

£uo Officio , nen ignorans in

7

f [

ao

tuo libro contineri.

niorum ejicit Damonia. (rucifige , Crucifie &t«

q

laudes DEL gratiaruma

&iones; petitiones Varias;

F qiio alio fgnfu pïb.fäfeä,illüllin fefto. S. Pauli £

^

- eflo non fcias in qua pa

.

tte Officiiea legantur ? ne-

der wrgu cæfu! [am Q'c. & fimilid fexcenta?

que dim legis, aétu advertas:

quod fecundüm in-'

. H

f

dulpentiam dico:

Q

j m

üaré à fouib;i (contra Co«

tonium 'hic nimis. ti

8jdé fan&tümiy re&te infert

7(0» necelfarib explicit4, cb atf uali femper.

u

' Gobàt s. 963.

Nos

7wMnium confenfu non néceffaria eft intentioj 8

non obligari exercere

qmi ,

- feu elicere illos actus fidei

a&ualis explicita,DE UM ita orandi,laudandi

terti

» fpei , charitatis, poeni-

gratias agendi,peteridi,fed fufficit intentio implicita

HM('

ylt

2 ; hamilitatis bonorum propofitorum ;

qui

Q

O €Xxprim

& generalis eá recitatione colendiDeuim,fatistacien-

jm^

untut verbisPfalmorum, Hyninorum,

Ca-

di fuo officio, obligationi , intentioni & ordinationi

J pu-"

x

lerum ; Refponforierum &e, funt enim hi a«

A

Ecclefig &tc.Quarc omniumTlieologorü moralium

*

N 3

£aleüs

j

Cap. H. Seci. 1. de .ïntentïone ad H","*: Gm um

1 ;bo. radi, Zpþmd. de Horis Can.

ld]

calculo approbata eít regula tradita

à fapiente fene

fpite;minimé intendens tunc fatisfacere leigagioi .

g

13. ?. 6. his ver-

ni,fed exprefsé proponens poftea denuó recitare

dlls

Navatro de Orat. & Hor

iafa:-z. .

Breviarium cuus propoe

in Choro , fi fcias te priüs fufficienter dixiffe, fatis-

j

' bis:qmi petit vel accipit

fecifti;nec teneris repetere: jam enim fatisfa&um .

! fito expreffovecitandi ,

"ut

debet , vel animo delibe-

g

(f 44 Ecclefiam it , wel fi-

eft przcepto, nec eL in poteftate tua obligationem

K

rato capit Breviarium ,

- euile quiá faci

t ,ita «t iuterrogatis

, quare id. fa».

praceptijam impleti prorogare. — lta generaliter.

TIUS

de omni lege vel pracepto loquentes Swarez., San-

ciat, vere refp

ondevet, fe id facere ad recitandaume,

")

um fna obligationi , babet [sff-

ehbez,, Bonacina , Caflro- Palaus, Dicaflillus ,alisque

&n.

vel farisfactend

citatis Layman. J. 1. traQ. 4.. €. 4« num. 7. Gobat

eiens propofitum

attendendi , atque adeb orandi ,

fllls.

uidem Ecclefia prac

traii. g. nllph. etud. fac. mum. 201.. Item fiob

D

ff4

N

('Rit recitationens pev 120d u5

diftra&iones , vel alium defectum non mortaliter

oration

15

5 Hzc Navarrus teftans

fe magnam habüif-

AX

do vidit hanc ipfam doctri-

malum in recitandis Horis , Matutino v. g. expref-

fc confolationem , quan

a

st dicas: Vele bec Officio (atisfatl um pracepto,fed

vt

nam fuiffe traditam à Pariüenübqs,]ognneMajorc,

volo tetam vepetere : nihilominüs fatisfecifti , nec

alitsque,

Et hinc

60 ][ Mu

l minüs requiritur intentio actualis

repetere obligaris. Gobat. s. 621. Infuper in

li

femper durans in recitatione Horarum ; quafi

probabiliSentcnüa non requiri attentionem inter--

E

nam ad fatisfaciendum praecepto Horarum , fito--

quis actu femper habere & continuare deberet

[

hunc vel fimilem actum : volo recitare ad colen-

tum Offizium divinum perpetuó voluntarie & pef-

fime diftractus recitáfti , etiamfi perpensá indigni-

8

dum DEUM,volo orare DEUM , fatisfacere meo

K

tate tu& culpabilis & meritó caftigabilis evagatio-

ofücio &c. fed omnium rurfus , confenfu fufficit

intentio virtualis & virtualiter durans in recitatio-

nisexprefsé dixiíles: sole, st valeat bacrecitatio,

fed volo acapite ad finem vuv [us repetere, atque ad

ne Horarum , ut dum virtute intentionis anteà ha-

1d, , me (ab maovtaliabligc.( feclufo tamen voto &

(g

bitz , & nunquam revocata (. directe vel indirect?

per actus incompoffibiles , de quo clariüs infrà)

promiffione verà Deo facl3) nihilominüsnon te-

j

neberis repetere, quia füppofità prebabilitate illius-

P

ergit in orando , ita difpofitus , ut quantumvis

inà

dverttenter & involuntarié diftratus , tamen re-

Sententiz, eadem ratio adhuc militat 5 neque ullus

poteft fe obligare graviterad quidquam,nifi per vo-

fle&tens fe ad fuum actum, vel ab alio interrogatus ,

[

tam , vel aliam promiffionem aut pactum. — Gobat

hi

quid agat,

ftatim redeunte priori intentione adver-

tit, & vultfuà oratione colere De

um,orare,fatisface-

ibidem d. 2.5. 84.3. peccat tamen talis per accidens

)

rgtibne conícientid erronez. '

ve &c. & abítinere ab actu contrario voluntario. :

r

b

uin tefte Gobat s. 7 37. fufficit etiam intentio ha-

$. 1V.

'&

Qu

*

bitualis tantu

m .fcil. femel habita & non revocata,

Etip Choro falteu normine Ecclefia T

)

pro Ecclefia.

finon interceffit longum tempus : imó & habitua-

[

lis, quam nunquam quidem , quis habuit , haberet

: Otä ex Suare

Z l, 4.£. 26. ». 16. po

ffe aïiquäüa

Ti

tamen certo, fide eacogitaret, quando habeturali-

tripliciter diciorare proalio. 1. Sponte fuá

&

offerendo preces pro illo... 2 Orando juffu vel

tl

quod ejus indicium , eti valdetenue. Sedtu, no-

fuüafioneillius. De his non eft dubium.

j O

liin praxi amplecti has laxitates , tutiora & perfe-

tin

Giora zmulare.

Et utcertus fis de fufficienu in-

rando in perfona illius , ita ut tanquam Legatus &

uií

tentione , eam ab initio elíce, & inter recitandum ,

interptes voluntatis ac petitionis alienae proferat

terr

pio in DEUM motu,Præfertim' ad Gloria Patri f2-

verba precatoria. Et hpc tertio modo & fexffü di-

lm

jüsinnova.

e

cimus.

lia

.61 . lII. Sufficit ej

usmodi expreffa vel implicita ;

L. Qui ex inftituto & ordinatione Ecclefig in3

*

a&ualis vel virtualis aut habitualis intentio finis ,

Choro peragunt Officium divinm peragunt illud -

Y

feu colendi DEUM, & orandi tantüm, & non eft

nomine Ecclefiz pro Ecclefia , feu toto fideli. po-

A

ulo.

Itaomnes cum D.;Thoma 2. 2. . 82. 4.12«.

Aeceffaria intentio pracepti , feu. fatisfaciendi pra-

f

Communis DD.

Tatio eft: quia Officium divinum faltem in Choro

cepto. & obediendi Ecclefia.

J

apud mox citandos. 'Ratio eft : quia intentio feu

recitatum. eft oratio publica.& communis , qu£

iif

er Minillros Ecclefizin perfona totius populi fi-

voluntas fatisfaciendi przcepto eft a&us internus

m

non habens neeeffariam connexionem cum opere

delis DEO offertur, ait S. Thomas /oc.. cit. unde

Trür

pracepto » Ícilicet recitatione Horarum : nequeex

quivis Chriftianus non excommunicatus fiat parti«

ECCI«

natura operis , ut de fe conftat , neque ex vi praece--

cepsomnium talium precum Ecclefie publicé fu-

&ttu

pu: quia Ecclefia tantàm praipit. recitationem..

farum : atqui Ecclefia & fidelis populus offerens

dl

Horarum ; nullo autem modo przcipit , ut recites

preces DEO per fuos Miniflros , futique habet pri-

u fpe,

cum intentione obediendi vél fatisfaciendi prece-

mam , & potiffimam rationem fui ipfius , cum chae

Iito

pto , aut ideo velis recitare, quia praceptum eft ,

ritasincipiatàfeipfa: ergotenentur tales Mini ri

lm f

quod fzpe impcrfe&idnis eft, & animi fervilis :

Ecclefiz offerre DEO divinum Officium pro ipla

n

facereautem opus bonum fimpliciter, quia bonum

Ecclefia & populo fideli, & non poffunt pro libitu

"&t

eft, perfe&ionis eft. . De hoc vide laté 7radt. 1.

offerre pro feipfis , aut.pro alio aliquo particulari

10

Decal.c. 3. 4. . 4f.. Adde obiter hic

hominetantüm : fi énim es Legatus Ecclefie &&

62 V. Si hodie recites v. g. Matutinum vel ex me-

populi fidelis tanquam principalis , debes hujuss

d

non autem tuam tantum , vel alterius caufam ag

ere,

x

a devotione vel ex C,hari;ac; cum infurmg , velhe-

ud

mï[cs

1

J

D

PW/

4f

f?aä..dþpend, De Hom Cavn*;:Cdp'. ll $edl. 1 De luteutioe aà Horas VCaJIz. 101

?üïigatiü

apud 4Dcum, cum þraäjudicie. tüi Prinapalis. . Si

] fungehdo fideliter ofEcï'o- legati, 4, Addit Go-

O fn

enim totum Officium applicas tibi ipfi, aut alicui

'mtuüji-

.batz. 7*26. etiam frulum fatisfactorium totius Of-

alteri, nullus fructus redündabit in cateros Chri-

TM

ftianos, totámque Ecclefiam:

3

?

ficit: etfi contrà féntiat Azorius 7 9.£.32.2. 2: Bi-

cümi tamén opor-

he Ratioeft: quiaconceffum eft, quidquid pro-

It

teat illud emolunientum fpirituale dividere in om-

M

hibitum non reperitur, fecandüm jura: talis au-

me. At, quantüm peccabit rális infidelis & pri-

tem donatio vel appl

Wu

vatus applicator?

icatio, nullibi reperirur pro»

hibita ; & cüm talia

non fpeCtent ad fübítantiam

ii

64

. Il Certum eft noa. poffe à peccato. excufiri

1 nb

tU2 jcgationis , erunt integré tuà, tuzque difpofi-

| €um, qui totum Officium divinum quoad omnem

I

fructum etiam impetratorium , orationem com-

tionis : nam' Refpublica permittit fuo Legato Ji-

'xku;r:w

berum dominium. honorarii ,

quo à principe , ad

T

um4 j

munium Ecclefie proprié diclarum applicaret fibiy

n

quem deftinatus eít , donatus d

omumr.diit. Qua-

.gn

i

aut alteri particulati perfonz , vel caufie , ob ratio-

re licite & laudabiliter dices: Dowzine Deus , banc

"t

j

j

mnem jam indicatam. — Et cérté éx communi Sen-

recitaiionemOffcii affero, quhad poffusn pro boc par -

tdly

ventia alibi dicetur , peccare mortaliter. Sacerdo-

tHculari bosine * qro bac anims : quà oblatione

Infupc:

tem , qui ii Sacrificio Miffe fructum generálem

tantó plüs tua recitatio proderit illi particuJart ho-

em p

-,.Ecdfeüæ & fidelium omnium applicaret fibi ipfi,

mini, vel animz, quanto devotiüs & accuratius di-

1,1

aut alteri privato: ergo idem videtur effe de Cano«

vinum peafum períolveris, Di

f

w]

5

1

Certe

im ha&lenus de

fiä&þ

( mico nomine totius Eccl.fig plàlleute.

recitauibus in Choro przefercim.

graviffime multandus etfet L.e

gatus , quià Republi;—

p

IV.. Jani quoad extra Chetum & puivati

r

$

à reci;äöl,

p

ca ablegat

us ad Priacipem pro caufa communi ,

tantes idipium univer

fim affirmat cum aliis. Sua-

TA

ageretíolüm fuam privatam, auc alterius:ergo idem

te21.4. de Horzs , c. 36.. ]^

. Sed juvat breviter

videtur in propofito. Sed nihilominüs e

gO* cum

h

dii«ïingucrc.

1. Certum videtur Clericos beneficia-

Ut

Gobat eit. défp. 1. mum. 7

7f. tàlem non auíim

tos privatim recitantes de

Y

]

damnate peccati mortal:s, e:fià gràvi veniali excu-

?

bere dicto modo dicere in

|

D

B

' dare nolim.

perlona Eccleti , & P

)u

v

Nam cerie videtar valde dnrmm .

libertate offere

o Ecclefia ; nec gaudere

ndi pro libitu; cüm illi sroprie fint

nequtu[*:

a pietate. Chrifliana alienum , mitteve aliqueus in'

Miniítri public

infernum , aut dicere , quad pectet movialiter feue

i Ecclefie , & proinde pet fe obli-

TM

gati ad CI

zorum. Clemensr, de Celibr,

y

. €erta (9 evidenti vatioge , ai; Arragonius apud Go--

bat cír. àt niulla hic apparet evidens & cera ratio

Idem dicendum videtur de Clericis R

egurlaribus

t

Choro adíizi&tis faltem - in

conflituendi peccatum mortale : éftque magna di-

Mijoribus conflitutis ,

ex eadem Clement,

3. Dubium magis eft de Re-

iparitas in propofito & exemplis ailatis. « Nara

gularibus Choriftis

nondum promotis ad facros

Z

Ü

" Sacerdotes funt jure divino coaftitàti , ut ófferant

Ordines , ficüt & vj

Dona & Sacríficia pro peccatis populi,/.Heb. g. at-

&ffim de Monialibus, càüm

non conítet e

x Jute illos effe Miniftros , & las Mi-

qui Clerici conftitati tunt folo juré humano ad no-

niltras

Ecclefie , at

J/

ql/(M

mine populi Chriftiani laudandum DEUM : Ec.

que adeó etiam an teneantur

xtra Ch

orum privatim Officium divinum recita-

clefiam autem hic velie obligare tam graviter, cx

wf v

té, üt vidimus & 1. $. 2. Affirmant. Navarrus de

nullo capite conftat. . Deinde Eccletia non pollet

Horzs Casn.c. 1 9e HAMTZ.

)

$9. loquens etiam de Mi-

tàntà. poteflate a&us meré internos füorum Mi-

noriítis & Novitiis:

Et Suarez /Joc. cir.

e,gatüx*

| niftrorum , quantà pollet Refpublica in actus ex-

Egorem

l pïm»

dubiam telinquo , tutiora confülo.

4. Probabiliüs.

ei

ternos füorum : nec conftat quód Ecclefia velit

eft illos,qui nullo modo ad

&

j

tam rigidé obligare ad aCtus internos,

ftricti fantChoro, ntCle-

quam Refpu--

tici Societatis, & fi qui ali

- blica ad externos.

Denique fciunt Prelati Eccle-

L, difm privatim perfol-

K

'vunt debitum obli

gatronis Ecclefis , non facere id

! fiie , quód etiamá non prohibeant füb morralitalem

nomine Eccle

fig a

jpunt

| privatam applicationern vel donationem Breviarii ,

deóque gaudere libertate ap-

plicandi Officium di

vinum ad libitum fibi vel aliis,

flddl

fore nihilominus innumeros ,

Gobat eit. xzu,

i

tfacturic

qui non fint etiam

789. Etinfinuat D. Thomas 2.2.

9

qh 8134 4,.12. dO

cen

niÜ

$: Orationem , quzse fit in.pet-

ég lll Dixiautem: Qui totum divinum öfisiaää

Íona Ecclefiz , de

;

fons

nimirum quoad omnes füos partes fübitantiales ,

quo offertur :

bere innotefcere toti populo, pro

omne

atqui iftorum oratio nec innotecit,

s p

émque fru&tam fatisfa&orium & impetrato- '

; (*

rium, prafertim i

pfrum orationum communium

nec innoteícere debet populo toti , pro quo offer-

Ecclefiz , (ic fibi,

tür , cüm nunquam debeant dicere

publicé in Cho-

JUS

l"

vel alteri applicatet. — Czterüm

j

totergo Gc. Et u

lterior ratio eft : quia non debe-

Pll

eertum videtur , pofle te licité & laadabiliter tibi ;

mus te&ringere lib

uli

dl

vel alteri applicare vel donare fructus accidentales

értatem hominis , nifi gravisrá-

tio ad id adigat; fi

quidem libertas eft res inzeflima-

K

M

€x fpeciali ttià devotione , vel difficultate habita ia

divinoOfficio , utpote m

bilis , & rebus omnibus favorabilior : /. 166. II7.

Jf o

oleftias €orporis & animi

ff. de Reg. Xuv. at pet oppofitam Sententiam re-

s MP

(

accidentales,

quas petfentifcis in divinoOfficio, to-

lerantiam v.

ftringitur; imó; aufertur libertas applicandi liberé

mpr

g. frigoris, flationem diffcile m

genue-

flexicnes, P

rivationem

fecreationis , libertatis &c.

totum fructum orationis Canonicz cuivis Capaci :

;1'0I

ergo &c. Denique conllat , fieri hanc applicatio-

at

2. Omnem extraordinarium. fervorem ac devo-

j

nemà plurimis vitis piis & doCtis fine metu ulliug

É

tionem, quam ultra debitum adhibes, 3: lllum

peccati, vel imperfectionis, ait Gobat loc. cit.

ructum fpititualem , qui in te redundat

bs!

» quatenus

Dixi tamen: per fe loguendo talesnonorate no-

A

] juititiz ;

"

j

e:fercvcs' actum fotmalis oþedicntiæ , V&

mine Ecclefia &c

» Per accidgns enim omnino vi«

Nla

Mde'ntuxcl

a

z

rl

!

! 1 Oi dradi, prenii De Har?'s Can. Cap. AT, Se&. i. De A«ttes"zxz'oxnein h;ori;iïm; j

4

efl : vel datä; epera & fludio q:a;ejïtzk ;'U:Z erajià fdts

denturita pdfrc facere, fi. videlicet fuà fponte, &

þx

piná negligentià admiffis ucl permiffis. Elt tota aut.

ultró fe.fiftant DEO tanquam legatos & oratores

L

[

totius. populi Chriftiani, prout etia

m Laicos pof-

omnium, aut communior & tutior DD. ut pa--

.

Cuüm

tebit.

d

v.LH

— v fé facere monet Navarrusit. £. 20. *. 4O.

qu

RE

quiritur fub mortali 4:26;1;1'»0' exterua,

J

énim conítet uütroque Jur

e, poffe aliquem in multis

:

rnortaliter , qui. volensó8

P

cáfibus utiliter ger

éfe ne

gotium alterius ; fine ejus

'Ta nimirum, ut peccet

i

0 , fed pradfumptà tantüm volun-:

i

fatisfacere füz& -obligationi perfolvendo. Offi-

éxpreffo mandat

"

(

tate ; cut non p

offit prudenter exiftimari , hunc

cium divinum inter recitandum notabili tempo-

1

j

m confen

DI

efle tacitu

fümh Ecclefig , ut. quisquis bo-

re occupat fe actionibus externis impedientibus at

(

hafce publicas laudes &t preces

tentionem internam ad Divina. 4r& swenimiter

fius Chriltianus

i

fundát non folüm pro toto

fideli populo, ut de fe

omues. Ratio eft: quiaad minimum hanc exter«

nam attentionem fub mortali exigit celeberrimus-

hie

patet, fed etiam in perfona && tanquam legatus &

V€

- Otátor totius Ecclefiz & Chriftianitatis.

»

& graviffimus illé Canon. c. dolentes. de celebr..

[

Dices: fi Clerici omnino omnes tanquam per

AMiffar. quo , poftquam reprehenfi effent benef-

d

ciari Chori : Sile tium in Choro fugientes, auditum

fclegati perfolverent hoc Officium fuz fervitutià,

e

nomine & iü

Perfona Ecclefid , forent eorum

aà [crmones indebitos effundentes ; fertur haec fen«

&

tentia, Diffritt? pracipimus in virtute obendientia,

]

Preces multó efficaciores, quia etiam P;odcffcnt,

Y

& haberent früctum ex opere operato.

x. Non

ut divinum Officium no&lurnum pariter & diurnhi, .

cfleequum , ut propter hunc incertum effectum

quantim cis Dens dederit , flndiose celebrent, pa-

riter ac deveté. Quanquam autem Canonifte & -

. fpolienus eos fuá naturali libertate. . INam reverá

Cut in refolutione infinuavi) incertüm eft, utrüm

praceptum fit directum exprefsé ad folos beneficae.

toscelebrantes in Choro divinum Officium, atta« — -

recitatio Breviarii ac Officii divini, intra vclextra

Chorum habezt aliquem effectum ex opere opera-

men conítantiffima praxis, maximüsque confenfus

t0. Habere, probabiliter cenfet Azorius /. 9. c. 32.

Do&orum indoCtorámque declarat , omnes adftri« .

3. favente Navarro, de orat. €. 19. s. $ 9. 60.

&os Horis Canonicis adítringi hác ipsà lege ; ac de« .

' eb quód Ecdlefia fit fponfa Chrifti , ipfi chariffima

Jinqui mortaliter ab exercente actiones incompati-

'biles cum oratione & attentione interiori: at quo« .

& gratiffima , & confequenter precés , qua ab ipfa

s

modo incompatibiles? an ex narura fua? an ex in-

fünduntur per faos miniftros , fint efficaciores ,

quäm'fï"quis privátus. vel per fe fuo nomine offer-.

habilitate fubje&ti? feu hominis tam debilis intelle-

à

ret D EÓO, nihílque obíit improbitas Miniftri,

'to

&tüs, ut exercens talem actionem non p'o[ïi; ätEEnf'

?

Y

- etiàmfi fit malus , ut patet in Sacramentis.

dere ad orationem ? dieo diftincle,

II.. Peccat. fine dubio mortaliter inter recitan-

1o

Coronide addo diüichbg* Gloffz in c. camtawres

.dum exercens actiones ex natnra fua incompatibi«

f

difl. 92.

. Non vox, fed votum:

dHon roïdülfs Mufcd *

les cum attentione interna, quales omnium calcü-.

lo.computantur aléa legere , feribere y pingere » cons

ed cor.

A

INom elamans, fed. ama

fabulari in Choro , alter à parte canente: has enim

--

DEIi.

ii:(; ;antu: in aure

per fe directe prohibet Ecclefia, st patet cit «c. dos.

.

lestes. übi exprefse folüm vetatur effufio auditis

SECTIO

ad fermones indebitoss qua a&tio fine dubio ex na«

tura fuà eft incompátibilis cum interna attentione.

Qualü' aitentio

requiritur in recitandis

Horis.

Eadémque eft ratio aliarum fimilium. — Etquidem

.

4

l ï;ï

S$UMMARIUM.

ad incurrendum peccatum mortale requiri & fül«

ficere , ut actio fit naturá fuà incompatibilis cum.

z

h

58 Íp tecihandis Horis vequiritur [ub Maffäli Abtentio ex-

3

li

Terna.

eà interna áttentione., docent graves Doclores.

o Mortalier

facm eXarcens intef'reci:auduin- fl*

Sotus. 3. de Xulitia a. y. q. $. "rfagonins , Lugoe

l

69 d 7

' Biones.cum attentione interna incompoffibiles,

adeo ut exercens.tales ationes ; eo ipfo peccet

(

1. Secis s fs exereeat aBiones folism leviter diftrabentese -

Tj

mortaliter , etfi fort& ob capacitatem intelle&tüs.

4

ga, Proponitur Sententia nullam /ub -morzali vequirens nt-

attentionem illam non impediret : contrà non pec-

WP][

"tentionem internam s cum [nis fundamentis , ufa

d0 4

que ad n. 74.

j

cet mortaliter exercens actiones non naturà fuds

ainen facile foloun

iu?*.

fed folàm ex debilitate intelle&tus illam internam.

tta

V Qu

ritur alijma

- 36. Et fic long? probabilius [ub. mortali vequi

attentionem impedientes. . Sed contrà dico

fICen

N

attentio inteynA,

Ufque ad n, 80.

IIl Peécat mortaliter inter'recitandum 6xet*

2

5l

$e.

'Spll'e"m( fuperficialis cuma. intentione . rplmd:' d& mlndi

Deum.

cens actiones quafcunque incompatibiles.etiam ex.

ffflpt(

&pp

$4, Saltem wirinaliter comiüuntà.

fola inhabilitate intelle&ctüs attentionema.internam

$5. Ufque ad n; 38. Refolvunrnr "variá.

4

notabiliter impedientes, — Ita Navarrus deOrat. &

Mu ]

88. n diflracià fetitahs Horass tenentur re[lituere , &&

Hloris e. 13.7. A9. & $O. Suareg J 4 de Horis Ca:

j

[

89. n aliquid, & quantuta repetere V U(quead n, 9£.

f

s68. c. & 6. Sanchez 1. 7. Confl, maral. c. 2 dub. 32* ,.

RESOLUTIO IV. SPECIALIS.

hànc ftatuens . refolutionem generalem : ol £.

t |

Edgniritur fnb'martali— attentio ekteraa Q*

votonis ille atius corporalis ad smplementuin pratt-

V gmm

F*!

lt B

omuino etiam igtevua : faltem fupelïficiali:,

ptí impedit , quá vepugnat ,& eff incompatibilis at«

eum intentiose orandi d colendi DEU A5 eaque

tentioni , babilitate ejus , qui recitat, in[pettà. Ei

pü Brev

Vrgi

iU

- faltem virtnaliter continuata , exclufis nimirum

prohibet

ratio eft: quia Ecclefxa falcerg indirecté

— efnnés

dy?rof&ianibw dircllé-vel indiretté voluntariót, íd

á

EUY

&

4

* ïuä Jpþmæ? D Horisi

h

. Eaþ.ü. $, i. De theätimä n Horis o 105 :

T

efnnes illosaQtus : nàm . quando aliquid prohibe-

fo eít, excufari à peccato illum,

ui interoranduim

tur, emnia prohibentur ; per qu& proximé perve«

vel pfallendum facit aliquid fpe

4

ans ad recitatios

! PJ

hitur ad illud. 4 Oratio. ff. de. fponfalibus. atqui

nem Breviarii, utinfrà, cüm de integritate Officii ,

probibentur- füb. mortali diflrractiones interiores

I

Ípecificabitur, AdduntSotus, Navarrus, Valentia,

Voluntariz ; ut videbitur $./24. ergo etiam omnes

Laytvelz, eósque citans Diana p. s. rr.t 1. refol. 30.

li

&cliones externz illam internam diftraCtionem de

0f

Etiam excufari illum, qui exercet acliones exterio«

fado caufantes ; &* áttentionem. impedientes.

res quasvis,at non advertens per eas impediri attena

MO

Quare . meritó pronuntiat Suarez cit. z. 231.. fi ho«

tionem internam : idipfum in fimili dicemus infrà

i'ousgï-

mo expertus fit, fe folere (imilibus actionibus (pin«

N

$.4. deipfis dillractionibus internis. . Jam jam ad

gendi, fe veftiendi, lavandi) omnino impedirijaé

principalem & celebertimam controverfiam de at-

n

diftrahi five ob incapacitatem fuam , five ex con«

u

tentione ipsá interná procedendum;

E

fuetudine, tunc poteít effe peccatum grave. Edi:

(

Sententia clemens fideliter proponitur. :

y

l

verío Navarrus cít. s. 2.3. exprefsé à peccato. mor«

D fatisfaciendum . pracepto Ecclefig in reci-2$

t

í

j

tali excufatillum, qui legendo aliud, vel fcriben-

À

tandis Horis, nullam requiri fub mortali at-

ii

do, attenderet ad fecitationem tantüm , quantüm

eck

effet neceffarium ad evitandum peccatum mortale ,

tentionem internam intellectüs , ut proinde morta«

liter non delinquat ( de veniali crafsá irreverentiae

ii

licét frequenter venialiter peccaret talis : fic Na«

d

varrus.. Necdubitandum cum eodém ANavarro f

'€ulpá nemo dubitare poteft) qui Officium divi-

num recitat cum perpetuis voluntariis diftraclio-

rj

Sanchez, cit. peccari venalitet, quin potius de

i

nibus quibuscunque, quantàm eít ex hoc capite,

mortali timendum iis, qui inter recitandum fe in-

n

duunt, lavant, calceant feftinanter , eb quód bac

docent DD.& graviffimi,& oppidó multi, & quod

N

mireris, "D. e/dutoninus,Paludanus, Medina,

Syl—

In,à

feítinatio communiter repugnet reverentize ac at-

gt

tentione recitandi preces debitas: & multi, finon

wefter, Tabiena, Rofella, 4ngelus, alii, ac permul-

ti Recentiores, quos omnes noviffime late afferunt.

xl

plerique, fiunt toti diftracti, eas actiones feftinan-

. & fequuntur. Coninck i»

3-P?-4-83.4.6. Comi-

gæ;ud:-

ter obeando.Denique cumGobat.e/Zlpbab.and. fac,

tolus Refponf. 7Moral.l..

ca(u 8. num.238. non poffum affentiri eidem Na-

4. 63. Lugo de Euchari«

(am

ffía d. 22. [e£.2.. Diana p. T. de Horis Refol.2.

T

varro, aCtionibus leviter tantüm diftrahentibus in-

ter orandum annumeranti ctiam aptationem cala-

Ihomas Tambutinus /. 4. Dec. c. 2. $. T. 2.'19.

u

Jo. Carmuel. Zbeolog. Regularis num.

137 $. Go-

bund

mi. . Nam nimisdifficile videtur aptatione calami

adj ungere attentionem

bat difp.2.

9.29f. Et probabilem cenfent e/4z0«

j

S

Y

internam in comæuni. &

rius, Leffins , Layman , "d[canins , Tamburinus,

verioriSententia requifitam.

Baffeus, Cafbenfis , alii, & tandemnosipfi. Dus

t ii

. 40 IV. Non ergo peccant. faltem gravitef,qui if«

plex potiffimüm eft hu

jus fentent;æ flundamen;um

Qmpliiü-

ter recitandum exercent aliones internas, velni-

non contemnendum,

)dl

hil, vel leviter tantüm impedientes attentionemi

, l. Fundamentum. pracipuum eft ; quàd Ec-7*

(; t

internam ac diflrahentes : utpote leniter ambu-

clefia non poffit precipere atus meré internos ,

N a

-

lans, modefté equitans, colligens. hane aut illam

qui ad fubítantiam phyficam vel moralem actuum

jb

herbam, ptofpiciens in prata, hortos; vineas, aquas,

externorum neceffarii non funit : atqui. efto Eccle-

) auäihï

modeft atque absque feftinatione fe induens, exu-

fiaprecipiendo Horas , pracipiat veram oratio-

yos

ens, calceans, caput peclens, manus & faciem la-

nem , attamen attentio interna intelleCtüs non eft

u

vans &c. etiam absque omni neceflitate, omnino

de fubífantia phyfica vel morali verz orationis ,

non peccat, tefle NNavarro cif. s. fO. Sanchez cir.

hgt

quin effentia tota orationis vocalis poffit confiftere

jiri i

1. 7- cap. 2« dub.32.alii,. Addunt aliqui ctiam la-

cum perpetuis voluntariis diftra&tionibus, & eva-

jhils!

borem fantularum, quo quis domum vertit , men-

gationibus mentis.

ZMajor eff omnium.

Eoipfo

fam vel lectum flernit : itacum Bonacina, aliis Bat-

Dodt

enim , qubd ad fübflantiam moralem etiam non

lus,b'

bofa i2 cap. Dolentes de Celebr.

7iff. Denique pla-

Ípe&tent, non poteít przcipere indiredté ad. praece-

cet Regulatradita à Sanchez ci

t.uum. 6,. inhunc

Yo f

ptionem actuum externorum , fed deberet praci-

modum.-

345 atliones exerceolicità , dum reci-

jnis

topreces non debitas,easdem licit? exerceo recitan-

peredirecté ,. quód omnium confenfü non poteft.

7 ol

4Minor probatur : petitio pànis quotidiani continee

*k

do debitas : atqui (iegotalem Horam Canonicam

lgï r

tur in oratione Dominica ; ft inchoem illam ora-

3 i

aut alias preces ex fola devotionc tunc funderem ex--

tonem cum.exprefía intentione totum pronurns

ercendo prazfatas actiones

ii

; Don peccarem ullo mo-

tiandi & petendi, quidquid in ea contínetur , ac no«

i

do, ut vel indepatet,

quód & Sacerdotes ex pra--.

d "

(cripto debeant orare

minatim panem quotidianum , fané quando effes

Wm

veftibus facris fe induentes ,

ramilla verba : pazem noflrum quotidianum dà 10«

& PP. Prxdicatorese

X flatutis tenentur orare Offs-

gl

t

cium B. V. dum fe f

£is bodie ; reprfentabo DEO petitionem ac defia

g

entes veftiunt: quod etiam

derium panis quotidiani , licét tuné nihil cogitem

j

libri fp

irituales. monent. faciendum à quolibet

J

de his verbis, eontmvefenfu , nihilominüs cenfe

]

Chriftiano : notiffima fimul & laudatiffima eft

bor illa verba proferre humano modo;. Certé Suàs

y

praxis laborandi fimul & orandi veterum Mona-

contendit naturám

/

tezl. 4. DeOrat. c. 26.m. 4.

;

chorum /Egypti : ergo etiam non pecco veniali

L

orationis vocalis manerein eo, qui inter oranduni

j

PW N

ter exercendo tales aCtiones füb recitatione prace-

debità operá cogitat de rebüs piis ; etfi nullo modo

"

pti Breviarii : certé non

poteritoftendi textus Juris

id prohibens,

per verbafignificatis : G cur non etiam in eo , quii

j

cogitat de prophanis?nam hic &qué humano mo«

j

Illud v./e'röhagud omncs.-in confef-

,dà

9

ss

4

X

)

i

*

Eap. 1. De Atentione ii Horis gä . H

104 — $dl Zpþenä; de Horzs Can.

ifie potiffímüm aiferwä!ürïz

Fh

do profert verbá; aci

lle: & dim vocaliter dicéns

jam verà rationes

[

vel refurte-

Suarez d* aliis. Recitatio Horarum fineatteü- . —

pavem nofirum G. cogito de inferno;

ji

Élions mortuotuin , non magis tunc exprimo &o-

tione interna ad verba faltetm.

1. INoneftoratio :

d

càm oratio fit elevatie velafcenfio mentsinDeum,, .

fam DEO petitionem vel defiderium panis,

quàmfi

[j

2. Eft merahypoctifis. 3. Eft peccatum.. 4. Nihil

Val

tünc fpecularer /Eneam confligentem cum Tüur-

impetrat. y. QuifleGtit genua , G nullo modo at-

no. Confirmatur 1. Nemo negabit me veré pe-

tenditad DEum, nullo modo'adorat DEUM : er-

tere à Principe aliquid, quando cum intentione pe-

M

tendi àc manifeftandi meum defiderium ac indi-

o etiam, qui recitat verba Breviarii , & non atten-

tecito coram eo verba , qua fcio effe pe-

ditad DEUM, nullomodo orat. 6. Quiex voto;

i

gentiarn ,

l

titoria, et

fi mente ad alia diftractiffimus.

"

2* Án

ponnitentiá injunctá, vel ftipendio manuali obligae

[

cationem forté latam in

tur fub mortali;fundere certas preces, tenetur utie

non incurret excommunr

K

que fub mortali excludere alienas cogitationes , &

blafphemantes vel invocantes Dzzmonem , quicum

D

animo blafphemandi vel invocandi Dzmonen, re-

evagationes voluntarias : ergo- fimiliter obligatus

A

[

citat verba vel carmen fciens ea continere plafphe-

perfolvere penfum Canonicum.

.

*

r c€

érté non convincunt , r

N

fte rationes. Ad]4 -

hi

miás vel invocationem talem, etíi tunc diftractus ;

1. Negatur affumptum ex dictis ss T. ad proba-

f

nihil aCtu cogitet de iis verbis, vel eorum fignifica-

l

to ? ficut & excommunicationem latam in lo-

tionem ex D. Damafceno : s. Eum loqui vel de fo«.

laoratione mentali, vel de quovis pio motu in DE«

quentes cum excommunicato incurrit, qui.etiam

diftradié loquitür cum ipfo, Efficaciter Formula

um, indicans omnem pium mentis in Deum mo«

tum effe orationem. Layman. l. 6. tratt. 1. CY« s T.

Extreme Unctionis effentialiter eft vera. oratio

Deinde füfficit, utinitio orationis vocalis afcenda-

fecundüm omnes : atqui ad valorem illius formze

& Sactamenti , nullus ha&tenus requifivitattentio-

tur mente in Deum, & deinceps ex vi hujus afcens

fionis, bonzque intentionis proferantur verba pré«

nem Miniftri , fed tantàm intentionem juxta litte-

ras Eugenii IV. in Concil. Florent. Quemadmo-

catotia. Ad 2. negatur affumptum: nam hypo«

ctifis eft, cüm quis fe fimulat aliquid effe vel agere

dàm etiam validé abfolvit ,. validé Matrimonium

contrahit , diftractiffimus.

Et fine. dubio validé

interiüs , quod tamen non eft, velagit. Quiau-

tem orat fine attentione interna non neceffarió fi-

Profeffionem emittit , is, qui coram circumftanti-

mulat, vel indicat fe interiüs attendere adDeum vel

bus eam cum animo profitendi recitat, quantumvis

diftradtus. — Et tamen verba , quibus utuntur. hi

verba, quodnonífacit. — Ad 3. iterum negatur af-

fumptum. Eftenim actus fecundüm fübftanuiam

omnes, diriguntur ad DEum, velad homines. — 4.

Ex communi confenfu SS. P P. & DD. ac ipfius An-

bonus, & tantüm fecundüti circumftantiam m*

]us & vitiofüs. Ad 4. Diítinguo affumptum : Tas

tagoniftz principalis , ac fequacium , omnes mali-

tiam voluntariz difttactionis inter orandum , cone

lisoratio nihil impetrat , quatenus eft fic diftracta

ftitaunt ineo , quód fit valde indecens loqui cum

& vitiofa concedo : at quatenus ex bona intentio-

KI

ne, reverentiá in Deum, obedientiá, juftitiá, profes

DEO, & interim mentem alió avertere : ergo re ip»

sifüpponuntomnes , etiam voluntarie diltractum

runtur ea verba modefl?, integre, ordinate, & cum

tefrxnatione fenfüum circa objecta externa diftra-

loquicum DEO, &orare. Et quis dicat , vel di-

xit hactenus, eum qui u: primüm orando siferere

&iva &c.fine dubio poteltimpetrare nonunam,fed

: etfi pertalem orationem di-

g

v.gr. admifit voluntarias diftraCtiones , defiiffe

multiplicem gratiam

i

orate?

ftractam homo fort

énihilmereatur. Ad . nega-

&

?

Il. Fundamentum alterum eft. (&ödnon fit

tur confequentia ;

& rétorquetur argumentum.

Qui fle&tit genua coram idolo proponens

fle&tere

j

adfruenda obligatio mortalis; nifi adigat certalex ,

U(]l

velratio convincens : fed in propofito non adeft

in ejus honorem per integram horam, cert? dice-

ü

certa lex, nec ratio convincens , ut patebit refpon-

turadorareidolum , etfideincepsnihil cogitetde

fione ad argnmenta: ergo&c. Quoad legem urge-

idoló : cur non idem fit de fimili intentione fle-

Ctente genua coram DEO , ergo fimiliter, qui &«

tur maximé fepe dictum c. Dolentes. quo per ver-

bum 4evoeté videtur fignificari attentio interna.

it verba precatoria proferre cum intentione ex

E

Sed fatetur ipfemet Suarcz cir.». 12. non poffe fir-

pliéita vel implicita orandi , vel petendi aliquidà

DEO,veré dicitur orare, eti poftea ad DEum y'el

imum argumentum defümi ex hoc capite: vix enim

K

promulgatum fuit , cüm nobiliffimi Canonifte ,

verba non attendat. — Ad 6; negatur antecedense

D

Quia illa ttia obligant, co modo, quo leges : €tg9,

Abbas, alii interpretati funt de devotione externa

lt

tantüm ; & fané conformiter textui : nam Cleri-

ut probes ex his enaíci obligationem lethiferam

iftam , debet pribs probari leges humanas poffe-

hir

ci contra quos lata eft ifta fanctio , memorantur ef-

D

fudiffe auditum ad indebitos fermofes , & in pro-

pr&cipere;& de facto pracipere iftam attentionerri

internam , & prohibere evagationes internas 5

Tj

Ximo eítfermo deillis folis ; eorzzsque fimilibus.

Alii cam Hoflienfi dixerunt eó adverbió devoré

deinde conceffo antecederite , negari potelt confe-

RPI

[

contineri folüm confilium, non preeceptum, quan-

quentia —Quando enim lex divina imperat orá«

doquidem Poszifex addit: quantumeis DEUS de-

tionem, imperat füb mortali attentam , ut infràdi-

!d

M

M

derit : quàm claufulam,fi velis habeti pro przcep-

cetur. . Huic legi divinz poteft fe accommodare

E

to , dcbebis afferere omnem poffibilem devotio-

Vovens , pcmitentiam injungens , vel flipeidio

hj

neir,attentionémque effe de pracepto rigidiffimo ,

conducens orátiones.

Et putat Gobàt s. 836.

d de fa&to reipsá fieri ; & teflans : eert? quando iü

Vr

hoc nemo fang mentis dixerit »: P neque tu.

l]

fat

"

——

"r

K

t

*

*

-

A

i

!

!

ïra& Appþnd. de 'Horilean..K Cap. II Se£l. 11, De attentiotte ia Horis Ca'"( 1 öf

j,"jäcr'b Tiibunali dujungo preces, intelligo. devotas

neceffarius eft ad honeftatem a&ós externí pfæ«

D

— "Wevitione interna: ficut & Bonacina d. 1. de Ho-

cepti , ut. fit actus virtutis & idoneus ad finems

duj

— li Canon. q. 3.p. 2. $. &.. Quàd veró etiam Ec-

fupernaturalem pracepti : atqui attentio Intetna

"w

clefía fic fe conformet legi diving prcipiendo Ho«

omninb etiam, requiritur àd hormeltam moralem

ld N.

. rás Canonicas , hoc ipfurn in controveríia elt.

Verz orationis & veri cultüs divini, fi non meta«

Q1j

?f

IV. Conclufio, Omnibus confidetatis , non po-

m

phyfich & fpeculativé ( ut fané fatis efficacitet

teft negari probabilem effe iftam Sententiam nega-

oftendunt rationes oppofite Sententiz ) faltera

T

tivàm , prout & probabilem cenfent Authores

practicé, & ut plurimüm : quia , qui non curantate

du

füprà nominati ,& valdé probabilem etiatu noíler

tentionem internam , cominunitef ita incutíes lus

M

Herinx Tra.4. de Relig. difp. 2. d. 4« n. 40. Ra-

dicre , luridé, fcurtiliter deblaterantfacra verba, ut

]

tio eft: Quia illa Sententia de moribus agens eft ve-

omnino cenfeantut moralitef evertere ; àc deflrue:

tl

té pfobabilis,quamä pluribus jám feculis in ho-

te etiam intentionem internam orandi ac colendi

diérnum diem tradiderunt permulti viri clariffimi

; diy

Deum , omnium confenfu moraliter 're'q.'u'ifitäm ad

etuditione , fapientià , pietate ; non levi ratione ac

veram| orationém : quomodo enim fyncere vult

onss, |

fundamento : & quidem petípe&tis argumentis

DEUM colere ; qui ne quidem cogitate vult de

d r

partis adverfz, nullo novo decreto Ecclefiz adver-

Deo, vel cultu Dei , imó qui fuis volüntariis, inütis

ldbl

fánte: atqui iceftin propofito : hanc enim nega-

libus , forté etiam noxiis evagationibusactu vult

pl

tiVam Sententiam tradiderunt tot DD. fuprà ao-

Deum offendere ; & de facto offendit falteni venia-

Dun

minati : ídque non levi rátione & fundamento: ut

liter ; & perfzpé etiam mortaliter: adeó , utintales

AT

vifüm N.L.c*IL. & certe perípectis argumentis

plané conveniat , quod ex D. Gregorio tefert & ap.

d

oppofitz Sententia,ut patet N. IIT. atque nullo no-

probát D. Thomas 2. 2.4.83. 4. 13« /llíus oratio-

vo pracepto Eccle(ie adverfante: adeóque ut. ne-

Md

nem Deus non Audit , cHi , Qid orat , non atténdit,

vtf

que in noviffimis propofitionibus prohibitis fub

Deindé qui alia; dum orat , tradtat ánimo,;" exponit

amp

Alexandro VII. Anno 1665. & 1666. & Innocen-

fe manife(to periculo committendi multos etrores

f

tio XL Anno 1679. hecSententia tacta (it.

ua-

turpes omittendo , tránsponendo , tranfiliendo ver-

li

ld

re hecSententia omninó poterit & debebit fervire

ba & verfus , & tandem defe&tu omnis devotionis ,

J

n

Confefatio , ut eam fecuto poenitenti abfolutio-

& fücci interni etiam omnimoda facillimze omifs

lus

nem nequaquàm neget: faltem quoufque experia-

fionis. Crede Confeffarifs expertis. Ergb po-

tur ejus praxin ipfi fieri noxiam. Scrupulofo ea

fito, qubd Ecclefi: tales actus internos pracipere

gt

[ üJmeM*

etiam ultró includanda erit , prout alibi monui.

poffit, rationabiliffimum ell, quód praecipiat atiens

Nihilominüs tamen quod fcripfi , fcripfi , & dico

tionem intefnam in perfolutione peníi Canonici;

um

]

Yutt h

' conftariter,

Quire meritó Navátrus cír.e. 14. de orat, aliisque

À

$. Hl

jcüi

pertiultis citatis Barbofa s. fapa dillum c.dclentes,

7 h[lüliü'

t

Ét ómino etiarn infeytd;

àc Gobat cir.d. 2.5.85 g. exillimant in eo capite per

jpe

56 I';M

Muinó probabilior; long? tutior , in praxi

adverbium omninó devor? fignificari devotionenia

O

omnimodis confülenda & urgenda, & mi-

internam , quz fola vera eft devotio ; & fine attens

um

n Ax*uæ

hi plané vera eít Sententià ffirmativa communior

tione mentis confiftere nequit * exterior auteri eff

DD. nimirüm in récitandis. Horis ( it&mque au-

tantüm fimulachrüm devotionis. . Et indé Cons -

W&'AW]& :

diendá, & maxime celebrándá Mifsá ) fub mortali

firáatur: quia Concilium illis prioribus verbis:

wond

tequiri aliquam attenttónem internàm. — lta do- -

$

$

"a

Hac & fimilia [ub pana [ujpenfionia inhibentes

cent D. Thomas a 4. d. 15. d« 4« &. 2.. Sotid . Ca»

jamfatis imperavitdevotionem externam, düm»

ygüm

i

nans

d

jetanmi Navarrus de Orat. c.33, m 18« Et ple-

proliibuit actiones repugnántes ; ergo illam folam

tíque Patres Societatis, & nominatim ante ornes

externám devotionem tion iterató pracipit fequeas

tt*

vinsi

.....

adeo feri» Suarez fiepe eit. L. 4. de Orat d Horss

ügraviffiniopracepto j 4t4i

Officium per-

| ogi

Canon.c, 26. ut pronuntiet éam Sententiám eífe-

folvaiur (Iadios? paviter ac dedote;

E

r

entiom

imoraliter certari, & o

uan

ppofitam pacticé imiproba-

- l. Confirmatürà priori.

*

do Diris ipfe 78

l er, qï!i-'

bilem. Leffius /. a.

de Xafl.e. 37. . 63. Layman:

jüre naturali ; vel pofitivo obligante füb imortali

g o

l. 4«trall. v. ,

f* Fagundez de preceptis Écclefiá

pr&ciperet aliquam orationem ( v.g. ipfas Horas

ydi df

IZ 2.6,"]. ahx'q,p

j Dor

lurimi: quorum Cathalogum te-

Canonicas ) utique praciperet orationemi àtteri-

xuant bonacina de Horis Caz. d. $d. 3« prop. 2.9. 2.

tam , ut fub mortali tequiratur attentio interna , uti

qui

Diana p. 2. tral. 3. refol. 2. Barbofa én c. "Dolex-

bené docent Valentia;Suarez ; Leffius fupra citt. à-

lg^

EY

d de celebr. Mif Et 32 norinans Afcanius Tam«

lisque aitatis ; Sanchez. /. ?. Coufil; «Mszal. v. 2.

1 lelblk

b

ERN

dub.à8.2.8. Et auderésne tü dicete huic prae

utinus de ure Abbarum top, 2 di[p. i

:

^

Q. que[ita

us

2.5.2. alii Et

tnordicüs etiami nofter Marchant

tepto Divino fatisfieri oratioie; vel potilis b'átetás

"d

?.fl.b(lldl.' p.' 3. tf'd&.'

2.p.2. .tit. )s /&&. 4 qüi/h I:

tione , continuis voluntatiis evagatiosibus qüibüsa

"

Ub

ác probabiliorem judic

4

5

libetlurida, (qualida;torpida? Quód f ergofit alia

(

t HetinX eif; »4n. 48

doftàtionein ; feü culs

Gobat cít. »um. 838.

quod jus divinum obligans a

Pel'

( o2

Il Fundamentum oppofitum eft — Quia lon-

tum divinum de fe tártien iid

etetminatum y & de-

r

fj

]

8& vetiüseft, Ecclefiam indire&te &t concomitan-

terminandum a Ecclefia quoad modum & tempus ;

5

u

ter poffe pracipere a&us intertos

» qui fpectant ad

utique, ipfum ]

us divinum uc'fié determinatütü

iubitantiam phyficam & morale

m actuüm exter«

ab Ecclefia adhuce obligabit fub iortalisad devos

norum präz::e

ptotum , féü quoties A&tus internus

tionem & attentionem internáfn ; atqui Ecckcfia

"D

Paxs 1

qll

j

« D& SACRAM;

o

M

! Íub

b

us

F.

&

Y

*

$

L

?

L

.:

1

oris Qan

5. L, 53» il de attehetionie i

io6 Tradi. Aþpfmï de Horis Can. €o

h.

ioenit

H

jué qucà D eUs

i

[

ehtid pracipiens foís Mi-

tere iximus füperiüs.

iub pr.æ/cjepto illo obedi

Ecc

iei

)jcàí

ullo capate conitat.

I

iicas tanquatn veram 9ra-

ia plus requirat , eX i

L:

hiftris , ut Horas Cano:

- ]i. Non ergo necellaria eít atte

xtio alià vel i;,m; $i

tionem & cultum divinum ;

fiudisie celebrent G

r

& deterrhinatrix juris

teralis , vel fpiritualis f

«prä cxplicatas Q üt contrd

devote , e[trnera executrix ,

Valentiam; Ant. Molinam, & alios a

pud 5üarez

O , & fatisfaciendó

Go-

7

divini natüralis de colendo DE

ciutn factis : utrüms

l. 3. de Orat: cap. 4 9- 14:

*

x communi docet.

fundationibus ad divinum O

1

Et rati

o manifefta eft.in indo»

batezr. tism. 837-

que enim eft juris náturalis ;

hoc jaftitize;illud Re-

maximé Monialibüs; qui fine

llad faitern. indireQie:

&is , & illitetatis ;

uSl

ligiont

$: érgo præceptum i

ünt,& veré orant attentio-

& vilegis

divinzlatentis fic ab E«c

lefiá determi-

dubio pr&cepto fatisfaci

hie fuperficiali ad verba

5

& iinplicita faltem ad f-

qi

natz, veré obligat fub

peccato, & quidem in mate-

fo advertunt -

Qu

.Dàáto ergó attentio-

bem Deuni , düm intendunt ; eóque ip

tiagraviffim

a, Íub morrali.

lere -

at

(fe de fübítantia orationis cu-

áliq

uo modo, fe eá actione & recitatione co

n

pem internam non e€

Deum, & oráre : imó tanta

fgpe eítfententiarum .

nes oppofitae Senten-

f

jusvis (ut bene fuadent ratio

divini Officii profundita

s,ut earumfenfus & mys -

tiz ) non tamen fequeretur, non effe de fubftantid

unde etiam dodà .

It

ftetia vix doctiffimis pateant :

hujus orationis precepte.

nt: tüm quia neces ,

M

Gta Sententia, &

éamattentionemlicite omistu

i

79

iV. Conclufie. Sit ergo oppo

fatia non eft, tàm he nimia ill

amancat probabilis fpeculative. H

anc ego ofüni-

4

a attentio cagu-t grá

.:*; :

H

h

!

vet , vel laedat.

nó veram judicio praice. Nam veram ofatios

u

n x

:

vetus DEI cultus, cüm fincera irnten-

IIl; Necobftat, q

öd in'fæpxe di&to C?s;zbr';e d()

nem, qua fit

X

üt (;ïcx*ici divis-

& colendi Deum , ac religiofum cum

leniés tam diftriclé pazcipiatur ,

tioneorandi

*

num Officium, quastzm eis Deis

&

dederi: flindtote. .

s

DEO colloquium con

'fi[)[,c:c pofïc absque omni

dicit. pracif

delebrent ac d&vote, " INemo enii

attentione interna in

homine,qui voluntarié diftra-

& devotios

(ub mortali tantámattentionem animi

X

&us circa objecta quecunque , etiam mala , rie qui-

ante gratia divina aice

n-

À

dem vult cogitare de DEO,non patiar mihi perfua-

nem , d qbantam quis juv

Ít

:

dere poffet; alioquin non pofíe

nt Confeffarii ; ni

deriinazternum. — Repugnat enim in S. Scriptura

forté de uno ex fnille , pradenter j

üdicare ; qmij;"'.;'-

"

M

g

op

timé fundatus fenfus SS. Patrum ac piorum om-

die in

eeitatioBe

&t

nium.

' Audi os aureuga. D. Joari. Chryfoft. bom.

non pcccäükt,mortalitcr quotk

l

vini Officii : ergó illa claufula,

quamäm £25, 4X

?VSA

.559. ad populum AAntioch. in

hacomninó verba dit-

"

lio-5Ca

(

C

inots

l

($ venia dabiiur

dederit , debet haberi p

roífneroconmi

ferentem: Queenim excn[atio

l

amico logquentes,

ad[umut animo ,

tatione ad meliüs effe.

Sané judicc Gobat lec. ££

lu

wobis , fj enm

fciali non alcendic a& if

hibemus , cum DEO verà tollo-

ui ab attentione fuper

á

v

n

cca-

W

meniemque ad

teralem vel fpiritualem , non vi

1

h

detur inagis p

quentes Animo.

in r-'elnu indignts peregrinamur $

4 2

10

d inrpis e[fe pecgrinatio illa

re , quàm is , qui orat tri

Áve Matia j cmxi» faci

i

pa[m'rque

tam fada ,

TM

poffet orarc qüatuor , ve] quinqu*

mentis .

at duplicis [celerss feu letbalis culpe la-

IV. Omuiüm taten confeníu ,

optima & con- Ns j

D

bem baberet 5 &

natm verbi causá , cogitati ,optati-

d verbo-

fültiffima eft illa attentio vel liueralis

ICIHI

gue finp

ri feu bomicidii, alteram infighis injuriæï

l "i.pi',ifiï.u'.lüäxü, '

Tiior

Pfalmi , [acrad, Scriptura

tum & fententarum fenfum , V€

quá divina preces ,

teria ;

affectus &

lio

Deum , fenfus myfticos ; uy!

P

Tient

yerba , tun aj?c'izfnmr; Hà&cSan&us, fancte &

,

jarate piz 1;13*:5&&,,

,

Vcrifïïmä.

& multómagis, quàm alte dii

Cum. eni

m. ditict-

diy

tiones voluntarie affumpta.

l

^ $. TIL.

G

rel

iiy attendere ad i0dà ,

debj

jalis cum iatenitóné orandi c

je & crudum valdé fit tam

eo, quód mefis -

fime

Saltm fuperfic

colendi DEUM;)

yeibavel Deum orandgm , absque

z

1

Wa

aliqua circa verba ; vel D

eum mecda

litetuz -& cogi-

A

D implendum totum praceptum Horarum

maxime. eft

r

'ni

tet: ideo do&ioribus coníulenda

M

$o I;A

Canonicarum fufficit] attenuo. fuperficialis

tentio cominod

a htteralis vel fpiritualis: timpire

üd verba tit& proferenda , cum pià illà intentione

tioribus autem Vei tudioribus ;

& inaximéin igno-

orandi & colendi Deum , ut nimirüum quis morali-

d

to idiomate recitantibüs Mon

ialibus &onfultuma.

ter advertat fe debité ornnia pronuntiare fecundüm

divinas &

T

elt affümere pias meditationes circa res

3li

pre

fcriptam verborum formam , ne error aliquis

el fefto die

ando , transponendo

maximé circa mylleria tali tempore v

«

0f

contingat ; omittendo , mutil

celebrata .

D

atqui omni te

mpore circa m

yfleria

( cujus erroris, quia majus periculum eft , cumquis

diftributa & repiaíens

fmn

Paffionis Chzitti per Horas

memoriter recitat , ideo fpecialis indulgentia con-

.iü Mátutino ;

fub piimo nodurno .

Qu

ceffze funt à Ponificibus ; totum Officium ex libró

tata. €.g

orationem

Chrifti in horto ; fudoré

m. fangui-

&Voþ

recitantibus ) Ita communiffima DD. apud citatos ,

Cll(u,r,s

&eum : füb fetundo ; capti

vitatem , deducuo- .

contrapaucosinfranominandos. — Ratio eft : quia

ud Cai-.

ïmmbu

nemm þ';imö a

d Annam : füb tertio ,gefta ap

attentio hzc fuperficialis cum dicia pia intentione

.

*

& affli

Giones

llllng )

facit orationem períc&lam quoad fubílanuam ,

pham

fub Laudibüs, illufiones

no&isillius. AdPrimam , geftaapu

d Pilatum && :

[frq&a

DEOdjue pergratam , ut pa

tet in Monialibus & 3-

éefn, COrOnd- :

Herodem:

à Tettiam; üageïlatitm

i

m

liisHoras ignoto idiomate p

fallenübus. — Etqui

; Crucis ba-

m&m

ita religiosé cum pia DEum colendi & orandi in-

tioncm,p;æäïcn'-;ationbm; Ad Sextam

[2n

k aha) (

tentione attendit ad verba , eo ipfo ctiam implicite

julatiónem , etucifixionem , clevation

Nonam,feptem verba ; agonia

m ,morte

m Cbrt i

Q hllt

faltem & virtaliter attendit etiam ad ipfum Deum

cnem de cru

Ad V efperas;transfixionem , depofit

g

"

u (

fmm orauonis, guod ad veram orauonem fuffiz

E.

d

4

—— Srad, dippend, De Haf;s: Can. Cap. ll.

Seäï.,Il.'De Zttentiane in Horis Can., 1(317

6

.€ein finum Matris. . Ad Completorium , fepul-

p negligitmcntem revocare, & crafsà ac fupiná

Ye

turam.. Tenta modó , docebit unGlio etiam Íen-

OL ]

negligentiá. permittit fe diflra&ionibus evagari.

L )

tentiarum fenfum fimul.

Nam & his deeft devotio interior, & ubique ne-

Pglchrä obíervare , ex-

A

pertis crede.

V

gligentia craffahabetür pro actu voluntario , ideó-

Ita commu-

J

$. IV.

que in materia fufficiente , mortalis.

d

nis DD. noftrz Seütentiz , ac ipfe Gobat ». 840.

Saltem virtualter cqnti)zwta. ;

IIl. Contrà veró tunc folüm peccari mortali-86

ul

Ine omni dubio vel controveríia , non requiri-

!

Ü

N

ter, quando quis datá operá , ex propofito, ex indu-

;zmä&-

tur attentio actualis femper durans, ut fcilicet

Ítria, fciens & volens mente evagatur; non item

quis per totum Officium recitandum attendat a-

al

quando folüm ex fupina negligentia permittit ani-

&u femper ad omnia verba , vel DEUM ; imó hzc

o d

attentio .continua ob naturalem . mobilitatem &

mum evagari & abripi ad objecla impertinentia,

docent Cajetanus v. Hore Ca». ». 11. Emmanucl

tenia

initabilitatem mentis humane naturaliter vix pof-

Sa. eodem v. n. 19. Sanchez/. 7. Confil. AMoral. c. 2.

üs&fi;

fibilis efet, ideóque füb humano pracepto cade-

am i

dub. 28. cósque fecutus Leander d. 4.4. 44. — Ra-

re non poteft, fed omnium confeníu fufficit , quód

tionem dant S« ? Sancbez. : quod licét in aliis ma-

ia 1

intentio femel habita virtualiter & moraliter per-

teriis negligentia fupina aequiparetur voluntario ;

put p

Teveret , ut nimirum voluntarié quis nunquam cef-

Íet attendere per. voluntarias diftractiones vel eva-

in hac tamen non zquiparari , €ó , quód aiioquin

nimis multi orirentur Ícrupuli. Sic illi. Sed ego

ytit d

gationes mentis ad. alia objecta. vel a&tiones aut

i. d

cum Gobat . t 4O. z» fixe , minime affentior.

I l-

occupationes cum oratione incompoffibiles : adeó,

fuper füb peccato mortali prohiberi ab Eccle(ia

Hms

ut lic&t quis naturali infirmitate evagetur non»

dolüm ditraCtiones , que caufantur. per actiones

u

patvo fpatio , tamen advertens fuas evagationes

externas , fuápte naturá incompatibiles cum atten-

Í ii

/

mox reliilens , vel difplicentid habità mentem ad

tione interaa, diferté docet Sotus apud Gobat ;-

orationem revocet, vel revocaáre conetur.

Nam

desa vum. 8 41. probabile cenfentem, eó quod illae

ut advertunt AVaverrus , Suavez,, Layman cit. alii

Íolz indirecté prohibeantur ab Ecclefia dire4té

paífim , non rarb accidit, ut diltradio omnino in-

prohibente diflractiones externas,& fic fatisfiat con-

voluntaria períeveret notabili tempore Horarum

texrui & feníui cap. doleures, Quare fi fervatá ex-

£, Ui

fine omni culpa.

Tamdiu ergo attentio virtualis

ternà attentione & exclu(ione externorum actuuin

)

habetur, & perí:verat, quamdiu aliquis involunta-

incompatibilium cum oratione & attentione in-

rié diftractus e(L, & manet , om nísque culpa aberit.

terna, folüm interiüis evageris , non peccabis mor-

d

Imó fecundüm aliquos mox infrà nominandos,

tdliter fecundüm hanc Sententiam , fpeculativé qui-

etiam tunc , quando quis voluntarié quidem , at»

dem probabilem , fed vix differentem à Seatentia

non dedità operà evagatur.

qun w

oppofíia nullam internam attentionem fub mor-

8;. Il Peccant ergo. omnino mortaliter, quicun- -

talirequirente. — Quzefo co

gita: Probabilius'& ve-

!

"

que intra recitandas Horas Canonicas per notabile *

rius eft , quod fequitur.

tempus (quale nimirum fufficeret ad omilionem

'ix'c'iüi'l

IV. Si int:r recitandum delibetaté

quidem fo-87.

l

mortalem , aut certé pauló aimpliüs juxta d;cenda

dw.iixs «

j

fuo loco infrà) omnino voiuntarie diftracti ma-

veas alienas copitationes , attamen non advertas,

NV

te per illas plané deficere ab attentione intetna re-

nent cogitationibus vel occupationibus mentis'à

j

quifita, meritó excularis à mortàli.

Ità poft Caje-

divino cultu & oratione omnino alieais , fic ut ad

debitam prolationem verborum , vel DEUM mi-

tanum, Sotüm , Armillam, Navarrum , Suarez ;

lr d

aliósque doctos, Sanchez eit. /, 7. Confil. Moral.

l

nimé atendant, / Sic DD. omnes pro noftta Sen-

^j

quos

€. 28. n. 1. Filintius , Bonacina, Leander apud

tentia citati, &rationibus datis$.2. — Obvize fünt

U:&'

Gobat. cit. . 840. confentientem. Ratio eft: quia

xm'e )

horribiles fententiz Patrum. D. Chryfoftomum

ibidem in fineaudiiti. Idque verum eít; five diftra-

ei, qui non advertit fe ab oratione dittrahi , poteft

quidem ipía evagatio & inhfio in alienis co

zitd-

&iones ille & evagationes mentis fint voluntarize

i

5

10 in

gt

dire&ie, dum quis fcilicet deliberaté ex

tionibus effe voluntaria, in quantum eft inhze

&onh,l»

propofito

illis: at poteft tamen etiam effe involuntaria, in

non valt attendere , fed datá operá & ft

udio vult

eg Qf

i

l?

quantum per eam homo avertitur ab oratione &

alia cogitare, vel agere à divino cultu & divino

Val pfh

Officio aliena vel contraria, fecundüm omnes : five

attentione ad rem , quam debet attendere. — Cer-

tum enim eít, poffe hec duo feparari, ideóque»

"L

fint voluntariz indirecté in caufa pofitiva, ut dum

eorum conjun&tio non cenfebitur tibi eífe volun-

Is "f':,

quis ante vel intra divinumOfficium ipfemet fciens

& volens dat caufam diítractionibus neceffario fe-

taria, nifi agnofcas , & advertas, te per illas cogita-

tiones deficere ab attentione debira , quod valde

TM

d

cuturis : utpote qui immediate à lufu, confabula-

p

notandum pro confcientiofis. — Addo breviter do-

UMT

tionibus, aliísve negotiis , abíque omni prapara-

(l

Dd

tone vel colledione mentis neceffario manfürae

cumenta aliqua practica profutura partim omni-

gv

lwü«l

bus, partim maximeé fcrupulo(is. 1. Modó quis

diftracz ad Officiuin properat : qui intra Officium

14

j

inceperit Horam cum intentione orandi debire,

0

divinum , actionem vel occupationem divino cul-

quoties dedità operà mentem non divertit , lica

j

tui & orationi repugnantem affumit , uti funt le

Cru;[)

E

per totam orationem diftractus , noón peccat mor-

te alia, confabulari &c. de quibus $. 1.

Sive deni-

que fint vo

taliter , ita multos afferens Sanchez 1. . Copfjl, n

jot

(j

ariz negativé folüm: ut dum quis

ral.c. 2. dub. 28.num. 10. loquentes de omnibus

j

' intra divinu

AC

;

fficium advertens íe mente diürg-

Gobat tamen czt. z. 14.j. meritó intelli

gi; de fcru-

ja,

[

Q3

pulofo,

s

»

»

l

108 7rdä. Apänd DeAHorz's Gan. Cap. 11, Se£l H Dcättmtz'on& in Ha-rix"Gää; :

2. Dummo-

&os fuiffe , obligantur Horas , vel partes notab

iles

k

Apuïofo,K &quoväs folito tecit

are pie.

.

N'A

am pro difpellen-

fic voluntarie diltractas repetere füb mortali. — la

dó adhibeas mediocrem diligenti

jl

dis diftractionibus te vexantibus, & i

ion fupinà &

.

communiter DD. noftre Sententia , ac pluribus ci-

s excufatus

tatis Navarrus De Horis Caz. £. 26« 9. 31« Suarez

if

crafsà negligenti

te evagati finas, eri

r

Ipfe , nec Ecclefia plusà

fuprà ,

aliipaffim. — Ratio eft : quia talisnon fatis-

apud DEUM

,Ham neque

, quoad fubítantiam ,. cüm non ora-

hi

te requirit.

Sanchez £bid. . 13. polt Navarrum

facit pracepto

verit veré, juxta dicta $. 2.

At,inquies. Ergo,

t

&t alios meritó non re

ftringentes ad folos fcrupu-

-

tenebor reftitue-

lofos.

3. Quin imo abs

5l

ue culpa poterit admit-

fi non repetam ego "beneficiatus,

gm

re frudus ? contrà pauló ante dicta, — Negatur

ti aliqua brevis eva

gatio mentis ad refocillandum

cerebrum vel cor.

[dem ibidem v. (O. polt Ger-

confeq

uentia : quia obligatio reftitutionis fructu-

ffas , feu non recitatas Horas;

fonem. Idémque cenfet Suarez ipfe /. 4. 4e Ho-

uim/eft propter omi

j

obligatio autem repet

itionis elt propter male reci-

ris, c. 24. fn fine. i interrumpendo Horam breviter

d fubítantiam pracepti,

tatas Horas infufficienter a

aliquid annotes , vel fatnulo mandes ad quietandam

mentem turbatam. & follicitam , ne oblivifcaris.

& non propter omiifas : alio

quin non effet öþïiga:

E

tio repetitionis, fed perfolutionis.-

4. Quamdiu fcrupulofo evidenter non conftat,

nflet ita volun-98 -

quod mataverit propofitum recitandi attent* , vel

IlL- Dixi tamen: //70ffes crtó c

5

tarie diftrattos feiffe

£

Qu

Nam in

dubio , & pro

[

advertens , fciens, volens inhaferit cogitationibus

b omnibus admittitur Regyula

D)

fcrupulofis pafíim a

plané alienis inter recitandum divinum penfum,

finuata.

Qutie(tcunque quis m -

credere poteü » fe fuz obligationi fecilfe fatis. Sua-

generalis faprà in

potefl certo affi

YHLAYS ,

? volantarie , deliberate ,& —

rez cit. l. 4.c. 26. n. 20. Gobat ». 44.. Ex com-

muni DD. in materia de confcientia Icrupulofa.

eum pleno confe

n[n diflrattuns foffe m Officio , vel

notabili ejes parte

( aut etiam cx diftractione ali»

5.,25;:'4 tandem de Reflitutione ci repetitione

quid omifife ,

de quo tamen pollea ) mon tenetur

£

Horarum di[Iralé recitatarum ?

/

Amere [e pracepto fa-

X

Lericus Beneficiatus, qui cum voluntariis

aliquid repetere, fz4 pote[t pr s

gaL 4

tisfeciff. Ratio el

l: quia in ejus

modi maxime du--

perpctuisdi&ra&ionibus tecitat Horas Ca-

biis melior eít con

ditio poffidentis fuam liberta-

h

nonicas, etíi in noftra veriori Sententia peccárit

axime in przceptis Ecclefize piz ?

Wa-

mortaliter, modó tamen integré, & cum pia DEum

tem , idque m

ttis, qua non cenfetur

velle fuos obligare cum tan-

colendi'ac orandi intentione recitet , ad nullam ob-

iüs fac,ere' E

tis anxietati

bus.Uads talem etiam mel

ligatur reftitutionem fructaum. — Ita contra Sua-

,ad vitandas ejusmodi anxietit:s ac

rez ci^. c. 16. aliósque plures citantes Sanchez eir.

non ICP'CUI"

fcrupulos, ex Bin

sfeldio te&t& monet Layni. l»c. eit.

l.. 7. cap. 3. dub. 30. Barbofam in vap. Dolentes.

em nihil teneri re-or

Communior & long? probabilior ac omnino tuta

IV. Infuper fivapliciter tai

I

petere , apu

d Navarrum cit.

- docent. Hollienfts;

lJ

Sententia DD. D. /4ntowinms , Hoflienfis, AMajor ,

!

anes Medina, quibus trium-

D. Antoninus & Jo:

Ger[on , Corduba, AMedina, Sotus , Teletus , pluréi-

hzrere ceníet Gobat, f/epe cit.

ue citantes Navarrus de eratione c. 1O. 9. 3 . Lay-

viris te tuto poil'c ad

bat cít. s. 845.

difp. 2. Triga n. 843-

- Ratio eit: quia talis adhuc

man l. 4. tratl, 1. cap. f. n 10. Go

de recitatione Horarum,

explevit fubftantiam tegis

|

Ratio optima eil: quia leges odiofz , prafertim

& folüm defecit in mod

o recitandi a

ttenté , ad ct-

ceaales , non funt extendenda ultra proprietatem

ionem te nullum jus co-

jus legis iterandam explet

;

|

verborum , fed potiüs intra eandem proprietatem

ddens id verum effe , ett -

reítringenda , juxra plurimas leges , & textus furis,

it, ait Gobat : ibidem C

f;

tuas dillractiones culpabile

s agnoícens dixifles:

[/

quos congert Gobat C/ypeo Ciement. Jad. p. Y.

'volo , promitto, oU*

nelo valere banc recitationem ,

[

Setl. 4. & g. atqui facri Canones pracipieates re-

o me denuo dicere totum )

Idipfum q

uoad Benett

ftizationem fructuam ob neglectum penfum Ca-

'etfi non exprimab -

ciatos in Choro perfolventes ,

nonicum expreíse folüm loquuntur de »o» reci-

it.c. f.m. x d. in -

14nte , non dicente ,0mittente velintermittente , üt

'tamen claré infinuat Layman

st : ubi bene advertit,

difcrimen effe inter coniel-

omnis fatebitur , quilegit vetba Concilii Lateran.

.!.E

fionem annua

m fcienter invalidé factam, qua nu-

füb LeoneX. feff. g. S. flatuimus. & BullamPij V.

lum omnino fructum hab

et ab Ecclefia intentums

ftiüm

ex proximo , apud Navarrum c. 25. /Man. n. I52.

fen

& ideo neceffario repeten

da eft ; & inter cantum —

Contrà veró Canones pracipientes attentionem

fpohdet :nam il

Til

inHoris, nullam faciunt reftitutionis mentionem.

P

ublicum , cui privata recitatio 1e

j

.externeé

cum decore fiat, non caret omn

ifruclu &.

«

Certé autem improprie , imó inepté diceres, illum

- Certé Ecclefia non fine itU- —

* dif

non tecitá(fe , vel omififfe Officium divinum, qui

intentione Ecclefiz.

ue inftrumenta -

lr

tecitavit cum diftractionibus voluntariis : quomo-

&u colit DEUM per organa ; aliáq

Mufica: quorum inftar

ad minimu

m fe habebunt

lmc

do enim dicis tecitáffe diftracte, f so» recitavit , fi

0f

emifit ,intermifit : ergo &c.

Adde , quod obliga-

illi cum voluntariis qui

dem diftra&tionibus intet-

s

ün d

tio reftitutionis non fit imponenda maximé à Con-

nis,, externà tamen. debità compofitione

W

pfallentes ,

& recitantes Horas ac laudes 9*

»

feffario , nifi cogat indubitata veritas , ut poft Graf-

de emolumentum Eccleftz , ul«

lul

'fium & Polancum bene probat Gobat. lee, cít.

Magnum enim in

tós divini, adificationis populi &c.

Ego proba-

LT

II Iidem tamen beneficiati, omnésque divino

L 9[ GO

.. Officio adftri&i , qui ita luridé cum voluntariis di-

biliffimum judico, h

anc Sententiam fervire po!e

*

lus

ftractionibus totum , vel notabilem partem recitá-

Confeffario , ut taliter recitantes non urgeat &

runt, íi poftea certó conílet ita voluntarié diítra-

ment , !6

W.

petitïox1cm Horarum : prafertim fi affir

eqf.n '

Y

N

i

74

-

»

v

mgï Append. De Horis £an, Cap. Il Secf. AL Que lnteoritas fervanda Horis, 1 09

od

fequi dpp(;fïtam Sententiam probabilem; nimi-

omilfionis.

At tenebórne neceffarió in conlef-

h

Jutai

rum fub mortali non tequiri attentionem internam

fione explicare , me omififfe totum Officium di-

in Horis , ut$. 1. infine monui. | Et hactenus uti-

vinum? R. teneberis in communiori & vetiori

YO

[

que fatis de prima conditione recitandi Horas De-

Sententia circumffantias notabiliter aggravantes

1

veré, Sequiturtandem explicanda altera conditio

m

neceffárió effe explicandas iu Confzffione : non

. findiose , que fimiliter duo involvit in Refolutio-

autem teueberis in- Sententia probabili oppofitá,

i, ,

y dl

ne expreffa, fcilicet 4uoad materiam integrà , d

fed füfficeret dicere, peccavi mortaliter omiffione

N

35

da ?7'??4 fermam (i:ä, ordinaté d« fit ergo.

'divini Officii Lugo de Penit. d. 26. n. r47. Diana

t n

p. 2« tr. 12.v6[0l.23..— Nam totalitas eff tantüm

OSECTIO L.

st

eircumílantia aggravans inter eaudem fpeciem.

er N

Qualis 1

[/

t

tegritas materie fervanda in

Suppofito femper, quàd füb una volitione nun-

N

m ts

recitandis Horis?

quam revocatà totum Officium omiferis. " Secüs

eílet, fi difparatis & innovatis intentionibus feu

efftas

SUMMARIU M.

€2, Omirtens omnes Horas culpaliliter , probabilitss Mnum

' volitionibus totum Officium omitias ; vel plures

t4ntium cotumittit peccatum mortale.

?

t itità

Horas. | Ut fi voluntarié cmifsá unängä,Matu-

19o, 0

93. Gua cen[eatur pars notabilis (ufficiens ad martaled t

tino v. g. poftea poenitens proponeres recitare re-

. 944 Qua nen notabilis ?

Aiquas, eásque rurfus voluntarié omittens , non cft

titr -

:95, -4d culpam perinde

eft, (ive p)m netabilis in eadem Hora

*

dubium fore diftincta peccata ratione voluntatis

n

omittatur , [ivein diver[is,

kird

96 Qui omifit partem. notabilem , non tenetur alzero die

diftinctz, ideóque diftinct? exponenda in Confef-

Jubplere

*

fione, Ex communi doctrina in materia

i

de pecca-

iOf

97- Quid de dubitate , an omiferit aliquid , necn

e?

(hacias

tis, eorümque diftinctione.

H

98, 4in occupatus circa alia ad Chorum [peHlantia » teneatur

IL. Etiam omittens. notabilem 'þartem'QBïyciig*;

)wint

- repetere

N

799. Qua [oloorgano , velalio in(irium

mia- þgrfma;;t » 4b aliis

divini peccat mortaliter circa controverfiam. No-

í ,y«:p»þ-

fumijsà dici debemt.

tabilis autem pars fufficiens ad omiffionem morta«

jmntel

lem recté ftatuitur una Hor

!

309. Quàm diffintl? debeant omnia pronuntiari , f

qualiter

à minor, aliáque pars

f

in boc defeuofi peccent ?. U(que ad n, 104.

&quivalens.

Ita ( contra. Caramuel.

Marchi-

m

Xo4. Qualiter pojfít , &

5

Jocis ?

4:5:0: dici Officium eum fücio , usl

num, alios Recentiores negantes & plüs tequirene

Afe- um

tes,nimirum quartam partem , vel tertiam totius

as facet

1O6. Recitans cuta focio , -uel Choro ,

fub mortali özlx;ggmr

attendere ad illum.

Officii) omnino communis DD. & tefte Suarez

eta

YC7. Site attendente , altev non attendat ,26 Bon audiat, nec

l. 4. deorat. e. $ . m. ;

$ Omnes. Intellige, fuo

*Tfm' h

erandi intentionem babeat (be. tu adbuc [atisfacis,

tempore. — Et 24. recitat Diana

9. 6. tr. 6, vefol. G.

jj et

108. Qualiter Canonici fe in Choro habere debeant,

X10. Recitans [olus . quÀtDo aliÁ yoce uti debsae 0

Leffius , a.'c. 1. dubio 9. Bonacina 47/5. de Ho-

K HUHIE'J'

AII. Quantim Ualeat privilsgium à Leone X. datum FF,

ris Canon. q. j. propof. 1. 'Tamburinus l, &. Decal.

Minoribus perjoluendi Horas mentaliter t

AA

i

-

j t

€. fo 5- 2.*. I k.alii

fricitandi. Ratio eft: quia

j n

RESOLUTIO V. SPECIALIS.

jis t

licét una Hora minor, Nona v. g. vel completo.

Ore (ub mortali vecitande [unt integre , id

rium refpe&tu totius Officii non videatur notabilis

g

.H

-eft , nibil notabile omittendo ; aut omiffam

pars, attamen fecundüm fe fumpta, & fpeclato fi-

mit, al

. quid notabile,eàdem die faptlendo : omnia difliztle

ne Ecclefiz ; que prxcipiendo voluit, ut à Clericis,

ylun

enuntiando : aut pronuntiantem. focium., vel alte-

fingulis ftatis diei Horis peculiaris cultus , & ratio.

a

vam Chorum attendendo ; quoad vocem vel cag.

ne particularis myfterii DEO offeratur * à quo fine

d

tum obligationi fAtisfaciendo.

Ita communiter

notabiliter deficit, qui ünam etiam Hotam mino«

: W,i[u,ä

rem , Laudes integras, integrum Nocturnum , ali-

9mnes, ut patebit explicatione folità,

| qunäd J

!

ámve fimilem. equivalentem pártem omittit , oti«

f af

nino cenferi debet pars notabilis.

Nibil notabil

e

.0mittmd0. *

Quin Szarez, s

[ U"'X

Reginaldus, Efcobar, Diana

& I, tra&il 2. 73/&1;41-

m Um, qui culpabiliter omittit integrum: Of-

volunt fufficere ad mortale , fi

TM

& ficium divinum,, peccare morcaliter, om-

in parvis Hotis me«

dam: Dd

dia pars , at in reliquis tantum , quantum dquiva«

nium fenfus & confenfus eít : quoad numerum ta-

ld

41

let uniintegre Horz, omittatur. ltem noxz le-

x n

men peccati , duplex eft modus dicendi. Cajetans,

Tolerus , alii cum Leffio l. ;.c. 37. ». 3. volunt tot

thalis damnat Suarez cir. omittentem integrum

[ Oïldcl j

Noctutnum., Efcobar. tra&. f. examine G. ». f9.

effe pracepta diítinéta, & confeque

nter tot pecca-

t om.

ta diftincta in Confeffione numeran

da , quot funt,

omittentem quatuor Pfalmos longiores, vel tres

j 9^

Lectiones cum Refponforüs. Layman . z. tra&.

. & omittuntur Horz , nimirum fep

tem. — Alii au-

4» €. 19. 7. 6. omittentem novem lectiones.

An

Q

jl

tem communiüs & vero(imiliüs dicunt ; totüm

ak

ub

tuetiam omittentem Vefperas Sabbathi fancli?

U

Officium precipi unico pracepto , ac proinde uni-

jl

. «um effe peccatum mortale omittere totum Offi-

meritó negat tantam culpam Tamburinus g. c, g.

j

$.2.»uti. 1. cüm fit tam exigue partis omiffio,

jpr

£ium, etfi graviüs fübflantialiter , ut

ex fe patet.

"

aK

il

Sylve[ler, Navarrus , Suarez, , Vafa

uezi Bonacina,

dies tam ltus, pracefferítque tam

Vlon/gum Offi-

cum, ait Gobat s,609.. —

j EEJC

alii paffim cum T'amburino. l. 2. Decal. c, f. $. 3.

j

. Contta ergo minüs, quàm integra Hot

(

9. 9. Gobat, Ratioeít: quiaex inftituto Ecclefiz'

minor , non erit pars notabilis & füfficiens ad o-

th

N

emnes Horze unum Officium com

plent, tanquam

miffionem mortalem , adeó; ut nifi omittat plus

u[ 53'

"

fmemvformale objectum unius

äcþiti ; & unius

quàm dimidium Hota minoris , feu quantum no-

La

O 3

; tabili-

"

L

*

;

e& ili, Qu iutegritas F;'vanda in H&ri;f

I lö dracdl, Append. De Hori.;' Car, Cap. 17 $

B

[!

orem ,'non fis

Congregationem declarä(f&, teneri repetere, vel -

tabiliter non adzquat Horam min

Sic . Bonacinas

dicere privatim , qui interfuerunt quidem procef-

fi

condemnandus peccati nà

ortàális.

At certé hac declaratio

Marchant 7rzbam.. p. 2-

fioni , at non cecinerunt.

D

Lcffius , Tambuvinus cit.

ii

tv & tit. 3. fe. 2.9. 3. Cafiro -

Palaus , Tiberins,

!

non fervatur in Gerzmania. lNotent tgmen Reli-

I I. COI

afentientem .&

1;1

Bosartius apud Gobat. .. 6

giofmres.

II.

SProbabile mibi vi-

D

approbantem verba Bonartii.

[)

detur non incurri bac in ve pec

carum mortale , nifi

7 omi[fum quid æ;mäile ,eodem

í

plendo.

dz'? /üp—

Tor

aliquaHa'mfer

à integra omittatar, velaliqua pars

H

unde qui ex Tertia ve-

k

Ui unam vel alteram Horam, aliá

mve vnc;-gc

[5

Hore majorts ii re/þand:m,

fs

eitat faltem usque ad primum.

P[almum inclufree ,

tabilem partem Breviarii culpabiliter , vel

etiam inculpabiliter ex oblivione , Veloccupaüqhe

imi anum illius P[almum,non videtur peccare mor-

gax

Sic Bonartius prudenter contraNavarrum,

omifit, & eodem die recordatur, ad evadendum

gä

tifere.

N

& alios rigidiores.

- Ratio eít: quia omnes Horz

peccatum mortale , tenetur adhuc fupplere; at ni-

hil ampliüs altero die : chm Officium cujusque

?

Canónice ex inílitutione Ecclefie unum unius:

dieiOfficium conftituuat , hinc notabilis pars omif-

diei affixum , eóque evolante evolet obligatio, ut —

b

]

fionis , vel gravitas matetiz omiffz , non refpectu

praxis probat. — idipfum contra Tannerum Pra-

ceptorem cenfet Diícipulus Layman /. 4. 1ratl, t

N

fingularu

m Horarum przcisé, fed fimul conjun-

€. 3. 1. 9. de illo, qui omifit primas Vefperas fefti

n

&im refpeclu totius Officii expendenda e(t, quan-

tüm nimirum notabiliter nocet fini ab Eccleí1a in-

alicujus : hzc enim fpeCtant ad Officium diei pra-

cedentüis, alioquin careret hic integrà Horà, elto

tehto : atqui ficut refpectu totius Officii, & Ípe-

&lato fine ab Ecclefia intento qualibet Hora etiam

quoad folennitatem vendicet fib

.

Ítus.

i iþqucps' dies f-c'-m

b

Y

!

minor , reverá eít notabilis pars: ita notabiliter mi-

II. Qui fimpliciter dubitat, an dixeritaliqua

m

,9?'?'

nus, quàm Hora minor, non potef'c ampliüs cen-

Horam, v. g. Velperas , ita ut nullam pro fe habeat

Íferi pars notabilis , vel materia gravis , licét reverá

quid notabile fit refpectu iplius Horz. minoris,

rationem vel conjecturam , tenetur repetere fecun-

Etquis credat, Eccleliam effe tam duram Matrem ,

düm omnes. — Quia praceptuin eft in poffeffione,

cere omittentem mi-

cujus certa obligatio, dubia folutio. At veró fi

ut zternis ignibus velit addi

nus, quàm dictum eft? quis

probabit confuetudi-

habeat pro fe rationem aliquam vel conje&turam

ad credendum fe dixiffe, non obligari , imó malé

nem eífe tam rigidam? Caterum, fi modicum tan-

faQurum repetendo, docet Sanchez eér. L. 7. Cóne

tum quidHorz minorís recitas, V.g. initium,Hym-

num, aliquot verfus Pfalmi , cenfeberis totam ne-

fil. Moral. c.à. dub. 34.. 'Tandem multó magis,

qui fciens f.. dixiffe aliqüam Horam , & folüm du-

gligere, & mortaliter deliaquere , quia tam mo-

ïi

bitat, an integré dixerit, no3 aliquid omiferit , ni-

]

dicum pro nihilo reputatur.

[

9$. IV. Perinde eft ad culpam ; five notabilis pars

hil tenetur repetere, ut jam fuprà infinuatum ex

Navartoc. 13. de Orat. Sanchez cit. modo. Laym.

/

fuprà defignata omitatur in eadem Hora conti-

eit.c. g. . T. Ratio elt: quia pofito princi-

W

nue & confequenter , five difcrete per intetvalla.

Jui enimi per plures diverfas Horas , Pfalmum ,vel

pali fa&o in dubio prafumitur accefforium ex

communiter coatingentibus. , At veró ipfum fa-

paitem .aliquam . culpabiliter. omittit hinc inde,

&um principale in. dubio non prafumitur. Ex

qua partes hinc inde omiife timul fumpte adz-

quant materiam notabilef , v. g. unius Horz mi-

communi doclrina , in mqgcria de Confcientiao

robabili.

A

noris, vel amplius, utique pescabit mortaliter :

Ill Qui minifterio ad ipfum Chotum

fpe&ah-gä

quia licét fecundüm fe feorfim. fumptz non fint

, i

partes notabiles , fimul .tamen xaggregatæ notabi-

te occupatur , ut libros , luminaria , prunas , thus

lr

parando , thurificando , tollendo foiles organo-

Á

lem. divini Ofïic(ii partem conílituunt ,. omiffio

rum, pulfando campanas , Lectiones . Refpon-

N

,ex refpectu ad totum Officium expendi debet.

Excipiendi tamen illi , qui 1

n aliquo minifterio ad

foria, Antiphonas canendas pravidendo, ne aliàs

D

b

erret cum. confufione Chori &c. non tenetur 1e-

Chorum fpectante occupati funt , de quibus & aliis

[

mox $. fequenti. . Denique omittens diebus Ro-

petere ea, qua alii ipfo etiam non audiente canunt.

L

ationum , & S. Marci Lytanias majores , & die

Nam Chorus, cui iníervit , canit pro ipfo, ejdsque

fi

vicem füpplet. ^Zoletus Redríquez, , & commu-

U

animarum Officium defünctorum, peccat morta-

nis cum Layman cit. c. $s. 7. Efcobar. cit. s.*

[

liter juxta communem & veriorem Sentenuam.

Suarez cit. Sanchez l. 7. Confil. 7Moral. dna£. 27-

Dianap. 2. tr. 12. refol. 12. Navarrus quóque 4e

Wi

Orat. c. 22. licét moneat omiffa plufcula fupplen-

'Tannetus tosm. 1. d. F. q. X.2t0.147. — lambur.

Áic;

cit. ntm. 14. Contra Graffc , Molve[fimn , Homo

da effe, non tamen audet obligare fub peccato.

bonum ,

Macignum apud Dianam cit. Tratt. 12.

Sanchez quóque cit. dub. 1 s. etfi folus hoc reftrir-

lfer

gat ad cafum , quo ifla non potuerunt pravenire;

réfül. 43. . Quorum opinioni: ipfe concedit pro-

J

babilitatem , & non audet negare Tamburinus cir.

addit tamen etiam ibidem ». 3. exíi Pfalmus intee

i

& Gobat z. 625.

Et refpectu Lytaniarum vera

ger recitetur , dum quis tuffit , excreat, aut aliqui

ub

?

neceffarium alteri dicit , haud tamen quidquam e

eft, quando non inflituitur proceffio, — Suarez eit.

V

unm

Nam dicitur in Rubrica.

Qui non interfuerint

f« neceflarió repetendum ; quia etiam pro tali ne-

At certé 1ee

Tf

Proce[[ioni , dicant Lytanias privatim. Addit Ga-

ceffitate occupato , Chorus fupplet.

vantus i& Rubric. Breviarii fetl. 6. €. 16.

s.

petere tenetur omiffa , qui confeffiones interim au-

UR ]

dit,

UT

H |

*

P

£,

6' 'Z';/i UT

j

:E..';?

;

(

a60r75*

.

N

j

»

| 77':1(53e Atppend, de Har;.f Cgm.» Ca p.l 1 Ssél. l]. Qm ziwfäg;*'*ifd.g

t

Y

ia

.*dit;iï& enimi non eft fervire Officio pübli&o. At | mortaliter di!iquififc c"czäiï;';ndtxg. eil

*

Quiá notab 4—

]

mei faltem excufandus tunc, dum unus duntaxat

.eni Officii partemiormifit , prouteuam adverut

altérve Pfilmus decantatur , & attendit i

d

píe quan-

Leflas ; 2.0.37. d 61 10.8. $ 6. aC p: oinde Hioras

- tum potefl; ait Gobat ezr. ». 706; fine.

li malé blateratas repetere renebiturz-

559 1V: Qua folo organo vcl alio initrumento muz

. 1l. Eadémque ratio eil de €o; qui cum focio rez

lfs

.. fico fine voce humana perfonant ; feu potius quan-

citans ; Officium ,. nonduih abíoluto iocii veríu

do loco Antiphonarum, Antiphonz, verfus, Hym-

re : fr ehim

z

inum prapoperat notabiliter áncipe

li

norum, Canticorum &c. folàmi pulfatur organum

per notabilem Officii partem ; non hine notabili

3

e

*

B-

vel aliud intrumentum muficum ; debent à fingu--

-Officii diminutione ita faciat, graviter peccabit

$

— lis fubmiffa voce recitando füppleri : quiá fola ot«

t

fic enim recitationem focii totam non. percipien-

gani pulíatio non eft oratio , nec attendendo ad or-

do non facit füam : alioquin liceret focio, vel Cho-

a

1

N

r M

' ganum , attendis orationi:

Ita communis DD;

ró cantante unum verfum , fimul recitare aiterum ;

lat

Navarrus , Suarez, , Layman; Bonacina , Caffros

& Íic preceptum Ecclefix, notabiliter. eludere:

m

Palaus, Efcobar, Tambsürinus loc; citat apud Go

Communis DD. 24zorins ; Tolezes ,. Fillutius ,

bïigsti&z

- bat ». 704. aperté tàmen repugnante Sancliez ezr;

&ósque citans Bonacina Difp. 1. de. Horis Canogie

erum t

| d g. c. 2: dub 16. nec improbabiliter : fiquidem

&is 4 3 prop. 2. S. 3. 4«5.4.. Atinquis. Ego qui-

4. Ifi

!

"Ecclefia' illum fonum organorum àccipit loco vo-

dem mea rité pronuntio : at focius meus ita pra-

dyusi

- eum ad cultum & laudem DEI.

Unde poft ip:

cipitat ; deblaterat &c. & tamen debeo cum ipfo

m it

fum Navarrum , Sotum, alios idem Sanchez z/;-

recitare; quippe Domino Pralato meo ? Cafum

ii d

us ls?

"dem tradit , Oiganædum non obligäri ad repeten-

proponit Navarrus Manual c. 25. z. 99. — Et re-

da, quz ipfe pulfavit; : Videctiam Bufenbaum /.4.

Ipondet, debuiffe quidem Dominum juvare , cüm

£.2.4. 3. Quin infuper aliqui apud. Pellizarium

detrectare non potuerit ; at cum propofito denuó

tl

AManial. Regul.to. 1. tra&l. p e. $:2 42, & Tam-

recitandi bené: Quodtamen intelligendum de no-

vl

- bur, eit. noón improbantem probabile ^ cenfent;

tabiliter ita errante in una Hora : non itemfi in (in-

s

-. quosvis Clericos vel Religiofos ; quando. Mulici.

gulis Horis pauci tantüm v. g. fex, octo, decem ta-

i

. integram Horam ; Vefperas v. g. folemniter can-

les errores contingerent; juxta tnox dicenda IV. /97A

Atl

tant, fatisfacere; fi folüm Religiosé affiftant , & at-

Ípecialia, quoad recitantem cum focio, mox habe-

iaj

tendant : imó etiam , fi folà externá devotione &

bis $. fequenti.

, imót

attentione; iton notabiliter fabulando , legendo a-

III.. Certe tamen raró Ftal:i:-mod-qþf'cccäbïä mor-192

.L no

lia &c. étfi interné non attendant : fed hoc potle-

taliter. Quiararó voluntarié & culpabiliter. ita fa-

jlb mj

Tiüsprobare non poffum ; & cum Gobat ». 705.

cies per notabilem partem fufficientem ad mor-

x lolun

probo 'praxim contrariat ominium bonorum:

I-

tale:. Et Leffius cir, non damnat de mortali , nifi

OTIJCUI:'*

" ]ud certum, fi folüm Antiphora; vetíus, Cánti-

quando exceffus eft enormis , ut inexeinplo allato.

Vinudunt

€um, Magnificat muficaliter cantetur ; fatisfacere

Deinde folummodó ultimas.fyllabas , abfcindere

u lt

prefentes folüm attendendo , eó quód Mufica»

Verborum ; ita ut fenfus notabiliter non corrum-

j yit

tunc invicem prafentium füppleat, & velut folem-

patur , non excedere culpam, venialem , omnes fe-

nizet: Sedtu, fifà

o

pis , zmolwe charifgiatao

16 fatentur.. Addunt infuper Bonacina d.1.de þHarirA

d

*-

o ie

—mcliora:

——

"

Canon. q. 5.p. 2« $. Y- GL ex co. Diana p. 4. tr. 12

(umit 1

r Tb

Ümnia

féfol. 2 6. non peccaré moxtaliter eum , qui codem

', Conm)"

diflincte pranuntimafm :

did; in ingulis Horis deglbtiendo , truncando &c.

Din tegritatem divini Officii etiam fpc&ät;

paucos verfus mutilat ; eilo illi fimul fumpti effi-

w

100 A

. quód recitari debeat diflin&te exprimendo

cerent' botabilem quantitatem , non tamen enor-

u

fingula verba & fyllabas intelligibiliter moraliter ;

mem, nifi hzc quantitzs fitin una Hor. — Appro-

'luliö mg?ü

fine fyncope & mutilationé verborum; uti gravi-

bátque Gobat s.618. ita fübfcribens. Profeció mae

ter precipiunt. SS. Canones. Clegiest, f&pe cit. c;

Hlatzo efl vitium tam genevale , gartim a naitra j

Dolentes. Concil; Bafileenfe $. qualiter Hora: ubi

id;nöü; La

partivi ab babitu bic (j nuxc in orr gib li * partim

n()n [EW*A

graviter monentur Clerici; ut Horas perífolvant ;

qwhdaque äpotü 'i/inl-, etiam »ecelfario (: s:a;'(;;:ic'r':aþ»

mdicmfw.

»0n in gutture velipter dentes

Jen deglmimda anut

to t infmitis (érnpnlis páóndevei uv vis f ajfevev tur

^

fmtopándo atliones & verba ,

á

]

" 1?[0 t?

;'

ftd reverenter ver.

ex hts conflari materiam fe ficientem. 4d

aibuls

ES

bis diflintlis, fiye fili,

Bive fociati , cum aliis, Offi-

erimencum tamen Rodriquez n $umma c. 13

3

.

fb;&(

)bits [

eium diurnum , nothurnumque perpwm.-; uare

2. rellà moneat, oportere in vebus moralibus ia laz

n

u

Qui per magnam Officii partém ità tfanscurrunt-

qui, ut non detnr i.

vareffus j« 7'uupu?i.r.' Sic Gobàr fa

j

- Íyncopando, mutilando

u

a

; truncando , glutiendo

pie'ntexj.

F.

0iv

fyllabas, verba, verfüs medios voluntarie & culpa:

; J

IV. Dixi c;fam fuprä : vafuhtdii; & n 'Liäüfv'ff':*"-*ï" 103

biliter ; poffe peccare mortliter ;; monent DD;

$1 enim incuipabilitcr &invotuntárie 1

ass d-

/cm

jl yi

tommuniter. Suarez c; 13. z. 110. Laymanm. cir.

ve ex naturálibalbutie/five ex habitu & ivxtiö.ïiï'ï?ï*i*ï

6.5.5.8. Matchant. cir. alii paffim. Ex. g. Sacerdos

Pwmus [

atquifi*tö, quod emendari nequeat ; ;'"1[11!3;'5;1 i*iïä

Jl

..ita Pfalmos transcurrit , ut folüm proferat ihitia

cülpam timendam ,. re&e pronuntiaüt f--(f];?fff 59'

lat M

i

verfüum & finein, intermedia deglutiendo, fi ita per

Layman l. cc;. Quod fi tamen vitium ii

iud tantum

:

T

N

n

- totum feré Officium, aut notabilem valde partem

fit; ut tollat integritatem fubftantialemOffcri,

il

faciat fic; üt magna & quándóque vix media pars

pronuntiat Gobat z. 622

fb finesi, adetle«

Dugas-

e

A

e

Ciu

ï

fzervfimm'vel* bonorum bené exprefíafit ; omnino

r

tionem morralem émendaudi jüin. def

i5

hi-

1

*

Vends

-

-

j

N

st

M

112 €Ima'f. Append.de Horis Gan.äap. 1l, Se&l,11], Qu intepritas farvanda in Horis,-

j

cio: quin neque il

lum , qui pet. fe folum. recitàt |

T

ve naturalem, fiveacquifitum culpabiliter, utpoté ,

omnes Pfalmos Officii

9. Lectionum , & poilea

quia quis liberé confuevit ita depropetare ; & de-

P

blaterare celetrime Officium ,

ut affüeverit (z-

ab alio ad hoc evocato au

dit g. Létiones: fedcon-.

Ms

bilibs cenfec Pelliza-

piffimé tranfilire, deglutire integta

sfyllabas & ver-

tra, talem fatisfacere proba

d

tub morcali ob-

ríius apud eundem, Cer

tiüs non fatisfieret , f; dua

il

ba : quia quivis adítrictus Breviatio,

recitaffent omnes Pfalmos ;

& poflea à rertio, au-

ligatur ad procurandumi ej

us integtitatem fuübítan-

:

Á

(

dirent LeQtiones : quía hoc cffet recitara per tfes

tialem fuprà definitam.

Et quia hec emendatio

E

Seclefim, Diana ibi-

Ni

non videtur aliter poífe fieri , nifi deinceps per

Choros contra ordinationerm.

itatem ac fingulari-

LT

lenram pronuntiationem fingulorum , hac omni-

dem. Ego in tantis rebus novi

1'.69Xs o

$

Mil

nb adhibenda eft etiam cum difficultate , étiam

tatem non probo, ait metitoó Gobat 2

^

H

.

d

fi

ta etiam

Sententia pro

babili ; à

d

l

! re- 136 ,

longé majori ab habituato propriá culpà, quàm à

TIl. Suppo

i

naturáliter defeCtuofo. . ao eff : quia generalitet

&itationem H

órarum non requiri attentionem in-

D!

loquendo tenemür ftrictiori juretollere cáufas ma-

ternam , certum tamen videtur eum , quiin Cho- .

to , velcum focio recitat ;

& ad partem alteram -

loràmà nobis liberé pofitas , quàm pofitas à nata-

dit-, non fatisfacere

E

r3, 3cafu, velaliundé j ut patet exernplo unius ti-

Chori vel focii minime atten

fed mortaliter delinquere cum obligatione repeti

tionis igniti tuà culpá illapfi in horreum tui yicini ,

i

& altetius illué pet àéra ex aliena domo ardente

tionis, Excommuni Tamburin eed. cap. f- S.4..

/

omodotenetut ——

proje&ti. At, quid fi hac ratione oporteret te ime

». 9. Ratio eft: quia quilibetaliqu

recitare totum Officium divinum :

atque adeó eá-

pendere integram horam recitando Matutino cum

tenus.conceffüm e(t Officium in Choro ; velcum.

Laudibus , cüm alii communiter facilé abfolvant

Íocio recitare , quatenus tu tuam partem vr'cc.i

horz dimidio ?. Si tanta lenitudo fit neceffaria ad

do concurras ,

ponendam integritatem fubftantialem Officii , eam

tans , adalteram partem aliquo mo

eámquetuam facia

s : atqui qui ad partcmïaltcrius

idi

neceffarib adhibebis, prafertim culpabiliter defe-

nullo modo*adi

&uofüs, nec enim videtur haec moleftia effe ità

Chori vel focii rinime attendit ,

nec eam fuam facit, nóne«

notabilis ; ut eximat à lege perfolvendi Horàs in-

eam partem concurrit,

tiam interiüe

:

nim exteriüs vel ore,ut patet; non e

tegré , ait Gobat /^idem nam.623. Secüs dicen-

dum; fi vitium hoé nontollit integritàtem fubftan-

velcorde, üt fapponitur : ergó perinde eft morae

liter, ác fi alteram partem omitteret ; adeoque mor-

tialem , fub mortali requifitam , tunc enim folóm

Neéc valet dicere , te alteram pat-

erit obligátio füb venialiemendandi, Vide 'omninö

taliter peccaret.

:2

tem facere tibi communem per fola

m affiftenti-

Gongt airs

i

$, 1V.

am, quam in Choro vel cum Socioretines, ideó-

M

*

quemadmodüm in illa oppofita

: 4[»

que fatisfacere

[

dub pronuntiantem (acium , "uel Chorum

Sententia probabilit

er fideles fatisfaciunt folà reli«

^

terum at:md.mdlaf

eiosá affiftentià ad Sacrum externà

, etfi interius

EU

i

nonattendant. Eft enim adhuc difparitas : quiad:

|

104 L Fficium diviaum, etiam privatitil li&itä &

n

Jaudabiliter recitatur cum focio alternis

fideles non jubentur dicere vel a&tivé concurrete.

U

ad Sacram, fed affiflere vela

udire tantim 5 v aue

verüibus, Le&tionibus tamen vel alternatim , vel

divinum totum , idcó-.

Q

ominibus ab uno recitandis. Cotnmuni(lima. Na-

tem jube

tisdicere Officium

concuttere ad . alteram partent

l

varrus Io. de orat. ». 16. Sylvefter , aliisque czt. c.

que aliquo modo

Layman. eit.c. f.. addens, eum modum orandi ef-

Chori vel focii , fo

13 affiftentia nullo modo con-

curtis.

Poffet tàmen dici , te faus concuttere ;

K

fc & commodiorem , & meliorem per fe loquen-

do: quia conformis primariz inltitutioni divini

alteram partem tuam face

te faltem audiendo; quþ

[

liquo modo attendit : 1

Ái

Officiiin Choro ab alternis cantandi. Quin etiam-

omnis, qui audit, etiam a

'deóque contrariam opinion

em non carere omni.

(iexvoto vel poenitentía injuncta tencaris recitare

Vide Carmud

Rofarium , Pfalmos peenitentiales, Cfficium de-

robabilitatefatetur Tambur. cit.

fllnqu

"Theologiam fundamentalem n.

197.diftinguentem.

functorum, non delinques, fed fatisfacis affümen-

Prius*fuæcit,aï-

hg [

do focium & orándo àlternatimn. Ex communi DD.

inter audiente;n G aufcultaztcm.

terum non requiritur,

4

lii

ddeorius , Bonacina , Bonarius , eósque citàns

o-t97

"Tambur. l. 3. Dec.c. 15.$.6. . . Gobat. s 694.

]V. Quodi

icontra tu atten

das, quantüm m

d

d alterum Chorum vel focium, etfi

contra Cáftro-Pal. quia fufficit conformitas otandi

taliter potes ,. a

ff

cum Ecdefia.

alter minimé atten

dat , nec habeat intentionem 0-

Il e

fecundüm

10f l. Poterunt quátuor vel fex tecum oráre, non

randi, nec ipfe te audiat, adhuc fatisfacis

lsfimp

conltituendo nifi duos Choros , -& alternis verfi-

omses.. Quia hocmodotu praftas id , q

uod po-

ler

bus Pfalmorum, Fiymhorum , non alternis irite-

tes * atque per debitam recitationem tuz pàártis, &

atteritionem debitam ad recitationem qualemcun-

Qu

gris Pfalmis No&urnis , minüs adhuc tertiatim tri-

tecitationem tamen tIbl

büs ( minüs pluribus) fingulos verficulos recitan-

quealterius partis , ejus

k

!apu

debité communem facis. . Quin etiam ,

fiob fo-

tibus. Quia obligaris recitare Officium more Ec-

(

clefiaftizo, id eft, totum ab omnibus , vel in Choro

cii vel alterius Chori defe&tum, vel ob ftrepitums

"ls

vel ob tuam di(tractionern non. mortaliter 1

»alams

alternatim. Diana p.9. trat!. 7. refol. 38.. "ambur.

, te ada

þ"dtus

eit.l. 2. Decal. c. $. 6.4. 9. 23.. Addens non fa-

&liqua ah altera patte prolata non percepiti

i

pefére 5

P

tisfacere etiam illum , qui mediam partem Matu-

huc fatisfacere, nec opus effe quidquam re

l j

tini v. g. recitat ipfe , alteram mediam audit àfo-

etamí diftributiones in Choro recäp;'ïiä LP(;,JA'*

i

Jb:

!

x

EN

*

.

[

j fra& Jpþmä de Horis Cän. Cap 1l. $l lHl que int

egt;z*td: /?de?aih Hosis, 1i3

Q i

lios docent Bonartius apud Gobat »sm. 692. &

fuo muneri , quantdm fibi in Choro injunctum eft

Vr

Tamburinus cir. S. »s»m. 12. quia alioquin nimis

praílari ab Ecclefia, non deficit; . At quid dicen«

!d

multi orirentur fcrupuli ,ad quos temovendos ha«

dum de dormitante involuntarie jut fi Beneficiatus

x Pl

bemus privilegium. — Quin imó Tamburinus fic

ETA

in Chororité affiftens; violenter à fomno impetas

(cribit :« Síne befitatione pronuntio te fatisfacere ,Ji

tur; & ipfe tamen, quantumvis cornátus refiftere

f

attendas,quantum. moraliter vales licót propter fos

evincere non valeat , fed eo oppreffus ad alium.

QREU

6ii vel alteriusChori defetlum uilul ex iis percipias:

Chorum attendere,; & íuà fzpe recitare notn va«

lii

ANatio £l : quía bot modotu preflas id , quodpotes ,

leat? x Talis (an& tenebitur ad privatam recita-

cingl

fec per te fLat,quin audias,atque per debitam recín

tionem H'oramm » quia fic cïo;*mitails Dfücium

g

: d

tationem tua partis G attentionem ad alterá pare

humano modo non perfolvit : adhuc tamen lucra:

b d

d'emsejus orattonem vel recitationem [atis tibí coma

ti diflributiones , probabile eft : ad has enim lus

od

muvem facit. — Sic Tambutinus; &ibidem ». 13.

crandas fuffieit affiftentia ; quam finefua. *cgilpgz po*

quiti "

infert etiam fardaflrum (atisfácere ; etfi nihil per-

teft quis afferre.

Certé omnes. concedunt. diftri-

m d

&ipiat , dummodó quantüm poteft, attendat : at

butiones acquiri à legitime impedito, v. g. infirmo,

lsl

non fatisfacere omnino fürdum, talis quippe mo«

qui Choro omnino non intereft: ergo multó ma-

Ontrqy

Taliter non cenfetur intereffe recitationi feu locutio«

gis ab affiflente Choro ; fed pertinaci. fomrio, qui

4 b 5

Ai aliorum , neque eam fibi communem facere , Sié

ioraliter evinci non poteft, ut meritó infirmitat&

dotenel

ambarinus , tefetente,

, & nonreprobante Gobat

comparari poffit ; impeditus officium füum perfes

x at

€it, Ego hicnihil definite àu(im, .

&e præifcäxe nen poteft , quantumvis conetur:

, W

d'vócem

.

at A

Specialia quoa

j C quis folus vecitai

TO

LQ*?(MJ -vögäm' vel ca);tür;z 052?(4!30»2 H]szz'sf'd*

Officitim divinam.

citndo, [pécialia áubad (*nonicos.

tim d

Icét éx antiquis Cánonibus fatis conítetCa«

Mprimis quamdo folus recitas, noi obliga- E 19*

"h]

Tit. ï

]l i

-4 nohicos ron centántés in Choro privari

ristám alté loqui , ut citcumftantes pollint

ht,

. diftri

butionibus; feu prefentiir , ut Vocant , confües

teaudire.. Quiaid mullà le& pracipit, üt contrà

dam n

. tüdo tainen iüotorià f

dtisjus, modó pié intér-

ioan. Medinam, Valentiam hàbet communis DDz

j t

— fi — Cujusmodi fant

omnesffeté CánoniciCathe-:

cum Suáre.ci7.c.7. Attamen probabiliüs debe

kogt

éralesin Germánia ; quibus ex coniuetudine no-

ita alté proférre verba,üt poffis ipfe ea audire;fi nori

lretam]

toria vel privilegi

:

'conceditur folütm intereffe , &

impediat ttia fürditas , vel tumultus & fttepitus a«

afillen

affilleré Choro fo

lenniter ; alis Clericis vicariis

liorum. | Ita cum roultis Suarez ibidem z. 6. attae

ss i

men fufficere , ut quocunqüe iminimo forio feü yoz

.. C imà feré fcularibus cantátoribus.). totum. Ofz

cé, absque fyllabarüni confufione verbà dillindté

h OPPDQ.

. — ficium petfolventibus ,. iis folürn religiosé atténe

déntibus , üt obférvat Laymah fepé eir, c. .. Alii

pronunties; &i

i

2

ireverà on poffit exhibéti lex rea

» i

quirens d

f i

autemi Canonici beneficiàti in Chofo àd cáhtan:

ariorem pronürtiationefn ; fatis

probas

j u

- durn ad(tridti , ut í

biliter dócent Azorius p. 3. /; 16.c; 1.

in plerisqüe Ecelefiis collegiatis j*

4: 4 Làys

g

icét fatisfac'ánt praece

ptó recitandi Horas, & lu-

már. €. y. ». 6. Täüllfr hic d. Y. n urr

IjO. lteni

crentüir fru2us füi Beneficii ;

Caramiüel , "Baffeus;Baldellus àpud D

); U

Officium.

Qui dántür propter

láridffi p. 104

m

Y

quomodoeunque dictuii ; hon áutem

trát. Y1. refol. 53.. Ego tamen cum Gobat ;

fütisfaciunt

ut

n

iofes

nj

Choti amitt

fervitio Ecelefi ; & diftrib

690. fine, nollem absque néceffitit& hané opihióz

mo j

u

uht , fifüáni partetn ol

üm fübmifsé

nem féqui;utpoté qua iinüs facit ad levotiontni:

^

récitent, üt ab altéró Choro au

Deniq;fiye folus orés,five cürn focio , aut in Chos

onite

diti non poffint: &

Jlend())

[]

Quidem ante Judicis fententia

ni ;

quia eàs nüriquám

ro,debes fion folà inenté , féd etiafm voce effersa ils

faciunt fuas. Tambur. eir; 5,

la , qu£ in Breviario jubéntut fecrero dici : ut conz

stl

if. Ratioeft: quia.

crte o

liotum Oificium e(t,

toníolüm recitàre quonmiodo-

tta Navart. rátümi;oppofitum non éffe improbabiz

&ünque Officiuii ;

!

dt

C

edpüblicé & folenniter, tàn-

le , ex commuhi docet Sànchez cjf. 1.7. c. 3. dub 83

quam publiéum Eccleíis: cultüm .

; àdeóqüe altà

teflansomnnés itafentire. — Ratio eft : qüia i Cons

üinguï?ïf

Voce: idcóque talis nont

cilio Bafileenfi fe/f. 2 r. $: a. àbfolüte decernitura

" of

àcit id; propter quod di-

* ftributiones illz daütür,

Miniis fatisfaciet Officio

ut Hor& dicantur soni» $urtre el intra desiess

. Ecdefiz & dittributiones

I

gantufi

ucrábitür; qui Officium

eigo multb minüs folà menté. — Qucd tamen ín-

privatim domi recitans &

in Choro oriniiio nihil

télligendum eft ; feclufo privilegio ; quale dacum

R

ouum,

.. Gicit, etfi àd omaià áccürat

ventio"

iffime attendat : quia ia-

eft Minoribus fub Leone X; dé quo hie opportus

tié Oecurtit

u

lis finipliciter

no& dicit Officiumi ia Choro : ficu£

;ClS,

& àlter füb

tX

d

ld,qu

mifsé ofáns rion dicitut recitare in Chos

Dubiüm f

ti

ü

làré:

to feu chor

aliter ; étgo & hic

nihilacquitit, ne para

u pl!

tem quidem ; üt €ontra $s

Quantüm waleab Privilegium à Letiit X. dés

ualB

li

iuto Fratribus w Minoribis ,ut poffint Hóray .

TU

x

*

apud Tambur. cif;

afez; inonet Cu]lr'a-P;,

um

16j

Il.

in entaliter pévfolüeve.

hi

Cariofiicus talis debito miodo

füam pàrteri

Érba petitiohis & conceffiónis àpüd Ro-

ixk

l 5

fédtaüs vel

À

Cáritáüs; fed a

425

d aliam partem nonat:

iv. V

u

qu

ll

VO

lüntarié di(tra&

driquez i» Bullario Rdgulüïïüü iïfït?'ïx'bï.

"r Fy'

tenderis; fed

Z

us , confabuláns ;

$ Vocis oYachla Leonis X. hiecfunt: Place

San*

Jl

dorrüitans ; péccat fané contra virtüte

j

[

c[?"l í

J Religio-

Bitari veflre , ib ue. Fratres tmuthb[e ivi pe.

L

p

H

p

sis;ut pattem omiffam repetere teneat

ur privatim.

Officio diviso ,aut alitt [nt fa]Hdini, guod. du

:

»

1f

JCW

f

Probabiliter càmer od amittit diftrib

ütiones ; quid

fï

L Pans L p& 5363;&&;

erdimarisjabeniit dic fcciätfö: : [xb flentió , táin i

-

.

*

*

:

At

-

Cup. ll SiAL TL Qu as fem»äg:azn Hod

f

1*!—4 dra&l, Appeud, De Horis Can.

Htà d fhvius Breuiarió 'o g, Románo , [etifatint di-

[

HoriiCanonicis , quam etiam in Miffaynón tenéad- — u

-cendo Offiéium peculiarts. Ecclefía , vuel Ordims y-

E

&ur prdfevre vocaliter. fed (atisacinnt dicendo raen-

v. $. Benediclini, Dominicani dboc. n n ad id tés,

faliter,aut legendo intra [e per librum $ quia aliqui

eatuf y /i*'fian'babut Romanhtità t c» e£ontta. -

ig.i. n Clgiicuä

d» Reliüio[ns adftriclus Brev

[:

devotins fic dicunt , d* absque impedimnento & f4fí-

:iaifioï þfbp"rliïä';

dio aliorum i Et eodém modo po[fit facere, qui dicit

fui Ordiais peffit uti Remaiso ?

N

!

atio verbalis fut prácipué, ut

irg. d P qnaliéer lieat àli

quid addere Offició éani.

hi

Officium folus,cim proi

;

i16,U[que àd n, 121 Qs

liier peccet y qui fie cau[a mumi ;

D

ab aliis intelligatur. — Hac fuit poftalatio cum a-

7

.off

cium ia alind 4quale ; f;jq!,ln»gin; m 6"re'wflus'þ.-

lus fimul própo

fitis ; annuit Leo Papá : ita per fuas

Alteridi diei , veltemporis.

ü

eftanté Eminentiffimo Do-

121,601 4

las caufas liceat Officium fi£ (

utape jvl aliis fé aca.

litteras authenticas att

coinmodare is dicendis. Hori; ? U(queasdn. 1254 ——

Amino Laurentio Presbytero Cardiriali 5S. IV:. Cós

i25, Ufque ad n, 13i, Enssoerantur , Ó refolountur cafi

;

tonatorum die 1 f Aprilis Anno 15 16. Difficultas

vVaii dv notabiles -

hic eft & cónttoveríiá gravis circá illá verba : Et eos

ijt, Ufquead a. 14j. n , d d&

ndo liceát Heras iijäigsþolä

';".

here ; dicendo . g. Horas minores ante Ma utinii,

E m

dem modo pó[[fià faceveyqui dicit Officium per fe füe

!

lus annimitum debeant hac verba referri folüni

[ ;:5. zin, 4

V& » ( quando fit licità 5 velpeccaminoja quderrus

piioin Horis * ü(que ad 013 9;

ad prcedentiá,nimirum illa, que in otdinario ju-

149. Quó temp

bentur dici fecretó , üt Pater , e4ve; Credo , Gcalià

oré debedts at péffié dicá foi

can. U (que ad n. i48;

quadamian véro fint extendendá ad totum divinuni

t498 Quo loco . cfr

*

ä

Officium, àn fcilicet folus extrà Chórum poffit &o-

149. Quo fitui dicenda /int'Har;i.-

. tum Offiium divinum dicere mentaliter absque

ülla prongntiátione,feu expreffione ; vel formatio-

RESOLUTIO VI. SPECIALIS .

:

jié Verborum ? Et hoc polterius docent graves DD.

Efo

quo fecunäa gängr'alis fic exþ',— r;e mtsHa

nominatim poft Navarrum De orat. c. 19. s 88.

r recitanda, ritó quo ad fáymam genera

idemRodriquez. Q. R. te; T. q. 42« 4. 4: Cafaru-

leg; e fpecialem ab Ecclefia preferiptam i, ordmas

bius, Cordubá, Miránda: eófque citans Bruno

te,contínni [ingula , tempeHive , atque in eimcums.

Caffaing. De Privilegiis Regularium p..2s, fri 85

féantiis loci, fs & c. culum divinum dece,v;'tib:.lv.ris;

6.4. propof. y. Joan. Crucius , Sanctorius, Perficus ;

"Tamburinus apud Dianam cit; refol; 1. Et fuadet

]am explico particulat

Ü

gatio áddita in petitione : cz» prolátio vérbalis ft

Qw

pracips? , uit 4b alizsintelligatur: — Qu ràtio nor

thä j qtiädd f

ormánm gäheiäfdæf ,

tántüm de illis paucis, Parer, dvesCredo, fed dé to-

N

|praferiptam.

to Officio 3 folo récitando currit.

Et videa fic

Ervanda eft forma generali

$ BfäVïäir'ïf'.'ädïti'ä

1

i

pra&ticari ab aliquibus etiam piis & doctis ; ideó-

$

Pio V. & confirinati à Clemente VII. ( &35

| que damriaré non aufim ; nolini tamen aimulari

ïi

Urbáno VIII. novis Hymnis adornato) ab oni

Nam oppofitur, nimifuni conccffionemi iftanms

bus in Ecclefia latiià Breviario adíttictis ; exceptis

k

téferri folüm àd illa pauca in petitione fuprà ex-

qu-

&

Ecclefiiis ; feu Capitulis & Monalteriis ; quz à

reffa, cominiuniter dócentali ; & poftGarciam ;

centisannisfuerunt üfà alio; Sic enim exprefse

Q

& Pellizarium fusé Dianá cir. p 10. tra&d. 1. re-

i

ftátuit illà Bulla Pii V. confitmata à Clemente &

fil. 3. Iémque Cardinalisde Lugo Refponforam

Urbario octávis Breviario præfixa.'" At vero fe- .

moralium|. 3. dub. . fic refolvens :unde nec extra

ceffári de pracepto férvanda non eft forma Bres

Chofüäïi,ri privatá fecitatione deférvire poteft ni-

viarii Utbani VIII. quoad riovos Hymmos: nam.

fiadillapauca;. NNam extenfio facta illius concef-

ut ex ipfius Bulla patet;Breviatia antiquia Pii V.t

1j

fionis ad eos,qui extra Chorum privatimi récitant ;

ài

Clemcntis.VIII; p&fihitt'uxifür' ; quamdiu extant

non ampliavit materiani, fed perfonas ; & loca.

& folümlicet ; ác docet uti Breviario correcto àl

*

Mi

Cüm énim poftulatio effet ad illa fola , que in ordi-

Ü

Urbano:

C antiquá dé, novo ix'npri»m'li,,'g-:.;g,v,if'i'mgk

3

nario jubentur dici fcereio , fub Jilentios & poftea

füb excommunicatione prohibertur.

IJuare ime-.

Ti

fubdatur c*xt;nüo'ad tecitantes extra Chorumi illis

ritó Tambtrinus /; 2. Decal; .. y.7. 2. ícrupülumt,

/ ] u

verbis : &* eodemá modo poffit facéve, qui Aicit Offi-

ion injécitilli ; qui habens Breviarium novüum;

cidi þer',[?: foluis: debec orminino intelligi de eadem

tamen recitabat ex antiquo ; & quandoque Matd;æ

D

inatetid, ciréa quam petitd fuerat difpenfatio pro

T

tecitanubus in choro cum alus , ne fe invicem

num ex antiquo,reliquas Horás ex novo ; quod cet»

i& & ego fácio,quando iritetfüm Matutino in Clios

Qu

inipe'dire'nt : nor Video erpo ; quo fundamento

io :idémque Giné metu juffit efle illum , qui ex jüf*

!læ,

goffit conceffio illa àd totum Officium extendi, nec

íü confeflarii compulfus. bis de die diceré Bre-

Tlon

in eo fenfu videtur unquam fuiffeufü recepta. Ha-

viarium,fecit eandeti commixtionem i quiá üters

.....

Üicin

&enus Cardinalis Lugo , cui ego ácquieíco. — "Tu

que üfüs fuit legitimis Breviariis. Et Gobat». 6OT2

li

€ogita , quid agas:

te& refolvit, licitum fuiffe uti Breviatüis poft; &

Mi

SECTIO IV. .

&ontra prohibitionem Urbani VIIL itmpreffis i

dYe|

Gallia cum ántiquis Hyninis ? nam impreffio tàrs

*j

E

"ná, od alia *obkrfv'aigia' zn eti

tüm prohibita fuit ,non tàmer per. hoc prohibitus

l

éenferi debet irprefforum ufus. - Correstio, enidi

tandis Horis Cagonicisi

m"hn

S-UMMARIUM

jurium eft teftringenda , non aniplianda. ,

II

ülu.

. lL. Non ergo fatisfacit pracepto ; fed grav

ti2, Q;uzii utésdum Breviarió , an.adbut Antiqu uti lis

6683 ?

Xüy

-

& mortaliter peccat; qui adílrict

us Breviarios rééiz

T i

* (aret

—

p N

2

D

"À

Í

lj :

j d.

ïmfl APand de va »ïïmz Caþ l$. De forua ZQ*' ma?ïä Jäeäa?gïi Homy i1g

A Otdg,

taret Officium more peculíaris Ecclefiz , vel Ordi-

QUTTS

doceat cum ai-iisSuärcz, de Orat. l. 4. 6.23. 9. 6

Nünf.

$is, v.gr. Benedictini , Ciftercienfis , Dominica-

Et probabiliüs cenfent Herinx , bac d. 2. . a. ». t1-

ii ii

ni, Herbipolenfis, & — Omnes. Anetiam, f1 una

Minüs autem probabiliter docent IVavarzps , Ro-

Yel áltera vice tanthim? Omnino fic. T amburi-

u

vd-ri-g'. JBonartius &c. talem '.pcïfc dicere Matuti-

nuscir.».33. Ratio eft: quia PiusV. in Bulla pra-

num ex Romano, reliquas Horas ex proprio Bre-

tf

fixa Breviario expreísé edicit eum.,, qui fuz Eccle-

TTE

viario: hec enim mixtio & confufió efficeret

fie formam non cuftodit , precepto, non fatisfa-

plané aliam formulam , & fraudem faperet.: Quan-

TT

€&urum; atprecepto non fatisfacere, etiam , per

, do tamen tales Religiofi & beneficiau Clerici ver-

titdt t

vnum diem, materia gravis eft: ergo &c. etli pro

nf g

una

fantur extra Monaíterium vel Dizcefin, v. g. in

*

velaltera vice excufaret Diana p. 2. £z. 1 2. ve-

ftudüs, fecure fe accomodabunt loco. "Suarez cir.

lais

fel. 3.. Infuper Rodriquez nofter Q.

Qu R.

€.23.

Tandem certum eft, Beneficiatos debere

It Mi

30. 1. 7. 42 4. 8. & Miranda Man. Prafa

t. . 97.

4. 33.'docent, FF. Minores ex

legere ex Breviario füuze Ecclefiz, inqua habent be«

iifa m

Regula obligatos

neficium , quamdiu habitant intra Disicefin. .Sua-

ad Officium Romanum, extra C

onventu exiftentes

tez ibidem: ficut G Monachus in perpetuum Prae»

&pud alios Religiofos peculiari Breviario utentes ,

fectus Ecclefiz fzculari : Mirand. Aawsal; 4 71*

potle ex eorü Breviario Horas perfolvere ex concef-

*.13. Clerici autem tion beneficiati, nee adícri-

Tione Innocentii IV. eámq; conceffioné non efíe re-

p alicui Ecclefis, tenentur utique at Breviario

Vocatá per Bullam PiiV. Eámqi Sententiam in praxi

vel Romano, Leff. cir. c. 2/7. ». 7 g. velfüs Dizce-

MC

ecurá exiftimat Dian. p. j- zr. 2.Tefol. 1 35.Etfaltem

fis. Suarez eir. Bonartius, alii : vel poffünt üti quo-

€o cafu admittit Baffzus «. Here ( anonice 11.». 2«

|&unq

u

4

pr;l"[xz:þl'id ]

e approbatio, |Navarrus Man. c. 2$. s. 107.

'€ 3. quando Frater mitror careret Breviario Ro-

f

Omnia probabiliter. fed pritmum tutiffimum.

if tlf

anano.

Quin univerfim : f 'quis adftri&tus Bre-

g. (diti

|. ' 1V. Servandaeft forma BreviariiRomani etiamrye

Viario certo, Romano v-'g. caret illo., teneti pen-

ántegraliter, adeo , ut nihil liteat addere vel deme-

TU

Tuin períolvere 'ex quocunque alio approbato., do«

re. Nam Pius V. in Bulla illa diftri&ié prohibec

| d«eanbu:.ï

&ent Lezana, Pellizavims, Crncius, 'eósq; citans.L:e-

utrumque. — Dedemptione vel diminatione per fe

anderie difb. 3. 4. 21. pro «erto habens. — Eó

clarum eft , & patet ex diclis preced. fe&i. — Addi-

quod, fi non poteftfervari lex., ficut 'debet, debeat

tionem illam tantüm graviter prohibet Pentifex ,

Áervari,, ficut poteft. — Sed bene i

mpugn;t'*Go'*bät».

. 15 EJW

«.603. "Quia Pius V. in Bullaee

xprefse dicit: ne-

quà aliquid adderetur Officio tanquam pars Offi-

cirdivini,'eoanimo, ut in perperuum duret,, atque

3minem ex tis, quibus hoc dic

endi, pfallendique

'onus impofitum eft, nifi

animo mutandi ritum , quod-fub excommunica-

í di

H

ibác folà formá poffefatis--

tione quávis authoritáte fieri prohibet Pij Bul'.:

el (&;»

facere, ad quid ergo fit

anulà? Si tamen verfareris

þ 'bivi.gat'io utendi alià for-

adeóque eo:modo & modicum quid addere 'Offi-

) À a

per imajorem anni ppar-

T

xem in Urbe, vel

€io divino mortale fore ob Ufürpatam fibi jurisdi-

Monaflerio aliquo

»in quo vige-

tionem & inobedientiam: erga Ecdefiam , recte

g

retufuslegitimus alterius Breviarii,

proprio carens,

cenfent DD. communiter. Swarez. ciz. Caflro Pa-

us

obligareris uti illo alio propterconi

munem doctri-

ml

j

Taus , Tamburinus, aliis fed hoc raró pradfümitat

lu

laresloci,

mam de obligatione generali fervandi legesparticu-

L

:

*ontingere in privata recitatione. .Alio modo ex

1 wö

in quo habitaturus es per majorem anni

komäg

pat

privata libera devotione aliquid addere Breviario

tm. Quia tamen hzc obligaiio negatur à

(v.g. poft fingulos Pfalmos , Nournos, Horas»

fninos

t

multis refpectu viatorum., aliorimque

peregtino-

4

Certas orationes myflerüs refpondentes ,' pravfer-

ii pv

xum breviüs majori parte ann

i commorantium ali-

idiu 6X*

&ubi, ideo etiam probabilite

r cenfebis te inumu-

um Paffionis Chrifti , omni culpá vacare /meritó

cenfet cornunis DD. cum eodem Suarez cie. e. 2 3«

£ortec

nem à peecato mortali , fi exi

flens uno alteróve die

fo ho

t laudem etiam mereberis , fi exemplo S. Fra-

gquii

inCäntl;fufla V.g. abftineas pen

ario,utpote ca-

1

m

tens tào Breviario, ait Gobat ci;.

98. 6O4.

cifi Xaveri'fingulis Horis pramitts Hy

u

j?

]

N

Bu

d

Veni Creator &c.

Cixterüm idiomate làtino i5

pf

qu

Es

"

4

: Centrà vero Religiofum,

vel Clericumad-

Ecclefia latina tolvendum effe Officium divinom

"firi

m Breviario proprio fui-

yii ao

Ordinis vel Eccle-

exfe conilat. Satisfaceret tamen etiam ïliiuguv QT.

u M

/j

fig patticularis

peccaturum, fi in privata

xecitauone Horarüm u

cá vel Habraicá legens; quia adhuc impleret prae-

01 qw

tatur Breviario Romano,

!

iquia tuac ;"conafo'rm'em

Íe reddit Eccle(e Roma-

ceptum quoad fübltantiam: & ille due lingu&

lU'lO i

Graca & Hizbraica cum latina admittuntur in Sa«

ij

nz , qu& eft Mater

omnium Ecclefiarum , ídque

cris ab Ecclefia latina'Romana. — 1ta cum aliis Bo-

hqulf

fite

mon difplicete Pont

; d

ifici meritó prefumendum,

i

nacina de 4orss d. 3. 9- 3« P. T. nuprs. Y $. Efcobar

n

docentSa v. HoreTe

ÍGius 1. 3.

l7

qllï

- Sanchez 4. 7. ('2wfil..

de ufl.c. 3. . 74.

tratl. $. Exum. 6. num. Jo. REt fusé Tambuorinus

en

moral. c.

2- dub. 3 3. Portellus

T. 3. IDecoc. y. $. 2. num. 1. meritó tamen limie

V. Hors. Diana p. 2.-tr.

4riis

p

una ve] altera vice conc

12.refel. 10. & faltem pro

tans, fi caufa'aliqua rationabilis fübát; v. g. addif-

f

edit "Tumburinus c. $.$. 2.

j

$».33. — Etin Bulla exp

cendg & exercenda talis lingus ; alioquim te»

n

sf

refsé loquiturde Choro: &

peccaturum ob ritum Ecclefie non fervatum, ve-

infuper de iis dicit Piu

É

s Pontife

X: Qnibu: dnvete-

J

jl

Farumilnd ju pfallen

di

&& cenfet Herinx eit- e. 2 3. 2. wnm. Y6.

Linguáa

iO.

feum Officiwm von adimi-

autem vulgari licere , negant Efcobar & "'amiburin.

ff

: quibus verbis illos

f

Ordines & Ecclefias ab

cit. atob fimilém rationabilem €aufam conced

:

hacnovalege eximit,

quafi privilegio : at privile-

Herinxsbid. Sed de hoc fatis,

æ,

fed cf»

ere

10j

E utmur, zquando

"Tandem ad(iricü Breviario Romano mom we-

Volumus. .äü contrarium

2

mentur

-

z

[

ais

x

f

T, II,. Secl. ZP Ue forima e mäJa dzcmdz Höïäf.

2 l 16 fradl. dppend.de Horis (;'*'axn-. Ea

nentur diebus in Breviario notatis recitate Offi- — ex rir, stf bác felà formsulá fatisfacere poffe.. Qui-

L|

»

cium B. V. Officium Defunctorum , Pfalmos Gra-

bus verbis pracipit Pontifex Officium recitari jux-

ta inodum , rauonem & formulam à fe 'prafcri-

X

. duales & Pocnitentiales: Hos enim expreíse liberat

pam.: atquí etiam diftributio illa Officii per cer-

fi

Pius V. profitens tamen fe idcircó. mandáife ni-

[

hilominüs ea imprimi in fuo Breviario , ut Clerici

tos dies , & certa tempora eft modus , ratio; & for-

mula profcripta ab ipfo: nam Rubrica tam gene«

lo

fpe indulgentiz à fe oblatee illa recitantibus alle- :

&i recitent. — Excipit tamen exprefse Ecclefias , in

rales, quàm fpeciales & individuz exprimunt, qui-

"

hi

quibus viguit fancta confuetudo, & ufus recitan-

bus diebus obfervanda fit haec diftributio, feu quale

di in Choro Officium B. V. MARLE, ita ut in

quoque die Officium recitandum fit; ergo & hanc:

i

T

|. . predictis Ecclefüis fervetür adhucipfa laudabilis &

Ípecialem formam & diltributionem. pracipit füb

I!j

fancta confüetudo celebrandi more folito pradi-

mortali , fic ut aliter pracepto fatisfieri non poffit :

&um Offiium, | Quare in ejusmodi Ecclefiis, at-

ergo etiam femel non obfervando eam diltribu-.

Eu

que etiam FF. Minorum faltem illa conítitutione

tionem peccatur mortaliter, ficuc peccatur etiam-

femel non fatisfaciendo:muneri Breviarii. — Atta-

j

Pij V. antiquioribus manetobligatio recitandi prz--

dictum Officium B. V. in Choro: non tamen pri-

men quia poteít commode diftingui minor. .. Eam.

10

j

vatim extra Chorum , . ut obfervat nofter Herinx

dillributiouem . effe quidem formac à Pontfice

cit. . 13. fine. G. praxis nota ell..— Carterüm alia

preícriptam , non tamen fubftastialem Cqua con-

li

& fpecialis ratio eft de' Officio Defundtorum in

fiftit tantàm in ipfo Breviario novo recitando Y fed.

K

-accidentalem .tantam , ideóque non obligare füb.

dieanimarum , & Lytaniis Majoribus in S. Mar-

ci, & Rogationum diebus , ( de quibus jam fuprà-

mortali: nam & in Bulla przfixa Miffali cortecto.

6

!

Y

dictum ) adeóque non cenfentut comprchendi hàc

mandat Pontifex in virtute obedientie , ut Miffz.

dicantur fecundüm formam ; ritum , normam, mo-

generali abrogatione obligationis, Officii defun-

-

étorum.

dum Miffalis àÍe editi & correCti ; & tamen nemo

$. 1l

i

dicet , peccare mortaliter eum, qui eelebrat deFe-

tia; vel Requiem. quando effet celebrandum de Fe-

Ri qu:'mad f**

mv fpecialem

præfäipm:;

ab Ecclefia.

flo fimplici, femicuplici, imo & dujlici , (éeum

dim commmntm. kinc talem commáatationem

Ervanda eft forma Breviarii Romani etiam ffe-

'S

Officii diei, non eile peccatum mortale-univer-

[

- Ix

«ialis, quoad difttibutionemin dies GL tempora

t

dicendo , utpote de tempore , de Sanclis , de Domi-

fim & fine exceptione aliqua docent graviffimi &

D

fatis multi DD.. quorum feptendecim numerat

L

nica , ferià ; ieflo. Mam etiam hanc formam fpecia-

- ]em praícribit Ecclefia, & fingulariter Pius V. in

Gobat eit. n. 86 1. ac multos Diana p. 2: tracf. 12,

[

ü

/. fepedictaBulla. — Inde enim dicuntur Hora caso-

refol. 3« Sed placet mediá viá incedere , & dico . —

II Peccat mortaliter, qui ita Officium diei inr1

Q

nica Officium ; penfum Canonicn , id eft Regs-

:|

Inre, à gracocanone , id eftregula, quod nimirum

aliud commutat ( etiam equale , nedum rninus )

[/!

fecundüm Canones & Regulas Ecclefiz. forma-

adlibitum paffim & quaíi perpetuo, ex mera li«

lon1

tum fit Officium. divinum, qu& forma & regula

bertate, commoditate , defidia , adeóque non fime

«

Àl

X

/ etiam proprié confiftit in diftributione feu affig-

audacia, & implicito aliquo contempta. — Ita om-

nino communis DD. Navartus. de ovet. ecy. 19«

?h

natione Officii divini ad dies & tempora. Ut proin-

- de apud omnesin confeflo fit, peccare aliquo mo-

2. 217. Sanchezl. *. Cosfil. eJMoral. c. 2. dub. .f

Yi

j

: do eüm, qui fcienter absque ulla rationabili caufa

Layman: l. 4. tratf. 1.«. y. Tamburinus!?. 2. Der-

mutat Officium diei, v.g. loco Dominice velFe-

€. $. $. 6.2. a 0. Plurésqi congerens Gobat z. 864

Dor

tiz , dicendo Officium de SanCto, vel &contra.. At

& probabiliorem ceníens ». 884. 885 Ratio ell:/

Qu

quia id omnino videtur habete feníos Ecclefizt,

T

-Verb, quantüm peccet ita commutans pro libitu

OffiHum, controverfia graviffuma eft inter DD.-

Pontificum & DD. ità intelligenuum & exequen-

Vi

tium Bullam Pij V. Nam Urbanus VIII vetuit,ne

üw

Quinque Sententias noviffimé refert, & laté difcu-

tit lolertiffimus P. Gobat Trige Horarie difp. 3. —

Felta Beatorüm nondum Canonizatorum cele-

Wi

pertotam. — Quam legesutilifimé. — Dabo brevi-

brentur cum o&tava. . Congregatio Cardinalium

z

[

SS. Rituum Anno 1605. refpondit non effe relin«

[

ter , quz ad praxin fufficiant, & dico

qi17 L. Valde probabile eft peccare mortaliter eum,

quendum Officium debitum pro officio devotio»

1i0r;

qui etiam femel ex defidia ita commutat Officium.

nis: item vetuit , ne Regulares celebrent fefta Die-

ld.n,

Ita ante omnes Toletus /. 2. e. r 1. Angelus. v. Ho-

cefana cum Oclava.

Item FF. Minores, aliique

ftsd

ra. Bonacina de Horis Canonicis q. 3. p- 1. Caffro-.

Religiofi ex fpeciali eratia & conccífione Pontifi-.

QUs

cum gaudent ptivilegio recitandiOfficium deV.5a-

$ ly

Palaus , Nicolaus Garcias , Bufenbaum , Gavan-

t*: , alii apud Gobat cir. », 8y9.. Et mordicüs no-

cramento feriis quintis, & áe Immaculata Con-.

ltre Ot

fter Marchant. fwprà cit. tit. 3. el. 2. queflion. 3. . ceptione in Sabbathis, idque cum reftrictione cxe

D !Cm

l

Ratio potiffima fumitur ex verbis Bulle fzpe dictze

ttatempus Adventüs & Quadragefime, &c. Que

W

ltl

Pij V. quibus S. ille Pater praecipit, utique fub

& (imilia fané patenter oftendunt , effe graviter il-

"n

licitam illam faltem arbitrariam commutationem.

mortali in re tam gravi , i omnibus locrs obfervari

mm]is

noyi Breviarii & pfallendi, precandique formtte

Officii uniusin aliud. — Nec dubitandum Superio-

) n

lam.. Ytem, omnes Breviario adílriCtos emoiso te-

res Ecclefiafticos , maxime Regulares graviter anie

fui [

- meriad dicendum C písllendum poflbac ex Roma-

madverfuros fore in fubditum , quem ftirehé

Ml'/d /u

m aiBreyiarii pn]fripto Q ratione, — ltem nepinesm

[ [gmm

.lüngïd

m

P

N

d

*T ra&fl; 4bpc;nd.* De Horis -t?an,:(ïap. :H. Secl. I De jöfmd(ï' m&ïa dicfäz?i Ftïmr*asf n7

N

TU j

longo tempore paffim fic recitáffe Officiam quod- — mutationem (ine caufa facere non frequenter pros

libeticum. ' Certé pauciffimi Confellarii erunt, qui

hibet. Ecclefiaftica. confuetudo folüm 1ub veniali ,

i

p

abíolverent Clericum , hunc fuum morem confi-

gt

ab hac quóq

ue culpa facilé exculabit quavis caufa

tentem , & emendationem non proponentem , feà

Oa&fo,'.

rationabilis talem mutationem in aliud Officium ,

'emendare nolentein : nec dubito plerosque Au-

" Waltem non nimis brevius: Hujusmodi autem ra-

I n

thoresoppofitae laxe Sententiz hanc noftram non

tionabiles caufz breviter revocari pofünt ad hos

Dd

negaturos. . Ex quibus omnibus recte infeit Go-

títulos: Jmpotentia nliqua,.-vc'l. notabilis dz]jic:ä!-

du .

bats. 886. Ergo reipsà viget nunc faltem con-

t45, Confórmitas , Societar, Singnlaris dévotic, Ín«

lus

fuetudo in Ecclefia vetans füb mortali iftam arbi-

l

trariam & libertinam commutationem Officii dici.

enlpabilis error. . Percurramus fingula.

Cau[e excu[antes talem mutattonem,

l gt

n

nd

'

i

l

9 Ill. Qui femel ac iterum , aut aliquoties per

AMpotemia aliqua vel notabilis diffcultas: 1m-12X

annum , absque ulla rationabili caufa , ex iola com-

1

AUL QT

primis, fi quis Officium proprium talis diei

moditate vel defidia commutat. Officium unius

non habet ad manuim , per fe licitum ett dicere de

i.

. diei inaliud, etiam brevius, dummodoó non nimis

0f. .

communi , in fupplementum propriorum infti-

'notabiliter brevius, fine omni contemptu vel ani-

Tonti

tuto; fi id non quadret: aliud quodcunque. .Simi-

mo faciendi paffim pro libitu, non mortaliter , fed

liter f1 quis ob defatigationem ex longo itinere ;'ob

u a

venialiter tantàüm delinquit.

Ita (contra Autho-

awo)i

nimis moleftam fomnolentiam , ob debilitatem

res rigida Sententiz vix tredecim , A. /. notatos)

visüs & difficultatem legendi longos Píalmos fe-

foligarei

omnes omnino reliqui, & facilé fo. apud Gobat

ali um

riales adlucernam, aut in ipfo longo & neceffario

cit.u. 860. Layman cit. c. £. . 4. Diana p. 2. tr.12.

», il

'itinere &c. àut ob inítantes occupatiofes- repen-

refol. 3. Tamburin. cér. cap. £. $. 2.2. 20.. Et ratio

tinas , concionandi , confeffiones audiendi , fluden-

200

.eft : quia preceptum Ecclefiz fic adhuc fervatur

AN0 00

di &c. . Offiium longius diei occurrens dicete

quoaá fübflantiam recitationis Horarum : quód

non poffit , Jicité dicit aliud brevius ex communi

bt

veró non fervetur quoad modum preícriptum

Sanctorum , v. g. vel tale; quod fer? totm me-

n

, Officiish parüiculari hujus diei , eít (ané peccatum

moriter tenet, loco illius, quod fine magna diffi-

li, b

contrd' ordinationem Ecclefie , attamen quód tam

cultate vel incommodo non poteft recitare. . Ex

ia

raro fiat in anno, non potelt prudenter judicari gra-

«ommuni DD. apud citatos omnes.

Infuper Ro-

;Je n

ve peEc:tü,fcd ex levitate materice exculante, meri-

driquez Q. R. to. T. 4. 42.

"*:eanius , Tambsri-

vriffim

tó judicari poteft veniale.Dixi tamen dsmmodo non

9H5 , P. Yjon. Pfavv apud Gobat num. 9. 4. fcri-

j Quné

nimis potabiliter brevius, Nam DD. communiter

bunt, licere Religiofis Officia prolixiora , antici-

n

contta Caramuel Ticol, Regnl. dif. X09. n.1388.

pare diebus , quibus funt otiofi, & breviora tefer-

d

excipiunt Officium Pafchale , etiam Pentécoítes

vare in illos dies , quibus credant fe occupatos fore

3f du

.quoad Matutinum : & peccati. mortalis damnant

Concionibus , aut Confeffionibus audiendis , dum--

eum , qui loco. Officii Dominicz , aut alterius

modó id non faciant in fraudem, fed ad melius

Tono

longioris recitaret Officium Paíchale aut Pente-

Studendum, Concionandum &c.

'ex Priviiegio-

TOV

'€oftes. — Certé inter propofitiones damnatas füb

FF. Minoribus conceffo à Leone X. vivz vocis.

B

Alexandro VII. & ifta numeratur : /s die Palma-

Oraculo. Verüm quia ejusmodi vivz vocis Oracu-

t

(

J

rum vecitans Qffictum Paftbale fatisfacit pracepto.

-Ja revocata fant per Concilium Trident. credo non

Vide lat&Gobat »2z. 892..— Idem merito cenfent

m

fore , qui nunc eo uti audeat

» ficut nec de ejus ufu

hüs!' !u

l

Suatez , Torres; Baffzus,alii. * Si quis loco Officii

à Majoribus noftris

Dominice recitaret. Officium Feriz tertiz , vel

quidquam audivi.

(

ii

atf

"

Il. Gonformita:. . Imprimis- Regularés. etiamt22

(

quariz , aut de communi Martyrum. | Quia nimis.

exem

N

pti, licité orant Officia propria feftorum Dia-

-mL

noubili parte Officium divinum defraudatet; aut

, . quando mutatia effet nimis ridicula, & in defrau-

cefis , in qua babitant ; Officio Romano currente

P

de tempore omiffo, de Sanctis veró translato ;&

dationem divini cultüs in celebritatibus colendis,

5

Vi

]

faltem . de.feltis principalibus Dizcefis totius fe-

j

T í

ut fl pro Officio Natalis Domini recitares Officium

mäþ

j

feriale: in die Palmarum , Officium temporis Pa-

riatis etiam tenentur propter conformitatem, — Ex

r4

Bulla Gregorii XIll. 50.. Decembris 44uzo 1 "3.

u

fchalis,.&c. Secüs ergo eít, (1 mutatio non fit in

relatà apud Afcan. Tamburin. de Jure Abbatum

g d

TT

Q

notabiliter minus , ut fi loco femiduplicis recites

tom. 2. d. 19. q. 7. ». G. fichabente. ^ E qse die

idem-Officium. Duplex: loco feriz fubinde reci-

fl

Dd

celebrarur fefhivitas Patroni -Diecefit, omnes Reli-

i

tes de Sancto. : Quia tunc defra

5

gtones teneantur eodem die in Ecclefiis fnis, intra

gt

quantitate.

Infuper

udatio eft in p,arva-

f

o

(

limites Jejusdem Diece[is eandem feflivitatem celes.

J

120 IV. Omni culpi .æ'acdbitaliq

.u'oïiesxita'commu-

f

brare , ( inboc cum AMatrice Ecclefia. fe confor..

lcu]m

tare Oficium divinum in aliud ob aliquam ratio-

mare, Similia habet alia Bulla Pij V. directa ad

nabilem caufam. ^ Namifta rationabilis caufa exs

,

()

Hifpanos.

Similiter & fíxcularis Sacerdos ha.

Lt

eufat illam deordinationem. exiguam contra prae-

bens Beneficium vel Capellaniam fitam in Eccle..

]

. téptum Eccefim. 1ra omnes, Et placet tegula

fia Regularium , feu virorum , feu Monialium, te..

gw'lx [

generalis tradita à Vafquez, & Fagundez apud

netur otare de Sanctis & folennitatibus illius Or.

g

j

. Gobat vus. 91 .

sf

Quando Eclefia probibet ali-

dinis; fed juxta formulam fuz Dicecefis,

uine

duf

D. gnid folàm [ub peccato veniali , qualibet bonefla.

[ii

tanadvennas apud Gobat 4. 602, — Item peregri«

p

j

caufa f[ufficit ad evadendum omnem culpam agen-

nus vel viator, quilibet commorans vel exifteng

qutm

"

- decouira illam

"

þpraþi.bitiam.m.— Quia ergo talem

inloco, ubi celebratur fpeciale feftum, licité ce.

z

P3

LI

lebrabig

«

f

1

f

"

PA

um

118 fyad Apend, d Horis Can, €ap. 1.Sc8. IV D. jämä z'rsf«mgaaaäæ;-æ;äæa&.

h

läþraBit & ipfe Officio divino, fi vifum fuerit ,

. plendo ea, que propria fuat Of omiffi, pró«

r

pter Authores illius primz rigida Sententie , Íens

1l

cim titulus conformitatis & pietatis pacrocinetur,

Layman /. 4. tratl. 1. cap. g. num. 5

"'Tamburin.

tiunt etiam Layman & AMarcbant Gtati , e0 quod

fion implevéris praceptum Ecclefiz tale Officium

Git.C. fi 5.., 8'. U"m-.;, 36. (&q. Sed & &COntfa. Qui-

go[

cunque Cleticus Regularis vel Saculatis exiftens

in particulari pro hoc die pracipientis , & legi pet

j

fe adverfaris.. At univerfaliter quacunque eX caufa

[

etiam pluribus annis extra fuum Monallerium vel

Dizcefin, fed folüm tanquam peregrinus & adve-

vel culpa commutáíti Officium diei in aliud non

Ü

nimis notabiliter minus , nullam effc obligationem

h

hnà , poteít recitare Officium de Sanctis, de quibus

diceret, fi exifteret reipsà in füo Monáíterio vel

repetendi , docent Sy/veffer , Caj

e£AnH3 , À z orIuty

PE

[

Dizcefi; ad quod. vel quam fpeólat ipfe , adeóque

$narez., Leffin , alii cum Diana cit. Rauoeít:

etiam de Dedicatione vel teliquiis fuz Ecclefiz ,

quia Ecclefia quoad quantitatem Officii non plüs

privatim Sgarez eit. cap. 23. — Quintamadvennai

exigit, quàm ut feptem Hore Canonice dicane

apud Gobar confentientem sum. 63 j*

,

tur: qui autem. commutavit Officium uniüs dici

a2) L Socieras im erando. Qui de

bet Oaäiium

in aliud non nimis notabiliter inequale , c't.ü'. fot«

recitare cum períona gravi , v. g. Epifcopo , Pra-

mam pra'fcriptam non fervárit, non tamen quan-

lato Supetiore , vel Domino füo, liciteíe accome

titatem notabiliter transgreffus eft: ergo non tenee

modat illi aliud Officium. recitanu ( etiam forté

tur repetere duplicando quantitatem. Secüs , &

ex defidia vel culpabiliter) Idémque eft in fimili, f

commutáffet in aliud valde notabiliter inaequale ,

i

debeas ex charitate uno vel altero die in recitando

ut Offidum Dominice in Officium de Sandto:

I)

jüvare infirmum.. Iévarrus de orat. c. Y9. 1. 2477

tünc enim faltem novem Pfalmi primi Nocturnt

repetendi effent'; ne tam notabilis pars Officii diei

Sanchez /. 7. Covfil. Meral. c.: 2* dub. 25. num.8.

IDiana p. 3. tratt. 12 refol. 10. Gobat s»um». 911.

Calioquin fufficiens ad omiffionem mortalet»)

omiíla manet. Itémque à fortiori; fi loco Officii

Quin idem effe, fi tecites Officium cum €o; qui

habet privilegium fpeciale Officium . recitandi «

Dominicz , aut alterius novem Lectionum dixiffes

äi

Officium Pafchz : tunc enim faltem Matétinum ,

v. g. de SS. Sacramento téque fatisfacere abíolu-

i& docent Henriquez , aliíque apud Dianam sbidess

aut duo primi NoGturni repeti deberent? quod

Officium etiam meritó excipit Gobat. ». 911. fine.

vefol. 3$. . Idque meritó probabilius «enfet Go«

bat ibidez, quàndo Privilegiatus ob infirmitatem ,

ibidémq; ». 9 16 pulchré docet Confeffarium, qua-

debilitatem visüs; velaliam caufam difficultét uti-

liter permittendo Officium minus recitare ex tot

f

tür fuo privilegio ; nifi juvetur àfocio. Addit idem

"DD. Sententia, poffit jüvare Clericum fzpiffimefos

ex Quintanadvenna wmm. 636. quód Szcularis

Jentem ornittere totum:Officium , pratertim lore

cum R'egularibüs convivens ut domeíticus. & fa-

giora Dominicz , Ferie quinte, Sabbathi: quem

iniliaris in domo, & füb regimine eorum , ut fünt

vide. "Tandem circa pradicta de forma Breviarit

H

illi, qui in feminariis noftris educantut ftudiorum

& Officii divini remanent dubià à

i

D

;iqgä mon levis

causá, licité recitent Officium de illis San&tis &

1nomenti rchlv:nda.-. j

Y

Ü

Beatificatis , de quibus nos , nifi ubi eft expreffa li-

q

Cafus aliquäjt pradtici þärtiiulam.

mitatio ad perfonas Societatis. Quem vide.

[

d

1. 117 Go Paffavii n

O

dg24 1V. Singularis devorto erga aliquem Sanctum

jn recitavi Officium de aïï»;a'f;l

velfeftum, v. g; Naralis tui, etiam . excufare ad

quo Sanéto. . S. Dominico v. g. vel B. V.

L

inutandum | Officium | occurrens poít Philiar-

ad Nives, quia impeditum fait per Patronum &

j

chum, Onuphrium, & alios, docet Layman»

Dedicationem Ecclefiz : poftea vehi'oAuguihm?,

fCLU

git. c. $. sum. 5. tepugnante Tannero & Cara-

ubi illud feftum die proprio jam celebratum fuit:

äïm

maüele, eó quód non fit melior devotio, quàm

adquidtenebor?m., Poffe tc die non impedito

Yi

obedire Ecclefiz. Et veró extat apud Gavattum

tecitare de illo fefto : at non teneri , cüm tibi data

X

in Rubricis Breviar ii fect. 1-cap. g. rit. 2.Declara-

fit facultas affümendi mores loci, ubi morari

l

tio Cardinalium in contrarium fuprà infinuata.

Cüm ergo Auguftz nihil ampliüs de illo Sanctos

;

s d

&

Contra quam tamef declarationem non ages meó

vel fefto agatur, neque tu ex obligatione

FC

citge

bis. Tambur. /. 2. Decal. cap. $. &S. 2. Cortr

judicio ( ait Gobat ». 9t1. med. ) fi fentias te

l

fingulari, magnáque devotione impelli; fecüs fi

Ego exiftens in loco, ubi fervatur novüm Calendae

T&

folümcommuni. Deniquequi etiam pét errorem

rium , jam celebravi Officio Canonico aliquod fe-

Tit

inculpabilem , vel inadvertentiam ita commutavit

flám : poítea venio inlocam Calendarii antiqui ;

Bul

ubi primüm decimo die poftea agitur illud fe-

Officium, 'pöfï-,än'imadv*erfo errore, non tenebi-

d.

tuf repetere proprium Officiüm , etiam(i commo-

ftum, quid agam ego? m. — Privatá recitatione^

Wt

dépoffit : quia & illa ipfa inculpabilis inadverten-

facies prolibiruutfüprà. — At publict & in Ches

RY

tia velerror, una eft ex caufis rationabilibus excu-

ro ; accomrhodabis te loco.

4

J

?h

fontibus.

IL Evso ex értore vel oblivione f&on ce

Ie'brä;nf |

Neque Ecclefia prafumitur velle ad

li

l

SR

duo Officia obligare illum , quifine culpa eft. Sic

vialiquod feftum Offiio Canonico , Ícu non re-

citavi Officium de aliquo Sancto, vel feíto düe

D

coimmunis DD. Idémque fentiunt cominuniter ,

ïllme

quando per inadvertentiam etiam inculpabilem ita

plii , vel femiduplici' die proprio ; poffüme

commutáffes : at quando deliberaté deditá operá

ne fecitare alio die non impedito, àn potiüs e

Fal

[

Al

ex defidia ita comfnutáffes , & errore cognito,

anno omnino omittere debeo ? g. — Probabiliüs

eft, te debere omittere.. Gobats.638. Lugo Aé

li.

&emgus fupereflet ; te tcnerli repetere , faltem fup-

A

fpnr

'

-

" d

"d

m

radk Apend, De r a C 14 d frua 8P nad ikudiFusai, V9

iæ) m

þonf quml. l; g. dub. 8. citans Villalobos ; lam-

tefüb mortali pergere iri et

éé incepto Officio, fj

I i

buriniezr. $. 2; »

;

:29. Ratio eft: quia onus Of

holis priorà repeter.: quia alioqui conflabis Offis

) E) gilbj

ficii bujus eft alli

gátom huic diei ; evolante ergo

cium quiandoque ; quale nor reperitur iti toto Bréz

Ug

illo die; évolat onus: & fequeretur etiam ; illum

viario; 'Sed apage cum obligatione mortali ad

tl h

poffe füpplere ; qui propter infirmitatem non po-

Continuandum errorem;

Eani tamen continuá-

tuit diceré tale Officium:

t al

Denique Rubricz

tionem licere ; fibi nom difplicere fignibcant.i

ld

tam dili

Benter notantes cafus; quibüs facienda eft

Quintanadvennas cit. & Gobat »; 642.

luána

gt

Officii tránslatio ; non, exprimunt illum; Pro-

doquidem rara mutatio Officii; unius in aliud ob

babile taimeri elt; etiatti poffe tealio die non ini-

Vg

tationabilem caufam ( qualis in propofito effeé

Til

pedito fupplere; — Pellizarims , 1rullench ,. Gorz

imetus peccati gravis ex opinione Caraimuel) effe

lTf l

tonías ,. Tamburima ibidem; Rátio eft: quia.s

poteítlicita; — At fimpliciter poffe ; & fub veniali

TEX

quilibet Sànctus in Breviario defcriptus habet jus;

debere ptofequi cras feliquas Horas de Offici

Uiti

ut femel in arino colatur precibüs Canonicis , adeo-

que vt , licét ille cultus fit affixus diei ; tamens

proprio occurtente , rectiüs docent Lugo eit. s 215

j Cül *W

Pellizarius ,, Quintanadvennas , Leander. cum.à

poffit transferri; f fuit- impeditus: 'Cüm erga

I qu:-

Tambutino cit; s« 31; Gobat ibidem; — Ratio eltz

hcn i

illud Officium per ertorem fuerit impeditum die

Quia & error deprehenfüs corrigendus eít: àc etiani

pro

Stcis

prio, cur non poffit transferri & compenfari

pofdet jus Officii hujus diei; & non alterius àte

alio die , ficut aliàs fit: Sed. acri

*

ter repugnat Ls

ritquli

&? cit. queri vide:

erronee inchoati:

Qui ergo non poteft facere to^

k d

tum , eo modo ; quo: deberet ; debet faltem facere

ij5 lL Contri. Pet éro

tll hodis zectóvi Of

L N

eo modo; quo poteft: Monet. tamer providé

cium de Sàndto; vel fefto

; quod. deberet tecitari

Gobat eodem »; 641:

Siadvertas errorem hodie

Okads

,'æ'ltcro'rdie : €o die proprio ;

(070)

quid àgam ? x Tam:

poft primasVefperas, fübjicias illisfaltem Antiphos

burinus cit; »4m: Yo. &

Quintanadvetnas 7rac:

o Of

nas , Vérfus, & Collectam Fefti , de quo erat fecuns

iaf

7- fisgnlari YO. privatim récita eo die Officium;

düm Rubricas recitandum i ideni facias poft Laudes

quod recitaretur, fi eo die illud feftum non effet;

A*5

Vg

éroneé dicas; quin etiam fi primüim poft fecun-

puta de feria; fimplici tra'nslawto',* priVilegiato &c;

dàs Vefperas venias ia notitiam efroris ; etiam hoc

r al

quia Sancto illi ; vel feflo jam eft fatisfactum; &

^ 911-?*

ipfum preltabis; dicésque Completorium conyes

üimis inufitatum e[t, de eodem Sanclo dici O£

tiumj

. ficium bis;

hiens huic diei; Judice Cardinali de Lugo . c;

ife &X

Coütrà; eodeni dié proprio debe:

V: Ego habeus Officium tecitáre more Roma-129

re te iterum orare illtus Sancti Officiumi ; acriter

gilim?

no ; de feria v. g; fed cras füturus fum Salisburgi,

qulppgnat Lugo czt: dáb:8; n:1 3: pott /Lalobos;

letim)i

k

übi celebratur feítum $. Virgilii ; vel Rüperti pro-

. Rat

longe probabiliis cenfet Gobat m 640:

prium : potlümne hodie vefperi adhuc exiftens ex-

ii

io eft: quia eiror tuüs privatus ; & inadverten--

"o

& tia, etft incul

trà territoriuri recitare primas Vefperas; Comple-

pabilis; nori facit tibi jus invertendi

torium; & Matutinum de illo feflo? Refpondct

i

, Rubricas. Accipe cafum particulariüs ; & àp-

Tambürinus cit: s, 2 g. fatis probabile judicante »

plicáadfimiles: — Hodie ;; Augufti, quo deberet

Gobat »: 644: Potes: cum enim ctas futurus fig

TL

Celebrari feftum B. V. M. ad. NNives ; per erroremi

Sälisbu'r'gi,' potetis ; etfr' non tenearis ; te illi Ecclez

N

s

dixi. Ofiium de Transfiguratione celebrandumi

int

L

J

fiz reddere conformem in Officio divino. Cüm

ia

l

pofttidie; quid faciam cras? Secundum Tambus

ergo Officiüm hoc vefpertinim fit pars. Officig

28

vinum relinquens Offi

cium "Transfigurationis jam

craftini ; non eft inconveniens ; poffe te illud anti«

r

ferfolutum, & cras or

abis deB: V.ad Nives; . A&

A^

&ipare hodie ; tanquám pertinens ad Officium cra«

decundüri Lugo debes cras iterum orare de Trans-

Itinum. . Àt; quid fi hodie jani dixifemi Matuti-

ain i

figuratione , & féquenti d

ie feptimq, vél alio non

hum de feriá, quando éras venio Salisburgum : re-

um

Ampedito, de B. Y. M. àd

Nives. . Quod & mihi

Giüsque profequarHoras de fería; án aflumamHos

nub i

Thagis placet

Ob rationem datani & mülta incon-

fas de Sancto ? Refp; Potes utrümque; judice codem

l f0

Venienta ;

Jo $u*

g.

.qlïæþe*ï.c oppofito deducit Cardiuäli's"dä

N

Tamburino: nam profequendo Horas de feria.j

Conformas té Offidio. legitimé inceptoj affumens

onc no

iiä; ; !V 'Ego hodie pär' Erfore'ä feci'ta'v-i.'Vefr'þe"räs* ;

do Horas de Sancto ; reddis & conformem locos

Eu

W

iumo more foluto & licito etiám Matutinu

m non

C

rectum ; diverfum

.

a

3

in quo degis: Quidnam autem fit melius; ego

d

fcilicet ab €o;. quod cras occur-

ignoro:elige; quo magis inclinat devotio; putas

) Zlhü

tit, v. g. de feria

? cüm effet recitandum de fefto fc-

S

j

lh

iiduplici; vel

tem tamen prius effe melius.

jtli

»

»

daplici ; agnito errore cras vel ho-.

VI. Plures tandem poffunt éffe cafus , in quibus ij8

j

l

ul

die adhuc,

quid faciam ?

Refp: laudabile & optibile

neceffatium eft junferc partes diverforum Cfficio-

rcïlï

a

tflet tepetere de novo, cr.

as fcilicet Matutinum; ho-

rüm. ; Si hodie vefperi. dixiti Matutinum &

i€ vero , fitempus fuperfit ; e

;g&in d

tiam V efperas : atta-

Laudes de feria fecundüm Rubricas communes ,

ien'ad

id minime obligaber

is; Nam diferté te

liberat

at vero cras mane accipias Beneficium , quod ha-

n Cflebl

2f

Sánchez. f

4pe citi l 3. Confil; e; 37. nnm;

bet Officium duplex de fefto fpeciali; v. g. Patro-

u got

77. Tamburisus

Alii mox éitandi. Quia nimi-

ho , tenéberis teliquas Horas ormnes dicere de illo

[

fo?

Tüm excufát te bo

nà fides; & eb. inaximé ; quod

duplici. Lugo eif.2: 20: 2 :fdcm fe non femel

penfurn quoad fu

Po lP

bílaatiam & equival

entem qüan-

debüifle facere teftatur Lugo ibidem , quando fci-

; ]

üitateni jam perfolveris.

licet vefperi in uo Collegio ; 8 quo difcetfurüs eta

hi

Quid ergo? Certé Ca-

jro

fäüïhicl Tüeol; Régul: difp:

mit a

4

viqxovy.-.»'f':.- 1403.. obligat

dixerat Matutinum fcrxia"le, ; at Ícquenti dié vc

h Ludü

u

.äua*&

j

E3

ü

126 L r&ä.lþþääi De Horis Cant. Capïl Sedi, TT De :forara é* modo dicendi Hovar,

g

. B&liud Collegium ibi permanfurus , ubi celebrabae

frioribus rogar.is,ab aliquo, ut cum &O tecites Höä

(s

ras minores vel Vefperas , fiquidem fit alicujus au«

tur feftum Dedicationis, reliquas Horas nondum

Éecitatas dixit de Dedicatione:

$. Item fi hodie

thoritatis. Leffius4. 2. deS'u[l.c. 27. 1.8. Amicum

Bonartius apud Gobat confentientem. nsm. 644.

perfolvitti Matatinum juxta rituin Romanum ,

Ln

eras mane fias Carthufianus v. g. aut Ecclefie grae»

ldémque fi exfpe&tes majorem commoditatem po«

p

£z , cras recitabis reliqua ex formula Carthufiana

ítea recitandi Horas priores. — Matutinum v.-g;

[()

cum focio, ficut & tutó pergis in Vefperis jam ca«

vel Graca, — 4. 5i habeas diverfa Beneficia in di-

[

verfis locis vicinis, & contingat te celebrare Ve«

ptis; fi. tunc recorderis te nondum dixiffe Nonam

At

v. e. Et itainimilibus. Gobatcit. ssm. 664.

1

fperasin loco unius, & altero die divina peragere

ii

in loco alterius; ubi €elebratur feftum diverfum ; -

l. Ob (milem rationabilem caufam etiamo13

;1

qu

utique debebis pfallere Vefperas pridianas publicé

partes Horarum transponere culpá vacabit, e.g.

lo

feriüs veniens ad Chorum vides, tuos Fratres cho«

[

juxtà morem loci ; itéímque Completorium, fi pu«

blicé dicendum fit,.. Reliquas autem Horas pote«

rales jam effe feu parüm feu multüm progreffos in

P(

ris , at non teneberis orare juxta ritum alterius bes

aliqua Hora, licire & laudabiliter pergis ftatim c

utri

t

neficii, ubi cras mané ferviturus es. Gobat ». 642;

Choro, poftea partem omiffam repetiturus :D86

&

longé laudabiliis , quàm fi volens priüs fupplere ,

&pud qgeni vide plgr*a;

-

P(

« Tl

interim Chorum obfequio tuz vocis defraudes.

Y

Ordinaló dicénda Hora.

Navarrus, Toletus, $a, alii cum Layman /. 4.tr. t«

c.$.7».7. ltem fi in itinere, vel aliàs Breviarium

i Rdináté dicende funt Horz quoad ferient

ad manum non eft, habes autem Diurnale contia

earum conftitutam , ut fcilicet non tranfpo-

nens Pflterium , & Matutinas difpofitas , licité re«

hantur Hors , pofteriorem preponendo priori, vel

citas Nocturnum , vel Nocturnorum Pfalmos cuni

ejusdem Horz partem pofteriorem praponendo

Antiphonis , ac etiam cateris Horis fequentibus

anteriori. Idque publice in Choro füb mortali

tefte noftro Marchant. f/wpra:at extra Chorum &

lectiones le&urus pofltea domi ; in diverforio. — Ex

communi Laymam, Tambur. Bonarttus , Gobat

privatim folüm fub veniali ; feclufo contemptu vel

L

Jl cit... 1démque eft , fi commemoratio , propria

Ícandalo , (écmadzm communem DD. quidquid

lectiones de feflo, vel quid fimile ad manum nos

Vafquez de beneficiis e. 4. $; 1. & 1. mortale con-

efl. Item fi No&urnim unum aut Pfalmos per ii«

ftituat ; quandoilla inverfiofit fepe. — At certe, fe»

advertentiam tranfiliifti ; fi commemorationetis

elufo contemptu , hunc figorem mullà lex ; vel con«

nonam lectionem ; vel quid fimile omififti, & fo«

füetüdo , vel ratió indicatt càm talis ordinis inver-

fio nec gràvem contineat deformitatetn , nec de

lüm poft Laudes obferves errorem : fatis eft , fi poft

Primam v. g. quam jam incipis, fuppleas de

fubílaütia Offidi divini quidquam . imminuat;

fe&?m.

ä

Communis apud eosdem.

Dico igituf

IV. Qui absque ulla

1rati,01,1'e incipit Officium134. :

ET

I.. I.'ï Ven

aialitet érgo tántutr delinquit ; qui-Horas

D

"fequentis diei, nondum finito Officio praceden-

[

integtas transponit , v. g. Horas minores recitans

do ante Matutinum, absque omni caufa ; fecusdzm

tis: v. g. nondum diétis Vefperis & Completorio,

1

orat Matutinüm in craftinum ; venialiter delinquit

comamtniffimam DD. ob rationem datam. — Quiri

&tiam fi unius Horz partes , v; g; Pfalmos coniuns

fecundàm Suarez 4. 4. de Orat; c; 24. Palaum , Be-

p1

nartium , alios communitet ; fed. certé absque ra«

dat inter fe , mutando folüm ordinem prioritatis &

*

l

tione convincente: poffe tamen facillimé reperiri

Lf

pofterioritatis, vix delinquet plüs, quàm venialiter.

caufam excufantem ; five füfficientem recté monct

Caítro-Palaus apud Gobat ».65$5: — At veró , fi fic

[

Gobat sum. 666. v.g. fi modb habeas focium : fi

confundát partes diverfarum Horarum, mifcens

Id

do Píalmos vel partes unius Horz cum alterius :

ptiüs recitatis Vefperis & Completorio, timeas tibi

]

lucem diei defuturam pro Matutino. . At; quid

poterit facilé contingere, ut faciat aliud Officium,

de recitantibus Matutinum poft' Miffam primüm

W

quale non fit in Breviario; sícque mortaliter delin:

absque rationabili caufa?. Certé Azorius p. 1.].10«

quefet, — Sed eredo rarum fore tam üu'ltu;g; E

|

sartins apud enudem ibidem,

&: 8. teftatur orines ad unum T heologos & Canos

*k

niftas priores Dominico Soto , talem. damnáffe

i52 lL Ob ratiouabiléni caufam quáméunque ims

k

teéras Horas transponere , omni culpà vacabit ; ob

peecati mortalis: at cum eodem Soto , & poft ips

a

fum plerique abfolvunt à mortali, & per mul

regulam datam faprà $. 2. 2. /F. Exempli gratiá:

im

Ciericás Vel Religiofüs; étiam culpabiliter prius

etiam à veniali , per fe loquendo , cum Suarez cir. .

6. nili ita feró facrifices , ut fi velis poft Sacrumre:

Ti

non dicto, vel neglecto Matutiho , poftea vocátus

!

ad Primain ; aut quácunque causá tardiüs veniens

citare Matutinum , inchoabis clapfo jam temperé

f() De

h^

àd Chornm, Horá unà jam finità, licité & laudabi-

ordinário, fcilicet antemeridiano, — Sed de hoc ex

Nnnl

profefío agetur, G nos dicemus in

liter pergit cum Choro; Horam nondum dictam

etificio Miffz;

: inaterià de/Sä:

1l

l

pofteatepetiturus. Item non habens ad manum

Wftg

$. IV,

PA

il

Breviarium in itinere v. g. fed Diurnale tantüin ; [

I s

li

i omhi culpie fcrupelo recitabit interim Horas

Continub.

'

izgüiä; *

*

[l[[.

Lyqos c

'täa&æ

fh&f;e

li

ininores, poftea domi vel in hofpitio recitaturus

anonice fingule feci

Y

M

Matusinum ejusdem diei; — Quiia illa Breviatii ca«

contigue , wt fcilicet tà cépta dicatur

E

ientià eft caufa fufficiens éjusmodi transpofitionis,

usque ad finem continentet absqué notabill ime

Wi

ii

Idémqge elt , i nondum dicte Matutino, v«l Horis

1

il

:exrgptione, vel in'tcrgoütipncä yu p

T

^

D

L

»

"d

it

3iadl, JPP&?J; de Ha'rixl-Canæ.f (ïaþ.l); Se&ik De foria e'g""n;bda dïcemlä Horas. Y20

H

$$. Canonesc. nallu de (onfecratione d. $.. Ecin

$1. 12, Ut fi/negotium quodcunque utile interves

QU

Coacilio Dafileenfi (e/f:22. c. Qnaliter Hore : ut

niàt . v.gr. confeffionem alicujus audiendi , in-

tll

firmo fuccurrendi , amicunz falutandi vel allo-

proinde ormnium confenfu peccet , qui absque omni

h 644'

caufa rationabili anam Horam notabiliter inter-

quendi , refpondendi &c. fi quid interim facias

IEIHPO«

rumpit ( nam parüm pro nihilo reputatur ) nam»

ad tollendam diflractionem ,: aut aliquid. te in-

fic unitas & forma orationis ab Ecclefia inftituta

] V.-g;

teriüs faciat inquietum feu follicitum , & ideo

m

diffolvitur: eftdue fpecies irreverentize erga Deum;

aliquid breviter notesin charta , vél mandes famu-

Sonam

ceptcum cum Deo colloquium( & quidem Mini-

lo; utex Suarez etiamfüperiüs notatum. — Item f

wsþ

ftrumex Officio ab Ecclefia ad id fpecialiter depu-

in Confeffionali exfpectes otiose Poenitentes, quid-

tatuni ) non receffarià & impertinente actione , lo-

ni interea licité inchoes Matutinum , efto , minimé

t

A

€utione, ceffatione, interrumpere notabiliter , quod

- dubius, te aliquoties interpellatumiri, ait Gobat

o

^

homoà fervo vix toleraret , tantóque gravior culpa

9. 617. fine..—. Ais : quando ego fic interrumpo ;

n

erit, qu5 diuturnior e(t interruptio , & actio inter-

feu juítà feu nuila causá , ftatuo firmiter poftea re-

d

pofità vanior vel tu.r'p,ior.' Atque adeo, fi valde no-

fumere denovo: quid fi poftea non repetam de-

n

tabilis & diuturna fit interruptio absque ulla ratio-

nuo? Certé Avarrus , edzorius, Reginaldu ,

nabili cau(a , mortale cenfent. eum obligatione re-

damnabunt te noxz lethalis inmateria füfficiente z

iil

at

petendi priorem partem abruptam;graves DD.Na-

at cert? immeritó. ' Venialistantüm culpe dam-

L Mif

varrus de orat. c. 16.9.7 7- Medina4. 16. de orat.

nant te recte Saschez, , Leffita ; Layman , ac alii

m

4 3- Àzorins i. c.9.4. f.Vafquez fapra. Marchant.

communiter.

Nam mutatio meri propofiti in

hu

citi tr. 3. fell. g. q. 4.in Corallario.. Sed certé nul-

re per fe non obligante graviter;nunquam eftper fe

,l

Ja lex naturalis vel Ecclefiaftica prohibet tam feve-

mortaliter mala , ut liquet innumeris inftantiis &

j at

reiltam interruptionem ; nifi forté adeó f2pé, con-

exemplis in omni genere virtutum & vitiorum :

yetlu,

fuetudinarié & enormiter fieret , ut gravem defor-

cur ergo fit in propofito? interim mi bone vir , fi-

mitatem , negle&tum & contemptum in re divina

q

"ve tale propofitum praemiferis , (ive nón ; five abs-

involveret ; quod certé rarum erit. Dico ergo

j, M

]

que jufta caufa , five ex jufta caufa , & alioquinfine

) ,er

356 1l Perfeveniale tantüm eít Horam. Canonicam

dubio excufante à peccato , facla (it notabilis inter-

Xiumal

ceptam,abfque omni racionabili caufainterrumpe-

ruptio , orhnino decens eít , ut de novo inchoetur;

re etiam notabiliter paer.multas Horas. .. Ita. com-

wsperä:

autille No&urnus,in quofa&la eít , aut faltern Pfal-

altong.

munis DD. Suarez loco cit.Sanchez L 4. (onfsl, Mo-

mus vel Lectioquem vel quam interrupifti, ut pro-

j &k

ral.e. 2. dub. 19. Leff. l, 2. Xufl.c. 37. . g7. Lay-

vidé monent Navarrus cit. e. 16, s. 7. Layman c. f

. mantitl. 4. ?r. T. c. €, "Tannetus ali/sqme citatis.

$1. 7. Gobatz. 670. fine,

t

Diana p. 2.tr. 12. vefol. 4. Tamburinus /.-2. De-

. 1V..Ap

lcfg&uub

ud omnes autem in confeffo eft, feniþey 1 38

£al. €.. $. $. 3. n. (1. fic flatuens ; Quacunque in-

licitum effe feparare Matutinum à Laudibus,nequé

Y

terraptio,foe extra Chovum , frve intra. ( preféin-

Of

ad id requiri ullam peculiarem caufam honeftam ,

g

dendo a (;audalo ) diumtodà continuatio fiat intva

ut contra Azorium habet communte. D.D. Sanchez

Jtotioy

enndem diem,peccatum utbrtale nequaquam attin-

eit. dub. 2O. Tanner. Layman , alii paffim.. Etenim

git.. Itáque quinnum nblurnum, veletiam unum

inqi

hac feparatio olim erat. frequentiffima & quafi or-

j

dunttizat Pfalmum hoc man? vecitat, vel vecitavit i

dinaria, & diltin&ctum initium Laudum indicat,ne.

'&esqug

pridie Fe[peri , fipoflea , antequam expiret tempus

que ulla nova lex vel confuetudo contraria interea

prefcviptum recitaudi, nem

i

id vetuit : dummodó tamen ad finem M

lm:'- l

pemedia mox [&qnen:,

atutiniad-

qii

Yecutat ,2u0d. recitandum. fitperefl , monerit cnlpe

datur Coliecla diei,& ad initium Laudum premite

mortalisreus.. Sic il

df l

leliberaliter. / Ratiooft:quia

tatur Parer nofler ii Av 4Maria,prout fit & fpe-

i

. jam intra. latitudinen

1 temporis przieripti totum

s

"Officiumperfolvitur ;

ciali Rubricà prafcribiturin no&e fjnctiffima Na«

h

"

& ex alia parte in hoc non

]

apparet irteverentia gravis.

tivitatis Chrifti: ut cum aliis monent Diana p. . y.

fii W'

Quia cüm quilibet

trAU, Y 4 veol, 48. & Gavantus Rubricis Brevia-

. Pflmus v. g. conti

neat perfe&am orationem &

15

i

laud*em DEI

vii, fet]. 4.c.3. at certé id folüm ex pia confuctudi-

neque habeat neceffariam connexios

ne: namde nullalege oblieante conftat. Quare

Lgo$

Rem cum confequentibus.,' fed tantüm accidentae

lemex ordin

utrumque negat Azorius: primum veró etiamSaz

5

auone Ecclefiz, hinc qui Horam eti-

£bez., Bonacina , alii multi,

l

am diuturn

Denique etiam fepa-

9 tempore interrumpit , tamen reverá

rationem unius No&turni ab altero , etiam. absque

&y^

implet rem preceptam q

do

"u

H

ad fubftantiam , tam in

caufa , nullam continere culpám cenfet Lezana te. fs

| sua[(w

materia, quàm forma fabí

I

antiali , ut fupponitur ;

j

€4p. X2. ». 16. faltem non plüs , quàm venialem ,

'etít in accidentali modo co

Pa r n

ntinuatioris non ferva-

communis eft fenfus DD. ANavarrus, dzorins ,

j amffmpm |

to pe

cczt contrá or

dinationem Ecclefiz , tamen in

Reginaldw., alii Pammï Nec eXigitUl' gravis HP EM

d " W

, | teion adeb magna

noa plüs, quàm venialiter.

W

jp

j 337 l. Accedente,

tio ad tollendam omnem culpam ejusmodi fepara

autem alij

ationabili causá

tionis per dimidiamcirciter horam : '& poltea di-

nece(fitatis, vel util

itatis;charitatis,etiam affabilita-

Curus alium Nocturnum non prz mittis neceflarió

tis erga proximum,

etiàm levis culpa facilé vitabi-

turin inter-ruptione

Pater & Ave: ut contra Reginaldum bene. docet

O

noa nimtaalicujus Horz,DEO

Azoriusezt.c.8;9.4. Etuniverfim ejusmodi fe-

fM

- M. humanis !mori!

^u$ jta per fuam bonitatem

parationem partis Matutini äreliqgis , noti excede.

p

induleente , Iquod cer

ié non indulgeret fuperbus

re culpam venialem, etiamfi fiat per3 c. feré horas,

quilibet humanus

P

gt

y

rinceps , aick Tamburinus eifs

dummodó intra unum diem zaturalem tecitetur

Pans L pE Sac

RAM.»

Q

tqwm

-

L

a

u

V

x

,

MONE . 2 2?9 mä.«:,dpp;'nrï.xlä;Horz's Can. Cap. l ! Sec'll V. De färma (9*' källoäar dicendi äüias;

totum: Iäreviarium, cenfet Quintanadvennas cir.

Exámin. 6. s. 60. determinat, tnortale eiï'e/i"ci;;e';

4

re horá 2. poft meridiem : veniale , medià tertià ci-

tr. 8. [ingulari &. apud Gobat ». 672. non repu-

L.

gnantem. Dicestandem. . Ego quidem ejusmodi

tra juftam capiääï ; nullum horá tertiá : confe:'z;i::n;

[2

!

voluntatiam interruptionem . Horarum pro ipoffe

te Bonartio quoad tertiam , & à fortiori confonti«

M

cavco & horreo : at fomni moleftia me fübinde co-

unt fequentes.

Quintanadvennas Simgularinm

[

git interrumpere, — Dehac ita fcribit Sanchez fepe

zrall. 8. fingulari 2. teítatur certurm efle , noit péc-

care inortaliter, qui incipit flatim horá fecundá

cit.l. 7.c. dub.33. . Qui vexatur à fomnolentia ,

j

st pronuntiet Horas fuat , vel andiatSaecrum eá at-

poít meridiem ídque à mortali etiam. excufanto

Ti

tentione, quod [altez videt,quod non omittit dicere

Sanchez cit.dub. 37. l'amburinus l, 2. Deeal. c. j.

I*

G.f.».34. Et Mart. Ledefmam , Fabrum, Ml-

vel audire aliquod uerbum , licet propter gravitate

X

vel szoleHam [omni non attendat ad (ignificationem,

fefium citans Diana p. 4. traét. 4.refol. $.. Idque

b

etiam à veniali excufat plures Recentiores allegans

vel ad aliam meditationem, wou peccat (altem more

zaliter ; quia fit babet. attentionem. nehc fariam.

Leander difp. 4. . 93. & probabile cenfet Tam-

Secis fí dormiat per notabilem partem Hora , aut fi

burinus /ec. cit. confentiente à fortiori, noftto Jo-

recumbat inletlo ad recitandum eo tempore , &* in

fepho Angles, qui permittit in hyeme ihcipetetri-

:ä

circum[lantits , ut probabiliter attentà fragilitate

bus horisante occafum Solis, ^ Occidit autem Sol

(na, t& dormiendi confuetudine , credere poffit fe

in noftris partibus in hyberno folftitio, quartà ho-

dormiturum., && omi[furum id , ad quod tenetur.

rá poft meridiem.. Tandem quidam apud Tambu-

W

RabWó, quia expo[uit.fe probabiliffimo omittendi

rinum cít. ». 3. meritó repugnantem ; putat poffe

inchoari flatim poft meridiem. . Citca has varias

2

.

ff'i""!'? 'Sic ex Na,vag:o Sanch;z.

opiniones -

»

i^

V.

HI. Placet ju

-di&um B. kGo'bat.* amm.&v68 o; itag4

Y

Tempef

4

?c;äei—.

flatuentis. — Tempore hyberno, id eft, ab equi-

?."y M^ :

Empc&iv& recitanda funt Horz, ficut omnes

noctio autumnali üsque ad vernum licitum eft in-

ï

2

'abfolvantur intra przfinitum tempus, & fin-

cipere Matutinum ab hora tertia, etfi nulla adfit

ulz dicanturfuo ftatuto tempore.

uare duplex

;fationabilis caufa.

Nam Sol tunc jam eft pro-

$

ic tempus con(iderandum eft totius Officii incho-

pinquior occafui, quàm meridiei in zítate : San-

chez, aliíque citati. Etiam Tannerus tos. 3. d.

andi & finiendi, & fingularum Horatum récitan-

darum , ac deinde brevitet de circumltantiis loci &

( 0. 165. Tempore vero aítivo, id eft, ab

Z

[

fitàs, feu habitüs corporis.

&quinoctio. verno usque ad Autumnale , qualibet

rationabilis caufa fufficit ad licité inchoandum eà-

)

I Temp'w totius Officii divint.

dem horá tertià. Cüm enim.tanta Authoritas

. Matutino ütique ad Completorium abfol-

probet vel nullum, vel folüm veniale peccatum

í

tä 9ï i

admitti tunc recitando, quzlibet caufa non im-

veudi ex primava inftitutione & antiquif-

fima confuetudine incipità mcdia noGte praceden-

prudens, adeóque major commoditas tollet omne

L

10

ti, ugquead mediam noctem fequentem diei ? atta-

peccatum. coram DEO, prafertim cüm videatuf.

patrocinari confuetudo. — Sic Gobat ibi : & pauló

q

men ex réceptiffima jam confuetudine , cuilibet fas

li

.eít Matutinum cum Laudibus dicere pridie Ve-

fuprà s. 67 3. fine, probsbilem cenfens Sententiam

f

Sanchez, & aliorum, non'effe mortale ilhciperc

* fpeti : juxta communiffimam DD. D. Thomas mox

i

citandus, Azorius /wpra Suarez l. 4. €. 27. i. 14.

^horá fecundà propter tantam authoritatem , con»

Leffius l. 3. deSufl. c.37.9.7 9. Layman cit. cap.5.

cludit : nec dübitarem fequi pridie Fefti, quo effent

!

mihi excipiendze Confeffiones , ab hora tertia us-

9. 1. alii paffim omnes: ídque factitant fine fcrupu-

(

lo paffim piiffime Sacerdotes , etiam Szculares, ne-

que ad Ccenam , ait ipfe: multó magis fi usque in

h

- dum Religiofi Privilegiati. . Rationem hüjus con-

no&tem feram ; idémque efto judicium de äliaf;j

»K

füetudinis congruam reddit D. Thomas. — Quod-

militer caufa. properandi cum oratione.

lendi fd-lï42

l

lib. $.c.28. Quia folemnttas diei [equentis a Vi«

IV. 'Tempus tandem prafinitum imp

1

tum Offidum divinum diei, eft media nox fe-

fperis incipit , ideo emeritó u[us obtinuit,ut po[i ps-

j

blicum O[ficium ,-Fe(peras «? Completorium & me«

quens, quo tempore tranfeunte ceffat obligatio

-

illius diei Officii recitandi ; & feu culpabiliter , feu

TK

vidie ordinario im Ecclefüs jam per[olutum ante

u

- beram quartam , deinceps preces noclnrnas incboae

inculpabiliter omiffi repetendi , fecundüm omnes:

"

-

Tüe

ve liceat. . Sic S. DoGbor.

cüm Officium. cujusque diei; fit fuo diei alliga-

[

tum. Gobat hic «. 691. & feg. refert ; ac opti«

l

z4o 1l At quinam horá precedentis diei, fas e

Matutinum inchoare & dicere? Certum videtur

.me laté refutat inàuditam haGtenus, opinionem

l 91

Qp

apud omnes , tam zfílate, quàm hyeme fas effe in-

Leandri , non improbabile, fed probabiliffimum

cipere ab hora quarta , prout indicavit D. Thomas

effe; quód prac

m recitandi Horas impleat,

J

u

d

Rubm

e5 quàd Vefperz & Completorium (à quibus in-

qui incipit hod

fin Officium recitare paulo

ante mediam noCtem diei fequentis, puta medio

n

cipit folemnitas fequentis diei j jam perfoluta fint.

Imó hyeme , quando circa horam quartam fol jam

duodecimz , fi ipfum fine interruptione profequae

M"]m

N

occumbere' incipit , etiam licité aliquando antici-

tur poft mediam no&em, co potiffimum funda-

- pari Matutinum fequentis diei , ex commuri notat

mento, quód ommes Horz fequentes efficiant

g

Layman /ec. e:t.

At quanto tempore etiam liceat

unum 'totum integrale cum Matutino, jam teme

u

fi ergo

b

anticipäre ? varie fenFixlnt varii.- Efcobar. 'E*aä. "E

porcquïab:ilïi incagtoz& forté jkam'abiblxqtq 7

N

, ptt*

"

»

L.

*

—

-

71 !

n

3 ?raä Zgþmzl, De Ho(is 6?2:?2. Cap. I.Se& W. de fär

i

a Z'?' utodo dicendi Horas. 3233 |

!

!l(:lpg. -

peïrg'atuf- in Horis feqüentibus » poterunt omnes

: peccatum certó evitetur , dummodó totum Offi-

t d.

«lici inchoatz-non. poft duodecimam , fed medio

m

duodecimz ünà cum .Matütino continuo tunc

cium quocunque diei tempore recitatum , abfolu-

tum fitante medium noclis fequentis: feclufo ta-

W .

inchoato. Etcur non eaiam , qui ferià quintá

lirin

men fcandalo & contemptu , ubique mortali. Me-

feró pauló ante. mediam noclem incepit caenam

ritó autem ( Judice P. Marchant. ) prefümeretur

( ïlä;. ;

carnjum , poter:t poft mediam noctem contíinua-

€ontemptus faltem interpretativus; f1 quis ordinae

fj

ré, eb, quód relique comefliones carnis cum»

MT

rià & confuetudinariá infolentid quafi femper ita

pr&cedentibus tempore licito inchoatis , maltó

mutaret tempora Horatum füfque dáque pro libi-

til. t ]j

magis faciant unam moraliter ceenam, quàm Ho-

tu absque ulla caufa: talis enim omnino cenferetur

n

r& relique cum Matutino tempore habili incho«

vilipendere ordinationem fan&tiffimam Ecclefiz, &

: ll

ato? Certéfi ifla Sententia probabilis fit , proba-

inftitutionem divini. Offici , ideóque tandem à

j ä';tgzm

bilis etiam cenferi debet illa alia Sententia tradita

mortali non excufandus.

Communi tamen etiam

dl

à Caramueli 7heolog. Regul. d. 1 14. 4.2. at dam-

confenfu DD. venialecratfum eft, absque ulla ra-

nolt)

Bata füb Alexandro VII. Uico Officío potefl 4

tionabili caufa tempora ftatuta transgredi notabilis

(s

: fatisfacere duplici preseptopro die prafenti 9 cra-

ter ,eóque gravius, quó longiüsà prafinito tempo«

TM

te receditur , uti notant Navarrus , Layman cit,

arts

20 ME Tempora. /z'ngula)*um" Horarum, .

alii, ut fiex mera defidia Matutinum , Primam,

ITani

: 14

Empora flatuta fingulis Horis perfolvendis — Horásque minores differas uique poft meridiem, .

;I. T

at o«

ex primevainftitutione funt illa;queipfs — autpejusin feram noctem :

aut conrtà absque ra-

MT

nominibus Horarum praferuntur : fcilicet reci-

. tionabili caufa Vefperas vel Completotium reci«-

tentur , Matutinum circa mediam noctem : Lau-

tes ante.meridiem : néc tamen tunc tenebris po-

h 63&«1-

des füb auroram : Prima ad ortum Solis : Ter- , flea reptere poft prandium. Bonacina de £fo«

TL

tiatempore medio inter ortum Solis X Meridiem,

ris Canonicis q. 3. num. 6. Lugo d. 16. de Eu-

undur

quod in zquino:tio eft circa noftram horam no- — ebarifl. 244. 8Q. Gobat »tm. 683.

Neque enim

ht

nam: Sextainipfomeridie : Nona tempore me-, Ecclefiaoblig

dio intcr meridiem & Solis occafum.

at ad eandem Horam k?is in die. .De

ndp

Vefperg

his mox iterum aliquid.

ad Solis océafum : Completorium füb crepuícu- .

hu

IV. Quando occurrit juíla & rationab

ilis caie46-

nnd-

lum nocturnum; prout etiam indicant finguia

rum faqusecunque , ob

quam Horz ftatis temporibus

id ei

Horarum Hymai , & iater alios declarat Laymaa

.tecitari commodé nequeant ,. licitum omnino erit"

Cit. L. 4- tré£t. i. 0. 3. Verüm hacoriginaria diltri-

,qui -

. pro libitu transferre , femper tamen confultiüs an-

andum

butio , ob humanarm fragilitatem & occupationeim .

ticipando , quàm differendi ni

miüm , juxta notum

hydho

multiplicem , quoad omnia dudüm fervari defüit. — illud Hugonis de S. Victore,

adute boram orare

etiam inrecitatione publica. —Laudauffimétamen ^ providentie

:

fervabisin recitatione privata. .

obedientie,

eft , poft baram negligentie s in bora

j gonit

Sic toto die ftudiis , aliísve occupá-

144- ll Publicé in Choro fervandi funt tempora — tíonib

p]/(( f

us neceffariis occupandus, licité omnes Ho«

l ïi&tm

Iu

confueta Ecclefiatum , etiam íüb mortali.

Et

:fasminores fummo mane perfolvit, ob majorem

" quamvis confenfuomaium DD. optmam & uti-

p

tunc quietem & collectionem ; aut f occupatio

lifimum (it etiam in privata recitatione , quancüm

nimiàm duratara vel fatigatura pravidéatur, etiam

o

:

jciti

fieri poteft ad unguem obfervare cem

pora ftatuta — Vefperas adjungere licebit , non tamen Co

mple-

ab Ecclefia ; quia privata recitatio fempet" ordi-

torium , ut habetüt c. 1. de celebr. « AC;

ia *:»

ffarum , nifi

fem quendam ad publicum Ofüciwn tetínet ,

major neceffitas ( certé vix contin

g

ut nimirum non folüm idem Officium , quod . in

gens ) urgeat.,

pritt

Quia univerfaliter Bonartius apud

Gobat ». 68 1.

Choro , fed etíam eodem teipote, quo in Choro,

;f

teftatur, quód quzlibet caufa honeíta vel utilis ,

ütieít ma

privatim recitetur: idtamen neceffarium non eit,

*

jor devotio ,. major commoditas (tuden-

Tl

€d ad-omne peccatum. vitandum fa'ficit Matu-

di, excuf

et à veniali dicentem man£ uno tractu À

tinum ( de quo fuprà ) cum Horis miaoribus e!fe

Prima ad Nonam inclu(iv2,

P

ro majori tamefn

gylel

fecitatum ante

edia 1

p

prandium, feu meridiem, exceptà — fecuritate PP.. Societatis fruuntu

r Privilegio Apo-

Sextá & Nonà

, que juxta primevam in(titutio-

ftolico expreffo his verbis :

Ratione itineris aut

fc f

nem licitécirca ,

j

vel pauló poft meridi«m recitan-

alterius occapationis ,quando creditur , quód cum

abil

tuf j Vefperas & Completorium longiüs poft

majori devotione dicetur divinum Officium , poteff

dom &^

J

meridiem faltem circa occafüm Solis , aut crepuf-

illnd anoffris recitari mane totum

) dlCl

«ulum no&utnum refpedtivs,

forium.

ufqüe adComple-.

t

Excepto tempo-

es

re quadragefimali 3 Sabbatho primz Dominicz ,

At ,quid fi prevideam me in aliquo convivios49 .

X

quo etiam privatim fas eft dicere. Veíperas ante

tam largé bibiturum , ut non fim idoneus manfu-

bi

hii

prandium,nontamen neceffe ex obligatione..Nam

J

tus ad Vefperas & Completorium perfolvendum :

yas I

Rubrica ;&c. jb[tnt.'dc-anJEcr. d. ff quod COf«

pofiümme , an etiam debeo perfolvere antequàm

u

PZ

tinent praceptum , tangit id folüm Chorum. -

U

adeam illud periculofum epulum ? Cafum hunc

ya n

nartius , Efcobar , Gobat. a. 65,

propouit , & refolvit Layman ezt. de Canonico

" prO

14f lIl Tempora flatuta (ingulis Horis in privata

confitente f& frequenter ad convivia invitari, &

qum

lu

fecitatione non fervare etiam notabiliter & abs-

cüm fzpiüs expertus fit, fe poftea ineptum reddi ,

i di

que ulla caufa, non eft. mortale fecundàüm com-

ad dicendas Vefperas &^ Completorium , folere

ante merid

vt

u

mvu-n»ifï'xmam Senteniam DD, adeö , ut morule antcipare

44 , hoc

'Ium l

J5

iem. Rcfþ Layn

quidem

EE

N

4

J

;

Se&,f!./ .De form;l d& uodo d'z'cmzi'iHo-ï'gä

124 77'(:55 .r!ppmd : IggHbris Cant, C';;p, li,

clefiz morem, & San&torum, nominatim SS. P. no-

quidem nunqu

am- füadendum effe , nec permit-

ftri Francifci exemplum, laté oftendit JacobusAlva-

|

uendo ,. cum omnaino deceat

j

tendum per fe leq

tez dePaz. de orar.l. 1. P.2. 6.6. !angiuspa(l medium.

Clericos in Conviviis, etia

m honeftis & neceffari-

1

(altem Officio unius

4. Sed horum omnium nulla obligatio. 'Tu fers

is, ita moderaté fe gerere, Ut

va itum & habitem corporis privatim, qui tug de-

Aj

pofito tamen i las

['

q

uadrantis fatisfacere poffint ;

votioni, aut publica coram aliis ardificationi magis

lem conviv

ia honefta vitare non

poffe, & fepiüs

W

& propofitum , tamen.

defervit , fatisfacis enim obli"gationif, five genufle-

expertu

m contra intentunm.

.

LIP

Vefperas omt

fiffe , etít non mu-

&endo, five ftando , five fedendo, five ambulando

[

ineprum factum ,

dum effe, càm folüm

honefté perfolvas facrum penfum , ut omnes ccn-

tato tali propofito ,

abfolven

1

edque confuetudo permitti

fentiunt , quanquàm 'Tamburinus fuprà obfervet ,

fit pecca

cum veniale j

j

cüm ex duobus malis m

inus fit eligen-

offe delinqui venialiter per fitum ; quando eft im-

Á

pOterit ;

[

modeíta corporis compofitio.

Situm jacentis

düm , quando utr

umque vitari non poteft.

D!

dicendi Horas,

ob indecentiam & periculum. indormitionis , jam:

II Lacus

eft in Ecclefia

fuprà reprobavit Leffius, nec fci

:

o quis probfre po[*f.

j

fiium publicum dicendum

fit , nifi in Anfirmis.

| '!480F

ex ÍtriCto pracepto , concer

nente Ecclefias

—

í

Patet ex

Cathedrales, Collegiata

s, & Regulares.

6 APU

'9" li,

V

récepta & univerfalt con

fuctudine' , & Clement. 1.

D« Caz[is exeufantibus ab Voris.

de celebr. Mi[farum

*

". Quosnam autem concer-

[

SUMMARIUM.

nat obligatio recitand

i in Choro, &'. Ecclefia; ïätis

etentia , V. g«

jione Horarum

13T. ü'fq,ue ad n. 155. Quande cen[entur itmp

cacitate , *vel

dixi fe&l. 2. $. 2. "Pro privata recitat

vex oblivione, carentia Breviaris

cus honeftus , jux

ta illud Pfalmi

snetu , excu[ans à vecitatione Horarum,

aptus eftquisvis lo

102. 4mnomniloco

dominationis ejus , benedic ani-

"n

Quando excufer infirmitast U(qne » a, 161 d

ä

non fit expofitus diftra-

léi.

Queando Charitas [ii , oel proximi? A&..

ma mta Domino; modo

162«

' Guuando eccupaiio gracuis.

&ionibus , feu in quo non impedi

atur attentio fal-

p

ionem cum ncitqiio:,

am interna

165.

n liceat fponte ejfmere occupat

tem externa, fecundüm omnes, ac et

ne Hovarum intompo[fibilem,

di&ta e attentio-

166

fecundüm communiorem , juxta

Míque ad n, 170. Qus/nam po[fit &

lids é i d

Qu

uin imó (contra Setum INawar-

jpenjare ab Officio €aa,

ne requifita.

170»

AIn impeditus flatis boris seneatur. Officium Can, ane

vum, Bonacinam , CA

fIvo - Pal. alios) à peccato eti-,

am veniali excufant Sanchez eit. l. 7.«.

1. dub. 44.

ticipare, vvel poffen fupplere? Ufque ad n. 174*

, alii

174« 4n ob impedim

enium non potens dicere totusm , zentfta

"

rull

enckus, Caramuel

£sr ad partem

quam poteft 2 Ufque ad a, 179.

1

Augles apud ipfam : T

A4n ob cacitatem , 'Ue

l aliam cau(am non potens retie

apud Dianam.

?. TO. tr4

B. x 1. refol. 5 3. illum, qui

)

dis naturam exonerando harens

Ls

zare folus, potens autem cum

facio teueatur ad-

in locis immun

bibere focium ? MÍque ad n, 185.

huic fan&z actioni vacat.

De quo Tamburinus

'tlliul

:84.-

n non potens dicere. Horas teneatur Aliquid

l. 2. Decal. c. $. S.

6. n.2. fic loquitur: 5i locus

orara, orantero audire, xocl alium [ubflituere.

J

ejmmaäifardidm ;

[rne delettu eligatur ad Horas

RESOLUTIO SEPTIMA.

D

recitandas ,aliásve preces, cm po

tefl mundior eli-

Aufz excufihtes à recitatione Horarum Ca-zre

Ti

babile eff.

[

or, aliquam irrtuerentiam committi pro

N

C

nonicarum , ut licité omitti poffint , & quan-.

Q

Lt

fí (emel cafu,vel ex aliqua eccafione in loco im«-

doque debeant.,

convenienter reducuntur ad 4 Cas

]

H

mundo reperiaris, orato libenter : quia etiami in lo-

charitas, [eu occupatio.

Q

pita : mpotentia, infirmitas,

«o [ordido.orare eff melizs, quam otiofum e[fe. Aol-

few privilegium. "Nu-

Ü

gravis , difpenfatio legitima.

fefies refert quendam , qui n locis snundis órabat

merant aliqui etiam setzm ,

fed certé compfch'm-

li

Officium, in iisdem pofl mortem luiffe penas : meri-

Ttàinreomnes. Agi-

LU

ditur fub impotentia morali.

t ; is enimnon ex amore non ce[[andi à Dei laudi-

mus autem de caufis excufantibus ad privatam

w

bus in quocunque loco , fed fortafe temerà , & fine

omiffionem Horarum. . :Nam quoad recitationem

3

deletlu , cim alibi facilä potuiffet . iu locis fordidts

caufze excufantes mero-

uü

publicam in Choro, tres.

fcvium pen[um pev(olvebat. — Sic Tamburinus con-

rantur à Bonifacio VIII. Nimirut Zzfirmitas tore

l:

fentiente Gobat, & me.-

[

*

poralis ,

»ece[fitas , utilitas Ecclefie. — De quate

IV Situs , feu babitus rici

t&nti; Hofas,

Q

rarg p?äxis vi

deri poffunt late D

D citandi.v

N Choro & publica reéitatione divini Officii

d

Hi

fervandus eft fitus & habitus corporis ftando,

E

4

1491. l

Impatmtia. :

p

fedendo , prafcriptus in Rubricis :

ficawmel moralis reci;i ft»

Wi

gEnufle&erido i

Mgotentia quacunque phy

is tamen ipfe

non ex o

bligatione füb peccato, fed

i

tandi

Officium divinum. excufans 'gcn'eratimz.

Cont

devotionis & folennitatis,

tantüm gratiá majoris

comprehendit etiam alias caufas excufantes; fcili-

Viter

Navarrus de Orat. c. 4. Zerola v. Horev. 4. Suarez

E

28.29. 2.

Ex-

cet infirmitatem , & occupationem gravem ; eate-

R 'UJA

l. 3. deorat. n./58: Hetinx i. q. 3.

nus enim hz excufant à recitatione , quatenus 1o-

d((

D

trà Chorum privatá recitatione , optimum & lau-

minem phyficé vel moraliter. impotentem rec*

dabiliffimum eit, fe accommodare confuetudini

"f?(int

dunt ad recitandum , fpeciali camen titulo impo-

113;]0

D

Chori , pro diver(is Officii divini partibus tando ,

tentiz excufant fequentia.

Eqmn

enuflectendo, vel etiam devoté fedendo, prout

L. Inculpata oblivio unius ve

l phiriuhi Hora-

TU

An kt

hortatur D. Bonaventura fpeculi p . . 19.3-

Univerfaliter autem in Horis divinis praeftat orare

rum (totius enim Officii moraliter non poteft da-

j I

fpe&tat inculpata

ti inculpata oblivio) Quó etiamv

(

üand.of quàm genuflectendo ob antiquiffimum Ec-

þ ignc ,

/

7

xcä/än(iäus ab Hulrif. 124

P-mu

. : ym!g;, g;;ænd. De Ho;*is C'an C?aþ;f H;I.-LD?- Canis e

7

N

ig'noran'tia obligationis, legendi litteras, ac 'recic,an-

ut funt in "propefizto. - Sed latà & optiné refutat

diBreviarium , quá pueros ad beneficia affumptos

dinm,

P.Gobat. ».692. ' Ad fundamentum Aefg. neceí-

non raró laborare contingit, imó & alios. . Pec-

farià diftinclione. Licet mutare & pro libitu fequi

ts

"m

cant quidem graviter , qui neícientes legere fuíci-

opiniones utrinque probabiles, f1 ex ea mutatione

piunt facrum Ordinem ; vel Bencficium, vel profi-

!imagis

non fequatur eluíio certi pra«cepti , concedo: £i fe-

tentur Religionem Choro adítrictam , nifi fpes fit ,

quatur, ut in propofito , negatur, utpote falfiffi-

X

tU

quam primüm fore , ut legere fciant: quia tunc de-

mum. . Vide Tratt. 1. "Decal. c. 1. ». 3 f. & obvios

j

ciperctur Ecclefia, vel Religio inre gravi , ut fuprà

ACf

quosque de confcientia & opinione probabili.

ftét. 2. $. 2. dictum fuit: at. poílea jam conftituci

,

Ill. Cacitas utiq; excufat à legendo: at certé non 5 3

j Eh.-

in Sacris, vel profeffi, non peccabunt Officium non

à dicendo divino Officio, quantüm quis memori-

reditando, quamdiu inculpaté ignorant legere &

Lj

ter dicere novit, dummodó magnam vel majorem

recitare, cüm ad impoffibile rmo teneatur: quód

partem Officii, memoriter teneat , juxta generatim

Q

fi tamen talis beneficium obtineat ; quod datur pro-

dicenda $. slr. dub. 2.

Ita communis DD. Na-

las

pter Officium, aut Officium: quamprimüm addi-

vatrus c. x 1. de orat. w.15. Philarchus , dMdzorins ,.

—

Ícere , aut beneficium dimittere obligabitur, fecute

Snarez., Sanchez,, Laymany, Tamburin. Gobat ,

dàm omues.. Unde P. Tancredus apud Tamburinü

alii paffi. . Etfi de hac obligatione dubitent So-

€it.c. f. $. 1. 7. 18. quendam , qui totum feré diem

» 26

fif,

tus & aliiapud Sanchez l. 7. Confil. moral, 64p

infumebat in recitando Officio, illud murilando ,

dnb. 46. G abíoluté eximat cecum, etfi memori-

deturbando propter fummam infcitiam & 'afini-

ter teneat Breviarium , Toletus /. 2.cap. 14. — Sed

m ,

nàm ruditatem; ac incapacitatem, liberavitab one-

tuipilt

immetitó: quandoquidem lex hzc non pendet ab

re recitandi Officium. tanquam impotentem , atta-

oculis , fed à potentia morali recitandi. Et quis ex-

m«n ad dimittendum beneficium meritó condem-

cufet carentem. quidem libro, at tenentem omnia "

Si.a

navit , quod nimirum cum taiibus femper facien-

memoriter; quin Sanchez cit. dgé. 47. anolut:c'

dum eít , excepto cafu, quo ha« ttia concurránt.

docet paucos, qui diu recitárunt Breviarium , ob

ais

1: quód ipfe fic ignarus non fuerit in-culpa in fua

cacitatem excufari in totum ab Officio divino, eó

ordinatione. 2. quód non habeat aliunde quo vi-

n

quód tales plerique teneant memoriter Pfalmos , & -

vat. 3. quód ftatum illum non affumpferit , nifi

Hymnos omnium Horarum minorum , multósque.

p C

Ípe illius. benéficii.

Sic ex cominuni Tambqri-

i

Píalmos ex Matutinis. Denique Tamburinus fa.

TO

nus /: c:t. quem vide.

i ,tuth

piffime cir. l. 2. Decal.c. f. $.8. ac Leander difp. y.

152..II. Inculpata carentia Breviarii, puta quia in iti-

4- 27. excufant quemcunque laborantem ex oculis;, .

d 8

nere perdidit , quia furto fublatum , utique excufa-

asl

fi timeat , né legendo deperdat vim videndi; etiam

at i

tur, quamdiu inculpabiliter Breviario caret , à reci-

non obítante , quód talis legat fabulas vel hiíto-

tandis illis, qua (ine Breviario retitare non poteft :

rias; etfi enim has legendo. cum detrimento vi-

iil [

utique non ab illis, qua vel poteft recitare ex Diur-

fu.

SGS ; peccet contra charitatem fui, nom taimer

nali habito, vel quz memoriter tenet , ut mox in fi-

ii

mili iterum dicam de czco.

contra Religionem non folvendo penfum Hora-

Qnuod íi quis Brevia-

rum : fed fané hic cavendum , ne tribuas plüs inani-

m U

tium fponte abjecit , vel aliàs Breviario culpabiliter.

imaginationi , quàm prudendi metui , ut. prudenter

&i

caret , tamdiu quidem peccato mortali omilfionis

monet Gobat «. 7 18.-

,

r

bv

Horarum obnoxius manet , quamdiu de culpa

. IV.. Metu: denique excufat, quando ex tecita-

TU

J

"u

commiffa non pxnitet , nec voluutatém fatisfacien-

Ij4

tione Horarum quis prudenter timet gtavemalum,

u

di fuo Officio concipit; at pofiquam pazenituit, &

a

j

Íeu notabile damnum in proptiis,, vel alienis bonis;

Qu

propofitum fatisfaciendi, quamprimum poterit ,

puta jaduram vite vel fortunztum , ut contingit

coricepit , omi(Tio divini Officii deinceps.non im-

verfantibus inter hareticos vel infideles.

Item fà

i]

putabitur ad peccatum, quamdiu aliud Breviarium

Ui

i

umeatur infirmitas ( de quo mox ) lafio Capitis

C

acquirere non poterit: quia tunc omiffio ceffabit

visós &c. P. Tancredus apud Tamburinum ci:. c.

n

€ffe voluntaría , tam in fe , quàm in fuüa caufa, Íta

j- $. 1. confentientem liberat.

I. Sacerdot. m»

om'nespaflfxm. Audi cafum a

pud Caramuel 77e:l.

damnatum ad mortem pro tribus diebus morti

r

p

qbi j

Regul.d. v17. dub. 2. Qu

uidam ingreffus navim.

proximis,

2. Quemcunque captum ob enorme

commoditatis causá , tulit fecum Diurnale (in quo

rnd

crimen certó plectendum infami morte.

3. Sum-

tamen .continebatur etiam Pfalterium difpofitum

me mazítum ,& afflidtum repintino &

maximo

per hebdomadam confentiens "Thoma Sanchez

merore ob graviffimum infortunium , utpote ja-

l. x. "or. £ap. 19. 9. 7. afferenti , legentem ea, qua

g

&Quram maximam bonorum , mortem filii &c. ta-

at

continentur in tali Diurnali , Officio divino fatis-

lis enim nequit attenté oraré : atqui meliüs eft pe-

$5

j

4f

[

facere. - Poüqpam folverat à portu, mutavit fen-

nitüs non orare , quàm diftra&& , juxta Joan. San-

teitam , fecutus juniorem Joan. Sanchez feéled..

mll]b

chez fupra cit.d. 1g. . 2. — Séd certé generaliter

J

lt

df 19. n. 2. afferentem , in Diurriali nou conti-

non affentior cum, Gobat s. 709. nifi in cafu,

TA

g

neri integrum Officium , ac proinde carentem Bre-

quo tanta erat eorum perturbatio, ut maximam

viario , etfi Diurnale habeat

non teneri legere O€-:

o P

ficium,

adferret difficultatem, & moralem quafi impo-

e

fícqué non lcgit: quaritür,an peccet? Re-

tentiam oràndi

b

quod fané non femper fit, cüm

I

fpondet

Caramuel, non peccare , tametfi ne verbu-

tales in ejusmodi perturbationibus non raró ne-

yiuf

] !]

lum recitet de Matutino : eà quàd

liceat mutare ,.

gotia magni momenti expedire videamus,

Certe

nf W

t£ribilem

1

[ m&u'I

]

fSL- pro libätu fegui Scntemias Utrinq

" probabiles ,

Lcopoldus

Wihggs peh acsepuum ho

&

:

eladem

; **xüh): ,

L

€

126 . fa. Jppeäd. de Horis Can;

ap. Ill De caufis excæfmtibm aöHo;::. :

ere tefpondere cum

- clademad Lipfiam äS:.kcis , támen reliquum O£

pgrientia docet , p!erosque fol

omniabítractione à Religione. Qunre tutus. erís ,

»

ficii divini polte1 peifolvit.

: Nicolaus d oactnut-

invita. Vide Gobat z. 71C.

'Tandem etiam huc

fi idso omittas Horas (aut Sacrum eàdem ratione,

U

il

Ípe&atis, qui ex metu cadente in virum conítan-

quia vel. Medicus , vel alius vit expertus & pru-

dens , vel denique Supetior prudens, autParochus -

[

tem factus elt Subdiaconus, aut. Religiofus : nam .

ut talis non tenetur fervate votum Catlitatis , ita

dicant, recitationem , (. Sacri auditionem ( valetu-

[

dini tuz effe nocivam.

neque pre

ceptum de Horis.Caaonicis. Ex com-

t

Ill. Quód& abfit Medicus ,

: vel ';firïeyä(p'ert;us— gf2

muniSancl

hez .. de matrim. difp. 29. n. ]. At ,

[!

qui poffit de gravitate infirmitatis judicare , ' neque

N

dubitat quis, an intervenerit error fubftantialis in

füaordinatione? etiam talem excufat Tamburinus

adfit Superior , qui in tali dubio certo poteft di-

(i

Ípenfare, uíque veré-malé habeas & pejora formi-

at

L. 3. Decal.cap. 3. S. ?. Sed dehoc alibi. Defcru-

4. in fine.

À

Y

des; decerne infirmitatem effe gravem, non parvz

p-ulofis aliquid $.

confiderationis malum. Ita 'Tamburinus 42. Dee

)

G. H. Ipfirmita

—S.'

$

cal.c. g.8.8. uum. 13.. Exempla adferens. Quar-

3

Xtufat etiam fecundüm 'omnes , omnis

taná vel tertianá laborans , quando expectat velpere

M

| 1551.

veta Ggravis infirmitas debilitans homi-

ném, utíine gravi corpóris , capitis , visüs &c.

tinam febris accsffionem : fiquidem mané fe bene

L

habeat;utique tenebitur Horas antemeridiano tem-

D

ihcommodo recitare non poffit Horas fuas , vel

pori refpondentes recitare ; nec obligatur ex aliquo-

in parte,vel in toto. Sicut autem certumeít, non

gc

rum probabiliSenrentia(de qua $. ultimo) V efperas

requiri infirmitatem graviffimam ac velut extre-

& Completorium anticipando man perfolvere. . St

maàm cam omnimoda & phyfica impotentia , fed

tamen mané jam imbecillis exiftat,timeátq;fibi reci-

[üficere ver& gravem & moralem faltem impo-

»

.

tationé nocituram,à toto Officio abfolut& excufabi-

tentiam rect

tandi inducentem , quia Ecclefia pia

tur. Item imbecillitas ejus,quem febris reliquit,exe-

Mater nequaquam cum tanta feveritate nobifcum

cufat eum ab Officio primis diebus aliquot nume-

agit: ita quóque certum eít , non füfficere quam-

libeclevem infirmitatem , qux moraliter non ad-

randis prudentis arbittio, habità ratione pratetitae

infirmitatis & prxfentis difficultatis : nam & illa-

fert impedimentum , quales ordinarié fünt febres

imbecillitas infitmitas eft'; & Mater Ecclefia non eit

leviores tertianz & quartanz , que non folüm die-

ita rigida in exigendis debitis,fed convalefcenti pet- .

bus intercalaribus (feu bonis; ut vocant ) fed etiam

aliquot dies requiem ab Officio concedere. putanda

diebus paroxifmi plerumque fatis tempotis relin-

eft. Sanch. cít. c.a.dub.4 j Tambur. fupra Gobat s.

quunt Horis tecitandis , ut monent communiter

DD. cum Ínnoc. & Abbate in cap. t. de celebrat.

71f dicens: quod prob? nota,maxcim? pro [cupulofit.

Milfar. Navarrus , Bonacina , alii, & bene Go-

Sed accipe totum di(curfum pulcherrimum ifl,lS'g

moralibus maximée zítimati P. Sanchez , eodem

bat ». 717. contra Leandrum nimis laxé omnem

làboranter tertianá vel quartanà eximentem , nifi

dab. 4f.(ichabet, — n boc tenenda ef) media quto

dam via, ita; ut quieger eft ,fi. ex recitatione Ho-

]

loquatur de diebus malignis, de quo inferiüs rur-

lj

rarum vero fimilzter credat (vel timeat) ftomachi

füm. Verüm jam idipfum dubitatur , quenam»

aliquam cruditatem , vel capitis gravedinem ; vel

generaliter cenferi debeat infirmitas gravis fuffici-

virium laffitudinem, ve

letiam credat febrim tar-

ensad excufandum : Navarrus /4Man. cap. 2 j.*t. 10.

'diüs remittendam , excufatur ab Horis.

Ratio

ilam cenfet infirmitatem gravem, qua non ad-

mittit colloquium aliorum vel tra?tationem . re-

eít: quia ejusmodi damna, que in corpore valido

1

rümferiarum. — Veriffume talis gravis eft infirmi-

& fano fünt levia ; ia egroto funtgravia rhala, . Et

tàs & ine dubio excufans à recitandis Horis, fed

confirmatur: quia, cümi ommia praxepta chatitas

BI

certé ni nis (triXtà. definita.

Pono uaam & alte-

ti deferviant , quà valde benigna circa infirmos eft,

d

non eft verofimile , quód Ecclefia , qu

& elt lapien-

ram regulam , addóque exempla.

X

P

II. Infirmus tuto

ftat judicio

Medici , 'äut in

tiffima Mater , hominibus morbo à

flliis , velit

6

hujusdefectu , alterius viri experti, && maximé

addere moleítiam orandi , etiamíi non multümla-

dantur. Ttemquód c. Clericus d. 91. prolegiti-

Superioris , quippe potentis eo cafu difpenfare.

[

m caufa non orandi habeatur inzqualitas corpo-

l

Qmnes. Quare ut infirmus non. teneatur. recitare

Offiium divinum , fufficit , quód ei dicat Me-

ris, quz non fonat morbum gravém vel levem, etia

amfi autem hujusmodi infirmi, dum febri vel alio

dicus, ut non recitet : ( imó jam fufficienter

h

morbo laborant, bonam diei partem confabula-

iU

habes judicium Medici , quando ftis te laborare

eàinfirmitate, quàalii, quibus Medicus eam re-

tionibus expendant , atque etiam libros animt

£0l

citationem interdixit ,utin fimili notat Gobat s.

gratià legant , non inde fequitut teneri recitare

dici

Horas Rátioeft: quia lectiones illg & fermo-

475.) Nam infirmus quoad fanitatem | recupe-

4

Qj

randam , fubeft Medico , etiam independenterà

nes agro voluptatem adferunt, nec morbus inde

MU

s

Superiore, feà voluntate Pralati , inquit eyrinis

gravefcit, fed potiüs decrefcit; acrecitatio elt re

l'ilide j

feria & naturà fuá caput gravat; ac marorem «X

apud Gobat ». 7 14.fise , recte tamen fuadentem ,

« p

ne fine confenfu. Superioris prafentis , quidquam

moleftiam infert. Sic multi ex Recentioribus

ómittas.

m l]gbj

At,inquis: Medicus eft Lutheranus ,

valde docti Magiftri.

Sic ipfe dotiffimus 53

habens Horas noftras pro fuperftitione , Miffam

.hez. Sic & ego. Non ergo talis peccat omit«

pro idololatria.

Poteris nihilominus ftare e-

tendo Horascontra preceptum Horarum , àquo

ffer pec*

jus Verbiï : Judice Gobat g, 47;. an' ex. | excufatur vel. eti-am difpcnfatur-, 1;;,;.; po

s :Læih'lc

[

um

d

'

*

j

| h

i Tiaél Apend, De Horis Ca Caj. Desánft excfontibus ab Foris, ia

Qu

T

£4fe contrà Cliaricat—cm'fui, fi klege'n'do fabulas vel

tialiter omittas, cogetis adite aliquod grave income

i

— Bliafibi noceat , quod rarum eft. — Simile habesin

modum , vel magnum opus charitatis proximo ne«

Qu

€o, qui excufatus vel difpenfatus ad comedendas-

gare:tunc enim tutà confcientid omittes de Bre-

t -

Xarnes, cx mera gulofitate comedat etiam pifces

viario tantum, quantum erit neceffe ad illam finéni,

(

um nocumento valetudinis ; non enim peccat

Similiter excufat omnis fuperveniens repentina &

€ontrà praeceptum Jejunii, à quo excufatur; fed -

imptovifa occupatio gravis G necetfaria , vel mul-

utgy

tantüm. contra charitatem fui ipfius , fi multüm

tümutilis,qua absque fcandalo, aut fuo vel alioruni

]

:

€1 pifces noceant.

,

Y

r mui

detrimento omitti non poffit , cum quatamen reci-

m

9 ]V. Quódíi penfatis om

nib*.us/, , etiam per Me«

tatio Officii in toto , vel in parte confiftere non po-

vïï

um -

dicum, alios, teipfum , dubium maneat , an re«

teft.

Itacommuniflima DD. & omnes de hac ma-

citatio Horarum (itémque auditio Miffz in tem- .

Jlül'm X

teria fcribentes, etiam rigidiores. IVavarrus , Tole-

J

plo) fit allatara notabile detrimentum , nec. ne?

t55 , Sylve[ler , alii, & inter reliquos optime pra«

i Q;ï.

Suarez duidem & alii. cenfent manere obligatio-

€ticé Sanchez l. 7. Confil. AMoral.c.2. db. $2. juvát

nem , adeóque petendam difpeníationem , . eó

Lt

iterum exfcribere ejus formalia. $.1. Quando fa.

1337

quód certa fit obligatio, dubia excufatio: & fine

pervenit aliqua occupatio , qua nou potuit praveni-

idnoy

dubio tutiüs eft petere difpenfationem. ^ Sed pro-

ri , nequit. pratermitti fme [iandalo , aut gravi

babiliüs , talem omni obligatione & difpenfatione

:X al

pena,aut aliorum jatiurá, & non compatitur Horas

Wf

pétenda liberant Benacina ; Cafiro - Palaus cüm

recitare ,excu[at. — Ut fiquis effer per totum diem

Tamburino /. 1. Decal. cap. 3.$. 7. verbo. Hora..

vt ]

OLCHpAEUS in andienda confeffione exifleutis in avti-

confentiente Gobat s. 478. — Ratio eft: quia non

gb

enlo nece[fitatis,vel in vitando magno fcandalo,vel

Ti

folüm ipfum nocumentum , fed etiam periculum

àu componendis gravibus inimicitiis vel vixis ad

du

grave nocumenti iberat ab hac obligatione: Ec-

arma currentium , ita at tant2m fupere[fet tempus

It um

xiefia enim nec.vult, nec poteft nos obligare cum

ad e[um G [omuum. .. à. Sufficiens etíam can[a e[

tali periculo, quippe.contra jus naturale non ex-

ad excu[anduin, fi quis ita efet impeditus circa in-

cyræzari*z

u

ponendi fe periculo gravi : atque in propofito;

firmos , vel. aliter , ut xullatenus Jipereffet tempus

«tfi dublum -fit nocumentum futurum , pericu-

Vdoaed

4d commoderecitandum. 3. BoniConfe[Jarii, quan-

lum tamen prefens & certum eft: ideóque. pof-

do magna efl penitentium copia , vel iv[lat dies ul-

ecity

feffio juris naturalis , quam habet homo ad non-

; püüïl

timus J'ubilei , vel pracepti Ecclefra , poþmt licità

exponendui fe periculo gravi , prior eft & potior,

Gobit

emittere Horas, fi non po[fmt recitare, nifi omittendo

quam obligatio recirandi Officium divinumi,

[m?ula,-'ïi

quippe juris pofitivi Ecclefiz tantüm ,

confe[fionés. quorundam , qui. non confequerentur

um d

ejisque -

d'bileum,vel non adimple*rentl*mcepmmEäcl:fjiæ.

poffeffionem elidit. | Vide Gobat cir.

WU. 4 9.

2, ul

uodfi beneficiatus morbum conttaxi

4« Excn[atur etiam defen[urus aium , vel letlg-

texintems — rps]etHonem oppofitionem , in quare plurimmm in-

j

. perantia, dixi c. 1.8. 3.

H

!

Y

t

D

téreft vel

E

*

[nà , vel Reipublize , dolum fe prebere, f

160

enique ad egrorum N

ofö&omium- quidam

fimnl vec

od

itare non po[fit. — Proþanmr b& omnes cou-

j v

etiam reducunt itinerantes. .Eíl enim reperire

non.paucos, qui ratione itineris o

€lufiones: quia non obligat magis boc preceptusm y

r

mittunt vel totum

quam praceptum andiendi Sacrum : (éd hoc. potefi

Breviarium »velpartem.- Hanc excuíationem ego

i R'

. omitti propter pradatlas c:mfd:. /" Mtem , quod pro:

cum Navarro zaz. c.2, j-7.102. & Gobat ». 719.

charitate inflitutum efl , non debet coutra charita-

V

non poflum fimpliciter admittere , utpote propriá

3 ff

hi

zem militare, — HaCtenus Sanchez

h

& aliená experientià certus ; defatigationem. ex iti-

variis authoritatibus.

probax?'s fingula.

( s

n

mere etíam pedeflri unius vel plurium dierum;

j

m

«ontinuorum , non effe tantam ,

ut non permittat

II Rariüs fané occurrere poffunt äju/smodi 0c-162.

t

cupatines & negotia charitatis ; qua à recitando

uæe h

fatis virium folvendo debito Cler

icali absque diffi-

P

Officio excufent.:Cafus ab omnibus affertur. Si

&ultate notabiliter majori , qu

àm fit ordinaria. Non

tempore Pafchali , Quadragefimz vel Jubilai tanta

007

tamen nego, eífe eam defati

gationem quandóque

te obruat confitentium. multitado , ut toto. die vix

i pml

tantam , ut homini jam aliàs

fatis infirmo non re-

mllü:

linquat tantum virium

Wufficias, vix tempus vacet ad comedendum ; vel

» quantum eft neceffe ad hoc

«t

munusobeundum.

/Sed hic cafus eft rariffimus in

dormiendum.. At prudenter Sanchet fuprà reítrin-

homine fano.

y

gitad cafum , quo, nifi neglecto Officio audias, ali-

j

.Cotonius apud Gobat zbidess, fic

j

abfoluté pronu

qui Jubilzum non lucrarentur, vel pracepto Ec-

p

al

ntiat. Feffus ex labore , itinere, ne-

clefiz non fatisfacerent:

Certé extra neceffitatem

| libfos

.gotiis accident

iter aliquando occurrentibus, Of-

l

Jubilei, vel Pafchatis, reCt? cenfet Tamburinus cit.

tend

ficium , quod in

feró diftulerat ,

poteft, omittere *

D

quia cornparatur infitmo: &rur

$. 8. ». 16. rariffimé poffe ob. confeffiones exci-

1"2

u

fus excufat illum,

piendas , Horas omitti: videmus enim fapiffim&

m

Ti

qui.boná fide diftulit in. fer& 5

& poflea invenitur

fieri ; ut Confeffarii pané toto die affixi conteffio-

il

valde laffus , & fomno eraviter

opprefíus.

Sic ille.

nali, tamen exiftiment, & recle quidem , fe teneri

. Sed prudenter. monet Gobat

p

: reverà cavendum,

cligere aliquod tempus vacandi orationi Canoni-

PUA

e nobis nimiüm blandiamur.

M

c&.. 5i Confeffarii poffunt babeve temaptts Comeden-

jj

$. lL. .

di, & dormiendi,cur non & oraudit inquit Burdo-

PECW

- Gharitas vel occtipatio gv avis,

nus apud Dianam p IO. tr. X 1. refol. 20. A'ter

Harita

yi

f

tum propria füi , tum proximi excu-

cafus communiter affertur., fi tempore Adven:üs

i

ofïö*"

^

gïc

35 quando, nifi Breviarium totaliteerelpar: & Quadragefima: quotidie habendgg (int Concio«

ness

-

*

i

E

X

Z

V

s

Haä*äs& :

128 : k?ra'ökï. Zpþehd. De Horis Can. Cap. lll. De caufis exca./ät.z'aniäm ab

arato antea. — Et

pierillud Sacrum devotionis : Ratio ell : quia ré$

nes: idque faltem , fi 3 non fatis p

fan? quandoque ratione fatigationis , & intenf

orum,

prascepti funt prponenda rebus, confilu ?ïid'-f*ipï .

Íumm latiüs.

ïä

fludiorum, quibus plane ufficienter antea pravi-

dérinon potuit quandoque excufa»itur quis ab Of-

IV. Quares

hic iandenï nón abs re , ütrüm li-téf. - :

L

ceat fponte fufcipere ejusmodi occupationes , íeu

D

fició divino, ut etiam concedit nofter Marchant

bic. At haiverlaliter recitationem Brzviarii . effe feré

admittere , vel ponere caufas incompoffibiles eum

uf

femper incompoifibilem cum Onere concionandi

fecitatione Horarum? s. Omnino fulcipere lice-

[]

re ejustmodi. occupationes , vel caufas actuales &t

D

quotidie, uti fcriplit Leander 4. 37. merito inficia-

H

tut Gobat ». 6 27. rátus; nt

hil de hac incompoffibi-

tranfeuntes quafi , ut ex modó dictis conflat ; qualis

T

eít accedere ad moribundum , vel ad Confeffiona-

&i

litate fciri ia Germanias multósque alios operarios

le, etfi prevideatut ijs

officiis impediendum fore

[

in vinea Domini per Europam, Gtmaximie, per In-

dias eífe ac faitfe diltentos tzntis. laboribus ac cu«

Oilicium. Canonicum : idem dic de praparanda

p

fubito aliquá concione , qu& nequeat omitti fme

di

ris , quantis illi. Concionatores quadrageíimales ;

& tameunéc füo , nec aliorum judicio tuiffe exeme

ícandalo , aut jactura boni fpiritualis. — At veró re-

l

l0

ptosà perfolutione operis divini. .

gulariter faltem non licete fufcipere ejusmedi cagi-

fas & occupationes incompoffibiles cum recita-

m&

163 li. Càm quis boná ide remififfet Officium ad

Énem diei, ad unam fcilicet vel alteram Horam an-

tione Horarum perrmanentes & habituales, etiam

i

ex honelto fine , utpotealiquod munus, officium;

temedium no4tis,& tunc ex improvifo evocaretur

f

.

*

miniftrandau

vivendi modum, cum quo nequeat ftare Pfalmo-

M

ad excipiendam Confeífionem

Commuaionem , Veletiam folàm Exiremam Un-

dia; utrecté docet Cotonius /. 3. ((ontrow. 3. cap.

L

».136. Rationem daas : quia Pfalmodia eft opus

&ionem mnoribundi , € hac ob .aopiam temporis,

fpeciale Clericorum , illis conveniens ratione Ita-

fine omilione divini Officii pre!tare non poilec:

omniao poterit , & debzbit , neglecto O'ficio ad

tás, & velut proprium eorum munus , quibus proe

indeEcelefiaitaillud pracipit, ut velit eos vacare

v

moribuadum properate;íive lit, [1ve etiam non ef-

fec Parochus proprius: tünc enim elacet clara ne«

à muadanis negotiis , nepracipuam illam occupa-

tionem impediant. , Dico autem regalarirer, Nam

£e fitas , & obligatio pracepti natutalis charitatis ,

fapienter advertit Gobat ». 732. nihil obllare , quà

aut etia n juititiz in Parocho proprio, utique prz«

poaderaatis prazepto pofitivo Horaraum. Ex come

minüs alíquod vit inititutum , vel aliquod certum

i

munus po-fit effe cam utile vel etiam necetfarium,

g

mun: Pamburin, cir.5.8.7.17. At quid inca. u tela-

toa Tamburino? eadem^. g. $. 9. 0. 19« Q6 naoct

autboaocommuni Reipublice , Regni, Ecclefise

f

V

^ 164. Audihic,amice Le 1or, fastam caluat, non ta*

aat bono privato ipfius Clerici,ut licite fuícipatur ;

menfacilisfolationis, O niàc boaà fide quidam

etfi cüm perpetüo inpedimento ac o

miífione Bres

W

Parochusgtavibus dilkentus pet diem negotiis re*

viarii. Legeeundem P. Gobat tr. 3. féeu A pab,

k

Sacrif. ca[u 16. 4. ". 48 s. latiffimà cafu fingularife

[/

citatione Horarum parvacua (imui cuimn Vefpes

x

tis & Completorioin ultimam horam:ante medi-

fimo differentem de quodam Sacerdote Idiotá , qui

It

advertens.fe inidoneum ad conciones & curam a-

fs

amnoSem: (forté autem erát dies Jovis) quaie

-mimarum ,'confültabat Religionem. profiteri pro

[o)

do reveríus donram incznatus, voluit permediam

hotamfumptà Czená;alià medià horá Officium re-

Laico: & cénfentem potuille ( eti ditficillime )

efe

licité faceret illant

eitaré. Vix feditad menfam , cürm voca.ur ad con«

adeffe tàm pregnantes caufas, ut

erg(

mutationem ftat&is non ob(tante

lege de penío Ca-

fat

feifionem cujusdam graviter in rixa vulnerati ; ade

iendá.

Dubia plura pate

volat , audit rit&confeffiosem , redit domum , jam

nonico perpetuó imped

Ts

ticularia circa prædi&a 2

60&,].

uná mediàtantüm horá reítante ante duodecimam,

6()/:1fult6 ;eij"cio m ugqm

locum S. s/t.

lmp

J

ut proinde aut Coena,aut recitario divini Officii ne«

L: IVI

D

Yiv

i

ceffario'omitenda foret. — Quid faciat Parochus

P

yivilegitth.

h.

volens fequenti díe celebrarejejunus? Sicferé pro-

bi(pm[ïnia»[.tginma 4ut

ponit,

atnon zelolvit Tamburinus. Refolvit autem

PferetS. Pontifex,tanquam.

Supremus ii om.166

lf/m

1. Valde laudabilem fuif-

'I.' l

reflexe Gobat ». 7 22.

1

ni jure pofitivo Ecclefiaftico Legislator habet .

(

fe Patochum illum, fi genio defraudato Officium

;oteftatem ord

inariam difpenfandi im pracepto-

ämw

recitálfet prafertim fequenti die celebraturus; at ,

Horarum ( etiam curn Beneficiat

o ) qui tamefs.

AI[?U

ut cutus fit irí confcientia, cavere

deber , ne ejus

X]

;

quia hocvalde durum. 2. Siquidem incambe-

.

ba

t obligatio eras celebrandi , puta, quia fuit dies

fuplex libellus contineat allegati

cnem cáufz no&

laufulam dis .

&il

tat

fetus , depofitionis &c. potuilfe fine peccato , o-

fübfiftentis,proptet generalem illam c

iiffis Horis ceenare : quia tunc major erat obligi-

1 n a

Vangi

fpenfationum : fi preces veritaie nitantur..

tio telebrandi ; quàm dicendi Horas , quas cum ine

difpenfatio Pontificis facta,etiam fine ulla caufa,vde.

flnend

tommodoó dicere non tenebatur.

lida eft : attamen faltem Venialiter illicita, eo ,quöi ;

Fütl

3. ldque etiam

L

verum effe ; etfi ponams Parochum illum malá fi-

fine caufa partern reddat difformem toti.

T

inário n&» u

de; feu culpabiliter diftuliffe Horas ufque ad unde-

II Epifcopus autern per fe , jure ord

hgnt Pl'l

cimam: quia jam tunc conítitutus erat. in ftàtu im-

"ii

d

quit hic difpenfare, cüm inferior nequear, petié ——

[

tentiz moralis,

4. Sinon aderat obligatio ul«

loquendo,relaxarelegem Superioris : quanquam -

UA

Tamburin./. ?. /Decat, c.

lacelebrandi, fed fola devotiokurgcbat , oportebat

$. $.8.0 24. meritó e'-'xi-.

W. (

eriolvere dilatas Horas , & iis perlolutis comede«

ftimet;hoc jusjam tibique longo ufü eíle acq

.U;Q(wf; At

müirg;

1

re cibos licitos potiüs , quam omixtere Horas pro-

m Epi

(f

Ti l

& præfumptram- Epiícopis. C.c::tö aute

- feopt

l

*wf/

[

n

g

Tract. Appeud. de Hom C:m Cap lil, De C'azg/vïïs— exmj&ntzäm ab Hor;'s: ,.129

Vi -

ftopi per accidens poteftate fibi tacité delegatá , — bapt con(cientias , eosdem confolari volesis 'concef-

fedfolüm ob rationabilem caufam , poffüntvalidé - /f; iisdem , quod dicendo Horas Canonicag fatisfae

Irün 4

&llicité difpenfare in cafibus occurrentibüs, quando

i

ciant pracepro vap. Dolentes de Celebr. Miffarum,

I i

neceffitas adeít, & commod? non poteít adiri Pon-

de dicendo þndio;g*fariter Q devote , etiam[iproe

hst

tifx : fdquemaximé in cafibus, qui frequentetoc- — prer aliquam fatigationem vel aliam canfm di-

currere folent ; in iis ehim cenfetur rationabiliffi-

Wt i

cant fedendo vel seambulando , *el non proferene

mé Pontifex Epifcopis poteftatem conceffifle , ne

do integré verba, prout fant féripta , propter neglt-

üuaies&

E

inrebus frequenter occurtentibus ad. Pontificem

fentiam, vel imperitiam, vel malam pronmntiatia-

t

recurrere cogantur fideles: ut in jejuniis , feítis,

nem natgralem, propter defetlum lingua , feu Alias

T

& in propofito in Horis Canonicis : ídque non

qualitercuuque Horas imperfetie dicant , aut cum

du

tantüm cum nudis Choriítis quoad obligationem

mentis difiratlione & fenfuum evagatione , dum

profeffze Religionis Choro adítrictz, f:d etiam cum

my -

tamen non ex malitia boc faciant : " quód , qui

Àtitin

aliis quoad obligationem Ordinis facri.

Quia e-

eum talibus male proferentibus , velalios fupra ci-

smcd';:;

tiam Pralatus- conventualis exemptus (nifi à Supe-

tatos defell us facisntibue dicunt Officium, non tene-

riore limitetur) fe habet in his cafibüs frequentibus

n I

antur reiterare ab 11 Ymperfetle zidas, aut ab ii

ilés, i

inftar Epifcopi. —Idque etíam ex privilegio Ponti-

son integre audita propter diffantiam localem vel

offi

z

ficum , ut patet i» compendio Privilegiorum v.

firepitum, vel aliam cau[am, fed fatts f'cfant pr ace-

Offiium divinum , c. 0. Et v. Infirmi Fratves S.

s Dl

pto Ecclepia & Regnle fuam, qualitércurque audttnm

31.C 12. Et incompendio Privilegiornm Socicta-.

do, qu« alii debent diceve , prefertimin Choro, Sic

n yd

la din

Q5, v.infirmin.1.2.3. Atque docent po(t Suarez

LcoPontifex apud Mirandam; qui reclé advertit,

N

& alios, Tamburinus eit. c. $. s. i6. Portellus no-

I

hoc privilegium, ficut & multa alia , ' potius effe

fler, v. Hore Canonice , . V1. Gobat. sum. 71 9.

declarationes juris communis ad tollendos f.rupu-

ii

Quorum proinde Subditi tutiffimi funt in confcien-

D t

los & addit cum Navarro toties citato, quod iítud

tia, quandoSuperiores ipíis dicunt, eos hic & nune

POR

privilegium non excufet à veniali eum,qui admittit

ob invaletudinem &c. immunes effe ab hac lege: íd-

aliquos defectus ibi expreífos, qui aliàs; feclufo pri-

i M

que maxime fi id dic

^

at Mcdiglls , ut habet Leo X.

vilegio effent peccata venialia , féd folüm concedi

)Hhü Gä'

infrà citandus.

in favorem ejus, utnon obítantibus illis defeclibus,

x* Róg ^ IIL Tam Epifcopus er'go-; quäm Przlati Re-

etiam non füppletis poílea, tamen fatisfaciat prace-

cafartt

gulares non poffunt validé nedum licité in.his di-

pto cap. dolentes. Multi autem fatisfaciunt prace-

, Eedel

4

-1þ«;nfafe, nifi ob juftum & rationabilem caufam ; "

Jcipitut

utomnes notant.

" ptorecitandi etiam peccando venialiter , etiamfi (ic-

Ratio manifeíta eft :. quia hi

non mereantur. Denique circa predicla impedi-

te D

nullo modo poífunt difpenfare -

in lege füpetiori

menta & cauías excufantes à recitatione Horarum

j 4 piï

Pontificis- vel Ecclefim , nifi

quatenus ob joftam

j y',gu/azit»

occurrunt aliqua non levis momenti dubia expli«

cáufam neceffitatis ve] utilitatis ipfemet cenfetur

/1014) j [([/j

iisfacultatem concefliffe ,

capda, ;o:xibltö hucin ónum locq

. V.

m rejecta,

qram v

fandum

ac delegáffe ad difpen-

: at fime ejusmodi jufta caufà nunquám

.biiäid quadans

A.

particulavsaprattica,

cenfzri potelt eis talem facultatem concedere, quia.

Dubium primum.

lib

effet ad diffipandum potius, quàm dilpenfandum :

E

5

Utram. impeditus dicere Offisium flatis boris vel

A« lïu

ergo fine

]

ufta caufa nec vali

de, nec licité difpen-

l xl

fant. Ceterüm jufta caufa i

tesaporibus, teueutuv autic

.

ipa'rer, vel po-

n his difpenfandi ge-

ffea futplera 2

)

u

neratim definiri poteft omne impedimentum ex-

p

J

L pES

ondeo omnino (ic.lta communis DD. a-17 6*

ïi]CiU p

eufans dubium ; dum fcilicet dübitatur , utràüm

& pud citaridos. Et ratio communis eft.

Quia

impotentia, infirmitas , occupatio G. reverá gra-

. pre&ceptum de Officio perfolven

do , non urget fo-

visfit & fufficiens ad excufandum àrecitatione Ho-

lüm füis correfpondentibus horis ; fed incipit initio

fatum, ut proinde talis

poffit flatui. regula :Om«

diei, &mþiï*antialiter urget totodie ,. eftenimu-

jl

at impedimentum exc

H

] ren»

tfams dwbinm , efi jullacau[a

num ptzceptum totius diei ,. & — accidentaliter

u

p

difenfandi. - Quin i

n fi

p

egts

pecie, quando dubitatur ,

tantüm propter myíleria reprefentata ,

una

a

anrecitatio fit nocitura valetüdi

ni , non effe opus

ju'it

"

difpenfatioxie » probabilibs: jam

Horaobligat pro hac partediei , & alia pro alia

)5

u Pl

di&tum $. pv«ced.

patte, utique non ad finiendam,fcd potiüs a augen-

N. IF.. Inter teliquas caufías etia

m fingulatiter effe

dgb(',l i

magnam Ícrupulofitatem & an

dam obligationem : alioquin transaclá illá horá,

xietatem , ac diffi-

ceffaret obligatio illius partis-Officii , ut quis non

I

eultatem in recitandis

du

jj

r

» continuó repetendis, ac cru-

teneretur recitare poftea, ficut transacto die Domi-

ciandis Horis,

faltem ad tempus, quousque fnalum :

1 Mrub

"n

emendetur,

vel minuatür, omnes

nico fine Sacroaudito, non teneris amplius audire

u

agnofcunt.

Le«

Sacrum aliodíe : quod nemo dixerit: ergo cüm to«

]h a

geutiliffimé Patrem- Gobat

codem cafit 23.n. "1 Y4. -

todie, & quálibet ejus parte fübftantialiter urgeat

ficti m

laté.. Inquorum fcrupulo

forum favor

em extat in«

t

h

igne Privi

przceptum Officii divini, teneberis anticipare ma-

fin

J

legium Leonis X. apud Lud

ovicum Mi-

né, fi non poffis feró ; & écontra feró dicerequi non

21 d

tandam a maz. (Pïc!at.

A

a

1:37.4:22. quod libens ex-

potuifti mané. Itaque

^

Ícribo verbotenüs. -

AL Qui mané previdet

(

A69 ; 1V. Cám videvet Leo X;

4

Á

fe ob quämc/uxiqile cau- I7X|

q;mmplu'rimos Fratres

fam impeditum iri dicere fuo tempore Horas pro-

4

I4

zinores diye

*.

fís agitari [cruptlis circa recitandum

Officium div

meridianas, tenetur anticipare , & etiam mané eas

dit

inutn , quinon

parüt ipforuta sontMr« — perfolvere, .lta jam communior , Gfine dubio

d ;utcm;,

^* Passl, p& SaeRAM,

pre-

(

t

'x&u)j*

I, de Cïaujïf exculautibas ab Horis,

| 136 . ?ra&. Append, de Horis C&n.» Cap. "II

dam , fed augendam obligationem , ut aR

y

- fobabilior & tutior Sententi

i DoQorum. .4xos :

[

lütimi cüti Bonacina ; *. de

. Bt: qui vultg

audere favore legis, ut negligenter

Tius, $uarez, alitquep

q*l&

Horis Can. 4. 6« propof. 2.

9. 2. Leffius l. a de Xuff.

ftato tempore omiflas Horas poffit perfolvere tar«

E

A

p6

dub. 43. Yaniburinus

diàs; debet etiam gaudere onere legis, ut ratiortabi«

, 6 37. 8 4 Sancheze

um

Git. e. f. S. 8« n. 2.

Fillelobos apud Dianam pi 4.

liter omiffas pofteafüppleat. Qaaremeritó in nova

hi

expurgata editione Emmanuelis Sa eft expunctus i«

D 3

irali. 4. mifc. vefal. 10.

qui probabiliorem judicat ,

T

ficut & Leander cum Gobat » 711.

Ratio jamdi-

&e.g. Nee tenetur ad Horhsxvq',ui urgmtt negotio e[k

impeditus, Huic enim [nficit vecitare Horas tem-

zl

- &áeft. — Cum enim toto die fubltantialiter urgeat

-

Atog

arüm , ürgébit etiam dicére anté

porss n impediíti. Nimis profeaogeäeraliter &

preceptüm Hor

liberalitér. « EtNavartus de orat. c.(Q. ». & X. mé«

ngC

randium , quoalioqu

i juré communi dicendum

Ti

ritiffimá cenfurá. perftrinxit duorum beneficiato-

effet poft. illud , ficut & horà fextà v. g. matutinà

tum factum , his omninó verbis: Qwi (/ulii quo«

&u

debebis diceré Nonam,fi prevideas te ampedien-

dam die latabantur, alter , qui crat elapfas merie

Tiod

dum, ne poffis diceré poftea v.g. horá decimá : eo

du

inodo, quo fi eq

ueas horà. decimà audire Sacrur

dies j alter quiajam [ol oceiderat , & necdum ftCis

&averunt matutinas ferias prolixas ,. aut aliud

[

die Dóininico, ve

; fefto; teneris horá c?&avä j fepFi-

9

Ml

má, fexta G&.

quidquam uquead Ve[peras, utames jam effe prá»

teritula tempus Officii matutini , Ó quod uón evant

j

Wa

H

li. Cértiffimà

viaetur hac Se"n*ted"t"iaf-,- qüänd&o.

f

E

obligatiillad disere. — Sicenim duplict ratione ptta

impédimentumà te voluntarié ponetur poft mefi-

&

4

diem i ut,fi iter faCturus, aliádve negotium fufce-

6abani : al'te'rä,guäd gauderent prdteriikm effe tem«

pun, in quopoterant excufari à peesato mortali : al«

W

puirus cum prævifb certo impedimento recitandi

Horas: & maxime fiexpertuspraevideéas te in Cors

terdsquód minoris faciebant mortiferh Deumoffena

gï

di[fesob 2uod aterua pena rei fiebant quam laborem

vivio , largiori potü inéptum futurum ad recitan-

Q

dum) fienim voluntarié velis impedire recitatio-

laudandi aliquantulo tempore diviuam ejus Maje-

flatem.lca fapienter Navarrus fapientiffimus Senex,

d

hem poíl meridiem , ad evadendum peccatum

mortale omiffionis, utique debebis anticipare , ut -

Dubium fecundum.

4

contra Caramuel docet. Communts D D. At vero ;

n , qui ob wmpedumenta praduta

non pote[!

fi impedimentum fit tibi futurum involuntarium à

recttare rot um O ff

einu

Z

m , potef?

1

naturà vel violentia ; ut f1 paroxismus febrilis. poft

tencatur ad illam?

-zeutem'p.art'e»m

»f

meridiem impediet recitationem Officii &c tunc

non téüeri te Vefperas & Cormpletorium recitare

X« EYyER quatuor diéta, veluRegulas, Primay,

à

* mihicettiffimaeft Regala. Qui poteftmae " ^

D

anticipato ante prándium, fateor, valde probabile

lI

efl. la abíoluté docet Henriquez l. 4« €. 4. s 7-

jorem partem Officii tecitare, tenetür illam recitare, .

«tfi non poffitrecitáre aliam partem minorem. Ut

l

lat 4. Canus, reletl. de Pavnit. p.g. dub.3 y. veítang

fi Breviariocarens , folum Diurnale habens, non

Qu

fuiffe conimiemem fo tempore : & fequuntur. Di-

Ts

caflilln, Cotonisa, alii non pauci : acprobabilem

poffis dicere Matutinum, poffis autem dicere Lau«

des, cum omnibüs teliquis Horis, teneris has recitae

PT

"

cenfent ipfe Sanchez eir. dub. 34. . 7. Diana cir.

M

refol. vo. Gobat eíz. ». 21 1. Ratio datur : quia fa-

re omiffo Matutino: illà enim reliquz Hor& om-

nes véré funt major pars Officii. Idémque effetin

Yd

cultas, qua datur ab Ecclefia anticipandi vel polt-

Wt

ponendi Horas intra diem naturalem , eft privile-

cafu oppofito C fed vix "contixigcn'te ) fi poffis. oraré

3

Matutinum, & Horas minores , non poffis autem

&l

£

ium favoris,non vinculum neceffitatis , ut | reve-

nire teneatur,

Probabile, inquam , fed oppofitum

Velperas & Completorium.. Njavarrus, SPart y.

"

Bonacina, alii cum Caltto-Palao tr.7. d2« p.6..85

tiln

long? probabiliüs àc tutius; ideóque in praxi omni-

modis «onfülendum.

Id veró ptobabiliffimum ,

€& 9. Tambur. v g. $. 8. s. 6. Gobat. s 632« contrà

l)

Y

quod addit Gobat J. e. Si pravideas te cras non ha-

Carmuelem Zbeol. Keg. ». 143 5.

Secunda éiam mihi ante hacpro

babilis effat ?:ääï-

Attg

bere facultàtem, vel poffibilitatem recitandi Matu-

tintiff, àoh teneri te recitáre hodie : quandoquidem

gula. Quinon pote(t majorem Breviarii partem diz.

Á

cere , poteít autem minorem, ad neutram obliga-

W Y

i

hodie ülle modo urget prceptum de craftino

Officio, & e(t merum privilegium; quod liceat ho«

tur;fed totum tutó oiittere poteft, Ità AVavarr.

gl

isf

e/hxor, Garcias, Leffius , «Diana. alii cüm Caftro-. -

Ti

' die f

-

ràcére pfo diecrallino : nemo autem tenetue

uti privilégió..

2

Palao, Tambir. Gobat l.cc, Ratioeft: quia major -

Lam

!b Ti

]

17

1V. tódem mó

[

dcu i néquiviitidsbidd raniriia

pats trahit àd fe minorem : turnetiam quia fic.con-

fuetudine réceptum fit à prudentibus , & fic onus

iyf

horá;tenerís qüdcunque fequenti ejusdem diei : pu--

fresz

t3, i Mitutinur & Laudes , ac Hóràs minores non.

Offiii redditur foavius , & fcrupulis minüs obno» .

xium,ait Tamb. cit.s. 3.. Et confirmat Rodtiq. no»

Áf

potuifti recitare àánté meridiem, teneris poft, quá-

cunque. hoiá potueris ante imediam noctem.

Ità

fter Q. R. to. 1. 4.

5

42.4. O. Quia perplexitàs inos.

Bünaru

ruríüs Corzmnnis DDi Navarr.émán. c. 1. « . Y300s

: at i Ecclefia voluiffet obligas —

bllnn [

mni lege vitanda €

conftanter Sanchez cit. dul 3. 04 Gobat.s. 7 12.

ré eos, qui non poffünt totum;ad recitandam quame

I*Plh,

Alii paffim ( contra Ümbertums Turrectematam ,

libet partem misoreni,oriretur maxima perplexitaé —

lp

E

Sa, Caramtelem, alios quosdam , qüotum opinio-

prefertim infirmis, cüm vix ullus itaimpeditus,ve —

Säfl n

]

ncín pro probabili habet ipfe Sanchez 1bidem w.7.

occupatus fit , quin poffit recitare aliquam partem .

Vg

Ratio.eft : quia ufus timoratoràm fatisoftendit le--

minorem officii v.g. Horam. minorem, Completo*

D

Tn

gem de certa diei hora latam effe non ad finien-

rium &c.Quare fi ob defeétum Breviarii, vistis. V*

hJ

*

gU

b

À

H

— d

J

T ï?ïraä...dþlfmd[ De,Hüfif'Cf*"- i. ll D« of exafanie ab Hori, 131

l m

- jetudinis aut occüpationis, non poffistecitate Ma-

perintegras Horas divifis. — Jamm refpe&u ejusdem

"litte

Jietett

tutinam , Laudes & Vefpetas , licité omittis etiam

Hore majoris vel minoris fequitur

reliquas paucas Horas minores,& Completorium.

. Quarta Regula, etiam probabilis & tata. huan-

1?

n

It

Idä]nQue títàfortiori , finon poffes recitare Matu-

do conftat te non poife recitare notabilem partem

unum, & Horas minores;potfes autem folüm Ve-

. alicujus Horz majoris vel minocis, non teneris di-

u

;fperasv & Completorium. |Caílro- Palaus cir. p.6.

cere reliquum, five ut proporit Tamburin. cr.».30.

Pl

Ht ty.

5".4. Quin écontra, (1 non poffes recitare Laudes

ANon es obligatus vecitare illag Horam, cujus nuta-

& reliquas Horas omnes,poffes autem folüm Ma-

Ls

hr

dird

bilem partem neceffe habes omittere.Ratio eft : quia

tutinum, ob anguftiam temporis v. g. ad nihil obli-

füblatánotabili parte , ceffat effe fubftantialiter 1Ho-

^U

lod

gaberis; quia folum Matatinum eít minor pars Of-

ra.Sicerté quácunque Horà, i nequeas dicere Píal-

ficii. Tambur. cit. ». 6. Fuerint fané hzc probabilia

ii j

mos, non teneberis dicere Lectiones, Cäpitula, An-

& tuta. Interim mihi femper probabilior vifa, &

tiphonas, Orationes , quz forté ad manum habes.

Afv

78

modà poft propofitionem f4. ab Innoc. XI. iuper

Contrà, fi czcus vel Breviatio carens, memorià te-

damnatam :.-

Hi nou poteff recitare AMatuti»um

neds,& poffis dicére Pfalmos Horacum,at in Matu-

- Mb

Q Landes, potefl autem reliquas Horas , ad nibil

tino non teneas Lectiones cum Refponforiis , pra-

mjn

penetur j quia major pars trabit ad fe minorem v o-

fertim quando funt novem, non teneri te recitare

TET

snino cérta eftoppofita fententia , Suarez/. 4. 4e

Pfalmos, fed à toto Maturino abfolvunt te non im-

nl

Horis c.28.2.27. Sanchez fupra cítat. Layman «.6.

probabiliter. Caítro - Palaus , Filliutius , Garcias ,

iif lh

Saliorum, eum, qui poteltcertó recitare aliquam

Joan. Sanchez apud Pellizarium, ro. 1.27. $.. cap. 8.

wndi:à

partem notabilem , puta quamlibet Horam inte-

2. 11C. Tambur.czt. s. 0. Quia Pfalmi (ine le-

n

gram etiam minorem v. 9. Completorium vel Pri-

&ionibus ,. non funt fubftantialiter Matutinum, at-

yinibnt

mam, edialiasnonpoffit , debere tamen recitare:

que adeó LeGtiones funt. notabiles partes Matuti-

d

cüi quavis Hora fit per fe Oratio Canonica diítin-

ni. Similiter fi fcias Pfalmos aliarut Horarum,ne-

fitis ia

Claà cateris, füb precepto imperata. Ethoc maxi-

fcias antem Capitula & Orationes , non. videris ad

mé dicendum eft in Sententia eorum , qui volunt in

recitandas Horasobligandus, quia pariteralli Pf.l-

Officiodivino quamlibet Horam diítincto prace-

mi nonfunt fübítantialiter Horz Canonice fecun-

:»M

pto pracipi, atqueltot effe

J

prcepta diiïin&a » quot

dàm formam à Pio.V. prtafcriptam, ait l'ambu-

ppn

tunt Hore diftincla.

rinus ci?. . yO. & docent Joan.Sanchez & Garzias

ä;gv Teriía Regnla mihiruríüs certa,. Quipotelt ze-

apudPellizarium eir.w. 112. Sine rurfus hac pro-

a, n

; qüglcm-,id eftdimidiam partem Officii recitare, te-

babilia: attamen in praxi omnino videtur ample-

pe&*m

netar illam recitare, etfi aliam dimidiam non pof-

Oenda opinio contratia Bosacina , Bufenbasuva ,

hao

fit. Ex communiffima 'Tambur. cit.s. 4. Ratio:

Leandri, aliorum cum Gobat i$id. nimitum tàlem

n u

quia tuncnon poffumus recurtere ad regulam iliam,

obligari ad^uc ad recitandos Pfalmos & ea, que po-

jus; 1

quód major pars trahat àd fe minorem : .cüm ergo

£eít, veré enum tunc

^

dl

E

pars dimidia fit plané pars notabilis, ab illa exculári

peifolvere Hora.

potes maj?rcm partem illius

sst

aliquis nonpoterit, Quare fi potes, teneris recitare:

J QUlitma Regnla, ómnium

pïro;lxab'üi*fïïm/a fit. $178 :

2

1

Matutinum & Laudss , et ob ínopiam temporis ,

certus fis, te ob a&kgritudinem vel fimilem caufam

J

;

A

j

velaliam caulam non poffisrecitare reliquas Horas,

non poffe dicere integrum Officium divinum ; du-

of

Ut ex communi omnium fenfu docent Leander,

bites autem rationabilitet, an. poffis dicere partem

eümque citans Gobat cir.5.625. Tambur. cir.

j

aliquam notabilem ; te przfüme omnino excufa-

fd "(,;rm.

2.7. .Quia nimirum Matutinum cum Laudibus

eít media pars Officii. Simil

tum ex benigna Ecclefie interpretatione , cujus

n

iter € contra fupponunt

praceptanonobligant cumtanto rigore , utma-

DD, communiter cum San

chez /. 1. AMaral. c. 10.

l 61',"ch

teriamfrupulorum & anxietatum pariant.

7.8.eum, qui ob defeclum Breviarii vel aliam cau-

communi Suarez ezr.».27. Tanaerus bic g. Y. dub,

n

j

Tam non poteít recitace Matutinum & Laudes, pot-

?

s ia

infirmitàtis.

ymancit.cap, 6.. vide dicla de impedimenta

ii

yartett

fit autem reliquas Horas cum Vefperis & Comple-

L

torio,omnino teneri has recitare : quia reverá funt

10m 0

-

g /Dubium Teï:äüm.

hA

1edia pars Officii , tum quantitate , tum myflerio ,

imb hoc excolere videntur : nàm Matutinum &

l em C'm

Utri, qui ob cacitatem vel aliam caufam non

ii

"

audes folüm reprzfentant mylteria Paffionis Chri-

s

fl noturna :

reli

;pbteji Officium vecitare folus , poteft autem cum fü-

:

que veró Horz reprzfentant

tio, teneatur foctum adbibere ?

quuilt

j

[

mylteria totius d

g

firo- Palaw c L

iei. - Etfi contrarium fentiant, Ca-

; delütö-afïïrmä'n*t'pl-urimi. Navarrus de Orat.yv

17'.05

eander apud Gobar cit. Ytem l-

C. AT. 9. 13.. C AMag.c.2 f9. 100. Graffis ,

:

A

fefis , Gavvias, &* Rodriqnes, nolter citat

us apud

ZAeorius, Valentia , alit cum Suarez cir. c. 28. zseme.

aM

Bonacinam 4. 1. de Horis 4. 6. p,xzï 2. 6«

& dam-

I euu; )

. .. burin. cir. z.7. e5,

EE

Non pauci abfoluté negant , faltem quoad

1]

)

quód Mátutinum cum Laudibis

Cleticos & Religiofos non beneficiatos, - Josnes

,

hilel

[ fit pars, finon maj

Of,

certé prima, potior & pr&ci-

Sanchez fele&f. 4. 1 g. alii, & fequuutur Diana p.

n

X puapars Officii. Sed

hoc reverà non dicit Rodri--

alv

h. FW. p2« Cyefol. wlt. ac p. p rejol Y2. — fu.

PU

.. Quez nofter , fed folüm gener

aliter dicit eum , qui

"Tamburinus ezt. cap. y. S. 8 "m 35 eo quod re«

[

non poteft totum Officium t

ecitate, non obligari

citare cüm focio fit privilegium: privilegio aut-e

lquam

p

ad quaml

ibet partem, quod ex dictis probabile eff.

n

y

utimut , ïq'uando"volumus-. Almü varie dittin »uupt,

a

"

Et h acten

usocuti fumus de partibus Officii integris

«

hgiUGdei&isü

11] y

SU"

breviter eligendo tt1ti"0ärä .l'eIPQHd—O

2

1.

-

-

-

!

^

l

*

K *

132 | ïmä; Appeud. D

eHoris Can Ca;. 111. De Caujismm/amlbus ab/HOri;

xg0 L Q)iäntcac

1

z

m focio folitus erat recitare gra-

pr&pter eandem rationem modo datam , quia fie

commodeé poteft habere medium orandi Officium ,

tuito'vel condüclo, 1

ané adveniente impedimento

cacitatis vel alterius , adhuc tenebitur fic recitare ,.

propter quod fructus percipit. Suarez esr. Molfe-

fius , aliósque citans Bonacina fwpra, Caftro-Pa-

Sanchez ei. 1. 7.6. 2. dub. 84. Garcias, Bonartius ,

laus p.€. ». 1 1. Secüs effet, fibeneficium valdé te-

alii cum Layman 1. 4. trat?. a. cap. 6. s. 2. Bona-

nue. fufficientes fru&lus non adferret : tunc enim

cina d. 1. de Horzs Canon. 4. 6. propof. 1. n. 8. alios

finegraviffimo incommodo, non. poffet adhibere

citans. Ratiocf: quia quilibet obligatur fatisfa-

cere füo officio,quando facilé poteft : fed is, qui an-

medium congruum , ideóque morali impotenti

excufaretur.

Verüm': abíoluté etiam beneficia-

tea fic erare folitus erat; adhuc fic orare poteft, ut

tum obligari focium pretio conducere , b quod

fupponitur :

. ergo adhuc tenetur. | . Secüs effet , fi

hoc medium fit nimis extraordinarium , negant

alia nova difficultas ort4 effet : ut fi an

tea recitáffet

Qoan. Sanchez;, Diana, Tamburinu, atque etiam ,

cum focio gratuito tantüni , poftea deberet condu-.

Gobat Il cc. quare talem recufantem Confeffarius

cere pretio; de hoc isfra : aut fi furdaíter factus

non poflet audire focium, nift valde vociferantem ,

poflet abfolvere meo ju

,

dicio , ob äuzhorïitatenjfa?-

tem eorum DD.

—

ad quod cüm obligare durüm effet , tunc recitatio-

nem omittere pofle, recté cenfet Tamburinus eo-.

Dubium Quartum.

dem n. Y X.fint.

18

Utrumis , qui non potef] dicere Horas , 1enta-

lL. Generaliter.. Quicunqüe , etiamfi antea non

tur aliquid alipd orare, orantem audire , alium

fic orare folitus, adveniente impedimento adhuc

|fabfliznere, G.

-

tenetur fic orate cum focio gratuito , velfponte fe

offerente. ita (contra Ooa».San: bez., Dianam fupra)

fponfio negativa tota eft communiffimarga

omnes DD. abfoluté affirmantes, talem teneri ad-

apud citatos omnes. Et quidem primoó. Ta-,

[

lis non tenetur dicere aliquod aliud officium, vel ^

hibere focium, quód generaliter non poffunt dice-

te, nifi de focio gratuito. IVavarrus, Suavez, , alii,

najorem ejus partem , (1 quod avemoriá fciret , vel

Eu

ad manum haberet. 2. Minüs tenctur recitare ali-

E: ratioeft eadém, qua fuprà: quia talis adhuc po-

TK

teftfacilé fatisfacere fuo officio : ergo tenetur.

as preces vel Pfalmos , ut voluit nofter Angelus v.

x

Hor&.

Deinde falfum eft fundamentum oppofitz Senten-

3. Nectenetur alios dicentes Officium au-

1 L[t

dire, aut apud fe meditari. 4. Nectenetur alium

tie. Nam admittere focium ad recitandum , non

fíj

. eftprivilegium, neque enim eft exernptio à lege,fed

fubítituere. " Ratio omnium fumitur ex ipfo pra-

Wi

Nam praceptum dicendi Ho-

potiüs conformitas cum lege, inftituente Chorum

cepto Horarum.

ras. l. eft ümplicit&rperibnalc: ergofi nonpoffis,

?

publicum, ait ie&té Gobat s».713. fine.

non teneris fubflituere alium. 2. Elt de recitando

4 ]. Certum videtur, Beneficiatum eo cafu tene-

88

Officioab Ecclefiaordinato : ergofi hocnon pof-

ri adhibere, àc etiam quarere focium, nedimfpon-

1e fe offerentem admittere, quando commodé po-

fis , non tenetis recitare alias preces vel Pfalmos.

b 9];]

h Elu

tefthabere. ltaNavarrus de Orat. cap. 11. . 1 3.

4. Eft de hoc Officio determinato pro tali die , er-

4

Suarez. cit. afquez, , e/feorius , Reginaldu ,

go fihoc nequis, non teneris dicerealiud. — Vide

uj

Leyman , aliique permulti cum Bonacina eif.

di&afuoloco. " Denique hzc dicuntur fine textu ,

»

aüt ratione concludente , ait NNavartus a. c. 2 f.

n. $. & fatetur Tamburinus eit. »1/. 12. Gobat.

m

».1c0. Q etiam p

í

5.713.fine. — Ratioeít: quia qui obligatur ad ali-

traria.

roborum praxi's4 er—Plan*elcfm-x

6 ,

quid,obligatur etiam adhibere media adillud ordi-

Confilium tamen fine dubio-eft , eocafualias

^

pata, faltem communia & non multàm difficilia :

m !

fed beneficiatusaliquantó flrictiüs, quàm alii, nimi-

preces perfolvere.

Imoó Beneficiatos & Religio-

Mj

i

Aittir,

rum titulo beneficii ex jultitia obligatur ad reci-

fos ipfa lex divina naturalis gratitudinis faltem ob-

ligat oraré pro Fundatoribus & Benefactoribus ,

n

tandum Officium, ut poffit fructus percipere : er-

hi,

go quóque ftri&tius, quàm alii obligatur adhibere

attamen nullum certam tempus & modum oran-

di prafcribit , ut bené notavit lNavarrus de orat,

w p

media congrua orandi , faltem non multüm diffici-

DN

lia :tale medium in propofito eft adhibere focium:

c.II.»4m.19. Undeetiam in difpenfationibus,

li

j

ergo tenetur illum adhibere , quando commodeé ,

etiam Poritificiis fuper Horis , femper aliqua pre-.

j

ces prafcribi folent , prout nórunt experti.

!21 Pm

& fine magnofuo detrlmcntq adhibere poteít. Un-

"

)

de ulterius

ha&enus de Horis utique fatis multa , fed pto«

lag

" feto mihi non multüm fatis.

18

]V. Veriüs eft , Clericum Beneficiatum eo ca-

Omnia Fdi. À

^

H oy;

. fü , fibeneficium pinguefit & fufficientes frudtus

DEI cultum & Gle-

x

fftm,

CMJ ]7

^ 'r;:.?m.

adferat , ketiam teneri focium pretio conducere ,

ä' läl'm

hrj

^

*5 dl [

r

Finit Prima Pars ;I'h'eclo-gïæ —Sa-

lh iij

2

cramentalis,.

nf"m

j

Jnmwf,

,) ?i

ld

MA

^g

THEO-«

Gllu 6

m

w

&l

2

Ym

v::

A

A

N

Mi

ä««

N

x/f

^

n

TILTS »

m

*

h)

)

4)

E

)

'uld'fï!-

& do

j

N

*

E

EUN

n

fj

?

N

Qs

( eni(c

N

t al L

m

d

A

u

N7

A

libe

a?

: ia g

W

-

M

Z

EIN

»

at

M.

wl

IHEOLOGI/E MO

d

M

T

ALIS

:

"n

.

»nfei

j

i

R

ME

N

..

»-.

Cï

At

?).

:

31

)

TALIS

.

Pr

esb

—— dhnftrudtio

De

yterandi

n

,ai

.&-e.rAB*tio; S';ac;rificid-l,.'.

& Sacramento Euchariftiz,

Z

EX

Ub fex itérum erünt )Capi'ta. Prim

2 g qfquc ad n,27, Re]ol'vunmr: vaAtia dulbia circAval

idim

ml

"PA

.de ipfo Presbyteratu feu Sacerdotio. .Se.-

€» invalidam Ordinationem Sacerdotis,

1

1f d

*äw

j

"

5

cundum , deSacrificio in communt ; & -

27.Q)ualis requiratur conta&us totius bujus npateria Sacersotiss -

j W

"Mifla

28, d Sacerdotium adéquatà conferendum. e[fentinlis etiam

in Ópecie, — Tertimm , de ipfo Augu[ïimm"o-f

t d

i

Euchariftiz Sacramento.

Quartum , de Scara-

efl materia fecunda;[en impo[itio manuum um fua forma,

ii

30« Adióque refpettu Sacerdotii compler? ( adaquat? confa-

menti Eacharittise;ipfitisqueSacrificii effectu , valo-

vendi cum completa (s duplici pote[late in Corpus Cbrifli

Ange*aus!.

re, & frucu.

Quintum , de Sacramenti Eucha-

verum.Ó Myllicum, utrags materia (v formn effontialis eff, '

ffcuns

riftie & Sacrificii Minilro offerente , oblatione ,& 3

: Unde fi in ordinatione illa ulima impoitis maputm omite

tür ii

geretur , ordinatus.e[fe

let 18ntium. incompler? Sacerdos, potens '

ftipendio.

Sextum , de requiitis ad Sacrificium

quidem celebrare , non tamen abfoluere.

ipop

Miffz celebrandum. | Innomine Domini incipia — 33. CenJecraret ergo talis valiá? ;

udi F

CAPUT I

34« Graviter támen peccaret , ob non ACCEbTATI,

wl/upplgüm

qnpofl

" émpofitienem manuum.

Jj

e4

mc'mnïj

"

)

i

85« Qualiter t quando fupplenda impofitio illa omiffa ?

| ;DePr

UCSuMMARIUM.'

Wtezafzt'u , feu Sacerdotio. |

89. In concelebratione Neomy[larum cum Epi[copo » ille folus .

yiu f*

»€onjecrat , qui prior [orinam. finit cum A

,,ijos.

T g Quid Presbyteratus ut. ordinatio Sacramen'um,

conf[ecrands,

bfolura intentione ,

3. Ejus materia ( formaduplex..:

,

[dt,

40. Unde tut?. facient concelebyantes formando intentionesm

j Vk

4, Presbyteratus Jeu, Sacerdorium » ut v

es Sacra menti, eft po«

proferendi verba eo [enfus quo coule Ecclefta cfnc.

teftas in ordinatione c?üauf

2

» Pofféntqs illud Sacrificium offerre pro Alio , *v, £. de fuaä),

j x

eny[ticum.

1

in Corpus Chr.h :ufrftm La

o Explicatio terininorum,

TOV

&; Qualiter Jifferant Saterdotium ,

Säirüïcinq ; 34:154

mentum Euchariflia d

i

| ?hn*e d*

d

6. Qua [int pattes eorum ? .

JIIPEZBYTEPOZ Gre

L d

7- Quorup

lex fot poteftas Sacerdotis , d Confefarii . —

cum nomen; latine fignificat fémem., vel feniorem

gl

'8, Ad qiid Saterdozasin N, Lege?

& Mdj

9. Chriflusin ultima Cana materim dv formam Saeerdotii

cum aliquà:eminentia.feneCtutis. — Et quia digni-

, €ertam inindividuo non determinnoit » fed: Apoflolis , eo"

tates,officia, & eminentiores flatus in republica

Áilenó

z

sflorti

vámque Sacce[[oribus. determinandam reliquit,

fenioribus, tanquam , cateris paribus, dienioribus

10, Unde iz Ecclefia Graca ufque bodie Ordines conferun-

du [

&

tur per folam impo[itionem mautis cum certa. formnus

conferrifolent; hinc fa&tum eft, ut . Presbyteri

olim vocarentur omnes , qui in aliqua digritate

us 4

tr. Étiam in primitiva Ecclefia longo tempote Sacerdotes d

^lii erdinati funt [ola impo[itione matunm » (ine traditio *

preeminebant , ut paffim patet, in facris Litteris ,.

ne infirumentorum.

etiamfi fenio non preeminerent. Unde D. Hiero-.

-Eja

»

"

12. Proce[fu tamen temporis ad expre[fioem. fiauificationem

nymus ]..2. in Ifaiam. €.. 3. dicit: /s Seripturis.

(pcrtl-

nb Ecclefia etiam determinata Q ordinata e[l porredlio Ca-

Stic

"licis um *0ino , & Patene cum Hoflia« . Unde:

fantss 'Prexbjte;:o: enerito G fapientià , non digni-

14. Coptenduaz aliqui folam primarm i

tateaflimamus ,2. Eadémque ufurpatione in no«

)uj*

tpofitionema manuum

effe materiam ef[eutinlem Sacerdotii,

valege Presbyteri appellati. funt, qui in Ecclefia

Q Commtunis tamén Jenteniià docet , eam de fadlo i Eccle-

fpeciali dignitate preeminebant.

Et quidem in

- fía latina uen effe materiam facramentalem ;

fed, /«))l'ïm) t&s

primitiva Ecclefia nomen . Presbyteri: commune

vermoniam bujus Ordinationis. -

36. lii verà contendunt , eam adbuc e[fe. «uevam materiaga

fuit Epifcopis & Sacerdotibus, qui populo praffi

! Sacramentalem , non quidem e[fentialém . [cd. integralóm.

debant , & curam Evangelii pradicandi , & Sacra-

mentorum miniftrandorum habebànt : non quod

18. Traditio Celicis cum vino , v Patene. eum Hoflia, d

j formá,eft de facto ín. Eccle[ía Latin

Ordo Presbyteratüs non diftingueretur ab Ordine

fotma ejfentialis.

:ïi emhino materia d

Epifcopatüs, fed quia, qui ordinabantur Presby-

30. Non qnidem abfoluté .

teri aliqua civitate . vel. communitate ;; fimul e«

l

A T. Jed fuppofita deteriminatione Ecclefia.

?

22. Et optim? conciliatur cutm snaieria ( fo

tiam ordinabantur Epifcopi ob neceffitatem Ec-

N

qr'wa.Eähfïi "

pauc

Gréce ,( Prigpitiva.

f:cüæ, &

5

itatem Migi&rorum. 3.

Tandem

$

i

-.P.ms- Il. p& SAchxgtf

D

: inulti«

D

^

:

d beol, Sacram. Pars »Il-.k Cap. 1. De Sdcer&otiþ. j

134 .

D

[4!!

exemplo Chrifto , qui in vltima "Caena confecrans

multiplicatà fidelibus & locis per orbem Ecdle-

Sacerdotes iis verbis: 4Hoc facire in meam comme -

J

fiá, cüm Epifcopi fuis quisque locis non ampliüs

gl

anoratienem : tunc dedit eis poteftatem in Corpus

fufficerent , fed ope inferiorum Presbyterorum in«

4J

digerent, ad vitandam

confufionem , hoc nomen

iuum verum : at primum poft. Refurredtionem

i

Presbyter teftrictum eft

, utfignificaret Sacerdo-

dedit eis poteftatem in corpus foum myllicum,

jis verbis: efeeipite Sprritum [antlum , quoruma

J

tem fimplicem P

resbyteratüs Ordine tantum

p

p

(

diftinguitur ab Epifcope. |Et

vemiferitis peccata ,vemittumtur eis Q'c. Caterüm

[

infignitum , prout

circa utramque illàm materiam & formam ,. ac

hác tandem acce

pticne in prepofito agitur de

ll

ro, Presbyterando, Presbyteratu. .4. Sa-

etiam cira primam impofitionem manuum tc-

Pre;bjte

eerdotis

deniq; notum eft ethymon: dicitur enim

ftant quzftiones fané. perdifficiles, mox anc;iäs

Sacerdos , quafi facrum dans: nimirum Sacrificio

fideliter proponenda.

2

Hac quoad

Minifi

)

rem facram faciens & offerens Deo.

4l Ut gradus.

er.ig' , & res Satrae

enenti e[t.

[

quaftioné quid nominis: jam quoad rem ipfam fit.

Jut

" X'Resbyteratus feu Sacerdotium eþc Po:e/fas (^ 4

il

erá Ordinatione collata in (orpus Chrifli ve-

uid Presl&jvterntu.& *f'u Sacerdotium ?.

N

1, UtOrdinatio , & Sacramcelirum eft.

vum ( mylicum : nimirum ad conficiendum &

M

offerendum Corpus & Sanguinem Chrifti , & ab-

Resbyteratus ef? Ordo facer Ecclefiaflicns , quo

folvendum fideles à peccatis.. Sacerdos autem ,

;uzd

P

PN

confetsur Pote[las cou[esrandi & offerendiCor-

feu Presbyter , eff Minifler EccleBe , ex Ordinatio-

pis , & Sangninem Chrifti , C* abfolvendi fideles à

)j

ne fua. babens poteflatem im Corpsa Coriffi verum,

u

éccátis : feu , ut loquuntur Theologi : Poteffas in

ac myflicum , &c... Qu& duplex poteftas refidet in

[

Corpus Chrifli verum C myflicum. — EffeCtus eít

dupíici Chara&tere Sacerdotali , duplici figno Sa-

k

charatler G gratia [antlificans cum jure ad gratias

cerdotali. jam. affignato impreffo : prout amplius.

actuales fuo officio competentes fuo tempore dan-

declarabitur in fequentibus.

Sacerdotis ergo , feu

das; uimirum ad digné & fru&tuose exercendum

Presbyteri munia & officia funt : . 1. Eucharilliz

officium & minifterium facetdotale.

Sacramentum conficere , offerre; ac alis miniflrare.

|

: Ceremonia confecrationis Sacerdotalis multi-

|

ex officio. 2. Confeffiones audire ac alia Sacramen-

lex eft; ex Pontificali nota.. Et maximé notabilis

ta miniftrare , nimirum Peenitentiam, Baptifmumy.

eft prima impofitio manuum fa&ta ab Epifcopo or-.

2?)5

Extremam UnClionem :.ac Matrimonio affiflere.

dinanté ; & aliis Presbyteris aífiftentibus , faltem

tantüm , quippe cujus Miniftri funt ipfi contrahen-

tribus , fuper caput Sacerdotis ordinandi , de cujus

tes. 3. Przdicáre Verbum Dei , cumulativé tamen

Ti

neceffitate dicam feorfim $. 3. Sequitur impofitio

cum Diacono , ut füo loco indicatum. | Obliga-

veltium Sacerdotalium , & facra inunctio manuum

tiones denique Sacerdotis funt quátüof. 1. Àli-

!

presbyterandi :

qua quidem caremoniz , etfi ma-

uando celebrate ( faltem ter in anno fümmis fe-.

ni momenti ,

de iubflantia tamen Ordinationis.

hi

ftivitatibus, feclusá aliá obligatione particulari. )

['

non funt, omnium prope confenfu.

4.Rit& Sacramenta miniflrare. 3. Recta docere.

Materia & fotma hujus Sacramenti, & Otdi«

f

4. SanGte vivere, de quibus latiüs in fequentibus;

p

nationis Sacerdotalis duplex eft... Priga materia

fuislocis. Ex diclis, in gratiam Tyronum iükcxa-

cít traditio calicis cum vino, & patente cum ho-

mire vexandorum, ponuntur aliquot

d

íflia ex tritico: fic. videlicet, ut materia remota

LU

fint ipfz ille res ; proxima, earum traditio feu

culz: Corollariz &

j

I!

orre&io. Forma func hac verba Epifcopi : eAf:-

| Quxfliun

yexatorie.

R

3tn

eipe pote[latena offerrendi Sacrificium Deo, AMifsaf-

À

ne celebrandi tam pro vivis ,quam pro defuutits ,

T ;nggda difämq*zt bac tria Saceräatiglä:

N

Sacrificium , & Sasratuentum Encharifla ?.

iu nomine Domisi. .Atque hictraditur poteftas in

—

D

Corpus Chrifti verum. — Secunda matería eít im-

Ifferuns ha« tria ; ficut. a&us primus,, fecuri

j

dus, & effectus. — Sacerdotium enim velel

pofitio ultima manuum facta ab ipfo folo Epifco-

u

0, fic rurfus, ut ipfe manus Epifcopi fint ma-

Sacramentum , quo confertur poteftas, vel ipfa po-

-

E

tefílas conficiendi Sacramentum Corporis & San-

&t

tefía remota ; proxima ; earum impofitio. Forma,

funt hec verba Epifcopi: 24ecipe Spiritums fan-

. guinis Chrifti : Sacrificium , eft ipfa actio facra, qu

fu

conficitur, & offertur Sacramentum Corporis.

Eu

Gum $ quorum vemiferis peccata , remittmutur

éis, 9 quorum retinueris , vetenza (unt. — Atque

Sanguinis Chrifti. — Sacramentum Euchariftiz tam

A

dem, eft ipfum Sacramentum Co'rporis & Saxlgui-

s

hic confertur poteflas in Corpus Chrifti myfti-

€um.

Ratio ergo- hujus duplicis materie &

nis Chrifti , tanquam effectus illiu

3

j potf&atis ,

Vg

aCtionis facrz perimanens,

formz eít, Qlfa , ut jam dictam , in Ordina-

"i

tione Sacerdotis conferuntur duz poteítates

H .ua funt partes Sacerdotii , .?acri;fcii,j,ä'

1

diver» , una in. Corpus Chrifti verum , nimi-

. Sacramenti Euchariflia?

4

)

"Unt diverfüffima : Sacerdotii , ut Sacramet"

fufn ad conficiendum Sacramentum Corporis &

s

Sangginis Chrifti:'altera in. Corpus Chrifti my-

tum c(t, partes funt materia & forma , eáque

ht

füicum , fcilicet ad abfolvendum fideles à pee-

duplex : prima , traditio calicis &t pateng cuft

lk

catis : quarum poflerior neceffarió prefuppo-

vino & hoftia, ac verba : J4ecipe poreflatem U^

ROII

nit priorem , & ideo ad. majorem & diítinctio-

fecunda, impofitio ultima manuum , & verb?:

j

rem fignificationem diverfis fignis facramentali-

e/dceipe Spiritum fantium. — Sacerdotii , ut res $a«

niruim

| bus, & difzrevo tcmpore dari cenveniebat: ídque g»ramcncii eü-, due Íunt quafi pariss ; nii

uplex

p

E

$.

—

- lbol, Sacrament. Pars D Cop; 1. De Sacerdoti;

135

ï-flünfrmni

4f (f

"duf!ex poteftas in Corpus Chrifti verum & my-

: aliisfSacerdotibus fubditis. Quz omnia latiàs pa«.

flicum , feu confecrandi & abfolvendi. —Sacrificii

tebunt Deo volente Parte tertiá,

Hic tamen in

i h

ttes funt partes, Confecratio , oblatio , & fam-

gratiam Ty.

hmäiumm

, ptio; de quibus mox cap. feq. Sacramenti Euchari-

tonum examinandorum , fimul fuþ

l

afpectum ponere libuit.

flix partes rurfum funt materia & forma: re-

W, qlm'

,mota, panis & vinum ; proxima : fpecies Eucha-

-IV.. Ad quid [unt. Sacerdotes im mova

:

At C

Lege?

rilticz relicta , Corpus & Sanguinefn Chrifti con-

t q

tinentes..

Forma funt verba Coníecrationis.

Onne Chriflus eft unicus Sacerdos , & qui. 8

N

dem in aternüm, fecundàm Apoflolum

um .

- AIL- Quetuplex eff Poteflas Sacerao

D n

5

v

Hebr. 7. ubi poftquam dixiffet Araonicos Sacer-

& Confeffarit?

dotes fuiffe plures, idcirco duód morte prohibe-

Mflcxa eft h.

( t

&cquaftio involens duas qua-

rentur permanere , de Chriflo fubjungit : Füic

H

Íliones accuraté diltinguendas. — Prima quo-

autem Chriftus, eó, quód maneat in zternum,

tupléx eft poteflas Sacerdotii in Ordinatione col-

fempiternum habet Saccrdotium : ergo inlege no«

u

Jatà: Secunda: quotuplex eít, vel requiritur po-

teítas in Confeffario ?

vánon fünt alii Sacerdotes : vel ad quid effent?

: Chri

&. NNegando coníequentiam.

Quia Chriltus

NU

.. ' Ad primam quzítionem fic refpondendum.

eft , & ab Apoftolo dicitur unicus Sacerdos in»

dril, d

Sacerdoti in. Ordinatione ipfa duplex confertur

aeternum , ficut dicitur unus Paftor, & unus Ma-

TU

poueítas, in Corpus Chrifti verum, & in Cor-

gifler, quia fcilicet non babet fibi fuccedentes in

ZT

"pus Chriíti mytticum.. Corpus Chrifti verum eft

eadem poreftate , & authorirate, ficut habebant

pri]ium

Apium Corpus & Sanguis Chrifti in Sacramento

Sacerdotes Ataonici : ex quo tamen non f:quitur ,

dasttitt

Euchariftiz contentum. Corpus Chrilti myfti-

quód non habeat Vicarios in terris , ficut Paftores.

Yicifmr

^ «üm eítEcclefia fidelium , feu ipíi ideles Chritti.

[52

& DoGores, ita Sacerdotes , imó fequitur, quod

Y dl

Poteftas er

5

0.in Corpus Chrifti. verum , & pote-

ftasconficiendi & offerendiSacramentum & Sacri-

illes habeat : fi enim Chriftus fempiternum habet

ii

Sacerdotium , illádque non debeat effe otiofum ,

1 hia

ficium Corporis & Sanguinis Chrifti , eadem cít;

nec tamen per fe ipfum exerceat , fequitur, quod

]s n

'eámque accipit Sacerdos in Ordinatione, cüm tra-

debeat habere Vicarios Sacerdotes , qui fu. au«

as

ditur ei calix & patena, cum víno & hoília, - Po-

thoritate cfferant Sacrificium à fe inftitutum, ficue

,ipi

teítas in Corpus Chrifti myfticum , eft. potettas

habet Vicarios, Paflores & Ma

abíolvendi fideles à peccatis, & alia eis Sacra-

giltros » per quos

Qno d

gregi fuo pmyidec.

£

menta miniftrandi , cámque accipit Sacerdos ia

$. II.

o

Vil

.Otdinatione, cüm Epifcopus ei ultimb impouit

4 quà , C quemodo inflituta fet materia -

manus, dicens: 4ecipe Sparitums Sanülum , cyc.

p.

forma bujus Sacramenti Presbyteratist..

TET

Et hzc vocatur etiam poreítas jurisdiclionis , fed

Ico fequentia. 1. Chriftus ínftituens Sa- 9

rAdicalis tntim , G n atu ptimo , quippe ad-

D

ylnti

cramentum Ordinis, & przfertim Sacerdo-

( micuhiü

huc indeterminata ad fübjecla. Simplex enim 5a-

cerdos vi Ordinationis nordum habet fübjecta

tiin ultima Cena ( juxta di&ta parte prima bujus

at

Thcelogie moralis c. g. Seil. a. à WHI. 1$.) Ex-

fabdita, feu materiam, circa quam pollit exercere

plicite & determinaté in individuo , non inftituit

nl

oteftatem fuam : adeóque in actu fecundo non-

u

materiam & formam Sàcramenti Sacerdotii, fed

dum poteít abfolvere à peccatis ,. nifi ex generali

X

eonceffione Ecclefiz à venialibus vel mortalibus

implicit& tantüm & indeterminaté, quatenug

Apoftolis , eorimque Succetloribus poteftatem

u

H

jam femel rité confeffis , ab omnibus in articulo

mortis tantüm.

dedit ordinandi alios Sacerdotes & miniflros fa-

crorum aliquo figno fenfibili expreffivo poteftatis

Ad fecundam . quaftionem fic refpondendum.,

Wlf."

tradenda , quod ipíis congruum & commodum

Duplex requiritur in Confeffirio poteftas Ordi-

iij

mis, & Jurisdictionis. Poteítas Ordinis eft omnis

videbitur : adeóque Apoflolis & Ecclefie reliquig

poteftatem determinandi ejusmodi certa figna.»

m o

poteflas Sacerdotalis, quàm . accipit Sacerdos vi

ordinationis fuz , adeóque «comprehendit. non

Sacramentalia. .Solüm ergo voluit & dctermi-

navit Chriftus , ut. Sacramentum Sacerdotii ac

at

tantüm poteftatem in Corpus Chrifti verum , fed

aliorum Ordinum conferretur per aliqua figna.»

orpors v

etiam poteftatem in Corpus Chrifti myfticum,

fenfibilia & verba, qua fufficienter fignificarene

| s i

feu poteílatem illam Jurisdictionis radicalem dü

collationem talis poteftatis , relinquendo Ecclefize

m Uf

acu primo , & indeterminatam adhuc , qua nihil

magis fpecificam , individualem , ac velut. mate-

Hs

uj

aliud eft, quàm ipfe Charactrer Sacerdotalis, quo

rialem illorum fignorum & verborum determi-

yoris

m

Sacerdos à Deo deputatur , ut poffit alios judicare

nationem.

Ita Bellarm. Zem. 2. lib. unico de

]

i

h'

in foro confcientiz , pofito , quód ei fubditi fiant

p

Sacramento Ordinis , c. 9. Lugo 4e Sacramentie

per jurisdictionem actualem. Poteftas ergo Juris-

in genere difp. 2.. fe&. g. . 86. alii Recentioreg

- diGtionis actuális in aCufecundo, & abfoluta, eft

u

communiter. . Et aperté docet Innocentius IV,

jj

authorítas (ententiam ferendi , feu poteftas jus di-

communiter receptus in e. *Presbyter de Sacras

eendi in alium, tanquam fibi fobditum in foro in-

j

mentis non iterandis. ubi exprefsé dicit: manus

o[]];]l

ternofaltem. ^ Ethac Sacerdoti ab extrinfeco, &

impofitionem, quà Sacerdotes & Diaconi ordi.-

Superiore aliquo advenire debet,nimirumà Chri-

P;]ICHZ

nantur , efle ritum ab Apoftolis introductum. Et

fto immediaté Summo Pontifici

«

; APontifice Epi-

,W

;MU

(

rurfus inquit , Unde eredimus , quód nfi effent .

p

fcopo Parochis &

ferma nofira: imventa. C Ícilicet ritus ordinandi )

fCOpxs & Privilegiatis ; ab Epi

2

joll

: fufficeret

[[1

b

j /a?al. Sacrament,: Pars 1l Cap. 1. Sacerdotio. —

4

136

ut nemo negare poffit, ut fatehtur-"'Beua*rmïnne

fefficeret oy di

natori dicere x fis Sacerdos , vel alía

D

"

füprà, Vafquez , alii. Quin fcriptores concordi-

aqz;i;)allmtid

verba: (ed a fequentibus rempori-

p

rvautuy , Ecclefra ordinavit.

ter negant, ante Stephanum Papani vfüm illorura

bws formas y qua fe

infirumentorum in Ecclefto fuiffe.

cnimis friz

p

Hic Innocentius.

Ratio aütem omnino convin-

g

Latina & Grzca ordi- — gi

da videatur refponfio aliquorum , Concilia illa

censefts — Quia Ecclefia

j

gpant Sacerdotes omnino di

versà materià , & for-.

& Patres non fcripfifle Ritualia omnium czremo-

&Iüh

niarum Ordinationis; cur enim omnes unam tan«.'

in, & tamen utraque valic

l, ut' patebit: quod

hi

«

eterminata in indivi-

tüm impofitionem . attingerent , nullus traditio-

fieri non poffet , fi certa & d

l

Il

duo materia & forma hujus Sacramenti à Chrifto

nem inftrumentorum , fi hzec jam, tum materia.

&

effentialis Ordinationis fuiffet?; incredibile! Ca-

ánftituta fuiffet: && non determinationi Ecclefie

(

«

terüm quemadmodüm modó apud Grzcos, ita

fclicta.

i

HI. In tota Ecclefia G

reca ab'antiquousquein — olim in Ecclefia primitiva unà cum impofitione

Pio)

dl

u

hodiernum diem , tam Sacerdotii , quàm reliqui

manuum, tanquam materiá , fimul] fine dubie

d

if-

» fuerunt prolataaliqua verba tanquam forma cor«

Ordines, ídque nontantam ab Epifcopis fch

&t

iaticicis in Grzcia, verüm etiam à Catholicis, &

(refpondens (ügnificativa poteflatis collate im

a

qui Roma degunt fciente & confentiente fümmo

Corpus Chrifli verum : forté illa: zdrcípe Spiri-

tum Saniium (« ut fic Sactamentum effet inte«.

Wd

Pontifice, & me prefente , ( aít oculátus teftis

T

Cardinalis de Lugo 4ifp. de Sacramentis in geuere

grum , conftans materià & forroá: idque nonobe

f

felt. g.n. 85.) conferuntur non per traditionem

fcuré colligi videtür ex verbis, Apoftoli citati

à

I.Timm. 4.— INali wegligere. gravtom , qua data

infirumentorum , fed. per folam manüs dexterz

y

eff tibi per Proptetiak cuus tuepofitone manuum

Epifcopi impofitionem füper caput Ordinandi

Ubi per Zropbetiaz videturfigni-

Y

cum hacforma: Divisa gratía , que femper in-

'Presb)'terii.

L:

ficari forma Sacramentalis, quà invifibilis poteitas

rma fanat , & qua defunt adimplet , promovet

1h

venerabilem IN. Diaconumin Pre:bytcrum. Ore-

dati fignificatur,que mylteriofis.& quafi Prophe-

f

mus igitur pro eo , ut veuiat uper eum gratia [an-

ticis verbisimpolitionem manuum ad fignificane

dam illam invifibilem poteftatem'Presbyterii de«

^

qu

&iSpirits. — Quem ritum ordinandi nemo jure

damnáre poteít, aut de ejus valore dubitare , mi-

terminat , eámque diftinguitab aliis impofitioni-

bus manuum , de quibus frequens mentio in Scris

Á

hüs de facto.

Unde cuidam recentiori Doclori,

de eo dubitanti merito alius illudens dixit : vade

ptura. Vide Marchant. rrséasali. róm. 3. fen [

p

À

i

[

'ek vide ! ; Quin Ecclefia Catholica non folum

culi parte 2. tr. 6. tit. 6.q. 3. per totam.

bsqüviz :

Yi

Grzcos Schifmaticos fic ordinatos in fuis Ordini-

IV.. Dernique proceffu temporis , a

Tià

dubio , ductu & inflin&lu. Spiritüs S. ab Ec-

bus füfcipit revertentes. Quin hodiéque Pontifex

Tij

Gracos graco ritu ordinatos inftituit Epifcopos

cdefia inflituta & ordinata eft Porrectio cali-

aut Archi - Epifcopos, & ad Gracos Catholicos

cis cum vino ,. & patente cum hoflia ad

expreffiorem fignificationem , feu. tanquam fite :

mittit, ut ibi Pontifical.a munia obeant.

u

3r lHl Omnino fatendum cft, etiam inEcclefia num expreffius fignificativum poteftatis Sacere

rimitiva ab initio longo temipore Sacerdotes, — dotalis , ac tanquam complementum prioris

figni , nimirum nudz impofitionis manuum , qua

di

E

aliósque Miniftros ordinatos fuille folà impofitic-

f

ne manuum absque traditione calicis && patene

illam poteítatem implicité tantàm . figuificabat:

Sig

cum vino & hoftia, vel fimilium inftrumento-

quia nimirum ompe iníirumentum in virtute.

manuum eft , inquit D.Bonaventura l. eiz. Infupet

hu

rum , ut recté docet D. Bonaventura is 4. d. 24.

a. 1.4. 4. Ratio eft: quia non tantüm Sacra Scri-

Ecclefia ordinavit, ut pronuntiatio formz, qu&

a

44

ptur

aia Ordinatione Sacerdotis folam impofitio-

antea fiebat cum impofitione manuum , modà

lj

TW

Kl

nem manuum exprimit,

& perillam tanquam — fieret cum porrectione calicis & patentz , tati-

vifibile fignumGratiam & Presbyteratum confer-

quam ultimo figni materialis complemento. . Ut

f

[

AR

ziaffimat 4. Tim. 4. INoli negligeri gratiam ,que — nimirum intelligatur , hanc porrectionem omni«

no fpectare ad materiam totalem hujus Sacrae

p

in te efl , qua data e[f tibi per propbetiam cum im-

ofitioze manuum Presbyterit. & 2./Tim. 1. ad-

menti, tanquam pars materialis completiva unà

n

BIN

moneo te , ut vefufcites gratiam DEI, qua eflinte

cum priori materia fcilicet impofitione manuum

Et! 8&. 6.

unam totalem materiam conítituens ,. idque to-

Tat

per impofitiosem manuum mearum,

tta

Primi feptem Diaconi folà impofitione manuum

tum folüm ád fignificandam poteftatem in Corpus

poef

ordinati leguntur : certé non aderat liber Evange-

Chrifti verum feu confecraudi.

Nam ad figniti-:

candam aliam poteftatem in Corpus Chrifti my«

Qu$s

liorum eo adhuctempore, cüm Mattheus primus

illud fcripferit anno oCavo poít Chrifti Afcen- — fticum, feu dbfolvendi adhibet aliam materiam &

Ditte

anue

Àlin

fionem, tefte Baronio anno Chrifti 41. Verüm — formam , nimirum ultimam impofitionem m

etiam ^ Concilia antiqua omnia & SS. Patres

um cum verbis : Zd4ccipe Spiritum fantlum: citi

iliïiv;]

omnes , ante Stephanum Papam in Ordinatione — tamen apud Gracos ( & fort? etiam in primitiva

.inEo

Presbyteri, folius impofitionis manuum memi- — Ecclefia olim ) utraque poteftas unicá materiá & -

ltmun

formá , fcilicet impofitione manuum, & verbis:

nerunt ( Textus fiabet Lugo Ze Saeramentis in

genere difp, 2. fE. $.m.93. & 9. ) nullà habità — Drvina gratiacreat bunc Presbyterum (c. uttde

n

mentione illorum vaforum ? concorditérque af- — que poteítas faltem implicité fufficienter fignificas

Wt hm

firmant , Sacerdotium conferri per manus impo-

$

*ïc[ame

ta conferretur, ut bene gotat Lugo cit. s. yq.'

a

Gtionem. Quod itaclarum eft in tota antiquitate,

p

j

í

'*«-:.47/

i

4

* ';fï'laeol. :Sac?ämcnt, Fars 1I, öaþ. l.. De Sacerdotio, |

1,37X

m

.':Tr'ï.a ergo;Eabenius .controvería & "difficiliain

nino neceffaria.

Unde in hacSententia : fi quis

Qord.

moderaa ordiuatione Presbyt:ri Ecclefia Catho-

W

ordinaretur omifsá prim3 impofitione manuum ,

! ice Latinz.

1. Primam . ünpofitionem rianu-

ord:natio eff-tnulla fimpliciter : contrà veró vali«

Difii

um Epifcopi fineforma verborum. 2. "fraditio-

da effet. Ordinatio y. (i cum prima impofitione

nliti

nem. Calicis, & Patenz cum vino & hoftia ; ac

LEU

manuum fimul proferretur. forma facramentalis

forma correfpondente , qua dicirur prima matetia

IOR t

omifsá traditione calicis & patenz cum vino &

&íorma: j. Ultimam impofitionem manuum

hoftia (fub qua traditione defacto profertur £or-

od

- Epifcopi cum forma foa ; qua dicitur matcria G

ma)qui

5

a adeffct teta effentialis materia & forma

1 n

forma fecunda. De fingulis videndum, an, & qua-

hlG

ecüs fi etiam 'orma omitteretur , ut.per fe pa«

tenus ,. vel quomodolint eí(ientiales Sacramento

3j

tet) Fieret tamen graviffimum peccatum morta-

O:dinis Sacerdotalis.

le; cüm omittere materiam integralem tam noe

mytig

* - $. Imprimiscertum defide videtur,etiamhum

tabilem inferret Sacramento graviffigiam injuris

fint im

aliquam impofitionem manuum effe materiam

foma

am , utpote inre ccavi Sacramentqm concernene

effentialem Sacramenti Présbyteratus : nam pre-

te... $.. Hac fententia mihi

w

f

mper probabilis vi-

colt ;

ter Scripturam, Concilia , & Patres antiquos,, id

ía, cüm nihil videatur obilare efficaciter, — Cet»

cipt y

apertiifimé . docet./ Concilium . Tridentinum ,

té non multüm urget. Concilium J Fjorenti-

j kali'?

quod nullius materie meminit, nifi impofitionis

üt non

num , folam illam traditionem calicis & patenae

«; manuum, & fingnlariter affitmat per illam ordi-

cum vino & hoflia afignaps pro materia Sacrae

At

ari Presbyterum. Nam f4/.23. €.3.. poftquam

mentihujus ,. nullà faciá mentione impofitionis

l,qk'il

docuit Ordinem verum eíle Sacramentum , &

»

.

manuum

quia facilé poteft dici , Concilium

) 4

;

per illum. conferri gratiam , fubjungit fupra cit.

[

non intendiffe precisé definire materiam efi

5

MÁAdSR

ld

JH

"

!

H

*

" damo-

Llfiï;'ä

verba Apoftoli : /uquit.enim ZApo[lolus

tialem hujus Sacramenti , fed folüm ritum Eccle-

Joctt

6016 , ut re[uþit:sgratidm;, qua inïree[i, per

fic Latinz proprium i facra Ordinatione docere

1

LL

at

v

impofitivnem manuum meovum.

. Et clatiffimé

Arnienos: , .ad quod perinde eft, five illa materia

M

N

H

Ü

N

!

i

feff- 14.c. 3. De miniftto Extremz UnGionis lo-

effentialis, five integralistantüm fit...Certé Cone

t

quens ait: ZMiniffrum bujws Sacrameuti e[fe fo-

cilium Tridentinum ,. ut fuprà vifum pro ordi.

ljm Sacer dotem, pey impofitionem shanuum Pres.

| im?üï'-'i*-'

natione metninit íolius impofitionis tmanüum ,

entiit

eyterii vité ordinatum. Quid clariüs,quacfo ! dici

non veró traditionis ülius : & quid inde infers?

Z

potuit ad fignificandum , impofitionem manuum

Nec plüs conficiesex Concilio Florentino. Ma-

",

e(fe materiam effentialem Sacerdotii feu ordina-

gis videbitur obftare , quod Innocentius IlI. &

$,

'absä. :

.tionisPresbyteri. At de quanam id impofitione

manuum inteili

OGregorius IX. Zir. de Sacramentis non iterandis.

& 54

dicunt, won debere iterari ordinatiónem fme im-

gendum? an de Prinja.:" an de ulti-

ao

mg'? Sit :

N

r

pefitione. manuum 2ollatam s fed [uppleri , quod

S*,:' It

TE

omilfum eft : fed commodé poffet explicari de ul-

gnfe

« eQuid de prima impofitione manuum ?

^

tima impofitione manuum , quá Sacerdoti jam

s t

ST fententia D.Bonaventura i» 4. d. 24.

ordinato. confertur Poteflas in Corpus Chrifti

: :4 l. P

ï

^

jn u

4 41.4.4. quam late afferit noftler Mar-

mylticum ; & nos de prima impofitione agimus,

KXWMG

chant. fapra citatus : folam primam impofitio-

Solum & maximé obítat communis fententia DD,

nem manuum elfe materiam effenrialem hujus

of

& fenfus fidelium , ac pene ipíius Ecclefiz , ut $.

m

2 ï.- "

4

Sacramenti. Sácerdoüi ,. ut collativi poteftatis in

feq. videbitur, Et ideo hanc fententiam noio do»

j as

Corpus Chrifli verum , feu confecrandi Corpus

cere ampliüs,

&sanguinem Chritli ; PorreQtonem vero calicis-

jlortat-

& patene cum vino & hollia effe tantüm partem

D. Commu'ni-s ergo Sententia Doctorum eft ,i

uum,ül

"a

materialemi integralem,expreffioris fignificationis

illam primam iripolitionem manuum de facto

memæf;

gratiá additam , & nece(fitate pracepti. Ecclefia-

mento

in Ecclefia latina non effe materiam facramenta-

ftici requifitam. — Ec videtur manifcfte fequi ex

o

lem Otdinationis , fed folüm ézremonism | fa-

pradictis, — INamex üna parte, non tantüm Scri-

cram previam, maximi tamen momenti , nune

huj

ptura, antiqua Concilia, & Patres , fed etiam Tri-

g

quam omittendam, & omiffam forté meritó füp-

mp g

uf

nOHCm

dentinum citatum , impofitionem manuum pro

plendam. Cüám enim in Ecclefia Latina , pro

gmateria effentiali Sacramenti agnofcunt: ex al-'

d5 x

nuda impofitione manuum, inftitutum fit fignum.

tera parte, Sacramentum Ordinis facerdotalis non

diftinctius fignificativum poteflatis facerdotalisin

m

potelt absque fua effentiali: materia fübfiftere : at-

Vb

ff

Corpus Chrifti verutn , fcilicet traditio calicis &&

qui Sacramentum Ordinis facerdoralis absque illa

g n

(

pateng cum vino & hoflia: & infuper impofitio

-

:porreäionc calicis cum vino , & patena cum lio-

u

manuum adhuc poflea adhibeatur,ad confereüdam

mlfï"L

"

flia in fola impofitione manuum fubfiftit in pri-

poteftatem inCorpusChrifti myfticum;de qua im«

gt

mitiya Ecclefia ufque ad tempora

Stephani Papz :

"

pofitione fufficienter intelligitur Concilium Tri«

p

& in Ecclefia Graca fübfi

itit de facto ufque in ho-

dentinum : non videtur ratio, cur primà illa im-

j P"m

diernum diem,ut dictum eft: erco fola Impofitio

pofitio manuum adhuc debeat effe materia facras

ya

g

manuum , non veró illa PorreCtio eft effentialis

p

mentalis: cüm absque illa adfit materia fufficien-

I

materia ordinationis facerdotalis : confequenter

tiffime fignificativa utriusque poteflatis, Et favet

um

f

erit tantüm materia integralis ,^ non neceffirate

omnino huic communi Sententiz Grcgorius IX,

6« Presbyrery de Sacrameniis non iterandis, "Texe

plb

Sacramenti ,. íed neceffitate tantüm precepü om,-.r

33

tus

/^

x

NG

138

qbeol, Sacratm. Par: l1. Cap. L De Saccrrdotia.ï

0i

onuleum ordinan-

&ione vaforum, & finiri intelliguntur in prola'tïm-x

tus ita Babci:- Presä]te?dr Diae

i

( EM manás z'mpofi:ion:w' £attn

gorporali (ritu ab

neformm * JAcespe poteflatem offevendi Sacrificis

um (c. quz forma cadit fuper totam materíant

yin

e/dpoft

olis introdntlo) recipiunt. Quod fiomifJum

um

non ef) aliquatenus iteraudum , fe4 flatum.

pracedentem integratam ex prima impofitione

« fnherit,

manuum & traditione vaforum , ceremoniis in»

t

It

10 tempore ad. buj

uimodi Ordines. conferendos ,

j

termediis moraliter continuatis , & exprimit po*

r

eaute fapplendum, quod. per errorem extitit pre-

Y

zermi[fJum. Su[penfio autens manumm debet fieri ,

teftatem per totam illam actionem complexam.

intentam.

Unde diftantia illa non eft tam inte£

Af

emm oratio fuper caput effanditur. Ordinandi.

[

Hac Gregorius Papa: ubi imptimis manifefte fi-

materiam & formam, quàm iater partes materiz,

mm

gnifi

cat impoütionem manuum, non effe ad valo-

percaremonias intermedias tamen fatis moralitef-

Ordinis ita effentialiter requifitam, ut fine il^

continuatas & coéxiftentes: nam certe phyficé co-

Viti

,rem

[

la Ordo non fuübfifteret :

alioquin non füfficeret

éxiftrere non eft neceffe, ut maximé patet in Sacra«

mento Poenitentiz.. Ubi Dolor & Confetfio fepé

quutt

tempore alterius Ordinationis poft tres menfes

Ti |

multàm diftant, & tamen forma tandem prolata

primó folüm fupplere illam impofitionem omif-

Oi

- fam, fed neceffario Ordinatio ipfa repetenda effet,

fuper utrumque cadens unüm Sacramentum ton-

g

uod exprefsé negat Pontifex. — Deinde ultimis

ftituit. .. Magisid Pa in Matrimonio.

— verbisclaré fignificat , fe loqui de prima impofi-

qu

tione manuum ante porrectionem calicis , &c.

]V. Ratio cfgo hujus S"entcntiä; ekh | inaly

tl

"Tunc enim fit fufpenfio manuum,& ratio effundi-

cüm illa ptíma impofitio manuum in Ecclefia |

u

turfuper caput Ordinandi. INon commodeé in-

Graca fit, & in Primitiva olim fucrit materia a« -

cramentalis hujus Ordinis, & adhuc in Ecclefia

telligi poteft de ultima impofitione manuum ,

; quando datur Poteítas ad abíolvendum à peccatis

Latina tanto ftudio adhibeatur , cur nonadhuc

x

cum illa forma ; . dccipe Spiritum fantlum, quo-

maneat materia facramentalis implicité fignifica-

E

vum remi[eris, &'c. nifi perorationem hanc ipfam

tiva, unà cum materia nova magis explicità, prz-

formam intelligcrg velis.. Sed valdé incongrué &

fertim cüm fic appareat niajor conformitas Eccles

fiz Lating. cum Graca, & Primitiva : st $.fege

torté. Hac enim forma, non oratio, fed confecra-

tioeít. . Inhac ergo communi Sententia tutó fi-

notabo. -Caterümhoc ipfo, quód Ecclefia La-

]

ftendum erit. Verümiinter has duas Sententias ex-

tina determinaverit aliam materiam partialem

magis explicitam 5 & per fe füfficienter fignifica-

tl

tremt oppofitas, mihi omnino placet

tivam poteflatis facerdotalis in Corpus Chriftt

L

[j

E

& Il S&ntentia quadam m&dia; nimirum. Pri-

verum ,. jam dicendumelt , illam impofitionent-

mam illam impofitionem manuum etiamnum

manuum non 2ffe hic materiams effentialem effene

y.

ff

eífe veram materiam facramentalem Ordinationis

tialiter requifitam ad valorem Ordinis hujus, ut

fine illa Ordo non fubfifteret , fed integralen&

lt

facerdotalis, non quidem eflentialiter requifitam

ad valorem Sacramenti, ob rationes allatas in fe-

tantüm, ut dictum & explicatum eft. Unde etian

cunda Sententia communi ; fed integralem , &

merito Pontifex Gregorius IX. fuprà dixit : fmpe

unà cum traditione calicis ac patene cum vino &

plendam e[fe apud. Latimos impoftionena ysauuum

hoftia conftituentem. unam materiam totalem

pratermiffat : non quidem , quafi aliquid effen

mj

Sacramentifacerdotii. Íta nimirum ut ex manüs

tiale defuiffet (alioquin tota Ordinatio répetenda

Mi

impofitione & traditione panis & vini fiat una in-

erat, quod negat Pontifex) fed tanquam aliquids

H

tegramateria magis explicita, & ex utraque fimul

quod fi pofitum fuiffet, integráffet materiam da-

it

unà cum forma prolata unum totale fignumtfa-

cramentalem, poftea veró fuppletur tanquam cge

£

cramentale completé fignificans poteflatem fa-

remonia principaliffima, ficws fmpplemss forennie

ts

tates poflca in eo , quifuis domi baptizatts aóf»

cerdotalem in Corpus Chrifti verum. — INec ob-

[o4

LT

que illis.AitLu

o

0. De Saeramentis in gentre difp.

hn

ítat , quod prima impofitio manuum fiat absque

prolatione verborum , Ícu formá aliquá : & mora

2. fetl. $. a. nums. 9C

- Dices : fi primaimpofitio

tAt

manuum eft materia facramentalis de fe fufficiens

hY

aliqua intercedat ufque ad traditionem panis & vi-

ni, cum qua demüm profertur forma : nonenim

advalorem Ordinis: ergo per illam absquetradie.

s

Y

ita diftat illaimpofitio manuum à prolatione for-

tienecalicis & patenz: cum vino & hoftia valic

m quin ad(t fimultas feu propinquitas mora-

ordinabiturSacerdos etiam apud Latinos , faltem

fon

lisfüfficiens ad unitatem figni facramentalis (ut

fi cum illa manuum . impofitione fimul profere-

D

fuo loco vifum. )

tur forma, ut fit apud Gracos. — Materia enim ,

fs

Nam poftquam imponuntur

manus Sacerdotibus, eadem actio moralis conti-

quz alicubí & aliquando e(t fufficiens , ubique &

i

li

nuatur pet inun&ionem manuum , orationes,

femper eí

l fnffciens: confequens eít contra

L

Atl

cxremonias , quafi praeparando illos , ut magis

Decretum

Eugenii in Concilio Florentino fz«

ht

congrué recipiant gratiam fandti Spiritüs & po-

pe indicatum : ergo. x Diftinquendo fequelam.

0i

tefítatem. tantam : & mox traditur alia pars ma-

Abfoluté loquendo , concedo.

Suppofitá de«

li

)t

terig magis explicita,fciïicet traditio vaforumcum

terminatione Ecclefiz , nego fequelam. — Quia

n

.maté«

pane & vino unà cum prolatione forma. — Quare

Chri(tus determinationem — fpecificam

.

tit

omhia per modum unius aCtionis. & complexi

ris facramentalis reliquit. Ecclefize

.

Eccleíia

n

moralis idem intendentis. complentur in porre-

autem Latina determinavit Sacramentum Qreài

:-

i

p5

Bs

u-

"a

PA

: ?Ibcc!. Sacrautttt, Pars V,

Cap, l De Sacerdotio.

139

QY

Ordinis facerdotalis. conferre non pér nudanp

concelebrent Epiïccipo : ergo cenfet Ecclefia eos

Eam'j:i.

impofitionem manuum , fed pet illam traditio-

tunc jam habete poteltatem confecrandi.

Dirig

nem vaforüm , tanquam fnateriam miagis explici-

IL. ANon» quidess abjoluté : nimirum . ifla trà-20

m

tam , utfepe didtum. . Quemadmodüm etiam in

ditio Calicis & Pateni cum vino & hoftia non

DN

Ordinatione Diaconi impoíitio, mànnum Epifco-

eft materia abfoluté effentialis , àc ex primava füa

rimitpo-

pi fufficiebat olim , & fufficit de fato apud Gra-

inflitutione effentialiter requifita ad valorem Sa-

tna:

cos. At non fufficit in Ecclefia Latiná, tum quia

€ramenti hujus.

Hoc enim omnino tonvine

Pa

determinavit illam Ordinationem conferre pet

cit ratio fuprà allatà pro prima fententia s. 14.

3

materiam magis explicitam , fcilicet librum Evan-

Quia nimitum Sacramentum non póteit fubíi-

lsmqï;igï

geiorum , & formam diftindé fignificativam :

ftere absque fuà materia'& forma effentiali : atqui

M

ls

e/fccipe Poteflatem legendi Evangelinm c. — Mla-

Sacramentuin Ordinis facerdotàlis absque illa por-

t

M

enim forma , que profertur cum impofitione ma--

teCtione calicis cum vino, & patente cum ho«

li

nuum vudesipe Spiritum (antl uim ad robur Crc. ni-

ftia de fa&to veré fübfiftit in Ecclefia Graca, &&

kng

mis generalis eft, & non fignificat determinaté

fubfitit olim in Ecclefia Primitiva, ut »». 10.

U

Ordinem ilum. $. Hzc lauiüs difputare libuit

€ 11. oftenfum eft &c. alioquin fatendum effet,

).

ingratiam Studioforum & capacium in re certé

quód in Ecclefia Grzca hacteus nunquam, &

maximi momenti & difficllima , ut, qui poteft

tota Ecclefia Primitiva , ante tempora Stephani

X

capere,capiat. Si non capis. T yro(implicior ,

Papz, nullus fuiffet. Sacerdos ordinatus, quod

d

traníi libere.

Nam tibi ad neceffariam notitiam

maximum inconveniens ; & horribilem caufa-

r

abundé fufficient fequentia.

ret in Ecclefia confufionem & errorem: ergo il«

T

la porre&io cum fua fcrma , non efl materia &

& V.

forma effentialis abfoluté,

um?uz'äfi*

Ti

Quid de. prima materia , traditione calicis

IH. Sed fapyoftà. detevminatiose Ecclofte.a t

It M

Nam ut »5m. 9. dictum , Chriflus inflituens Sa.

F patene cum vino & boflia, &* [nà formá?

ii

cramentum. Ordinis ,, non inflituit determinaté

4In G qualiter e[fentialis buic Sacramentot .

ii

& in fpecie materiain & formam aliquam expli-

od

Equnde,ö': Eft omnino materia & forifm effeu-

cité ; fed. implicite tantüm , quatenus Apollolos

QSR

7 Päf."f-

tialis in Ecclefia Latina ; non quidem abfolu-

Sacerdotes ordinans, dedit eis poteflatem ordi-

erip

12 , fed fuppofità determinatione Ecclefia : C optimé

nandi àlics Sacerdotes & miniftros aliquo figno

u

eonciliatur cum materia G forma Eccl

f/iie Graca ,

fenfibili fignifitante poteflatem conferendam, :

( Primative, Explico.

ipecificam àutem ac matérialem quafi ejusmodi

poftit

d

19

.l Efimateria &* forma e/]ent'i,alii erc. 'quä

D

fignorum determinationem ip(is Apoflolis ac Ec-

fi

mirum ad valorem hujus Sacramenti elfentia-

li hlljuslf

deüié reliquit: ergo illud fignum, quod Ecce-

j

litet requifita , confertur Poteftas im ^ Corpus

fia deterininaverit , fuppofità hác determinatione;

Chriíti verum , feu confecrandi & offerendi Sa-

ii

érit materia & forma e(fentialis hujus Sàcramenti:

ii

«ramentum & Sacrificium Corporis & Sanguinis

atqui ficut Ecclefia. Grzca convenierter & fuffiz

Tosd

Chrifti. Ia communiffima lheologorum con-

cienter determinavit- impofitionem manós Epi-

tra primam Sententiam D. Bonaventuraz , & noftri

fcopi cum füa forma , eáque forté etiam contenta

iil Ü

o

t'

Marchant füprà allatam, & probabilem judicatam.

fuitlongo tempore Ecclefia tota Primitivà; ita fa:

Eftqué communis fenfus modernus Ecclefie :

yndP

né Ecclefià Latimá convenientiffime determinaz

: milc:iäü j

.atque omnino ita intellig;n(ïum Dectetum, Eu-

vit iftam porrectionem calicis cum vino & pa

genii in Conclio Florentino ad Atmenos, di-

rug

ten& tum hoília & fua forma, 1dque conformi:

ln

j

«ens : Presbyteratus traditur per calicis cum vi-

ter àd mcdum , quo ipfe Chriftus in ultima Ccenà

| [i'.äl" ii.

wo, & patena ctm bo[fia porietisanems Et poft:

Apofítolos, Sacerdotes ord/navit, ut 'ditum clt:

Torma Sacerdotii eff : Adccipe poteflatem v Et

ergo porreCtio iíla eft eflentialis materia, non abz

! ii ,!m" 4«

m

satio eft: quia per hac figna fenfibilia perfedtiffi-

foluté , fed. fuppofità determinatione FEcclefia

mé fignificatur conferri ordinando poteftas. con-

tque pet hóc perfpicue diffolvitar owmis ratio in

fecrandi & facrificandi , ut clarius fignificari

oppofium. Nam fi objiciatur.

ld , quo d fe:

j a'üa!utff[

non poffit: ergo per illa, tanquam materiam &

mel eft màáterià & forma effentialis Sacramcniti

1 hoit:f;

formam confértur Sacramentum hujus Otdinis.

alicujus, femper eft talis.

Item : Écclefia non

jj

Deinde hic modus eít (imillimus illi, quo Chri-

potefE mutare matetiàs; formas ; & ritus efferz

f

FJ

flus ipfe in ultima Cena Apoftolos , porfigendo

tiales Sacramentorum &c.

Semper diflingue :

Mi

[d]m/

illis Corpus & Sanguinem fuum, ac dicens: Hoc

ritus Sacramenti efz

g

.

fi fit màteria , & forma, vel |

facute dn meam. comumtmorationem.

*

Sacer-

fentialis abfolut? , &t determinaté ab ipfo Chri-

"m

dotes ordinavit. ut ex Concilio Tridentino fuo

u

o inflitutà , ut eft in Baptifmo , Euchariftia, &c.

j

loco didum. Denique poft przdicta figna ad-

concedo: fi fit materia, & forma ; vel ritus Sà-

n

u

hibita in Pontificali , ordinati; f piüs appellantur

cramenti effentialis non abfoluté & determina.

g

jam Sacerdotes ,.Gt. monentur, ut unà cumo

t& à Chriflo inftitutà, fed determinátioni i

pfius

luthm'

Epifcopo verba Confecrationis eodem moimento

Ecclefiz relicta, & de fa&o ab. Ecclefia det

ermi-

j

proferant, & ante Communionem non dicant

,nata: nego.

Infuper per hoc ipfum ritus Eccle--

l

j

['w

Confiteor , ne detur eis abíolutio . eoó quod

fiz Latingi

N

1cüwm

-

Y

E

lV 'O,æü—-.

£T

N

4

i

140

d'bcol, Sacrament. Pars Il Cap. L De **Sa&er:?äzio.'; |

fl

22 71y. Opiimääoxciliamr enm máteria & fbrmhi

poH alios Tamburinus l7 du S;Xn y thïox

fii

Ecolefia Grace &* Primitive. Namutraque Ecdlc-

eíL: quia id, quod per fe requiritur , eít traditio.

i

fia formaliter omnino fervat materiam & for-

illarum fubftantiarum , panis & vini, qus velut

A

materia effentialis Sacramenti Eucharifti abund&

mam à Chrifto inftitutam ; utraque. enim con-

«

fert ordinationem. per (ignum fenfibile, & verba

fignificant poteflatem. facerdotalem confecràndi

Ü

optime, fignificant traditionem Poteftatis Sacer-

Corpus & Sanguinem: Chrifti :. & folüm ob de-

centiam ex pracepto Ecclefie tàduntur i cáli-

Wlï

dotalis, quare utraque validé conficit, licet utra-

.

que materialiter utatur fignis diverfis.

Sicut e-

ce & patena.:; unde nec neceffe ,ef't'.'cdnfeirq;üüiï

[

nim Grazcus confecrans in fermentato , & La-

éffe calicém & patenam , prout fuprà etiam de

A

tinusin azymo, uterque procul dubio fervat ma-.

Subdiaconatu di&um , ubi -tath,: ma)örvxdetur

l

ii

teriam À 'Chrifto inititutam , fcilicet panem :

cfïe-ratiq.-

i

s

Chriftus enim non determinavit hunc, vel illum:

-

fed panem tantüm, quicunque effet : íic etiam in-

IL Valida fine dubio eífet ordixäa,üli 5

in þ*a;-')--!-

g

ftituit pro rnatet;aSacramenti Ordinis fignum fen-,

lice eífet folum vinum fine aquá. modica "admix-

di

lic

fibile , & verba , que fignificent Poteflatem ,

tà ( GC ex pralcripto. Ponþfficalis,äd'njifäeijdä')f

W

i

que traditur: non autem determiuavit hzc, ,vel

quemadmodum etiam valeret ipfa confecratio ca-

-

W

illa: quecunque ergo convenientia figna & ver-

liciseo cafu: cum ea modica aqua non ex nece-

Jj

ba adhibeat Ecclefia, fervat formaliter materiam,

fitate. Sacramenti, fed ex pracepto tantüm Ec-

"

i

h

& formamà Chrifto inftitutam, etíi materialiter

cefie admifteatur. Et obfervat Lugo Kefpowf.

utatur fignis diverfis.

Meliüs adhuc. concilia-

AMoral. l. 1. dub. 30. *. 6. guttas , quz ex Vino.

türritus utriusque Ecclefiz, fi dicatur etiam pri-

effuforemanerent , fufficere, in rigore ad validam

ü

mam impofitionem maauum Epifcopi effe mate-

Ordinationem. At,qüód frin calice effet vinum ,

riam faltem integralem hujus Sacramenti. '(äöd

aquá valde multá dilutum ? Diflinguen um elt s

[

enim Eccdefia Graca fimpliciori modo ; unicà

fi enim aqua, etíi notabili ; non tamem-. tantà

impofitione manüs conferat Sacerdotium quoad

quantitate admixtafit, quin maneat fubftantia &

utramque poteflatem confecrandi & abfolvendi ;

denominatio vini abfoluté , adeó , ut abfoluté ve-

&

F

d

minime adverfatur , fed potius perficit , quod EÉc-

rumfit d

3

ic

ï

cere: im bec calice. ff vénum ?. valid £«

clefia Latina utramque illam diftin&am pote-

rit Ordinatio, ficut' & effet ipfa Confecratio talis

p

(

ftatem convenientiüs conferat per diftinctas duas

vini. At véro, i tantd quantitate admixta fit aqua ;

ut abfoluté amiittat denominationem vini, lnva-

Qj

impofitiones manuum : & infüper ad excellentiffi-

lida velfaltem dubia eritordinatio. — Ratio patete

p

mam poteftatem confecrandi magis exþlicitiä"pf*ig4

"m

d

nificandam adhibeat traditionem - illam vaforum

quia in priori cafu veré diceretur tradt vinum ; in

I

cum pane & vino. ' Putabz: per hanc ipfam fe-

poftériori veró cafü , falsó , vel faltem dubié di-

cundam impofitionem manuum fufficienter con-

ceretur tradi vinum. $. Contgit alicubi, ab im-

li

Ita fané

i

ciliari Ecclefiam Latinam cum Graca.

perito miniflro totum vinum,, & totam aquam «

quzerant in urcéolis, infundi calici praparato &

ff

putant Bellarminus De ordine c. 9. Vafq.u'e.z ,«

BU

alii quidam ; fed minüs congrué : nam agitur hic

porrecto aliq&ot Sacer

X

dotibus ordinandis ; quo

refo

lutum eft , illos Sacerdfo'-:

E

de materia Sacerdotii priucipaliter quoad potefta-

comperto , meritó

n

tem confecrandi & facrificandi , qua poteílas non

tesfaltem ub conditione reordinari de

bere , fal:

À

confertur per fecundam impofitionem manuum,

tem ob dubiam priorem ordinationem , graviffi

di

fed tantàm poteftas abfolvendi , ut ex forma pa-

mümque periculum damnorum : uti- r'gfeif-t Tam

D

iet, VideLu

burinuscé£z. s. iI.

go de Sacramentis in genere , difp. 2

i:- drdiiiïa,ti;);, « fi trä-z f

h ET

HI. Invalida fine dubio effe

l

j V.

daturcalix vacuus , & patena vacua fine vino & -

: cüm hzc etiam tradantur füb-

]

j

hoftia , feu pane

f

diaconando, eorümque traditio ad fummum

E

vï/ine tota ch imateria , traditio calicis

u

enificetminifterium circa illa facra vafa i Sactiz

tint

d patena , cum vino c* boflia , e[fcatialis ,

fcio Miffz , & nullo modoapot&üagem confecrane

dta ut [i aliquid defit , Ordo son

Jio

du AC, qliidü ( quod jàm fæpiüswcontigit pet

fabfifiar?

füin

" ' :

errorem ) folum vinum deeffet in calice ? $pecu-

if

Efpondeo : Nen efl tota ifla materia effentialie

lativéloquendo , omnino probabile eft , ordiná-

m

effentialiter rec';u:]im ad valorem Sacramenuti ,

tionem illam effe validam. « Henriquez, Filliu-

, 'Tannerus inírà citere

r

fea fufjicit effe ramtam , wt. ('afficienter fignificet po-

tius, Bonacina , Diana ,

u

di. Baífeus v. ordo ; 11. sty. 3. Gclate

nofter

teflatem in (ovpus Chriffi verum , feu confécrane

Tradt.

h ,

dic off

eresdi Cor,

p

Marchant. 7ribun.tom. 3. feu fpeculi p. 2.

nf G Sangninem Chrifli. uIta

ab. de

"m

DoGorescitandi; ' Explicoper cafus.

6. tit. G. in appendice. ac rurfüs im Refol. mot:

23 .l Validaeffet ordinatio, fitradatur calix eum

"Sacramento Ordinis ca(m 1. concludens., talem

li

ïmum E

vino , & hoftia fimul immixta ; vel calici fuper-

'ordinationem 'ne quidem fub conditione effe t&

.pofità fine patena , imó 'etiam f1. tradatur hoftia

petendam: fed ex alio principio (spra w. 34« proo

w"ttnn

BU

immediaté in manus Presbyterandi ; aut vinum

'pofito. * Ratio eft: quia traditio alicujus calicis?

ügni-

Ms

,'volz maníós infundatur (ine patena & calice. — Ita

pateng cum fola hoftia , adhuc fufficienter

" ficat

hmuf

l

m

" d

—

-

i 7 becl. Sacl'ram; Parf 17. Cap. 1. De'Sacer:l(;tio.

141

h x a&;:ät;'a';deöque confert poteftatem in (;.Qr'pu'*sChri-

& plurimis citatis ex profeffo Gobat eit. eefà 4.

lj

Íti veruin ; nec opus elt , ut figuificetur diftindté

'àn.103. Il. E converfo, idem à fortiori dicendum,

Q

-poteítas in utramque fpeciem : quia reverá non

fi quistangeretimmediat? hoftiam, fed non ipfam

H

H

"datur poteítas confecrandi hoftiam, fine poteftate

patenam : uti cumaliisbené probat Gobat ibidere

Jl

ib

l

t

confectandi vinum , fed unica & indivifibilis eft

»wm,Yog. Nunquid enim tangendo hoftiam pa-

ü (f

potefas facerdotalis in Corpus Chri(ti verum re-

teng impofitam, fatis Phyfxc'ä,- etfi mediaté, tango

i^

dpe&tu utriüsque fpeciei, & qui potelt in unam ;

patenam ? Certé poteltas, & minifterium Sacer-

3;

ktin

potelt etiam in alteram,' Ünde non divifim tradi-

dotismultó meliüs fignificaütur per tactü hofliz ,

m

tur poteftas in unam & alteram fpeciem , fed dum

quàm per tactum patenz : fi ergo fufficittactus fo-

j

datür poteítas confectandi unam fpeciem, indivi-

lius patenz , ut modó dictum , multó magis fuffi-

fibilitet datur poteltas confecrandi & alteram. Sed

ciettactus hoftiz patenzimpofita. Ill. Quinimó

dixi : fpecalativeloquendo. Nam

]

ad valorem Sacramenti füfficere , tangere folüm

: omnino tenelida eff

f

. 26 . 1V. Pratlicé loquendo

calicem cum hoftia fuperpofita, etfi patenam &

lia

oppíita Sententia communior DD. & talis or-

hoftiam minimé attingat, exprefsé docent Henri-

Imi

dinatio filtem tanquam dubia fub conditione

quez, Conintk , Vafques, Fillintius , Baney, Pe«

Rn

*

iteranda. — Uti contta Henriquez, Bárbofam ;

irns Horvthadus, Leander,Efcobar, eósqué citan-

p GD

Marchant citt. ac alios tenent Tannerus £os. 4.

tesDiana y. to. tr. 16 efolnt.88. Tamburinus eát,

CUR

difp. 7. q. 2. dub. g. n. 98. Lugo cít, dub. 30. alii

7.9.Dicaftillus apud Gobat cit. s. 98. five.. Nam

m h.

Do&tiffimi apud Dianam p. 3. tr2&. 4. Refol. Y0j.

calix cum patena fuperpofita cenfentur facere quid

( j

Gobat Tracl.8. caf4 4. n. 93. — Ratio eft: quia

unum, adeóque qui contingit, vel acceptat unurm,

dvl

Decretum Eugenii fepe citarum , & Ecclefia La-

nioraliter faltem cenfetur.etiam tangere , vel acce-

tina utrumque, & panem & vinum pro materia

ptare alterum. Deinde ficut fufficit Sacerdoti tan-

ii

texdoi

neceflaria affignat , & fummo rigore requirit,

gere immediate calicem vinum continenteni , fic

Qd

ideóque defectus unius merito reddit ordinatio-

moraliter & humano modo tangendo vinum in-

Rlan

nem dubiam : atqui in prfenti negotio procu-

clufum : ita fufficiet tangere immediateé calicem

9]

randa eít plena certitudo de valore Sacramenti

continentem fuperíe patenam cum heflia impo-

ob incommodá maxima &irreparabilia , quz ex

fita, . .per hoc enim moraliter & humano modo

"M il

f

invalida ordinatione Presbyteri funt oriunda,

zque dicetur. tangi patena cum hoflia impofita.

cüm fit valde probabile tales invalidé effe ordina-

«t

De valore loquimur.

De licito ex fe patet.

t0s, & univerlaliter itetum ordinandi fint , quos

IV. Infuper non. nemo apud Tamburinum cit.

Vil ,

Rato

grobabile eft fuiffe invalidé ordinatos , ut ex infli-

».7. cenletetiam ad valorem füfficere , fitangan-

tuto ptobat idem Gobat ea/» &. Quare Sacerdos

turcalix & patena velo cooperta ,' vel tradita in

L:

ita ordinatus peccaret contta juítitiam , : fi accepto

ara portatili vel difco; tangendo immediaté folum

a !'U'".f

jf o

ftipendio facrificaret pro aliquo : nam generatim

velum , arulam , difcum , non ipfüm 'calicem vel

loquendo, inique decipit homines, qui non habens

patenam ; quia fic iftaadhuc moraliter & humano

jl aqu?.m 4

moralem.certitudinem :de validitate. fui Ordi-

modo tangerentur. Sed faceflant ejusmodi in pra-

gt

nis Presbyteralis ; petit & accipit ftipendium ab

wiss d

xivi-nutilc-s iþecula;iones.

ignaris illius defeétós certitudinis. — Diana p. 10.

AQS Süu '

tratt. 16. refol. 88. Gobat. eit. cafu 4. num. 98.

$. IV.

g

Atque ex dictis refolvendum

RE ,»)h

um

Füj quid fentien-

Qud de Fchnda materia c fmm, 4

i [P.föfF j

"

: ,Qua&d contatd um lþti"as z/lws i»gt-erz'æ.

qualiter e[fentialis iþuic Ordim' H

;latio j (

Uppofito ex dictis fuprà part. 1. c. y-s3 4 etfi

A'ce'rdoï'io adequaté conferendo effentialis28

fine V

;i7 S

forte non neceffitate Sacramenti ad validam;at-

IS

eft eciam fecunda materia & torma, fcilicet

adanti?

tamen certiffimó neceffitate przcepti ad licitam

impofitio manuum folius Epifcopi , cum illis ver-

fomm?

ordinationem requiri contactum phyficum mate-

bis.:- Z4ceipite Spiritum S. €«. lta (contra aliquos

vala D*

riz waditz, ut mortaliffimé peccaret , qui fcienter

mox nominandos) communiffima DD.apud Tan-

non tangeret phyficé : quia exponeret Ordinationé

nerüm £. q. 2. ». 73. Layman £. g. tr. 9.c. g. s. 2.

B COlïun

fuam periculo nullitatis ; cum horrendo periculo

Gobat».1 17.Ratio eft : quia fignum fenfibile,quo

i

w

infinitorum facrilegiorum,invalidarum Confecra-

conferturSacerdoti propria poteftas,utique fpcctat

m

i,j

pi)

tionum, & Abfolutionum &c, Quaretalis Pres-

ad effentiamSacrament;Sacerdotii:fed per illam ul-

hi

byteratus faltem füb conditione teiterandus effet ,

timam materiam & formam,ftilicet impofitioné

mqucli

ii

(

omnium feré confenfü. — Quoad conta&tum ergo

manuum & verba praedicla confertur poteftas ab-

té-

UM

phyficum totius iftiusmateris, paucis fic accipe. I.

folvendià peccatis, quz eftuna ex pracipuis po

;.

nlb

Inprimis fufficit cangere ipfum calicem & patená,

ftatibus Sacerdoti propriis: nam & S5. Patres, &

W!f P'

) J

in quibus funt vinüm & hoftia;etfi imediaté ipfum

antiquiffima Concilia perfepe fcribunt,Sacerdotes

ul

creari per manuum impofitionem :Et ipfum Con-

]udells "d

vinum & hoftia non tangantur ; certé vinum calice

contentum & patenà tecturn nunquam tangitur :

cilium Tridentinum /non tantüm fZff. 2 3. caz. 4.

jrjore "

dicit anathemaiis, qui dicunt per facram Ordi-

yit

hoftia quidem tangenda elt ex preícripto Pontifi-

d*

calis,ullo tamen przcepto graviter obligante. Dia-

nationem non dari Spiritum Sanctum , ac proin-

a

Ra p.2. t7.3, vefol; 3. Tamburinus eét.eep, j«5. 394*

de fruílra- Epifcopos dicete : 2decipe Spiritum

jadil

— PanslIl. pE SACRAM.

fantium

: ii4xz

72:01. Sacram. Pars 1. Cap, l. De Sacerdotio, -

LU

fantium

€c.. verüm etiam feff. 14»c. 1. depanit.

;

ta & duplici poteftate in Corpus Chrifti ver?æ

dem verba Apoftolis , eo-

& myfticum.

Namin prima materia & forma,

[i

exprefsé docet per ea

Ícilicet traditione calicis cum patena, vino & ho-

[

rámque fuccefforibus pote

ftatem remittendi pec-

cata, fuiffe communicatam & apertiffime ibidem

ítià , imprimitur quidem charatler Sacerdotalis

yü

3

€d

sp. 3. de extrema Unct

ione dicit : proprios hujus

principalis , fignificativus fcilicet poteffatis pria-

i

Sacramenti Miniflros effe Epifcopos ,. aut Sacer-

cipalis Sacerdotalis in Corpus Chrifti verum : at

d

'dotes ab ipfis rité ordinatos per impofitionem ma-

nondum imprimitur character Sacerdotalis coms

d

loquitur de hac

pletus, quippe nondum fignificativus poteítatis in

a

nuum Presbyterii ; ubi omnino

fecunda impofitione manuum j & . verbis illis ,

Corpus Chrifti myfticum ; fed ad eam poteílatem

g

liv

1v

quibus datur poteftas abfolvendi à peccatis : nam

fignificandam requiritur diftin&tum fignumSacra:

exttema unclio , quz ell quafi confummativa

mentale, ac diftincta materia & forma, fcilicetul-

;

pDW

Ponitentie , miniftrüm habet Sacerdotem , quà

timaimpofitio manuum cum yerbisillis : 24ccipe

19

Spiritum [antium Cc.. & tunc imprimitur novus

[

parte przditus eft poteflate in corpus Chrifti my-

Íticum.

s

chara&ter partialis completivus Sacerdotii perfe fi.

f

gnificans poteftatemSacerdotalem inCorpusChri-.

lt

:

9. $. Contrarium quidem d

ocent $0£44 , Sjlw-

fler , Richardns, Falentia apud Layman & Go-

fti myfticum. . Quidquid alii dicant ipfum folum

A

D

bai citatos: volentestotam materiam & formam

chara&terem priüs impreffum , & vi primi figni

hujus Sacramenti conüftere in traditione calicis

cramentalis folüm fignificativum poteftatís im

Pæ«

& patene cum vino & hoflia , ac formá füprà

Corpus Chrifti verum , per pofterius fipnum $3«

ü&x

cramentale Qultimam impofitionem manuum) fo-

affignatá : quà proinde conferatur tota potcítas

Sacerdotalis in Corpus Chrifti verum , & myfti-

Jum extendi ad fignificandam aliam poteftatem in

cum

*

*

Corpus Chrifti myfticum, quomodo autem fiat,&

ultimam autem iftam impofitionem ma-

nuüm effe folam ceremoniam accidentalem ía-

quid fit ifta extenfio, ipfi viderint. Tu mecumfa-

ciliüis capies imprimi duos charaét

éram & completivam tantàm. . Fundamenta (fed

7 ]

erf:s partiales. Et

certé nihil vel parüm urgentia ) funt L. Conci-

hinc ulteriüs.

/

Ht

lium Florentinum in Decreto Eugenii affignans

materias & formas Sacramentorum , non memi-

3

lll. Si poft primam materiam & fbrzhamg f*cigïfi

uit, nifi prima materiz ; fcilicet traditionis vafo-

licet traditionem calicis & patenz cum vino.&

!

rum illorum. At, per hoc non exclufit hanc

hoftiá, Epifcopus moreretur , aut quovis cafuvel

fecundam materiam & formam correfponden-

errore non adhiberetur fecunda matería & for-

&

1

tem , nec opus erat exprimere jam ubique notif-

ma ; fcilicet ultima impofitio manuum Epifcopi

fimam , & inqua forté non errabant Armeni ,

cum verbis : Aceipite Spiritum [antizm cic.Or-

Ti

quos ibi Concilium inftruit , inquit Bellarminus

dinatus tunc effet tantüm incompleté Sacerdos,

r

cit. II. Gregorius IX. eap. Presbyter. de Sacra-

habens quidem poteítatem in Corpus Chrifti

D

mentis non iterandis , impofitionem manuum vo-

verum, ac potenscelebrare cantüm: at non poffet

hi

cat ritum ab Apoflolis introductum. Athocideo,

abfolvere ullum à peccatis ( ne quidem veniali

t

quia ex commiffione Chrifti , hic ritus eft ab ipfis

aut in extremo agone conflitutum. Gobat »sm.

d

IT

pro materia Sacramentali determinatus , juxta

18.) per quamcunque poteílatem collatam ab

di&a sm. 9. lII. In Pontificalibus quibusdam

homine, Fpifcopo, Papà : quia nondum haberet

p

antiquis , non prafcribitur ifta ultima manuum

poteftatem Ordinis ad hoc, feu chara&terem fi-

i

impofitio. At prafcribitur in Pontificali Romano

gnificativum poteftatis in. Corpus Chtifli my»

lcrq

approbata ab Ecclefia Romana , quz eft Mater

fticum. neceffarió prerequifite ad actualem ju-

p

omnium Eccefiarum , eique meritó ftandum eít.

risdictionem. . Quare talisSacerdos mortaliffimé

j

IV. Iplum Pontificale Romanum , ante hanc

peccaret, f1 tentaret audire Confeffiones & ab»

D

ultimam manuum impofitionem ordinatos. jam

folvere , non priüs acccptá iftà impofitione mae

At

VocatSacerdotes , quafi jam plené ordinatos per

nuum. Eíto enim probabilis eífet opinio sum.

u)

primam materiám , traditionem vaforum & for-

29.allata, totam poteflatem facerdotal«m, etiant

Sum

mam. Atintelligitur hoc de Ordinatione Sacer-

abíolvendi à peccatis conferri cum traditione ca-

A

dotis, quà Sacerdos proprié eft, quoad poteftatem

licis&c. attamen noflra Sententia, fi non omni-

ttone

principalem confecrandi , etfi ifta Ordinatio ad-

no certa , certé longiffimé probabilior eft , adeó-

fj

huc complenda fit per poteftatem alteram abfol-

que opinionem illam , & ipfam abfolutionem &

qtoT

-vendi à peccatis.

Sic enim Concilium Triden-

tali factam, maximé dubiam reddit : quare'null'o

crfefu;

tinum feff. 12.c4p. 1. docet Apoftolos in ultima

modo practicanda illa opinio , nifi forté in extree

0

€cena ordinatos effe Sacerdotes , datá fcilicet po-

ma neceffitate , &t cum confenfu expreffo peni

hfsgn

teflate fuper Corpus Chrifti verum. — At poft re-

tentis, utbene obfervat Gobat »s». 121. Qui

W

furrectionem primüm Jfoas. 20. data eft poteftas

de celebratione talis Sacerdotis practicé dicendum,

P'ge

abfolvendi , fuper Corpus Chrifti myfticum, per

dicam mox inferiüs dsbio prior;.

U

eadem verba,, e/dccip

ite C'c. quibus nunc datur.

'

IV. Suntergo hz du poteftat

es , fcilicat eti.l

NU

lt

Ethinc

fecrandi & abfolvendirealiter diftin&tz : ita ta-

Tton

3o. Il. Utraque ergo illa materia & forma eít ef-

men , & hoc ordine , quód prima non dependeat

J fUl

.fentialis refpe&tu. Presbyteratüs , feu. Sacerdotii

effentialiter à fecunda,

Undeut modo dictum ,

M"ll 4

D

.;olmpletä & adaquatié ;onfercgdi cum comple.

Saeerdos erdinatws primá tamtm? materii &

D

Mi

fermà

Í

h

Ü

.v bl Sacrame;ät;"Pab-;*.

Jl Cap. 1. De Sacerdoriz

a

T

.H

d

,förmä 3 .absque fccund'a-,». 'omnino validé confe-

"

* H Pratermiffa impofi&io manuum eodem dies'3

ts

€raret Corpus & Sanguinem Chrifti; & de facto

ncn fuppleta , debet fuppleri , non quocunque die

eonfecrant Neo Myfte in ipfa. Miffa Ordinatio-

. áiio', fed die & tempore praícripto facris Ordina-

NU

tl

nis cum Epifcopo Ordinante , antequam accipiant

.tionibus. . Itaexprefsé Pontif.x cit. cap. Presby-

:

Aftam ultimam impofitionem manuum , & pote-

j

.ter. ibidem : fed flatuto tempere ad bujusmodi Or-

Vs ts

flatem abfolvendi à peccatis. — At contrà fecunda

.&ines conferendos , caute fepplendum éc..— At

poteftas effentialiter-pendetà prima , & character

Yi

numquid neceffari adhuc:vel rurfus jejunoOrdi-

poteftatis in CorpusChrifti myfticum effentialiter

matore? w. Minimé.

Quia impoefitioni illi ma-

qulum

ia

Tupponit chara&terem poteflaris in Corpus Chri-

nuum non deh«t pramitti jejunium naturale: con»

fli verum , equé imó mágis , quàm characler

flat enim actionem illam fieri in ipfa Ordinatione

l ïdäf?.'ä&

lii

poeteftatis Epifcopalis prefupponit characterem

poft fumptionem , & fumpram jam ablutionem :

totum poteftatis facerdotalis.

Unde, fi impofi-

imimm

-quidni etiam fiat poft fumptum prandium ?

tio manuum cum forma : .Adecipe Spivitum fan-

IV.

uod fi irpedimentum ( morbus. v. g. )36

t

H wm , fieret omifsá primá materià & formá, fci-

Orpuit

duráffet folàm die Sabbathi Ordinationis? Gobat

licet traditione vaforum , nihilfieret , & nulla po-

Cit. cafnt 4, nitua. V 1.4. reCte cenfet , potuiffe Impo-

fumi

&cítas conferretur , fed utraque materia & for-

puaj

fitionem. manuum , vel Otdinat;onem fuppleri

marepeti deberent, fecundüm omnes.

Circa

mox Dominici immediaté fcquenti : cüm & aliàs

yolii

pradida

emergitunum. & alterum düþilim pra-

€x jufta caufa poffit Ordinatio Sabbathina protra»

73

&icum.

hiinfequentem diem. — At fi Ordinandus cecidif-

E

; Dub,,iüm prius. -

fstin morbum, deliquium &c. in ipfo templo:

putar.

at

" Qutd de

?

&

ieleära—tiaii-e Saterdotts Ordinati'

numquid durante morbo vel deliquio potuiffet fie-

riimpofitio manuum? w, Omnino validé, & ofe

Tuattn

"

absque ifla impofitione saaxuum ?

rationabilem caufam , etiam licite: cüm adíuícis

]

Á

i,

Uidfiergo Sacerdos per traditionem calicis

piendos Ordines fufficiot : intentioh

k

O

& patene cum vino & holtia jam rité ordi-

abitualis,qpa;

lis utique hicaderat fufficiens.

natus , tamen repentino morbo íuo , vel Epifcopi,

Dubium alterüm.,

f ^

autquocunqueeveni:u, nonfacá ultimá 1mpofi-.

tione

a

manuum., antequam eam reciperet , cele-

eQuid de Couficratiune Neo-AMyffarum Epi-

ovisa.

ïret

fuasPrimitias

x

- feopum preuenuieuiium ?

? an valide & licité? Refpondeo

à

ia

& dico

3). L Sine dubio confécraret valid, ut jam infi-

E

-.x-

X preícripto Pontificalis Romani , & con-3

ny

- Íuetudine jam ubique feré recepta ( quam

il -

nuatum z4. ? . GC mox iterum patebit de Neo-

*

imimeritó reprehendunt. Durandsus » S0tu5 , Gde

t t

Myliis inipfa Ordinatione cum Epifcopo confe-

briel , Palatius apud Suarez.) Neomyfiz poft

y (

crantibus. Quin imó per fe , fpectato jure. divino

Ofertorium unà cum Epifcopo recitant Cano-

[ W

nullum in hoc apparet peccatum : adeóque etiam

nem, fimülque proferunt verba : Confecrationis ,

nwnidi

licité. Ratio utriufqueelt: quia licec, ut dictum

monentibus omnibus DD. & in ipfa actu. Cere. -

du t

eft, poteftas abíolvendi fapponat poteílatem con-

moniatiis, utfic proferant , üt nullus przveniat

fecrandi , cüm priüs fit habere pote(tatem in Cor-

«ll

Epifcopum. Quódfi ergo ipfi, vel aliquis corum

«dumha'rüf à

pus Chrilli verum, quàm in myfticum: attamen

ante Epifcopum

abfolvat formam Contecrationis ^

poteítas confecraadi nullo modo , ne accidentali-

vt

quaritur, an veréconfecret ?. Ubi involvitur alia

| Chnü! f

ter quidem de

pcndetx»ä poteftate abfolvendi , ut

quaílio : qualiter fcilicet verba Confecrationis

palàm 8 —

afhaet.

tunc próferantur à Neomyftis , an formaliter? áa

j4 1l Per

'"accidcn.s tamen ex jufe pofitivo, talis

mot[ah"ïf

materialiter tantüm? Refpondeo & dico

jones o

peccatet graviter; obligabatur enim petete & ac-

I. Magni Do&ores affzruntilla verba proferri 339

cipere iftam impof(itionem manuurm, ante primam .

wOüïiUne:

Neomyltis folàm materialiter & recitativé ,. eo

fuam Mitfam, | Nam fupra eir. a. Presbyter de

op'lniO'F

Sacramentis non iterandis, exprefse decermt Pon-

mndo, quo proferunt Sacrum probantes , vel quo

profert Sacerdos legendo Epiftolam in Miffa de

atal:m&?

tifexeffe in Diacono & Sacerdote ,. qui impofi-

radit

Corpore Chrilli : tamet(i mens Ecclefiz prafctis

tionem manuum ncn"rccip;ret » €8uté fupplen-

bents illam recitationem fit., ut proferant in (i«

f nonüï :

elum , quéd. fuerat incaute pratermilfam. Ex

gnum poteilatis fibi collat& ad. veré confecran-

ior &i

uo DD. unanimiter & generaliter concludunt

dum.Íta Réchardss, Cajetauzas, cingelus, aliiapud

blohif

'effe fupplendos defe&tus in Ordinatione commif-

: 07 7 fos, nontantüm fübflantiales, fed etiam acciden--

Snercz, qui hanc fententiam probabilem cenfet,

yé-

& valde probabilem vocat Layman ; adeó ut vos

f

-tales gravis momenti ante talis Ordinis executio-

lens hanc fententiam fequendo ita foliim materia«

l

. mem: adeb ut lethiferé délinquat;. qui ante fup-

litet proferre ,. certe peccati reus agi non poffit,

70

j

| pletionem miniftrat in Ordine fic defectuos? fii-

$. Quin neque peccati gravis árguendus eris , fà

Yoditt

7 fcepto , fidefectus (itex pracipuis, ( uti certé eft

omnino omittas verba Confectationis proferre ,

"impofitio manuum , maxime hecultima ) & un«

quidquid (ine fundamento obligationem füb mors

, J

"Flio manuum Presbyterandi, Secüs, fi defectus

tali afferat, Quintauadvennat apud Gobat cjt.»,

j

- levis fuiffet. .. Ita cum aliis Sanchez .. 9. Confil.

152. Et confequenter in hac fententia Neomyz

o d

l Mürll.'ölp. !*- d'zþ.»l

i

US E. 226.

3 nggc nm. '130:'& Iür«

ftz., quantimvis Epifcopum praveniant , nibil

od

efficient,quia d:eft intentio omnis confscrandi, -

j

j

A

i

llï Ceæ

N

4

b

: dóq —— Tiol, Sacram. Pars l. Cap. II De Sucrificio m comniäni j e'g'c :

x

L.

q5. Qu per legitimum Minifirum

ET

IL' Communis fententia eft, Neomyftas profer-

46. Res fenfibilisrealiter immutatur

[:

te ea verba formaliter & pra&icä in períona Chri-

49. Inproteflationem [upremi Dei Dominii.

[

deóque fi habentes inten-

fti , gque ac Epiftopus :a

49. Effque aclus Religionis. Relizio quidt ejta eljeclum, d.

*

i

tionem confecrandi , ipfi

vel unus eorum finiat to-

C. lus duplex v elicitus, cp imperatus ?

Wt

Epifcopum ,ipfe

5* Quid cultus generatim ? sjus divifie,

tam formam Confecrationis ante

52. Quid Latria , feu cultus Latria

reverá folus confecret ,

non Epifcopus , vel alii

Ratio eft: Quia jam adeít

$4« Sacrificium ef [pecialiffumus a8us eultus Latria,

po

ft ipfum finientes.

p

$. Supremus , i ideo [oli Deo debitus

n

pote

ítas in Corpus Chrifti vecrum

.

ergo fi etiam

$6, Uíque ad n. é1. Sacrificii quotupl«x,

( unde oim [

andi in formali prolatione

adíit intentio. confecr

ACRIFICIUM , quoad ethymologiam , dici-42

(

verborum confecrationis, reipsà confecrabit.Quia

turà faero faciendo ; quafi faerum. faciens

p

veró eflet maximum abfurdum,fi Epifcopus reve-

velress facram , vel Deo facratam efficiens. Quia

ali

rà tunc non confecraret , ideo meritó follicité mo-

nimirum resSacrificio oblata , prout terminat

gl[l

nentur, ut nullus finiat ante Epifcopum ; forment-

ipfam a&tionem facrificativani, fpecialiter Dso f

fPCs

ueintentionem noa confecrandi, fi cafu prave-

cra , vel facrata fit, in conteftationem fupreme

EU

niatut Antiítes.

ejus Excellentiz acDominii füper univerfa,&C no-

lt

4o lL In praxi ergo tuti

ffimà fe. geret Neomy-

flrz omnimodz fubjectionis ac dependentiz ad

Wi

fta, fi formet expreffam intentionem proferendi

ipfum.Unde duobus modis accipitur Sacrificium:

[/

illa verba eofenfu , quem petitEcclefia, — Aut ex-

Formaliter & qua(i activé : & objechive ac velut

til

reffius , dicendo v. g. volo confecrare , fed non-

affive, | Sacrificium farmsaliter & atlivé eft ipfa

i

wif cum Epifcopo : autadhuc exprefliüs: volo , wr

oblatio & actio facrificativa alicujus rei facta Dto

$

snen prolatio valeat , fi finiéro cum. Epifcopo: «t

in recognitionem ejus fupremi in nosDominii. Sa-

»tn valeat , fi aute ipfum abfalvero. Yta poltalios

crificium objettiv? & qnafi pa[frv? fumptum eltip-

'Tannerus foepra cit.4.9. n. 6g. Addunt aliqui cum

fa res oblata & facrificata Dxo: & proprié dicitur -

Quintanadvennas apud. Gobat -"Alphab.? Sacrif.

boflía vel vi&hima , ut quidam volunt , ab boflibin

deviflzíicdicta. De Sacrificio in

zsm. 116. Onmnes novos Sacerdotes unà cum

priori 'fenfü

Epifcopo facere moraliter unam Confecrationem ,

nobis potiffimüm fermo eft.

:E

ideóque ver& confecrare cum Epifcopo, etiamfi

J

"h d

formulam abfolvant aliquantulum poft Epifco-

í

hi

Quid Sacrifitum im communi? |

pum. Quidehis plura volet, Videatf Lugo &

Qi

Dicaftillum eit.

1

1

"crifeium eff Oblatio exterua legitsme inffi-5

I

.. V.. Jam bene eft C inqu

iea bone 'PresBytcran-

£utà , quà per Miniflrum legitimum ves fenf

&

bilisrealiter immutatur , in prote[lationem. fu.

de) Ego in mea Ordinatione faciam intentionem

&. Breviüs. & fufficientet

optimo modo confecrandi & offerendi Sacrificium

premi Dei *Domixii.

iftud unà cum Epifcopo;conabórque cum ipfo ab-

diceres: effooblatio exterua rei (enfibilis per veas

45C

folvere formam Coníecrationis: at nunquid po-

lem [ui immutatianem fatla Desin vecoguitionem

teroSacrificium iftud offerre pro aliquo , ei fru--

ferpremi in os Domiuii, — Sed priorem definitios.

D]

RO

&um applicando, v. g. Amantiffimo meo Parenti

nem accuratiorem explico per partes.

-

m

non ita pridem defünóto? Certé curiosé queris ,

4 Oblatio externa legitiméin[lituta.

Á

Í:d quia tam pié quaris.

Refpondeo ; omnino

[3,

otes , & tam valide potes , quàm poteris poftea

Um enim Sactificium fit fignum publicóm &f

(N

»« proteftativum fupremi Dzr Dominii, & fpe-

DO.I

folus Miffam legens. lta Maratius apud Dia-

cialis Der cultus , nomine totius com;.n'itatis

p

namp. $. tratl. 14. Refol. 312. Ratioeft: quia

Dzo exhibendus, figna autem communia & cul- .

i

q

cüm (inguli confecrent cum Epifcopo , non eít ra-

tio, cur non omnes,zqué ac Epifcopus ipfe, poí-

tus publici per publicam & legitimam authori-

Wil

tatem inftitui debeant :. ideo Sacrificium neceffa-

bu Í

finttotum illud Sacrum donare alteri , ait Gobat

j

rtoximé cit. 4. V17. Certé omnes offertis latreu-

rio debeteffe Oblatio , & externa ( nihil entm in*

f

ternum poteít effe publicum ) & Jegitime infti-

üiy

ticé & Euchariftice, cur non item omnes fatisfa-

tut4 , à publica legitima authoritate. Et quidem

lol

étorié & impetratorié quoad fru&tum applicabi-

eam inílitutionem Sacrificiorum in veteti lege

la

jem? Jam ergo in limine falutamus Sacerdotii fa-

cratiffimum aCtum Saerificium.

3

Dzus fibi tefervavit , determinata Sacrificia, €o-

if

—

rámque ritus Hebrais ipfe prafcribens : fimiliter.

ftem

D

|G o P. i

in nova lege per fe ipfum inftituendo unicum. -

TU

7

Sacrificium , quo coli velit : feclusá tamen hàc di-

us Jdü

De Sacrificio in communi , &

vinà refervatione , poffet qualibet Respublica

4

inflituere Sacrificia, ejusmodi oblationem ac rerm.

1

Miffz in fpecic.

nf :

SECTIO L

fignificandam determinare , uti ad- eam fpedlat

RU

alia figna communia inftituete : & proutde fadto

&l Pl

De Sacrificio in communi,

olim inftituta funt Sacrificiaà Gentibus , maximé .

.

l

SUMMAR I A.

falíorum Deorumi, — UndeOfferre, hocloco non

J ly

"

42« Sntrificium dupliiter [umi pote[i formalier & a&ivé ;

fignificat Donare: quid enim nos Codri donabi-

X

ii

ac objective , e» quafi paffive,

mus ipfi fupremo omnium rerum Domino? 18

'4-4-,. Suer

ificium. in cosgoms eff Oblatio externa

Igitimà

TU

LU

- dn[iitnta ,

fignificat alicujusrei wfu , quantuga in no

bis eia

cencis

Wi

m

fs

P

s

d

D

a

ïlæ*oi Sacram, Pär: ll Cap. Hi, $. 1.De Sacræäio m lus ,G'c 24$9

sonciliare Deo publicam exiflimationem fuá Ma.

facrificandi fieri mutationem accidentalem tan;

jellate dignam , ejísque immenfam dignitatem

tüm, ut res oblata ponatur in ftatu corruptionis ,

nj

tonteítari; ut proinde hac Oblatio Sacrificii fit

vel faltem inutilis omnino reddatur ad ufus vel

inflar tributi , quod damus DEO in recognitio-

— funclionesfuasnaturales, — Nam v. g.Ovis verif-

nenm fupremi ejus in nos Doxïjinii.

fimé facrificabatur , quando lethaliter percuffa

Af

ponebatur in flatu corruptionis ; etíi non flatim

. .9u4 jer lc;gitimüm Mirgz'/irgm.*

tunc moriebatur, & in libaminibus vinum &

i

oleum veré facrificabatur , quando in terram ef-

[ Qf , Uamvis en'im.ad effentialem rationem Sacri-

lu

i

fundebatur, & fic in flatu corruptionis poneba-

ld

, ficii forté non requiratur Minifler àreliquis

tuz , vel faltem inutilis febat ad ufüm füum natu-

ftin:lä

fpecialiter deputatus : conveniens tamen eft, ut

ralem, licét diu non corrumperetur fübftantiali-

QU t

aliquis ad hoc fpecialiter deputetur tanquam le-

ter. Undeulteriüs non requiritur , utipfaimmus

lr

gitimus Minifter.

Cüm enim Sacrificium fit

Ípecialis, & extraordinarius Dei cultus nomine

tatio hofliz, vel rei oblate per fe (it fenfibilis

m

Cunlla. enim mutatio fabflantialis per fe fenfibi-

tl

totius Communitatis ei exhibendus , ejus admini-

lss f , ) fed (ufficit, quód actio immutauva fit

ftrationem non decer cuilibet committi. .. Unde

fenfibilis.

Alioquin neceffario fatendum erit;

gendcïj.

nontantüm modo in lege Evangelica, fed etiam

us

Íumptionem ac confumptionem Ípecierum effe

Cs

olim in lege Mofaica , Sacrificia offerunturà Mi-

de effentia Sacrificii Euchariftiz , cüm nulla alia

(l

niítris ad hoc fpecialiter deputatis : & qui fine tali

ibi fiat mutatio fenfibilis. Denique quamvisipfa

j

i

deputatione Sacrificia offerre tentárunt, divinitüs

res oblata & deftructa regulariter dicatur hoftia,

Y

funt puniti , ut patet de Saule 1. Reg. 1 3. & Oziá

quando nimirum rei deflructz nulla fuccedit

2. Paral. 36. — Atque etiam in lege nature fuiffe

m;!u

alia perfe&tior, & Deus intenditur honorari in

[

aliquos fpecialiter deputaros, colligitur ex Genef.

ipfa re , qua deftruitur , ut fitin immolatione pe-

Y

s;ï'ih

14. UbiMelchifedech dicitur protulitfe panem

cudum : at veró, quando rei deílrru&e. fuccedit

& vinum: & ratio additur : erar esim Sacerdos

i

Aova res dignior , ac per illam Deus magis intendi-

Dei Summi. — Quamvis ccrtó uon conflet, qui-

tur honorari , tünc hoflia Sacrificii confiftit in

nam praecise in illa lege fuerint contlituti Sacerdo-

illa re nova producta,

Sic in oblatione thuris

tcs; communis tamen opinio eft, fuifle Principés

potiüs facrificabatur füffitus ex thuris concre-

n

familiarum & filios primogenitos: prater quos

matione productus, quàm ipfum thus. Sic in

videntur aliqui inflin&u divin

i5

»'"mäv in; :

o facrifïgäfie » üt

Sacrificio Euchariflico facrificatur ipfe Chri(tus

mlf

Aþfl & Jacob &c.

per converfionem panis & vini in ipfum , & non

L

timh).

ipfe panis & vinum principaliter.

foffato

Il zes femfililis realiter immutatur:

jjtr

| 46 f^Um enim , ut didum eft, Sacrificium fit.

e]?niänäu' ' þap)emi DEI

nittiunti

cultus externus , quó proteftamur fummum

1V. | n prot

Donminit.

ä&e(m'xflü

Dei Dominium non folüm eoram Deo, fed etiam

coram hominibus , quibuscum :non. communi.

1

Deo enim per Sacrificium res fenübilis im- 9

mutatur, vel deftruitur, ut conteftemur fu-

camus nifi in rebus fenübilibus, ideo per Sacri-

lu

(

at

premam DEE poteflatem.fuper nos ,, domini-

ficium offerri debet res fewfibilis,

Et quia pro-

ümque plenum vite & mortis , quippe; qui tam

w FJM,ZK

teftamur per Sacrificium publice ,

Deum habere

facilé poffit nos , & omnia immutare vel deftrue-

ominif; "4?

Dominium in vitam & mortem ; fic , ut prolibitu

poffit omnia immutare: idco res illa fenfibilis .

1e, quàm facilé nos rem aliquam noftram immu-

m'mu:

tamus , vel detruimus. — Quando ergo Sacerdos

w

debet realiter immutar: : aliter enim convenien-

antiquz legis mactabat DEO bovem velovem, eó

ümm W'm;

tius.fuprema illa in vitam & mortem Poteflas

ipsó explicit vel implicité , atque iplo facto di-

Dei fignificari non poterat; fic enim in omnibus

f t

cebat; Domine, Jehova, Adonai, &c. — Sicut ego

li

retró inftitutis Sacrificiis femper resoblata ex pat-

pro libitu poffum jam maélare hanc beftiam ;

TA

te immutabatur ; pcäcata enim occidebantur, in

ita tU omnes creaturas unico nutu potes perderez

holocau(lis infüper concremabantur , &c. Neque .

Etut hanc tnam. in. me & omnes creaturas fu-

"

i

hzc conditio defuiffe cenfe

nda eft Sacrificio Mel-.

premam poteftatem & dominium rudi exemplo

T

chifedecii.

! Etfi enim Scriptura non referat circa

"Ua

manifeftem , ac profitear , en ! macto , jugulo,con-

pauem & vinum ab ipío oblata, feciffe aliquam -

ribus

immuütationem ;

cremo hanc pecudem, &c. — Atque eandem in-

u

potuit tamen aliquam partem

tentionem in actu exercitio & ipío facto habet

panis aduffiffe , vel conttiviffe

; Dartem vini in

$d

un'fm

etiamnum omnis Sacerdos Sacrificans ( efto ipfe

Wrram effudife ; cüm Scriptura referat, eum

de ea nihil cogitet.

Neque enim dubium eft,

llba Ræu "

ibi facrificáffe, ncc

intendat eo loco referre mo-

)latlüneüü

quin illa mutatio panis & vini in Corpus & San-

4um, quó facrificár

it. Et ulterius. . Circa

guinem Chrifti, ipfiísque Chrifti , myftica de«

j 0.

J

&

pradi& pro Sacrificio Miffz aliqua hic neceffa-

ftruclio , ex intentione Chriiti & Ecclefiz Spon-

tjó notanda funt , fuo loco applicanda.

fz füz peragatur eo fine, ut per hoc ipfum pro-

g

Imprimis ad Sacrificium non re

|

*

quiritur uni-

fiteamur , & proteftemur fupremum Dei domi«

ff

; , Yerlaliter immutatio fubítanti

à

n

alis rei- oblatze ; ut

(U^. " mimirum ini

nium füper res creatas omnes , eóque ipfo omni-

pío a&u facrificandi res immolata

modam , & infinitam DEI fuper nos excellen»

D yti

)

füb

-

,J(ï;anti:-xlitet corrumpatur : fed. fufficit in actu

Mam,

7 MÉ

T5

a

"w

1 46 Thool, Sa&ram.

Pars 11 Cap. 1l. Secl. 1. De Sacerdotio in commuhi5.(9??;

tiam , eminentiam ,

ut mox magis patebit $.

Religionis actus duplex eít, Elicitusc? imp,'e.yo

vatus, — AGus Religionis elicitus ,. eft voluntas

i

fta-

Et hinc Sacrificiu

m formaliter & effentia-

|/

liter con

fiftit in ratione figni prote

ftativi fupre-

.& devotio colendi Deum , fempérque eft actus

ffentia-

internus voluntatis.

AGus Religionis impera-

[

mz DEI poteftatis in omnes res : neque €

requirit, etfi

habere

tus , eft ipfe cultus, feu aCtiones illz , quibus vo-

Jiter aliam fignificationem

luntas vult , & intendit colere Deum. Alii funt

j

poffit , & de fa

.

&to habeat.

Nam ficut omniaSa-

[

€rificia veteris

lcgis prafignificabant: ita maxi-

aQus interni tantüm , ut orationes G affeclus

mentales erga Deum: alii extetni fimul & in-

li

mne Sacrificium nov& legis,

fignificat Sacrificium

Iu

cruentum Chrifti in Cruce oblatum.

Ex diclis

terni , ( externi fine internis nihil valent) ut adoe.

rationes , genuflexiones , & maxime ipfa Sacri-

131

patet.

Qub

daccenfio candelarum, incenfio thu-

m

qua fiunt in Ecclefia,

etiam ab ipfis.

fida, D. Thomas 2. 2. 4 82. & 84. univerfim

ris, & fimilia,

E

i

Sacerdoribus non tamen effe . Sacrificia.

enumerat undecim actus Religionis. . Devotjo,

enim fiant ad honorem DEI & Sanctorum , & ob

! Oratio , AAdoratio , Saevifiium., Oblatie, Pri-

y

mitia , Decima ,Votum; Juramentum, 4djuras

p

L

alias myfticas fignificationes , non tamen ex ine

hi

fitutione fua fiunt ad proteftationem Summi

dio, 0 Lau DEf.

Ad quos referri debent

DEI Dominii : nec fiunt à Miniftris ad id fpeciali-

omnes prorfus obfervationes & caremoni

facrz ad cultum DEI ordinate , ut. erectiones

ter in nova lege deputatis , faltem tanquam ta-

Altarium , Ecclefiarum , celebrationes feftorum,

Á

libus, etfi fiant à Sacerdotibus : Sacerdos enim ex

jejuniorum, ufus rerum ab Ecclefia benedictarum:

Ordinatione fua tantüm deputatur ad offerendum

Sacrificium incruentum , non veró ad incenden-

& maxime Sacramentorum à Clïrj&o inftituto-

p

dumthus, & fimilia: — Caterüm , ut meliüs ex

? TU

fundamento intelligatur natura Sacrificii , ponam

[

II.i Et Culti:i.

.

aliam particularem quaftionem.

Ultus (idem ac adoratio laté fump

tä)'-'fm

$. Il

k conteflatio exterua, (em nota fubmi[[ionis er-

Cujus virtutis alfus , qualiscunque cultus ef

4 alterum ob ejus afimatam. Excellentiam :

Sncrijï;ium t qmomodo fols Deo proprium V

quó differt ab honore ; Íeu veneratione. Ho.

not enim , feu veneratio pracise, dicit contella-

Acrificium efl Ans virtutis Religionis , &

[

.tionem noítre bonz exiítimationis de alterius

Cultus Latria (npremus : & ideo [oli DEO

Excellentia, feclusà notà fubmiffionis. Unde

u

q

proprium. | Explico particulatim

-- honorari etiam aqualis vel inferiór poteft, coli

i

vero veladorari minime.

Cultus veró feu ado-

]. Eff aidus virtutis Religionis.

ratio dicit conteflationem etiam noftrz fübmiffios

Ti

ayï

Elsgio defiuitur : virtwé moralit , quA "D EO

nis, feu fübjectiones erga alterum ob ejus zeíti-

. þR

:

tanquam primo rerum omnitum Principio ,

D

&& Domino excellentiffimo debitus cultus exbibe-

matam Excellentiam.

Hujus ttes fünt fpecies,

h

Lateria, Dulia, d Cultws Politicus. - (alius Po-

tur. ^ Objectum ejusproximum & Qnod, eit cul-

lg

— liticus dicitor , qui tribuitur alteri ob ejus excel-

tüs tanquam Deo debitus: adeb. ut materiale fit

lentiam creatam , & meré naturalem humanam ,

B

ivfe cultus, feu a&tiones ille, quibus Deum co-

l

utpote virtutem , do&trinam , Superioritatem G.

lere intendit , & fatagit Religio. Formale vétó ,

Cnltus Dulia dicitur , qui tribuitur Creaturis fau-

li

feu ratio formalis , quam religio in cultu DEO

t

Gisob earum excellentiam creatam & fuperna-

exhibendo immediaté refpicit , eft ratio debiti

tá

propter fummam ejus Excellentiam. Objectum

turalem pratie & gloriz , utpote Angelis & Ho«

m

^minibus fanctis defunétis, de quorum gratia &

veró remotum & Cui elt ipfe DEUS ut primum

j

rerum omnium Principium , ac fupremus: Do-

loria conftat: Et dividitur i» Duliam fmspliceun

Mij

uá coluntur communiter Sancti ob eorum ordi-

minus Quo differt Religio à Charitate, qua

m

a&u fuo elicito immediaté tendit in ipfun

nariam Excellentiam füpernaturalem gratiz &

Al

gloriz : & Hyperduliam , quá colitur creatura ob

DEum ut fummum bonum: & actioes omnes

Qp

refert ad Deum tanquam aliquid bonum & pla-

extraordinariam excellentiam fupernaturalem: &

de fa&to fic colitur B. V. MARIA Mater DET, a

citum Deo ; Religio veró actu fuo elicito imme-

$

diaté tendit non in ipfum Deum, fed in cultum

fingularis fanctitatis, gratie & gloriz , quà fupet

omnes Angelos & Sanctos excellit: item Huma-

DOM

DEO exhibendum , vult enitn immediate non

üg&

Deum, fed cultum aliquem exhibere Deo: a&tio-

nitas Chrifti feorfim fumpta , ob excellentiam fu-

premam unitatis hyp

oftatice adVerbum divinum

-s

Mir i

nésque colendi refert ad Deum tanquam aliquid

D. cum D. Thoma & Scota

L

Deo debitum ob fummam ejus Excellentiam &

juxta communem D

i

in 3. d. 2 g. Chltus Latrie denique dicitur, qui

N

Dominium.

Unde Religio non eftvirtus Theo-

üSD

logica , càm actu fuo elicito immediate in Deum

ipfi foli Deo exhibetur ob ejus cxcellentia:mä-:

a

non tendat : fed eft virtus moralis nobiliffima,

creatam & infinitam.

þ*m yo]

quia a&iones morales hominis , poft virtutes

Vg

IIL Latrie. —

2

M

"Theologicas, fuper omnes alias virtutes mora-

hä

lés maximé & perfe&iffime àd D

x

e/ftria , quà Cultus fo'i DEO debitus

exh*f*-

Wä&

eqm ordinat , &

lä

Ktcfc,rt.. Unde ulteriüs

d.

betur , poteft accig? vel habi,tualitgy pro

tute

vu:a'

Ntn

R,

'

at

L

D E

*

L]

—— beil, Sacraim. þa'rs I!; Cap. il.' .S'ec't' lDe Säi

T c;þ/i:n comiwumi, "6 47

T g

&ite inclinante ad Deo debitum cultutà exhiben:

Wil

ipliþþt ejusdem naturae C'onforfes*', ejusdémque

dum: & fic idem eft cum vir

tute Religionis,

ll

gratiz & gloria capates: attamen hác ádhuc ca-

hoc folo difcrimine , quod Relig

10 gen;raliter re-

rentes meritó fübmittendi,

Winiym. :

fpicit omnem.cultum Deo exhibendum , tam 1n-

3: Ut fünt aclus

lw

iernum , quàm externum : Latría vero fpecialiter

Politici, dicuat adhuc longé infcriorem fübmif-

Mib

fionem & in-linationem- voluntatis erga homt-

E

refpicit folàm. cultum externum fimul cum actu

intemo Deo exhibendum.

Communiüs tamen

Qs ápprehenfos fub ratione cérte excellentig püs

lia

tz naturális

& humanz in dignitaté, virtute ;

Latría accipitur actualiter

fcientiá &c,

Jv

ratione Dei , & definitur «

proactuali culæ & ado-

relpectu quorum proinde non nihil ;

iW

fed Dene aliq

uid fümus, quippe ejusdem naturae

33

- Latria efl atlus externia Religionis ,

quoper

|tintg

confortes , & *excell'entiætapa"c*es, .& licet de

gonveuientem cerporss geflum , altáve atitone f4*

j N

erá externá protefflamur nofiram [nbjeElionem er«

facto in uno hoc genere excellentiz inferiores ,

TW

ideóque merito fubmittendi, tamen aliquo alio

£a Deuta , ut fimimum nofir us Dominum, ob e 'jus

ge

H

!v, ln

ere excellentiz vel bonorum fiepe füperiores.

t

dncreatam Qj infinitam exeelleutiam, adeéqne tri-

Quz om

:

niabene penetrandaíunt. 4. At veró Sa-

buimns ei (ummin 69 divintm bonorem.

a

L

crificium totum, tam quoad actum externum im-

Differentia hujus cultüs & adorationis foli Deo

T

proprie principaliter & univerfaliter defümitur

.?molationis feu immutationis rei fenfibilis , quànt

Vs f

quoad actum intérnum intentionis conteftandi fu-

ab actu interno religiofo voluntatis, quó homo

d

premum Dei füper nos Dominium , foli Deo pro-

vult tali actu externo colere ipfum Deum, feu pro«

'Füoinflka

teftari fuam fübjectionem erga Deum , ut fupre:

prium eft, ipsíque foli offerri debet, & nulli crea-

ture ut termino principali offerri pote(l. | Unde.

mum Dominum, ob ejus fupremam & infinitam

Excellentiam : quicunque deinde íit ille atus ex--

& Deus pracepit Exodi 22. Qnui immolat Dits ,

occidatar, práterquam Domin

teraus, Nam generaliter omnis actus externus

ofoli. ExthincSa-

ctificium eft actus Latriz.

s

bonus moraliter , vel etiam in differens poteft effe

cultus vel adoratio Dei.

Speciales a&tus funt

hn

TV. Supreumus , eh ideo féli DbEo pio';rius.'

TO

Proftratio , Inclinatio, Genuflexio &c. fuprà enu-

Acrificium. eft Áctus R.

merata. Specialiffimi autem funt a&us Sacrificii,

eligionis , ac cultüsp g

n à

P Latriz Ii;premus ac fim

pliciter fummus cul-

1t nb

quzque adillud referuntur , T'empla , Altaria, Sa-

tus poffibilis

cerdotium , ac facri Ordines omnes,

» qualis fine dübio foli Déo debetur

dealt -

propter fe , ejísque füpremam. & omnino inde-

4 Eft ergo Sacrificium fpecialiffimus actus &

i, U

pendentem eminentiam ac dominium fuper om-

od

'cultus Latrig; atque hoc ipfo differt ab omnibus

nia. . Nam Sacrifició, quo Deo res fenfibilis im«

aliiscultibus & actibus Latriz , quód omnes alii

od

mutata offertur in recognitionetri ejus füprems

aGus Latrie externg & matériales , ut inclina-

»fibni

minii , non folüm conteflamur nudé Deum

ii

tiones , genuflexiones , proftrationes , oblatio-

effe fupremum Dominum vitx & mortis no-

nes &c. communes fint Deo , San&is , & homini-

; f

firz , ut explicatum eft ( quód ipfi jam foli Deo

u

bus excellentibus, feu cultui Latrie, Dulie, &

proprium eít ) fed conteílamur fummam om-

es u

Politico, & differant folüm pencs intentiones &

nimodam noftram fübmiffionem , fubjectionem ,

inclnationes voluntatis. Nam z. ut funt actus

nl

& dependentiam erga Deum, ejüsque fuper nos

Latriz , dicunt fummam inclinationem volunta-

ii

tis erga Deum apprehenfum füb ratione fumma

fupremam eminentiam àc dominium, ut digs

rCrcawris';

niffitmum agnofcamus , non ipfos deftruere & im»

& infinitz Excellentie , fupremíque Dominii vi-

n if

tz & mortis: & rei

molare in cutum' & obíequium DEI : neque

psá dicit inclinationem erga

enim aliter iftam omnimo

dam dependentiam &

ii

Deum quafi

in sibilsm; quippe refpe&tu cujus

(f grfi

abyffale nihilum noftrum

refpectu Dei perfecte

infinitz excel

lentiz. & poteítatis revera fumus

Ífemus.

s n

zibil, & iübtracto ejus influxuü continuó con-

reprafentare & profiteri po

Verüm quia

eorum

hoc non exp«dit,

nec ipfe Deus vult , nec permit«

fervatio, mox in priftinum nihilum recideremus 3

nullius prorfus diy

tit, ideo loco noftri quafi fubftituimus , & de:

ing Excellentiz vel perfeclionis

y at

capaces,

ftruimus, ac immolamus aliam rem fenfibilem:

in veteri quidem lege oves & boves &c. in no«

$. Hunc affedum Latr

is 'energicä expremt

faier

iS. D. Francifcus

Va autem lege gratim ipfum Corpus & San-

; ita Deum adorare folitus: O

-guinem Chrifti, adeóque concomitanter ipfura

a, Q^

j

Demine quis tn t quis ego? Tu onmnia

» €go nibil ;

« lrcanu

Chriftum Deum & Hominem ; iiodo infrà ex-

Tu abyffus entis d. boni! 'Ego ab

j/

vffua

uibili er

plicando. Cüm ergo nulli alteri, nifi foli Deo des

x

n

mali ! Tibi ergo me abyffali buzzi

litate $* vene-

beatur tanta fubje&tio, ut fupremo Principio &

M

ratione profferno.

Apud Cornelium à Lapide

Q d

Domino noílro, in 'Cujus gratiam congruat nos

[ciUf

dn c. 7. a(iuum ad 9. 2 g. [inb finem. . 2. Ut funt

ipfos deftrui , fequitur Sacrificium foli Deo dez

T

acus Dulie , dicunt long? inferiorem inclinatio-

beri. Unde olim quoque populorum confenfu;

Ml[cntläm

nem voluntatis erga Sanctos apprehenfos fub ra-

Sacrificia nemini, nifi Numini vero vel ficlg

tione excellentiz füpernaturalis gratiz & glo-

offerebantur. . Hinc eft illà pulcherrimà fenteni:

tie ,longé tamen plüs quàm humanz , attamen

tiaD. Auguftini J ro. de Civit. Dei c. 4.. A4ulra

nitz GC creatz , & divina infinité inferioris , at-

de ctltu divino nfrpata funt , qua honovibus dez

) dabmüfr

que ab illa omnimode dependentis : refpectu

eruntur bumanis, feve burilitate nimiá , five

luallteffm

utbus ea dés

Hgorum proinde pon nilhil, ïïed aliquid fumus;

adnlati'gnä pafliferá , ita ':m*g'n snt g

. ferminn

í

:

d

03 48 (!./.»eal. Sacram, Pars li. Cap. ll, Secl. 1, ;De Sac.:rïücio z'n/commu:gai,lö"c;j 5

vil

! fevuntiv , botmines baberentur , qui dicuntur C0«

Sacrïüciüm legis gratie feu. Evangelica , qnod

[

unicum , crüentum quidem femel obtulit Chri-

il

lendi ($ venerandi , fi autem eis muliàm additur,

Q aderandi. Quis verà [acrificandum cenfuit,

itus femel in Cruce moriens :Incruentum vero &

[

nifi e , quem "DEU ant [civit, ant putavit ,

perpetuum inilituitin ultima Coena. — Et de h'dc'

].

aut finxitt

:

lolo jam nobis fermo,

«

d

c quoad primum quafitum: 'ex*;]uibusGo/« -

ho

x

*

E hz

$. III.

patet etiam ad quafitum alterum. — Habet ergo

-s

fot

dh

Quotuplex efl Sacrificium , c undeha- -

origisem Sacrificium ex lege naturz &ordinatio-

bens originem ?

ne divinà: Ex lege nature quidem: quia homoe

ii

Acrificium varià ratione & te

fpectu .variä dxe

agnofcens fuas in corpore & animá defectiones ,

ln

$68

viditur.

naturaliter intelligit fe alterius fuperioris auxilia

n

I Ratione materig Sacrificium olim divide-

indigere in vita & a&libus fuis , ne deficiat , atque

batur in. Hoffiam feu Villimam , immolationem

ideo illi (aperiori teverentiam & honorem exhi-

€ libamen. Vi£lima feu Hoflia dicébatut Sacrifi-

bendum, aut pto tali auxilio impetrando, aut pro

impetrato regratiandum merito judicat naturali

*

cium, quo DEO offerebatur animal, ut oves,

boves, vituli, hirci , capre, GC aves , &c. 4pmo-

luce, & rectá ratione ; ergo ulteriüs illi fuperioti

n

latso dicebatut Sacrificium , quo Deo offerebatur

in recognitionem illius eminentiz , ac fua depens

M

n

res inanimata folida, ut fruges terte , panes;

dentiz, ac debitz fubjectionis teftificationem, ob«

lationes & facrificia offerenda eádem naturalira-

D

thura, &c. Libamen dicebatur Sacrificium , quo

N

Deo offerebatur res ipanimata liquida , vinum

tione recte judicat.

Unde recte fancti Patres do-

cent, Sacrificium effe de lege naturae : quia natura-

)

oleum, fanguis , aqua per effufionem in terram.

b

De modo iíto facrificandi late 3criptura veteris

leet homini fe interiüs fubjicere Deo, & hane

"Teftamenti.

fubje&tionem internam fuam figno aliquo externo

[

X

$7

IL Ratione forma & finis

þSacriHcium divi-

prodere & teítificari. — Ergo Sacrificium habet

debatur in ZZelocassflnm , bofliam pre peccate , G

originem ex dictamine recie raiionis, & ipsà le-

bo[liam pacificam. Holocan(ium eràt Sacrificium,

$e naturali. . Deinde etiàm ex 'expreffaapofitiva

ordinatione divina , ut conflat paffim in facrisLit»

4/

quo tota res oblata deftruebatur feu concrema-

L

batur, & in fumum refoluta furfum ad DEum

teris veteris Teftamenti. Quin in ipfà lege natu-

[7]

afcendebat, ut nihil inde cederet in ufus homi

rz San&i Patres divino inftinctu Deo obtulerunt

num: adeóque erat Sacrificium perfectiffimum,

Sactificia, ut conftat de Abel, No&, Melchife

.

isdh

LL

quo perfectiifime fignificabatur , omnia Dei efle;

Abraham, Ifaac " Jacc/:b » Job ; aliis.

hi

& ad ipfum omnia referenda. . Hoffia pro peecato,

df

erat Sacrificium oblatum pro peccatis externis tart-

.SEGTIO IL.

Mifn

tüm & légalibus, & partim cremabatur , partim

. Miffe Sacrþ?ciö.

cedebat in ufus Sacerdotum tantüm , €ó in àátrio

-mæüæ

; ';'"';',7101

-

fitür

templi vefcentium. — Hoffia pacifica erat Sacrifici-

&iny

um, quod Deo offerebatur in gratiarum actionem

- Quid eft Miffa? -

d

pro beneficiis acceptis , aut pro bcneöciisvimpg-

5

c

U M' M A R LU M

od

trandis , & hujus una tantüm pars comburebatur

!ty

ad honorem Dei ; alia pars cedebat fimiliter in

61, Miffa quid nominis? ( .

ufum ipforum offerentium.

62, Quid rei t ejus definitio.

?fllli

; 63. Miffam in neva leg e «[[e verum Sacrificium y bro

li

;8* lll Eadem ratione finis: Sacrificium, (non

*vari? Uíque ad n. 68.

&aïkff :

tantüm veteris Legis , fed etiam maximé nov2

;; 63, Soluuntur objedliones. quuc adm. 72, -

lti,

uT

Legis modoinfrà explicando) dividitur in Sacri-

72, Sacrificiuto Mif quotuplex t

ficium Latresticum , Euchariflicum , Impetrato-

ülhlu

— L Quid Nominisà

1

Yi

vium & Satisfatlorium. — Sacrificium Latrenti-

um e(t, quod offertur totum ad Deum colen-

ffa communi Ethymologià, in. Condesét

/ WWS

;RAI

liis ; Patribus , & Jure Canonico, dicitur

figuöd

dum ( & hoc fiebat olim holocaufto) Esebari-

fficum dicitur, quod offertur Deo in gratiarum

.à Miffione. Étolim idem erat ac dimiffio Ca-

thecumenorum , fcilicet poft Evangelium ante

actionem pro beneficiis acceptis: /mpetratorium

Af,

quod fit pro beneficiis accipiendis ( hac duo utra-

Offertorium, quo incipiebat Miffa facra. — Tunc

enim Diaconus publicá voce clamabat : Zre, A:f

que dicebantur olim boflia pacifia. ) Satisfatto-

rium dicitur , quod offertur Deo pro peccatis &

efl : quibis auditis ab Ecclefia per Oftiarios ex-

q

cludebantur Cathecumeni , Energumem , pub-

peccatorum poenis ac flagellis avertendis. Et hoc

NU

concidit cum hoília pro peccato: hzec porró orn-

lice Peenitentes, quibus fas non erat Confecree

|:

nia olim fa&ta diverfis Sacrificiis: modó in nova

tioni Corporis & Sanguinis Dom*ini^5inter; &

W,d

' Nunc autem Miffa dicitur tota actio facra, quà

f

Lege fiunt unico Sacrificio incruento noftro,, ut

cum multis czremoniis , ledtionibus, orationie

Inox infrà explicabitur.

i

IV. Ratione otiginis Sacri

ficium le'gz's natura ,

bus , conficitur, offertur , & fumitur Sacramerr

li

«

N

quale oblatum fuit ab Adamo usque ad Moyfen:

tum & Sacrificium Corporis & Sanguinis Chti*

,

jj

- Sacrificium legis feripte , feu AMofaice , qualia à

fli. . Itidem Ethymologiá defumptà à miffione.

nittt«

Cüm

/' Deo praícripta funt. per Moyfen plurima. Et

Quia per cogfecrationem Chriftus ad nos 1

tüf,

-

d

]

(

'

ïlseol .S'ktc'mmm.t.j'Pars II. Eap..II'./ &f TI. De Sacrifi

i'o?tlz) .

149

! qi

l ;.;Wä*Patre a &per oblationem & fümptionem à

ii (

Bafilii, Chryfoftomi , ac ipfiusJacobi Apoftoli ,

r

wobis offertur ,- & quafi remittitur .ad Patrem:

-& Marci Evangelifte : ac unanimi confenfu om-

lw

, unde modó poft tantam illam actionem publicá

nium Orthodoxotum , coatra nuper natos noflri

Vlthy

.voce à Diacono cantantur verbailla : /re,

Aiffa

temperi hzreticos Calviniflas, ac Lutheranos. Et

&f . quibusfignificatur & Hoftiam fa

cram jam

breviter ac claré probatur,

lsl

.effeplené oblatam,, miffam

, feu tranímiffam ad

L Exfigura: Pfalmo 109.dicitur de Chriflo 64

a "

Patrem : & ideo omnibus.

eíle jam liberam mif-

Oaravit Dominus, CV non penitebit eum 5 tu es

CUM

fionem , feu dimiffionem ,

. ac licentiam abeun:

Sacerdos iu eternum [ecundim Ordinem «JMel-

Qd ho

, ,Qi. .. Alii volunt nomen hocMiffa » derivari.ab

ebifedech ; id eft fecundüm fimilitudinem feu ri-

UTR

Hebraeo Miffach, quod /fpontanearn oblationem

w

/ fignificat.: fed. nos cum «

tum Melchifedech ; qui ut Sacerdos DEI panem

ts

quþunï s latini 1n)a-

vinum obtulit Genef. t 4..— 4t veró " Melcbife,

neamus.

fíitni

decb Rex Salegs, preferens pauem & vinum , evat

1053

II.. . Quid rei !þ

eximSacer dos'Dei Altilfivzi, benedixst ei, Mbraba

n

Iffa eft verum & unicum nove Legis Sacri-

fetlicer, — Quo fa&to prafiguravit Sacrificium à

It l

Chrifto oblatum in ultima Cena füb fpeciebus

,;, &A

P

ficium, quo à Sacérdote rité Ordinato ,

lii

panis & vini,ut docrt Concilium Tridentinum fü-

Corpms G Sanguis Domini No[lvi Y ESU Chráfli

lzi

.]A

fub [peciebss pauis & viniex eju inflitntione cer-

prà allatum , & Patres unanimiter apud Bellarmi-

t0nerm;

num J 7.4e Afiffa cap. 6. Et apertiffime Cypria-

torítu,pro falute vivorum. C defuntlorum DEO

m

bfevtur, immolatur, c* fumitur.. Itainre onines.

nus Epifl. 63. «d Caciliuw poít alia dicens: Nzm

Qs

qnis magis Sacerdos DE1fwmmi, quam Dominus

Singule particule explicabuntur per diftindtos

Nquus

paragraphos hoc , & du

obus fequentibus Capiti-

nofler XESU S Chriflns,qui Sacrifiium D EO Pa-

D€01 d

&ri obtulit, & obiulit boc idem , quod AMelchife-

bus. — Pro fundamento autem pono imprimis

decbobtulerat , id eff panem && vinum

s

, fattttm fcis

d

j

doctrinam fundamentalem Concil. "Trident. /2/f.

lieet Corpus & Sauguinew.

22. c.1. de hoc Sacrificio : r igirur Des && Do-

15

Il. Exprophetia Malachiz. 1. Ubi DEus ve-65.

bninns nofler, etf femel C feip[umn in ra Crucis,

morte intercedente DEO Patrioblaturuserat, ut

Jut reprobans Sacerdotes Mofaicos ; eorümque

11442

pr'riïlfc-*ïi?

facrificia, ait: JVen. eff mibi veluntas in volas &i

dternám illic Redemptionem opetaretur j quia tg-

€1t Dominas. Exercituum/

H

.

fihgio

aneu per mortess Sacerdotinm ejus extinguendum

Q* munus non fujcis

piaa de wuun vefira, — Abortenim Solis usque

y obtolt

80n erat, i» Cana novilfima » quá notle tradeba-

&d. occ.

dofede

st dileida fpon(a [na Eczlefin vifibile, ficut bo«

afnm magnum efh nomeu meum in gentie

bus, G inonni loco facrificatue 4 b offertur na-

Néinitti natura exicit,relinqueret Sacrificium.quo

eruentum illud. in Cruce. peragendum veprefen-

miniseco oblatio munda: nimirum Euchariítiza ;

ut explicat, Tridentinum ibidem , & Patres una-

|

paretur , ejésque memoria n[aue iu finem faculi

permaneret , aque illius falutaris virtus in ve«

nimiiter , inter quos Damafc./. 4. de fide £Ap. 14.

z

ait: J/lud ef purum Q incrutntum Sacrificium

-G

mij[ionem eorum , qua à nobis quetidie fiunt , pec-

quod Dowinus à folis ortu nsque ad occ

catórum applicaretur , Sacerdotem [zemndzm or-

tum ivi per Prophetam pradixit. (?c.

ajknf obla s

?

dintin Melchifedecb fe im atevuzm conflitutum de-

JIL Ex Evangelio: Chriftus fummus $

.

ac&-äf/

elaraus , (orpus G Sanguiuem fuune fub fpeciebus

Y

ganis d vini DEO Patri obtulityac fabearsuuden

dos panem. & vinum in. Corpus & Sanguinem

convertens feipfum in ultima Coma obtulit ,

rérsim Symbolis ZApo(folis , quos tuuc novi Teffa-

gnenti Sacerdotes conflituit , ut fumerent, tradi-

precepitque idem fieri ab Apoltolis : :eorimque

u

in Sacerdotio Succefforibus , dicens : Hoc facite

jam -

dit, G eisdem, eorímque Succe[fortbus p Saceve

dotio, ut offerreu, pratepit per bec verba : Hae

in weam commemorationem

» ut patetex Evange-

lio Matthzi, M

arci, Luce, & 1. Cor.r r.. Defi-

^

fauite in-meam commemorationem. » Htf

femper

Cutboliéa Esclefra intellexit, C docuiz et.

c. Hzc

nitque Tridentin. eir, cax. 1. & docent Pátresu-

Concilium aécutaté: explicans S. Sactificit hujus

nanimiter : inter quos Irenzus /. 4. cap. J2. dicit;

Quod Chriflus tunc novi Te[lamenti novam do«

^ , Ü

inttitutionem; ideóque bene ponderanda , & con-

?iguöd'äix?c*e"pg in memoria habenda funt.

cnit eblationem, quam Ecclefia ab e/dpoflalis at«

ii

eipiens in univer o mundo offert DEO. Atqui ifti

t dimi

LUg P

a&ioni ve] oblationi nihilprorfus deeft ad ratio«

,mgfiliümä '

Lege , feu in

nem veriffimi Sacrificii: eft enim vera oblatio rei

f !

E/b)e in : qu

j

Sacrificiumt

as f'.'"??

fenfibilis per realem immutatioeern , nimirumy

bit li

converfionem

d

$

) SST omnin,o.Cc'Vrtrifmga Fidei Orfhodoxai ves

panis & viniin Corpus & Sangui-

(f*

L4 [itas ,

nem Chrifli,.

facla DEO in recognitionem füpres

OU

us t

quam eleganter & perfpicué docet

Concilium

Tridentinum

"

modó recitatum : &

mi ejus fuper nos Dominii principaliter: ut latiüs

| j

[^ ' Ccnkk

nYox ibiden Can.

conítabit pet

3

$. Se'fcquentesg ergo in Miffa eít ve-

" ye

I.definit, 5j 24j; dixerit, in.

rum Sacrificium.

N

[

Mif

non offerri verum &

4[0 fä*u'

proprium Sacrificiugn,

- IV.. Ratione eongruentie, Nam 1. Sacrifici-6&

aini quid offerri non fit 4liu.

4 , quàm Chriflum »«

i

) 9

bis ad mandscandnm da

ri,

um inter aCtus externos Religionis eft perfectif-

T

anatbema fit : ea-.

fimus foli DEO proprius , & maximum habet

démque veritas liquidiffime co

nftat ex antiquiffi.

sjngumö'

Ipis Conciliis , Patribusomni

cum natura rationali convenientiam , adeo , ut

44

[i4

bus], ac,Lytuf?iis ;

"m

g

- Paxs II;-.I.D,a Sgcnhg-

nulla unquar gens eg c?mexit , qux glic;ijuxsrïfïq.

[

t

T

N

j

L177À Sd'crmn. Pars 1. €ap. M. Seä. It De Sacrä]'?cig MWI;:? 7

flgo ;

(ionem habuit :

fequentia. Omnino enim przter Sacrificium Cri.

qu

4minis, feu veri, feu fidtitii per/fua

[3

ergo non debuit; Chriftus. eo pri

vere populum

cisopus erat alio Sacrificio quotidie offerendo,

lis omnibus

tum ut fru&tus Sacrificii Crucis nobis applicetur,,

p

fuum Chtriftianum , utpote popu

ühut

erfe&tiorem , & tam in colendo DEO,

quàm vi,

ut dictum efl : tum etiam principaliter ob hong-

2. De-

rem & cultum DEL , à quo ficut quotidie , imb

Mj

li

vendo nature rationali conformiorem.

inde DEUS olim in veteri lege vo

luit coli facrifi-

fingulis momentis vita noftra dependet, fic con.

venientiffimé populvsChriftianus id quotidie pro-

ciis Mofaicis &c. Atqui omnes caufe , ob quas

(

teflatur aliquo Sacrificio : & quo alio convenien-

"Tudminon caruetunt Sacrificio , etiam militant

in Chiftianis : nimitum DEUM colere cultu ei

tiüs, quàm 1llo facrati

B

Qïmo Euchariffico ' N,Imic

;

vice versa.

1

'propri

o & externo nobis etiam corpore predi-

P

it-r Sacti.69

M [

tis convenienti

*

DEUM placare ; pro beneficiis

II .Si Chriftus inftituit & a&tu obtul

?

ficium Eucharifticum in ultima Coena , illud ne«

cüx;

ratiasagere ,

novaimpetrare , mortem Chrifti

get

3. Chriftus Sa-

ceffario fuiffet infiniti valoris & fufficientiffimum

viti

Tipé reprafentare : ergo &c.

cramenta veteris legis imperfe&ta mutavit in a-

ad deletionem omnium peccatorum totius gene-

T

ris harriani ; ergotunc fruítra fuiffet ipfurn Sacri-

lianovaveriora & pratfítantiora : confonum 'ergo

ficium Crucis cruentum : qubd hortendum audi«

oU

eft Chriftum Sacrificia veteris legis imperfecta

d

a-mortis Chrifti., com-

tü. Megatür confequéntia.

Quia etfi illudSa.

tantüm & prafigurativ

r

inutáffe in novum verius & perfectius Sac

tifi«

ctificium ültima Cónz , flcut'&äüælibet Chris

*

D2

ftiactio , vel paffio, v. gr. folus Circumci

fi

^

cium Eucharifticum :: Eft enim Euchbariftia maxi-

ionis

IN

gné idonea, ut offeratur DEO per Sacrificium : &

dolor , fit infiniti valoris : & fufficientiffinium

ad redemptionem generis humani : tamen ex

;ä.

erfectiffime repraefentat mortemi Chrifti, utex

Sicut enim Chriftus

&o inter DEUM & Chriftum inito , genus hue

dicendis magis patebit.

&

án Cruce fuum Sanguinemà Corpore feparari,

manum non erat redimeadüm ; nifi per Sacrifiia

um cruentumi Crucis, quodproinde non era: fru-

per hoc mori voluit, ut hác ratione DEO Patti ,

fupremo rerum Domino fupremum cultum ex-

íflraneum. Mirare hic nimiam Dhl erga no's'gþqyl

xitatemi.

hiberet , ac per hujus cultás exhibitionem, im-

ï:;

ispropitiationem , omniíque dona

III, Euchariftia eft Sacramentum .ergonoMO

petraret nob

eftSacrifiium. — Refp. Difting. confequens. er-

ccaleftia 5 it

aetiam eodem volente in^ Miffa fe-

aratur my(ticé & reprafentativé Corpus & San-

'O ron eft Sacrificium , formaliter , concedo

totum. Sacrificium énim formaliter & proprié

uis Chrifti primarió ad éum finem , ut fupre-

imus culus DEO exhibeatur tanquam fummo re-

€onfiftit in a&tione facrificativa , " ideóque non

ä

rüm conditarum Domino ,- ut per lioc. merita

ipfa Enchariftia , féd'ipfius Confe&tio & oblatio

f

élt Sacrificium formaliter. Ergo non eft Sacrifici»

Chrifti, & cum his donaac aüxilia falutis nobis

lii

t docuit Tridentinum faprae —— '

um objectivé, feu res oblata per Sacrificium : nego

H:appkliccntur', u

confequentiam. Eadem enim res potefteffe Sa-

y

Objecfiones foluta,

:

Q

A

Hiriftus femel obtulit Sacri

ficium 'Cr;ucïs

érificium, quatenus offertur DEO ; & fimul Sacra-

iéntuim, quaterus eft

ii

[13 IC

cruenter pro hobis paffus & mortuus :

.fignum—äffï;;iu; gratia : &

í

fic eft de Euchariftia.

L

p

- *. fedillud Sacrificium fuit infiaiti valoris, & ideo

[!

non oportuit Chriftum fepiüs pati juxta Apo-

]V. Euchariftia , ejósque tonfecratio eftyi

lt

commemoratio Sacrificii Cruenti cracis ex iplaà

flolum Hebr. 7. G. 9. c. etgo neque opus eft alio

n

inflitutione Chrifttexprefsd. — Ho« faente in mit-

. Sacrificio ,' quod pro nobis quotidie offerretur.

*

*

z

lr.

Refp. diftinguendo minorem. Illud Sacrificium

am commemorationenz

ergo non. eft Sacrifici-

j

um. Coneedo antecedens , & nego confequer

crucis eft infiniti valoris , quoad fufficientiam,

L

' quia nimirum inftarlytri vel pretii eft füfficien-

tiam. Poteít enim eadem res fimul eífe verum

M

Sacrificium , & commemoratio vel figura altt-

üiffimum , ut propterea DEUS omnibus, etiam

D

infinitis, quibus illud debité applicatur , fit para-

rius Sacrificii. v. gr. olim Immolatio agni Pa«

Íchalisverum veriffimum Sacrificium fuit , &t*

tus tribuere remiffionem peccatorum , & vitam

Ye

"gternam : eoncedo syinorem : Gtideo non opor«

men fimul expreffa prafiguratio , & quafi pra«

ten

memoratio Sacrificii cruenti & incruenti Chti-

tuit Chriltum fepiüs pati. ^ Eft infiniti valoris

lib

fti.

Similiter ipfum Sacrificium incruentum

. quoad a&ualem efficaciam & applicationem

thr

fructüs illius : »ego sminorem : alioquit enim om-

Miffz , . f(imul actuale verum Sacrificium ell.,. &

trs

commefnoratio Sacrificii cruenti ín Cruce'oblas

fies neceffarió eflentfalvandi. Itaque ad actualem

Ktta

efficaciam , & applicationem fru&üs illius Sa-

ti, & quidem perfectiffima : id quod hác fimi-

litudine etiam rüdis apprehendet, — Fac Regem,

n

ctificii Crucis , opus eft aliis mediis, utpote bo-

ii

his operibus, Sacramentis maximé ad applicatio-

qui preclaram ex holle vicloriam 'teportavit

ejus viclorie memoriam quotidie inftaurare vel»

riem illius fruCtüs directe iftitutis : G inter alia

media convenientiffimum eft Sacrificium Miffze

le : ídque ttiplici ratione facere poterit : T. 9

"]

* incruentum , quó ipfum cruentum. Crucis Sacri-

narratitantüm rei feriem jufferit : 2. Si per acto

i

ficium reprafentatur , ejísque fru&tis nobis ap-

res fimulacrum: belli gefli teferri. cutet : 3.

plicatur. Uude ficut ipfa Sacramenta. non fünt

ipfemet inter aclores adeffe velit, faámque iplant

. fuperflua , nec arguunt infüfficientiam Sacrificii

perfonam agere repreentando : quod olim im

U

D

À

" Cricis ; it nec Sacri

"bello egit, — : kt hoc fcrtio; miodo Chri

ftus ipié

QUE

üfxunl. Negatur erzo con-

tealiet

m

N

"

—

A

!

Á

^

5 dbool, Sacmmmt. Par;IISg&III. DeHa/lza Sacrifici Mf 15

X

!'ääïitIEr prafensin Eä'chäriüia;ïïii*nbl. feipfum of-

7';, Ipfa öer'ä foecies äu:):är'z'j?ü funt iedium fub quo,

t

|- fert , incruenté ponendo Corpus & Sanguinerh

76 Sutffantia autein panis ( "ii [um? hoflin mimin priss

in.

!

- fuum fub diverfis fpeciebus, quafi hominis occi-

cipalis, feu materia cx qua.

m

li

27.Selvirur objediio,

*

fi, u moxjexplicabitur : fimálque reprzfentat

x

Qu .

75, Imiutatio (» de[frutio Hoftin ip ;,, Sacrifició,

epmälfr N

ce quondam cruenté oblatum;

À

. 29. 4tlin eff myftica,

: fcxpfum »in Cru

* 80 lia moralis,

3 UM

p 5 IlÉ.

$1. lia aliquomodo regï'iï".

0ab

83, Partes Miffe alia fubflanriale , Alia accidemtalex:

N Q;a/a'faflex

eft. Sacrificium Move 2eg"ïs P

Marl

ea Milfa ?

z

"

f

84' Confecrazio eft effentialis,

Nicém tantüm

'eft Sacrificiu

m

1 novz Lcl-r

85. 21n (b qua Oblatio effentialis.

[

36. Sumptio non ef effentialis pars , fed integralis. Miffs.

T

gis , ratione unius tantàm rei oblate,quze

87. Solvuntur fundamenta contraria. . Uíquead n. go,

Conii

eft ipfe Chriílus , at ratione modi offerendi , du--

go. Teta effentin Sacrificii confiflit in Confacratione HiriHs

affci

plex eft :- cruentum & incruentum : Et hoc unum

que Jpecies.

ultime Conz; alterum Miffa.

Sacrificium

9r. Quemodo diff:

erat Sncr;'/ïcium H Confäcmtïuäe,**Sn:fM

üm tj

mento à Saetifició Crucis &» nltims Cana , t À SAsri«

iifc't"ipfnm":;

Cruentum dicitur,quo Chriftusin Crüce fe ipfum

( finis VLL.

obtulit Deo;cumreali effufione Sanguinis, ma-

htl

I

Qu

€latione , & morte violentà. Sacrificium Jsersen-

Qxim;mi Hoffia /2-

^

—.re.»c—'oälatä in Zacx

Nyala(

14mdicitur: quo. Chrillus offertur Dzo absque

d

teali effufione Sanguinís & morte violentà , fed

Sacrificio $.

if *

mmodo incruento Gmyftico feu. reprzfentativo ;

Oflia & ves oblata principalis , feu id, quod 7 &j

moxexplicando. Sactificium ultimz Coenz , &

proprie & principaliter offertur. in. Sacrifi-

ri r

Miffz , conveniunt etiam in modo offerendi in-

Ll i

ejo Miffe , eff. (ürpus Sangui: (btifli , atque

74

eruento , & differunt folüm in qualitate rei obla-

ipfe Chriflus ,ut conflitutus fb fpeciebus panis d

!

néuts!

t2: quiain ultima Coena ( ficut & in Cruce )

visi , velatlionis confecrative, — Certum defide.

"Chrittus offerebatur adhuc mortalis & paffibilis :

Sumitur ex verbis Chrifti ; quandoinftituit hoe

lDBW

-atmodó in Miílao

ffertur Chriltus immor'tahä, &

.--

Sacramentum dicentis. — .Hoc efe Corpus meum ,

impaffibilis.

Hic efl calix Sangninis mei , &c. Et definitur à

Iitüm 61

73 l[ Unicum e

ft etiam Sa;rificïum Miffe ià

; cünht

Tridentino fef. 2 . ca». 2. ubi definit , Chriftum

nova Lege , & ratione rei oblate , & modi offe-

inftituiffe , ut Sacerdotes offerrent Corpus &

|iter ,

Aiter & )

rendi,& qualitatis reioblate: idem. enim. Chri-

Sanguinemíüum. Erratioclracít: quia idem

ftusimpaffibilis & immortalis ; & modó incruen-

omnino offertur in Sacrificio Miffz , quod antea

, p

offerebatur in Cruce :

*

feodo

to offerturubique in omnibus Miffe Sacrificiis :

uti docet etiam Trident;

fed tamén penes diverfos fines dividitur in La-

cit. feff. ca

,

odl

treuticum , Eucharifticum,SatisfaCtorium, & In.

7 32qubd nimirum fit. z , eadémque

Suitut

Hoflia , idémque uumc offerens , qui feipfam tunc

petratorium. — Sacrificium Larreuticum dicitut ,

3n Cruce obtulit , folà ratione offerendi diversA.

(,Fo[(//læ )

ln

" quatenus eft fummüs cultus Dei ; & offertur Deo

Atqui ipfe Chrittus fuit in Cruce oblatus modo

-ád colendum Deum, & conteflationem ejus fu-

eruento: ergoIsipfe eft Hoftia, feu res oblatain

lax d

premiDominii, Canquam finem principalem Sa-

Sacrificio Miffz incruento.

Unde ficut non tan-

€tificii. . Emchariflicum dicitur , quatenus offer-

tüm Corpus & Sanguis Chrifti; fed & ipfe Chri-

cov.ïeqilï?

tur Deo in gratiarum actionem pro gratiis & be-

ftus fuic Hoftia feu victima. in Cruce oblata : ità

E

i at

neficiis collatis G acceptis. — Satssfactoriuni dicic

quóque nunc noh tantüm Cor

pus & Sanguis

J m

tur , quatenus offertur Deo in fatisfáctionem pro

Chrifti, fed & ipfe Chriftus , à

t conftitutus fub

j dY

peccatis noflris. — Jpsperatorium dicitur : quate-

fpecicbus eft Hoftia , feu re$ oblata in Sacrificio

jt OCODM

mus offertur Deo. pro impetrandis novis graciis

Miffe: quamvis enim fub finzulis fpeciebus 5

mul efk Y

& beneficiisdivinis, Atverb , penes folos fru-

non fit totus vi verborum pet fe ; fed fub fpecie

vd g

€us & effectus fuos , Sacrificium Miffae dividitur

panis Corpus , & füb fpecie vini Sanguis : eltta-

ghatio 4f

in Propitiaterium , quatenus offertur DEO pro

men totus füb utrávis fpecie per concomitan-

,;iuni lihi

vehia peccatoruni mortaliüm : Expiatorium, qua-

tiam ,quod' omnino fufficit , ut totus. Chriftus

&qu

tenusoffertur DEO pro delendis peccatis venia-

dicatur offerri & immolari velut hoftia füb

f

utras

mcrucnüb

libus iti eo , qui jameft. in flatu gratiz: - Sarisfa-

que fpécie. -

jum 1

(iid

éorinm, quatenus remittit pcenas debitas pro pec-

zif

catis jam remiffis. — Imperatorim , quatenus im-

; ,Quzd ergo

fentiendum de. fpeiebus

Qu

;

Euchariflicis ?

ml

petrat àDEO beneficia fpiritualia & corporalia

] qu

i^

onducentia ad falutem. ' Hac divifio ex profet-

þ&fcics Eucharifticae non. funt ,ipfäivï',i&ïïhäiï

L

K

gö

fo latiüs tractanda eri

S

/"Sacrificii , fed funt medium ; füb quo fit Sa-

yrte

F:cäþf' 4. übi de fruägbus' Sa:*

m

:;ificiü «

erificium ; & füb quo offertur victima Sacrificii,

*

Corpus & Sanguis Chritti:

Non enim Chriftus

li

ii !

SECTIO ili,

(b

ut exiflens fub. fpeciebus illis Sacramentalibus

n

panis & vini eft & Sacramertorum , & Hoftia in

T

j

L. DéBflis Saifii Mife, -

j u

ÀS$ UM MARIU M.

4

hoc Sacrificio oblata, atque per illas fpecies fit

M

p

& Sactanientum fenfibile , & viclima. fenfibilis

f

$4. Mofio j

wresoblataprinc

:

4

& p

&brifii fab fotisbus i

ipalis eff Corpus ,

Quoód indicat Concilium Trid. &iz.feff. 22: v. 1;

-

u

l

dicens

j ur

v

li

-

N

.

*

4

L

^

N

Y

r

l, Cap. II Se(fï. I1I. De

äo/iia Sacräiciz': Mg[]le L

Ó

152 k?'beol. Sacrament. Pars ]

l

dicens:Chriflum in nltima Cena Corpus & Sangui-

dicatum ; ergo in Sacrificio Miffe illud efL ho.

flia principalis , quod ibi ver& & realiter deflrui.

gl

nem [nsum Deo Patri obtuliffe (sb fpeciebus panis

&gDü

(f vini wt diletda fponfe fma Ecclefia wifibile,ficut

tur: atquifola fübítantia panis & vini vefé reali-

ter deftrüitur, minimé vero Corpus & Sangnis

m

bominum natura exipit , elinqueret Sacrificinm.

Chritli , aut ipfe Chriftusdeftrüitur realiter , fed

j i

Et ratio eft: quia Sacrificium effentialiter debet

effe oblatio rei fenfibilis:atquiChriftus non ut exi-

folum mylítice & improprie , ut videbitur: ér--

5

go fübítantia panis & vini, & non Corpus &

;ïïwm

flens propriá fpecie, fed ut exitlens fub fpeciebus

Sacramentalibus, eft nobis fenfibilis:ergo &c.Un-

Sanguis Chrifti , vel ipfe Chriftus eít lioftia prin-

|

[

jio fi

de & omnis actio Sacrificii verfatur circaChriftum

cipalis & res oblata in Sacrificio Miffz, & Di-

nonut in proptia fpecie exillentem, fed ut exi-

ftingüendo antecedens : [n Sacrificio débet ho«

ftentem in fpeciebus Sacramentalibus.

Ergóne

ftia deftrui , vel faltem poni in ftatu corrüptio.

?

fpeciesille Euchariftiz poflunt dici faltem pars

nis fecuturz , quando eo Sacrificio principáliter

reen

ipfius Holtie , feu Victimz in hoc Sacrificio ob-

intenditur Deus coli per fubftantiam deltruene

dam: utinSacrificioovium , bouni, vitulorum

Cop

lat ? Omnino concedo non malé fic dici, lta

hii

enim fignificat Cas. boc eff : de Confecrat. d. 2.

&c. contedo antecedens : quando eo Sactificio

Deus principaliter colitur non per fübftantiam

'Sacrifl

Hoc e]t , quod dicinw : Sacvificium Ecclefie dno-

Supi

o con[lare , vipbili Elementorum [pecie & invi-

deflruendam , fed per. fübítantiam dé novo pros

fie

i

fihili (brifli Carne & Sanguine. Et ratio eft: quia

ducendam vel ponendam , ut Sacrificio thüris;

j

& ipíz illz fpecies immutanturà Sacerdote tan-

& aliorum odoramentorum vel thyriamatum:

quam Miniftrolegitimo, quatenus abftrrahuntur

nego antecedens & utrámque confequentiams

m

d

à fubjecto proprio , & transferuntur ad alienam

Nam ficut inSacrifidiothuris , quià Deus prinds

qd

fubítantiam, . Deinde Euchariftia dieitur Sacrifi-

paliter non colebatur per deftructionem , etfi ne«

ceffariam fübítantiee thuris, fed potiüs per pro«

cium , utique tanquamres oblata, feu victima:

t

ad Eucharittiam autem fpeclant fpecies , tanquam

du&tionem. & oblationem fumi illius odoriferi j

u

ars.

ideo non ipfa fubítantia thuris , fed fumus odo-

[

fiferus erat hoftia principalis , neque enim minüs, .

hb

' .,?u»iä de ipfa fubflantia panis d- vini

2

imó magis idonea eft ad teftandum. füprernum

deflrutia?

f

de

Dei:Dominium immutatió: productiya. Hoftie

ii

26 QUbftantía panis & vini in hoc Sacrificio

principalis , quàm deftrudtiva ; nec.requirebatut

*^ firuenda fine dubio fpectat ad hoc Sacrifi-

velattendebatur deftra&lio fumi illius : fed fatis

t

Wit

ciufif, tanquam materia, éx qua fit Hoftia hujus

erat , quod per deftrü&tionem & combuftionemi

Sacrificii , & per modumi termini à quo rece«

thuris poneretur aC offerrevur Dzo ifte fumus ;etft

lm

dentisad eventum novz Hoftiz , ut verificentur

[

diu nondeftrueretür , imó et(1 femper rhaneret ,

verba Confectáationis : Hvc eff Corpaa. meum :

adhuc effet verum Sacrificium. / Sic in propofito

Agf

(lh)

bic e[l Sanguis meus , qüod. de pane & vino veri-

Sacrificio Miffz : quia Deus principaliter intendit

N

ficari nequit: imó panis & vinum recté dicuntur

€oli non per fübftantiam panis & vini deftruendá ;

Hoftia minüs principalis hujus Sacrificii : prout &

hi

fed per pofitionem mirabilem , & oblationem

*

dicuntur in hoc Sacrificio offerti , facrificari ; im-

Corporis-& Sanguis Chrifli dileci Filii ; ideo

mutari , ab Ecclefia & SS, Patribus , quidni pro-

110

noi ipfa fubftantia panis & vini , fed corpus &

i

prié intelligendis? Ratio eft : quia & 1pía füb-

SanguisChrifti atque ipfe Chriftüs veré eft Hoflia

4

ftantia panis & viniimmutantur . redli deftructios

prineipalis hujus Sacrificti

*

nec requiritur- dé«

Mil

fie , factà à legitimo Minitlro in honorem Dei ,

Taito

ftructio realis hujus Hoftiz ,. fed fufficit , quod

fi

feu proteftationem fupremi ejus Dominii , quam-

ad realem deftructionem panis & vini ponatur &

iCe

vis non tam eorum de(ílru&lione intendatur Deus

ET

Do offeratur Corpus & Sanguis Chrilti, Ipséque

Wldb

honotari ; quàm . nove & fanclioris lioflias pro-

Chriflis , et(i realitet nunquam deftruendus , fá»

dudlione * etgo reclé dici poflunt res oblata feu

tis, imó abundé eít, eum realiterimmutari, & alie

li

Cates

At

hoftiahujus Sacrificii minüs principalis.

quo modo faltem deflrui. — Et de hoc eft fantisi

tüm,quamvis admittamus duas Hoflias principa-

hae tiiateríà omnium difficillima ; & Doctorum

ET

lem Corpus & SanguinemChrifti, & minüs prin-

EY

ingenia valde torquens ; at ceté, ut vides, nom

Wito

cipalem panerii & vinum deftruendum , fimplici-

adeó néceffaria ; . jücundee tamen & pia contefile

ter tàmen unumtàntüm Sactificium , & Wnicam

7

.,t-;

pua

platioriis fequeris quaftio,

hid)

dicendum elt;. prout loquüntur PP. & DD. com-

^ Ss If

tiuniter.

Ratio : quia Sacrificium formaliter

confiftit in aCtione : atqui. eádem actione confe«

PATA

tatío & deflyulfie

Ha[idiu

—,

?Qgga(i? fét i

crativà , quà deflruitur panis & vinum, fimul po-

- n boe Saérifitio ?

"

li

nitur Corpus & Sanguis Chrifti : & non duabus

Erté fit mutátió aliquá real

i áccidentali.

C

1

a&tionibus: ergo unum fimplicitet ; non duo $a«

Hoftiz , fcilicet Chrifti ; quatenus nitfirüm

t

Chriftus in calo exiftens raodo naturáli, vi cone

erificia , diceridum eft. . Jam fequituf- :

fecrátionis ; deflrucl fübítantid panis & vini , ac«

!lmlmm

hms l

Oljeidio principalis.

cipit verum realem novum modum exiftendi mi*

lg

77i N omni Sactifieio debet hoflia deftrui , vel

raculofum & fücráméntalem füb fpeciebus pa«

jr

n

rA

i

Emæ)nt

AA - faltem poniin üatü—äc&gü&ionis, ut $. 1. ia

$

:

nis & vini reli*&is $ Gertimæö, auteni no

11R

äum&P

"

*

-

!

ii

d M,]þ

u

:"l

ll

»/X'!käollSdc;ammZ*..:Paï;-lkl.j äap. HS(& i, ECHWW *STI?CT '5&":5 Miffe 123

fa ,

j

immatatio fubftantialis , feu deftru&tio realis Ho- :

natufa'li( cibö; qutui'qüc inidonetzs eft; nifi pribs

: ïfïlïitfdcä

— fiz Chrifti , Chriftas enim refürgens à mortuis

LT

deftrueretur, & Occidatur : atqui per confecrá-

& ad Dexteram Dei fedens , jam non motitur :

tionem ponitur füb fpeciebus. panis & vini per

T g

attamen fit immutatio & deftru&tio ejusdem Ho-

It mäm:g

miodum cibi & potüs ex ipfa inflitutione Chrifti :

fiz, vel s»y[Hica tantizm , quoàd reprafentátio-

"Acctpite , C manducate ; accipite ( bibite ( c.

Vrl

nem; vel moralis, quoadeíle morale: vel etiam

101 g

"

& (ic inSacrificio , & Sacramento Chriftus ácci-

ii

- 4liq

pit novum effe quafi mortuum ,. non realiter; fed

l

u modo realis qüoadþe'(ïe facä:ïmentale; Ex-

£

Mi

M

: plico fingulà.

r

ufualiter j ut di&um,gü-. EQ& 'cciä'm

Laci?is & ve-

Y

rus modus.

[

Til

1. Defiruciio

Hoffie myäicä;

| lg

f Ommuniffinüs modus dicendi eft , fieri de-

,

Ail. Dq/ïrt)ä?ia Hoffie jaïiqüö,'r'hbäö realis,

ho od

»

4 Ílructionem Hoftie, Chrifti fcilicet ;.non

attum us

|- Lius modus dicende fingulärïs eft; in Sacri-8 £

realem , fed myfticam.

Nàm feparato totaliter

ficio Miffz per confecrationem fieri deftru-

QUEL, Vi

Corpore & Sanguine ab invicem , naturaliter

10b t fj

&ionem. Hoflie. Chrifli, aliquo modo veraii»

iequitur deflructío feu mors hominis : atqui i

dj abl

Sacrificio Miffze totaliter fepáratur Corpus &

& realem ; non quoad effe fimpliciter ( abfit )

fed quoad effe facrarnentale , equivalentem ta-

ia

Sanguis Chrifti, non quidem fimpliciter & rea-

ien deftructioni fimpliciter.

Quià nimirum

Sidiode:

liter , fed fecundüm quid & myllicé ac repra-

Chriftis pofitus fub fpeciebus p

anis & vihi-,"vi

| ülnzs

fentativé , quatenus Corpis velut feparatum, &

Confecrationis acéipit novum effe facramentale ;

T

Sanguis velut effufus repr&fentatur per fpecies

quó non tantüm redditur inutilis ad omnes fun-

quibgi

divetías panis & vini. . INam . in confecratione vi

]

verbotum pérfe, fub fpecie panis, ponitur tans

Ctiónes náturales hominiriis , fed etiam ponitur in

proximo flatu & vià. deftrruCtionis , quià fcilicet

| prisgts

j

tüim Cotpus Chtifti , & füb fpeciebüs vini ; ponis

ilisa

/

W

f

tur tantüm Sanguis Chrifti; reliquà omnià & tos

deflru&is fpeciebus mox & ipfé Chriflus de-

ftruetur fecundàm illud novum effe facramenta-

lii

tus Chriftusutrobique per-concomitántiam tans

tüm ratione fcilicet realis unionis , quam de fadto:

le: & ita quidem ; ut fi per impoffibile , non effec

quteii

ià füà náturali & reali exiflentià in Codlis , fed

dm lp

habent Corpus & Sanguis, & omnia Chrifti inte?

Íe , quam fi: non haberent ( ut in triduo mortis )

folüm in effe factámentali füb fpeciebus omni-

df

ho deftru&tis ; deftrueretur & ipfe Chriftus: quoz

cfeglit

reverd poneretur. Corpus Chrifti feparatum , &

i : 4l

Sanguis effufus. Atque fic fit deftructio Hoftize ;

ad éffe fimpliciter ; ut ampliüs non exifteret. 'Vi.

des.jàti verám & realem deftruCtioném | Hoftiaé

oitbulto

non realis ; fed mylticà.

"TDotum veriffimum.

Atque per hoc ipfüm Sacrificium Miffae incruen-

Chrifti ; quoad effe facrámentale ; &quivalentem

(lcfumus)

defttactioni fimplicitér; ^INeé obftat, quód ha

vt

tum teptzfentat Sacrificium cruentum | Crucis aé

2

deftructio affienata non fiat duránte Sacrificio

5

( jj

sortem Cprifti , quià nimirüm per diverfas fpez

fed poftéa corruptis fpeciebus in ftomacho Sacer-

vliutinte

cies perfe , & vi verborüim , 'Corpus velut mor-

taum , & Sanguis: velut effufus incruenté feprae

dotis, longé , minimüm quadrante ; vel mediá

du

horápoftSacrum. ^Quia jám fuprà didum elt ;

t obl

lentatür. Nec dicas: la Sácrificio Crucis Corpus

àd Sacrificium non fequititur ; ut Ho(tia fubftan-

Fl j

& Sanguis Chrifti füerunt. feparata realiter;: &

tialiter.deflruatur in ipfo aQ facrificandi ; fed

aon tantüm: myfticé. vel reprefentative ; ut in

j t

n

Sacrificio Miffa : ergonon elt idem Sacrificium

fufficit; quódtunc ponátur in proximo flatu &

r db

Mifz & Crucis. .' Eít omnino idem Sacrificiüm

viádeftru&tionis , vel faltem omnino inutilis rcdj

ii*

i

tationé tei oblatz ; ac ejusdem. Hofti ; Chrifti

datür àd funcliones füas naturales ; üt de ove. &

[

filicet i àt non eft idem Sactificium — rationé

libamimeibi exemplificatum eft. ^Quernadmo-

qii p

inodi offerendi; ^In hoc ipfo enim moódo offe-

düm enim in labamine ; vino v. g. effufo , vinam ;

"j

tendi differünt ;quod in Sacrificio Crucis Chri-

non 'quàndo fobftantialiter cortumpebatür ; fed

(rgeni!

quando ipfo aCtu effundebatur ; ver& facrificari

Wüfïïi: j

flus. fuit oblatus modo cruento per realem..ima-

&átionem & fepatationem , üt Anim& à Corpo-

dicebátür, quia tunc ponebatarin proximo flàtu

X c[f j

&

'

vià corruptionis : fic& Chriftus in ipfa a&tuali

; od

te, ità & CorporisiSanguine : at vetó in Sacri-

hcio Miffeoffeitur idem Chriftus modo incru-

confécratione , quando accipit hunc ftatum pro-

vides

ximuim deftru&ionis , quoad effe facramentale ;

ento per myfticamillam ; & reprafentativam fe-

:

j

paration

veriffimé dicitur fáctificari , non veró ampliüs;

iem Cqïpot?s a ,ngngrui-h.e:

juahdo aCtu amittit illüd novum effe facramentále;

?ödüfz v

« Quártusalius & fimilis modus dicendi eft i

válde ptobabili & modoó fatis communi Sentens

[

"

*

s ] ] .;' Dep,.,,&;ai]a/lmmorahs

s

tia DD. quód etiam fümptio fit de effentia ; feü

Lius modus dicendi fatis cQäihïUnis eft , fie—j

pars effentialis Sacrificii. — Per fümptionem enim

! Mld

Wil

'& rideflrüCtionem Hoftiz non realem ,. fed

Hottia veré & fénfibiliter incipit immutari; &

, 1

quafi fioralemi ; & quoad effe ufüale : squatenus

adhuc proximiüs tendit ad deftru&tionem quoad

jii;"

nmimitü Chriftus ponitur füb fpeciebus inàni-

effeillud fácramentalé ; pauló poit fecuturam in

& g

fnatis modo mortuo; & in ftatà omnino inepto

ftomaclio Sacerdotis ( de quo inox etiam G. /e-

d

ad opérationes & furitionés naturales vite hu-

quenti) Etlic iterüm habetur deftructio Hoftize

( ii

iánz,eque alium üfüm ibi liabet ; nifiad ciban-

a quivalens deftrüctioni réali;

?

,- ïgg&gozanQüm; Nàim Chrittus homo Vivusv

$; Exhis modis dicendi elige

gum; qui

mägïägz

U3

[

N

;A-Pif

3

-

WE

l

7

A

1:5 4 beol, Sacram.

Pars M. Cap. II.VS:eä.: Iii. De Hoflia Sacrä*iaii Msze

fapit devotioni & contemplationi tam ineffabi-

edque fola fit in perfona Chrifti , in qua Sacerd&i

Y

loquitur, tanquam ipfe fit Chriftus; . Vide Am-

lis My(lerii. Sinullumcapis , mane in refpon-

fione 24 objetlionem principalem num.777. Etdic

brofium l. 4.. de Sacramentis. cap. 4. — Denique

ha

in ipía confecratione perfeclé reperitur immus

j

o

audaGeer , ad falvandam rationem genericam veri

Sactificii , non opus effe affignare aliquam realem

tatio Hoftiz in Dei culum, quatenus. Corpus &

i

deftru&tionem Holtiz principalis inSacrificioMif-

Sanguis Chrifti fücceduntin locum panis & vini

p

*

*

Íz: ob rationem datam ibidem.

Pro ratione Ípe-

tanquam Hoflie minüs principalis deftru&a:

dittit

t

atque in ipfa fit potiffimum. immutatio feu de«

lp

cifica hujus Sacrificii incruenti abunde iüiücjt de-

xplicata s. 79.

fiructio Hoftie principalis myftica , ac repra-

ULL

ürq&io myfítica , e

fentativa . Sactificit. cruenti , ac mortis Chrifti:

& M.

Cornr

ut S. precedente explicatum eft : ergo in ipfa

man

Quit , C* que

funt partes Sacrificid Miffa ; e

;

confecatione confiftit effentia Sacrificii , mini«

Sacr

qua e[fentiales ?

mum partialitet ,

«

imo totaliter , utxat;qncs prg-

Wt

Uplices fant partes Miffze: fübftantiales,

bant.

d

D

& accidentales feu ceremoniales. Partes

A

ha

fubftantiales Miffe funt , qua ad ipfam fübltan-

L Ohlat;h-qæäti)li: ;;ä"ä' ,

p

efta

tiam Sacrificii hujus ex inftitutione Chriíli con-

Blatio effentialis Sacrificio , etiam codä[:iitg

currunt: & funt tres : Confecratio & oblatto , &*

(

in ipfa confecratione, & non in aliqua ob«

x

Mmptio : itatamen , at Confecratio G* oblatio fint

latione alia verbali. ^ Communis DD. Ratio eftz

effentiales. Sumptio autem [olzm frt pars iutegrae

Wi

quia illa debet effe oblatio effentialis in hoc Sacris

(

lis: atque ipfaoblatioeffentialis , & fic tota effen-

ficio, quà ipíe Chriftus ufüs eft in ultima Cona

tia Sacrificii MiJa confiflat im Confecratione : ut

confecrans

&

!

offerens:: atqui à Chrifti nulla alia

[

mox explicabitur ampliüs. Part.s accidentales

oblatio facia eft. prater confecrationem : 44cct«

feu ceremoniales Miffz dicuntur, quz non ad

fubítantiam Sacrificii ex in(titutione Chrifti , fed

pit Sefus panem €& gratias agens bmedixit.frgii,--:

:I

dedírque Difcipsilss (uis , G ait : v ]dccipites C con.

folüm ad ordinatam , decentémque adminiílra-

tionem tanti Mylterii ex inflitutione feu ordina-

yedites boc efl Corpus meum , nihil aliud addi-

Et etiam commu-

dit: ergo &«.

Deinde. oblatio realis, ipfaeít

tione Ecclefiz concurrunt.

?

niter affignantur. ttes.

- Prima pars ab introitu

de effentia Sacrificii , non veró aliqua verbalis :

[

atquiin ipfa confecratione fola fit oblatio realis

ufque ad Offertorium exclufivé , qu&-olim dice-

K

batur Miffa Cathechumenorurh.

Secunda pats ,

Hoftiz , feu Corporis & Sanguinis Chrifti , qua*

[/

tenusilla a&tio exhibetur Deo in recognitionerit

ab Offertorio;totus Canon , ufque ad fumptionem

füpremi Domini , quemadmodüm olim mattze

li

inclufivé. Tértia pars, à poft communione ufque

D

tio ipfa animalis fa&ta à Sacerdote juxta prafcti«

adfinem. Singule autem ha partes conítant ex

ptam legis veteris ad cuitum DEI erat. oblatio

il

vatiis partim vocalibus oration bus , leCtioni-

[u)

li

realis füfficiens ad rationem Sacrificii absque ob«

bus &c. partim realibus ceremoniis , ac geítibus

latione aliqua vocali ; ergooblatio eífentialis Sa-

il

praícriptis in Miffali, & ibi videndis. — Quare

[

crificii confiftit im ipfa confecratione , ut mox

de his nihil fpeciale.hoc loco dicendum.

magis declarabitur: & non in aliqua oblatione

ij

lis autem dico fequentia.

IX)c.il-

vocali.

k

Duz enim fiunt oblationes vocales in

[

1. Con[ecratio eff effentialis.

Sacrificio: una materiz confecrande in Offerto-

!7,

Onfecratio fine controverfia eít. effentialis

rio; & hac fecundüm omnes non fpe&tat ad fub-

&

$4

Atantiam Sacrificii , neque ut pars effentialis, ne-

pars Cimó tota effentia, ut videbitur ) Sacri-

ficii. " Communiffima Theologorum, ac etiam

que ut pars integralis, fed eft meré caremonialie

& preparatoria ad excitandam devotionem , ree

*ülm;

SS.Patrum. . Nam Irenaus lzb. 4- contra bare|.

kj

64p. 32. dicit: Chriffum docuiffe wovi Teflaments

verentiam , affectímque fidelium.ad myfterium

lin.

movam oblationem , quando dixit « Hec eff Corpus

peragendum : altera oblatio e(t ipfius Hoftia cone

A

meum. D. Chryfoftomus bosmil. de proditione

fecratze immediaté poft. confecrationem , iis vete

n

J'ade, dicit : Perba Domini: , Hec efl Corpus me«

bis : Qude & memores Domine offerimus praclara

tXpl

um , u(que ad finem mundi praflare Saerificio fir-

eMajeflati tue. &c.. G hanc oblationem aliqui

?is|

seitatem.

Et antiquiffimus Author apud D.

vocant partem effentialem ; alii faltem integrae

lem.

Utrumque fine. Fundamento.: & ideo

Hoí

Cyprianum ferm. de Cena Domini,dicit: cüm

«hm

verbis Confecrationis panis benedicatur, Eucha-

communiter negatur ob rationem dictam , &

maximeé , quia etfi omittatür ifta oblatio , adhue

f ;

riftiam fieri medicamentum & holocauftum &c.

"us r

Ratioeft: quia Sacerdotium per. fe ordinatur ad

Sacrificium foret integrum & perfe,äfum.k Et

hinc , dum una vel utraque fpecies eít reconfee

K Mf

facrificandum : atqui Sacerdotium nova legis ,

Wig ]

quatenus refpicit Corpus Chrifti verum, ordina-

crarida , nofi recitatur ifta oblatio juxta prafcrie

ptum Rubricarum, fedfaClá confécratione omif:

Vjts fpl

tuf principaliter ad aCtum confecrandi ; ergo

m

confecratio eft effentialis Sacrificio , feu in con-

fis omnibus aliis , ftatim Ípecies confecratz füs

fecratione

«onfifkit

Sacrificium , effentialitet.

muntur: erg

ln

o non poteft efle pus ,clfgfi;ialii *

t

Deinde Sacrificium fieridebet in perfona Chri-

«

inrggr?lis S?criäcü-

fl

fti, qui eft offerens Bf.inci?alis ; atqui confectatio »

: ,511. Sm[üil

E

-

À

J

1

ho

W

j ! Leai' "Sa;'rdm..*þafs Il Cap. 1l. QSeäZ. UI D« Hiofíia Sacrzficiz' Mjffe. 159

il'l w

m

ls Y

n h

'il! $u

mptia.hbn e/l t[gntiklis » fed integra- — vm. Ctucis fuit &qué holocauflum , & tamen

-

u

oO distastim pars Sacrificii.

Corpus Chrifti non confumebatur , neque per

D j

: manducationem,neque alio modo. . Ad rationem

rl l?:ïl(

Ta €ottinunior & verior Sententia DD.-con-

/-lasl

trà Bellarráinum , Lugo, & alios non paucos.

ergo holocauíli fufficit, quód victima totaliter

xünüi wa

- Sumitur ex Concil. Toletano XII. ut refertur «.

üm Paüd ö. ;

offeratur, & cedatinhonorem Dei, (ive id fiat per

( relatum de Confecr. d. 2.. Ubi graviter reprehen-

Hoftiz confumpuonem , ut fiebat in veteri lege,

pb ii

RI m

-duntür:Sacerdotes , qui non communicabant

five per talem oblationem , quá res fic integré ce-

femper , quando facrificabatur dicendo: quafi ss

- dat Deo, ut nulla ejus pars cedat in ufum huma-

yüjü)xlïïl

"

w s (hi

- fit- toties: illó Sacrificio. participandum ,. quoties

num corporalem , nifi fpiritualem tantüm , ut fit

.in Sacrificio nova legis, idque n ipfa confecrae

d i

1

- Corporis & Scnguinis immolatio confliterii. 'Ubi

&tl

.. manifeílé diftinguitur, fumptio. feu participatio

tione , ut diclum.' . Sumptio etiam non fit ideó

principaliter, ut Hoftia confümenda Deo magis

Vg

-Sacrificii , ab ipío Sacrifiio & Immolatione.

- Ratio ergo cít: quia fumptio, feu manducatio,

offeratur, fed ut ad utilitatem Í

Piritualem fumene

ti participetut,

.eft- folüm participatio Sacrificii jam peracli in

-Altari , Populo & Sacerdoti communis : ergo

.Deniquea

ff

J

erunt , quód in Officio £rie fexte89

j

. SParafceves dicatur in oratione.

-non eft ipfum Sacrificium.. - Deinde Sacrificium

Sie fiat. Sacri-

t

- effentialiter , feu quoad effentialia fua , fit in per-

fieinm noflrum tn confpetlo tuo bodie . Atquiin -

illaferia non fit confecratio, fed tantüm fum-

oradi

fona. Chrifti ; fumptio autem non fit in períona

$D. M

Chrifti, fed in ipfius fumentis utilitatem

, etfi ob

ptio: ergo fumptio eft aliquid effentiale Sacri-

dl

honotem DEI. Denique certum de

ïïde eft,

ficio, .. . IN

egando confequentiam,. lllo enim

Chriftum in ultima Ccna facrificáffe ; at incet-

dieParafceves fimplicitet non eft Sacrificihm, cüm

j

Fs

Chrlidi

tum valde eft, an ibi ipfe Euchariftiam fumpferit:

non fiat confecratio; quz fine dubio eít de effen-

tia Sacrificii-inctuenti. .. Dicitur tamen illa aCtio

Tititti d

ergoGc. Eftigiturfumptio non effentialis , fed

integralis tantüm pars Sacrificii, non ad eflen- — Sacrificium in illa oratione,, quia fit commemorae

[

ia

Cgtiam-, fed àd integritatem tantüm fpe&tans Sacri- —^ tio caeremonialis Sacrificii cruenti-in cruce pera-

ficii , neceffitate pracepti divini, ut fine gravifli-

&i, & quidem in Hoftia refidua ex Sacrificio in-

ii did

o rtdis

mo facrilegio omitti non poffit, & deficiente

craento precedentis diei ; unde meritó orat Eccle-

Sacerdote . celebrante. poít confecrationem | ne-

- fia: st fiat facrificium nofivum faltem ceremonias

diqua v

: oblatiu

ceffarib debet ab alio Sacerdote fuppleri, etiam

liter reprzcfentativum Sacrificii cruenti in Hoftia

nonjejunio. Sive ut alii loquuntur , fumptio fpe-

incruento modo oblatá,

i rf

&at ad Sacrificium non inttinfece , fed extrinfece ,

Tofa ergo effentia Sacrificii im/i/it d

g

tanquam extrinfeca Sacrificii perfe&tio, & ulti«

m olim t

' tonfecratione utriusque fpeciei. -

müm complementum. ' Cüm Euchariftia fit in-

Ta communior DD. Et fequitur manifeftégo

j p

ftituta non folum ut Sacrificium, fed etiam ut

TP720

ex di&tis. . Nam fola confecratio fitin perfona

convivium , adeóque illius fumptione obtineatur

jdiit [

.u,,thiü;i, qui eft principalis offerens hujus Sa-

(entdis

finis, ad quem res facrificata ordinatur. — Ec hinc

..trifci — In fola confecratione utriusque fpeciei

tantam femper Ecclefia adhibuit diligent'ia*m , Ut

R, WE

—eperitur reprafentatio Saerificii cruenti , qua-

ipfe celebrans, aüt eó deficiente alius Sacerdos

,,ténus per diverfs fpecies, Corpus velut fepa-

g&m oïhlilïö

per fumptio

s

as wl

nem facrab 'm?r;ïeria; & Sacrificiur»ix

- fatum , & Sanguis velut effufus incruenté figni-

)

H

confüummaret/* — -

. ficatur. Denique tota effentia Sacrificii fine dubio

e i

87, Necobflant aut u

rgent fuääämenm*- oppöütäe

confiftit in immolatione , feu imniutationé , ac

m

* Sententize.- Pï'äec'iþULlnl vid;tur;ïquöd in Sacri-

-oblatione Hofliz : atqui in fola confecratione fit

»

"ficio-debeat.fieri immutatio Holtiz : átqui per.o

X

j

.Alla immolatio & immutatio Hoflize , atque ipfa

u

"fumptionem ipfam fit immutatio , & quidem

,'

oj

, teal

is & effentialis oblatio, ut $ p)i'æae'äe'üt: often«

fenfibilis Hoftig: ergo fumptio fpectat ad effen-

«.fum eft: ergo infola confecratione confiftit tota

ad nj

"iàm Sacrifiii. Negatur confequentia. ^ uia

' effentia Sacrificii Euchariftici: atque adeó eadem,

s Hliai

immutatio effentialis Sacrificii fufficientiffime ha-

actio confecrativa , diverfo refpectuy quatenus

[ ilS?

.betur in ipfa confécratione , ut &. precedenti laté

enim füb fpeciebus panis & vini ponit Chriftum

p p

explicatum eít: quód veró per iumptionem ma-

. pr&cise, dicitur Confeeratío : quatenus veró ponit

jonem £

eis immutetur fenfibiliter & proximiüs ponatur

Chriftum illo miro modo quafi mortuum vel oc«

l

rem i

?

..Hoftiain ftatu vel vià deftruQtionis quoad effe fa-

.dfüm incruenté ( modo explicato s. 79. )

10

. -€ramentale fiende in Sacerdotis (tomacho , uti-

. dicitur zmmolatio vel immutatio : quatenus Verà

l dlaït'&

que non ad effentiam Sacrificii , fed fummum ad

x

.eundem Chriftum ponit ad füpremum Dei cul-

obltos

"ejusintegtitatem & complementum fpeclat.

,tum in recognitionem fupremi ejus Dominii ,

d

88 Aliud fundamentum eft. .. Quia Sacrificium

sicque divino Patri offert , & prafentem fc exhi-

n

.: mova legis eft holocauflum : ergo ad effentiam

.bet cum füis meritis & fatistactionibus , dicitue

q

j p

ejus fpectat totalis confumptio per. manducatio-

Oblatio : síc

ue tota cefemonia Sactificii pete

a d

Rem. . Negatur iterum confequentia, Holocau-

- ficitur, & folüm extrinfece completur, & intes

j

con[wm]

ftum enim non debet confümi pet manducatio-

gratur per fumptionem Hofti oblate. Dixi au-

j

nem: nihil enim olim. comedebatur de holo-

tem: i» Con(ezcratione utriusque [peciei,

Cer-

fCQUka, fed totum concremebatur; & Sgcrifïeig

perfectam

um eni:þ aj ud omne,S, ad uäiïefztiam

: & oD

"LA

"

E

ag

[

f

a5 $ ?7:;01. Sacram. Pars II Cap. 1H. Set. 1. De qüentïa Embm/ilæ

dificii à Chrifte. inftituti , ex

-eruenti. À Sacrificio veró Cæn&,iolüm/ Mm

wf

& 'complcfam Sa

ejus inftitutione re

quiri"confecracionem utriusque

'in qualitate rei-oblata , fcilicet Chrifu mortalis:

Quia Cl

yriftus exprefse inftituit in illo

& immortalis , ut fuprà ». 72- notatum elt, -

Ls

Ápeciei.

.

s

D

Sacrificio offerri Cor

pus& Sanguinem íuum fuüb

1V. A Sacrificits veseris Legis.

Z

hT

is & vini : atque-in. confecratione

Actificium Miffz à Sacrificiis veteris Legis

á ]

! feti

fpeciebus pan

N

utriusque fpé

ciei, & nonunius tantüm, fit per-

"

ferttotogenere, in quàtuor prafertim. 1. [a

fecta rep

rzefentati

o Sacrificii cruenti , dum fub

"Offerente : álius eft enim modo offerens & Sacer-

»mU

fpecie panis

Corpus Chrifti velut mortuum , &

dos,alius olim. 2 In reoblata. NNam resobla-.— —

h

Sanguis velute

ffufus incruenté reprefentatur.

Tl

ta in hoc Sacrificio eít ipfe Chriftus, olim erant—

(omm

de quamvis validé confecretur unatantum fpecies,

animalia ,alizque res folüm prafigurativze Chri-

iand

& verum fieret Sacramentüm ; non tamen fieret

fti: 3. In modo offerendi, qui olim erat per rea.

o

verum & perfe&tum Sacrificium à Chrilto inftitu-

Jlem deflruétionem victimatum: in Sacrificio Mif -

E

tum , fed mutilum & imperfectum , atque omni

Íz autem fit deflrructio Chriti folhm mylftica

xve!

jumi

modo póffibili fupplemendum per confecratio-

-quoad effe facramentale tantüm. — 4. lm.valore.

m

nem alterius fpeciei. ^ De quo rurfus inferiüs.

Quia veteris legia Sacrificia conferebant tantüm

. Ex diclisin gratiam Tyronum ponitur

qui

"

-gratias legales , & nullum alium effectum exopts.—

gmxa

te operato, de .quibus poítea : priüs enim natu.

xl

aon fperanda quaílio corollaria.

$. 1V.

'ram & partee ,iPüus Saarap'lcnci qexplicabimuïifl; .

h

bud

p

o diffe

ffert Sacr3, cz'm;uï,; :

; c A P,;-u ET

ggþmado erg.

*

"

(

Mif

.Deipfo SS. Eucharifti

1

l.

A Con[ecratione

"h

4

æ *

r

ü

Acrificium . Miffz non. differt effentialiter à

ssl 'Saqramantqf*

confecratione , fed eft ipífa Confecratio , qua-

Ra&atio* -hk& pleraque fuprcmefpeculauuä |

tenus rationem immolationis & immautationis

T

eft & Scholaftica. -- Delibabo per compér- —

habet modo . explicato : differt tamen integrali-

fl

dium ea foliim, quz Tyroni pro notitia mo:aii,

&

4er, quatenus Sacrificium. plures pr&ter coníe-

ad examen & praxin neceflaria G u

«rationem partes integrales requirit, nimirum

N

2

D

Q;fäcicxxtig videbuntur. -

Ti

fümptionem , aliásque partes caremoniales an-

&ecedentes & — confequentes , requifitas vel ex

cOSOECGCIO

K

d

1

b

precepto divino , ut Íamptio : vel Ecclefiz

d

»

.,üt

hi

ieliquaz omnes.

j

Eucbari/i(k,ö',c'onïe.nä( ,'

Ls 12 €4.

(f

IL 44 $acram

ento Eucbzi;iþgfa.

,;*'DeAE.æmia

fit

/../

Acrificium Miffz , & Sacramentum Euchari-

[

* ftiz effentialiter differunt in hoc : quód etlen-

&

cet ,.' ï& Nquid ;u

tia Sacrificii confiftat in aCtione tranfeunte facri-

Quid fignifi

ehariítia,

Eu' H

1

Ti

o requi-

"ficatiya, fcilicet confecratione, & meceffari

SUMMARIVM .

M

tát utramque fpeciém, ut dictum efl. — Effentia

»2.

Euchanftia quid fecunditm noten.

Wt

veró Sacramenti Euchariftiz , velus ejus effectus,

k

93

Quid fecundism vom,

-

in fa&o effe permanet, & in, una fpecie lalvatur,

94.

| t fignusm. gratia fmb

fiftsutia. confifis im ol fp.m;.s

Tif

Differunt etiam penes fines diveríos. Nam fa-

cenfccr atis.

95,

V verb fignum efficax grat

ia fan&hiftcantis qgimiälþgr :

h

«rificium ordinatur ad Deo debitum cultum ex-

includit

I

hibendum, quippe actus Latriz fupremus : Sacra-

il jpefiu. ( Carpms ac Suylüufilr

i

Chrifli.

z

"

mentum vero Euchariftie , ( ficut aliud quod-

96,

Forma coufccvationis

L:

vis) ordinatur ad hominem juftificandum ; feu

' Satramenti.

nón vjf deefinrin iu:fi.jfef imuz ;

97. Et nullatenus Sumptio

:

fpiritualiter nutriendüm. " Unde licét realiter]lo-

rqäaja:;m $

quendo , Sacrificium , & Sacramentum ratione rei

98. Encbari[lin cff verum N: L. Sac

N

99. Etut complsclens utramque [psciem

m

contente , & oblate ; omnino idem fint , adeó-

tegritatis.

"

P)E

que zqué perfecta ; idem enim Chriftus iisdem

16o. Similiter tamen £ [eorfim duo numero.

;

[/71

102. Cenficitur "i con[ecrntionis per talemo con'

[

? ffonem i

(peciébus continetur Sacramento , & offertur Sa-

!lll f

crificio ; moraliter tamen & ratione finis, perfe-

o ius (ubftanrtia panis Q viniin C

4

ofpns [

üetn;

guinem Chrifhi.

&ius eft Sacrificium , quàm Sacramentum: quia

'dq;m;;u';ff j

gl

Sacrificium habet finem proximum nobiliorem,

103, Fadlá con[icratione manent fpecies fen ucf

raculos? [ime [nbiedlo,

i

D

"

D

1O4. Pofffóutque ab àgente naturali pati,

fcilicet cultum Dei , Sacramentum autem habet

ä"fh

&nem minüs nobilem, fcilicet hominem fancti-

1106. " $ub

[peciebus con]ecratis exiflit zotus

Chrífins cu'm'fii" )

£a Diyinitate, & Hutanitate,

ficáte per gratiam"fecundam.,

107, C quantitate , U qualitate , d ommi

fu: aliis M'ö- :

[ Á

dentibus abfolutis.

x

3

J

Mf

IlL..4 Sacrificio Crucis c?- Cene,

7

108. Quemedo totus ft fub utraque [

ecit ; i wghmn*'-'

ultime.

[AP

Acrificium Miffz differt à Sacrificio Cru

j

per concomitantiam 9 M(que ad n. ti1,

[

ln

S

1f guorr)ado 1otuis [it n

folum ratione modi offerendi cruenti, & in-

435.

j

lpnm'hi(s /;cgjmmæ quqe adW

t

lx

g. '.:4»':

H

um

ha

I C

Com;

Mi

t

&eol, Sacrau. Pars 11 Cap. llI. Secf. 1, De Effentia Eucbarifite ,Cc 1g7

[

ia Chmm

n 6- quid Chriftus ugere ; "velpati pu,ï' ? du Emloan-

riam, formam , caufim efficientem , & fina-

? ülqueadn t 19.,

à nommm

-

lem &c. ut intuenti patet , & patebit per totum

gk:nrnd:u Chriflus maaeat im Sacramento. fub fþma-

rl -

&usufque ad n, 124.

decurfum, ut fruftrà fïz hic aliam explxc itionem

1€us Wt

!z4s Quid [entiendum de fpecierum. confecratarum qmutas

texere. G. Cetetüm in. quonam piæczse confi-

tugr præqu

[

d mmäns mirattlo(is ? u(que ad.ia 128.

Pz.nefïent!ahumsSacmüïentx, qmdqan in tecto -

C

loo:mh

importet , ampla eft controverfia

oc

hol

aftico-

1. Quid fignificar ?

m l-

92

Uchan&m VOX graxa ,

latiné idem eít ac

rum. Fgo cum neceffaria di[hmf*mne breviter

L

.

Chnh,gü

4 hona gratia , vel gmtmmm Atl io

éftque

& claré dico fequentia.

" Communi Écdefiz totius ufu affumpta ad figni-

L Effentia Sacramenti Euchanüxæ quatenzs 94

præhgw,

lts

ficandum hoc Sacramentum à Chriflo in ultima

eftfignum gratiz fubüiftentis , fcilicet Corporis

& Sangmms Chrifli realiter ibi præfent:s confi«

: us

Cona inftitutum , in quoiub fpeciebus panis &

dolüms

vini Chriftus veraciter continetur , &à fidelibus

ftitinfolis fpeciebus confecratis, & non includit

m 4l

. fümitur ad nutritionem Ípiritualem animx.

Ett

effentialiter ipfum Chriftum, fed folüm conno-

tatin obliquo,tanquam rem fignificatam.

RaHo

totfere

*nim veriffimé hoc. Sacramentum bowa gratia ;

tefetiun

quxa eft maximum Dei beneficium , & non folàüm

eft : quia Sacramentum eflentialiter eft. fignum

prüs eni

grmam fanclificantem optimam confert, ífed

fenfibile fignificans gratiam aliquam , quz utique

etiam realiter ipfum Chriftum continet, qui eft

non eit de e

entia xpflus Sacramenti :

atqui rpfe

aplcabia

plenus grati , '& fons omnis gratiz.

Rectiffimé

Ípecies confecrave tantüm fünt fignum fenfibile

fignificans: gratiam fübüfteatem : Chrittus au-

li

etiam dicitur grariarum . attio.

Tum quia ipfe

Chriftus illud infituens gratias egit: grece Ew-

tem contentus füb fpeciebus? nec fenfibilis eft,

harilid

chariflizavit: tum quia nos idem in graciarum

nec fignificat feipfum, fed eft ipfa res hgmücata

actionem offerre & fumere debemus: ob quam

perífpecies : ergo Euchariftia ita fumpta eflen-

Q;

caufam etiam vocatur Hoflia,

tialiter confiftit in folis fpeciebus &c. . Unde v.

Sacramenti hujus alia nomina funt.

1. Cex&

£go Berengarmmm de confecr. d. 2. declaraturz

r

Domisi , quiain ultima Czena à Domino fuit in-

panem & vinum poft confecrationem. non foJ

ibdoput

Item Convzvium.

lum effe Sacramentum , fed etiam verum Cor-.

JORCE

- ftitutgm. -

Quia per modum

ibi & j Iwtus animam replet & fatiat. 9. Commu

pus& Sanguinemeffe: ubipatenter nomen S4-

*

&udi)

zio , quia conjingit & unit fideles taaquam

(YAnéntum ,tribuitur folis fpeczebus.

II. Effentia Sacramenti Euchariftiz , quatenus 3

$

membra cum Chrifto capite & inter fe , ideóque

u

illud communicant fideles cum Chrifto &

eft fignum efficax. gratiz fan&ificantis includit

1

*

iater Te.- Nam quacunque funt »adem uni tertio,

'effentialiter fimul & fpecies , & Corpus, & San-

fünt eadem inter fe, unde veriffimé dicitur Sa-

guinem Chreifti. Ratio eft:quia nec fole fpecies :

d

eramentum amoris. 3. Sqwaxis, id et Congre-

xec folàm Corpus & Sanguis Chrifti feorfim ?

gàtio.

Tum propter eandem' conjun&tionem

fed Corpus & Sanguis Chrifti , utcontentum. füb

fidelium cum Chrifto & inter fe » quam fignifi-

fpeciebus, vel , quod perinde eft, fpecies panis &

^€at & 'efficit :

d

tum quia ejus gratià lolent fideles

vini, utcontinentes'Corpus & Sangumem Chri-

inunum convenire. 4.- Antonomafticé vocatüf

fü, funt fignum fenfibile efficax gratiz fanctifi-

AVyflerium Gb Sacramentum abíolute.

(an in-

«antis per modum convivii fenfibilis & cæ:efhs,

ter omnia Sacramenta rem maxime arcanam &

fenfibilis quidern ratione fpecierum , czleftis au«

facram fignificat.

Eàdemque: ratione commu-

tem ratione Corpus & Sanguinis Chrifti con- "

miter vocatur Peserabile. Sacramentum. :

uta

tentt.

T

Qlod ipfum fignificat modus ille ufitatus

fingulaiter prz cateris venerabile & fanctum elt,

loquendi'i heologorum cum 'Viagxüro in4. d. g.

ATH lf'*'

Demque dicitur iaticzm , quatenus datur moti-

apptobatus etíam ab Innocentio Hl c. CZm

TU d

turis , quia vires tranfitutis ad alteram vitam præ-

JMartha de celebr. Miffarem . videlicet , quod

bet ,ac velut viam fternit.

triain hoc Sacramento diftinguenda funt.

U.

iif

1

num , quwod e[ff tantm chmmmmm C nimt«

.

Quid eff ?

rum fpecxes €onfecratze ) Alterum , quod ef? ves

j

Uchan& a eff. Sacramentum. ub fpeciebus

Satramenti , Q non Sacramcntum. ( ficut gratia.-

ii D.

"-

—

qans & vini confecvatis veraciter [jgnifi-

fanähücans) "Tertium ,. qso4 eff Sacrameutum

tans & realiter continens Chriflum ut. fpiritua-

[imule Res, mmxrumCoxpus & SanguisCI hriíti,

m f""ig

lem refetlionem anima. — Btevis, clara, & fuff-

hoc enim eft res Sacramenti refpectu 4pecxamm,

elens defiültlü '"TOII*(IOI' pro Tyrone ; at accus

& fimuleftSacramentum , refpectu gratre fancti-

i C"W

rata eítilla definitio Scoti z» 4. d. $.. . 1. Fuchá-

ficantis , feu fpmtuahsrefeähoms animze, & unio-

Tl

Yilia eff Sacramentum. Corporis * Saughinis

nis cum DEO , non qundem Corpus & Sanguis

Chr:/l: vevatiter contenti fub jþeceebm pants &

Chrifti fecundum fe , cüm fic non fit fenf bale,

jj ii

vini pofl confecrationem fatam à Sacerdote fab

fed ut contentum füb fpec:ebu» , fic enim eft fen-

vertis verbis cum debita intentione prolatis , ex

fibile per accidens , ficut in Poenitentia Contritio,

n

duflitutiose divina , veraciter figuificans Corpm

& in Matrimonio confenfus fit fenfibilis per a&us

externos.

"T d

& Sanyninem Chrifli [ub eta vealitev contineri ad

fpiritualem vefetiionem anims. Quà definitione

T. Form1 verbalis, feu verba ccnfcuatroms, a

dn pl

uf

i

Scotus diftin&liffims omnia pror fus concludit ad

noníuntde effentia intrinfeca hujus Sacramenti,

íed tatio caufalis extrinfeca neceffario prarequi «

Iïl'

hoc Sacramentum concurrentia 3 Utpote mates

fita:

'Pans Il. pz: SACRAM,

X

"

m

d

f

168 "d beol, Sacram, Pers U. Cap. 111; SedL.1, Dg.*älymmä».m;-zj/z'iæ

E

fita. Itä commnunior D. Ratio eft: quiä effentià

fcilicetCorpus & Sangninem Chrifti

ii

10

Wll l

Sacramenti Euchariftiz tota eft permanens poít

inherentem feu fanclificantem ex i

j

confecrationem , fed forma vel verba confecra-

Chrifti efficaciter fignifi.ans : ergo

E

tionis non permanent , fed factà confecratione

& eó ipsó excelle

-

ntiffimum "x?ci)v-æ /l.egiä Sacr

il

tranfeunt, manente nihilominus Sacramento Eu-

menturn,

um

charilliz : ergo verba illa non poffunt effe de ef-

Dices : Sacramentum novs legis"dcläret

Janut

fentia intrínfeca Sacramenti Euchariflize, fed funt

efficax & aliquid efficeje : fed Euchariftia nihi

A

ratio caufalis & quafi caufa extrinfeca confectiva

efficit: non enim Chriltum , quifolá divi

It

[inca

hujusSacramenti. Quod ipfum fignificat: Con-

tute füb ípeciebus ponitur & confervatur

ne

Tont

cilium Florentínum dicens : per verba illa confi-

que gratiam, ut patet, quando affervatur in Sacra

f

ci hoc Sacramentum : caufa autem . effectiva feu

rio: ergo pro tunc faltem non elt Sacramentum.

confectiva rei , non eft intrinfeca , fed. extrinfe-

p

*

Euchariftia enim v

totur

Megatur minor

;

&

ca rei.

Nec obítat, quàd verba confecrationis

Corpus Chrifti, quoad effe illud. pra-fentiale

fpt

dicantur forma hujás Sacramenti , nam intelligi-

& Sacramentale, non quidem phyficé , ut p

tur forma extrinfeca & tranfiens, eádem enim

ii T

batum efl,fed moraliter, quatenus à Deo, n

pl

ratione panis & vinum dicuntur materia hujus Sa-

nifi dependenter à fpeciebus confecratis ib

le

tnuí

cramenti , nimirum extrinfeca , & tranfiens ad

nitur & confervatur. .. Deinde Euchariília

J

confectionem Sacramenti.

Quo ipsó hoc Sacra-

cramentum permanens , femper eft commu

mentum differt ab aliis Sacramentis , qua confi-

tiva gratiz in a&tu primo, quod fufficit ad Sac

ïxm

D

ftunt in materia & fqr—ma intrinfeca tranfeunte , ut

mentum , etfi aGtu fecundo non confert, nifi quan

infri-videbitur,.

dodignéfumitur: quo etiam differt ab aliis $a

Qä

97

IV. Sumptio nullo modo eít de effentia h

"i

cramentis , quz, quia in ipfa aCione tranfeunte &

f

jus Sacramenti Euchariftiz.

Certum de fide.

ufu confiftunt , nechabeant effe, nifi quando a&u

Quia Sacramentum Euchariftie permanens &

applicantur, ideo femper, quando funt, debent

ä

perfectum — eft. antecedenter. ad Sumptionem,

actu caufare

fatiam.

l

etiam dum in Sacrario affervatur : fempérque eít

j

ll Euchariflia , quatenus cample&ü

collativum gratie, et(i actu non conferat , nifi

utramque fpeciem panis & vini fimpliciter ell.

dum fumitur. Acetiam dum fuümitur ipfumSa-

unum ipecie Sacramentum unitate integritatis.

cramentum confert gratiam & fpiritualiter nu-

etfi faorfim fint diftin&ta Sacramenta effentialiter.

trit animam : Sumptio vero eít. folum conditio

Communis DD. Ratio: quia fpecies panis & ——

fine qua non applicans Sacramentum, ut poffit

vini fignificant Corpus & Sanguinem Chrilli

conferre gratiam;ac fpiritualiter animam nutrire ;

per modum cibi & potós , adeóque fibi invie.

quemadmodüm ignis femper eft calefa&tivus ,

cem fubordinantur ad fimul fignificandam unam -

etfia&tu non calefaciat ; nifi applicetur alicui fub«

perfectam & integram refectionem fpiritualem.

je&o. Ex di£tis patet, tam verbaConfecrationis,

animz , per modum unius convivii, quod, ut per--

hi

quàm Sumptionem non eífe de effentia. intrinfe:

fectum fit, cibum pariter & potum requirit : -

caSacramenti Euchariftie , fed neque effe Sacra-

ergo dicendum fimpliciter unum fpecie Sacra«

l

mentum aliquod diftin&tum ab Euchariftia , &

mentum unitate integritatis nihilominüs utravis.

Ti

ad illud reducibile , alioquin darentur plura Sa«

L]

Ípecies feorfim efl veré Sacramentum effentia- —

cramenta quàm féptem

»

fed tamen utrumque

liter, cüm quevis Chriftum contineat & .grï:'-f

Ti

effe aliquid facramentale, & pertinens ad Sacra-

*

tiam conferat , & quidem fpecie partiali font di-.

mentum Euchariítiz

*

verba quidem Confecras

tj

verfa Sacramenta;nam per fe,vi verborum fpecie

[

tonis tanquam aliquid antecedens & prarequi-

panis,folàm Corpus , fpecies vini veró , Sang

li

fitum ad ejus Effentiam : quia eft produ&tiva

nem tantüm fignificant & continent , etfi pef

li

Euchariflie ; Sumptio veró tanquam aliquid

concomitantiam qualibet tctum Chriftum con«

confequens, & conditio neceffarió requifita , ut

tineat.

Unde fideles Laici fumentes unam.

fuum effe&tum in anima producat. Sacramentum

tantüm fpeciem , etfi non fumánt integrum Sa-

h

Euchariftiz,

cramentum Euchariftiz integraliterin ration

L.

$. II.

tegri convivii ac refectionis «fpiritual«is com

h

erusm Sacr AmeAi um e

te , fumunt tamehn integrum Sacramentum ef

h

dftae Eucäa;;i/?ü v

fentialiter , & quoad rem contentam , cim una.

an unuin , vel plura?

[

fpecies panis. fcilicet habeat totam effentiam vel

m

98

L qro Uchariftia eff verzm C excellentiffimum

Sacramenti,totümqueChriftum realiter conzineats

hi

zove legisSaoramentnm aChriflo in ulti-

acgratiam caufet, imó fecundüm multos DI

ma Cona inflitutum.

Certiffimum de fideex

hon niinoreim ; quà

^

l

X

m fi utráque .fp—gtie 'coinm'mï;

i

Scriptura apud Mátthaeum , Márcum , Lucam, &

carent.

:

Apoftolum r. Coriztb. 11.. Conciliis & Patribus

II

[

. Sacràmentum Euchariflie fimplic c,rr'O"ä

omnibus: &adeó certum eft. ,. & femper fuit in

ton eft u2um numero, fed plura: ídque loquens

dit

LT

toto Chriftianifmo, utin hoc omnes , etiam. ha-

do non tantum de fpeciebus diverfi generis , pa*

retici cum Catholicis confentiant. Ratio clara eft :

falm

nis& vini, dehis enim Ecclefia & Patres paffim

[

quia Euchariftia ac fpecies Euchariftice veré eft

loquuntur ut diverfis , ut patet in Sequentia : Swb —

lïl]

fzgnm fexlübile, grátiam Dei tam fubfiftentem ;

s

diverfis (peeicbs yfignistantum. & non vebus 1

Tent

N

j;,À

y

A

RR

M esdin

fl i

X

d

lmc

P

ïbealSacram Pars IIC'ap. lii Seä. IDe Efj&i:«t?a XEzz'cbm;z'/;ïz'æ,z',"*ä. 159

: S

( g

Yé$ eximià

.

L]

Et quxr')'tidïiic "Salcerdcjs' orat:

Dicitur autem ifta fin

o

eulariffima converfio trans-.

3 Qd

3

em pura ( fantüla refecerunt Sacramenta :

fubftantiationis, quia. eft tranfitio fubítantiz in

| Toye k"ls 5&

ded etiam de fpetiebus ejusdem generis , utpote

fübftantiam : üt redté. definit Scotus i 4. d. 11.

plures Hoítiz coníecrate plura funt numero

4. 1. fed de hoc latiüs Scholaílici: ex quibus àddo

Sacramenta, five deindefeor(m , five fimul po«

TE hi dgæg d

aliquid breviter de fpeciebus.

&d Euj

!

nantur , fiveab eodem, five à d:verfis fumantur.

lI. Factà confecratione, de(ttuctáque totá fub-103

*

)qui i diïhï.; (

Adeóque tot funt Sacramenta Eachariftiz di-

Ttantiá panis & vini; manent realiter fpecies Eu-

* Og

Átincta numere , quot funt fpecies diítinctz & di-

chariíticz , id eft, omnià accidentià abfoluta panis

E

Ícontinum. ^Quia nimirum qualibet Hoftia vel

& vini propriam entitatem habentia exiítentià

fpecies. totalis eít in ratione fipni Sacramentalis ;

miraculosé absque ommi fubjecto fubftanuiali :

iel Saüïga i

| eRim od

sotímque Chriflum continet, & gratiz caufativa

uti funt quantitas , forma , ngra, coïof ; odores;

dlud p

«ít independenter ab omni alia (Hoiüa » vel

"

fapor, alizque qualitatesactive. — Unde aceidens

hi,

Ípecie.

/

tia Euchariitica fic feparata à fübftantià panis &

umip, A4O01i IV. Quandop

luresfHofn'cliæ ; vel Ho&iä fracte

vini poffunt habere , & de facto habent omnem

nfecats j

plures particulz fümuntur fimul : recté dicuütur

ilam operationem realem & intentionalem ;

lt Fichuril

unum tantüm numero Sacramentum.

Quia

quam in fubftantia panis & vini habere poterant;

t dlommi

licét ille plures Hoftiz, vel partes Hoftiz feorfim

ut experientiá conílat ad fenfum , guílum , ta«

if d

Íumpte diftin&ta Sacramenta fint , diím tamen fi-

&um, &c. . Dixi autem absque omni fubjecto

mui tumuntur , coalefcunt in unum fignum Sa-

fubttantiali;

icontem at

Sola enim quantitas manet exi«

df d

cramentale , & non tantàm eundem Chriftum :

"Ítens extra omne fubjectum: omnia autem alià

Cionetaln

fed etiam eandem numero gratiam fanCtificantem

accidentia & qualitates intunt & inharent ipíi

per modum ejusdem , & unius ferculi feu refe-

quantitati tanquam in fubjecto proximo & im«

t, nilguld

vadoln ln

Cionis fignificant , ficut diveríze partes hederz

mediato.

Patet enim ad fenfum albedinem

feorfim eífent apta figna diftin&ta ad. fignifican-

v. g. in Hofítia confecrata effe extenfam, & om«

dum vinum venale, & in unum fafcem collectze

nes qualitates fe. invicem comitari, ità ut uná

a d

€oalefcunt-in unum tantüm fignufn. Idem quó-

p -

motá moveatur & altera : quod non poffet bene

que moraliter dici poteftde pluribus Hoftiis inu-

explicari , nifi per unionem illorum accidentium

Qitile tj

Ào Ciborio conten

a elers

tis. Sed hoc to;um'g'cmimt ad

in aliquo tertio, quod. non poteít eífe aliud nifi

:xuodumloquendi.

*

quantitas. Nec dictisobflat, quod poft confecra-

[eisp -

»

punem ( .

tionem Euchariflia in. Scriptura adhuc dicatue

L

EUA

panis & vinum: 1. Corinth. 10.

Pi

lu i

P4nis , quem

frangimus. lbidem c. 11. Et fiz de pare illo edaty,

nf d

,;zzmw ;M;fciiui Loc Sactramentum Y

77 //5//"/205( ^

€ deceslitebitat, — Et Chriftus ipfz Matth. 26;

"

poft con'terationem Calicis ait : No» bibam

ipiage

&

OC mira»bilximmurh Sacramentum con-

ym r

E

amodà de boc genimtne vitis. . Refp. enim Cors

ficitur vi confecrationis per veram & rea-

pus & Sanguinem Chrifli pofl coníecrationem

i 9

lem converíionem totius fubftantiz panis & vi-

retnere nomen pasis Q? vini, more Scripturaé

Qgmms ung«'i

ni in Corpus & fanguinem Chrifti, adeó, ut

vfitato, quo terminus ed 4wem retinet. nomerk

um t([ü'l

peractà confecratione füb fpeciebus nihil omni-

termini 4 49 ; ut fignificrtur illum inalium eflé

Mu

no remaneat fubítantie panis & vini, fed loco

cohverfum ; fic Adam vocatur ferza ; & ciniiz

pl

ejus tantüm Corpus & Sanguis Chrifi. Eít

Evaes, C&c. — Deinde Euchariftia retinet nomen

vtb

de fide Catholica definitum in variis Conciliis,

pants & vini , propter fpeciem externam panis &

ii

Lateranenfe füb Innocentio lII Flo:entino fub

vini , ptopter accidentia externa remanentia; eo«

inat £l

Eugenio IV. & noviffime Tridentiso feff. r3.

rimque virtutes: illa enim. eodem modo ope-

Cha?

Can. 2. ubi dicitur : 5$ mis dixerát in Sacro(antio

zantur poft confecrationem , ficut antea, ut di-

meu? -

&um eft.

;

Enchariflie Sacramento repaneve (ublantiam

dptegrum

panis C vini unà cuw.

(orpore & Sangmine Dos

jn ratiof

wine noffri XESU Chr

H —Quantitas Eüchariftica poft confecra-104.

ifli , negaveritque mirabi-

tionem poteít naturaliter ab agente naturali pati

yalis a

9 illam & finpularem conver jouem. totius fub-

& moveri, non tàntüm motu locali, ut minüs

nmu

Blantia pauis in Gorpus j & totins f** flantie vini

"

notum , fed etiam mutàtione alterativà ad novas

lm;w

P

" Sanguinem , manentibus duhtaxat. [peciebus

qualitates expulfis prioribus , ut calefieri, con

effenW

panis C vini, quam quidem converfiomem Ca-

gelari, denigari &c. & aliá quácunque mutatios

jrern

tbolica. Ecclefia aptiflume Transfab[l amtintioxem

j

ne,qu£ non requirit novam quantitatem ; &

mu]fd:

appellat , anatbema [it. — Ratio fumitur ex vet-

quzcunque. potuiffet fieri manente fubftantiá

d

bis inflitutionis accedente intellectu & interpre-

panis & vini: non autem poreft illa quantitas

tatione,. Ecclefiz.

Nam ad veritatem & pro-

rietatem verborum Chrifti

.

.

ab agente naturali corrumpi; nam omne acci-

T

(sl

Hos eff. Corpis

dens abfolutum — náturaliter. corrumpi . poteft ,

gb

eneum $ Hic efl Sanguts mewi: neceffe. eft , ut

vel per aCtionem contrarii , vel per: deftructio-,

j P

encfls j

faltem in fine prolationis pafiis & vinum definat

nem fübjedti: fed. quantitas Euchariftica neutzo

&fle , & loco ejus fuccefferit. Cor

pus & Sanguis

Pate

ä À

modo corrumpi poteft , cüm nec habeat fubje-

ugnm !

"Chrilli: fed hoc non poteít $

eri nifi per veram

&um; fecundüm fidem: nec contrarium , fecuna

Ít effzctiv&

"

. Buealem éonyerfiosem upinz fabllantis in aliam;

dum Philofqghiam; ergo non pgie

2

corrump&

N

b

N

1

-

f

'l 60 . q1beol, Sacram. Pars. H. Gap.rIïII, 5edl, 1. De Effentia Emba"/g'æ:ö'c bigs

runipi ab agente naturali , nifi tantüm difpofi-

feu particulis confecvatis ,. qua poft ',(-Camwaäiga

"

nem refervantur vel fnpevfunt , mm remanere

uW

tivés effective autem corrumpitur à folo DEO.

J

Urpote, fi aliquod agens applicatum , qualitati-

verum Corptr Domini: anatbema fi, — Sumitor

hac tota veritas ex . verbis inftitutionis Chrifli:

n

Jus contrariis inductis ita alteret quantitatem , ut

naturaliter petat ejus deftructionem , ac ipfa fub-

Hoc eff Corpus meum Gu: Hic e[] Sanguis meus ,

J

A

ftantia panis vel vini. deberet deftrui,, fi adetfet,

juxta fenfum Ecclefie , &t omnium SS. Patrum.

Deus immediaté illam corrumpit & producit no-

Nam illa verba litteraliter && ptoprié accepta

E

n

vam fübitaaciam, cui illa accidentia fint connatu-

1

:

omnino fignificant id , quod Chriftus tunc in

ralia.

Et hinc

manibus habebát, &'quod modó Sacerdotes in

didi

i

10j V. Exfpeciebus Eucharifticis poteft aliquid

manibus habent, quando confecrant, eífe Cor-

enerari.

Confítat enim ad fenfüm ex-Ho(tia

pus & Sanguinem Chrifti: & quidem tale Cor-

t

w

combulta generari ignem & cineres 5 ex contufa

pus, & talem Sanguinem , quala Corpus & Sàn-

guinem tunc Chriflus habuit in ultima Coena,

pulveres; ex putrefacta vermes; ex vini fpecie-

bus acetum: & poteít homo nutriri ex. fpeciebus

& modo labet in Calis , atqui tunc Chriftus

Pw

habuit, & modó in Czlis habet Corpus vivum

I

magná quantitate' fumptis, & ia fubftantiam

I

aliti converlis, ficut & ex fpeciebus vini inebriari,

& divinum , uritum fcilicet-animee & divinititi,.

Quia nimirum

& Sanguinem vivum & divinum unitum fcilicet

idque modo jamjam indicato.

.

*

ü

Deus ita vult- Euchari(tiam exiftere in Ecclefia ,

corpori GC animze & divinitati

ergo in Saca-

mento Euchariftig veré & realiter, ílatim fadá

D

ut tamen circa ejus fpecies velit agentia natura-

«

lia agere finere , quidquid exiítente fubftantià pa-

confecratione continetur Corpus & Sanguis Chri-

fti cum anima & divinitate , totus fcilicet Chri-

[

nis & vini agerent , ac proinde id , quod ob defe-

&um fubftantiz panis , & vini agere non poffunt,

ftus cum divinitate , humani

?

tate ; anim? & Cof-

1

vult ipfe fupplere ; ídque ad occultandum tam

*

pore , carne & fanguine;

fnirabilitfimum //yflerium fidei

H

quando ergo

Infuper non folum mod

um Corpüsl-&lSaïn'guixsxolï

ágens naturale applicatum ita alterat accidentia

Chrifti quoad fubílantiam , fed etiam quoad

Euchariftica , ut naturaliter deberet corrumpi

quantitatem , qualitates, & omnia accidentia ab«

fübftantia panis vel vini & generari alia nova

foluta & intrinfeca, que modó in Coclis habet,

fubítantia , v. g. ignis , vel vermis , &c.tunc Deus

ipsique infunt independenter ad locum, ut.do«

fupplendo defectum agentis . naturalis, quod non

cent Theologiomnes : quamvis quantitas Cor-

oteit aliquid deftruere vel producere indepen-

poris & Sanguinis Chriíti non habeat extenfio-

Uä

H

denter à fnbjecto ( aliàs enim annihilaret & crea-

nem a&tualem impenetrabilem partium, in-otdi-

neadfe & ad lecum : cüm omnes partes Cor-

k

tet ) ipfem-timmediaté & quantitatem deftruit ,

Je

& novam materiam producit, & iübminiftrat. a-

poris & Sanguinis fint fimul in uno loco intet

fc, & cumquantitate Euchariflica: habent tamen

Wt

genti naturali applicato, igni v. g. tit füam for-

mam inducat , & fic ignem novüm , vel aliam füb-

extenfioném entitativam partiüm inter fe etiam

li

radicalem: impenetrabilem

*

: hec enim. & non

ftantiam producat juxta exigentiam difpofitionü

inductarum.

Sed dehis latius Scholaftici.

aCualis exteníio impenetrabilis eft de effentia

VC

$. IV.

quantitatis, ut in Philofophia docetur. — $- Ex

ditis inquire curiofule , num in Sacramento Eu-

,de continttur in Sacramento Eucha

chariftie fintalique Reliquiz de B. V. MARIA:

| & quomodo ?

r('/lia ?

eft enim ibi particula materiz, puriffimi Sangui-

1

I. I2 , e quomodo totus Chriffus ?

nis B. V. MARLE, ex quain ejus utero à Spiti-

Ti

$06 J N hoc Sacramento fub fpeciebus panis & vi-

tu fancto formatum , ac generatum ( neutiquam

E

ni confecratis veré & realiter exiítit Corpus

ex nihilo creatum ) eft fanctiffimum C

/

orpusCþrif

& Sanguis Chrifti : imó totus Chriítus cum di-

fti.

ii

vinitate & humanitate , corpere & anima ,

.' !

e

l. Quomodo totus [ uäraqæe' fpecie!

/

carne & fanguine , in hoc Sacramento, & fub

Wi

wtraque fpecie divifim fumptà : idque flatim

N Sácramento Euchariftiz , fub fpeciebus p

a-1of

B

factà confecratione permanenter ante omnem

nis eft. tantüm Corpus Chrifti , & fub Ípe-

8Ul

ufum.

Eft totum de fide Catholica,, definitum

ciebus vini eft tantüm Sanguis Chrifti , per fe

& vi verborum Confecrationis

.

*

UI

à variis Conciliis , & noviffime Tridentino feff.

reliqua omniá

Q

fupradicta ac totus Chriftus

funt fub utrávis fpe«

13. Can. 1. 5i quis negaverit in (antliffme Eu-

De fide ex Concilio

Á

&bari[hSacramento contineri vere realiter? [ub-

cie per concomitantiam.

s

"Tridentino feff. 13. « 3. ubi docet exiftere im

flantialitev Covpus & Sa»gninem nna cum animá

*

E

Cor;

€ divinitate Domini soflvi Y ESU . Chrifli, «c

»hoc Sacramento

Corpus quidem füb fpecie

Qs

proinde totum Chriflum : fed dixerit tantummos

»panis , & fanguinem füb ípecie vini ex vi vet-

nf

dÀ effe ineo , ut iv figno vel figura , aut virtute,

»borum, ipfum autem' Corpus fub fpecie vini,

anatbema fit.

Vij

Rurfus Can.4. 5i quis dixerit ,

»& Sanguinem füb ípecie panis , animámque

us conneXionis

tE,q

peratlà con[tcvatione in admirabili Euchaviflie

»fub utraque , vi naturalis illi

»concomitantig , qua partes

Chrifti Domini ,

ftpæ

Satramento non effe Corpus d Sanguinem Demi-

d

&i noftvi 'XESU Chrifls, (ed tantim in u[u , dum

»qui.jam ex mortuis refurrexit

non àmplius

an

fumitur , nonautem ante ,v«l pïo/l; G'in Hofhiis

smoriturus , ínter fe copulantur, Divinitatém

pott

"

!

t

!

M.'fsb'f.

: ïkeal. Swm þars U æaplll 5$ T. De *Eyäiziiäïigcbariäiæ', (*v 161 |

1 Po C'Mu.

u

y Dutg

5Lpbrrö þ"pfop't'eï' admirabilem illam ejus cutüo

11. ,Quomoi'ä totus þ:ä ;zmiöus fpecie'r'um ?

h

»Corpore & Anima hypoftaticam Unionem.

fR' .F

j

Otus Chriftus continetur & 'eft füb fpe-11i

,»Quapropter Veriffimum eft tantundem fub al-

I.T

ciebus Euchatiflicis in hoc admirando

Ltj

Sacramento

.

.

t !6 Saxgwr

»terutra fpecie; atque fub utràque contineti : tos

imprimis non proprié locáliter ,

,tus enim & integer Chriftus füb panis fpecie,

tanquam in loco coütinente; ambiente, & cir-

inim jj«

pIOPIi: à

»8 fub quavis ejus fpeciei parte totus , item fub

cumfícribente , ( quemadmodüm nos fuimus in

»vini fpecie & ub ejus partibus exiftit.

loco, nimirum füperficie aéris nos ambiente )

d Cnrio,

]

1odo

x

vl

n

A

309 Haétenus Concil. Explico breviter. z. lllud

cüm nulla pars aut. fuperfities fpecierum fit extrá

dicitur per fe ex vi verborum eíle füb fpecie Sa-

Yectad

Chriftum , & ipfum àmbiat, vel circumlcribat ;

cramentali , quod pre&cisé per formamfignifica-

fed qu&libet fibi intime prafentem Chriftum

Lquik

tur ex inftitutione divina , cuju$ proinde prafen-

idt r

habet: fed eft füb fpeciebüs Sacramentàlitet tan-

tia ad verborüm veritatem neceffaria eft ; fed for-

tüm, id éft, tanquam in figno fenfibili ex inftitus

-jn lia

maconfecrationis paüis : Joc eff coryas menum ,

tioné divina fignificante ipfüm veré. & tealiter

qui aj

pracise folüm fignificat: & ad veritatem verbos

prafentem.

bet C j

Caterüm in duonam entitat;vé

imed d

rum nihil aliud requirit , nifi prefentiam Corpo-

confiffat bac prefentia Sacramentalis , difcepta-

ris Chrifti: & fimiliter forma confecrationis vini:

um us

tio grandis eft inter Scholafticos, Theologo tae

Hic eff Sauguis mewi , prafentiam Sanguims

men morali fcitu parüm neceffaria.

Si Scotiftà

Eu

Chrifli, ergo vi verborum & per fe , füb fpecie-

[ier, lu

es , fácilé dices , effe relationem extrinfecüs advez

bus panis eft tantüm Corpus Chrifti , & fub fpe-

nientem intimz & mutue prafentiz fpecierum

s gl

2. Per

ots R

ciebus vini eft. tàntüm Sanguis Chritli.

ad Chriftum contentum , & Chrifti ad. fpecies

concopitantiam vero dicitur aliquid poni & effe

continentes, per modum ubicationis active &

£ ; aiti:

fub fpecie Sacramentali , quod ibi ponitur tan«

paffiva ; ac proinde ad pradicamentum Ui re-

quàm aliquid realiter unitum , & naturaliter eon-

ducibilem , quamquàm , ut

j

D

u,äjam dictum ; þgopri&

E

ol

,,,,,

nexum cum eo , quod ibi per fe vi verborum

dicta ubicatio non fit.

d a

ia

ponitur ; fed talià funt omnia fuprà enurneratà

IL Chriftus non eft füb fpeciebus modot ià,

pia A

fpectantia ad perfonám Chrifti, & totus Chriftus;

quantitátivo & divifibili, cum commenfüratione

l.ü COE)JS -:;:

ergo per concomitantiam 1. eft füb fpecie panis

partiumzorporis adpartes loci , duafi una pars

locum,

Sanguis ; & ub fpecie vini , Corpus Chrifti.

Corporis Chrifti fit füb üna parte fpecierum ,

quatis i

2. Sub utraque fpecie Anima Chrilti;ob naturalem

alia fub alia. v. gr. partes füperiores , caput , col.

pat exit

'

unionem. 3. Unio Anime & Corporis , àc 'gotius

.

lum &c. fub parte füperiori fpecierum Hoftiz ;

Vr Id

Humanitatis Chrifti cum verbo divino.4;./ Con-

partes inferiores, tibiz , pedes &c. fub aliis in«

j pire

fequentet ipfum Verbum divinum feu fübítantia

ferioribus partibus Hoflie ; & fic de cateris;

i J

Verbi ac ipía Divinitas, àc tándem totus Chriftus

(quemadmodàüm nos & omnià corpora nécef-

J

unà cum omnibus accidentibus fuis abfolutis, ut

farió naturaliter füumus in loco) non fic , ab

gtc i t

fuprà ». 107. annotatum.

fiti quanta enim tühc deberet pinfi hoftià, quis

NU

6ri eít voluntàs

Ratio autem horum à pri

fumere poífet ? fed eft Chriftus füb fpeciebus

W d

WiOChriti. Quia nimirum Chriftus Dominus de-

entitative tantüm , & . modo indivifibili & quas

gt ]^

crevit , non ampliüs permittere , ut fum Corpus

fi fpirituali : quemadmodüm | anima. rationalis

wcan

exiítat (ine Anima & Sanguine ; nececontrà, Ani-

V. gr. totà eft in toto corpore hümano, & totà

j

ma vel Sanguisfine Corpore: ( multó minüs ho-

eadem in qualibet parte €ofporis vivente ; &

rum áliquid fine divinitate ) alioquin Chriftus

rf ?3"?

nullo modo alià pars anim& in capite , alia in

at à 9?

moreretut' quotidie contra Apoftolum Kom. 6.

pectore, , alia in pedibus &c. cüm fit fpiritu$

| ( niüïw

affeveraatem : Chriffus refurgeus ex mortuis , jam

indivifibilisþ ( eodémque inodo Angelüs ePc in

(

son ioritur G'c. Et ideo confequenter fit, ut

oco , & Deus ubique in toto univerfo : ) ità

ubi flatuitur unum , ftatuatür & alterum : scque

Chriftus totüs eft in tota Hollia confecrata, &

ex decreto Chriftiunum comitatür alterum , ad

t

totus in qualibet parte cjus fenfibili etiam mi-

"1

eumferé modum( ut rudi exemplo lepidé Go-

nutiffimà & divifibili in infinitum : ut vere &

j

g

bat ficut , fi ád menfam tuam invites 'Titium ;

pié dicatur, Chriftum effe in quàlibet Hoftia in-

i &

autReligiofum, quem fcis non venturum , nifi

finities , etfi non qualibet minutiffima particulà

"h

cum Cajoamico, vel cum focio Religiofo, con-

confectari poffit, Ob rationem dandam

4

fe&;feq:

rdi

quW

comitánter etiam invita$ Cajum , vel focium.

nüm. 1763

:

$.. Quidfi ergo Petrus confecráffet in ttiduo mor-

III. Chrift

us eft fub fïnguïis pärtïbuS fpe*cïe-.tïä

t

tis Chrifli , non fuiffet füb fpeciebus panis nifi

tum poft confecrationern. divifis.

Sic eniiio

T

Corpus Chrifti: & fub"fpeciebus* vini folus San-

definit Tridentinum cit.íeff. 13. Can. 3. — S£quik

j

guis Chrifti? . Omnino fic. fub fpeciebus pánis

uegaverit invenerabili Sacramento Eucbaviflia

, qi

nonfuiffet Anima & Sanguis ; nec fub fpeciebus

ftb. unaquaque fpecte , d fub fimgults cujusque

Cue YP

j

Hf

vini Anima & Corpus : attamen tàm cum Corpo«

fpecie partibus feparatione fat!à , totum Chreflum

ammam.

te,quàm cum Sanguine, ( ficut & cum Anima

contineri , anatbema fit.

Ratio : quia poft

divifionem Hoftie confecratz , fine dubio non

NU

feparata adfuiffet divinitas , juxta receptiffimum

j D.

dictum D. Damafceni. l. 3. de Fide. c. 27.. Oaod.

manet una pars Corporis Chrifti füb una parte

j

n ?

4

Verbum [émel afjumplit , nunquam dinnfit;

divifa Hoftiz , & alia fub alia ; quàm hortend&

V

j

enun

X 3

Pdi

LA

Sagsos

4

fl

162 | fb?ol. Sa&ram. Bars 1I. Cap, 1II. Sect, 1. DeEjEntid Ezucbarillia , &*«. :

Qd

quidquid Chriflus. primo in Codlo int&lligï£ , Vie-

enim tunc difcerperetur Corpus Chrifti , contra

yis

incorruptibilitatem Corporis gloriofi ; fed neque

det, fentit; etiam intelligit, videt, fentit in Eu

n aH

chariftia: Item fi Chriftusin Czlo primb muta- -

definit Corpus Chrifti effe fub fpeciebus divifis,

griti

ergomanet füb fingulis. — Et patet evidenter ex

retur ad calorem v. g. velaliam qualitatem abfo. "

1f ib

lutam, eundem calorem vel qualitatem etiam

ipfo fadto Chrifti, qui uná confecratione tan-

"haberet in Euchariftia concomitanter. / Ratiocít:

jntim

tüm vini confecravit , in uno calice quantüm fut-

RU

ficiebat omnibus Apoltolis inde divifim bibenti-

quia nullum abfolutum variatur vel definit effe -

i.

bus, & fine dubio fingulis totum Chriílum fu-

in fübftantia propter folam variationem loci: ete

lr

mentibus ergo &c.

$o quidquid abfolutum Chrifto ineft vel adve--

ldT

i14 ]V. Totus Chri

ftus eft ub fingulis þartibu;

mit, utexiftitin Czlo, neceffarió etiam ineft vel

diene

Ípecierum etiam . adhuc conjunclis , id eít: ante

advenit ei concomitanter , ut exiftit in Euchae-

lii

1iítia-

divifionem Hoftiz confecrate totus Chriftus eft

Sedufis folàm

/

:

n !

fub tota Hoftia confecrata, & totus fub quavis

Jocalibus:

moribus & rcfpe(?ubu.

)

IV. Chriftum in Eucha

ejus parte fenfibili , ideóque negativé faltem

ri&iä moveti localiter tj

0

anfnities.

Communis cum D. Thoma & Scoto

àn quemcunque locum moventur fpecies coníe.

bäl'

bic. Et quamvis non definiat id Concilium»

«ratz, certà fide conítat : nam Trident. feff. 13,

lu

Tridentinum in cit. Cam. 3. loquens folüm

Can. 8. definit: quód masente Ho[Ha, [emper cum

jel

f4&À feparatione : tamen mom obícure indicat

illa maneat Corpus Chrifli: alioquin adorans Ho»

d

cir. cap. 3. dicens abfolut& nullà factà mentione

ftiam elevatam , fi non fimul motum elevaretur

i

Íeparationis vel divifionis : Totas enim &* inte-

«Corpus Chrifti , committeret . idololatriam $

g

s

ger Chriflus fb panis [pecie , & (ub quavis ipfius

attamen Sacerdos , vel quodvis a

[«]

ens movens

dm

Hofítiam, non movet per fe & phy(icé Corpus

fpeciei parte , totus etiam fub [pecie vini , & [ub

p

ejus partibus exi[lit.

Ec ratio eít: quia totus

Chrifti ,. quafi Corpus Chriíli per fe primo reci»

ilisí

Chriftus eft. fub fpeciebus diverfis fecundüm

peret motum à Sacerdote, ob rationem datam,

ting

fidem, utmodó dittum : ergo & ante divifio-

Íed tantüm per accidens & moraliter , . quatee

nus nimirum dum Sacerdos, vel aliud agens mo-

quin

nem fubípeciebus conjunctis. — Quia fola fepa-

jum

ratio non facit novam confecrationem , nec po-

vet fpecies confecratas , ipfemet Deus vi decreti

'dfb

nit Corpus Chrifti alicubi, ubi antea non fuit:

&inftitutionis fuz, quà vult Corpus & Saugui

,

u il

mem Chrifli femper confíervare íub ípeciebus

x

Átim

€rgo &c

«onfecratis, quamdiu exiflunt , ad motum fpe«

D

p

cierum per fe immediaté & phyficé movet ipfunt

j

45 Aliquid agere vel

Corpus & Sanguinem Chrifti , atque adeo ficut

nec.g

Patg'þng gri

.. [ati in

Qit,

Euchariflia?

Sacerdos confecrans. eft caufa moralis pofitionis

Qt;)

Corporis Chrifti füb fpeciebus, ita Sacerdos vel

&15 L. g^ Hriftusut exi(lens in Euchariftia , poteft

"Nu

aliud quodcunque agens movens fpecies poteft

paoi

.4 per fe primó habere operationes iuternas

dici caufa moralis concomitantis motüs Corpo-

intelle&tüs & voluntatis , utpote intelligere &

u

ris Chrifli , ex ipfa inflitutione Euchariftiz , quà

deglu

velle-objecta fibi prefentia.

Communis. Ratio

Deus determinavit poít confecrationem ferüper

eft: quia Anima Chrifti nunc beata & informans

n

facere & confervare Corpus Chritti prafens fub

u

Corpus gloriofum non dependet à fen(ibus &

Ípeciebus , & conféquenter quocunque illa mo-

fenfibilibus: ideóque ( quemadmodum Angelus )

Qu

veantur ,' fimul movere iflud , icque non novó ^

poteft intuitivé videre feu intelligere , & confe-

femper miraculo fimpliciter loquendo , fed eodem

mïlllm

quenter etiam velle

Non enim dicendum eít

Vng

fentia.

"

vd nolle,qþje&a fibi pre-

antiquo continuato.

D

novum miraculum, quod, fappofito femel de-

í16 l. Chriftus ut exiftens. in Euchariftia per fe

creto Dei de miraculofa pofitione & confervatios

Mif

N

primó nullam poteft habere fenfationem ullius

ne Corporis Chrifti fub fpecicbus,de

Íensüs externi vel interni : nec poteft naturaliter

qf.'a.&o fcmgcf

AW

ordinari& fi.

$. 1V.

Mm

agere in aliquod extrinfecum : nec poteít aliquid

pati ab ullo agente naturali virtute. naturali.

'guamdiu

manet Chriflus in Sz:cmm?;w-

dfrlnc

t

: /uäf;ecitäm!

Ttrp

Ratio eft: quia ad eliciendas fenfationes ; ad

1

agendum & patiendum naturaliter ,. neceffario

"g^Amdiu manet Corpus & S:tng

üis Ch&ï[ïi ,Il, ,

LUE

T

ac ipfe Chriftus füb fpeciebus Euchariflicis,

At

requiritur in agente G patiente corporeo modus

exiftenti quantitativus & extenfüs ; Chriftus u-

quamdiu poffet füb cis confervari ipfa fübftanria

li

tem feu Corpus Chrifti in Euchariftia non habet

panis & vini, f adeffet:: donec nimirum tanta fiat

Wfdgf]

modum exiítendi quantitativum & extenfum, fed

mutatio earündem fpecierum , ut confüeta fübe

lelm]]

h

penetrative & indivifibiliter efttotum in tota fpe-

flantia panis & vini, ft adetfet, cortumperetur,

.()ma

cie , & totum in

qualibet patte, ut dictum elt :

Commnunis & certa de fide. "Ev Ratio eít: quia

"n

ergo &c.

Corpus & Sanguis Chrifti fuccedunt fübftantia

m

$17 IIl Chriftus tamen exiftens ín Euchariftia

panis & vini, ,i.þbæijsdem fpeciebus feu accidenti«

m

N

-conccmitanter habet omnes operationes intet-

bus feparatis: ergo quamdiu fubítantia panis &

lffmïc

E

fias & externas, quas per fe primó habet in Czlo,

vini füb ijsdem accidentibus permanfiffet, con-

L |

fecratio facta non fuiffet , tamdiu permanebit

W

5

.fxcut.. &- poffet habere ornes paffiones., Nimirum

.Cor.

eüq

j

a

ii

u

)MX.'

L

l ?abeol Sq;?amz Par:*liL Cap. IHI. ;S'ed?..l. D« Ejetia Eucfaaïi/?iæ , (« 163

u

ïtloi'!ftnigir,»;

- Corp

2

| ïu'ptivum fpeciäruiiä, äcipfiusx fübftantie, vini, fi

iij

- reíoives.

us &'Sähguïs-Cbriüi &o - :Und,e (infer.rresv &

adeffet.

«

'n

Unde idem Lugoin Refponf.. morali-

[

"m

J

ia Falfum eft , quod cbntenciqnt haretici : hi«

bus , re&té relolvit , ablutionem ca

P

i

iis in Feíto

Ls ü

imirum fi quis indipué accedát àd hoc Sacramene

Natalis Domini non poffe bibi à Laico, velalio

ii

tum ; flatim recedere Chritum, & redire fub:

ET

nonSacerdote : remanet enim aliquanc.ium dpe-

flantiam panis, antequam comedátur. Si enim

ciei confecratae ob dictam rationem.

'Tollens

At Wi

peccetore communicante , Chriftus récedit , &

0.

dus ergo talis ab ufus alicubi apudMoniales.Quin

r

'

tanrum famitur fübítantia pánis , non effet , unde

[lo

Cü':".

.

imo ,fi gutca vini confecrati lapfafit in dolium vi-

diceretur indigne fümeére Sacramentum

*

juxtà

-miejusdemípeciei, totum illud vinum adhiben-

atlQ

ilud t. Corinth. 31. Qu manducat. & bibit in-

dum effet tantüm pro Sacrificio , uti poft Lugo &

iltit

a"igne, judiciumfibi manducat & b

3

alios refolvit Bufenbaum lococí

ibitioh dijue

t;. u-n*r)g 6. etf1 aliz

dicans Gorpus Domini.

dicant qufc bibià Laicis.

us &Itïïiäq

xai II Falfam eft, quod alii docent : tecederé

Dubium ineidens,

7

| moven

Corpus Chrifti , fi fpecies in lutum vel alium

Iür Dd .

locám fordidum càdant ; fi pollutis manibus tan-

;Qifid a?e miraculofis iytt ationibus f-þf'cie—'rübb :

Tridor i

gantur ; 'fi à mure vel ália. beftia devorentur.

con[eeratartu.

h]li&.i(m;m

kem( quod docuitetiam D. Bonaventura ) Cor-

Olent fubinde miraculosé mutari fpecies1 24

pus Chrifti ex ore comedentis non traijci in fto«

-S

quinat

confecrate , &t apparere parvulus, caro ,

Totum d

machum , etfi perfeveretin tota manducacione ,

fangus &c. — Qua mutationes feu apparitiones

t Molduz

qu& ht in oré, gutture. — Ratio falfitatis ex di-

duobus modis fieri pottunt. — r. Apparenter tan-

n

€tis patet: quia propter ejusmodi actiones non«

T

"

?

"

tüm pet immutationem folius medii & poten-

tr

l

l

dumfinteorruptefpecies. —Quin etiam fpecies

tig : ejusmodi parvuli , carnis , finguinis &c.

per vomitum rejectz, fi cales adhuc fint, ut fub

p

Ípeciebus in a&re intermedio produclis, & po-

rl

allis fubftantia panis & vini poffet adhuc exiítere ;

tentiz vifiva impreffis: cujus apparentis tantüm.

(rdiz t

tanquam adhuc veré continentes Corpus & San-

mutationis fignum eft, fi brevi tempore tantüm

guinem Chrifli , veré fünt adorandz : & fi iterum

dlud

duret ejusmodi apparitio, ac antea & pot videan-

Dosna

fummamyiterum conferre gratiam , docet. Card.

turfpecies infua propria ratione & forma , aut

de Lugo bie atfp. 12. fel. . w. g 3.

puià s.

fiab uno vel alterotantüm videatur ilia mutatio ,

»

.322 IL Species feu Hoftia fampta.non eft táàmdiu

Áüb f

alii autem videant fpecies Euchariífticas , prout

detünenda in ore, donec penitüs confümatur , &

teverà funt.

25 Realiter. & pér immutationcem

d aotum

péreat..— Quiatunc non manducaretur. Chriftus ,

i

ipfis objecti feu rei: ut reverá Ípecies mutentur

mec gratia Sacramentalis conferretur : ficut ne-

in aliamrem: cujus mutationis fignum elt, fiad

u i

yii vt

que , fi quismoriatur, dum Hoftia adhuc eft in

: 1ongu-m.tempus-ita permaneat, & ab omnibus ,

ore; ut cum Diasa benerefolvit Bufe-nbaumhïþ

T

& conítanter ita videatur. . Quódfi ergo ejuss

€ap. 1. dub. 7.

An verb communicanti in ftatu

modi mutatione ita immutentur fpecies & acci-

x que

peccati mortalis expediatita detinere Hoftiam in

(s Cmyf '

"dentia Euchariftica , ut füb eis non remaneret

QD

ore , donec confümatur potiüs , quàm indigné

fubftantia panis & vini , fi adeffet, & reverá fiat

a, t

deglutire , curiof

a. quaítio eft , infr«ä füo loco

. alia nova tes , palàm erit, ibi definere effe Chri-

o df

tancgenda;

ftum.

Secüs f1 non ita immutentur , fed acci-

)

käg .IV. Si vino fönfedraio mifceatur alius lïqüoi' 3

dentàliter tantàm alterentür quoad 'colores , for-

viy

!jvk

Jq u

j

utique omnium confenfü;, peccatur gravilfimé :

mam;, figuram, re ipsá remanente eddem quanti-

at numquid tunc Sanguis Chrifti,ac ipfe Chriftus

s

qit

tàte & accidentibus. connaturalibus fübflàntiae

definet effe füb fpeciebus? Refp. Siquidem mo-

panis & vini, fi adeffet. « Hinc quià in admirabili

d

uX ^

]

dico vino confecrato mifteatar àlius liquor vini

fito

N

"

)'"?

Sacramento & carnea Hoftia Auguftz ad S. Cru-

maturaliter corruptivus, ut acetum ,. vinum adu-

cem , acutiori vifu prediti; vident àlateribus ali-

t conktd

ftum , aut etiam aliud vinum diveríz , ac longé

. quid defpeciebus panis , ideo probabile eft, ibs

. [idaid

fortioris fpeciei , ita ut non amplitis maneret füb-

remanere Corpus Chrifti , ac

proinde adorari pofz

ftantia prioris vini , i adeffet , palàm videtur twnc

fe Latrià abfolutá.

qrapilt

definere ibi effe Chriitum. . At veró fi parvi

Il Ceftum videtur liujüsmodi 'äpþä&h'fä;';þüï

quantitati vini cenfecrati , admiíceatur mültum

parvulum non efle ipfum Chriítum reipsaà, neque

Is ] N

vini-non confecrati, faltem ejusdem , (eu non

idneceffe eftad effectum & fmem miraculi, fed

multum diverfi fpeciei & | virtutis( prout fieri

'chqrvlhm

jufficit five (it illa fpecies reprxfentans Chrifturn,

foletin prima ablutione calicis quanquam tunc

Ts

five Angelus appareat in ca forma: ficut ad offen-

j' [ m

adhuc definere ibi -effe Chriftum ; ideóque illud

fionem alicujus veritatis , :quando affimulatio ad

u

vinum libere tràctari poffe , doceant multi-cum

áliquod verüm fignificandurn refertur , non eít

"m

M

D- Thoma q.77. 4. 8. Sed long£ veriüs non deíi-

mendacium , jüxta D. Au

i

l"

neré , cüm aliis docet Lugo..De Ewcbariflia difp.

güftinum Tibr. c'a;n(;ä :

p

q*l j

mendacium c. 9.

LO(I

MW

wl

10. Ideóque faltem ob metum facrilegii ,. illud

Ill. Migis certum videtur carnem vel fan-r36

Vinuri reverenter hábendum , & pro Sactificiis

-

E

ldgr&'

'guinem ibi apparentem mon effe reipsà veram

Miffe affervandum, recé cenfent etiàm. Tanne-

[

41

Chrifti Cariem: vel Sanguinem , quafi de glo-

f V

"Hy * Dicaflillus cum Goba: s; f

d.

Ratio

tiofo ejus Corporefe&tam, velfüfam ( quod pie

x

e&:'qqïa' tunc non adeíL agens contrarium cof-

aures abhorrent.) aut certé replicate sbi ol

itam t

(*

andes

—

1

"

E

í

E 154 Tg-b!goz, Sacraim, Pars 1. Cap. 11l. .g*eä?. 11 De materia Sacrm., Eucb, "

1;5.15: quidem ointie vinum vitli vere rulclöï fer fe potalis

Sqngü'llle'

itidecens námqtie foret veram. Chrifti Carnemis

j

le , cujuscunque jpeciei 'v?i coloris s eft materia valida

1

elaudi pixide ; imó diutürnitate temporis alterarí

£on[«crationis.

2

Jr;lin d

velcorrumpi. Quin D. 7bogi4s; ac poft eunis

156 Enam mu[ium ex ivis maturis exbre]fn

"

ràm

157. Quid de uino acido,

n

Sipartz, , ac alii negait'orinino effe reips ve

fed:

ygiit

áliquam carnem , aut verum fanguinem ,

1;8. E? conditio aromnatiUns , ab[ynthio 6-&»,

fint miul-

$9. Mt congelato,

;zlpünd!

tantüm aliquid colorefimile: cum non

160. Vine con[ecran

do admijcenda eft aqþrïm.

Ffadata

iiplicanda miracula fine neceffitate. — Attamen

161. De neceffzate prasepti Ecclefiaftici antim , .

UE

probabiliter dici pote(t, effe tam veram carnem

162. EÁaue ünturalis, Et 165, fodica. 164,] Ad Altare ;,,

(wonjt

ipfo cálice-

*

velfanguinem, quàm quodvis aliüd corpus : quin

lio s

etiam id magis conducit ad finem apparitionis.

165. Quà convirtitur inS

auguinem Cbrifli on immdiäti?.

Jed mediat?.

j l

iNeque opus éft dici catrnem humanam , vel al«

11

terius animalis , quia feorfim à Deo creata , nulli

167- Materia con[erranda debet ejfe certà t determin

individuo y (» ex intentione con[etrantis,.

pl

animali incorporata fuit;

168. Refolüunti varia ufque ad n. 17 3.

h

173. Qualiter materia confecrat

i Ll

1ub

117 ]V. Quidq

uid fit , ve

lappareát eo cafü, cultü

idà debeai e]& prejens

a

Latriz adorari

potéft. — Vel enim Chriftus adhuc

fecranti

174, Uque ad n. 177. refol'uuntur vaia.

;

Á

realiter adeft in Eucharifti3$ & tunc debet ado-

177. Valid? con[ecravi potef materia ip quncun

Dl

à

tari cultu. Latri$ abfoluto , ut jam fuprà innui.

titate fenfibili,

" quayi

M

j

j

(l

j

Velcerté qtiod ibi eft, vel apparét, non muinüs

178. Etiam minima pars,

s

*

[

*

? veronon vi[i in quámtitate con'y

f

fignum Chriti eft, quàm Crux vel Imago Salva-

37 9. Licit

; enteni

;c/ini.!ff í

ä ?c'oerentia Sacramenti.

crgo

toris; sicqüe illud perinde, ac haé; cultu Latri&

$& L

tefpeCtivoadorari potetit. — Denique fi Sacerdoti

Pü (

Que & quotuplex. eff materia Satramen

ity

éontingat talis mütatio ,non eft fumendum , quod

[

Emohariflie? Ó quomodo utraque neceffaria 0 —

ápparet, fed loco decenti affervanduii, At,nun«

[l

quid debebit de novo confecrare aliam mate-

-.

,Rf Ateria ex qu2 Sacramenti. Euchariftiz eftrai

t

panis& vinum. De fide ex Concilio Flo:

riam? D. T'bemas , alitque communiüs docent ;

foffe iterum de àovo confecrare; at nori teneri

rentino £» Décreto Unionis ; & Tridentin. feff. 13«

Conflatexinftitutione Chrifti Matth. 26. &Ac-

Ul

éx pracepto : licét enim fumptio fit neceffaria

Ti

eepit 9 E SU.S panem (jc. quem fcilicet Cone

de pracepto & integritàte Sacrificiï; tamen hoé

h

jréceptum non potelt ampliüs fervari poft ita

fecravitin Corpusfuum. — Etpoft: 2dccepit Es

SUS calicem (9c. utique éüm vino, quod tom .

t

inutatas fpecies confecratas : nam tunc confecra-

lh

rede novo, non effet idem Sacrificium confurmns

fecravit in Sanguinem füum : nam fa&l confe«

Tin

Pnare, fed aliud. Sátrificium inchoare: Et Deus

€ratione addidit : son bibass amodo de boc genie

n

mme vitis '00"'.

Ratio à priori eft voluntas

ipsà mutatione miraculosà fpecierum , cenfetur

Quj

in hoc praecepto fümptionis difpenfare. — Alia eft

Chrifti. Gongruentie fun. — r.| Quia panis &

FU

Xátio : fi pró vino aquam-confeörä(ïäs-. Debes

vinum funt aptiffima ad fignificandum fpirituale :

tonde

tunc denovo confecrare, quia tunc Sactificiutis

tonvivium , utpote cibus & potus bomini maxie

my

ion fuit effentiáliter com

iné naturalis, & inconviviis adhiberi folitus. 2»— «

pletum , ficut fuit in no:

p

itro cafüf

Quiz optimé fignificat hujus Sacramenti effee

2324

T

Gum, refe&tionem fcilicet & ünionem fpiritu

em.

S$.E.C "T.«I* O Il

sl i

Nàm ficut ex multis granis unus panis efficitur.

& ex multis uvis vinum conflüit, ita per hoc Sà

Qu .

NUA

éramentuim multi fideles, & inter fe , & cumfuö

Dek fnateria

Sacramenti Euchae |

N

—

utà

ii

riftig,

Capite Chriflo,perfectiffime uniuntur. 3.

ficut panis confortat , & vinum recreat: fic Chrie

mll'ïfn

D

$54MATIUM

ftus in hoc Sacráamento ( ut canitEccletia : ) De*

128, Materia in boc Sacramento eff panis , & viuum 3

dit f

n&:gm

Vmgili:büä Gorpor is ferculum ; 4ediï [ twþ F

V

130. Conjécratio wtrinsque fpecieá noi eft de neceffitate 8

lus Sangiinis poculum i.

E.

eramenti.

Porró

ficut in alüs Sacraiment

NT

331. Sed pr acepti divini-

is, ia & in hetp9 —

'ls"cc't"cbizfetr;?*c unnm [peciern

Sacramento Euchariftie , duplex e(t mateni

?

At

132. Adeóéque per fe nunquam

E

u

fine alia, nec Pontifex in boc difpen[are pote[f.

roxitma Ó* vemota , Ícd thodo & ordine inverfo.

133,Per accidens tamen in quibusdam cafibus con(ecrata uná

N

amin aliis Sacramentis materià remota eft res

Tb

jpecie Sacerdos licità uon confecrat alterám.

permanens ; ut aqua , chryfma , oleum , calíx Stc.

dDetu

3353- Materia. necefaria ( fufficiens lbmjus Sacramenti efl

otnnis ( foluspanis triticens.

materià proxima vero , fcilicet ufüs & applicatio

s

136, Etw[ualis ( ex quo. frumentois confici poffe ? -

illias rei eft mox tranfiens : at in hoc Sacramem

"t

adn. 142.

Uíque

to iateria remotà eíl tranfiens , &t mateta

^

Y433. dfc confetius ex: faiiäxd frititen ; ö- AquA naturali,

Matetia remota , & ex

145 7Jgnetofius.

proximà permanens.

h

Ptnipm

144« Es fab[lantialiter incorruptus.

qna , eít panis & vinum, & hiecmox tranfit pet

I

146, Injjiu Ecclefia latina debet efe azjymsis.

confecràtionem & converfionem in Corpus &

i

147. Q i etiam ejt comvenientlor feténentató.

Materia proxima funt

Exülltm

Sanguinem Chrifti.

148, In quo quilitet tag, Gracus,quàm Latinus fub tportali

fpecies Euchariftia nimirum accidentia abfoluta

RUR

debet fervare titum f(uà Ecclefia,

X l

149. Quia fi fint extra?

panis & vinirelicta. — Et hze fpecies permanent,

45 1. Materia item bujus Sacramenti eft. vinum vitis Cubi

us &

mfe [][

ac permänemet fub fe coptinem Corp

qua excindántur À ratione vigi, Ufquc nQ m 1$$. )

Saq-.-

A

M

E

at

l

- beol, Sacras, Pars llöap VT. Se£, 1. De matería Sacram.Eucb. — 168

vm!;6 !

UF

Piei

. Sanguinem Chrifli, ut fuprä explicatum. — In-

in gravi' neceffitate , utpotek communicandi in-

. fupernota,in hoc folo Euchariliz Sacramento , "

firmum alioquin fine viatico moriturum :. juxta

] :x!nk

quiain effe permanente confiftit , idem effe mate-

communiffimam DD. Ex quo Tamburinus de

riam proximam , ac effentiam Sacramenti.

uare :

lib

Sacrificto l. 2. c,7. reClé negat, pofe etiam inten-

» zequifitus de materia proxima hujus Sacramenti ,

tato mortis metu. inchoari Miffam ' cum inten-

m

relpondere potesjuxta eandem diítin&tionem fü-

tione confecrandi unam tantüm fpeciem , etiam

iti Wuhl

' prà datam de eflentia hujus Sacramenti $. 1. ».

pro moribundo, quantó minüs , fimetus mortis

7) n liy

946 9g. Jam adtertium in titulo quafitum :

n

intentaretur ab impio haretico in contemptum

Quomodo uirague hec matiria. fit ncccffaria ?

Fidei , Religionis , vel ipfius Sacramenti.. Ac

Chrifig

4

dico fequentia.

proinde juxta communiorem & .veriorem Sen-

130 l. Confecratio utridisque fpeciei panis & vi-

tl ls

tentiam DD. neque Summus Pontifex, vel Eccle-

Vs

ni, non eíl de neceffitàte Sacramenti.

Certuns

fia poteftdifpenfare, & concedere, ut una tan«

73

apud omues. — Nam panis validé confecratur ; &

tüm Ípecies confecretur,

Nam Sacrificatio fub

n ii

fub ejus fpeciebus realiter continetur Chriftus ,

utraquefpecíe pertinet ad. fübftantialem integri-

L

exhiberürque populoadorandus, antequam con-

tatemSacrificii , ut didtum eft , iplo jure divino :

LT

decretur viaum. — Etratioà priori eft : quia for-

atquiPontifex vel Ecdlefia non poteít proprie di-

ma coafecrationis panis & vini funt à fe invicem.

fpenfare in illojüre , vel. pracepto divino , fecuti-

independentes in fignificando, adeóque in cau-

düm .communem do&trinam in'Materia de Le-

t

fando verum Sacramentum.

Quomodocunque.

gibus.

Et conftat ex perpetuo ufu Ecclefiz ,

ergo alterutra fpecies tantüm confecretur., five

quem aliquandotuiffe immutatum , nullo fuffi-

peroblivionem , ignorantiam , malitiam , five per

cienti teftimonio probari potefl ( quidquid 7«

"

m

impoffibilitatem: alterius fpeciei , valid& confe-

lateranus , St quidam alii de nnocentio lV. refe-

UM

eratur, & verum Sacramentum efficitur effentiali-

rant , eum difpensáífe cum Norwegis, ut in folo

k Bd

ter inratione Sacramenti, etinon integrum fit in

T

ratione convivii

paneconfecrarent, eó quód ob nimium frigus ,

fpiritua'lis » ut füprà annotatum

vinum ibi confervari nequeat. : fabulofum fun-

[ridsis f

(j 103.

1L. Confecratio

damentum , cüm oppofitum conftet Eccle(ia enim

Mihui 3X3tY.

»utriusquc» fpeciei panis & vi-

in nullo cafa permittit Sacrificium mutilum ;

ei Á

hi , ell de neceffitate pracepti divini. Commmu. .

& ut hoccaveat , difpenfat in ftrictiffimo prace-

L dj

"iffma. Conllatex ipfo fa&o Chrifti utramque

pto jejunii naturalis : ut fi Sacerdos poftconfecra-

in0; qi

uB

fpeciem confecrantis , & adjuncto pracepto :

Hoc factte in miam commemorattonem , acceden-

tionem unius fpeciei, recordetur íe nom etie je-

m f;&':ä

junum , nihilominüs pergat : & (i moreretur

teinterpretatione & ufu totius Ecclefiz. | Hinc

"Ti

£

poft confecrationem Corporis , pracipit com-

x d ii

Concilium "Tridentin. fe

.. 22. cap. I. dicits.

Chriflum Corpus & .Sa

nguinem fuum fuüb fpe-

pleri ab alio Sacerdote etiam non jejuno : ne

» Qy/l///i/) j

nimirum mafheat Sacri£ciu

m mutilum; eó ipsó

cicbus panis & vini Deo Patri obtuliffe ac fub ea-

fignifitans ,.

i

igrtb -

Íe non poffe difpenfarein hoc. INec

yriti o

tundem rerum Symbolis Apoltolis , eorümque

in Sacerdotio Succeiforibus , ut offerrent ,

fané credibile eftufpiam in ulla Provincia Iféperii .^

r t

prece-

tàntam penuriam ejus materiz tritici vel vini, ut

piffe per hac verba :

Hoc fácite in meam «omme-

m

, 380rat20ne58

L

v

huic Sacramento non füfficiat : & i repetiretur

ergo pracepto divino neceffaria

nf

eít' confecrati

O utriusque Ípeciei.

Ratio ef

alicubi, potiüs privaretur illa Provincia hoc Sa-

cramento non ftmpliciter neceffario , quàm fub-

ng c,, ii

quia hoc Sacramentum non. conficitur , nifi in

g

ftantialis & univetfalis actus tanti Sacrificii im-

Sacrificio ex inflirutione divina: quin imoó.Sacri-

mutaretur : ut habet Communis DD. Sententia;

o u

- fidum eít ipíà confedtio hujus Sacramenti , ut

tTt s

Quamvis non videatur improbabile , quód eo ca-

exfüperioribus patet: fed Sacrificium ex infti-

7 d

fü ex rationabili ihtcrpretatione ceffaret obligatio

ia* )

tuione && precepto Chrifti ad. fui effentialem

pracepti divini de integritate Sacrificii..'Uti no-

i N

Rategritatem. requirit utramque fpeciem : ergo

tat iiofter Herincks de Euchbar

eodem pracepto divino

k

neceffaria . eít confecra-

iflia difp. 27. qwjï,

am

"tio utriusque fpeciei, .

/Mia.

7. in fin. Dixi autem per fe : n

patet G accedit: quód

Mämt

Sacrificium ex fua inftitu

IV. Per accidens omnino dantur cafus , in153

tione eft reprafentati-

quibus Sacerdos uná Ípecie jam confecratá lici-

d IW*

vum Sacrificii cruenti Cr

ucis ac Mortis Chrifti :

diit l"ff'l

t€ non confecrat alteram. ^ Utpote 1. fi. poft

atqui hec reprzfentatio p

crfe&(:: & cömpletä non

«t

abetur, nifi in confe

confecrationem Hoftie fubitó immineat peri-

cratione utriusque fpeciei ,

culum mortis ab incendio , ruina Ecclefiz fatif-

hi 101

quá feparátim confec

ratur Corpus , & feparatim -

M

centis , boftium incurfu ,' feclufo tamen fcanda-

Sanguis. Necobflat, quod juxta aliquos SS. Pa-

lo &*contemptu fidei( fecüs enim eft, f1 Sacer-

É 5;:[2[113

tre;, Chriftus in Caítello Emmaus confecrárit fub

p

dos ab hoftibus Cogeretur mutilare Sacrificium

fpecie panis , & folius, cüm nullà vini fiat men-

o

tio ( res incerta & controv

in contemptumfidei: tunc enim id. effet. intrin-

erfa ) potuit nánque

fecé malum ) Ex Communi Tamburinus /i5, 2,c.

Y (ta

jl

^

hoc Chriftus facere difp

enfatorié per poteflatem

Excellentiz.

7.$-1.5. 48. infine...2. Si Sacerdos. poft con-

p

Legislator enim . non tenetur fuis

, Ximä

fi*

egibus.

fecrationem Hoftiz deprehendat non effe vi-

num , vel effe aquam , &aliud vinum reperiri

;J9 332 lll Per fe ergo nunquam licitum eft cdnf'eQ

nequeat. 3. SiSacerdos aquam vel alium liquo-

76[0115&

crare unam tantóm fpeciem , panis v.

g etiam

rem jam confecráffet pro vino ; neque dcfc&um

Pans II.- D& SACKAM,

L]

iqtle

as

f

| .) ,x —I 66 : d beol, Sacrament, Pars 11 Sdp.' lil, SeöZ. 1. De tmateria Sacram; E;tcb J

intelligeret, nifi diu poft: aut poftquam adver-

generis panes horde-aceüs, avenaceus fint coffin-

WMI

tiffet, non poffet habere aliud vinum , aut quam-

nes & uluales in aliquibus Provinciis, id eff per

thm

vishaberet, non tamen poflet illo uti fine gravi

accidens propter dete&um terre vel penuriam

Pt

&h

fcandalo vel itreverentià tanti Sacramenti & Sa-

tritici , quód f veró eó. afportetut triticum ; fla-

tim panis ex eo confeQtus recipitur ut vfualis &

yt

crifiai, v.gr. fi jam ab Altari receffiffet, & primó

advertiffet in Sacriftia, vel alio loco, ubi nulla

communis , alifsque panibus przfertur, quod

[ d

pmbal

Arayparataeít. — Prout mihi non ita pridem con-

fignum eft, hunc ex natura fua etle ufualem &

tigit.

4. Si Sacerdos , confecratà Hoftiá moria-

communem apud omnes natio

gmeu*

;ïcs 4 aligs vc'rïö/-per

inipl

tur , animo deficiat , loquelam perdat , in atnen-

accidens tantüm.

tiam incidat, nec adfit alius, qui poffit Sacrifi-

IL £: wfuales.

[

f

vuftl

cium perficere.

Quó tamen caíu, fi alius Sa-

Atetía hujus Sacramenti eft folüs pänïsl;?

cerdos fuppleret, & Sacerdos infirmatus com-

E

M

triticeus ufualz., nimirum accipiendo no-

municare poflet, deberet ei dari pars Hoftie di-

men ttitici , non flriclé pro illa certa & infima

h3

quet

vifz , ut: de fuo Sacrificio inchoato participaret ,

frumenti fpecie , quàm Germani vocamus 2Bqtj

plia

ut notat Tamburinus epsfc. de Saerificio lib 1.

n

fjett/ fed latius pro omni frumento , quod cum

eapit, 8.

Ratio omnium una eft : quia pracee.

illo tritico ftricté fümpto . tar naturá , quàrn-com-

qd

ptum pofitivum complendi Sacrificium integrum,

muni hominum ufü , maximam fimulitudinem

ys

T

non obli

habet, ut omnes fatentur, & mox m

?

gat in tanta gccefüfat; ^ ncc;um: ad im»

a;ir,is dec*lg-

bi

pf)mþilc,

fabo. Quare hzc eíto

x

:

$. 1.

RzcurA GENERAEZIA

-f£x illo fqïo*yfmgx;-[

i

4

D

- Qualis panis requiritur , c eff materia ne-

mento conficitur certa hujus Sacramenti mate«

]

aejþiria ac fufficiens bujus Sacramenti :

rla , quod in quavis Regione à peritis certo judi-

catur effe triticum. — Omnis autem alius panis

:

"Atería nece[faria eb fufficiens bujus Sa

.-;4M

eít aut abíoluté infufficiens, aut certé materia:

w

eramenti efb omnis Q* folus pants triticems

dubia: quód ipfum fufficit, ut quivis tencatur

& u[nalis: ideóque ex farina sriticea d aqua

ab ea füb gravi peccato abítinere: adeo, utne -

paturali mixtus ,& igne toflus , atque [(nbflantia-

quidem in extrera neceffitate liceat confecrare.

Jiter incorraptus: Et in Ecclefia Latiua azyuins

materiam dubiam ; illam nimirum etiam, de qua .

dle pracepto.

Communis & certa DD. Senten-

inter Authores utrinque probabiliter difceptatut,

f

tia , quam explico particulatim,

utrum fit rhateriá valida , nec ne? Ita cum aliis

(

Suarez difg. 44 de Emchariffia (0. . — Alanus,

n

.4, Omnis & folus panis triticeus,

Chappeaville, cum Gobát z4Ipbab. Saerif. cafu -

[j

ST materia fufficiens hujus Sacramentt,

2.54m.33. Raátio eft: quia cüm hoc Sacramen

pí

u;rE

tum omnium digniffimum & fancliffimum fit,

[

Eft Communiffima Theologorum. . Et con«

flat manifefíte ex Concilio Florentino i» De-

nec tamen fimpliciter neceffarium ad falutem,

ls

ideo fummá reverentiá tractandum eft, ut proinde

vd

ereto Unionis , ubi dicitur : Tertium eff Eucha-

viflia Saeramentum , cujus materia efl panis tri-

moraliter nulla fufficiens caufa videatur poffe oc-

Y

d«

:iceus G! vinum ex. vite.

Unde Catechifmus

currere, qua dubiam finat materiam adhibere :

quanquam id in Baptifmo, Sacramento fummé

(

Romanus c. de Euchariftia $. 12. — INslus panss,

ui[i triticeus aptà ad. boc Saevamentibo matevia

neceflarió , quandóque licitum cHe pomc..' 'quue

jj

hinc refolves ini particulari

3

Tct

putandus efl: boc enim e/fpo[lalica traditio wos

Mocnit , & Eccle(ie autboritas firmavit : Hacibis

L Species illa. frume

n

i Suevici , vüïgä SSW!*

,.

lr

quam proinde traditionem Concilium Florenti-

fen ; vel $ebri z & in aliquibus locis Sündd

L

*

num fnodó citatum clariüs declaráffe putandum

vocacum , & lat

MC

jommuniter Spelta , ab alils

Wi

l

In

éft.

Unde vetera Concilia , Pontifices & Patres ,

Far , (ab Adriano Junio Siligo , veltriticum filigi-

à

quando dixerunt, materíiam bujus Sacramenti

neum vocatur) G panis €x ea farina confedus,

hi

eíle panem ex frumento confectum ;: nomena

circa conttoverfiam eft apta materia Fucharifliz

/

WE

cüm fit ver& triticum, ac triticum ftricé fum-

PTR

frumenti fine dubio non accipiunt genericé pro

qualibet frumenti fpecie ( nunquid etiam avená ,.

tum proxim accedat , ímó ufu & bonitate ex-

lutis

cedete dicatur.

Quocircà ex eo tritico in iis

&U (

hordeo &c. ) fed fpecificé & quaíi antonoma-

ftice pro perfecliffima fpecie, quod eft triticum,

partibus pa

ffim conficiuntur. Hoftiz pro Eucha-

D

riftia: ut o

pro quo non raro fupponit in Scripturis nomen

bferyant DD- pafüm , & gomipatim

fmten

frumenti. v.gr. Zacharie 9. — Quid enim bonum

omnes citandi,

*

Il

1I. Materi

ij :p ,a' qüld plilclarum e]ua, ni/ifrumg;gth"j

a dubia 'hujüs Sacrämciltiy & eövf;f ;

tili fü

fpsó excludenda , eft omnis panis contectus eX

elettorum? &'c. ÜbiD. Hieronym. ait: frumentá

y.

hh

eletlorum . nos intelligizgnus Dominnm Saluato-

aliqua frumenti fpecie, de quo dubitatur, anfit

N 0

De hoc

verum triticum: ut funt figillo feu fecale , ger-

vtm , qui loqnitur in Evangelio cc.

R&Ilo t

ttitico efficiturille panis, qui de Calo defcendit.

-mianicé Sfocfen /. item. far , vel fpelta & fimiles

Titg

Ratio eít : quia folus panis triticeus communiter

fpecies frumenti , etfi fatis ufuales, attamen infe-

l

vufualis dicitur fimpliciter panis, alii veró panes

riores tritico, vulgó Stobren. De his enim ma-

M

i

non dicuntur panes fimpliciter, fed cum addito

gna eft inter DD. controveríia : multi enim affir-

Á

ficrgc

þgrdea;cus. avenaceus &c, — Deinde lic£t a]tezius

guant illas effe e(fentialiter triticum, & d

PIN

jum

2

s

m

has

A

"Wi Shcm;?. P&r: Ti. Eap 1H. Sel T. De matera Sacram,Encb, — 367

atl

d

Dï'l!liiigl id 5')!

*

: g;lüm'aceidemanæ'r ob flerilitatem foli : ideóque

IV. Si paüis confectus fit ex gránis diverfi ge-14

!

panem ex iis confectum efíe materiam aptam Eu-

neris frumentorum ;. diftinguendum eft : fiqui-

LL I

:

ehariftie : alii plures negant , dicentes, omnino

dem major patsgranorum cum notabili exceffu ,

tletut Ui

"vautufuüisf

effe fpecies diverfas effentialiter, & longé infe-

fitmateria apta , adhuc cenfebitur materia valida:

tiores tritico , ideóque panem ex ii$ confectum

prout patet ex ipfo ufü loquendi , quó panis fim«

Fttr g

I

non effe materiam àptam: & certé prior fententia

pliciter vocatur triticeus , etiamft habeat aliquid

probabiliffima eft. ^ Quia in Germania panis fili-

admixtum alieni frumenti, — Quódfi veró major

I DT

gineus etiam inter honefl conditionis homines;

pars granorum cum . notabili exceffu fit. inepta

6

inipfisUrbibus, etiam ubi minimé eft defe&tus

confecrationi, & ipfe panis non erit materia tuf-

tei frumentariz , ubique feré cft in ufu , & certé

ficiens. Idémque dicendum, fi partes fint &qua-

ti d.

exfiligine bene commolità & percolatà, confici«

les granorum àptoruni ,& ineptorum ; ut ex com«

;umauigkfu

turpàánis optimus , qui ipfis etiam Priricipibus

muni notat Tzgxernt citat.

Quare fine dubio

h ts

quóque in ufu eft.— Unde illum panem non fim«

peccat mortáliter , qui confecrat "Hofliam con«

Q Yocumg

-*:

l

pliciter, fed fecundüm quid tántüm panem dice-

fectam ex fárina , cujus feré dimidia, vel faltem

fetfo, t

re Germanis eft plus quàm' parádoxum. — Ideó-

valde notabilis pars fit hordeacea , avenacea &c.

A s

que licite adhiberi, quandonon poteft adhiberi

Nam talis panis non. eft debita , vel faltem du«

m (mid

alius panis , concedunt. Layman. £. £, tr. 4 e. 2.

bia materia hujus Sacramenti: ut notavit etiam

"Tannerus res. 4. difp. g. dub. j.uum. YO02. ac Go«

S. 'Thomas 3. p. 4. 74 ért« 3« «d.3. Secus ,

QX mg&ä

batcit.sum. 29. qui duo tamen meritó requirunt

fi valde parum hordei. vel alterius frumenti ad-

Ex ibl

cafüm urgentis neceffitatis ; cüm enifn res non

mifceatur. N;i]ue puto, quemquam Theolo-

SaCtmatit

omnino certa fit , fed dubia & controverfa maneat;

gum effe tam rigidum , ut noxz Jethalis damnet

ideoinp

periticny

raxi adhiberi non debet !*fältc.m Fitþa Ur^

Sacerdotemi, qui uteretur Hoftiá, fciens paucula

TOPTI

gentem neceffitatem,

grana hordei effe in ea commolita. . :Nam ut

ml

agt d

l d

O 1I[. Materia certo inepia&infuæcïcns ad hot

ait D. "Thomas cít. a..3. corp.. Ad ufum Sacrae

M

t quiïiamï.f

Sacramentum eít omnis panis confectus ex aliqua

mentorum àffumitür talis materia , qua com-

: d

frumenti fpecie; quàm apud omnces conflat non

muniter apud homines in talem ufüm venit t

[ictüt a

effe triticum etiam laté fümptum, utpote panis

communiffime autem homines veícuntur pane

T

ex hordeo, avená , milio , orizá ,tritico Tutéico ,

pifto ex farina non prorfus fyncerá.

(&id fen-«

r d

feu Indicio vel Afiatico, eX ozimo feu fagopyro

tienduim de Hoftiis rubris (igillatoriis , mox infe«

riüs dicam.;

? [a cin

€ vulgo J)appenfoDen ) & à fortiori , omnis

i.

panis confeclus ex. fruCtibus arborum , utpote

1H, Ex farina grititea , d aqua paturali

!

il Wfü

amygdalis , caítaneis , nücibus , glandibus , fabis;

mixtus (c.

*

Tales eni om«

i

pifis, &c. fecundüm omnes.

Anistriticeus , apta máteria confecratio- t44

l A. J

nes , non fünt panes fimplicitet , nec fer fe ufua-

p

nis debet effe confectus exfarina triticea ,

E

ais

les , fed tantàm per. accidens, ratione fterilitàtis

& aquanaturali tantàm: alioquin enim non erit

vel penuriz locorum. — Quare quamvis Gábriel

panisufualis. Undenon valet , fi farina fit fübacta

j ul

n ?Q u

nofter, & alii quidam cenfuerint, farinám ex hor-

aquá artificiali v. g. rofaceà, vel alio liquore , ut

a E

deo vel avena molitam & piftam validé confe-

lacte, butyro, melle, faccaro , vino, &c.

'Junc

soro i

erari ; quia tamen hz. fententia jam. pa(fimre-

enimi non erit panis ufüalis , fed potiüs habebit

"

d

: Poml, Aï

ijcitur ab omnibus, ut faltem fine periculofa te-

rationem libe, veltorte. Si tamen modicum

meritáte, ( ut loquitur Dicaffillus apud Gobat eer.

quid de ejusmodi alio liquo:e admifceatur aqua

inum, 34. afTeri nequeat , nédum praclicari : ide

natarali, panis indeconfectus adhuc effet confe-

j nl

ds OU

ficontingeret tempore magni famis ( prout re-

crabilis validé , attamen non licité : cüm id repu-

verà non femel factum ) in aliquo pago non répe-

'lm; 3b i

gnet »Clhri&i inltitutioni , ufüi Ecclefie, & Hujuä

iicumd

titi aliam farinam , nifi ex hordeo vel avena &c.

materi puritati. Sirniliter Hoitidé rübrae ,qui-

fine dubio deberet potiüsParochus die Dominico

" conte»fi

bus figillanturlitterz , non fünt màteria valida y

Eu(häliiiï

vel Felto Sacrum omittere , quàm Hoftiam ex

vel faltem valde duübia , quia per admixtioncm»

ub

tali farina confectam adhibere. — Átquid fi com-

cinnaberis notabiliter alterantur , & ceffant etfe

plutes eó loci periculofo morbo decumbant ex. tali

bonit&(if:'

panisufualis : uti notant Diana p. 7. ?rat?. 12:

vl

efu contracto, anetiàam patietur. Párcchus om-

Kefil. 8. Lugo de Euchar. difp. 4. fel. 1. Gobat:

: pfü Eu.ul

nes mori fine viatico potiüs , quàm fequendo

num. 43. Limitant tamenaliqui nifi valdeparum

fententiam Gabrielis Hoítiám ex tali farina ad--

T.

cinnaberis fit admixtum , tunc probabiliter effe

hibeat ? [ta omnino volunt e/flazss , Chappea-

iateriam validàm, etíi illicitam.

v

&

ville fuprà relati , obrationem initio dátam s4s.

Il Er igwe woflws. Panis potro confeQtusy43

137. fed probabiliter permittunt adhibere Hesri-

ex farina triticea , & aquá naturali, debet effe

(

mc&us [

[ atüf 1

E

qutz G Tagerus apüdGobat ». 34. confentientem.

coCtus calore ignis, five deinde furnó, vel cly-

bano , five füb cineribus , five intrà ferri cale-

gü]e !

Ratio effe poteft , quód non videatur agere con-

& I

tra reverentiam tanti Sacramenti , qui fequens ju-

fa&ti laminàs , five in vafe eneo vel fi&ili. cále-

n

dicium doctorum virorum , in tanta neceffitate

facto , qua certé zequivalent vel furno vel clyz

intendit, & tentat procurare falutem proximi.

bano: five alio modoaífus vel toftus.

Unde

sgullll p

j2

Avertat Deus à nobis neceffitatem

pta&icyandi

-n'on eft m

ateria valida pafta, feu maffa cruda,

hanc fententiam;

quia

dJHCIv

£

Ya

j

^

u

—

,

f

368 f fbea'l. Sdlg,.;;m.. Pars V. Cap. 1II. Se&f, TI. Demateria Sdcmm.,E;;gbgi 'l ; 1 ;

n

- tum mixtum faring aptée ügniäca,t unionem Dj«

quia hondum eft panis ufuali

$, five deinde fpe-

pusi

lt D. 2bomas » five

" vinitatis cum Humanitate; « Unde Gráci e äigï«

cie differat à pane cocto , uc vu

inn

accidentaliter tantüm differat

, àt volt Scotus &

16 utüntur, neque ideo funt Schifmatici, quia cele-

n d

,&

brant infermentato. , fed quia Eclefiam latinam

alii. Similiter eadem matfa ex farina triticea

gindot

aqua naturali , non tamen folo igi

;e cocta per mo-

in.azymo celebrantem dammant, definitntque —

g; i

oleo elixa . vel

panem azymum non efle materiam aptam con

4

(

dum affationis , fed aqua ; butyto ,

j

TR

frixajnon eft materia valida, quia fimiliter non

. fecrationis : unde Latinos Azymitas vocaut, nec

in Altaribus fuis celebrare finunt; : fi celebrent,

f

eft panis ufualis , fed cibus omnino diverfus pultis,

ahacc

lacentze éc.

quafi prophanara habent. . INecminüs, imómul. .

d :

14.

-- lk Et fubflantialiter incorruptus.

Sine dubio

tó magisaptüs &t conveniens eíl panis azymus:

n

"EFum quia panisazymus eít. purior , adeóque ap»

enim non eft materia: valida confecrationis panis

iB

jun. fubflantialiter corruptus , cujus. cortuptio

tior ad fignificandum Chriftum fime virili femine -

conceptum , fontem omnis puritatis, G ad flgnf.

inEc

fubftantiális debet attendi ex mutatione acciden-

tium connaturalium panis , coloris , odoris, fapo-

; ficandam puritatem ,confcientiz ,. quam hoc $a-

Ngil

g

ris , an fit facilé refolubilis quafi in cinerem vel

cramentum requirit & auget in fufcipiente: fer«

In dubio autem ,. an fit corruptus

mentum autem Íxpe fignifiat corruptionem &

&t

pulverem.

g

fubftantialiter nec ne , non debet.fieti cpn-ic'crav-

malitiam 1. Corinth. $. Epulemhr »on dn fers —

tio ob reverettiam Sacráamenti.

; Panis tamen

weénto veteri ( c. [ed in. az.ymis fjncevitatis &

n

mucidus & ad corruptionem tendens , manet

veritatis: unde ufus Ecclefiz latinz long? ratioe

[

nabilior quàm Grecz : Tum maxime & ptinci:

V

inàteria. validà , et(i cb éandem . irreverentiam

Y

$ravem Sacramenii , graviter illicita.

Multó

paliter., quia ipfe Chriftus in azymo confecrae

vit; uttenettota Ecclefia Latina contra Graecos,

Q

magis manet materia valida panis bis co&tus, cüm

j

Nam Chriftus Pafcha & ultimam Coenam cele-

nonobfílante i,tcr;tä coctione , iimghcitcr maneat

lo

panis ufualis;

bravit 14. Lunz 1. Mehfis, qui erat primu's dies-

Anvalida , aut -certä fumme

Azymorüm , incipiente ufu azymorum ad vefpee

[

,zï;,y IV. Denique aut:

li

dubia materia eft panis ex amydo , vel amylo ,

ram , quando non ampliüs licebat uti fermentato;

quod eít medulla , aut quafi lac tritici ; fine mola ,

juxta prefcriptum legis Exod. 12. Azymos pas

per macerationem granorum tritici tmadefacto-

nes 7. diebus comedes , in primá die non erit

rum exprefíum : aut enim amydum eft alterius

fermentum in domibus veftris: ergo Chriftus i

ultima Cecna jam ufus eft azymo, confequenterin ——

fpecieià tritico per illam macerationem corrupto ,

utex qualitatibus ejus oftendi videtur , aut certé

azymo confectàvit; quia fine dubio Chriftus fer-

xseN

panis inde confectus non elt ufualis , fed potius

vavit legemufque ad finem. Qxäkxpsäratwn;

;CPI

fedicatus &c. Hactenus omiia ex comrnuni

refellitar refponfio Greecorum , Chriflum antis -

gilii

A

DD. fententia : etíi ubique alii alia fentiant,

cipáffe Pafcha in diem decimum tertium. — Sed de

hoc vide doctores,

,

JV, Ef Vin"Ecc(efin Latipa , kz:ywui de

p

.IlI. Infuper. tam Cracus ,

quàm ï;ätïhuä Sa-mä ' nl

?

pracepto.

cerdos: , tenetur füb mortali fetvare confuetudi-

[

Acramentum Epehari[üæ þotePc validà

nem & ritum füe Ecclefim, quando in eà edle«

146 L— S

À

confici tam in pane azymo ; quam in pa-

i

brat , ut exprefse fignificat Concilium Florents

ho

?

:

*

z

j

nefermentato: adeóque panis veré triticeus, five

^proximéallegatum : qui

an

1

init

U

m quilibet ob*

tj

azymus fit five fermentatus , eft. valida materia

clefi , & ia

n

ligetur ad legitima pracepta füe Ec

hujus Sacramenti.

Certum de fide ex Concilio

re tam gravi, utique füb mortali. — Peccat etgo

Qu

Definimus in

'l'lm4

Florentino in Decteto Unionis.

mortaliter Sacerdos latinus in fua Ecclefia confe:

Az.J00 . frve ferieentato pane triticeo Corpus Chri-

erans infermentato ( ficut & Graecus confecrans

fl veraciter cosfict: Sacerdotésque im altero ip.

; inazymo. ) Quin imo tàm grávitet hoc pr&cep-

um Domini Corprá conficere debere , unumqmemes

tum obligat , ut non fufficiat neceffitàs viatici prà

N

que [cilicet juxta. [ua Ecclefia [rve. occidentalis . ,

inoribundo , ut liéeat celebrare-in fermentàtoj.

[5

fiue orientalis confactudinem, Ratio eft ; quia

juxtà communem fenfum Doctorum.

óotus

llo

uterque pànis triticeus five azymus , five fermen-

Saarez , Lede[ma , alit-patim , & tamen core

ul

tatus eft veré , proprié & fimpliciter panis , fariná

flanter , ut P. Thom. Tamburinus opufe, detome

&riticeà &t aquá naturali confetus , etfi acciden-

imsnione c. 2. S. 9. malit permittere & permittt

ilij

taliter differant, De fermentato noneft dubium ,

1t]

aliqiem animá & corpore perire ; quàm fequt.

cum fit nunc maximé ufualis. & proprie panis;

44

oppofitam fenteniam 1d concedentem Majoris .

l$

Etiam azymus in Scriptura abfoluté dicitur panis :

apud Tannerum czt. ». 134.. Qui tàmén nomn aus.

nàm Luce 24. in Caltello Emmaus Chriftus dici-

&l ]

dét damnare hané fententiam , feclufo fcándala

tur fpecialiter accepiffe panemi., qui fine dubio

vel perturbatione;

Confentit Gobat lph. $4*

Titun

fuit azymus: càm illo die, ( qui fuit unus ex die-

tn

rif. »um. 42. Confentio & ego , licécvix videari

bus azymorum ) nullus panis fermientatue dgbe'a

D

bat effe in domibus Judeorum.;

fime fcardalo vel perturbatione practicari poffes

üt ex pane communi ufüali fcindatur. fruftillum

N

347 . 3L, Portb uterque panis eft materia fatis con-

Is,&

in formám hoftiz , & confecretur. $. Dciiqué.

veniens huic Sacramento. . Fermentatus quidem,

- eX communi fenfu DD. apud eundem Tannee

j

fs

, Siaeltcommunior & uügatior: & quia fermen-

IU wAw. leg. Pf.m-i azyme eonfecránd

o ijos

ücbet

s

N

EX

——

"j . QZeol Sä&ram'. «Par;ill,'Cz.ip.ïIH. Seäï II. Demäic;ri& Sacrzi/:;fg.fztcþ.

169

d CQE n

debetmifceri fal, — Quid fiergo per errotem ad- — anteà tenu*itervp'r'eflïs*,modicä alfusá aquà exprefs

Um(v

[

ln

Rixtus fit ? reclé cenfet Gobat zbádem s. 42. non

- fus,multum fübflantis vini retineret ; effe mates

dolüm in neceffitate celebrándi , fed etiam ex li

ria valida, non tamen licita; ob pericolum & irre«

iB

Al

bera devotione. adhiberi pofle-pro Sacrificio ;

Vefentiam: 4. Acetum , quod eft vinum fübftan-

at Q

'i'uu

-quando decft alia Hoftia.; quia necratio ,nec lex,

i

H

"N

tialiter corruptum , & diverfe omnino fpeciei ef*

- nec authoritas vel confuetudo id vetat.

fectum , ut conflat ex. ejus efectibus.

De vino

yni

À

/

int

| 1

49 V. Sacerdos latinus tranfien$ pet Griciani

- acido & dubio mox inferiüs.

ficut& Gracus. trànflens-per terras Latinorum ,

lIl Exclüduntur etiam ea, qua licet

"v'inux'n'in :

IN

"^

ádhuc quivis potefl feryare ritumfuz ptopriz Ec-

fubflantialiter contineant , attamen jam non ratio-

f& Rn

elefie : fic enim habet confüetudo recepta etiam

mem & ufum potüs , fed cibi obtinent utpote im-

FiOt db

Rome: attamen nontenetur: fed poteft Graicus

primis fapà ,feu defrntum , ad tertiam vel dimi-

fine i

in Ecle(ia latina confecrare in azymo , & Latinus

diam partem decoctum , & condenfatum: quia

iatis lg.

in Ecdlefiagraca in fermentato : ex illa generali

non eft ampliüs vinum potabile vel potus, fed me-

k Qutg

-

Regula, quod Peregrinus poffit fe accommoda-

ruscibus, [démque( contra 24mcum ( Dias

) ib!tipim::

té legibus& confuetudinibus propriis loci; ubí

am ) cenfendüm videtur de füccu expreffo exuvis

TT

degit. Quin imó fi Sacerdos latinus fixiffer do-

paffis , qui adeó decoctus & (iccus eft ; utnon cen«

Wir if j

mnicilium in Grzcia ; jam tenetür fequi ritum Ec-

featur amplius vinum potabile, fed cibus potius

ii f)mrimm

&lefiz graca , ficut infimili cafu Sacerdos graicus

. dide fapa& funilis,

Deinde üve ipfé vinum

Atl

titum Ecclefia latin ; nam per domicilium fit In«

Continentes non funt materià validà confecratios

n d

&ola , adeóque obligatur ritibus & legibus loci ;

nis , ut habetut cap. Didicimus De. conftcrat. d.

|aroo d

bihabitan — Excipe, nifi Làtini in terris Graeco-

2. Tum quia nonfunt potus , fed vétus cibus,adeo

à o

tum haberent proprium aliquod templum latini

'üteàrum manducatione jejunivin Eecleafticum

am Qieg

ritüs ( àüt contra Craci apud Latinos) tunc in il-

. folvi poffit: tom quia füccus nvis inclufüs , non

lo templo celebrans teneretur fervare ritum fua

' Gicitür proprié vinüm , néc cenfetur vinuim,doneé

ia

ifnoripd

Ecclefiz ,'quandoquidem perinde effet , a& fi in

exprimatur. * Et efto, fit fobfantialiter vinum ,

itütilana

füa propria Ecclefia ageret;

ante

üam exprimatur , àdhuc tamen noi eít con-

i

J2 Aj

gi HL

Tecrabilis , quià eo flátü noà eft ad fenfüm des

iniá die t

D uale vinum él materia Satramepti

imonftrabilis, dicendo Jàe eff viyuw; : Eft enim

—Euchariflia

füccus ille in uVis tanquam pats , .ficut fanguis in

190 u

cotléque

R dtevia nece[favia & fuffcitns Eucbariflia

omine : adeóque ficut demonfttando hontünem;

jo Chril

tjo0À

^

^ dion reclé dicitur : bic ef] fauguis': fic d"e'm-bn-"

- ff foluan vinum vitts s ádmixtá ex pra-

ftratis uvis, non reclé dicitu

j d

6&ptà modica aquá naturali &v Omnes, ex Cons

h

à

Eádemque ràtione

S

*

þ : boc éf vi;»ugn-.

Culun:

cilio Florentino in Decreto Unionis;, .

qn s .

IV. Jpfum vinum i

mbibiturn in pane noà efti/4

?

l. sobim Vinum vitis,

Piáterià confecrationis : tum .quia €o flatü non

potum , fed éibum potiüs conftitüit: tum maxi-

ss ïus",t l. S

Maréi 14. poft confecrationem cálicis di«

: o

iné;quia ibi non eft demonftrabile ad fenfum :

éentis: JVon bibam amodo-de boc genimine Vilit

non enim abfolaté dici poteft: bor eff vinpsa : fed

äg müü

N

Et ratio eft: quia folum vinum vitis dicitur &

potiüs ? hie eff pauis : ac proptereà pánis fié vinó

l

j

eftproprie & (impliciter vinum ; tam in facris;

Y quil

,

rrüï(' ]

imbütus máneret matetia apta. vàlide €onfecra-

prophanisque litteris : quàm comimuniffimà lo-

: tionis SS. Corporis C

:

) ECCIEHZ)&

quendi conlüetudine : & quià hoc vinum calis

l. 4.€. Y. $.3.3.8.

h'ri[ï:ï», uthqtat' Tariburinus

j, Nf

dum eft & humidum ,'aptiffmum eft ad nutrien-

| Qubd fi veró vinum in pane mianeret fatis fens

; Euf

dum fanguinem , & confequéntet éum fignifi-

-fi

bile & eminens ; adeóque demonftrabile; non

us t

candum : &

i

j

apparet, cür non effet ibi primo confccrabile

i

Sanguis uá.

proptereà in Scripcuf;, appellatur

validé nimirüm: De licito; quis fomniet?

(s5 ^ a$2. B. Exdudontur ergo à materia valida éoaíe.

1. Eb omhé vinuni vitis.

i

crátionis omnes alii liquores , quí fübftantialiter

(rttf ,

nonfüntvinumex viterutpoté i. Cicera ; cere»

IIlv

at

&

Uöacdnque fcilicet Vinüm de vité , Afïv&ïff

&ü

vifia, & ommis liquor vel füccus expreffüs ex

Q

album , five rubrüm , (ive ex ütroque fnix-

nf

Ü

aliis fructibus vel herbis , ut pomis, pyris, móris ,

.

*

tum ; cujuséunqué Regionis vel genimiis

[e

&

malogranátis, five eà dicantur vinum , vel nori,

- fivenaturáfud generofüm ( quod quidemi fern-

4. Agreffa , feu füccus ex immáturis uvis exprefa

.,qumW

"per éonvenientius ) five debile ; five ejusmodi

[i

af] 10

fus , utomnes conféntiunt , & habetur in. defe:

vina differant fpecie inter fe , ut cenfet Ariftotes

k

i []0!1

il

€übus Miffe : quia noneft vinüm, fed in . via ad

:les , fivé accidentaliter tantüm ) adde etiam

JUA

M

lnil

vinum , cujus naturàm nondum indüit , habétque

tiraculosé productum, ut illud à Chrifto ex

E

hl /m,

fe ficut mafla écuda refpetu panis; nequé eft per

,"aquafa&Un'ï, ut nuptiis Cans Gallileze

*

adhué

j

y

inodum vini potabile, 3; Lora; quod eítvinum

enim eft. vinum vitis quoad fubflantiani, etfi

jün

fecundarium, & liqüor ex uvis jam antea expref:

non quoad. modum generandi) dummodó fit

; jf ufll'u*ä

fis , & atfusd aquá denuó éxpreffus , quia aec fub-

i

dl

veré vinum ex natura fua , & per fe potabile,

flántialiter, nec ufualiter vinum eft ; fed major

átque in fpecie füa perfeCtum , et materia valida

jf

pàrs àqua;

Cétum

j

il

confecrationls SS. Sanguinis Chrifti;

brjj]dg

,

- Quàdfi tamen l"äquor ille ex üvis

X 3

àpu

il

A

E

Niiai-

*

!70/ d beol, Sacram., Pars 1. Cap. Ill Sc£, 1l. De i:mterz*aSacfam; Encb, "

,,adhiberäm' fine fcrupulo nixus authoritatés

apud *onrmcs. Ratioeft: quia quodlibet , ut füp-

"

1

habet veram & eífentialem rationem

»Suarii , /c difp. 8 . fétl. 2. accenfentis levioti«

ponitur ,

vl 11

vini: & nihileft ,

unde colligi poffit , uaam po-

»bus. defectibus, f1 vinum fit aliquantulàm aci«

,dum: nixus & praxi fatis communi . Parochis

[

tius , quàm aliam fpeciem inítitutam effe : quin

,.ruüralibus : at valde notabiliter acido non uterer.

g

imo ex praxi Ecclefie oppofitum conítat. Sem-

ii

perergo erit valida materia confecrationis , etfi

Hiac ille prudenter. — Quód fi veró vinum ita fit

alteratum , ut diicerni nequeat , & vere fit due

n

non femper licita fit , ad hoc enim, utetiam ma-

[

terialicitait, debeteífe vinum vitis /implex, &

bium , num adhuc fubítantialiter vinum , vel ace-

.tum fit , nunquam licet in eo confecrare citra gra»

D

purum ,& perfetinm. . Ex hinc validz quidem,

vifimum facrilegium , ne quidem in neceffitate:

t

at per fe illicite materia confecrationis funt fe-

&t

uentes.

v.g.

ut populus audiat Sacrum die Fefto , aut ei

'uvis maturis re-

detur communio paíchalis , aut moribundo viatis

qu

un

""

1. Muftam, id eft liquor ex

ffus, eft materia valida confecra-

cum. Plus enim urget reverentia tanto Sacras

center expre

tionis , juxta cominunem DD. cum. D. 'Thoma

mento debita, & certam materiam poftulins,

Àj

quàm praceptum audiendi Sacrum, cormun:cane

Kit

302 74 4 F*

Et habetur cap. c&m omne eri-

ul

sgaen de confecrat. d. 2.

Quiafcilicet veré & fub.

di in Paíchate , antetiam viaticum fuuiendi,

N

ftantialiter vinum & potabile eít , licet nondum

uódíi tamen poft confecrationem , in fompuo-

ne, vel poítea dubium incidat, an fuetit vinam

n

defecatum. & purgatum , fed valde impurum,

n

fzcibus permixtum : attamen per fe illicita cft

velacetum , effe prafumendum pro vino , quip»

'Ql

materia , ob confuetudinem Ecclefie, cüm, ut

pe quod priüs eft, quàm acetum , docet Tame

burinus ops/e. de Sacrif.l. 2. «.8.8 g.

dictum ,. fi adhuc impurum , & habens admixtas

]. Vinum àromatibus conditum , à

bíynthio;1g8

fzces inconfecrabiles. — Quare peccaret graviter

cariophyllis, juniperis &c. fiquidem ita modice

[

( Fillintius & Bonacina dicunt effe ex fuo genere

&

fit conditam vel permixtum , ut fübflantiam vint

peccatum mortale , Gavástus , eííe certiffime

notábiliter & fenfibiliter retineat, valida manet

y

mortale , apud Gobat ssss. $c. ( f quis absque

materia confecrationis , etfi femper gravitet illici-

[u

neceffitate in mufto confecraret : Íecüs, fi adfis

[

neceffitas aliqua confecrandi , &t defit vetus vi-

ta contra przceptum vel confuetudiriem Eccefiz.

Si veró admixtio aromatum vel alterius liquoris

[

num : uti claré fignificat Pontifex cit. cap. cums

omnt , dicens : fed fi neceffe. fit , bortus in calice

fitimmodica, ad minimum erit Materia dubia,

[

Vim

somprisgatur. Quid f ergo in pago nullum fit vi-

multóque minüs licité citra graviffimum facrile-

gium confecrabilis. — Semperenim timendum elt

i

num , habeat tamen Parochus circa domum

li

fuam , pendulas & vite uvas maturas non pecca-

ne aromata adeó fint valida , ut vinum extrahant,

[

bit , fiunam alterámve comprimat pro fuo Sacro?

fi non ab ipfa fubftantia vini , faltem à communi

denominatione & ufíu vinific , ut non poffit abe

(ti

Refp. SiSacrum faciendum fit ex obligatione ,

u

utpote die Dominico vel Fefto, & maxime pro

foluté dici: boc efl viusm3 nec pro communi ufü

vini ferviat , fed potiüs rationem alterius potüs,

[

viatico moribundi , excufabit ipfe Pontifex modà

evotione , certé non item s

vel mulfi alicujus induat.

Similiter difcurrene

hu

allegatus : fi ex fola d

tii

ob rationem datam.

Quid ergo fentiendum de

dum de vino , aquà , vel alio liquore pcrr/ni'xtö:»

vide fuprà ». 12 3.

um

confuetudine in multis locis , ut primitiz uvá-

Tub

rum in calice exprimaritur pro Sacrificio , aut in

IV. Vinum conge

latum ädhuc- effe validaml.f5 '

tOlIg(

Feíto transfigurationis Domini , vel S. Lauren-

materiam confecrationis , validéque confecrari,

tii in muíto novo vel ex uvis in cantharo exprgfï'o

docet communis DD. fententia. Ratio eft , quia,

frün

.confecretur? . &. Et licét hunc morem reprobent

utomnes Theologi, ac etiam Rubrice Mifflis

Ql

l

Suarez , 'af1uez. , alii non pauci ; attamen ex

fupponunt , füb fpeciebus vini poít confecratio

devotione populi & pia confuetudine excufant

nem primo congelatis permanet Sanguis Chrifli,

Q

& ideo ordinatur in Rubricis, effe liquefaciene

Layman , Tannerascitati , alii cum Gobat ciz. s.

Ity

dum & fümendum ut verum Sacrámentum $

[

fO- Quia us longavi , nonefl levis. autboritas :

inquit ifte Pontifex cap. cim confuetndiwis. — Tit.

ergb eüam vinum congelatum primó potuit

confecrari. Nam id, quod poft confecrationem

mlso)

de confuetudinibus. Eadem erit ratio de alio quo-

vis vino impuro feu feculento , validé quidem,

poteft continere Sanguinem Chrifti , etiam pri«

fima

Tion

[ed nonnifi graviter illicité confecrabili extra ca-

qmo eít materia confecrabilis, per fe loquendo:

C nifi deficeret demonflrabilitás ; ut de vino pane

üim.

fum urgentis neceffitatis.

Quo in genere fane

fzpe graviter peccatur ruri per incuriamParocho-

imbibito. fuprà dictum , & de minima particula

fec

relpeQtu confecrantis non fenfibili dicetur in-

rum vel edituorum.

!

"uU

Il. Vinum acidum vel acefcens , cüm adhue

. fià ) Deinde vinum congelatum adhuc eft ves

fubítantialiter fit vinum , etíi tendens ad inte-

rum vinum fübítantialiter , neque enim per cons

MV

ritum , feu in acetum jam abire deprehendatur

gelationem cortumpitur fubftantialiter , fed ace

Um.,u

quod fapore & odore periti facilé difcernunt )

cidentaliter tantüm mutatur , quandoquidem

y

valida manet materia confecrationis , attamen

uefa&tum retinet. eundem colorem ,

RSSPR

poítea li

per fe minime licita , nifi urgente aliquá neceffi-

od

orem, faporem, et

í

fi virtute nonnihil diminutá.

-("an

u Slm

tate. Placet judicium P. Gobat cir. nsss. $4.

Non obftat: quód nón fit adu & proximé potse

aV inum aliqqantulüm acefcens , definiente alio 4

- bile peraccidens duránte eo itatu. congelationise

ceum

ipq ) ]

a

lj |

qþ;þz; Sasaís: Pahy M & U. d L ov Suvim, Eub,/ 171

g

cilm actualis potapio n'o":i fit de; effentia 'hujus

Epift. ad orhnes Orthodoxos diceni : Now dele? ,

hii

lts

Saerameni: eftenim fimpliciter perfe, & ex na-

ut à Patribus accepixisms , in calice. Domini ani

taürx fua potabile, & defacili per liquefa&ïbnem

i P

Alià

þ'vin'»frrxfälznäz akt AQuA fola efferri , fed uitümque

fedücitur ad (tatum proximié potabilis.

permixtum. Kationem congruentie hujus facra

us

ratio elt de vino adhuc uvis contento , cüm enim

w

ceremoniz, & mixtionis ; triplicem affignant

&ïift iu&:

Aon(it vinum fimpliciter, per fe , & ex natura fua

Concilia & Pattés communiter i. . ob factum

TM

non eft potabile, fed comeltibile, & magná quan-

Chrifti. Quia juxtateftimonium $S. Patrum ip-

titate iumens uvas , jejunium frangeret : at veró

fe Chriftus creditur in vino aquä' mixto coníecráf-

1CF!K

i

"

vinum congelatum deglutiens fimpliciter tan-

fe. 2. Quia fignificat & reprafentat Sanguinem

Xüm:biberet ad. effectum potationis proprium ,

& Aquam, qua de latere Chrifti proflüxerunt.-

t Fci'!o,;:,

OrÍbunt

& nullo modo comedéret , nec in quacunque

juxta Innocentium III. e. i& qiadamm de Celebr,

quantitate jejunium —Ecclefialticum . frangeret.

d n*

Miffernm. 3. Quiacüm vinüm fignificet DEUM

Denique alià quóque ratio eft. de Baptifmo,

vel Chriftum , & aqua populum , Apoc. 17. mix« .

àm pics

Aqua congelata eó ftatu fine dubio non eft ma-

y COTRQG

tio aquz cum vino fignificat unionem Ecclefiz ,

teria valida Baptifmi: quia materia proxima &

feu populi Chriftiani cum Chrifto Capite , quae

m lx

eíl-ntialis Baptifmi confitit in ablutione , qua

unio eíft hujus Sacramenti effectus , ut habetur c.

;b um

peraquam congelatam fieri nequit; — Sacramens

6Z essne de coufeérated. 2;

i

vietit t

tumautem Euchariftiz effentialiter non confi(tit

IL, Vino conféectando àqua admifce

nda eft ,15?

9vim,t

in fumptione vel potatione , fed eft Sacramentum

80n nece[fitáte Sacramesti , fed pracepti tantsim ,'

, dl

permanens inflitütum íub fpeciebus panis &

son diviui, [cd Ecclefiaflici , [ub mortali tameu

)f

vini per modum cibi & potüs , atqui quemad-

obligantis, Explico 1. ANVos nece[fitateSaerameonti z

n, d

3modüm panis valde induratus adhuc fimpliciter

ut exprefsé habent Rubrice Miffalis de defeélibus

jm M n

ilntan

eít cibus , ita vinum congglatua adliuc fimplici-

fpplendis. — Nam Concilia Florent. & Trident.

ter efLpotus , & naturà fuà potábile, ut di&tum.

abfoluté definiunt materiam hujus Sacramenti

, Vr

Valida eít ergo materia confecrationis vinüm

effs vinum de vite : cui aqua aduiifcéri debet : at

[ gm'm A

congelatum , attamen minime licita , imó ob

fi aqua admixta effet de neceffitate Sactamenti ,

dinem ia

contrariam opinionem multorum DD. aliquali«

deberet dici : materiam hujus Sacramenti eífe

terius i

terdubia. — Uride graviter peccaret , qui in vino

vinum aquá mixtuni, quemadmodüm definiunt

Materib

plenö congelato celebraret, tum contra reveren-

materiam Confirmátionis effe Chryfma coníe-

f d-

tiam Sacramenti adhibendo materiam aliqualiter

&umexoleo & balfamo. 2. No»neceffitate pral

ntinxcräi;:?

dübiam, tum, quia faceret contra confuetum

etpti Divini , féd Ectlefiaflici tanium. / Quiade

mumextid

Ecdeíie morem in re. gravi. ^ Nullum autem

nullo ptecepto Divino conftat : & Concil. Tri«-

ml

péccatum erit, fivinum congelatum ante coníe«

dentin. cit. fimpliciter dicit : Pracepruws e[fz 4b

j J —

crationem liquefiat, étfi con(ultius fit, illüd vi-

Eecle(ja Sacerdotibus , ut aquam vino in calice

gpmun i

num congelatum , ante oblationem prafertim ;

offeréndo mi[cerent. 3. Sub. meovrtali tamen oblis

tris Qu

deponere & aliud fümere., (i commode habere

gantis.

Adeó , ut peccet mortaliter Sacerdos ,

1 Mwï'ff?

poffit. . Poít oblationem-veró congelatum , pe-

quifcienteraquam vino non mifceret, ut habeg

j a

rinde videtur , aut illud liquefacere , aut aliud

communis & certa "Theologorum fententia.

fumere fa&tá novà oblatione cacità mentali , quod

Quia violat preceptum Ecclefiz in re grávi, nori

; d W

Rubrice indicant. Poít confecrationem tandem

quidem ratione materiz fecundüm fe , fed ratione

congelatum , ut fumas , utique priüs liquefacies

yc i

finis intenti & gráviffimorum myfteriorum pef£

iiods j

prunis , panno: calefacto, aut alio modo decenti.

illam mixtionem fignificatorum , ut f'uprä dicunt :

Quid fi potius folverem halitu meo? .Hunc rufti-

vicz Ml

eft..4. Tandem admixtio hzc aqua tam necef-

ondectà

P.

efmum, poít Suarez, & alios meritó reprobat &

faria eft;ut Theplogi non admittant ullum cafum,

us Q

diffuadet Gobat cit, »un. $ s. ídque maximé in

quó liceat inchoare Sacrificium cum pravifo defe-

propofito , poft confecrationem dicens.

Sane

ii

&u aqu& : quam fi oblitus es infundere fuo tem«

crini

mallens gl«iamm.ügiro tamen reverenter copi-

pore, debes poftea defe&tüm füpplere, fi eum ad««

minutim Cficut poft Suarex, exprimit "amburi-

rim d

Vertas ( etiam poft confecrationem Hoftiz ) anté

ius opnículo de Sacrificto lib. 2.cap. 8. nmum. 9. )

confecrationem calieis, & non poftea ampliüss

Onigcfalm ,

" eud

Jimere , quam balitu (olurum, — Certt Theologi

Quia ex pracepto Ecclefiz:; Pwo confecranda

Ton permittunt vino confecrato miíceri vel a-

miícenda eftaqua : atqui ante confecrationenmt

f k ]Oïudv

quam , vel rem aliam

j

TU

n

confecratz,

, prater Particulam Hoftiz

ádhuc adeft vinum : poít confecrationem autem

mj

JTU("' :

calicis ; non ampliüs adeft vinum : nifitlque non

y tt*

i. .Jdmixü , de þrfeteþu,' sodicá 44121., ;

confecratum miícendum

3

Eeclefiz latinae

eít confecrato , €x ïu'üx

W D

|

j d- 6

l6ó .coniscratida admifcenda eft aquá

g

"V

gn

]

;

modica. Ira Concil. Florent. i» Decreto-

. IV. Aquá modicà aaturalis , &c.

jiet t

l

Uuionés , Gt Tridentinum feff. 22. .. *r. Pontifices

/

no confecrando mifcendaeft sqsa snatuvas

l doqülu

& SS. Patres laté defcriptos habes diff. . de (on-

VI

lis tantàm , & medicas per imodum [acrà

(

(Ü

feceratione per varios Canones. Et Bellarminus.

Cerémonia ,ad Aliare & in Calice,

Ita omn eh

il jn^

de S«crificio l. 4, c. 0. Nobis fufficit Alexander

Explico.

j

LPapi, poft D, Petrum Sextus, anie annos 1500

Adeo ; ut Iicägi 63

ngïh

LI

/

»

—l qna gmraliq

[

validà

i

4

u

ia

f

172 d beol. Sacrant, Pars l, Cap, V. Seä. II De taateria Sa*cmlm. Eucb.

g

validé confecraret , peccaret tamen mortaliter ,

confecrationem in San-guinexh Chtiiïi: uti cons

^if

qui mifceret aquam rofaceam 5 vel aliam arti-

tra RR. docet communiffima: Theologorum ,

ficialem , etiam in neceffitate ; qu& tamen vix

,ii

cum D. Thoma , Stoto , Bonaventura &c.. Quod

qu

contingere pofle videtur , uti cum D. Thom.

fiergo aqua ante. confecrationem non conyerta-

(,-gomll

aliisque communiter docet Diana p, 6.. trad. ^r.

tur in vinum , utpote quia immediaté ante confe-

3

Refol. 18. ubi meritó nimis duram cenfet fen-

crationem admixta eft , vel in majori quantitate, -

;

Ia

tentiam aliquorum opinantium , mortale etiam

ut tam citó virtute vini, prefertim debilioris ,

effe , admifcere aquam calidam : addens, fi in

converti non potuerit : manebit fané poft confe-

|Tas

prafrigida aliqua regione confuetudo effet talis ,

crationem aqua illa inconverfa admixtá fpe-

)

li

ne vinum forté congeletur : nullum fore pecca-

ciebus. vini confecrati. & Sanguinis Chrifli :

& de

tum. .Hocergo benecredo. — Sed tücogita , an

neque tunc falfam reddetformam : Hic. eff San-

anet

fuppofitum ficfatis phyficum , & experimentale.

us imtuss ficut necmufcá , nec guttula alterius i T

Sycet

163

Il 4424 modica. Concilium Florentinum

liquoris cadens incalicem : & ficut nec granum ..

ial

determinat »modiezf[/mmazm. Communis DD. fen-

hordei v. g. admixtum pani triticeo falfam reddir.

ts

tentía & fufficere sinimam quantitatem. Suarez

formam confecrationis panis.

Quia pronomer.-

1

di,

& alii affirmant, certum efle ,fuüfficere quemlibet

boc & híc , capienda funt , non mathematice , fed.

i

gnttulam , dummodoó fatis fit fenfibilis: quia eft

roraliter ,' denominatione defumptá à potiori. -

D

vera aqua , & fufficiens ad totam fignificationem

Neque illa aqua admixta manens impedict ado.

£

myíticam ac imitationem . Chrifti. vide ssmero

rationem calicis.

Nam totum & folum in calice.

facai

780. Non tamen in hoc. fcrupulosé agendum

confecratum — adoratur ,; non omne fimpliciter ;

eít , dummodó quantitas aqua admixta tertiam

s

quodineo efl. Primario & abfoluto cultu La-

inten

partem vini nonexcedat, quia alioquin redderet

triz adoratur. Chriftus füb fpeciebus contentus.

n

materiam dubiam ob periculum corrumpendi

Secundario & cultu Latrize refpeCtivo coadorane .

QU

fubftantiam vini, pr&íertim tenuis & non mul-

tur fpecies , tanquam fignum continens. Chtis

f

tüm meraci.

Adde, quód per notabilem ex-

ftum. . Per accidens folüm adoratur calix pet -

Ws

ceffum vini fuper aquam , fignificetur eminentia

modum veflis regii adorati , alia per accidens.

u

majeltatis Chrifti fuprà populum. — Sed de hac

in calice permixta nullo modo adorantur, : Nec .

[

aque quantitate , vide omnino Gobat. eir. 74lpb.

denique timendum , ne per illam'aquam admix

Sacrif. à num. 6Q laté & practice fuo more dif-

p

tam permanentem fírangatur jejunium naturale , -

1654

Íerentem.

*

adeó , ut Sacerdos in nocte INatalis Domini füb. — —

dmifceri vino cærcmönialiter

u

s

4 .. Debetaquaa

primo Sacro fümenscalicem cum illa aqua ad-— —

T

ad .Altare in ipfocalice vini, per modum care-

huc manente , nón poffet ampliüs celebrare fecuns "

(f

moniz facre ad ipfum Sacrificii ritum fpectan-

dum & tertium Sacrum.. Cüm enim aquaade — —

&l

tis: uti conftat ex praxi. Ecclefiz ita przfcriben-

mifcenda fit ex praecepto Ecclefie , & fumptio

]

tis, atque ex ipfo Tridentino eir. feff.-22. c. 7.

fit de praecepto divino ; hoc ipfum ceffabit , &:

4 1

Idque fieri debet ab ipío Sacerdote in Miffa

confequenter non violabitür praceptum Ecclefia-

TY

privata , aut à Subdiacono in Miffa folemni ,

fticum jejunü naturalis , quaado unà cum fpecie-

m

juxta prafcriptum fitum Ecclefie in. Rubricis.

bus Sanguinis per. modum uniüs potüs fümeree

fd

n

iNon ergo fufficit admixtionem aqu& cum vino

tur illa aqua admixia , adhuc inconverfa. De-

riüsfactam effe in urceolo , cantharo , alio vafe ,

pl

nique fallax & vana eít experientia, quod aqua

d.

vel dolio à caupone more ipfis folito : alioquin

calici ádrhixta ; poft confecrationem poffit denuó

lione

valde fzpe non opus eflet , hanc admixtionem

extrahi per juncum , vel alio modo

4

: nifi fortfc: m

ilan

aqua fieri in Altari, Tandem obfervat Dicaftillus

"

hocipío cafu conceffo.-

Wt

apud Gobat wum. j 9. fine. non eíle teprehenden-

[

$. IV.

!

dos eos , qui ex privilegio , aut. confuetudine

Em

Ordinis . mifcent aquam vino. ante Sacrum in-

(Quas coaditiones requirit materia, — v"

4

eon[ecranda?

j

UM

choatum: praíertim c&remonialiter in iplo Al.

tari,

"Ateria confecrauda ( paums C* vinum

ul

ii

&t

:.&. Sed nunquid curiofe Tyro etiam libenter

M

valide confecretur, duas conditiones requi-

rit: unaeft yut fit matevia certa (* determinatá

AttUs

noffes, quid iftà aquá vino mixtà , fiat in confe-

.

eratione , an ipfa quóque convertatur in Sangui-

in individuo ex iutenutioxe con(carantis

.

Alterá .

&Cünd

r

nem Chriftl ? Non moralis & practica , fed. fpe-

efl , ut eidem con[ecranti fit moraliter & féufibili--

culativa & Scholaítica eftquaílio iíta , tamen ne

ter preféus. — Quare valide confecrari poteff in

d*Pmdl

triftis abeas, accipe fenfum meum compendio.

quacuaque quantitate , modicá vel asagná , fenf-

Wfi,

Nygl

136; IV. Aquavino admixta in confetratione , con-

bili& ad fewfum demonfIrabili at licité ,non nifi

vertitur in Sanguinem Chriíti , non immediaté :

in quantitaté modica conveuiente fini , u[ui , &

E

F

reverentietanti Sacramenti.

Ita omnes 'Theo--

ts

quia aqua ut f1

c, non eft immediaté confecrabi-

UI

U

lis C alioquin aqua effet equé materia Euchari-

logi. Ratio eft: quia in forma confecrationist

At

? flig , ac vinum: pofséntque ambz feoríim con-

Hoc eft Corpus meum , bic ef Sanguis meus x prae

M.u ;

nomináà demonílrativa , /oc , & bic , omnino

fecrari ) fe mediaté tantüm, quatenus aqua mo-

(tcm

dica admixta vino virtute ejus priüs conver-

fignificaht materiám certam & determinatam in.

"r

,dtl?f' in vinum , & fic jam vinum faétum , per

individuo, & moraliter praíentem confecranti t

Vs l

res

tüi

E

?

d

li

d bo/. Saczamiaut. Pars II Cäþ. Iti. $25 IT De ma?erz'a Sacr::m. Eucb. 1;3

hi

£es enim indeterminaté & in confufo concepta ,

Contrá valida ( at certé illicita, nugatoria ,. &

T

Nj

m

automnino abíens Confecranti, aut certé eidem

t g.

I

revere;ltiæ tanti Sacramenti repugnans ) eflet

nonfenfibilis , non potefítab eo ver& demonftrari

confecratio , fi Sacerdos ex pluribus hoftiis prae-

Y

N

n

t

perpronomina demonítrativa, bec eff: bic efl;,

fentibus intenderet confecrare tantüm - quinque

ergo materia validé confecranda debet effe

[

.

I

velfex, easipfe defignando

vel omnes prater

fupremam & infimam cumuli ; aut omnes . pares,

t

l Certa ci

determinata ininditduo , ex in-

ií

&entione Confécrantis.

fecunáum , quartam , fextam , fiordine collocatze

fint , & detérminetur, unde . initium numerandi

1 d

167 N Tanimirum, ut Confecrantis intentio vel actua-

fumendum fit. Quód fi. eocafu hoftiz non con-

p (

A lis, velvirtualis, veré tendat in hanc certam,

-& determinatam in individuo materiam , hunc

fecratz commifceantur cum confecratis , itaut dif-

DT

cerni nequeant , totus cumulus ad. Altare deferen-

^0 panem, hoc vinum. Ab hac enim intentione

C gt

dus, & iterum confecrandus eft, non abfoluté,

. Sacerdotis restota effentialiter pendet. $. Qua-

I(t0

lflcutlm

re ad tollendos fcrupulos & anxietates , & dubie-

quia fic caderet confecratio fuper jam confecratas ,

d.

quod effet facrilegium : fed limitaté , cum inten-

tates in hac re frequentiffimas ,. confultiffimum

Qs

tione confecrandi eas tantàm , qua confecratz non

ao

eít , ut Sacerdos ante, vel in ipfa Miffa, autfemel

funt, ut cum Di«za & aliis fentit Tamburinus cit.

'pro femper expreísé dicat effe fuam intentionem

fümyiy

HHTH. 12. aut faciliüs, confecrando cumulum füb

confecrandi omnem materiam prazfentem , licite

15 inpi

conditione , fi hoftiz non fint confecrate , ut pla-

&fhnz

& debité confecrabilem , qua ipfi tempore con-

cet Lugo De Ewcbariflía dilp. 4.»4m. 136 Qui

fecratiouis prafens erit, & quam juxta intentio-

r ln

tandem confülit, totum illum cumulum efie ai-

bíoli

nem Ecciefiz deberet hic & nunc confecrare. Quá

fervandum , donec corrumpatur.

t

^

intentione pofitá, fi contingat , ut five in tuis ma-

Ciehu t

Il. Non confecrantur hoftim. pofite. fuperr6s

nibus pro te , five in,corporali pro communi-

«

Altare ( etiam fuper corporale ) omnino início

(0

(

u

caturis , poft confecrationem reperias plures Ho-

Sacerdote , fejuncte à cumulo aliàs confecrando:

ftias, quàm putaveras, neambigas , quin om-

dOH.L V

quia nimirum ille hoftiz nullo modo fünt in-

nes fint converfe in Corpus Chriíti.

Et pre-

]s gt Ü

ter rationem communem jam datam : Ratio fpe-

tentz vel determinatz in mente Sacerdotis , cujus

voluntas & intentio. non poteft ferri in incogni-

forantt Aï

cialis eft: Quia confecrans fuá intentione debet o-

tum. Atcontrà,

40un &

quando Sacerdos ipfemet plures

perari practicé , & conficere velle aliquid: actio-

hoftias confecrandas ad Altare pofuit ( & 'maxi-

Tij n

nes autem funtcirca fingularia vel determinata:

i Domiti

m& fi in Offertorio jam obtulit) aut. ipfo jubente

unde fi Confecrans fuá . intentione feratur circa

a aqu

materiam confufam & indeterminatam , nihil

velvolente, alius at;ulit & repofuit, autfaltem

d

rationabiliter advertit ab alio afferri confecran-

efficiet. — Jam declarolatius percafus quanquàm

a u

das, aut ab alio monitus fuit de confecrandis

(( de hoc ctiam dixerim. i» prima parte. e. 2. À

, dtlmph

"Hm. 132.

particulis jam in . Altari Tepofitis ( dummodó

efibi aä,

faltem tempore confecrationis fint füper corpo-

I

dé8' l lnvalida eftconfecratio z. Si Sacerdos

u Edé

"

intenderet confecrare folüm mediam vel ter-

ralepofitz , velin vafe facro repofitz ) eti

amfi

earum particularum tempore confecrationis , vel

i m

tiam partem fuz hoftiz , nullam defignando aut *

etiam oblationis minimé recordetur ; néC eas

gotixs*im*:

folüm partes illas , quas manfurz funt continuz

videat, adhuc tamen eas omnes validé confecrat.

m-i.onïüï

E

polt fractam Hoftiam, non verb eas , qua exci-

Ex communi Layman li^. f tra&, 4.c. « p. 14.

t

dent: quia non eft materia determinata ex inten-

efll

Gobat cafs 5, ». 8 g.

uia intentio expreffa vel

tione confecrantis, 2. Si ex integro cumulo

implicita eas confecrandi antea habita

)

jl

'' hoftiarum , velex multis hoftiis 2c. v. g. inten-

»adhuc vir-

tualiter perfeverat , & ille particule debitam

deret confecrare folum quinque vel íex , aut

mediam vel tertíam partem in confufo -

.

p

tune

prafentiam ad validam & licitam ' confecratio-

enim nulla effet confecrata, quia non effet major

neni habent , ut füpponitur ; nimirum tempore

itri

confecrationis repofite füper corporale , vel in

ratio, cur ha hoftiz potiüs effent confecrat ;

vafefacto. Nam fieocafüs Sacerdote non àm-

quàm aliz. 3. Si Sacerdos..ex multis hoftiis inten-

] yintt

pliüs recordante , particule. man(iffent repofitz

. deret folüm confecrare illas , quas DEUS vel

i,';iuWä

H

in Altari extra corporale, vel in vafe non facro,

daun

Titius determinabit poít confecrationem

?

ligneo , ftaneo &c. regulariter ille particule non

fecundàm omnes. Quia nondum adeít materi

a

"

L

^Y

confecrarentur , juxtacorimunem DD. Suarez;,

h

determinata, & Sacramenti: effectus non poteft

t 6'*

. dependere ab. eventu vel conditione futura , ut

Tanner. aliósque citans Diana P* $. tratl. 2. Re-

fol. 1. T'amburinus oppfe. de Sacrificio L. 2. «. 3.

ii

in prima parte loco citato di&wm, 4.- Quin imó

| ii

Ratio eft ; quia regulariter omnis boni Sacerdotis

):0"1

nec valebit confecratio, fi intenderes confecrare

intentio eft , & debet effe, & femper fupponitur

j(t

illas hoftias , quas Deus, vel Titius jam determi-

í ]Iih

fuiffe folüm confecrare , quidquid eft à fe confe-

mavit: ut contra Cozi»sk re&t& docent P2/g4ez. ,

m ^

crabile licité fine- peccato; nemo enim , prafers

ia

& alii cum Tamburino cir. epw(c. de Saerificio l.

tim in tam fancto miniflerio przfumitur velle

(

( 4« . 1 1. 9. E T. Nifi enim Dei vel Titii voluntas

n

agere illicité , feu peccare : atqui particulz extra

& determinatio nota fit Sacerdoti , mon poteít

corporale, velin vafe non facro pofitz , non funt

W D otr

Sacerdos per pronomen , Zioc demonílrare ,

, mmaläïi

licite confecrabiles, ob reverentiam Sacramentis

-quas Hoftias vel partes Hofliarum — confecret.

"

& contrariam ordinationem Ecclefie : ergo

4

inten-

PAVRS)' II. Dz SacRAM.

&—.*

l74 '?Iloyeal; Sgcmm* Paf;.— ll, Cap. TIT, Secl. IL De mqtm';.zäSacmm; Ezzcb

t

1

n

"

«intentio,Sacerdkot'is , hon fz extendit ad. illas fic

grandiori , ipsíque þorrig&rem; fccutbs. arbitrium.

i

M

(

1

pofitas .confecrandas ,& confequenter. non»

Gavanti: & tu tutb fac fimiliter, .. Confecravi

D

yr

confecrabuntur.

Atque ita refpondi alicubi i&

femel Ciborium plenum particulis: & mox fatà:

j

facti contingentia? quandoquidem Superior pro

confecratione , alius Sacerdos aufert ad commus

g

fummo Sacro ipfernet jufferat particulas pro po-

nicandum populum: an recté & citra'peccatum ?

gt

pulo confecrandas ad Altare portari, utique cum

Refp. Citrapeccatum mortale quidem, at.cert&

A

gj k

inter

r

tione illas. confecrandi : detulit Acolythus -

non fine veniali indecentia , nifi urgeat neceffitas

[

g«

*

.

inícarula lignea, & prope extremum, candela-

aliqua tam citó communicagdi alios

efk enim

ii

brum repofuit in Altari , ibíque remanferunt toto *

aliqua deordinatio , fi fuper illas particulas non

"

"

neo

tempore, Superiore nomn :mpliüs .tecordante.

fiantSigna C

uv

es , Benedictiones praefcripte in

li

Refpondi , inquam , non fuiffe' confecratas ob

Miffali. Ita poft aliosLu

go 4if. 10, fet, a. Targi

Woh

dictam rationem : ob fcrupulos tamen permifi

burinus & Gobat zitar.

d

u

poítea confecrari fub conditione , f confecratae

IHl Validares

o

ulariter eft confecrat

inten

io, quandowr

non Íint, Quia tamen probabiliter. dici p.'otcfï *

Sacerdos coníecrans habet in manibus duas ho- -

n

Ecclefiam permittere intali cafu in advertentiz ,

ftias compactas, putans efle unam tantüm , aut

Ya

ut intentio Sacerdotis extendatur.ad tales ho-

fi putat hoftias à fe , vel ab alio appofitas ad cone

dii

ftias , ideo poíle eas, absque nova. coníecratione

fecrandum, eífz tantüm tres, cüm tamen fint qui-

ht

praberi fidelibus iu calu manifeftz neceffitatis ,

tüor, Conimunis DD. Ratio:eft : quia regula

n

cenfent Zapserus " Gobat cit. n 88. atque etiam

riter intentio Confectantis folet effe , imó femp

E

"

exua cafum neceffitatis id. permittunt gama-

debetet effe, confecrandi cotam materiam pre--

XW

cheus G' Prapofitus apud. Dianam citatum.

Etc

3

Íentem, quam in manibus tenet vel in corporal

3h

certe Layman loc. eit. univerfaliter teítatur, eífe

propofitam habet. Errorautem fpeculativus & —.— |

intentionem & praxian Ecclefie , ut fi Sacerdos

privatus non obítat intentioni practiez &t abfo--

&

tempore oblatonis non recordatur hofliarum

lute confecrandi omnem materiam prefentem ;

s

appofitarum , vel tempore confecrationis imme-

quam tánquam Ecclefiz confuetudini conformett

[

mor fitoblatatufn , cenfeantur nihilominus con- ; .

quisque cenfetur habere implicité. « Unde fi Sà

fecratz , dummodü habuerit virtualem faltem

cerdos advértat poft confecrationem efle duas Ho

[

intentionem . eas. confecrandi , juxta modos

ftias fimul jun&tas , utramque ut. confecratam fü

l/j

fuprà pofitos.

Sic Layman nihil reítringens

mat ,ut habet Miffale, /| Si veró ante confecrat

CXP(

Sed

ad poíitas fuprà corporale. vel arulam.

nem poftoblationem factam advertat, alteram

i.

ego maneo in priori fententia , & — denuó fub

feponat ,. & poftMiffam ipfe vel alius fumat ta

Va

conditione confecrandas cenfco ante diílributio-

quam panem benedidtum. — Quód fi tamén eoca

E

if

nem.

i

A

fü Criticus quispiamexprefse & determinaté in

Wt

Caterüm , fi €o cafa Sac

erdos häberet »i*nltene

tendéret cotfecrare tantómi unam hófliam , chm-

ho

j

tionem confecrandi quidquid ab eo válidé confe-

tameníintduz, aut tantüm tre$ particulas, cüm"

i

n

AR

crabile eft, five licite, five illicité ,e5 ipfo quidem

tamen lint quatuor; oninino neutram vel nullam

;

l

peccaret, attamen hoftias ita pofitas . validé con-

confecrabit: quia femper n

on erit majof ratio de'

Íecraret, quia jam antea retente retinent morae

una , quàm de altera : quanivis aliqui putent, tun

nl

lem praíentiam fuffiéientem , ut fupponitur..

ex duabus majoribus hoftiis conipátis , confe

Talistamenintentio, ut dixi, regslariter non»

crandam majorem , qua erat in confpectu Sacere *

Ts

prafumitur, & utique illicita eft, quemadmo--

dotis ; dque maxime fi majorimin

|

L/a

d

or p.ar:cifciula*'e

düm Laymaneit. & alii etiam illicitam cenfent , fi

fet appactaà tergo.

Tj

ita ftatueret, nolo confecrare ullas hoftias-appofi-.

IV.. Confecrato ca

lice, non confecrantur g,

V,

tas , nifitempore confecrationis , vel faltem obla«

tüle vini exteriüs càlici afperfee & adherentesi

Mu

^tionis memor fuero, quia conditionem non ne«

quia minimé à Confecrante intetduntür : &i

ET

quis intenderet eas confecráre ; confecraret uti-"

ceffariam & inutilem apponit , quamvis Tambu-

fs

4

tinus citatus, in hoc nullum peccatum agnofcat.

que validé, utpote materiam fénfibilem 4fatis

i

$ Huc indicenter fpe&iat , quod Rubrica

prefentem , & 'ex intentione xdetcrminatamk

[

QW

attameh peccaret graviter contra. " reverentiam !

. Milfhlisprefcribunt, hoftias pro communicane

TE qut

tibus confecrandas debere poni füper corporale

Sacramenti. Similiter G güätulas vini calici itts

p

vel arulam ante Offertorium : attamen adhuc

teriüs adhzrentes feparatim à vino in. fundo cone

fi]e, Y

|

easlicité confecrari , i afferantur paulo poít.

gregato , fiquidem Sacerdos habuiffei intentio^

irto

Offertorium , cum oblatioge mentali, modb. ad-

nem confecrandi , quidquid eít in calice valid&

Tütdo

fintante Przfationem , docent Diana p. 2. tratt. -

confecrabile , validé confectari non eft dubium.-

Et veró etiam abfoluté eas femper 'confecrari

L

X4. Refol. 71. Gavantus apud ipfum, & Bufen-

Vtpe d]

baum 7ratt, 3. c. 1. dub. v. in fine.

Et quidni

Cnifi Sacerdos habuiffet contrariam intentionem )

euam , modó adíit ante confecrationem

?

$

N

valde probabiliter defendunt Tannerus & Dica--

omnino concedunt Tamburinus eíz. l.. 24 c. $..

ftillus apud Gobat s. 89. é0 , quod o

g

"*1 lk

.

2. & Gobat cir. ». 96. Qui addit : fi unus tantüm

requiritur. phyfica conjun&ig materie confes

dimittenduseffet (ine Communione, fe tunc non

cranda;

t

w

Contrà veró , f habuifti intentioner

ampliüs pro ipfo confecraturum peculiarem ho- ^ folitam & debitam confecrandi. folüm , quicquid

l vaü

2

ítiam , fed diffringerem, ait,,. particulamà mea

moretito

P"galm

| eü licitä- G decenter confecrabile juxta

lec

pE

"-—-J/

; 5'

iï,beol; Sacram. Pars]l, Cqþ; 1li, Sätfl;' i, De ;watfria/Sdcrdkz, Eæly- 175

Ti

Wl

ÉEcdefie., longé verius eflf, eas nön bq;ïfäcrari,

II Ad validam confecrationem non requiri-174 .

y

tur, ut materia confecranta à Confecrante actu

n

B Suarez, Reginaldus, aliisque citatis Laymann

eodem l. g. tra&l, 4. c. 3. s. 15. Ratio eft : quia

videatur , manutangatur , alióve fenfu percipia-

r

intentio Ecclefiz cenfetur effe , & intentio Sa-

tur , aut verborum confecrationis fono eó usque

t WIHMI

^ ««erdotis debet effe, confecrare folum liquorem ,

pertingente feriatur.

Nec probatur praxis eo-

ïuï'*'tïïlf w

Ut

il

*

qui pet modum unius continui potabilis ; tem-

rum , qui ridiculé os proximé admovent , utan«

jl

o

U

xore confecrationis .eft in calice congregatus:

helando halitum in panem vel calicem infpi-

xerté intentio confecrandi folüm id , quod eftin

rent &c. Quia hzc omnia. impertinentia funt ad

3 pmivï;s;,;

-«alice licité confecrabile, non videtur rationabi-

hoc, ut materia fit moraliter & fenfibiliter prz-

& r

iQ, ;&E- !.IIE

.. liter fe extendere poffe ad illas guttülas. — Addit

fens , & fine iliis fufficienter p/othä fieri demon-

|. «Eftobar 7rati. 7. Exam.6. Sacerdotem vi ipfius

ftratio ad fenfüum per pronomina Hoc & Iic.lm&

particulae, Hie eff calixc Sangnints-mei , tantüm

juxta praxin Ecclefie re&té confecrantur Hoftize

T

itibos b

intendere confecrare id, quod per modum unius

in calice , vel in cumulo fuper Corporalc--congff

continui potabilis eft in calice , ideóque guttulas

ftze omnes, etfi inferiores nec videri, nectangi,

T. (antür

-ilàs non confecrati ; nec opus effe , follicitum .

nec fono verborum aut halitu feriri poffint , cen«

poltzsis

eífe Sacerdotem de iis abftergendis : & optime

fentur tamen fatis przfentes & demonftrabiles

Anien me

faciet Sacerdos , fi femel pro femper intendat

ad fenfum. per fuperiores particulas ratione infe«

"

:quig

illas guttulas, , ficat & micas Hoftiz adharentes ,

riorum magis elévatas.

Communis apud Lay«

le m

man, Tanserum, Tambnurinum, Gobat K.cc. Un-

: nunquam confecrare. Autpro majori fecuritate ,

Ttsrty

-juxta communem DD. monitionem & praxin ,.

de fuppofità femper. intentione confecrantis fe

veiram

illas gutculas animadverfas anté confecrationem ,

eó usque actu vel virtute extendente validé con-

ii

imo flatim poft infufionem , purificatorio abfler-

fecratur vinum in calice non detecto , particulae

du dul

ge 5 autmaximéfi feró & proxime corifecraturus

in Ciborio, vel pixide claufis; vel te&tis, etfiillici-

p

advertas, circumacto vino , quod eft in calice,

té : imó etiam vinum in cantharo, vel vafe, panig

um illo uni, ut re&té confulit Gavant apud Go-

ii coniom.r!

in caniftro claufo , etíi magisillicite. ^ Ratio eft:

o UW

bateir. ea[u 2. 84.64. Caxterüm non :I:bfïergen-'

quafi fic illamateria adhüc. eft moraliter fatis prae-

meleal

tem peccare , meritó negat Tamburinus citar.

fens ratione fui ordinarii continentis , in quo X

confe u

Sacerdote, vel, eoíciente, & volente, ab alio; loco

" eps[c, de Sacrif. l. 3- eap. S. 3. . 19. addens, nec

te tl

expedire; ut eas abflergat, fiprimó advertat jam-

congruo eft pofita cum intentione illam confe-

:

crandi.

Nam tunc continens & contentum de-

tit, dl

3

am confecraturus ad Jfimili smedo. — Poft confe-

lisfam

«rationem autem nullo modo funt abftergenda ,

monflratur per formam : Heceff: Hicefh, &c.

K(Ltamátt

tum quia fine periculo irreverentiz fieri vix po-

per modum unius : ficut folemus dicere de lo-

hm

.Xerit, tuni quia forte confecrata funt, quare ad-

culisclaufis cum pecunia: boe 'eff aurum , argen-

j )IM/IM ;. ü

. moto reliquo vino confecrato uniendz funt ante

tum (c. GC de poculo claufo vini : bec eff viuzms.

qigls, «t

fumptionem, aut faltem in prima ablutione.

Quare ob moralem certitudinem , propier com-

T. m*.!-a;:

^. 1I. Materia fit meraliter j [enfibiliter

munem DD. fententiam apud fuprà citatos, nom

t g

prejens Confecranti.

eft iteranda confecratio., f1 per oblivionem vas

quub

Egula hiccommunis eft. — Ad validam

continens particulas fub confecratione non dete-

.x.

i

dv

^R

confecrationem rcquiritïfï & fufficit,quoód

&um, fed tectum vel claufum manferit.

wh(?e

;

materia confecranda , ( panis.& vinum ) fit ita

Ill. Quoad inter

D

vicina Confecranti , ut moraliter prudenti homi-

inter Confecrantem & materiam confecrandam ,

pofitionem alterius corp,:orisl*];y |

numjudicio , cenfeatur ei prafens per pronomi-

placet regula Suarii. | Quód fi corpus intevponatur

auntur t

na Hoc, & Hic.füfficienter demonftrari : fic nimi-

per modum ordinarii continentis vel tegentis , va-

rum, ut illi articuli retineant füum proprium fen-

let Confecratio. Ut in exemplis modó allatis: Se«

adhzfenlf

intüt *

fum ; & non potiüs dicendum fit, Z/s4, vel ifle :

€25, [í corpus interponatur per anod um dividentis

fecrari

quas particulas à valida confecratione merito rejicit

vel [eparantis. — Unde non valet confecratio . fi

ibilem

Vafquez bic difp. 177 3. cap. 4. $.. Adlicitam autem

materia confecranda exiftat poft parietem, retrà

[*

"

iil

confecrationemrequiritur, ut materia confecranda

Altare, auz retro tetgum Sacerdotis , fic enim veré

fit aut in manibus Confecrantis, uti eft hoftia ma-

:eud

Y

moraliter materia effet divifaà Sacerdote, necita

jor Sacrificii, autin Altari confecratofüper corpo-

vtl C!h*'

przfens , ut poffit demonílrari per pronomean

g 10f

1'0 L

rale, vel in vafe facro ordinario continente, & a-

Hoc. Quód fi tamen materia à tergo manu tenea-

p

j

(f

A

perto, utpote vinum incalice , particulze confe-

tur , veldefignetur,aut facie aversá afpiciatur , nom

d

crandz in Ciborio, pixide, vel calice apertis : a-

videtur irrita confecratio , fed fuffcienter de-

yt

fdu*lüm-

deó ut fervando morem & ordinationem Ecclefize,

monflrati. Swarez , Va[quex , Taunert , alii,

p

g v

omne dubium fufficientis prafentize omnino evi-

Hoftia confio Sacerdote latens fuüb corporali

tetür: ut proinde omnium) confenfu graviter

immediaté , videtur validé confecrari, eft enim

mm][il]f

g

peccaret, qui fcienter calicem confecrandum, vel

füb ordinariotegente, & fufficienter demonftra-

g

0*

m

vas, inquo hoftiz confecrandz continentur, non

tur : atlatensfub mappa Altaris ; vel in Miffali ,

]

apetiret, non confecraret materiam extra corpora-

füb cuffino,&c.an validé confecretur,valde dubiura

[[cflæ ü

Iïlwm ]

le,in vafe non facro , aut extra Altare &c.

Jami

eít. Affirmant. Suarez, & alii cum "Bonacina bic.

pergamus

E

u

quodvalorem , cüm de lícito nulla fi

i

Sed reCtiüs videntur negare Pafquez. & alii cuwe

f

m cenfetür-

ya

diæ;ultas,.

ngan libr. $

£Ff dC s INon eni

f

2

B-

ass

AX

!

q beol. Sa;*ram. Pa'rs' li. Cap; III. .S'eä;; lll.zDe mateä:--zfaïSacrgm.,Eudï ) 170

)7 6 1

ditüdo determinatut : non enim ex inüitugio-ne:

od

iilä;xcicntex' pr&

fens & df:moäg:ifabilis per pro-

g

tem ob dubium gr'a'viffxmä

uià poteítas cohfecrandi abfoluté & indefinite

nomen 4oé: unde fal

Similiter

à Chrifto conceffa eft Sacerdotibus, absque ulla;

jyrüf

peccaret , qui. fic latentes co

nfecraret.

] materia cxiftensin

limitatione ad certàm terminum : neque ex for-

n

validé confectaretur hoftia ve

i

"'Tabernaculo; vel Sacrario aperto : nun

Z

quid etiam.

ma confecrationis: quia & hzc ex fe apta eft ca.

at

$d

L

inclaufo ?. Cezinch ;

t alii communiüs recté ne-

dere fupra quamcunque inateriam confecrabilem

atant tab

ernaculum. claufum pa-

faltem moralitet przfentem G demonilrabilem.,

gant , & equip

rieti dividena :

aliqui tamen apud Tamburinum

petly Hoc. Neque ex intentione Miniliri, quia

& ifta poteft extendiad quamcunque materiam,

: l P

$

('lt. [5 iv s 7' a

frmant , equipatántque taberna-

A

a

culum clàufum pixidi clauiz , & etle velut vas

Nec denique obftat malitia Miniftri, & inconye-

fK

magnum continens , adeóque eo demonfltato fuf-

nientia , ex quaconfecratio tantze materie, v.ge

dea

pánis totius officinz , vinum integri plauftri , &c.

ficienter (1qmonitra1'i materiam in eo contentam.

m«

men oc: Lugo vero eir. difp. 4. num.

inütilis plané ; inepta ad finem inftitutionis, feu

tinà

P erp fono

123. reim

fub dubio relinquit; id;öqüe omnimo-

üfum faera'mex;taïem , & injuriofa Sacramento fie-

puïc

rét: non enim omné inconveniens inv-alidaþ $:

(2

dis cavendam inpraxi.

176. 1V. nvalidé fine d

ubioconfecraretüt materia

cráàmentum.

Certé maximé inconveniens & in-

f0f

, jüriofum Sacramento effet confecrare hoftiam ad

valdedillans, v.g. per centum paffus vel ultrà ;

al

"ufüm magicum; vel ád eam conculcandam, com-

D

etiamfitam procul videri poffit: nam tam. procul

pohità

non poteft ver& demonflrari per prono-

burendam : &c. & tamen cónfecratio "valeret.:

ii

ergó G.

Dixi àutem validz. . Nàm licite fi-.

men Zdoc. Qua

ntaautem propinquitas réquiratur

Qu

ad. validam confecrationem ,

dubium eft ; & ex

ne dübio non poteft confecrari quacunque quian-

obl

morali prudentum judicio pendet, Sotus apud

titas panis & vini : 'corbatim ,. vel p;gu&rätv;m,ï

Ían

cüm tanta' quantitás nec cum debita reverentia

Tet

"Tamburinum cir. s. 8. cenfet certum effe, ho-

ftiam pofle confécrari , f diftet à Confecránte per

affervari , nec juxtà ritum Ecclefiz difpenfari

b

|

:2

decem paffus: at fi diftet per triginta paflus , eífe

poffi. Ad licitam ergo confecrationem requi-

ihi

dubium, Etquamvisid non dubium , fed certum

ritur ; ut non fit majof quantitas, quàm tempore

in

put,ent a

liqui : Bonacina tamen G Tanburinus

»

opportuno poffit abfümi, quià periculum ellet;

!

It

tó éenfent incertiffimum effe : & ego

ne fpecies computrefcerent.

€ez, meti

(

uto, Nonenim video , quà ratione res à me per

IL' Quacünqueetiám miniina

Tf

puss micula;17 |

30. paffus diftans ita fit mihi pracfens , ut de illa

güitula , panis-& vihi poteft validé eonfecrari ,

[

nf

dummmodo hümano fenfu fit. vere fenfibilis ; ac.

Yen

vere, poffim dicere & demonftrare: Hae res vel

Àoc efl. Denique etiam requiritur, ut tota mate-

fubitantiam panis & vini certé contineat : fecune ,

Tttif

dümommes. Tuncver&erit panis & vinum füf-

rià confecranda & fecundüm omnes partes con-

i a[k

fidienter demon(ltabilis ad fenfüm per ly:.Hor.

fecrabilesfit ità moraliter propinqua & prafens

i

Confecránti : namificut nobis mon eft prafens

!

Non atitem validé confecrari poffet-materia pa-

[OHIPR

nis & vini tam minütiffima, ut fimpliciter fenfu.

t

otu$aér, & navigantibus totum mare, ità fl to«

lE

tum mare convetterezur in vinum , G tantüm

percipi non poffit, cum talis non poffit ad fen-

ho y

fpatium effet pl

enum páné , non póffet tantà

fum demonflrari er ly Hoe , & univerfim Sacra-

tonfe

fecrart ab uno fimul : fed con-

inentum effentialiter fit fignum fenfibile : adeó--

quantitas tota con

dia,

fecraretur folüm ea quantitas, quam vel Confe-

. quérequirat materiam fenfibilem : quódfi vero:

lt

'talis materia effet naturaliter quidem infenfibilis ,

crans veté demonflratet , vel quam Déus ipfimo-

itmej

adhuétamen validé poffet confecrari fi vifusSa-

raliter prfentem videt: nam vafta quantitas nori

if

yoteft cenferi tota prafens uni ratione unius re-

cerdotis fupernaturaliter elevaretur ad illam vi-

[

dendam, adeóque demonftrandam. per ly Hos t

Ípeivé tam modicz partis v.gr. ( ponamus )

'

Qd

quem

admodüm etiam de facto confecratur cone

^

triginta paffuum. Communior cum $uarez, Op-

velmatetiz fenfibili; Quodfi aus'

^

Ull.fcoyt |

pofitum tàmen docet

Vafquez,

ng? autem czr.

junéta hoftiz ,

.

tem talis materi

a fimpliciter quidem eflec fenfie

ruríus fub dgb-io relinquit.

-Etvïhinc confequen-

fx BN

ter dixi,

-

bilis hàturaliter; at non refpe&tü Sacerdotis con

Bus t

- fecrántis, non, poffc validé confecrari ; ( contra

Lii. Validà confectari potefl materiä i quás

Luéo cir. wsm. 116:) probàbiliüs docent Zf*

lls y

! Einqne quantitate , wiodicá , vel maguá., fen-

guez, & alii apud Tamburinum cit. . r.$. II2

tec

Quiá non poter

it tunc eam deimonflrare Sacer-

fibili ,& ad fen[fum demonfirabili.

M

Uzecunque mágnitudo vel multitudo pa-

dos perly Hec ;

cürn ipfi non fit fenfibilis: Loqui-

iculàfeparata. Nam que-

ütdo

177l

nis & vini poteft validé Confecrari,dum-

inüf enim de tali part

t Vmu

modó totà fit fufficienter prafens confecranti ;

cunque minuma fim

pliciter fenfibilis conjuncta

" toti materi

&

X

Pt

ut fimpliciter poffit demonítrari ad fenfum per

fenfibili; utique valid& confecratur ;

» & etiam, poftea fepatata;

confecratà manet , dum-

A a

ly H«. Communis DD. contrà nonnüllos anti-

ut definit

lUm,&v

quos. Ratio eft: quia panis & vinüm in quacun-

modoó fpeciem panis && vini retineat,

Tridentinum ; inde tàmennon fequitur ;

fic fepa-

&

que magnitudine vel multitudine eft verus panis

ts

& verum vinum fubítantialiter & ufüaliter, adeó-

tatam poffe primb confecrari : nam ád Sacrae

i

liam dd

que materia naturà foà confecrabilis ; neque ex

ientum in £adto effe fufficit. materiam fimplice

Cuà

"i

ullo fFaPite certa qua!jt'it'is ; magnitudo ; vel muls

ter quocunque. modo effe fenfibilem i ad à

eni

4

s

Z

N

/

» amlïäbl E

: Fbeol.SgQïan?. Par.i"ll... Caþ-. 1. Secl, lll De Fo'?äää ;Szlicfamkeüfi Eucb, 177

hag

|

Qs d

N

lem autem - cöx'xqfecï'ätxi(')ne'm requititur , ità eífe

eo p'rfæiis& ,»q'uöd minüs affündas, quía non fapit

OCU

fenfibilem ; ut à&tu àd fenfum

$ QXSH

pomï '*de'mon'ïïran'i

vinüm ; nullum] peccatum merito " agnofcunt

W : n

Dixi rutsus validé.

TaàmbtrinusA 2.c. g. $. 1. 222 10..11. && Go-

RC OY

bat (f 2. num.»£2. nifi. forté aCtuali. affectu

N

]7 At licità duf m quä;'ztitatc* midicà ;

Ti d

» fni , O* reverentia tanti

Cnon habituali folüm difpofitione ) diceres :; in-

! *cmjw*e'nï'en:k fini

Shz:mmenti'.

funderem plüs ob gule voluptatem ; fi vinum

tiOne M

effet notz melioris. Denique quid fentiendum de

b D líciram nimirum COnfccfätiOhem ré:

mLU)qu

473 L

ijsqui ex devotione multum vini infunduit , aut

LA quiritur a quantitas panis & vini, quz

itilt, lg

tanquam conveniens fini inilitutionis ; ufüi , &

majores & graffiores hoflias expetunt, ut eó diu-

AUA f

d

tiüs fpecies in flomacho tonférventur., per oc-

d

reverentie tanti Sacramenti & Sacrificii ab Ec-

cafionem dicam inferiüs Se£.

nte.grip

«lefia prafcripta & ufürpata eft..— Nimirum ut

Evchariftiz:

4 tün; -d-e'frua-ibus'

J

il

materia panisfitfigurz rotund (. in Ecclefia la-

p

l

(012 30

[/r

tinà) m ajor pro ufa Sacrificii , ut elevàtà à po:

SECTIO il

TIGDS

pulo videri commodé, & decenter fumi poffit.

De Forma sacramenti Euchariflie:

ncom'miæcä

Caterüm in defectu majoris Holtiz,etiam in mi-

;

t

fect

div

i

nori licere celebráte privatim ; imb & publice , fi

SUMMA RIUM'..

182, FarmüCoüj&:fätiani: panis eft bac $ Hoc CH.mäli

)nculcm:, -

caufa urgeat , & fcandalum abíit , reQté docent

il

Diaua , Marcbantins , alii cum Tamburino opus-

Corpus meum, /y enim n eft de e[fentia

183. Forma ej[eitialis con

fecvaiionis vini , [unt ; Hic eít

^ Nali

enlo de Sacrificiol.2.c.9. . Eó quód hic nullum

calix Sang"uit)is mei,

184, Reliqua oinnia verb

| qieaqr

obflet preceptum , nec conftet de confuüetudineé

A non funt a'e gjfäntid f)mz d dé

obligantefub precepto. E càfu, ad vitandum

nece[fitate Sacramenti

»

l; WI.

Dd

quead 137.

N

» fe pracapti iäccleþa(iici. qt"-.,

1 d

Ícandalum populilicere quidem confecrare & fu-

188. Gtuid fignificent Partieula tioc P Hic,'

l

mere minorem: & tamen elevare majorem jam

189. L Eft, ac t9o, Enim 2

É

:

il

3b alio przconfécratam , vult idem Tambzrians

191. ltem €

erpus meum, Sangpuismeu

45, (

[

ibid. Sed mihi probabiliüs negant Diaze, Mar:

t94. Verba Confecrationis prof-renda. [unt recitativé ; &

196. Siguificative , ac 197. Practicé, (

i

u

ebant. Gobat.. Alij, . Quia tunc populus decipe-

199. Invariata. [poflantiliter ,

retur, qui creditfe adorare Hofliàm praefentis Sa-

ctificii.

mutatio [nbftantialis ?

T22 auidmmlite'r.v 9?&3

Licerét tamen eó cafu fumere minoreri

200« QuaAAcridentali ?

ia pf

204. Formá C*o'n/ä

ial

Hoftiam tunc confecratam ; & majorem fimul

crationis vealero Corparis ö»S»mgamæ

confecratam , quarm unicam haberét ; reponere pro

Chrifi

vert /J :

efhicit ;

[ prifentiam iü ulfimd prolarionis injinrfti

Hierotheca. — M inirné veró licereteo cafü majo-

iortiut:

205, Nonpbhy[icà ,feä;marhliiär ;

J drimm

rem reponere , & minorem aliquam jam antea, vel

ä.ov6. Precist &t fiyaifiativa , nó» ui fermaliter voerà.

ab alio confecratam fümere. Quia facrificans

*

j A

-:a

debet participare de füo hoc prafenti Sacrificio,ut

Forrá Sáivaiudnti

T

Contra Fagsadez optinie G netv

Qua , cb quotiblex efi

giciet o

osé probat Luga

*

Euthariflizt que verba effentialia?

de Evcbariflia d Y9. felt; $.

E-oxïxt 4

Orma Sacramenti Evcháriftiz dicuntur. ill

(

"u

180 1l Similiter quantitas vinilicité & décente?

aiäi

-

W

verba;quibus Sacramentum Evcliarifliz cor

alibit

confecrabilis , omnium fenfuita debet efle mo?

m

dica , ut brevi du&tu facilé & decenter hauriri

pof

ficitur ; .fcutqüibus fit prafens Corp

us &fSanguis

; QU

Chrifti (ub fpecicbus panis & vini;

' Quia veró

fit : & placetcommunisfuáfio & praxis pio

tum;

Evchariftia effentialiter eft $

em Id

in mediocri calice infundenduin ad latitüdinems

acramentum perma-

ji, i

m

nens infaclo cffe confiftens ii

circiter thaleri. Sic enim ex

uná parté abeft peri-

1 folis fpeciebus Cor-

rál f

culam , rne facilé cafu affund

pus & Sanguinem Chrifli coitinentibus; uti /e&f.

atur nimis multum

TE

1. vifum : ideo verba illa non funt effentialis in-

aqu& ,& materiareddatür dubia ; ideóque rurfus

trinfeca & proprié dicla forma Sacramenti Evcha-

focratt t

indecoré vinum füperfundi debeat ; ex altera aus

uödïï?

tem parte , fi

tiftiz ; fed extrinfeca & caüfalis tantüm : Ífed po-

€ faciliüs debito modo: purificatur

n dit L

calix , minüsque timendum eft ; tum ne facer Sán--

tiüs dicendafünt forma coüfecratiónis, | Porro ;

ficut Sacramentum Evcharillie duplicem habet

rdotit

guis defluat in barbarri ,. vel étiam in patenani ;

Mi)(w

j

materiam pártialem , panem & vinum confecran-

tum ne futtim füprepat , placeátque dolofa ac fén-

" d

fualis voluptas

dum in Corpus & Sanguinem Chrili : ita dupliz

» quam naturaliter provocat fuavis

cem quóque habet formam partialem, fcilicet

ii " L'

tas fpecierum y

ini boni corifecrati;

qor

confecrationis

Y

!

$. Scrupulum jam mihi injecifti;

Ego enim ^

panis in Coïpus ; & viniin Sanguis

(l li

quando adverto. bonum,;

nem Chrif*ci;

fuave àc Theologicum

u1

effe vinum , liberaliter in

funderé foleo , ac finé

.011]""[*'

longé plüs ;

Formá Confecrationis Panis , & Car-

.quàm tu confulas. '

. Àt quando fcio

poris Chrijli.

TU

bt

vinum effe Laurentii Surii B

Ül

parcus admodüri

YT Ec eft :

Hoc e[l. Corpis smeum. — De fi-

u

fum , & vix quantitátem à te c

onfultam attingo.

Ü

t

& R de,exfaCo & inftitutione Chrifti ijsdem

n i

né ergo pecco?. Certé, quii

c à veniali irreve-

verbis Confectantis, & praceptum addentis : Zloc-

, l

tentis gule vitioexcufet, f it

a facias ad captan-

f&cite in im'hm conmemor etionem, , ita interpres

i

dam deleclationem fenfüalem

in facro epulo; fcio

tante univerfali üfü , traditione ; & definitione

nf

heminem : In ablutione fácili

üs trmütet.- At ex

Ecclefiz in variis Concilis maxime Florentinà

i?

h

£

in Decrete-

N

i

Neuse

fí

4

1 78 ,9/3-:0"2. Sacraum, Pars ll. (fap, ill. ,S;eä. III. ) De Forma Sacrauténti Eucb.- "n

w

guinis Chrifti , fed:ali;l eXprïmunt , Decconfe-

f(l!l (

in Decreto de Armenis. Et Tridentino fàff. 13-

cap. t.. Et ratio elt : quia illa eft forma hujus Sa-

quenter determinant formam in fenfu. effentiali

n;.ï

& facramentali, qui completur absque ipfis.

Al

cramenti , . quà conficitur ipfüm Sacramentum ,

.

1

quáque fignificatur confecratio

.

íed utrumque

IL. Verbaergofequentia swovi 9 eterni tefla-;$4 —

[2

g

menti, non funt effentialia forme , & de neceffi-

fit per illa verba, ergo &c. Omnia illa Verba (ex-

xda

tate Sacramenti hujus. (hujus D. Thomam U .

[;0

ceptá particulà conjunélivà emim ? & Íola illa,

funt de elfentia & .neceffitate forme -confecra-

Thomiflas ) docent alii omnes communiffime -

fcare

cum D. Bonaventura, e/dlenfi, Scoto, Suarez, Bel- ——

tionis Corporis Chrifti. Omnes. Nequeenim ulla

t

alia verba five fubfequentia , five pracedentia

larmimo&c. Nam (prater rationem didam) —

i f

offunt effe de effentia hujus formz.

1. Non illa

Evangelifte omnes omiferunt hac verba: & eter«.

Dom

fubfequentia, q4od pro vobis tradetur, vel, quod.

ui, Moyflerium fidei. Evangelifte autem fine du-

[outs

vo vobis datgr.

Cüm illa verba non referant

bio retulerunt omnia verba effentialia ad confei -

T

Matthzus & Marcus

fine dubio non omiffuri ,

crationem, cüm finguli narrent id , quod Chriltus.

fui

fi'effent effentia Confecrationis , & alioquin in

fecit & infituit , fingulique addunt , dixiffe

f

Ecclefia latina nunquam conficeretur Sacra-

Chriflum : bec faezte in menm conmemorationen —

mentum Euchariftiz.

2. Non illa verba prace-

ergo illa faltern verba non funt effentialia. Deinde

eadem vrrba etersi, & M]üerium[idei $ omjtf-*

dentia : zfceipite vel mandncate , vel comedite :

quia hoc fecundum omittitur à Marco , &

tuntur in omnibus Liturgiis Grecorum ,^etam -

!

D.Báfilii, Chryfoftomi , & ipfius D. Jacobi Àpo-

utrumque à D. Luca. — INon eff autem credibile ,

Evangeliftas commemorando inítitutionem Ev-

ftoli. Ita Miffa J£thiopum, cujus author creditus.

D. Mattheus , omittitur, wevi d* eterni tefem -

chariltiz omififfe effentialia.

Deinde illa verba

x&-æ

soenti, AMy[lerium fidei: Et in liturgiis Maronita-

fi

folüm fignificant aliquid extrinfecum , fcilicet

ufüm Sacramenti : ufus autem non eft deeffentia"

rum ( quas D. Joanbi Evangelifle: adítribunt)

[

tantüm habetur : Hic efl Sangsis tem.

uiritug -

hujus Sacramenti, ut fuprà dictum. 3. Multó mi-

nüs illaalia przcedentia. Qmi pridie quams pate-

omnes, etíi notiffimi , nunquam funt ab Écclefia

p

retur, accepit panueue jc. cüm fit mera narratio

in quzftionem vocati , minus damnati vel repre-

/

t

fa&ti Chrifti, & nullo modo proferantur in per-

henfi : & nimis temerarium eít toti. Ecclefie

Qu

fona Chrifti. — Quódautem Scotifte (cum Scoto

Graca ; tot, tantisque SS. Patribus negare valo«

[

rem confecrationis Sanguinis Chrilti , quaii di- -

in 4.d. 8. q.2. attàmen nonaffertive ,-fed argui-

qu.

tivé tantüm loquente ) contendant illa verba ,

midiatum femper Sacrificium obtulerint , contta

ïlïnd.

si pridie G'e. neceffarib debere proferri, non

preceptum divinum.

W

quod fint effentialia, fed adhoc , ut alia verba

III. Denique ficut verba illa :

,pul provobisidg —

d

tradetnr, noníunt de eífentia vel fubftantia con- —

effentialia Zoc eff Corpus weum fignificative , &

[

formaliter proferri intelligantur in perfona Chri-

fecrationis Corporis Chrifli ,

. ut füprà dï&ünï';—, "

Ti

in Ecclefialatina — --

fti, nihilurget , Gabaliis communiter explodi-

unm.182. cüm ea neque etiam

Tan

tur. "Nam quód Sacerdos loquatur . in períofia

proferantur : ita neque fimilia ver

ba : 48 pro ves

funt de effenti. ..

qii

Chrifti, non pendet ex illis vel ullis verbis antece-

bis & pro smultis effaudetor &c.

b

vel fubítantia coní

ecrationis Sanguinis Ch

rift

dentibüs, fed ex intentione, quam requirit veritas

fn

verborum proferendorum. . Hoc enim ipfo, quod

Quóod autem ea addit

iofit retenta , & proferatut .

k

quàm in formà confccta-

Minifter habeat veram intentionem verbis com-

in forma calicis potius ,

41

Ri

tionis panis,

ratio eft : quód

forma confecrationis .

E

petentem, & veraciter dicat: Hoc eff corpue meums

doquitur in perfona Chrifti : alioquin illa verbanon

calici pofterius a

dvefiens compleat oblationent

T

Sacrificii 5 in qua proinde additu

r ad expreffio-

eflent vera, fed falfiffima, ut patet.

mottis

hri-

LIr

rem reprafentationem paffionis à€

l

Forma Conf[ecrationis vini, calicis, Saagai&ü

fti : Namper effufionem Sanguinis

& feparatios

(«Iatu

Clirl]fi, ?

nem à Corp

.

ore;magim& ügnüc;;ur gam

d & mori

N

Chrifti.

'Onfueta hec eft : Zlic eff enim ealin Sangni-

j

C

AA nismeignvi G aterniteflamenti, Myfleriuma

IV. Eadem tam

en verba feq

uentia t m:iö*,

omninà

fünt de neceffi-

dlfp

fidei , quiprovobis, & pro multis effuudetur in

aterni teflamenti , Q'c.

TW

tate przcepti Ecclefiaftici

adeb , .ut gravifïim'eï

vemifoneme peccaterum. . Defide, authoritas &

Yimu

ratio efteadem, qua fuprà.

p

eccatet Sacerdos, qui ea omitteret, GC non cort-

C

I. De effentia & neceffitate formz confecra-

fecraret per integr

am formam in Canome pre-

183

.

Quia

tionis calicis funt fola illa verba.

KHic eff calix

Ícriptam.

Sunteni

m illa verba peculiari ratione

d

1

m , eó quod explicent

Me[

fanguinis mei ; vel, quod idipfum eft : Hiceff

accidentalis perfe&io, fot

n

Sangni: menus. Ratioeft : quiailla tantüm verba

rationeni & vim illius

pr

dicati forme eflentia-

Chrifti, faciántque cunt

A

funt effentialia Sacramentorum , quz fignificant

lis , fcilicet Sanguinis

n

& efficiunt effectum Sacramentalem , fed fola illa

verbis effentialibus .

forma unam integram

m , licét no

LY

verba : .Hic eff calix Sangninis mei, flgpificant &

perfeclam orationem grammaticale

LT

£fhiciunt converfionem vini in Sanguinem Chri-

Sacramentalem, cüm non determi

ne

nt formam ii

ft: híncquei

iil

fti, ejüsque realem & permanentem prafentiam :

Íenfu facramentali , ut dicium €

ergo illa fola verba funt effentialia , non item reli-

Sacerdote etiam eodem actu

& ritu tenendo c-

(.'orp

ffali no-

IT

s fequentia, qua non ipfam pra-fentiam San-

licom proferumtur , OX qmlimþ in. Mi

tRACUT-

um

y

*

xx—/

lb ! , --»Z')befa-l..ï«Sacmw. l?ar*s'll», .'.C'aþ; lli, Scä IHDe Fä"ri)üq- Sacramen Eacb 179

lUt

YN Wf»

tantur. - (Iægï'c'xfiïxmT qlï!Oäd intentionem Sacerdotis

hzc f&;nina i fx;'e'l hze mater( confuse & in genez

T i

ü

in praxi optimé monet Tamburinus bic 1. 4. cap.

re apprehenfa) eft mater mea. Ita Pafquez.€t alii.

1bsqu:.ip!?s.

2.5, 23. minime opus effe , ut Sacerdos apud fe

liC n [

Et ficpropé coincidit cum modo: dicendi fequenti

fpeculativé determinet) ,' & intendat confecraz

& communi. Itaque.. 4

. Pronomen H fübftan -

i, Menetgiï;.

1e:.aut per fola illa verbaà nobigaffignata ut ef.

tivé acceptum , fignificat individuum genericum 5

i L

fentialia , aut per omniain Miffali notata , fed re-

feu fingulare entis, ut docet Scorza, vel, ut ali:

Id t

ferat fe ad intentionem Ecclefia , intendendo con-

volunt ; fingulare vez , fubflantie , corporze , cc-'

Sctt .

M

fecrare per ea verba, qua intendit Ecclefia.

um

Fatint !

ld.

ut fenfus fit: Hoc eus: Hac ves : Hec. fubflantia s

n

MC !

enim nomine Ecclefiz intelli gauir morale Ecclez

Hoc corpin ( genericé apprehendum ) Hoc conten

«

C Vetood r

fiz fidelium Corpus , cujus Caput eft Chriftus

1wm eft Corpus meum. Similiter. pronomen

2 n

Dominus: etiamfi id omnes fideles nefcirent, at

Hic, in coníecratione calicis, fubftantive ium-

ettiofa d

certe fcit ipfe Chriftus , qui hocSacramentum in-

ptum fignificat fingulare entis, rei, líquoris; po-

l, qui

ftituit , per que verba fiat confecratio Sanguinis

l

tüs, calicis, imó & fanguin

s gerierice aþprehi:pfï*,

Mut , i

fu. De par'ticula'min)conï'entiün't'ömne(s', non

Matemrd

utfenfus fit: Her ezs, bac res, bic Ijquor , bis

eif;'c'ffeiïþialem , de quo mox infra.

potus , bic calix , ly;'cfa'r':güia » genericé apprehen-

atili.

Il.

sus , eft Sanguismeus. - Vel ut loquitur Tannerus.

Wfdt ,

[4

—

Subflantia contenta [mh bis accidentibsts panis , e[f

&COrum , !

g^

24 w'v'eräa utrins-

*

ææ.fgw&

Jque format ,

Corpus menm. ^ Subflantta conteuta fub bis acci-

D. Jol:

dentibus vini , & Sanpais men. — Omnibus his

4. Hoc , Hic,

SERTO

magis clare & veriffimé fignificatur identitas prae-

TP

Ronomina Her, &* Hic , Aihþu'pr;iini's ni:'ce'fxfarii'är

u'. i

187

dicati cum fübjecto in iftis mirificis propofitioni-

&urgnsV"

- fignificant & demonflrant rem aliquam pra-.

bus form2e confecrationis importata per copulam;

(

fentem modo laté explicato fe£. 2. $. 4. ait. 173:

li

& verbum fubítantivum efr....

unde nulla erit confecratio , f dicatur : J/s4 eít

f lll!lF.

M

Hbf a

i

Wt

M

Corpus meum: /Ke eltSanguis meus : quia ifta

"

Mv

W

pronomina nunquam fun: oltenfiva rei prafentis ,

ln

fed relativa rei abfentis.

Dubia autem erit confe-

"^ 7 Erbüm e/? » ficutinomni þrdþöïïtïönö?,ïaxi—i LE Y

el tl

. quam copula , propri& & ex natura füja fig-

cratio, fidicatur : /fhsy4 eft Corpus meum : Jffe

ibusitgr*

nificat identitatem praedicati cum fübjecto , feuu-

€ft Sanguis meus, — Eam fimpliciter reijcit Vaf

num effe aliud ; ita quóque in formaconfecratio-

vrilli &

quez. 47/p. 171. &« 4. quia pronomina Jffe , fl« ,

nis( que debet intellipi fecundüm propriam &

»tglcrinh?ï

3fud , apud Latinos proprié fignificant rem , aut

apertifimam fignificationem ) fignificat hanc rem

perfonam exiftentem in locojin quo eft ifte, quem

prafentem effe Corpus Chrifti, Sanguinem Chri-

' '1 ;m'!

alloquimur ; Ut fi dicam Petto : zfle eft liber

jünti

fti.Unde rejecta manet explicatio quorundam,qui

aueus : ügnificolibrur;n, qui apüd ipfum éft , effe

explicárunt verbum eff , per verbum fit , veltraz-

gt d

Fl

meum. Sipaffavio fcribo amico Auguftam : utiz'

fit : quafi fenfus effec :-Hoc fit (ovpii metm * San-

"nam omnes Cives iftius urbis-effent Catholici ;

: qgiþïbä!'

&

us meus: vel boc tranfit in Gorpis meum: in

quilibet bonus Latinus intelligit me loqui de Civi.

Sanguinem mesea : Grforma fic pronuntiata effet

TOU c(?v

bus Auguítanis , non Paffavienibus : atqui hic

yns Go

valdedubia. ^Certbautem nullà effet forma .f

)

fentus repugnatforma confecrationis , ut de fe pa-

quis diceret: Hoc frt,veliboc lia Corpns menm cie.

; &y:ci-:f»'

ket: ergo &c. Quia tàmenà minüs faltem dodlis-

Quiaforma à Chrittó prolatà, eftà Sacerdote

jf m;?*

ita ufurpantur pronomima ifta, ut demonftrent

at

proferenda enuntiativé feu affertive , Zfoc eff illud.

'rem praefente

m; ideo valere putat Leander. apud

Atqui bec fit , bec fiat , non eitenuntiatio intellez

"r

. Tamburinum cét; c. 2. s. 17.

&üs , fed potius imperium vel defideriumn volun-

TL M

$88 ]am veró; quidüám in fpecie & pártiéulari

tais. Denique ab Eccle&a & omnibus orthoz

; moiïiï lu

fi

gnificent hac pronominà , Hic & Hic, in con-

doxis damnatur & reijcitur explicatio Calviniftis

j fut

fecrátione panis & vini in Corpus & Sanguinem

fio d9

ca & Zwingliàna nimirum i hac forma ly eff , ef-

Chrifti; explicandum eft.. Octo diverfasfi

gnifi-

feidem ácfiguificat : Hoc figuificat Corpus meum;

cationes refert Dica(lillus de- Euchariftia 2748 4.-

Sanguinem meum. e quo laté videre

LA

difp. 3. dub.o. Dico breviter. 1. Hat prono-

'Pbï?ä-

TU

'?lïeoiogos & Con;ïoverf;üas'. '

. mina noii fignificant vel demonftrant panem &

u t

vinum : quia hác non. fünt C

*

orpus & Sanguis

i

Chrifti. 2. Nec fignificant fpec

ies Eucharifticas:

CQHW ]

quia neque ha funt Cor

3 Articüla hæc conján&iva & caufalis en;"rtä— ïnlpo

pus & Sanguis Chrifti; üt

A&. uttaq; forma fignificat folüim continuátionem

j i

— efépatet

3. Neque etiam fignificant ipfum

ia

"

Corpus & San

verborum fubfequentiüm cum prácedentibus, &

guinem Chrifti diftind? ex parte

Ttó

cüfü'

- - dubje&i intell

taufam inditat verborum Chrifli : efccipite

(4

eQum : fic enim effet propofitio

€ manducate , bic efl enim i.

Quare nil-

ji

(

omnino identica & nugatoria: Zfo Corpu meur.

lo modo eft de effentia formz , vel

neceffitate

[" Ti

eff Corpus meum:. Hc Sa

m

"gnis ipeus ef Sangitis

Sacramenti , càm nihil omnino conferat ad figni-

[

meiá. Dico autem:. diffistà ex parte fabietli ia-

- ficandum effe&tum forma , atque tam ab Apo-

;formb]

telletum. Nlam optimé poteft dici

M inte"'lligi Hoc

ftolo Paulo , quàm ab Evangeliftis omiffa fitz eft

a

à Carpm de

apprehenfüm in confufo & meta

phyfi-

tamen aliqualiter de neceffitate przcepti , atta-

mwd?

r]

telligo

$61 -uti.quanQO dico : Hae eff Marer mtain

men ob parvitatem materie ; feclufo contemptu;

u

*

nonnifi

t('/

-

Y

"

D

ss

þl 80 '.lïi'lseol. S;zcra

HR.

| Pars l, Cap, l1I. Sect, MI, De Forma Sacramenti Eucb,

f.'c

aceidentaliter. — Nota. Verba dicuntur proferri

nonniG füb veniali obligantis juxta «ommunem

u x

DD. contra noitrum Gabrielem , & quofdam ni-

recitativ?, hiftorice & materialiter tantüm;quan.

(

do pronuntiantur per modum natrantis , tan.

[/

-

misrigidé cenfentes fine mortali culpa omitti non

u

poffe :forté ideo, quia reverà in omnino volun-

quam dicta ab alio: ut legendo Evangelium, $i-

tarié ,& ex mera libertate omittente, prafumi

gnificativà GU fprmaliter dicuntur efferri verba,

& facilé adeffe poteft contemptus formalis pra-

quando pronuntiantur per modum afferentis,

Áeti

cepti & ordinationis Ecclefi , cüm nulla poffit

volentísque per illa verba etferre fui animi fenfum,

efle vel fingi ratio , vel rationabilis caufa omitten-

Íeufe itafentire; ut loquitur. — Pra&icz autem

i hi

di: contemptus autem formalis ubique mortale

7

proferri dicuntur verba ,. cüm proferens intendit

inducit.

aliquid per verba

(oslei

latim.

s

gl)crari. Jam explico particu-

IV. Corpus sueum , Sanguis meus.

I

l. Recitatz;fuä.

Á

(ídd

"191

Orpus in forma confecrationis fignificat com-

Toen

pofitum materiale, conftans carne , offibus ,

Erba confecrationis debent proferri , &dcm

C

mervis &c. in fententia Scoti , conftitutum ex ma-

V

fa&to proferuntur à Sacerdote recitativi &

1

teria prima & formá corporeitatis, vel , ut multi

hiftoricé , nimirum t&nquam ab alio, nempe ipfo*

YU

Recentioresloquuntur , ex materia , & formis

Chrifto prolata :ut manifefté conflat ex contextu

]i

partialibus : de quo confule Phy(icam ) quare du-

Canonis,in quo Sacerdos exprefsé refert & recitat,

i

bia& ambigua , eóque ipfo materialiter illicita

Chriftum ea verba protulile; & ipfa effe verba

hr

eífet forma, fi quis diceret : boc eff caro mea. Nam

Chrifti. — Benedixit , fregit , deditque Difcipu-

ru

vox caro proprie fignificat partem corporis mol-

li5 [uis dicensz e/dccipite $. mandncate, bodeft

ol

liorem diftinctam ab offibus , nervis, cartilagini-

enim Corpus meum. Similiter & calicem dc. Ubi

r

bus &c. unde fic fumptanullatenus effet vox fyno-

Sacerdos refert , quid Chriftus fecerit & dixerit,

hu

nima cum voce corpss, ideóque infufficiens ad

atque ut vera loquatur Sacerdos,neceíle efl, Chri-

rl

validam confecrationem,

At veró , f1 vox caro ,

ftam eadem verba locutum fuiffe : nam hoc ip-

w

per tropum fatis ufitatum in facris litteris , ftima-

fum ipfe affirmans intendit , & qui audiunt , ita

ii

tur prototo corpore , prout caro opponitur ani-

intelligunt. Sicut ergo , quando Sacerdos Miflam

ii

m , vel fpiritui , omnino valida effet confecratio,

legens dicit: Dixit XESUS Difcipnlis fuis, Ego

Hgli

quà conciliantur Doctores , alii negantes,alii affc-

fim *Paflor bonni : fungitur officio narrantis, quód

duj

rentes , hanc effe validam formam. ' Vide La

d

Chriftus Dominus dixerit hzec verba : Ego um

d

yman

hi d

citatum c. 3.

;

Pajler bonus; ita etiam fimiliter narrantis officio

&

892 Sanguis fimilit

fungitur, quando dicit ;. dedítque Difciplis füis,

dl

er in confecratione vini figni-

ficat humorem illum precipuum |in humano

QLait : efceipite (f* manducate, boc eff enim

corpore contentum, & per venas diffufum , nimis

Corpus meum : ergo ficut in priori cafu proferun-

g

pnore

notum. ldemautemí(iguificant: Hic eff Sanguis

turrecitative illa verba : £go fmm Pafler bonut $

L li

ita ctiam & iíla : Hoc eff Corpus meum.

;

meni GC bic efl calix Sangninis mei, Vel enim

ii

ealix famitur propri& pro ipfo vafe , hoc fenfu :

Necobítat: quód eadem verba Sacer

dos de-m' '

hii

Hic eff calix , fem vas continens Sanguinem meumn:

beat proferre fignificatiue. Nihil enim repugnat;

idet

vel fumatur ealix per Metonomiam , pro ipfo

eadem verba eíferri ab eodem (imul & recitativé

d

potu contento incalice, quafi dicatur : Hc eff

& fignificativé ex intentione proferentis , Ut

[

Sanguts meus contentus in calice

exemplis manifeftum erit. — Sic enim ipfe Chri-

Qürin

D. Thomas.

prout expli,cat

ftus Matth. 15. dixit Pharifzis: Hypocritz bene

Chrill

. d. At, inquies : Calix , quem ego confecrans

prophetavitde vobis Ifaias dicens: Popslm bic

n

[

teneo in manibus, non eft ille calix ,.quem habuit

Labiis ne bonorat ,cor autem corum longe eff àmt

ii

Chriftus confecrans : ergo falfa forma. Refp. Nec

patenter locutus fimül recitativé & affertive feu

u

tua verba confecrations funt ipfa verba Chrifti

fignificative , fignificans fcilicet, feidem fentire,

lii

confecrantis , fed re

prafentant ea ;prolata in per-

eandem effe mentem fuam. — Eódémque utroque

Edj

fona Chrifti.

Idem dic de calice tuo reprafen-

fenfu Apoftolus 244. 20. refert. verba Domi

Ilj

tante calicem Chrifti.

"Tandem vox, sseum , ac

JEfu , quoniam ipfe dixit : Beatim e[f magss darts

i&

s55 , determinant Corpus & Sanguinem Chri-

quam accipere, — Sic paffim Magiftri in fcholis,

Vítha

Concionatores in cathedris recitantes authorita-

fti , & denotant totam formam confecrationis pro-

n s

ferriàSacerdote inperfona Chrilli. — Quare non

,tes , recitativé fimul & fignificative loquuntur.

[/771 ?

v. g. O quàm re&lé fcripfit Joannes: Totzs munr

valeret confecratio , fi quis diceret: Zoc eft Cor-

Em;,m

pss Chrifli , bic efl calix divini Sangninis , Cc.

du in maligno eft pofitus. Sic furi dicimus: Nonné

Quia fic Sacerdos non loqueretur in perfonaChri-

Deus dixit ? Ao» furtum facies crc. Simili ergo

.U

ft. Ethincfequitur..

modo Sacerdos & recitativé & fignificativé pro«

$. III.

fert illa verba : boc eff Corpus meum:& bio eff calix

VErE

f

Sanpuinis mei : vult enim iis fignificare , & Chri-

- Quommodo proferenda funt verba confe-

f&

d

eratsonis ?

ftum italocutum fuiffe, & fe idem fentire , ac

"

afferere : Hoc effe Corpus Chrifti ; Sanguinem

ii

IRoferenda funt

C reertative , C fisnificativi,.

ngax

P

v s

. € pratlice

Chrifti : cujus perfonam reprzefentat , & quatenus

!»9 j

velut eft alter Chriftus ; nam ea verba proferune

l N

X I8VATIALA [ubþantialinr ;

*

tuec

N i

m

1

N

^

^

4

E

&'*-/

I

"

fbml Sqörami Paä-s 1f. C;:p.klill-. Seä.' iII;-Derrhw, Sacramenti Eucb,. 381

At

'tuf,äæ Sacerdote , aéfj'ea Chirilfus þfæfedtiälite'r

fgd omnino prachicé . & effiaciter ; nimirum

dN

proieiret, inquit D

!

cuim intentione per prolaüionem eorum verbo-

S.Thoma!s eir. q. g. d. 3- Et

( Eïlngäiä 1

!ifnc-.

[2

rum conficiendi Corpus & Sanguinem Chri-

At djmm

fti, feu efficiendi, ut ibi realiter ponatur & ad-

DT M

4

1l. | £t igniic&iïpä. |

fit Corpus & Sanguis Chrifti.

At , inquies ;

t mmm,

quomodo mei fimilis rudior. Sacerdos , in

EE

7 Erbà confc'c'ratäonïs à A.Sacefdote, 'p,mfï'et'eh-

i Mirz:;

.W.. dafünt, non przcise materialiter, recitacive

actualt confecrátione — obfervabit omnes fen-

| r

füs iftos , recirative » fignificative pratiiee ;

. « & hiftorice (. quomodo etiam proferret Sater-

m cxPme

Noli hiéfcrüpilizare , mi bone fimplex Pra-

dos legendo Epiftolam vel Évangelium in-Mif-

flequeusnus.

fas cathedrà; vel ad menfam : Med etiam forma-

Senfus iftos omnes implicite

j

fuficientiffime habes , obfervas , & exerces ,

liter & fignificative , ex ptoprià fcilicet etiam

inenté fignificans & afferéns , hoc effe Corpus

quando intendis facete id , quod Chriltus fecit ,

t p

&inflituit, vel quod Ecc!/'cïi'a,fh'c'it.-,' Quare ge-

TGOtt r

Chrifüi hünc effe Sanguinem Chrifti. | Ità( con-

trà Bonaventüram , Vasquez , alios paucos ) come

neràliter intende , ita te femper haber-e in €one

b dio, t

confatqe

muniffima DD. & optime Card'inaiis de Lugo

erràbis,

fecrando , ficut Ecclefia intendit , & nunquafm

De Ewchariffia 4 difp. Y1..à wum. 11O..— Ra-

sf

Ceterüm ; , etfi fenfüs recitativu$ de faäoïgS

Go eíl: quià Sacerdos tonfecràns debet pro-

'X&ipüüïh"

femper adeffe debeat , & praeceptus fit juxta prae-

dettisl)

ferte verbà, & formam confecrationis in perfo-

nà Chiifti facientis. pet Sacerdotem id , quod

fcriptum Canonis ? folus tamen fenfus figai-

masin)

ficativus & practicus neceffarius eft ad valorem

f atlimb

olim per fe ipfüi fecerat.

Nam Concilum

Floreninurà tlaré exprimit, Sacérdotem in

Sacramenti & confecrationis ; adeo , ut (1 folus

feidin

ad(t,conficiatur ; fi veroó folus defit, non con-

perfona .Chrifti loquentem conficere hoc Sa-

st

cramentüm * àdeóque o fenfü debet proferre

ficiatut Sacramentum Euchanftim. ^ At rur-

*

ifte t

fus inquis

.

Ego fecátüs fum Seraphicum Do-

vérba illa, quo Chriftus protulit: atqui Chriftus

X quatj

inülima Cana confecrans protulit illa vetba ;

Corem noftrum D. Bonaventuram , quód eà

o

verbà ponantur tantüm recitativé ; baclenus

utique non recitative tàntüm ; fed formaliter &

)i[n'puüþä

€um hac opinione & intentione femper protu-

fignificative , afferens ibi effe fuum . Corpus ;

-0 nattbj

fuum Sanguinem: érgo etiam Sacerdos illa ver-

li folüm tecitative ; ergóne invalidé coníecra-

vetudi

vi? Refp. adhüc validé. Nam tua generalisins

ba debet proférre.formaliter & figaificativé ;

m

& iiafe circà.praefentem matetiam habere , ut

tentio faciendi id , quod Chriftus inftituit , :&

Ecclefia facit ( quam utique femper habes )

y D

deilla ignificet & allerat , effe Cerpus & San-

(f hn

guinem. Chrifti,

- Alioquin, fi folàm recitativ

fuit validior tuà falsá opinioné & errore priva-

to, atque in hoc fondata intentionenon re&là ,

d

proferrec, ut prolatàà Chrifto. ^ 1. Non loques

juxtà Docttinam communem 4e Saevamentis in

r/y//f/fllfg

tetür in perfona Chifti : qui enim folüm al-

térius vétba tecitat ,non ideo loquitür in per-

dgenere, euam à nobis tr

sf(litaïln m -"prl'ima &:fpaft*c :

N

rl

fona ejüs. 2. Nec verba Sacerdotis ullo modo

2:2. 127

imtqu

refertentur ad praefentem materiam , fed tantüm

]P' Ét invariata fubflantialiter

Pa

NG

àd didtum & factam Chrifli : & confequen-

dentaliter.

tef. 3. àdveritatem. éorum veiborum non re-

,xoïezïnü'h

À AT Utstio fübflaatialis forma cenfetut, quan-t99

m 1

quirerétür reàlis przfentia Corporis & Sànguinis

gt

do mutatur fenfüs proprius verborum à

d

Chrifli , adeóque nec Conficeretur Sacraznen-

Chrifto inflititorum; & ab Ecclefia ufurpatorum.

15

J

7/]

Jun. ^4. Denique jam effet alia formà conz

i

fedrationis ; formalite

x

5

Accidentalis mutàtio dicitür , quando verba , etfi

u

M

t loquendo , ab illa , quà

mutárà; retinent tàmen eundem feníüm.

Hac

od

ufüse(t Chriftus ^ Nam Chriftus ufus eft il-

dn primà parte c. 2.. Sett. 2. tot generatim exe

[cnfcm[

is Vetbis formáliter & figniccativé ; modó àutem

iggie It

Ecdehà uteretur illis folàm máterialiter $ GUres

plicata & exemplificata, applico hic bréviter ad

propofitüm noftrüm.

m.ba Dor

citatvé. Qu omnia funt inconvenientia : er-

Qs

I. Mutatio fubítànt

$o &c Addant

tamen Dodlores , illa ultimà

ialis forma reddit inva-300

f

i?

lidam onfecrationem & Sacràmentum nul-

i

(

vérba in confecratione càlicis :

qui pro vobig d

lum: . dtà omnes. Ràtio clata eft i quià jam

(es d

pro mhultis. effandetur. im . H"mr/]z'ongm peccato-

deficitaliquid effentiale; velfaltem ad effentiam

3.

| fam t tecitativé tantüm & non fignificative pro-

Sacramenti neceffarib requifitum.

Nec refert

$

Jf

"

an mutatiotalis fiat deliberaté , an veró cafualiz

"

: fe*rfri,,quifa non ampl-iüäväiïmde'rur S$an g'uisghri&i.

i

1

ter & involuntarié, quantüm ad valorem; bené

R E

.

197

x

tàmen quoad licitum.

Vide ibidem.

Qua-

f

&

jj

at

ïir'bä Confecràtionis proferendá has

te invalid& funt form& ; & confecratio nulla erit;

,

t

í /fuï

"

tecitativé, & fignificative ; & non utiqué

fidicas: z. Hic ( adverbaliter ) eff Corgus me-

p ,

fpeculative tantür nudé afferendo ; hot effé Cor-

um , vel Saeguis mens.

Quia fignificatur fo-

[gnll!";

pus & Sànguinem Chrifti : ( Quomodo Saéer-

lüm fpeculativé ; hoé loco effe Corpus vel San-

n

dos ea Verba polfet proferré m perfona Chrifti

guinem Chrifti ;.non veró practicé ibi poni

ftàns coram vénerabili Eüchariilia jam. confe-

.

.

&quild

tràta, ià .Cib

3. Hac eft fabflantia mea

quia ly fsbflantià

h

orio velo Monftrantia expofita )

cons

F

E OACRAM:

non fignificat idem , quod corpus, & gqué

Venit

' Pæ.-zxï IL p

M

-—

p

-

Vs

*

f

18;2- fl'beo?. Sacram, Pars 1l, Cap. l, & MI. De Fo;-ma Sa&ramf- Eva di

?

ve.nit animz.

3. Hoc Corpus eff sneum, bic

"Tandem pïetesv'ahiä non immerit ,

quid20;

n

fentiendum de iis , qui formam confecratio.

Sang

ais efl mets : quia fignificas folum , haec

*

;l

ad te pertinere , non autem 1

bi poni Corpus &

nis ita proferunt , ut unum verbum bis, térve re-

iqu

.

*

etere, unam voculam diu poft aliam recitare

Sanguinem Chrfti.

Idémque eít , fi dicas

n j

Sanguis meus. — . Hoc

foleant &c.? Refpondeat pro me P. Gobat, 4l

g h

Ecce Corpus meuma , ecet

fit , hoc fit , boc fiat Corpasmeum , Sanguis meus ,

phab. Sacrif. eafn. 3. num. 94. his omnino ver-

m n

bis: Eoscommittere ex-genere fuo mortale , quia

/

vide füprà . 187. - Idémque elt, fi dicas :

inducunt uovum rituws circa ailionem omnium

TT

Hic panis convertitur in Corpus CbrifHi , idem.

T u W.

facratiffimam 2 viutant. formulam facramenta-

Ítem : ego «onficio Corpus meum , vel Corpus

idu

(oriffi , ex pane : Accipite , comedite , boc eff

lem , bis térye ponedo snum — verbumi repre-

AWP

z

féntant nobis Chriflum viduenl2 loqueutem. Crta

Corpusmeum. '

m

II Mutatio acidentalis fotmz , non efficit

de tamen tales coram .Deo non . peccare gravi-

H«

20

quidem invalidam confecrationem , & Sacra-

ter , quia [irupuli eos redigunt ad bant paruam

Qu

mentumnullum, pletumque tamen graviter eft

flultitiam. — Jtaliberé 5 atque aperté loquor de

illicita.

Specialiter autem in hoc omniumo

iis, qnia clavas clave, férupulus infanus firu-

fio

dieniífimo. Sacramento omnis omnino volun-

pulo famo pellendms efl. — Himc Gobat Cui

[

taria forme mutatio illicita & fub mortali ca-

addo : idem me fentire de iis , qui confecra-

[

venda eft5 excepto, fi quis inculpaté ex defectu

turi pro intentione formanda , longà, fcrupu.

f

Ícientim , vellingue aliquantulüm mutilaret ,

losi, tzediosá , ac ridiculà morofitate hollig

di

eodem tàmen fenfu retento , ut omnes adver-

confecrandz incubant velut gallina pullis ex-

SN

cludendis , &c. prou

À

tunt. Quare valida, etíigraviter illicita effet

hotavi.

t etiam in prima parte alic*qbi'

confecratio. 1. Si quis utatur formá defcriptà

[U)

À D. Luca : 4Hic eff calix novtm Teflamentum

$. 1V.

;

al

sp Sanguint meo z aut D. Paulo : JH calix no-*

dd

Effetfus forma canjäcrgtia

vum Teflamentnm e[] in nseo Sdnguine./' Com-

Qis ef

nis??uanä

i

mufüs contra paucos.

Idem enim. fubftantia-

do ? * quomodo canfattst

Ü

Ota , alia eft queílio , quis fit focäus

liter eft fenfüs cum noflra forma ordinaria :. &

yd

.W ipfius Sacramenti Evchariftie per con-

credendum eft , fingulos Canonicos Scriptores

[(/i

inftitutionem -hujus Sacramenti enarrantes af-

fecrationem jam confe&ti & digné communica-

IUl

fienáíffe formam fubítantialem fufficienter. 2.

ti,dequa feil.feq. — Hic quaritur , quis fit et«

fedus formz confecrationis in conficiendo iplo

a

Si addas aliquid non vatians vel corrumpens

ln

fenfum fubftantialem

.

*

Hoc

Sacramento Euchariftie , quando & quomoco

exempli gratiá.

ii

e[l corpus meum , natum de Virgine : bic eff Sau-

caufetur? Quafítionem

puré fp:dula;ivam p

"m!

guis meus infiniti valorir.

I. Si utáris Syno-

cis expedio , & dico

pl

nimis ejusdem lingua. v. g. Hic eibus , bic po-

L Effectus forms con

fecrationis. eff- Traus. 20); «

Sangu

105 , bacves , bac [ubflautia , contentum [ub bis

fubflantiatio ac vealis converfio fubflamtia panis

T

& viniin fabflantiam Corporis & Sauguinis Chri-

fpeciebus , efl Corpus mewmm , Sanguis meus, — l-

& vini rt-

tf

démque eft, fi mutes idioma latinum in ger-

fli [nb (peciebus féw accidentibus pauis

fn

li&his veraciter contenti. u fupra Selt. 1. $. 3.

« X

fnanicum ,. Ttalicum &c.

Quod in folo Ba-

1

tni

prifmo in cafu neceffitatis etiam licitum eft , a-

tis éxplicatum eft.

doi

.. Jl Forma «onfecrationis conficit fuum e

f'izOJ

liàs nunquam.

Item fi transponas verba , fen-

jme

furetento : v.g. Zlec. smemm Corpus efl ; biccalix

feQum , realem fcilicet prafentiam 'Corporis

$ , in ultimo

vult

eft mei Sangninis ee.

Si. folàm. grammatice

& Sanguinis Chri(ti fub fpeciebu

inflanti — prolationis

^

vetborum. Omner, Ra-

erres. v. g. putans Corpss effe generis mafculi-

ni , dicas : Hic eff Corpus mems.

Idémque eft,

tio éft : quia tunc

forma conficit effectum fu.

um , quando períe&é- fipnificat prafentiao

ex defectulingug , balbutie, feftinatione &c. fo-

l

lümunarn litteram non variantem fenfüm mu-

Corporis & Sanguinis Chrifli : atqui hoc pet-

fe&é non fignificat , nifi completà prolatione

!

4es , vel detrunces. v. g. dicendo: Hec eff Corpus

?n€ft.

Hic efl Calis mei Sangninis.

Certé il-

verborum , ut de fe patet : ergo &c. . Et gene-

taliter hoc. commune eft omnibus propofitio«

lamformam : Hoe ff Corpus men , valere, ctiam

merito approbat; Layman À j. tradl. Y. e. 4

nibus effe&tivis , feu practicis. Sacramentorunt —

iNàm ttuncatio ultimz fyllabz, in hoc cafu, non

formis , quód nec fignificent ; nec caufent lu«

De)

Secus effet , (j muta-

mutat fignificationem.

umeffeCtum, nifi in inftanti, quo ultimó com*

tione vel omiffione etiam unius littere , muta-

plentur.

II Forma confecratioüis

caufant fuum'rlefigo;*g .

retur feníus fubftantialis : v. g. dicendo :. hoc

n

* g

eft Opus meum: hic eft 24ngnis. meus.

e

Ego te

fe&um , prafentiam fcilicet Corporis & San-

li,

Plura

i» FM

baptizo in nomine €Matris & Filii. &c.

guinis Chrifti fub fpeciebus, non phyfic , cüm

[1

Xeperies apud Scholafticos, omnia tamen ad has

nuda verba ex natura fua nullam habeant pro-

LY

«laffiun

;

portionem phyficam ad attingendum effectivé

U

datum.

culas reducib;l;a. Plus fatis curiofitati

tam fupernaturalem & mirabiliffimum eite-

t g

orunm

xfl

$um , fed moralitet , quatenu ad e

li

| vete.

UP

2

ES

d

/

N

1

E "RR am. p,,'?,'-. 11; ,Caþ; W. Sect, I. DeEjerffiääSacrämäti Ewb, 183

m

tin , froe quis nmam ; [.i-vle plures: Hoflias fimul fse

um Ws

vtrbp'rum frolationem ,Wexx vi ih[*citutionis fa-

mat,

Dl n

&z , ipfe Deus, ut caufa phyfica & principalis

N

212, E.

Ui

cbariflia confert gratiam , non dum fpecies adbuc

P d

Corpus & Sanguioem Chrifti , ipsimque Chri-

Jiunt im ore ,. [ed

m "

ftum przíentem efficit. Quá ratione etiam

213, In inflanti complete manducationis.

DI

fam hoc , quàm alia omnia Sacramenta grati- 'er4. Er zen amplius , dum perjeuerant in flomacbo ,

"[W Mïl!n'm

am fanctificantem efficiunt , üti in przma parte

21g, Nif ;nigentur difpofitio,

! i

zi6. Sácramentum Ervcbariftie

€. T. À. A. explicatum eft,

- effctius (ecumdarios ,

/h.'db;f; pra/frtün quattior

LLIN

206 V. Forma coníecrationis operantut pra«

117. , Spirituaüter reficit,

u ; Wibl': j

di&tum füum effectum pr&cisé ut fignificativee

218. Il. Prafervat 2 mortalibus, —

Ht lii

fünt, non ut formalitet verz funt. ^ Communis

219. IIl. Delet venialia quoad culpamn , f

€um óScoto.

10y WM n

Ratio eft : quia hac propofitio :

110, l V Unit eum Chriflo & Fidelibus. '

TP

Hoc eff corpus meum; bic eft fanguis meus : ut

$.1

M dj la

caufativa & converfiva panis & vini , in. Corpus

&Sanguinem Chrifti ; eft prior naturá conver-

pnuc n

Quis ef Ef

é]us principalis Sacrawänii M

Ez Gob

fione panis & vini , & confequenter ipsà prafen-

Evchariffie ?

tià Corporis & Sanguinis Chrifti fub fpeciebus ,

T

"

cüm omnis caufa fit naturá prior fuo effedtu: at-

Acramenti Evchariftie. effe&tus primug &;07

modite

qui pro illo priori nature illa propofitio precis&

9

principalis eft , argumentum Gratiz fanclifi.

De fide ex

gl

eft (1gnificativa, feu enunciativa , ( quod eft de ef-

cantis , ac. Charitaris. habitualis,

fentia omnis propofitionis ) at nondum eft for-

Concilio Florentino ac Tridentino feff. 13. «. r.

pripai

maliter vera ; nam veritas formalis formarum

Et conílàt ex generali doclrina de Sacramentis.

confecrationis eft naturá pofterior. prafentià &

Specialiter fumitur ex. illo Joan. 6. qsi manda-

exiftentiá Corporis & Sanguinis Chrifti fub fpe-

£at me , vivet propter me.

Et ratio eft: quia

ciebus : ideo enim eft vera propofitio: Hoc eff

hoc Sacramentum inílitutum eft à Chrifto per

d

*

x

ajmz!

corpus mrmm

M

quia teverá ibi exiftit. Corpus

modum cibi ac potüs , & cum quadam analo-

Chrifli, non econtra : ex eo enim quód res cft,

gia & proportione ad cibum. & potum corpora-

- qui iE

atili p

vel non eíL, dicitur propofitio vera velfalía. E-

lem . cujus effectus eft nutritio & augmentatio

contrà verb , ideo ibi exiftit; Corpus Chrifli,

corporis : ita effe&tus hujus fpiritualis cibi &

pni u

quia id forma ex inftitutione Chrifli | fignifi-

potüs eft nutritio & augmentatio fpiritualis ani-

itüt 9^

cat :. etgo formz confecrationis operantur

mz per Gratiam & Charitatem:, & ficut cibus

confca

fuum effe&tum pracisé & fignificative in ratio-

àc potus corporalis prefupponit bominem nu«

jj g

ne figni Sacramentalis à Chrifto inílituti . non

triendum jam viventem vità corporali: ita fpiri-

TM

veró ut formaliter vere funt : quod eft natura

tualishic cibus prafupponit jam animam viven-

polleriüs ipfo effectu feu prafentià Corporis &

tem per Gratiam & Charitatem , adeóque per fe

; ,f frtí

jnia w

Sanguinis Chrrifti : adeo , ut illa propofitio :

ex inftitutione. füa. , confert folüm augmentum

j

Hoc eft Corpus meum ec. integré prolata , in ul-

Gratiz & Charitatis , feu gratiam fecundam ,

1 u'mis

D

timo inftanti temporis prolationis tria habeat in-

non vero gratiam primam, nifi quandoque per

at

ftantia feu figna naturz. — In

rimo przciseé fi-.

accidens : ut p prímá parte c. 1. . .23. oftenfum

&

szü.l.,ïä-*

gnificat. - Infecundo caufat e

ectum abítrahen-

eft. Ubi etiam »um. y1. generaliter diclum ,

do adhuc à veritate & falütate: Intertio dernum ,

quodlibet Sacramentum , adeóque etíam Ev-

nf ln

jam exiftente. ibi Cor

charifie , conferre majorem gratiam meliüs

( V^

pore & Sanguigg Fhri&i à

difpofito , quàm minüs difpofito , non tan-

"p

p 1

evadit) formaliter vera.

"

tüm ex opere operantis , fed etiam ex opere

(gt ^

operato: qua hicnon fünt repetenda. — Verüm

d

CAPUT W

[

de hoc effectu

1 WW

De Sacvramcnt'if Evchariftiz ',/ ipe.

dubia,

Princigäli duo reftant fané delicata

j 1

$. U

j p

j

— fiásque SS. Sacrificii effectu,

t

valore , fructu.

: 3

1

d. 97

DUB

uM 1.

yi

f(j

SEQTZSdO- L

Confertírne major. gratia .Erucbarz'phiq fam-

,ammff ,

pt& ub utraque [pecie à Sacerdote , quam

Ti d

81'13(4; Sacramenti Evcbarift

De Eje

fæ.

femptà (nb wna tantàüm à Laico?

u "

Á

SUMMARIUM

Robabilis valde eftSententia áffirmativa 44-208

107 Effeilus E

?ckarijif'æ.prg'ncigalis eft fugf;:cuiuæ r*

lenfis , afquez. , aliorámque tnultorum Re-

7

jim "

tie.

gY

&oä( Probaliliter tiàjor gnui; cofsfertur fu'ä utraque [pes

céntiorüni cum Lugo bic difp. 12. fe&t. 3. Ratio

cíe , quàm [ub unà tantim.

"

eft: quià Sacraménta caufant id; quod fignifi-

!hyflic j 9

t f

209. Próbabilior tameh videtur fenténtia. oppofità hegatie

cánt, & efficacià Sacramentorum accomodatur

S/a , Cié teris bariburs,

eorum fignificationi : atqui Sacramentorum Ev«

yn CH

2 .. Si verà dlisfpofitio |umentiurn [it inaghtalis , tadjor vrif

gratia in melitts difpofrto , fPUe utramque ». [rue unam

chariftiz inftitutum eft à Chrifto fub bina fpecie

pi ^

pánis & vini , fub ratione unius integri & perfe»

"T

tapthm jumat [peciem.

21 Si figqu(;?io :gmm eARem , à

en confertur. mnjor S*'f

&i convivii, quod requitit cibum ac potum : er-

go

di

7

N

-

E

fl

1ä4 d becl, Sacrasm. Pars l, Cap. lF.

Sedl, L. De E ?eöïz!;m SacramEucb r

M

L

am continet & V'conf&t , Etfi perfedtiüs f

ni

y gi'äl

. goficut utraque fpecies (imul perfe&tiüs fignificat,

*

*

Bo

Es

n

irà etiam perfectiüs. caufat fpiricualem refectio-

cet quàm: una

eadem ergo gratia confertuf

L

etcaim in calice eft

cateris paribus , five füb una, five fub altéra , fia

nem anima per gratiam

;mSa(

diftincta fignificatio novz refectionis , nimirum

' ve füb utraque fpecie fumatur Eschariftia, fed fo

!;jarum

per modum potus, ditincta à fignificatione Coft-

lüm diverfimodé gratia-fignificatur: füb fpecie

fs

poris , quze eft refectio per modumtibi : & con-

panis, per modum cibi : füb fpécie vini, per moe

I'miculä

fequenter per fumptionem calicis confertur gra-

dum potüstantüm : fub utraque fpecie per mó-

if

dum integri & perfe&ti convivii animaim feficie

dus gratie reficientis animam correfpondens illi

ii

figniücationi, diftinftusà gradu prati , qui con«

entis. . Denique hác Sententià apparet juftiorlex

i :

Eccléfim Laicis üfum calicis den

fuofiü

fertur per. fumptionem folius Corporis fub fpe-

à

gg:ptis D contra

cie panis. Et videtur fupponere hane Senten-

cavillos Hieréticorum.

D

hii

tiam Concilium "Tridentinum feff. 2 1. c. : 3. de-

*

Iil. Dixi femper ; Ceteris paribns ,

ruppmzxi

giüis

clarans

*

nullà gratià ad. falutem nete[[aviá de«

fità feilicet &qualt difpolitione fumentis ttrame

dinto,

fraundaritos , qui unam tantüm [peciem accipis

que, & unam tantàim fpeciem : fi enim difpofis

A

s»t. Audis? non dicit fimpliciter »ald grae

&0 fit inzqualis, ütique erit etiàm ingqualis gta- -

gt

tiá defraudari , fed folüm nullà gratià «d falutem

tia, & major in reliusdilpofito, five utramquég -

mj

Similiter fi -

sece[Jaria.

Unde ulteriüs patet , nullam inju-

five unam tantüm dpeciem fünzat.

t

riam factam eífe Laicis àb Ecclefia illis ufum Ca-

in Sacerdote , fumptá fpecie panis difpofitio àus -

dj

licis denegante: licét enim major grátia detur

geatur , ( quod fiepe fit ) imediante'interitm noid.

hi

per utramque fpeciem , tamen illad bonum ad

devotione ,. &t actibus àmorofis j tunc. alterá

i

falutem non neceffarium , & facilé ex opere ope-

fpecies calicis. cum tali auctà. difpofitione fufs

vt

rantis aliis mediis recuperabile , non debet pre«

cepta, utique corméfpondens augmentum grae .

m

ponderate reverentiz tanti Sactamenti , quód

tig conferet.

Quin imo fi quis indifpofitus.

iT

Íub fpeciecalicis, falvà debitá reverentid , com»

fumpfiffet: primat fpeciema , & interea primé

modé nec adminiílrari , nec fetvari ; nec infir-

. difponeretur a&tu Conttitionis faltem bonà fide .

li

mis deferri potefl ,

ob periculum effufio«

&eltimátie , altera fpecies vini confertet tunc gre

RUJ

nis &c.

tiam ; ficut etiam Í1 cafü ante fpecies panis fu.

An

$09 lL Probabilior tamen videtur o

þþbfit:t Stn«

meretür; confertet gratiam ; quam fpecies pá:

f

tenti negativa.

Communis DD. cum * D.

nis primo loco fümi folita contuliffet; ; Unde

[

Thoma , D. Bonaventsrá , nimirum cateris pari«

uámvis fatendum fit , fpecies vini per fe ; &

ii

À

bus, Evchariftiam non conferre majorem gratiarri

yrante eádem difpofitione fümentis ; raró con«-

t

fubürraque, quàm füb una fpecie fumptam. Et

ferrealiquarn grátiam , id iamen non abíutdunt

füri

emnino favet. Concilium "Tridentinum: eit; feff

videti debet : ficut nec quod pártes Hoftie po«

iiqie

21.6.5. ita . enim habet : fab alrera tantzm. [pt-

fteriores futnpcee ; gratiám non conferant Hoé

itii

efe totum atque integrum Chriflum , Vérimque

enim non provenit ex defectu virtutis Sacramene —

Vont

ti. $ fed quia jam reperitur effeélus produótus i

Sacramentum [umi ,. ac propzeruqm*d ad frus

lsls

Gpnm . aitinet ; nullà gratid neceffarid ad. falu-

toto gradu , qui in taliter difpofitio onà fumptios -

Vk

tem privari eos , qui uuam fpeciem folam accipi-

he Sacramenti produci -poterat. : 'Nequö- ideo.

unt. Übiex co, quaód totus & integer Chri«

fruftrà erünt , & fümentur fpecies vimi, uti fieque -

« ftusfitfub alterutra fpecie, infert : propterea u-

. partés pofteriores Hoftie füripte , imó potius

nam tantum fpeciem fümentes non privari ullá

utiles;. Nampr&terquam , qued valeánt ad auge

grátià ad falutem neceffarià. Subaudi faltem ,

tientumi grati , mediante nová meliori difpos-

utabftraherct à Sententiis : atqui-.ex illo re&té

fitione , ut dictum eft : Sacerdos tenetür fatise

la

infertur , nullà omnino grátid privari eos , qui

facere pracepto , complendo integrüm Saácifié —

unam tantüm fpeciem [umunt, . Ratio eft :

Cium.. Etjüxta dictaà fortiori

3

11]

nam ideo preciss fpecies conferunt gratiam ,

IV, Evchariftia pluribus pa'rtïc'ulk fe

r fþeä&äii

|

quateaus continent. Chriftum, & eàs fumentes

bus ejusdem . rationis fucceffive fümptis ; cateris

:

L

fide'es Chriftum fumunt , eíque uniuntur : atqui

paribus , nón cofifert ia

]

otet effe&tum gratig

sllml

füb altera tantüm fpecie zque totus & integer

Quàm fr una tantüm pátticulá feorfiri ; vel ofmnes

!njj

Chriftus continetut & fumitur , quàm füb utra-

/ fimul, aut in und continüd quantitáte fumetens

feäU(

que: .ergo &qualis per fe confertur grátiá, five

tur. . Commuhis D D. Ratioeít : qui ünum &

Àl Y

idém Sacramientumi , femper operatur eurdemi

Una tantüm , five utraque fpecies fumatur.

LT

Neque multüm urget ratio prioris. Sententia.

effectum , quaritüm elt de fe,

. Ubi nimitü

ho

Etft ením in utraque fpecie fit perfectior & ex«

. ex párte fubjecli non eít diver

fa difpofitio, fed

Vunes

. priffior figsificatio practica gratim fub ratione-

in propofito fümituf ünum & idem Sacrameri^

b

integri & perfecli convivii , hoc tameri folüm

tum. '"Nám plures ille particule ejusdem ra»

Vg

eít quoad modum fignificandi , non veró quoad

tonis , itegrant ütum Sacramientum , plurése

Vl

rem fignificatan & aceeptam , quae aqué conti«-

'que ille fucceffiva fumptiones ; non funt plü-

V

nctur fub una , ac fub utraque fpecie : ficut. e-

res comimuniones , fed uná fnoraliter comim8e

"*m«

nim Utfaque fpecies non perféclius Chriftunt.

. nio, ficutfi fimul, vel in üha continua quantie

U

.. €ontinet , etó pecfectitis fignificet , quàni una z

tate fumierentür : ergo datuf etiam unus

O

idem oEg&use "Tetus érgo Xe&'e&us*usla'c:ä

mer

dea dti/am udaque f-p;:cies. non Perfeäïi?:em grati«

p

L.

d

4

*

d

u

hd

t

Thail Sacurs, Puss T. Cap. Il. Seäl De.;EEeäiää; Sacramenti Bvcb,. 188

a

u

A e n

2

) Wt

Dr

]

Vilis '»gi'atjiæ]'datül/' in-prina mandücitione vel

debet dati infirmis ;

qui non poffunt degiutire

[3

li

t

VN OU.

fümptione prima pàárticu

; cüm jam fit inte-

& fuprà. jä'fn monuimus ; non effe fpecies tam-

QUE

gróm Sacrámentüm , àdeó ut in fumptione re-

diu in ore retinendas ; donec corrumpantut.

Md

liguarum párticularüm. non conferátur ulterior

IL Evchariflia confert fuum cfïï:&uxü'ïfii'xä

! (pkzcr P.

Bratia ; non ex defeCtu virtutis , cüm reliqu&

Omnpes

inflanii compléte 'manducationis.

Anlt fs

particula fint Sacramentum ; féd quia jam pro-

Ratio e(t : quià manducántibus/ promittitue

du&tus eít effedtus uno Sacíamento conferem

l!ivii ünji

giátia JXeaw. 6; átqui anté inflans completae

r u

dus , -feliqui enim particulze cum prima fumptae

mandücationis non dicitur quis veré mandu-

RCTM

ünum Sacraméntum integrant. — Alioquin fru- ,

Cans vel manducáffe : ergo &c.

Quodaam au-

&uofiüs effetSacerdoti duas pattes Hofti& fradtai.

tem fit illüd inflans complet manducationis ;

N

i ;u.vilmliiï

fümere fücceffive , qüàm fimul , & fpeties vini

Cominunior opinio eft, effe. illad ; quo cibus

iulus ductibus iteratis ; & quafi guttatim. hu-

trájicitur eX ore perputtur verfus ftomachum ;

milu

triendo ; quàm fimul; quà meéritó cenfentur ri«

& àttingit indivilibile medium inter os & gut-

eti

diculà Sed ne

üé dici poteft, tuné effectümSacra-

inentálem co

tur. Cónisck tamen & plures alii probabilius

li

U

^"

t

nferri per pártes divifim in fingulis

cenfent , tünc primó confeiri gtatiam ; quando

u

n

lümptiónibus; qui alià in fuimtione imiica con-

Hoftiá vel pars illius ( adeóque ipfe Chriftus)pri-

r

tinu& Hoilie daretur fimul. —Tuné énim üná-

mb in (lomachum recépta éll : tunc enim quià

Pä

ia

D

dl

fürptio impediret effe&um àltérius , & nullà

élt perfeclé manducans ; & eodíque cibus corz

áberet fibi proportiónatum effedtum : & re-

Y

jtoli

poralis noà hàbet fe per modum nutrimenti j

i

W

pentiné moriens fümptá primá paiticulà , pii-.

quaré etiam cenferétur jejunus , qui cibum 'eji-

varetur cffe&tü Sacramentali competenti : déni-

TT

tetet ; priufquám ftomachum àttingefet i ad.

que effectus Sacràmentális noà

. débet. depende-

éóqué eoüfque eüiami Chriftus fub fpeciebus

TT

1é àfuturo & contingenti eventu.

TU

nón habet f& per modum nütrimenüi lpititüa-

. Dixi iterüm ceteris paribus

: Nàm fr«ïcaþ

lis conférendo grátiai Unde (i horo mo:

is gbl

luccéffivé fuftipiens ad pofleriores párticulas

confavdi

téfetur , antequáfn fpecies per guitur trajecta

&ugeat difpofitionémi novis. à&tibus devotionis

: pring

flomáchum attingerent ; prátiüi non recipes

àmotis ;orinino probabile eft ; etiam àugeri efz

retjüxtá hanc Séntentiam: Dénique fatendum

qui p

fectum Sacramentalem gratiz ; juxtà dictà fü--

lil !

eft, nihil.cerü inhac, re definiri poffe : & ideo

Prà de fumiptione Calicis : & ceitum eft : fipri-

Sylviti Diana & àlit dicunt ; gratiam confets

iini p

imará partem accepiffét indifpofitus (ine effectü ;

irmanducaati vel fu

ienti in inflanti DEO cogm-

énti j h"*"f,

reliquás autem fürneret difpotitus , eum recep-

tà ; nobis autem ignoio;

2 102 4

turum totum effectum Sacraméntalem; — De-

2

. III. Evchatifáa confert '

hi

füum effe&lum tähgiri

nis Hl

ique: apud oirihes. in confetfo eft

; quando &

tüm in inflanü completz manducatiois ; &

yfrait h

phyfice & mora

liter plüres funt' Communiones;

nihil ánipliis deinceps ; quándo adhue fpecies

j Sititt

ut in tribus Milfis Nativitatis , confe

rri iü fingus.

Sacramentalés perfeverant ; -adeóque Chriftus

gt

lis fpecialem effz&um

:

;

Sacramentáleir

ia um

realiter prafens manet in ftómacho , faltem per

s

,& c&tetis pátibüs:

N

fen;cm-fufcipiexltïi's difpofitionem:

Nani Evchariflia per

D

iiodü

[ caufé natüralis i fubje&to capaci ;

n uf

$. l-

ftatim producit totum effe&lum ;

quem pro-

2 lmö lu'

- D

IUM iL

ducete poteft ; faltem nifi

fiat aliqua variatio mes

dvalrinraü?f

p

lioris. difpofitionis.

.Et fané alioqüin per fe

i mdinté

d aügmentumi &ratiz . conduceret

y iuit

Quando ? &5* quawdia Sacratienium

inágnitudo

KEvclariflia confert srátiam?

Ipecierum & ftomachi lànguor:

Infuper veri-

jnfi v

us eft

Acrmentumi Evchariflie confert effe:

; étiafim infc;eä' fdmþbriä ; audá difpbfi.".

É

üoné lufcipientis ; &om tameh augeri gratiami

T

. &um Sácramentalem grátiz in' ipfa fnanz

Inunior

SOQEERI

ducatmoé — (eü fumptione.

€X operé operáto: ta com

$

Dodlorumi

yii; d

Cómmunilfima;

£um Pa

hu g

Sumitar ex Sctiqtüra Joaa. 6;

Ddi ihánd&idt ie i

afqhez Galis: Hatioeft: quia tot$ ope-

propttr wmé, &e. Übi ,

tauió Saéramentórum éft ex inflitutione & Vo-

$V

)/

& alibi femper ef

lintate divina : fed haeé ex facrá Schipturanori

u ff

fe&us hujüs

Sáctáment tribuitüt füanducatio-

hi ve] fümpti

oüi ;

Conftat nobis áliter j quàái quód inánducanti-

ir Uf

T

.Aut ipfi manducanti vel u-

*

p

d

1

lé inéritó ab omhibüs féijcitür os

us & bibentibus promittatür aíátiá

:

neque.

j a

hovi Quidquam éfferendum eft circa

Evchari-

p

pinio quorundami

putantium effectum hüjüs $3-

J(ioy

:j

, €fament eonferri .

-quando adhiuc Hoftia vel fpe-

€x

fiam ; quod hóü re&à ratione cclligatur

éjus infütüGoné ; aut

it firmatum

j d

eicsfüntin ore. -

illé nullo inodo veré di-

ij !

"eiur ianduciife

- vel ï)ib'ifï'd a

áothoritate ;

Vel . communi

ienfu. Eccle-

g)usnk

qui -cibum ore

fie i érgo Evchárilià ex divina inflitutione

imafücatüni, aüt potütr átra&tü

i eijcéret 5 nec.

i

tantüii confert fuuin éffedlum ; quando adu

"

qüc talis ideo £regitfet jejuniümi

T Uhde; fi fpe-

iandücatür vel bibitur; non veró toto reliquo

eiés in.

ore corrumpantur ; aptéquai e& , vel

«

tempotre ; quamdiu ianent fpecies ; & fub

u 4

ars aliquà. éarüni incoitüpta

deglütiatü£ ; aut

ipfis Chriftus in. ftomacho : alioquin, feque-

j

homo äi;?e'ä:mbrï:itut ; hon f

eci

j Ádhuc éxe

peret früctum

ientür inconvenienta aliquá;

d

Üu v(gffe&um Evchariftiz;: neque

Aà3

pedis

"

folet. ; fxequc ;

N

d

:

4

f

186 11:?0!, Sacram. Pars l. Cap PIP.USeäI.. l. Dc 552&:'1»:; Sacram. .E;QF]P. | |

4

MRU)

$. IV.

pedire, & fru&tuofius effe majores vel plure"'sfu-

f

mere fpecies , ut Sacramentum diutiàs maneat

ffe

clus [:c

undgriz' k

iM

t

inftomacho. 2. Peccare hominem facrilegé, non

Qm' fzmt E

j

Sacramenti ?

.

"

f

W!J |

tantüm actu fufcipiendd hoc Sacramentum indi-

Unt generatim, loquendo varia aüxilia.g-ra-i[:f

i

:

J

gne, fed etiam indigne illud confervando in feip-

1o; utpote eo tempore interim in peccatüm con-

S

tiz actualis ad promovendum in bono, & a-

) a

fentiendo.

vertendam à malo.

Quemadmodüm enim -

« À

3. Poffe hominém jultificari per

hoc Sacramentum , qui illud quidem indigne

quodlibet Sacramentum , prater effc&üum prie

cjus h

qtioni

füfcepit , fi adhuc prafente Sacramento , &

marium gratim fanctificants , fecundarib, cone

etiam tunc ex opere operato gratiam confe-

fert jusad gratias actuales , & auxilia div

x

ina fue -

hm «

Qsr

rente , fe difponeret dolendo de peccato. 4.

tempore conferenda ad debité. exercendos a«

Gus tali Sacramento correfpondentes , feu ad.

at

A fortiori ergo hoc Sacramentum indigné fuí-

'gia

teptum , recedente fictione , non conferet fu-

quos tale Sacramentum otdinatur uti is primá

toll

um effectum, fi jam defüt Sacramentum , &

parte c. 1.mum. 43. 44. explicatum eft: itama-

Q

prafentia Chrifti corruptis fpeciebus , juxta com-

xime hoc diviniffimum . Sacramentum | digné -

muniorem cum D. 7hbora.

fufceptum, etiam in ipfa fufceptione , & proba*

215. IV. Nihilominus certé etiam probabilis &

biliter , quamdiu manet Chriftus homini Sacra-

aufi

pia eft oppofita Sententia , nimirum durante

mentaliter przfens, confert varia auxilia & gra-

[

tiasaCtuales , quibus operatur mirándos illos ef-

Sacramento , fi augeatur & . innovetur diífpofi-

dthá

tio, adhuc augeri gratiam.

Ita Cajetanus , Ga-

fe&us, quos huic Sacramento paffim attribubnt

surdt

Concilia & SS. Patres.

D« his Concilium Tti-

briel , Suarez , Comincb , G plures Recen-

Jrof

tiores 3pud Lugo d;fp. 12. fel. 2. Diana p« 3.

dentinum feff. 13. r. 3. fic loquitür : Sumi an-

his p

tr. G. mifc. Refol. 46. — lamburinus £. 4. v. 4.

tem voluit ( Chriftus ) Saeramentsm bog , tan-

& int

Ratio efl: quia operatio gratiz tribuenda elft

quam fpiritualen ámnsarats cibum , quo alas- -

ts«

ipi Chrifto prefenti fub fpeciebus , fumptione

tur G. conforténtur viveniesvila illius , qui di--

t

.

.

xit : qui manducat me ,O ipfe vivet propter mei

tantüm Íe habente per modum conditionis

n

ergo quamdiu eít nobis Sacramentaliter pra-

Q ranquam antidotum , quo liberemnr a eulpis

I

1j

fens, fi nos augeamus difpofitionem , actus

quotidiauis , &* martalibus prefervemit. Pi-

:

Jl

devotionis plures & plures exhibendo , non

gnus pratevea e[f:

& voluit futura gloria noffra d

TicntUt

eít, cur Chriítus non caufet in nobis aliam. &

perpetua felicitatis vadedque Symbolum snsius il

?

a

aliam gratiam , ad quam ifti a&tus difponunt.

lius corporis , cujus ipfe C

4

put exi[lit , cuique nt.

tongm:

Deinde hoc Sacramentum habet fe per mno-

tanquam membrasariliffima Fidei,Spet, ( Chari-

Ttort]

t4tis connexione ad[ivitlos efe volnir. HaCtenus

dum cibi: ergo cum proportione ad cibum

Vr

eorpotalem , quamdiu ratione melioris difpo-

Concilium Trid. quibus qua

tuor potiffimüm effe-

!

f

étus Evcharittiz expreffiexp

licandi fünt : Ke]ïut,

fitionis Sacramentaliter perficitur , tamdiu per-

Qaiety

git nutrire fpiritualiter animam per collationem

prefervat a mortalibus, ltberat a wentalibns, lu-'m' !

*

1

Dior

gratiæ. ;

Unde in hac Sententia negantur illa

ls ho

Íuperiüs illata effe inconvenientia. Et omni-

6nm Chr(]loäü Fidelibus.

Lokdn [l

! Re

no conceditur: non quidem per fe , fed per

LE

ncilium Florentinum in. f)cc'rlätö unïo-—zl'ï

accidens , ratione nove & melioris difpofi-

i

tionis meliüs & fructuofiàs effe , fumere ma-

C;

) nisexprefsé dicit: omneem effeium , qeom

vitam agunt tor

QUbf

jores & plures fpecies : nec 'carpendam effe

naturalis cibus r potus quoaä

]

t

devotionem illius , qui ad eum finem libenti-

poralem , bec idem quo ad vi

tam [piritunlem G

Hac Concilium.

üs fumit majores fpecies panis vel vini, ut non

boc Sacramentmm operatur.

ll

tam citó corrumpantur , & fic Chriftus diutiüs

Atqui dbus & potus corporalis imprimis RE«

Omnes

AUf

maneat & Ííxpiüs gratiam conferat.

FICIT. , ideft: fuflentat , anget , reparat , cone

|

Tti

tamen fatentur , id eífe illicitum facere ex-

fortat , deleciat (9c. — lta proportionaliter

hot

]

"WW&

induílria cum aliquo notabili exceffu ultra

Sacramentum quoad vitam fpiritualem. anim

g:

morem Eccefie

*

e

i. Swffentat GL confert vites ad exercenda

Q^

A0

hii

adeb ut peccatet & Sa-

Cüun

eerdos prebens , & Laicus fumens ad eum

pera vitee fpititualis , fcilicet Charitatis t virtu-

V nget ,.

d*

du

finem plutes particulas.

Ratio fümitur ex u-

tum , ut mox infrà explicabo.

HClum

fü perpetuo Ecclefiz , & ex- periculo , quód

cit noscrefcere in vita fpiritua

li, id eit, virtütie

LR

poffet fenfrm introduci , fuperftitio , vel opi-

bus, & maximé Charitate DEI & proximi. 3-

r

nio erronea de virtute hujus Sacramenti , ut

Reparat vires animz , quas noxii

fomitis .

itit

"

K q,

eó major putarétur efle virtus hujus Sacramen-

debilitat, ipsámque vita

m animz confetv

!

ti per fe , quó plures vel majores fummuntur

confortat in via falütis.

Unde ejus figura fuié

(]llotl ii

ecies.

V du

Unde Inquifitores folent contra id

ille panis fübcinéricius 3. Reg. [9. in cujus co*

^

V

à

meíti fortitudine

Elias ambulavit 40. diebüs ,

l N Vem

cientes procedere tanquam fufpectos de errore.

& 40. noctibus , ufquead monte

m Dei Horeb;

m Q

dalcedine fpis

muum |

4. Dele&lat , & recreat animam

rituali excitat fervorem Charitatis & Devotio-

'XEl(am

mll]tsl

ais , fapitque fpiritualis Wc cibue animé n*

4

"

t

i d

MM

]

j Qk'!hf,eal. Sacrar, Pars VM c**? )V.,Säö?il IDeEjeMm Supk Eub, "yey

ihgu('cu, ficut ib & potus cää;ör;älis affert

ol

; nicdiatä*delkntur, & remittuntur ex opere ope-

U

faperem íenfualem : unde ei Eccleíia meritó

ran;is,

Secundó ( fecundüm D. 7559

j

pplicat illud Propheticum Genef. 49. Pinguis

Suarez, , GL feré communem DD. ) etiam im-

b d wü

eff panis ejns , G prabebit delitias Regibus. as

tamen delitias animz , illi foli fentire folent,

mediaté & ex opere operato conferendo remif-

din ii

fionem venialium , ad que ampliüs in anima

Demadndr «

qui animo ab omnibus inordinatis affezlibus ,

non viget affedtus, vel complacentia actualis :

Dratt n

etiam venlalibus vacuo & purgato , follicité ad

. adeó ut ad hunc effectum non alia requiratur di-

ejus fumptionem fe przparant, acfanclis medi-

MM

Ípofitio, quàm digna fümptio fine actuali affe-

EUR

tationibus atque affectibus imbüti ad hanc men-

Gu alicujus peccati venialis : quamvis alii pro-

fam accedunt.

Quare paffim impeditur hic effe-

ebit u

babiliter etiam hic requirant aliquam pofitivam

€tus per incuftodiam cordis, evagationes vanas ,

difplicentiam , vel retraCtionem faltem . virtua-

od

affe&iones inordinatas, complacentiam in ve-

Jinztyr i

lem & implicitam , qualísque fine Sacramento

nialibus &c. — Etfi enim venialia ejusmodi nori»

hoc non fufficeret ad delenda venialia. Non e-

licatun ht

tollant , tamen minuunt , &

actimams .

i

impediunt fervptcin

nim videtur Deus offenfas etiam leves remitte-

Charitatis. .

Ccepti

re , nifiab eis fe homo aliqualiter avertat, & eas

illus hn

JI. meer;vdt A enortalibus,

retractet.

Et hinc , quamvis per Evchariftize

iatia dU

algCdc Concilium Trident. cir. omnésque DD.

fumptionem eo modo venialia deleantur ; non

t ml

tamen fruílrà inducuntur probi fideles , ut ante

J Sumitur ex illo oaw. 6.- Hic efl panis de

o pindi

ealo deftendens, ut i quis ex. ipfo zaanducet , non

Communionem ftudeant per Confeffionem ; fe

suoriatuY 5 Ícilicet fj

à venialibus emundare,

his Cxdt

piritualiter per peccatum.

Nam fuadetur ipfis ,

PPrafervat autem Evc|

hariftia fumpta à morcali-

quod eft fecurius : Confeffio enim ad hoc eít

loquir: d

magis per fe inítituta,

um

bus peccatis , quatenus Deus vi illius, hominem

Deinde illa expurgatio

& interiüs fpecialiter protegit , ac etiam exte-

eft dignior difpofitio ,

adeóque conferens ad

DT

uberiorem gratiam in

Sacramento Evchari(tize

rAl

riüs corroborat per fingulare adjutorium, ut vel

tepreffo dosmone , Gramotis occafionibus libe-

accipiendam.

Nam fimili ratione , quamvie

fetinipgtt

[0)

ii

, Yet » Vel ad füperandas tentationes tempore op-.

Confeffio cum f

la attritione deleat tam morta-

lia quàm venialia , tà

men non fruftrà fuadetur

jujrm "

ortuno fpecialia auxilia , & gratias actuales tri-

À

uat. '

Caterüm quemadmodüm hoc Sacra-

fidelibus Contritio pe

rfe, & accedenter ad ab-

d g!mt D

folutioném peccatorum deletiva.

Prout et-

mentum non operatur fuum effectum princi-

' mbafmf**

- palem , gratie. fanctificantis, augmentum fÍine

iam Confeffio, vel faltem dolor venialium eft

txtfih W

'tongrua difpofitione hominis , fic nec hanc à

fuadenda inungendo , etfi venialia per ipfam Ex-

ju gf

tremam Unclionem deleantur.

Cazterüm iis,

g, 2*

mortalibus prefervationem 'preftat fine ejus

«ongrua difpofitione, qua in hoc confiftit , ut

qui nimii funt in venialibus confitendis , Con-

/ WZ'W :

*homo beneutaturlibero arbitrio, & fedulb co-

feffarii , quandoque recté ingetunt,, & aliis quo-

dj

Operetur auxiliis divinis ,

& gratiis a&tualibus à

que mediis,. prafertim ipsà facrà Communione

;mlübiïaw

DEO fibi exhibitis.

Undenon mirare, ia mul-

deleti. — Ut re&& monet nofter Herinx bic. difp.

tis hoc Sacramentum frequentantibus ,

non ap-

7.qq 1.9^» 4.

/ parere hunc effe&um : defe&us &

x parte ipío-

JF. Unit cum Cärz']la & Fidelibus.

um eft, non Sacramenti.

Non tamen ómnia

| t

Acramentum Evchariftie , cüm per fe infti-220

nobis tunc' patent.

Olim ápparebit autem , à

[j &M!!a

|quot, & quantis peccatis

! tutam fit ad augendum fervorem Charita-

z

quisque virtute hqjus

tis per auxilia fp

j

ecialis gratiz actualis, inprimis

jidnt 'f"

Sacramenti prafervatus fit,

fpiritüaliter uni

t animam Chriíto.

nt fïil/llm

Sicut enim

eibus corporalis tranfinutatur in .

fübítantiam.

j

. HL, Veialia delet inoad ceiban,

$ H

il

gt

aliti; ita cibus ifte codleftis fumentis affetum

Ic omnes "Fheologi , & exprefsé Concilium

transformat in i

pfum Chriftum.

Sic enim

7

Dl lh(:"

5 ï:p's

Trid. eit. dicens : -Hoc Sacramentum fonni

Chriftum loquentem inducit D. Au

?

!

guílinus 7,

F();'Lioüäl

irclt ;

tanquam antidotum , quo liberamer à c

nlpis

Cenfe[f. e. O. Mandnucabis m,

n6C £2 9me in te

l Ud

quotidiasis , id eít

;à peccatis venialibus quoad

mutabis, ficutcibumcarnis tu: fed tu mutabe-

culpam , ( nam pornam temporalem débitaino

4f

risinme. — Quodpulchré declarat D. Bonaven-

Evchariftia, non ut Sacrámentum , fed ut Sacri-

tura : epuféulo pe prapararione ad. M.

P

.

flam c.

l]jllm

z

ficium , ex

opere operato delet) Ratio eft : quia

7- dicens:

( &i

il

h

Hac efl differentia inter come[Haontm

oc Sacramentum eft inftitutum ad nutriendam.»

corporalem C fpiritualem, quia ibi cibus come-

"du

Charitatem. & vitam fpiritualem

, adeóque ut

€

fls tranfit. in fibflantiom ( nutrimentum co-

j ff

per modum alimenti fpiritualis r

flauret ruinas

mtdentis , bic veró comedens incorporatur Chri-

£ anc

quotidianorum defe&ionum cum proportione

Jfo , & tranfit in amorem & unitatem Spiritás

j

z

ad cibum corporalem. Delet autem Evchari-

Chriffi.

Similiter hoc Sacramentum , : cüm fit

qs

ília venialia duobus raodis.

Primó ( fecun-

i

Sacramentum unitatis fidelium augendo cha-

»46

düm omnes Theologos ) mediat

€ , quátenus ni-

ritatem Dei & proximi , unit fideles non tan-

)u

fir

mirum confert a&tualia.

gratig auxilia , quibus

tüm cum Chrifto Capite, fed etiam inter fe , uti

T

dlfle 1

€xcitantir aCtus . Chari

tatis , Contritionis , &

indicat Tridentinum Seff. 13. c. 2. &* 8. .. Et

& DCW

WI

am-

gin!

fxmücs.pijänotus » per

quos deinde vgnialia im-

fignificant ipfz fpecies PanJüs & vini, N.

que

p

,

-

as

j

p

: .. 1—88»' i 3 beol, Sacram. Pars'lïl. öap-. ly. *Se&. 1l. DeFmöïzl;mSacrä;m «

i

"

que ( ut notavitD. À

uguftinus trati, 26. in fo-

ltis granis confi-

qæ

anntm. ) Aliudin unum ex mu

Quomplicäs fumä Fïi'utflus Sacrgïczz?

g

r;ü

citur : aliud unum ex muliis acifis

confluit :

L Quid sacrifiai Efedus, Valor,Fru&us? — |

j

ideóque Apoftolus 1. Coristb» 1O. ait : Quoni-

jom

am nnus páais , uuum Corpssmn

liá f:f?hm emnes,

Pfelus. Satrificii dici poteft omne id

Á

mittfs

p

;i:;

[uy0

.quide uno panz participá

quod per Sacrificium efficitur, — Hinc

D

gofftrt

22Y Denique hic obfervan

dum elt, ficut & alio-

quia Saerificiitres fünt pattes fübftantiales , Con-

quc j 3[

güm Sacramentorum , ita & Evcharilliz quate-

fecratio , Oblatio & Sumptio , qu& fingulg a

qouti

gus Sacramentum eft , effectum effe tantüm pro-

liquid efficiunt ; tres quóque erunt Sacrificii ef-

iium fümentis , & nullum aliis. commuvnica-

L:

w

fe&us. . Nam ut confecratio eft , Sacrificii effe

uatt

bilem: fecüs mox dicemus de effedtu Sacrificii;

us eft ipfum Sacramentüm Evchariftie , f

hgto

Quando érgo, quandoqüe, pii commuünicant

Corporis & Sanguinis Chrifti; de quo cap. ; N

D

erqi

proaliis vivis vel defunclis , non applicant illis

3. .. Utoblàtio eft; Sactificii effetus ptoprie di.

9

Communionem , utillis valeat ex opere ope:

LL

m

citur, frudus ejus; de quo in préfenti agimüs;

qum

rato: fed folüm applicant ipfis Communionis

Denique ratione fümptionis j feu potius tatio.

effedum fatisfatorium vel impegtratorium ex

cundi

me

ne'Sacramenti digné fumpti , ejus effeclus eft

Tietit

opere operántis , quatenus feilicet .ipfa Co

gtatia fanctificans & de quibus modo Se&. 1.

munio eft opus meritorium fausfadorium , &

T5 1

1. & 2.Abfolute ergo;quando quaritur de effedla

i

Ípecialitet. , Quando Chrifto realiter pr&fente

Sacrificii , intelligitur. de valore & fruQlu ejus,

v

folent fideles ferventits & efficácius pro alis

Hinc Il Zaler Sactificii eft ejus efficacia , qui

x

ii

deprecari , feu vivis feudefun&tis,, Rátio àutem

Deo oblàtum confért bona aliqua & offereni,

ü

difparitatis intef

Sácramentum

Evchariftiz

& lis, pro quibus offertur. — lII Frafs Sacri:

f

fumptum , & Sacrifieium oblatum. eft : quia

ficii, fünt ipfailla bonà , qua Sactificium obla«

dit

Sacramentum Evchariftie operatur. füos. ef-

tum , vel

otiüs ratione & intuitu Sacrificii

*

D

cibus àu«

jun

fc&us per modum cibi fpiritualis

oblati, motus ipfe DEUS con

fu

tem. per fé folum þfofïc'it comedenti

at ve-

pro quibus offertur. -

fe'r; OH'cïenu ) &:üs.j

)

tuiti

tó Sacrificium offertur per modum cultüs pu-

u

blici repraíentantis merita paffionis && mortis

»

II. Qu &&* quot [uuti dvifim

, w/o"f;

ideóque. fructus

fihna

Chrifti omnibus communia

feu frutuum Sacrifcit .

[/7/)

Sacrificii éex nàtutà fua efl alüs communicabi-

lis. . Hactenüs de effectibus, Sacramenti Evcha-

Riplex eft divifio ^ feü-'t;-cs' funt d:vxüonesm; ,

g

TY

valoris feu fru&ctnum Sactificii ; "ex pité -

Jf

riftis, Nunc ád Sacrificii effectus & fructus pro«

Caufz , ex parte rei , éx parteparticipántium.L-Ezt

u

Cedenduin;

tpey

4

párte caue fcu caufalitatis , duplex eftfrü&tus

pet

Sacrifici ex. epére operato y & &X opere operarts

I

p

SECTIO il.

.De his mox N. fequenti; Il Ex panié

(io ,

rei , univerfim triplex eít frü&tus Sacrificii ; averils

Vtrd)

De Fru&ibüs Sacrificin —

toríius fatisfactorins , impetratorius , de quibus

deiol

imox. N. IV. Pauló aliter, quantüm. eft ex operé

i

SUMMARÍUM

opcrato þrincipaliter j qqadruplex huimeratur 4

dipof

fru&tus fatisfactotius , 1mpettatorius ; propitia:

2 22. St;cri]?cii effeiui , valor , frudus quid ?

i

VRi

$23 Guotuplex?

torius; & expiatorius, de quibus feorfim. $.2

i lm

224« Quid valor

T. Partécipative , e parté participantium , tr:

ópevantis ?

Ó frudius ex ópee ?gerdgp ; €n ex opeyé

E*&USI.I

jplex qüóque communiter aífignatur fru&tus ;

ul

áasg. Guid opus operaium , Cr opus éperántis ?

Generalis, totius Ecclefiz : fpecialis , Eorum ,

316, Qualiter Temittat pornas purgatorii ?

Ul

138. Guid fruclus tmeritofini ; fatisfaclorius ,

pro quibusoffertut Sacrificiam , & fpeczaliffimut ,

fl

jius? Ufqueadnm, 223« .

i

6— :mþetiqtos

ipfius Sacerdots celebrantis.

Attàinen Receli.

123. Qualiter. Sacrificiuin fit. A

tisfacorini , jen reini/]ib

Vrl

tiotesnon. absre , addunt quaártur 5 seinifferids

w

"Uum poen& becca,

i debila ? Ufque ad r 237,

lem , eorutn pro quibus offertur Sactificium , là«

437; Gualiter & qualWim. Lonórum Spiritualium d te

*

?))5

( i

poralium fi: impetraorium ?

€o . ftuclüs fpecialis , per quem intelligant frue

Qileftut

439. Qualiter fit propitiatorum ;

Jeiá eonferénis àd ?err';z]ïa-"-

&um Milfe affiftentium ; vel coo

fierb peccatorum taortalium 9

'perantium.l :

fiU P

3

fcd de his diflinictiüs dicatm infrà. G. 3.

"tfirj

$4à, Qualiter frt expiatorium

á

; feiá d:lle:'i'vum þmaioiuifi

tyenialium 9

L. Suid efl Valor & Fruifus cx opere —

iy;

546 Frutlus ex parte pariiripantinn) quadrupléx ; genea

Operato , & ex opére operantis?

J

£alis ; fpécialis ; fpecialiffimus ; & miniftetialis,

L f

f

&46. Frutlus fenportio generalis qualis ? 147« cui obues

Rüctüs ex opere operate éftquemcon

H

fituno,

Sactificium ex vi inftitutionis à Chrifto

niat 9 148. àn pr

s

0 libitu applifari boft ; 6- 249«

fa&z , independenter àfanctitate & mieritis Of-

'i*'ïnïxllius

Quantás ?

;

n

140. Frutius feit partiolpeci

ais quibus oäæfniat;ö- upälicd-

ferentis — Quá ex párte Sacrificium rite fadtum

Phy,

fiboffit? Üíque ad i. &55;

:

$. Frudius fei portip fpec

lalifimaá 4ualis , & an aliis aps

à Saácerdote imalo , & quàántuinvis impio; ejus-

üy tt

plicaripoffae

dem valoris & efficacie eft, eundém que effe-

li Dïus

1664 Fm&üj miäififtiziif Quifb é !ufäu: oäwcgiftf ;

&um feu fructum tribuit ex opere operato fübe

'üm j

jeclo "Pad? ac Sacrificium Sacerdoti

$ quans

BI

- Pume

H

P

D

GX

— Ó

ES

ttj

À!

: ïþeol. Sacram, Paiu's- lL Cap, l, $, l, De Früäiöäi ;ïacri)?cz'i.,

t$9

^

tumv:s fancti. xFïr'ü'&u's: eX. opere öpl-r '"'.""? j .

aliorum offerentium ) dipnitatem , meritum ,

Ius l

-quem confert Sactificium , quátenus eíl actio

dcvotionem , fervorem , aliámve virtutem tunc

teligiofa procedens à Miniftto gratiá & meri-

exercita , v. $. magno frigore patienter tole«

ia

tis predito , debita cum difpofitione offerente ,

rato, aut fi podagricus magno dolore flare de-

u

lu

eóque major, quó majori gratiá & merito prz«

beat &c. Ecce hi alii quatuor. vel plures dies e«

E p

ditus, majorique cum difpofitione & devotios

tunt fructus Sacrificiiex epere operantis, — Atque

fublus 3

meoffert. An fatiscapis Tyro ? Capio utcune

fiimiliter difcurre de aliis Sacrificit fruclibus in-

) j quælh

que , at certé non fatis intelligo, quidnám fit ,

Wu

frà confequenter enumerandis , ut fatisfactorio ,

$

vel cur dicatur illud. opse operatum , C& opss ope-

impetratorio &c.

vAzts ? Si fu(iorem explicationem expeclas , vide

d qu

*

IV. Res darlor eft

in Saéramentis : v« g227

Bidi,

Suarez, ,'ï/?z]quez-, Tanseram , Ditaflillum , al«

ipsá noftrà SS. Evcharifliá,

Quisquis recipit

Sacramentum Evchariftie : citt

',.de QUi 4

legatos à P. Gobat. ediph. Sacrif. à num. 146.

4 obicem peccás

fs.

€x quo compendio fic accipe

ti mortalis , etiamfi tepidiffime fe habeat , & €o

$ .1L. Opus Operatum dicitue aliqua actio ( Sá«

jrétmi

j «22

usque modó ; quó reciperet infans, vel amens ,

Íei p

cramentum ;-Sacrificium &c, ) confiderata fe-

obtinét taren aliquem gradum gràrie Sacra-

cundüm fe, & fine refpeclu ad difpofitionem ,

-6 d

imentalis à Chriflo inflituente tàxatam ipfi co-

$mod)

meritum, dignitatem , vel famCitatem homi-

gnitam, v.g. ponamüs , »r dao. Quia nimia

nis eam exercentis, & recipientis $ atqué adeo,

t&ntüt de

'rum Chriftus ftatuit , illam — faltem meníuram

non ut modo faeienda vel fiesda ab hoc tali , vel

grati& concedere non indigné manducantibus

t & ff

talihomine; fed jam. pridem quafi fa£4, id eft,

Carnem füam. Et hunc eífe&um dicitur Ev«

ïüs iæüï?»

inftituta à Chrifto , atque ex. ipía inílitutione

Chariftia caufare &t conferte ex opere operato,

iqu (s

Chriíti efficas & operatoria fa&ta ad aliquem ef-

Il of

Jam verb tu accedis cam exacta. preparátione &

*

feCctum caufandum , utpote gratiam conferen-

devotioné , magno fervote , ardentibüs defide-

dam , peccatum vel poenam remittendam, — Et

Mf

tiis,actibus & effectibus amoris, fidei ; fpei, reve-

jam capere debes, quare dicatür sps4 operatam ;

etoftied lo

rentie Gic.. propter hanc tuam . bonam difpofi-

feu a&tio operata. . Quia enim Chriítus iníti-

tionem , dignitatem , rheritum ; accipis aliquid

tuit illas actiones , ut efficaces fint ad hujusmodi

effe&tus, aptz dicuntur illa actiones.à Chrifto

plus gratiz;anipliorem gratiam ; v. g; &t 4&atwer ,

H

hi

vel ampliüs

*

illud plus , hanc ampliorem gra-

fatiaveloperate , &t , quod idem eít, opsa ope-

(

tiam ; duos vcl plures gradus gratiz dicitur Ev-

YatWm. | Ac proinde effeclus íeu fru&tus ,. qui

thariftia caufare & conferté ex opere operautie,

du

provenit ex tali actione fecundüm fe confidera-

tàptecisé ut à Chirifto fa& , vel inflitutá ; fine

Eádémque tatione difcutre de àliis Sacrainen-

iil i |

tis,imó etiàm, Sacramentalibus , ut efformatio-

Qcpint

teipectu ad difpo(itionem vel meritum hominis .

né crucis ; ufu aquz benedidle , aliarímque

dup)m'f/ilh;

operantis illam , dicitur effectus feu tructus ex o-

rerum ab Eccleüa benedictitum , quz ex ins

p

pere operato, — Opim. aperantts dicitur eadem a-

101

ftitutione Ecdefie , dile&x Sponíe Chtifti ,

€io , confiderata prout hic & nunc fit & exer.

in capaci fetnper aliquem effectum bonum Spi-

ibl

ectur ab homine hoc ii tali vel tali difpofitione;

ii t

titualem ex epere operato ; at pro ieliori di«

devotione , fervore , virtute, & fanclitate opetan-

Ípofiuione , majorem & majorern caufant ex &«

m d ay

te : ideóque fru&tus , quem caufat áctio vi talis

pére opevauits.

lo r

difpofitionis , fervoris., probitats ac metiti

ons; p

hominis operantis , éxetcentis , vel recipien«

IF. Quid fmä?a!,rnrizariws $

"

émpetratorins ?

/:zt*isjä:ä?ori*:(: n

g fU

tis illam , congruentiffuné dicitut fructus feu

jj

effectus ex

P

Ructus meriteriwi eít , quo éelebrans ,velaag

: Oiitumd i

epere operautu, Jai applica. ad ptos

LE

i

Miflz aífiftens , debité, in flatu gratiz;

7 0

6 lll. Sacrificiu

um ( qüod etiam efl actio a.

ieretur 4ugmentuim gratie fancficantis in

?2

2771

cerdotis . celebrantis ac confecrantis ) habet

prefenti; & gloriz in futuro. Ftuctus fatssfa-

kv P

valorem & virt temittendi poenas purgatorii iri

oriw dicitat, quo celebtzns vel Miflz affiftens

j ii

toto vel ia patte; ex ipfa inflitutione Chrifti j

fatisfacit pro poenis temporalibus .debitis. pro

crificli

qui nifnirum inftituit & decrevit , ut quando

peccatisjam temiffis, alioquin in bac vel altera

vità luéhdis.

yilii

offertur Sacrificium pro uta anima in 'putgato-

Fructus émpetratorims dicitur ;

1

tio , remittatur ei aliquanta poeria ; certà aliquá

quo celebrans $el Miffze afhf

Ü

ens debité ; impe-

oopcmü*

j

menfará ab eodem taxata : v. g. ponamus octo

trat à Deo. beneficiafpiritualia vel temporalia s

dierum : quefa fructum eádem meníurá Sacti«'

dé quibus infrà latiüs.

Hune triplicem frue

j;ü W

ficium rité oblatüm femper: caufat & ; confert ;

&Qum hábet quodlibet

þpus bonum in A'grat-ia

if

quiscunque fit fácrificans , etiarn peffimus , adeó-

factüm.

^

jj

n

/

li

quenullius apud Deum meriti , quia caufat, ut

ii Ey diclis irudibus n

fr

uctus merïtofïus. to'*zg,,

0i

(

opus factum ; & inftitatumà Chriftos id eft ex

tus effentialiter: eft ex opere operantis; & non

ygiti

opere operato,

Jam, veró: f.epimmä pet Sactifi:

eX operé operáto Sacrificii iphus imimediaté ,

ii

&um remittitut longé plus pcenze

M

$

quia nimis

fecundüm communrm DD. Alioquin quoad

if j ('

tuui Deus ratione Sacrificii talis condonát. non.

hoé Sáctificiumi non diffetret à Sacramento ;

lnp^

tantümt o&to , fed duodecim vel etiam plures

quó foló ex opere operato confert

ur gratia fan«

j

oper' u

Wies , attendendo ad Sacrificantis ( imo, eam.

Gificans , ficut fitin fumptione 9S.

N

| Evchari

ftiz.

bb

U

ïfdonü

w::

'*Pm';; Il. D& SACKAM..

z

—

E

N

d bäol, Sacrau, Pars H Cap. lV. Seci, TI. De Fruclibus Säcrz'fcä.

: 190

l

Unde vides digné celebrantem duplicem per-

&us Sacrificii Crucis : ergo 'S"acrifici;xm Miffe.

primarió eft fatisfactorium , & quidem

l

Cipere gratiam fanctificantem , unam ex opere

operantis , quatenus digne facrificat : alteram ex

Il Jmmediate remittit. Sacrificium þo&nangg,

y LS

E

opere operato , quatenus digaé communicat.

peccatis debitam , nimirum pér modum folu..

Idémque dic de digné affiftente Sacro ; & fimul

tionis jam pro nobis facte in Cruce , & nobis pet

' communicante.

j

Sacrificium applicate ( Tridentinum ibidem )

Tridn

230

Il At vero fructu

s fatisfactorius & im-

in fubjecto tamen capaci, nimirum con(lituto

du

petratorius in Sacrificio: principaliter eft ex. .o-

in gratia , & affc&lum ad peccata non retinente ;

m

neque in eo ulla alia difpofitio pravia requiri-

pereoperato , quia per fe inllitutum eft ad fa-

dic

tisfactionem pro peccatis , & impetranda bona

tur : ut patet in defunctis , qui fuis aCtibus mi-

PE! 9

falutaria animz G corporis, ut mox dicetur ;

nimé poffunt fatisfacere pro peccatis : quare fuis

n5 g

& uterque eít etiam ex opere operantis in digné

poenis dicuntur communiter fatssparr tantüm,

ehc

non fatisfacere.

offerente Sacrificium , ficut eft equaliter ig o-

Et fignificat etiam TFridenti-

Qx'm

Et hinc ulte-

num feff. a $. i» Decreto de purgatori dcfiniens:

mni opere bono ac meritorio.

riüs

E

dduimas ibi detentas faffragiis fidelium , putis«

[

251

IV. Utrumque hunc fru&ctum , fatisfacto-

fimim autem acceptabilà Alsaris Sacrificio ju-

Es

"

rium , & impetratorium , ex opete operato, & o-

vari. GCertüm eft autem juvari fidelium 1uf-

[

titi

pere operantis , Sacerdos ( vel alius offerens ,

fragiis immediaté . per modum folutionis : e-

uno quilibet opus meritorium exercens ) po-

go multó magis fic immediaté juvari debent

gmia

teft applicare. & donare alteti : at veró fructum

per Sacrificium Miffa.

Atque ita docent &

E

illum meritorium, cüm fit. effentialiter ex ope-

Condlium inteligunt DD. : communiffimé ,

1

vitu

re operantis & foli operanti proprius , alteri ap-

ut merito afferat Tasserus , id absque'geccgt?

t

licare vel donare minimé poteít.

Quia ne-

negari non 'pofl"e.

du

mo, nifi Chri(tus , alteri gratiam fanctificantem

IIl Sacrificium , Miffe remittit pc'enaa*uvïiï

libus

mererípoteft; ergoneque applicare opus füum,

peccatis debitam ex opere operato, lege infal-

tb

quatenus gratig, & glorie meritorium - eít.

libili , adeó , ut fructus hic fatisfaCtorius , de

.

L

Inm

Relicto ergo, attamen femper füppofito opere

lege ordinaria fit infallibilis

idque nom tan-

p

operantis , deinceps per fe folüm de valore &

tüm refpectu vivorum capacium , ia quo om-

li,

fructibus Sacrificii ex op

*

nesDochores confentiunt , íed etiam relpe-

Tf

grc operato fermo no-

&u defunctorum , fecundüm commugem Theo--

bis etit.

w

7

logorum. ( contra Setum ( Canum , putantes

"

d

defunctis folàm prodeffe Sacrificium , in quan-

Yil

tum & prout DEO placuerit acceptare. ) Ra-

otuplex eff fruifus Sacrific

i

ii þexw

flfti

.',.20411':,;65' u

s

tio ell : quia hic effectus eft ex inflitutione

(eääsqm

opere 0pemto?

divina, atque infallibili : atqui Sacrificium hoc

lat

]

232 eMerificium ex opere operato eff immediaté

equeé &indifcriminatim inflitutum eft pro vi-

Tb

vis & defun&lis : Nec eft ratio , cur potius il-

Q Satisfatlorium (* impetratorium ,ac media-

D

3? propitiatorium Q* exptatorium. Quadruplex

lis, quim iftis infallibiliter profit. ^ Ais. Er-

]. n

proinde eft valor & fru&tus Sacrificii : Immedia-

góne , fi faciam Sacrum , vel fieri curem in

v

tus duplex, fatzsfattorius , * imsperatorius : &

fatisfactionern: pro peccatis meis , non debeo.

rj

duplex mediatus ( mediantibus fcilicet impetra-

effe folicitus de impleädis poenitentiis , lucran-

5

lin j

disindulgentiis. aliísque operibus fatisfactoriis

tis perSacrificium gratiis aCtualibus, auxiliis , &

itpt

piis motibus) proprtéatoriss GU expiatorim. Com-

& ponitentialibus.

Infulfa. confequentia à

ïhflfræ

ii

munis DD. ut patebit,

nulle Theologo , vel bone Chriftiano. afïmiþ-'

T

tenda. Nam

IV. Non

quovis Sactificio fätisfä&o-rïs;)*tq-zäff |

d

"^ Satisfaöïb'ï'z"um mmediate,

ta quanta poena peccatis dobita remittítur: 4«

Acrificium Miffz ex fua . inftitutione ha-

£0 ]

lioquin fruftrà pro eódem defuncto v. g. lege-

Lj

gæu; I S

bet valorem & vim fatisfactivam , ad re-

rentur plura Sacrá , fed remittitur tantüm ctr-

hs DN

mittendam ex opere operato aliquam poenam

ii pars aliqua poeng juxta determinationetm»

quiCltj

temporalem debitam pro peccatis mortalibus ,

Chriti , ac difpofitionem offerentium & pat-

lia

& venialibus jam remiffis , fidelium vivorur ,

ti&ipantium.

Quare poít habitum hunc effe-

& defun&ctorum.

lta omnes orthodoxi.

Et

UTR

&um fatisfactorium , remanens pena ,, quoad

il

perfpicué Concilium Tridentinum feff. 2 2. c. 2.

partem faltem. remitti poteft eodem Sacrificio ,

dicens :

feu per modum

ïHlvem

uare non folim pro fidelium vivorum

quatenus impetratorium eft ,

flogera

peceatis , paenis Q* [atisfatlionibus , & aliis nece[-

impetrationis , fi ita applicetur ab offerente.

(lm j

Fitatibis ; fed & pro defuntlis io Chriflo , non«

Atque ita femper applicari debet in Miffis de-

i

dum ad plenum pur gatts, rite juxta e/dpoflolorum

fünctorum, utfuoloco videbimus. Animz enim

Wt

h

q

iraditionem offertur.

Ratio eft : quia Sacrifi-

defun&orum non funt capaces alterius impe-

cium Crucis offerebatur potiffimüm in fatisfa-

trationis feu beneficii impetrandi , quàm remil-

lr ah(

mm[h |

étionem pro poena peccátis noítris debità : at-

fionis posnarum) ad íuam liberationem accele*

qui per Sactificium Miga applicatur nobis íru-

gandam.

1

j

t "

"

|

-

D.

ES

D

!

-

-

AAye

',afïljgi'

» ïbaoljs'acräm.: Pai*s; il Cap, lj Sedt, «I:l.ï')e Ewäzäm Sacrz'/ïcii.- 191

lia

l.

péráto impegramfi;um ; *cuiusmuqug, boni po-

quidem

d i iæpetratoiï:)m inimidiat). -

ftülati feü. fpiritualis , feu temporalis , ptzcipue

Sitla N

Acrifiéium Miffz eft etiam "impetratori-

] F»I Thoj

helr

15;*?

um beneficiorum ac bonorum fpirituali-

determináté ,. üt eXperientià docet. Quia Chri-

ftus fuam inítitutionem fubordinavit difpofitio-

uïuti,b.

um ac temporalium ad. falutem conducentium:

i

Omses. Conítat ex fupri allegato Concilió

nidivine provideniis. |]Nec habemüs de ejus-

modi impétratione promiffioném abfolutamo

Tiffimo

Um

Tridentino definiente , Sacrificium Miflae rite

DEI, fed tantüm conditionatam j f »obs ,

TM

eiferri non tantüm pro péccatis & pocnis ; fed

iti

etiam pre aliis neceffitatibus fidelium.

Ratio

quid vetl? petimus J fecundum divima providen-

tie ordinationem , dari éxpediat.

" Verunta-

ii (

eít: quià fimilia beneficià impetrari poffunt

per orationem : atque. przflantiffimum oratio-

men quàinvis non fempér óbtineatur id , quod

Pt

pis genus eft Sacrificium, quippe habens fuam

petitur , feimper tamen obtinetur aliquid vel

- fitipis

idem alió tempore opportuno , vel aliud quid ,

At n ]i

efficaciam ex meritis Chrifti , qui fimul eft

prncipalis offerens. & res. oblata.

Chriítus

& prout DEO meliüs vifum fuerit.

lt no-

irpthni

tant PP. & DD. communiter.

i f

autem. meruit nobis folüm bona falutaria, nes

Denique eifi

ceifaria , vel conducentià ad falutem;

Vale£

fnictus ifte. impetratorius principaliter fit ex o«

Ihri

pereoperato , ut dictum eít; certum tamen eft

ergo Sacrificium ad impetranda bona; non tan«

vari fitin

ad eüm promovendum plurimüm — condücere

m fs

1um fpititualia , ut fingulariter gratias actualés

'excitantes &t adjüvantes ad conver(ionem , ad

dignitatem , devotionem , ac fanclitatem Mini-

ia j

ftri offerentis, ex opere operantis.

Etfi énim

gratiam & gloriam confequendam , auxilia

que i

dignitás ptincipális offerentis ac Hoftiz, Chri-

. C

ipecialia , ad refiflenfum tentationibus , ad

virtütes , v. g. caftitatem , humilitatem &c. impe-

fü , fit füfficientiffimaad quidvis impetrandum ;

d dgy

eificacia tamen etiam proportionatur devotioni

trandas, vitia extirpanda |&c. fed etiam íecune

ac rheritis Miniflri ac olferentium. — Quem-

tttii

N

darib.ad impetranda bona temporalia fpiritua-

libus fubfervientía , -ad falutem . conducentia ;

admodüm etiàm in humanis ; etfi. gratus -fit

BEU

jincipalis , qui perlegatum petit , gratámque

: fudis

V. g. fanitatem corporis, a&ris clementiam ,

rugum proventum ; .ad avertendum inala ops

rmurus, qüod offert, facilius tamen & meliüs

: gt

pofita , ut infirmitatem , fterilitatem , famem,

impetrat, quando legatus ejus nominé poílu-

m , ag

bella , peften . &c. ut patet ex quotidiano ufü

lans, fiilitér gratus & acceptus elt.

Unde

ed :

Ecclefie , qua femper confüevit offerre hoc Sa-

Miffa Sacerdotis bóni, etfi ex íe , & opeté o«

ymmiit :

perato,non plüs valeat , quàm mali , tamen ex

crificium pro bonis tam fpiritualibus , quàm

N

-Sotporalibus feu temporalibus confequendis , &

locmulto plus

quibus offert.

prodeft Ecclefiz , & fidelibus ; pro

X

M

fiim, i

malis oppofitis avertendis.

Effectus probant

anptt. )

experientiz innumere & ptopé quotidianz ,

x

H Propiti&:arium tmediaté.

ar lt

teflésque. innumeri :

antiqut. & locupletiffimi

R

yaium h

*Àcrificium Miffz vere eff propitiatorium ,23$ —

funt D. Auguftinus J. 1

2. de civit.c. g. referens

S

caufans aliquo modo , ac conferens ad re-

n d QID Y

Jiberatos fuitle fervos

& animalia ab infeítatione

Thiffionem peccátorum mortalium , juflifica-

at Wiüf

Dzmonum » oblatio

ne Sacrificii: .. Et D. Gre-

tionem peccatoris , ac primam gratiam obti-

N

hs

gorius L. 4: Dialog. c. y7.

Fuiffe cujusdam

nendam eX opere operato : àt non immediaté.

firi 66

captivi vincula foluta , quoties , curante ejus

eft remiffivum peccatotum | mortalium ( ficut

j, V

conjuge, oblate funt Hofliz pro fahite ipfius.

Sacramenta Baptifmi & Peenitentim ) juxta

"

ldem zPidem fuiffe Batacani in naufragio mor-

communiffimam Theologorum ; tefte Layman-

bis 15

tiereptum eo die, quo pro eo Presbyter Hofli:

110 7 g tratl ; c. 3: 9. 4; fine , contra aliquos a«

mfg:;v';ïfi.'

am facra oblationis immolavit.. -

pud Dicafilum. Ratio eft i quia virtus hac

rl (

238. Il | Sactificium eít. impetratorium/äjüsmd-

propria Sacramentorum eít , ut in actuali aps

di beneficiorum: ac bonorum

Ípiritualium ac

Gu

temporalium ,

.

L]

lieatione hominem fan&lificent ; gratiam con«

*

'*€X opére operato immsediaté

ferendo vel augendo.

De.hnde fi Sacrificium

refïll'("'""I

eó fenfu , q

uo. Sacrificium ex de, vi inflitutio-

ex opere operato immed até deleret mortalia;

lov p

nis fü , atque ex di

gnitate offerentis principa-

& conferret primam gratiam ; fequerentur plu-

r tanti

lis, ac Hoflie

; nimirum Chrifti, eft idoneum

tá inconvenientia:

I; Sacrameütum Poeni-

emintti"

fufficiens , & efficax ad flectendam . divinam»

tentie non effet nobis fimpliciter. neceffarium

nttofo

onitatem, utbeneficia poftulata concedat , eti-

neceffitate medii ad remiffionem . peccatorum

um I

àm independenter À - di

gnitate ;vel indignitate

qn

- , Miniítri otferentis.

pott Baptifmum commifforüm. 2; Sufficeret fola .

p(r

(l r

Quate cavertda eft hie 2-

áttritio cum Sacrificio,cüm tamen illa extraSacra-

Sylf

(0

- quivocatio.

l

Non enim dicimus Sacrificium;

merituih fion poffit perducere ad juítificationem

T

- €X opere operáto immediatétaufare ifta benefi-

péccatoris ; ut docet Conciliam Tridentinum

a'ïcft

rüb

Ciaac bona ;. v.g. fanitatem corporis, &c. fed

feff- 14. c. 4. 3. Aliquis atrritus ; pro quo ce-

yl

€X opefe operato immediate impetrare. illa:

rl

lebratut Miffa; etiam dormiens vel abfens; ac

i

hoc eft vi ipfius aclionis Chrifto inftituts

ipfe Sacerdos , per confecrationem juftificare-

.mullo.à

n

j

£

ljo. mediante ,' moveri- DEUM ad con-

tüt ; contra omnium intelletum; 4; Sacrifi-

170

erenda .bona ilia ,. juxt

a conditionem & capaci-

i

cium. denique non differret à Sacramento quo

Mm ,

tatcm ftgfcipientiSk

ad hoé , nifi tantüm . fecundüm aliquid. am-

Unde nec eft exopere o-

Bb a

I!

*

plius,

:

$

D

192. g beol, Sacram Pars l1. Cap. WV. Sect. IL De Fraéclibus Samfc,,

249

II Sacrifïcïüm ergo elt pröpitiatorium "-

te Miffam, autineo, proquo btfcftur-, quem--

g

diáté tantüm , mediante impetrátióne , quate-

admodüm fit alijs Sacraméntalibus , ut afpere.

ipft.ffql

nüs nimirum per Sacrificiuni oblatumi impe-

fioneaquz benedi&he ; &c. 1tà ( conta C .^

n

fcgiïtt. !

ttantur à DEO'auxilia fufficientia & fzpe cti-

num , Henrigtüez, ; Cordubam , Pétrum Navar-

]

amefficacia, GC gratig actuales prevenientes ;

rum (Cc. Communis Senténtià DD. D. Tbe-

a')mägi

excitantes ,. &t adjüvántes pio àliquo miotu ad

pás y Suarez , Coninck ,. Azorius, aliósque ci«

Jgumur

«onverfioüemi ; posnitentiam ; Vit& emendauos

tan$ . Layman. cit. ».6. Ratio eft : qüia uni4-

7 d

nemi, ut fió proptio actu , extra, velintraSa-

verfiii loqueido ; valde conveniens eft; quód ——

d

cramentum ; coriféquatur remiffionem pecca-

peccatà venialia; cüm fint quedam ánima ma«.

f M

torum & prifam gratiam.

üain doclrinam.

cule ; libero arbitrio contraétz ; nunqüam tol.

C dhiri

6

Quiá

perfpicué indicat Conciliumi Tridentinum Seff -

lantur fine piá ánimze àctione pcgcatïs.veüiäiïä

E

L

1

22.6. 2. dicens : Dütet S. Symodms Sactificium

bus áliquo modo repugnante

. quam etiíari

p?opï

$rau& infufio comitetor; INam licét remiffio

qum

illud veré propitiatorium effe s. pet ipssímque fie-.

tori

ri, ut -2-3 ád Dtum aicedamnus ,. aifericordio

poené fieri ppmt pet folani éondomnationem ex«

t'iaw

dm Xtan/äg'uamurg,' & $ratiam invenidmius lN

trinfecám , ut nimitum debitor nom fit amplie —

AUXILIO OpP

RTUNO. AZvwji

üs debitor? at veró . remiffio. culp&e etiam ve-

!

[

d.

quippe vblatíóue placatus DomunWi graiiam

nialis ; ut- flicet offendens non fit amplii

€ donwm piuitentie coutedexs , crimina & peco

offendens ; videtur non poffe fieri fine aliquo

hh

D7

cáta etiam ingentia dimittit. ( jam Vidés Con-

proprio actu offendentis ; quo is offenfam ali«

ciliurilequi de remiffione peccatorumi media- .

quo modo éxprefsé vel virtdalité tetra&et ; te-

Qd

tà mediante fcilicet gratià actuali ; auxilio, &

vocet ; & Velur infe&afh. velit4 ficque DEUM.

Y

dono ponitentia , incuitu hüjus Sacrificiità DEO

offenfüm ctontiliet j quós pios àf&tus & mo«

Vi

iif

impetratis & éonéeffis ) &t rationein dat : J

tus Venialium deletivos ( ficut. & fnortaliumt

[

»aénim , eadéque efl. Ho[lia. — 1dem simne of-

füprá j impetrat & exeitat Sacrificium oblie — —

,

feréns Sacérdotum miniflerio , qui [eipJum tuné

tum in offerente ; audiente , 4€ eo, pro quo

án cruce obiulit , fola offerendi rátione diversá;

offertur ; eo modo ; quá alià Sàcramentalia ,

(s

Cujss quidem oblationis cruenta . frnclus. per

fed eàó efficaciüs ; quó his praftantiüs eft Sa«

MA

banc mbtrrime percipiuntur.

Háéctenüs Con:

Crificiüm. — Aitamen recté advertünt Suárez;

H

(

&lium. Certum autem eft ; Chtiftum eo $a«

áliique apud Layezas, cit; w. 6. — Si curáfü fieni

éfidio &ftüento meruiffe nobis remiffionemi.

Sacrum pro remiffione peccátorum ttorum ver —

figli?, i

peécéatorüm , gratiám & gloriam : érgo eademi

nialium , &t difpofitus fis, hoc ipfo tibicemb —

[

l?hm |

$

u

petinodum impettátionis confequi

-

imur per hoïz

remitti omnia venialia, ad qüz non hábesaffes |

Sacrificium eruentuni.

G&um vigentehi , faltem; per dictum modum

fn D

P

H

phogio

| a4i At nürquid effébus ille imimediatus impes

impetratiónis

jam enim habes voluntatem

^

]

trátionis áuxiliorum & gratig pravenientis , G

iepugnántem Venialibus culpis ; quas pet $as —

[. 07

t

excitantis; peccátoris ad poehitentiam ; ( ficut

crificium femitti & aboleri cüpis: G oratió

& jufti ad majotem profeétuimn ) «t infallibilis?

pér Chriftumn DEO Pacioblata , & prefens -

M"M

D

lus

íégàt quidem Swarex , Ícd. affirmmat: Comiuck;

ieta éfficaciffima eft ad impertandum , in hcé

ápud Layman ci& e; ti 5 7. Quia Chtiftus huic -

Sactifició fpécialiter ütili àd remitténdas u-

& Mi

[

Sactamento

ábíoluté -& fimpliciter | tribuit

:

pás quotidianas * ut dixit Concilium 'Irideg;:ii

qüibus'

wirtütem remi//Tonis peccatorima

$

&

,

quod . fignum

nüin füpra citatum.

efteam habere ex Chrifli inttitutioné , adeóqué

Il Hinc patet ,. Sátrificiu

ii Mif exoperem

ftt i

ile.d

infallibilitez : quàmvis áutem effe&tüs hic fit-

opéráto imtmediare , non folüm non delere ul«

infalhbilis ; a€ gracia ille ac auxilid impetratà

lim päccatux)n inottale ; Vel veniale; quoád cül:.

fs g

Ol

pef Sacrificium ferbper fint fufficientia ad pos-

pam , neque confrte primam gratiam fandis

nitentiam ; & fic mediaté remiffionem pecca-

ficantem :- fed neque im juítis augete graciam

t

fánclificántem ; . conferendo .ftilicez imimediá«

Qu d

fotum confequendam : certó tamen non fem-

pet funt efficaciá, & refpectu ominum , ob de«

té tantüin per tnodum impetrationis , inedian-

tnll

»

hà

Íe&tum cooperationis, Quare nof eft rnirum ;

tibus fclicet gratiis & axiliis actualibus per

nec di&tis offiit; quód multi ; qui fepe ; &

Sáérificinm à DEO irmnpetratis ; quie ficut pec-

Exclfi

ftiné.

quotidie Miffam audiunt; imo ipfi celebrant;

éatorem excitant && movent ad convVerfionem,

aut pro feofferti faciünt'; nihilomit

Poenitentiam , Conttitionem , & fic peccato-

fudus

!

RIS ln'b(nt ve-

lgt aquam ,iniguitatem.

rüm remiffionem , ac ptimam) gratiam enfee

dtur :

Qquendam , ita & juftum movent ad pios morus

i Cünj

IP. Ex þiutar-iqii: eliam 'meeiidtä tantüm..

& adlus rheritotiog , quibus gráriam auget , &

Mj:liref,

L (*Ácrificium Miffe etiatà explatoriniia efts

vehiália delet.

Müm dé immediáta tali Sacri-

Ti

242

àc deletivum peccatorum vehialiüin qua-

ficii efficaciá nihil nobis conflac ex . docttina r

TOl

ad culpám éx opere operató quidem , fed eti-

velatá vel àliande , fed oppofittim potiüs, cumi

Ahhij

aminon immediate , fed iediáté tantüm ; &

heino recipiat augméntüm gratia fanctificim-

per modum impettationis ; mediante fcilicet pig

i

ts ábsque proprio merito , vel fufteptione Ss*

L

h

i gat

et gratias actuales & aüxilia diviná virtute ime

crámenta

.

atque proptium Sacramentorumi

;

U

tátiani

Pc;räta excitàte motu , in Of?fercfx'c'c* Velaüdiene f , utin a'&ual;* applicatioie homini g

H

üü I

Z

[

m

Ed

"

nj

[4

; Eïbeal Sacram Pä;'r; 1l &»,'ap. W. Seä, 'II.' De-SEuöl;fäæy. Szgcïi;ïcz'

g.

193

us

ib

Dülhy .

conferant vel augeant , ut jam fuprà dixi.' LDc-

crificii , queni hos à

té vocámus fru&lum »ini-

« h(

, inde fequeretur juftum divitem , pro quo mul-

flerialem , quià à fo

j

o Sácerdote conferri poteit.

; P!fnm

i

tà Sacra celebrant ; etíi nihil de fua falute

cogitet, , aut dormiat , hihilominus continuo

Alii.comimunitet eundem vocant fruclum fpe-

VEità D)

cialem , quià certis & deteriminatis in fpecie con«

Aüril

j l]læg

eb imàázis fanctificari

fertur.. Scotus eundem vocat fruclum s»edimm

legüntur, -

» quo plurà pro **'eo*: Sacrá

àttod

'

quià inter generálem totius Ectlefie , & fpecia-

COf

Á

9*' 244 Ex di&lis iota incidenter , univeríalém &

l

liffimum Sacerdotis , & particulariter cfferens

adequatam effe divifionem communemi Sacri-

| quæd;m,m

tium Velut medius efl..— Támetfi áutem hi fru-

g

fidi Miffa penes fines ; in Letreaticum , Ev-

Cus Conferantur hot 'l;þiQ ordiné ordináto hàe

Ya

sbariflicum , Sati:faBorinm , & /mperatoriim.,

U p

ratióne: utpoté 1. Specialiffimas , Sacerdoti of-

g

Quia fub . impetratorio tomprehenditut etiam

ferents : 2. Generalis & Specialis Ecclefie ; a«

propitiatorium & expiatorium : €üfü Sacnfs

Nan li

lüs coofferentibus & Sacrificio cooperantibus ;

cium non alio inodo fit propitiatorium & éxpia-

3: tàndem Minillerialis iis , pro quibusoffertur

c'ondt)ua(m

orium ; quàfn mediánte impétratione 9ra-

or nqi f

,Sactificium , tamci explico & declaro illós or«

tiarum & auxiliotum ; üt dictuin eft; — Adeó-

: dine fequenti , pr&notato , quód hifructus n fpe«

r aleg

que divifió illa Sacrificit penes fines , Gonti-

5 don [j

cie à Recentioribus etiam communiter Vocenru£

net füb fe divifionem sóftram quoad folos ef

portiones,

fé feti i

fecus : "folicet propitiatorium ; prout delet

o 15 i

d. Früélus feu Portio fäeäeräüs;

mortalià : éxpiatorium; $rout delet . venialia

Jitét i

quoad éulpam : fatisfactóriumi , ut delet pà-

On fitis conftàt, qualis fit ifteSactifici j346

dity al

N

fru&us ghïenäräiisxötmä Ecclefie. Vàá-

nam pro morralibus & venialibus témiffis de-

itam

.

L

p d

: im

rii exiftimant ; eile fructuim ex opere operato tar

fiit & i

nöficiaa

petratorium ; 'äii?iüäüï ;mpägaï bea

fatisfactoriuim , quàm imperatoriin toti Ec-

(

WTl

& iii.

»

Clefi& ; & ommnibus omnino fidelibas cápacis

TOR

bus ; Vi"viis,'&'dcfuh&i's*äþþlic'ätum ? àdeó , ut

li u

| -Qa:;piex d fr

wlus Sacrifiià 6X parié

þ.

pet fngulà Saécrificia omnibus "Chriftianis ion

forticipiantium 2

€xcomimünicatis , nec péccato mortali' obnos

paltais M

duniy PA

Riplex coinmunitéer afïïgüat'uï f-'r-ü&u*'s' Sas

Xüis certó , & infallibiliter ex opete opefáto remita

at

crificii. — Geseralis ; totius Ecclefi&e i Spez

tatur aliquid de pamà temporali peccatís de-

düüo: ^^ 6ais, illius, progüo

ertut i Specialiffimtss

bita; in purgatorio luenda : ficut & ipfis défunz

ipfius Sacerdotis offerentis * :&otus paulialiter?

.Gis fingulis ibi exifleatibus. — dtà Recéntiorés

x o t;k

Fru&uni gemefalem itidemi voéat totius Ecclez

& vt hi

þïöriq"ue 3 vf'?ifgueä; »i all] cum. FTannero !Jic

- dl

fre: Specialem , offeréntis ; & medinm ; illius

difp. y. q. 8. Ratio'eft : quià fine dubio Chri-

pto quo offertur; -Sed'àdhue diftinctis Récen-

lus il

ftus fie potuit inftituere hoc Sactificidin ; & de

tofes cüifi Suatez .

é

:

quadruplicetà | diftinguunt

facto fic inflituiffe confonum & rátioni e(t; &

, t

Sácrificii früdum. . Generalem , Ecclefit Spes

inajeftati tánti. Sactificii

gj n

2

ac Hvoüiaïer i:'jfiniti Vàs

cialem , áffitentitim Sactó ; & cooperantiüm ad ,

loris:

il &Wif Y

illud : Specialt[fimiss, ip(ius Sacerdotis offerentis.:.

-Jl. Certüm videtür, eum fru&um tàm fatiss ,

g ; V.

4?

& Minifierialem , illius ; vel illorum, pto quo vel

factorium quàm impetratoriurn obvenire ijs , pfo

n

quibus offert ; eisque applicát. Sácerdos éele«

brans.

quibus Ecclefia in Miffa fpecialiter órat , ütpote

nf "If?i'

Ratio hujusniodi divifióum eft; Quia

Pont. Epifc linperát: Regib. &c.. Itémi, cit-

ficut qüodlibet Sacrificiüm ; ita & Saáchificiumi

cumftantibus omnibus cum Sacerdote fimul o£-

Mi d

o dett

Miffz , debet ptodeffe & ipfi offerénti & ijs5 pró

ferentibus , átque ad Sácrificium : cooperanti-

düibus offertur : Átqüi f; Sácerdos üt Minifler

bus , ( ubi vides frutlum illum à nobis diium

l qüOä f

a i

Chrifii & in perfonà Chiifli : et immediatus off-

Jpecialeim , & iox feorim confiderandüm ; àb

fetens , àdeóque frn&lum aliquem páiricipat ;

áliis apt& comprehendi füb fruétu generáli E«

t 9

qui dicitut. fpecialiffimui. 3. Sacerdos ion cít

defi&; 3. De cateio plüres cenfent fivdum

cet If

x

Minifter jrivatüs fuo tantüin nominé in þ'erfo-f

illum genéralem iinpetratorium effe qiidem re«

n5 I^.

ub

nà Chrifti offerens ;^ fed. eft minifter publicus

fpeQu omnium fidelium. vivoretm ,^ przfertim

Ecclefis : fethper enim celebrát & offert ii no-

quoad bona illa communia fpiritualia & temi-

u l

anan

miné, & velüt in perfona totius Ecelefie, & fic

poralià, qui pro fidelibus in Miffa peruntàr?

frü&hum confert & participat toti Feclefi& ; qui

at vetó fructum generálem fatisfá&torium ob-

1

dicitur fru&tus. geveralis;

5Tatldfl p

leriàs. 3: Quia.

venire folürn ijs modó nominatis ; pró qui-

)

ünà curi Sácérdote , non folüm

totà Eccle(ia ge:

büs Ecclefía i& Miffa fpécialiter oràt; àut

i

n

neraliter, fed particulariter & perfonaliter etiarü.

eriam Sacérdos; Nam quód omnibus & fins

Alij fecundárió coofferünt ,, nimitum áffifténtes.

g"u*ïis fidélibus äx'ünguïis Sacrificijs obveniat

n

j*

àcro V'el Cooperantes ad illüd , juxta dicendá cap.

u

aliquis fnidus eriam fatsfadiorius Miff& ex

fégienti (e&l. 2. etiam hi debent partieipare fuum

opere operato , vidétür minüs effé credibile:

[)US,(;

rüctum , quem jos votámus fpecsalem. 4. Dc-

éx tot enim iuilibus Sacrificiorufi quotidie

; m&läd

mue Saéerdos üt. Minifler. Chrifli ofleit pro

oblátorum , quàm immenfz pcenz remiffionem ,

t

(

aliis vivis vel defunctis in fpecies. & illis vel ma-

quilibet juflus , vivus , & defunétus obtine-

,,mtuf

i

uctuiü.

miaïxä -;.'cohfex;'t aliquemi. ftu&tüti, fpecialem Sa-

rcb? B.

quid fi Sacetdos totum hunc ft

gmif"mj

Bb.3

[

[

gehæ*

s

) L

*

Z

;

s

[

4

QïSaciföïcii;.,i

1 94 | T heol, Sacram. Pars. M. Cap. IV. Secl, ll; De Fracliba

x

generalem( etfi

illicit& , attamen validé ) ap-

jorem habet vim , eóque mäjor erit ffu&us", quö

njai lj

? Tandem quamvis

fanctior eft Ecclefia , five quó plures in eo jufti ,

"m

jlicarec uni foli , vel fibi ipfi

Xobis certo non conítet, qua

lis & quofum fit

Deóque gratiores exiftunt. Communis & cers

ET

certüm tamen elt effe maximi mo-.

ta apüd Layman cif. c. 1. s. 1t..— Quemadmo-

g

iite fru&tus ,

' Tmenti.

Nam

düm etiam Legatüs alicujus Communitatis apud

1

j nE

&urh generalem — totius. Ec-

Reg

248 .

II Hunc fru

;

em tantó faciliüs & majora impc;ïa.g-,z qqgmä

wMif

cle

fiz non poteü Sacerdo

saliter applicare, im-

ca Regi gra'tior'eü.

&

, 8l

füfpendere ,

mutare ,

aut pro libitu difponete ,

- JI. Fruétus , [en Portio

W OPEI

uni vel aliquibus tantum 'app

licare , aliquem-

Ompctit fpecialiter concurrentibus ad Sa-2j0

quemad

velaliq

uosab eo excludere, faltem Licité fecun-

€

crificium infràe.frq.». 324. enumerandis, — *

q065;

dàüm com

munem DD. & fecundüm. multos ,

n a

Ratio eít: quia fructus ille ge-

ac iis ; pro quibus in Milla, in. ZMemento Ípecia-.

neque validé.

liter orat Sacerdos celebrans.

Cüm enim ij

lp e

neralis provenit

non ex intentione privata Mi--

yut,

à

concurrentes , ad Sacrificium cooperantes E

niftri , fed ex 1

ntentione communi totius Ec-

fiflentes &c. quid unum cum Sacerdote con: .

,

clefiz

.

4

Sacerdos enim [emper tenetur Sacri-

[2

&

(tituunt, ac velut fimul coofferant , etiam iplos .

ficium offerre , prout Chriftus inftituit ,

aliquem frudlum ex opere operato. , tam fatis« -

E

Ecdefia intendit ; nimirum tanquam Mini-

[

At-

factorium , quàm impetratorium particiþgr,e;.d,es»

l

(ter publicus Chii

ífti, & Ecclefim totius.

bere, omnino rationi , reverentiz , devotioni,at.

n

& Ecdefia femper in-

E

ui Chriftus inftituit ,

dignitati tanti Sacrificii confentaneum eft.

Dou

tendit Sactificinm offerre pro tota Ecclefia, feu

mirum effet, f participarent de ftu&ta geverali.

N

fic , ut fru&tu generali o-

e

omnibus fidelibus ,

-ommes fideles, etiam de hoc Sacrificionihil co«.

mnibus. profit membris. vivis

& dcfun&is,ipm-

3j

ant omnes orationes in Miffa , pra-

itantes , & non aliquem fru&um fpecialem fpe-.

ut figaific

cialiter ad hoc Sacrificium, concurrentes. — lta

d

Ífertim in

Canone recitatz , claré docent Con-

&

" communis D D. qua:'ïqüam-,plüiqüc huncfractum

cilium- Tridentinum

feff- 2a. cap. 6. decla-

& portionem (pecialem fub fructu & portione

vatas were communes cenferi

k

rans : ZMiffas pri

generali comprehendant , ut jam fwpra mum.

debere , 4

414 à ph

blico Ecelefie eZMiniftro , non

247. innui, Infuper hi

D

g , (éd pro omnibw fidelibn

$, qui ad

H

:

caliqua fpecialiaadden- —

p jä;mt:ï

dafunt.

n

(urifi Corp

us pertinent ,celebrantur. Hac Con-

] Fru

&us hic fpecialis , ( qücmadmodümk&ä.fi

ij

cilium : quare

Sacerdos veré & debité celebra-

du

-generalis s. 249. ) eft infinitus extenfivé , ut

te intendens ; fru

&um illum generalem Eccle-

nom minuatur , fed equé participetur à fingulis.

L

RU

em licité , fufpendere, limi-

d

fiz non poteft , falt

Miffz affitentibus , vel cooperantibus, five pati-

tare , aliter applica

re in toto, vel in parte. Et

[

S 24

d hoc generali Ecclefie fru-

ci, five plutes , & quantumvis multi Miffz ai-

roinde Sacerdo

fiftant, quin potiüs inte

nfiv& tantó. augeatut ,

n

€&u , aliquem po

fitivé excludens (. prout inimi-

digniores ad Miffam

ts

fiffe impius quidam Sacerdos

quantó plures , meliores ;

cum füum exclu

concurrunt , de quo /e&. feq. plura.

Infuper

1

refertur apud .

Tamburinum eps[c. de Sacrif.

meliüs. & efficaciüs quis

Yot

quantó immediatiüs ,

L. 3. €. 2. S. 13. peccare

X

t g;avifïim& & duyli-

.concurrit ad Sacrificium , tantó plüs partici«

Q

Citer T. contra -o

bedientiam & 1

nftruclionem

Plus enim

fur

endo Miniíter eít Sacer-

at de hac portione fpecíali fru&tós.

Ecclefia , cujus in offer

fru&üs Sacrificii redündat in illum ,

qui cali-

P

r

dos , ut, dictum eft.

2. Contra Charitatem ,

D

qui.

Totea

fti-

/ cem v. g. donavit, quàm qui velum calicis

dum utique aliquo odio vel inimicitià gravi |

- Sacro miniílrat foleminiter vel privatim , quam

Siore

mulatus proximum tentat excludere ab eo , &

communibus Ecclefie. |Caterüm

[3

*

. qui folüm audit: qui prafens intereft & devo-

ms,q

fuffragiis

tusaffiflit, quàm qui abfens vota fua cum ofte«

ii

dos principaliter ut Minifter Chrifli, ,

Q

")

m

quia Sacer

renteconjungit, &c. — Intellige femper , ceterís

ejüsque authoritate

habet poteftatem applican-

^ pan'

bus quoad difpofitionem Gc. — Infuper a*

Ttty

di fructum Sacrificii ,

fi totum fructum Sacrifi-

r

&ij

lem Ecclefie debitum , vel-

liquid fingulare de audiente . Miffam addarp nm

)

cii fui , eciam gereta

j

x

lm

k

let alicui uni app

licare , vel aliter. difponere ,

JF: 2$4.

valide tamen fac&turum ,

ILjHi omneés concurrentes. feu

p

Ui fer

quantumvis illicité , .

Al

poft alios docet etiam nofter Herincx hi difp.

fecundarii participant fuum fructum fgreia-

l

$. quafl. 7. num. 78. & ipfe Gobat biccafu .

lem ex opere operato , etfi Sacerdos nihil de i^

Aum. 150.

lis cogitet , nec eis conferre intendat. exprefs:

ffertin nomine totius Ecclefig &&

I

249 V, Fru&us generali

« Ecclefie fatisfactorius

quià femper o

*

N

- affiftentium feu co

operantium : & folim ad fru«

& impetratorius eít infinitus extenfive , & fyn-

&um ivifferialem , variabilem pro libitu , appli«

categorematicé , quatenus quantumvis aucto-

ts g&(

numero fidelium , refpectu fingulorum tamen

candum, non item «d ge

neral:m;fpccidlem , Ve

UX

xpreffa Sa«-

nonminuitur, fed potius dugetur : uti mox di-

fpecialiffimum , requiritur intentio €

Addit Sua« .

fml?. IT

eetur Sell. féquenti.

Ex quamvis intrinfece fi-

. eerdotis , ut inferiüsiterüm notabo. .

hs w

nitus & limitatusfit, cürn Sacrificium , quatenus

réz apud Gobat cir. s 1 10. eos participare hunc

um

nomine, Ecclefie offertur , finitam habeat vim

fru&um ,. etiamfi Sacerdos e

os pofitivé exclue.

Ttyi

tüf ;

larisfaciendijuxta ibidem dicenda , tameri eó m;—

fos velir. - Verüm hic idem dicendum vid

j

u [Pl

^

quo

E

d

wj

t fs «

"Tboo Sicrin: Pa 1l, €ap, W, Sed, 11, De Fratlilus Sacrilcii, — 199

] Pl"fïmmim'i:',

'ä'ödïfuprïil. .'7,""':'1' 249. de fru&u feu portione

ipfi , qu'äni aliis, etiam curantibus pro fe cele-

A

"

j

generals Ecclefie. — Si enim ab illo generali ,

brari? 2,. Sine dubio etiam major & moajor

VAU

certé 'etiam ab hoc fpeziali fruQu , valide ex-

juxta difpofitionem & capacitatem fuam. — 3. ld-

UM "

cludere poterit , etfi niultó minüss licite.

que femper , etiamfi ipfe de hoc fructu non

.'aimym!,gg 253 ll Hi offerentes fecundarii , v. g. audien-

Cogitet , aut exprefsé fibi -acquirere intendat :

tes Miflam, poflunt hunc fructum fuum ffecia-

àtque etiam , quando accepto P(ipendïo pro a«

i Md

lem , tam fatisfadtorium: quàm impetratorium

lus celebrat ::juxta communem. DD. & cer-

€X operé operato applicare & donare aliis,

tum dicit Gavantus p. 2. ££t. 8. s. 3.

4. I)xt E

RUT di

14 Q

quemadmodüm alias füas fatisfaCtiones , ora-

nunquid hunc. fruduum íatisfactorium fpecialif-

tioné$, àc bona opera fua. lta cum aliis Co-

WTM

fimum Sacerdos- poterit aliis applicare vel do»

& Cito

ninck apud Gobat cir. Cafs 4. s. 116. — Et in-

nare ? Poffe. zqué ac fatisfadtorium. & impe-

figni eventu , ex /Enea Sylvino confirmat Fer-

| (Oeus

tratorium aliorum bonorum füorum , cüm in

nandez, Exam. Theol. de Sacrifito. c. f. $ orw

hoc nulla appareat repugnantia , non improba-

d

4. Et fignificat ipía Ecclefia in. Canóne di.-

tUt t

biliter affirmant Fiincim , Aolfefius , Naldus ,

cens : qui tib: offerunt pro fe, SO1SQUE

alii apud. Afcan. Tamburin.

De jure odb ba-

perap., n

omnibus. — Hinc vides , (atis erudité loqui fimpli-

tum. tom. 2. difp. y. quafl. 9. Et quidem Fil-

V r

€es homines , quando dicunt , fe velle audire Mtif-

Ri

liucius traH. 1 $.. 6.m. t y1. Taxattes tales por-

ntax d.

fam proalio: quia intelligunt, fe velleei dosare

tiones fpecialiffimas , mquivalere uni portioni

de fniw

portionern füam fpecialem. | At non equé perité

minifleriali ; Ut proinde Sacerdos tribus Miffis

dicunt, fe velle communicare pro alio, quanctüm

aliunde debitis , lectis , poffit fimul | fatisfacete

umf -

eítex opereoperato: quiaSacrificium bene , non

pro aliquo quarto Sacro alteri alicui. debito ap-

m fyión

autem Communio poteft ex opere óperato pro-

plicando.ei illorum trium Sacrórum tres. fuas

CORCUTd

deffe aliis , juxta dicta ssm, 2z1.

Solim»

portiones fpecialiffimas. ( De quo ampliüs e,

:xiquchuncriu&

ergo volunt alteri. communicare fru&um fuz

6. cum de ftipendio. ). Contrà veró non pofz

[j d g

Communionis ex opete operantis , ficut alterius

Íe applicare aliis ,. ficut. neé poteft effedum Sa.

x ja p

boni o

cramentorum perceptorum , aut fatisfactionem

nz,&c.

peris , :oratic/mis , jejunii , | difcipli-

u fl

Sacramentalem , mihi probabiliàs docent Suarez

24

IV. Denique addit Lugo de Ewchajófl.

d1]p.7 9-fet1. 9.Lugo difp.21. fe&.2.'ThomasTam-

mb

difp. Y9. em. 23y.te plüs obtinere per mo-

bürinus epnfenlo de Sacrificio l. 3.c. 1: . 3. . 7 1.

j extt'

dum.impetrationis , etfi non fatisfaclionis , fi

negans priorem Sententiam effe probabilem. — Et

ptit AC devoté adfis.Sacro , illud cur Sacerdote pro té

fine dubio falfa eít , fi intelligatur de applica-

LNMS, li

offerendo , quàm fi cures pro te abfente Sa.

*

tione facta ad . fatisfaciendum 'obligationi juíti-

miiMP -

erumfieri. — Hinc Tamburinus fupra éir. L.

2.

tie, de quo z»fra f*o loco indicaro. ^ Res er-

u ag

€4p.'2. $. £4. cuidam pauperi vidum follicitze

gotota eft ineerta. -

,2 M

de Sacrificio juvandá aniniá defun&i fui mari-

retine tibi ipfi.

. Si fapis Säcärdos » femper

in hi

t, refpondit, poffefieri; ut mültis Sacris de-

votéauditis; & DEO oblatis pro anima defun-

IF. Fruc£us , /&4 Portio miniftcrialis.

TU

&i , ea citiàis liberetur à poenis putgatorii , quàm

Lii fpecialem.: Scotus, mediss) vocat üta

r*

j Qïxxs(p*»"

fi una tantürn. vel altera Miffa pro ipfo celebre-

num. 24$. notavi, ) Eft. ille fruclus ,

N] P""G :

tur: quandoquidem fieri potefl, ut tot Sacris de-

quem. Sacerdos facrificans , ut Minifter Chrifli

n

vote auditis, per modum impetrationis , DEUS

appiücat, vique hujus applicationis ipfum Sa-

"

anoveatur ad liberalem condonationem ponz to-

crificium oblatum ex opere operato conferc iis ,

ridti

ind

tius, qua tota non remitteretur uno tantüm vel

pro quibus Sacrificium offertur , feu quibus à

altero 5acro per effe&tum fatisfactionis , qui uti-

Sacerdote applicatur. — Ratio initio » 24 f. in-

x n

fant

que limitatus eft, nec ad quantamcunque poernam

dicata fuit.' Eftjue hic fructus. ^ .« ex. opere

remittendam fe extendit. ^ Omnino probabilis

operato tam fausfacloriüs pro pomis debitis y

AC

P

& falutaris doclrina , pro folatio pauperum , &

quàm impetratorius bonorum .ac- boneficio-

lini/

ftimulo aliorum , ut. Sacris pro fe vel defun&is

rum fpiritualium , ac temporalium »-pro qui-

.

Íuis fieri curatis, etiam

P

bus i'mpctmndis' Sacrificium - offertur

*

2*

"TA

ipfi devote :amüägt , vel

uantus fit uterque , mox audies $r féq.

P

alios intereffe faciant,

t

3. Ef fimpliciter in poteflate celebrantis , ut

rdos A

.Al Fruifus Späciaflifnrhüs: Portio.

- fpecialiffima.

pro libitu poffit eum-vel alii applicare, vel fibi,

cndlï 4;((

ipfi, fi volaerit , & pro aliis non celebràverits

Jii

äï/zf

:

t ille fru&us Sacrificii , qu-i—bmniulh pris.

il)

j

'E

4. Atque ut hic fructus. aliis profit , omninó

j

mO. confertur ipfi

'Sacerdoti . facrificanti ,

neceffaria efft ptopria applicatio Sacerdotis ce»

fatisfaclorius. & — imperatorius ex opere-opera-

D g

lebrantis , adeà ; ut ab hoc fructu conferendo

n

to. Nam.fralis impropri& tantüt & accef-

non- potfit' impediri neque à Superiore , neque

rmdl

di

forié cum Sacerdote Sacrificantibus & offerenti-

;

ab Ecclefia : quia illum non ut Minifter Su«

dlssj

bus refpondet füus fructus & portio fpecialis ,

pcrior.irs , vel Ecclefie , fed ut Minifter Chrifti

L

(l

PJI'

quidni & ipfi Sacerdoti in propria. perfona &

applicat, .Solus enim Sacerdos celebrans fiu«

proprié facrificanti fuus fructus meritó dicen-.

flinet perfonam Chrifti, in cujus perfona , ficut

wol

itfe p

n

ipfum Sacrificium pro nobis effertur : ita eninà

L ]

dus fpecialifimus ? Kt. quidni 1, ;tian;; major.

€jus

D

*

4,

d

j

! W.f

;gq, j ngoz, Snoran Boj H Cip. M $d. I11, De Valore Fmææs*'sgwfæ

ggoum

Et folus Sacer-

ejuslfru&us nobis applicatur.

ritis Chrifti, — Et poft Sacramgnta , omniutu,

g Mp

'dos Minifter publicus ad hoc Myltcrium dif-

hobilifimum medium participationis merito-

m'l)m[ ;

rum Chrifti , & Sactrificii cruenti. Crucis, eft

[

penfandum conílíitutus , qui in ipfa Ordinatione

DL

)À

-accepit potellatem offeregdi Sacrificinm pro vi-

ipfum Sacrificium incruentum Altafis ; quo,

ial

v c defunthis, & confequenter, etiam appli-

eddem Hoftid incruent& oblatà , Sacrificium

pb

candi ejus fructum.

De hujus fructás tninifte-

cruentum Crucis reprafentatur , ejüsque ftu«

]

ciicion

rialis applicatione, dicam confequenter inferiüis

&us nobis applicatur , & sberrime participatu ,

t

4 $.2. Priüs nuncvidendum : quantus fit ille fru-

2

Cutloquitur

ridentinum fuprà allegatum cap.

fr&, Ieu

-

&us—, & applicabilis.

4."um. 62. ) Eft ergo fructus Sacrificii incruen

[ qw*

ti Miffe mnon totus fructus Sacrificii cruenti

SECTIO IIIL.

Crucis , adeóque nec tautus ; fed eít ejusdem

il

antis

fructus. velut adhuc generalis omnibüs , omni

valor , &* frutlus Sa-

tempore infinité fufficientis , in acu primo

taazfztm y/

N

J

erificiie

preíuppofiti , particularis. detetminata, in.a

SuMMARIUM.

4

1

$357. frudus ( valor $

& 1ecundo efficax applicatio ad certos parti.

2

nm,fm »en efi iu((cn& Sacri-

cipantes, & tali tempore 'exiflentes , pro qui«

? RD

fic. Crucis,

bus eo tempore Sacrificium offertur. , ejüsque

iuil

158. Nec infinirus Jfimpis

eirer (y» po[itiv? , fen intm[vä -6-

exten[ivé,

fru&us applicatur. Quare meritó Concilium

[

&50. Sed zam Satisfadlorius 5 quam imper ntorius certua

"Tridentinum feff. 22. e. 2. dicit: efficaciam hu

iuzen[ 08 fiuitns.

&

giti

jus Sacrificii minim& derogare Sacrificio Crue

Ws

&63, Porefi tamen ünpetratorius incertus diei. in

f

hiku: Rte

cis, cüm iftrud inftitutum fit , ut pet illud fa«

ativà

n i

$63. Gualiter fruäu; generalis e [becinlis, ac hiuiänik

lutaris Sacrificii Crucis fructus, nobis applicee

lm

- dis fet » cocl dict poffit infinitus extemjiva t

tür.

Ut proinde liceat. imitari Apoflolum?

166, Praxis pro Metncato,

s

Quid ergo 3 per Miffam Crucem tollimus * alb

lris

.. L.

l

f | Sed. (Vmcem flatmimns : quippe tanquam

printur

—E/lne' 1antns , quantus. fruifus

1.'Sdcri/ici:'..

fundamentumi efficaciz , & fru&uum Sacrifi-

lerens.

Crucis ?

cii Miffe , ut dictum eft

?

;« :xïagislpgtebip $

[

On eff tantus , [ed. eft ejusdem Skcrificii

dfccndisg

P.r,opte'n

2O3N

Crucis valoris a& frutias in atiu primo , C

. Il

1

AbtO.

quoad fufficientia infisiti , in acln fecundo eff-

Eflué bii);uv

modo inff

"

Ilill?o

Wt

eax C lumitata participatto, Explico. Valor

f ^Eriffimum eft, valorem feu frudtum

1

AT

Sacrificii cruenti in Cruce oblati per. mortem

fiii non effe infinitum fimpliciter & po«

LT

Chrilli, veré eft infinitus , infinité- fatisfacto-

fitivé; feu, ut loquimur in fcholis , categore-

T s

rius, omnísque.pleniffima fatisfa&lio ,. infinità

maticé , feu intenfivé extenfivé , quaft. per Sa-

Medtt

impetratorius omnis boni , grati , glorie &c.

crificium Miffz de facto fiat infinita fatisfactia —

u

ídque refpectu omnium omni tempore exiften-

pro infinitis pcenis : aut infinita imperatio jne

1

d

tium , imó etiam poffibilium, etiam mille vel

finitorum bonorum : nam talem infinitum Íru- -

& |

.

*

ex infinità nimirum

infinitorum mundorum

&um neque ipfum Sacrificium cruentum Crus -

ul

dignitate Hoftiz , & Offerentis principalis ob

cis habet , vel habebit unquam : quin tale inf«

tüm |

Unionem hypoftaticam cum Verbo , Chrifti

nitum a&u dati fecundàm communiorem fen«.

C:Wb

ífcilicec DEI Hominis : Attamen hoc quoad

tentiam Philofophorum repugnat. Sed quze

bffcie

fufficientiam , & a&um primum per modum

ftio eft , an valor & fructus Sacrificii Miffz, -

ttada

folutionis jam exhibite , ac' velut in infinito

fit infinitus fecundüm quid .& negativé , feus-

L]

.

non f

W) (&l

thefauro congeílte : & per certa media omni-

utvocant, fyncategorematicé , id eft

bus participabilis & applicabilis. | At veró quo-

nitus , non determiuatut àd certam. quantitatem .

(

vel numetum , fed fic , üt quolibet Sácrificio -

h)

ad efficaciam G& actum fecundum fatisfactio-

E

nis & imperationis , ut nimirum valor ille &

poffit conferri major. && major frué&tus in infie.

i

thefaurus infinitus meritorum Chrifti & Sacri-

nitum ( quanquám actu nunquam fiet infini«

Ht w

ficii. cruenti , actu nobis profit & patticipetur

tus, pofitive ) ídque & intenfrvé tefpectu ejuse

E &1

dem , & extesfive , refpectu. diverforum parti«

i

fatisfactorie & impetratorié , pendet ab applica-

&t d

tionc per certa media facienda : cujusmodi

cipantium ? Cüm ergo quaritur , an valot —

D 1(]50

& frü&us Sacrificii . fátisfatorius & .impetrato-

mediaíunt , ex opere operantis quidem aCtus

Nütfis

Fidei, Spei , Charitatis , Conttitionis , & o-

rius fit infnitus intenfivé ? fenfus quaflionié

Wneff

mniaopera meritoria, qux omnia vim merene

eft , an quolibet Sacrificio poffit deleri qu&e

Al Q

di , latisfaciendi, && impetrandi ex rneritis Chri-

Cufque poenà major & major in infinitum *

Vatem

füi trahunt;, Deinde funt media à Chriíto ad

áut impettari quodcunque bonum majus &

n ïatlu

eam participationem :

applicationem | merito-

majus in infinitum ? Similiter quándo quz*

t Q

rum Chrifti , ex opere operato , fpecialiter à

ritur àn fru&hus fit in(initus extenfive ? fenfüé

Chrifto inttituta : ut imprimis funt Sacramen-

quzftionis eft , ani fructus Sactificii, etíi de fa.

h 4

t3; quibus ipfa gratia fan&ticans imimediaté ex

finitus & taxátus , &qualiter tamen fe extetidaé -

É f

opere operato confertur ex inflitütione & me-

ad ommes participantes plüres & plures in in^

W

' tum » itauromnes, pro qüibus effertur h'ö?-'—

2

i

1

I!

h

A

L

M?ä

| à ïä?nl; chmmem.-

Pazi ll Cap.

dj 197

W. SkT. De Talore Fonéls j

Vg 73

Sücrificium , quotcuaque fint 4 plures. & plu« V'Sacriüi:io totum . purgatorium exhauriri , ne«

A "

.ie&, femper tamen omnes zqualem fructum

dum una aníma , quanrumvis . gravibus pcenis

*

d Cm j

, , patticipent :- & (ic fructus dicerur infinitus ex«

obnoxia; liberari

*

ad quid ergo tot repetita

I Nm)

u

renlivé, — An veró fru&tus Sactificii extenden-

'Sacra pro defunélis , etiam ünicá ánimá ? Et

bm,s&

do fe ad plures ,. velut divifus magis & magis

fi fructus impetratorius eífet infinitus ,. ita ut

A

minuatur, adeó , utquó pro pluribus offertur

unico - Sacrificio—» poffet. impetrari^ quodcunque

r i

Sacrificium , eó-minorem fructum linguli par-

bonum majus & majus in infinitum certó & -

U d

ticipent. — Ex fic fructus. dicetur. finitus exten-

infilibiliter , quid opus effet pro eadem re ii«

5 ln

- fivé, feu fatisfactorius, feuimpetratorius, — Eft.

petranda, v. g. fanitate , ferenitate £ris ,. peíte-

s ts

que quæ(ïiojde*fru&u generali , fpeciali ,. &

àvertenda, multi

6 iddg

-miniíteriali : non,autem de f

X

Ecclefio ?

plicari tot Szfcra juxta praxin

€

þecialiïffimo Celes

ls n

brantis , qui ünus tantüm eft;

$

l. Attámen valor

& fru&us Sacrifï*cii zm-zät

;illä

i

!

W

Db

uT

5

petratorius incertus & fallibilis , dependens fcil.

detttrg;

"

4n iuffnitq: inten[fuà ?

à libera acceptatione , & ordinatione-DEI juxta

o dl t

difpofitionem. offerentium , & eornm pro qui-

[ Alor & fructus Sacrificii tam farisfä*a

ifte,

bus offertüt , poteft veré dici infinitus negati«

of j

&orius, quàm: impetratorius certus &

v , Íeu iyncategorematicé , tam extenfivé,

merilo (z

infallibilis ( f talis detur, vide fügrà w. 241.

quàm intenfivé. Cememusis DD. füarez dáfg.

dt: ii

intenfivé finitus eft, & nullo modo , etiam ne«

79. f i. Alii cum Layman - eár& ss - T1.

gative infinitus.

Communiffima DD. D; 75«

re Sutd

Nam. imprímis quatenus offeitur. nomine Ec-

mat , Bellarminus , Tolleius, Navarru , Sua-

AT

defie4 effe majorém & majorem fructum ,-

dus m

*ven , alisque - congeílis. Tannerus ^H4m. 98.

quà fan&tior cft Ecclefia , feu quà plures in ea

Laymah ei. c. 1. .. 9. Ratio et : quia quám-

niar d

Jufti , Deóque giatiores exiftunt, jam ndper di-

Mrtm n

vis ipfa Hoftia oblata, Chriftus, (t infiniti va-

Xi, s. 249. Deinde, quatenus Sacrificium

loris & meriti. Quoad fufficientiam & actum

1 qugus

offertur. à privatis perfonis ; tum ab . ipfo Sacer«

C ndae

primum , uc fuprà dictum :. & principalis of-

dote, tum ab aliis concurtentibus, non eftdus

lerens , idem Chrillus ob Unionem hypoftati-

& n

bium, eó majorem & majorem impetrari fru-

cam, fit infinité digaus , & DEO gratus, ac

proptereà. hoc Sacrificio DEUS quodammodó

ctum , quó major eft devotio , quó plures &

[

meliores ,

Deóque gtatiores | concurrentes

$

infinito cultu. & honore afficiatut , ipfümque

nf

quin etiam ex concurfu & confpiratione inul-

&

Sacrïfxgium ex natura fua. fecundàm primam &

torum concurrentium , crefcere íolet fingulos

ho ht

-

temotam potentiam , -habeac infinitam dignita-

rum devotio , ac fervor orandi & co

nfeqnens

ii

tem & valorem (atisfaciendi & impetrandi, ta-

ter Sacrificil ftuctus,

yli , d

men fecundüm a&um fecundum & proximam

qui eis fecumdüm (ingulo.

tum diípofitionem -

confexur $ praterquam

i uf p

potentiam , quam habet ex-Chrifli inftitutione

qnód preces multorum fimul in id unitótum $

j t

& voluncate , non -habet eficaciam producen-

& tanto Sacrifitio coajunctorum faciliusà DEO

T u

di effectum .inüpitum » fed fiuitum & limita-

Audiántur , juxta proniiffionem Chrifti Z4Z21:5,

pf

tum intenüve faltem : adeóque Sacrificium ,

(8.— Si duo ex vobis conjen[erint fuper terram ,

£tje t

ut hác a&tione à Sacerdote oblatum , finiti tn-

tüm valoris eft.-

de owmni vé , qnausuuque petierint ,^ fiet illis,

! qumüb

Et univerfaliter quamvis

Quare meritó gaudent fideles plurimos inter«-

m À

hrifli dignitas & | merita. infinita fint quoad.

€fle Sacro pro fe celebrato , fcientes fibi ex hoc

TE

iufficientiam & actum. primum ,' tamen quoad

A

efficaciam & a&tam fecundum ac applicatio-

frucum non minui , fed.potiüis augeri — Ne-

que in ejusmodi augmento ftu&tüs poteft. affi--

gm'ä j

nem ; fenper. effeclus finitus promanat per Sa-

gnari certus GC determinatus flatus vel menfu-

d

d

cifidum , & Sacrament

a Vc!nt iniïrumïntgä

ra impetrationis : ergo meritó & vereé dicitur

j quiti

Chrifto inftituta.

:

:

$

5 j

ET

o I

!

*

- Inftituit nimirum , & v

hic fructus infinitüsnegativé , & Íyncategorema-

bet o

öfuit Chriftus

ticé, id eft, »o» iufinitus vel determinatus adcers

ru&ui "n

DEUS , ut Sacrificiüm cfferatur

& profit ad fi-

.am quantitatem , vel meníuüram impetratio«

m i

nitum tántüm & certum effect

um fatisfactio-

nis.

nis, & impetrationis , à fe determinandum, ac

gt

d

— 1V. Ratio di&orum à priori eít ?. quia im-

ao

juxta difpoitionem . offerentium difpenfandum ,

pettatio beneficiorum innititur foli divinz. bo-

ut ideo tantüm S.

?

*

n i

acificium frequentiüs & fer-

nitati, benignitati , & mifericordis , attentá

&ug

ventiüs offeratut. — Et confirmat hanc doctri-

nam efficaciter praxis Ecclefize

X

x

5

difpofitione petentium ,^D EU S enim , ficuti

ii

( leuon!

qua eft infaili-

intuitu SS. Sacrificii , rei oblatg , & principae

ii V,

bilis interpres inflitutionis Chrií

u:

& ipíà ad

t gIEIl

eundem effe&tum ^ obtinendum ,

ut maximé

lis offerentis Chrifti , ac orationum illi Sactifi-

] mfiull

cio unitarum , ac per Chriftum oblatarum , &

pre eadem anima defun&ta multas Miffas of-

" WJ"S'

juxta petentium difpofitionem , paratus eft plu«

Ui

hu

ferte confuevit ;.eÓ ipsó indicans valorem feu

ra& plura, majora & majora bona, àc bene«

:l

frü&um unius Sacrificii effe finitum & limita.

;[iï't

ficia, uni & pluribus confefre , ab(que ullo pra

u — Quod fi enim fru&tus fatisfactorius ef

Ulcll

fet infinitus , ut quamvis ponam majorem &

fixo flatu, termino , vel menfurá : ergo valor

fg jl

& fructus Sacrificii impetratorius , non quidem

lurct lJ

Wajorem in infinitum dclere p

,

offit ; ,'poleE unkco

eer tuä

& infalibilis ; att

uxta divinz bo«

g&tmlr l

Pans Il. SAcnAM,

é

f'lxnen— j

pitge

!

us

fí

198 | ïbeol Sacrám. Pars

,ll. €ap TV. .S'eöï l?l, D: Valore E*uäm&zqum |

nmris, (

eitatis ;. atque humanz dignitatis difpofitiohcm

rum þro majoti numcrö,'particïpäx1tiu&i' mi-

nuefetur fruétus. ltémque fequeretur , quàd,

guue

impetrabilis & obtinibilis eft infinitus negative

feu nonfinitus , non determinatus , nanv effritius

quó plutes Miffz affiftentes , velad illam coo,

j m

ád certum. terminum , fed femper potens effe

?

perantes , eó minüs fingulos patticipare de fru.

gpi t

major & major &c.

Confirmat hoc ,& ex

étu Sacrificii , eóque minüs prodefle Sacrifici-

Diade vt

umfingulis: quz per fe abfurda videntur..

gb E

hoc confirmatur pia praxis Ecclefe , G pio-

rum Sacerdotum omnium : quà Sacerdos , et-

$. Saltem non negabis tantb minüs ex hac

szliccpm!

fi ad unam intentionem -determinatam prafi-

portione fpeciali derivari in eos , pro quibusin

g 923'&(

xàm-Sacrum | offerre debeat ptd viVo. Vel de:

fuo AMemento orat ,. quanto plures ii fünt? Ne«

j o

functo ,. adeóque i

li .totum: effectum mini(te-

vo conflanter cum Coninck ,. lanneto , Go-

(is eàde

rialem fatisfactoriu , utpote finitum , deter-

ä

bat »45. 1&9. Si tamen Sacerdos tam intenté &

qur m

minatum , ,applicare ; "attamen nihilominüs

particulariter oret pro fingulis , quàm pro ünot

euan

foliot

utiliter & efficacitet , non tantüm 1 ütroque

nam íructum Sacrificii ex. devotione. Sacerdo-

memento vivorum ( defuntloruns pto variis

tis & augeri G extendi, omnes agnofcimus. .

qude

alüs meminit, & orat$ fed etiam collectas &

IL .Fru&dus Sacrificii minitlerialis fax*;sfa,-;q* !

il n

orationes pro aliis vivis vel defunctis affumit : auae

Górius , quem ftilicet- Sacerdos applica

era

«

nimirum orationes & collecta ; non folüm ha-

tis perfonis, vel perfonz , non eff infinit

æ,e.x;'" 4

.tanij

dl

bent amplum effectum ex epere operantis, fed

tenfive , fed quó plutibus applicatur, eo mapis

etiam funt. verze applicationes fructüs. Sacrificii

minuitur in fingulis : ita/nimirüm j ut

E

iud

impetratorii ex opere operato.

Certé Laymai

nuüm Sacrifidium /totum applices uni, dl

. fl l.

cit. u. 1 1. fic fcribit : Commamis & vera fide-

duobus , hi duo dimidiatas tantüm portione

'pemx'u

tejv

lium per[unafio efl , etfi Sacerdos pro certa perfa-

párticipent , & fic deinceps proportionaliter.

za Mijfa Sacrificiums offerre debeat ,. nibil ta-

lta Communis DD. D. Bonaventura ,. Scotuty -

ygt

sgen illi decedere , fí in ZMemento , i. propria

Riherdus , Durandus , Suarez, , alisque con«

Sscrif

perfona, f ex privata devotione , idem Sacri-

eftis 'Tannerus fwpra Layman éit. c. p. um

quiito

ficium pro fe ipfo, ? aliis pluvibus per[ouis , dsfline

13. Dicaftillus Zifp. 3. wum. tof. Gobat cit.

um ll

Gis atlionibus [éu petitiomibas offerat 5 eim e»

& alii paffim. ^ ( cortra Cajetanum , Ange

tum,|

sim b oblationes diver[a ( vepetita fimt , qua-

lum ; Sylveítrum , 'alios non paucos , apud

bt

vum nulla altevam: impedit. , ideo fmgulis tan-

(itatos. ) Ratio éft: quia licét. Chriftus Do«.

v

minus absque dubio ità potuiffet inftituere hoc

Wi H

zuudem feutius impetrare poffunt , quam [i una

fola , pro usa werfóna feret. ^ Sic Laymannus:

Sacrificium , ut fingulis, pro quibts offerturin .

d

N

hd

(zd vide rgrfu's,i;zfm num. 26f.

perlona Chrifli , certus & equalis obveniret ftu«

&us, non minuendus paucitate párticipantium,.

ii

1

- iV.

adeóque ádeó extenfive. infinitus :; attamen d&'

f

x

faGtonon ita inítituiffe, & ratio probat , & prà«

fiolims

u iæ,ïnämsw extenfrue ,

xis — Rarie quidem: quia , ficut ex eo ,. quàc

gutial

Cs

| &65l : 'Küctus Sacrificii &gmemlg':/Echeüä ,

Chriftus aliquem' ftu&um Sacrificii. voluit elfe

zO & Specialis concurrentiuni e(t infinitus

eneralem. & communem ommibus , ut ma-

Deniq

exteüfive , adeoó ut omfües omnino fideles ca-

tf

do dictam : itàex eo , quód aliuni fru£tum vo-

paces vivi & defundi ,, omnes omaino Mil

luit effe peculiarem ; & proprium alicur, vel

ityet

affillentes vel. cooperantes ,' quánticunque fint

aliquibus tantüm , pro quo , 'vel quibus Sacri

$

;

fhé j

eum.o

ffertur, & applicatur fpecialiter, fructu

ttfi

plures & plures in infinitum , equaliter tamen

ex eo fructu participent ex opere operato. — Ita

ille non debet. zqualiter participati à pluribuss

uLg.

Communifima DD. & . conimunis fidelium

] (

ficue ab uno vel paucioribus : , eft ergo ille pe-

perfualio eft, fi plures Miffam 'audiendo Sacri-

culiaris & minifterialis Sacrificii fructus deter«

llj

fidum DEO. offerant , non minorem exinde

minatus && uniformis ex opere operato , ( quane

ts

fru&um referre fiagulos., quàm i foli eíffent,

tusfic, DEUSnovit, & Angeli ejus ) ideóqug.

NY

propterea, quód privatz "ejufïnndi oblationes

minor venit ad plures, quàm pervenirét ad pat«

En)

)

E

Tectus re-

ciores', vel unüm tantüm, feu minus particie

Dotes;

diftinctz fint, ideóque eis di(tincti e!

fpöndeant.

. Quare Victoria. apud Fernandez

patür à pluribus, quàm à paucioribus, vel unotane

lum

hm f

bie c. $. S. 2. q. 6. diferté docet , crefcente nu-

tüm , adeóque finitus non infinitus exten(ive, Pra*

miero affiltentium , crefceret valorem & fructum

xí? verb omrium optimorum & dodtiffimorüm .

a&

W y

Miffz ,' dicehs : Regalariter majoris valoris ef

Sacerdotum , imó ipfius Eecle(ie eft, ut quat«

Miffa , ubi funt multi, quam nbi [unt pauci:

do volunt füum Sacrifieium fingulariter & m

A

nis D

quoniam circum[lantes etiam eofferunt ,. ficut im

gnoperé pr

odeffe alicui ; amico v. g. vivo Y€

hat

Canone dicit Sacerdos t Pro omnibus circum-

defündto, o

fferunt illud DEO pro ipfo folos.

h

féantibus , qus tibi offerunt. — Vide num. 26 .

quód fané nimis firu&tà & avará charitate facte

&

262. Deinde alioquin. fequeretur. Chrifti fi-

rent, fi credérent illi uni amico nihil decede-

Q Dcn

deles detrimentum pati in participatione fru&tüs

re, fi ad parricipatioriem illius fru&tüs advoct-

uatimæ

Generalis , 'crefcente numero Chriilianorum ,

rent, alios plutes, prafertim pauperes , qui. 5v

&i

quibus"omnibus intendit Ecclefia Sacrificium ;

cerdotem nequeunt conílituere.

Cgln/frn?d'!ü*'-

DT

ejifque generalem fru&

i

Si una Miffa :aniunt:lrcm,—v.alet pro unjoA app!i

v

"n

um applicare , fi nimi.

4

t2?

m

-

!

E

d

fki Saq,'M

| pmidpiüäm;

ïä;äl; Sacmm Pars11. Cap. V, Seä.x WDe äppli?ätibw Sacrificit, 199

: C(ä *mf, j

ta. cur,.iä-,-qui multa. Sacrä.þrbmiüt ; vel dicere

praditlorum (|pro quibus fcilicet Sacrificium,

obligatur ex pacto, flipendio , fundatione, non

uI

quoad fru&tum minifterialem offerre debes ) va-

OSP

Y

Atf

NG

poflit.omnibus fatisfacere uná tantüm Mifá?

lorem bujus AMiffaapplicare. — Et bumillimée fup-

US D.

quod tantoperé improbat Ecclefia , &^ meritó,

plico Tibi ouvata fLienti ut Yta ettmn des Q ilis ,

TM

Deinde vanus ;; & quodammodó iniquus erit

eo erdine fevas npflicqtüm » quà poffem ega tuo

mos ab Béclefia approbatus & ufürpatus , ut

(',,,J.ql,'o? quaan gp;imä applicare. — Et tandem o-

applicentur Mifz pro uno defunclo v. g. ejüs-

4

185,»

à

R,

rain particulari, pro quibus placet. — Et fimi-

0 plots

ab )

4

u

--

e particulari fatisfactione : cur non' applican-

liter feré fac in e9Meszento worttorum. — Sed ul-

; TnDb[

IU potiüs omnes pro omnibus fidelibus defun-

timó in memoriam & hoaorem quinque vulne-

£lis eádem operá zqualiter jüvandis ? Denique

Cl

rum illius, quem manibus tractas, ne oblivilcá-

cur tam folliciti funt fideles , ut. pro fe in parti-

ris meminifie quinque animarum. illarum ; qua

lis , qii;

culari Miffà applicetur , càm tamen non fint

eYot

modo proximeé liberande czlum ingreffura

folliciti, utipfi foli Miffam audient , quin potiüs

funt : hz enim per te aliquantulum. promotz ,

lts agn(ü';;g

minilerdii

gaudeant adeíle multós ? nimirumquia fructus

ftatim. tui memores füpplicabunt Deo pro con-

ifte minifterialis feu fpecialis Sacrificii minuitur

penfatione tuz charitatis. Item & adhuc Zerven-

erdos o

ex confortio aliorum participantium.

Non i-

tiüs memineris quinque . animarum ormnium

non el i

ylicxir

ta minuitur fru&tus Sacrificii Generalis, aut Spe-

miferrimarum , quz omnium funt à fuffragiis de-

cialis concurrentium ex coníor

üimitün, i

fa affiftentim,

*

X

s

5

ti?- alionjm Mit-

ferüiffmx. Hs enim idipfüm tantó impenfius

facient, quantó dariüs co

gnofcunt fe tibi fingu-

pplicet u

26; . lL Fructus tamen id

'em,imt'xilier;alz-ä 1rn. ^

lariter debere fui liberationem.

Plura ejusmo-

: lantin t

etrationis ; aliquatenus poteft. dici infinitus ex-

di San&z . devotionis facilé -fuggeret Spiritus,

ps p

" tenfive , quia 11 pro fingulis hominibus alicujus

Quod autem de Sacnificante dixi , etiam de Audi-

du

v. g. Communitatis , Collegii , Civitatis offeras

ente Miffam , autalià

vart, dj

?

. Sacrifiium cum tanto fervore devotionis ,

di&um cílo.

s /Or"ant.ibqslpro d;fun&is ?

nit ,. quantofi pro uno folo offerrés , fane. Sacrifici-

» i Gl

um illüd tantum boni impetrabit fingulis, quan-

SECTIO IV. .

:

P TE

tum, fi fingulariter fccifles Sacrum pro fiugulis

0 pR

ob rationem proximé indicatam.

Vafquez 4z/p.

De Applicatione Fructüs Sacrifi-c:ii.ï

at C

SuMMARÍUM.

231. Dicallillus eit. s5m. 133.. Gobat.ca/s F.

fet nl

nuhr. 132. ^ Secüs , fi in confufo tantüm fecif-

267. Quilus brofit , djv apblicavi ptgis- feutdus fafisfadlon

U5 2 uÍque adin, 2734 —

vibus t

— fes Sacrum pro decem , toto Collegío, tota'ur-

(iscbvenz

372, Quibus Prode[fe , &f applitaripoffi

t imget?atpx-in: ?

be, Ratio eft , quia applicatio hujus fru&tüs

27 3. .Qualiter Sacrificium offerri

dAmpetrátorii; fit per orationem ; oratio autem

274. Owaliter pro Infidelibus? -

poffut pro .Btæi.f ?

3l

h

j ; At

dufa pro decem in confufo non tam multum e-

274. Gualiter pra Cztcclaumani:-?,eä-"

tl

278, GwAlitir pro Excommtnicatis ?

" molumenti affert fingulis ; quàm (i pro fingulis

"

178. Quando facienda [it applizatiot

i, Y

" "particulatim oraretur

»

uti . definit €Concilium.

179 Expliceutur "Varii zodi applicandi.

fci abl

. Conflantienfe jef. 8. comtra lVislefff art. 1 f..

280. Guanda valeat

- Denique qualiterFructus Sacrificii quatenus in no-

. *uel de fsturo?

appüeatio [nb conditione de 'praþgt.c

T ,AW

d

mine Eccefig , & à perfonis privatis offertur ,

285. Quid i Sacerdos nnlli applicet ? -

impetratorius fallibilis fit intenfivé , & exten-

184. ut jacapaci?

um d

285. Velpriis univpofféa alteri?

t

dKivé infinitus negativé , adeb ut etiamfi :Sa-

287. Sacerdos coutra cvolumtarem

i

à

cialitt h

w.etificium ad unani certaní intentionení pro u-

cità quidem, .

Sfcþeriaris ngpza'm :Ii:-

2

ma v. g. perfona ; vivà vel defunctá offeratur ,. ^

189. 4itiayen valide,

S

uti à P]"

- famen.

293 Peteff Celebrans valid

per Zdemento , ofitiones. feu. collectas

.?;,& Jape lrirà diuidere frus

(epil

Ern

- as Sacrzficis.

N

frdus !

inctas applicationes ad plures & plures fe !

39$. I. Quotié

5

-extendere poffit , dixi fatis ». 262.

Ora ergo

sntentonetn ,

s ek ineumbit. eelebrare ;nd

,al:'gm;m ;:r:;m

[

*

erito ,(

ter in tuo

". Sacerdos Dei , ora diligenier & ferven

196.1L. Vel liberaliter promi[it plnribus « prafertim ad . di-

js ) i

Sacro , pro quibuscunque voles , & quantüm

vverjos figes ,

ventttti

298. HI; Z4nt quando ex fola obedientia , pracepto , -vel

. potes,tantüm aude. Nectimeas , ne fruQum

minsp

( fflatuto teuerur facere Sectum ad aliquem unun Ctte

illum, impetratorium exhaurias , aut minifleria-

zum finem.

)us.V'Cf"?':

i

.lem fru&

:

199. lV, Non verà, [ioblig

gqenit

as. &

um certa. pcrfonæ-'debitqm diminu-

etur ex jgjhtia p jiqagädia ACS

d

,etpto , "vek accipiendo,

i

j

h^

266 IV. Pro coronide delicatæ hujus quaítio-

X

-

:

] C:I

z x

p

l Uf:?

nis , accipe praxin pro- Zemento , quod ( ait

j

fü

.Gobat pie lepidus ) non debet fieri in seomez-

þï.,QuLi'bqus ?

ffm';/g' e applicari poteft Fru

tf?tl.fx

n

Saerificit.

Wf

te. , In memento vivorum , poftquam commen-

*

f0 lpiO

CX Usfliones . incidentes funt

.

pro q.uibus—

. -s difti Deo vivos, pro quibus Sacrificium offers ,

yit

oraDeum, uteo ordine, eáque. quantitate diftri-

? Sacrifiium offerre liceat , & utiliter o£-

gi i

buatinter- eos fru&tus , prout ille te novit obli-

ferzi poffit : aut quid requiratur ad hoc, ut quis

us*

".gati | Et deinde potes ut. formá trádità à Sco-

patticipet fru&tum Sacrificii. Et procedit. qua-

ygfeiilf

to citato quodlibet 300. Aemento Domine mei ,

ftio de fru&u Sacrificii & fau

Ü

T

sifa?tgrio & nnf

^f

-€ erum vivorum , quibus poffuma [ine prejadicto

Petratoriq.

um

Xjc 2

Z. 2&!0-

us

)

290

d beol, Sacrant, Pars M Cup. W. Sel. . D

e Applz'catione*Skcrific;'igw,

ja.. jii, f /fort? d i'nclgpa'?»d amentia feit, au Jï "

gl

Dru

ante suortem ver? paniteit. — Certé potes prota-

! I Quo ad Fruifum jhtisþzüorim.!

li privatim . recitare rofarium : quidni eriam ejus

j

i

meminiffe in Sacro ? Idem dicendum pro folatio

Ru&us fatisfa&torius prodeft folis . viatori-

eórum , quorum parentes , confanguinei , &c. i

sa

F

: 267

busjuílis in gratia conftitutis; adeóque pro

harefi lutherana ; vel. calviniana -decefferunt,

g

iftis folis Sacrificium. fru&uose offerri poteft

Poffunt enim & privatim pro iis orare , & fiSa-

jdi

quoad fructum fatisfáctorium. Commugis DD.

cerdotes fint, in Sacro eorum meminiffe füb fi- .

á

Éxplico breviter ;

mili conditione , puta : 54 forie decefferunt in.—

quoad:

l. Solis viatori

bus..— Qualesquoad flatum fa

bertf folita wmateriali ,

Unde:

tisfactionis etiam adhuc cenfentur effe fideles

WEeYAZ»nL.

/

,

alioquin in ]ïnfu'gfatii;'

W

defun&li in pufgatorio. Non ergo poteít pro-

IV. Quotieslego Req

uiem, —'turbaf me ora:-9.7'9.

fauy

deffe hic fructus Beatis in coclo, qtiibus nulla fu-

d

tio Offertorii, & cogit me cogitare etiam ora--

pereft fatisfatio : neque damnatis , quia in inferno

ri pro damnatis in inferno, quia non fatisintel-

CYg

nullà eft redemptio , nec confequenter fatisfa-

ligo illa mirabilia & obfcura aliqua verba: velim .

&io: Neque parvulis fine Baptifmo defundtis: quia

paululüm hic, eö:plicari.' Accipe ergo compen.

non ampliüs viatores , fed etiam funtin termino

dio ex Azorio tozz. 1.lib, 10. «. 22. quefl. 8.ex

1

fuo , termino damnationis aternz quoad pznam

D

quoetiam Gobat. /oc. cir. - Domine J ESU. Chri

p A

damni.

fle ,. Rex glorza , libera animas omninm fidelium.

ii

!

28

. lL. Solis viatoribus juffis im gratia conflitu-

defuntlorum : l. de penis inferni : intellige de

n

tis prodeit hic fru&tus. | Ratio clara eft: quia

igne purgatorij , qui idem eft cum igne infernali.

Q

remiffio, pena temporalis ( qualis fit per fru-

damnatorum.

Sic enim , .càm in Symbolo pro-

Tonot

$um Miffz fatisfactorium ) non poteft fieri , ni-

fiterisde Chrifto: 4efcendit ad inferos; nonin-

Tüus dl

fi priüs pzena eterna peccato mortali debita re-

telligis damnatos in inferno ; fed juflos in purga«

miífa, & in penam. temporalem commutata fit.s

güudo

torio, vellimbo Patrum &c. : ll. De oreleonis ,

"u

atque hoc ipfo peccatum mortale remiffum

ideft, à poteftate, tyrannide & tortura Damo--

ii 2

fit per juítificationem , adcóque homo jam ju-

num , nam auimas in purgatorio etiam à Dz-

10 ber

ftus, &ingratia DEI conftitutusfit : quare non

monibus torqueri , conílat ex revelationibus &

lii a

oteít prodeife exiftentibus in peccato morta-

hiftoriis authenticis apud Bedam , Cartbufianum y

hod

;

eterna adhuc penz reis : & (ingulariter ex-

& alios. lL. Er de profwado lacs : id eftà car-

u ol

communicatis. 'Ubi incidenter nota: Quod.

cere fübterra abdito & obícuro, ubi regulatis -

r li

fi alicui propter obicem peccati mortalis non

ter faltem. detentz expiantur animae juflorum. -

Jirin

rofuit fructus fatisfactorius Miffz à fe vel pro

IV. Ne ab[orbeat eas tartarus : id e(l: neeas ati-

fe celebratz , etiam polfea ablato obice non am-

ts ]

pliüs & diutiüs carcerille, & vincula detineant,

hus

liüs profuturus eft : quia neque' Sacrificium

& quafi fauces bellue immanis quafi abforptas

] u

oblatum., à ve] pro juíto ; tunc nullà fatisfactione

vel. pcnïtüä abícor

n

bendas concludant.

V. At

s PU

indigente , v. g. jam jam indulgentias plenarias

deft: nepoft hoc Sacrifi- -

eadant inob[curum , à

cdedi

coníécuto , fufpenditur , ufque dum rurfus indi-

cium oblatum, quofe emergere & evadere & pae

guerit , aliquo novo peccato veniali commiffo ,

eumj

nis confidunt, permittas illas in obfcuro illo -

- guis

ergo multàs minüs fafpenditur pro peccatore , uí-

catcere dintüs cruciari , & poít hanc .tantam

ue dum panituerit.

ts

Ípem liberationis ,

-quafi de novo in illas pornas.

itute $s

$69

1II Ke

Giffimé ergo Sacrificium | offertur

incidere. . VI. «Sed frgwifer fanttus Mie

bacl ve-. —

(i:fac, -

pro animabus defun&orum in purgatorio de-

prafentes illas an. lpeesm. fantlam 5 id e

D

Slltpfopa!

tentis , ut contra hzreticos laté. demonítrant

Tl

ut pert

hoc Sacrificiumd penas debitas exíolvant.

'ïiün: 1

Theologi & Controverfifte : idque quoad fru-

intotum, utproinde eas plené purgatas , mume.

&um fatisfactorium , »t apeccatis , id eft , pec-

J hr d

dásque. S. Michadl fiftat in luce & patria eze

L

catorum pznis , Salvantar , 2, Matbab. 12. ac

lefti. Denique in Miffa & Offido defanctoe.

definit Concilium — Iridentinum feff. 2. e. 2.

ELS

rüum penz. purgatorii etiam vocantut at -

Aí veró nec validé , nec licit& offertur pro da-

ss , in quantum 'Ícilicet durature fünt U$- .

- ts

mnatis; id eft notorié in ftatu peccati raortalis

g Cg

que ad finem mundi , commtuni [lilo faer£. ^

defuncts. — Nam ut ait D. Auguftinus relatusà

a Mhndï.

Scripture , quae multasres vocat ererzas, QUE —

l

tünde

Con'cilio,Ti'iburicn(i €Ap. 31. ANemo te. poft

tamen tanto tempore non durárunt , vel du-

H

morteu vedinet , quia iu te vedímere nolui[li. Et

j Atqu

rant, quantum 'eft usque ad diem extremum

éap. placuit 23.4. f. cavetur: Placnit , mepraijs ,

judicij ; ut v

um -

-1,; :ïul fhtii

ui visleutam morteu fibi intulermnt , ulla pror-

Á

e] Tyroni in facra Scr/iptufa not

S

|

ïinon Pc

,e&.

325 dn oblatione commemoratio fiat.

Qïod ta-

] nwi;

men poít alios Gobat wa». 170. rcélé intellieit

II ,Quwd Frutium iäpemt,oriyw.

« n

de conmemoratione publica , per colle&tam v. g.

Rudtus. iinPe"—'atOfiu'.i Sactificii —on'inil')ü;i?-'ïh,j

"n

nomine, Ecclefie. faciendá. Nilhil enim obítat ,

z. prodeffe poteít , adeóque quoad huncirw

] g

quin in tuo ZMemento. mortuortim ex ptivata de-

um , Sacrificium pro ommnibus recté ofterrt

^ P

votione dicas : Domine commendo tibi etiaum a-

[o)

teft fidnlibus vivis, etiam quamtumvis petca-

i

&

Vg

aimam illius , qui E :;upcr;jh[pem'iü ^ val[üw

fibus , & defun&is ; etiam nfidelibws , 161';

.c

té

,J—ä

!

^

7

"

ss

i

—— bal, erem. Pars lL p 1275 V. De dpplicsine Mif — 208

i f'mï i

-

achulmenis : etiam. aliquo modo pro Beatis :

Corp'oi'is- myflidi. Ecclefize p&tfinere.

i ii

ïlï?porcs "

Mitim,

exceptis folis damnatis , & excommunicatis

non eft dicenda pro .eisMiffa de Xrquiem ; nifi

faltem non toleratis. — Ratiogeneratim elt: quia

Uayn

pro omnibus defundtis: ut notant DD. commu-

niter.,

fructus impetratorius, etíi intuitu Sacrificii fiat ,

; ngm.l)&(«lï ,

procedit ex íola libera Dei mifericordia , non

H d

!

JE. Prö Infïdelibus.

autem ex certa difpofitione recipientis , ficut

lbt

Ro his etiam licit& & fructuos? offerri po-274. |

r

frutus fatisfaclorius : ideóque intuitu. Sacrifi-

P

teftSacrificium , quantüm ad effectum im-

€ii, eX opere operato omnibus prodeffe poteft

" l(u'fgm

petrationis.

Nam.& veteri lege leguntur Sa-

uoad aliquod bonum fpirituale , vel temporale.

crificia oblata pro infidelibus : ut 2. 2Maebab,

lljmlllhl&m :

Unde étiam pro exiflentibus in peccato mortali

3. Onias Pontifex obtulit Sacrificium pro He-

turbtay

faluberrim? offcruaturSacrificia ad impetranda ip-

f auxilia divina efficacia excitantia & adjuvantia

liodoro Ethnico ob tentatam depredationem

V x

thefauri templi divinitüsflagellato , & alibi. — Et

adconverfioncm , poenitentiam , emendationem.

l -

Apoftolus 1. Zizserb. 2. vult/fieri obfecratio-

U veto

Veràm luc pag:icullaf,if' d?qu& 'explicanda .fu.nt.

nes, orationes, poiïülatio,nes; gratiarum actio-

C& 0 qt

$

1. Pro Beatis.

nes pro omnibus hominibus: quia unus Deus,

3

unus eft mediator Dei & hominum homo Chri-

22 iij

njb

a7i

'i'fquc,in memoriam & honorem Sanclo-

íftus JEfus, qui dedit fe ipfum redemptionem

A

: "

3

rum, quos publico Ecclefie teftimonio

if

pro omnibus.' Ratio eit : quia hoc Sacrifici-

: ii

eonítat jam effe translatos in Coelum , & gloriá

um eít applicativum , meritorum Chri(ti &

&terud perífrui , re&té Deo offeruntur ad finem

um

*

*

Sacrificii in Cruce oblati pro. omnibus. quoad

XY. Lerreuticuu

quatenus in memoriam &

fufficientiam: ergo etiam' quoad efficaciam po-

in d

honotem , ac nomine San&orum Deum coli-

iif t

teit offerri pro omnibus alicujus ejus fructüs

inus cultu illo fupremo Latrie , magno eorum:

capacibns : atqui infideles funt capaces alicu-

djb

. waudio & gloriä accidentali, ut iterum notabo

p

]l rl

jus fruétàs Sacrificii

*

nor quidem quoad me-

cap.[eq. Secl. 3. S. 1. eut offevendum: Sacrifici-

X t

um;: 3. Evehariflisum : ut gratias agamus Deo

witam & fatisfadlionem (( quemadmodüm nee

f

fideles in peccato mortali exiltentes ) attamen

TiO emm;

ro beneficiis gratiz & gloriz collatis in illos

revtirc

bene quoad impetrationem ,. etiam ex opere o-

[

uos nimis honoratos amicos , aut etiani pro

perato , quatenus intuitu Sacrificii eis impetrari

G

ibeneficiis eorum interceffione & intuitu à Deo

;;; il

poífunt aliqua bona tam fpiritualia , ut. gratiae

]

. Bobis collatis , qua" valde nota ia Feílo Sancto-

actuales , auxilia divina , bonz infpirationes , &

, ii

! tum celebrans , vel Miífam audiens. 3. Zm-

lumina in ordine ad converfionem ,' porniten-

J jUHE!-v

persteriuse nobis , ut nobis eorum intuitu &

T

, meritis à Deo benéficia fpiritualia vel tempora-

tiam &c, quàm temporalia, ut fanitas corporis ,.

libertas, ferenitas aéris, wel pluvia&c.

Un-.

ld. -

lia(alutaria impetremus. — 4. Quin etiam quan-

u d

de fic volente infideli Turcà , Judeo, pro eo

doque ad finem imperatorium ipíismet San-

non tantüm Sacrificium offerri ad. ejusmodi fi-

D

Gs , non utique alicujus gloriz effentialis val ac-

dc 8

nes, fed etiam. pro oblato ftipendium exigi &

cidentalis. abíolutz impetrandz in czlis , ibi

recipi poterit.-

INec obflat , quód is tantüm

exdertl?

enim jamfunt in fuo termino; fsd bene alicujus

partem ; fru&lüs Sacrificii recipiat ( ficut & fi-

iUl . glorig accidentalis. refpe&tivé impetrande in

delis exiftens in mortali. ^ Quia folus etiam fru«

: al

terris , & Ecclefia militante , rogantes Deum.

étus impetratorius tanti eft ; ut füperet omnera

jl p

virtute Sacrificii , ut eorum cultum long? , laté-

eítimabilitatem

s

pretii temporalis. . Ex CO

; il ^. quepropagare dignetur , prafertim fue fanclis-

ni apud citatos.

r

,id! — ime Genitticis], pio impetranda à Deo Cano-

ja; a

. I1I Pro Catechumenis,

"wizàtióne alicujus San&li &c. Sic dum Rome

uU. - ageretur de definienda Immaculata Conceptio-

Ro his à fortiori, etiam offerri poteft Sa-g-l'; |

x pari

- ne B. V. MARLE: aliquis pié facetus aliis di-

A& crificium, quoad frudum impetratorium,

j -^ cerefolebat: Orare pre B. P. Maria : id eft: o-

eadem enim ratio pro his fortiüs militat.

At

o /

£ate pro impetranda hac gloria accidentali purif-

numquid etiam quoad fructum Satisfactionis

f fum !

$m Conceptienis Deiparz in Ecclefia mani-

offerri poteft & prode(le Catechameno jam jue

; ib K

feftande. Poterat ergo alius fimilis devotionis

ftificato per contritionem ante Baptifmum, vi-

vo; vel defunéto ? Commmunior Sententia negat

um

"

adeundem finem offerre Sacrificium.

ünt

n

vW;

! D

3j Atquid de parvulispoft Baptifmum

dcfuä&is ^

apud Layman/. f. tra&i. $. 0. 2. 0. 8..— Aliita-

t

qne

qui ftatim in czlum evolant ? clarum eft , pro

menvarii apud eundem & Tambutinum opzfe.

y P

üs non poffe offerri Sacrificium , nifi ad finem

de Saerif. l. 2..c. 2. 3. pié & probabiliter conce-

j

| Latreutisusm , G. Evsbarifliaum : & fpecialiter

dunt & affitmant. Eo , quód Catechumeni

^d commendandum Redemptionis myfterium

non fint omnino extra Ecclefiam], fed aliquo

in hoc Sacrificioreprefentatum , per quod par-

modó , inchoativé jam fpe&tant ad Ecdlefiam

jil

g

' yuli illi (ine. proprio merito falutem &ternam

vifibilem per jdem , quam jam animo conces

l

pH

sonfequuntur , ob ídque Deo fupremum cul-

erunt, & exteriüs profeffi funt : idcóque putan»

lo

dumeft, Chriitum non voluiffe eos excludere

tum exhibendo & gratias agendo : deinde etiam

Wmvü

& fatisfactieng Sacri

qm

ad pi'tendmdum ,i(l-'losv patvulos- ad uïmimm

x'ä kudty

D

Qcii 3 E—Xcmpl

A

MT

"C,c.:a

x

(

-

[

"

us

L

!

7.

,b.

* s 202 rïjbeal;v «

cram, Pars. 1

1 €g. T. $i. T. De Applicabions Sacrz/äc

*

m fpe&tant

rentes privatà devotione illud ofcm pgf;,ä-,' j Pi'b ;

gwf!äl

affertur de Novitiis , qui inchoativé ja

p

ad illam Religionem ,

quam probant , &

profi-

. quibuscunque vulunt , tam jvivis, quam defun.

"L

Bis , ficapaces e[fe credantur. — Sic Layman lóc, -

teriintendunt , G ideo

illius Religioniä privile-

"T.

güis gaudent.

eit. |Inde patet , poffe Sacerdotem in Aemen-

i

70 , vel aliàs fub Miffa privatim orare pro excom- .

]V, Pro Excommuhicatis,

L

. municatis; at non per orationes, feu collectas, -

n

Acerdos , ut publicus Minifter Ecclefiz , at-

qüzcommuni Ecclefie nomine'dicuntur. | uin -

L

p

que in perfona & nomine Ecclefiz , offerens,

.

imó inijsdemorationibus feu. colleClis, v.g.pra

G orans

, non poteít, nec validé , nec licite, of-

ia

ferre Sacrificium pro excommunicatis , faltem

/ peccatoribus , infirmis » defuntlis ( c. recitatis —

n [

poteft animo fuo intelligere & comprehendere.

mon toleradis & vitándis ( quales funt folüm.

n

etiam excommunicatum peccatorem , infirmum,

anncl

nominatim denuntiati , & motorii percuffores.

defunctum. . Quia etiam hoe miodo Sacerdos.

p8

Clericotum ) Orenes, Ratio clara eft , quia id

.agere poteft nomine fuo privato , & non nomi-

lt

Ecclefia exprefs& prohibet c. faeris de featentia

neEccdlefim, Pro beftiis dénique fine dubionon.

excommunicationis , privans excommunicatum

quh

poteft offerri Sacrificium dire&té , ui. ipfis infe&

0i

omnibüs communibus Ecclefie fuffragis, in-.

propter fe profit : fed tamien bene indiredb ,.

ter qua pracipuum eft Sacrificium nomine Ec-

vd

nimirum quatenus directe offertur pro ipfis ho. .

li

clefiz oblatum , nec omnino vult pro talibus o-

minibus ad confervanda ipíis fua bona tempa-

rari in publicis fuis precibus , ut ptoinde fon-

ii

.falia , inter que non infimum locum teneng

ilii

& miferrima fit fors ejusmodi hominum. — At-

qui Sacetdos nomine Ecclefiae offerens & oratis ,

ctiäm þePgiæ » prafertim utiles, boves, evc;s",»equig; :

Todo

Ü

ia E

geclicité, nec validé illius intentionem mutare

Vk

mol

poteft , utvel aliquem excludat , quem Ecclefia

.üomodöjkciehda efi app[icazï

tür &

in fua generali intentione includit, vel'aliquem

; fs

|!

- Sacrificiá in particulari ad certas

*

toribu

ancludat , quem Ecclefia exclufum vplt, nempe

2

p

3

excommunicatum. Ergo.

£

200 denast

-

plaa

Nam pro ex-

li, (

Dixt : faltens nos toleratis..-

Qdl

€ommunicato tolerato & non vitando ( quales

p o —Qüæüienes zemiffive, m

E

im j

funt omnes prater fuprà dictos ) fimplicit:r pof-

L. d^wUalisrequiritur intentio apphcandlfru&?s :

fe offerri Sacrificium , etfi plures negent, atta-

. &um Sacrificii ?. dicam. commodiüs.

1

V GS

gen ex communi redbé concedunt Tannerus

*

gt

eap. feq. fett. 3.8.2.€2: de Offerente. VI. Quando:

te. 4. diff. $.q. 9.*. 88. Tamburinus cit. $. 3.

debet fieri epplicatio , íeu intentio applican- —

pari

g. 9. Ratioeít : quiaillud nullum jus claré pro-

: difru&um : Zbidema $. 3. * eoufzqueuter . 4«

f

hibet , quin favet. Concilium Conftantienfe

de obligatione applicandi ftuctum, IIl. Quem ..

lufim

Extravag. ad eviteuda fcandala. — Univetfali-

^ fructum pro libitu poteft applicare: Sacerdos ?

Á i j

&r permittens fidelibus , in quibuslibet ; etiam

Refp. Fru&tum miniflerialem : faprà uum. 2.56.

p

ditio

in Sacris, communicare cum . excommunicati$

& probabiliter etiam fuum fpecialifimum , fss ——

toleratis, feu non vitandis. . Quz' conceffio ad

tojmi

prá unm. 25y. non autem frutum generalem

dilatandas confcientias data , non eft reftringen-

, Ecclefiz ,

faprà. num. 246.. Nec fpecialem af-

1 Gd

da fine fundamento , & licét principaliter data

TiüorCUU

filentiium ; fwpra nwm. 252, 1V. Quisfru.

fit in favorem fidelium , & non excommunica-

&us fpeciali intentione debet applicari à [Sacer-

dlb

D

torum: tamen etiam hic agitur de favore- fide-

f

dote? Refp. folus fructus. ssiniflerzalis , non i« -

lium, nereftringatur libertas orandi & facrifican-

. tem fructus geeralrs , fpeeialss , jþeajaligïmuggïg ,

t fjb

di pro quibuslibet. "

?

B hg

D

uti eodez, S. 3. de fingulis jam indicavi. Rà- ——

577 II Sácer

dos quatenus. ut pri

vata þerfoha

tioeft, quiaeó ipsó , quó Sacerdos ut Minilr .

MT

Sacrificium offert & orat, omnino poteít illud

- Chrifti & Ecclefiz offert Sacrificium ad cultum

l mnæ d

offerre, & fructum tam fatisfaclionis , quàm

Dei ,absquealiaapplicatione , provenit, & Ev ——

N W

impetrationis fecundüm. privatam fuam difpo-

À

;clefize fuus fru&us generalis , a(fitentibus fuus

"i

fitionem proventurum applicate cuicunque ho-

fpecialis ,^ & fibi ipfi fuus. fpecialiffimus : nott

lt (]um

N

fnini capaci , quamvis excommunicatus non to-

item eó ipsó provenit alicui fru&tus. minilleriae

AtlQ) j

leratus fit.

Commtunia D D. Sylvefter, Navar-

- fis, qui variabiliseft ,. & à fpþ

ciali intentiona -

C

7H5 , SHarez , (oninck , alii cum Layman. vit. c.

* applicante Celebrantis dependet. — Quod fiSà .

D. al

&. 5. 17. Quia Ecclefia folüm privat futfragiis

cerdos,non applicet ; patebit. zwfra,im dmbiis

b

&tg

Ecdefia communibus íeu publicis , adeóque

Ergo de applicatione folius fru&tüs miniílerialis, -

!Ullfpc

étiam Sactrificio , quatenus offertur nomine Exc-

'umw

cleüæ:",atquii[fa privataoblatio & oratio eít o-

. Cquem alii fpecialem vocant.) fergio.effe debet

lngnn

ratio propria Sacerdotis , ideóque meritó ejus

Explicaptur modi applicandi.

^

m

fruäüüü

arbitrio permittitur , nec ab Ecclefia prohibe-

Upliciter. fieri. poteft- applicatio.

cï[h,(

tur: & fortaffe probibere uou pott/! , aub minzs

? Sacrificii : aut exprefse , fcilicet nomina- -

Nl ?m

ex motivo Charitatis communicetur cuicunque

tim exprimendo perfonam-: v.g. Offero tibi D»

N P'

Vr

bomini fpiritnalium bonorum , c& falutis capaci.

mine boc Sacrificium , pro Petro, Panlo , Parre

i

t 1

Quemadmodim C alii ad Sacr:)ïci»miwmr:

| aut impli;itä &

h Ia i

60 , G'c. vivo vel deftikt:z'p":

«*

gc-

-

j

t

4l

bol, Sarin. Bari Y Cap. I odl I D ApilinireSerifoi, - 203

l M;;m,

i gcjnef;ali termino & intentione faügendo';p'erfo-

confert homini cum refpectu & dependentii ad

!j g d

nam , vel perfonas in particulati: v. g. Offero

opus ab eo libere poítea futurum. ,' Declara-

—

pihé boc Sacrificinm pro.illa per[ona , pro qua

tur hoc amplius. Quando offers hodie Sacri-

st lly

vult offeri. Superior.

Subditus enim fatisfacit

ficium pro aliquo füb conditione de füturo : v.

Urd Fïg Q

r

L

fimpliciter legendo ad intentionem Superioris.

g.' fi flipendium cras obtulerit

vel fructus

tsl il

Iten : Offero pro illa peroma , qua bodie plari-

Sacrificii proveniret ipfi hodie ftatim , quando

ls (

nmwum pecuuia walit ia Gdazopbilacium.

Item;

Sacrifiium pro ipfo offertur ante. conditio-

3l v

Offero pro ea anivaa', quam D EUS nófHi mcxime

nem impletam , ut fentit nofter Corduba apud

IT

indigere : pro anima mi[errima in. purgatoriot

Layman sssw 11. quod dici nullo modo poteft

QU

pro omninm diutiffmà crucianda : pro anima.

Ob rationem jam dátam : & quia tunc cras

, m

superrimé defun'la iu woffía civitate vel Pya.

inlibera poteítate Petri erit, quódfibi hoc Sa-

ob

viscia, ltem. Offero pro vi92 vel defuntlo , oni

crificium tuum profuerit ,. vel non profuerit,

; n

D EUS [cit me maxime obligatums aut nanc de-

*

quod fané abfurdum , imó ridiculum elt dice-

V frz d

bere pro eo offerre

»

aut pro eA anima , pro

re : vel ef pollea primó 'eveniet fru&tus Sacri-

i ii

qua de faito vulr aue offeve.

iNon autem [ic.

ficii , càm eventus conditionis pofitus erit , et

H

bt a

Offero hoc Sacrifitium , ut DEUS ipfe applicet

pote quando ftipendium largietur , ita ut inte-

tur p fo

vel applicare vclit

Quia ex iní(litutione Chri-

rim íructus Sacüifitii maneat fufpenfus ia DEI

Íti , Sacerdotis eft ,& non DEI Sacrificium.

fs s

fcientia & acceptatione , uti fentiunt. Z4rrageztus

m [

applicare & determinare : atqui. priori modo

& P. Nawarvus ibidem.

.Neque hoc dici

bonstn,

adhuc determinat Sacerdos , non aateni poíteriori

potelt.

Sic enim Sacerdos poffet applicare fru-

i

A

modo. /l'anibutinus /. a.c. 2. $. 9. s. 17. Sinilitet

&um Miffe fatisfatorium pro nunc actu pec-

.

-

in Ecdefüs , in quibus per annum , fingulis.

tatore , ut i

Ü

fr þmveniat » quandó à peccato

menfibus , feptimanis, certis diebus , celcórane

juftifücatus érit ; ltem poffet applicati infan-

m ji |

tür certe Miifze pro defunéltis v. g. pro F'unda-

ti , velalteri homini nondum indigenti , ut ipfi

toribus &c. fatis erit, íi celebrans intendat ap-

proveniat;pofteaquam in péccata lapfus fuerit- &c;

M |

plicare Miffam pro ea anima , vel aliis. anima-

quas utique abfurda funt ,

P

bus, quibus eo die debetur : quamvis utique

fizefenfum aepraxin:

:& c'o'ntr; omnecm"ENc--c!e-

imm d

meliüs fit, earum diítinclé memihifíe. — Ca-

It

L

Eàdem ergo ratt

óné Invalida cft o'hïhiä:,ä.

terüm Sacerdotibus obligatis celebrave Miffar

3

*

valida

T :

applicato fa&a in eventum futurum

Q k

ad certas intentiones , lervire potell formula ,

dutem facta ad eventum jam prateritum. v. g.

u lg

quam tradit Scotus fjnpra »m. 667 | Aut fim-

valet applicatio , fi dieas : Offero Sactificium

pliciter dicat : Digware Domine D EUS boc $4«

pro ea perfona ; qu&& proximo tempore ex' noe

o df

erificinm [pecialiter acceptare pro illis, pro qui-

ftra Provincía vel Congregatione ; vel ex Benefa-

g)g;mm!- "

bin fcis me debere fgeeinliter offevve. ,. ex obediens

NUA

Oorum noftroram numeto mortua eft : qua

tia , ex juflitis , ex promij[iane ,ex fidelitate.

fieri Miffam petiit , & memorià excidit : At

« Srerdi

j tU. 'Lï -;8

O. li. Valida eft etiam applicatio facta füb cone

non valet, fidicas : Offero tibi DEUS hoe Sa-

ditione de przfenti fubfiltente , vel de prateri-

f j

erificium pro illo ,. quem 'ego poftea defignave-

SHA'

to jam impleta , utpote offero *pro hac anima ,

to , velSupeaior dcfignabit *' qui primus ex no-

W g?. W

- f

fi capax elt, fiindiget, proPetro, 6 ut audio ,

flris fraribus obibit diem fuum , qui mihi

mortuus vel infirmus eft, | Quia applicatio fa-

prior offeret flipendium &c.

Quare non fa-

W, Q

€la füb conditione impleta traníit in abfolutam,

tisfacit Sacerdos Francifcanus' offerens Sacrifi«

atf -

ii

eíque equivalet. -Invalida elt autem applicatio

tia pfo fratribus proximé moritütis & proó«

*

fadla iüb conditione de futviro contingente :

m'ulgan'd'isw

.

^farisfaceret ^ autem — offerens - .pro

fg::inliþ

Qf&ra Petro nt&nc , ff z';ätm buins Anunm marie-

jim proximé mortuis , etfi nóndum promul«

TM

tur s ff dgra,taif(ïft,, E jft'lipe'jtdiu'iml bonum offeret ,.

j ut Mb «

u ducet

gatis, nec fibi adhuc éognitis, ucin fimili no«

f axore

t

d

» ff Religionem) ingredietur , e*c.

tat Laymán ££. tratt, $

^ Cun7

P

.5 14« in. Coroflario.

und d

Ad:hoc*'

gt P

enim.,. ut applicatio! füb conditione fit

Simplicitet autem reprobanda eft praxis illorum

valida, debet conditio exiftere pro illo inftan-.

Sacerdotum ,^ qui cüm nón Tabeant intentiones

ilentibi

ti* quando datur fructus S-icrificii : atqui con-

& llipendium, pro Sacrificiis ; celebrant^Sacrie

aü[ïlmf"

gs ml

diiio pro illo inftanti noiidum exiftit: etgo

ficiafine applicatione prafenti , poftea primümn

&c. Nam juxta communüffimam. Sententiam

applicaturi, & velut é-marfupio erogaturi illis;

(ia

h (

u

DD. ad effe&um , non io'iüm Sacramentorum ,

qui petent ; & ftipendia offctent : nón enim

Q

il

fed etiam Sacrificii tequir itur intentio abfoluta

ell in poteflare illotum 'ita. fru&um . Sacrificii

d P

.

Gtindependens ab eventu contingente im futu-

füfpendete

M

cüm Sacrifidium — €onferát füum

$ j

(

I:.um Ya g. ihVäli&ä*bäPtiZ aretur infans fub con-

«

Qf

: U

effectum , quando a&u. offertur, ^ Quibus-au-

ditione , fi'in fide fulce pta adultus defecturus

tem profint illa Sacrificia fic a&tu mulli applie

Alon. fit.

(4p^

KRatio petenda eft ex.in(titutione

cata, videbimus inferiüs dubio 1. Quin & com-

il

Chrifli , quam commu nis fententia DD. & Ec-

munis DD. meritó reprobat prácn ilorum,

li

emo

j f0 ;

clefize 'pr.afx'/is" fatis declar ànt. Nam ficut DEUS

qui pér modum anticipatze folutionis offerunt;

d

9 mjul*

àcc punit, nec premi o affiét. hominem nunc

& tunc applicant fructum Sacrificii illis , qui

Propter opera ejus pof/lea futura bona ac mala :

poftea petent, & offerent ftipendium. ' INam

T

Mi

tU

; P]Is*'

ia nec fructum ASacrä mentorum aut Sactificii

[

licet 'PöIHt con;tingcþrc ; ut^tali ras petituro

um

m

3

$

*

|

204 ol Pure H Cap. lV. l. IV.De *Jg;g;cm;æfsycææ;g;;:.,.

ux,n Sacrificium jam hodie p::ofït' , puta, quia

ibidem dixi , —fvecu.nr'düym Klege*m' or!cl'iüa?igm;,

w,fll(

jam capax elt, ejübjus intenuionem & caufám

quam. nobis Ecclefiz traditio teflatu. DEUS — *

f

tu tetigifti , Íemper tamen periculum eft, ne

non Íolet honiinem punire àut premio áffie. -

n

fütorz intentioni petentium non fztisfiat : ut-

re, àut gratiam Sacramentorum. vel frucium

|

[

Sacrificii conferte , fecundüm przftientiam fu-

pote quia hodie adhuc vivit , pro quo cras de-.

fl

fundo petetur, aut quia huic totus fructus Sa-

tutorufn contingentium , ac liberorum even-

[20)

crificii hodie non prodeft, cras autem prodef-

tuum , fed fecundüm prafentem duntaxat ho-

.

x

i us

fet jam difpoitio. — Et ideo praxisifta, tanquam.

minis flatum : ac. conditionem.

5

fiquidem. id

af

ericulofa , fcandalofa , & communi vetuftiffi-

magis congruere videtur divinz providentiz ac

u W

mo. Ecclefie mori.contraria, reprobata & dam-

fuavi gubernationi , qua omnimodé fe creatue

"i

em

nata eftà Clemente VIII. & Paulo V. uti teftan-

rarum fuarum na:uris accomodat.

Ac tane

tür Gavanstus , Diana, Thomas , Tamburiuns ,

dem , quicquid fit de valore hujusmodi appli«

"A canins Tamburinius deícribens cenfuram hu-

cationis : nego conflanter cum communi, etiant

jus pratice , apud Gobat ca/u. 17. susm. 603.

Lugo & Gobat cztatis , hanc praxin effe lici«

Atque etiam à Congregatione. Cardinal. Anno

tam: quia, ( ait Suarez apud Layman eir. ) elt

^

Qul

i h

i6og. apud Darbofam s Coweil. Tridewt, ad

contra ufum E«clefig , & ma

u

féff. a. inprincipio.

poffet , fi introducatur.

gnos aþufus Päf?ïäf

3

L

28

2.

IV. At , quid

;

f1 exprefsé ita *dicäsr: Offe-

$. Qnid autem. fentiendum

d; pra;:ï;i[!o;

yo pro &0 bomine , quems DEUS fcit. primum

rum, etiam aliquorum San&torum , qui adhue

ex . bae Conemeunitate moriturum : at pro

viventes , ipi prafentes & affilentes Curant

illo y quem "DEUS wovit e[fe primo petiturum ,

pro fe celebrari Exequias & Miffas de Requiem,

a

& flipendium daturum , G ad intentionem il-

ut eis poft mortem profit ?. mihi placet judicie

t d

lius , quam fuituram DEUS jam fcit : vg.

um ejuídemP. Laymanni ecdem c, 2. nmm. r5

4

u

pro fe ipfo, vel alio infrmo

ro amico defun-

nofle cupis , lege. Aliama

[i2080

éo, &c.

'Tunc validam effe confecrationem

d

gís neceffaria& þra&xc,

dubia e'xpïicandä reítant.

qtig

affrmant Corduba , & Vafguez, apud. Layman.

ftdya

cit. uum. 34. Dtprobabile Judicat Lugo difp. 12.

D

&

[717

fefk. 4. . 137. Imó & licitam putat. Pellizae

$ m

1

hi

rius ZMannali Regular. tratt. y. e. 9. fetl. 3. ntm.

iil

68. Rato eít: quia Sacrificium validé ap-

: -x-vmjölvümtrr— 4!29;44 duþ':'äiï ii i

*

fT «

plicatur alicui fub conditione jam exiftente :

ex dictis ^. 260. Atqui conditio illa:

lii

|»DUBIUMIL

m

quem. Deus [cit vel novit ; &c. jam exiftit: er-

o fi etiam caufa ,, propter quam illeà DEO

f[ta 1

prafcitus ( v.g. infirmitas propria , vel alterius ,

cerdos mulli aþf/zcef,üuäu" ;

f o

mors amici G. ) petet, Sacrificiámque & fti-

dej d

X

X

i

t

2ofü Sacrificii t

lk Mm

endium .offetet , jam exiílat tunc , quando

facrificatur ad illam à DEO prafcitam intentio-

^ Eneralitei: eum.fr»u&ü'm nalii prc;f'utunilmvïä

lty

nem, valida erit illa applicatio , & tunc ftatim

in partic ulari , fed remanfurum in tliefaus

jto q

ro Ecclefie . , (.ïocqnc $a aitz. fä[ämz o fäï*üo

gus l

conferetur frutus petituro , neque fufpende-

t noby

tur effe&tus Sacrificii in futurum , cüm fuppo-

Ratio ex diclis patet.

Idque veriffimum eit,

A

natur jam adeffe caufam finalem Sacrificii po-

fi Sacerdos expi'efid intentione nolit eum frde

(f j

f a,

ftulandi. Non aufim ego. negare probabilita-

&um minifterial em ( feu fpecialem ab alijs vo«

tem huic fehtentiz, — Verüm etiam hanc ap-

catum ) Sacrificij , ulli, neque fibiipfi applicz«

(iig j

plicationem valere , cum Swarez; (* Coninch,

re j quod rató continget , & oppidó ftaicum

r

reCius negat Laymas eodem nmum. 14. -/Ra-

foret. Quód fi vero ira accidat ex inadvere

d

"

A al

i

tentid ,

oblivions , vel incurià Sacerddtïägi

Mp

tio valida eft , quia fcientia DEI vifionis ob-

jeQtivé depéndet ab ejusmodi liberis & contin-

probabiliffimum eft', fru&um ipfi Celebranti ob-

|

hg

venire , fi capaxfit : Coninck cum Layman mox

&f

gentibus & actionibus ( nam ideo DEUS fcit

*

Titium moriturum , aut hoc velillud facturum ,

citando

H

eó ; quód quisque habeat gente

babij

rilem intentionem feipfum per fua opera jue

Bitone

quia ipfe reverá moriturus , aut liberé facturus

e(L) Atque ideo conditio hec ; $4 DEUS

vandi , quantüm pctelt.

Nam ficut quodli-

ttm, j

[cit vel. movit. boc. futtrum &c. - Vittualiter &

bet opus fatisfa&toruin , etfi non profit alteri»

Yd def

zquivalenter non minüs eft de futuro contin-

nifi fpeciali intentione ei applicetur , vel donetur:

femper tamen prodeí!: ipi operanti , fi nemin

Wj [

genti , quàm ipfemet eventus contingenter

& liber futurus eft: adeóque adhuc urget ra-

alteri appl

icet 5 fic etlam fatisfactio Sacrificii:

TDdoren

tio data »sm. a80. Certé adhue fequitur; quod,

qua eti fi

t Chrifti , (ic tamen data Sacerdoti

]

IMpe 1j

fi Titius ftiat me obtuliffe Sacrificium pro eo,

celebranti, ut fala fit v clut propria illius : adeó-

Ws g

quem DEUS fcit mihi flipendium cras daturum ,

que fi non applicet, val donet , ipfimet rema«

hi

cras in libera ejus poteftate effe , ut ipfi hodie

nebit, Res certior effet , fiSacerdos aliquando

s

hgltums

Sacrificii mei fructus obveniat vel non obveni-

talem intentionem exprefsé formet eó cafu vel«

dllwnm

liga

at ? quod ridicxu'luxm'" videtur. . Denique wt

D 1

lc ibi 1911 : aut:a-liis P prqguibgs mafm& ob

.* tïüïx

lus

-

PW

N

.

d

A "

M

| z

20$

B

Ap. üeal!acrdn Pars II 84[7 Tr. &&IF D:Jpplzmtzom Sacm?cz'z

d

At DE,

us fuo Sacrificio proficere. - Certé Layman

- f hnie non prode[fe poffit ,. pro illis , quilw: só[fá

V Pïæmie;ï:

tít. . 2. i. 1Y. dicit Sacerdotem femper pu-

QU

tandum effe , habere hanc tacitàm voluntatem ,

pof! ip[nm. deberi. —.Si wnlli debeatur offerre pro

miferrima anima smaxtme "udiga C'e, &e.

1 Bl

fi contingat eum ex oblivione nulli applicare

- lts "

DUDAUPERLHM H

'SaExifiqü fructum , aut f1accidat illum, cuipro-

niem dmi

- venire vult, ejus incapacem effe, ut tünc appli-

sntd fs Sactrdos fruifum prins

3

T ii

.€eturiis, pro quibus fpecialiter obligatus eft

4ppüïft .

B , pw:q alteri 1

mï; f

Sacrificia'offerre vivis aut. defunctis : aut deni-

| s

ii

,que ut fibi ipfi fructus proveniat. Sic Layman.

Acerdos Miffam cras cclcbrandvakm hodie,$.

S

D. |

vide mox iterum dubio feq. ;

»

applicat pro Petro,' accepto jam flipendio:

huj

eras veró datà ali occafione , v. g. recentis fu«.

1COmm,

neris , pinguioris ftipendii &c. applicat pre

C praird

Paulo: ejusnam erit fruclus. Petri prioris:

l Layuni

: Quzd ]i Sactrdos Sacrificium. applicet

an Pauli pofterioris.

E. Cum neceffaria di-

onos d

.fündione. Aut enim Sacerdos applicans pro

facapaci : utpete pro Ahima jam beata, vel

5 exifleute. im peceato

Paulo pofterius meminit' prioris applicationis

lun d p

z

: dl.ülff , «4nt pr

sportali ?

faciz pro Petro , & tunc applicando pro alio,

ipfo facto priorem applicationem revocat, &t

hn qii

»

sf

d Unc coä:mlïnï.- Do&orum fenfü fructus

poflerior valebit applicatio , fruchísque . Sacri-

A

Vifas g

-& illefasfattorius manebitin thefauro Ec-. ficii Paulo cedet , manente tamen obligaione

mii dj

&lefizs , unà cum aliis fatisfa&ionibus & meri-

oflea fausfaciendi etiam Petro. ^ Aur Sacer.

tis fuperabundantibus Chrifti & Sanctorum,

E

( G2

os tunc non memünt prioris applicationis ,

ex quo thefauro conceduntur indulgentim. — Et

quando Miffam cras applicat alteri , Paulo: &

lial

gertüm videtur, tünc fructus non cedere Sacrifi-

tunc res valde dubia & controvería efi ,äj-:gud

canti;quia per applicationem illam Sacerdos fe illo

DD. Lugo vult valere. applicationem pofie-

fructu abdicavit: aliis auté, quibus applicavit,pro-

dorem , ratione duclàà fimili de teílamento ,

deffe nequit , nec apparet , cui alteri prodeffe dc-

quod ulimum femper valet ; Tamburinus

beat. . Rubeus quidem apud Dianam p. 9. tratt.

verà vult. valere priorem applicationem , hác

( d

2. refel. 3. purat eo cafu fructum illum fatisfa-

ratione : quia Sacerdos fempet prafumitur ha-

8orium à D EO applicati animabus magis in-

bere intentionem . faltem implicitam tribuendi

M

digentibus. Favétque huic opinioni D. Tho-

cuilibet jus fuurn: at qmi prier tewpore potior

mas i& 4. 4i/j. 45. 7- 3. 44 2. Quod credibile

jsre : ergo adhuc implicité faltem vult fructum

elL, utinax veraum fit, magnum enim hinc lu-

- Petro priori jure gaudenti , cum onere tamen

crum proveniret animabus miferis ex Miffis Sa-

etiam fatisfaciendi Paulo. Prior fententia mi-

a

€erdotum de fru&u applicand

À

o incubidforgm ,&

hi magis placet. — Pro fecuritate tamen in pra-

ob id minimé laudandorum.

j

xi confülendum eít , ut quific celebravit , of«

ferat alterum Sacrificium , «cum intentione

ii ?ï'()EWIU;

E. Ip.»pxaxï ergo , quando dubium eít, an is,

pro quo offerimus , fru&üs capax , vel indi-

conditionata feu disjunclivá , ut profit illi ex

«.Eumxgïmh?

f

VA.

gnus fit , confültim eft eum exprefs? applica-

n

iflis duobus , qui priorís Sacrificii íructum com«

El

re nobis ipfis , vel alteri fub conditione v. g.

.

fecutus non. eft, five primus fit, five fecondus, -

Offero Miffam pra Petro, wel báe Aninsa ; fica-

Hàc enim ratione certó & iufallibiliter fatisfa-

e noll

/

j

m

pax won [it , applieo smsibi , vel huis alteri

:fi. detfuz obligationi coram DE O, qui bene

etíans bic iucapay , applico rur]us alteri tertio,

novitcui prioris $a

[l

rofuit.

»

crificii fru&tus profuit , vel non

x

€c. Quam vocant Miffam fecundz vel tertie

OPdOK

&c. applicationis. Idque, verum. & tutum eft in

$. Quidad hunc cafum ? TTitius offert ti- 286

:

p ex U

":

rl SJGW

Miffisgratuitis, & fine obligatione eblatis at non

bi triginta Sacra legenda pro defunclo amico,

ia fecurum eft in Miffis obligatoriis ex pa-

Tu nunc recufas negans te tam citb poffe per

Cl

£lo, flipendio ,. fündatione, offerendis. . Pro-

" folvere : poflea tamen peenitens recuíationis ;

a ln

babilifümum eft enim , quàd (i Miffa ex obli-

adhuc legis ipfe , ignorante Tirio: an hz fuz

habet

qu

gatione debita. alicui non profit ob incapacita-

.Miffa adhuc proderunt amico defuncto : Re-

j fua

tem , tunc cedere frü&tum alteri perífone vivz

Ípondet Pellizarius a. ARagul. tratt. $. e. 9.

, li D

j

vel defuncz , vel ipi maximé conjunclz, vel

Jetl. 3.n5»m. $9. Qubdfic. — Quia Miffa prodett

n PKOI

cui in judicio DEI alter. maxime eftoblizatus:

ei , cui applicatur à Sacerdote : jam autem ap-

ls ;l

i

talis enim videtur effe omnium fundantium vel

plicáfti pro defun&o amico ad inrentioncm

ntd

conducentium Miffas implicita intentio , ut i

itüi, ante tibi propofitam. INéc officit , quod

30

y

ipfisme non. profit , ptofit aliis modó memo-

i

Titius id ignorans , éas non applicec pofitive

du

ratis: uti nota nofler Marchant 7rib. p. 2

pro defund illo amico , credens ea à te non

j li

Tratl. 2. q. 2. dub. 3. . Quarein his Miffis ob-

legi : quianon ilius , fed tmum, Sacerdos , cít

(

Y

ligatoriis non debet fieri intentio fecunda coh-

applicare fructum Miffz, | At, quid fi ob pri-

4

[*

ditionata omnino libera, Sed hoc vel fimili

mam meam recufationem , Mi(lis forté ab alio

TA

d

li

modo mihi jam -dudum ufürpato.

Dowise

legi curatis , mihi Titius flipendium neget:

a

DEUS effero. Sacr.

Lj

"Iu videris.

ti-

fisium bos debiam pro N. T

" Certum e&,-em;':"n,ihil debere

pé

bi,

.Paas ]l. 'SfxCRAM.-.

N

?

f

206 d. Sacram, Pars 1. Cap. lV. Sedf.

(IP,- De Jitvplzcatzone ag.'dCïi c. :

to

bi, ek-cbh&a&u, quem recu

sifti, & infcio Tis

te Sacrificium : atqm in propofi

Minifler of-

DI

ferens Sacrificiüm , non efl Pre

la

m".,ï

tio folus renovare non potui

( , nifi is pofj;ea

ratificáret Saéris abàlio nondum

lé&is ; tanquam

€erdos fubditus , cui dicitut. i 4ccipe: poteflan

45;7"

tem offerendi. Sacrificium pro. vivis & defune

m

rem fibi utiliter geftàni.

d

K

&is, G. Ergo iflius applicatio valet , non

n

DUBIUM I

Superioris. Cosfirmatur bo,: Eo modo de»

(

pendet fru&tüs : Sacrificii applicatio à Sacetdo-.

s

cerdos applicet coutr'a boiuüa

Quid f sa

té Celebrante ,. quo modo dependet ipfum Sa«

(pii

datem Superioris t -

étificium . àc Gonfecratio : atqui hzc dependet

Üperiot Saceidoti . fubdito^ ferio prræ;c*t;pï'ï $

à voluntate fola celébrantis Sacerdotis ,. ptore

S

«elebrare & applicare Miffam ad banc in-

fus independenter à voluntate Süpetioris: üm.

tentionem , V. g. pro defüncto. ^ Contrà Sa-

de quaántumvi$ prohibeat Superior ( étiam füm«

P

cerdos ihfüpet bábito precepto Supenotis ;

m

inus Pontifex ; etiam per fufpenfionem , degta«

applicat alià intehtione , V. g. pro -inürmo.

dationem &c ) Sácerdoti j ne celebret nihilo«

2

Quaritur f an Jjeé. a. Àn etiam walids:

ininusis véré & validé confetrat & offert , fru.

292(

1eu, an Sacerd

QUs an Vero SuP'grio;;s ïntenf.id

&himque éx opere operato confett illi vel illis.

4

Y

[;Jræv-aleat ?

N

pro quibus cifert : ergo &v. ltaque Saterdos

qu

d Cmto illicié. !

/

ut Miniftér Chrifti in 1is , quie funt fimpliciter

Sacerdotis ( adeóque quoád oblationem & à

[

'Erv't"u*m eit peceare hünc' Sacer

doter 'pä.t

[

187C

fe loquendo contta obedientiam , & qui-

plicationem Sacrificii) nulli prorfüs eft fübje&tusin

hoc mundo, fed plané alterius fori , à folo Chrifto

Qtor

dem moráliter , i ita. ferió. pr&cepit Supetio-

*fatisf:

cum intentione obligandi gravitér , préferim ' .

fupremo Sàcerdote & Domino poteflatem & fj«

jxa

per obedientiám

ut ex fe càtrüm efb - Se.

*cultàtem liberam habens , & confequenterà nulla

L

humana poteítate impedibilc vel reftringibilem:

cüs efl , fi folhm otdinàrioó, regimine .ita

p

ordinavit , & ut fieri folet , in tabula difpo-

AdeÓque cuicunque applicat, Sácerdos fru&tum

TiE f

Sacrificii fui., fempér ceníeri debet validé ap«

ífuit ,, tune énim veniale non excedet ? quód .

a&

ipfum adeóque omne peccatum vitabit , fi ita

$

þliägiüs'ä

-etiam renitente .,gubcqnqugl Supea

Iint/g

ex caufa, boná fide faciat , ex rationabilitet

riote,

*

— $ Àd

véhit.famen hic fubrilier nofler Pagi

fiti f0

prafompto coníenfu ; vel 1altetài ao& repu-

W.

Maichant leco. fuprá,citate. — Supetiorem pof-

gnantià Süpetioris — pecialitet autem pecca-

fe invalidare applicationem Sacerdotis, fubditi,

9 f

ret contrà juftitiam , f1 nimirum -Miffa à Supe-

LT

riore pra'fcripta ex juflitia erat debita alteriy ut

noà quidem, abfoluté in ratione facri Minifteni

a

uta, eX fundatione , ex pà&to , ex ftipendio ,

fecandum fe, & diredte , ut.jam ptobatum eft,

fed indirecté in ratione,contractüs ,. quatenus

jl

vel eleemofynà jim acceptà ,

uare is Sàcer-

äïwfuio

dos tenebitut ex.jüflitia compenlare , aliam

fcilicet ea àpplicatio. ex .. conjractu vel obliga-

tióne juílitiz , aut promiffionis fidelis procedit

Jt t

Miffam appliendo , aut , i non poffit , Supe--

lgl

riorem monendo, utaliam Miffarn 'äþpliäagi fae-

Nullus enim fubditus potelt legitim& & valid

Cntis,

pácifci & contrahere , ficot néc promittere : vdl

ciat : ex communi DD. apud citandos.

ex proiniffione fe oblipare , contrà voluntatem

lm

LÀ

28

. Büiam. invalidé.fic applieari Miffain

Tilimi

fubdito , & applicationem Supetioris przevales

Superioris. Unde fi fciat fubditus Superiorem

jam priàs hanc. Miffam applicáffe ad certam

Áatn

re, cum mültis docet. Diana s. 2. :ra&b. 12.re-

potiü5g1

[i.. 22.

Ratio fumnitur ex folemni votó obe-

-inteniionem » .non poterit Sacerdos fubditus ul

lo niodo pacifi vel. promittere .de ejofdeim

!.3' 6j

dientie , quo

Religiofus profeffus ita fe Reli-

Miffe alià applicatione 5 & fi ex vi calis padli

b

gionis Superioribus addixit, utnihillegitimum

& validé operari poffit contra Superioris pofi-

vel promiffiohis. eam Miffam - applicet. cónttà

Voluntatem & applicationem Superioris , &p*

tivam voluntatem , & S. Obedienuam. Un-

30f

de Chriftus fimmus Sacerdos non videtür tà-

licatio iftà non tantüm injulla ; fed etiam ine

validà erit ,. ficut ipfa paQtio ; & promilfio in-

Jem applicationem, contra obedientiàm. factam

jufta & invalida fuit.

Sed credo. rarà. fic àp»

"S:Mum

acceptare , led in acceptaado refpicere ad de-

Vif

bitum ex voluntàte Supefioris ; G non àd fub-

plicari àb ullo. (äod Ífi etgo fubditus ( ut

Qmnino

plérumque fit.) abflrahens ab omni pado ve

Imäüm

diti voluntntem indebitam. |

j

?

'prc')b'äbþiïi'tef*.

1

P

itrighe

fed nibilominüs conftanter dico : :

promiífione , faam Miffam abfoluté de plenitudine

[ 4&0rm

poteftatis fuze applicet , applicatio in noftrà comue

1L, Atiamen valido.

ni fententia mianebit valida : & Superior id refci-

Ilum, &

389

Vr

A

X«N.Ubdïtus contrà voluntatemi | Superioris »

'ens tenebitur àpplicare

43 quamturivis illitité , validé tamen applicat

fuit debità.

.ï-a]iam Miffam , "fi ptior

à lina

hd dvl ia oncha

h.

Iu

frsQum Sacrifici ; tsque illi prodeft , cui ap*

Quapropter m

'plicat, non obílante , mec pravalente appli-

Layrhan Le.TamerfiSacerdos illicité alisi applictt

i

catione contrarià Superiorum.

Cominuni

covtya juflitia aut. obedientia virtutem: quia.

hj

D D. Suarez , Coninch , alij paffim cum Layman-

» Parocbus. vel. Capelleyns vatione: bentjiciiy

i

f'pe cit..e. 2, num. 11.. Ratio eft: quia illius

vel Religiofus ob «Pralati prazeptum deberet pv

xll(!

r

uj

tpu

: c»fjt appl»icare fru&tum Sacri.ficifi" $ «cujü$ eft offer-

-g;?.'-x

nlio oferre , '-fzibilargialf: ! ï:fligiïær»:fön appl

T4-

&

|

»

d

, crü,','; j

UN

u

n

| ïbea! Sacranient, Par:tl Cap. 1. ,S'eä? IV. De Apblicatione Sacrificil, . 207"

li

i

5j

lfiene'm,ä fmäfam ex 0per€"äþeräto pr&mätul-

& miniflerialis ? ex altera autem parte oflend

I,E

4

rum ei,cui Saceodos vnlt: cxm bac applicatio fst

!]

non poteft : Chriftum Dominum eorum Aus

um

[

atlus poteflatis Ordinis; qua ex aliena poteflate

thorem flatuiffe., ut fint infeparabiles per Sa«

x0n dependet ,

Mil ia

127 ham-wi: Suafe;; ; &,d Slc

-

Y

cerdotem ; ubi enim extat hoc ftatuturh ? ergo

dT

Laymannus.

afferinon debet. juxta « legatur, 24. 4. 2, Quin

.. Aliud dubium . reftans rilajori,s momenti

lts g

.potiüs , cüm beneficium Principis ampliffhim&

Wt

meretur proponi fp

eciali pa"ragmpbq.« Sitergo — interpretati debeat, juxta/, Pe»efictum. ff, de Cons

itqi hz;&æ

Capitis hujus 4.GSeGionisq. —

z

flit. Principum. | Pat elt credere Principem fu-

tl i

x

premum Chriftum conceíffife hoc beneficium

I6 Sipeig.

Et ultimus,

grande, & facultatem applicandi fructus Sacri-

ficii cum poteflate eos etiam

pei(g *

e

ita videbitur.

N

diy-idendi.-, quando

Aipeirg

" Q?qliter !

cet dividere Fïa(f[uï, &

';f

Ae ao

D

.Ad fundamentum Vaíquezii l/'i)prä þmä.æ;M

t'ï i/fc l!.

'ccr.at&oätm; j

Ertum elt fepe

fieri ex naturarrci , ut fepa-

.293. allatum : negatur quoad hoc paritas intet

Sacrificum & . Sacramentumi,

Conílat enim.

xongtd

rentur ij fruclus hactenus explicati , faltem

—

negativé , id elt, ut unus obveniat. fine altero.

ex univerfali praxi Ecclefia ,. effeliberum Sacer-

que t

quia nimirum aiter non reperit capacitatem in

doti , Sacrificii fructuin. minifterialem , - tan«

ob

- fubjecto. Nam quando offers Sacrum pro exi-

.quam ver? & proprié fuum , aut fibi refervaré ,

torfüsdid

ftente in peccato mortali, prodeft illud.huic pec-

auttransferre in hunc , vel illum , vel illos pro

for, (

€atori quoad vim impetrandi , at non quoad vim

libitu.

Nihil fimile ,. imó. contrarium certif-

'fimó conitat de fructu Sacramentorum admis

ib p

fatisfaciendi , ut ex diclis ». 268. conítat,

,Et

juxta regulam juris g. n 6. — Fznia mon datur ,

- Biftratorum.

Quia ergo poteff. quisque vei fua

Oi

nifi corretto.

odum ponere leg. in "Iraditionibus, ff. de Pae

i

ANulli fcilicet. remittitur peena

Gis, poterit etiam Sacerdos Sacrificans moe

] Sua

peccatis debita , nifi priüs remifsá culpá , redie-

"i debt

trit in gratiam cn. DEO. Quallio ergo eft ,

dum , fcu limitationem, vel divifionem. ponée

re früctibus . Sacrificii tanquam 'fuis ; cüm in

quang i

an & qualiter per voluntatem Sacrificantis pof-

, fint feparari illi fructus validà & licité. . Scpa-

hocà nullo prohibeatur , ut didtum, - Jam vi-

Xari non poffe , folus ( quód fciam ) docet. Vaf-

dendum etiam quando liceat ,^ vel non liceat

Áübclit

ita- dividere

quez 3. p. di/?. 1 1. c. 6.

Hàc folà ratione :-

Supttit

quàd ficut efficacia Sacramentorum nullo mo-

Cas.

kfru&us, per þ.rchs ,regu'l,as pradtie-

Sgediit

do pendet ab arbitrio Miniflri, fed quando ap-

sscREEG H E AT

w fnló

ts

|"plicantur homini. , tanquam caufe neceflariz

Uotiescunque tibi non incumbit obligäj-.ä?f'

( producunt. totum effectum , quem poflunt juxta

Q

j f

tioofferendi tuum Sacrificium ad aliquam

M(! VI/ Gä(Q

difpofitionem & capacitatem. fufeipientis illa ,

€ertam intentionem ; toties certó potes ita íes

Ic etiam fuos effectus. generet Sacrificium in-

parare fruCtus omnes minifteriales ,. fatisfactori-

Á gt

-dependenter à re(trictione vel extenfione facrifi-

d U

osmpetratorios &c, refervando vel ullum , vel

.cantis. . Pono breviter.tefolutionem quoad va-

alerum ,. vel nullum : reliquos dividendo in a-

at

g Y

lorem , & regulas practicas quoad licitum , po-

lios,unum , plures, &c, : Ratio eít :

:

quia.juxta .

tiflimüm ex P. Gobat. lpb Sacrif. mum. 140.

bl

jura : Conceffum intellivitur , quidquid expre[-

Jeq4. nunquam . enim . me pudebit. fateri , quin

48 probibitum non reperitar. Atin his nihil ex

j i

, potiis gloriari me bene & gnaviter aráffe in vi-

7 ].

.tula e

: ullo capite prohibitum : ergo &c. Quare Sa-

jus multiplici erudic

:

y

cerdos, Canonicus , Religiofus , liberam ha-

ig; E

&immaf

ioun-c pra"&ica xfniïir'u-þ

bens intentionem fui Sacrificii ,

er v

poteft ita loqui

cum DEO fuo,

Domine Deus hoc Sacrum,

applict !

UAR ESOLUTEIO-

O

latreuticé ad fupremum tibi debitum. cultum

SUPEHIOHIS'

flunt per voluntatem Sacrificantis validé ,

( vide cap. 2. ». $ $, ) offéto tibi.

Evchartflice

aC

& fepe. licité feparari fructus -Sacrificii fa-

',

tisfa&orius & impetratorius

in gratiarum aCtionem , quód B. V, MARIAM

&| o

: Hoc eft : poteft

in Matrem tuam , & me indigniffimum in Mi-

do. n

Sacrificansfuá voluntate , & i

ntentione facere, ut

: iftrum Altaristui elegeris: Jppetratorie, ut mi«

j fs

Sácrificium"quoad portionem & fru&um. mi-

bilargiaris veram humilitatem , Patti, vel huic

omui (

nifterialem profit alicui folüm , quatenus eft fa-

amico meo zgroto fanitatem : fratri meo ha

liíd

dlb

tisfadtorium : & non , quatenus eft. impetrato-

redem adgloriam, nominis.tui,

Satisfatlorie $

ii

"

rium, & vice versa : Tic Henricquez. , Coninck,

ut mihi , G huic, vel illi

i

, veliflis, vel omnibus

Penaf

aliisque relatis Lugo de Evebariflía difp. 19. s

fidelibus de

f

3

ünctis remittas partem panarum

fjf

W

222. Dianaparr. 9. Tratl. 2. Refol, 8. cum "Ru-

debitarum , &c. &c.

Sicque totum fructumr '

bt Tamburinus epafé, de Sacrif. l. 3. 6. 1. S.

Sactificii mei provenientem ex opere operato

i I[J WR

Ü

idesmm. 41. — Gobat. cit. Cafa g. nmm. 341. Ra-

j

tibi offero ad prediclas intentiones diflribuen-

j

7 l

[

tio valida efl. . Quia ex una parte clariffimum,

dum in me, & à me nominatos, in quantum

» fru&tus Sacrificii diveríos reipfa fepe fepa-.

gt

finguli funt. capaces. At veró totum fructum

(

Iati , ut jam predixi: nunquid enim non ordi-

provenientem ex opere operantis

r

Vide etiam fuüpra dicta s.

" mih; refervo,

yh

narié feparantur ,fw&l.wï f pecia.lis » Ípecialiffimus,

f26.5.* :

p*

af

x

Dda-

RE»

1

Z

d

»

d

(4

209

ïbebl. Sacraäz. Pars ll; Cap, W. $, iy. D

'Appliägtionäfacäfäü.,'X '

j.jï'm&)

Y

fipif. Atqui poteft finis legjis vel prectp

RE4PSAA d

praicriptus obtiheri , licec unus altérve fructus

ul h

Mw- 80

296 (7wUando liberaliter 'pfom.ifi'&i pluribus Sa;l

transferatur ín alium ; vel alios: ergo nihil obftat;

quin fic licité fiat : ut fi jubeáris à Superiore of«

gl

cum petentibus ,

cprafertim ad viverfos fi-

ib

nes: ( Exempli gratiá , uni, ih

*

honorem SS. Tri-

ferre Sacrificium in gratiarum actionem pro as

(Liunäo,

in gratiqfu'm actios

liquo beneficio à DEO obtento ( v. g. Paffavij in

nitatis ; vel $. Jofephi : alteri

honorem S. Floriani , in gratiarum áctionem;

a lip

nem pro be

neficio aliquo - impetrato,

v. g. fani-

sli, t

tate recuperatà Gc;

tertio ad impetrandum ali«

quód DEUS hanc partem civitatisSuperiorem

üna cum noftro Conventu confervárit ab horri«

j u

uod beneficium , V. g. fanitatem marito vel fi-

jimm.

lio: quarto pro peccatisfuis , vel defun&i alicu-

bili illoincendio) potes idem . Sacrificium quo«

ad fructum fatisfa&torium faltem offerre pro a-

:

Z

s tant

ius &c. j turfus poteris feparare fructus Sacri-

il

ficii Latreuticum , Evchariflicum , impeirato-

liis vivis vel defun&is, illis v.

$

. pto quibus Sa« -

rium , C fatisfallorium , - & ficomnibus vel u-

cruim hebdomadarium offerre debes ; & Come.

p

qm,

ná Mifsá fatisfacere applicando fingulis fru&um.

vmatur hoc refcripto S.' Francifci Borgie Ge« -

$26

intentümn j vel in diveríis Miffis folum fructum

neralis Societatis. JESUI Ànno 1564 apud Go

batcir. hujus tenoris. — Quando Supertores Aj

p

peritum fingulis applicare , reliquos tibi vel a-

Jüs refervando: — lta poft alios Tamburinus eit.

füs injsngumt pro aliis , quare defuntlis , clrum

;:(das

efl , applicationem ad . liberandam. auimam. i.

Tf

d.:3. 6 3. $. 3. 9. 47. Cobat. s. 158. Ratio

(l

eft : quiá liberalis promiffio eft ita interpretanda ,

beram Sacerdoti maxere, ldem dicendum, f

Superior jubeat te offerre Sacrificiüm) pracisé

j W

ut promittenti fit quàm minimé onerofa. l. quid-

iO

quid. ad[Ivingende ff. de verb. obligat, Idque

ad impetrandum aliquod à DEO beneficim, v

g.pacem , ferenam auram &c. tunc enim fru-

t

maximé verum effe debet ,^ quando verba pro-

éum fatisfa&torium adhuc applicare potes tibi

tisid

miffionis ex mente petentis fignificant limitatio-

lat

nem: atqui tu promiifti Miflam feu Sacrificium

velalüs, vivis vel defundtis. Contrà fimiliter ,

9

fi jubeat te offerre Miffam pro defundis, nihil

qua(

formaliter uni ut Latreuticum , alteri ut Evcha-

frudus

tifticum tantüm ; tertio ut impetratorium ; quarto

obítat , quin eandem Miffam pro alio quoad finem

1olüm ut fatisfa&torium eft: ergo fufficit illis dare.

Evchatificum in gratiarum actionem offeas:

ittty

dem $a

quod & ipfi petierunt , & tu fingulis promififti.

An etiam quoad fructum impetratorium : NoR

&udeo rotundé negare.

Cenfeo tamen id no&

ii

$. Dixi tamen fi promififti pluribur: nam fi

Wi

unus folus petat Sacra ad diverfos finesi omnino

effe practicandum propter mox dicenda Rvf

!

intelligit totidem Sacra ; & non ejusdem Sacri

[eq. 9. 30!6

j d

li.

diverlas applicationes : nifi velipfe petens, vel

RECULAJdC

t promittens , aliter exprefferitis.

p

I. Uando obligaris facere Sacrum ex jum*ïf,

t fl

827

Quin infuper, quando vovifti, acipfi DEO

5

tia pro ftitendio accepro , vel accipl-

F

prom:z

fifti Sacrum ad unum certum finem ,. Le-

vt

mreuticum in honorem SS. 'Trinitatis B. Virginis ,

endo , ad aliquam iprertienem , nom potes li-

RY

cité ita dividere fru&us Sacrificii , fed totum

Im

Sancti Jofephi &c. aut. Évebariffieum in gratia-

us éft capax ; ii

rum actionem , qubd te liberárit à cruciabili pe-

fru&um hujus Sácrificii , cuj

itody

ftipendium danti applicare debes. Ita come

Dattato

dum , aut infano dentium dolore. &c. factus

-

Bonacina , alii, ac Tari-

voti compos , fatisfacis offerendo. Sacrum ad il-

munis DD. Vafquez,

iired

burinus cit. & 40. Gobat ». 153:

Ratio fü«

lum &inem tantüm : idque eádem Mifsá , quam

mitur ex fenfu & intention

e omnium fidelium ;

offers liberaliter. pro alio vivo defundo fa-

dium fine dubio ef- —

qiproj

]

tisfaclori& vel impetratorié , quia adhuc for-

ui pro Miffa dantes. ftipen

A dori

í

€

&um omnem fatisfactorium & impett

atotis .

maliter fatisfacis intententionitug ,. & DEI acce-

i uffm

punts. — Tamburinus e $. 3. s. 48 confen.

um ex opere operato , & faltem ordinarium ex

i

PAb

opete operantis provenientem fibi depofcuntt

tiente Gobat ». 157. Confentio & ego: & cre-

íta enirn infallibiliter refponderent , fi interro-

li

qut

do tali voto fatisfieri à nobis etiam legendo $a«

li

jW

gareritur , &, fi contrarium fieri intelligerent, 2*

!]

Jadi

crum hebdomadarium .pro defunctis fratribus,

zerrime fétrent, ac iniquüm judicarent : pro»

ei(i debitum ex obedientia , non tamen ex juítitia

il

otmagis declarabocap. feq. cüm de þü'ipcnäidþff

M

vel pa&to aliquo. . Pro his fint duz Regula fpecia-

;

Mifsà.

les íequentes.

fodc.

I At : nünquid legens Mi

flai pro &iþen;?"

"

Wt

REGULA IIf

dio, faltemcollectas affumere , & mihi vela iis

oteto? Negare id quidem videntur

g

258

Uando.ex fola obedientia, feü praecepto

applicare p

nera«

À fec

! Supetioris vel ftatuto Ordinis , teneris fa-

DD. etiam tnodó nominati ; quatenüs ge

liter dicunt. ei, €ui debetur Sacrum ,.

i-.beri :

Qmpe

cere Sactum ad aliquem unum certum finem ,

iülum f

potes reliquos fru&us , qui non tendunt directé

omnem fru&tum ejus , & confequenter etiam o^*

Vff

ad illum finem prafcriptum , applicare alteri ,

lectas quasvis.

Sed videntur intelligere. colle«

ut corri«

k Mi

veltibi ipü. — Gobat »as. t g $. Ratio eft : quia

€las ordinarias in tali Miffa affignatas ,

obligatio legis vel pracepti-nosi eft extendenda

memorationes & fuffragia &c. qux fi

ne dubie

ll q

Miffa.

Abfoluté

Q w

ultra finem legis vel precepti , juxta commu-

ad eum fpsCtant , cujus eft

hui

nem DD.ex cap. intelligentia, — De verbornm

ergo ejusmodi colieclas pro aliis affumi &a

car

U Mlü

r]

d

Minifivo,

2609

A ïbeol &aïfaw. þa-r: lI Cap. V, Sedl 1, De Évcb, é* Sacfö'ï?ii

gl"b W 'KWAI"'

- 'wetipoffe, äfH'rmant Coninck , T*Dizta']-?illu;gu Hure«

primo cafü ; non item i fecundo , poffit U*äns'ï-

Bd

tad4s , Rubens , accum hoc Diana part. 9. tratt

.Ergonihilgü. ;

ferre vim impetrandi , in quemcunque volue?

a. refol.8. . Et faltem. verum effe debet de col-

ri. Placet autem P. Gobat eir, Joco ; rï-,p'rc»bans

Bidg.

léctis illis extraordinariis in tali Milfa ; ex ftipens

E

praxin cujusdam Capellani , qui obligatüs ex

dio débità uni, affumptis pro alio v. g. infirmo ;

Fundatione aliquoties in feptimana celebrare

IU 1 P,jw i

defuncto, itinerànte &c.

Ratio eft : quià nemo

Rn fie

pro dcfundlis , applicabat ipfis Sacrificium quo-

dans flipendium. pro Mitla fibi , vel fuis appli-

ad vim fatisfacienditantüm, atíibi, quoad vim

Wudpg

candáà, tam durus effe poteft; ut nolit illi Sácro

impetrandi Ratio folida data €

hls

E ntito. practo

inferi ullam colle&am, v. g. pro agroto jàm à-

deni.

! Sauä;,aqi.

nimam agente, pro amico jamjam defuncto &c;

A

m dey

CAPUT K

nifi tantàm pto fe , füísque : maximé cüim valor

*

o

Sacrificii Miffe fit infinitus extenfive quoad vii

db

De Sacramenti Evchariffie ,& SS,

ncl b

impetrationis : atque ità labet praxis Docto:

rum , & optimorum Sacerdotum , ut jam füprà

Sacrificii Miniftro , Offcrente , Ob«

) Ib o

latione ; Stipendio:

8. 262;notatumeíl, —Certe dans flipendium nori

o r

poteft iripedire ; ne in wmemento pro 'aliis oret Sas

as meerpg- L

dj

cerdos : ergo neque aliam collectam extraordi:

4 in d

nar

H

iam,; utfatetur illïil: ?'aæburinus eit. n. 49:

,23:: efd. CMiuifler. Sacramenti Evchar

lmdui '

Ulteriüs,

Y

tonficiendt d 4i/i:enfandi h

w] 301 lIl Regula data

et'ia'r'h- ómnino locum has

S U M M A'R IU

:O bets

beré debet in Miffis pro ^ defünctis ftipendio

condu&tis, ut nimirum eis totus ftuctus tam . fa-

. t

864. 5;»9&& mþ»ægz é Sactifieii eft folus SAtevdés j

tisfaCtorius , quàm iripetratorius applicári de-

30 5. Omois Sacekdoi , ttidrm. bereticni , febifmaticys , iya

ppliac "

"regularis , ^ excommunica

T

us

beat. Itapoítalios Gobat; s. 154; Ratio eft:

degradátüs ec.

fu. fu/pgäaju,s, interdiciusj

] dtfh";'ï

quia( ut füpra s. 226. innui ) poft habitum

307. Plures po[funt talidà edndeni materiama cohfocrave.

)roa!ioq'ä'? :

fructum fatisfadorium , quo raró fola poena re-

308. Minifler ordinarius di

d t

mittitur ; remaniens poena, pro parte faltem , eo-

Solis Sacevilos.

iAoen!aadi Evcharifliao ef etiágh

1

.

ettatti

dem Sactifidio remitti adhuc poteít; quatenus

309» Habéns jurisdiclisnem ordincriám , vuel delegatami

£

nfto itt/

impeiratorium eft, feu per modum impetratio-

310. 4la

t [altem ratiesabiliter bra[utmptim lieentiapo s

311. Velprévilegius,

p dl

nis, fi ita applicetut ab offerente : atque ita ap:

312, Ubi Cómtnsnio juraénda i

empore pdj&i;dü ;

pliari debere in Miffis defuactorum faltem ex

414. Quaando ( quibus cafibus Keguiates dave. po[finf éóims

fipendio debitis;

Sed ponamus etiam (. quod

$0Hpnionem in articnló snortis ?

L

U

ego non credo ) quàd animz defun&orum di:

Affärfid;

um fl,;',

tedlé folà fatisfi&tione juvari poffint , & rnon

leifler Sacramesii Evihariflia üuþkn—?äj

g, 144

impsttationereniiftionis ullius poenz , eó, quod

M

of ?(mï

Deus non velit eis ampliüs aliquid gratis feu li

di fen con[ecrandi ( adecque & Sacrifi-

cii offerendi) efl omnis folsis Sacerdos;

Mini-

i, RU

berdliter condonaré vel reniitteré , fed tàntum:

Ü

k apt

inodó fatisfactione oblitá : attame fructu im-

Jler uerb otdinarins , & e officio Sacramenti e-

y

"

jnidem Aifpenfandi ; eff folus Sacevdos babens

5

fá

petratorio Miffe adhuc multüm jüvati potfunt

;,ähh*

j2

indire&ö, ficut. aliis fufff'agiis : poffumus enini

jurisdithinem ordisaiam vel delegatam: aut

faltem rationabiliter prefunmptam , licentiam »vel

g 9

illis impetraregtatiam , ut Deus excitet mültos ,

p M

qui pro ipfis precentur, Miffis & alia opera fa-

privilegium — Ormnes. Explico particülatim

5

nlïnfd

tisfactoria offerant: ut Deus ipfis applicet Mifz

6 L

& lmpcm

fas& fuffragia oblata pro aliis non indigentibus,

incapácibus , indignis , &c.

Minifler Saciamiciti cosficiendi fas con

ordindr

Ecce hac gratiá

fpi d*

totà perit , fi folo frü&tu fatisfactorio defünctis

fecrandi ; £. Ef

fclido, mihi vel aliis applicém totám vim im-

"T (it

: l QQOls: Sacerdos: /| Certuni de ädæ,defïnïäö*

ntenlgaw

petrandi : atqui dantes ftipendium pro Miffis

tum in variis Conciliis: ut INiceuo L e

defun&torur (iné dubio iüteüdunt eos totà Mif:

atl

Í4.Latéránenfi Magno.c.. Firmiter ; & noviffi-

il

sà juvare omni modo

,Optim*o ; quo poffqnt : ers

mé contfa Luthétanos ; aliósque hujus temporis

o c.

Hareticos ; 'Fridentino fef. 22. eap, 1. && Can.

u ?

"

j

ca 1V. Quiare no plácet, & ini praxi omnimo-

2. Ratioeft: quia Chriflus in ültima Cana folos

/

dis diffuadenda eft opinio oppo(ita Rubei , éim-

Apoítolos ; eormque im officio Succeffores

d

J

il

que fecud Dians cir. p. 9. tra&l.. 2. refol. 8.

Sacerdotes ac Saeramenti & Sacrificii bujus Miz

- "Nempe Sacerdotem teneri defunclis applicare

hiflros infituit , éísque , ut illud offerrent, prz-

quaun"'

n

folàm fructum -fatisfa&orium , reliquos fru-

tepit dicens : Hoc facite i» méam. commemora-

&us pþffe'pro libitu. difpenfare fibi , aliis :: ideó-

iiontrh : G patet. ex ipfa forma Ordinationis :

yui

qué Miffas pro defunctis plüs prodeffé Sacer-

mgdhg'"

"Acéipe póte[latem offerendi Sacrificium , Miffasa,

doti, quàm Miffas provivis; Nani placet eti-

celebrandi ,&c. — Hinc nullà poteftate humaná

312: !

ám placitüm éujusdam Viri docti dicentis, fe

áüt difpenfatione potéft hoc Sacramentum con«

f

"

quz

j

libeutius celebrare pro defunctis , quàm pro vi-

fici,vel Sacrificium offerri à non Sacerdote ; nec

li

hU

"

vis Miffam ftipendio conductàm ; eó, quàd in

db Angeo quidem : nifi ex difpenfationé di-

vina;

o

1

fi

2'16 ,äbcbl Sacr/am. Pars l, Cap. l,. Sect. 1 .D? Evb, &* Sacrificii M"!)qïü «

ídque jure divino, ut patet in illo Hac fecite

o

vina. Nonergo valid& confecrat & offert , fed

yip

graviffimo facrilegio peccat, qui non eít ordina-

&c. Et . Corintb. 4. Sie nos exiflimet bomo

Cutique Apoftolos , Epifcopos , Sacerdotes ) st

m

(

tus Sacerdos,prout pró dolor: etiam noílro tem-

;»jii)

AMiniffros Chrifli , & difpen[atores. mj]ieriarum

pore quidam fceleratiffimé attentárunt. Horri-

Dei. |Sed'dixi: 4Minifler ordinarius ex. officio

Jaiq

bile exemplum vide apud Caariuin. 'l. 9.'-Illu-

eft folus Sacerdos. — Nam extraordinarié pro u-

du

firium miraculorum c. 01-.

gt

30j

IL. Omvis Sacerdos,

Adeóque etiam exi-

Íu neceffitatis, imprimis etiam Diaconi ex com-

miffione Parochi vel Epilcopi Evcharilliam mi-

( e

ftens in peccato mortali, etiam hareticus , fchi-

ferdol

fmaticus , irregularis, excommunicatus , fufpen-

niftrare poffunt , ut in préma parte dictum eft fuo

loco.. Idjue non tantüm in eXtrema neceffita-

oi hn

fus , interdictus, depofitus , degradatus &c. va-.

üm

lidé facrificat , dummodó ponat neceffaria hu-

te. ( ut fi Parocho abfente vel impedito infirmus

n

jus Sacramenti, nempe materiam & formam

fine viatico deceffurus effet ) fed in. quacunque

*

debitam cum intentione confecraidi.

Omnes ,

neceffiate gravi vel congruá

»

. ut f1 in-magne

Quem

cum$S. 'Thoma. 4.82.«. 7. &* 8. Ratio eft: quia

Feíto -Parochus vel.Sacerdotes . confeffionibus

n Y

|ies

poteftas confecrandi & offerendi Evchariftiam

excipiendis , vel concionibus occupati commu.

Ed

pertinet ad Characterem Ordinis Sacerdotalis :

nicantibus commodé fatis'acere mon poffint;

ut ex communi notat etiam Diana p. 9. Tratt, 6,

f

ergo eó. Charactere infignitus cum intentione

yn

debita applicans ;neceffaria. ad. confecrandum

Refol. 39.. Quin etiam in'extremà neceffitae

r

Corpus & Sanguinem Chrifli , veré Sacramen-

moribundi , abfente Parocho vel Sacetdote alio

nóu folüm Diaconus ( cui ex ordinatione fua id

ib

tum conficit, eoque ipío Sacrificium offert va-

r

lidé, etf1 plura requirantur ad offerendum licite.

officii aliquatenus competit ) fed etiam Subdia-

conus, vel Minoribus initiatus ; Quin infüper ;

disii

Adeóque ne validé quidem confecraret & offer-

àdinf

ret, qui laborat ignorantiá vel impotentiá circa

& his deficientibus, feclufo. fcandalo , etiam lais

j q'liivis !

neceffaria: ut, qui nefciret, vel mutus non pof-

cus & alios & feipfum pro viatico communi«

care poflet , ut habet jam communis. & tuta fen-

ticoiji

fet proferre formam : qui non. haberet intentio-

huca

nem confecrandi.

tentia DD. in hac materia. — Swarez , Laymam.

,30

6. lII. Etiam licité conficit hoc

: Sacränx&nfum

Lugo , Diaua, Gohat , alii paffim. ^. Quemad-

Qurdote

& Sactificium offert omnis Sacerdos in gratia

modüm etiam omnes coníentiunt , etiam lai

Á po

cum , & non jejunum( in defecta aliorum ) pol-

hts B

conftitutus : nullà cenfüri, irregularitate feu

"

impedimento. Canonico irretitus

.

.jejunus je-

íe iumere Hoítias coníecratas . ad avertendam

[ |

r

af

junio naturalià media nocte : adhibens omnia

irreverentiam , ut fi incendio peritu,ræ—-, Y

?

ei 3

hoftibus fidei conculcanda effent. -

dj

præicrip.ta' etiam accidentalia feu caeremonialia

pultand

i

qu& omnia ad quatuor capita revocari pofTunt:

. .. Habens jurisdiclionem. drdiwiiaümk vel dc-309

[

s

nimirum faera fappellex , vitts , loctesy * tem-

legatam. | Ratio generatim eib: quia Pafferam

ub

p*s. — De quibus ex profeffo cap. fe

P

j 'Reliq)ü:.;þ fg—

proprium eít pa(cere, quod przci pue

fit per ad-

fadtyte

l

tis patent ex alibi ditis.

miniftrationem Sacramentorum.

Debet er-

307 ]V. Plures Sacerdotes poffunt. v

d o uidein

QR t

go Sacerdos miniítrans his perfonis Evcharifti-

Antate

materiam confecrare ,; & reipsà confecrant , fi

fimul tempore , & velut eodem momento vel

iliam , aut. eorum efle Parochus & Paítor ordi-

777

narius, autà Parocho , aut Parochorum Paflore

inflanti , verba Confecrationis abfolvunt , juxta

'wl IV, l

communem DD. prafertim Scotiftarum:

Ra-

ordinario , Epifcopo , ad id effe delegatus, fcü

1 (

j

facultatem habens.

Conítat ex Clem:ntin. €.

tio eft : quia vel omnes , vel nullus , confecra-

lts Or

Dudum. De Sepulturis. Et in. Conciliis AMi-

kfhtem

bunt : atqui non nullus, cüm omnia ad effenti-

Mevitago && Cartbaginenfi l. prohibentur Cleri-

am Sacrameni concurrant , & nihil fiat con-

li.

ci & Laici Evcharifliam fumere ab alienis : at«

£

trà eflentiam vel veritatem Sacramenti : ;nec tan-

tüm aliquis folus , càzm non fit major ratio de

qui mutua eít obligatio rcfpe&tu miniftranti-

Wm(

i

um. Ratio fpecialiter fundatur in jure commu-

uno, quam de altero, & de omnibus: ergo omnes

ET

conficiunt.

Id veró nunquam licitum eft , nifi

ni , quod. prohibet, ne quisquam mittat falcem.

"o

inalienam meffem , aut alterius jura invadat:ne

ex confuetudine dudum receptá in Ordinatione

Jl

Neomyítarum.

fcilicet juftitia & pax violetur : divina mylfie-

Dequo, quatenus ad praxin

ria inconvenienter traCtentur : & fidelibus pro

d Pfaün

fpectat , fatis dixi cep. f.[mb finem. -

1

Ü

Les,

Dg c;;tcro

neceffitate v

apage ;ftas Ípeculatio

tut.

D

cl cïptu cujpsque minüs p'r.o«vid'ea'k-"

$ IL«

uare peccat mortaliiär » qui fixi'e' omni )U

D

à

aMinifler. Ordinarius ex offiio. difpen[andi

risdictione vel facultate proprii Parochi , alicui

Sacramentum EvecbarifHa , eff.

-Evchariftiam miniflrat : quia violat jurisdictio-

ltnpg

C

Olus Sacerdos. Nam Concilium Triden-

nem alteriusin re gravi.. Infuper Religiofi iple

308 I-LS

tinum feff. 13. c. 8. dicit : Ex e4poffolica

faCco incurrunt excommunicationem Pap re-

N

dl

L

Vl

tráditione emanart , ut. Laici à Sacerdotibus

fervatam , ex Clementia Religiof de privilt-

Commmnntionem aceipiant,

Solus nàmque $a.

[] W«læ

s. exceffibus privilegiatorum. Si fine licentia

N

cerdos potefítatem habet in Corpus Chrifti. ve-

Parochi & quidem fpeciali , praefumant Cle-

Pl

remanm.

J d

Stum tum confciendum , tum difþcnfgndum': ^

'ric;s vcl Laicis dare Evcharifliam , aut ext

Vg (

,

1

d

" Mmän

'ïbeqlï.' Saqr;:h; Par; M. Ca[: T. Sedi. 1. De Evcb, & Sacri

i2 Miniljro, 231

j

Un&Bionem g aüt Matrimonià ïqlenïgïzä:e » nift

M :;,]q,-,;,,,

D

qui,v..minq'p*am tomæunïcaret .'dc' huan*'ibüs füi

habeant privile

gium , aut, urgente neceffitare ,

proprii Párochi ; vel alterius de ejus licentia

D

. Parochus

&

:

n Mjis

bt u Qm. injulté 'noliþ in «a/rticulp

quiatantüm preciperetur , ut aliquis die Pafchze

mortis.

Li

comfunicaret non:apud Regulares, fed apud

utiqy

SSR ,a, 'Den

H

Gu tüiseidh Sicerdole - Eneodt d

tzaordämep'w,

proprium Parochum : cemum eft autem 5&-

l

l

, €ultate miniftrantes Evchariftiam , etiam intur-

«ulares nón teneri communicare in ipfo die

dunt irtepularitatem. ex àbufü facri Ordinis :

h

Fefto Pacharis ,. càm fatis fit. communicare

n

.quia exercent atum proprium facri Ordinis

quolibet. die intra tempus Pafchale prarfcriptum :

AE

D

" Sacerdotalis , quem non ha5ent. - . Unde. econ-

tonfequens eft omnino abíurdum , & contra

c.Xtremz W

írà hànc irrégularitatem non incurrit Sacerdos

mentem Eccdefie & Ponuficum , cüm. non

Itb

vitra omnem jurisdicionem . vel " facultatem

lia

m

obaliam caufam hec licentia negetur Seculati-

,miniflrans , quia non exercet actum Ordin'is "

IX

Quem non habet.

/

nem faltem annuam. P

bus4 quam ut parochi perillam communicatio-

J 01

As

afchalem. poifint ïü:äs.gve';

j10 l .4wrfalm varionabiliter prefumytam

Cognofcere,

[

V

n

d

- Hieeutiaus,

-Sine dübio énim licité minitrat

H

linc Pater Regulares adhuc poffe dare Com-3

T

ET.

Evcharifticam Sacerdos , qui rationabiliter pra-

funionem fidelibus tempore Paíthali j. at-

4

ais Id

»

ol

fümit Patochum factum fuum ^omnino appro-

que in ipfo die Pafchaus

.

I Quando à

X

lui?

nf

baturum , aut de faclo ,. fi noffet , omnino

d

Pontifice vel. Epifcopo habent privilegium vel

velle, vel petiturum effe, ut faciat, prout variis

facultatem dandietiam tempore Pafchali, pro-

OrGiiy

.Cafibus contingere poteft, — Et univerfaliter in

Ted la

ut in his partibus hoc. tempore fer& ubique, ba-

articulo mortis, i infirmus viàtico munien-

bent ab Epifcopis.

II Quando «comiunie

Qu

dusfit ,. & proprius Paflor. abfit 4 vel praefens

!

cans pracepto commumionis Pafcbalis jam ía-

candah, n

adinfitmum non poffit deferre. Evchariítiam ,

tisfecit , aut adbuc fatisfacere vult, ac poteft,

Vatiq o

quivis alius Sacerdos ( faltem non pricifus feu

uod im

atque etiam fatisfacturus putatur.

mns d

excommunicatus " non toleratus , quamvis &

dubió pro ipíis prafümi potelt & deber, cüm

(77

hunc non excludant multi: ) & deácieate Sa-

*

nullàs fit facilé repellendus , Qur cum alijs ac-

f 4

ass

terdote, etiam Diaconus Evchariftiam i con-

cedens communionem — petit.

Sic enim Pae

junt , &l

Merre poteft : quia hic omnino prafümitur vo-

rochis nihil decedit : cám ipfi ipfo: die «Pifchae

du dj

luntas Parochi , certé Epifcopi vel Papat, aüt

us tommünicaré non teneantut.

Communis

E

€erté jure communi cenfetür tune facultas

DD. cum Layman 1. 4. tr, 4« €. 7. quem lege.

concefía, — Et quamvis Parochus prafens eo

Contra Navan, Henriquez, alios. I11. Si Pae

paim ,* '

cafu injeflé & ex malitia negaret facultatem

f

tochus ipíe non poffit , aut injufl& nolir mini-

d

providendi moribundum , adhuc alius Sacerdos ,

fttare alicui

»

.àut fübditus non poffit tempore

um t

vel; hoc deficiente, Diaconus licit& Sacrámen-

tum miniítrabit.

Pafchali communicare in füa Parothia. Cen.

u A

Quia prefentia Patochi fuà

TAHuts Apud eundem Laymau , alios paffrm.

pl ges

poteftate abetentis pro nulla habenda eít: &

IV. Quando. aliqui affueti communicare apud

Dhst 82

foret tunc- recürrendum ad impetrativam vo-

Regulares , ton poffunt indwci , ut communie

-

j Bu

luntatem Epifopi , vel fummi Pontifütis, Ex

€ent in füa Parochia : (dque ex tacito vel prz»

&ulor

cemimni dottriws apud Authores paffumn.

lumpto confenfü Parochi : quem Layman ezr,

t

i

jorum

IV. Fsl Privilezium. . Nam- pét privilegi-

". 4. putat facilius poffe pricfami in militibus.

/ dclegamiä

u fummorum Pontificum ,. Sacerdotes Rega-

Clen:.

prefidiaris , Aulicis , Studiofis & aliis , qui

. dates Ordinum mendicantiurà amplam habent

frequentet..communicantes extra fufpicionem

^oncii

l L

poteftatem del

egatam . cómmiünicandi in. fuis

hontur.

:

i

effe folent. .. Denique etiam dare poffunt, fi in

Templis, Eccleitjs , vel. Oratoriis , per fe vel

Pafchate adünt adven , peregrini , vagi &c.

) alienïsi

per alios

T

osvisSacerdotes illic celebrantes quos-

€unque C

2

rifti fideles five Sziculares, five Cle-

fecündum probabilem imultorum fententiam,

Santhez de AMMairim. lib.. 3. difg. 37. Lugode

jure a

E

Titos vel Regulares: praterquata in Pafcbai2 ,

u

£wcharifl. difp, 18 fe£l 2.. De hoc iterum par«

mitui i

V mearris artizulo Privilegiutà nimis notum eft,

te fequenti , um de ('onfeffione amrna.

r ia

& paífim. proftat.

.'Solüm gemina exceptio,

ad p

jjvimi P

1

à

— A. Praterquam n wnortis articulo,

d

i

raxm maxæme ïpg&aþs bicvxf;c"r 'evxPl-it*änd-a

Er articulum inortis ïntellig'ïrur ïemþus*s';h*

]s

"

: quo vel mots ptoxim& iuílat , moral'ter

2 i. Pz&tärqääm in qu*—cïm/tg.,

Y

[

li-

terta & inevitabilis eft : vel quo eft mortis pe-

f

m Er Pafcba hic mot intellizitur materia

riculum , vel probabile dubium de vite conícr-

At

- teripfetantitm dies Pafcha, feu Dominica

mhl !

vatione eo tafu , quo frejuenter folet mors ac«

1

j

Relütrectionis D. N. J.C. vt voluit Navarrus:

didere , ut im ingreffu conflictós , navigationig

ehülol] ]

"fed intelligitut formaliter totum : illud tempus

marinz valde periculofze , primo puerperio &c,

l

; N

"Pafchale , quo fideles fatisfacere debent precep-

Ertunc , fr ad(it proptius Parochus, qui pof

(k rl

to -annue Communionis à proprio Parocko

fit & velit dare Communionem , Regulares da«

»lü

n J[I

"Percipiende , ut habet communiffna DD.

telicité non poffunt.

Unde adbuc &o. articue

(

-Ratio eft : quia aliàs fequeretur , quod aliquis

lo Regulares Commutionem dare licite pof-

umïm

u

funt : L Non tantüm in exuema neceffiate

U

D. poffet. fatisfacere; ifü pr&cepte Eccefiaffico. ,

moce

*

Ws

,

4

o

f

dia CObl Sevan. Pars L 6p V. It De Oferente Sari

[

g 3

moribundi, fi is periclitaret

ur de falute zterna

que Chriftus » qui eft 'Authöiw'VSacrmengi;iæ

nb

con

fenfus Papz , etiam

Offerens priucipalis Sacrificil : multó minüs fi»

*

( ubi femper prafumiter

.

gt

invito Parocho ) fed

eti

am in neceffitate gravi,

deles reliqui , cüm ipfi non conficiant Sacra«

j

rtis periculum , & Paro-

mentum , nec ad offerendum Sacrificium. ordi-

[

ia

fi adfit probabile mo.

nati fint : omnes tamen veré offerunt , ut

hus non polft, vel

injuíté nolit dare. — Come-

qli ;

il. Si e&grotus necdum

mox declarabitur. —Cave ergo in hac materia,

m

zeunisapud Lwgocit.

ne confundas has duas quaftiones.

uis Mi« «

[ Y

pervenit a

d eum flatum , ut ex precepto tenea-

al

(s

tur ad communionem , Viatici :

etfi tunc. ma-

nifter. & :

Quis offerens ? ]ag cxphcon cremq;*

,&mndï«

neat obligatus poftea denuó percipere Viaticum

L

fmgulos.

2 5ne

de manu parochi

P

TII. Si , agrotus jam fatis-

& L

&Mir

fecit pracepto de Viatico , cum intentione ile

ficium

lud implendi , fi vita protendatur , poterit ite«

"'V.Off"c-rcn.s.Pxixncip'gli'sg i

)

rató & Ízpiüs fuftipere communionem à Re-

L T. EU Sacfif]cans ,..pr,incipali-s.in o;nni Szc!iü*-ïw 2 | Siri

gulad , & hic illi dare : quia adminiítratio

XJ cioeít Chriftus Dominus , Summus $a —

O?EI(

Evchariftie per raodum Viatici tantüm «eft pro-

r

cerdos.. in eternum , fecundàm Ordinem Ml« —

dibita Regularibus ,. quando preceptum illius

shifedecb, Cettum. de fide. Háe enim ra-

dl

communionis obligat. IV. NNunquam tamen ,

Tin

tione cap. firmiter de Summa Triuitate ; dici-

.

fine licentia Epifcopi vel Párochi , licet Reli-

tür-

.

Chriflum in hoc myfterio effe famal

gid

iofis Evchariftiam publicé deferre per plateas

Et in Concilio

guq

ad eum.finem , cüm id juti Parochorum con-

Sacerdotem (j* Sacrificinm.

Florentino , i& deereto Engenii , dicitur : Se

?emper

fuetudine obtentn deroget 4 proinde ^ eo cafu

cerdotem iu. perfona. Chri[li conficere boc myfte

TooL d

in agrori Oratorio , alióve honeíto domáüs lo-

riump. — Et clariüs in Tridentino féff.. 23. 6 2

co , delicentía Ordinarii, privatim facto Sacro

dicitur

*

.

Qua ewim , eadémque eft Hofiía ,

Evchariftia danda effet.

idem nunc. Offerens. Sacerdotum miniflerio , qui-

feipfmmm tuno in erug

m

SECTIO IL

«

e obalis ; [oà ofireudi i

: 'ilO-

ione diversa.

j

i

t

£

A

Il Ratio hu

jus eft : Non. folm , qui

aj

5

,

)

Qüatüþlex di Offeren

t ofere

Sacrifictá Mifja ?

Chriftus hoc Sacrificium inftituit ,. elque füa

ET

méritaapplicuit, ut effet efficax , atqueutfuo -

m j

SUuUMMARIU M

nomine offeretur , pracepit , fed maxime , I«

t fctif

3t s' Offeven

s Sacrifició vüarius,

- ode

ns principalis eft ipfe Chriflus. qua

quatenus- Chriftus ex vi inftitutionis à fe fattz,

j Sf Offere

U(que ad m :2e,

lm/ru :ofurn'iï/

velut uno perpetuó. adu perpetuo vult Sacri-

ud

esinis & folus Sacerdos.

1

f t

$820

Offerens minifierialis eft

ficum à fe inflitutum fuo nomine. per Sact-

42 1. Quo Jenfn

é refpedin Mi[[a Sacerdotis mali aqu2. , "t

dotes offerri : atque ita ipie femper principalie

[

ttmie D

minhs "valsat , quàm . Mij

7 Sanrdu/i:k"bn,ni? ;

Ufque àd-n, 324.

ter offert per Sacerdotes velut Miniítros fuos,

etiamq'gï

Offerens generalis efi Ecclefia . &

uti fignificant Concilia modó allata. Queme

- 09 Kitg

$214

nd

admodum-.enim Rex per Legatum fuum prae

p st

s.

Offerenzes fpeciales . ( [een

Teotes.

darii (ant Hilcglcoämr-*

Citvoli

'tans . obedientiam. Summo Pontifiei , ejísque

826, Qualiter & quo »

;dinc hi bjïgmg:- Ufqne ad/n.397.

s ofculatur , cenfetur principalis agens»

H

1 'Pfe SJC«

pede

Ffekem Sacrifidi dicitur, , - non tantünr

& ip

[e aCtu praílare obedientiam Pape : quia

( -Hic 0)

quod per a

lium à fe.delegatum & ex fua vo-

tàm fto

' O

Minifter, Qui Sacramentum Evcharifliz

Ia

perfonaliter conficit , & confecrat , eóque ipfo

luntate pet

Íeverante operanrem facit ,. perie

facere cenfetnr : ita

Chriftas Dominus f

; ts

effentiali oblatione offert , juxta diéta e. 2. fe&. 3.

ualis offerens , quate-

f i

S. 3. «sm. 3. fed omnis , qui idem SS. Sa-

per eít-

principalis & a&

*

crificium D E O peculiari ratione offert & re-

nus ex 1

nftturione fua perpetuo actu vult $a-

LEST

ceérdotes fuo nomine o

fferre Sacrificium divin

prefentat , eóque DEUM Íüpremo cultu co.

Bd

lere intendit. — "Triplex communiter affignatur :

Majeftati

: ficque. per illos perpctuo fe fübmit-

UR t

tit.pro no

i Hlffe hi

fed nobis olacet. quadruplex olferens Sacrificii.

bis in ordine ad DEUM. Ut .

Y

[ l

1. Printipalis , Chriftus ; a — Mimifferialis ,

qius.-

] Tef

*

r

4. Spt-

CeHI. A

s od n C

1

ij s

Sacerdos : 3. geweralis , Ecclefia

cialis & fecundarius , omnes ad Sacrificium

tantümut DEUS, tanquam caufa principalis ei

fVitc

ipediali modo concurrentes. — Hos fpeciales

ficiat , fed etiam per fuam humuilitatem ut m

; "H"- H. Sl

»

d fecundarios offerentes alii communiter com-

ftrumentum Divinitati conjunctumt concurra

1 ?f'ïll?;g k

prehendunt füb Offerente. Generali ,' Ecclefià:

ad transfübftantiationem panis

& vini , in

fii

:

i d

Z LOM

fed placuit feorfüim computare quartá claffe :

pus & Sanguinem fuum , in qua con

d ,ll.ülisq

quemadmodüm etiam cap. praced. fe&. 2. $. 3-

Íentia & formalis ratio hujus Sacrificii $.^

l,h"

eorum fructum fpecialem à fru&tu generali Ec-

dem Chriftus fcmper. ad fingula Sacrifici& at*

clefie feorfim

fentat & rata ha-

M

computavimus.

$. Et nota

tendit, illa D E O Patri repra

l N

anfuper, quód folus Sacerdos , Offerens mini-

bet : éftque. valde probabile , Eum fingula 3ae

L Wn

crificia , .dum actu fiunt , actu. elicito cum 9-

D

fterialis etiam dicatur 'Gmplic/:itcr AMini[ler Sa-

D) W

W

A

. eram

vt

Mtn l

(

egti& Sacrific;ii Evchariftie : nan Biie

eerdote cogcurröada; ,DEQ ,Pmi offerre ,

ge-

"

Pknsl

m

i

!beol;:ï'äc'ram; Pars ll Cap, QP. Scdl, 1l De 0177""**? SGC;I;Cü- o d

Wt

notant s"uwagez, difp. 71.. þ&r Coninck . 8; bühei'ïüï(idenil-Sacrifïc'lu

xf

A

t

m , eádémqué Hoflia ,

tj

art. Y. 4lii. Eit enim hoc ejus in Pattem

de f

]

f

femper ejusdem valoris & effcaciE ex

Qnhig

b

reVerentie , & in homines amori valde con-

bperé operáto,, à quocunque offeratur : aiqüe

Ws

fentaneum. 4:; Quia Chriftüs in cruce om-

quoad hos eife&tus primarios Sacrificium nihil

U g

nià & fingula Sacrificia futura D E O Patri

omnino dependet à difpofitione Miniflri: ^U.

V al

obtulit ; eisque ex meritis fuis perpetuam effi:

ti docent omies Theologi ac SS. Pátes ; &

n

l

caciam — coritulit.

Eáque ratione multiplici

claré exprimunt varii facri Canones ; & clegan-

uj

Á

i

Chriítus Dominus veré eít Sacerdos i» etersum

ter e. interà I. q: 1. J»tra Catrbolicam . Ec-

ftcundàm ordinem Melchifedech. — Quia ufque

elefíam , & in my[lerio Corporis & Sanguinis Do-

in finem .mundi per Sacerdotes fuos. Vicarios

mini, wibil à bono maji ; wibil à malo minus

& Miniftros

?

:

n fecündü:ü iftum ritum o&jgr't Sacriz

perficitur. Sacerdote; — Quia, nón in merito Con-

li :

ficium.

*

fecrantis ,. fed . in verbo perficitur Creatoris , &

lisienty

19 lV. Há d

enique rationé patet.;. qualitet

virtute Spiritus (AntH. — 51 enim in merito-e[-

Sácrifiium mon polluatur j mec effe&tum eX

tüs , Sutmi

fet. Sacerdotss j mequaquam ad Chriflum per-

im Ol

operé. operato amittat ex malitia Sacerdotum ;

Wneret; — Náim fucht ipfe efl 5 qui baptizat ; ira

€ó Ídlicet, quia non in proptia perfona Prin-

ET

ipfe ef ».qni per. Spiritum , [auttum bauc [uam

cipaliter Sactificiumi offerünt ; fed folüm mini-

efficit .Carneim. . Hc ibi. Similia habct D.

4 Trigi.

flerium. praílant offerendo in perfona Chrifti ;

Chryfoftomus JTomil. 2; in.

ylei d

Epi/l. 2i 7iinail:5f'.

x

qui eft principalis Offerens fimül & Hoftia;

Q bomil. 8 y. n oanness.

Á

^

;

B ais

quíque DEO nunquam difplicere poteft; fed

nu

vii , lt

.M $i Sacrificium fpedletur quate

is '5933

femp

er infinité gratus & -äc«*c'eþtu's* eft. Dé hoé

fettur in perfona Ecclefiz quoad, vim & e/fc-

of

moxampliis$:feq. —

.

.

Cum maximé impetrationis

.adeóque quo.

rio ff

àd orationes praícriptas in Miffali ; quatenus

IT

5 Ii;

przcisé nomine Ecclefis funduntur à Sacer-

"T.

—— Offerens tuiniferialis,

dote : fic rurfus Miffa , illækjdc orationes La-

. Jii ojm ;

ö-Mixi]Zcr; fïrripliciter dicendus ht

bent zqualem vim & valorem ; five à bono,

five à màálo ; ( non tamen, przcifo ) Miniflro

o fOHIEI

;a.ä*zoïï-A A

jus Sacramenti confecrandi & Sacrifi-

eii olferendi ; . eft omnuis & folás Sacerdos :

feu Sacerdote fündantur , Operatur erim hic

TM

intentio Eccléfis Sponfe Chrifti dele&ffima.

juxta. /e&. praced. $. 1; Eft autém . Sácerdos vez

x

á-

rus facrificans ; Gb quamvis tanquám, Vicariug

Sicut $i ex vero amore D ET imittàs eleemoly-

fd mb

nam dlicui egenti pét (ervum. malum , recipi-

yionis 144

& Minifter Chrifii , in ejus períona offcrens ;

non efl tameü merum ihnflrumentum ; feu

esà DEO tanram metcedem , quàntáni fi mi-

pcïua n

merus exéculor ; ficut eft famulus ;' juífu

fifles per fancüffimum quemqüue. — Attaimen fi

d 5'

ez ipfe orationes communes Ecdefie fpe-

r

nomine Domini fui dàns eleemofynam , fed

Centut , quatenus nomine Ecclefim fiunt à

etiam ex ptopria mente & intentione concurrens

Ms lt

Sacerdote cum debita difpofirione & devotio-

lu W

&,;pffei*'ens in —þerfon'ä Chrifti ;; unde debet

*

przcedere éjus propria inténtio

.

& non fuf:

ne, Ccüm deyotio boni D E O grátior fit, quàm

um ïwm?

ficit voluntas & intentio Chrifli fola , nifietiam

mali) jam eX opere operantis magis prodc-

nü& ! G'O :

ipfe Sacerdos intendat offetre & facrificare.

ruht Miniftri boni , quàm mali, Iddue etiam

['mcipilis 7.'æ

de aliis oratiohibus , qua in officio Ecclefiafti-

j;m'PlF;(i'ï

$. Hic opportuné fe ingetit quzltio folemnis ,

etiam. propofita & refoluta à. D. Thoma 3. p.

co nómine Ecclefie fiunt , intelligendum ífe,

m&fxlä;

monet D. Thomas . c. — Di&la etiam intelli-

| f;'IC!.!r[(

$. 82: 4. 6. Utrüm Miffa. Sacerdotis mali

minis valeat.,. quàm Sacerdotis boni ; & con-

genda fünt,dé Sacerdote. :ffàlo. .. hofy. tamen

Domigus

precifo ,. feü- excommunisato .noh .tolerato ;

qreni o

;txgä;übon.i plüs; quäm mali ? Communis "refpon.-

quia pér hunc non vult Ecclefia foas oratio-

j qdu v

fio eft Miffam Sácerdotis inali ( id eít ; p;Ccä;-

ncsad DEUM offerri ; contequenter ez nol-

ti$mortalibus cooperti ) non minüs valere ; quàm

'nfl(,mm Ü

boni, quántüm elt ex operé operato ; fed oinni-

lam habent efücaciami , quatenus .in nomine

«t T

Ecdéfie funt;, juxià commenem DD.

um

h

*io valere minüs ,. quantümi eft e epere eperan-

EUM "

H

f

Terminos éxplicatos hbes fupra 2 »um.

D. Thoma é&dem 4.82:.4..7. 4d 8. Secus

&

dicétidumi. .dé. excommunicato. toleráto ; cüm

aM

Atque ut qu

j

E

^ d

Uas.

e(tionem re&e intelligas , iffà

enim ab hoc permittat Ecclefia , ut fideles Sa-

T

':gfxig.äv;tjerä;di&ing

erificia Miife , & alia officia divina poflulent ,

f, p

ääi?'a

;.Si Sacriücium fpe&etur , quatemus of-

uml[lW

confequenter etiam permittit , ut frucluose fi-

dertut

in pérfona "Chrifti , quoad effe&tum prin-

u 7

xipalem. ; fcilicét. . cónfectonem.Corporis. &

ant. Ex communi Avila cum Layman cif. 7red.

jl

5". €; ti8. 125

q

jii

. Senguinis Chrilli ; & fructum. fgum pracipu-

IV. Si Sácrificium -dpeetur , quatenus à323

g

um ex epere operdto , fatisfa&torium & impe-

Sacérdote ,. t privatà perfoná óffertur , feu

ratorium ; certum eft , Miffam Sácerdotis mà-

quatenus Sacerdos ut privata perfona offert &

1]

g

l; peffimi. , tantüm valete ,. quáhzhm: Sacerdo-

fià

g

Orat füo nomine.orationes fündens , ut inu-

J

tis boni; optimi , fandiffimi ; ;& non minüs;

troqué siemento, in inteütióne Ípeciali appli-

rumä

J

- . 40 utroqueé enim zdque éonficitur idem Sacra-

at

candi Miffam huic vel ili ; . nimis certum eft

mentum Corporis & Sangtinis. Chrifli ,

apud.D:EU.M fplüs

ces illas

u ?

d

; PaNS . SACRAM,.

atqué

Eé

AVAlerg' Miffas.& pre

Maini«

u

2

KOJ?äïemä Sdcrifïch-i;'*'

214 . bol.Sacrament. Bors l, €ap. V. Seéf. II; De

&i exiflunt, Etenim Sacqrdo's. fa*cfiücahg' Mi-

mp«;dj

Miniftri boni, in gratia conftituti , quàm Sa-

nifler Chrifti , fimul eít Sponfe fux dilecte ,

cerdotis mali , peccato mottali : contaminati.

bf

:

amici utique plus:

totius Ecclefiz Lagatus ad DEUM. Ideo enim

g

Ratio clata eft: quia preces

ipía Sacerdotes ereat , & alit, ut velut füiLe-

dc

habent energigz & efficaciz

ad impetrandum ,

quam hoflis & inimici.

Deinde . orationes

gati agantcum DEO de rebus graviffimis , utili.

D

quet ex Apoftolo Hebr.' f. Quemadmodim

il

bonam confcientiam |habentis folent effe, at-

gidu

tentiores , ferventiores , && cum majori in De-

ergo Respublixa dicitur petere à fuo Rege id,

u

od per Legatum fuüum petit , ita etiam re-

qniq

um fiducia, quàm alterius, quem mala con-

4

l dicitur Ecclefia per Sacerdotes tanquam per

dlity

fdentia divexat , & diftrahit : quare qàà quis

melior , melius difpofitus , fan&tior eft , quó

Miniflros & Legatos fuos efferre omnia omni-

[

&o Sacrificia, "Vide nuper diéla ssm. 322. Et

unc

ferventiüs & devotiüs in Miffa pro fe, & aliis

orat , eb plus gratiz & glorie apad DEUM

de hujus genetalis Offereptis generali fru&u z,

&q

fibi meretur, eóque plus fibi aliis impetfat ,

mihi occurrit,

246. C* feg. Nec alíud peculiare hic ditendnna

*

er

& pro peccaus fatisfacit. — Ut meritó. Alexan-.

der Papa c. ipf. i. q. t. pronüntiet : Qmantà

&l

& .

S

digniores. fueriut Sacerdotes , tamtà faeilis:, pro

D

quibus clamant , exandiuntur. Contrà veró ,

bjäfmt;s /þ:(iales. & fetnndarii ,

—

í; malus , malé difpofitus ; & indignus Sacerdos

, Couctirreates.

[

i

I;

li &

offert & orat , infructuofa erit ejus oratio & ob-

LomFaRater Chriflum. ,o&'cf&nten; P;jnc.ipa-iïf,i

N

latio, etiam quoad vim impetrandi, ut habe-

[

/Jem , & Sacerdotem . Miniftrum otdi-

uj

tur cap. i gravibus 3.3. 7. ldque maximée, qua-

narium , atque, etiam Ecclefiam offerentem ge-

"ii

tenus pro alüs orat.

Quamvis enim alioquia

neralem , etiam alios effe : /peciales coofferentes

f r

etiam peccatores debité orantes DEUS exaudi-

Q quafi fecundarios &v acce[fories offerentets

J!'Jmllhlw

at, hon quidem de condigno ex juftitia , cüm

non dubium ; fed. clarum eft. ex ritu-Miffe &

reverà indigni fint omni DEIfavore, fed de

grelent

iplo facro Canone.

Plerímque enim Sacer.

Dooff

congruó ex pura mifericordia , ut.docet com-

tlleror

münis DD. cum D. Thoma 2.2.4. 83. 4. 16.

dos in plurali pronuntiat illud OFFERLMU$,

attamen tunc cert& verificatur de illis illud Cz-

nimirum non fwo tantum , fed etiam Ecclefia,.

li? $

& Fidelium nomine. Et fpeciatim jbi : £t

H

ci Evangelici : Seimems , quid peccatores. DE-

US son Andit : quando funt peccatores forma-

omnium circum[lautintn , pro quibus tibi Offt-

hm f

rimnus , velani iibi OFFERUNT pre ft » f(n':j

( q

liter, id eft, qui orando peccant; unru'nï pro-

inde oratio exetrabilis efl : Proverb. 28. At-

que omnilwi. Rurfus poft confecrationem : Ue«

L

qui hoc fpeciale eft in peccatore facrificante ,

de r memores Demine nos ferei tui , fed &

'Rïmm-o

plebs tsa. antla ,

OFFERIMUS preslara Má

btl

Íew Sacerdote , qui in flatu peccati mortalis

fcienter facrificat , quód tota ejusactio , obla-

jefiati tua , crc.

" Étin oblatione Calicis Dis-

Auttyr.

€onus cum Sacer

lote dicit: O FF ER L MUS

t

tio & oratio , quatenus ab ipfo procedit, ma-

la, Deóque ingrata fit , ideóque non miferie

tibi coliem. falutaris &c. Ex mox Sacerdos

litoty

"cordiam , fed vindiCiam mereatur : &&* oratio

converfus ad. Populu

m dicit; Orate Prames,

fitim i

st omenm ac FESTRUAM . SACRIFICIUM

loma;

ejus fiat in ptccatum. — Ergo in [nmma , abío-

luté dicendum , Miffam boni Sacerdotis plüs

acceptavilefiat , Gc. — Ratio elt : xgu'i-a Sa'g':r'iï

U

ficum Miffe eft actws Religionis , & culuis

valere , quàm mali; uti poft D. Bosaventsrarm

ur DEO per Sacet-

&fr,

Sotum , Paludanmm , aliósque citatos , recté

DEI publicus , qui exhibet

fed à tota Ecclefia

ïlend(s,

refolvit dicaftillus bie difp. 3. ». 201. Rátio

dotem, non ab ipfo folo ,

ey Boug

generaliter , d fpecialiter à Fidelibus ad ident

ex didis patet : quía prater frudum Sacri£-

* um

cii exopere operato , ex períona Chriíti & Ec-

Sacrficium peculiari aliquo modo concurrele

n

jl

leia , Sacerdos malus nihil prorfus ampli-

tibus ,. cooperantibus , affiitentibus, — Lta pot

f d

L

üs prefiit , nec fibi nec aliis.

*

. plurimüm

1. Chriftum , z ' /Sacerdot'c,m "EE EGCIC'

T

autem Sacerdos botiws , ut modó dictum. Mi-

fiám.

Y

W Qg

IL Inter hos Offerentes. fpeciales &

iäkcït;h,-:!

í

k m

nimé crgo reprehendendi funt fideles , qui li-

h&nri*üs audiunt , vel conducunt Sacrum boni

darios primum ( in ordine offerentium , quat-

"t Tes,

Sacerdotis, quàm mali vel diffamati, &c. dum-

tüm ) locum obtinent , qui aliquo modo pee.

H ul

modo caveatur à temerariis judiciis, contemptu ,

culiari funt caufa Sacrificii , vel ad illud coo-

Mm&m

obueclatione , ac maximé ipsà diffamatione,

perantur. Ut funt imprimis , qui Sacrificiun

Khw

It

offerri procurant ,

'Sacerdoti Sacris operanti Vi«

ij

etiam ibiin prafenti , &c. &c,

[7/

&um vel flipendium prebent. Tales enim pe£

2

54æm

71 8. m

Sacerdotem , velut per Legatum fuum fpecia-

ünq

liter dile&tum facrifigant & offerunt.

Quó

Up,

: Voj?m:-s Gmera(i:; Eccl?/i.:;.

Nj [

fpeélant etiam ii, qui fuppeditavére neceffaria

LY

xf[utf

Oft Chritum , Offerentem- prineipalem ,

Miffz , calicem ,. éafulam , alia paramenta.

Í-

P

& Sacerdotem. offerentem minifferialem ,

qQe

N : 3;2

de füprá ». 250.

Deinde. funt

" Sacro mim"t-*

e Mi-

dmht

tm.n

tertium locum tenet Offerens generalis , uni-

flrantes , non tantüm folenniter , quipp

ali«

F.erï ECF;Qüä 2 in*gua'fsmpeg tet eximie $anz

gifti ad. hos. minifterium 313 Egelefia fgefi

tet

a

Z

d

t

ii

Tbeæl Sacrain, Pars T. ,C?dþ,ïïl*/. Sedl, 1l D: Säeryïczz ;ozäla'ziaüef*: 218

tét "?b'fdinaii ; fed etiam privätimï inférvientes. ;

hg

l

$-BU-T- FO - ii

N

*

quippe ab Ecclefia ad Miffam celebrandam femi« -

i ndrli

per tequifiti, de quibus cap: feg. fwo-loco, . His

m

;-De Sacïzjïcji Oblationt, —

gmm'msam

i hac claffe addit Gobat cafuIV; ». 107. etiam.

A

N

ul

JEdituam & Sacriftanum.

SuMMA KIU M.

38 9. Sdträfäum

ojfetri debet foli Deo

N

3 i Mgeidl

7 lL Poft illes fpecialiter cooperantes , fe-

530: Iddfie ex fine colendi Deuen.

ex dtfplin' ratiqüïg-

L y n

cufdum ( in ordine quintum ) locum obtinent j

331- Qui finis Jemper , faltem impliti? haberi debats

H u

.quotquot Sacrificio corporaliter interfunt ; &

332« Si ip[uper sutendatur Alius finis smalns vel 'indiþrem' j

3

RTM

affitant religiosé cum teverentia ; & affectu fe

X

biccatum erit pro vatione maeria.

cum Sacerdote c':onjiungc'ntc's, ,ad colendum De-

83 4. Prater ipteptionem generalem. solengi Deum

- i Callc!ï

L

rAnÍG

L

um eo facrofancto & tremendo Sacrificio;

Cers

geutül

$ qui vult debité audire Sacrum 5 non vult fo«

331. Reaniritur intentio $

wrticulevis vefpiciciis bane detors

n hi

fhiinatam materiam con[ecvindam , c»

làm materialiter audire & videre , quid ibi aga«

336. Mpplicationem frudclis ad celias pev/onas.

tür& fiat; fed vulteà actione & affittentià cole-:

337- Tam inteniio generalis colendi Deti ,

338. Quàrm partitularis

te Deum , atque lioc ipfo implicité vult unà cum.

vVirtialis ,

Jeie confecrandi , debes j?ltnn' afäf

Sacerdote offerré hoc Sacrificiuni; ad füpremum.

iduri,

319 Qua utiqus vtiaso vfi ]ujcigmhþ'mu bro applicands

Deicultum , omnémque finem & fructum . $a-.

!H A s

crificii intendit ; quantumvis fimplex fit ; & de.

340. No» tamem nec

:

£

Jexmel babita , & non revocata.

faria s fed fufficit babitunlis , /e."r.'

entem 1

his 'explicite nihil cogitet; ^ Unde meritó $a.

cerdos ad.populum dicit , »eswm ag VESTRU M -

343. €uamdin ante Mifam feri p

$..

Minilt:

Wix fht'edtio cop[ecyraue :

m ofez

Sacrifibiwm(re. Etin Canone , qmi tibi offe-

345. Intentío applicaódi

$

Tust("c. ^ Et laudandus effes mi Sacerdos, qui

347. Virraque uecefario fievi debet antà éon[ecvationem,

tiau od

349. Intentio tamen ,

4

P

fa&ti reflexione fuper ejusmodi verba ; ex vera

plicandi adhuc "valide fit. po[t confén

r :,w

huinilitate cogitares eíle complures € Laicis.

er&tioneim. Ho[lie , ante con[ecrationem Calicis,

$^ rizzï-?

prelentes, qui majori pietate;ac puritate animi

330, linà probabiliter ctiam primtm anta Sumprionem.

Yiue u

351. Obligatio Abblicandi ex

Deo offerunt hoc $8. Sacrificium, quàm tu Mi

8f nb veniali tantuim ,

idelitnc,þläM'. rggularim';,

d Ogl

niflerordinarius & infignitus Charactere Sacers

um

353* Obligatio erb ex iuflitia fub imovtali ex genere fu;.

dotali! Sed haic inaurem.

Y

3

354« Unde-mortaliter peccat

» qni ?fä? Sntta fine juftn mn'u-»

t

purd: $28* IV. Poft- przdictos tetti

üm ( ia orai;dö offe-

— 7janimis diu differt , f

,

jj t

355 9

;

emittat ,uel io

fentium fextum & ultimum ).Xiocum' obtinent .

A

: "

npþli:f-h tenetur re]lf:um 12:'1»;-«--;--l

!

'/Nh"[":k' )

qui non quidemcorporaliter , attamen mente .

: S I*

kraina

& fpiritualiter interfunt Sacro , qui nimitum ,.

mi ts ] - 7

süm corporaliter Sacrificio interelle: nequeant ,

7277

oj

rri dihet Sacrificium ;

mente fc iftunt; & votis füis vora Sacerdotis pro-

d

« Gl D

fequuntur. ^ Etiam Hi aliquo modo Offerestes:

o5 quemfiaem?

"N .

funt; & de fru&tu Sacrificii x opere;operato as..-

Oli Deo offerri debét Sacrificióm Miffe:2 -

m* .

liquo modo participánt , prater frudum . &. me-

Ídque duplici ratione : I. Ex rationeeffen--

)rd M

ritum infigne ex opere operantis : uti poft D.

tiàli Sacrifzcié in cemmuni : quod eft fupremus

AC

Thomam 7.8 t.4. 6. &* 7. pulchré docet Suarez

Y

JIF-.77- féá

&

cultus , foli Deo debitus in recognitionem fu-

dig

d

f . &* 3. magno folatio captiyis,'

premi ejus dominii & infinitz. éminentig , no-

.'wüis,* Ü

&grotis , occu

Ólrzdue omnimoda. fubjeclionis & . dependen-

2 AR

diendis. -

pàtis; omnibus , de þoc /mc,ri;ö eruf-

t

DiOt

tig , Ut cap. 2. explicatum elt. 1l. Ex ratione

jiv

Y

" 8. Bone Deus. in

quxs ego de hoc ne cogi-

fpeciali. Sacrificii Mitfe , nimirum. ratione rei

tavi quidem unquam;

n

In hoc te nonlaudo , fedk

oblat& , qua eft infinitz dignitatis: nempe Chri-

laudabilem praxin in autem fuggero. Cüm au-

ftus Deus perfonaliter , ideóque non mifi Deà

dis ad Sacrum aliquód pulfari «& 'intereffe noa

m [ f ,

ollerendus. — Offeruntur quidem etiam Sacri-

0!;'

potes, aut aliàs quovis tempore , die eorde vel

ficia San£lis : at non tanquam cultus Sancloruni

ete. .O Glorioffime Dess , quot bác Horá Sacri-

fícia Tibi Filissiuus dileg

in conteflationem fubmiffionis erga ipfos ; vel

jl u

H5 per totum orbem ef- .

éorum excellentiam, abfit, apage ! fed tanquami

gntlllm'l

fert Te znfinite obletlantin

€ glorificantia : neque

cultus proprius Dei , attamen in memoriam &&

enias tlla bora,die C* uo&l

qO

f

e ce(faz offerre boc juge

honoremSan&torum , ac velut eorum vice oblas

jl

SacrificiumTtbi tüfinite £

f4tum. | Gandeot ex-

tus.

Cedit enim in. maximum honorein &

d2

"

i

slto de bac smagna glori& tna, — Q quam optarem

gaudium San&orum , quód in-eorum memo-

*dejfe corpore ! certà mente sse. fíflo in. omnibus

riam & veferationem , ac eorum nomine. colas.

«t W "

locis , opuibus & fimgulis Sacrificiis ilis, & cups

Ti

tur Deus tali cultu excellentiffimo ; ac ration&

n

Ghriffo & pev Chriflam quam fubmififfim? Te ado-

rei oblatz plané infinito , quo infuper Déo gra-

"a

f5 9c. C'v. — Deindefacintentionem, & ora,fi-

lh

tias agimus pro tantis beneficiis grati& , & glo-

Vacat; ficut facere foles, quando aliàs Sacrum qu-

riz in ipfis collatis , aut pro beneficiis eotum in-

j s

]r

.dis. Lege P. Georgium

terceffione & intuitu nobis concelfis, aut eorum

,,;mt j

ïaufchäum "ifï cjusmo«

[

dimätcxþmirabüem& '

interceffione apud Deum nova beneficia im-.

petrare fatagimus.

lià perfpicu& docet Con-

id] qu!

&

3

M

ajl. Trident. fef. 22. €. 3. dicens ; Es quanevis

SGW

en

D

-s

7]9201. lSa'cram'.

Pars 1), Cap. V. Seyä.'lll.k De ;S'/dcrifïcz'iialv—lätibzlzei

216

favorem &c. effet fän&-fpe,ccat'um»ïniorta!e grà-

Mrn

in bonorem & memori

am Sastlernm interdnm.

lsie

Milfas Ecclefi celebra

recon[uevit : mom tamen

viffimum: hoc enim effet in regravi neglig-?re

fl

preceptum De

i & penitüs invertere inftitutio-

illis Sacrifici.

um offerri

decet (ed. Deo foli,qui illos

Sed credo hoc raró contingere

g

coronavit.

us

de neo Sacerdos dicere

folet : Offee

offe.. Caterüm eoipfo, quo quis hoc Sactifi-

vo tibi Sacrifici.

um Perre, vel Panule: fid de eo-

^

cio unicé intenderet impetrare aliquod bencf

vum villoriis Deograti

4s agens, Cormm patrocke

ciuti corporale , v. g fanitátem , etfi exprefsé ni-

T

nia implarat: ut ipff

pro nobis intercédere dignen-

hil intendat vel cogitet de cultu DEL, jam ta-

zur in Calis ,quorum memoriam

facimas in tere

men implicité & im aótu exercito intendit co.

ris. Hacibi Concilium.

lere DEUM ; ac ipfo facto Deur colit , ejus

339 1[. Sactificium Mi

ffz principaliter & umicé

n

m

um. Patetex

dominium, fuámque fübmiffionem àc depen.

PR

offerendum eftad finem colendi De

Eft enim. Sa-

naigra & inflikotion* ipfius.

deniiam recognofcit , ac Proütett;r , ut moäo fuf

i

$m

cri&cium hoc effentefliter. adtus Religionis , &

tà dictum.

jent

|V. Habito & retento h

oc fine ptïtïcïpaïi;'

- cultus latrize excellentiffim

us foli Deo debitus;

t

ftitutum. ad . cultümt

eolendi Deum , offerre Sacrificium fecundario

NT

à Chrifto principaliter in

etiam ad aJium finern , peccatum etit pro fatios

Deo. exhibéndum in reco

gnitionem . fupremi

p

zfentàtio Sa-

nefnateriz , feu. ipfiusfinis fnale intentí Nam

[7

ejus Dominii, tanquam viva repr

$. Offerre ad. finem mortaliter malum , YV.

crifücii cruenti ac mortis ipfius : ergo princi

d

iter'& univerfaliter fetnper offerendum eít

ad vicleriam in injuft4 lite , ad injuftam vindi-

pl

&am , àd occafionem fornicandi. vel furandi

at

ad

finam colendi Deum : nom quidem femper

dhono

impetrándam,

ad ufüm magicum vel fuperfti-

&n.

ad folum finem Latreuticum, fiftendo folüm ir

tiofüm ; &c. &c.

fine dubio mortale eft gravif-

'intentione colendi Deum in recognitionem fu-

indi

minii , in actu fignato: abfit ; fed

fimum , &duplieis malitiz mortalis : uná eft ra-

L

premi ejus Do

tioiie finis male intenti

P]

altera graviffima irre-

',EZJ [

fimul etiam a

d fnem Evchatiftieum , Impe-

[

.tfatorium , & Satisfactorium , quemcunque e-

verentig & abusüs facrilegi Sactificii facratiffie

mi, €ontra virtutem. Religionis , dum affumi-

juitui

nimex his finem exprefsé intendas , eo ipfo eti-

äglm

am implicité ; imó in ipfo actu exercito etiani

tur fan&tiffimum Sacrifiium ut medium ad

mortalem offenfüm Dei, 2, Offerre Sacrifi-

ii

intendis & éxerces: cultam divinum foli Deo de-

cium fecundarib ad finem venialitet tantümt

lniju,

bitum. | Án non enim, (1 Sacrificio tuo Deo gra-

w

malum, v. g. ob vánam gloriam captandam , ex

tias agis pro beneficiis 4cceptis , fupplicas pro

j

novis accipien

dis, deprecaris femiffionem pec-

mera aváritia , ob lucrüm pecunia , ex gulofitate ;

j

ut eo die lautiüs potáre vel comeffare poffis &c

i

catorum ; ii a

Gu exercito & ipfo facto Deo di-

robabilius tàntüm eft veniale. Ratio hujus «

D)

T

vinum cultum exhibes ,. ejus fuprenium in te

näh:ncr,

& difparitátis à prioti cafu elt , quia volens cé-

dominium , poteftatem , eminentiam , tuámque

ralitér. malufi , gravitet

Ào of

"humilimam fubmiffionem, dependentiam , in-

läbrxa;e ob finem mo

dit ha

m contef(láris ?

à

pervertit, & quafi totali

ter deflruit finem prind

digentia

Quis enim peccata re«

quippe quemi a&u vult

Q Vi

gittit ni

ifi folus Deus ? Quis beneficia & bona

palem colendi Deum ;

tosty

falutaria ad ultimum finem aterng beatitu-

& intendit fuo .-Sac'riüci

o tam gtavitet offendere

iam offendit a&u : At vt

flm j n

dinis conferre poteít efficienter ni

& inhonoráre , atque et

01l

UsS5

fi folus DE-

t8 celebrare Miffant :

b finem venialiter tan-

finemt

—

d Scri

331

TIL Laudandus effes ,

& laudabilis. valde

tüm malum , non ità graviter pétvettit

Üv

mi Sacerdos, fi predictos fines omnes femper

rincipalemi colendi

Deum, quippe quem aciu

intendit colere fupremo cultu , &

non gfavitc;

DT

explicità & exprefsé intenderes , & bene appli-

fed leviter tantàüm vult offendere,

3. Denique

! i

eares tanquam fidelis difpenfator , ( vid. wwwr.

offerre Sacrificium ob finem indiffere

ntem tane

: i

296.) Verümtamen nemo te ad id obligat.

oblatum s

Wi

tàm, v. g. ob amplum ftipendium

Nieque opus eft , ut ipfe ille finis colendi Deum

lautum convivium preparatum , vel fim

ilen

D t

femper explicité intendatur : fed implicité fem-

A

oer habetur finis ifte, quoties Sacerdos intendit

caufam impulfivam ,.fic ut aliás hác vice fom

celebrares , eóque ipfo magis movearis alle«u

Hlltülgmda

celebrare Miffam , ut à Chrifto infticutá eft ,. aut

m affectu colendt

ij L

juxtà intentionem ac ritum fan&te Ecdlefiz,

commiodi tuifenfibilis , qui

:

DEUM ( pró rem fte

quenti

ffi

imam! ) eft qui-

M

Uriliffim ergo Sacerdos Miffe przmittit for-

fedlevis & venialis tàn-

li

mulam illam : ege volo éclebrare , cjc. de quá

dern deordinatio aliqua,

p

D

nlm,mn

tüm. , Nonetim talis appreti

ativé , fed intenit-

$.[óé4. Quid fi ergo quis offerat. Sacrifici-

fn ienil«

vm ad alium finem , prater cultum Dei , & alios

ve folüm , mágis afficitur ad- commodu

W&t, fcd

bile, quàm ad Deum ; ejisque cu

Itum, 4. C2-

Ó im,q

modó enumefatos ? Diftingendum eft. . Hoc

€o rem indii*

fine principali colendi Deum pofitivé exclufo ,

terüm Sactificio oblato petere à D

b

ferentem tanquam beneficium. &

donum Dei,

m !

offerre Sacrificium ptincipaliter &t pracisé ad

fi te-

alium finem , nor tantüm malum fed etiam in-

ex feomni culpá vacat., & fanctum evadit,.

Wt

diffcrentem ; ita ut quis nullo modo etiam im-

fersulteriüs ad finem fanctum: ut fi petas Jant*

Ti

N

Á

W

plicité faltem velit eo Sacrificio colere Deura ;

tatem corporis^, vel prolem &c. ad fervitium.

ied pracise & ultimaté alium fiaem , v. g. Va-

lloriam Dei.

U

pam gloriam, lucrum , feu bonum flipendium ;

5f His co

nfequenter quari poffé 5 f^! $

PA

p

m

* Sbelbichan, Rs l, Gop.. S,ILDe Sarfosolbs — 27

Ummmk T

but Satrificium offerri debeat , ac licitb. & frus

ens applicationeni fruQás hujus. Sactificii ad

iT ,ïiämk

Bd

uosé offerri poffit? fed de hoc plen& dixi c.

Certás perfonas : quà nimirum Sacerdos intendit

fe&. 4. füb aliis terminis , fcilicet quibus profit

&

offerre hoc Sacrificium pro Petro, Paulo. pro

0 i

[ d

applicari poflit fructus Sacrificii *

benefaCtoribus , pro vivis , vel defunctis, pro

his, illis; omnibus.

Et hzec intentio non eít

l«':ltd bm

&i

& ib

l:*'&i'-"»'.(tüi-

feceffaria ad effentiam Sacrificii ; fed folüm ad

*,Qæatkplex ; €» qu

4lis requiritur intentia

hoc , ut Sacrificii fruCtus precipuus. (^ minifle-

hu D b

CO ii

ad offerendum Sacrificiumt

rialem. vocamus , alii fpecialem ) alicui alteri in

particulari profit & ob

Eora

I. Quotuplex.

tv'eniat. De quo c. 4. $.

Oem us

44per totum.

Rater modo diiam intentionim genevalem ,

Uf,llm*!

Y

& velut abfiratam offerendi boc Sacrificis.

II. Qualis*

snad coledum. Deum duples vequiritur in«

l. G'Ntentio, tam generalisofferendi ad eul- Dv

€ f d

sentío partioularis ,. nimirum con[ecrandi ma-

tum Dei , quàm particularis utraque,con«

ctum i

teríam prefentein

!

» € applicandi. frutius bujus

fectandi & applicandi fructum Sacrificii , uti-

Tà étit p

Sawlfitüd T

r

que optima & utiliffima eft a&tualis explicita vel

]e ia !

2

PRIMAÁ ergoiütentent

io genetalis & velutabs

implicita ; ( ut nimirum faltem velis facere ,

t i,

firacta à materia & effeCtu Sacrificii , quá Sacer«'

quod Ecclefia facit , vel quod Chriftus infli-

i

dos intendit , & vel explicité, vel faltem implici-

tuit ,) habita tempote confecrationis: ea tamen

ii t

i& fempet intendere debet offerre Sactificium ad

neceffaria' non eít , fed omnium confenfu fuffi-

um r

honorem & cultum Dei , ut $. preced.. di-

citintentio virtualis, nimirüm virtute intentio-

&um. Formula explicita utiliffima prafcripta &

m

nis aCtualis jam antea prehabitz , & nunquam

pitis: t

indulgentiis dotatà à Gregorio P. XIII. hec eft:

teVocatz , adhuc in operatione niorali perfeve-

Ego volo celebrare «ZMifJam ,€ conficeve Corpus

T

rans, movens & influens in prafentem actum

x

€ Sangninem. Domini woflró J ESU . Chrifli ,

confecrationis , oblationis &c. utnimirum ve-

juxtavitum Santie Romane Ecclefre: - ad laudem .

ré moráliter ideo nunc fiat confecratio vel obla-

J D [

u m

€ gloriam Omnipotentis Dei , totitsque (wria

tio , quia quis id antea intendit & voluit ) vide laté

writmnpbantis : ad utilitatem meam s totissque

Of

dicta m prined parte c. 2.[e£.3.$.1.2. & 3.) Quod

eniditt d

Ecclefra rnilitantispro omnibus , qui fe mihi com-

ádeó verum eft , utex Cajetano , Suarez & aliis ,

wendaverunt in genere & in [pecie , &f pro felici

» at

teclé moneat Tamburinus epsfe. de Sacrif. L. 2,

]lkig Santia Kar:?tafza Ecdefa. | Gandium cum

£. I.&. 2. ». 8. non effe confultum , ut tempore

.Zxcx. ï

pace , &c.

wj

tonfecrationis eliciat quis intentionem . adtua-

T intestio patticularis refpiti-

lem in a&tu fignato. V.g. dicendo : Ego vole con-

, Jui

ens hanc materiam determinatam in hoc Sacri-

yi rb

fecrave. Cc. "velo facere , quod facit Ecclefia

ficio confecrandam : quá nimirum Sacerdos in-

€'c. fed longé meliüs effe , ut tunc cogitet de

.'[llm j gl W

tendit hanc cértam miateriam , hanc hoftiam,

f

fenfu -verborum. & ipfo mylterio à fe. conficis

hoc vinum confecrare.

Et hec intentio omni-

endo; sicque inperfona Chrifti ,.& velut ex ore

Pm t&üï-

no e(t neceffaria neceffitàte Sacramenti & Sacti-

t o

Chrifti devoté facra. verba pronuntiet : hoc e-

fiai , fine quà nihil fieret , fecundüm omnes.

nim ipfo jam habet in a&u exercito intentio-

j

Non ergo fufficit intentio illa generalis offeren-

nem a&ualem optimam & fufficientiffimam

T d

4 di Sacrificium. ad cultum Dei , & confecrandi

Í er.i

confecrandi , licét . alia intentio . actualis non

Corpus & Sanguinem Chrifti velut in abflracto,

przceffiffe. Quod, qui&fo , notent morofi fcru-

u

ut

nifiilla intentio aCtu vel virtute determinetur ad

pulantes ,

&f

hanc materiam in jhoc Sacrifidio confecran-

culcavi.

prout jam fuprä,l & alibi etiam. in»

[ti

w

dam: quia hzc actio Sactificii per fe & ex na-

pf

Il Intentio confecrandi — neceffario deb&t;;ä

türa fua determinatur ad confecrationem. hu-

effe faltem virtualis , fecundüm . omnes.

Ra-

nd m

jus materie in individuo hic & nuné ad hoe

tio eft, quia intentio confecrandi debet eífe a-

«

Sactificium praparatz , atque ita deterrhinatim

€iva & confectiva Sacramenti , adeóque actu

H

T

j n

intelligenda. eít illa formula fuprà pofita. — Ego

vel faltem virtute exiftere , quando conficitur Sa-

gt

volo celebrare Miffam , &* confitere Corpus &

eramentum, - TINon 'ergo fufficit ad hoc inten-

T

Sanguinem. Domini wo(ri QESU Chrifli ce.

)

v

tio habitualis tantüm ( nimirum pracisé folüm

Ving

Ut nimirum Sacerdos non tantüm Miffam &

femel habita , & nunquam revocata. ) Hac e-

&

"n[hi

"]

Confecrationem velut abílra&hé in genere in-

nim nullo modo moraliter , nec virtute. influit

jl

f"

tendat , fed hane confecrationem in individuo

7)

in confedionem Sacramenti , cóm aqué.per.

m

uturám , circà hanc matetiam. propofitam , vel

Íeveret in ebrio , dormiente , amente &c. qui

.

$

tempore confecrationis . proponendam

alio-

tamen nihil moraliter operari poteft. — Vide la-

yd,

quin non magis confecrabit hoftiam oblatam ,

tibs in T. p. e, 2. SeE], 3. $. 2« a m 113.— Vee

UM

quàm non oblatam. -

De hac determinatione

rüm tamen non eft hic fcrupulizandum nimis.

th i

matetie confecrandae

Rariffime enim , imó C nifi Sacrificans effet ho-

mV

1l

166.

/

; vide laté cap. 3. à u

2

minum vel flolidiffimus vel Sceleratiffimus )

' (m'lu

ül

unquam. cgmingit $i quöd confecratio hoftize

336 TERTIA eft. intentio particularis rerp;ci.

principalis fic invalida defectu intentionis : cüm

v

emni-

EC

[47]

1

E

»

D

L

d

z

S'beol, Sacrara, Pars l, Cap, V.

218..

Se&. 1. De Sacrz'äcz'z'x oälgtibgg"; 1

gl

Qmïnïm*h confenfu fufficiat intentio virtualis ,

-non»cR effectiva , fed meré app]icätivg &ä&ü&

r

etiam implicira : atqui virtualem. & implicitam

à Sacrificio caufandi & conferendi. certis ETO

*

fonis

.

atqui ad hanc meram applicationem»

fgii:

faltem intentionem habet omnis ille , qui pra»

gt

ditus libero ufu rationis , induitfe veftibus facris,

fru&tüs ómnino fufficit intentio habitualis, feu

voluntas femel habita & non revocatà.- Sicuti

i

procedit ad altare cum.| propofito ieu . volunta-

jder

te dicendi Miffam ( ampliüis audies $. /ég. ) Di-

enim poffumtibi hodie aliquid donare füb con-

ülid

xitamen : oflfíe priucipalis , Ícilicet pro ipfo

ditione , fiaras veaerit in meant poteflatem ( ut

dm,

Sacrificio confecrandz : fecüs fme. dubio eft de

fifim Canonicus mcas Diftributiones, féu Pra-

[3

L

ii 0

particulis pro communicantibus confecrandis

fentias , ut vocant , ccas vel totá feptimand , men«

nám in propofito generali confecrandi ac Mif-

Íe , ànno toto acquirendas)) quà conditione po«

aM

fam celebrandi, dum induis facras veltes , & ad

fità , res donatacrastibi validé acquiritut , etfi e.

fa,polfx

Altate procedis ; nullo módo , ne implicité qui-

go nihil ampliüs de hoc vel de te cogitem ,

dem involvitur- intentio confecrandi illas, vel

dummodó voluntatem :hefletnam non revocás

n

ullas particulas : unde fi, te infcio, pofite funt

rim : ita poffum tibi hodie: applicare . & donare

füper Altare, nonevadent confecrate, — Vide la-

frü&um mei Sacrificii cras .celebrandi , eó«.

m ]ï

té c. 3. fetl. 2. $. 4. amum. 166.

que pofito & celebrato, fru&tus tibi validé'aps .

feri |

339 1l Intentio applicandi fructum — Sacrifi-

plicatus acquiretur, etfiego tunc nihil amplius . -

ciifine dubio fufficientiffima eft virtualis , pre-

de eo , vel de te

yd.

cogitem , ut mox declar»äbq'ärlng

(mu)

dido modo virtualiter tantüm tempore confe-

pliüs.

crationis & oblationis perfeverans : Atque fe-

Ad tati

ones oppofitas »&s. 3; 9. fä.cil*ek&ä*if

ho ,

LOW

cundüm Vafquez , & alios etiam!neceffaria eft.

Ípondetur diffi»gmesdo majoreur: applicare fru-

Ratio datur: quia applicare alicui fructum Sa-

étum Sacrificii alicui , eft offerre Sacrificium:

st

[

crificii eft pro eo offerre Sacrificium: . non dici-

pro illo : offerre effe&live : nego M. Hoc enim -

tur autem quis offerre Sacrificium per volunta-

eít. confecrare : eff offerre applicativ? tantzmi

v

Mif

elici

tem vel intentionem habitualem tantüm , qu&

concedo M. & .nego confequentiam. — ltem:

nullo modo a&tu vel vittute eft. caufa offerendi

It pre

a&tualis applicatio feu collatio fru&tüs debet ín« .

Sacrificium , feu à qua Sacrificium non depen-

telligi procedereà volux:eage Celebrantis effeti-.

QH

d a

det: ergo intentio applicandi fructum Sacrificii

é , quafi ipfeefficiat fructum : -riego M. debet:

debet eífe faltem virtualis perfeverans tempore

intelligi procedere applicatzvé tantüm , quatenué.. -

DF

Sacrificii.

Confirmatur.

lpfa actualis appli-

ipfe fructum à Sacrificio conferendum : applis, -

iil

catio feu. collatio fru&tüs debet intelligi pro-

cat & donat huic potius, quàm alteri: concedo

"h

dereà voluntate Celebrantis & Offerentis: non

M.

nego confequentiam. . Applicatio enim-

:

kulim

H

Heacaw :

'l'lse &t

poteít autem intelligi procedere à voluntate Of-

habet rationem donationis verbalis

ferentis, nifi voluntas feu intentio illa applican-

tem femel faCta, retinet vim fuam , donec revo«

lol aj

Ájcttdi

di fru&um , faltem virtualiter exiflat tunc ; quans

/cetur. Quare fi dicam tibi : doso tibi meum.

do reipsà fructus confertut , nimirum in ipfa

eraflinum Sacrum : velquod idem eft:. eras fae

^ M

LOT

a&uali confecratione , quà ipsá perficitur effen-

eiam pro te Sacrum : absque ulla alia cavfalitate —

tialis Oblatio Sacrificii , ut cap. 2. fuo loco di-

vel influxu volunzatis mez , dummodó non re«.

Tj

&um. Sententia probabilis & tut;or ; fed *4nih1fl'-

vocate , crastuum erit meum Sacrum quoad .

LOIPIP

ominüs dico :

4

Alli K

fructum. Idem fentit Lugo lec. eiz. . 'Si anté

; 340

IV. Veriüs eft ad applicandum fructum Sa--

dixeram me tibi donare hodiernum Sacrum v

filifc

l hüdæ 1

ctificii fuffieere intentionem habitualem, nimi-

g. die Natalis tui.

Addit Gobat e£r. ssm 16«

rüm femiel habitam & non revocatam tantümi;

Quidni etiam fi idem dixiffem ante decennium ?

M corf

Ita communis DD. $sarez , Bouacina , Diazua ,

Dummodó enim nunquam revocaverim ; fem« -

LP

l

D

alii cüm Lugo 4;fp. 8. fett. 6. "nu.93. Gobat. Ca-

per.cenf&tur perfeverare donatio. - Et licet non:

N

f* $. 7:165:

Et videtur effe juxta communem

fim Princeps; Rex , Papa : tamen poffum mihi

m

Dd

fenfuth & praxin omnium , qui putant fe fatis

applicare Regulam juris : Prixcipis bene[icium

"

valide applicáffe fructum Sacrificii , fi praceden-

decet effe manfurum. —— "andem quia intentié -

lr

k

tidie applicent, eámque voluntatem non revo-

hac confecrandi & applicandi feu virtualis, feu

onn d

cent , etiamfi poftea tempore Sacrificii nihil de

habitualis requirit , quod aliquando precefie-

V g

i

hoc tecordentur vel cogitent.

rit a&tualis , h

»

!Xtmd,mt

Ratio ( & fimul difparitas ab intentione

icon—

mentl.

inc cü- þcyqn'fcquen—s ; magnif þna,o--—

x

Jl

Yj

O"BI

fecrandi) elt : quia intentio confecrandi debet

$. UI

3j

l,

eífe effe&tiva Sacramenti , ideóque neceffario fal-

intentio acfaalis h

tem virtualis, ut dictum efl. At veró intentio

.anmfa :iebe; 'feeri

!l

"N

- fecrandi d applicandi , fes

í,

pfa dpplic'ati—o, :

ET

applicandi fru&um Sacrificii , minimà debet

2

a('f[fh

eíle effetiva fractüs illius , fed ipfum Sacrifici-

^ Eruilhs Sacrificii ?

/

'Ni

p

uin tit? oblatum confert fru&um ex opere o«

À. Ntentio aCtualis tam confecfandi, quäuïï of-

71

Ts ;

perato: atque etiam-Sacerdote nulli applicante ,

.K ferendi fru&tum Sacrificii in praxi fecurif-

ïïl:Unmr D

adhuc cenferret fru&im proportionatum in the«

fimé fit in Miffa ante a&tualem confecrationem

üg&a

!

fauro Ecdefis reponendum, &c. vide ssm.

immediaté , ( juxta tamen dicta s4m. 337. ) non

u

li

tamän neceffarie ità. fi

d

.üe

husiu[

363 ) adeóque intentio- agpliþaxïgli f,:g&um

.

í: fcg utiliifxmä duimn

ims

EE

[.4

A

3

a

m

d

^

hi

. beol. Säcrmgzgt-. Pars 1l, ap. V. Sc&l, il De Sacrificij oblationt,

".'Ij,." AR

»9licg»;.

lii

immediarb anté Sacrum per formulam füprà

ülis

tam in tabula ,. & iu vqlun:aterh conformes s

defiptàm , vel aliam placitam.: & facilé

etfi poftea altero die nullum intentionis actum.

fimplici actu reflexo repetitur in actuali confe-

Lon

renoyes , neque de hoc «ogites, 3. Si Sacra

cratione. Eætcr-img' intentionem. confecrandi

facienda per integram feptimanam , menfem ,

W V

commodi(fimé etiam. fieri. in primá oblatione

annum totum, intendas offerre. ad. certam in-

U

T

fau offertorio , ficut & intentionem applican-

i p

A

tentonem velà te ele&am , vel aliunde pra-

di Miffam in Zessexto vivorum : nulli eft

fcriptam. 4. Aut folüm certis anni dicbus :

Ua ii

dubium, Duo autem dubia non levis mo-

II

ut fi intendas fingulis diebus Lunz celebrare

:äAk

!

:&?

menti occurrunt, L. Quando & quamdiu

pro omnibus Fidelibus defun&is , aut fingulis

a 0j

at

ante Miffam? 2, Quando & quamdiu in ipfa Mif-

diebus Dominicis offerre. Sacrum hebdomada-

fa, poffit ieriifta utraque intentio ?

rium pre defuntiis Fratribus ; Propinqnitt? Be-

dety

um m

sefatloribus , ut apud nos mos eft, &c. . Etü

intentionem illam nunquam actu repeiss ,. t2»

lia i

l. Quaudo &* q:tai;tlik arte Mi[jum ?

E

men etiam nunquam revoces

?

validé. feuctus

eelebrad,

Ntentiö actualis. tam »cdnfecrandi', quäiü

Is tibi v

fingalorum. Sacrorum applicatus manebit pe

aL ]

offerendi frü&lum , non debet neceffarió

tetam hebdomadam , meníem , annum : ( quid-

nenhir 2j

fieri fub miffa , vel immediaté anté , íed

x dedin

ni etiam per totam vitam ? ) pofitó femper ,

potel etiam fieri aliquandó longiüs antea.

uód fufficiat intentio habitualis,

Ratio cítz

Omne;,

Ratio patet : . quia omnium con-

quia hoc Sacrificium 'inftitutum eft , ut offe-

d

Jenfu , ad utramque füfücit intentio virtualig

ratur & applicatur humano modo : quare fi-

JH appiiæj

r

vi aCtualis prehabitee in . operatione morali per-

cut bomines folent difponere de rebus futuris ,

f

n

Íeverans : atqui poteft ita perfeverare morali-

que erunt in füa poteíflate , fic &t Sacerdos

m M t

ter &C virtualiter in confecratione &t oblatione

poteft difponere de fuis Sacrificiis futuris , cu-

lus t

Miffe, etfi intentio actualis non füb ipfa Miffa

jus arbitrio & difpenfationi DE US commifig .

w d

eliciatur , fed aliquando etiam longiori tempo-

fru&tum Sactificii applicandum,

Vide omnis

Íniun

ze pracefferit, ut omnes fateri debent: érgo &c.

mo & huc refer dicla ». 340. 541. & Gobat

vt

Quanto axtem.| tempore. poffit pracedere inten-

s. 167. re&létamen monentem : fed 24 renoostío-

| ntgohïz:

iio acualis , ut virtute illius , & intentione

nem bujps Oblationis , oro , nt omittas,

Quiá

ntum ,

virtuali adhuc valida fiat coníecratio & a

pplica«

tÁIS

tio Miffz

ip/a remowatio auget feruorem fepplicantse ;

tendui :

» peudet à judicio prudentis , Itaque,

que nece[fariam efe tradunt Vafauez., & elit,-

alteri: d

AI.. Quoad. intentione

,

Mülta fcienda. ;

m confecrandi ,. quz

hp :

ecundüm omnes. neceffarib. debet effe virtua-

tam fancla,

tutiora ,fqunenda funt in praxà

lis, cautiüs loquendum eít : Nec poteft alia

AV..

ls; Ht

d

Quia etiam eodem

feté. modo Io: 4€

j d

Regula affignari , nifi quod ; Regniritur .

quuntur DD. nonnulli de ipía

intentione con-

i li t

fiafisit tali tempove. prasiffife inteutionens aEiua-

fecrandi , que tamen fine dubio debet eífe vir-

d aei]

ltm uuna

H4" veUOCAIAm) , t interea,cofxþd'e-

vatis circumlautiis *

tualis, . Ut f1 Sacerdos nuper ordinatus femel

jig al

prudentis jmdicio , son

pro.femper formiat hanc intentionem : £a

gen[catur ex[y,

iraffé , fed. adbuc moraliter inflne-

odb 1

quoties. iq vita viA , facris iudutus veflibus ad.

Sai f

ve iu allnalem con[eerationem 1 ut. (cilicet vi

"ditare accedam , dr Sacrum fdiiqm » femper. Va«

illius s&ualis intentionis prababite » Veré hic

if 1

lo. confecrare materiam appofitam , € licith códte

z

XX munc fiat. confecratio.-

-Exempli: gratiá ;

feerabilem : talem , etiamft totá. vità. hanc. ins

mn

Íi hodie manà me

preparans , habui intentio-

T

TX

tentionem. non renovet , fed. etiam nunquam

mem confecrandi ,

ieu celébrandi, & interea

yte dub

Wocatus . ad Confeffionale ,

revocet, tamen totá vità femper validé & li

ocart

:vel . alio negotio

cité confecraturum , poft Henriquez & alios

Jccupatus., forté etiam fo

mno ,

. poítea. poft

Ril

ali

g

Oni

reolvit; Tambutinus fepe citatus opufc. de Sa-

fit

P

Uuot horas fecordatus 'vel adm

| officii

erificie ]. 2. « 3. $. 2.9. 9. Falide quidem :

n f

3nei, vi

prioris intentionis pergo , induo , ce-

m

i

lebro &

quia volüntatié: & . deliberaté affumendo . facras

- eti nullam novam. actualem. inten.

veítles -G accedendo ad altare , adeft intentio

l quia m,v N

&ionem eliciam ,

adhuc validé me confecratu-

i Vil'lm]iï'ä

virtualis implicita vi precedentis nunquam re«

xum apud omnes in confeffo eít ,

-& plerique

vocate etiamnum in operatione morali perfes

n

E

rgcedentem , imó

xtendunt etiam in diem P

verans , quod fuffiit ad valorem Sacranientr,

T

m

j

Licii? etiam.

ültó. amplias gl.fi.,-, ut ;nfrä

num,. 1F. fw 346.

Quia Sacerdos non obligatus

/

eít, nifi habere intentionem virtualem & mode

345

u-

humano , juxta fuprà dicta, Plüs addit ipíe Hen»

?jfm

IIL (&oa;! iritcntllmiäem applicandi fr

riquez apud eundem Tamburinum i&iZ, Ni-

um Sacrificii ( quz in noftra communi fen-

*

L.

i j

mirum etiam ipfam voluntariam GC pruden-

tentia -non debet*ï»xecdïariöx effe virtualis , fed

tem fufceptionem Sacri. Ordinis Sacerdotalis

abitualis omnino fuffici ) longé largiüs lo-

Ld

E

j

t

C ut fi tunc. dicas

vole jaw fievi Sacerdos ,

quuntur DD. Omnium enim confenfü ; vali-

da

ut perfi!;iaw 0i , gua buie */hcro Ordinui at«

"a

eft applicario z. Si Sacrum cras celebran.

njgaiuæ

d

sexa funt, fen qua [nnt Ovdinis Sacerdotalis )

um Aodie intendas offerre pro anima Petri':

absque alia explicita intentione confecrandi un-

h1]

1]

] *cw'

2. Si .fcfPef,i/ videas. inreationem tbi defigna-

quam eliciá, eífe jam intentionem . virtualem

implicitam fufficientem ad validam confecratio-

nene per totaamn vitam,

sl

EE

$

:

220

7 bed/SacramZ Pars 1l. Cap V. Secf, III. De. Sacrificii oälqtiohg,x- i

inquies.

Quomodó

cérdos füpplens confecrat fanguixiäm : hujus

h

$. Bone DEUS !

»

ffimae poffunt ina-

etit applicare fructum Sacrificii , quia hic fo-

faïlqui

ejusmodi intentione

$ remoti

nere virtualiter, &

dici femper intentio-virtua-

lus effentialiter & completé offert Sacrificium,

i

difcernam ab intentione

ejísque fructum confert : nec tenetur fe in-

l

iif

lis? aut quà ratione

liabituali ? Refpondeo

: ideo poffe dici femper

tentioni prioris Sacerdotis conformáre , quan-

li

liabituali , quia

tüni eft ex ratione facrificil , 'nifi aliunde effet

(cp(ailll

virtualem ; & difti

ngui à n*'mir&

"

ratione talis intent

ionis generä!iä etfi. remotif-

obligatio applicandi hoc Sactificium pro- cet-

Dulip

bite moraliter - nunquam

tis perfonis , v. g. pro Conventu , pro Defun-

do

fimz aliquando ha

h

éo, &c Tunc enim poflerior Sacerdos te-

contingit , quin is

?

qui talemi intentionemi

|

[

;habeat

nebitur fe conformare prioris intentioni , nom

ci

habuit olim , quóties operatur Sacris ;

aliam intentiorcm virtualem proprié dictam ; 65 ;

ratione Sactificii ; fed ratione alterius obhgatao-

É

prom

ni$

"

1hifh

quód ( ut fuprà dictum s. 238: ) induete fa-

ïV.' U

lia

cras veftes ; ire ad Altare ; legere & agete praec

lieriüs d probabiliffima && apud Rejfg - ','.

alem impli-

£entiores fatis communi fententia , quód eti-

W.

fcripta Mitfz , jam fit habere virtu

: Rt. hác ra-

am Sumprio fit de effentia ; feü pars effentialis .

$

citam intentiodémi confecrandi.

Sacrificii; Saéerdos etiam poft confetrationem

Iu

tione fententiàm illam fingulárem Henrique-

i

zii, cum éommuni cofiiliat Bonacitia De $4-

utriusque fpeciei ; ante fumptionem comple.

iam , adhuc féfnper poterit applicaré fru&um

cramentis difp. 1. q. 3. p« 2: $:,3:, Sed hac

Sacrifiii ; ob rationeín módo datain : quia.

proponuütur do&trinz , nom praxis grátid; qu&

[

nimirum adhuc .durat fübftantialiter Sacrifici--

[Gu

ficut in praxi Confülérida minime fünt ; ita fc'rupuf

üm , & fumendo priinüm dicitur Sacérdos in- .

dient

lofos ;tmfolari inaximié poffunt:

teore & fimpliciter facrificare. — Ità cum aliis.

| toh

I QMIJ(IQ ; ä-qumd'iu in Mifa ?

Lugo difp. 8. & probabile cenfet "Tamburinis

é&iti lii 6. 2: &: 10: Quih étiam flante noltr

Nicntio confecfan(ii , cüm fit 6011?&&&&

fentehtià ; quod tota elfentia Sacrificii confiftát

3471 l

Sacramenti , ütique debet fieri ante vel in'

i& fola . confetratione . utriüsque fpeciet ;X

n

Vide rürlus & hue

l

ipfa aCtuali conmfecratione:

Süinptio ioi f pars effentialis ; Qquia tamei

refer di&ta G. práced: w L vel 357. Nec

éft pars integralis fubftantialis , & fubftantiale

Mi

d

fle hoc

éoinpleinentutn Sácrificii ; adhuc ànte fumptio-

liic aliud dicenduri fupeteft. —

1

W ;

34

9 IL Edam intentio àpplicamdi

frudium. S.i-;

nem , v; g. in- Zdementó defunctorum ; poffe.

p n

ápplicari fructum Sácrifiai , refolvit nofter P.

M

P

ctificii neceffarió debet fieri ante confecratio«

fat v

nem utriusque fpeciei finitam & completam:

Marcháiit. - Tribus. p: 2: Tratl. 2: tít. 4541

t d

dib. 3. eà rarioné. — Quia ficut ánte confecrà-

Coomusit. Rauo eft : quia intentio applicae

Mnge

tiva Sacrificii utique neceffarioó debet fieri an-

üonein fit memenio wviverim , ita poft confe-

hum

trationei fit seeigewto mwevtMOTÉde : quo quis

te illud tempus. impletum ; quo confértür fru-

$

nes : fcd

[/7) di[

€tus Sacrificii

e

atqui fruQus Sacrificii praes

dem fneioriz non funt. mér& oratio

tfll; Nful

funt applicátiones . uttiusque frü&tüs Sa

;

mfich,

^

éipuus ex opere opetato confertür ; & reécipi

i Í

tur in ipfa effentiali actione & oblatione Sacri-

fatisfadhorii & impéttatorii , adeó üt fi Sacere

[UI7T

ficii, qu& in noftra & commünt fententia con-

dos prius fructum illi ve

] illis ; qüibus obliga.

licaverit ;

tünc cenfeatur applica-

EE

fiftit in fola confecratione üttiusqüé fpeciei z.

tur, non app

ij

ergo ante finitam & completam confecratio-

té ; quamvi$ j

"u dixi, etiai poftea ulquead

;

(f't Atljs

Y

&em utriusque fpeciei. debet fieri applicatio ;

Communionem . p

offit applicaré, ^ Sic Mar-

At

chaüt; Ego im Miffis liberis &

etratuitis fa«

feu intentio applicativa fructüs Sacrificii, &npxi

polt;

j

éilé admitterem & prá&icarem ; fi antéa ap-

M ]

ROU

349 II Etiam poft confecrationem | Hoftia ;

plicationis oblitus fuiffem ; ideo parüm laudati-

dus i a in Miffis obligatoriis ; prefertim ex

1 Qd |

ànte confecrationem — Calicis , adhuc Sacerdos

ó!

ldtlllmw

poteft applicare fru&tum Sacrificii , fecundüm

juflitia ; pro - ftipéndio ; aliorum judicio 10b

mito : mihi certé res mon videtür faus cert

V n

ómnes. Ratio éft: quia confecratione Calicis

fl

demüm perficitur Stcrificium , G tunc pri«

Hic ruríns cohfequentet qu&ri poffet: qaeme

dà faeienda fit im paviculari applicatio frs-

Olere n

£num dicitur Sacerdos intégre facrificare & of:

.

i

tüm e

ferte Sacrificium , & éconféquénter ejus, fru-

Gs — Sacrificii

e

-fed jam meliort nexu m«

VN Semx

terig ; hoc- refolutum eít. e4p. 4« $»

j

&um conferfe : ergo ante iflárh Calicis con-

* u

lib s

fecrationem finitami Sacerdos feinpér poterit ap-

tenfum:

'itne b

plicare fru&um : ídque &on tántüiti tnc ; quán-

do ante confecrationem Panis nulli applicáffet;

veràm etiam tunc ; quàndo jam ápplicárat ale

mmlllter

"tss

teri, eá voluntate revocatà ; adhuc potetit aj«

ä*otuþ!eäc &* quania «l aligati z

plicare alicui alteri, cujus ptoiüde erit fru&tus ;

E g[l

plicgndi Fruä'um'- decjrfi]fcii* e

non prioris : quia ut jam dixi corifecratione

Calicis finità primüm confertur frudus. .Et

: Riplcxk A

Ícu ex ttiplici titülo pqteüliffcäïi'

d i'f

.Pgä

fructüm Sacrifii :

lt

hinc etiam in cafu, quo unus Sacerdos folo

obligatio applicandi

L

ex juflitia , ex -fidelitate 4 .ex obcdicgtiär

müïlall [

.Panie confecrato fubitþ ?güceret $ 8: alius Sa-

X

BR

h

m

N

Pá

"od

l

—

!

- qhol, S«cfammt'.,Pd?ff II Cap. P; IS'f:tSï.;IILs De '*Sacrrzfcz'z' obhtioue. 21 l.

Pi"fm 1

Bj jjþi?ia obligantu£- applícare fructum Sacri-

£89. Sí parvwm , w. £ tres quaidbf ba«

1

liufz lr

2l

fidi quicunque redditus beneficii feu ftipendi-

cios , soti. delinquis nifi venialiter : quia gra«

um feu fundatüm , feu manuale accipiunt cum

vitas tué tulpe eft defumenda à gravitate. (eii

lfqï!ïraït Y

intentione obligatoria datum. . Quia cüm fli.

quantitaté. flipendii ,. Fagundez de preceptie

Ti dj

pendium curmi intentione obligatoria datur , & ac--

Ecclefie; — Pracepto L. 1. 3. 6; 8. m 3t:.— Secus

m

ceptatut , fit contractus ifiominatus , o, s* facias.

fi accepiffeé à divite mercatore vel Nobili , impe-

2

Do ftipendium,t facias pro me Miffam : idebque

rialem. — Dicaflillus cit. difg, 4.dub. 22. Hxc

tit Stïf!lihï

pacto & acceptato flipendio , tu ex juftitia obliga«

.Gobat; Qualitez autem ex . fündatione obli-

itttig

tis. IL. Ex fidelitate tenetur applicare fructum Sa«

gati ad Sacrum quotidianum ,. fübindé ex re-

iltri li

cificii , quicunque ferio & animo fe obligandi

verentià Orittere poffint ; v. g. fcm"elxiiiïiäþtig

promifit pro altero offerré Sacrificiüm , proe

fana , videbimus cap; fe4. in quailione : quotem-

riffioné ab álteto fimiliter cuin intentione ob

m

pore celebrándum?

j

CUM

ligandi- acceptatá , nullo pa&o ftipendio;

- "feria; Lethálem quóque cul

P

Ill. Exobedizentía , tenetur applicate fructum

pam com-j4 !

fei v

fnittit; qui perfolutionem Sacrorum ex jultitia

Y od

Sacrificii oninis Religiofus Sacerdos fübditus ;

debitorüm absque füfficienti jufta cáuf nimis

ita ferió & cum intentione obligandi pracipi«

ipdomt z

diu differt , quippe in té gravi ledens jüttiti-

ente Superiore; . Vide fuprà ». 285. 1V.. Ob«

áin ; magno enim fru&tu injuflé privat àlios,

applan

ligationes iflas omnes eíle fub niortali per fé

do d

& maxime defunctos , aut quatido Sácrüm pe-

$

intie

loquendo indiftincte -affirimant non pauci , &

titur pro. pr&fenti - neceffitate-

.

nam tunc cir-

certum videtur de obligatione ex juftitia & obes

|citt t

dientia. De obli

€umítántia temporis , üt nimirüm- hoc témpo-

MT

gátione cx fidclitätq mitiord. Po-

té, utgente neceffitate ílatim fiat , fpe&lat ad

h'P.þrevc's.-

3

fubflantiári rei petitz ; üt notat etiam Lugo

: 2

;epf:: ThF

CL

n

cit. »Wii. 84. — Aique per confequens lethaliter

KRESO

LITIONE $

quóque delinquit, qui ftipendiá recipit pro ni-

dl

mis multis Sacris, quibus non poterit, ni(i poft

s g

jf2 lea O'bligatio Fidelitatis regulariter fos

valde longum témpus fatisfacere ( & maximé

jj ; t

! ^làm eft füb veniali : adeóque qui alteri

€um periculo nunquam latisfaciendi omnibus )

,,&It«

.^ liberaliter feu gratuito promifit facere Sacrunmi

quod graviffimé prohibetur in Decreto Urbani

uc nl

unum , veletiam plura; & omiitit ( nifi ex-

VIIL paffim extante apud Recentiores;

indora/

.. prefsé intenderit fe obligare graviter. ) folüm

$.. At quárdo cenfebüntut üimis multà

olvit b

peccat venialiter : nám p'omiffio liberalís ;

Sacrà ; & tem

pus dilátionis longumi

; idéóque

i5 Ifl.;-ï

*etiami de gravi non adíert obligationem gra-

dilatio miottalis? Villàlobos & 'Ledesma apud

ub intt

vem per fe loquerdo.

Cajetanus , Mohna ,.

Dianam p. 2; tra(. 14. refol. 2 g. fi intra £O. vel

j ig W/] [

— Suarez, aliósque citantes Sanchez 1. 1.de Ma-

60. dies poffint omnia perfolvi, non effe nimis

: U

trén difp. $. s. 2$. Dianá p2 tract, t7. le-

iulta Sácra , nec mioram miortaliter lo

ngam

ii

cell. refol. 9. Gobát A4lph. Saerif: Cafu XEH

cenfent. Idque verumi effe dicit ipfe Cardina-

4

öüg Sa[[!f

?. 486 .dicens : Psto banuc fententiam effe

lis de Lügo 4ifp; 21. 4. 23.

Et tamen facrà

go W

í

D

' autam in praxi, C* effe pancos , qui [fo& unum

Congregatio Cardinalium approbánté Urbano

qmbui |

five. plura Sacra liberaliter polliciti nón . flent

gl

Vil in pradidio Decreto exprefse determinat

promt[fis , delinguant. morialiter : quia . [cilt -

$

& vult non plura Sacra füfcipi ; quàt qua in-

ij

us

5 tic"t noluernnt fe obligare graviter

.

AUus enim

T

tra modicum tempuws poffiit. legi.

At certé

Q

aAgentium non extenduntur ultra. intentionem

mifetz ánimz in purgátorio igre , pice; fule

g

eorum. Etfi contratium fentiant Lefius , P.

X

phure ardentes 6o. dies non dicunt effe »di«

l ) )

Navarus , alii non pauci; Dices : Nónne

cum temipis | nünquid ? Qdare te&te. Dicaftil-

] PJ(L'EHJ

fic violo fidem & fdelitatem in re gravi?

a

n

- .quid enim grandius, quid fanctius Sacro ? Re-

lus apud Gobát C«fu XT11. ». $97. cenfent,

hic effe fpectàndám — voluntatem rationabiliter

jf Judmc

, Ípondet redié Sanchez cir,

Sacri unius ja«

prafumptam offerentium eleemofynarn feu fti-

t A

éturam , licétà parterei (it rnagna , támen noni

péndium pro Sacris : & confültiffimutn eft ; eos

A

Íolere. mag

ni fieri À fidelibus : quod maximé

de hóc prarmionere , nimirum Sacra petita non

verum eft, quando ipfis nihili conftat.

mlu d

Secunda;

poffe perfolvi , nifi intra tot dierum ipatium.

j ^

35

,Obligatio juflitis in propofita

Quemadmodümi & Párochi ; quando ípfis of-

H

eft fub mortal

15 €X genere fuüo

.

$

àadéóque qui

4( g'

feruntur ftipendia pro Miffis eo die;, quo jam

ratione beneficii , üt Capellanus &c. vel rátio-

obligantut Celebráre pro alii$ , nifi id petenti-

ne flipendii actepti tenetur facere Sácrum ,

bus jam mnotum fit ; eos de ho monere de-

mortalitet delinquat ; fi culpabiliter omittat.

bent :, & ablegare ad alios , nifi ipfa álitim con-

Itaomnes tefte Layman . g. tra&. g. c.

;.' À. 6

é

:

ftituere velit , & poffit. ^ Quod fi de hoc moni-

| Dul jl

i

Ratio eft : Quia obligátio juflitie - ex genere

ti petant nihilominüs , ut Párochus pro ipfis

fuo eft füb mortali in te gravi , qualis certé

etiam facrificet , cenfentur rénüntiáre fuo juri,

r

eftin propofito, - At cur dixi: ex gewere fuo :

& contéhti effe fecundarià intentione ;- oblatio-

f

Anné hic admittetida. aliquá. pátvitas materiz à

ne; & applicatione fru&tüs per Colle&as , Me-

1[1110 P

*

r

mortali excufans ?^ Certé ità .

.fi. ftipendiumi

mento, & Orationes fpeciales , & fie nihilomi-

obgdmv

fimis tenun accepifti; — Audi P. Gobat cit. s

nüs ftipendium aliquod. tecipere poterit,

Quod

ipa-

ans Il; SACRAM:

2

:

22

T

us

VS:& 9. D« StzpendzoMþ j

2238 - 7 beol. Sacrament, Pars 1I, Cap,

Neque ratione diver [orum frutiuum pluva À da'mm

s

maximé locum habet , fi parochus tenues red. 363.

e

fís flipendia accips poffunt. —

eS

ditus habeat

e

fecüs íi pingues & amplos:

364« Mulrà miniss ratione fru(lus ex opere ope

[

tunc enim Cooperator advocadus erit. Hen-

Tad

865. n Sacerdos, accepte ftipendio pro Miffa , poffit alteri

Z

riquez , Suarez , Sotus, eósque citans Layman

l

Mif

,

m» cothrDittere ',—-'(f'"'ä" lu pamm

*

iupl

€it.l. $.6. 3. n. 4.. -annerus difp. f. queft. 10.

dii ?

U^

qutma

36SQuamvis id per fe non vid

utu; ini:i[lni;

^

u

[

355

2. 77- quos vide.

2369. Verius témen non falieen ipfe ture natur& , —

*

*

H

Quarta.. Qu

i Sacrum ex juftitià debitum

& éx probib

"tione

Ecclefia illie

[2

$1 , 10j

? J

omifit, aut certé ejus fructum mon. applica-

. 370 ded

- b reflitutioni obnoxium eff..

* .up".

*

üp

[

^

j

at Tetn,

"

ffre

dl

vit , omnium confeníu tenetur reflituere ftipen-

371 Nec $

gulaviter excs

& myiu'fü

eq

dium acceptum : & fatisfacit quidem íi re-

Jüipendinm [ponie acceptantis,

bl

flituat ei , qui dedit fcienti Sacrum non. effe

z

Tion

1

5. ^ l'

Á

fadum: tunc enim, f1 velit, potcrit.eo ftipen-

fton

dio aliam Miffam offerri facere.

At veró

(7

ratione. licet accipere— e cxig

foy

non fatisfacit ; f1 reftituat illi ignoranti omiffio-

ium pro Sacrifiso ?

au

nem Sacti flipendio conducli , aut fi eroget

[

/ figend

: P

( quaetem ?

K

pauperibus: quia Dántem gravi damno affi-

cit, Ícilicet privatione fructüs Sacrificii vel Sa-

Qu

crificiorum petitorum.

Obligatur ergo aut

Acerdos pro Sacrificio Miffs| celcbrato,'"s

ejüsque fra&u minifteriali applicato, li-

d

reílituere fcienti , monendo ipfum Milfas non

lii

«ífe lectas ,. aut illo ftipendio curare alias Mif-

cité recipit , ac juílé exigit falarium compe-

L

g

tens

P

non tanquam pretium — Sacrificii feu

P

fas ejusdem |intentionis. pro ipfo celebrari.

fru&üs applicati , fed tanquam flipendium ad-

Communis DD. apud citatos.

Quin etiam

dem

qui Sacrum pro. flipendio debitum nimis diu

füi fuftentationem : ita fcilicet , ut flipendi- -

fütn

um Sacerdoti datum non afficiat fructum Sa- .

^|

diftulit, tenetur ad cómpenfationem pro dam-

ctificii , fed ipfius Sacerdotis celebrantis , ra-

coníiü

mo ex ea dilatione interim - fecuto.

Ut fi ac-

oto.

tione fuz opera in alterius gratiam navate cons

cepiíti ftipendium pro Miffa legenda ad impe-

gruam fultentationem.

dta emmses.

Katio

gudi

trandam Íanitatem infirmi , isque decedat é vi-

wo lo

ta, antequam tu fegnis Capellanus fatisfacias

ex una parte eft: quia Sacrificium , & frue.

Mlg;) T

- &us Sactificii eft res plané fpiritualis & divinas.

tuz obligationi. Quod bene declarat Pelliza-

k x

rius De dubiis Regular. Tratt. y. 0. 9. fel. 3. m.

ideóque nullo pretio aílimabilis : ac proine

m

de, íipacifcentibus de falario , ipfum Sacri--

7. Nimirum damnum ex dilatione. fecutum

ficium vel' fructus Sacrificii im contradtum & —

(i!bit, 4

reparandum effe , í1 reparati poffit , ex bonis

d qi

fpiritualibus , & illisipfis , pro quibus petite

commutationem veniret , fic ut ftipendiam da«

( i

erant Miffe

[2

.

rétur, &acceptaretur, pro ipfo Sacrificio , vel .

adeóque f: Miffe petite erant

ejus ftuctu , tanquam pretium illius committee -

2 [ 0

pro defün&tis , prater debita, Sactificia , offe-

i s

retur graviffimum peccatum mortale, nempe -

renda etiam eíle füffragia precum ,. indulgen-

Simonia juris divini , cujus malitia graviffima

enelts

tiarum & fimilium. | Si veró pro vivis, v.g.

lil

profalute infirmi , pro felici partu , aut expe-

. contra Religionem in eo confiflit , qubd res. .

€Hu),

fpititualis nullo pretio temporali eftimabilis, -

ditione alicujus negotii, przter debitas Miffas

«i Ut

adhuc perfolvendas , refarciendam eíffe jaQtu-

tamen pretio temporali aftimata , eo ipfo vi«.

Qs p

lis reputetur. . Ratio ex altera parte eft : quia-

ram alis orationibus ordinatis ad illum finem ,

dignus eft operavius! mercede fud , 1, "Tim.

P

EPJROI;U:

qui rationabiliter videtur effe intentus ab illis,

guem , Tit

quibus debebantur Mil dilatm. —Caveant er-

Et, 1. Corinth. 9. fic arguit Apoftolus : IVefeit

quoniá qui in facrario operautur , qua de acrari

Vi

£go Sacerdotes , ne íe onerent nimis multis Sa-

f (j

cris, . Videndum nunc confequenter de ftipen-

( funt , edunty & qui Altari fevviunt , cum

dio Miffarum , c

tari participant: ltá & Domintus ordinaviti

ltl

tio.

u]us : toucs jam : facta men-

qui Evaugelium aumuntiant , de Evangelio oi-

D

nl

vere. — Sic Apoftolus. — Et fic in propofit

Tl K

Dominus ordináfle cenfendus eft.

Idémque

Ti

SEC i'lo W

:üs.m

argumentum concludit , quód etiam Sacerdo-

tes Miffam celebrantes , atque. excellentiffimo

ïlücntatk

modo Altari fervientes etiam de Altari vivant;

Qtudo l

De Bipeu;dio j Mæy;, ;

Jyman

fivé de flipendiis ac eleemnofynis fidelium alan« -

.;,'SUMMARIUAM.

tur , ita ut flipendium non fit merces Sacrifi-

á Conte

cii ac. fructus, quem Fideles percipiunt , ie

Ttyata

.856. Qnua fdf:;"oize 'ku'n' retiperé , ( exigere þþc»diujma

3$7. Quednam fit f'ipendis

*

r

Sacerdotis, pro exercitio , cui vacat , julta lu-«

J

ad n,

[1053

( iufiuts fes debi:my? Ufque

flentatio , feu. alimentum : & hinc neque fit —

üm

g60. Prouna Mifja dctipi. po[fa plura . flipendia docueruni,

?2s5élté.

- pura eleemofyna data ad füblevandam inopi«

ma]

3631 Sed s»

am , fed juftüm ac debitum ftipendium ratione

dü?h

i

eriró damnata eff eorum. Sententia , ntpote vec

operz exhibitz, unde etiam juílé recipitur, &U

N

bugnans iuti natusali.

361. Ner

etiam plura miputa flipendia Accipi

po[funt pra-

exigitur ab iis,

vi aliunde habent , unde vi*

D DD

eadetr Mifa

Attamen à Fratribus

lll S»I

ignorantibne,

Jitiplisiten "'?W À diver[is

vant , fecundüm [ mnes.

Mi

E

Nltl I

1

ERN

-

V

N

[

-

d

^

N

| !]zeal Sdcräm.-sz;ïll. Eapï'Se& Iy. be-&:'fem?z'ü Mj]& :

223

* li

" u

Minoribus ejusmodi: ftipendia! pecuniaría re- aliudïïfitfummüm, aliud infimum, aliud medi«

€ipiuntur per modum: pure eleemofjne re- um , fic ut Sacerdos nec accipcre minus , quàm

Msb

manentis in. Dominio Dantium , quousque con--

Mi

fummum, nec Laicus dare plüs , quàminfimum

fumpta Ííit, atque in jus alterius tranfierit,

teneatur : nifi aliter intet iplos convenerit : ne«

iM

?

quema

i,

,

^

dmodügn-- & ali'æ elcemþfyhæ pecunia-

RY

moquippe, per fe loquendo , 'obligatur accipes

ri.

re minus juflo, vel dare plus juüo.

Etfpecta-

tiu:hïitatem flipendii. - Certhm

Wmä& $17 . il Quoad

tà praxi modernà Germanie , meo judicio ,

eft poffe Sacerdotem recipere tantum pro una-

fummum juftum Miffz ftipendium certé debet

[ro

quaque Miffa , quantum fidelium liberalitas li-

effe fex baciorum , fic ut plus exigi juílé non

beraliter offert : at veró js/f? tanquam debitum

poffit , : nec dari debeat ,. quamvisalicubi ordinas

non poteít exigere, ;St recipere nifi juffum. Ju-

rium , fed fané liberale fatis fit ftipendium me-

ftum autem Miffz ftipendium eít ,. quod Epi-

dius florenus : Medium j. baciorum. vel pauló

0

fcopali lege vel confuetudine loci- taxatum eít,

minus: infimum I5. cruciferorum , quo minus

"

aut communi piorum ac prudentum virotum

Sacerdos recipere non teneatur per fe loquendo,

confuetudine dari & recipi folet.

Jtà omnes,

nifi charitas & mifericordia quandoque aliud

Et quidem Cajetanus ,. Petrns INavarrgus , alii-

fuadeat. — Hinc quamvis hoc juftum flipendium

(f l :

que apud Laymas mox citandum, cenfent non

. Cfaltem infimum ) exigere poífint etiam opue

li apols

eífe juítum ftipendium , nifi detur tantum , quan-

lenti Beneficiati , Parochi &c. cüm etiam di-

tum Íufficit ad fuflentationem ac victum fru.

Variut t

ves operarius fit dignus. mercede & cibo fuo

- a

galem unius diei honefti hominis ( non utique

- CMatth. 10. ) uti contra Cajetanum , Sylve-

l "üipcnäiw:.

ad victum lautum alicujus Magnatis. ) Et qui-

firum, alios , excommuni docent Suarez , "Tan-

dem verum eft loquendo de. beneficiis: Miffa-

u

? nerus cit. num. 24.. Attamen charitas in proxi«

at fb

rum ftatarum ac quotidianarum ,. fiquidem. ipfa

mum egentem , periculum fcandali , £xpe mi-

eddrs, n

coníuetudo & ratio convincit, ' deberi Sacerdoti

tigare debent rigoremr juílitiz. . NNam : Xedi-

m a t

toto. anno celebranti pro certa períona. v. g.

ciuns fine mifevicordia Wli, quiwonfaci: mifiri-

pendiab illa totam annuam füftentationem. Át

a,

cordiam., Jacobi 2. Va igitur Parochis, qui ne

dm, l

veroó loquendo de ítipendio manuali , feu pro

quidem Saerum funebre facere volunt pro de-

Miffis non ftatis; omaino vera eít opofiita Sen-

io

funclis maritis egentiffimarum viduarum , nif

Dap

tentia negativa , Suarez , Pa(guez ,. Dicajlilli ,

ha dentferé plus, quàm habent, inquit Zelofus

aliorum cum Layman £. $. tratt, g. e. 1. z. 13.

-

püm .

Gobat eir. s. $69. Pratexunt ordinationem

aradumi -

Gobat . 4lpb.. Sacrific. 'c&fu r]2. $63. — Ratio

, feu taxam ftole : quafi verb ordinatio feu taxa

eít: quia & eonfvetudo & aquitas repugnat.

ediamà '

ftolz excluderet difcretionem , charitatem » tll

aliio ,

Non. enim eft zquum , ut!pro labore unius ho-

fericordiam ? Nulla. Regula fine exceptione;

rz vel femihorulz exigatur victus integri diei ,

y utmite

Caterum fi quis tibi non dedit juflum füipen.

cüm Sacerdos aliis actionibus tum facris , tum

dium , etiam .infimum , nec poffis commod&

jc, w

honettis civilibus poffit fibi reliqua . neceffaria

gb

extorquere juftam., non opus eft , ut pro illofo«

fuftentationi acquirere : quin cep. Presbyter de

lo offeras DEO integrum Sacrum , fed portioré

ll s W, )

Celeb. Miffar. permittitur Presbytero- poít per-

j elinbi

fruélüs ei accomodà applicatà , reliquum fru«

acum divinum Officium, fivoluerit, exiread

um aliis, veltibi ipfi applicare poteris. ^ Nams

n W

opus rurale.

Unde & Ecclefia ordinavit , ut

arté

plüs te non obligáfti : ut contra Bonacinam &

Epifcopus nullum.ordiret , qui non habeat ali-

alios docent Suarez hie difp. 86. feci. 4 "Tanne-

" Ti

quem- Titulum füftentationis , nimirum Bene-

J

h

/jn

-rus cit. s. 81. Diana p. 1. trath * 4. refol. ?. Excis

ficii ,Patrimonii , vel paupertatis Religiofz , fup-

petamen, nifi eo cafü promi(iffes fecere Sacrum

i at

ponens fcilicet ex folis Miffarum ftipendiis non

pro illo folo, ut in fimili mox iterum. dicam $.

yt, a

poffe fuftentationem Sacerdotis e(timari. . Qua-

pliutih

fé4. ubi etam dicam , an pro reliquo fructu ap-.

re ubi tale ftipendium lege vel conmívetudine

— plicandoó poffis accipere aliud ftipendium dimi-

Eq;[!fw

taxatum non elt, debet fufficereillud, quodà

nutum vel dimidiatum ab alio.

u

"

prudentibusac DEUM ctimentibus dari ac peti

IV. Impingis ergo in almam juftitiam, pec;g f9

|

folet, inquit Sz4réz.

Minus dimidià parte

cásque pro ratione materiz , fi vi aut dolo exi-

m

lullentationis communiter non permittit con-

gas pro uno Sacro plus , quàm taxa ,. vc! ratio-

:xcelW

Ívetudo in. Germania noflra, inquit Gobat cir..

nabilis confüetudo permittit : ut ex diétis liquet,

Layman veró cit. x, 13. jubet te quandóque

At inquis : ego indigus fum : & modóomnia.

f0*

*ífe contentum tertiá parte. — In Italia pro Mif-

neceffaria ad vi&tum & veftitum cariis vendun-

, " i

fa privata ordinarium ftipendium eft unus Ju-

tur: nonné ergo etiam crefcere debet ftipendis

jj

j

lius, in Hifpania unus Regalis , faciunt IO. cir-

um Miffarum ? Non debet crefcere , etiamfi fti-

j

j

,u[h

titer. noílrates crucigeros.

.Apud Germanos

pendium confvetum fit exiguum ,. V. g. 15: imà

Mc ngqu"

autem majori victu egentes ordinarié folet effe

8. vel 10. crucigerorum: nam tali cafu etiam pe-

j

duplum. $. circiter baciorum.

Infüper ut recté

cunia apud alios carior , & quaíi pretiofior fit,

du [

)

advertit Tanneus /ic dífp. $..4. YO. s. 72. ex

Sic cum aliis Vasquez bie difp. 434. 6 39 21

Af

muni DD:. ..

3

com.

T Pl[

, teftans in Caftella , ubi fatis caro ptetio omnia

p

d

* ï*,gf-lll. Stipendium hoc .j

uf'cüm leï'æ mon con.

veneunt, non tamen dari. nifi, unum . tealeti

$

j

u

hec eft, 1o. crucigeres , ficut alübi , ubi mirori

M ii'citia'iadivi.übiiif, fed habet latitüdinem , itaut

p

J Fí8

Pf [

N

"

D

dl

224 . bol Säcram. Pars Il €ap. V. a, 1. De Sipemdio MJ:?

quia nihilominüs cere

unius báptizantis þlure'sï üh&«fpfmä : Ego vo$

"

iäye'tio res comparanturt :

yá

Íetut per communem

confüetudinem . efficere

baptizo &c.

Denique: Hurtadus. refolut, po»-

Caterüm. apud omnes

ral.. trall. 2. €. 4 Íic fcribit. « ANeque eff cone

qi

juftum | ftipendium. -

T

DD in confeffo eft, aquitas »poftulat ,

& pra-

tra ju[Hitiam pro pluribus accipere flipendium , d*

Sacrifisium - unum: offerre. y . meque. etiam eff

ii

xis obtinet ftipendium majus accipi- poffe: pro.

labore extraordinario in celebrando, utíi Sacrum

contra fidelitatem , etiamfi promittam danti fli- —

[

pendium , qubd pro nullo alieofferam: quiaebe /.—

j

ilil

folenniter cantandum , fi certo loco & tempo-

re celebrandum , fiitet longum conficiendum

ligatio ex fidelstate efl obligatio ex virtute , qua

inxo

&c. Bene eft , inquies; . Quemadinodüm plu-

nece[fario eff circa boneflum:: atqui bone[fInm mon.

lu

zes Capellani acBeneficiarii , ita & ego ex ítatis

efl , quod , fuppofito , quöd alius indigeat pane , ego

jllius

tod

ftipendiis fatis bonis teneor feré quotidie cele-.

promittam Perro. , me nom porretharum panem

brare in noftra Ecclefia C:ith;drali ; fed fine. de-

indigenti : esamque omnes indigeamns fruliu $a.

u

Ti

terminatione certi Altaris Temporis , proli-

erificis iucruenti , mow pojfum. ex fidelitate id

bitu meo : Rogamur autem fzpiffimé à variis ,

obligari offerre Sacrificinmpro Petro , quid w

d

« 9

ut in ipforum gratiam celebremus ad certam A-

efferam pra Joanne , fiquidémex eo , quod applis —

ram ( B. V. Sebaítiani G ) aut certo tempo-

eetur ifli , nullum fequitur detrimentum ifi, —

re , quandoque valde mane , aliquando feró val-

Er prepter eandem rationem exiflimo , quid ts

de. Ecce opera extraordinaria : nunquid ergo

tiamfi apponatur juramentum , de son applicu

[

[j

gro illa jufté poffumus aliquid ftipendii corre-

de alteri , non teneat , quia eff juramentum de

re ilicitA, Cf contra cbaritatem fraternam. Sic

tli

Ípondentis petere boná conícientia ? w. Pote-

Ítis omnino.

Nam ratio naturalis permittit

Hurtadus apud du Boys.cit. »wtm

E

340 Con;räi

a

ponobreves refolutiones.

y

diti

pro rebus pretio eftimabilibus accipi pretium

aliquod : elt autem illa obligatio celebrandi ad

Pxu1MA lpfo jure

natur&li-n'unqtrla,xi*t licet? 6t | /

B

certam Aram, aut certo tempore , prafertim ti-

accipere. plura ftipendia jufta ac competentia

tiff

bi minüs commodo , pretio aeftimabilis : aliud

pro eadem Miffa citr& grave injuflitiz pecca-

Mor;

tum. Eít jam communis Sententia & omnino

füm.'

enim eft debere celebrare Miffam , aut. debere

hoc certo loco & tempore: ergo &c. , Sic Bo-

certa.

Ex decreto Urbani VIIL. s. feq. alle-

wnfv;

tsf

nacina difp. 4. de Evchariflia q. nlt. p. 8.Ca-

gando. Et Alexandri VIL. Anmo 166j. quo

ramuel in. Zbeolopia fundamentali . n. 2$4.

inter propofitiones fcandalofas damnatas, de-

[ f

Eítque. communis perfüafio Doctorum & In-

cima hzceft. — IVoneff contra juflitidm pro PIB-

ngreg

do&orum. Ar: quantum, inquies ( fi petentes

ribus Sacrificiis flipendimm accipere , & Sacrife

-

li Q

nihil liberaliter . offerant pro hac opera ) pof-

cium unicum offerre: neque etiam e[l contra fidt

quliiy

fum juílé exigere? Caramuel cir. z. 260. atbi-

litategs , etiamfi promittam , promil[ione etiam ju-

mqw 1

tratur , poffe, per fe loquendo peti pro fingulis

ramento firmatà danti fipendium , quód pro nulla

jvis

ejusmodi gravaminibus , quintam partem com-

alis offeram. — Et ratio fumiturex oppofito fune

«

DLT

munis ftipendii Miffz. — Gobat veró siz. »sm.

damento jam fuprà afferto.

Quia fru&us Sa«

& n

$i7. remittit ad confvetudinem loct.

iNam

crificij minifterialis reverá finitus eft && taxatuss

vWhisdi

ubi extat taxa legitima , confuetudo diuturna

ideóque debetur, & eft uniusjuftum ftipendium

iià

Fty)y

à probis , peritísque ufurpata quantitatem pre-

offerentis : ergo fi fimile ftipendium etiam ac«

M, ph

tii determinat , ait Navarrus Z/4x. «. 23. num.

Gipiatur ab aliis, omnibus aliis fit injuria contra

1477

78. Pluta ejusmodi dubia do per diflinctas

juftitiam , inre tamgravi utique mortalis. Nec

ngmw

funtad rern exempla allata de pluribus audienti-

.W D &F.

f]uæüioncs. j

bus Sacrum. &c.

Verum eít unum Sacrum

$. 1l

tf ]

þlïuribus prafentibus tantundem prodeífe , quàm

F Q

Potéflne Sacerdos. pro eadem Miffa 4ccipere

pendia? aut unà Mifs& pro pluri«

fi unicus effet przfens : : quia utilitas illa provee

fts w

v'/plm:a i

nit ex propria fingulorum prafentia G aclione

"*mam

bus flipendiis fatisfacere 8

facrá

[

.

& plures concelebrantes funt diftindli

Vigici

Ta fané docuerunt graveä DoGores : Sotns,

offerentes proximi : & in pluribus baptizatis in-

um

3661

Caájetanus, S)«l'u'e/?er, Petrus Navarra , Nau«

terveniunt plures perfonz & materiz proxim

i Pa

»ut, dingelis nofler ,. Emanuel Sa ,— Hnrta-

fingularum propriz , que cum una generali tot-

LT

) 08

dus, alii apud D. Nicolaum du Boys ». 23 f. ad

ma efficiunt tamen plura Sacramenta : non au-

Wtfetu

propofitionem decimam damnatam ab Alexan-

tem interveniunt hic plura Sacra. — Et tandem.

Vndri ]

dro VIL Pontifice infrà allegatam.

Funda-

eflo, probabilisfit oppofita Sententia , fru&um.

hg,

mentum eít : quód Sacrificiüm fit. infiniti valo-

illum Sacrificii effe infinitum extenfivé &c. ade

It ts

ris extenfivé , ficut etiam quoad fructum mini-

huc tamen minimé probabile evadet: poffe acci«

lllqu

tco

fterialem (-fpecialem vel medium vocant alii )

pi plura jufta . ftipendia

D

: eft. enim Sentcntia:

sque profit oblatum pro pluribus , ac pro uno

admodüm dubia, & minimétuta: noflra autem

Vs

folo ; ideóque pro eadem .Mifía accipiendo tti-

longiffimé probabilior & tuta maximé : atqui

hn t

pendiumà pluribus, nulli fiat injuria, cüm cui-

Offerentes ftipendium juftum pro Sacro pro j*

Kgfam l

que zqué fatisfiat. — Quod : aliqui. confirmant

offerendo., utique tacité faltem pacifcuntur de

li d

exemplo plurium audientium Miffam , plurium

modo tutiori : adeóqtie de noftra fententia ;

i "'-t*r(e

Sacerdotum cum Epiícopo cexifccrgntiumf aut

de hoc interrogati , certiflimo fic xefponderent;

:mumm

Proi

z

——

)

as

7

,

XM 4 J(/' "f

E

Mi

Tandem' adfero judiciuïm' Marchi-

M tf

erdoti. damnofam : érgo tünc . iiwqe,'t"Säc'ef.

nizratl. de Sacrificio Milfa p. 2. €. 3. dicentis : Sa-

doti fervare. fe indemnem , ab aliis pro eadem

eerdoti probibetur folim eandem Miffam dicere

"ia

Miffam fimilia minuta ftipendia ufque adjuftarh

Md -

pro multis , quibus ex juflitia vatione [lipendii

quantitatem acceptando : prout cérté docent

LT

wecepti tenetur s won . veró probibetur offerre pro

graves Do&lores , & noviffimé poft illa Decretà

uno , cui debet ex juflitia , G* fimulpro alteroex

[ W

Tamburinus /. 3. De Sacrificio c. 3. $. 3. ». g.

"wmue,

fola liberalitate wel charitate. Sic ille. Neq; ego

explicans commodé Décretum illud Congre-

improbo, dummodo fiat füb.conditione, fi juxta

ff

pationis. Quicquid fit de hoc : MP alíis zgso-

illam oppofitam tfententiam * abfque detrimento

vantibus, Üimpliciter nego. Adhuc enim alii de-

Mjgwllj 3

ilius, cuiex juftitia

"näwum

Miifa debctpf, ct/iam aliis

ciperentur putantes, fibi folis promitti Sacrum :

prodeffe poffit.

ab aliis tuam intentionem fcientibus & confene

m

t fl

362. SkcuNbA Neque etiam plura flipendia

tientibus, concede

"

minuta pro eadem. Miffa fimpliciter promiffa à

:

; Utin fimili mox i;erum COR*

( 7&« ,

cedam »4m.féq. —

diverfis ignorantibus , accipere licitum eft , v. g

TERTIA.

Neque ratïm;e diverforum jfm-*-;& 3

Ln qunlz

, « ,Si Sacerdos fponté accipiat ab uno flipendium

Guum Miffe $

acerdos

2771

pluraà diverfis ftipen-

* "minusjufto pro Miffa celebranda ; promiffa, non

fim , j

poteft ab aliis fimiliter Miffam petentibus ac-

dia accipere poteft fed . cuicunque fimpliciter

lt not q

petenti Miffam , five jufto , five minus jufto fti-

ceprare alia minora/ ftipendia ; ufque ad mo-.

pendio dato & acceptato, tenetur totum Sacrifi-

juramm

dum juíli ordinarij ftipendij, v. g. unum capi-

ci fru&um miniflerialem ( alii fpecialem me-

frami

tellum , & fic omnibus una Mifsd fatisfacere:

a

pium ) fatisfadorium. & impetratorium ape

à

aut f de faCto fimpliciter promifit , aut ex fun-

plicare

*

£üm ea fit omnium conducentium

datione fcu beneficio obligatür facere plura Sa-

Miffam intentio , nt jsm fuprà ». 299. dicum

linunqm l

crapro minutis flipendiis. ( Certé funt minu-

eft. v.g. petenti Miflam votivam pro fanitate ,

| E onpiut

tiffima in antiquis fundationibus Ecclefiarum &

non potcít applicare folum. fru&um imperrato-

aj p

Monalteriorum , fepe octo nummorum nigto-

tium , refervato fru&tu fatisíadtorio ; vel contrà

t t

rüm ) non poteít fimili fupputatione ufque ad

petenti pro peccatis vel pro defun&tis, non po-

; m]», m.f:

confvetum. flipendium uná Mifsá pro pluribus

tes applicare folum fructum fatisfadtorium re-

nno 1j

fatisfacere.

Ita exprefse Decretum Urbani VIII.

fervato impetratorio , eófque fru&us álteri ap«

damuid)

vel potiüs ejufdem authoritate confirmatum à

plicare etiam gratuitó , multó' minüs pro no«

fiimp

Congregatione Cardinalium de Anno 16;2.

vo ftipendio accepto: (patebitàfortiori cx mox

m E

dbi — Ubi pro pluribus Miffris , etiam- eja[dem

dicendis defru&tu fpecialiffimo ) nifi fort quis

»'llllllllllþ' :

gitalitatis celsbrandis plura [Hpendia , quamtum-

exprefse confentiat, velle folum unum fructum

yyïa////l/lff

€Hhque. Paconerua exicua , frvo ab uno , frveà

ex his, v. g. fatisfactorium , fic enim poteris

um

plgriäm' pevfonis collata fuerint, aut couferen-

etiam acdpere aliquid flipendii proportionati

j pofuo W

ptuy du futurum ,. acerdotibus , Ecclefijs, ee

pro altero frudu imperatorio ab alio aliquo fi-

, f us

$: Congregatio [ub obteflatione divini judicij

j

P*

militer confentiente : volenti enim & confens

E& u

mandat , ac pracipit , mt abfoluttot. AMiffe cele-

tienti nulla fit. injuria.

Sed numquid etiam

ii

'erhtur; quot ad rationem attribute elec

/

mo/)'«f

pro tuo fructu fpecialiffimo , fcilicet ipfi Sacer-

j d

8hé , praferipte fuerint, itaut aliequin ij ,a

d quos

doti correfpondente , poteris aíiud , aut majus

t injlll'il

pertiment , [aa obligationinon fatisfaciant , quini-

ftipendium accipere ? dta fan& docuerunt DD.

rl*

suograviter petcen , & ad . vejlirutionem tenedn-

tur , Gu

oppidó multi apnd D. Nicolaum du Boys. ad

TTED

Et ratio eft: quia talis non flat pro-

propofitionem prohibitam ocavam z. 2:6. d*

müffiss Promittit enim , ut fupponimus , &

£fe44-

Sed jam certiffimum eít non licere. Ita

JMC, j

primo, & fecundo , & reliquis Miffam fimpli-

enim . habet propofitio oclava inter damnae

titer, velut foli: & non folvitfoli, Ceré vix

s u

tas ab Alexandro VIL ^ Duplicetum flipendium

"T

vllum, imónullum reperieris, qui non diceretfe

poteft. Sacerdos pro eadem. Miffa licite accipevé

iniqué deceptum , (i refciret ita fecum fuiffe a.

fun( dllü

i.

applicaudo petenti partem etiam . [pecialiffimom

ag

€um. . At ibquies :

Ego fum pauper Clercius:

frutis ipfimet Sacerdori correfgonderviem , id«

& paupertas excitatar

erit f

tes : lt illeite fraudulen-

que pofi. Decretum Urbanz V1l5 Quo imni-

Pas , Qualis «fl bac, ait Gobat s.

$68. Neque

ficatur. Decretum iftud etiam hunc caíur: ex-

j uti

Decretum: Urbani modo allatum ,

fità

] u[vp

neque Ale-

dudere, & meéntem Utrbani fuiffe fuo Decreto

xandri VII. prohibitio füpri ,

excepit paupe-

i

f

xes Sacerdotes,

omnem prztextum duplicis flipendii exclude-

Át, quidíi Sacerdos pauper-

te , adeóque etiam hunc.

Atque ita jam ante

ts

tate coactus, n

on fine involuntario admixto

nM t

Alexandrum VII. docuerünt Doctores comrmu-

uf

iuiquä compellitur tale minutam & injuftum

niter : $warez , Va,/güeb, Turrianut , Dicaflil.

u

[ u

flipendium accipere ,, & ideo. Miffam fimpli-

Ins , alii cum Layman /. 7. traB. f« €. 2. . 18.

u

j

eiter non promifit pro illo avaro dante folo? "Ta-

Lugo de Evchariflia difl. 21.fe&. 2.». 23.'Tam-

-uü

j

lem non teneti

É

pro illo dante folo applicare in-

burinus /. 3. Sacrif.c. T. $. 3. »- 68. Ratio eft:

ild

4

tegeram Miffani

jam innui $. praced. ». 3 57. Ra-

quia, ut z 25 g, vifum, . íncertiffimum eft, an

B05

"

tio eft: quia n

yl

on eft defraudandus Sacerdos ju-

*

fructus ille fpecialiffimus Sacerdotis fit aliis ap-

n

ftà mercede foá

*

atqui pro parva mercede exi-

nmmï !

plicabilis : fideles autem , càüm offernnt ftipen-

gittotum Sacrnm.

; tem injuítam petit , && Sa-

diüm , nonfunt fatisfacie

x

At

ngW l

ndí frufïiu iucefto,

fUfe

F

Ff3

P

p

-

d

x

3325 QW eol, Sac;mi. Pirtll €ap. V, $«ct. 1P. De 'Stiþenäfä Mgüll Ls 'x :

[j

rurfüs : alterfic petit, vel confentit fponté dare

plüs petere , quàm pro zon fe&ogtemfn d

[

tibi au&tarium pro frudlu etiam fpecialiffimo.

prophano , pauci ; fefto multi petunt : ficug -

Rurfus volenti non fiet injuria: fi tamen putas

fciens effe fe folum , jure petit plüs pro mer--

«

;d Jl

eum ideo Ípondere auctarium falarii, qudcre-

cibus;, quàm fi plures alii ade(fet , ita etiam -

ia

dat poffe certb fibi applicari illam portionem

hic fentiendum : & alicubi ita fuiffe ftatutum -

f

teflatur Tamburinus eit. s. $3. pofl Bonae

fpecialiffimam , teneberis eum informare , non

&t

certó , Íed probabiliter tantüm poffe ita fieri ;

cinam difj. 4. de Sacramentis q. ult. yvopof. 8.u,.

pzadu

mt ab omni deceptione te imiunem. praíles.

13.etiam de duplo tipendio. —Sed utique malé

jert

Denique eandem opinionem. poffe in praxin

fonaret in Germania

"

nofira hae fefliva nundmæ

Mif

zedigi refpe&tu eotum , quibus liberaliter pro-

tio. apage !

D(U

mifiíti unum vel plura Sacra , & faltem pro uno

V s- m.'*

Mif

Sacro liberaliter promiffo applicando tres por-

(20-*

Sacerdos , accepto. fHipendio pro. Miffa

Cïg?

tiones Ípecialiffimas fatisfacere , ex doéirina

tefine alieri. Miffam comwittere , vetextd ——

0b

Molfefii, Filiucit , aliorum apud Dianam p. 2«

im

tf 14. refol. 14.

fbi parte flipendij i

E

concedit etiam 'Gob:t eit. Cafw.

f( x Uaftio delicata. procedit , quando

fti

W

16. ". £ 13. fine.

264. QuARTA.

Multo minüs E.i'-go aliud vel ma-

dium datum eft majus juftó velfolitó: ita —

Eu

jus ftipendium accipi poterità Sacerdote, five

ut parte retentá, alteri Sacerdoti celebranti r&»

maneat adhuc juftum ftipendium faltem infi

r]

ab uno , five ab alio Laico ratione fructüs exo-

f0

pereoperantis, uti contra Coninck & alios do-

mum folitum. . Namrretinere partem, & alte«

«et Communis DD. Gobat 4e Saerificio c. j.

ri Sacerdoti minus juftó ftipendium obtrudere ,

cupt

fine dubio injuftum , & turpiffimus quaftus.

fs c

z.1f1. & conílat ex allatis modà à fortiori ,

10.Í

Pontificum Decretis de fructu fpecialiffimo.

effet ; nifi tamen altet Sacerdos plené , fpon-

facr

Ratio eít: quia ex omnium fenfü , quotquot fti-

té , & liber& confentiret minus juíto flipendis —

um accipere.

((Uflg

pendium vel eleemofynam pro Miffa offerunt ,

Sicüt enim ppffet in gratiang ——

lii

effe&tum omnem ex opere operato , & faltem

tui omnino gratis Miffas celebrandas in.fe re«.

Daclo

ordinarium ex opere operantis depofcunt ; un-

cipere, toto flipendio accepto tibi relicto, it&. -

etiam poffet partem tantüm accipere ; reli-

usv

de & folicitt folent effe de eligendo Sacetdote

1777

meliore.

Exigunt ergo Miffam ab hoc Sacer-

&à tibi parte, quam confequenter tu licité re»

dote celebrandam fecundüm ejus difpofitionem

tineres. Sed dico pleme , fpente C* liberz, — Nan -

V tfl

fi Sacerdos egenus mecefütate eompulfus ali-

w k

quifimalus fit, nullum ex opere opetantis fru-

i

£tum conferens , füo infortunio imputent;

unde non poffit habere Miflas s nifi fic à te dis

(nam . Sacerdos in malo ftatu celebrans fatisfa-

minuto ftipendio acceptas , non fine involune

tario àdmixto , non liberaberistu À peccato injus —

cit obligationi pro ftipendio dato) íi bonus &

fructum talem conferens, is jam ipfis in primo

ílitim , & turpis quzítós, ac onere reftitutios

7

/

pa&o debitus cenfetur.

Unde neque ratione

nis , ficut nec. in fimili qflxariiu a £scundüm9 :

omnes.

s

t

h

majoris devotionis, vel plurium orationum di-

le.

É

j

3

f

Y

l

étarum in Mifla majus. flipendium exigere po-

Quaftio rurfus eft de ftipen

dio manvali tan

i

*4

UN

teris ; nifi ita exprefs& pacifcatur Miflam "po-

tüm pro Miffis non íftatis. Nam in flipendiig

lido,

fandatis beneficiorum , Capellaniarum , &c,

flulans : alioquin enim folvere cogetur ille,

dipinp,

quod à te non emit , nec petiit ; utique injufté.

pro Miffis ftatis , certum eft poffe Beneficiatum

il al

At, inquis , accepi quidem ftipendium ordina-

vel Capellanum habentem pingue ftipendium,

rium pro Miffa funebri celebranda, ubi vellem a

v. g. 1CC. florenos pro-Mifla hebdomadaria u&

li, N

"t

celebro autem in. Altari privilegiato , applicóque

na vel altera, fic ut cuilibet MifIz refpondeat fee

I

indulgentiam plenariam illi anime , pro quaac-

ré totus florenus, velampliüs, poffe Miffas cew

cepi eleemofynam ordinariam : an non poffum

lebrandas alteti conferre, longé minori, juflg.

lü'ml

h f

N

aliquid ultra exigere ob talem applicationem,

tamen & competenti ftipendio , v. g. vel 6. bae

As

ad quam non tenebar ? w. Certe non potes ,

cis. $ic enim exprefsé declaravit. S. Congre

N

utcontra Bordonum recte refolvis "Tamburinus

atio Cardinalium , Decretum Urbani VIII,

f"PPOmm

Ti

fepe cit. 1. 3. Saerif. €, 1. $, 3. 5.48.. 'Tum

mox allezandum , in hoc cafu non haberelo«

EM

quia immeritó exigis mercedem pro praítito

cum : $«d fatis e[fe , wt "Re&tor beneficii , quipote]

opere , de quo praítando tecum conventum

AMiffam per aliuzs eelebraye , tribuas Sacerdos

30 fu.

non eft : tum quia hanc nundinationem fine

QEH

ti celebvanti eleemofynam: cougrnama. [ecundium.

dubio tibi prohiberet Pontifex , fi refciret: tum

morem (ioitatis vel "Provincia , uifi infundatio-

h

maxime , quia hoc fapit valde palliatam fimo-

ne beneficij cautum fuerit aliud, — Hzc S.Con«

li rg' pm

niam : cüm indulgentie ille nullo modo fint

gregatio. — Ratio eft : quia ftipendium manuale

h:f

'lij]

pretio zílimabiles ( res fpiritualiffima ) nifi

totum dant fideles pro ipfa Mifla: at ftipendium

E

forte alia opera pretio eítimabilis accederet, v.

fundatum beneficiorum , Capellaniorum &e.

Jin

fà

. longum iter, &c. Denique vide, anplaceat,

Ci;

Va

non dant fundatores pracisé pro ipfis Miffis, fe

quod habet P. Gobat (f 16. v. f09.. Ubi

etiam pro honefta vel commodiore ejus fuften-

li

I

eit penuria Sacerdotum , poteít (fpectatà rei

tatione , ut fic commodiüs & allacrins DEO fer-

hi,

ium,

l

naturá ) quis pro Saero Dici fcfti aut Don.xinicæg.

N

v&antj Be,nefi;i:i:i, : Quáre fi e:iæm' ftipend

mag

g

n

À

^.

A

4

Sbol Sktan, o T 6498 9 De-Wf"d

hMWf Bu

mánvale -copibrïms v.

»

. àureus vel Tiïalc;ruä

ium nobiscum tenet.. Itàque fit ;kföiutio.

:

Q DN

detur Sacerdoti ex affectu fpeciali & liberalitate

KESecunda. — Verius eít , id ipfo jure natüre369

il

erga ipfam perfonam , puta quia bonus amicus,

feclusà etiam prohibitione Ecclefiz , injuítum

AE

welquia egenus eft, telictà facultate etiam fa-

effe ac illicitum , atque adeó reftitutioni obno-

11

tisfaciendi per alium , ( quod femper fupponi-

;

xium. Ita commutss DD. apud Besacinam ,

: R'MW& g

fmis, & neceffarió. fupponendum eft) fimiliter

Layman , Lugo , Tamburinum , lcpe . citatos,

j W h

poterit, exceffu retento , & jufto confveto fti-

Et ratio clara eft : quia qui accipit flipendium

AT

pendio dato , Miffam committere alii..— Quàd

lolitó majus , pro uno Satro v. g. celebrando ,

fi veró tale (tipendium liberalius detur pto ipfa

! feüäuu:äa;

nihil accipis titulo donationis , aut ullo alio,

Miffa przcisé & fimpliciter , ita ut liberalitas

nifi titulo folius ftipendii pro Miffa celebranda ,

exercita fuerit pracise in favorem ac honorem

feu titulo celebrátionis debitz .( nifi claré ex«

Miffz, vel ob fpecialem affectum, cultimque

n -l!äün.', :

preffumfuiffet , ut (i vellet, curaret per alium

erga DEUM, B.V. vel aliquem Sanctum , vel

celebrari jufto ftipendio , & reliquum fibi pro

Ht

ob vehemens defiderium certum. beneficium

ji

€ura retinetet , quod certé rárum ) ergo Dans

imperandi à D EO &tc. nullà habità ratione

alteti minus, quantumvis juftum vel folidum

, lmä

perfona. Sacerdotis ; tune. cafus erit coincidens

"

t

ftipendium , & reliquam partem tetinet fine

10 vl

cum quzftione propofita.

titulo & caufa : ergo ipfius non eft , fed Ce-

xidh ^^.

- Cafus ergo quaftionis efto. . Petrus Sacér«

lebrantis eft , eíque velut injuriam paffo refti-

ium lr

dos pro 30. Miffis celcbrandis accipit. 1 . flo-

tuenda eft. — Et quamvis fi accepit à principio

patn i

renos , liberale fatis ftipendium. Is veró oc-

ftipendium animo per feipfum «elebrandi , il-

jrum o

cupatus , vel impeditus , ve] alia de caufa Mif-

lius ftipendii pinguiotis Dominium fibi acqui«

fas celebrandas committit alteri , datis folüm

if g

fivit, eo ipfo tamen quo poítea mutato animo ,

r

10. florenis retentis fibi quinque , aut aliquod

decrevit pet. alium celebráre , jam titulus &

Sacris commiffis, dat tantüm 5. bacios, vel rf.

«aufa Dominii, & confequenter ipfum Domini«

s j

oftagi. —

erucigeros , reliquo fibi retento. An jufte &

um corruit , atque ut loquuntut jura , totum

brada n

--

licité ? |ta fané affirmant plurimi & graves

negotium ex parte ipfius , redit ad non caufam :

Dodores, Soiu ,. INavarrus , Lopez, Rodri-

atque fic de (lricto naturz, communi , & gen-

t d

Wem, Henriquez , Vrragoniu , Vafquem , $a,

üum jure refítituendum efl. — Sic enim lege 2f.

at

Gavastus , GC morefuo fequax Diana p. 1. tPa&t.

ff rerum | amotarum | dicitur,

Jure gentium

ul

X4. refol. xo. $. feq. quos laté tecitat Nicola-

' ,llh"" L ;

concidi poffe puto res ab his , qui nonm ell ju-

(0))) ulflüf'

us du Boys ssm. 428. Pono rurlus breves &

fta caufa poflident : Et À. t «c uitimá ff. de

atas.

if ld t

cendith. fime can(a. — Conítat id condici poffe

(ne jara

&. IV.

alicui , quod vel non ex juíla caufa ad eum

petvenit , vel reddit ad non caufam : ac alibi

ao ij

/ RESOL

UTIONE

ii Y pyiu

Tapiüs apud Nicolaum du Boys cir. sswx 232.

'SpeSlato jure naturz , ac p& fe

Eít ratio , meo judicio , omnino conveniens &

i &gmnää

-& loquendo probabiliter id nec injoftum eft,

nec illiitum : dummodà Sacra alteri eque

deftruens fundamentum — oppofite fententiz,

T

Et quoad Sacerdotes non Parochos ,. ita fub-

bono Sacérdoti communicat iuftu flipendio re-

fcripfit Layman eit. i flHipendinm alteri Sacere

»nid

i Raiiozff: quia Sacerdos primus itipene

at *

doti detttr , cenfetur. ejfe Dantis voluntas , ut spe

. dii pinguioris accepti Dominium acquiftvit, &

fémet. facificet , uel fi alzeri €ommendare velit ,

( . . dando alteri Sacerdoti minus , nulli facit inju-

tortm 6d fHpendium largiatur

r

[]

7ul WL!

.tiai. Non alteri Sacerdoti , quia adhuc da:

quare boc d-

fn injuriam infert ,.j

partem fibi vetiueat.

IN4»

u,cbdümïd*;iïï

^tur ei juftum flipendium , üit fapponitur , & reti-

varrus ,. Henriques ,- Major.

Ratio efl :

T d

nems partem excedentem , retinet quod fuum

partim quia wmajor eleemofyna data Sacrifie

"1

€(t: not ipfi danti flipendium , quia hic ad«

canti Cenfetmr majev — cooperatio ad . Sacvifis

: mimfi' fl

uc recipit Miffas ejusdem valoris , nimiruni

cium , ex quo iájor fratius. Danti proveniat

"m fa&ias per Sacerdotem. &qué bonum, ut rurfus

parttm quia etiam Sacrificans , beneficij ftmagpi-

avit,S-C*'*i*

- upponitur : fecüs (i curaret per Sacerdotem

tudine ssots ,. majorem. devotionem adbibet ,

| Urb

u

malum , tunc enim Dans ftipendium privaretur

ideóque pls bem

j

"

o

*

efe

atlori dmpttar d. — Hac

goi

fructu ex opete opetaatis

ergo per fe , fpeé-

Laymannus fápienter.

7

jf

ii

:

€tato jure naturz , nec injuítum riec illiciturn

Tertia. / Certiffimüm

efl jam id illicitüm,270 -

el. Et quoad Parochos' confentis. Layman

r;Ml

-

injuftum , ae reftitution

i obnoxium effe , ex

"

6it. tr.. y.6. T. 9. 14. fic fcribens :^5j fit Cura-

declarátione Ecclefie , Sic enim habet propo-

jj

j

$9s fe Parochus , cui largiov eleemofgna confer-

Ut

fitio Juona inter damnatas fub Alexandro VII.

tur pro miffa , poteff obligationi per aliwm fa-

Anno 166f. Pofl Decretum Urbani , -poteff

n

mmW

tisfacere , dato ipfi (Hipendio fisfficiente , reliquo

Sacerdos , eui Miffe legenda traduntur , per

p

s JH retento, — Sorus l. 9.4. 3, &. 1. Navarri

d

y

alitim fatisfacere , collato il aminori flipendio ,

]u

€4p. 2g. num. 93. — INam bac cenfetur nens effe

aliá parte flipendii fibi vetentá. — Decretum au-

ljflil

| o dídelium, quid. Parocbus pleribus obligationi«

tem Utbani VIII. fuprà allegatum , confequen-

j

d

i

bis fs , vel per & ipfum . vel pev cooperatorem

ter füb eadem obteílatione divini judicii ita

1

j

fitisfaeere poffis. &c. Sic Layman, — Át mox

fübdit : .4c fuwiliter omne. damnabile lycrum

oad Sacerdotes non Parochos contra-

ab

,mx;ä qu

4

D

dl

"

. V. «l P. De Stipendz'g M,y;e T

22»8',;& d beol. .g'acram. Pars. ll Cap

íymas Dantium. Certé autem fadiliis excu.

J

ab Ecclefia remävere volens probibet Sacerdeti

ï»n

qui Miffam [u[cepit celebrandam eum certa e.

fantur , quàm Sacerdotes fzeculares : cüm .

ficut amicorum ; ita magis Fratrum bona debe.

un:! (

leemo[yna , me eandem miffam: alteri , parte

ant eífe facilé communia. H

qiu

ejufdem eleemofyne. fibi retentá y celebrandam

,

&c falvo me'lioü onï/-

comimittat,

Hc ibi.

Minimé ergo audi-

ni judicio.

E

t

'andem íermo fe

T

endus eít Bordonus 4eé celebratione Miffarum

?

mpef-fuït de 'Säterdoie *

vefol. 15. docens

talem non péccare morta-

ipfo accipiente talé pingulus ftipendium pro .

k

L

liter , nec teneri ad teítitutionem , fed folümi

Miffis alioquinà fe celebrandis: Nam: Laicos

fl

venialiter delinquere contra fimplicem Eccle:

etiam DD, oppofitz fententie àb hac licentia

gik

fiz prohibitionem , quo termino utitur Ponti-

repellunt.. Ut fi adituus v. g. accepit 10. flo-

A

fex.

Nam & ratio s. praced. allata oppo-

renos , pro 20. Sacris procurandis in tali Ec- -

fitum couvincit : & Pontifex vocat damza-.

clefia : aut fi teflator. relinquit haredi roo.

o

&io

bile lncrum , utique non venialé tantàm : Et

florenos Pro . 2co., Sactis curandis.

His duo-

ita exprefsé habet declaratio Catdinalium ab

bus; C& fimilibus ) utique fas non eritfervare

[

atQ

eodem Pontificé àpprobata apud Barbofam de

dimidiam vel tertiam pártem harum pecunia-

poteflate Epifcoporum Allegat. 2. Ulterids cen[uit

ruffi; fi reperiant , qui fint cofitenti dimidià-

EU

Sacerdotes , quibus aliquando . offertur eleemo-

farte vel duabus tertiis ; fcilicet tj; vel 20.

i

il

fjta major , debere abfoluté :'ntggmmveleer'nafja'

crücigeris in fingula Sacrà: (üt ex communi

[//

nam tribueré. Celebranti , & uullam illins par-

notat etiam Laymán cit. /. g. trabl. y.e. v.num.

l

temy poffe retinere; — Aliám. quorundám excufa«

14. fab . finem.;

Id enim nimis manifeflé ad-

'tionem

"Deéretüm illud Urbani V II I. non

verfatur voluntati Dantium , & quoad heredem

-&opn;

1,dt

eífe. in Germania receptum , ptorfus declaravit

obftat illa clariffima decifio juris. e. slrima Y3-.

Decretum cir; Alexandri VII. quod. utique pro«

q. 1. Ultimaà defuncti voluntas omnibus mo-

lu

foli

mulgatum , & receptum eft.

Quáare merito

dis fervari debet. —Vide plura ,. curiofa , pul-*'

dein

concludit p. Gobat Cafa 17. »sm. y70. Noü

chra, fpeciatim ; tninutátim apud Gobat Al-

concgfi

effe; jám ptobabilé, abfolvendum effe à Con«

phab. Facrif. (afu 16. 17. & féqq, & 'Tambu-

feffario Sacerdotern ita praCticantem.-

rinum opufc. de Sacrificio lib.

hts

r

Meri.

371

uárta. " Infüper regulariter Joquendo e-

allegatos;

jusmodi lucrativos practicantes ab injuflitie &

DurA

reflitutionis reatu reipsá & in confcientia non

il

Vr CAPUT VL

excufat pretextus libetális temiffionis & dona-

L 9

n

tionis aliorüm Sacerdotum minus flipendium

lt o

D i

Íponté acceptantium.

Heüs tü avare lucrator :

: Dc i-cquiï'-'itïs ad -Säcfiiïdiuiii

da , vel offer alteri Sacerdoti integrum ftipen-

t E

: -'.cclöþrandum«,*

U ln

dium àté acceptum : Et fiquidem is proprio

motu e gratitudine vel difcretione fponté li.

ater effentialia requifït:i ad valid&- con-;äi

gua"mia

PR

ficiendum Sacramentum , & offerendum

vd: tj

beralitef partení remittat , minori' contentus:

:

u

jam té in confeientia tutumi exiflimià; —Quid

Sacrificium Corporis & Sanguints Chrifti, qua j

funt Sacerdos rité ordinátus ; debita materias "

/,

tf o

horres & caput fcalpis ? Regulariter ergo ideo ;

forma, & intentio ; de quibtis laté cap. 2. &

[r

párte tibi relictà. minus acceptant ftipendium ,

quiafciunt te nolle. dare totum , & partem re-

3. km prater difpofitiones Sacerdotis requi«

!l j

fitas ad licité. confecrandüm & . communicane

lnem

tinere vellé, non fine, involuhtario admixto ;

utique & ipfi libentiüs habituri totum : atqui

dum , nimirum ut fit in flatu gratie : non

Va

impeditus cenfurá vel irregularitate , ( de quibus

A n

tu.nofi- vis dáre totum ;- & vis retinere pátteni

fine omni juftro titulo & caufa , ideóque veré

c4p. 1. ) & jejunus jejunio naturali à medía

fünd

non tuum , G injuflé retinens , ut ». 269. di-

nocte : omnia alia ad licité & debité elebrane

Vib

&um

.

r

ideóque . non válente vel. fubfiftente

dum fequifità ad quatuor capita révocamus

A

tuà voluntate injuflà ; neque fubfiftit vel excu-

Ítrictim percürtenda, nimirü

-0

5

m Sacra Suipe!l.ex

Demdt

fat pratenfa alterius remiffio vel condonatio.

Bicus' ;Locus T;mpus.s

5

Capis hoc? eodem modo difcürrere de preten-

t

A qni

Bo

fa liberali remiffione reftitutionis : & ut capi-

CECTIOS

as.magis ; applica commuriiffimam omnium

.x'

ts ad!l

doCrinam in re

W La

,qümillima de Uf;ura; & *Ufua

rario.

(CMurr m fia Saþpel/eg;l;.f*?]

im&- ,

-..& . Dices Bone DEUS !

X& tanien hac

JSUMMARIUM.

à

*

L fec

1

e(t notiffima praxis apud noftrates etiam ! Ipfi

,-x

Mul

videtint : Ego non video excufari poffe propriá

374- 9nale vequivatuy. Atltave celebrandut.

Vr

371, Quendo (» quibus ca(ibus Altaria €

æechg;ütflï/

authoritate ità practicantes : fed folà authoritate

Con[etrationem: amittant s

ls

Min ftti aut Capituli Provinc. cujus eít difpone-

377. Quot requirantur mappe $ U(que adn, 281.

i2

"

d

"

um

re de eleemolynis Conventuum transfarendis

38t. Quoliter ( quale requiratur. lumen ufque *

8

lli(nm

vel communicandis ex rationabili caufa, ob

j85. gyal.'::; C

aA Crucifixus , d Mij]fulc' ? 46

W

quas meritö pr&fumi poffit gonfenfus eleemo«

I

389, .Qual'lm (* qualis Minifler? UÍque a;d n, ?9?0

]

Á

P

—À

Ia.

6

N ?ïbcal.;'*Saemm.ï Pars -I), Caj. V. Seä, ]. üel-rquzyizivs adcel

brandum,

229

i

:

Ltaie fixum vel pottatile - lapideum ex

xum ciuäm— portatile amittere confecrationem ,

d

imtegro quoad-füperiorem partem»

quoties frángitur vel amovetur figillum fepulchri,

LT

tante quantitatis., ut poffit capere hoftiam &

lt

ut proinde ex communi. fenfu DD. G- praxi non

calicem faltem. quoad majorem pedis partem ,

liceat in eo amplius celebrare : audi tamen. Go-.

N

confecratum ab Epifcopo ,. vel alio. poteftatem

bat cit. ». 276. Non tamen.damnárem peccati ,

1 E

habénte , requiritur fub gravi peccato , ut ha-

qui pergeret facere ibidem Sacrum (ine nova con-.

"m H

betur paffim in. jure. . Prefertim c.. MMiffarum

fecratione.

Quia nullo jure univerfali fatis pro-

5 lul

filemnia. c. placuit. c. Aliaria G. — De Confee

batur neceífiras imponendi reliquias Altaribus,

:

d

€rat, d. 1.

Adeó , ut mortaliter peccaret ,

Eámque neceffitatem. negant

res DD. ab eo

tsl

qui fcienter. celebraret aut fine. Altari , aut in

relati, & apud Layman.ezr.

6. num. 8. G 9.

Is d

Altari non confecrato , aut prophanato feu exe-

& faltem de Altaribus mobilibus negant etiam -

d

Ü ht

ctato : quia contraveniret' graviffimis fan-

Durandus & Vaíquez bic difp. 233. «. 2. Tam-

nds fb

'&ionibus Conciliorum , Pontificum , Patrum ,

burinus Jib. 3. de Sacrificio c. g. $. 10. addens:

o

communique confenfui. ac ufüi. Catholicorum :

fipartes duz , tres , quatuor &c. fracti portatilis

la W

atque adeó'nullo unquam cafu , ( excepto mor-

fingule fint capaces calicis & patenz , poffe fin-

Cf

tis , non tamen in centemptum Fidei ac Reli-

gulas legitimé vfürpari , eó quod ille non amit-

It lt

gionis intentatz periculo , de quo generatim

tant confecrationem per fractionem.

Sententia

üt

inferiüs )' liceat fin

1

e alta-þi" cqiebrgrg. ïvlta D.Df

;

fervire poteft pro .caíu neceffitatis , citra quam

48 v

. emnes paffim.

non videtur recedendam à, communi fenfu &

T

Il. . Altare. debet

raxi bonorum.

eífe cohf*ecrätum ab Epi-

Jam quoad Altaris fuppelle-

quoiiz

fcopo jüre communi , ut patet paffim cir. d.

a

v

ilem feü' paramenta , ea quatuor potifhmüm

$, t

1. de con(ecratione.

Addidi: vel alio. poteflas

unt ,

P

ppe, Crux, Lumcix,ï Miifale': ; c*u'a

.0f .

tem babente, Nam ex privilegio à:Sede Apo-

Minifítro..

ftolica conceffo primitüs Abbati Caffinenfi, &

| y (U[E&-f'

$. 1. | Mapp?.. |

ul (

deinceps per comimunicationem ,

vel novas

conceffiones Pontificum extenfo , plerique Ab-

.I. :

. Ltare cooperiatur tribus Mappis fea to-913 -

gt ls

A

3 ;

A d

bates infulati habent poteílatem ! confecrandi

baleis mundis; ab Epifcopo velalioha- '

L

Altaria; ut videre eft apud Afcan.

'T'amburi-

bente poteflatem benedictis , fuperiori faltem ob-

longá,qua ufque ad terram pertingat, duabus

num de Xure. IAbbatum tour. X. difp. 13- queff.

4. pot Layman. w. 44. Can. de . Pralatorum

aliis brevioribus , vel uná duplicatà. Sic Rubricae

[

*

Miffilis z£t. 20. Jam recepto more prima Mappa

letiioue q..32. pofsétque hac facultas à Pon-

tifice concedi fimplici Sacerdoti , non tamen

tmediate altare contingens. ( chryfmale dicta;bre-

vior: fecunda oblonga ufquead terram. Tertia ad-

f

3b Epifcopo delegari cuiquam non infignito cha-

fa&ete Epifcopali. c, a49.- De — Confeerat. - Ee-

huc brevior primá, dicta fubftratorium.

É

- TE Attamen hác atate fufficere. duas

Mappas ,;7*8;-

vlef. Altarinm vide Gobat ;4lpbab. Sasrif. cafu

at d

9.245-269. .. An Altare .nondum confecratum

vel unam duplicatam , fcilicet ad reprzfentanda

vel execratam ; confecrecur per ipfüm ufum,(fic«

linteamina , quibus Corpus Chrifti fuit involu-

o?ietenï

C.htiüi, Q

ut & calix,veítes facre ) fi quis fcilicet. in eo fal«

tum , efíto non tegat totura Altare: & graves DD.

tem bonà fide celebrárit , dicam generatim iafrx

docent , & ufus fuffragatur.

Sic enim poft:

fia r

à

TP

leco competenti. -

E

Hmriqz.eï, $narez , alios. Layman /, g. tr. f-

373 — JII. Execrantur Altaria

fi

ixa äquidcn; per pol«

€Ap. 6. n. 1 X. Bonacina de Sacramentis difp. 4.4.-

r

conm

lationem Ecclefie , de qua infrà fuo loco : item

sltimá propof. 9. Gobat Cafe 10. nuer. 289.*

excommuni féntentia, f1 menfía amoveatur à fti-

Quamfententiam , etfi Gavantüs & alii quidam:

itie -

dicant non effe tutam in confcientia ; tutam tamest

(

pitefeu inferiori (Iru&tura : quod tamen intelli-

gendum eft ; quando' Altaria coríecrata funt una-

facit ufus & authoritas, - Excipe, nifi alicubi fpe«

sl i

cialis ex vel ftatutum aliud' decernat; ut factum

w

€um illo ftipite ; eóque lapideo & . (tabiliter con-

jun&o per cementum v. g. de quo poft aliosTà-:

in noflr

m

1674.

is ultimis (tatutis Prpv-i:n.ciglgbus'(f—.: Anno

?

t& Gobat Tbe[am. Jdulg. p. 2« mum. y37-

atl !

':V'æiäi:Dïcinde generaliter tam. mobile ,. quàm. fixum

.. III.. Quin etiam ia ieceffitate fufficere u-379.

nam Mappam fimplicem , eámque non bene-

Altare amittit confecrationem , quando ita fran-

gitur , ut nec maaneat ulla pars integra fuffi-

di&am, quz peracto Sacrificio, mox ad fuos

J

t . €iens adrecipiendum Calicem & Hoftiam. ( Sua-

prophanos uíus , v.g. menfam fternendam 'ad-

E

tez & Layman l. g. tratl. g. cap. 6.ntm. 4.ad-

hiberi poffit, communis fere eft Sententía Do«

dunt & patenam ) lecundüm . majorem fui par-

&orum. . Sylveffer , z4zorius , Suarez y aliicum

U.

tem: fecüs fi fuprà fragmentum poffit adhuc (ta-

Layman.eir. Tannet, bjc difp. y. 4. YO. wnitm. 48.

tecalix & hoítia , efto quód ad. cavendum pe-

"amburinus fuprz.. Ratio fufficiens eft quod

")

ticulum evertendi calicem , illi fragmento adda.

nullum adfetri poffit praceptum tam rigorosé ob«

tur alia materia.

Layman ibidem wwum. g.

ligans ad Mappasbenedictas.

x

a

;

"

nnf*"

pcndiuïn nos WEa-de

Quidni enim per hanc conjunctionem illa mate:

V. Pallio quóque C anti

!j p

ria non facra fiat facra? Etíi id neget Tamburis

mus ) ornandum eít altare juxta rubricás ee-

Wl'

hus.

X

der tit. 20. Ufus autem approbàt , ob pauperta-.

n

^ 376 . IV. Certum etiam. videtue. Altare tm -

itatem pofle telerari palliuan ex affe-

"1

tem Vfl —n&ceiï'

&

K i;-

ii

Pass Il SacnAM

x

"g

n

,

| ,23'0 g beo]. Sacr;z

:—-*'þd'r; li. Cap. V. Sál, 1 De r:äuiüt'i: ad cclebrdhxi)ig)i;

ribus,maximée þi&is,aut exalia cornmuni materia.

quàm fine dm'nä Crüe. Imó T,:,il'hhlurfi'nüä cit; iæ,i;"

jl

$. II Lumen:

«; 6. eft contentus cum Cruée vel Crücifio depiz

([G?Io

€&lgin pariete; aut tabulaadlatus; — Infi

u

er

gh

D celebrandüni omnium feré confen-

. ]k Celebrans finé Cruce & Cruci

d

]

xo , perjif

331 1* A

fu requiritur lumen , adeó ut fine omni

fe loquendo , feclufo contemptu vel fcandalo ,

jdx

lumine celebrantem oines peccati mortalis

[

damnenttefle Suarez /ie difp. $1. feti. 6. Addit

üon peccat plüs quaim venialiter. — 1ta Doclores

omnés nomifüati:

Imó fecundüm Vafqüez citá-

ata

Tamburinus /. 1. »Saerif. ei g. $.4. Si utrüm-

tum, ReVenialiter quidem ? quod cum Gobat

que lumen ext

inguatur ante confecrationeino

m

&uw. 296. crédo effe . verum ; quando cafu

hl

fine fpe habendifibrevi aliud ,

abrumpendum

in; !

effe Sacrum 5 idq

t

etiainfi adüt neceffitas con-

Crux abeft, nec facile haberi poffit ; tünc enim

fatiüs erit facere Sacrüm , etiam ex fola devotio-

m d

ficiendi viatici pio moribundo.

Hunc rigo-

àe , quàin illud omittere ob defe&um Crucis

kloV

rem ego cum Gobat libenter negarem , (i 74s»-

bsr. alium Authorem Cla

Ut.recté Fagund

t

meac

4

Ie lo Ij.fgp( 12.

ez de pratept- Ecéle(ia jp;,rcggpn'

101

berem.

fficüri opponere h.a-

p

lI Quandó pro

fiai venérabile äa::raäcüiüiïiüi :

am,t

382 1l Candela dupl

þex' ex cérta requirituf ex

in Altari , adhüc Crucifixuin debere adeffe inMif-

It2 :

praícripto Rubricarum. & communiffimo ; eó-

Ía , noh finefuffragió aliquorum Doctorum mul:

"m

quedecentiffimo &fü : án etiam füb obligatio-

tisrationibus coritendit Gávantus in Rubricis rit,

| du

ne gravi? Difputant utrinque DoGores. Sed

prout & in inultis Ecclefiis folet obfervari: . Ne

alut

in neceffitate fufficere unam ex cérta ; aut lu-

gat, autem debere adeffe Ordanüs ; aliíque cum

d

cernam ex oleo ( ut vidi fieri etiam apud bonos

"Tamburino cit;l; 1:e; 6; confehtiente Gobat s

N

Religiofos j Eonfenti—unt Do&ot';s ha&enüs*

'$1. & addente? INon tamen nslla gado türbari

Wt

€itati,

debet Saeerdos &elebrani , [iabeffe &ideat , malié

qi

48; , lll Quin etíiam in rieceffitate ; fi' cera habe-

iihins imenéré Sacriflam 4 vel ZEdit

di

rinequeat, fufficere lumen feu candelas ex fevo

(I:urrz/ ; at ap-

óna£ , Sicille. -

j

quit

meritó poft Azorium & alios cenfe&. Laymani cit:

IV; Miffale faltem. C

anoBdlii. ;'6xitinenä— ie58t

ormir

€. 6. num. 17. loquens de cafu non valde gravis

meceffitatis , Tannerzus , Tambnurinhs ; cit. con-

jüirifub mortali; per fe loquéndo.; comimus

Mini

nis feré eft DD: perfüafió : quia alioquin Sa-

frond

trafentientibus Swarez &* Pafgiez, j cüm támeri

cerdos; quantuümvis felicis ineínorie exponee

fdn d

ipfe. Fafguez re&t* neget ullojure prácipi cande-

fet fe periculo graviter errandi , adeb ; ut

Mi

lam feu lucernam ceream : so» video, cwyv tami

vigide excludat candelam febeceam ; st shalit é-

anherus cft, d: YO. s; 15 neget ctiam die fefto

Itltbres

i

amitti Sacrum ex devotione , quam cum illa cele-

poffe fine Miffali celebraré ,^ etiam thimä &

brare , ait Gobatz. 292.

confidentiffimé ténenti totam Miffam ; v. g;

.

Votivam de fanctiffima Trinitate , vel B. Virgi-

üdi

84 V. Gravis venialis culpee dämha"f. Suarez difp:

ne.

62. fetl. 4. illum ; qui àbsque lumine mini(trat

Sed non jlácet tántus rigor Patri. Gobat

täïis dew

&il nlm. 304« üec milii; eüm nülla ratio tane

tiy ïlbu

Sacram Evchariftiam : intelligéni fine dubio, fi

extra Sacrificium Miffz miniftret. Alioquin cur

d

t neceffitatis Miffalis in. propofito cafu affignari

Ti )

poffit: quare talem licite celebráre póffe ; concee

DW

noníufficiat lumen pro Miffa accefüm ? neque

sccenfionem peculiaris candel2 pro tempore con-

dit étiam Layman loc; eit. i cafü neceffitatis; Sie

9t w

militer Pafguez. ; Luéo , Diasa ; Tamburinus

offiio

fecrationis fub gravi culpa reqüiti fentit: Dicaftil-

lus apud Gobat cit. »um; 2.94: fed certé nos nulc

éitati perinittunt celebrationeni ex memoriaSa«

fargl

éerdotibus débilis visüs ; fufficientis quidem

mm

lam culpam agnofcinius paffini omittens ; liceé

idcó etiam non multüríi laudabiles.-

debité tra&tanda SS; Sacramentá Corporis & San-

"to i

guinis Chrifli ; at infüfficientis ad legendum;

dummodó appónatur alius libér/ ad cavendum.

h'tl[ ob P

$. IIf.

T

fcandalóm ; (1haberi poffit; & ita felici memos

Qtün

tiá Miffam teneat ; ut non fit periculum aliqu

l

: €rix , €n

cjfecus , Miffale, -

d

üM;

ómittendi

Vide etiam Gobát 4 s. 102. À

Uper Altzre effe collocaridani Crucem iri

*

T

$85 1. S

Altare & Miffàle commodé tc?öcat(zr.*-

Anionj

medio, prefcribünt Rubrice eodem tit.

ALv

20. ldjue ex antiquiffimo ufü , uti demon-

oO $ d. Miniferi

É

ftrat Gretferus lib. 2:de Crüceg, 1j;. Et notà

T

T Hic ad celebrandüm fequiritut

&i

m

ij

eft de hoc hifloria dé miraculo Crücis Carava-

L

gravi obligatione ; adeó ut ominiuri

: mk'

cenfi. . At; fuffictne fola Crux? du etiam de-

€onfenfu ; per fe loquendo ; graviter petcaret

.CïvünL

bet adeffe Crucifixus ? Cermoriiale Epifcopos

ine miniftro celebrans ; dgit enim contra üni«

f tn

rum, G ex eo Gavantus ; ac Layman £. e. traz

verfalem coifüetudinem itá rigidé interpretame

unt requiri Crucifixum.

Quia tamen Rubri-

tem Canonés de Miniítró fáncientes , $4artz,

fïoïaud,

EE

làüm de Crice

€ ,fiut & DoGores m

ul& -loquuntur fo-

Bosasind ; Laymam , Lujo , Tamherus , alii

du

» ideo ( ait Gobat eit. »; 299. ) fa.

ciliüs permi

tterem celebrari cuni fo

ómnes. Dico autem : per f2 lóquendo. — Nani

g

la Cruce ;

l

(

g;iäm: dcyi&g intabernaculo , aut

&iavem neeeífitatem fx«:ufm'.- Utpoté üt 505

l

glmtä aþguä $

jl

ün

í

P

i

1

Ed

1

1

t

??leärandum; 2 3T. |

Ommflï li

| ,—'ï&ol.' Saäram; Par; li;' äap'.æ I/l 'Seä. 1l De reqzii/iti; ad

Yif d

Puluä die feflo audiat Mifïamx ; item ut viati- . -

.IV. Mas denique feu mafculus debet eífe392

cum pro ;moribundo conficiatur : ( forté etiam

minifter Altaris. Ferhina enim ab Altaris mi-

fuw

Wg.

.quando effet facrificandum ex obligatione fun-

nifterio arcetur c. isbibeudem : de cobabitatío-

L

daüonis) contra Smarez , & /4z.orium cit. me-

il

xe Clericorum d. Mulierum.. Inbthendum qué-

* hii

fitó docent communiter alij. — JVavarrus ; Bo-

que eff , ne vlla famina prefumat ad. lltareac-

(o

, Matina , Fagnudex , Layman , Jordanus ,. alij

umk,

n

cedere , aut "Presbytero gsiniflvare, aut intratan-

Waf

. eum Tamburino . 1. c. 7. $. $. Gobat Cefr. t2.

cellos flave vel federe, Ratio fine dubio eftpe-

94m. 394- At ais. Quando (ic folus fine mini-

1 g

riculum alícujus motüs incontinentis in facra-

JOlll s

N

.. fto celebro , quó fenfü dico : Deminas vobif:

tiffimo Altaris minifterio : adeb , ut nunquam

€8m 5 Orate fratres : Etomnium circumflanti-

atj

u

liceat ^fosminam etiam. Monialem immediaté

tht

um Ajo,quó fenfü dicis , quando celebras cum

ad Altare miniftrare , & in quacunque neceffi-

folo Miniftro, nulloalioprefente, quod fzpiffi-

Efihfo h

tate celebrandi , deficiente mafculo fatiüs fitSa-

-

. méaccidit? an ita aulizas cum tuo mucido pue-

cerdotem miniflrare fibi ipi, & celebrare fine

ro? nimirum refers ea verba ad totam Ecclefi-

Y Sxmm:

2

omni miniftro , quàm cum fcemina : ut contra

T

am ,& eos,.

Nugnum , Sylvium , &alios quosdam, docet.

1

rez , alij.

qui Sacro &)iritug?iter interfuln't » Sua-

| Do'ina

meritó communis DD. Searez , Reginaldms,

390 l. Miniftri Altaris duplex eft officium ,. íci-

Laywman , "Diana , Tambnurinus, Gobat ».393.

s N

licet Sacerdoti refpondere , & neceffaria fubmi-

abena

Quód autem in quibusdam Beleii locis confve-

Bifrate : & quidem hoc pofterius eft magis ne-

tudine induclum effe dicat Sacobus 7Mareobanti-

nüs j

At -

teffaium , quàm illud prius. . Quando ergo

«s circa quasdam Moniales , meritb cenfent alij -

non poteft haberi , qui refpondeat , habeatur

TPTIT)

eam confvetudinem — non eífe probandam.

falem , qui reliqua Miniftri officia preftar , &

uamvis eà confvetudine intereà ,. dum abro-

(t iA

quisquis obvius inftruatur de rebus porrigen-

Lt

dis , Sacerdote fibi ipfi refpondente , . faltern

getur , boná fide & (ine periculo utentes à pec-

cato excufentur.

Caterüm urgente neceífita-

quando aliqua adeít neceffitas celebrandi , ut

T

omnes coníülunt.

Quin etiam , ífi habeatur

te permitti pofle , ut mulier. refpondeat à lon-

ge, abíque eo, qued miniftret , & prafertim-

indo , t

Minifter , qui poffit omnia facere , prater re-

Monialis à choro, vel collocutorio , feu feneftra

TET

fpondere , quales fiepe funt /Editui ruítici. Lay-

ad latus , communis fenfus eft fcribentium de hoc

4

inoria

man cif. J. g. tra&l. g. e. 4. num. 13. merito

permittit tibi , ut ex fcla devotione cum illo

argumento.

jj , d.

tam d

€elebres , quemadmodüm fadlitant in pagis

SECTIO II

ar ópit

multi Parochi', quorum morem , quamdiu ne-

Ii/üm j V'ä

queunt habere peritiorem minillrmn , meritó

Calix , Patena. , cum [ua Suþellt&ili.

ul b Vi

ait effe tolerandum. ^ At veró ut ex fola quan-

ii Go

tavis devotione ( etiam ad animam.e purgato-

—ASU'MMA'P.['U) M.

39 3— Calicis soateria, ;

à n

rio liberandam ) ait Gobat s. 39 y. abfque o-

ao afig

mni Miniftro

E

celebres , qui *concedeyet , vidit

294 HBenedidio.

neminem.

2395. Ejus ex[eeratio, & -

oe; d

396, Necfftas-

]

kü[mlö s

j j

II Peccat Minifler.non. re&& fungeis fuo

397. Quale requi

ratur, ( tIc

eirca calicem ?

| sebeat Corfamh'. Palla

» me

offio , & quidem mortali facrilegio circa eí-

T

X

fentialia, utíi fuá culpá , nedum malitià mate-

401, Qualia effe debeant, Ciborinm , Pixis , ae Lupula

Monfirautia .

1

ltiS quldw

tiam ineptam confecrationi , v. g. aquam pro

463. 41p ( quale peccatuio fit Sacra vuafa ab nliis Sacer-

J o

vino miniflret: circa alia vix plüs quàm venia-

j

dote ( Diacone inferioribus tangit

Mp

liter ob parvitatem materiz , ficut & quandomi-

niftrant in mortali ; cüm non fintminiftri ad hoc

&1

d avl

fiomé

officium ordinati , aut certé non uüt ordinati mi-

Matería , Binedicio , Necefitas,

lm £

niftrent : quiri ( excepto Sacerdote ) reliquos mi-

yim. ^

niltos etiam ex officio folenniter miniflrantes

X prafüpto Rubricarum rir. 4e vjtu ce-3? ï

E

lebrandi &. 1. Calix debet effeex auro vel

ilfs

alibi vidimus.

àmortali excufat communior DD. fententia , ut

*

argento , vel faltem cuppa debet effe argentea &

Caterüm errant: Sacerdotes , f exiftiment

intus (ficut & patena fuperits) deaurata: atta-

fuà nihil intereffe officium Minifri ; feu bene,

men ex communi DD. apud Tannerum esr.

requmml ü

»u

feu malé peragant , maximé in refpondendo.

difp. $.4- XO.9. f&. G. Gavant p. 2.. zif. Y- fuf-

Caveant illi, quibus etiam gratum accidit, cüm

ficit; fi fit flanneus : neque in magna pauper-

j r

ipfis contingit Minifler citiffimé refpondens,

tate repudiant plumbeum , ficut & extracafum

g at

devorando , deglutiendo medium Confiteor

neceffitatis in calice ftanneo vel argenteo admit-

€ aut contra Miniftrum tradiufculum. fua,

tunt pedem plumbeum. — At non debere effe ex

,Jf

quafi ad fe non pertinentia) abíolvere-non per-

&re, fignificatur c. Pafa eap. Calix de Confécra-

erh' !

tione. d. 1. fed intelligitur fine dubio de are ru-

mittunt , precipiant , etiam indignantur &c.

nl

Lege Gobat Cefu 12. ab eo relatum pijffimum

di, quale adhibetur ad campanas, Nam ca-

Epifcopum Pax -

licem ex sre vel auricalco, modó cuppa fit de-

" u

Jordanum accuraté fatis de Mi-

ailtro differentem,

aurata , admittit Fagundez apud Gobat /ic cafa

1

Gg 2

?

"-

E

Mp

: 232 j qbgoli Sacram, Pars 1l Cap.VI. Sect, Il. De rcqz;z'üti&,ad ce/eärändhin'ïl

y

. 3O. «. 306. Ex cupro vetó fimilitet cuppá fal-

tus. Utíi Tyrannus, autferox äiiciuis dicat Sà-

cerdoti nece(farijs deftituto3 aut mox te macla-

J

tem dcauratá in pauperioribus Ecclefiis paffim

p

uíus obtinuit.

bo , aut celebra mihi fine calice; contentus hoc

Quamvis autem Rubricz ge-

qu

meralitet præfcribanc , ut cuppa faltem & füpe-

communi vitro : autfine altari fuper hanc men-

fam meam : áut fine facrisveftibus; &c; Com-

i,

irior.pars patenz fit deaurata , fi tamen calix fit

Ó

Ó

argenteus vel (tanneus , id non tequiri fub pec-

munis etiam eft refponíio DD. in Materia de fi-

n

cató , etiam veniali cum alijs docet 'Tamburinus

de, & de peecatis ; cüm diftincione. | Si qui-

J x. Sacrif. €. 1 & Gobat cétat, — Patena porró

dem metus intentetur ad tàle quid faciendum

!ll!(

$t

debet effe ex eadem materia , ex quacalix : fed

in contemptum Fidei & Religionis , tunc mini-

[

*

mé excufari , fed adhuc peccari mortaliter, Quia

j

intellige genericé

ex quali fcilicet debet fieri

10n

calix : nen individué , ut fi calix fit aureus , au«

acquiefcere petenti aliquid in contemptum Re-

ton

rea quóque fit patena &c. confecratur autem &

ligionis , ita intrinfecé eít malum ; ut in nullo

.

caíu liceat.

At veró , fi feclufo oníni coritem«

wl

execratur eodem modo , quo calix.

II. Calix , ficut & Patena confecrandus ae

ptu Religionis, ex fola curiqütate-,- vel alia cau

?Uï

$54,

.

.

tuné excufante meu

10

hryfinate inungerdus eít per fe jure ordinario

Ía ita horride petatur

ab Epifcopo : ac per privilegium etiam .confes

mortis omnia licuiflet agere ; -exceptà fültem

uf

M

erant multi Abbates., ut videre eft apud Afca-

€onfecratiohe , mionitis tamen Catholicis pr&«

nium Tamburinum de Xwre Abbatum tom. Y.

fentibus, ne hoítiam non confecratam adorent;

k

. difj.27. q. a. Quinimó omnes Abbates In-

Quéd fi Tyrannus etiam metu mortis incullo

"

fulatos poffe omnia vaía Sacra coníecrare cen«

petat ipfam eonfecrationem , nom dpparet; quo--

H

modoó non in contemptum Religionis : ft tamen . j

Íent multi, ídque ipfis competere jure |com-

COR

fnuni , ait Gloffa in clement. astendeutes , de fla«

adhuc reverà non in contemptum R«eligionis ;

Tion

£u Reéligiof. — Armilla autem v. Calix , ex pre-

credo cam Gabat z. 3 4c. & alijs , adhuc excu-

pl

fcripta confvetudine : fed utrumque cum Sua.

fari pofle; cüm omnia tequifita ad. Sacrificium,

if

1ez negat Layman 4. j. tratl, 9. 13. aíferens

prater . panem & vinum fint jüris pofitivi ,

[2

poffe à folo Papa concedi hanc poteftatem fim-

*

quod non obligat cum evidenti perículo mor«

foln

plici Sacerdoti

*

ideóque. per privilegij com-

tis , ut obfervant DD. communiter in matcriafdgg

fj

municationem. De coníecratione per ufum,

fadur

dicam mox

þl,cgibus.

$. l.

[

gcnerdtixz; ; uþi deQ faeris vefti-

L|

titery

bus.

" Corperale ; Palla , & alia.

ihaaM .

üü: Wi

$39; li. Calix eXecräfur

, feu afhï'ttiï:' confecrá-

Orporale lineum ab Epifcopo , v€

tionem , quando ita notabiliter eft fradus , ut

bente poteftatem ; confecratum requi-

&ij

ts

honfit amplius aptus ufui facro , ut f1 pes cft

titur füb gravi peccato. ex cap. cenfslte. Dt

At veró

ftüt qy

revulfus à cuppa , nift is fit tornatilis

Co»feeratione d. 1; Ex puro lino debet effe, ut

i )

coníearationem nón perdit , licét deteratur au-

exprimunt Rubrice faltem fécundüm mediam

df

rum , quo inductus ( ut faciunt quidam Sacer-

precipuam partem , quà calicem & hoftiam

T

dotes toto nifü manuum fcrupulose & ridicu-

tangit, nanr extreritatcs poílunt effe deferico;

iuk)l*

lé detergentes purificatorio , ait Gobats. 110. 5

at ferico vel auro elaborate , ut ufüs habet. l-

Ciggy

Yilüd eüim aüruf & materia calicis, eránt con-

démque ufüs nonreprobatus à Gavanto ; appro«

à T

fecrata per modum unius.

Et quia Sacrum tra-

bat etiam corporalia ex cannabe. Benedicin-

fUif bOI,

liitad fe non Sacrüm : Gloffa cemmuniter vece-

tur db Epifcopo ; & à Superioribus Ordinum

1

4

mendicantium ,. multo m

agisab Abbatibus Infü«

IOHO'; W

ptàs 35c. Quod im dubiis. de Confécr. Ecclef.i-

deo fatis probabile , fi rurfus deauretur cuppa,

latis, ut in fimili iterum dicetur de veftibus fa«

Ó lj

cris.

etiam interiüs , non opus effe nová confecratio-

Manéntque benedicta , quamdiu manent

. l

ne : Sa , v. (Alix s. 2. Lugo d. 20. fe&t. 4. a-

integra , unde poft lotionem non rebenedicene

PmmS J

li. Quamvis Suarez ,. & alij communiter no-

da, utalicubi fcrupulosé faclum : nec fi refarci«

antur , nifi fic notabiliter lacerata fuerint, ut ame

Vl

1

vam confecrationém requirant , quando totus

N

cdlix de novo deauratür. —Caterüm neque no-

pliüs ufui effe non potuerint. Peccatérgo mor-

nd

và benedictione fimplici , nedum nová confe-

taliter Sacetdos fine. corporali benedicto cele*

Bol

cratiene opus eft, quando calice & alijs vafis fa-

brans, cüm in te gravi reverentianr fanti Sacra-

eond

cris impié utfi funt há&retici, vel alij. Quamvis

menti concernente transgrediátur preceptum

d Ty

Layman tra&i. .c. 6. ». 10. moneat decere , ut

Ecclefiz , fecundüm omnes ; quos vidi. Imóetiánt

"lVIHUs

tunc adhibeatür illa fimplex benediclio: vel ab

qui celebrat im corporali notabiliter immando

n

df"mlu

Epifcopo; velà fimplici Sacerdote ex commiffio

1

ac fordido , cum aliud,mun&ius'haberi: poffit j

Epifcopi.

I?'C

n i

itidem faciens contrà reverentiamr tànto Sac?af

396 lV. Celebrare fine calice ,. vel cum calice nbii

rnento debitam.

&DORQ fl

m

inuncto chrjfmate ( idémque eft de pátena )

II.. Palla itém debet effe linea ,

jira cifeá p-arä 7

T

omnium confenfü mortale crimen eít . ob va-

tem , quá Calicem tangit , fimiliter benedicla:

A

:

fios & rigidos textus Juris , titulis de Confécra.

habet autem communem curmn corporali bene:

rio?t. Communis hic'eft quzftis ; atrüm in

i

diclionem ,. quippe cujus olim fuit pars , & ad-

iftis neceffarib & (üb mortali requifitis ad cele-

huc eft apud. Carthufianos * ünde fi fit fatis am-

pla Gcapax , pro corporali fervire po-tcr-it"f ut

.bra'nd"um ; ROR excufet metus vmo?tis—: intenta-

$

nos

s

N

/

d

"

"

Waeo/.iSdcr'n:m. Pars li. Cap, VI, Sedf, iI, Dc ïcqu?j'ï?i! ad

CClgäraüdam; 233 :

K

UM

— diotát Lugo d. 26 de Evchariflia. [e& 2. Cer:

RE Nj

* fine fcrupulo fübfterni poterit Ciborio ; Hiez

V Q

i lUpu

l

D

lim

rothece ; vel Calici nondum purificato poít Sa-

" i*iäaüärii jPixis , Luunla Maiz/äraizizïe';

crifidum, Eum, qui fine palla benedicta ce-

W^ Icét decentiffimumi fit; ut etiam ifla ;

aol

ïäbüï; k h

^Mebrat, peccare mortaliter vult Suarez 4ifp. 81;

quodlibet vas irnmediaté tangens Evcha-

m

.fe&t. 6. Contrà , non delinqui mortalis celez

ii f

u

riltiam ; benedicantur ; þi'büï in Rituali & Ponti-

brando fine palla, fatis indicant- $27»; & Rodri«

ficali habetur propria Pixidis beredictio ; ( cüm.

t us

.quex apud Gobat »w»m. j19. coníentientem ;

Is x

que talis benedictia fiat fine uinctione ; fieri pote-

& s. 32.2. ità inferentem : f1 quis in Sacriítia nori

rit ab eodem ; qui potéft benedicere cateta pa-

1 momïz'ä

feperiret pallam ; nec poffet eam acqüirere , euni

tamenta , ut Supetioribus mendicantitim ) id

n

non peccaturum accedendo , etiam ex devo-

tamen ieceffatiümi hom eff ; cüm mullüm jus

dum )9

4

,

lo r

tione ad Sacrum faciendum , faltem í1 loco

áut confvetudo id przcipiat

$

unde nec heceffé

palle poffet hábere vel corporale , vel burfám , vel

eft, ut in Pixide vel Ciborio non bénedictu po«

i, Nl

urificatorium duplgx : & quidni in neceffitate

natur linteum benedicturi benedidtioré tórpo-

E en

poffet Calicem tegere purificatorio ipfo , quod

talis; utquidem decentiffimé fieri folet ; ( &fal-

j eii

unicum habet? Nam ufüus tegendi & tergendi

tem fieri fuadet Suarez ezr. 4ifp; 81. quando Pi-

n Calyi

non funt incomipatibiles moraliter;

Hec Go-

fecrun

xis vel Ciborium nom eft argenteum ), Ex com-

bat. Declarorem

z

muni Ssarez. , Bonacind , Lti]m"itii j kLiigö , Jám-

X fritii

magis cafui pa;gicula:i fadto, &:

fæpiüs factibili:

burinus j alii : addente re&fe Laytmanno cir: »;

tl u

22. Lunam Monftrantiz poftquam tetigit Cor-

?99 ' IH Plus qüidäni«SaCärdos jam ad Aram

"

igion: l

P

us Chriftus ; non effe tan

pum li

confftens adverit abeffe pallam , quam cüm

inox dicenda:

gcndam äLäi;is; juxtà

non poffet fine - aliqua. difficultate- hábere ; pro

ijs , at

Denique adv

ertit Dica&iliuä äpud Göbaf,ä'it'.*fö?ä

al

palla ufurpat burfam ; feu thecam corporalis:

an fatis providé ? vel quid eocafü agendum fuif-

5. 336. Effe quidem decens , prout facere fole-

.

j j

mus, non tamen ullá lege vel confvetudine ge-

Íec ? Refpondet Gobat ibidem s. 316: Si pra-

J pcrlcirfe

nérali preceptum , üt Ciborium , Pixis, Mon-

tterin d

ftolando pallam oportuiffet ftare otiofum ad A-

Itrantia continens Evchatiftiam , vel facras par-

rami , per IO. ciroter Pater, & Ave , erat exfpe-

ticulas, collocentur füper arulam vel fuper cor-

&andum , éüm defe&tus pall& voluntarius an-

fiumeraretur peccato, & quidem à Suatez moi-

porale : fed fine dubio loquitur extra tempus Sa-

ii

tri ; quo facrae ille particulae confecrantur. Nara

tali; ut modo vifüm. Silongior morà fuiffet traz

*IfCOpO ] u

henda, potuiffet illa omitti quia longior mora.

ut alibi jam infinuatum ; & hic incidenter adver-

ecratun f

tendum eft ; Hofítias etiam parvas comrnunican-

eltfatis molefta , tumi Sacrificaturo , tum Sa-

tium etiadi ii Ciborio vel Pixide confecratas

) (g;,//'(/lc. i

«rum audituris;; Denique fi potuiffet é Sacriítia

dda lts

facilé habere corporale ; aut fuum . corporale

debere in eadení Ára füper corporale feliþquig

lm tiedit

& nonalió deponi vel atiferri: quid omnes Ho-

dcho

fuiffet fatis longum etiam Calici tegendo ; ut

ftiz & major Sacerdoti$ ; & minores commu-

modó fit apud Carthufianos ; & olim fa&tuni

jic lt

hicantium fünt una victima ; & pef modum u-

luit.; teflibus 4zerio , Smarez. ; Redriqueo

uslb

Gavanto , potiüs debüiffet illo uti , quàm the:

nius offeruntuf ; omnésque órationes ; oblatio-

st

nes, benedictiones fequentes ; non iminus fpe-

cà; 'Fandem etiam corporali deficiente , poz-

y ^

T

tuit bonus ille Sacerdos uti bursá vel purificaz

&antád parvas Hollias ; quàm ad magnam ; ne-

100 C*

g

qué ante famptionem Sacerdotis integré facri-

torio ;ut modo dictum fuit. Vide ipfum Gobat ;

ficata eft. victima.

| i

À5

Undé non re&dé faciunt ,

cá[& 1 ; per totum.

Qui corifecéatione fa&tá mox Hoftiasà fe confe-

r dt H'

umdi

oo .1V. Reliqua re'qu'ifïta cilta G'al'vi'c'ei'n' , füntim

cratas dant altéri Sacerdoti diflrribuendas com-

w

inunicantibus : quia ficut Sacerdos non debet

y, t

primis. purificatorium , fed non neceffarió be-

N j

nedictum ; cüm id nullojure ftatuatur , & nulla

de fua Hoftia dare alteri , antequam ipfe fumpfe-

fucl'inf: Lj

ejus benedicto rejeriatur in Ritualibus : idcircó

fit ; ita neqüe de aliis fimul confecratis , cüm,

nt dictum eft; omnes (int unà victima, necante

at

cüm deeft purificatorium , poterit adhiberi flro-

acrificata :

phiolum mündum ; quo tamen non ampliüs

füumptiotieni . Sacerdotis

integré

fecüs tamen facientem non peccare plüs, quàm

n t^

tergendus eritralus; | Sparez , Lago , Gavant

t f z(ä'*

alij..'Tandem velum ; burfa ; manutergium , itemi

vVenialitér ; & fi Receffitas urgeret ad commu-

vidi. lmäl;

pulvillus pro libro ; requiruntur ob decentiam ;

fiicandunt .ægfqt;ümi';' vel ób nimium concur-

Íed fimiliter non benedicta, (i quid tamen defit

fum communicantium ; omnino culpà vacare;

jiet ^.

shä

M

horum , ex prophanis decenter mundis affumi ,

ex Tamburino /; 1 Saerif. c. $. jam alibi refolu-

i

& poftea fuo ufüi reddi poteft , certé nihil loco

tum eft;

n

fya)

Durfe , ut praxis oftendit. Neque velum Ca-

A

licis omittens gravis peccati damnandus erit j

e* Rerum

j

WP

"as Calih ;

c-b)zjäcfata-*ï

"d

tefte etiam in his rigido Gavanto apud Gobat

THm:

3

li

W

Orpo u

WRV A. fine.

É C Aca vá(à , Calix, Patena; Ci

borium, 6015-49;?

jtf

"o

porale, dum in ijs actu continentur Cor-

fi QIIW

lt

gus vel Sanguis Chrifli ,. à nemine prater Sa-

/

[

j

.Gg; 3

s

ao

/

s

234 | fi'/':ebi, | Sacra

m. Pars l, Cup. V.

& H, Derequifitis a;:i- cez'ebrdi'zdn;m;-j

hii

eerdotem & Diaconum , fine gravi culpa tangi

communi Layman eir, s. &C. eä'jþ;p-rä ". 19. Qäu

[

poflunt ; adeó , ut omnis , etiam Clericus infe-

etiam tactum Calicis confecrati , antequam ad

jj

rior Diacono ea tangens , peccati mortalis re-

"Sacrificium adhibitus fit $ Támburin. cir. Et ta-

13

us agatur à communi Sententia DD. £alsda-

&um pedis Calicis , ac Pateng à tergo feu altera

nut, Suarec , Filiucius , Laymel. g. tract. g. e.

ij

parte , quà non folet contingere. Corpus Chri.

6. 0. 18. Tambur. /. 1. Saerif. €.2. $. Y. Ex. €.

iti , Dicaflillus apud Gobat eiz. ab omni pecca»

wonoprtet, d. 23. Verüm negat humc rigorem

to liberant.

ii

-

n

Ochogavia apud Dianam. p. . £rat£. 14. refol.

/|SECTIO IIl

i D

6.

Necaudet damnare Gobat eafa Ei. »um.

*

Q c

32y. Certe Suarez ipíe difp. 72. fetl. 3. permit-

Sacra Veäe:.

tit Laico ofculum Sacrz Hoftiz. Sed ceníeo ftan-

iges |

! CSEx fünt facre Vefles ; leu ut vocam'kusxj, X,fäfcr;

&

IlgOIC

dumin fententia communi, & talibus dici: NNoli

x

me tangere.

patamenta reqnifita Sacerdoti "celebran'tj..

tiliter

Humerale, feu amictus: Alba, feu tunica; Cin-

li

404 l. Acolythi & Minoribus initiati , extra fa-

crum Minifterium , ne. venialiter quidem-pec-

ulum : Manipulus: Stola (orariwm € pallali-

w*k W

no[lina olimg dita ) & Cafula, feu plageta, — De

Va

cant , fed licité tangunt facra Vafa , Calices &c.

dum a&u non continent Corpus & Sanguinem

quorum . neceffirate & qualitate, dicam

Te3

fed more folito diftincté per $$.

þ:;vifeg;

Chrifti , idque. ex conceffione Martini P. c. 502

f

g!

liil

Isceat. d. 23. — Ubi. Acolythis fit pote(tas tan-

SuMMaA RIU M.

[/

gendi Vafa Dominica.

Ita cum aliis Suarez

difp. 81. fet. 8. Ec Tamburinus cit. extenden-,

407. uale peccatum fit fine. Saevis Veflibus eelibuuet

i

409* 42 aliquando licitum celsbrare | [ine aliqua ex . Sattu

EU

tes etiam ad primà tonfurá initiatos.

Etfi con-

ve[flibus , V. g (iae bumerali , mauipulo flolat

41t. 420 ( à quo debant voe(les e[fa benedida? Qp .

[

trafentiat communis Sententia DD. cum Lay-

tunc

manno €£t. €. 6. ». 19. folüàm opponente con-

413- Quando asnittant benedidlionem V —

413» Veflium color,

auf

fuetudinem : quem quia Religiofi plerumque

416, n , quando, (* quis pa'lit.dän licenti,

ficie

agnoícunt , ideo & fervent, íed de peccato non

di operio capite ?

äm uh&m» j

hm |

fcrupulizent.

.Alioquin eam coníyetudinem

5.

I.

i

faltem obligantem meritó non agnofiit Gobat

idfii

!

Neceffttas Othgkiia,f

i

0b

wsm. 328 — Caterüm Ordines Mendicanuum

privilegium Sedis Apoftolice habent, ut omnes

Mnes neceffariz fant fub peccato , adeb4or

|

A

,I.O

101

eorum Regulares , tametfi Laici fint , dum fu.

ut fine aliqua iftarum ( excepto cingulo)

periorum fuorum voluntàte in propria Ecclefia

celebrare , omnium DD. confeníu, mortale fit,

ttin

lu

ttlm.

Sacrifla officio funguntur , omnia paramenta ,

Ratio debet effe : quia ufüs ita rigidé interpreta-

"

facra vafa & corporalia reverenter tangere &

tur SS. Canones de iis SS. Vellibus decernentest

Ls

:

li,

lavare poffint — Vide 24zoerzwm , Lay

Kor

(nuu , eit.

cujus usüs ,. cüm omnes Doctores teftes fut,

alios.

fine temeritate ea obligatio negari potell

It

405 lL. Laicus,foemina , etiam Monialis , absque

Excipimus tamen cingulum probabiliffme , fine

Til

neceffitate. vel rationabili caufa, nudà manu tan-

-quofaltem benedicto celebrare ( etfi contra mul:

Cohdhi

*

gensres Sacras Chrifmate delibutas: ut Altare,

tos) non efle mottaie docent magni DD. Pa-

|. fci

i ]iyllü

Calicem : Patenam aut qua immediaté jam

Indanus , Sylvefler , Henriquez , $a, aliis It

contigerunt Corpus Chrifti , ut corporale, ci-

latis Facundez fuprà. eír. ie x pr«c. Ecclefia l. 3.

ii

borium lunulam Monflrantie , &c. peccati ve-

€. 23. num. (2 Diana p. 2. tratd. 14. refal. 68.

5 ] AU (

nialis damnatur à DD. communiffime,

S4A-

Gobat /ic cafse Y1. ». 348. Ratio eft: quia per

mj

vtz y Coninck , Sanchez , alii cum Laymanho

( feloquendo ,. perinde eftcelebrare fine aliqua Ve-

';( 74 u?gwo

€it. . L9. ex cit.c. non licet in fantla. d. 1. De

íle benedicta, atque abíolu:é fiuc illa. — Sua-

ü i

con[ecrat. aliísque juribusd. 2 1. contactum Laj

rez difp. 8 2. fe£. 3. Filliucius traét. g. . p 91 f.

"ütri

€is prohibentibus.

Sed late totis viribus repu-

fi ergo juxta relatos DD. (ine cingulo bencdi-

[

&o celebrare non fit mortale , ld veniale tantüti ,

Pgtfrb

nat Tamburinus c. l. Y. e. 2. $. 1.5.5. negátque

illis ta ctibus peccatum aliquod etiam veniale in-

etiam fine omni cingulo celebrare mortale not ;

&tj

erit. Dehoc cingulo plurafpecialia mox V. 444

duci , ídque probabile cenfet Gobat »am. 370.

ld

Quemadmodüm etiam Sanchez /|. 2. meral.c, Infüper dixi: per fe logneudo , mortale effe. Jam

luit

43. ". 26. ac iple Layman cit.». 21.ac Diana p. . quid per accidens ob neceífitatem fieri poffit,

hd

3. tratt. 6. vefol. 12. à veniali etiam liberant re-

in re frequentis praxis ,. blcvi.terhexpücaridgþm

Wiec

verenter tangentes Agnos DEIJ & facras Reli-

eft.

l

r

A

b p

quias, przfertim dum illos vel illas thecis inclu-

Íl. Sine omaibus Veflibus factis' celeb

»rixrc-(o ,

"uf

dunt , & exornant.

vix nunquamlicere poteft : quia rariffime & vix

Kf

406 V. Certó nec venialiter peccant Laici tan-

unquam occurrere poteft cafus. neceffitatis. tà-

lis excufantis.

LR

gentes Res facras , qux nec immediaté conti-

Certe non ad implendum pt-

Fl

gerunt Corpus Chrifli , nec facro Chryfmate

ceptum Eccdefie de audiendo Sacro : minüs

un&z fünt, ut linteamina benedicla , item cor-

"*he

ad fatisfaciendum —Fundationibus , wut omnes

*

M

dl

poralia & purificatoria poít lotionem , ante-

atentur

*

neque ob communicandum .nfit-

N W"

quam ad Sacrdicium denu& qdhibiq Íups, Ex

füum, ut contra Majerem fatentur ferä emn

qs:

UET

e

j

*

A

(

E

5ïandum

]

g beol ddtram, Pars Hl, iji. VI Seä. li, De feqzzi/ïäimd;cel;

a;r(:äleum. 23*

i'pïäx.ïg

n &

Ícd n'eq*ü'& àd morteim evadencám & vitam cori-

l Ut

favà feccdto iuclilgabilis: inadvestébtià ; vel ob-

l

TetVardam cüm probro feu in contemptum Rez

livio alicijus ex preedictis ; quialis fzepiüs contin-

^

"

1

"

liionis , ut certiffimum apud omnes: At vez

äitlgo

A

git in omittendo Manipulo ; áliqüando etiam

ió feclufo ,Contemptu Religiónis & Fidei ; fi

Stola, aut Humeérali ; quód fi tamen Sacerdos

t (:uf'«tu T

V. & Sácerdoti non potenti acquirefe facra$ Vez

fácrificans advertt défrlumi ; ante Confecra-

ll.äbüm,,;w

-les, dicit ferox . Colonellüs : se&abo te ; if

tionem maxime ; & facile habéri poffit; debet

dnox facrifices pro anima má nxoris defunila ,

adhüc cutare afferri ; fi absQüe füo vel aliorum

u

Q me de notlc graviter. infeflantis ; credo nul-

incomrnodo ; mürmure , ftandalo fieti poffit :

lini DD. talem Saácerdotem cedéntém tani a:

'

aliàs hon : Unde non fatis prudenter. fecit. ille

]

troci comniinationi damaaturum peccati ; cüm

P

*

árochus apud Gobátzeir cafm rt. m: 242. qui

lege$ humanz períé ion obligent cum. tanto

It i

Sácerdoti extráneo in fud Ecclefia celebranti abs-

erdoi d

tigore; ut/fediione

raliter dicaní:

h

/e4- fb finem xur(um . g'crfem.-

que Stolà inculpabiliter oHiffa; vel per Sacri-

fet t

]

ié una

iM 3

ftanum juffic ádferri ; quijám Evarigelium legens ,

'arim (

á

tT $

vel alterà aliquà diclarumi

admirans & perplexus ; eam fub Cafula collo cir-

Veftium , v. g; Humerali ; Manipulo ; Stola cele-

feirhs

cumiduxit; nón absqüé notabili difficultate , &

"brare in néceffitate fzepiüs licere. poteft:

Ge-

confufione fui ; aliorum ádmirátione &c,

Nam

m

tieratim i» aligha nece[[itate ; ait Filliucius j cit; e:

generatim loquendo , impruderiter facimüs, quan-

$:in magna & urgenté neceffitaté ; ait Rodri-

quez & alii $ cert& Die feíto d cavendum fcan-

do incülpabiliter érrántem corrigimus in re nulli

U

noxia , curi ejus ion levi ; & quandoque etiam

t Wifiut

dalum; vel mürmar populi ; áit Laymannus /. 5:

tratl. g. tit; fic. 6. n v7. & confequénter etiani

aliorum iriconiniodo , üti contigit in propofito

fntdnit

Cafu. At ftiumquid Sacerdos ille obligatus fue-

'ili ujb

.ad infitmum. commuünicanduni í at veró nori-

ubl

tat ; tunc fumere Stolam ? Refpóndst berie Go-

]

pracisé ut fatisfácias pracepto Ecclefiz ( quod

batibiden ,fi multos habuiffet obfervatores , nom

tunc obligare ceífat ) aut tuae relisiofe Regule ;

autfundationi Beneficii , de Sacro audiendo aut

fuiffet obligatus propter prafens periculüm gra-

lat

faciendo

.

.

^

Vis perturbatioriis ; obmurmurationum , irrifio-

ha. enim obligationes ad huuc cá-

fum Ííe extendere non ceafentur.

Attameri

num, aut etiam fcandáli aliquorum. — Sed quia

iion, habuit nifi pauculos: ideóque norminifilevis

Tamburinus De Saeréfisio lib. 1. 0: 3. $. 1. 3i

f

perturbatio obmurmuratio timeri poterat , ideo

;itic.

obabiliter téne£; fas effe finé una & minoribus.

tenebátur. — ReCtilfime ait D. Thomias $. p. q. 85.

p p

- Veftibus; v. g; éingulo ; aut inanipulo celebra-

V

te ob neceffitateri audiendi Sacrümi Die fefto. ;

4.6.a42: Übidifficultas occurtit , femper ac-

xogbi

fu, m

acetiam ob fervorém devotionis ; aut ácqui-

cipienduni &ft; quod hab.c'i;minüs de peticulo.

x

igidä hj

. teüidum ftipéndiuri ; fi noii fi$ dives Sacérdosi

$. 1l,

p t

Et quoád cingulum folum , & ego libenter aí-

"n

fentior. . Cüm enim Cingulum folüm füb veniá:

litequiratur , ut jáni vidimus, venialis culpi pé-

Benelilio À Prophanatäo;

quy

Imóà íe-'

ml

ticulum facilétollitcaufa tam horiefta;

L QAce Velles ille omnes. debent effe be-41-

xf conta?

cundüm Fagundez ; folà ipía Miffe celebratio

nedictz :: ut hábet Miffile riz: de ritz ce-

A )

füfficiens caufa eft ád excufandum à peccato venia-

lebrandi, vure. v. Benedicuntur autém jüre otdi-

Dueb

]

li ,ie Ecclefia privetur fru&u Sactificii:

$. AÉ

nario ab Epifcopo , & per:privil

A

eglum

Pontif-

N

fs

C

"

inquies : Alba longior eft : non poffum careré

um , ab Abbátibüs Infulatis , ut laté videze potes

aliquo cinctorio : quid accipiam ? imprimis té

apud Afan: — Tambütinum de jure zibbatum

a

lf/&: q"

" loco cinguli poffe áccipere Stolám ; éáque te pra-

t0. D. difp. 22, quafito 21 ac tandem ex eadem

-Gingeré omnes obfervant; — Si nülla adfit Stolá

inié ïl.'[qïï

Pontificia largitate étiam Superiores Ordinum

t ilh-

'iliá; potérispro Stola uti Matipulo áliquo ; tefte

mendicantium , Priores ; Guardiani , Rectores ,

annerOciti g. 10; »4» 40. cumbaliis. Dein-

E

i

itémque Praffidéntes ; àc Vicatii ; qui cum ple-

dé poteris éxfcinderé vel folvere ligamina pen-

nà poteflate obeunt hzec officia; donec vel no-

n L'JO Iï

dentiaé cáfülis , üt iiste cingas ; cenfentür enimi

-enialcü?f

iinetur ; vel redeàtabíens Superior , ficut cum

'enedicte cuim totà Cafula ; aut (i Cafule jm

alis explicànt Rodriquez noftrer QQ, Regzl.

] müffl-::

benedicte poítea affuttà fint, probàbiliter eva:

j2 o !

"i

10.1.Q. 19. 4; 1. Suarez to. 4. de Religione lib.

.. duiit benedictà per üfum. ^ Caftro - Palàus cum

2.610. Extendentes thanc. poteftátem etiam

gt

Gobáteit; »"m. 353. Ulteriüs ; fi adfint partes

"

ád corporalia, & alia ; ad quorum benedictio-

fracte ciguli ; connectasrürfüm ; & cingás te ;

hem non requiritür un&lio : atque adeo ad fu-

T )r,vhl"»

quia probabiliter pet frá&tionem cingulum non

às Ecclefias & Orátoria benedicenda; ità enim

ndli

amittit benedictionem ; utinferiüs dicam: De:

fonánt eorum privilegia & praxis obtnet: ex-

u

1

m

: äiqucü nihillaltem probabilitér benedictuiüi fup-

tendéntes etiá àd benedicenda paramenta aliárum

i

petat; accipe quidvis prophánüm ; aptum : &ori

Eccdefiarumi , ídque per viám communicatio-

,diti

peccabis excufante te quácunque rationabili

his. : cüm Innocentius octavus id expref;é con-

if

càusà ; étiárii folà devotioné celebrandi ; üt mos

cefferit Generali ; & quátuor pracipuis Abba-

.JLW

.dó audifti.

L

m

9]

tibus $; Ordinis Ciftézcienfis. — Quod Privile-

p

Ó 1V. Deniqüé; ficutin oinni aliá, ita finédu-

gium adhuc válete ; ubi elt ejus ufüs , bene

,f

eftendit dictas Afcanius , l'amburigus eiz. qus-

bio etiam in þaq /materia jaris pofitivi ; excus

l ,

füts

*

-

fi

236 E7 Sacrää. Pz;'f Il. Cap. Vi Sedt, 111 D requ;']itisadceleäjrqyäum;'

jïtoj.ï.xrnän obítante declaratione contrarià Con-

IIL.. Sacra: Veftes, feu paramenta sacetdOälil "

eü

lia amittunt. füam. benedictionem , quando ita

hi

gregationis. Cardinalium facrorum . ritaum. de

Anno 1606. die 24. Auguft. de qua tamen de-

franguntur & lacerantur , ut non fint ampliüs

proahä

apta ad ufum , ad quem erant benedicla , juxta

(

claratione nihil conftare teftatur Tho. Tamb.

Jra

l. 1. faertf. €. 35 $- 3-

Noflri utuntur fal-

communem .DD. & c. 1. $. quod in dubiis,.

D

& íepe ad

de sonfesratione. hinc , fi Albz detrahawr una

firis

tem bonáffide,paffim. permittentibus ,

D

noftros remittentibus Epifcopis.

vel utraque ,manica affuta , & reficiatur , debec

d

iterum benedici.

Lugo cir. d. 20. », 10c. Di-

ino

412 l. Probabile eft veftes iftas Sacerdotales , fi-

lit. (

eut alia requifita omnia , Sacra fieri pet ipfum u-

caftillus cír.». 209. Jordanus.cum Gobat. munz.

fum SS. Sacrificii: adeó nimirum , ut fi quisr

367. Item, fi Cingulum ita frangatur , ut neu-

"x

u«

Sacerdos , maximé Epiícopus boná fide igno-

tra pars. fit fufficiens . ad cingendum Sacerdo-

rans ( & imó etiam malà fide fcienter , && non

tem , juxta communem DD. fenfum.

uames

bene

vis etiam non amittere tunc benedictionem; fed.

fine gravi peccato ) celebravit, aut in Ara , vel

ii

Eccléfia nondum benedicta vel prophanata :

fi partes rurfus conneCtantur , poífe denuó ad.

u

aut in Calice vel Patena nondum íacratis, aut

hiberi cenfeant Emmanuel Sa. v. 44iffa. »tm. V2..

cum Cafula , Alba, alióve Paramento nondum

& Diana p. 2. tracl. 14. vefol. $7. G pradice

benedido , ipfo ufu fiant benedicta , nec alià

probabile judicet ipfe Gobat »sm. 368. — Quod

novà benedi&tione ampliüs indigeant. —lta va-

fi veró una vel. utraque pars lacerati Cinguli

aj

rüslocis, pluribus allegatis Authoribus , con-

( prout feré femper fit ) cingendo Sacerdog

ftanter docet Diana maximt p.. . tratl. 13. re-

feu Marco. craffo , feu. Publio fufficiat , ( fice

[n

hum

fél. 66. Et p 9. trall. 7. vefol. refsl. 19.Etquoad

ut & quando Cingulum refarcitur antequam.pe«

Veftes . non faciens diftin&tionem de bona vel

nitüs frangatur.) remanere benedictam :.come

[

ii

malafide, etiam tenet Dotiffimus zqué ac pi-

munis eít (ententia apud cittos óxsnes : Et bt«

[l

iffimus Epifcopus Pax-Jordanus apud Gobat

n& obíervat Gavantus i» vsbr,. p. 27 tit. . litt,

Tb

R. Ligamen , quo te pracise cingis , effe mapis

flat

5..35f. qui ob authoritatem Do&torum proba-

bilem cenfet fententiam.

Verüm mihi nun-

de forma cinguli,; quàm partes dependentes.

vdru

Mordicis. adhzreo op-

Unde fi pars cinguli íra&ti fufficiat ad-fe cine

tque.

quam placere potuit.

ofitz fententi& negativze cómmuni DD. cum

geundum utcunque diclo modo , poterit ei parg

urcu

Cardinali de Lugo de. Evchariff. difp. 20. oum.

minor rurfus conneéli velut accefforium prin-.

t

£2. Dicaftillo , de Evcbari[fia difp. 4. num. 19 g.

cipali. Vide etiam Layman. eit. c. 6. . Cate-

[

'Yamburino , de Saerif. l. X. c.3. $. 3. mum. c.

rüm addunt.eirati ommes , mortaliter peccate.

[

Épsóque P. Gobat dicto cafs 12. »um. 265. 280.

€os , qui prefunt Sacriftiis, fi eorum -culpà fiat,.

hod

309.366. Ratio folida e(t : quia harum re-

ut velles G. paramenta valde. immurda ,. fic ut

| u

tum moralitas feu. Sacratio dependet effentia-

immoünditia notabiliter dedeceat — majeflatent:

j l

liter à voluntate potentis & volentis eas ha-

tanti. Miniflerii arbitrio prudentis , non mun-

l

ïkö V

beri pro. San&tis & Sacris fufficienter ad ufum

dentur , priusquam in ijs denuà facrificetur : at-

du

illum fanctiffimum : folus autem, Pontifex po-

tàmen Sace'i'dotcm., qui uti;ur talibus immun-x'

DD:.U

teft efficaciter velle , ut his aut illis ceremo-

dis paramentis , fi facilé non. poffit habere mun-

quis

npiis adhibitis cenfeantur ille res fatis famCtz

da , non peccare , re&ià monet etiam Suatez.

*

*

R

£n,

ro hoc miniílerio : atqui Pontifex nunquam

hic dlfþ. 8 ].F&. 3

declaravit fe velle.,' ut facta femel harum rerum

.IV. Sacre Veítes prz

D

dide QUamQïs i)cnc-üf :

atj

lh

ufurpatio ad ufum Sacrificii fit fufficiens impo-

dictionem non amittant , fi adhibeantur ad us

)

r

fterum , fine alia benedi&ione ,. vel confecra-

fus prophanos ; attamen ita prophané ulurpame

bun)

tione Epifcopi ,. aut alterius poteftatem haben-

tes peccant contra, prohibitiones . Canonum ;

Ws

tis , alioquin jure communi requifita : ergo

adeó ut ijsuti ad prophanas Comoedias , vix va4

D

l

wson eít fundamentum recedendi à jure com-

cet culpà mortali telle Suarez modó cit. diff«

muni: ídque maximé , quando interceffit ma-

81./c8.8. — Deinde conformiser ad . [igna. d£.

[

la fides.

ia non efl malitiis. bominum in-

Qonjecratione , ex ctiam detrite non Ífunt ad

ï*flerq

dulgeudum. c. plerumque. de vefcriptis. . Dein-

rophanos ufus adhibende, íad vel sxur'e'ndæï;-

M:]] Ü

deex illa fententia fequeretur cubicula , in qui-

vel & majoribus faciendz minores, v. g. ex Cas.

a, PQ

bus ex Privilegio vel .de Licentia Epifcopi ali-

fula , Stola , ex Stola Manipulus, ex Alba, Hu«

"]UO)

uando celebrata eft Miffa, fieri loca Sacra, id-

meralia , uti docet Tannerus te. 3. difp. g. 4. 10«

blmnug

eóque poffe fineulla ulteriori facultate in iis de-

&. 9. attamereo. cafü talis nova facta Stela , Ma«

W

det

ínceps celebrari ; quod. certó falfum eít , tefte

nipulus , Humerale, oportebit ea:de novo be«

"'Tamburino /oec. cir.

M

Denique fi Calix fit fa-

nedicere, quia nec Alba humeralis , aec Cafula.

hy,g

cer per contaCtum S. Sanguinis , ut vult Dia-

Stole , nec hzc Manipuli benedi&ionem ha«

m

fia , cur non enim tua barba , aut pannus, in

bet , ait Tamburinus /. 1. €, 3. . 3. smm. 7. At

54l

l

quem defluit S.Sanguis ! ait Gobat z. 3e9.

nunquid ex Alba detrita poterunt etiam fieri fu-

item albam à netrice acceptam , ipfo ufu Sacram

W Px((

perpellicia pro Miniftrantibus v. g. autex illa.

ïlqut

facis, cur non etiam -tuam camifiam vel. indu-

vel humerali manutergia pro Altarr , vel quid

fium , eóque fatis longo deinceps pro alba ute-

hi

ris? fed dehocu

fimile ? Refondeo cum Gobat eir. sww. 2']0s

Lj

"if] .

:

tique Jatis,. | Vide tamen IV.. 4F-

gued fie

?

quia $acti Gauoneg ei. . ligs

alxüs

fu.

[

I

»

AA

E

[

-

£

andum

f beol, Sacrautent P;m i Cäg;p.Pl. Se& TIiiDe req'm'/xïtz? al ce(glvrz;

RESM

NU

»

érc. AMtaris, de confecratione. d. 1. folümypzo-

c.e—fi]t,a.s poftulet , ait Layman modocit, nÓuta.

n)&']

ii ]g

hibent res facras ufu detritas , adhiberiad ufüs.

t

* QDj

1f. Cüm nullum d

;

RC

prophanos, vel prophanorum hominum : quod .

tefte etiam Soarez. l. c.

e hacre gxtet preceptum,

YR

Á

1:"1 tj

certé non fit in propofito. . Adde denique JV,

IlI. Sacras VeffeS-.indüehs'Sa&efdos

præf Crï-4i Ig.

Ji. praetermiffum : fi cafulam benedictam fuf-

pus in Miffali preculas recitare deb

€t ,. ó-

iT

i d

fulcias novà telà vel fericó , tota fuffultura

mittentem peccati mortalisreum agunt; JNa-

confequetur benedictionem , utpote tracta à

Mp lk

varrus, Syluefler, Acorius , Sylvins , aliicum

digniori parte. Gloffa & DD. inc. quo4 in du-

Gavasto, Verüm cüm nullum omnino áp-

m

"

biis. de confeer.. Eeclefiarum. . E con'fequen-

D ts

pareat tantz rigidiiatis fundamentum , meri-

ter potetit illa eadem fuffultura , fi rurfum fe-

tó non plüs, quàm veniale agnofcuntalii com-

IN

paretur , feorfim ufürpari pro cafula fine nova

muniter

atl T'*y

Laymsn ,. Diana cit, Fagundez.

k dicie

bencdictione: ficcum Jordano Gobat ». 5 98.

cum Gobat A'n. ;87; imó abfoluté nullum þCC-

id ipfi

Xufe dai

um dicens de fuffqltura Sfol'ge , vel Max;i..

catum agnofcere vult Tamburins 4 r. c. 7.

puli.

$. 1. Sicut & Fagundez nullum ,. qui in cafur

Mif

fp&g

" n

earum locó recitat alias preces, ut faciunt etiam

f

pii Sacerdotes , eodem teftant

; Y

N

| Culer , 4li4 Actcfärfd.

Hicincidenter addo.

g& ?pprobam;c-.

xerati

Eftium facrarum color debet refþonej

IV. Di&lo falrem Matntino,Sacerdos facras418

do $u

;ug IN

dete tempori & feftis, juxta praeícri-

füiciat

V eftes induat , ac celebret »prafcribunt Rubri-

tum Rubricarum zir. 18.»m. 1.(ed hoc ver-

cz in ordine Miffz. 'Ubi rurfus Sacerdotem

nteq

bum DEBET fape non capiunt pauperes Ec-

didon:

absque ulla jufta caufa, ex mera negligentia vel

cefim. Et telte Gobat »45. 282 non facilé

libertate;non dictoMatutinoCelebrantem pec-

tl

committetur gravis culpa non parendo huic

cati mortalis damnant graves DD. Azorius,Re

, » '3L

Rubrice, nifi fcandalum adfit, ut fi die Pa--

ginaldus, alii non pauci. Sed cert? , feclusá Au-

L

n

ifi,

fchatis , neglectis , que ad manum fünt , albis '

thoritate vixautne vix quidem probabiliter: ex

ts ijeó

vel rubris ; tu flupor adhibeas nigras : fed u-

t d

tique quocunque die fatiüs eft facere Sacrum in

quo enim fundaniento? Venialem ergoculpam

agnofcunt plerique alii, imó , ne venialem qui-

, p

quocunque colore , quàmomittere, A forti-

dem: faltem, finon nimis feró facit ad Aram.

oti excufabit omnis rationabilis caufa : ut f

xelitti

torpidus ille Sacerdos. Suarez rew. a. de Re-

NT

concurfui Sacerdotum ( ut fiepe fit in locis pe-

ligione l. 2. c. 24. Tamburinus cir. c. v. $. 2.

xl t

regrinationum ) non fufficiant paramenta co- .

Gobat », 388. re&té tamen concludens. Ve-

J a:,;;ii!

- . lotis diei refpondentis. Minüs ergo damnan- .

rüm tu, ne fequere hancíe

'dus, qui adhibet velum diver(i coloris à cafula. .

ntentiam abíque:

myi, li

rationabill cauía.

g 16 Tl Caput apertum debethabere Celebrans, .

2

a lM

IK

adeo ut operto capite fine evidenti caufa vel

( d

.difpenfatione Celebrantem . peccati damnent -

! Signz'fcatia m]/?im & mtralis ra-

jbus d

. DD.communiter, meique citati omnes, &

Miffrue.

Mabtt

quidem mortalis peccati Jordanus apud Gobat

«un v

8. 383. ob Capit. IVellus Epifiopus de Con[e-

Dehoc dixip. Y.e. y.4d fisem.

erat. d. Y. Nec poteft Epifcopus , autíibi,

um

&aut alteri facere jusutendi pileolo, cümid in--

SECTIO IV.

hibuerit Congregatio SS. Rituum apud Ga-

du

— Sacer Ritas.

&

hune u

vantum. Quód fi neceflitas,infirmitas,debilitas

capitis ita poftulet, fiquidem caufa jufta & ma-

ii

SUMMA-RIUM

P

i CaHOE'

* mifefta fit , poterit Sacerdos te&to capite cele-

419. Ritus in Miffa alii

du ] v

brare ufque ad confecrationem , & rurfus poft .

1Ai5.

fuut effentiales , al;'i Accidene

od() [um

jy. 1

. putificatorium , feclufo ramen fcandalo, adeó-

R

421, Item Rulzrinx la þnc&pti*w »à

Y

lia z!fr'ät?i&;a ?an-

N

üe feré priva

tim tantüm. Navartus deCelebr.

?sm.

son M

415, Ritus Rnb

] exuti

JMij. Concil.7. — Si caufa non fit manifefle ju-

TAU

.

vica praceptiva o&]eripapdi junt &b mire

L

fla, petendaeftdifpenfatio feulicentia, — Sed

m

424. Ritus verb Rubrica direBló

ve Jolan fab veninlipar

àquo? àPortifice, ajunt Gavantus & Tam-

fe loguendo.

g r

4À g. Qualem partem omittere in. Milfa fit moytale?

áfr

H

— burinus cit. nimis temoté. — Ab Epifcopo,

417. n d» quale petcatum [it aliquid addere

Cvel ctiam Praelato regulari , in privatis Miffis

h Sæ!h

intra Monaflerium ) Layman ceir. L. g. trad.

429. Veltmutare Miffam;, legendo aliain - quaem fit eo dié

[

; i

T

brajcripta ?

"

J-c f.. 16.alii communiter, Quitamen fi-

439; Can[a iuffa mutandiMiffam , f legendi aliam

ji H

ne licentia faceret ; feclufo contemptu & fcan-

quàm [it eo die pra[cripta . g. Votivams

li,

dalo , aliquali tantüm causá fubfiltente , eum

se Kequiem feflo duplici.

]

n

432 Quinam , ( qualiter [upplondi [imt. defetus i':*

Dd

n0n peccaturum graviter, merito docent ple«

Miffa commiffi ? V(que ad »» 435

«

C'Xique : & faltem fi tempus Canonis excipi-

j

u

as, probabile cenfet & Dianap. 2. tra&. 14.

Í "pitusfacrárum aCtionum ir Miffa , du-419

df

Jf

7eful. $8. licüt nec mortale eft celebrare fine

, plices fünt, effentiales & accidenta-

, n

€alceis ve

A

lcrepidis, imà nec veniale, fine-

lee, Ritus effentiales fünt; qui ex inftitatio-

j h

'/

;:PA!? ïþ SACRAM,

. Hh

ne

asss

!

Vl, &l W. De ritn celbrandi, . 'A

"238 : ïbeol. Sacram, Pars 1. Cap.

] t

he Chrifli, fpe&tant ad effentiam , vel integrita-

db di&is IV. 2/1. Et fpecialis cettiffima Regula-

iem fübftantialem Sacrificii , uti funt ordo Sa-

.eft: quando hac vox habetur in Rubticis gra.

RUT

(

ccrdotalis ; dibita intentio , matetia fotiha ,

viffime ; certum eft fignificari peccaturh morz

confecrátio , oblatio ; fumptio, qua licet in no-

'tale, Habetur autem fepties, 1. Si Saceidos

d

flrá fententia pats effentialisnonfit; . efttamen

latinus confecret in fetmentato: 2; Si invi-

nocorupto, velfine aquanaturali admixta :

párs integralis ad integritatem fubftantialem

Sácrificii ex inftitutioneChrifli pertinens. Hos

reliqua quates ipfe ; inveniés certiffime.

autem ritus effentiales ütique tenetur Sacerdos

Secámda : Rubrice dire£tivae folüm fub ve-424.—

,*;7, NS&'

obfervare , non tantümut licité, fed etiam ut

äïaliïobligänt per íe loquendo , tribus tamen

al

validé celebret , & queinpiam illorurh omit-

gnid

fub mortali exclüfis; Ut nihil fiat aimo indu-

muto

tens,' graviffimum committit peccatum facri-

éendi novum ritum , üt quidam faciunt tub

nel

legij; qüia itritum vel mutilutn rcddgrct Sacti«

Gloriain Excelfis ; tà folus Sandtus MARIAM

ficium , quod eft facrilegum.

fan&tificans &c.

Hoc :enim pet fe grave &

omid

*420 ]L. Ritus accidentales fünt, qui externand

graviffimé prohibitumàPioV. & ConcilioTri:

ftyge

a&tioner Sacrificij ex inflitutione & ordinatio-

. dentito , 2. Nihil fiat cuim fcandalo , quod

htc

t

ne Ecclefi componunt ; & comprchendunt

coram populo facilé poflet oriri,: 3. Non fiai

partes Miffz integrales fuo loco nominatas ,

ex cohteinptu ; faltem implicito. — Utfi quis

hii

tum vocales vocerecitandas; tum reales.feu

ordinárié üt plutimüm nullà cürraret obferva.

L

"

ceremonias actione obfervandas juxta preefcri

£e€ Caremoniam vel Rübricam heglicentid ins

[]/7

Z

TET

btüm Rübricarum.

:

folerabili( ait Gavántüs ) utique peccatetmor«.

$. Rübrica autem nih

taliter : talis enim. implicité faltem cenfetur

Nb

il aliud eft, quáni

ua

n

informatio & defignatio

eotum ,

€ontemhere Rubricas ab Ecclefía ordinatas ,

in Miffa dicenda vel eligenda funt , fic dicla;

áut cérté vellé novum ritum inducere; — Hác

Jiutn

BU

quód rübris litteris fctibi foleat. — Aliz funt

ergo geminá regulà obfervatá facile erit difcer-

Uaf

preceptivé , aliz directivi tantüm.

neré peccatd circa ritbán Sacrificii: Exempl.

Tamb

421 1l Rubrice preceptive cenfende funt

grátiá breviter:

dul

quz aliquid exprefsé fub mortali pracipiunt ;

autaliquid defignant , quod aliàs ex jüre vel

fopar

confuetudine graviter jubetur. ^ Cujusmodi

Üemcunqué rituim vel partern MliTæef-þf

Telti

--.,

Rubricz funt de ipfis effentialibtis Sácramenti

Ó

. fentialem ; vel áccidentalem notabilefü

tilonon

omittere citta cóntroverfiam mortale efl, Ut.

n ]

de pane triticéo ; & azymo ii Ecclefia latina :

dé vino ex vite & modicá áqua admifcenda ;

qui cónfecraret unam éantüm fpeciem. — Quii

hi

hion fürnétét, qui omittit quamlibet orationem

X

de integritate Sacrificii ; dé inftrumentis & ve«

o

ftimentis facris haCtenus. explicatis : de ordine

vel periodum in Cahone ram iinori ante j

Vg

quàm majoriicónfecratione : quiormittit ob«

Miffe , dejejunio Sacerdotis: de confeffione

W*äm

premittenda, de reveréntid tanto Sacramen«

lationem hoftiz & calicis , 4ut admixtionem

q egq.'

todebita, & alia.

Ha&c enim & his firmilis

áqua modica:qui orittit totam epiftolá cum.

gcndm

veldejurenaturz, vel de pofitivo Chrifti vel

Graduali & Alleluja : tótám poft comfaunios

t t

igant:

Ecclefiz precepto óbl

iieim , idein jüdicium efto de fimilibüs;

N

*

^

Y

.

;

H

R

4 lV. Rubricz dire

à

ivz tantüi funt; quá

€

ontra:venià

let

agtum eritomittere

pacemdaó

ia

folum quafi confulendo id melius effe dirigunt

ión notábilem , v. g. colle&tam vel commemo-

& manuducunt Sacerdotem quidnam ciíca di-

tationern aliqüata : Gloriz, vel Credo ; qui

f

EEE

vinum Sacrificium fieri ; vel non fieti convé-

do deberent díci; Evangelium ültimum

P

,Le

l

niat. Ut de oratione ante & pott Miffam ; de

ciale , lóco S. Joannis fubindé dicendum : fex

Wurfic

fervando numero Collectàrum ; de fervando

: quentias quorundam feftorum , imó & pro-

")

officio duplici , femiduplici , primz , fecündz

phetias in feriis Quatuor temporüm , cum fint

ff

elaffis &c. De colore Véftium &c.

Quz ;

partes Miffz valde extraordinariz accidentales.

quia, nec ipfz Rubrice fub mortali precipiunt;

Quintanadvefias ápüd Gobateafa 2 3.9. 761«

)

ii

l

6eque alio jure pracepta inveniuntut, ideo me-

& in ipfo Canone fpeciale Corissseantes feu ine

Yd t À

£itó Rübrice tantüm directivz cenfentur , abf-

fra ahionein in feftis Pafchz , Pentecofles, &

"m ef

que onere peccati gravis. Vide Lugo ; Tawmbn-

áliis quibusdam : item unüm & alterum verb

ms:qu.

vinnu, Gobat ; Gagautums , alio

Canonis ; nomen unius San&li in orationibus

: His fuppo-

Laym,,

ficis fic

ánte & poft confecrationem , &c. Uti contr&

Mm.

RESOLUTIOG

aliquos nimis rigidé mertalizantes omiffioneni

$

m f

cüjusque vetrbi in Canone , docet communis

An]

Ü

Gcmina Generalis,

DD. Sunarez , Filliucins , aliicitati. Quamvis

nDllc X

€nim ín Canone propter reverentiam & fum-

Aima : " Sacerdos füb mortali tetietur ;JE-"

ïlculyg ü

43 p

imar authoritatem , miinor omiffio fufficiat ad-

RI

fervare ritus etiam accidenteles ab Eccle-

peccatum mortale, quàm in alijs partibus Mif- —

"l

fi& prefcriptos in Rubricis Miffalis pracepti-

Í»; tamen omittere folüm unum velalterunmt.

lelm t

vis, quamvislevitas rateriz vel inadvertentia

verbumi terminós levitatis excedere nul-

(

am if

Gl

fzpeà mortgli excufent, . IHac c?oniï;af'eim'o-

lo fundamento oítendi poteft : quin eti

1

b

M

p

—

1-

D

us

ka : D. ; ïb;(ol. Sac)-am. 'Palmr lI.L 'Cdp'. T/I Sedl, Ip. s rita celebraudi, 239

i

ipfa confecratione omittere voculam enim, fe-

aliquo c&l*ebrari po(ïïfount : z. Bonum com-

tl

j

clufo contemptu, culpam venialem non exce-

mune vel neceffitas publica;v.g. tempore belli,

"t

[j

dere , exc

4

ommuni DD. jam alibi indicatum

peftis: adimpetrandam férenitatem , pluviam

iS il

,e&

&c. 2. Quando corpus defundli eft expofi-

i.

"

-

*

tum inEcclefia;, tunc die Dominico vel Fefto

Bsj

r

?

Addere.

Cnon tamen folemniffimo Pafche & fimilis) '

poffe cantari Miffam de Requiem , conceffit

Al

N Sacfificio Milffz , ultra ea; ciuæ Rubfïciä

Congregatio Cardinalium Sacrorum Rituum.

u

E

praícribuntur,;addere aliquid notabile, utiq;

3. Ut pia teftatorum voluntas impleatur , in ,

liling.

emnium confenfu, mortale elt ex genere fuo ,

feflo duplici , quod non eítde pracepto, to-

qudnis:

multó magis , juam omittere, tutm quia ex ge-

leraripoffeMiffas deRcquiem declaraviteadem-

Nl

nere íao gravior eft culpa commiffionis, quàm

SS. ritaum angreggïio: qua & plura videre

lib ts

omiffionis ; tum quia hic eft majus periculum

potes apud. Gavantum. 4. Quando celebras

Vs

fuperftitionis , quz long? faciliüs & deforrniüs

in Ecclefia, in quaagitur dies feflus proprius ,

n ais

fit committendo, quàm omittendo: tum quia

non tantüm licité potes, fed etiam deces te con-

[

! id expreffiüs prohibetur à Pío V.in BullaMif-

formare loco,. ut habet ex communi Gavant.

licis. (

D

& "ambur. cizar. fervato tamen ritu Miffalie

fali przfixa , & Concil. Trid. -

à Q

Nihilominus etiam hic materiz parvitas ex-

Romani , nifi forté habere commodé non pof-

J

l

j

4

cg'm l

t

cufans à mortali locum habet.

Exempli gra-

fi.. Denique fingularis devotio cum neceffi-

iqitptit

tià :fi dicas plures collectas, quàm praeícribant

tate conjunctain raro cafu

.

.

ut , fiin diePal-

1€ f

Rubrice : f1 intraSacrum , maximé dum can-

marum , & fequentibus , quibus in Miffa Paf-

dl

.tum cxpe'&als ; Certas preces privatas vel Pfal-

fio recitanda elt ( multó magis in Sabbathis

1 i

;um recites ,. Gobat ez*. g. 7 f 3.non agit te

quatuor ''emporum &c. quando prolixz Pro-

E.

tàfcibeii

xeuin peccat: ullius ; f intta prolixum Credo ,

phetie ) tupra debilitate tam diu pedibus.

unam horam minorem mermoriter recites. .At

confiflere non valeas ,. fingulari tamen devo--

'am'äcii. ü

Tamburinus omnia ejusmodi , culpae venialis

tione ad Sactum afficaris, Votivam de Paffione-

'damnat. « Sicut etiam, $i Religioíi poft Epi-

Domini concedendam efífe cenfet Tambuti-

Hf

Ícopum nominent nomen fui Generalis vel

nus J. 1. c. 6. $. 1. His ergo, & fimilibus e-

dPrelat, Et quid'kcm » filoco Epifcopi, ejuso-

Aati y

quivalentibus caufis ceffantibus maneat regu-

alem t

anitlo nomine , nomen fui Generalisnominent ,

la generalis tradita : diebus iftis prohibitisnom

mortitt.

sellatur Diana p. 2. ?r&&. 14. refol. 4. füiffeà

licet celebrare aliam Miffam à currente , feu

p

Papa & Congregatione Cardinalium damna-

cum officio concordante ; füb peccato faltem -

veniali.

Yl

tos peccati mortalis. Sed hoc non credit Tam-

p at d

Iburiaus eiz. . f. $. 3. 9. 7- NNeque Rodriquez

Dices 1. Atpromifi Mifï'am votivdm, vel431

]mömiüi&d

*hofter;negans de hoc authentice conftaré. Ne-

de Requiem pro tali die prohibito , accepto fti-

at

que egocredo: autíi verum eft utique intelli-

pendio. Malé promififti: fervare non tene-

x Q&öä (

gendum erit,i fueritad mutandum

E

1

ritum , auf

ris,fed debes celebrareMiffam currentem. Ne-

feonis

tn contemptum Epifcopi.

que cenferis infideliter agere , fi ordinationes

sillis

Ecclefix tam rationabiles cuftodias,cüm omnis

$ llLU

of

promiffio intelligatur fa&ta & obfervanda fine -

.. Mmtare Milfam.

prejudiciolegum. Deinde nop folüm omnis.

d

douid

Efignatar , utpote ce die Dominico, fe-

Miffa eft ejufdem valoris , quacunque Iegatuf,

M

fto duplici , aut alijs diebus, quibus pro-

unde petens non fraudatur fuo fru&u ; fed e-

1 ulfimüüï

ii

- hibetur fieri de. fefto duplici vel femiduplici ;

tiam ille affe&tus conformitatis & obedientize

wt infra Octavas Epiphanie , Pafchz & Pente-

j, i

ad ordinatione Ecclefie à Sacerdote applica-

*

cofles , ferià quartà Cinerü , & in vigilia Nati-

tus ad petentes Miffas alias , abunde compen-

grünlif"?E

vitatis,acPentecoftes &tc. fine g:zvi caufa lege-

fatprivatam devotionem petentium,atque fru-

rj

4

re aliam Miffam de fan&o a;iquo àlio, Votivá ,

Cum, quem pet. preces proprias Miffa talis

7

l

,j

d

vel de Requiem &c.. omnium confenfu pecca-

Sandii votivz, vel funebris, lucrari poterat pe-

tum efl,at feclufo contemptuac fcandalo , non

tens. 2. At , celebrarida eft Miffa pro defun-

Pal

plus,quam vepiale;juxta cinpnemDD.Ssarez.,

€&o in Altari privilegiato, & occurritfeftum

t

Laysoaus Luso, Díana , T. .burin, citat. alij

duplex, vel fimilis dies prohibitus ?: Refp. Si

i

(

paifim. Ratio eft: quia Rubrice iftz, et(i pra-

in privilegio expreffum eft, ut legatur Mifla de

&l

€eptum grave non contineant, continent tamen

Requiem, privilegium eo die vacabit: quia per

f

magnam convenientiam , cui abíque inordina-

tale privilegium Pontifex non cenfetur difpen-

W

TU

tione ac ordinis perturbaticne, adeóque venia-

sáffe in aliqua lege Ecclefiaftica: & fimile pri«

4 U

li culpá contraveniri non poteft : atque etiam

vilegium femper intelligitur : falvo jureRubri-

n

carum. Modó autem habemus declaratio-

fub veniali culpa.omnino videntur receptz

j

Mäïm'

omnium fenfu: nifi tamen jufta & g

*

nem in Altaribusiflis privilegiatis, diebus pro-

, (s

omnino excufet.

A

ra/vis cauía

hibitis privilegium etiam valere dicendo Mif-

; 430. Cauíz autem jufté excufantes , ut diclis die-

Áíam currentem.. 3. At vovi

EO v. g. fingu-

p

i

lis feriis fextis dicere Miffam de Paffione : Sab-

E -A

þüs aha Mifía, Votiva; de chtfiem,vel Saneto

]

t

bathis

Wkï

Hha

.

-

N

^

aof

2 40 d beoi. Sacra;n. Pars, 1l, Cap V.. $l, W. De vitu c&k&ra?idï. |

bathis votivam de B. Virgine, & incidit feftum

omifit co]le,&am'ali;luam,v'el commemo'rat'ioi

'T

nem , Gloria, Credo , extraordinarium Com-

nulfg;

duplex? Refp. ]Non tenerís voto pro illa die:

Votum enim eftde melieri bono ; minus au-

munmicantes , & jam procul proceffit , i rectum

f

Evangelium, Epiftolam , Prefationem non le-

940

4em bonum eít tua privata devotio, quam o-

bedientia & obfervantia Ordinationis Eccle-

it. Non tenetur , inquam, ifta repetendo fup-

imjf

plere ; efto füb veniali tenebatur illa cavere , &

fimg. 4. At Superior pracipit die ejufmooi

'niþeci

rohibíto talem Miffam celebrare? Nontene-

mon ofnittere. Quia grávior deordinatio &

As

irreverentia fieret in facra a&ione illarepeten-

inij

ris przcepto. Nullus enim Pralatus inferior

oteít te obligare contra legem Superioris. At

.do,quàm faéla fit ea omittendo.Omnes.Quód-

Mtiot

Confeffarius pro Peenitentia injunxit v. g. die

fi tamen Sacerdos, dum fecretó orat;poft pauca

nE

fovis dicere Miffam deVenerabili Sacramento ?

verba certó advertat, fe aliquid notabileomifif-

j

fé , v. g. Communicantes in Canone, paululüm

qu:

INoncenfetur comprehendiffe dies prohibitos:

alioquin non potuit te contra Rubricas obliga-

regrediendum & repetendum erit; cüm id abs-

ip

re : lege currentem ; vel differ. - Aít deni-

que omni incommodo fieri poffit. Filliucius,

Co

qdue Epifcopus ordinate mihi injunxit poft

Diana;Efcobar,cum "T'amburino!. 2 Sacrif.c,

4!

jrimam Miffam folennem celebrare alias tres

.$. Si commemorationem omiffam advertat

hI

votivas de Spiritu S. B. Virgine,& deRequiem,

tempeftive ante Secretas , adhuc illam cumSe-

L

folent celebrari flatim confequenter , & oc«

ereta fumat. f

tat. Et Hinc.

pofteà primüm , omnino omit.

-

currunt meti dies: prohibiti ? INon debes cele-

brare. Non enim fuit intentio Reverendiffi-

Ili. DIXI: Ordinaris. Si enim

gxiquidiäc-gf.—!

tabile omiffum fie, & facilé fine incommodo

ini Domini Ordinatoris , ut ez Miflz cele-

brentur in feftis duplicibus , vel fimilibus pro-

fuppleri poffit , utique fupplendum erit, Ut,fi

hibitis , uti fingular.ter advertunt Gavantus ,

Sacerdos latinus ante confecracienem advertat

i

—nä.ï

eíque confentientes Tamburinus /. 2. Saerif.

panem non effe azymum, autfe aquam nori in-

d

41

4bg

€. 6. $. 6. Gobat , eaís 21. ». 713. Quin

fudiffe vino, debet omnino curare atferri, &

' Valentia,Caftro-Palaus;atque Diana p.4. tractt.

fuppleti, fi haberi poffit , & fine fcandalo fieri

4

4. refel. 318. aliigeneraliter docent, ea, qua

poffit: fin minüs,debet eligendo minus malum,

Epifcopus oranda injuxit Ordimatis, non in-

potiüs pergere. Quia preceptum affirmati-

440,4

jongi fub pracepto , fed folum obligare ex de-

vum Ecclefiz de azymo , & aquá admifcen-

[

lql-äu

centia & congrutate, cüm verba imperativi

dà vino, minüs obligat, quam preceptum divi-

,num negativum decaverido fcandalo. At; quid

-

Mu

modi fint ambigua fignificationis , necfemper

Mu

- mó fecundüm permultos Theologos per fefo-

fiHoftia poft confecrationem auferatur à ventos

. voiucre &c. & nullaalia haberi poffit? Impof-

x

lanunquamimportent przceptum. — Expecta

mM

ergo dies licitos protuis tribus Miffis: Quam-

fibilium nulla erit obligatio:fümatur ergo calix:

felus, "Quidfi tamen poffit haberi Hoftia par-

dbf

vis viderim eas paffim celebrari fine fcrupulo ,

dl&l, D

in communibus duplicibu

:

va confeérata in Sacrario ? probabiliffime docet

$ feüfiz fcd nunquam

"Tamburiniüsezt. fatiüs effe illá adhibere, quam.

fiies

&

. þudare potui.

$. 1V.

ünam tantüm fpeciem fumere , càüm enim eas

"dem HoftiaChriftus, ipséque principalisOffe-

Defetfus: (applere.-

zens fitin omnibus Sacrificiis , qualibet Hoftia

M Eceffario fupplendi funt defe&us effen-

confecrata videtur habera relationem ad quod-

b

m

-W. tüales Sacrificij fpeGtantes fcilicet ad

libet Sacrificium , ut faltem in tali neceffitatis

eflentiarn vel integritatemSacrific ij,quippe ver-

cafu fubftitui.

fantes circa materiam ; formam , intentionem,

poffit.- Scd»de hoc aliorumefto

uN

us

judicium.

l

ii

confecrationem , fumptionem. Ratio clara eft :

IV. Quàdfi denique Sacerdos ip

quiaalioquin Sacrificium aut irritum reddere-

fe l'lïffaHf :

INU

Miffam deficiat morte, phrenefi,deliquio diu«

h]

tur,aut mütilum : Circa materiam & formam

turno : fiquidem deficiat ante confecratio-

exempla habesinMiffali Jee, e£t.Circa intentio-

Tif

nem , nihilfupplendum eft ; fed Miffa omittz-

* lg

siem non oportet effe fctupulofum, jam enim

tur; quia nihil adhuc effentiale Sacrificii pofi

tum eft : vel f1. Miffa eclebranda fit , novaac

&pumy

fuo locoaudiviíti,vix unquam contingere,quin

Vider

Sacerdos habeat fufficientem intentionem vir-

alio inchoetur: fiveró deficiat poít confecra

tualem faltem implicitam circa Hoftiam Sacri-

!'"/nn

tionem, debetalius Sacerdos perficere, inci-

t

ficij. Quódfi tamen omnino rationabiliter du-

piendo ab eoloco ; in quo deficiens defierat

bitaret , aut credetet, fe non habuiffe ullam in-

Etiamnon jejunus , etiamfi effet in flatu pece

f" m

l

^Wl

tentionem fufficientem,quod círcaHoftias par-

cati mortalis , conetur elicere contritionetm,

vas fubinde contingere poffet , debet omnino

cürn confeffio mortaliter eÓ cafü premitti nom

UT

T

repetere formam fub conditione : quia defeétus

poffit, majórque fit obligatio Sacrificij perfi-

intentionis eít fübítantialis. Cafus ali

ciendi, quàm confeffionem pramittendi.-

T

O infrà.

quos da-

A

autem Sacerdos moriatur. poft fumptam jant

433 l. Nonfünt ordinarie fupple-nidi defe&lus

Hofti, poffet aliusSacerdos perficere , fumene

NLT

accidentalestantüm & caeremonialestam in re-

"fe [

*

dofolum fanguinem., acfque nova cenfectatige

difþbl-&

Wl

eitan 9; guäm in agendo: Ut, fi Sacerdgs

&5 : ais Hwiggcz apud Bïoæ;imjpþia

N

qul f»

-

—

SS

*

»

x

h]

tommm& ?

,' v | ïbebl; Sabr;llh; -þaä's u. Cap. VI. Se& P D: lacïö celeämndz. T '* 24!

Utl

quaft. ult. prop. 0. Quod fi denique eodie

etiam non fummo , etiam non magna hecemt/a,

UM

nullus poffit haberi Sacerdos, qui füppleat, Sa--

te fecüs facereliceat,ut mox patebir.. Denique

T

-cramentum in facrario reponatur , ut altero die.

accedit graviflima prohibitio Concilij Triden-

ülre;w..

ab alio fumatur,fecundüm omnes.

Quid agen-

dum,fi

tini fe[.22. tu Decreto 4eob[ervandis $ vitau-

Drdgei

Sacramentum miraculosé convertatur.

dis incelebratione Miffarum : quod lezes faci-

t d

^

?

infpeciem carnis vel pueri;aut fanguinis, jam

liüstu , quàm ego deftriba

,'ü-':

fatis indicatum eft fuo loco de Seramento Ev-

m. Nüncexccptio-

(

3

ts

nesexplicandz.. Nifi

/.

ebariflie. fapraeap. 3.a n.'124. Sienim mu-

hm

I. Neceffitas urgeat : qualis ceh

i"ötüt:&fï"elt 37

t 0ng»

tatio non ceffat;ponatur in facrario : nec alia no-

1. Si Ecclefía diruta fit j e. concedimn

. de Gon-

va Hoftia confectanda effet, quia Sacrificium

aol ;

Jeeratiouc, d. 1, 2. Si populum in folemni fefto:

&l

AR

jam reétiffime peraétum eft , quoad effentiam :

vel peregrinatione templum non capiat. j

L

quoad integritatem autem fumptionis , DEUS-

n entunt

Inbello ac caítris , fed progdiebus feflis tan-

of f

ipfe miracülosé operans difpenfare cenfetur.

tüm ,ne milites careant Sacro. Diebusenim

CommunisDD, cumS, Thom. 3. p.4.82.4.:

tinol d

profeftis folüm permittitur , Generalibus &

onifan j

4- Si plurad«fideras, lege ad faturitatem Ga--

Ducibus primarüs in fuis tentoriis. 4. In lon-

vantum, Tamburinum cit, Gobat te?

*

huciliso

z

o 6af 2. j

ganavigatione,attamen in portu vel littore ap-

& apud iflos »eitatos,

pulsánavi, non in ipfo mati vel flumine , ob

W |

periculum effufionis S. Sanguinis: quo feclu-

BügTrIG v .

fo, fi nimirum mare vel flumen omnino tran-

inis

Locss Sactr,

ii

quillóm fit, fine ullo tempeflatis indicio, &

adíit aliquis Sacerdos vel Diaconos, qui poft

endom:.

. SuMMARIUM.

TR -

confecretioncm Calicem firmiter teneat, non

—416.—70 I,otglj;;apbnno eelsbrare snortale eff ,

efie illicitum docent multiDo&tores apud cita«

nfqu:r-f

437. Nifi urgeat neceffitas ( qua ubi, fe quando*) —

Cuattic

tos. Idque navigantibus in Indias , utiquepro

438 Qualiter permoittere poffint Epiftopi celabrare im du

anajori fecuritate Lufitanis conceffum eft 3 Cle-:

findn |

wiibus facularitim v

439. Privileginr quead hoe Fratribus. Min,

mente VIII. & Paulo V. Idémque featiendum

(dortict

Praàdicaioribus eouc.

e]ifm.

:

oribes ö-

in itinere longo terrefli per loca deferta , auc

qun, -

440» A dbuc valer,

infidelium. Suarez 4;

agb

441 Quando Ecclefia dicntur pollgta ;

eommuniter.

[p. 82. Layman c. f. glij'ï

T

n

4.42. ExetrAta ,interdicla?

Ya n

443,In talj mon licet celebrare s antequam

II.. Difpenfatio vel pbrmïflï'o' Epifcopi, l'öb-43::

ldlb A!lf*

i re;ovf:iliefur;

444, Qualiter Ecclefin reconcilisnda ;

juftam caufam. Jure communi quidem c. 24;f- :

iatri R

Iffa celebrauda eft im loco (aero, id e[f im

farum.. de (snfeer. d.3. Epifcopi amplam ha-

i? -

4j æM

Esclefja confeerata vel [aleems beneditia

bent facultatem permittendi Sacra fieri in quo-

ur(rgaczlïï

ü-Ep

iftopo : u0n polluta aut exccrata vel inter-

libetloco honeíto,, quamvis gon deputato ad

Hokayr

Íolos ufüs facros

M

.

ditla, wif. necaffsas urgeat ,vel difpofitio Epi-

modo Cencil. Trident. cit.

jifmedt

ftopi ,aut privilegium aliud permittat. Expli-

non quidem auferente totaliter, fedmultüma

libetg

&o breviter.

reftringente illam facultatem , non poffunt per-

Q ew;f &

"L.

mittere in privatis domibus fzcularibus pre

uj

perfonis àfe diverfisac extraneis,nifi ex rationa-

uæliwli'f

Igþ Fæk/l;.c chfäcräa v

[4

bili caufa taztàm : quá fübfiftente , (uti eft lon-

o

I faltem äenädzf-ä(

Á

u g& Epij&aa;a.

gainfirmitas cum impotentia adeundi facralos

[ i ue«u j

j

ca)adhuc poffunt permittere , utin quocunque

E

cüs faciens & in loco prophano Cekbranä

lo - 435

loco honeíto füper Altare portatile Miffz ce-

]

E |

pir feloquendofine dubio mortaliter de-

lebrentur: ut pràxisobtinuit,: & docent Na«

linquit : ut contra Soum , Latdovicsm Lopez. y

a if

varrus, Va[guez, Tannerus, Barbof[a , alij cum

ddiqi

Emauuelem Sa, G. paucos alios docet com-

Layman trait. $. c. 3. s. 4. 'Vambur. L. 1.6.4.$.

muniffima DD. meique citati omnes unanirhi-

; conlct'ï'

. Diana p. 9. ira

ü. 1. refal. 43:fed. hecipfi

MÉ .

ter, Etratioe(l: quia tali: transgrediturpre-

viderint.

2

ceptum Ecclefiz , ob eraviffimas caufas latum,

:

st

II Privilegium. Qu

ale Fratribus M

lino-425

&

ut videre eft diver(is,rigidifque Canonibus de

tibus & Predicatoribu

$ conce(fit Honorius III.

h übï?ä hi

potï

Confecratione d. 1. ut.c. N'wllus Presbyter.Syl-

c.In his dePrivilegijs : hisverbis: £ratres Pra-

, rüwg, Ó »

Vefter Papa ita decernit: Nw/lus Presbyter Mifz

disateres G Zdinores , nbienuque fuevist , [me

J

fas.celebrare prafuümat nifi in confecratis ab E-

(*

Parochialisgfuris prejudisio,cum Altari vale-

nf

pifcopo locis,qui fni particeps de eatevo voluerit

ent viatico celebrare. Sixtus IV .set im quocunqs

u

t

effe Saserdetij. Quz ultima verba graviffi-

loco tongruo & boneffo fnpev Altareportatile.

mam pznam fufpenfionis infinuant; & confe-

eclebrare libere o licitépoffist , Et Alexander

yimäa]

quenter peccatum mortale. Et ibidem c. ficut

VI. ut poffint celebrare incameris [oculavisi,vel.

Felix Papa ficítatuit.- Ip«liis, quam Demino

3n plateis. VerühzcPrivilegia fuiffe revocata,

mlmn l

T

g

*

ACTAtis locis, Miffas cantare, autSacrificia ef-

contendunt multiDo&tores : Navarrus,Suarez,

r

fevve y nonlicet

» &f famma co£gerit nece[[itas.

Henriquez ,alij. Et videtur fignificare Grego-

(ete

cgn

ml

: Quod tamen pteceptum quoad fummam ne-

rius XIIL qui poft Concilium' L'rídentinum PP,

j

Sel,'t-füvt?tem.mulitüm mitigavit ufus, ut ?n quavis

Societatis novum privilegium concedens in.

-

Hh 3

Mres

R

u

-

s

Ness

242 | äbeol. Sacram. Pars 1l, Cap. V, Se8, V. De loco cclgbfahji, '*

Brevi ficloquitur: Ufwz 4dltaris Viatici À

fe-

gantxs;vgl Infidelis fepeliatur. ]urä;,fi 'de'üdcrcs,

citata reperies apu

vec. Paulo P. 1. Societati veflraconce[[mum,

:

:

d Layman, äliösqug';itææ;bg

deiude aConcilioTrideutio sumiverse f(nblatum,

paffim.

II. Exectata Ecc

vobis eatenza veflituimus , ut inter mi[fiones in

lefia dicitur , !'qualndo älïä44z

quevis loco decenti creMiffas dicere &'e. (quo

causá amittit confecrationem feu benediclio-

nem , ita ut de novo confecrari feu benedici de- -

m

quidcm privilegio in ijs terminis , & nos pef

communicationem gaudemus ,& utimur ) ubi

beat. Execratur autem Ecclefia tunc folüm,

quando totá vel majori parte deftruitur, ut in-

if

Pontifex exprefse dicit illud Pfivilcgium Pauli

1II. aziverse , & conícquenteraliorum Pontifi«

tegra, vel quafiintegra reedificari debeat, Ut

u

«um fuprà nominatorum effe füblata per Con-.

fi unus parics cum crufta corruat: fecüs, fite--

cilium "Yridentium.

Tamburinus cst. negat

étum folim, vel tholus, vel aliàs una pats poft

aliam fucceffive deftruatur,& rezedificetur.Un-

P

confequentiam, quia Privilegium Honorij con-

H

tinetur in corpore jutis ,1' non item illud Pguli

de pollutà Ecclefi, polluuntur fimul omnía Al-

L

Tertij. Itaque

taria fixa in ca:.at non execratà Ecclefiá, exe-

LT

440 ]V. Privilegium pre

dictum ,no'xi effe fubla-

«ranturetiam Altària aliàs integra & falva.

tüm per Tridentinum , fed adhuc infuo robore

Qualiter autemAltaria & vafa facra execrentur

effe probabiliffime docent Rodriquez, Salas,

feu confeerqtionem amittant , per occafionem.

iDicaftillus, alij. & probibile cenfent Diana &

dicetür fuis locis. Tnterdidia tandem Ecde-

Ó

Lugeo, ac probabilius l'amburinus eit. . 1.6. 4.

fia dicitur; quando Pontifex in eaob caufam.

f

$. 3. ». 10. Infpiciamus textum Concilij in De-

prohibet celebrare

divina, de quo inmatetia.

A

creto füpradicto : /Vex patiantzr ( Epifcopi) ii

de Cenfuris.

Z

privatis dowibus , atque oumino extra Ecelefia

Ill In Ecclefia

ergo ita polluta vel eïie-M

46

i

X ad divinüi tautzum cultum dedicata Orato-

crata , antequam reconcilietur , non licet cele-.

zia,Ab eidemOrdiuariis defiguanda & vifitau-

brare Miflam, nif? ex gravi caufa: Omwes. Ra-

4b

i.

dla,fauttum bosSacrifiis a [eenlaribus vel Re-

tiopatet ex terminis. Quia pollutio Ecdefiz

gnilaribus quibuscunque peragi,non obfautilus

& éxecratio,in re nihil aliud eft,quàm prohibi-

privilegiis vel exesoptiouibus quibuscung;.Au-

tio, & velut irregularitas, vel cenfura jure Ec-

l;,' L

dig hoc textu directé non revocari noftra pri-

clefiaftico introducta , ut ne facra,& alia divina

f 4

wilegia , fed folüm Epifcopos juberi , ut prohi-

officia in ejufmodi Ecclefia , vel loco fiant , ob-

beant nos ijs uti. Unde non prohibente nec

fpecialem indecentiam Divinorum : qua pro-

«ontradicente Epifcopo , adhuc poterimus ijs.

lübitio in retam gravi reverentiam tanti mini-

auti, ut recté concludit Rodriquez nofter tez. 1.

fterij concernente , utiqu& obligat graviter , ni-

mirum füb mottali : E

$Q9 Q. Reg. p43.4. f. five quemlege.Sermo Íem-

Z

X COilfPUPi 'Layx'nani' L.

,

er fuit de locis prophanis ac fzcularium do-

iratt. e. $.. 7.

snibus. Nam Religioforum Privilegijs refpe-

Dixitamen:

uN

Nifi en gravi can[a. Namin

étu füarum domorum nihil derogavit Conci-

cafu juflz: neceffitatis , uc fi populus diu debe-

lium Tridentinum , adeóque hi poffunt Miffae

ret manere abfque auditione Sacri & divinorü,

du

u Mi

degere infuis Cellis quando funt egri, autin

aut viaticum moribundo miniftrandum;omni:

fuis grangiis feu villis ac (uburbanisedibus :

no licebit in tali Eczlefia polluta vel execrata

itte j

't Ti

mam talia loca.non cenfentur prophana feu

celebrare , d« licentia tamen Epifcopi, fi adiri

domus privata, de quibus loquitur Concilium,

liéon

Iscommode poffit :al

loqvin etiam finglliccatiä:g.

fed funt domus Communitatis Religiofz. Ita

DD. citt.:

]

krtcepr.

eum Rodriquez cit. Lezana tom. 3. Sumua. v.

IV. Qualit

[2

f Eccl:fïä polluta mconcjliqm!aw

Vi jen

"Aliare Diana

P. 9. trati. 1. refal. 34 alii apud

fit , vide Ritualeac Pontificale Romanum. Di-

&M

[

€o compendio. . $i Ecclefia confecrata füit, re

n

&

i

$. II.

confecratio fieri debezà foloEpifcopo, ve]Privi-

Mi

legium habente;u:i habentPrzlatiR egularesil

Mi

m polluta , CXeer414 , i

t

a Eccl:ji) 9.

terditla,

fuis Ecclefiis : obtentá tunen aquá Gregorian

ab Epifcopo folo benedicendáà cum vino & ci-

o

nere, Si non confecrata , fed tautüm benedicla

tandi

C

clefia polluta dicitur, quando in ea fit

aliquid. criminofum , vel imjuriofum

fuit , reconciliatio de licentia Epifcopi, fi adiri

*Sqür

vt

b maximam indecentiam SanGlitatis loci. Us

poffit , aliàs fine licentia , poteft à quocunque

gote : 1 Quandoin ea fit homicidium volun-

fimpliciSacerdote Gieri cum communi aquabe-

41

Ü

Wshons

zariumi & injuriofum : faltem ipfi immunitati

nedicla, G forma prefcripta in Rituali, Addit

Aoci , ut fietiam fieret ex juftitia publica: itém-

cum multisDiana g. t. tra&t. : 4.refol. 69.fi fim-

M(ll]m i

«ue injutiosà ac notabili effuíione fanguinis.

plex Sacerdos etiam, boná; ( imó fecundüm Sa

i((um a

2. Voluntarid emiffione feminis humani , cum ;

& Tamburinuni)etiam malá fide in taliEcclefía

nl

']t,

polluta celebraverit,fufficienter cenfebitur con-

wel fine coitu, aliquo modo notoria. 3. Si in

Fm Atg

Y

Xa excommunicatus non toleratus , fcilicet no-

facrata, cümMiffz celebratio fit facratioromni

taumm

minatim demuntiatus , vel notorius percuffor

aliá facratione vel confecratione.. Verüm cum

p i

erici;fepeliatur,ante,vel faltem poft mortem

aliis long& probabiliüs repu

3

[ rïe mf

gnat La'ymgn df-

o

V

f 9 13 P ;ggs-fuprä /&c.ï

-

SE-

N

Pa

Y

P

d

7

)

mndi.]

j i'i:eöl; Sld"c:?cxzm;i Par H '»Gäþ; PI.;»*S:& VVI." De tempore celebrandi ! 243

Ó

im&ä&

trà Dianà p2 érad. Iwgþz. j4: feq. mote (ud

TOetta

ss qet Oc M:

3.

€oncedit foffe inchoare duabüs horis poft me--

NI

diamnoctem: Tandein üniverfàliter reclé ob«

V w

donphs Mif —

lh

fervát Dicaftillus apud Gobat Cafu 7.n; 198.

SuMMAR '-ib'M'.--

aüroraim hic effe accipiétidam non mathemari-

a

d t

d4$: Quávi born poft. aureswih ; (

r'u:?'g .ä:fii'i,i'ejü

& quotusquisque enim hane feimpérattinget?

celebrare licet.

ed inoráliter cum imaájori latituditie ex ufü -

«

446. Quanto timpore abie áuroram vel ortim . folis

i

1

communi : ideóque Gerinanis, alifsque Sep-

univerfim liseat ?.

tentrionalibüs nullüm effe movendum fcrupu-

TUI

"

447. E

& quale psccatum f

ib juffà confa 'celebsata

sietábilite? ant

üm pecóati; licétin hyeme multo anté aüto-

diem -

g auroram » "vcl pofi ïimii-

tám facrificent. Nec ofmnino inepte qüid::xm. !

al

á4&. Canfn [ic norabiliter aulicipatdi,

Recéntiores ; (ut audivi, nondum legi5 exi-

irfimde-

449- Differendi Miffam poff meridicin,

flimant aüroram & ortuim Solis hon debere

s ER

nf

l

Ms

!;

440, Guotidie licitnm e[t celebtate pev. fe lagueidb PT

4 $1. Nixcepto die Pava[ceve,

attendi fecundüim differentias temporum anni

intt

. Caná

fané ingqualiffimas 5 fed fecundum quandam .

ais

412« Quid faciendum Parocho , dui ferid. quintà

orifit copfecraye Ho[linm. majorem pro officio

- mediocritatem ; qualis eft circa equinoctium :

; p

diei equentis . he£ etipm toinores : Hoflini

& (ic etiam in fuprema hyetme licité celebrari

t ; babei ?

| tandts

45* Tain dis Jovis iu Cená Doimini,

;

inané poft horam quartam , quia poft illam ho-

n eud .

oram in quinoclio brevi incipit crepufculü :

*je: $

E

m Sabatho .

fands fas eft thi(fhf $

u:ciäat'i

de quoit

telebrave prirvatim.

:

etfi tune temporis hyberni vix poftfextam in-

454 Regulariter non vifi. femel

Eelcl-rd?e.l;i-e': in ciiä-

cipiat. Non omninodifplicet mihi, Vide; an

456 Quibus cofibus liceát fogis ? W(que ad n. 460..

qula

etiam tibi.

3

460. ViOrdisis nullu Sàterdos tenetur. quotidie celés

AL Peccati

sjué, quisbiquejuib cauiacc-A 49

yr, Q

fA?Ó j

aj (

461. Tamen aliquekies in atisós

lebrat ; aut longiüs ante autoram' ( de quoó

62. Er quidein Pavocbus feii éuvam babens, Hdliei ;

j pollm:ïai:r.

fatis dictum , rarámque peccatum ) ant tardius

digitg

]

quoes Parocbiani ienemtur Miffam am-

$

poft meridiem ; notabili tamen fpatio interlap:

difé;

dasac:

46j. Benefeiuíi ; queties im Fundatiome

n

ti-

fo: Azorius tertiam horz partem , Layman:

fots

miur.

mediam horam , Bonaciia tres quadrantes ;

Parochas pro Milfa dié Dominico al Foftó éix

rl

4;'64.440

Sylvefter horam ; requirit ; ut quis peceet. At

r t

&bthnda poffit Jumei? fupendingo,

quam graviter ? Mortaliter: Affirmant Azo-

SwL

n

rius ràm: 1.l 30: : 3 g. Fagündez ; Gavantus,

À

alii; Certé tamen nec S. Thomas q: $3;a. 2.

,

j g[gr:»iw;ï

73

e

d

W[]/WW[

- Qui hd cliratiom l

nec Suaréz , Tahüerüs ; Layiman, Coninck;

meminerunt inortalis delicti.

Bt confcien-

b Uscurique horá pofl auróram,&ante fie«

ii

"C

tiz rigide Canonifta & CafiftaNavarius 4a».

ridiem poffe Miffas privatas dici ; claré

& $in 8 fiteflatur ; fefrequenter , przfertim

j n

dicunt Miffalis Rubricze V. 15 ita nimirum ;

diebus feftis ad fatisfaciendum pr&ecepto; facri-

. ut Miffa faltem in initio autorz finiatur, &

ficáffe ufqué àd horam nonam , qu& eftnoftra -

qadut

ante ineridiem feü duodécimam auditam fal-

hu

tertia : idqué efle per fe licitum ; cum nuf-

tem inchoatafit ; üt habét communis fenfus

quam prohibeatur. Suarez quideni cir: fet,

pin

Doctorum ; & conftat ex praxi & confüetudis

d

4- negat hatic fentertiam effe tutàm; quippe

nereceptà Ecclefis; Per autofam autem om-

contrariam coüfuetüdini ? àpprobat autem &

; feii

hnium fenfü 1nteiligitür ptinium diéi crepufcu:

bene oftendit iftam confüetudinem contráriam

lum , feu articulus ille temporis ; quó primumi

non effe obligatoriam; cum multis Dicaftil-

Loman

appatet inCoelo veltig iüm adventantis diei: iri:

lüs ; eümque citans, Gobat ibidem s. 202.

a

€hoat autem aürora ante folis ortóm,fecundüm

intellige autém per fe, fecluío fcandalo. Et

epo

Reginaldum quadrante / hotz

.

$

Áecundüm

quidquid fit de hoc: infuper didum eft :

aM

Hentiquez mediá horá; fecundümi Azoriuin j

ab[aue ju]ha cas[a. Nam communiter

horà quidiante

.

e

]uä Gï'äf

fecindüm Suarez iox

. Ml Anücipare Miffam ante tempus pfz-44$

quae

Gitandum ; & alios cotitmüriibis & probabiliüs ;

finitum licet infequentibus cafibus. 1; Inca-

um

M

fesquiherà; Quáféntentià fuppofità, pono

fü neceffitatis ; ut morituro detur viaticum.

pLC

ijcopr

breves refo

lutiones;

Quo caíü licere Sacrificium inchoáre etiam

iif

!l

446 .l Univeirfim licgi*Mi'ffä;h ingiqogfe duá:

ílaum poft mediam no&em ; contrà Henri-

yn/ J

büs hotis ánte ortum Solis: ficenim adhuc ad

quez ieritó docent Layman . y. trad. f;e.4-

RRIW y

initibir autorz firiietur; Itá Rodriquez nofter ;

Diana ezt. tra&. 34. vefal; 33. Dicáftillus cam.

J'fl' [

àlu cumi Suárez 4ifp. 80. fetl. 6. "ámburinus

Gobat z.200: 2. Ubi eft confüetudo rationa«

jj

Atl 1.0.6.. Ulteriüs,cüm Religiofi habeant

bilis, utopifices & fámuli fummo mané pof-

| mdlEW

prvilegium éelebrandi unà horá ante diem fi-

fint aídire Sacrum. Navarrus fuprà ; Layman

obitit"

, Veauroram ; hislicitum erit tribas hotis ante

cit..3.alib 3; Ex privilepio, quo Epifcopi

j

ortum Solis Miffam inchoáre ; ut cuin aliis

& Regulares poffunt celebrere ünd horá ante

UM

:

"

A

teCte infert Süarez loc. cz/. eifi Laymannus tan«-

a

uroram ; adeóque tribus circitér horis ante qz-

?^

p

4. EX

.'Ztüm concedat dbas horas cum diimidia: Cone

tufn Solis ; Wt jam m pmnd. 2. ditism.

4

ipes

Eu

244 q bsol, Sacraus. Pars 1. Cg;;. Vi. Sed, Y1, De tem POTä"lceleöränJ;; p

vt

fpeciali difpofitione E

cclefize , in nocte N;lti-

bretur aliquoii feftum fori;ïv.,:.g,,&änümiatic.*4 1

[

vitatis, in qua non tan

tüm primam Miffam.

nis B. V. M. non tamen tenentur fideles intet«-

effe officio illius diei, quippe quod non eff

n

ro media no&te defignatam, íed omnestres

NU

Miflas.dici poffe ante auroram , contta Sylve-

proþri& Miffa : ut «x communi DD. & de-

dl

claratione Cardinalium re&té docet Diana p. 2.

[rum , Fernandez, & alios , rcectius docent

ij

communiter alii Swarez;' Conintk, Laymau,

trald. 14. vefol. 62. Non tamen prohibemur

Diana cit. && videmus id fieri etiam à do-

eo die Evchariftiam fümmere;G aliis miniftra-

lum

iM

li

t

étis, piis, &timoratis Sacerdotibus. Conve-

te, cüm de hoc;nulla extet prohibitio. Qubd .

nientiffimum tamen fore , dicere alias Miffas

autem Congregatio Cardinalium declarárit ,

Áey

fgei

fingulas tempore prafinito in. Miffali , nulli

nonlicere miniflrare, nifi infirmis, utidem -

conl

dubium eft.

V

Diana & Gavantus referunt , noílras partes.

log

449 .IV. Differte Miffam poü/meridäem.pri-

obligatorié nondum attigit. — QuinaliquiRe.

Sx

müm inchoando Sacrum , etiam certó licet in

centiores cenfent eo die poffe facrificare ad pr

gll

his ca(ibus.

I. Ín. eodem cafu neceffitatis,

videndum moribundum , fialia Hoftia defi

K

Etfifeftum Annuntiationis incidit ineum

fuprà : ne fcilicet infirmus fine viatico mo-

j

riatur ; faltem licebit uno vel altero quadrante

em, poffe Epifcopurn dare licentiam facrifi-

poft meridiem inchore Sacrum. . Communis

candi , ut fatisfiat przecepto audiendi Sacrum, -

4

[

apud citatos. 2. Ob fupplicationem vel pro-

cénfent 4dz.orzm , Suarez, ch:'naldm, Malfh o

D/i

ceffionem: publicam poít meridiem jrotra-

fjis , aliiapud Barbofam de poreff. Ep

iftapor. ..

j

l4

élam , prefertim fi adíint die fe(to , qui non

2. num. 49. — Quod licét probabilefit, non.

gudierunt Sacrum.

3. Similiter ob funus

samen fciturunquam praCticatum , neRom

m

tüm

Principis tamdiu protractum. 4. Si Sacerdos

quidem , utvidere eftapud Gobat eir. cafu. "T.

propter iter tamdiu impeditus fuiz, etiam inte-

|

pb

s.213. At bic aliud dubium valQe dclica«

tum.

4

TUj

g1à horá poftmeridiem celebrare poterit , fal-

Go

tem die féfto vel dominico : cum aliis Lay-

II. Parochus quidam

in clelcbr'liïöþpïido fe-4

V

Íüetü

qnan cit. c. 4. »- 4. Denique poft Navarrum &

rià quintà Canz omifit confecrare iecbndam

alios,Diana cit. p. 2. tratt. 2 4. refol. 34. refol-

Hoftiam majoré pro Officio fequentis diei Pa-

aitru

;

öbliga

vit Religiofos ex fuis privilegiis poffe celebra-

rafceves: nequefine gravifcandalo Gtobmut-

N

t du

zc uíque ad tres horas poít meridiem : poít

murationepoteft Officium illud intermittere ; -

sertiam vero minime : quod forté intelligen-

meiml

quid agendu'fn? x. Loco majoris fumat pat» -

m

dum eft ex rationabili caufa aliqua: alioquin

vam Hofítiam confecratam pro communicatue

*

üpeg

sutiffimum fervare Rubricas, & confvetudi-

^

tis : (prout etiam fieri deberet in defe&tu ma--

tules

pem locorum,

jorisHoftiec pro Sepulchro , ubi talis ponifo- -

W Dnm

ldet) ex duobus malis eligendo minus malumt

ltht

$. 1l

admirationis vel obmurmurationis alicujus.

fl

At ne quidem parva particula confecrata füpere

.

*

gf

Qm'lws äz'&w, licet .eclebrarc ?

eít.

Infandam incuriam meritó

graviffmB —

[h'ü!uw

A0

Uotidie licitum : imó confultum &'fah—

plectendam ! Aut ergo Parochus ille Sacels -

[

lanum habet, vel alium Sacetdotem habere.

&um eft celebrare. : per fe loquendo , &

$ Ve

feclusà prohibitione Ecclefie. Sic Theelogi

poieft ,. hunc facict mane privatim celebraré

t :k

Miffam dePaffone, ve! Cruce, & fimul coms

ac Patres unanimiter. Et confirmat exem-

fecrareHofliam pro Officio, die publicé celes.

P"'V(ilt(n

plum primitivae Ecclefiz.

Hinc S. Andreas

brando. Si folusfitin pago, ipfe fimilité -

dffuuc?c

idolis immolare juffus Tyramno refpondit :

priüs privatim celebret , nonfurmptà ablutioneg

Vi

Ego quotidie immolo DEO. Agnnm immacn-

& poft publicé peragat Officium diei : :

,

latum ín Altari / Ratio clara eft: quia facri-

rus quidem contra duplex praeceptum Ecd

;

ficare per fe bonum eft. . Et meritó dixi : per

fiz , unum de non communicando bis ; alte«.

fe loquendo. . Per accidens enim fzpe prohi-

rum de non celebrando illo die : fed utrumes

beris celebrare: Ut finon fis difpofitus , utpo-

que pofitivum Ecclefig tantüm cedere debebit-

te exiflens in mortali fine copia Confeffarij,

leginaturali de non dandofcandalum proximoy.

nec urgeat alia neceffitas celebrandi ; ficenfu-

prafertim integrg commumitati. ladehoc

1à vei irregularitate impeditus;fi aliquid requi-

fingulari cafu;cert& tamen non Fido, fed meo

"

fitum defit : juxta predicta fuperius. Dixi

b

etiam tempore , non ita pridera faclo, folus ,

m

item : feclusa probibitione Ecelefie , utinin-

dfü'p

terdicto, & fpecialiter tribus poftremis diebus

218.

quem fciam fqlers P.Gobateit.eafn T. . 2:17-5 j

;

hebdomadafan&z : de

I

quibus breviter gligu&

Ill Dielovis ficro ,. feu in Co

na Domi-4f 3

"Ui

fpecialia.

ni, . etfi puleherrima fit confvetudo , ut unus

lt

j

A$1: L. Ferid feid dn Parafceve penitüs interdi-

tantümSuperior celebret , reliqui omnes more

LTS

€itu. Sacrificium. incruentum , eó quód eo-

Laicorum communicent ad imitationemChri-

dem die peractumfit , & ab Ecclefia recolatur

fti & Apoftolorum , fimpliciter tamen fas eft:

thlh"

Sacrificium cruentum in Ctuce. c. Sabbatb. de

culibet Sacerdoti celebrare faltem privatim »

tXin(

de-

'x!"ff?" Ai- d. 3. ac proinde licét; ea die cele-

i

ámo & vgublli;,-&k ex ratiogabili mu?a , utob

vVo-

lu

t

;

W

4 'ïälc*oll.Sacfam;rPars ll. Cap, VÀ, Scdl, W.l De 2emgore-ccleäraüdi,.« 249

jj '

., Not-io*nvem ;pdþuli Sac;u'xü l;etesztis**', & fummo

j W&s Ih]w.

nnicame[fe ]ftfaimttm provedimendo m-;;ndo'

interefle non potentis.. Íta communis DD.

)Pu1

ii

tantàm [emel in die facrifuamus, : Altera, u

maximé Germanorum. "annetus difp. g.q.

tanto majori cum reverentia & praparatione

m

10.7.8. Layman /. . trati. y..e. f.n. 9: Di-

dW&D

r

Miffam dicamus; ezm valde fit felix , qui u«

A

caftillus b;c trat. y. difg. 4. s. 28. teltans de

zam digne telebrare potefl : at ibidem Ponti-

fua rg.in Germania annorum praxi: Bufen-

x

fex. Támque rigidé recepta efl ifla prohibitio,

baum /. 6. tra&l. 3. dub.3. addens tamen eo die

ut omnes Theologi & — Canonifte uno ore

d

us

N

licere privátim celebrare, at non poft Miffam

d

n

damnent peccati tmortalis iftum , quiabíque

TT

"

folemnem amplius: rationabiliter. Ratio fuf-

legitima caufa bisin die facrificat. " Dixi au-

ifrti -

figeus eft : quia id nulla univerfalis lex vel

tem regulariter, Excipiuntur enim cafus non-

l, floiäög:

cobfüetudo prohibet. De particulari re&é fic

nulli, in quibus vel certó

- vel pxobabilitcg pet-

Qs

loquitur Layman: Si quo tamen locoin aliquo

miffum eft bis litare.

at

Sacerdotum Conventu quafi füb prcepti obli-

Primnus cafus eft in die Natali Doniini, qu64f6 i

ial

gàtione vigeat confüetudo communicandi mo-

in honorem triplicisNativitatis Domini , zter-

Medtae

re laico, nonoportet fine Pralati licentia cele-

brare.

i

na2;téporalis, & fpiritualis concetfü eíft ter Mif-

Jicennz

Audienit -

44

IV. Eadémque eftratio Sabbathi fancti. Ita

, farü folemnia celebrare ezr. cap- faftcit. Quan-

€1

"

quam nullus ad id teneatur , fed unum fufüciat

egitdlls)

taüi Germani omnes : ac multos. referens

(. ficüt & nemotenetur eo die , nifi uni Sacro

tf r

— Barbofa de cfficio & poteflate Parochi p.ise.

intereffe juxia communem DD. ) ídque eti-

gïpbabif:,

1I.7. fO. Lugo difp. 20. de Evchariflia num.

amíi Sacellanis , vel Parochus fis , ut docet

Catum, Mi

19. Tamb. I.1. Sacrif.c. 6. cenfent pra&ticé tu-

Barbofa De Officio Parechi c. V. ». . Ve-

Gobti

tum eo die facere privatum Sacrum ( imó &

rüm Gobat cafa 6. ». 186. re&té monet Paro-

um

, . püblicé , fieo die incidat feftum fori , ut vidi-

.chum obfervare debere morem fuo |loco

.. musfieri anno' 1666. eo dieincidente feíto S.

[

receptum. — At, quid fi Parochus habeat duas

lii

| Georgü ) ratio eadem .quaefüpri. Nam con-

fuetudo, quód eo die in una Ecclefià non fiat ,

Parochias ob neceffitatem à fe folo providen-

nhicutis

das , poterrtue in utraque faceretria , & (ic eo-

nili unicum Sacrum Solenne, ex nullo canone

du

, obligat. Mimisenim diu exolevit ille Canon.

. dam die 6. Sacra?' Refpondet poft alios Go-

andblé -

bat ibidem 188. Si Parochus aliàs fingulis

—€. Sabbato. de confeerar. d. 3. quód illo biduo

ld- s

)

Dominicis & Feftis confuevit inutraqueParo-

ajorisfmzjz

. proximo ante .Pafcha penitós non celebrentur

chia celebrare femnel, poffe in Natali Domini

Sacramenta : cüm ubique terrarum eo Sabba-

o conmd

bis ; imó & ter: cüm enim duorum Paro-

TU

tho celebretur faltem num Sacrum. $ At

chorum onera fütineat, videtur etiam fentire

. quale Sacrum fiet iílis duobus diebus? In cce-

| ub,//,!'ffüülä

- debere commodum & favorem duorum, tum

nà Domini fiet utique de feria. . In Sabbatho

j MMJ gj

pro fe , tum pro fuis Parochianis, juxranotas

TENN

Tincto fiet itidem Sacrum diei ptzmifs4 con-

utriufque juris regulas. ' Verüm ego ceníeo

; feffione, incipiendoà Kyric eleifon cum Ma-

f

ftandum judicio & difpofitioni Ordinarioram:

gnificat juxta prafcriptum Miffalis. — Dica-

illud autem clarum eft.. Si feftum NatalisDo-

ib g

fHillus, Gavantus, Tamburinus j

Lugo citati.

hus W 53-

. mini inutraque Parochia non eodem die, fed

Dianap. 11.7rat. S.refol. 66, a

lit alias Mif-

juxtadivería Calendaria decimo diverfo die ce-

ciuni

as vel de feflo occurrente , vel votivas permit-

lebretur, poffe inutraque ter. celebrari: ficut

tunt: Gobatvellet etiam uttovis die facere

a, U

fiego Auguflà polt cultum jam tribus Sacris

m

privatim Miffam de Requiem pro alio pridie

Natalé Domini,mitterer Sefilingam propé Ul-

defuncto , & fefic féciffe teflatur pro defuncta

»Ab

mam , ibi 4. Januarij liquido poffum ruríus fa-

» IPW

X

cere id ipfum. vide Dianam cir.

pta 4

Hj

þäti(fg. ahqua i 'gucm vide cit. cafu 7.4.".

p. I1. t(aäi. f*

j dici

S-

refol. 33. Gobat cafu. G.

.

Secundas ergo cafus eft : quando Paro

um

E

-

d H

chus4 $?

do hii

*

debet profpicere pluribusParochiis, nec poteft

g. fl L'?

commodé habere Cooperatorem , tunc enim

- ia ia die c&kär&ääuh:. |

licité, bis, térve Miffam dicet, vel cantabit.

d

j

certum apud omnesSuarez d7fp.8o. f£&1. 3. Lu-

iaþlm

l

"

"

[b

T ',ng;ïar.itcr non licet nifi fcmbf füb gravi.

go Refp. moral.lib, 1. dub. Y2. Diana p. 11.tr.

;

at

«l

peccato. , Ita enim ad háuc ipfam qua-

o

F. refol. 33.. Nam cafus neceffitatis excipitur

W

ftionem refpondit Innocentius lil.c. confulnifli

ipfo cit. cap. confuluifli, Ouidüiautem die

f

de celeóvatione 7Miffarum, Hanc prohibitio- '

PU

f

prophano devotio populi exigat duo vel trià

"

L

nem [ nam certum eft antea licuiffe fzpiüs

Säcrq in diverfa , vel etiam eadem Parochia

pro libitu ] primo factam fuiffe ab Alexandro

tua? Cut fi fuperveriat poft Sacrum tuumin-

j 0;94903

P. IL. [ qui obiit anno 173. exiftimat Baroni-

«

expecita proceffio cupientium habere Sa.

Us fom. Io. ad amutm . ('brifli 940. probát-

crum) Suarez & Lugo modo citati , Pluribus

gt

que ex.r. fuficit.de confecr. d. 1. Ejufdémque

allegatis concedunt , nifi confuetudo obíler,

j

prohibitionis caufam dupliceniindicat ibidem

poffe bis térve fieri. Etutique fi tempore pe-

f tf ^

Alexander. t. Quia Chriftus tanthm femel

flis exiftatunicus in urbe Sacerdos, poterit pro

a p

)

eft patlus, s;

sgitur oflendatans ejns pa(fonem

bis

"

Paas, II.

: folatio multorum. Pctenci,u'a? litare de die

À

x?x-'. SACRAM;

*

pE

!j

Ms

Ws

"

i

f

245 — ha, Saram, Pars 11 6ap. V. Sc,

PI De 1empore celcämgirh;.x ;

in diverfis Ecclefiis

e

L

intevrogandus tanén

clarat Concilium 'Tridentinim : feff. &2. : Üü

$

j

Epiftopus , [ipofft. ait Gobat numg-IS 9.

— Quando autem & quibus temporibus téneatur

At

Sacerdos celebrare, idem Concilium feff. 23.

[4

[

458

Jértius caíus eft : quando moribundo

€. 14. de reformatione icítatuit. Curer Epif-

coptssut( Sacerdotes) [altem diebus Domimicis

hk

prabendum eft viaticum , nec habetur Holtia

confecrata.

Communiffima. .Et quidem

.« feflis folennibus , fi antem curam animarum

h

tunc licere fecundó celebrare etiam non am-

habeant,tam frequenter,ut muneri (uo fatisfan

(l

pliüs jejunio Sacerdoti ( fumptá fcilicet in pri-

eiant , Milfas celebrent.. Flxc Concil, & hinc

"

l

m

ori Sacro ablutione ) fufficienti authoritate ,

breviter refolvendum.

Y

(fes!

etiam Tamburini 4 4. Saerif. c. 6.$.8. probat

I. Sacerdos quilibet tenetur £ilt

em aliqfuä-..q.ägï, 1

Y

tiesin anno , ter vel quater minimum , Fellis

val

Gobat Zlphab: communicantium cafu. 19.. In

praxi, fiSacerdos in primoSacro moneatur an-

folemnioribus Pafchz , Pentecoftes &c. Mif- —

ft

fa

141 celebrare, ade

m

te fumptionem fuze Hoftiz, frangit particu-

6; ut fi feclufo legitimo if

[

,lam ex illa refervanda pro egroto : íin

pedimento, toto anno celebrare omittat , more

h

n

primüm poft fümptam Hoftiam , fumat& fan-

taliter peccet.Ita communior ,. & fine dubio

uinem, omifsà purificatione , peragat reliqua

probabilior fententia Doctorum : Setas , Syl»

Ó

;

cut in die NNativitatis , móxque inchoabit no-

vwe[ler, Reginaldms,Suarez., Coninck, Laymány, .

yum Sacrum.

Sedforté, dum facio alterum

AMarcbant , alii paffim, ( contra 2dwglez,, u-

[

[

Sacrum, morietur egrotus : ergo omitte , GC

nacinam , Dianami , Lugo, Gtalios cum Tan-

accurrecum facro oleo, ac abfolve , fi capax eft.

burino de Saevif. 1. Y. c. 6. à mortali exculan- .

iC

$

Neutiqvam autem licet uti compendio fim-

tes (feclufo contemptu & fcandalo ) dummo-

^

pliciumSacerdotum , ut vocat Lay:nan czr. qui

dó in Pafchate communicet. — Noftra Senten-

bt

eo cafü , ante vel poft fumptionem Sanguinis

tia conformis eft judicio plerorimque Do&to-

[

confecrant unam folam particulam. - Ecclefia

10d

rum, proborum omnium ,imó & plebejorum, —

enim fecuta inílitutionem Chrifti nunquqm»

qui malé fentire.folent de Sacerdotibus tam .

d

pretiofo calento rariffimé utentibus; ipsique -

menl

permittit unam tantüm fpeciem confecrare ,

nifi quandóque in ordine ad perficiendum Sa-

juri : nam c. Dolentes de celebr. Miffarnm.]n. —

IIl

h

(ntrt|

crificium jam fübftantialiter inchoatum , atque

nocentius III. P. conqueritur dolens , &gra«-

etiam eo cafü licere confecrare unam tantüm

viter reprahendit Sacerdotes, qui vix quater in

itsqu.

"fpeciem , docent Theologi feré omnes contra

anno celebrant, ideóque fufpenfione à decie

Nini

Alenfem , Majorem , Adrianum , tefte Chap-

mis , & aliis bonis plectendos decernit. Et«

Md

peaville. De Saeram. minijl. tempore peftis

manifefte colligitur ex ipfo Concilio Tridenti-

&mmqt

M

€. 4 4. 20.

no proximé allegato. — Ubi Epifcopis impos.

d

hu

nenscuram , ut Curent Dominicis & Fellis fo»

43 Quartus ca

fus: quando jam dic&là Mifsfu-

l

hp

pervenit perfona notabilis v. g, Epifcopus,

leunibus Sacerdotes celebrare Mitfam , omni«

Hizt,

quem decet quotidie audire Sacrum, ait Na-

nó patenter prefupponit de fe debere faltem .

Áiere

vartus c. 25. ». 87. polt Sylveftrum v.. 7iffa

aliquoties in anno celebrare; & quando con«

QUi

4. ]. Aut quando repenté poft dictam Mif-

venientiüs , nifi in Feftis illis principalibus ?

enn

fam corpus defuncli occurrit fepeliendum , &

Quamvis fpecificatio illa quoad Dominicass

(uosp

confuetudo habet;ut non fepeliatur fine Sacro:

& Fefta quaque folennia, videri poffit folüm

Z

f

Iidem ibidem plures adferunt cafus , quos non

eífe admoaitiunis, &t ad meliüseffe, Quare, *

[2 |

exícribo. Quia in omnibus ejufmodi cafibus

fi Epifcopi de hoc nibil pracipiant, nihil pec*

L

attendenda elt confüetudo locorum , & ordi-

cabit Sacerdos , fi die Dominico, vel Felloali-

tl

natio Epifcoporum, "Vide Layman, &

qliqs

quo Sacrum celebrare, etiam (ine caufa omite

Astcim

€itatos.

tat, dummodó debité audiat. At , quidfi

ïfgiaMm

Sacrum non audire poffit ob defectum alterius -

ü'rïm ph

" iv

. Sacerdotis ? quidquid aliqui adhuc exculat&. —

W]iüipfm

conentur, mihi certum e(t, tetunc per accié

)

UM

Qq,qr'nlb vel quoties tenetur Sacerdos

dens debere iegere Sacrum, fiquidem praxee

Bs

eelebrare o

pium de audiendo Sacro , non utique itt-

Ws

telligitur de Sacro alieno duntaxat, fed aut d&

r

Sä(i'ifici

Alieno, aut proprio in defectu alieni , jUX-

Ertum eft vi Ordinis , feclusá alid obliga-

ta communem DoCorum fententiam in ter«-

!thUS (

fiCatjon

«

tione nullum Sacerdotem teneri ecele-

tiopraecepto Decalogi. Erpluribus oítendit

g

brare quotidié : càm nullum alibi extet ejuf-

Gobat, — Zdlphab. awdientinm . Sacrum c&e

!dEa

modi' preceptum.

Contrà veró etiam cer-

d f.

tüm videtur, omnem Sacerdotem debere fal-

t

IL. Parochi , feucuram animarum haï'mmga

msLug(

tem aliquando celebrare , nifi jufto impedi-

tenentur toties celebrare , quoties Parochiani

mento excufetur. Deducitur ex verbis Chri-

lm;m

l

. tenentur Miffam audire ex communi pracep-

Hoc facite in meam commmemorationem.,

to Ecclefiz , finon fit alius eorum muneri fatis-

Quibus verbis "Apoflolis , "r?ïmque ín Sacer-

aciens. ,Orwes.. Ratio clara eft. hzcenim

s m

"t

doito (necelforibus u offerrtnt, præcepit:, ut dc-

fant COrgelaäva : $i populus :cncm.r»(ag

d

$-

avmm

.

—

m

yà

J

I*

MM& ! :

: : | "I;be'ol; Sä;r'km. Parsll, X&'ap. VI. Sect. V1 Dejejzrmz'oj naturali ad celehr. :/247

]

2l

&tl

Cardinalium ab urbano VIII. approbatam ,

füporm-w

Sacfu-ha , aliquis .tenebitur celebrare: & quis

alius, nifi Parochus, velaiius ejus locofub-

etiam fapius allegatam, hoctenore: Sacerdo-

i

ftitutus ?. Etcontràergocorrelativé ?. quibus

tes , quibus diebus tenentur Ms[fas celebrare

VUf Cm,:[,;

rationt beneficij feu Capellania , legati feu fa-

Milu]

diebus populus non tenetur audire Sacrum ,

Parochus non tenebitur facere , feclufo pa-

larii.fi eleemo[ynas pro aliisetiam AdsfJis cele-

] Wug(m

€lo; fundatione , flatuto, confuetudine fpe-

brandis fufceperint,aon po[fe eadem mi[;4 utv i-

T

ciali. At , tenebitürne Parochus etiam fru-

qgue obltgatt'ani fetisfacere. Refpohdcnt re&&

hss

€tum Sacrificii füi , fuisovibus applicare , quo-

Lugo & Marchinus cir. effe illic lermonem de

ties tenebitur eis celebrare Miflam ? Refpon-

illo folo, qui tenetur illisdiebus; etiam proali-

ttüt nj

fio communis efl negativa cum Layman/. 5.

quo, ad'certam intentionem facrificare : nam

! ia

tralBl. $. c. g. 4. 6. Suarez eitará fect. 1.- ef-

talis nequitab aliis accipere flipendium feu e-

Vtetudi

fet enim hoc nimis grave onus.

Certum ta-

leemofyná novam : fed quidquid dicant hi DD.

'edulälegm

men videtur, teneri eos pro populo fuo offerre

eadem Congregatio etiam. contrarium dedit

Tartoniny

faltem aliquoties. Nam concilium Tridenti-

refponfum Epiícopo Tragurienti apud Gobat

, &i

&it. 10. j & 1. quod tamen teftatur non effe ubi-

Xtui; d

num [e]]' 23.t. 1.71/: reformatione ; intet cae-

tera, qu pracepto divino mandata effe omni-

que receptum : ideóque , quamvis in nega-

Cnini)

/bus'curam animarum gerentibus afferit , fe-

tivam propendeam , adhuc tamen nolo damna-

ontrang'e

cundoloconominat oblationem Sacrificii pro

te ita practicantes.

Gul

ovibus : in quod caput s. 4. Barbofa cum a-

$. Venerabilis Bedaapud Gabrielem Bel s

à mondi

lüs cb'p?canter tradit, teneri Parochum Miffze

Canone AMiffe le&. 87. Sacerdos nonlegitimé

at

Sacrificium applicare fuis ovibus arbitrio bo-

impeditus celebrare omittens, quantüm in fe

, Nl

eft , privat fanctiffimam Trinitatem laude &

niviri , attentà nimirum copiá vel inopiá red-

rotini

dituum , magná vel modicà neccffitate Pa-

lorià , Angelos lartiti: peccatores veniá : ju-

rochianorum.

Confultiffimum fine dubio

m

li

itos fubfidio & gratiá : in purgatorio exiftentes

M

i

"4

eft fieri in feftis. majoribus faltem femel in

requie: Ecclefiam fpirituali Chrifti beneficio :

JterItlos

menfe.

& feipfum medicinà & remedio. Hàc

IIL. Beneficiati, Sacellani , & alii Miffarum

"

46j

gemmá bbf'igno SeCtionem

D

d

onera habentes , utique tenentur celebrare to-

1 am-»

quiu

ties,quoties in fundatione vel conventione ex-

benfttt i

« primitur. Qui tamen tenetur celebrare quo-

s dini

"tidié ad inténtionem , v. g. pro fundatore pof-

—sEc*fvïo vIL-

odb

. feeum quater vel fexies in anno celebrare pro

feipfo, autin die animarum pro particulari de-

fs

— Jeunium. natemle. e. j

(l'b"& MIS /(f'

* fun&to: & fimiliter , qui tenetur quotidié ce-

lebrare, poffe quávis feptimaaá unà Mifsáab-

[[in, o

SUMMARI UM.

due lt

ftinere , devotionis , reverentiz , feu honeftatis

quati

«3usà ídque ex rationabiliter przfumpta in-

465. (."elebrans debet effe jeiunnus jejsnio naturali.

tentione fundatoris , concedit communis DD.-

466. Jejunium naturale quid , feu in quo cou(ftaz ?

rucpi

»

quos,refer,& fequitur Dianap. $. tra&t. 6. ve-

467. Hocjejnmuium non "viclat. L. 2ui deglutit aliquid,

)aöbümäj

( fél. 1 g. Tamburinus 1. 2. Sacrif. c. 3. quos vi-

quod nec cibus , nec potus fit.

i ppü

i

1]

468, 1I. aut quid per modum faliva.

)

de. Quod.tamen intelligendum, quando o-

469, III, Vel reliquias minutas pridiana cane. demtibus

(uselt þ

nus celebrandi immediaté incumbit ipfi perfo-

-$mplicitas.

Jl y ^';:f$v

n& Beneficiati vel Capellani. Secüs effet , f1.o-

470. IV. 2tut etium [anguinem vel bumorem ex capite

0 vclff'*'

defluentem (c

nusincumbat ipfi communitati , Ecclef1z., Col-

àne a

471. Hocijejunium naturale incipit à quedin nodle feu

, Àif

"legio, Monaflerio , curandi quotidie celebrari

C primo iclà ad duodecimam. Unde

472., Aludito pritmo iclu probabilius teneris flatias depo-

f dun?

— Miffam pro fundatore v. g. Sic enim nullo die

x

aere cibum.

omitti poterit.

iict

464 V. Patochus, beneficiatus , vel aliusobli-

4734 Et potum jen craterom ori admotum..

3

u

gatus quidem hác die celebrare ex reddituvel

4?40 In

dbio , a aliquid poft' duodetiman fumpferis

iil

poteris prajumere« quod non

falario annuo, at non obligatus offerrefructum

476. AAb boc iejtinio naturali excp(ar X, Neceffitás in»

n f

Sacrificii ad certam intentionem , ( v. g.Pa-

tegri facrificii Ca[us vari.

xl cal,

tochus die Dominico) poteríne pro illa ap-

477. Neceffitas. reverentig ipfius Sacramenii, ( Ui

n al.ierü

quid agendum cum reliqusis pofl abluiionem

plicatione accipere ftipendium manuale à pe-

vel Miffam in patena "vel corporali inuen-

gtl

tentibus Miflam offerri profe? ( hoc enim fu-

zis?

Juit"

prà de applicatione fru&tós Sacrificii, intactum

478, III, Neceffitas fumendi vistici. (5

i

um

manfit ) Ita affrmantSuarez, Vafquez , aliis ci-

479. IV, Neceffitas vitandi (candalum - publicum.

' Ui

tatis Lugo 4Zfz. 2. s. 20, & Marchinus apud

u

h JPSFJ'

480» Quid faciendum illis pluribus Parocbis ad Dedio

i

i

Dianam p. . trati. 6, refol. 3. ld enim meri-

r

tó computandum effe inter ejus accidentia ad

cAntionem convenientibus ,nulloamplius ilf'l'j'

Contrà

50 pro ]ummok Sacro ? (

s

ejus commodiorem fuftentationem.

481, Guid

facienanm non amplius yejuto INeomyfi4 f

*M'S

jf

n

um

"

tamen fentiunt non malé Diana ipfe /. c. &

Primitias celcbratura *

4

"

Mi

gji'antus-, allegantescontrariam declarationé

li 2

Sacer-

—

N

(5 0248 Slbcol, Sacram. Pars H Cap. Vl Se& VIl Dejejeniondatu

rali ad cälgäïf;*'- n |

tio non poterat prævalercïprræsepm,ö;.,tmdia

yi

Acerdos celebrans,

ficut & quilibet comu-

, d

5

nicans debet effe jejumms jejumio naturali,

id

tioni Apoftolicz. His bene perceptis facile re-

, 46;

folves cafus, quibus violatur vel nonviolatur

efl fjue omni tibo &&

potu [umpto a media notte

g

nima quan:itate ex pr&-

jejunium naturale requifitum ad facram Com-

4

pracedente etiam in "i

ïoa

cepto Ecclefia fb

zerta

li obligante.Conftat ex

munionem G. Sacrificium.

D

viter.

L

: qïu*Spieci-üc-oA-ïb,re-:

[

varijs Co

neiliis p

affim apud DD. allegatis Et

ratio tanti rig

otis eft: quia hoc jejunium non eft

5. II.

li

hi

inflitutum ob temperantiz virtutem, ficut jeju-

Non Xergo* violant jäiuhin?hizä;uml&,

ial

nium Ecclefiafticum , fed ob reverentiam tanti

Sacramenti meritiffimo exigentis j ut cibus ifte

dntc À Cosmmauione excludun«

D.

(

[47 P

1

n

& potus fpititualis & diviniffimus , anteomné

m corporalem in Sto-

R

prorfus cibum & potu

&

machum trajiciatur.

Hinc Concil. Tolet 7.

T. Uuideglutiunt aliquid, qu&dne,gcibugggz

nec potusfit: nam talia naturali zfli-

£AR. Y- dicit.

ANallus pofl cibum vel potuna

matione non cenfentur edi vel bibi. Ut fi de- :

3

quemlibet mininium [umptum . Mifas faciat.

glutias ungues abrafos, capillos, lignum, au.

Explico breviter terminos pracepti , & adfere

rum, arguntum , plumbum , vitrum , officula

caufag egcufantcs.

fructuum aliquorum &c. Namnominecibi&

$.I

otüs definatur illud folum & omne , quod à

li

ftomacho/alterari, & in fubítantiam hominis

10

convertipoteft. Ita Cardinalis de Lügod.;f,-', .

U

| ,Jejzz*;um jjauio nata-

7ált.

Evchar. feii. X. Dicaflilins ,Gfoannes San&bc&;

D

ïsc«

alii cum Diana p. $. tr. 13. refol. 1. contra

Ti

ANngnun ' Palaum. | Multó minüs, fecun-

Ejunium naturale T. . Ef carentia cibi & po-

düàm omnes , qui refpirando attrahit vapores -

yil

46'6' 3

t/s fafteptt inStomachum : velinvia Ad Sto-

macbum , ut loquitur Sco

tus in 4. d. 8.4.3

ex cibi vel potu prefente. Qui fumum taba-

1

ci per osattrahit, quia non defcendit infto- .

hicr

2. Jejunus ergo jejunio naturali eft , quia àme-

dia nocte nilil fumpfit per modum cibi acpo-

machum , veliolüm defcendit per refpiratio-

fant

hvt

tüs. Vides differentiam à jejunio Ecclefiafti-

nem ; necullo modo cibus eft. Imó nec qut- ]

ore tenet , & dentibusterit folium tabaci, quia

Vfet

co , quod eft una tefeCtio cum, abftinentiaà

carnibus. 3. Sumere aliquid per modum cibi &

nullus illius fuccus. defcendit in ftomachum,

Duty

fed agit per vim attractivam & confenfum lin-

thuir

potüs eftaliquid ore ab extrinfeco [uriptum ,

gue cum palato : uti ex profeffo refolvitCard..

ET

pe? fé , atbione vitali , in [lomaobum demittere

Ex communi Tannerus

edendo vel bibendo,

Lugo l. 1. Refg. Moral. dulb. 9. Item qui tem«

d k

pore peflis aliquod aromaticii ore circumfert ,

difg. $. q. 8. s. 78. Ubi jam vid:s patenter

i,

excludi falivam, & quidquid per modum fa-

nihil deglütiendo ex intentione , nifi forte mi-

D

nimum quid per modum fucci iufeparabiliter

i

livae fumitur vel in ftomachum demittitur.

T

4, Illud dicitut per modum falivz fumi vel

falivae fit admixtum. 'Ex,commüniTan"eï"ä [

Y

S

*l

trajici, qwod czws fit minimum quid , Oa

eit. u.*19.

L

II. Quando

:os eluifti

,jufcbïting,*vinum,ääitfäï |

faliva infeparabile , C elto in illam nonfit con-

den;

verfüm ) inadvertenter Q prater direllam iu-

aliquid aliud preguftafti , & totum rejecifli ,

lora

tentionem trajicitur. Suatez , Vafquez ,. alij

praterquàm purum aquz , juris , vini, vel al

Md

teriusliquoris, quod falivee admixtum degultii-.

apudDianami p. f. trat&l. g. refol. ya.- Et in-

:i: JM(

dicant Rubrice Miffalis de defectibus Mitiz

[ti cafü : emames enm. Thoma cit Secus ,fivelin,

W

magna quantitate, vel in parva quidé non calu

ibi. $$ abInendoos deglutiatar ffilla prater in-

ïmmifh:

lentiontm , won impedit commuunionem. Se-

fed ex propofito: fi videlicet iftud parum po-

ii

cüs, quidquid etiam minimum fumptum ab

tuiffesà faliva diftinguere & feparare. Caftro-

i.

Palaus cum Gobat J4lpbab.Commm. ca[n 17. ts

extrinfeco ,. atque à faliva diftingubile per mo-

Pfoxïw

dum cibi aut potüs deglutias deditá operá , de-

quid fi gargarizem , &t aquam detineamin ore

16 wg

diutiüs? Certé vix poffibile effe cenfetJordanus

finis effe jejunus & , excluderis à S. Commu-

Pütiy

ibidem pattem aliquam aque à faucibus non.

nione, juxta commuaiffimam DD. cum S.

Cob

Thoma . p. 4. 80. 4. 8. Scot. feprá cit. id-

attrahi :ideóque ut periculofum faltem diffua-

dendum eft.

!j

!Iem P(

que etiamfi fumas per modum medicinz , v. g.

Aitem

unicam guitam, velunicum granum , ut vo-

III. Quireliquias prid

ianz c&n'æ,

falf&:mä?

Ü

cant Medici: ídque etiam quácunque optimá

minutas implicitas dentibus cafa deglutit. Om- .

intentione fümatur illud minimum. Lepidum

nescum $. 'Thoma : imà etiam advertens; ,

ll

cafüm refert Cajetanuszz $«m. v. Evcbariflia.

deditáoperà. Euarez 4dífp. 68. alij, non dif-

Em

fentiente Tannero /. cir. Nam utrovis modo

de Sacerdotefimplici, quiante Sacrum fume-

N

batnucem mufcatá ex devotione pro reveren-

cenfentur deglutiri per modum falive , G non

s

veniunt ab extrinfeco , & cenfetur pertinete

tia Sacramenti , ut bonum odorerm: conciliaret.

MT

Hofpititanto : meritó ipfum damnans peccati

ad comeftionem przcedentis diei. Secüs di-

M!m

al

rihtgm"

mortalisper feloquendo; quia ejuspia inten- — cendum videtur , f 'rcliqgiæ ille cæni v

fiQ^

x

,

Ü

i

*

M

;ïzzepz Sþ'd-,fämm.qurr.—II. g. V $i m Dejeanio nam'alz E ls. 24 ,

Et&w&m |

?xbfäbiïäs,& faltem dedità operä dcglütiantür E

þþut'ag'at) ore 'e&c,e'pï,c 1quamfi mox deglutiffet,

l

licet du pofteriores rationes àdhuc videantut

jejunium naturale abfque dubio jugilafet. At

:WW

irobaré non frangi jejunium. - P. Gobat s.

. Alle ftatim füi memor, & perturbatus, hiaefi£

Jdümm(bml 1

268. Sechs autem liquido dicendum eft de il-

quidageret? Certé expuere non debuit ob re-

verentiam Sacramenti , cum os, lingua , pala-

lo, qui vefperi decumbens ante mediam no«

&em fümeret fru&tum faccari : glycerizam, vel

tum, adhuc tremendo nimis Sanguine rübefces

tent , feu humore fpecierum confecratarum vi-

fimile quid aromaticum paulatim inore liquan-

Confilio is

dum & deglutiendurmn : talis enim non effet

ni nimis fenfibiliter maderent.

m

cenfendus jejunus , fi deinceps poft. mediam

in arenacapto guttas illas vini tamdiu inore te«

li

noctem aliquam ejus partem ( nifi forté mini-

tinuit, donec ore copiosá falivá repleto nihil *

mam falivz infeparabiliter mixtam ) degluti-

prorfus ampliüs de qualitate vini fentire, vel -

ret , ficut de fümence reliquias cibi ptidiani di-

percipere potuerit, & ita tandem falivam de-

l, qulg;

Confetftim mane ,confilii causa, ac-

lii

&um : quia ille ita fümpfit vefperi faccarum, ut.

jglu:'i 15

manducatio illa nom effet vefperi , vel certé

ceffit confeffarium Theologiz non imperitums

Tb U

ante medid noctem abfolvenda, fed quafi que-

ftatim , fi non prohiberetur : etiam alterumSa-

los ) ilg[ :

dam continua & fucceffiva manducatio etiam

crum fa&turus , & poflea etiam fummam Mif*

Yirm j

in fequentem diem forté duratura, ideóque fe-

fam ex officio folemniter decantaturus: alle-

AT mons

LOm

quenti die aliuam partem deglutiens veré ad-

»ans pro fe exuna parte , quod licét guttas il-

huc tanducaret: utcontra Tabienam & alios

las per modum potüs ore exceperit, rever

antin:

nonnüllos merito docent Vafquez , Suarez,

tàmen pet modum faliva ,. ei infeparabiliter

lis dU

Coninck , aliiapud z.. Cüm enim cafus i(te .

admixtas fumpferit:ore autem tàntüm excipere

Juintdo

E

frequens fit, cederetin magnam ftäuderïi,jcju:-'-

aliquid fine dubio non fit comedere vel bibe«

jbl

nii naturalis.

7

N

P

re:ex alteraautem parte , fe revera fine aliquo

jb

€

[)

IV. Neque

frangit 3; qui d eglü'tii: fanguïnem

incommodo , pertürbatione Communitatis ,

a.

ac diminutione fuz exiftimationis, & autho«

vél hümorein ex capite defluentem, aut humo-

(äiäemæ b

tem defluentern. ex puftula in ore rupta: cüm

ritatis non poffe fummum Sacrum ómittere ,

T

[

hic nihil accipiaturab extrinfeco ; & iíta cen-

& alteri committere;/ Confeffarius ( mihini-

di gt

Id

1

fcantair fumi per modum faliva, uti in (acto re«

mis notus ) ftatim ex flapede refpondere coa-

Jl ïmöïl-

""

í

^* folvit P. Gobat ». a68. Idem judico de pul-

&usin tetam inopinata breviter deliberata, no-

fl

A

»Nete tàbaci naribus atracto, fübinde in os per

lens hominem in adeoó fanctiffimo & caudio-

if Pmrz&i;

^ guttur deftendente. Quid igitur, fi inftomae

fiffimoFefto magis perplexum reddere, eum i

& nf

chum meum involet mufcea? ne quidem fran-

fua tam bona &'pfobgbili fide rel-inqüendum

(

- getfi mufca fa&us elephás: quia non defcen-

ratusei affenfum priebuit , & in reliquis Sacris

Jug? ^^. dit peractionemtuam vitalem. At mihi ofcie

pergere petmifit ; licét ipfe valde anceps hze-

gt

tanti , néc advertenti nequam aliquis injecit in

reret , & in óppofitum totus propenderet :

sj

osuvam? Ergo fi deg]atis,hàud manesjejunus.

quemadmodüm meceffario & égo hareo , &

n&e?ä'&üä

.. HineLugociz. alii a& Dianà p. 1. tra&&. 16.

propendeo, eó quód authores onines ( quos

^

vefol. 49. tejiciunt Boffium negantem jejuni-

vidi) fcribentes de fumptione per modum fa-

nuxix'ïaw*

- - umnaturaléfrangi , fi quis prolapfus in flu«

liva, diferte & exprefséloquanturtantüm de -

l&umaw*ïg

. nen; violenterglutiat, G trajiciátaquam in

fümente aliquid fallvze infeparabiliter admixt

agund

! ftomachum , ( idémque eífet de pota Suedico )

éafu prater intentionem : atqui bomus il -

j, viniïrä-;

áut deglutiatcafü vel violenter globulum facca-

Je Sacerdos àon cafü & prater intentionem ,

fed fciens, volens & deliberatà induftrià fum«

nixtum

i, altádve cibi Vel potàs fibi dormienti vel

] SCC(!S ,

mon advertenti in os apertum,aut guttur ab alio

pít. Ego defedu authoritatis ( cüm hune

iil

immiffum &c. càm in his adhüc interveniat a«

càfum apud néminem meorum Authorum re-

.. Cio vitalis trajiciédi aliquid ab extrinfeco fum:

perire potuerim ) mihil authenticé refolvere

frud pï»"f

4

N

] aïälC:C*

ptum. Secüs viderr poffet, fifeclusá omni-

poffum, nec audeo ,. dq&iorum me judicio

fubmittens:

.l

: prorfus a&tione propriá vitali , aliquid tibi me-

de

ii

- &6 violenter, aqua per fiftulam v.g. peros &

$. II

eccniüdü"

m

uttur n ftomachum trajicerétur , ut advertit

A media no&e : quomodo Intelli

obat ibid.». 284. Tandem quoad fumptios

gendum ?

POR

:

n

du

fémper modum faliva ad

| Er mediam n

otem , quà inch

oatuF ï;ej'ü-'-l'l-"?ï

H tentem.

jungo hic cafum re;

N

nium, intelligunt Théologi primum ictum

D

mám noctissnam

T007

;l

Cifus Singularis d» Natalitinr,

horologii defignantis duodeci

i

3 N celeberrimo Monafterio, Sacerdos qui-

ab ultimo vel medio i&tu ufqu

e ad horam pri-

fédà primo ictue

j

- -& dam mihi not& Pietatis & Do&trinz; in Sa*

iam , non eft integrà hota,

j

[

&tatiffima no&te Natalitia Domini Miffam ce«

Lugo , Diána , 'gï:bak,

!

alii ap

udipíos. Debet

io illà liora duodecima zeftimaás

j

uf

, lebráns, per inadvertentiam , ad Miffam pri-

autem fine dub

ii ex horologiis utcuniqué bé

ne direCtis; nonaB -

i ül]Vf , :,

d

inam ablutionem .oti admovit ; & modicam

duftria errantibus:

j

Quidera, áttanien fatis fupérque fenfibilé quan-

enotmiter ac prafertim ex in

Si enim feéquaris nimis feftinans ; t

eipfum fraus

g.

[]

38 j

d

tlzitate'm— (quinque velíex circiter gattularumä

113

[]

/

"

4

N

|

70 bl Sram Pal Go P d H Dekpnioneterdi al

das: fi nimis tardum , in

comedendo v. g. à

junum, aut poft mediam nö&&m

(

H

y

ediffe velbibiffe. .

reipslaliquid

Y

media nocte jejunus non eris. Quando ergo

in Civitate fünt plura horo.

logia fzpe inter fe

iV. Quamdiu

autem à mie

£

äia hbae/dufafc?f?f ,

nom convenientia, fequere , quod malueris,

debet jejunium iftud naturale? an aliquamdiu,

ü

etiam ultra Sacrum vel Communionem? Licet.

)

modo non illud, quodfcis communiter nimis

.

tardé gradi. Duo autem horologia inter fe

decentiffimum fit aliquanto tempore poft abfti-

D)

diffonantia , communiter tamen recté ambu-

nere abalio cibo ac potu , nullum tamen de

li

lantia,funt quafi duo Du&loros ferrei, feuinftar

hoc exftat preceptum. — Quare nihil indecens

dul

duarum opinionum probabilium. Communis:

admittitur à Religiofis , qui poft ultimum Sa-.

crum Íítatim eunt ad communem. menfam.

jmi

DD. cumSanchez/. 2. ZZ4tr. difp

Y

- 44T. Aligu-fa

«

hic dubia explicanda funt.

Communis cum Layman [. g. trat?. 4.c. 6. fine,.

D

472

L Duedecimá fonante , auditóque primo

aliipaffim. At quid deillo, quinihilfomni in-

Pïä

i&u , teneor ne ex ore ejicere, quo

dingefferam.

terponit inter cibum prophanum & Sacrum. v.

nondüm audito primo ictu ?- Ita quidem cen-

g.in nocte Natalis Domini? Ipfo D. Thomà .

TE

fent Conindh , SKoannes Sancbez., alii. : Sed cer-,

feep. cit. tefte , poterit fine fcrupulo accedere.

n

t? videtür Ecclefia neminem velle complere ad . .

[

ad divinum Epulum ,cüm hullg

lex ju'.brrca»t dor-.

Z

hanc inurbanitatem in tali , . eóque raro caíu :

mitionem interponi.

v

càm prafertim, licec illum bolum vel vini hau-

asf 1

ftum trajicias, nonideo dici pofüis fümpfiie a-

[

liquidab extrinfeco poft mediam noétem.Cer-

fanttes d jejuimio u-

Ill

i Ca(dis EXCH

£ur li,

(

t& Suarez & alii fuprà dedità oper deglutien-

tem reliquias pracedentis czenz ideo excufant,

)

quéd videaturillarum trajeCtio non effe mora-

RiMA certiffima eft weceffrtas ;,,),gri 3"'-416

i

liter diftincta à caena pridiana : cur non idem

.erificii , cüm major fitobligatio precepti - .

&

dicatur. & hic?

divini deintegritate Sacrificit,'quàm pracepti -

p

Ecclefiaítici de communicando jejuné. — Hinc

47j ll Ergóneetiam permittes me, audito eo.

-

p

primo i&tu, exhaurire totum craterem , quem.

I. Si Sacerdos in Altari inchoato jam Sacro.

hi

jam priüis ori admovi,, partémque haufi? Non ,

poft confecrationer unius vel utriusque fp-

lire

ciei, recordatur fe non eífe jejunum, debet

chmittam.

Quia fic proprié diceris potum ,

ln

fumpfiffe ab extrinféco poft mediam noctem.

omnino pergere ad .,con'upländüm Sacrificium ,

(l

fecundüm omnes.

$. At, quid fi recorde-

Lugo eir.aliicommuniter. . Quamvis Breffe-

A

rus & Leander apud Dianam g. 0. £ra&. 13.

tur ante confecrationem? Equidem D. Tho-

pl

ve[al. 4$. probabile cenfeant horam duodeci-

mas q. 83.4. 6. 4d. 2. confulit , & tutius effe

TA

cenfet abAltari recedere, Miffámque omittere,

H

mam durare moraliter ufque ad ultirnum fo-

f

nuin , adeóquo interim bibentem, vel etiam

fi fine gravi fcandalo fierí poffit. Idque o- .

yH

f

ARU

1

comedentem aliquid ; non violare jejunium

mninó faciendum eft, fi Miffa privatim cele-

um

bretur , uno tantüm Miniftro, vel altero bene -

feu naturale feu Ecclefiafticum fcqqu—entis dieiz

[

tamdiu enim. videtür durare, quamdiu audi-

noto przíent, in Sacello v. g. fi vero publice

lg

Ü

d

[

tur. ^Et fané probabiliffimé telte Gobat x.

celebret , cofnuniter poterit pergere in fuo 5a-

POT

cto : Suarez, , Conintk , Laymau , Gabat ,alij [

— O

277-nolente tamén recedere à communi fen-

[

ía DD. Neque ego volo in propria praxi vel

paffim : tum quia communiter non þoteüüi«j

lum

confilio de faciendo

p

p

at poít factum fcru-

ne magno pudore , & aliqua notoría infamia ,*

It

aut certé finiftra fufpicione recedere, tum quia.

pulum peccati , nec mili , nec penitenti ixïji-

ts

cerem.

indecens valde eft abrumpere Sacrum, prafer- -

At

tim fi jam Oblatio facla , vel Canon inceptus . —

4 IIL Quodfi autem dubitem, d poft duode-

Ms

/47

cimam aliquid comederim vel biberim, v. g.

efl. Idipfum concedunt DD. communiterde —

ll'ul-

in heflera cena vel recreatione in multam

Laico jam ad Aram fle&tente, communicaturoy.

m

-& primüm recordante fe non effe jejunum; -

nóctem protracta? aut de.noctu evigilans hau-.

(RP

ftum feci , jam ex rationibis im utramque

& Íine ignominia vel fcandalo , . non valente.

recedere. IL.. Quando Sacerdos facrificans

a]np

partem Occurtentibus , dubito, an poPc duo-

T

decimam ? aut mané aliquid in os fumpfi ,

poft confecrationem unius tantüm , velutrius- .

Qd

jam dubito ; .an aliquid in ftomachum trajece- -

que fpeciei repentino morbo correptus vel de-

fhtt:

ficiens , non poteft Sacrificium complere , de»

rim Gc. Poteróne fine fcrupulo Sacris opera-

if

ri , vellaicus communicare ? Refpondeo ex,

bet compleret ab alio Sacerdote , etiam ànon .

Ti

cominuniori fententia multorum contra mul-

jejuno , in defectu alterius jejuni, Commus

(

tos: potes fine fcrupulo , quia pofleffio (tat

nifima cum Layman l.g. traét. 4.0. 6. ». 42«

li

protualibertate : Certum enim efl tuum jus ce-

alij paffim. IIIl.. Quando Sacerdos loco vini-

'tty

lebrandi vel communicandi ; incertum impedi- *

aquam calici infudit , ídquenon adverrit , nib -

fs

W

mentum factum : factum autem in dubio non

poft (amptionem totius aqu& , eóque iplo non.

nholï

prafumitur , fed probari debet. Nectu tenerís

ampliüs jejunus jejunio naturali , debet tamen ]

probare , fed is, quiteà Sacro vel Communio-

de novo confecrare , acfümere confecracurd , UE

tïgn

T

ne repeliere vali, probare tenetur, te noneffe je- :

rf)üt-

integretur Sacrificium ftïcundüm omnes, p

jam

b

"

1

",

-B

LP

".

D

lil

-

| ",ï;cä; Sacram, Pars I Cap.VÀ, &ä./ vlgl,/Dejejm zfaatargä;þcekär, 251

mel xa

jam:

ibi infinuatum foit. IV. At ego ad-

"Trnria eff wece[fitas fumendi -yia;i?i/in ar-479

ticulo mortis non. tantüm naturalis in morbo,

H]Uäf dïll'&':*';

verto in ipfo actuali fumptione parte. tantüm

aquaore accepti , quid faciam ? NNon decet

fed étiam violentz per juftinam ; tunc enim

älliqmmdguz

m

NU

ls

uique ut in Calicem vel aliud vae evo-

licere-non jejuno hoc Sacramentum. fumete

per modum viatici nimis notum efL, & ratio

?

(

[

n

mas feu effundas ; quod fumpfifti , fed potes

di

]i

sUb duglutire. —Swerez , Twnuer. alii citati.

clara. Quiamagis tunc obligat preceprum di-

' vinumde fümenda Evchariftia, quàm Ecclefia-

tul

Sed neque reliquum totum exhaurías, fedef-

funde in vas mundum , modicá aquá cum

fticum deCommunicando jejune, & home ma«

l

W

particula Hoftiz (( fuperfit) in calice retentá ,

ximé tunc hoc fubfidio indiget : intellige nimi-

""

eíque füperfunde vinum pro altera confecratio-

rum ; quando infirmus fine peficulonon po-

r u

telt exfpectare alterum diem , & damnatus ad

ünlls -^

ne, & confecra de novo, prout Rubrica clare

prafcribunt. Layman esr. s. 3-

mortem communionem non poteít anticipa-

m :

472 SkcuNDA clít nece[fitas veverentie ipfins

re:; At quoties licebit infirmo diutiüs ad mor-

hbt

tem.zegrotanti communicare non jejuno? Se-

. Sacramenti. Quodenim Cut infimili de cha-

h:

;

ritate loquitur Bernardus ) pro rcverentia Sa«

mel tantüm permirtit Vafquez, 4i/p. 21 1. €. 4.

lg

hi

Ms

cramentiinflitutum eft,nen debet ri

litarecon-

eó quód Ecclefia ideimcó concedat infirmo

1on jejugo communicare , ne decedat fine via-

trà reverentiam Sacramenü. Hinc generali-

ter, quando imminet pericufum ab incendio,

tico: at femel communicans, non deccdet fi-

vel incurfu hoftium: infdelium vel heretica-

ne viatico: ergo &«. Aliicommuniter permit-

Ej;mim

tunt fxpiüs ; quando infirmus ita defiderans

ruüm , à quibus injuriose tra&ctabitur hoc Sa-

crámentum , nonfolum à Sacerdote non jeju-

non poteft.commodé tamdiu uíque ad tempus

no , fedhoc abfente esiam à Laico proptiis ma-

cofiunionis expe&lare jejunus ; 1dque toties ,

it i

quotits aliàs bene valens licité fumere poffet ;

-nibus abfumipoffunt Hoftiz confecrece : imo

)ïigaza 1

& debent. Layman eit. trait. 4.6.6.5.2.2. Hinc

velfaltem folitus eft fumere vel facrificare , &

(

ll

nl

r

fpecialiterinMiffa, quandoSacerdos pottfum-

modo propter devotionem & defiderium dif-

ficulter ab(tinet..Quó cafu , etiam altero fta-

- pram jam ablutionem, invenit aliquas particu-

x j

- las feu rcliq»uias'äx Hoftia Cforté etiam calice )

tim die infirmum non jejunum potle Evchari-

| uniwq:g*; :

five parvae fint, five grandiufcule, debet eas.

(liam fumere, con:edit etiam Layman est. c. 6.

s. 10. dummodo periculum mortis inftare vi-

jnm, *

fumere, quia & fpeclant ad idem Sacrificium ,

] 54cn'nug

& aliter fatis reverenter affervari non poffunt.

deatur, Dicaftllus veró & Gobat €efis 1 9. ».

id f

Idque 1. etiam( integrà horà intezum, etiam.

3 11- abfoluté admittunt. altero die, ac faltera

1 L.

oft Sacrum finitum occupatus fueris comi-

Sacerdotem quotidi& durante morbo pericu-

V tütiustà

nunicandis aliis : tota enim illa actiocenfetur

lofo. Ratio eft: quiaEcclefia eximit ejus-

eomitter

petinere ad tuum. Sacrum. . 2. Etiamfi poft

modi zerotos àlege jcjunij naturalis ; GL adx-

f

quata caufa hujus exemptionis non efl tantüm,

.. Sacrum primoin Sacriítia advertas, nondum

m d-

tamen depofitis veftibus facris: imó etiamfi

ne agermoriatur fine viatico,fed ctiam neceffi-

V? ^ ^ weftesjamdepofueris, & nonmodicum tempus

tas animz , que in illo ax;icbto maxima

eft. .

'

"

gl

—— effluxerit, fi nequeant affervari fine majori ir-

yetinto

geverentia : fi nimirum nullus alius fit facrifi-

-. -- At(i nonadfit Hoftia confecrata pro via-

h Gl i

caturus, qui fecum accipiat illas particulas ante

tico,licebítne Sacerdoti non jejuno celebrare ?

Communis fenrentia eft negativa ,. apud Lay-

T

füam ablutionem fumendas. Diana p. f. tra&.

yyor

— q4sefil. 45. Àt 3. quid fi reliquiae illae fint ex

man éir.». 21.c0 quód Ecclefiz confuetudo id

daU. - * .alioSacro? Idordinarie advertesantetuam ab-

non permittat ob maximam reverentiam hu-

jus Sacramenti. |.Át ver& concedunt. abfolut&

Totionem: ergetunc fume, (i poftea primüm

Major, alitque plures apudDianam p. 3. :r4&.

Cagu

tcperias, eflentreponenda in Sacrario , donec

'tu vel alius intra Sacrificium fumas. Ssarez. ,

4 refal..5 3.Et probabile cenfent Suarez;Filliu-

commü?ïïäf

Jm mllnïgï

- Tanner. alii , cüm ille non fint pars tui Sacrifi-

cius, Lugo, Dicaflillus , Tamburinus deCom-

.cüprefentis. At Bonacima, Cajtro - Palans ,

munione, e. 2. $. 8. acGobatezr.a sum.53 4« a0

Qon ^

alii permittunt etiam , ut fumas : idque veriffi-

fufsé barbofa de effisio & poteflaté Parochi c.20.

ls fiti?

-mum efh;per accidens,quando in Sacrario com-

. 4. Et tandem füb conditione , fi &gernon

odé poninon poffunt : tunc enim urget reve-

poffit aliudSacramentum, fcilicet poenitentiae

flls VCIV

ere

admittit etian

tb

(

rentia Sacramenti. At 4. Quid fi remaneat

vel extrema unctionis fuícip

vl ws

t

l

(

hd

Cutfepiffimé fit) integra Holtia ex meo Sa-

Layiman c£t.», 3 Y-fine.Quos vide,i vacat. Mihi

&rificio, & non adeft Sacrarium ,. vel non ha-

non vacat in raro adeó cafu im:

morari.

6

j

(s

beo , quó cofiodé reponam? ergo füme: nÀm

QuaxTA caufa excufans e

ft neceffitas vi-479

J

dema-

i

T.

' &illa fpectatad tuumSacrificium,neque unam

tandi fsandalum ?uhlicnwæliüdvc gran

tantüm , fed quotqt ita fupererunt.

Vide

Ium. Utfi obligatus ex Officio

celebrare» v. g.

i

"

cafu, vel cul-

vt

Gobat Gafw 17.5. 10.. At denique dubito,, an

Parochus.die Dominico velFefto,

j

nonpo(ïit Sacrüm o«

1 1]81

J

reliquie, quas video; fint confecratz , nec ne ?

pànon jejunus amplius ,

i

ergo poítutriufque fpeciei, & ante ablutionis

mittere fine gravifcanda

lo & obmutrmuratione

[2

io graviincoma

n

"

tue fumptionem, illas fume. 'Box»iaci.na » alü

r

pruli, aut etiam

fine propr

"

Yi

j

todo : utroque aliter non €vt

«ommuniter,

"

1

:gbili.' Co

RiS

T

/

n

.

h

i

s

-

—

i

AHf

W Paf: IT. Cap. PI; Se&i. P1l, De confurï;[]z'ar)nelmemz'tma,i,j j

262 kïhebl.ks*aä*f

nisDD.Suarez dif.86.

fett. $. "Tannerus 45fp. .

complures perfonz nóbilesad Eccxleiïamïïï ((

n 22. fine, Ratio fzpe

cinxerunt, aut de facto adfunt. f. Si error illé :

qo 84 üi 4.I-L3ymancif-

dictaeít: quia majori pracep

to & lepi chari-

fuitoccultus. His circumftantijs fimul concur«

lT

tatis naturali de vitan

do fcandalo, cedere ne«

rentibus(attendendo infignem mortificationem — —

ceffarib-debet minus preceprum pofitivum

illiusNeomy(te optimi, ejus Cognatorum tris d

Eccefiz de celebrando & communicando je-

ftitiam ,aliorum obmurmurationes , fufpicioa — .

1

l

nes,temeraria judicia , adeóque vera fcandala ,

wtös

(

juno. Qu

od rariusquidem: attamen aliquan«

doin Laicispr&

fertim Religiofis,qui ftatis die-

expenfas fru(trà fa&tas,contemptum iftiusNeo-

&

myltz tanquam hominis incautiffimi in ré ome

itot

bus communicare debent, locum habere po-

teft: at fepiüs in Sacerdotibus. Declaro u«

nium graviffima &c. &c.) potuiffe licité cele-

non

brari Sacrum ab illo Neomyfta , probatur tum

no & altero cafu certo facto , non ficto, fzpius

Pïä

fa&ibili. -

r

à fimili ex cafuprecedenti , tum exrationabis

Ti$

liffima Epikia, quód fi Legislator ipfe Pon«

&

ASo Incelebri pago , ád

H

feftum Dedicationisà

Patocho invitati

convenerant decem SäcerQo-

tifex adeffet,- hoc modo diceret : fcilicet fs

h

tes vicini magno concurfu populi : ad omnes

fub illa lege tniverfali noluiffe hunc cafum.

etiam is, qui àParocho pro fummo Sacro fa^

comprehendere, Vide. l

j

6if,

atiüs ipfu.x'ït Gebat

ciendo invitatus etat , invitationis oblitus domii

7

éelebrárunt , aut etiam jentárunt. Nullus ergo

1

intanta folennitate, populo jam diuSacrum

Í

exfoectante erat jejunus , & adSacrum faciendá

'SE CT IO VIIL.

difpofitus :

quid fatum ? aut quid facien«

dum erat? Populus & függeftu

ádmcnitus de

€onfe[fro premitienda Sa

ul

1

4

1

£

X

[

eafü excufante ab auditione Sacri ; fineSacro

,'v,Caimriwnimi.l

W

dimiffus eft , ita judicantibus illis, fatiüs effe ,

uàm t fieretSacrum ab aliquo,quem pluribus

hu

g

S UMM À R IU /k.'ï

€on

ftaretnon effe jejunum; Verum Gobat Ca-

braturus , vel. Comsupicaturus ce»fcinis flb .' s

fs 19.9:330-

bene probat potuiffe optime fieri

483. Cele

peccati morialis tenetur. j

Sacrum ab aliquo , qui je

junium non violáffet ,

tonfiteri.

É

st dfmjiw Pa

!

hifi per ablutionem in Sacrofuo. INam in tali

484.

QuAndo cen[entur deefe copia eonfe[favii?

cafunon potuit reverà plané caveti grave fcans

486. Non [upp-tente copia covfa[favii ,

D

quando ( quibit .

eafibus po[fit

j

M

3

tïec

dalum,id eft,gravis &inju(ta indigtiatio;gravis-

- adn,490.

facerdos contritws celebrare uzfg;

oblocütio adversüs Sacerdotes , ridiculi facrass

vompreb

endai þnt*eþ*ai»

g

,4952 Que:

inum confiteatur».

m

illud ? (&ampd—

tili

ini,& dicteria ledentia eorum famam & hono-

iem. Certé gtaves Doctores ( üt videbitur )

49t. f&aamadn iatgüigmdumjl[ud?

Quampimümeufs ——

itts.

docent , fas effeSacerdoti non corifeffo celebras

" quexdnm 494 .

(iid

qualiter po

^

llutio impadiat Culeämii.u '-

ié , neipfevelalii careant Sacro die fcíto, cur

494« Gluando c»

pem ,

Q

fon etiam non jejuto? przíertim cüm con

w Conmwunionemt íque ad nj j

f

A

feffio fit jure divino praemittenda Sacro juxta

498. Quid i:[;ïnden

dgin spslieribus q"u&y*'-ogtibui àCos-

C

Veriotem fententiam ; jejunium certé folo jure

feffario ,

an tepaantay reddera delitnm dia.—

x

z

Comiunionis , vuel

1

Ecclefiaftico. Tándem Tannerus cír. poft Ang-

no& piif(inüv? : :

N

lez & álios re&é judicat,fi in dieNatalis Domi-

Mo

fii noh effet in oppido;nifi unicus Sacerdos non

, ïgx;cilïumïfiäentinunï jäjjli 1;5,&7.6413:7 4" ,

:

amplíüs jejunus , neque alius haberi poffet, ne«

bet: Qnare comsnicare volenii TÉVOEAIS

H

T.

dum e[l in memor

L

iam ejns praceptum : Probit

que aliter Ícandalum evitari poffet ; eum rect&

li

facturum, fi celebraret.

autem [eipfum bomo. Ecele[iafliea auttm con-

fuetndo deslarat,eam probationem néceffariam

In celeberrimo Monaftetio

"Neomy&:&x fþfd

g*m

481

dié; quo Primitias folennitet celebraturus erat ;

effe , ut nullus Bbi confcius. mortalis pectati ,

D7

quantumvis fibi comritus videatur , abfque

mané furfuüs Mifsá ficcá fe fe exercens more fu-

fOU]m

periorurti dierum , fumpfit fuum panem & vi-

premiffa facramentali confe[fione ad. [acrari

du

Evchari[fliam accedere debear, Quod a Chri-

nllnu

num, irfeitior ; fed mox pulfatis omnibus cam-

panis , commionefactus inftantis folennitatis :

flíanis omnibus , etiam iis Sacerdotibus , quiia

&d

&onclufuüm tcac eft.Primitias effe in fequentem

bus ex officio incubuerit celebrare , b«c [antia

dt,

diem differendas. Et quidem per fe loquendo;

5,

nodps perpetuo fergaudum e[Je decrevit, mos

tit

reQifhimé. Per àccidens potuiffent concurree

do no5

defit illis copia Confefforis. Quod ints

n

£e tálescircumítanti quibus certé non peceaf:

ceffitate nrgente , — Sacerdos ab[que pravid

i |

fetNeomyltaille fic non. jejunus Primitias ce«

eonfe[fione. celebraverit , quamprimim

Àif

lebtans, utbeneoftendit Gobat Cafi t 3. s

eonfiteat um Hæcgoncilnium,ï "m

Vrf

& IC. Utpote; 1. Si Sacerdos ille fuit nobilis feu

-

dj

perhonelta farilie: 2. Si illuc convénere Co«

Tj

gnati complures. 3. Si paratum lautum €on«

N

vivium. 4. Si more folito € fuggeftu erat invi«

ia

R

tatus pop ulus gdl)rimiciasf ideóque & plebs 8&

&T

p

^

hi

d.

1 De conjeffiente giæmittmda. 2$5

i ?eol. Sacram, Pars 1. Eapö PI.ISeä! '-Pl.l

N

t

ts

Y

D

Ut i

2$ H

Ms

us : Probet auterm fe

Pmeptum j

[

€.

3 Q;aa(/i ;ze'cä[z'tatmrgeæie ä'cï &

;g&x&u:um&t?:'m

:

| ipfum

U s

Eceffitate ergo & juftà causá urgente , &48f

E

IgniEcatür inprimis eum, quiSacram Év-

N

non füppetente copià Confeffarii , vas erit

ll

'S

chariftiam fumpturus aut celebraturus eft,

Sacerdoti contrito ( contritione faltem afti-

at

examinare fe debere , utrüm peccati alicüjus

UM

matà, fi nimirüm boná fide credat, aütproba-

mortalis fibi confcius fit: de quo rité confeffus

biliter exiftimet fe cffe veré contritum Jabsque

non fuerit Layman s. y. Deinde innuitur hoc

previa Confeffione celebrare , àut Laico com-

ta, ïm

praceptum de pramittenda confeffione eífe ju-

municare, i

VR

? «.f?:quent,ibus potiffimüm: cafx'f

ris divini pofitivi , ( non tantüm Ecclefiaftici )

bus.

üity W

(tehs f

ex verbisPauli 1.Cor.11. Probet asttem feip[unm

Primusabipfo Concilio Tridcntinoþin'alle-486

bomo : UndeConcilium utitur voculá declarat ,

gato textu. infinuatus eft : Quando Sacerdos

ift z

non ffatwit , vel pracipit allegátque Ecclefraffi-

ex officio tcnetur celebrare , aut fidelesjure fuo

b ial

cam con[uetudinem , cujus initii cüm nulla me-

Sacrificium exigunt , nec per alium perfici pof-.

moria extet , fatis declarat effe apoftolicam

fit: utpoté Parochus die Dominico & Fefto

traditionem femper ab Evangelio promulgato

Item pro defuncto prafente.: item ad benedi-

VIil

in Eccleftaobfervatam, ( five quodipfi Apolto-

cendas nuptias: Idem velquivisalius, ut pro

liea re praceptum tradiderunt , five quodà

moribundo viaticum conficiatur , i alia Hoftia

Chrifto äcceptum"promulg*runt) & non prz-

LOm

confecrata defit. Laymán , Dianacit.

ceptum novum ab Ecclefia introductum. — Ita

$. Hicaddunt aliqui plurescafas. 1. Quan-

communior & probabilior fententia DD. Na-

do aliquis etiam fimplex Sacerdos rogatur ab

Varrus £.2 1. .n. f. Suatez. difp. 6G. fett. 3. Co-

aliis die fefto aliàs Sacrum audirzmon valenti-.

E

bus,utSacrum JepatDiana cit; refl.9.poftalios

Qi.nch ; Layman i. c. alii.

D

2. Quando ipfe Sacerdos deberet carere Sacro ,

m

$m

»

feíto die,.Sorzs,. Fivaldsis.ali i.k; Lanndö idem

, jgc i

;e)fäjfï:ri:.

deberet omittere communionem Pafchalem.

&äq'ä "n defíi Qpl Co

ff

Diana vefol. 1 3. 4. Quando Capellanus ratio-

Oþia Confeffatiitunc nön'*'nabczur., quan«-

ne Capellaniz tenetur legere Sacrum. Palaus

gnb tl

C

27775

"

do vel nullus adeftSacerdos approbatus &

contra Dianam foc. cir. g. Quando idem jam.

; 4*?4

£

-

accepit ftipendium pro dicendisMiffis, aut ob-

i Qu

xpofitus; ad abfentem autem (ine magna diffi-

cultate , fpectatis circumílantiis perfonze & iti-

lato itipendio rogatur, ut celebret. Henriquez

np;i:i:üm/üï

neris , acCeffus eíffe nequeat : Vel f1 adüt

contra Dianam cir. 6. Quando Religiofo ha«

quidem Confeffarius jurisdictione pra-ditus ,

benti cafum refervatum , & per Conteffarium

"I

cui tamen peenitens fine interprcte ,: aut (ine

petenti,Superior facultatem denegat. ?Prepafit.

LUg

Tamburin. Diana cit-refol. x5. At füppofitó ,

peticulo gravis ja&tura , aut fcandali proprii ,

Confeffarii , autaliorum , confiteri non poffit ,

praceptum hoc confeffionis premittendz effe

gl

juxta latius dicenda fuo loco de Confeffione

jaris divini , ut dictum eft , cafüs ifti meritó re-

lm

Sacramentali , & fpecialiter de Religiofis extra

probantur ab al

![MWI

9..24YT.

i;s, acipfoGobat rr. 4.Caíu 6 1.

!

Monafteriumg.degentibus, de habente cafum

j ];.':-l'"

refervatum , à quo Confeffarius fimplex alio-

" Secundus ckjkf , ab omnibus 4dmilfus eft.488

P d

quin expo/itus abfolvendi poteftate careat.

.Si Sacrificium vel Communio fine gravi infa-

7 d

- Alios cafus nonnulli adferunt, ut fi defit pro-

mia vel populi fcandalo omitti non poffit. Ra«

prius Confeffarius , cui devotiüs aut confiden-

tio fepiüs indicata eft. — Cafus frequens effe

,/WW

yn

i

tiüsconfitereris. . Vicloria apud Dianam ?. 9.

poteft de Sacerdote alias folito , vel modó

j

rogato inflanter , ut faciat Sacrum : ut fine

rl

Ir401. 5 . vefol.15. fed meritoreprobantem cum

communi DD.

Quod vero nonnulli praten-

oravi nota vel fufpicione criminis omittere

77

dunt , nonadeffe üibi copiam Conífeffarit , (

nunc, vel denegare non poffit.

Certé graves

f

[

nullus adfit , ni(i vel familiaris , «ui confiteri

DD. apud Dianam ezr. refél. 20. abfoluté di-

P. qu

GC deinceps converfári erübefcat, fane falfum

cunt fufficere metumi admirationis in populo ,

t

li

eft , fi nullum aliud periculum fcandali aut al-

eo quód hzc non foleat eífe fine fulpicione

terius gravis incommodi fubfit ex illis , ob quae

peccati : Quodlicét, inrigore loquendo, re-

i

Confeffionem dimidiare licere fuo loco dice:

,0;

jll

& neget Suarez, alitque communiter, ve-

il

j

tur. Ratio eft : quia ut quis fine pravia con-

rum tamen effe debet , quando ex illa admira-

il

i

feffione communicet, velcelebret, omnium

tione timetur, quód homines defacto acapi-

"m r

conífenfu non fufficit fola erubefcentia , fed ne-

ant occafionem temeré judicandi , detrahendi.

j

.que füfficit probabilis metus'cujufcunque igno-

Gobat z.15 6.Scotus p 4.d.9.4.tm. etik excufat

.

Sacerdotem

am indutum facris veftibus, &

miniz , fcandali , vel alterius incommodi , fed

]

requiritur grave quid, grave fcandalum, gravis

non habentem ad manum Confeflarium ido-

infamia , ut loquuntur paffim. DD, & obíervat

néum, ldque etiam in Laico fine nota gravi

,Diana.cit. p9 13* re[al. 1f.

vdfineignominia non valente omittereCoru-

—

nigw

Y

-

u

]

1l. De cohfä.yäone præmiït.tmd;:i,ï. "E

f

uit, Pars lL. Cap; W Seci. V1

254 bl Surá

fitatem & confeffarii inopiam , ut contra Na-

jits

nionem , conce

dunt DD. fer& omnes. Scotus

varrum cit. docent.

;

Suarez , Coninck , Layman

D

il

lificat de Religiofo vi Regu-

ín 4. d. 9. exemp

s. 7. Quin pro

bab

H

iliter neque Sacerdotes ,

du

lz obligäto tali di

e ad Communionen. - Re-

am Confeflarii , eà tamen

[

er declarant exemplo Lai-

qui habentes copr

2

centiores communit

non utentes, fise nece[fi

até celebrant in pece

;*,?'l!ll

ci jam flete

ntis ad

Aram Communionis , &

fiveex

[

cordantis alicujus peccati

cato mortáli , fiveex malitia facrilega,

tunc primixm re

mali ftatüs.

Verba enim

"

mortalis, nec yalentis fine i

gnominia & fcan-

inadvertentia [ui

nec fa-

Concilii exprefse

loquuntur deSacerdote ar-

fj

dalo recederc : fed rarus ifte eít cafus ,

fine pravia confefone cele-

cilé admittendus , plerámque enim facilé pof-

gente nece[fitate ,

ipun

brante. Itacum Nugno,

aliisque Suarez difp-

DN

funt vitari hzc incommoda, faltem longefz-

opinantes: Ver«

66. [e£.7. Infoper füe

runt DD.

p

pius, quàm fibi fingant multi, aitpoft Dianam -

ba hac Concilij cont

ineréconfilium tantüm ,

Va

Gobat » 245. Ratio dictorum fzpiüs indi-

non praceptum : fed

jam ampliüs audi'rilaeg','

4

mii

cataeft... Qui

a lex pofitiva etiam divina non

Et

bit.

d

cenfetur obligare cum tanta feveritate.

poffunt , ut mox pate

L. Praceptum il

]ud confitend

i qudäffila,sf |

H

fcandalum e(t magaum fpiritualedamnum, ex

€

ífitatem confitendi, vd —

B

E

smm imponit nec

majori öb,lxiga?iünlf n;xtu,ralikcharitgtis evitan-

E

quamprimüm quis p

oft Sacrum factum habet

h

um.

ex corhuni Tannet.f.4« —

[

(äando Sa!ce'rmdos inchoa-

copiam Confe

Ífarii,

« 489 Tertiuscafoseft.

]certé intra triduum. Diana.

f

to jam Sacro recordatur pec

cati mortalis an-

dl, g. q.8. . 27. V€

tit. p. 9. trall. 3.vefol.

2;. Naminjute vox

It

teà commiffi ( aut forté, pró nefas | tunc pri-

ficat idem , quod

qui

müm pattati ) & fiquidem primüm poft con-

uamprimim Ícu illico, figni

poft triduum 7 final.C.de

34

d.é alibi.Atvero "

[

fecrationem , omnium confenfu debet , elicità

P.Efcobar&quo -

di

contritione , Sacrificium profequi : Si 'autem

minimé fubfiftit explicatio.

rundam aliorum : Qwasprim.

um hic idem

atl

ante confecrationem , eum obligari ad confi-

ore Sacerdos

$

tendum vel recedendum, ficommodé & fine.

importate, ac quando fuo temp

Quin

tur.

Nam intet.

Qu

ulla nota infamiz poffet , docent. Navatrrus

iterüm. primüm confitebi

ropofitiones 4j. d

amna

tas ab Alexandro:

[21

AMan. c. ag. n.46. Sylveffer , Cosinch , alit

Mandatum Tridentini

Wtita

cumSuatez difp. 66. fett. 4. GC in ea fuppofi- -

VII. 38. 39. ha fünt:

facli Sacerdot

i facrificanti e

xmeceffitate cum —

[

W I

tione verum eíffet. Contrarium ergo practi-

amprimit, € [1/720

iif

peccato nortali, coxfitendi qu

«6 longé verius eft, fiSacerdos etiam ftatim

ceptam : Ttem h

&c: Mlla particti--

Ül

oft introitum recordetur peccati mortalis,

filium, non pre

m

ea confitendi.

la ( quamprim

w y intellsgitur »/ cim Sactr-

poíle elicità contritione poft

fitebitur. Et certé ea ex-

ij

propofito, pergere , & neque rec

edere , neque-

dos fuo tempore con

la $otz5,

plicatio pat

enter eft co

ntta mentem & inten«

PT

confeffarium advocare obligari.

'Ne fcilice

t Sacerdotes ha-

Mi

Villoria, Henriqmez . Tannerus, Layman ,

ttum Concilii.

bentes conftientiam peccati

mortalis, paffim

Tomi

Gobat, citati. Ratioclara eft: Quia vix un-

Confe(ïar'ii?abs-

ttiiy

pratextu ne

ceffitatis & inopi&

quam decenter & fine omni Sacerdotis nota ,

elicità. tantüm

contritione .

"g

confufione , aut etiam fcandalo, intertuptà.

que confeffione ,

m

ium , f Omhinöï

Mifià confeffio Sacramentalis interponi pof-

facrificent : voluit Conci

'mdig

faltem 1

latim poftSacrum —

[m

fe videtur, five credendo , five confeflarium

non poffint ante ,

confiteantur , & non

quando alioquin ite- -

für

advocando , excepto, fiin publico offieio .

Tutor;

Miffe Concio ínterponatur, aut quis Sacer--

tum confitgþuqmr v

fort&x .PO& men em j

G

y

dotem fibi minifltrantem habere, idque ipfum

viá fine incommodo , nifi inloco privato ce- -

"M

. Sed numquid illà vocula,,quam'þfinigz-

Vity

mim adhuc inte

ligi poterit ,

quamprimuim

4

t

lebretur.

ltaque in aliquo Xpræfdi&o:gm'

tellexit Bins--

cafu.

talis iterim velit celebrare , ut in

At

ianam cir. refol. &

3. Cer-

wod fineceffitate urgente , Sacerdos abs-

feldius nofter apud D

t& videtur ifta aplicat

jo non effe prohibita in.

que prauia. c,anfg'

lexandro VII. approbato :

tur

Jiane | cel:b(averit : fequi-

illo decreto ab À

utpote pznali ,

ideóque non

extendenda ultrà

6

4

$. 1V.

proprietate

m verborum : Nulla autem pio*

rietate verborum Vox qu4

mprimim inteligt

poteft de celebra

tione ? Qui

dquid fit de hof.

s

KQu*/a'mprimäm -þanfteatur. !

intelligi Concilium.

g. non poffe fic

(ä

AE

enim eft ita rudis;

ut fine M*agif'cerio Concilij

e I-

öc praeceptum puré Eccdlefiafticum

incumbere fibi hodie vo-

l

:

eft, ut patet ex verbis Tridentini hoc

univerfalis ignoret

lenti dicere Miffam , obligation

em confiten-

jusde novo condentis, & non antiquum de-

decem dies fecit

"t

clarantis. Etquia in materia odiofa , non eíft

difua mortalia, fiforte ante

üllme

Sacrüm inconfeffus ob defe

&um Confeffarii?

extra proprios terminorum limites extenden-

noli fidere illi

m

dum. Nonergo comprehendit Laicos, vel

Si itaque raró celebrare foleas;

Vl

ipfos etiam Sacerdotes Laicorum more com-

li

explicationi , qgippc';himis aperté repugnan-

Vg

municantes fine previa confeflione : oþ neceí-

s

x

?

us

Wtj

| üg»g)' Sacram, Pary ll, ægp, Pl,&ä. Vill, DeCOnfe]z'anepmmz'ttmda. Zf f

ImmnlNæw

' ,Ujlmu

timenti Concilij Tridentini, fed omnino té« honfoh'ulluni"marighum effectum fentit, cea

lts

neris faltem tertio die füb mortaliconfiteripoft — lebrare vel communicare nullá ratione prohi

üä.&,:ä um

illud Sacrum fine, confeffione fa&tum , eftoeo — hetur; quia fcilicet jam rede difpofitus eft : &&

n E

die nec habeas in. animo celebrare , nec pre-

pollutionis peccatum , ficut & quodvis aliud ,

ii t

ceptuni confeffionis te aliundé obliget : juxta

polt legitimam poenitentiam perinde fe habet,

. Vg

communiffimam DDA.apgd citatos Tannerun,

ac fi non fuiffet. Ita communis.D. Bogavens

dESW:n

Diceflilum, Layman , & Gobat Alphbab, Sa«

tnra , Gerfon, Sotus , Suarez: , W/änm , Go»

ertf, caf Y4.2.4.3 9. Si autemquotidie , aut in

1 ag

ninck, aliísque citatis, Layman 4 y. trati. 4.

stj

fcptimana aliquoties celebres , jam te s. pra«

cap. 6. . 14. &* 15. Confultum tamen eft ta«

ecd. falvum intellexifti, Vix enimerit tam ri-

) tss

t homini , qui voluntariá pollutione , aut fore

nílitmue

gidus Theologus, qui te hodie fic celebrantem,

nicatione fe inquinavit , ob humilitatem & te«

& cras vel perinde denuó celebraturum pra-

verentiam tCinti Sacramenti, abftinere à Com-

li aui«

mifsá confe(fione ,- adhuc hodie ad. confiten-

munione, velSacro, cüm facilé pote(t: Quod

dum oblipare velit,

;

enli n

etiam confeffarius, confideratis. circumítan-

4

IV. Nihidominus tamen illa expofitic

tiis , peenitenti injungere poteft , & quando«

u

conii

m r

Binsfeldjana vídetur ufu firmata & implicité

. que debet , ut gravitatem peccati magis agno«

faltem approbata ufu. facerdotum Germano-

Ícat, & impofleróm efficaciüs caveat. A for-

yni Tat

rum. Audivi ego tot Sacetdotum confeffio-

tiori ergo nihil prohibebitàSacro velCommu-

at

nes, audierunt alij innummeri: at quis unquam

nione pollutio involuntaria v.g. in fomnisfa-

Namii

zeperit Sacerdotem, qui cenferet fs deliquiffe ,

€la: attamen differre inalium diem ob humi-

atl

quàd Confe(fionem poít Sacrum fine. confef-

Léudlt

litatem , etiam tunc confultum , cüm com«

. honéex neceffitate & inopiá confeffarii fru&tum

modeé poteft : nifi ratio pecüliaris celebrandi

» Ht

diftulerit usque ad tempus , quo erat iterum fa-

vel communicandi adfit ; ut in Religiofis quo-

r i

erificaturus, peroctiduum v.g. velamplius,

tidiecelebrare folitis,aut (tatis diebus commu-

d h

quanquàm facillim& citiüs confiteri potuiffet.

nicate: Si indulgentia requirens Communio-

, Mi

.. Quare nifi exprefft de hac obligatione dubi-

1 r Akxæ':

nem lucranda &c, — INec cedendum daemoni ,

tent , vel confültent Confe ffarium (tunc utique

cüm putatur immififfe turpe fomnium, ex quo

"m

veritas aperienda eflet) cenfeo Confeffarium

fecuta macula. feda, ut homoà communio«

jj

tutà poffe diffimulare,eósque in fua utcunque

neavertatur, ut monet etiam D. Thomas 3.g.

mbl

boná fide relinquere potiüs, quàm in novas

» 8. d. 7:1

27

difficultites inducere, juxta communem do-

Il. Sipo

(t pþllutïonegï, etiam ïniolünta-üi ;

, od

, &rinam in materia deconfcientia etronea.Tan-

riam, omníque culpá carentem,quis malignum

T

dé ex alibi dictis jam nófti, Sacerdem in mor-

" frittev

effectum retmanentem fentiat, utpote carnis

rali nec confeffum , nec contritum celebran-

Commotionem , animi perturbationem ,. eva-

v e

| tem non cornittere j peccatamortalia. 1. tatio-

(it

gationem,torporem, &c. interim multó magis

ls P

. neomiff Confeffionis. 2. ratione omiffz con-

confultum erità Sacto velCommunione abíli«

AREMWB

tritionis. 4. ratione obationis indignz. 4. ra-

nere , utex D. Thoma cit. docentiidem DD,

T

-tione confecrationis. j

^

. fatione communionis

- etiamSanchez. l.9.de Matrim. difg.1 3. Quin-

( od

; indigaiffimz ; Sed unum tantàm. Quia con-

[n

i

nimoó peccatum veniale erit , fi quis accederet

m?oü

M

feífio, contritio , oblatio , conf&cratio ordinan-

cum tali mala difpoütiene » quam repellere &

tur ad fumptionem tanquam finem , eorüme.

) BIIWWK

7

.fuperare negligeret. Layman eodem ».15. me-

J m

queomiífio vel indigna tractatio fub comm-

die, Ratio ex'le patet.. At ruríus fi facrificandá

nione indigna tagquam fub uno fine uniuntur ?

vel communicandi aliquaneceffitas velrationae

utex communi doctrina depeccatis, notat eti-

T ii

am Diana ciz.

bilis caufa urgeat,Sumaxime fi frande deemonie

"] T

putetur excitatum malum ad impediendam de-

Reftat tandem

p9 :m&..;.r:foNl. ;G,ä"flibï.

lo^

)

Á

votionem communicandi, nihilominus adhibi-

il "

tà curà & (tudio fe przeparandi,devotionem ex«

&

mhlh&

? Dubïu;ï;h

otäbile. N

citandi, accedendum erit , ut omnes obfervant

. ceum D. Tbomal. c.

"

gndCDd2r '

Q,mlitn- Pþollutl'bj »Z?)*'c, impediat

1II. Multó minüis ergo. quoad fzculares49*

Qtlebratienom vel Cemwnnio-

qudl

)

. Communionem impediet debitum conjugale

[BI'L (j

nem )

no&te precedenti przftitum debito fine & mo-

j

L ?

il

fl

deratione, ad petitionemalterius conjugis, au£

(

!

/4'94

/Efp. generaliter. ' Nm dmpedit vatione

etiam petitum ex fpeciali caufa, ut fi videat alidt

ln

R

J

fed ipfims , fed folion in quantum e[l pec-

- .«onjugem periclitari : vel (ingulari fpe prolié

- S8tumw, vcl in quanum effedus malignos poff

ho potius,quàm alio tempore, ob fingularems

j

Odle [

egula commu-

fit

fé relinquit. Ex qua generali R.

corporis difpofitionem , concipiende, ait Lays

j qn

Amiterrecepta, atque communi do&trina apud

t

man eit. ». V$. infine : allegans D. Gregorium,

i

. Layman

.

aliósque Doclores. : At vero folius voluptatis

an&ü.ar

tefolves.

; aliósque citt, ita breviter in fpc:cie

ac libidinis exfatiandae causá copulam carnae

pl d

495 L Quamvis pollutio voluntatia & pecca-

lem exercentes cum propofito eodem die vel

di

f

. Rüneía iuerit ,.(i tamen pol ponitentiam

Ícguenti mans .sgmm.swä; gbsgue ivcni'aj

*

b

:

[

N

296 4 beol. Sacram. Pars II.Caþ-. V, .S'eöï ylil. De 'Gonjäj/'ianepmrnihäh?ä. P

re non poffe, re-

contra juftitiam negando"ddbituni/jp&iä r N

Ji culpa & irreverentia accede

:

&l? cenfet Layman ibidem: id enim figsum

rió petenti ;.tum contra charitatem ratione.

Jl

Ícandali ;^quia exinde irz & odium nafcifo.

j

eft animi nimis parüm difpofiti ad divina. Et

D. Thoma ezr. 4 7- pronuntiat debere pro-

lent, & maritus verfari poteft in periculo in-

continentiz, Gc. Sícque poít factum , mulie- «

hibere, netalis accedatad Sacramentum. Et

*3

hoc fenfu intelligendi funt SS. Patres aliquan-

rem communicare permitte , quia implevit o« -

pus bonum ex juítitia debitum , nifi per acci«

do de hac te fatis rigide loquentes , nominatim

D.Auguftinus ferm.244.de tempore. D.Hiero-

dens effectusaliqnis mal

dicta N. 14

Ai'gnus—qþüü/?rg;,- juxt;

4

À

nymusl. contra Vigilantium. 4llorum confcien-

[

ziam convenio,quieodem die po[l coitum corin"

2. Si veró mulier non

fr&quehter x«ommusfog

nicet , fed in pracipuis Feftivitatibus antüm

gicant. Excipittamen rurfus Caftro-Palaus £jc

difp. x 3-* 3. nii occurrat fpecialis caufa com-

autad fummum ,. femel'in menfe: dicipfi,ut

municandi eo die,vel de praterito doleat;ut do-

moneat , rogérque maritum , ut illà yiceabllis

lore concepto plené culpae fatisfeciffe videatur.

neatin honorem Fefílivitatis, aut facráe com

munionis füz : nifr ex tali communione fia

Et hinc

$. IV. Ex diclis collige Confeffarie prü

däns ?

iram ac indignationem ejus incurrere debeat

.;9

quid mulieribus v.g. refpondendum fit , quan-

actimeat: tuncautem , f1 admonere vel ro*

do quatunt , an maritis debitum redderetene-

gare. facilé non poffit , aut admoriendo, ro-

antur eo die , vel nocte pridiani, quando com-

gandóve nihil proficiat , debitum reddendumi

J

municaturz funt. — Sic enim prudenter diftin-

eft petenti , ac nihilominüs SS. Evchariltiam

" Ues.

"

accedere poterit , fi exinde animi diftradio-

W

2

nem vel indifpofitionem infolitam non patia-

P

9 L.Si mulier frequenter communicare fole-

f45

at, V. g. fingulis diebus Dominicis , aut Feítis ,

tur ; vel etiamfi patiatur , tamen fine notaali:

qua communionem intermittere nom pof-

atque adeó fzpiüs in menfe, die , ut fimplici

/:

etitione etiam annuat, ne conjugi molefta

fit. — Hinc vides, fi poft factumfoeming con-

Y.De;

fit,néve illius in fe amorem minuat , & occafio-

fitentes de hoc interrogent , regulariter &

nem tribuat interdicendi ei impofterüm fre-

Íeré femper eis communionem permittene

ffirio

quentem Communionem : Quin fi maritus fee

dam. Ita poft Sanchez , Suarez, alio*s',,,'-" ;

(

rib & conftanter petat , reddere etiam tenebi-

Layman 6it. c. 6. & 16. ptr -

öfn

tur , alioquin perict:lgm effet , ut pec;et tum

) M

[

.

3

SNY

g.

(.pn

/

N

d

EN

ä

d

E

ESS

j

9)

j

[f

ul

i

)

o

[

j

NI

E

W

4

/

j

M

N

M

?if

N

L ^.

j

""llm.

IN

fM

HN,

ï&

N

f

W

A

e

/

d

W NI

N

/ y

7

Viig

ROT

L

CEEN

NS

LT

QW

SS

r m

m

b

i

i Dify

N

N

*

N

x

A

g q

[

! Cmm

h

1fy

ifog

d

[

Mdgy Í

!

d

V

u lt

l'llha,; (

m

: THEKO;—

Pa

d

Tiv

*

.-/

*bmmmlk&

m b

J

ï

rg'i

NSND

2

4

22

»

T n

(l

ä !

r

b rüïm

/AS

Z

*

d

( 4

)

f

Eu

NSS

UA

n

(7&

Y

N

W/)

m

jf

p/ — at

SN

1

enlulim

il

7

N A

Y

.....

$

*

t

b

i EE

mmï, JXFI

d

OC

E

Is Qw

n

t

li

A

L

LIS -

" miäïir&:;

SACRAMENTALI

5

I5, al

PAR; II

li s

15 r

t ag

: E Infirudio

Ladmos

Curandi, feu Confeffárii

ebitun:

sS

DE POENITENTIAE $ACR.AMENTO.

]e at

E hoc feptem erunt capita, 1.

tüs j. 6. Ethymolog e. ulr.

Panitentia;o quàd

nfoliam

De Sacramenti Ponmnitentiz

ipfe bemo fe puniat penitendo,quod malz admi

uT

Effentia, Partibüs, Materi

Trtüt ]

fit.. Ia omnes Catholici;' contta Hareticos

II. De Coritritione, IIl. De

"noftri temporis ; quidelicatum hominum ge-

a hn

v

fcffione. IV. De fatisfa&tione.

It , mw'ï[!

e'a

b

föïütio'n

nus, ab omni poena abho&emes,ümgunmhy-

e Sacramentali. V. De Con-

tologiam poenitentiz;non à nomine p&z4; fed

jona g

feffrio , ejísque requifitis. VII. De figillo;

à propofitione;poxe;id eft ;

Surt

p*f , quafi dicatur,

. & notitie ex conféffione hábitae Ufa

pono tenere ; id eft:poffea

fapeve : adeóque vo-

licito, & illicito. 1à nomine

lant pasmiténtiam nihil àl

iüd effe

) p |

;quàm refipi-

' 'Dbrï,iitii incipiat,

Ícentiàm à pecéatis commiffis ; c

onfiftentem i&

äghifiofle péccatórum commifforum ; & pro-

pofito non ampliüs committendi

Sed imper-

— 64PUTI

fecte & perverse:

Nam ut homo per actum

virtütis peenitentiz animi mütatione ad melio-

; )De Sacrämcnti Poenitentiz - Ef

rem vitam fe convertat, néceffe eft , ut nonfo-

fentia, Parcibus ; Materia,

làüm agnofcens malé facla fua

,n)ova vitz propos

fitümarripiat;feu refipifcat,

fed etiam vitam ve-

SECTIO 1

terem , fe peccatacommiffa & a

gnità tanquam

malum abolendum deteftetur,

Quid efl Penitentia ?

ac de €o doleat:

ut paffim . fignificant Scriptirz & SS. Patres,

SUMMARIUM,

fignificationem hujus vo-is , Panitentiaubi-

k. Pawitenijà quid nominis contya bavetiens?

que exprimentes per dolorem & paéuam feti

8. Poniténtia , vt vittus; t s Sácramentum.

afflictionem aliquam.

- $- Quid ut vittus.

Job. ultimo: /4circo

ipfe me vepreheudo ,

G^ ago ptnitentiat in fa-

& Offenfa d injuria difsruut in lo , juod . offeh[ufà

villa & cinere dc. Jos]; 2iConvertimisi ad wme

$. Iniuria ver lzfio in

- Izfio feu itritatio voluntatis álterius,.

dnyiti,

.

)q(h jatis alterius tationabilite£

$n tótó corde Veffró,in jeiusio C flera ($ blan-

€x,

i

?

U fcindite corda veffra &c. Et Chriftus

6. Differentin

fütisfadlionis , dv vejtiiutisnis,

€

ïþfe Matth: 1 r;

, ?- Et 8. quali

ter l

Si inTyro & Sidene fatta e|fent

n Pngse Deo? Q

uot rr.;qdis

quodliber peccatum. ïd..

Virtites.qua fatta fünt in Vobii,inciliciott ci-

« $« Contincit cffenjain , dpipjutiaim Daii.

!

*

Ao. Quid Penitent

Weve,p&nitentiata egi(fent. Qua oinnià impot.

8 ut Sacram entum ?

tant ponam aliquam & animi dolorem. Et

io. Immediate.

l1 Eff verum N, L. Sacrámeniuip ;

4

clariffime D. Auguftinus lib. £o. Homiliarum

H

à Chrifio "ih]iimihih;

3

2

J« Effque nec

efariumo ommi 2

Babtifmuyn inoralite

a.

boinilià ultimá * /Voz /igf(:it mores in enelims

- dapfo nece[frtate iae

di

Hinre , tel in-votp $

tommutare,

C à fallis malis recederenifietia

de bis.qua

4

: i4 F/(ts*fubi«äüin T

Pilferentia À Baptifmó,

iilentie do

^

Ha funt , fatisfaciat Deo per p-

$.L

rémper buailitatis gemitum

»per

tontvili cordis Sacvificinns,tooperantibus elece

j

5 Poeï]itenti'ä

quid »mï»i: E

E

NITENTIA diécla eft

inofyrit. Et notiffimum eft illud D. Ambr. te-

" pg

à nominejpánds

lataim cáp. 1: d. 3. de Poenitent. Pesitentia eff

verbo rezeo

xut ideifit pesszére,ac pa-

imala praterita plazgere , C plangenda iterzan

hm tenere

tentia

spine tenenia :

3Pimif€n99þæna-»: tentins ; ac poenis

hon committere, Similiter lo

,

:

qüuqtïx alii Pa«

feu ut lequitur D; lfido-

tres paffim ad longum.

M

PA/RS' AIL. p& SAc&

T

AM,

$. II

L

*

d

2$ ä " T!beol. Sacram, Pars .m-f.Cfþ'P- L Sedi, 1 pute-- us

$. lL.

nem ac iram adverfüus foe'nä'enit-'e,in-,; g'&ix/z&ilp.

[

j

Jl

quendo. INam paffivé & formaliter offenja eft

Pocnitentia , quot enodis accepta ?

ipfa difplicentia;averfio;indi

gnatio,ac quidam,

UE

i

Upliciter accipitur Peenitentia, r.Ut vit-

Animi amator & cordoliü olfenfiadver(us of-

(W,i

D

tus: 2. Ut Sacramentum eft. Pesitez-

fendentem. Atque hac offenfa poteít efle &

k

tia ut virtus dicitur, quátenus confiltit in acta

fiepe fitabsque omni injuria proprie dicla, feu

d

cenitentis deteftantis ac punientis peccata fua.

lefione juris alterius offenfi. Exgr. Amico pe-

bt

Et eft in.re ipfaContritio;pars materialis Sacr-

tenti à te libtum commodató , quo is valdé ig-

Polluï

menti Poenitentim. — Peesizentia wt Sacratuen-

digeret,& tu facilé carere poffes,negastame&.

p

tsim dicitur , quatenus confifit in 'acu Sacer-

non vis dare : procul dubio offendis Amicum,

diqu

dotispeccatorum vere poenitentem,feu de pec-

& das ei füfficiens motivum ad difplicentiam,

&à

catis íuis dolentemi ac confeffum abíolventis :

averfionem, & ind)ïgnätionem adverfus te: non

[io

adeó ut Poenitentia st Sacramentmm non tan-

tamenfacis eiinjuriam , quia nullum ejus jus

Yl

tüum prafupponat , fed etiam ut. partem mate-

lzdis, nequeullo jure tenebarisei librumcom-

h

rialem correquirat, ac velut includat poeniten-

modare , fed tantàm voluntati ejus infers mo-

9

tiam t virtatem. De poenitentia virtute ab-

leftiam : ideóque eft offenía pura contra pacem

T

foluté fumpta, & fine ordine adSacramentum,

& amicitiam humanam , & ad fummum con.

quatenus fcil. olim anteSacramentü poenitentiz

tra virtutem charitatis , minimé contra jufliti-

j

inftitutum, requirebatur ad remiffionem pec-

am. Atque pro hac offenfa pura debeturfatis-

di

eatorum , & peccatoris juftificationem , laté

factio amica ,non ex juftitiaaliqua, cümnul-

fü

[

fpeculantur Scholaftici, INns breviter aliquid.

lum jus alterius lafum fit,fed ex chatitate, fj

ca fatisfactio per amicam petitionem venizper

D

5 Tilod

obfequia alia fpecialia & fimilia homini offen-

vt

Quid efl Penitentia virtus Y

Ío exhibita pro quantitate offenfz, ac ejus ani-

je

St babitus inclinans bominem ad dete-

inumyaffechiímq; reconciliandum: prout

;

Titis

Sut

tractatur in materia de charitate.

"

d

E

flandum G vindisandum peccatnma , d

t

£ofíi [um,qüanpu: offen[a & injuria DELefl.

. A. INJURIA ef lofio injufla legís a

lii

M

« [e

Cormmunis DD. ex Scoto i» 4. d. 14. Hujus

rAtionabiliter inviti,(ideóqs eo iplo etiamof-

jtcca

virtütis actus,feu poenitentia aCtualis eft; Dere-

fenj^ ) quá nimirum fit aliquid contra ver

unt

o

flatio ac dolor awimi de peceato quatenns efl of-

jusalterius, v.g. contumeliam inferendo: &

Vilri

'poteft injuria etiam eflé absq; omni damno il«

fenfa & injuria Dei,intentione eam delendi ae

indig'na*x

visdicaudi , féu compez[andi Ex D. 'Tliom.

lato.Cutfi foli , nemine przfente contumeliamt

peata

inferas;fiadulterium committas omnino oc»

Layman. lib. g.tra£1.6.c/3.24m.2. — Eftque

j

inre ipfa contritio generatim fumptá, de qua

cultam manezis,nullá inde prole fufceptá &c.

)

*

iiLugo

copiosé dicemus cap,2. — De Poenitentia vir-

Etpro tali injuría mera & non damnoía, debee

d Aï

-tur aliqua viadicta , feu fatisfactio ex juftiuis

jiei|

tute feu habituali;qualis virtus fit, qua ejus ra-

tio formalis, obje&tum formale, finis &c. ( de

- vindicativa. $ati:fatlio enim proprie eftzeme

KT

quo, ut modo dixi,laté difceptant Scholaftici)

penfatio injurie nlteriilate:in hoc conüiftens ,

iew

zes tota fpcculativa eft,ad praxin parum utilis ,

quód ficut alterum injuriando & laedendocot

E

1ninüs neceffaria:tantüm enim. abefl,ut Tyro-

tra jus & voluntasem ejus moleftavimus; it2

]ïfout

nem dirigat,Gpromoveat ad practicam cogni-

nos viciffim inejus gratiam ;diquid/:mol.eüüm—

I

l

tionem contritionis , quin potiüs diftrahat , &

nobiscontra voluntatem noftram agendo ve

lt

«onfundat.

Idfolüm nota. Hujus vittutis &

patiendot v. g. ad minimunmi humiliter & con-

f

actás poenitentiz objectum materiale deteftan-

fufibiliter deprecando &c.) injuriam illatam

E

compenfemus , aboleamus , & velut vindice-

dum & vindicandum effe peccatum. — Obje-

LOT

&um veró formale & rationem formalem , ob

mus: qüi eft actus proprius jufütiæ* vindicat-

'nb"'sin fq

quam deteftandum & vindicandum peccatum,

va , & refpe&u DEI virtutis poenitentiz in-

jtm;

effe injuriam & offenfam DEI. . Hos terminos

clinantis hominem ad. dereffand um & vindi-

At

juvat explicare pro fundamento & pleniori in-

cundum peecatum, qnatensiseffen[a Q injur

ffri

DEi efl : quáratione, dicam (latim »sm. f(«

tellectu dicendorum..

Pfüfäm

Quéd fiporró injuria etiam damnofa fit; injt-

ibiti

ftum damnumiinferens proximo in fuis bonts

-"Duatepns 0&2/34 )C i»)jur;ia D" eft. |

y aC

:

fortunz,famz,vitz,animz , v. g. furando , &&-

: Jun

Ifferunt hc duo offenfa & injuría,ficut

ID

trahendo , occidendo &c. jam pro illo damno.

&

kPugm

magis & minüs lat? patens. Omnis enim

compenfando deberur reítitutio proprié dicia

tlmo,

injuria offenfarn continet. Non écontra omnis

ex juftitia commutativa.

Reflitutio enim t

Mndo

effenfa injuriam.

TNam

7

compev[atio d amni injn(le illati alteri in ponit

"'lm b()]

1. OFFENSA generatim elt lefjo feu irrita-

feis j/& fi aliquid . noftro- ipfi. damnit

Ü

tio veluntatis alterins:quá nimirüm aliquis al-

u

cato conferendo ad equalitatem damai.ïl d

2

u

teri contra voluntatem fuam moleftiam infert,

Íeu dati & accepti.

Ícque eum movet, eíque motivum feu jus tri-

$. Hincincidenter bene

nota diif'&rentüm é r

"

ionibus

i((mm

buif ad difpliceptiam , igdignitatcm , a'v?tüq.

fatisfactigaist reüi;utionis f:'x defcript

l

U

p

"d

h)

hod a, Pa lIL G. $88 Levitoila ? — ag

p du

l

ä.«*.":is, dac&nal "ad'?þmþafätüni obfervà ratió-

premá, atque diredté oppofita charitati diving:

j

s

SWD,

hem ; cur Deo offenfo aliquo modo fatisfacere ;

IV.RepugnátDEO,;utfuprémoLegislatori fim-

(

N

hon autem reítitiere poffimus; Nimirüm;

W

jliciter prohibentis peccátá : sícque omne pecz

;

u)

NV.

"

Ü

quia ; ficut pro dolor ! poffumus DEUM offen:

catum generaleni inobedientiam involvit, conz

lii

dere & injuriate;aliquid contra voluntatem ejus

ira obedieritiam DEO debitam; àlia fpecialis

n

fanctiffimám, jus; ac leges agéndo, velomittenz

X

| 1: hï äfüu j

offenfa , G injuria DEL V. Repugnat

l,

do, at veró damnum ei in bonis fuis inferre noii

DEO, ut -prifnö principio àc fupremo Domino

Pf

poffumus: ita in ejus gratiam àc compen(átio:

vitz ác mortis ,. cui proindé fupremüs cultus

00

b

"hem ac vindictam offénfz & injurie ipfi illatz;

Lairig debetur ex virtute Religionis : sícque

&

:

»

ld

aliquid nobis moleítum agers

; pati p'p'fï'u'muä

omne peccatum

éneratim:| inhonorationem

& debemüsinihil autem ipfi de noftro, ante nori

4

m

DE[* adeóque o.

enfam & injuriam graviffiz

ii nn:

fuum conferré poffumüs. Bene ; iriquam ; hac

ináii involvit; contra eandem virtutem Reli-

baristl

fiota , & fimuldifce ; quá inténtiote oriera tuà

gionis : ut proindé poenitentiam ; quatenus

fatisfactoria , feu poeniten tiàs péragas, & DEO

tati u

/eo refpectu & ratione. peccatümi deteftatur ;

offeras, Jam confequenter videamus;

qu'ä fätio-*

te&lé Cajetanus apad Layman cir. s; 3: dixes

ipürice

ne orine peceaturi fit;

.

*

X ad lm

rit effe qüándam fpeciem virtutis Religionis

T

JH Byunrà & OrwsA DEL — Oriné

VL Repugnat DEO ; ut fupremo noítro be-

Rime t

peccatumi ex eo ipfo; quód fittransgreffio legis

nefacori ; omniimque bomorum authori &

pua [

divin , feu üti definit $. Augüftinus Di&wa ;

aliqu

largitori : sícque tandem omné peécatum ge-

fa' : üäj;ue"l Concliyitum coutr a Iägem DE I eier-

neralem ac atrocem erga DEUM ingratitudi-

«dérde

etiunt

zam: confequenter neceffario & contra ipfuri

neni continet advörfu'sf gratitudinem ipfi fumz

Deum, adeóque offenfa & injuria DEI : [dque

ino jure débitam $. alia rurfus fpecíalis offenfa

il

varià & multipliciratione. 1. Generaliffimé

&injurià. Qusommialaté & terribiliter ex-

ii

peccatum repugnat D EO ob infinitam fuari

aggeráta repériesi

X

nícripturis, Patribfis,*&.þo*-ä

ib t

Sanclitatém fümmé abliorrenti ; abominanti ;

Goribus:

t

riit

IV. V

. àc deteftanti peccatum , prout poenis atetnis

ides ergo C & nonnd éoritremitis , & 9.

j l!g"'

àc temporalibus nimiümi manifeítat : & fic

--jam nunc elicito vehementi peeaitentiz virtus

g

"n

peccatum generaliter continet offenfam DEL;

fiS-a&u,iüper omnia deteflaris , & compenfare;

T

"i

i

t

. provocans nimirimDeum ad juíliffimam; grá-

aábolere ; ac- vindicare effervefcis omni debità

i ii

viffimani;infinitam diplicentiam;averfionem ;

fatisfactione fané riiultiplicém offenfam & in-

ofuii i

t

inidignationemi &c; ádverfus peccatoreni ; nift

jutiamDEI ) Vides; iüquám; onire peccarum;

fe Conturt

poniteat: Eftque hac offeníá contía virtutenmi

prater propriam nidütidm fpecificim ex obje-

us Orn

'pacis curà DEO ; ut pulchré declarát Cardiria-

&o, v; g.blasplieniiz ; adulterii ; furti &c. ine

lisLugo difp:2.de Paust: feil:1.& fignificare vi-

c(ufccgtzï j

fu;ïcïr continere generaliter offenfam DEL con-

imyoa,!

.. détur Apoltolus.Rom. y.Sw[lificari érjo ex fide

$

íra ejus infinité fanctam voluntatem i deinde

i

Ó

temi babémus ád Déstm; pev Doming noftrism

injuriám contra fummum ac ftridum ejus jus

$ XÉfumChrifum, — Yl Generaliter péccatumi,

in te,& omnes aCtiories tuas? ulreriüs fpecia-

quit

i ho

tepugnat Deo;utfüpremo Principi acDomino,

les offenfas ; injurias ac malitias infandas con-

ll

. €uifutnum jus competit difponendi de oranibus

tra charitátemn , Religionem, obedientiam,gra-

d

, prout vult; absque ullius éreatürz contradi-

titudinémi; omni jure Deo debitas.Sed tamen:

agl

, &ione vel repugnantia. Et hác rationegenera-

ne appreheridrs iis omnibüs conftitui plurali-

" liter omne peccatum: contiríet injuriam DEII

ia

tatem fpecificam peecatorum , feu diveríis ma-

j hi

E

proprie dicfami contra juftitianiac jus divinum

TP

litias fpécifiaas in confeffione explicandas &

firictiffim

uriquo

; ;gïm

d DEUS habet in nos;& oni-

énumierandas per miodum circumiftantiarum

fiés aCtiones rioftrasmultó magis, quàm Domi-

4

jo"

fpeciem mutantiuti; minime: quiafüntma-

;

uih'äïl

fitis in fervum, Dux in militém &c. pro qua in-

liiz tranfcendentés generaliter imbibire in

!

ii

!

fï

jüria meritó deteftanda;; omnis & ftricta DEO

j u

omni peccato ; & ipfo peccato in füa fpecie ex-

fatisfactio debetur. . Átque hanc injüriani &

jlicato; fuffidienter intelleiz ; & ideó non

n il

í

)

éffenfam adverfus Déum deteftaridam ; com-«

multiplicant peccata moftaliter ; nift formali-

penfandam ; abolendam , ac velüt vindicandam

ter & directé intenderenturàpeccatore, ut fi

nl

[iacf

Y

J

debitá fatisfaCtione , dicimus obje&tum forma-

exprefsà intentione ideó velles peccare , v. g.

af

t

n

de, ac proprium níünus poenitentiae virtutis.

mo [

blafphemare, fornicari; te inebtiare, Gc. ut

(sl

. AL Jam patticulariüs.

Peccatum fuüpremé

Deum offendas; injàrià afficias ; inhonores, e£

lxg j

i

j

j

tepugnat DEO , ut fummo bono, & finii rioftro

ingratusfis &c. quod quidem extrema effet

a

qu

Sltimo, quippé füper omnia amiando & profes

fualitiz , diabolis & diabolicis hominibus ma-

[)

ij

TT

-quendo, tüm amore concufifcentiz ; ut füim-

fisfagísquepropfi&. Placuittamen comme-

W*

mum bonüm noítrum,& ultimus finis CU JU.S.

dos aPpre-

if

fnórare ; ut fubminiftrem varios mo

eft : tüm maximé amore amicitiz ; üt fümmiüni

hendendi déformitatem peccati ; ut a

dillüd fu«

" lPh

bonumiin íe , & ultimus finis CU 4 eft : X quo'

$iendüm , deteftandum ; & abolendum moves

mJW

- fummo Bono & ültimo fine totaliter avertit

ámur jam hác ; jam illà confideratione, prout

il

peccatum mortale ;& faltém retardat peccatum:

érimus difpofiti, & occafio feófferet. Hisei-

10!3

a vus

Veniale foffcnfa-, ajuria, & malitia peccati füs

$o fic pofitis quoad objectuim pocniténti:

i

KK z

tüsig

Z

d

N

x

260

d beol. Sacra;fi., Parslll. Cap. 1,Sedf. I Poenitentia quid ?

fitate precepti tantüm. De"fid'e-,d&finitlim in

j5

fuiis , qu

oad ipfum actum, & actualem de-

teítationem , vindictam ,

& fatisfactionem pec-

Concilio "Tridentino edem feff. 4« €, . Ratio

eft: quia quando effectus alicujus medui infti-

p

catorurm, noli hic abftracté agere.quia neceffa-

UEL

tuti eft fimpliciter neceffarius ad falutem;ipfum.

rio pluribus agendum erit deinceps , tum de

Contritione , tum de Satisfaclione , tanquam

quóque medium inftitutum fic neceffarium efl:

ip Ti

Íed effe&tus Sactamenti Poenitentim , fcilicet

partibus Sacramenti Peenitentis.

,5

S. 15

remiffio peccati mortalis poftbaptifmum com-

miffi , ac juítificatio peccatoris ; (impliciter cft

i'æ-?,-

Quid Sacramentum Ponitent

neceffarius ad falutem , cüm nullus poffit falva--

ri , nifi remiffis peccatis mortalibus : ergo &

[(0)

$t abfolutio bominis pænif?nti:,contriti.(ä'

n

E

confe[fi , fatba certis verbis cum debitan- —

ipfum Sacramentum Poenitentiz eftfic neceffa.

me

tentione prolatis aSacerdote jurisditlionem ba-

rium neceffitate medii, aut reipsà fufceptum, ff .

q

bente ex inflitntione divina abfolutioné anima

poffibilitas adfit, aut faltem habitüm in voto,

[À

implicité faltem femper inclufo in. contritione

ab

4 peccato /:'gn:)'i;;(a:. Ex Sc:oto in. 4« d. 14- q.

erfectá vel amore Dei füper omnia;ut c4p. ftt-

[

; E& definitio ",a,&curata—. fingula ad hoc Sacra;-

de Contritione fuo loco patebit... Nam reips

tantüm füfceptum neceffarium eft folüm ne-

mentum concurrentia & requifita diftinclé ex-

[

primens : fed tu , Tyro , nonfacilé retines.. Dic

ceffitate pracepti divini pro articulo mortis :

[

faciliüs: Eff Sacramentum nova legis , quo bo-

& przcepti Ecclefiaftici femel per fingulosan-

[

lj

mo verbpawitens Q* confeffus, aSacerdote legiti-

nos, utlatiüs pat

j

eþit-,'nfra , cum de Confef-

i Q

pso,certà verborg formá , apeecatis ab[olvitur-

fione.

quot

Explicatio neceífarió tractanda eít per totü de-

IV. Subje&tum capax Sacramen

tl

curfum : ut fupervacaneum fit , hic multa ge-

tiz proindé eft omnis & folus homo viator

Por

neraliter & in abítracto inculcare.. Aliqua ta-

poft Baptifinum peccato alicui obnoxius, àt-

ei

men hic breviter adnoto.

que ad ejus reniiffionem difpofitus, juxta late

XI

Mij

l. Poenitentia eít verum Sacramentum no-

dicenda in fequentibus. Alia quaftio eft: Cui-

quid

v2 legis. Certum de fide. Ex vetbis expreffis

nam neceffarium fit SacramentumPoenitentie?

1e d

Chrifti. Matth. 18.44me» dico vobis ; quaeumq,

Sed jam audivifli effe neceffarium omni ho--

fhngm

mini poft Baptifmum in peccatum morale.

Alligaueritis fuper terram , erunt ligata i in

didia

ealis. Et quacunque folveritis (uper terrazs ,

prolapfo, videi

lt

x

nl-"& .d,e mafeq'ä 'hujtsxs Sagta'-,;

erunt foluta & incalis, / Ratioergoeít, quia

menti.

tatst

ubicunque in Scriptura inflituitur externum

$. Eft ergo Sacramentum

Poepitehtiä pav- ;

xf

Íymbolum , cum promiffione gratiz , ibi infli-

tentet diflinctum à Sacramento Baptifmi, cünt -

Qqudi

tuitur verum Sacramentum: fed in pradiclis

utriusque Sacramenti diverfe (int materia &

Qinadr

verbis inftitutum eít extermum fymbolurh, feu

forma:Baptifimus initerabilis,Pcenitentiaitefae —

Pj

fignum fenfibile, nempe abfolutio, utique faci-

bilis , toties quoties: uti contra quosdamhe '

r

enda figno aliquo externo fenfibili,cum promif--

reticos füb anathemate etiam definit Condl. - —

fione gratiz , fcilicet remiffionis peccatorum ,

Trid. cit.feff. 14. Can. 2. i quis Sazramenta

qua neceffario fit per infufionem gratiz fanéti-

eon funde:,'ip[(thaþii[mumSaciramm,tm pte

ficantis : ergo ibi inflitutum eít verum Sacra-

nitentia dixerit , quafibac dso Sacramenta di-

mentum.

j

ffintla non fint , atque ideo pæ-rzitentiänan.re&ä ^^ Mi

À

12

IL. Sacram

éntum Panitentie e?c immcdiä—

fectndam po(t nonfragium tabulam apprllari, —

anathema [it.

Dicitur autem Ponitentia Ie-

4

f

te inftitutum à Chriffo Domino. Certum de

fide ; prout docet & definit Concilium 'Triden-

cunda poft naufragium tabula , ut explicant

1

At

s

tinum fe/f. 14. cap. 1. Can. 1. Eít quidem Pore-

Scholaítici : quia càrn totum humanum genus

ftas ablolvendi pradicta & promifla Apoflolis,

primi Parentislapfü, naufragium paffum fit,

st

b

adeóque Sacramentum Ponitentiz inchoativé

duo nobis mifericors DEUS in nova legeSe-

inftitutum à Chrifto adhuc vivente vitá mor- .

'eramentorum remedia , velut tabulas ad emete

Mi

Lr

tali citato cap. 18. Matthai : fimpliciter tamen

gendum ordinavit, unam Baptifmi ,. alteram

Fornitentiz. Neque tertià opus eft,eó quód li-

D)

& abfoluté in effe&tu: inftitutum eft poft Re- -

lit d

furrectionem Joan. 20. quando Chriftus Apo-

cét homo fzpiüs in peccatum relabatur , ean«

lm

ftolis dixit: Jccipite Sxiritum Santium: quoe

dem femperPoenitentiz tabulam apprehendere

enr

rum vemi[eritis peccata , vemittuutur eis: Q

poffit, ac fecuro littori gratize diving ac atet-

Aite

quorum retinueritis,retenta funt. Sic Trident.

n beatitudinis portui teftitui. Paulö alitc(þ.c?h

cit.fc[. 14.. , dicens: Dominus antem Sacra-

m

Patribus explicat Layman.

7

r

mentum Ponitentie tunc pracipue inflituit.em

7

à mortuitexcitaius infuffavit in Diféipulosdi-

SECTIO IL

W de

€ens : Accipite Spiritum Santlum dfc.

Qua , quet , ? qmle& funt paries Penitth-

?lila"

13

III. Sacramentum Poenitentiz poft fui in-

Wlln']

tie , fen Sacramenti Pæuiï;mt»itgj j

[litutionem in lege nova eft neceffarium. ad

SUMMAR LUM.

;

li N

r

falutem omhi homini poft Baptifmum in pec-

lg, Pertes

ex parte. Sacrám

À

catum mortale prolapfo, neceffitate medii in

[

enti Jent m:mf,' ä- Fatf

NE

mm'

: miáy

16. -

1e, vel in voto ; reipsà autem fofceptum, necef-

m

À

M

d

lä?..

- becl Sirini, Par I 6p 1131 De«þPænz'teü?iä?ä"ü";:- E

*&Wtum:

l

us

!6. E;t g&tgl pænitleui:! ) (Eo'n:ri

?

tisfactio.,

tl"ö , . Confciïïp 6' ff- . effentialis Sac

n

P tj

: Y7. Satisfaclio autem eft folum pars integrili:.

fus quaritur

ramenti Pomnitentia, ]amrurs

;aäi*.äütmiä

D

18, Quo /ezti- eontritio & confe[fio fimt p)jr;:f e[fentias

tl

'5;-11. !

x't'gQ. Thbomifta & RK, "voly.

lt i

fentialese

ha

nt eas effe partes proprit «f

ontritio &9* €

071

z;), Scot.

Q;amado

"r

us cum . f[uis id optiro? vegat,

vfeffio fuit

2 13,'&?1'

)

partes efentialest —

— : N hac quafítione attendendufm eft ad termi-

nul'im";

T

Unt fine dubio partes effentiales xnhoc 18

ort]

h

mi

A. nos. Quando exprefsé & diftincté quzritur :

S

1

u

Que, vel quot fuutpartes Panitentia Sacra-

fenfu, & bác ratione, quód fine ipfis réipsá

habitis fimpliciter non poffit confitlere effentia

odl

r

menti? in promptueflrefponfio. Ds funt, (1-

Sacramenti Poenitentiz ,

feu abfoluto legiti-

dhibtar

eutin omnibus aliis Sacramentis: snateria

ma & valida.

In his terminis omnes c onfen-

ulb ts

forma. Forma fünt verba abíolutionis : Ego te

tiunt : G nimis certüm eft ex Concilio Triden.-

(

abíolvo &c. matería fünt peccata cum dolore

tino mox infrà allepando. . Katíe quóque clas

m

confeffa : ubi exprimis fimul & materiam re-

rae(t; Quia Sacramentum Penitentiz , tan-

üm d

motam,peccata, & materiam proximam feuac-

quàm verum judicium effentialiter confiftit in

tus penitentis, qui fünt dolor & confeffio, cum

) artit

fatisfactione faltem im

accufatione & abfolutione Rei ergo confeffio

plicita in ipfo dolore in-

aliqua ita eft pars effentialis Sacramenti Peeni-

deig

clufa , ut patebit fioloco.

Y

tenti£ ,utfine ea actu habita , non poffit confi-

; qni

16 Quando ver fimpliciter quaritu : ue, vel

flere effentia Sacramenti

Atque certiffimum

tatat

quot (unt partes Penitentia?. Regulariter in-

quóque eft , non füfficere confeffionem pecca-

telligitur de poenitentia fe habente ex parte

ol

torum quamicunque & quomodocunque fa-

Iu d

Pemnitentis duntaxat: & refponfio notiffima

&am , fed requiti. confeffionem dolorofam de

-

eft: Tres funtxContritio onfe[fio, O Sarisfattio.

ping.

X

peccatis , factam in ordine ad delendum pecca-

-*

Majoris claritatis gratià , & ut tu quóque ali-

quátt^

quid fapere videaris, & bene diftinguendo, be-

tum, & DEUM reconciliandum , utlatiuspa- -

qiun]s

tebit fuis locis cap. 2. &* 4. ergo etiam aliquis -

ne doceds, poffesad hane quaflionem ita di-

dolor eít ita eifentialis pars Peenitentiz Sacra-

arium u

dcatum Yf

ftinguere. Pcenitentiz , ut totum Sacramentum

menti , ut fine ipfo a&tu habito Sactamentum

- elt; dua funt partes,materia & forma,sr fupra :

füb(iftete ne

'111" huj

. Pomitentiz veró , ut fe tenet ex parte poni«

queat. Sed jam rurfüs & däæ?i*"

tentis tantüm , tres Ífunt partes , Contritio, -

liqs quaritur

toient

5- ïiïb

Confeffio, & Satisfactio. Hacde modo lo-

! fiffni, 6

quendi , & ad quzítionem, 442 vel guor: Jam

s ml

;äa)yæg partes prvpriäf[äküale:

per me-

' quosdrem, & quzítion

3

em, zliæale: ffnt partes

J

um vere aAIOYÓe 0. —

i

rPænitlmtid; fl; j

1

caffirmant & dof;em Thoimiftze omnes, & 19

a

; 501

SI

d

Recentiores communiter. Nimirüm : con-

"u

pAm .e:& hi

s funt Partes ,I

tritionem & dofffeffionem effe partes proprie

ej'e'ntial:s 2

eífentiales per modum vera nmiàteriz , unà cum

Wlw/ll !

"

forma abíolutionis componentes unum Sacta-

;7

Ts cffexiüaliä & þrinciþalis Sacramenti

mentum effentialiter : adeà , ut ficut in Baptif-

ii

R Ponitentiz , citra controverfiam eít forma

dn

mo, v.g.ablutio & forma , Ego te baprizo c.

abfolutionis : de qua pluribus füo loco czp. s.

immediate conílituunt, & componunt unum

fh P auiï

Ex parte peenitentis veró du tantàm dicun-

Sacramentum Baptifmi , ac fundamentum pro-

TL

tur partes effentiales , Cootritio , & Confeffio:

humantff

ximum fignificationis practice , fimülque effi-

. Satsfa&io autem eft folüm pars integralis , &

caciter fignificant gratiam fanctificantem, ac

im p

". tequifita in hocSacramento , non ut reipsá exi-

fegenerationem fpiritualem; ita contritio &

] 'noväg

ftens; fedíolum in propofito, faltem implici-

confeffio ,. feu confeffio dolorofa peccatorum ,

;buhï 14:

to virtaaliter femper inclufo in ipfa contritione

ii ^

& propofito m

unà cum abfolutionis forma tanquam verat-

eliorís vitz. lta omnes, K4«

compartes imrmediaté conílituunt; & compos

TO

tio clata eít ;

quia hoc Sacramentum per mo-

nunt unum Sacramentum Pcenitentiz , unime

xda'niï!ï'ï.

dum judicii, fuppofitá accufatione. dolorosá a

que immediatum fundamentum fignificatio-

n4t

!

'effentialiter perficitur per abfolutione

m regu.

"

nis pra&ice , fimülque efficaciter fignificant

i?

- ariter datarn ante fatisfa&tionem,

feu impleti-

gratiam juftificantem , feu abfolutionem ani-

.onem poenitentiz & executionem operum

ma&àpeccatis, Ratio jam fuprà indicata ef :

Confeffario injunctorum: quín infirmis fenfi--

quia fcilicet Sacramentum Poenitentie , tan«

^s

bus deftitutis validé & efízntialiter completo

quam verum judicium effentialiter confiftitin. -

J

Sacramento , abfolutio confertur absque omni

accufatione dolorofa & abfolutione Rei, Eft.

j

itjun&ta fatisfa&tione , etfi non abfque propo«

que Sententia recepta in facris Coníifloriis,

j !

fito virtoali modo diclo, ut latiüs patebit fuo

quantüm eg.

"

O cum meis lyronibus expertus

N

(

loco caf. 4. ergo contritio & confeffio tans

fum.

F

tüm, mon item fatisfadlio , poteft. dici pars

m"lil j

Contrà veróScotüs i 4«d.2.ewm fuis omnis

20

l

Kk 3

l

[

bus ,

!

"

st

f

1,Sedf. 11/1.3 De Pænz'temz'g*emäiäliæ m

26 z ï**l/aeal. Sacram, Pars Hl €ag.

hii

bus , b non pantis Recentiori

bus , tenet totam

—[ig j 'pXU

tiz confiftere in

SECTIQ IH *

j

effentiam Sacramenti poeniten

forma abfolutionis , qu&.

fola per modum, prin-

j

e qz)ätuplex, eff materia S4a

^

g

cipalis actus judi

.

cialis ime

diaté fignificat ; fun-

]

d

onem practicam & efficaci-

j

dátque fignificati

cr:;mmt? Panittplia? —

5

am abfolutionis anim

g à peccatis per infufam

P

Contritioneni veró

m

ratiam fanctificantem.

SU MM À. RIQU—N&;.

t

& Confeffionom effe folüm partes materia-

u

r Mïlteriafduþh:'d : proxiimá , vemota

les actu requifitas pet modum conditionis ,

,iu./(la

13. *Qg?qud' actus paenitentis

fini mättfid pnxs-m; X

fíne qua mon ; quatenüs Judex- Sacranientalis

t)on poteft ferre fententiam absque cognitio-

14. Garationepeccata fiait, hni-viiu vemiotà s

25; Quare [ola péccazn pofi. Baptijmum commi

ne caufz & difpotione ponitentis, quemad-

snateriaha buius SaéYamentit

b

Wn

nmodüm etiamiin alijs judicijs, accufatio Rei &

26, ,-Qm materia nece[faria, qua fufficiens,

cognitio Caufz,

1

4

.'mon proprie ad effentiam , fed

H

jotiüs ad

ntegn

tatem judicij fpectant. . Fa-

L

[

Uplex efl materia saceément Pa - Q

!

vent huic Sententiz oppidó Concilia Floten-

D

tinum & Tridentinum : dum affignando mate-

tig,, proxia QT remotas Materiä fmtä

]

Vr eor

ma ( exqua , funt a€tus poenitentis, conttitio,

!

rias Sacramentorum; Baptifmi, Confirmationis

ioK

& confeffio. ' Matetiaremota , C círéa quam —

r

&c. vocant fimpliciter gsaterías : qubd nimi-

funt péccata actualia, poft Baptifinuni com-

züm habeant rationem propriam materiz unà

DW

miffa; & hac materia remota alia neceflara ,

d

cum forma.componentis effentiam Sacrámen-

dlia füfficiens. lta ornnes. Sumitur palm

M

ti; fimulque partialiter fignificantis effectum

4

ino

ex Concilio. Tridentino pauló anteà allegato;

17

Sacramentalem: At veró in Sacramento Poenis

Alii in concteto utramque matetiafri compte-

Cor

tentiz aCtus pcenitentis vocant , non abfoluté

hendentes fic loqu&ntur: Zateria Sacramenz

& (impliciter , fed addità particulà diminuen-

It

: innuentia utique , aliter

ti Panitentie fant peccata pofl Baptifimum cam"f'-, *

piig

te, qraf materiam

miffa, debitacontritione & coufe][ione , f:cris.

Mdb

Íe habere a&uspæditencis- ad

hoc Sacramen-

clavibus fubjeta. Explicatio rur.

,

f

tuni, quàm aquanmi v.g. ad Baptifimumi, nec

lus p?r'fggcfia;

confequenter ita effe de effentia Sacramenti , f1-

ales qug;&i»qnculas.:

u

v

Auditextum "Tridentini feff. 14«

D

5'; L

Y

cut illam;

Myra

panitentis f[unt ma

fatrd

cap. 3. fichabet, Sust QU 44 51 materia bu-

;

?

9ui ratione AT us

Wi

jus Sacramenti ip[ins poniteutis alius ; uémp?

! proxima & ex qua?

Mp

m

contritio, confe[fio, & fatisfattio, qua quateuns

h AF Areria proxisna dicuntur, quia pro'xi'xlniiïï Y

in panitente ad INTEGRIT.ATF M Sacras

ind:

AtOYHWLTE-

& applicant peccata facris clavibus , ut

spenti,ad plenama,& perfettam pece

dï&a&x

ai[fionem ex Dei w[Htutione vequiv

unturs bác

per abíolutionemr remitti poffint. n omní

BENN

enim Sacramento matefia proxima diciturid ,.

hi in

vatione pxvitentia partes dicuntur. Hac fan-

quo materia remota proxim'&' applicatur, üt ac-

diantel

&la Synodus. Annon fatis favorabiliter pto Sen-

cedente formá Sacramentum perficiatur, ub

fitars

tentia Scotiftica? Pluribusnon immoror, cüm

áblotio aqua in Baptifito ; Unctio Chryfma-

Vdiég;

fitresmeré fpeculativa, & perinde eft in pra-

dsin Confrmatione; traditio Calicis ; &c:

xi, quid credas. Si non placet fapere cum

?&. E

in Ordine. Atqui per contritionerà G cons

paucioribus, loquere cum multis: fimülque

z

p

jam cape, q

feffionémi ,-feu per confeffionem dolorofam

N

uid refpondeas ad þrihcipak' pun-

&

péccata fünt proximé applicata , utaccedehte — .

étum hujus queftionis.

PW.J

formá abfoltltiionïs*ïe Sacrarento perfecto ; ies

müttántur: ergo a&tus pornitentis contritio &

€ dv

confeffio , re&te dicüntur materia proxima Sa«

ctamienti Poenitentiz. . Máteria ex qua Veri

tj

: I5 qw confiflit effentia

"

S)cramkü :

' Pæni:'gntiæ

dicuntur in communi Sententia fuprà allauts

À

(&8.. prac. $. 1. quód contritio & confeffiofit

M

Ám fatis sst n f&iitenfiä ccimrhuniï

vera materia & pars effentialis unà cum for-

2l

L"l [/]7,

Thomiftarum ac Recentiorum; effentia Sa-

rha abfolütionis comiporiens & intrinfecé con-

Btifrm

cramenti Peenitentim confiftit in. dolotofa

ftitüens Sacramenitum Poenitentie , ficut d-

Cffu:

confeffionepeccatorum , & abfolutioiie facra-

ptifmus ex aqua & forma homo ex corpore'

mentalí fimul. In Sententia vero Scoti confi-

lme ü]

anima. Quare eo terminoex 54 , rion utuntur

*qum

ftit in fola abfolutione facramentali , fuppofità

Scotiflz.

contritione & confeffione , tanquám conditio-

P

de

*

$. 1l

ne , [inequa uon , neceffario actu requifitá.

r

Ü

[ lm (

- ná ratioue peccata [unt materia

/

.emb'tiä

Rn

Qao ipfo patenterab effentia Sacramenti poe-

. &circa quam?

p

nitentiz fecluditur fatisfactio. — Quid visam-

Wmten

[ Emora materia dicuntur, quia peccata

hn 2

€7

Nitye

N

plius ?

j

?

PORUU

! cundümg fe nom funt 'i*mmögd'hïä'fe"ï*i

1

D

'*'-—../

,

:

[

^l

u :rzgeoz.s;;?w. Purs li, Cap. 1. *ngz.' Wf D Pænztegtzgwe;»;a. 263

ll

k bili»äx*perx sivbfölutionem,rjiü per actus pbeniteu-

peccata mortalia nunqx;atgf zité ..&onfeïïa dub

. tis proximé applicentür,ut modó explicatü eR.

difpendio falutis clavibus fubijcienda fünt per

Materia autem . eirca qsass dicitur, quia

confeffionem : ut patet ex Concilio Tridenti-

iil :

fünt objeCtum,circa quod deteftandum,deítru-

nofeff. 14. feré totá ; & ampliüs patebit cap.

Yi

endum , ac dolendum verfantur tum actus poe-

3. fett. 1. Venialia autem aliis multis modisde-

nitentistum ipfa abfolutio at enip ignis ma«

leri poffunt : jam legitime confeffa aliá deletio-

K

-geriam ligna effe dicimms , quia vi ignis con-

ne haud egent : ergo illatantüm ; non hac funt

fumuntnr $ ita peccata, qua pamitentiá delen-

materia neceffaria hujus Sacramenti. Attamen

Ptj

u , reÉle bujus Sacramenti Materia dici po[-

hac ipfaadhucfüntmateria fufficiens, 1dque

quà ratione,difficultates funt non modica me-

MÉ [ïänt.lcat"e'chifmus RomänusP/ixiïV.z. 2.7. 24.

Vi

ritó per juílas queftiones explicandz.

& UL

n iaj

(4

SECTIO IV,

najit

tata. aifualia poff

y

jifini

i 'QW,:. fola pe

-Bapn'ji

De Materia [ufficiente , - Dubia

mum commiffa.

spenti Ponitentie,

.'Wm-ï'

/

U

ia fola þeccatä actualia poft Baptifmum

SUMMARIUM,.'

annilg 2fQ-

commiffa hominem in foro Ecclefix re-

; Mity

um conftituunt. . Nam ut aliquis fit reus in

Q7. Venialia [unt materia [ufficiens,

(lenüsd

29. Quá ratione

"NI

foro Eccle(iz , ejüsque judicio fubijciatur , de-

31, Probabilins per [olam attritionem

xuenialia. non res

bet priüs effe fubditus Ecclefiz : atqui foli bap-

mitiuntur exira Sacramentum.

"

Jpu

1 ag

tizati funt , & per Baptifmum fiunt fübditi Ec-

24* Nullum etiam veninle remittitur fipe aliqua Jnltem

,

clefiz,confequenter ij foli fuis peccatis Rei funt

"Virtuali pecnitentia.

Sutt

35, Paniteutia formalisyant virtunlis quando babentur,

inforo Ecclefiz. Namfecundum Apöüolum;

0 at

36» Per quos aclus veninlia ex opere operanti,

"

i

s remfnan-,

aiert

Ecclefía non judicat de ijs , qui foris funt. - Ec

4ur? U(que ad n. 4O,.

Concilium Tridentinum fefr. 14. e. 2. dicit :

49, Veniali* suniverjaliter etiamvemittuntur ex 'opbrc.

u d

operato tmmedint? per omnia Sacramenta N. L,

Ecclefia in neminem jndieinm exertet, qui non

Dd

priris per Baptifmi januam fuerit ingreffus. Ec

41.. Inflatu gratia rit? [ujcepta,

n

44: &waliter "venialia remittautur per Satram

?n!aliii

ibidé.can. 1. definit:Ponitentia Sacramentum

46. Nullum veniale remittitur fine remilfione tnortalits,

:uflbsgcri;:xf :

effe inflitutum à Chriflo pro fidelibus , quoties

fi adfit,

oft Baptifonum in peccata prolabuntur.Ex hinc

49. Qua radione peceata jam legitimà. confe[fa [Imt 14

füla peccata a&tmualia pof! Baptifmum commif[a,

tería [ufficiens : U(quead n. $4, &^

S4- Qnarationepeccata dnbia:

p nb

funt materia Sacramenti Peenitentiz , minim&

36« Qualiter Confeffarius

veró peccatum originale , quippé quod per

mnera dulia offerat ?

procedere äebeaf? f ggnin.n:

ipfum Baptifmum neceffarió prius remitten-

*

aiaproxfmä

WE d

dumeft : & tandem fola peccata vera proprie

DN

dicta & reipsà commiffa funt materia hujusSa-

Su4 ratibne precata weuialia unt. mate-

j W

cramenti : quia fola peccata veracoram DEO

riabujns Sacramenti ?

mi ii

facta indiger: reconciliationecum DEO , me-

Unt matetia omnino fufficiens.Sic enim

27.

li

diante hoc Sacramento. Quare fi nihil con-

T.

exprefse docet Concilium Trident. feff.

satitl

fitearis nifi meram imperfeCtionem, v. g. quod

14. tap. . & can. 7- anathema dicit. f/ 44is di-

t

k

hodié maié nog amaveris Deum fuper omnia

xerit non licere peccata venialia eonfiteri. Et

Ü Cäïf(iï:*'

&c. aut confitearis folürh peccatum , quod

ratio eft , quia peccata etiam venialia funt veré

j d

falsó putasà te commitfum , reverá mon fubfi-

& abíoluté peceatacoram Deo, hominémque

m

p

ftet Sacramentum , ut bene obfervat Lugo De

reum culpz & poenz conflituunt: ergó & illa

4 MW.

Pæw d. 1. fell. X. 9. 12.

!

debitéapplicata per dolorofàm coníeffionem.

o

:

m

fünt materia apta ad abfolutionem,& cum for-

$. IV.

j

m:liüi

ma abíolutionis facramentalis Sacramentum

j

otuplex eft (umrzfd i-emt& ]

conílituere poterunt. Sed en tibi difficulta-

;

A

qitk ne(:e/i

fi t

,

| — faria? qua fuffciens?

tem non modicam,merito diligenter explicangf

26/& Af Ateria remota Sacramenti Poenitentize

dam !

;

"

e:/

TU

4 V. duplex eft: Neceffaría & fufficiens. Ma-

II. Confitens fola venialia ( reipsà carensag

teria seceJavia, e(t folum peccatü mortale poft

gt

t

rnortali,& in gratia conftitutus ) aut habetcon-

Qu

Baptifmum commiffüm, & nunquàm legitimé

tritionem vel ialtem attritionem de venialibus,

confeffum : feu nunquam Ecclefiz clavibus le-

aut non habet. .Si non habet , Sacramentum

gitime fubjectum. Materia fufficiens eft omne

nullum erit,cam dolor attritionis faltem fit pars

Oülw

M!W

peccatum poft Baptifmum commiffüm , etiam

effentialis , feuconditio neceffario requifita ad

veniale,etiam mortale jam femel legitimä con-

hoc Sacramentum. . Si habet veram attritio-

feffum. Ornes.' Ratioeft: quia ideó aliquod

nem , tunc jam per ipfam attritionem ex opere

peccatum dicitur materia neceffariaSacramenti

operantis , ante abfolutionem , remittuntur ea

j

Ponitentiz vel Confeffionis, quia homo illud

venialia,de quibus attritus eft,feu doluit.Nam

tenetur confiteri feu. fubijcere clavibus habitá

fecundüm communem Sententiam DD. per

u

k/'

epportunitate , fub difpendio falutis; atqui fo-

omnem veram fupernaturaleps ättritioncm.,et-

jf

l

wm

i

9

z

"

:

y

j

-

264 dul .;'x;

crau. Pars ljl.

Cap, 1. Sedt. 1 r D& Pænz'teniz'&i;:i&nriai

4

am extra omne Sacramentun remittuntur Ve-

fe&um:ideöque adhuc ï;Eni:;li:; fola;- nimis fz-

j

nialia: cüm omnis attritio fit veta retractatio

pé remiti per ipfum Sacramentem. | Ratio eff;

quia fine dubio plüs requiritur ex parte pocni-

D

xioris delicti,& confequehtet 1n homine jufto

IT

actus meritorius & fatisfactorius: ergo fola vc-

tentis ad remittendà venialia ex opere operantis

fine Sacramento, quàm cum Sacramento füfce-

s

nialia non fuünt imatetia füfficiens & apcaSacra:

inj

menti abífolütionis.

Quoinodo enim funt

pto ex opere operato:ergo nonomnis a&tus at-

materia abfolutionis ; fi nunquam abfolvantur;

p

tritionisfufficiens cum Sacramentoad remit.

feu per Sactamentum abfolutionis remittan-

tenda veniálià confeffa,fufficit etiam extra, vel

tur

M

?

a

Sed megatur rotbgdö corifequentia;

ànte Sacrárientum ad remittenda eadem venia.

TNaiti

lia , de quibüs quis atteritur; fed requiritura;.

tiqu

(v

29 lii; Stante étiar ; fed nihil obftante iiiá

ititio 1n cérto gradu perfectionis,fervoris, mo.

h

cómmuni Sententid, venialia hominis jufti re-

üvi melioris vel fublimioris &c. tóque inajo.

q

gulatiter ( certé nonomnino nünquam , ut pa-

ri& majori juxta proportionem rnajoris &ma.

M

tebit)non remitti direcé per, Sacramentum ex

joris gravitatis ; vel mültitudinis peccatorm

hi

opere opetáto j adhue tamen réctiffimé dicun-

venialium. Quis enim dicat ; vel credat te eo.

tur matérià fufficiens hujus Sacrarnenti , varià

dem a&lu & gradu attritionis , quo cum Satn.

t

u

tationé;

l. Etiám mortalia fzpiffime remit-

iento deles peccata venialia v.g. Välfæ/þögita-

tuntur ante abfolutionem per 'perfe&tam conz

tionis ; ve] verbi otiofi , etiam extrà Sácramen-

[/

iitionem , ad quam omnes boni confitentes

tum delere aliquot fatis graves exteffüs vel

conari,& boni Confeffarii difponere & adhor-

i

crapulas, contentiones,rixas &c. etfi non mor-

J $

tari folent , & tamen dicuntur & funt materiá

tales? Cert non pauci, inter quos magnus

fufficiens , imb & neceffaria hujus Sacramenti.

t

Theologus Vafquez füprà allegatusad remiff-

1

lesc

iL Peccata venialia . hominis habentis etiarri

onem venialium. extra Sácramentum contri-

|

p

moitalia; & de utrisque attriti directé & ex

tionem perfectam vel amorem DEI füpero-

ptt

Operà opetato remnittuntür per Sacramentuti

imnia, bonis rationibus requirumt; Vide Lay-

Ponitentiz.

Remitti tunc certuni eft : at nori

inan c;

fen i

doqx

remittüntur ex vi fue attritionis vel difpofitios

.. $. Denique 0ppofita illa S.cn.t/qptïa',' mml;2

llus,

xís exopere operantis : quiá venialia hominis

tüm venialia hominis jufti fola nunquàm te-

lm

exiítentis in rnortali non poffunt remitti , nifi

mitti perSacramentumPoenitentiz,videtur effe -

ty (

zemiffis priüs mortalibus, cüm àctus remiffi-

€ontrà omnem fénfum & praxin fidelium &

vus venialiü debeat effe meritorius; quàlis nul«

t

proborum omnium : Nam optiri quiquepro .

lus poteft effe hominis exiftentis in peccato

femiffionevenialium tanquàám meliori & fecu-

nl

mottali.AtQui peccata mortália non remittuns

ial

tioti medio utuntut hoc Sacramento; adeóque

turper folam attritionem ante Sacramentum :

fupponunt hoc . Sacramnentum habere effica-

L*eöque

ciam ad eá retmittenda ; Deümque reconcili-

POUN

ergo.nec venialia tunc remittuntur, fed unà

Wi

«um mortalibus remittuntur vi Sacramenti ex

agdum , pro his venialibus & quotidianis cul-

$j

opéré opétáto;

pis offenfum , unde & ejüstnodi confeffiones

$0 - IV. Quan

do unà cum venialibus obnoxius

veüialiüiri reconciliationes dicere folemus.Hic

Vsl

Tvl

es peccato mortali,& de utrisque commuaem

pié curiofus mérito fcifcitabitur,per quos ergo

d h

elicisattritionem , v. g. quod ijs Deum feve-

a&tus univerfim remittantur peccata venialia?

Tifcn

tum Judicem offenderis,infernum meérueris,&

Charitas urget, ut oporteat cum tam pié ane

fic confiteris folüm venialia ; omiffo mortali :

gariante procedere mille p

fitia

affus. er. efgö. mi

V

vel quia inculpabiliter non recordaris; vel quia

cidentcr.:

fecordaris quidem , at juftam caufam illud nori

$. if

b

:

aperiendi habesQjuxtá dicenda cap. 5 .(uo loco. )

Hoc.cafu directé abfolverisi folis venialibüs ;

.. QuaflioIncidentalig — —

*

D

(01 Jdt

& indireclé tantümà mortali omiffo , fécun-

cQuilus modis sniue

»

düm cominunem DD. Vides jam; quàm fint

£a venialia ?

vf delme:

f

g

materia fufficiens hujusSactamenti peccata ve«

niàliá Sed audi amjliüis

K 7 Euialia. veinittuntur inmiver[m Miii- i 4

Q0gl

! modis. Y. Ex opére operantis. 2, Exoptre

!olct (

31

. V. Loiige probábilius & veri

üs eff per folani

Attritionemi extrá Saácrameéntum mon remitti

óperato per Sacramenta,G aliquatenas per fas

W

chámentalia: Ita Communis DD. explicátios

um

, venialià ; idéóque folà venialiá cumi áttritione

iconfeffa femper remitti per Sacramentum ex

W

4 Ex éptre operantis per atfus merift

*

opere operáto. Ità Vafque2 iri 3. p. quaff. 87. 4

vios dre;

"

At

3. dub.1.exmque fecatus Layrnat lib. f. tralt.

l 'AEccáta venialia,feu veniales c

ulpe iióa iej $ |

AMten

6.». 14: C 1. quem vide; Saltefi probá-

mittuntur per quoscund; actus meritori-

!u

biliffimum & mili prope certum eft, quod do-

ln

ós, feu per quecunqué operá boná homins —

cetLugo Depazit. difp. 9.fel. 2; n. 29. Non

jufti 5 fed per a&lus meritorios venialibus áli-. '

Ó

perqueimlibet a&tum attritiónis horninis jutti

h

quo. modo óppofitos, feu per illos actus; irt

remitti poffe quodlibet veniale, vel omnia ve-

quibus involvitur forimalis vel virtualis àliqu£

u

!l

fiialiafed ;e?uiri actum valde fcrvcn(ä & pa-

penitentia feu difplicentià peccati, Et brevi

LC

ly

m

à

ss

—

M

; ?

€

: Jbeol, Skzbram: Pai.v ll (*?al;). l. Sedd, ll De Pæz?:'tmt?'

Weeia, 26g

RJ!! Ms

ver: nnllum etiam veniale peccatum in hac vi-

etiam per actum verz. attritionis .'.fupemätfnra-

Pt l

12à DEO homini remittitur (ine aliqua faltem

lis, fimiliter füb motivo excludente etiam venia-

t

virtuali peenitentia. lta ( contra D. Bonavex-

lia , utpote quód Deum offendendo poxnis fal-

las

paránm , Gabriel , aliosapud citandos) Comu-

tem purgatorii , aliásve temporales promeri-

WWIL*

nis DD.cum D. 'Thoma 3. p. 4. $7: 4 1. & ibi-

g

tus fis, item privationem majoris gratize , glorize

dem Suarez, Pafauez., Coninck & aliis Layman

Gc. Nam fi doleres de peccatis , quod ijsio-

tbilte

tit.€. 6. num. 6. Lugo de Penitentta- difp. 9.

fernum meritus , zeterná beatitudine excideris

Ch*mm[

num.21. Ratio eft: quiaciüm homo per quod-

Pl

ll

u

&c. Jam ruríus patenter dolor tuus fe non

libet peccatum veniale veré offendat DEUM, &

extenderet ad tua venialia ; quin cum hoc dolore

[; tdxx

aliquo modo recedat à voluntate DEI, non e(t

poffes fimul habere actualem affectum aliquos

(

conveniens , ut ei remittatur feu condonetur

rum venialium , nedüm habitualem nondàüm

'CWA

hac offenfa & receffusàDEO , nifi per reditum

retractatam voluntatem.

lcmmq)

ejufdem ad DEUM aliquo actu contrario: ne-

Sed vide de attriïiq-

ne dicla. 4. preced.

udlms;xh

que enim offendens poteft fieri non offendens ,

III. Certiffimó per aCtum formalem amoriä

38

^nl

wlu

faltem lege ordinarià, nifialiquo a&tu contra-

DElfüper omnia, quo DEUS prafertur omni-

$, QUi

tio offenfam retra&tet : atqui ifle ad Deum redi-

LV.

d

bus omninó rebus ei difplicitis tam levibus,

tus, & hacoffenfe retratatio non potcft effe

quàm gravibus. Cürn enim homo perfecto a-

1 x

vel intelligi fine aliqua formali vel faltemi vir-

motis actu fe DEO abfoluté & penitüs fubjicit,

EU

tuali poenitudine , averfione ac dif

þlic;ngria pec-

volens ipfi in omnibus actionibus placere & ob-

l&tüf

cati , ut ex fe patet : ergo &c.

temperare, eo ipfo implicité faltem & virtua-

ht q

$. Formalem autem poenitentiam & difpli-

liter deteftatur omnia peccata,. non folüm gra-

llegaw

tentiam venialium habes, quando exprefsé do-

vià, fed etiam levia , quateniis omnia Deo difpli-

r

les de tuis venialibus, v.g. dicendo: doleoge

cent ; adeóque talis actus. perfe&tz charitatis

yen D

conmififfe bac vel illa venialia ,vellem nunquam

Íemper adomniaetiam venialia peccata fe ex-

patraffe , O fiuon feciflem , &c.. Vircaalem au-

T

tendit , atqueomnia delet fecundüm culpz rea-

tem peenitentiam & difplicentiam habes , quan-

rum : Ex communi DD. Suarez, Coninc

/doexerces actum directé contrarium tuis venia-

1S:uw.th,n1

man-czr. c. 6. ». 13.

i

k, I/Ha-y-—

Jibus. . Utpote 1. Quando petisà DEO veniam

hum

IV.Per omne opus bonum meritorinm , fci-

39

illorum, v.g. dicendo. Démitze nobis . Mife-

enti

licet inftatu grati , ex charitate & propter

n d

vere ,. Q'v. 2. Quando proponis non ampliüs

DEUM fa&um : utpote omnes orationes , jeju-

committere alia venialia, modó non perduret

ii Quj

na, eleemofynas, mortificationes, alia omnia

neliridi

somplacentia de commiffis. 5. ' Quando exer.

€es a&tum virtutis contrarium tuis venialibus:

quecunque, in quibus virtualis peccati pecni-

nc, du

tentia vel difplicentia involvitur, aut qua ex

adeóque remittuntur tibi omnia venialia tua

beie

intentione facis, ut obtineas remiffionem pec-

iendacia , quando ex amore veritatis loqueris ,

catorum tuorum omnium , juxta füprà s. prece-

w T0Ul

p

quod verum eft.

Ita mox citandi. 4.

uans-

p(x(x&anäi

derti dita.. Quá ratione D. Auguftinus, alii-

do cujuscunque virtutis aliquem a&tum , vel

que PP. & DD. dicunt, quód peccatorum ve-

li ul

opus bonum exerces eà intentione, ut obtineas

«l

nialium remiffionem à DEO confequimur , per

remiffionem omnium tuorum peccatorum. Vi-

u

orationem Dominicam & alias preces ad Deum

de laté Lugo!. cit. Et fufiüs Dicaftillum de Pee-

fufas continentes in fe petitionem veniz pecca-

d räfälï

nitentia difp. 20. dubio 16. & 1

u

Ed Ergojam in-

torum :atque per quodvis opus bonum DEO ad

particulari, . -

eum finem factum & oblatum : nimirüm fadla

36

. Peccata venialia ex. opere operantis remit-

515( $8

propter Deum ex charitate, fine qua opera quz-

tuntur I. Certiffime per actum contritionis pet-

cunque nibil profünt homini ad falutem. Vide

fectz , quo doles de fammo bono fuperomnia

& mirare abundantiam mediorumdelendi veni-

amando & diisQoà te quomodocunque offén-

Yal

alia. Sed necdüm finis.

Ío, adeóque complectendo veniales offenfas :

prefertim etiamfi exprefs? extendas ad omnia

I1I, Ex opere operato per Sacramenta.

du

venialia. Nam ( NB. ) fidoleas de fummo bo-

,J Niverfaliter per omnia Sacramenta nove

4Q

«t2

"

no offenfo fimpliciter, & tam graviter, quàm

legis peccata venialiaremittuntur ex ope-

olet offendi per mortalia peccata , utpote ja-

re operato immediaté.

Ita univerfaliter D.

ais ^

Cura gratie divinz , ac zternz beatitudinis ,

Thomas cit. q. 87. 4 3. Et cum ipfo commu--

.qwml* '

jam hic dolor tuus non fe extenderet ad tua ve-

nior DD.Suarez difp. 12. fe&. 1 . 'Tannerus d;fp.

uD'

nialia , ac proinde per hunca&tum, etfi perfecte

6. q.4. nttm. $O. Lugo difp. 9. fe&. 2. aliiapud

T d

contritionis, & omnium mortalium remiffivi ,

iftos. De Baptifmo non poteft efle dubium. De

&on remitterentur venialia. Poteft nánque fie-

Sacramento Panitentis patet exdictis. De ex-

lt

j

ti, utcum vera contritione &t juftificatione ,

trema UnClione eft certum de fide, Jacob. g. E

',35

vel gratix augmentatione confiftant veniali ali«

fi in peceatis fuerit, vemittentur ei. Sed deEv.

M

u

a peccata, five. fecundüm a&ualem affe-

chariftia quidem negant fané multi, G multó

ji

à

j W]]läh

um , five fecundüm hábitualem nondum Ie-

plures de Confirmatione, Ordine , & Matrimo-

tractam voluntatem,

nio. Sedcontrà

«llb

II. Ratio univerfalit eft.

Vlm,ghs D

37

Il. Indatis communi & probabili Sententia ;

uia omnia Sa-

41

Pans HI. SacRAM, -

!

a

"r!

£ra-

I

"

:

Z

266 ïþeol.l Sacr

m;z. Pars ')II. Cap. l. Skäï. 1?. De Pouitentie thaieria,

l

fieri pàrtim ex opcre'? operáto , .m.ed'i:;tägt-.ä-

cramenta novae legis inftituta funt ad juftifican-

t

dum & fanclificandum hominem ; atque pet

men , quatenus per preces Ecclefig jun&tas prae

di&tis rebus , dum iis pié utimur , movetur Deus

j

hoc ipfum ,

eóque ipfo in remedium ac re-

i

ergo debité. flifceþta

Cetfinon infallibiliter ) ut in nobis excitet pios

miffionem peccatorum

illos motus, quibus annexa eft remiffio venias

n

xeipsà operantur in homine remiffionem pece

um

lium; partim ex opere operantis , quatenus ho«

ii

catorum refiduorum : non ütique mortali

Jii

( cüm jam fupponatur effein ftatu gratiz , &

mo ijs rébus pie utitur in remedium ac remiffio-

Is

pecca

ta mortalia per Sacramenta. mortuorum

nem peccatorum fuorum éum pijs motibus

Baptü

ífmum & Ponitentiam jam remiffa fup-

difplicentie peccatorum ; converfionis in De-

qlll

"

ponantur ) ergo peccatorum venialium. Iníu-

um, amoris , adorationis &c.

^

D

B

Videtur hzc effe meis D. Th

omz 3. p; 487

4f

p

er

42

III. Ut per Sacramenta. remittantut pecca-

4. 3. Verba ejus libens exftribo: 7riplici ratio-

ta venialia , ultra ftatum gratie fanctificantis ,

ne aliqua cau[ant vemiffi onem venialium peca«

torum. Uno modo , in qantum eis infunditu;'

ex parte fufcipientis non requiritur alia difpo-

fitio,quàm intentio fufcipiendi hocSacramen-

gratia : quiaper infufonem gratia tolluntur vt.

tum in remedium füorum peccatorum five ad

nialia peccata ,ut füpra ditlum efl, . Et bocme

do per EvcharifHam ef Extremain Untltonem

falutem fuam , five generaliter ad eum finem ;

nj

ad quem Sacramentum inftitutum eft , & reipsá

uviver(aliter per omnia Saerameuta ntuelegis,

Á

fufcipitur , absque affe&tu actuali ad ulla veni-

in quibus confertur gratio;peccata venialiaree

lia : eoipfo enim virtualiter jam eft averfus ab

mittuntur. Secundo, inquantum funt cum a«

K

ipfis, virtuali & implicità aliquà averfione ,

liquo mótu deteflationis peccatovum. Et boe

«r

snodo confe[[io gencralis,tunfit pecloris,oratio Dos

difplicentiá , peznitentiá; ut poft Suarez & alios

:||

p

bene docent Tannerus cit. z. $6. Gobat. .4l-

minica ,operantur ad remilJione peceatormm vt«

ge

nialim. INam ineraiione Domrnica petimusi

phab. Confitent. Cafn. 1. m. 342- Quod poft:

il

Sacramentum Poenitentiz , maximé verum vis

Dimittenobis debita noftra,

Tertío modo., in

li

detur de Sacramento Evchariftiz, quod eft fym-

quantum [uut cum aliquo motu reverentia iu

iil

DEU M& ad res divinas, Et boc tmodo benedis

bolum fummze charitatis, atque autidotum, quo

L

liberamur à culpis quotidianis , & . uti loqui-

&io Epifcopi ( quidni etiam Sacerdotis in Miffa,.

t

tur Concil. Trident. fef. 13.cap. 1. De Con-

& praíertim cum . Venerabili Sacramento? )

Mfer

firmatione , Ordine, & Matrimonio, quoad hoc

efper[io aqua beneditle , qualibet Saeramenialis

li

alios dubitare permittamus , quia non ut cer-

anélio,oratie in Ecclefía dedicatas & fj qua alia

lu

!

tam , fed folüm pro probabili habemus opinio-

fit bujusmoda , operantur ad. vemijfionem uta

Á

À

nialium peccatorum. Hactenus Doctor Angt-

Il

nem iftam generalem.

licus.

4j

IV. Sacrificium Miffze denique , etfi de fe ex

j

opere operato non fit immediaté propitiatorium

IF. Adverfo daplex motabilis.

li

& expiatorium, feu remiffivum peccatorum

N ha&lenus diclis fuppon'tur femper pcc—"&;ä—-'

[ j

mortalium & venialium , in communi Senten-

T

tum veniale nunquam remitti (ine remi(üþ-:

tia, ut vidimus fuo loco pavze 1.7. 241. 242-

j

attamen fi curáfti fieri Sacrum pro tuis pecca-

ne peceati mortalis, quo homo eft inquinatus;

juxta communiffimam Sententiam DD. cum D

p

tis , feu in remedium acremiífionem peccato-

p

rum tuorum , adeóque hoc ipfo virtualiter a-

Thoma eádem q.87.4.4.pluribus congeftisLaye

mannus éit. c. 6. usm. 1 6, Ratio S. Thoma elt:

lj

verfus ab ipfis , tibi remitti omnia venialia, a

quia nullum etiam veniale peccatum rerhitutu£

Lir] g

uz non habes affectum vigentem actualem ,

lt

reGhiffime affirmant Suarez , aliíque cum Tanne-

fine infufione gratia fanctificantis: atqui gratis

fan&lificans non potelt confiftere cum peccato

D

ro cit. difp. f-q. 9. . 90. prout ibidem annota-

ili

mortali. ergo &c. Deinde nimis incenveniens

tum habes. Ratio ex dictis patere debet.

li

eft,& ridiculum videtur,quodDeus reconcilietur

in re levi illi,à quo manet graviter offenfus, qui«

[

Il Et aliquatenisper Sacramentalia,

Ti

"Meramentalia , (ic dicta, quód vel foleant

que cum illo adhuc graves gerit inimicitias: fe

lii

«S

adhiberiad Sacramenta conficienda , ut ef-

peccator perfeverans in mortali graves cunt

Deo gerit inimicitia$; abje&iiflmus terrg vermi«

li

formatio Crucis , Benedictiones , orationes Ec«

lii

clefia : vel quod aliquo modo emulentur ge-

culus, quamdiu in peccato perdurans negligit

temedia neceffaria ad recuperandam gratiam

Crg

j

nium Sacramentorum : - ut aque luftralis afper-

fio, ufüsrerum benedictarum ab Ecclefia , con-

amicitiamdivinam. At veroé diverfopoteft di«

db

hiir

feffio generalis, tunfio pectoris, &c. Hac&

mitti moetale fine veniali dgniffo, quía pote

hàbeti dolor de mortali, cümtamenabfit dolor ;

L

hujusmodi etiam ex opere operato immediat? ;

ex vi inflitutionis & orationis Ecclefiz , dilectz

imb adfit complacentia de veniali , quod infue

us

M

fponíe Chrifli remittere venialia , affirmant

fionem gratiee fan&tificantis nonimpedit, ut jam

1nulti probabiliter : negant multi equé proba-

if

fupra S. praced.þinfi»nuavi,& magis patebit in Je«

N

j

biliter docentes fieri folüm ex opere operantis

quentibus.

Wi

per piosin DEUM motus hominis ea pié ufur-

H. Sermo ha

Genus femper fuit de remiffio-

41

Tni

pánus. /Sed probabiliffne & veriüs dicitur

Ut

gevenialium, quoad culpam zætüm.— M

*

&i

m

D

hi

(

€Ó————

bol, Sackameni Bare Hl p L.Iv De Pa

Pa

; ii'x'; énim Theológus audebit dicete vel fehtité ;

ináteria Sacrámenti abfolutionis collativi gra-

m

ómnem étiam poenàm veniálibus debitàm, &

tiz fanClificahtis ; & iämifüvi-þöböiti; fi ad-

m xDe'u ,

inhac;, velaltéra vita in pu

T

atorio lüendaim ;

eífet.

3

Tif

AU

temitti femper , quoties petà

us bonós ; Sacra-

Uttimen peccatà jam femel legitime J

menta vel Sácramentalia dirnitttintur culp& ves

Confeffa ; valide & fru&tuose. iterüm fubjici-

ïï.iygazf*.

m

hiales ? quia fcilicet nulla ratio id vel probas

antüF clavibüs; omnino tequiritür novà difpo-

ltll

fitio peeniténtis ; novus dolor & Confeffio ; & re

VN

TL a

hh

'biliter fuadet : oppófitümque probant innu-

dner& revelationes & apparitiones illorum ;

ipfa novà iáteria proxima Sacramenti: cüm

u

lu

Qui accérbiffimis purgatorii póenis debuerunt

novüi & iteratum Sacràmentum debeàt con-

&xpiare noxas irodicas, quantumvis quoad ule

flaré iovà & iteráti materià & forinà Sine

t

jpam per panitentiàm in vitaremiffas.

dubió énimi ion poteft formà abfolutionis re-

i TVI)IHH.

peti füper éadem peccatà fub eadem prioti más

vurilim)

teriapfoXimá; eádem contritione & confeffios

tlf

he ptopofit; cüm in nullo Sacramento formà

TT

uÀ raliont peicaha jas legitinrd coiis

Íxpius poífit cadere füpér eandem materiam

T 3

feffa fom æg;gria hujus Secráminti

T

faltem proximai:

Quaprópter talis poenis

tens nüllum habetet fructüm ex confelfione

u

à$ L QUn mátera fufficiens lt exprefsé Bes

Li

LO nédictssPapa Xl. Exrr.10. intér Corsiines

itératà novuip : non eX opere operzantis feu

TE

proptia difpolitione ; qu& non nova; fed ea-

dle Privilegiis ditens ? teiterationetri eoründem

n f

peccatorüm in confeffione eífe falutaremi: Et

dam fupponitüf cümi priori : neque eX operé

ALE

operato; íeu ratione Sácramenui; quod nul-

comptobatür ühiverfali Eeclefiz ; ominiümque

at

proborum praxi ; noi tantüm in confeffionibus

lum eífei:

Neque fuffitit. fola iterata confefz

um

generahbus; fed étiam fepe alias; ütpoté ob

fio abíue &ovo doloré : qüià non fola conz

m

alierius máteriz cert&. defectum ; àd confeien:

feffio nudd; fed confelhó dolorofa ; feu curü

Turinh

tiàm quietandam , aut ob áliud motivum ratios

dolore & corittitione fàétà; elt máteria proxis

EM

L

p t

nàbile, — Nàm fi abfque omni caulà vel tnos

inaad Sacrámenturmi validé eonferendümi;.

li i

tivo rationabili e& merà luübenria'ejusihodi

.. &. Scio docére Recehtiores; & nominatifü

irotst

Täm'büähgmi àpéfc:de &Xped: confe[[.I x: $. 2. p :

£epetitio fieret ;; ütique nügatorius & injuriu&

Sutut

€flet abufüs Sacramenti; ut omnes fatentur:

& r. füffeete novaim tonfefhionem doloroz

fu.

- 1. Ratio fundamentalis eft : güia de rátios

lam; àtmonpernovum dolorem elicitum; fed

uä"Mlli

L

néSacramenti pérfe rémiffivi peccatorum ; &

pérpriórem dolórem ii priori, confeffione ház

mf

£ollativi gráti& » ión eft, quad a&hu femper re-

bitüm ; & ádliue virtüaliter durantém in hac-

voclor At

iteráta coüfeffióné;

Qu

Quiod fat

*

fnittat peccatài ; fed quod pet fe conferàt

eót fpéculativé

gratiám fanclifieantem , qua ex natüra füa eft

Véruii eífe; — Sed difplicet fpeculatio ig re

táni diorali ; & tànü facilitate novum doloreni

lilis.

femiffiva peccati , f adeffer; üt gratià prémia j

&tfi per accidenis fubje&to jatn fanctificato itóii

eliciendi; Certé hinc fequeretüf ; pofíe imé

a

femittàt péccasini ; néé tunc habeát ratióieri

éddem difpofitione ; ac eodem dolore perma-

n 1

nente ; totics; quoties; iteratà confeffione &t

primé gratim; fed [etunde ; feu augmenti

agl

prioris gratiz jámi féceptd

»

Undé in primá

abfolutione de; eodém peccato. ácquirere

mmDD;f"*'

arté

dictum e(t; Sacramerta mortuoruiii ;

Suantaimvis grádarii & réimiffioneni páenarüm ;

w

5

aptifinum ; && Pomirentiam ; pét fe éollds

Quanturvis gravibüs peccaüs debitarüm;

^

Q & 'I;j&i,l

üvà gratig prims , per àcidens fgpe eori

quod éerté mugatorium videtur & abíurdum;

qua.

ferre gràtiam fecuiidam , j nimlfuim iüveHiat

IV. fàm vides ; quàm iieráta cohfefho , ciim

ti: "v,

lubje&tum jati fandlificatüm ' Atque ita étidrii

üovà difpofitione & dolere debiit fcta od

[e at

fit fraftranea ; fed omininó ütilis & frütthofa,.

lioc, üt aliquod peccatuf dicatur miatérid-

js nf

fuffciens Sacramenti remiffivi peccatofüm ;

tani quoad infufionem novg & überioris gca-

st

heceffarium nonefteft; ütactü pej illudSacrá-

üi fan&tificanis; & ex fe deletivs peccati ; i

«fb

dnentumi fernittatür ; fed füfficit;; quod Sacras

ádeflet; qüàmi qüoad remiffiotiém poena debi-

simicil

inentuni füper illad cadens conferat grátieni

i peccatis jam ante téimiffis ; fit tales paeriz ad-

fanclificantem de fs remiffivami illius; vel cis

huc füperfint ; de quo fárümi periculum i íd-

ji gt

st

juslibet peécati ; fj adeffe. — Quemadmodüm

&üe non tantüm €x opere operanris ; feu rniovee

difpofitioni$, doloris ; confufionis; erbbefcen-

du

ergó peceatüm mortale jani arite confeffioniem

ndamgr J

deletuni per vérani éontfithonemi , adhüe ff

tiz; aliorimque a&ttiam pecitentis ; qui actus

T L)

le gi

maieria non tZhtutg fuüfficiens ;' fed etiaim ne-

&e fe fünt früctuofi & viruofi; per quos juítus

éeffaria Sactameüti Penitentix ^ fecündini

iieretüf grdri augrhentuii ; & remiffionem

ifW I

lm'fäibm

ommés : quia et(i Sacramentum tüné nilil

porniz temporalis 1 fed étlaii ex opere operatg

remittàt ; confert tafnem gratiam! naturà fud

& virtute Sacramenti ; uti docent DD: com«-

)14]1) j d

W

,,myïd

J

remiffivam péceati, fi adeflet; — Tta etiàm pec-

inuritet cum D. Thoma in 4; diff: 17:4.3: 4. 3 ;

D]

éatüim - mortale jani legitime cónfeflum &

Ratio ef[: quid Sacramentum concurrentibus

IJDP,[G

femiffum ; etfi ülierius remitti meqüeat ; ats

ómnibus réquifitis ad effentiam ; ac validam &

íamen contriGione & confeffione applicatum

fru&tuofam íui fufceptionem , femper confert

t

I duA

,

fuum éffectum ex opere operato ; Ícd in pro-

3

"d

[ fubjääum clavibus Ecclf:fiæ , &Ít füfficieBs

1-.'/1 : 2

P

&r"

| 268 | 775eol, .Sac

ra

".

P.

/ ars lll €ap. L. Se&'.ylï/, De Pæm'qtezfzti.e Matfrz'a/

litatis & irreverentiz gráviffims ';'ideö u*c cüte

pofito concurrunt omnia requifita hujusmodi

àd novum Sacramentum , utpote vera-materiá

tó peccat mortaliter abífolvens abfoluté à folis

p

remotà , ícilicet peccata, etfi jam femiel remif-

peccatis dubiis.. Et licét hoe periculum nule-

j

Ía; veranova materia proxima, fcilicet difpo-

litatis declinet abfolvens à petcato fuo dubio

fitio nova,, contritio & confeffio peccatij vera

conditionaté : $i revera ita commififli 1 non -

í

nova forma abfolutionis facramentalis : ergo

tamen declinat peccatum irreveretitia erga $a«

Mi

confert Sacramentum fuum effectum ex opere

cramentum regulariter , cüfn etiat fub condis

48

operàto ,. frilicet gratiam SanGtificantem , G

tione proferre formas 5acramentorum ábsque

;mm

remiffionem poenz tempotalis , fi füperfit.

ürgente caufa cx parte fufzipientis vel Miniftri ,

pæmt

32

$. Denique, quia peccata tam venialia, quàt

reverentiz Sácramentorum repugnet, uc g&;.

i

mortalia jam femel legitimé confeffa funt tna-

neratim dixi 4 prima parte num. 95.. & mo

ul

f

f

teria Sacramenti , non neceffaria, fed fufficiens

infrà iterüm dicám.

femi

tantüm & libera, ideoin confeffione mortalí-

IIl Quàd fi ergo poenit

etd. eta g

Mi

"um licité poffunt omitti venialia, vel omnia,

dubia confiteatur & nullum certum, in praxi fic

fiec

velaliqua: &in confeffione venialium aliqua ;

procedet Confeffarius. Í. $i Confeflarius ex

Ya

etiam pleraque venialia: G in confeffione ge-

circumftantiis perfons advertat pro certo a«

d

nerali, aliqua , etiam plura peccata mortalia ,

liquod eorüm peccatorum, quz poenitensfüb —

Q

dubio confitetür , teverá effe comimiffum: lis« *

ii

li

de quorum fam facla legitima confeffione nul-

lum dubium retmmanet: ( ut contra Victoriam ,

d

Ledefma

citéeum abfolvitabfoluté ( quetmadmodüm e-

alios ) docet communis Sententia

tiam, quoties poenitens preeter peccata dubia -

u

DD. apud Lugo difp. 6. de Pavitentia , Dia-

etiam adfertaliquod, vel aliqua peccatacerta,

UE

licite -abfolvit eum ab ornnibus abfoluté, tam -

M

D p 3- tratl. 4. refolut. gC.

$. IV.

certís, quàm dubiis , fi forte cornmiffia fint) quiá

6

hoc peécatum Confeffario fatis cognitürn eft,

jone peccata. dubia funt mate-

Qgä rat

& abeft periculum nullitatis Sacramenti, ll -

ria bujus Sacramenti ?

$i nihil certi colligere poffit Sacerdos , & pec-

ccatum dubium, quod reipfa factum

cata füb dubio propofita miortalia fint , indue

f4 LPE

efít, cít materia fufficiens ad validam

cendus eft po:nitens , t aliquod peccatum eer«

abfolütionem. & Sacramentum . Poenitentio :

tum fateatur , faltem veniale , aut mortale ahted

N

Íecüs , quando reipfa fa&tum non eít : tunc

confeffum; quod ordinarie facilé fieri poterit,

Vp

1II. Quód fi nechoc fieri poffit, & periculum ——

f

enim Sacramentum nullum ell. — (ommnnis.

Ratio eft : quia illud e(t materia fufficiens ciz-

in mora fit,.. v.g. morte imminente &c. abfol«

ltl

vendus eft fub conditione : nimirüm: Si w«

ca quam hujus Sacramenti, à q«o quis poteít

validé abfolvi : at tale eft omne peccatum re-

j59oodi peccatorum corama Deo veveravéns 6s

ipsá commiffum : Et illud non cft materia fuf-

Ego te abfolvo &c. 1dem fiet , fi poenitens ex

i

fimplicitate vel zuditate nullum poffit. peccae

fiiens , à quo quis non poteft valid& abfolvi ;

"-

atà peccato dubio , quod in re commiffum

tüm Certum éxponere , quantufnvis inftructus

noneít, nonpoteít quis valid& abfclvi, cüm

& adjutusà Confeffario. — Secüs, fi ex malitia.

UT

implicet tolli per abfolutionem , quod nun-

nón vellet peccata certa; velutcerta confiteri ,

UT

quam fuit : à peccato astem quantumvis du«

fed nequiter füb dubio proponere vellet : pró»

bio, fi reverà commiflum elt, validé quis ab-

ut ipfe non femel audivi tales confitentes. - 4fe-

lj C&

folvitur , illádque veré tollitur per abfolutio-

eu[a me , fi. fortà ebrins fui , fí detraxi prost-

h Tä

»ho C/c. tunc enim tanquam non re&e difpolitus

UE

nem , nihilobítante , quód Pocnitens ,vel etiam

Confeffarius abfolvens dubitet de tali peccato ,

fine abfolutione repellendus effet , ídque ci ts

f

m

sitne revetà commifium , necme : quare tale

gnificandum.. IV. Denique fi poenitens folá

venialia dubia adferat, nullámque certum expo*

dubium non facit, quód peccatum , quod re-

"

verà peccatum & commiffum , adeóque mate-

nat , extra faltem perículum mortis, non erit

abfolvendus ,. nec füb conditione quidem:

ria fufficiens hujus Sacramenti eft ,. reipsà pec-

catum , & commiffum , & materia fufficiens

cüm nec venialia certà fint materia neceffaria

Sacramenti non fit.

Sicut neccontra quód re-

abfolutionis , multo minüs dubia. Ratiodi*

verà fit; quod non eft : ergo &c.

&orum eft : quia forma abfolusionis füb con«

ncf

ttndj

$;

H. Peccátum dubium folàm per fe non eft

ditione nunquám proferenda eft, mifi adhit

materia licita. abfolujionis. Sacramentalis ab-

periculum dammi fpiritualis in Poenitente vel

m

folutz, & regulariter nec conditionate. Omnes

Miniftro , quod alitet non poteft commodé «

uitup

vitati : fed quando peccata dubia fünt morta-

Wu,

Ratioeft : quia illud non eft materia licita Sa-

cramenti , à quo Sacerdos abíolvens exponit

lia , omninó fübet periculum falutis prafer-

"dmj

Tfe

Sacramentum certo periculo nullitatis ac irre-

tim morte inflante : quando vero illa tantümi

verentig graviffimz : fed abfolvens ibíoluté

funt venialia , certum eít, nullum imminere

l

i

à peccato dubio , de quo veré dubitatur , an

periculum damni fpiritoalis : ergo &c.

llll'mn

factum fit , & confequenter an adfit matería

IV. Ad validam ergo abfolutionem a

Bfoljtfa. H

a

fufficiens & requifita ad valorem Sacramenti ,

t& proferendam & conferendam , femper po-

lii

Ttir

/cxpclnni,t Sacramentum «ertiffimo periculo nul«

ncmda eíl materia cqrta : eügs aliequin 54-

[]

me

D

o

— d

—

Htl

[ 4 Z)e"ol. Sacram, Pars ill, Cap, L. Seck. 1. D(Goimj?üojze

63

N

L*Wï W

A d

li

r

tramentum ,expohefet'ur périculo nullitatis »

explic*aiida nobis efi Q« omnimodis rerinenz

mortali Sacramenti irreverentià : talis autem

n

- da, pre aliis vafifiis ?errri fplitiäb

v ud

gnatéria certa , utiqué non eft peccatuim dubi-

um: ficut neque etiam , quod quis non ob

' x

$ L

ul

1

tlj til

temperavit bonis infpirationibus , quód non

*

fecetit bonum opus, quod facilé facere potuiffes

Eff animi dolor, & dtte/?;'liiö þättdf;s-

tl

)9

fet, & fimiles impérícctiones, utjam fuprà &

| Olere — primo lotó ponit Goncilium

lg ibsï'g

jam innui: in quibus exponendis nen tenetur

tanquam quid notius; cüni tamen natu-

il

i

:

ponitentem impedire Confeffarius ; etfi ple«

t& ordine dereffario prior fit dolores tanquam

ugrl&v L(g»,

càufa fuo effechuü,

Idéó námque dolemus &

L

tumque impedire poffit ; ut ex cominuni do:

cet Lugo fupra citatus, — Hactenus de materiá

triftamur de peccato cormiflo, quià illud dete-

flamur, abominamur , adeffe nolumus , non fa«

i

temota Ponitentie in communi ; & de ma«

terià füffiienti in fpecie fatis — De materià

&um vellemüs &e.

Etenim ; dum peccator.

In,uyt

ad Dominum DEUM tonvertitur, ferió refis

Conld

Receffaria in particulari , qu&nam fcilicet pec«

tatà , & quomodo ín con/effione explicans

pifit, &ad veram peenítentiam ac contritio-

$

nem ptocedit , hi actus fequentes intervenire

da fint , neceffarió plüribus agéndum etit infrà ;

folent

;

RW

càm de confeffione

$

$

quó etiam fpectabit a«

o

L Primus a£us, Iminittit DEUS peécátori

6Q

éfnid?

lia quaflio huic affinis: an hec ipfa, peccatá

dubia fint materia neceffaria Sacramienti: feu

togitationem & agnitionem fuorum peccato-

us

&n peccata dubia üt dubia neceffarió in confeffi-

rum;;ut dicat àpud de; — al2 ime geffi.. plane

à p

one explicanda fint. 'Jam ergo ad partes Sa:

gravíter déliaui, Denm offendiinithnicus Det fa-

$ ais

As fum , inferuum. merui &c; Et mox oritur

eramenti Poenitenti expobendas procedamus;

mifilt:

*

fecsndus atius , cogitatio bona de placando

APU II

1 :ogni:mi

DEO, ut dicat peccator intra fe : Opminà de-

At

beo mit veconciliare ciin. Deo , debeo illai placare ,

De Contritione, .

ul i

ejus prátiam , ainicitiam reparave (e, Et quia

ja ii

SECTIQ L

pr&cipua, opriina, imó unicá tatio placandi De«

] peiti

. Dé Contritione generatitms ]i)mþt&

um ; eft peenitentia & deteflatiopeccati ; hinc

Htl

EGliones hujus Cápitis ob nimiá materiz &ó«

fecunduin iítuiu ^ àá&tum fequitur & veftigia

S

iif

piam neceffarió fübdividi debent in fuasdis

Tertius allus , deteflatio, quá peccator deteltas

tur & exécratür péccatumi dicendo v.g. Ua

&periräf

flin&tas Quxftiones & ha rurfus in fuos $$; mos

?

at U

te folito. Sit ergo

tam rale feelut nvà cotamififerh : vellem , [ifierá

po[fet jumngham offendiff Deum. d.

jrin; i

QU ESTIOLTL

6k

u

L Deteflatio érgo et a&us voluntatis ; Quo

voluntás cutii hortore avertit feà peccato ,. il-

ss v

Quid fii Contritio genemti;zïtjitmptd E

lud execrátur ; & dáminat, ac à fe amoliri ten-

Q&x& u

SUMMARIUM

tát táiquati maluni pr&fens £ràviffimum, ideó-

m'xs'mW

üs,(ww À

$8. Csniritio genetatitn eft &nimi dolor & detij?aiin peés

que quántüm eftinfé, illad abolere , detrus

£i

ete; & noneffe molitur. Hie quidem actus

a

665 leit

::'6- es quibus adhibus ädntip

i d .tfüfurgefc

téfpe&tu peccati actualis comtitiffi prateriti in-

g;evtïwïï?

Jeleat ? V(que ad n, 64.

efficax & conditionatus eft ? .non enim poteft

yfia

8 4. Contritio cffcatialitet includit utramqueáddium ;

&5, Tàm detefltiotem , 66. dtm dolotein.

voluntás-ablolute & efficáciter velle peccatum

TL

j

z

cominiffum , & fa&tuminfectum fieri ; cüm hoc

TO l

67. Phimario taenen ép principalis deteftationem.

$9. Cuta propofito (aitem virtnali,

fitimpoffibilé ; & id efficaciter velle & conari ;

i

3. Enumerantüur feliqui alus ad

effentiats toitiillebli

05 Jpsilantes ? UÍque ad 0. 74.

L

ftültürn; üt loquitur D. Tliomas : fed folümt

l lïfxliäi:-";

a&tu conditionato & inefficaci ; // poffibile effet

]uq at

Lub

34« Guid contritioperfecla , d

: imperfedia fau attrítio &

NW

unde fic dicia.

velle non peccáffe , peccatum . commiffum

T0

non effe éorhmiiffuri ; illüdque fimpliciter de«

jtut

m

Affertio,

ftruere & infe&um reddere , ádéb , ut nifiint«

4l

M Mü

Ontritio eff asimi dolor äwdïete/latiö dé

p"o(leilifäs fei obfifteret ; volüntas omni mo-

j i

y

peecato commi(fo , cum propofito now pecs

do & imedio efficeré vellet peéccatum non effe

j

sandi de cetéro, — Ka intermnis definit Concis

faQum. Lugo difp. 4; de Penitentia num; 16;

cfï, j

lium Tridentinuri feff; 14. c; 4. Et ideb fuperi-

hunc autém fic exprimendum ait i 52 ego &unc

;

j

üscap. 1. dixerat : Contritioefl Penitenutia, quà

báberem potentiam perficiendi , mt peccatum non

d*

offenfam Des um peccatiodio , & pio animi dolos

d

j

fiftt fum attuita difpofitus,ut effem eà u[urus

VL

re deteflamur. Ubi Concilium clariüs expreffit

boc tmomento: - . $ic ille fpéculativé bene.

Sed.

| f,llw( ïlb.«

differentíam contritionis ab aliis péccati dete«

practicé melitis ; magísque energice fic fufpi«

e[0. d

1 i

v

flationibus- vel peenitentiis infüfficientibus, ni«

- fabis;

O utinam tin feciffem Y vellem utignes

Y p

mirüm qüod contritione detefteniur peccatum ;

fi po[fibileeffet;| Deumnon offendiffe. Oznt Des

Ü &f'

&oa qüomodolibet , fed tanquam offenfam

PT ji fdng"nine 1560 , fi tnórte qhantumUuis Atv as

j

DEL , ut i»fra $. 3: in fine iterum notabo. Sed

ei fieri poffit , st nón [is offenfus, Ecce me ! paras

iumcor meum. . Si tormentir én[erormm delevis

N d

gäos deü-nlti-ox * t-angu am 'maximö authenticd

Ls

225

nf

[]

L

£

N

f

; Sed. 1 De'antritiaue gemrä?inä:' :

a7 - Tbeol, Sacram. Pars 11l Cap. 1l

1

ftátionem peccáti , propo

üenda &t inculcanaï

hi

poffit. Eece me ! nullum ef!,

qued "n üerüi,nulæ*

vb

capita & motiya, quibus

eorüm malitia ac tute

iumy quod amere t&i nonp

meligv peceato » guod

elcat : qu

alià pàrtim jam pro-

o

zaytopere odijti

&oe. G.

Vide Afceticos fcrie

pitudo magis elue

bus. Idem tamé actus deteftatio-

pofita funt a. ». 7:

ö' Iï&æls a'

*

3. fieüqxxtritiogg

ul

bentes de affecti

j«

nis efficax eft & abfolutus xefpect

u ejusdem

& Attritione in particulari.

6j

^IV. Poft hos ,. tertium &

quartui i&husi

al flt',

peceati h

abitualis , ut adhuc habitualiter prz»

us

fentis in otfenfa

DEI, & voluntate nondum re»

deteftationis & doloris ; in vere fic peenitente ,

deteítante , ac dolente peceata , ttesalii actus fe-

j M

tra&tata. Efficaciter enim abfolute eo adtu fe vo-

luntas à peccat

oavertit, & quantüm fieri po*

quifolent, Qrintss ,

peütio venig ,. dicendo

)n:,exq

emei DEUS ( . Sextur, proe

qemm

teft , reipsá illu

d deftruit & abolet , offenfam &

V.g. JMiferer

Nati

Dei reparat & delet, atque efficit , ut

potitum emen

dationis , feu non péccandi decas

p

1

injüriana

lium diferté appoluit

qto

modo coram DEO Optim

o & milericordiffimo -

tero, quem actum Conéi

in definitione coüitritionis,

Septimtis ; . Vos

d

zquivalenter idem fit, acfi nunquam peccatum

luntas fatisfaciendi pro pecéatis ;

fcüi vindicans

cit

efletcommiffum. —Huncadum, quzfo Tyro ,.

4 itros

di injutiam & offenfam DEO

þe'r' peccat

"

bene comprehendere, & menii imprimere fas

jam

principálitet

o

tagc.

gatam.

His ita- explicatis 5

z

À

quaritüf ; quot ,

,& quinam exX

dictis áctibus ;

]i

62,

Il Hunc

prdidtum tertium a&tum. dete

[

flationis ,immediate , infallibiliter ac neceffarió

fint de effentia €

ontritionis ? Mita hic opis

nionüm diverfitas.

Aliqui i fola deteftatioé

[

fequitur Q U

ARTUS ACTU $, dolor

[2

Quemadmodüm enim ex

n6 ; aliiin folo

dolore eífentiàm conttitid-

fcu triftitia mentis.

eft apud Aüil

qiüp

apprehenfione & fruitione boni prafentis a»

nis eonftituünt , ur paffim videré

*

fottO

thores, Dico brevitét; & ünapüä?ter.'

mati , neceffarib. fequitur gaudium feu letitia -

4

df

animum fuaviter afficiens : fic ex apprehenfios

& dl

lls

&c, abominatione , ac dete(latione mali pra

dutonis

fentis noliti, utin propefito, peccati omnium

Ef delor. & dere[latio £ffentialit

ercx Y ]

qiia de

malorum mali peffimi , natutaliter fequitur d«

Ontritió ninirüm gfrähtialitef , necinfó 64 —

E lingia

nimi dolor & uiítitia animum affligens, crue

.4 lo dolore veltriftitia, nec in fola deftitio-

UA

cians , torquens , à quo doloris ac wiftitie actu

fed in utroque fimül«. la

hiij

& affectu multüm pznofo , denomindtur peni«

he peccati eonfiftit ;

Henriques , Gonintk ,

alifsque citatis Lugo effi

I)

zentia, ac pet

illum defzribitur à SS. Patribus ut

fignificat Tridentiifum

WE

1.Pa-

difp. 4.feBl, y,. Et aperté

eap. 1.S.1. vifum :ac etiam Poéta 1. Pont.

indefinitione tradità,

Efl animi dolor & de*

Mim j

nitet ! O fiquidem miferorum ereditnr ulli ! Pa-

Ratio fumituf ex nátura ip

fmg

mitet| & fatlo terqueor ipfe meo! Dooiorigitut -

teflatio G c.

j äïcm,'Pl;

€ontritionis:

Gontritio enim dicit actuim, qui

L

kxisaliqu

feu triftitia illa nihil aliud eft , quàmluéla, &

t,e'n'iiS 35*

t

& afflig

at ac Velut costerat cor pocnt

inquietudo mentis conantis repellere malum

hüncà pecéáto ávettit :

Í1e

d hünc a&umn né-

lt w

1

prafens apprehenfüm , ut in propefito pecca«

Jim, Y

éeffarib oportét 'effe com

pofitum ex düobus

tum , & efficere, ut nunquam fuiffet in rerum

illis actibus: deler etifm affligi

t deteflatio à pecs

tildq:

matura, sícque acríüs hominem exagitans

ffentialiter inclus

t

€cato ávertit i erg

6 Contfitio €

atque ad fugam malíi extimulans , folétque in«

Oftendo btéviter in pä;ï't*iþe'ua'

lr

dicari hác phraft, Hes me miferum! quid fecid

dit utrüfngue; -

UT

ati.

M

€&c. — Cümque hac uiltitig vehementiüs inva«

efl de. effemtia þäo;itïj&;äf 1

ln

lefcit , non fiftit in fola parte rationali ae volun«

l Deteflasio pecéati .

fionit, G nou félus delor;

;

- Quià éónitritie a

fl

tate ,. fed partem quóque fenfitivam fenfibiliter

& , ut ïoqul-

Ui

bet forimal

itér opponi peccato ;

ccasdi exclnes

eccupat , & quandóque redundat in ipfum cor»

tur Yridentínumi, veluetat

tf pe

E

t

ii

pus, illádque immütat : hinc fufpiria, lamen-

formaliter eppo«

I'I nw

dere ! atqtii de

téflatio peccatt

ta,(ingultus,lachrima, deliquia,&«. Quanquàm

nittit peccato ; & peccá

ndi voluntatem directé

(ii

ldt: 1

hzc fenfibilis, triftitia in. corpüs redundans ,

ex fe , nifi quatenusa

non tantüm non fit neceffarid , tamen neque'ejus.

exclüdit : nonfie dolor

f fm

tali detettatione procedit , ut ma

nifeftatn elt :

defectus neceffarinm vel probabile fignumi eft

deeffe vel defuiffe verum dolorem , Stcoram

Unde idem Concl. Trident. in a

Iterà definis

Gm p

eap. Y« deteftatione

m in ree

Deo füfficientem ad peccati abolutionem.Qudre

tione e4d. feff: 14-

À offens

&OP

X:; i

t diéen$ :

Eff panitentia , q"

cenitentes non debent eífe fcrupulosé folliciti

DE

M

ini Ldia.

de habenda triftitia vel dolore ob peccata pér-

fam D

1éum peccati odia , & pio an

.LA

lore deteflamur:

petrata. Modo enim illud veré & ex animo fuo

mi& éontritiónis »

éé

j ,

deteflentur, per feneceffario fequetur haec tti^

|L Delór etiem eft d

Ntem Í

Q* nox. fela deteflatio

.

P

C

Nlam: fecunduüm come

l

fitia vel dolor animi , etíi forté reffexé nom

na 3.?3'9-

llmm

advertatur.- Etenim dolor ita neceffarió fequi«

tüuniffimam Sententi

am cum D. Fhon

P

$7. a. t. fuppl. Pocnitentid a€taal

is j gde.dque'

tur deteflatíonem im homine viatote , fícut

atis 5 titique

I.amm :

"fequitür gaudium ex vehementi amore. boni

Gontritio non habet locum in Be

"iv

ob defeclum alicujus effentialis req

uifiti ad p**

poffeffi : ut ex Laymanno jam füprà dixi. Ideó-

fcilicet, non

knfa DE

que hominesà Confeffariis ac Concionatoribus

nitentiam feu conttitionem , quia

funt cápaces doloris. vel wiftitia ; quip

pe a»

&fficaciter excitandi funt ad horrorem & dete-

Gof-

u

4

N

/

^t

^

- beol, Sdcvä*alm."-þaw TU Caþ 'J S'cö?., LDe öazi'rit?anä gecbathi, ä?i

' &mäünü !

ho

: forpi gaudio beatifico: Atqui Beati fine dus

— & Ex diéhis jari liquet, quotnam áctus (int. Ó

ia

bio habent deteftationem perfecliffimam pec-

de effentià Contritionis ex feptem enumeratis

! E(Mäz

catorum prateritorumt ergo. non folà deteílas

Nimirüms fertzus , quartuss & fextus, De-

tio , fed etiam dolor feutriititia debet effede ei

teftatio; dolor, & propofitum faltem virtuale

fentia contritionis fcu poenitentiz àctuális: quidz

Qs

emendandi & non peccandi dé cetero. — Reli-

n

quid fit; an in Beatis permáneat. penítentia has

qui quatuor actus non funt de effentia intrin:

bitualis, quod communius atleritui:

!

j

-

feca contritionis , fed vel praivij ; vel fubfequenz

T

87

Ill. Contritio primario confifht in deteflatia-

tes, néc oibnes fnmper necéffarib — Percurro

breviter:

f Sm,;,»

nt,ex qua neceffario fóguitmr dolor. ltaomninà

cemmunis DD; & ità fine dubio intelligändi

p

lL. / Prisiis allai, fcilicet récordatia &« 75 .

Navarrus, Suaren , Reginaldus , alii , qui cons

g'nitio peccatorum commilforum finé dubio

d

. ,ttitionem formaliter & e(fentialiter abiblutäxih

jeptim

iteceffarió praicedere debet actaalem conttitio:

deteílatione confitlere docent , licàt eam ne«

ceffarió fequatur dolor: Refpexerunt enimad

rem & deteflationem peccatorum; proponens

do fcilicet Voluntati objectum derettándum &*

j pecca:i;

id, quod in conttitioné precipuum eft:. Ra«

m grudi

tio jam data eft. V. 7. quià deteltatio forma-

dólenduth : cüm Vvoluntas ton poffit fierri in

RT

incognitum, . Qualis áutem debeat effe illa rez

litér opponitur péccato, & eft neceffaria caufa

Ma hi

cordatio peccatorum 1n ordine ad confeffios

dolotis, à qua étiam dolor ( alioquin'de fe indifz

f d

ferens) honéftus & utilis fuám Ípecificationem

Acms videbitur fio locó cap: 3. cüm de exa-

nf vt

miné praio requifito ad confeflonemi; Se-

trahit. Ideb enim dolothoneftus & utilis ett ,

i g

quia procedit ex tali deteflationé peccati fub tali

ceidus atius , pia illà cogitatio de reconcilian-

N

do fecum DEO,etiám regulatiter; at non necef-

J

motivo honefto & füpernaturali , utpoté quiá

eftoffenfa Dei , &c. alioquin futurus inutilis &

darioó & femper prcedit, ut experientiá pateré

potelt; — Quintusaius, petitio venig explici-

- inhoneftus, fi éex alio non honéíto niotivo dete

.ffcniiä[im

ia; fimiliter communitér, àc nom neceffarió

| flstionis procederet ; ut fi fur füa fürta deploret ;

iémper contritionem ctoinitatui.

Jàm enim

quia deprehenfus debet fieri longa Littera; feu

Jl i

implicité petis veniam , dum ferio dete(laris &

- Lirigüa campana campeftiis.

doles peccando DEUM offendiffe: quanquàm

d infoäwu

68 . 1V. At, nónne ipfa nomitia; Paitentia c*

Valde expediat etiam exprefse, formaliter & hu«

-gquc.'ïm--

ontritio pracipue penam , dolorem , Compunz

étilt

&ionem , àc velut coritritioner cordis impor-

niiliter peteré veniam olfeníe , ac remiffioneri

&ulpz commiffz ; atqué animitüs dicéré i sasfes

at Til

D

tant? Ettam fácrà Scriptura; quàm SS. Patres

j

vére niei IDeus, (ecundsm magnara mifevricofdis

!

"

Paffim pcenitentiam vel conttítionem per do-

um tuatn , C'c.

j j

. lorem ; plan&tum, poenásque definiunt ; ut pate£

ii 9

Il Seprimiué aBs tandemi, voluntas àc 72

. Vócis áliquot allegatis £p. t. s. 1

Efgo poe-

jl

niténtia &t contritio pracipue confiflit ii doz

priopofitum fatisfaciendi DEO offenfo , ac pec«

catum in fe vindicandi ; utique fpc&a; ad Sa- .

a

lóre, triflitia, peenai; &i A. go confequeus

« b

ram. Nonenirh ficdefiniunt , qua(i aüt in fo«-

cramentum Poenitentie : átnon ad primam par-

tem ; contritionein ; fed ad tertiám partem , fa-:

uüdmm

lodolore , aut in eo pracipu? confiftat ratio f*

tisfatlianem ; pertinet;

Quin extra Sacramens .

yalie ifv'

fentialis poenitentiz? ác contritionis , féd quià

y nf

dolor eft notiot , quipp? fiepe ia cofpus influ-

tum, àd veram contritionem ; étiam perfectam ,

eis , ut füpfà notatum : cüm tàmen neceffarig

hequé ex natura tei , neque ex pracepto aliquo

| g.m!W'

füpponat deteflationem tanquam fui caufam ;

heceffariá eft illa voluntas fatisfaciendi Deo par-

ticülariter in hac vita; uti &contra Sotitri ; alie

u

j

féd minüs manife(lan: vel apparentem. — Alio-

D

quin fzpe etiam deteflatio & averfio à péccatis

ósque-) éx comniuni docent Südrez bie difp: f

k

$. 8. Coninck difp. 2: &. 60; Gobat,, lphab;

u Mm L

eprintitur, ut Ezecliclis33; v. x2. impietas

émpit non nocebit ci, in quacunque die conver[us

Confit: Gafii V1 1;m:43: Neque énini facra Scri-

fmlllw T

(ideft averfüs

ptura vidétut nos ad farisfaciéndum DEO in hac

gatst

per dete[]ca'tif)ne'm )fuerit JE i5

Vità obligare aliter; quàm nos humiliando co--

lg

q!

pfe:m fa.

&. lif.

£am DEO , & abominando dolendóque noftram

at

imptobitateni; Et fj quid ampliüs exigere

jj

-öum propofitó nos : peccan di dé ététiso. t&s

ific

Videatur ; abundé fatisfit ; tum per omni contri-

j

p

miffive, Et quid de reliquis adtibus ?

iioni ánnexum votum confitendi ; acceptandi-

h

hi

D vetam poenitentiam & conttitionerm

que poenitentiam à Jadice Sacramentali injun- .

j/

65 I A

3

fine dubio requiritur ptopofiturh emens

endamj tuim fnaximeé per féxrum atbum: fci-

j^

dándi , íeu mom peccandi de catero; Utrüm

licet propofitum emendandi vitam ; adeóque .

;fifi'*is'

&uteri fequiratur ad effentiám contritionis pros

fervandi otinia prcepta DEI & Ecclefie : & .

li

;und

pofiturs formale exflicitum , an vero fufficiat

confequenter etiam humiliter perferendi flagel-

"

la DEl; quibus illi in nos forté adver

homh '

propofitum virtualé implicituri neceffario con-

Fer,e p a'f :

tentüim & imbibitum in ipfo a&tu feriz detefta-

&uerit Gcc:

Jo

; i

(l

IV. Rt hifce explicáta manet definitio con- 73

ii

tionis & dolóris de péccatis, quateniüs fant of«

fenfa Dei, caufa eterttoi damnatiónis &c. de hoé

éritionis gereratim. fumptae potiffimümi quoad

TU

j

Diffe-

[

pluribus neceffarió agendum erit inferiüs fuo'

genus, fcil:ice.t- 4-',:e/i'atimem d f(glgrem.

loco feti. 4. bujus sapitis,

dex

quPB

n

n

272 : d beol, Sacram. Pars lll, Cap. l1. Sedl. 1. De Contritione genemtz'ni.

78, Non fufficiat iantkmtvir!ualis »V g. amor Dei y.

j

rentia abaliis deteftationibus & doloribus ex- -

79. Miniss iinplicitus in fola vuoluntate de cazero non pete

-

primitur per unicam voculam , peccati , intelli-

tándí ;

endo fcilicet. peccatum fortaliter & "T heolo-

$0. 4ut implicitus in

ilefdeïio doloris,

$t Vel in dejidério abfolutionis.

M

:

(l

icb, quatenüs contra Deum fe» effenfa & iu-

juria DEILef. . Quam differentiam Concilium

82. Nec etiam Jufficit gualiscunquc formnlis

"

citus.

d-cxgrfi-»

"Lridentinum clarius expreffit in fecunda defi-

$3. I1. Delit effe f,dpcmaürälis ,

l

"

nitione tradita feff. 14. cap. 1. Ef? pesitentia ,

d

8$ 1amexparis þr:'rz:x;/')'ii effeclivut,

quà offenam Dei cum peccati odio, ( pio animi

$6. Guàm ex perte motivi.

[j

87 Uode non [ufficit dolor meré zaturalis,

dolore dete[lamur : eámque differentiam G ob-

[

jetum formale contritionis, quatenus fcilicet

$88. 1. Debes effe Uoiver(alis nfpeäg 0mnium -þeccnn.ä

Tum mortálium,

d

peccatum offonfa & injuria "D ELcft , generaim

[

89, Nentámen requiritur extcn[ib eju5 ixþliu,'m, ad [in-.

laté explicatam habes cap, 1 .e£t, 1.$. 5 .per tor.In

gsla per diflinclos actus

jken

fpecie autem differentia Contritionis , perfc-

f

90. 4ut ad [ingula ut diflinclà. recitata , efto apfi;num

L LE

&e, imperfe&te, defumendaeíLà motivo fpe-

f

ciali , füb quo contritio quevis utilis peccatum

9 1. Sed fufficir exten[to ejtsdem a&us doloris implicita ad

[ingula mortalia i» corfufo appreben[a,

l

dol

deteflatur , de quibus in fequentibus.

4, De doleré venialium, Uíque ad n. 98,

Vi

S. Ay.

98. IV, Debt:bej]ä efficax, Ufque 34 n IC2,

q

D

Aflertio,

ff contritio bác quaffione

N

[

j ,zuotqplex €

li

explicata

ZMnis contritio fufficiens ad vemiffiontm "&

74

. peccatorusa,debes neceffario effe dolor fa"r-;

qi

v Uplex. Una perfecta & (impliciter dicta

P contritio, quz concipitur ex motivo Ghá"

malis in S2ceamento : (ppernaturalis femper :

M

DN

ritatis , dolétque de peccato quatenus eft offen-

univerjalisre[petiu maortalium: & effcax ,cum

fa DEL fummi boni, füper omnia dilecti: éit-

implicito (altem prapofito emendandi , confiten-

l

de

que juftificativa peccatoris extra Sacramentum ,

di , fatisfaciendi , G

etfi non fine voto Sacramenti.

Alera eftcon-

muniffima.

Joe 'u:fufz. Ett Fota com.-ï

p

vritio imperfecta, & proprio nomine dicta 44r-

A

ud

fritio, qua concipitur, & peccatum detefta-

&;a

türex alio motiyo inferiori, v. g. ex metu ge-

Delet effe . dolor* formalis im Sacramenta

y

hennz & penarum &c. Et non eítjuflifica-

Ontritio, prima pars materialis Sacramen-

"

L

ti Penitentiz , neceffarió debet effe dolor

Atgy

tiva peccatoris, nifi cum Sacramento mortuo-

rum, Baptifmo & Poenitentiá.

Unde fic di-

formalis , quo nimirum voluntas veré & expli-

n

cité doleat ac deteftetur peccatum ut Offeníam

&z : Contritio , quód peccatorem perfecte &

D

DEI. Communiffima , & certiffima poft Con-

LT

proximé difponat ad gratiam fanctficantem ,

ipsümque peccatum omninó deleat, ac veluti

cilium Tridentinum feff. 14. c. 3. tam claré re-

Ua

quirens & exigens conirztionem ad Sacramentü.

€eonterat..

Attritio veró dicitur , eó quód pec-

jte

Ponitentiz. Verbaautem Conciliorum, ficut

R

catorem aon penitüs difponat ad ipfam gratiam

fanctificantem , fed folüm ita difponat , ut cum

& quarumvis legum proprie &fimpliciter,adeó- .

N

que in propofito, de vera formali contritione ,

Yi

Sacramento capax fit gratie ^ fanCtificantis ;

ipfümque peccatum períe immediaté nofi de-

& dolore ac deteftatione peccati , intelligenda

càul

funt. INon ergo fufficit ullus dolor tantum vir-

leat vel conterat , fed folüm quafi atterar , & ita

tonfi

tualis & implicitus , contentus in alioactu, qui

applicet, ut per Sacramentum remiffibile fiat ,

BU K

que latiüs patebunt ex dice

non eft contritio,dolor & deteítatio peccau for-

j "It

pdis de üpgulis in

maliter. Exempli causá:

J*

pärticulari.

E

75

Antequam autem particularia utriusque

L. Ipfemet actus amoris D E]I füper omnia

78

A

Cqui fimul eft virtualiter & eminenter contri-

h

hujus fpeciei explicemus , melioris ordinis gra-

M

tio , ut fuo loco patebit, ) etfi fe folo fufficiat ad

tià, prius explicandz funt qualitates doloris ac

| ll

deteítationis in communi , qualis nimirüm de-

remiffionem peccatorum , mon tamen fÍufficit

v

D

beat effe dolor in omni contritione generatim ,

ad Sacramentum Poenitentiw , cujus pars ef-

m

feu perfecta, feu imperfecta fufficiente ad ju-

fentialis eft. dolor formalis de péccatis com-

LT

ftificationem ac remiffionem peccatorum ,

miffis, & non amor DEI fuüper omnia , fecun-

Facili-

dàm communiffimam "Theologorum Senten-

tam cum, quàm extra Sacramentum.

tiani.

L

tatis causà , nominabimus folüm dolerem : fem-

Attamen in praxi non eí fcrupulans

NT

per fubintelligentes etiam deteftationem, quip-

dum : moraliter enim . vix fieri poteft , quin

D

pé effentialiter prare

confeffurus , adeóque de peccatis fuis actu co-

Y

quifitam, juxta dicta fupf—

!

xiüs , prafertim $. z.

gitans, fi eliciat atum amorisDei füperomnia,

lh

non etiam formaliter doleafde pcdc;itis fuis, etfi

|

"ii

dv

QUJESTIO I.

forté fervore amoris abforptus, dolorem füum

P

N

nonadvertat. ..

D

i

Qualis debeat effe dolor im ommi Contri-

D

:

tíone g:neratim?

lL Multó minüs fuffiit dolor implicitus

75

n

i

W WH

À

SUMMARLÍUM.

in fola voluntate impofterüm non peccandi :

ïümülm

734 Gentritio ad Sacramentu

m fufficiens nace[Jarib debet

cüm propofitum non. peccandi de catero flare

€ffe 1, Delor

poffit

mgm

formalis !:a nt

Wi

um

EEE

i

l

! Xïbäol.ifackmm. Fars 1l &Z*ap. D &dl. l, De Connitime.gem;atikz. 273

Dij;

p

*5

7 3goffit cfxm"*compla,kentiä de peccato prateri-

EU

to0: quam tamen :complacéntiam neceffario

excludere debet dolor requifitus ad Sacramen-

äu;grnatnralf: ]Emp?f.'

Mupi—

tum & remiffionem peccarorum , fecundüm

omnes,

: .Ontritio fufïiciens &.neceffariä aö*' remif- 85

;

$o

IIl Non fuffiit dolor implicitus in defi-

fionem peccatofum, five cum, five fine Sa-

derio doloris , fi nimirum optes dolere; aut do-

cramento Ponitentig, debet effe dolor fuper-

leas te non dolere , fi reverà abfit dolor de pec-

naturalis ex parte principii & motivi, fcilicet 4

m

catis: nam dolor de peccatis commiffis eft pars

*Deo & vropter Deum ultimaté.. Ia (fané con-

effentialis Sacramenti , non defiderium doloris ,

tra przcipuos "T'homiftas ((ajetamum ,. Sotum ,

ii

vel dolor d& carentía doloris. Monent tamen

Fitloriam,Canum,Ledefmam,alios docentes,at-

iterüm Doctores pro praxi : quód timorate con-

tritionem folis naturz viribus elicitam , & ob-

diy -

fiientie, cüm optant dolere, vel dolent fe non

-horrorem nocumenti temporalis füfficere ad

t ij

dolere ,. plerümque habeant verum. formalem

juftificationem in Sacramento Baptifmi & Po-

:lvc;r»ja,

dolorem , ctfi ipfimet non percipiant: unde eo-

nitentiz. ) Jam poft Concilium Tridentinum

]

rum dolor non eft de catentia vel abfentia dolo-

communis & certa Sententia DD. teíle 'T'anne-

$

fO. cit. g. 6. n4m. 86

tis quoad füb(tantiam , fed folàm quoad quali-

z.

. Layman.bäcw €4p. X. ". 9.

?

tatem doloris, quàd videlicet non habeant do«

Probatur breviter:

retif

lorem intenfum & fenfibilem &c. quz tamen

l. Debet effet dolor fupersaruralist. Ratio

4

qualitates non funt neceffarize, quare talibus ab-

generatim eft : quia omne medium debet effe

[ at

il

folutio negafida non eíl. - L(füu;, Hurtadus ,

proportionatum ad fuum finem : & difpofitio

aliicum Gobat «. z 11. -

b

3

fiam

débet eífe cjüfdem ordinis cum forma indu-

di, ib

$1

IV. Neque fufficit dolor implicitus in defi-

cenda; atqüi poenitentia & contritio in homi-

z

Dupate

derio abfolutionis; feuin voluntate defiderante

ne peccatore eft medium & difpofitio necetfa-

percipere fructum Sacramenti Poenitentis (pro«

riaad optinendam gratiam fanctificantem: -quae

ut docuerunt olim Sylvefter; Rofella , Angelus

eft finis & forma maximé Tüpernaturalis : efgo

& c.apud Tannerum difg. f.4. 6. nutig. 73. mo-

& ipfa contritio feu poenitentia füfficiens ad

dutin

do poít Tridentinum fine dubio non docturi )

remiffionem. peccatorum & juftificationem ,

Oa

ldque etiam fiífola venialia confiteatis , juxta

five cum, (ive fine Sacramento deb

t f

communifimam DD. Nam fecundüm Tri-

4

et effe fup:r-l

naturalis, G quidem

t

dentinum dolor formalis eft pars effentialis Sa-

- lL. Ex parte principtj effettiui.

: Debet nimi-

85

Of

cramenti Poenitentig abfoluté, quacunque pec-

rüm elici contritio cum fupernaturali & fpecia-

voll C

€ata confitearis', five mortalia, five venialia.

liDei auxilio;feu gratiá a&tuali excitante,moven-

TOR

Ubi enim lex non diflinguit , nec nos defítin-

te, adjuvante, & concurrente ad talem elicien-

[

t

guere debemus : atqui Saramentum Poeniten-

dum utilem dolorem ac deteftationem pecca-

um, Lï

tiz femper debet conliftere fuis partibus, etiamfi

ü.. Quamobrem Concilium Tridentinum feff.

ii

venialia fola confitearis: ergoGtc. Quare gra-

14. €. 4. diferté dicit, áttritionem, quz juncta

viter peccat , qui etiam fola venialia, vcl ob

conti

Sacramentó Poenitentiz impetrat Dei gratiam ,

o

cáulam mortalia jam legitime priüs confeíla ,

effe donu&s Dei & impul[um Spiritus Santli mo«

.

*

* tuni

confitetur. fine. omni formali dolore

: quia

ventit ,Gc. Exfeff. G. can. 2. de juftificatione

non ponit materiam Sacrament ,' adeóque $a.

lïit)l&*ïl?"x

ita fulminat : 5Í quis díxerit fise praveniente

tramentum nullum reddit aut ad ininimum &z

Spiritás. Santit infpiratione Ó adjutoric bousi«

,opcccafim:

certiffimé periculo nullitatis Sac

*

ra;ngntqm &íe

zen cfede're,[cemre,diligen, &ut penitere po[fe,

Sacrilegii exponit.

fipt g

82

ficut oportet, ut juflificationis gratia conferatnr ,

entte

$. Denique non :

füfficit etiam d&lor forma-

anatbema fit.. Sic 'Tridentinum , & ante illud

if

lis & explicitus : ut. r. vel non de ipfo pecca-

olim idipfum definitum eft in variis Conciliis &

to commiffo , fed tantümde pocna , vel alio cf-

nominatim Arauficano l, Can. €. $i qmis dixe-

yn D

feCtu malo confecuto , infamia , morbo, &c.

rit per naturavigeren bonum aliquod , quod ad

js p

2. Vel non de peccato ut commiffo à fe tari-

ccati .

[eluté pertizet vita, cogttare, aut eligere;feu [in-

quàm reo vel peccatore, fed folüm de peccato

gulari & f(alutari predicationi con[entire poffe ,

jnd d

. us

abíoluté in abíftra&to confiderato.

3. Vel de

confirmat ab(ame. illuminatione & infpiratione

peccato ut à fe commiífo, at nonut eftoifenfa

Spiriths Santli , beretico faltmr fpiritu. Hzc

TU

í qmll

DBI, quatenüs ícilicet commiffum contrale-

ibi, apud Layman x. fige.

yid

j

u

gem & voluntatem Dei ; ipfum Deum offendit

Ill. Ex parte motivi. Debetnimirum do-

8é

acinimicum reddit; fedfub alia ratione confide-

lór ille contritionis vel attritionis elici propter

jl

i

rato v. g. quàtenüs eft contra honeftatem na-

motivum aliquod fupernaturale , füpernatu-

turalem , malórum naturalium caufativum &c.

raliter fcilicet per lumen fidei cognitum ex re-

,

se quibus infrà.

4- Vel etiam de peccato , ut

velatione divina. Ratio patet ex diclis ». pra,

eft offenfa Dei, at non propter ipfum Deum,

lmpllfl

i

cedenti.. Nomhocipfo, quod.Concilia requi-

eámque fibi recoaciliandum , fed propter alium

ri definiant principium fupernaturale ad elici-

«

i

finem , temporalem prefertim. Atque hac ipfa

endum a&um contritionis feu ponitentiz , e-

g j

omnia involvens fequitur altera particula ;

tiam fignificant ipfum a&tum contritionis vel

Pg!,n

qualitas contritionis utilis.

auritionis debere eiïc-fup

ernaturalem ex parte

Pans llI. SACRAMe

Mm

N

giga

X&--.P

D

d beol. Sacran. Pars 11 Cap. Ii. Seci. 1. Contrïgionc gmerwi?g,

Í

274

mofivi feu objecti formalis. Cur

enim requi-

talis homo effet juüps; &non Acfferty juítus : -E.rga

W

fi fufficeret

dolor & deteftatio poenitentiz feu contritionis

* bl

reretur principium füpernaturale ,

adus naturalis ex naturali motivo elicitus2

debet effet fic univerfalis, & fe extendere ad o-

li

mnia peccata mortalia , faltém nondim remif-

i

Hujusmodi erg

o motivum fupernaturale con-

debet neceffarió effe aut ;

fa : fdque vel explicit? vel faltem implicitz. U.

1

tritionis ac pocniterxtiæ

D

ipfe DEUS fub aliqua fui ratione ,

aut aliquid

crumque poteft fieri dupliciter. — Prime medo

i

ielatum ád. DEUM : ut fi doleas de pecca-

explicité extenderetur dolor ad omnia mortalia,

i.

to commiffo ; quatenüs avertità DEO , feu

quando quis de fingulis mortalibus à f commif-

iil !

fis diftlinclé recognitis eliceret fingulos dolo-

DL

qua

cenüs eft offenfa DEI , ut fummi boni fuper

omnia aman

di, contra amorem & amicitiam

res diítinctos.

Secundo modo , quando quis u-

nge[h

nico a&tu doloris elicito doleret de omnibus &

illi debitam : (bec folgzm eff motiusm contvitionis

1b

»

fingulis fuis peccatis mortalibus diftincte reco-

j 3

perfetta , alia attritienis tantim ) velut füpre-

1

mi Domini fuper omnia colendi , contra cultum «

gitatis.

Similiter dupliciter poteft fe dolot

yy; p

implicit extendere ad omnia mortalia , utinfrà "

d Ta

ipfi debitum z vel ut füpremi Legislatoris ,

contra obedientiam ei debitam :- vel utfupremi

num. IV. patebit. Jam claré & diftincté proce-

1]

i

dendo. Dico

í

Benefactoris , Creatoris , Confervatoris , Sal-

j

vatoris, contra gratitudinem ei debitam : vel

II. Nen requiritur exte

nfio explicita ün'gu; 85

dul

ut fupremi & juftiffimi Judicis fuper omnia de-

lorum dplorum ad íingula mortalia , ut nimi-

u

rüm quis de omnibus & fingulis peccatis mor-

B

teftantis & punientis peccata : vel denique doles ,

talibus totidém diftin&tos dolores eliciat. lta

quia peccatum animam coram DEO deturpat ,

BIN

'excludit à beatitudine, inducit poenas aeternas

Ccontra 44drianum, Sylvefhrum, Angelum, alios

Y Q

& témporales à Deo infligendas vel faltem per-

nonnullos) comimunis & certa SententiaDD.

üni

mittendas in vindictam peccatorum , &c. pro-

Suarez, , Conintk, Laymany Lugo, Alii paffim. -

feüs

Ratio clara eft : quia quando adeft vera contri-

[

ut fedl. 5. dg motivis attritionis magis fpecifica-

[

tio, vel attritio cum Sacramento , ftatim eo-

bitur.

Pfææ |

fufficit , fed vanus & inutilis

dem.momento fequitur juítificatio feu gratia

37

IV. Nonergo

1

af

eftad Sacramentum poenitentiz ac remiffio-

fan&tificans : fed poteftadeffe vera contritio vel

- Gtito

atttitio cum Sacramento , etiamfi quis explici-

nem peccatorum obtinendam , omnis dolor &

m d

deteftatio peccati naturalis tantüm , faGtus fci-

t? necogitet quidem , nedàm diftin&lis dolori-

Wigi

licet & conceptus naturalibus viribus propter

bus doleat de fingulis mortalibus à fe com- '

L0

motivum meré naturale ac naturali lumine co-

miffis: Patet 1. Ex Scriptura & Hiftoriis de -

imjt

£nitum.

Ut fi doleas de peccato propter na-

quàmplurimis fubito juftificatis , Davide, Mags :

fl

dalená , bono Latrone , Saulo, antequam de fin« -

'

turalem ejus ac-velut philofophicam turpitudi-

r

nem ac deformitatem , utpote quatenüis elt con-

gulis péccatis cogi

tare, nedüm deftinétlis dolo-

B

iibus dolere potuiffent. 2. Defacto re&iffim&

trarectam rationem vel honeítatem naturalem ;

A

abfolvuntur à Confeffariis graviffimi peccato-

Atf

vel quatenüs naturaliter eft inductivum pcena-

rum ac malotum naturali imodo ad tale pecca-

res , qui obruti fubito mortis periculo nullum

E

proríus tempus habent de fingulis peccatis co-

tum confequentium ; ut propter morbum , in-

Qd f

famiam,fupplicium. v.g. doles de hefterna ebrie-

gitandi , nedüm de fingulis feorfim dolendi. 3.

lepre

Certé neque in ordinaria Confeffione opus eft, :

tate, quia hodie caput acriter dolet , vel quiaà

ia

Domino vel Superiore actiter puniendus es &c.

ut poft fingula peccata itidem dicas: doleo , mi-

",

de quibus loco cir. infra.

Interim tamen jam

ferere mei Deus : ícd fufficit abundé,fi dicas poft

a

noffe debes , quàm meritó inter propofitiones

omnia enarrata : De bis emnsibus peccatis, aliute

W*J 1y

ab Iwwocewrio XL. damnatas etiam pofita fit

qut forte obliris doleo mi Deus, ex animo,Cr d-

ielra

te[lor meam malitiam , quid toties tam graviter

hec j7- cProbabile vl f(nfficere attritionem na-

i n

gnralem , modo boneflam.

qJe Deum (ummo amore dignnm offenderim, Qé.

4- Denique hoc effet. abíque ullo fundamento:

"w

$ U.

R

miferis peccatoribus imponere onus nimisgráe

ve, & (xpe impoffibile,tum ob brevitatem tem-

ts W&u

UniverJalis re[peclu 1uortalium.

*

D] [m

Olor contritionis omnis debet effe u-

potis

e

tum ob multitudinem peccatorum ac -

malitiarum : imó fxpe etiam periculofüm, Ut

t h

..38 L D

niverfalis refpectu omnium peccato-

dum poenitens inhzret uni peccato deteftando.

" lmdl

rum mortalium , ita ícilicet ut fe vel explicité

N

4f

vel implicit& extendat ad omnia peccata mor-

dolor fe ad alia non extendat , fed alia prætcreat;

aliis forté de novo titilletur.' Quare & Confef-

Th T

tilia ab homine- commiffa, & faltem nondum

D Sngï

remiffa. Certum apud omnes. Ratio clara eft:

farius, quando advertit poenitentem alicui cti-

mini valde addictum efle , v. g. tollitiei , vin-

L lmPhi

quià nullum peccatum poteft remitti absque

ponitentia, dolore & deteílatione cum propo-

di&z &c. non debet inculcare fpecialem dolo-

t

bl uunu

fitoerzendandi: atqui unum peccatum morta-

ris actum circa illud peccatum , cüm pericue

Vgl

le non poteít remitti fine alio : peccatum e-

lum fubfit, neillud feorfim non ex animo dete-

N

m*l&sfg

nim mortale non remittitur,nifi per infufionem

fletur, fed de novo magis implicetur ,fed potiüs

ratie fanctificantis , que fimpliciter non po-

generalem ferium dolorem de omnibus pecca-

j

EU

ti surgeat.

,Fc&-üarc cum ullo peccato mortaliþ; alioquin

Hl

X

-

^.

/

$9

'&.4,../

|

Il

S beol, Sacrai, lPai::wI[I.'Cäf.x II. Seä, 1. De €0ntrz'tz'gm gezzæratim. | 275

m

. ]l . Neque rbqui'riturv extenfio ejusdem a« . lum omninà excipiat ; quod nón deteflare velii ;

Httng

SAO/

TM

&üs deloris ad omnia & fingula peccata mor- 'fi memoriz occurreret : dicendo v.g. DEUS

Md

talia diftin&te recogitata ; feu ut dolens, infli- / meus! doleo de ominibus meis peccatis quomo-

L

[!

LU

tuto. examine fingula fua mortalia fibiin me« — docunqi cominiffis ; quibus tuam bonitatem of-

fendi; perdidi ; infernum merui &c. ^ Hie

l fim [7]

moriam revocet oniniumque actu recordatus ;

hd

deomnibus doleat, quantuni eít ex vi contris.

eniri generalis dolor finé dubio implicité fe-

Qu

tionis, & per feloquendo, ta (contra Nu-

extendit ad ommniá peccata mortàlia tam. oc-

lii

V

gnum , & plures allegantem Tannerum 4ifp. y.

urrentia ; quàmi nón occurrentia memorig ,

Jaric

q.6. num..28. ). Communis DD. plurimísqué

etiam occulta ; oblita ; ignorat

;

a5 contra quod-

congeftis Suarez difp. 4- fe&. 6. Lugo eit. Dia-

cunque praeceptüm;

;

l n

ls

na p. 3- tratl. 4.vefolut. x18. Gobat sss 97;

. Secnndomiodofic u

t &kþtefl;ä& fpccïäcä qui-

92

- ^ Atqueidipfum etiam abundé probat ratio data

'dem de urio tantàüm peccato mortali commiffo

u d

anmm. praced. Exempla GC textus Scripturae &

doleas; attàmen füb motivo füpernaturali, gene-

ridi d

: pud Tannerum folüm docent, quid alii fece-

fali; comrmufhi -ohinibus peccatis rmiortalibus

ii&ü&äyzs

lint peccatores poenitentes ; minimé autémi

ite commiffis:

Ut quando reus plutiutm di-

probant, effe neceffarió imitandos , & idipfum

verforum peccatoriumi mortalium contra plu«

ii

lmwx

. abomnibus faciendum. — Dixi tamen: Qaaz-

ta praceptá ;

dereftaris folum | adulterium

alit,n

15m e[l ex vi-contritionis ; * per (« loquende.

tunc confcientiàm ' vellicans 5 idcircó quód

j

/

Nemo enim dubtat propter obligationem con-

per illud fis-meritus infernàm ; beatitudine -

$ G

— feffionis faciendz , omnia peccata mortalia in

ternà excideris; Deüm fummum bonum tam

Angn'umu

n

memoriam debere revocari ; ut omnia fecun-

turpiter , & nequitér offenderis &c. cüm ille

düm fpeciem & numerum eplicari poffint.. At

reatus inferni , privatio beatitudinis ; offenía

l Müg&:";

feclusä."fobligatione confeffionis ; aut quando

DEI fummi boni reperiatütin omni peccato

du

deeít copia Confeffatii , certé nullum .apparet,

mortali, utpoté etiam blafphemia ; furto, ho«

r

preceptum, ita figillatim ; recogitandi peccata

inicidio; hocipío, quód fub illo motivo fin-

j g

in fpecie & numero , ad hec ut dolorem 'ac

ceré doleas. de. adulterio cominiffo; neceffarió

ummfi

contritionem de iis ad juítificationem fuüffici-

etiam doles dé aliis tiottalibus omnibus àte

us

tommiífis, adéó üt f1 etiam illie occurrent me-

entem elicere quis poffit:./| Sapienter tamen &

inds du

- falubrites monet Layman 4ie trad. 6. cap, 4- v

moriz , infállibiliter & neceffarió deteftareris

T2

3. fise. .. Utiliffimum effe. & femper fuiffe ; ut

etiam illa : adeó ut fit impoffibile, quod qüis fe-

Eilori

. homo ; qui dé peccatis juftificari vult; omnia

rio & (incere/déteftetur. aliQuod peccátum ob

jide Mi

& fingula mortálià fécogitet; & ea figillatim

inaliciárti liBrinfitam , quin (imul etiám detefte--

m delt

tut qüodvis áliud peccatum eádem malitia infe--

- déteftetur: 1. Uttantó cétuot fit dé vera fua conz

(s dala:

ttitioné, 2: Ut pro poená témporáli e9. ple-

&umi ficut eft impoffibile ; quód ob aütliotita-

;g&xïxme

&

niüs fatisfaciat, quó magis dolendo peccatá

tem folami Evangelii veré credam 'Chriftim

r yedt

commiffà in fe puniti.

3. Ut animum ad

eílefilium DEl; DEUM X hominem , & non

lo nl

vite emeüdationem tantó magis confirmet :

fimul etiam implicité .credam ; Chriftum effe

ecuit

quia firmius folet effelprdþoütgm párticulare

crucifixum, quandoquidem Evangelium zqué

d)

^

; & expreffum , quàm generale & implicitum:

áafferat utrumque. — Ita. cornmunis DD. Suarez

ne o tlïlv

Sic: Layman.

ReGiffime addit Gobat cit;

bic difp. 1. fetl. 8. Lügo difg. gim.03i -

du

| nwm. 81.

Per accidens tamen eft. quadóque

$. Secüs. foet , fi de uno aliquo peccató

93

z2

neceffaria aliqua ípecialis reminifcentia : ut

imortali doleres fub. inotivo aliqü"o Ípeciali ipfi

(f di

quando inveteratus malorum nequit f& eXcita- -

illi peccato proprio;^Gt non omnibus commu«

n'nw,ö' j

1e adneceffarium dolorem & pudorem nifi (ta-

hi ; feu ad alia peccata non petinenté ; v. gi

7 ng'il'(

tuendo ante oculos faos multitudinem & 5rá-

de blafphémia: Demise Dens ! doleo,quód mess

d;rim,ï'

vitatem vel omnium vel plurium peccátos

,

execrandis blaspbemiis egerim contra bumillts

at

, rum fuotum; ltem , quando rationabiliter

maim veverentiam Maje]lati tua debitam.Hoe

j mmw

'quis dubitat ; àn non patrárit quedani; qu&

inotivum jam fe non extenderet ad alià pecca:

reum faciant reflitütionis : tünc enim faltem

£a Revérentie DEO debitz directé non repu-

d

«" ,

debet habete propofitum poít contritiónem

$nantia: aut fi dolehs de fornicatione dicas :

yplé

excutiendi fue conícientige latebras ad verita-

"Deus meds doleequod bisuimis la[civiis fecerim

[

d

4

,tem perveftigandam. Vidc Suarez dsfpi4.: fett.4«

pie fimiletma eqito G* iinle coramte, & adagelis

APIZ

('I(J()

Afferi. 1. & 3. H&c Gobat.

1

?

iuis| &c; Hoc motivum jam fe rion extendes

j

i

9 IV

$

- Sufficit ergo exterifio ejufd

eni ä&üs do z

íét; ad blafpliémiam & àlià peécata talem btu-

j Jhtu

j

lotis implicità ad oinniá peccata mortalià ge-

talem turpitüdinem hon hábentia: sícque do«

nerdliter & in confufo apptehenfa i quod turz

lensexprefséde uno; nori ideo implicite doles

ji

00

fus duobus modisfieri poteft; Prizié modo fic:

ies etiam de alio ac aliis; Utrürn vero in ta.

li cáfü. Confeffio fotét validá , féd informis;

1 Penw

. Wt conftius fibi aliquorum mortalium ,. & re«

m

d

topitans fe effe in ftatu peccati miortalis ; una

videbitut fuo- loco fe&: 3. Et hactenus de do«

i

fimplici a&u füb motivo fupernaáturàli ac uni-

lore univétfali quoad mortalia, .. Jam addens

verfali doleat de omnibus collective ge-

dum aliquid quoad dolorem venialiuri; -

i

13

Reralitet. & in confufo apprelienfis, ficut [nu- j

gl

Mi à

S.Qüid

st

^

X

| 276 Tbeal,i Sacram. Pars lil Eaþf II Sæä; 1 De Comizibm generätmr

i

$. Quid de delore ORE

quei, Suarex, Fagundez , glii;';gue J-re"lafïs Iiiig"c

in

difp.14.ac Penirentia fetl. 8. S. 3. Tamburi-

"SErtum eít, quod ficut potes confiteri a-

[

24

nus opufc. Expedit. Confeff. l. 3. &, 1.6.3. Ra- —

k

liqua venialia, omiffis aliis , -ita etiam

tio fumitur ab exemplis aliorum Sacramento-

dolere de venialibus. confeífis, eáque deinceps

g

rum, in quibus admixtio alicujus partis, qua

i«

vitare proponere , etfi non doleas de aliis ve-

non eft materia valida ejus Sacramenti , non

nialibus non confeffis : neque ea vitare propo-

g

eft culpa gravis vel facrilega , imó aliquando

mas. Katio elt: quia venialia nec funt máteria

licitz,atque adeó etiam debita. Sic in Baptif

Am.

acceffaria confeffionis , neque tollunt gratiam

mo aquz baptifmali admifcetur pars olei be-

[m:f

& amicitiam cum DEO , & ideo non ponunt

Atet

nedicti , qua utique non cft materia validaBap-

lific

obicem grati& facramentali , fed unum (ine

tifmi. Sic in Sacramento Evchariftiz. vino

altero remitti- poteft. — Quàd fi tamen tunc,

Wi

confecrando mifcetur modica pars aqua , que

velaliàs doleas de omnibus tuis venialibus;aut

tempore confeerationis fepé incomverfa

ma-

qui

de venialibus modo confeffis , fub motivo

elia

net, nec eft materia valida confecrationis. Sie

communi omnibus venialibus culpis ( v. g.

in ipfo Sacramento Poenitentie pii homines.

W

uód DEUM quomodocunque offenderis,

fzpiffime fe accufant de imperfectionibus &

quaa

eíque difplicueris, poenas pu

rgatorii merueris

Qp

:

U , tuncomnia

defe&tibus quibusdam, qui nullo modo funt.

&c. ) nullo ad ulla retento effe

peccata nec venialia quidem , nec tamen ali-

D

tibi remittii , jam ex alibi

W

i

di&is colligere de-

quis dixit vel dicit, eos in hoc peccáre mortli«

bes.

ter, füppofiti aliá materiá fufficienti. —Quist

b Y

l. Certum e

ft, ,quarido cpafiteris fola we

*

L

1

n communi Sententia, à' nobis etiam füolocó

nialia, fub mortali debere te dolere de iis, fal-

afferenda, non eft mortale, fi poenitens fc (also

g

4

tem aliquibus, atque vitare proponere: quia.

accufet, de aliquo veniali , quod noR Kcit,

D

alioquin defe&tu materiz proximz, |facrilege

f

dummodé apponat aliam. materiam veramz

Sacramentum |efficies nullum. . At hic que-

atqui tunc etiam apponitur pro materia , quod- -

Yigi

- ftio delicata eft : utrüm füb mortali teneatur

tamen non eft materia Sacramenti., Ergo eti--

qu

quis dolere de omnibus bis venialibus, qua hic

a&m in noílro cafü , accufare fe, de aliquibus -

TOf

& nunc confitetur ? Affirmant. aliqui. .apud

ï

n2

venialibus abíque dolore efficaci , & propofie .

Suarez l. cít. hác potiffimüm ratione. — Quia

to emendandi ,. dummodó ver? doleas dealiis ;

[1 WM

'eonfitert aliquod peccatum , etiam veniale,

non eft peccatum grave, feu mortale velfacrie

Ti

absque dolore eft apponere pro materia Sacra-

b

4

legium, etíi in ha

itaali ftatu peccati venialig

j

| hi

«menti id, quod non poteft effe materia Sacra-

perfeveres non dolendo de omnibus. -

il

mnenti: ergo ficut peccaret mortali facrilegio ,.

fi confitearis rh'uf

-

il

- IV. Idémque dicendum,

«jui Sacerdoti confecraturo inter plures Hoftias

tà venialia frequentata: v. g. crapulas feu excef-

fin

&riticeas apponeret aliquas non triticeas, hor-

Ífus in potu veniales multis diebus iteratos.

A

.«leaces; avenaceas, papyracess, ideóque nom

'Tunc enim fatis erit dolere de ipía &equenta-

(s

onfecrabiles, ita graviter facrilegéque peccat ,

tione exceffuur , eámque emendare ac minu-

Vi

qui Sacerdoti inter multa venialia confeffa ,

4

p

fP

ereproponere, etíi nondoleas, nec vitare pro-

lit ]

poneret aliqua fiae dolore , quz proindé defe-

ponas.ipfos exceffus fecundüm fe feorüm,

(;

étu doloris non funt materia abíolutionis va-

quippe quibus fübindé adhuc. indulgebis,

| ut [

lida.

Sententia primo intuitu probabilis.

Nam ipía frequentia. diftinctam malitiam ac

! h

SSed facilé negabitur confequentia & paritas in-

deformitatem habet, faltem extenfiv&ab ipíis

[

ter iftum & noftrum cafum. Nam forma

exceffibus in particulari : ideóque materiam

4

l

confecrationis per fe. primó & abfoluté refpi-

fufficientem prebet Peenitentig Sacramento.

gxäl S

cit materiam confecrandam , eámque defignat,

Hinc deníque, fi unà cumi peccato mortali con-

DT

& circa ipfam effectum fignificat : ideóque à

fitearis plura venialia, & de folo mortali do-

iij

apponatur materia aliqua falfa, jam ex illa par-

leas, nihil de venialibus, valida & licita erit

d

tefalía erit forma.

At veró forma abfolutio-

fufceptio Sacramenti , quia abfolutio cadit i&

j W]

^nis per fe primo refpicit perfonam abfolven-

remiffionem peccati mortalis , qua diviübilis

Mi

dam, & circa illam effe&tum (ignificat, dum

à remi(fione venialium. - Oppofitum clarum

W

dicitur: Egote ab[olvo , . qua verbaadhuc

eft, f eo cafu doleres de folis venialibus, nom

&

vetafunt, fialiqua faltem peccata remittantur ,

de mortali : tuüc enim. mertaliter illicita &

L

; efi non remittantur alia aliqua , nempeé venia-

invalida erit fufceptio Sacramenti, cüm nom

. lia, qua obicem effectui Sacramenti , fcilicet

m]wda

poffint venialia remitti absque remiffo peccae

"t

ratiz fanclificanti non ponunt. . Secüs effe

to 1nortali.

Plura citca hec dicenda erunt

hh

jam audivi(li, i confitereris plura mortalia, & de

I

f6H. 4 cüm de propofito emendation

i. -fp?ci?i

Wi

eliquo non doleres : cüm unum mortale fine

;

alio remitti nequeat. Dico igitur

x

liter quoad venialia.

hhra

C

6

- Non eftpeccatum grave , fi quis con-

htm&

fitendo multa venialia, folüm efficaciter daleat

Efficax, Remiffuh. —

W

deunovel alteero., et(i non doleat.de cateris

Olor Contritionis omnis tandem. debet. 98

tas

:gïiquü?,us ; i6€ ea evitare proponar. ltà Henrís

- effc efieas : id cít, non ünïglcx nolei

[

d

,

,

L

d

r

!]

li

i 1 ;ïbeol, Sacrament. Ptm lli, €aþ.—-ll; Sedl, 1, ü&-»eom;-;fiam g;:iätätïm.x "2'77;—

Ils Lügg ;

- depraterito, ac velleitas in foturum : fed ab-

'uby.

foluta nolitio prateriti , ac efficax volitio fu-

" QUJZSTIO lL

n

turi, quá nimirum contritio fe extendat , & ef-

ebeat. dolor o

TUTRG-

ficaciter a&tu moveat hominem ad capeflenda

;ftri.tiaf

Qnamfu: effc d

*

-nisf?ï,;'ï

Etis, [

omnia requifita ad remiffionem offenfz divinz,

IU g

& treconciliationem cum DEO obtinendam :

SUMMARIUM

debet effe [ummmnus qprgiati&v?. Kid ajlimus

al

atque adeà fecumferat virtuale faltem propo-

104 balor

tivé.

i

h

firum zos péccandi de caterog epnfitendi , ac

10 6.( Salteno Cekfrifimis p:;fäö?).

)

^

Ub

fatisfaciendi cum (pe-venie. la omnes,. Ratio

107, Nen 1amen inten[iu? ,

il

109, Nee vegniritur certa eins inten[io

patet : quia verus dolor & deteftatio peccati

al u

fufficiens ad remiffionem peccatorum extra

110, Miniss , ut fit feufibilis,

at

Affertio.

velintta Sacramentum , debeteffe de peccato

Id

quatenüs eft offenfa DEI, atquead fibirecon-

Olot contritionis ( perfectz faltem).

de 103

itoni

n

cliandun D EUM à feoffenfum : atqui. qui |

bet effe fumsmtus,feo fuper omniaappretia-

jihà

veré &t ferib dolet, ac deteflatur peccatum ,

tivé: non itemintenfrue : necvequiritar

a

Clion)

quatenüs eft offenfa DEI, ferióque ex animo

eerta iutesfrodoloris , [ed (uficit fubflantia do-

frodo)

cupit fibi reconciliate DEUM à fe offenfum ,

loris in quocunque gradg ; minüs requiritur

Ht

b

is neceílario , [alem virtualiter. & impli-

dolor fe

»í

A mot

cité

Lilis , fed fuffcit vatienalis. Efï Cf)ti

. 1 Eoi

communiffima , ut patebit,

i 1

2

pfo vult & proponit de- cetero Denmw

I

s

s offendcre ullo peccato faltem mortali : alio-

5iam.feaä*-

r dd:cte[g ]im

mis ; fen jüperk em-

tss

quin nugaretur, & illuderet DEO dolens effe

Delo

y n

offenfum , nec tamen volens defiftere ab. of-

ia appretiative , fen af imative :

fendendo.

"Icnimirüm , ut poenitens peceatum mor-ro4

m at*

In hoc enim propofito maxime

viget, G apparet efficacia contritionis, ideó-

LJ) tale aeítimet majus malum , magísque de-

T

tefletur, quàm ullum aliud malum , malítque

, lp

que meritó exprefsé pofitum in definitione

gomritiohis à Concilio Tridentino: E* doler

potiüs fubite acperpeti quodvis aliud malum ,

i ii

quàm denuó peccare mortaliter.

Adeóque

animi & deteflatio peccati , ctom prepofsto nom

quecandi de satero.. De hoc propofito maximi

tenetur pcenitens fedato animo judicare , me«

CO

lius effe , magísque homini expedire quodvis'

Je wl

.. momenti nei

*

Paf

ceffario gluribus agcndtgjl erit £p«

aliud malum , quamcunque p&nam , mortem,

,

u veni

quamlibet , adeóque & ipfum infernum fübire

3«.

N

-. XO0. H. VEOiP&)

vult & propoüitx implicité

quàm DEUM perpeccatum mortale offende-;

an;ä f

- . faltem commiffa peccata. mortalia- cowfireri :

T.

re. In hoc enim: confiftit veritas appretiatio-'

fv

cüm fciat hoc in novalege effe à DEO iníti- ^

tuum medium neceffarium ad. DEI offenfar

nis feu eftimationis fumma , quátenemur pec-

y t

catum mortale &llimare fummum maluin ,'

delendam , & reconciliandam amicitiam DEI.

,.&equaä-

Unde etiam perfe&iffima contritio non remit-

quippe fummo & in&nito bono contrarium..

T

Attamen neceffarium minimé eft , imó infirmie

tit peccata mortalia, nifi ut cum voto confiten-

cviuip

animabus minim& confültum , -inftituere com-

f h

h

di & Sacramentum Pocnitentie. füfcipiendi ,

ut ex. Concilio

,

Tridentino videbitur feW.

parationes particulares ejusmodi intet pecca-!

dl

'

tum, & hoc vel illud grave malum fübeundum z

lt

7A

t

d

?

IL. Eo ipfo etiam vult pro peccafis com-

íed potiüs occurrentes tales . comparationes

jb i

tanquam imperünentes &t periculofas debet

mauti

miffis fatisfacere , cüm fatisfa&tiofit patsinte-

gralis Sacramenti Poenitentiz , & magna fatis-

refpuere, nihil eligendo. Exempligratia :

acam

Proponitur peenitenti: $Z occwrrerer seee[fe45, 10 ,; ,

yrali

fadio in ipfo dolore & propofito emendan-

. diinvolvatur , s

nt nccefe [it fornicari aut mori , smalésne mori

morlabï'

[

tum eft,

qtgæ]f. praced. $. 3. indica-

mallésne omnia perdeve bena,in exiliume ive, moe

*.

; lict

102 |IV. Eo ipfo etiam

fültem implicità fgerat

ri,vivus comburi &c. quam fidew negare wal-

jio a

lésue etiam atérnnm damnavi , quam meora

, li

vtniam , plenánque concipit iduciam pecca-

4

tàfibi à DEO remittenda, sóque in amiciti-

taliter peccare ?. & c&tera hujusmodi infinita ,

um :

qua poenitenti fcrupulofo proponi poffent.

àm DElrecipiendum effe. 1mpoffibile enim

alibob ,

vel ftultum effet efficaciter adhibere media ad

Non tenetur , inquam , aliquid horum eligere s

u l"[an

fed omnia refpuere tanquam periculofa & im«

N

abolendam offenfam DEI ; ejísque amicitiam .

fecuperandam ,. nifi veniam & indulgentiam

pertinentia , fibi ipfi, aut Sathanze tentatoti di«

E

yfo p*

eendo..

on &

Ít, nec erit ralis neóeffitas ,

ponitens. fperet.

Neque de hac fpe venia

cüm infinita habeat DEUS alia rémedis,. quis

(Hd']' [

aliquid fpeciale dicendum fupeteft, aut hoc

n

(Pa

bus me à peccáto eripiat, . Et fi aliquando oc-

loco traditur à Do&loribus ,. preter commu-

cutreret talis néceffitas, confido , quód bonug

n

]*

em doctringm üa 1materia de fpe Tlieologi-

[5

:

DEUS mihi fufficienti gratià adeffet, quàe nuL,

-

*

lum facientem , quod infe eft, permittit tenta.

ri ultra vires : Caveant ergo confeffarii À ta-

ld

libus interrogationibu

"ten-f

i !

"

i

J

y f M & peni

j

h

Q1

um

u

N

—

1

b dl

278 JIool, Sacäam. Easzlll. Cap. l1. 'Seng.. ]. De äöntritionegää;?ati?ä.

t

tes àtalibus comparationibus, tanquam Sa-

pectatum non . effe corhmiüurn. :-,q;od* magis

iil

"]

thabz laqueis periculofiffimis. Cum enim ma-

velles ? Hoc fecundüm ergo reclé fe Babcc

.

(

dolor tuus

.

doles enim. fuper omnia appre-

"

la ponz utpote fenfibilia , naturaliter magis

VN

"

moveant imaginationem ; quàm mala culpz;

tiativé : quia majus malum azílimas offen(am

/

DEI, quàm mortem parentis , etíiintenfive &

aut periclitari faciant voluntatem authominé in

j

infinitos fcrupulos , aut etiam defperationem

fénfbiliter hec magis urat.. Át, i malles

pracipitabunt, Excipiütur hic anima fpirituales

primum, non reCtéíe haberet dol

D

exetcitàtz , heroicz , amore divino flagrantes.

ot tuus, j?b

ratio.nemf oppofitam.-

ii

6 Dixi: Contritionis /eltem perfette dolor de-

Kte

?0

$ H

bet effe fuper oinia? mam hzc deteíta-

il

tur peccatum fub fupremo motivo charitatis,

ANec ?cqairitur alíqua terta in

2

[uit

t'm/il'; .

nimirutn fummi boni, offenfi ;. attritio veró feu

doloris éc. .

fittü

contritio imperfecta . deteftans -peccatum. ex

VAE Ty vertin contritionem juftificativam, ftu1o9

T

motivo inferiori ; utpoté metu gehennz vel

4 * perfectam Íine feu imperfe&dam um

m

ponarum , a&u & formaliter non eft dolor fa-

Sacramento ; honrequiritur ulla doloris inten-

mol

per omnia appretiative. ,'Nämæqþui;dolet d

vf

fio, feu certus intenfionis gradus : fed fuffi

D)

deteftatur. peccatum »propter- metum inferni ;

cit fubfítantia doloris ; in quocungu;gtat*ïu-

d

Yi

actu & formaliter non magis dolet de peccato ,

x

remiffo: neque adeó abfoluté neceffarium elt.

ts

00

quàm deinferno; íed contra magis dolet de

de uno peccato mortali magis conteti , quàm ,

AR

inferno incurrendo , quàm de peccato : quia

de alio. 1ta ( contra Adrianum ) communiffi- "

J

proptev quod unum quod que tale,ip[nm eff magis

ia DD.D. Thoma, D.Bonaventura, Sco- .

IT

tale.

Debet tamen etiam attritionis dolor ef-

tus, pluribüsque congeftis Suarez /ic difp. 4.

&

fe fisper omaniía difpofitive five permiffive , ficut

fbi

ilbi]

f[e8. 4. 0. 1. Coninck ; difp. 2. dnb. 7. Layman,

homo, perfe&té atritus proter metum inferni

lib. $. Tratl. 6. €; 4c um . Lugo difp. s. felt.

d g

v. g. ita difpofitus maneat , ut fi occurreret , vel

$8.5. 19. teflans ita fentire omnes Thcolo'gos,. ,

160

fatis. proponeretur aliud füblimius motivum

AU

dolendi & deteftandi peccatum. fümmée & fu-

Ratio eít : quia ubi eft vera fubftantia contri-

nj

tionis vel attritionis cum Sacramento , ibi el

d

nj

per omnia alia mala, omnino etiam fic fuper

fufficiens difpofitio ad. remiffionem cujuscun- -

LT

omnia deteftaretur; & non velit fiftere in folo

que peccati mortalis : fed in quocunque gradu

TU

priori motivo, & pracisé ac totaliter dolere

intenfionis fuübfifleré poteft vera fübilantia

flie

propter infernum , & alis non: uti lati-

éontritionis perfectz vel attritionis, fuppofitis -

At

us explicabo fe&f

A

, 4;.. cum 'de njotivis attris

himirüm requifitis ha&tenus explicatis, & de- -

r

lj

tionis.

incéps explicandis: ergo non requiritur certus

A ]

; $. n ;

1

intenfionis gradus ad remiffionem cujusvis

| mfü&lü&n

j

Nep itum in(en/ïbä. u

'eccati. - Monitionem tamen practicam mox

gt

dabo$./ég. Unde ulteriüs neque ad veram

lo

Ontritionis , feu perfectz , feu imperfe&tze

J

éontritionem aliqua mora temporis requiritut, .

[Tiy

non debet effe dolor fummus feu fuper

juxta communem DD. apud citatos. . INam,

omnia intenfivé : ita videlicet , utquis inten-

l]

ut dicitur cap. menfuram difl. r. de Pcenitentia ,.

| litife

fiori, majori , ac vehementiori actu & metu

voluntatis doleat de peccato commiffo, quàm

-dpud. Deum valet non sam men[ura temporis: .

quam doleris. Ratio eft : quiaex DEI ordi- -

doleat , vel dolereret de quocunque alio malo;

-

natíione , omnis vera contritio , ( & attritio

quantumvis graviffimo , tolerato vel toleran-

— —— À

cum Sacramento ) eíl ultima difpofitio al

do, ut omnes confentiunt.

Hoc enim effet

juftificationem : fed vera contritio , factà de-

onus homini graviffimum , & pene intolera-

bità apprehenfione objecti ac motivi, elici po-

bile, plané alienum à divina bonitate & cle-

teft in momento : pofitá 'autem ultimá difpo-

mentia: cüm homo non poffit absque ingenti

:

difficultate exhibere omnem, poffibilem cona-

fitione , ftatim inducitut forma: ergo nom

tequiritur certa mora temporis : Atque, Ut

um in elicienda & . intendenda contritione ;

& ut modó dictum, fuapte naturá majori ve-

ait D. Leo Epift. 9. ad 'Theodorum. — 4pud .

j

Deum nullam patitur venie moram vera cote

hementiá moveatur in res. fenfibiles, & bona

verfe. ldipfum fignificatur Ezech. 7 3. . /mpit-

:* Qw:

velmala fenfibilia , quàm circa fþiritualia , uti

145 impii won nocebit eiin quacunque die ( id eft,

eít peccatum . offenfa D

4 !H'l Nl'l"

j

beatitudinis &c..

EI, Privatiq —gratixæ ae

:

quandócunque ., quam

*

J

AQ"']I

primüm ) xqcbng:r[m

108 Dicés: Ego nuper incomparabiliter magis

[

*Wfi; Á

fnerit ab impiffat: 9072

[

dolui & ingemui mortem-mei amantiffimi Pa-

&

rentis, quàm modo doleam peccatum fornica-

$. 1v.

D

tionis à me commiffum., etíi etiam de hocfe-

Minhs reguiritur. dolor /En/ibilifi

riodoleam , & faclum ex animo detefler : cer-

* 4'«:

|

te meà vità non ampliüs fa&urus: an recté fe

i

En'ique' ad conttitionem jü&iücztiwmnä

N,

D

non requiritur dolor ienfibilis, qui if

ln

habet dolor meus ? Refp. Ponamusper impof-

fibile: aut Pattem non effe mortuum , aut

10«

| M. le 'g

ä&gs fqnübi,le,s erumpat , utpote fenfibiJes

tusy

N

|

AL

3A

d

3

*

, d

I

aeotii

/

U

1 beot. Sacraum, Pars. /III.ICqþ.lI, Sf;ö?.' li. ö'ozfzriz-ionepf?j?äa. 279

d m

tüs , alt&ationes teneritudines cordïs » inla-« 137, Unde contrizio perfedla extra Socra";anüm iu[lifi-

*

cativa non. eft omnis aliu: dolor ex alio motive

lt

chrymas, gemitus , füfpiria , fingultus, &c. fed

1

P

W

fufficit dolor rationalis, quo voluntas ex moti-

snferiori sonceptus.

"

128, V. g. ex motivo Religionis , obedientia ; gratitudinis.

o

vofupernaturali vere averfetur, & deteítetur, &

12 9, Ojedlio notabilis ,

iij

confequenter neceffarió doleat peccataum com-

130, Solvitur, ( effenditur , qæanJo babeatur .x.'vel, pon

n

miffum.

Cüm ejusmodi fenfbilitas frequen-

babeatur contritio perfetta

dl

rbuh dolendf«

Kl d

ternon fit in noflra poteftate , neque ad perfe-

131. Examinantur quadam commusnes» for

Aflertio.,

&ionem contritionis ac doloris fpectet. Con-

, tingit enim. poeaitentem vere dolere , ac pre-

Ontritio perfetta e(] fummus animi ,do!orl I2

merealtum corde dolorem , & abíque ejusmo-

ae deteffatio peceati fuper omnia ex motivo

(i)

di fignis & fenfibilitate , vehementiüs dolere a-

charitatis: ( feu : quateags efl offenfa Dei fum-

nimo quàm alii ex complexione felices in ge-

!

mi boni fuper omnia diletli ) cum firmo propofr-

mitus , lachrymas, fingultus , uti funt mulie-

to nonpeccaudi de cetero, Ita inre, omnes. Pro-

C

res & melancholici.. Et plerumque . máajoris

U

peíito de eetero non peccandi ,rar[us in fusm lo«

meriti eft velleflere, & non poffe, quàm ejut-

cum rejetto.

Explico reliqua ;

Ti

y

quoad potero

modi facilibus fletibas abundare. Interim fup-

claré & diftincle.

Mi

pofitovero dolore interno animz', ctiam fen-

$& I

Uil

libilem dolorem gemitus, & lachrymas exci-

&l

tare, omnino ututile, meritorium,& fatisfacto-

*

Eff /ïcäsmu: auimi doior.

Mi

rium magis, confültum eft iis, qui poffunt.

Ontritio perfecta debet effe fammms dolor , 1 1 y

Junts

1

Univerfáliter confultum femper & valde uti-

C

s

Ym

le aft adhibere conatum ad dolorem eliciendum

non tantüm appretíative ac füper omnia

alia mala , uti q. precedente explicatum e(t; fed

hi

| & vehementiorem & diuturniorem , etiam fen-

etiam ebjei ive, nimirüm fub obje&to formali &&

m

fibilem , quando facilé quis poteft : itque homo

if

de peccatis fuis & vehementer & fxpiüs dole-

motivo perfectiffimo deteftandi peccatum , quo

eccatum eft deteflabile : quatenüs fcilicet cft

sTWgï

at:eóquemagis, quó plura & graviora funta-

licujus peccata : uti facra Scriptura & SS. PP.

offenfa DEI fummi boni , feu quatenüs eít con-

lhmiuw;

ib

paffim hortantur.. Et finguldre exemplum prz-

tra infinitam bonitatem DEI fuper omnia aman-

dam, quod eft obje&tum formale charitatis. Ra-

IIl C"l'fa

betDavid. |Lege ejusPfalmos Poenitentiales ,

primum & quartum przfertim.

Ratio eft;

tio dabitur. $. feguenti.

"UXU ingcrim prenota

:unqürgfä

diligenter.

"p

quia licet in quocunque gradu veri doloris , ac

$. Càm audis, a'udiäsqüel toties Bositatem1 14"

T

in momento fiat remiffio peccatorum quoad

"T

tulpam; attamen pro magis & magis intenfo

Dei infinitam cíle motivum & objectum forma-

le charitatis, amoris DEI ínper omnia, adeóque

(ür cetat

"gradu , majoris morá doloris , copiofior gratia

etiam contritionis perfecte: ne intelligas folàm

j cuïüs'ïii

infmditur , eóque plus remittitur de pcena

qm

temporali : pofsétque effe tanta intenfio , ac ve-

& apprehendas bonitatem Dei fpecialem attri-

butalem , quz eft fpeciale Dei attributum à c-

du

ementia doloris , ut tota poena temporalis pec-

catis remiffis quantumvis gravibus debita fi-

teris attributis & perfeCtionibus divinis forma-

nj

liter, vel ratione diftin&tum, importans füm-

s M

mul plenari? remitteretur , ut notant DD. com.

mam ei perfe&ionem in operando, feu fe fe

Ponit

muniter , & pluribus patuit.'exemplvis.

communicando optimo modo , quo convenit ,

um

& proprie benigsitas dicenda: & definiturà

J Dge

B BECOTIO-IE:

Leflio lib. de perfectionibus divinis. — Zosiras

& at

De Contritione perfetta

feu benignitas Dei eff naturalis Dei propenfio ad

fpofltiü 9

communicandum [e creatuvis pro. captie cujus-

N

QUZESTIO I.

que. . Ex hac bonitate provenit amor ; quo

i, dii

imi d

. eQuid ( qaütritia Perfec?a.

Deus præüare vult, & reipsà praítat creaturis

p

bonorum fuorum communionem in effe natu-

erüfj

SUMMARIU M.

re, gratie, Gglorig. ^ Sicut enim fi amares

Atquh

". &oni:

vitio perfecla, eft [atntus animi dolor , abpretiae

Deum propte: hanc fpecialem bonitatem , non

um. j

dive. ( objcülinb,

amares Deum amore fummo fuper omnia per-

14

d

114, GuAteous [cil, peccatum e[fl coutra Donitatem DEI

infinitam,

fectiffimo; itaetiam fi dolores de peceato pro«

"

)

!i l, Nà

tuvalem r ej[cntialem ;

z

pter offenfam hanc fpecialem bonitatem, non.

;uil!

U6. Quá eft fupremum motivum deteftandi peccata.

doleres dolore fummo perfedtiffimo. — Utrüm

117, 4445 adeó wnicum metioum coptririonis perfecla

autem talis dolor vel amor fufficeret ad juftifi-

j at

4ft fumma Dei bonitas offenfa. Probatur ut«

ue Ad n. 122.

vationem , patebit ex mox dicendis.

: T !fg;]umritia perfetla verus atlus charitatis divie

Intelligitur ergo in propofito ;sfisita .D E1

1

»£,

bonitas natuvalis & effentialis ; e'chpe comple-

123, At etiam aclus. Pocoitentia "Virtuiis, faltem i

äbi!is*l

3R

xio omnium innumerarum ac infinitarum per-

"Yatus ?

fectionum DEI. . Cogita infinitam potentiam ,

/(W&4. D emui lege [ufficiens , congrua , *vel wliima difgos

j

fítio 4d juflificationem.

infinitam fapientiam, infinitam bonitatem il-

lam feu benignitatem , infinitamlucem , dulce-

Js,

g

126, Defaco tamen nou . infificat (ina

Sacrauegte , fal-

&&f2 10 90t6,

jui^

giaem,

I]

&t

b

Sedl, Il, De Contritz'onc'jaär)?äd,

280 fbeo?." Sacram, Pars lll Cap. 1l,

lcnfiaä 3 :gratiä'm,

[/7

dinem , dcïic—ï;crjfïtatcm;-, opu

que modo loquuntur alii SS. Patres palïïmw

mifericordiam , jJuftitiam , Gtc. &c.

tamen femper intelligendi fünt de juftificatione

[

majeftatem,

extrà Sacramentum.

wl

THzcomhia contin

et bonitas DEI naturalis &

Nam exceptio Sacra-

menti Pcenitentiz colligitur ex aliis locis Scri-

;'1 ii

effentialis , feu ipfa divina Effentia infinitum bo-

i

norum omnium pelagus.

Habet hec omnia

pture & SS. Patrum , ut opti

:

bic difp. 1. q.8. pu. 3

.

mäx notat Väi&gt.

:

ii

DEUSAfipfo, infeipfo, unà indivifibili en-

titate , infinito , illimitato modo , inamiffibili-

I Principaliter probatur ex conci

l&oz 7 fi-

119

t

1VIf

ter.. Et hzc bonitas DEI naturalis ac univer-

dentino feff. X4- c. 4. ubi flatuens differentiám

contritionis perfectz , & imperfeQtz , ad juftifi-

N.

falis eft adaequata & fimpliciffima ratio , acmo-

tivum formale amandi DEUM .fuper omnia.

cationem extra Sacramentum expreffiffime 1e-

m

Eit einm Deus fümmé-amabilis ex infinita fua

quirit contritionem ebaritate perfetlam. Sice«

n

nim habet. '. Docet praterea ( Sacra Synodus)

. n

potentia, fapientia , bonitate , Gtc. -& fingula-

riter ac principaliter.in omnium infinitarum

Et fi contritionem bauc aliquando chariateyti-

u6

Ti

füarum perfectionum infinito cumulo, immen-

fttlam e[fe contringat, bomincmque Deoveconi-

liare ypriusquam hoc Sacramentum P afci-

i

i

'sóque pelago:

z16 Atque eadem

hæc.'infli'r'lit-a DEI bonitas na-

piatur , ipam mibileminàs reconciliationem iph

gt

contfitioni frse SacrAmenti voro, quod in ipja in-

D7

turalis eft fupremum motivum deteítandi pec-

,catum, cui omnia alia motiva velut imperfe-

eluditir , non effe adferibendam. — Ilum vere

lii

aulo

&iora & inferiora fubordinantur : ita ut quis

contritionem émperfellam, qua attritio dicinr:

quaqy vel ex turpitndinis peccati confiderationt,

l U

deteítans peccatum füb. hoc motivo perfectif-

fimo, hoc ipfo etiam virtualiter ac eminenter

vel ex gebenne & ponarums mactu communiter

viis

&

illud deteftetur fub quocunque alio motivo pol-

concipitur,fi voluutatesn peccandiexcludareum

fpe venia , declarat douusm Dei e[fe Hac Cph.

Trà

fibili vel excogitabili: non € contra. Nam eo

ipfo, quó aliquis deteftatur peccatum fub alia

cilium ; expreffiffime fignificans, contritionem

. lpu

&l

motivo particulariori feu inferiori, v. g. qua-

perfectam,qua extra Sacramentum juttificat , il-

tenis eft contra juftitiam Dei , beatitudine pri-

lam effe, qua charitate perfecta eft : utique cha-

fere

it Co

vat, &c non eflet deteltatio peccati fumma &

rítate a&tuali , feu dolore elicitoex motivo chà-

ritatis , fcilicetad Deum fummé dilectür ,eó-

dlter

fuper omnia, quia non deteílaretur peccatum

motivo perfe&tiori, quo poffet , nec fub mo-

que ipfo aliquofaltem virtuali amore Dei fuper

'ahmmg

ts

tivo perfectiífimo

oninia ( üt $. fequenti declarabo. ) Charitasau-

Zs

, quo eít che/'&zjl?ilq.v :*]'am

tem habitualis infufa primó per contritionem

u', U

ad rem.

$)

acquiritur, éftque ipfa formalis ju

4

At

&il

teconciliatio cum DEO.

i?iüga;io, &

sz :

Ex motivo charitatis.

JIL Ratio à priori neceffaria non eftalia

5

ub

M

Ontritionis perfe&tz motivum unicum , ex

quàm voluatas Dei per SS, Scripturam exptetfa,

fu d

Vg

^i

quo procedere debet , et motivum charita-

hancpotiüs; quim aliam difpofitionem requi-.

ris; nempe fümma DEI bonitas offenfa , acipfe

rentis ad juftificationem.

Congruentiz funt.

j

trdoy

Deus fümmé bonus , füper omnia dileQus , pec-

1. Quia conivenientiffimum eft . ut homonon

tipae (

cato offenfus:sipsümque objectum formale con-

priüs admittatur ad DEI amiciuam , quàmali-

tritionis detellantis peccatum eít. offenfa DEI

quo amoris actu eundem diligat. 2. Amor DP

Mfca

fummi beni fuper omnia dilecti: adeóque con-

elt perfedtiffimus, ideóque maxime idoneus , ur

trgo fcml

tritio effentialiter includit. aliquem falrem vir-

pro tali difpofitione tequiratur : & defado re-

Tlem

tualem amorem DEI fuper omnia. Ita com-

quiri conflat ex Scriptutis allegatis.2. Per quod*

LT

?muniffima Theologoruni feré omnium cum

libet peccatum mortale expellitur charitas, &

|tiny

D,/' Thoma 4. 85. a. yf.Scionto in . difl. 14. ad

er juftificationem reílituitur ; atqui charitas.

L

ultimum. contra paucos infrà referendos.

expulfa non debet reítitui, nifi precedente no-

! amftjui]i

I: Probatur authoritate SS. Scripturz & SS.

voaCtus charitatis : ficut énim fides per hare-

d J

1 Païcrum.æ.]oan. 2. Qninon diligit , manet in

fim amiffa, non reftituitur , nifi inchoante novo

MT

[

auorte, 1. Corinth. 13...5i ebaritatem antem

a&u fidei : & fpes per defperationem amiffa non

Wt

reftituitur , nifi mediante novo actu fpei ; fic&t

|

JQt ul

zon babuero (rc.Deut. 4-C£m quafieris Domini

Deum tuum, inuenies eumy[itamen ex teto corde

«eharitas divina , qua per quodlibet. peccatum

Muti

mortale amittitur , non debet reftitui , nifi prz-

qm/ïeri: eum , Cex amore DEI fuper omnia)

«f tota tribulatione auima tue.

En contritio !

cedenti novo actu charitatis aut formalis amo«

Denique Luc.7. Dimittuntur ei peccata multa ,

ris Dei fuper omnia, aut faliem virtualis inclufi

in contritione elicita ex motivo charitatis pro-

bt

quoniam dilexit multzm. D. Augultinus l. de

. vera & falfa poenitentiac. 17. GC 19. fine amore

pter DEUM fummé dilectum.

4. Oppotità

UT

memo unquam gratiam invenit, aut veniam coue

ratione & vid ad Deum revertendum eft, quàm

fecntus eft 1tem Serm. 9. de Temp. Penites-

ab eoaverfi fumus : fed.per peccatum volune

N

d

tiam certam von faci

t gifedisem peccati & amor

tarié avertimur àDeo ejüsque amicitiá, ipfi füm-

DEI. Idemlib. 2 d

$

n i

ivit. c.. 27 IViff defiflant

mo bono fuperomnia amando præfercndo', eó-

fllum

à pedeatis babendo chavitatem , qua non agit pev«-

que plüs amando bonum creatum , volüptatexi)

D qu

amici-

1 llceu

p?ïfim » Zibil eis prodeffe poteff. ac alibi : eodém-

v.g. " ad DEUM, ejüsque gratiam &

li

; tiama

P

m

aci

pl

"

7

'

!

|

wf.

M s i 3 beol. Sacrament, ,Pa;;g lil. Gap li, Senöï.wll.' D;«-äqntfz'(;gjog:?zj&dlq.æ 291-

n

M

etiam reverti. dcbcmusdenuö amando DEUM

formalefumma & infïnita; DEI bonitas directé

. quidem inclinat & moyet ad profequendum á€

t

fumimum Bonum, fuperomnia alia bona, fal-

tem implicité per actum Contritioais perfectae

. amandum DEUM, Sümmum ac infinitum:

ithite

Bonum ob ejus infinitam ac' intrinfecam boni-

Em

deteftando peccatum commitfum , quatenüs eft

offenfa Dei fummi Boni füper omnia cli!:&i. Et

.. tátem ($. 1. explicatam , ) atque eo ipfo etiam -

hincinitio dixi, perfedlam contritionem cffen- — neceffarió movet, & inclinat ad fugiendum z

tialiter i

:

füper omnia deteftandum peccatum , 'quatenüs

icludere amorem DEI 111?;: omnia fal-

cm.ïa:? j

tem virtualem. Nam

. folum malorum omnium extremutn eft, & of-

131 1V. Ad Contritionem perfe

&amextra Sacräg

. feüfivum ejusdem infinitz bonitatis, atqueavere'

mentum juílificativum omniaó füfficere vide-

fivum ab illo fammo & ifinito bono. Et hinc

Tf

tur virtualis amor Déi fuper omnia in ipfoactu

€ontritio, quamvis formaliter non fitamor Dei, :

ul

Contrition:s deteltantis peccatum fuper omnia,

cüm non fit adlus profecutionis, fed fugg : eft -

huding

" tamen veriffimus actus charitatis, & virtualisae *

quatenüs eítoffenfivum fümmi Boni fupero-

pl

mnia amandi, effentialiter inclufus. ( ut fuprà

implicitüsamor DEI fofficiéns ad juftificatio-

itü d

infinuavi, & mox clariis explicabo $. /equentz)

nem, utdictum etl. — Nam ficut ipfe formali-

Vclitie-

neque neceíse eft famper adeffe , precedete , vel

ter amor DEI füper omnia virtualiter femper | :

! gwäins

fübfequi formalem amorem DEI fuperomnia,

Ancludit contritionem: eo ipfo enim , quo'amas

L

eti is , ut plurimüm adeffe foleat, . Ita com-

. Deum fupet omnia propter ejus. funimam bo-

4mritit

munior DD, Suarez bie difp. 1. Vafquez, Valeu-

nitatem, virtualirer & implicite faltem detefta-

ian

D

tia, Coninck , Tannerusaliísque cizatzs, Cardi-

ris omne offenfivum ejusdem fümmz bonitae

DT

nalis de Lugo bic difp. g. n. 97. Ratio eft: quia

ts, quod e(t folum peccatum : & fi tibi fic-

ES

ditii

ex una parte loca Scripture, SS. PP. & Concilij

amanti peccatum à té commiffum occurreret y

ifr Bb !

Tridentini füprà allegata commodiffime intel. — hotrende execrareris ; ideóque & ipfe folus

ligunturde amore DEI velformali , vel virtuali ;

amoi DEI fuper omnia fufficit ad juítificatio-

&X altera autem parte eadem Scriptura equé fz-

nem juxta mox dicenda: ità contritio perfecta

N

peremiffionem peccatorum tribuit peenitentie

femper virtualiter includit amorem DEI füper -

us

àc Conuitione, ut. 2. Reg. 12 Davidi poft

omnia , eoipfoenim , quo déteflaris peccatum

Q

e d

adulterium & homicidium fibi improperatum

füper omnia propter fummam: DEI bonitatem

folüm ingemifcenti: Peccavi Dosmiso : flatim

offenfam , eandem fummam DEI. bonitatem

yore D

j Cl

dicitut : Domizur quóque -tranfinlit peccatum

fuper omnia diligis faltem virtualiter & im-

conttiit

tunm ; ütpoté.jam juítificato communi fenfa

plicité , & ut plurtmum , datá morà etiam expli«

SS. Patrum ac laterpretum. | Denique nimis,

! cité jideóque & i

(hbcatioy

'ficationem,

pfà fola deþgt I'u'chgtc' ad jufti«

s

operofum & difficile videtur peccatori juftifi-.

cando femper neceffarib debere habere duos.

l. Contritio perfe&ta eft etiam a&tus poni-125

p Mj ;

a&us difunctos perfectiffimos , fcilicet con-.

tentiz virtutis , laltem imperatus , atque diverfo

n eyt.

Tefpectu procedit & à charitate in Deum, & à

vouemuto

tritionis tendentis in peccatum , ut 'eff offenfa

fummi Boni ; & amoris D E Í fuper omnia

eenitentis virtute, — A charitate qnidem , qua-

ul

tendentis i DEUM .fummum, Bonum. De-

tenus dolemus de peccato, in quantum eítma«

;l

nique folus amor DEI fuper omnia fufficit ad

lum contrarium DEO fümmo Bono: à peni-

l, jj

jullificationem peccatoris ; ut infrà videbimus:

tentià virtute aütem , quatenüs idem peccatum

, «HW n«

etgo femper füperflueret ipfe aCtus contritionis,

vindicare & abolere cupimis, ad fatisfaciendum

tft

autfaltem ad juftificationem , extra tempus poc«

DEO füpremo Domiíno offenfo , ac injuriá af-

j

fecto, juxta !at& dicta 4. 1. Diffentiunt autem

E f;nictqntiæ obligationis neceffarius non effet, Con-

ii

trarium tamen fatis probabiliterdocent , & for-

DD. àqua virtute contritio fimpliciter elicia-

Quf

»-

malem amorem D ET ad Contritionem perfe-

tut, autimperetur. Suarez, alitque volunt eli«

T d

. &amae ju(tificativam requiruntur alii Cob clate.

i, à Charitate, & imperatià Poenitentia. Con-

| ,æfedmirü

allegata loca intelligenda ) apud Lugo cita-,

ttà, plures, praefertim antiqui cüm D. Bonavens

f

- tum , quem videte potes. . Jam ergo fatis pate-.

tUt f» 4. d. 14. p. 1.4.2.4. 2. (* 3. volunt elis

;

"

Ü

j

te poteil,ac debet dcfinitio contritionis, qualitet

cià Peenitentia, & imperarià Charitate. Sed

p

debeat eíle fummnus avimi dolor , & deteflatio.

practicé utrumqáe verum ell, prout contritio di-

rääu[P::

( peeati ex. notiuo charitatis.

" verfo a&tu, vel divet(is vicibus incipità motivo

tis gratid, -

Addigi,chrim..

modóunius, modo alterius. virtutis fefe-invie

T

l

f

"

& 39 2

i E

cem imperantis, Nani Charitas fuo motivo'

incipiens & deteftans péccatum ut malum cotiw,

La

r

ft offenfa pej

j

fj

Quatenus e

/i(pg( 6 u:4

traium DEO fümmo Bono, imperat ejus vine

^

dileäic

' dictam & abolitionem , & fic contritio ptimo*

L

j

j

!

Q

Ontritio etgo petfeda eft. vetus. actus

tefpectu eftactus elicitus Charitatissfecundoaus'

;

UX

J

| * Iza,ï.j

C

. Charitatis diving , fecundüm omnes.

té refpectu, eft a&us elicitus peenitentiz virtütis,

um E& 7q

li

Ratio eft: quia omnis virtus ( temperantia v. g..

' & imperatus Charitatis : 1deó en m visábolere.

awm «

n

«aítitas) inclinat tar ad profequendum bonum

eccatum, quia DEO fuper omnia dilecto eft

MM

t j

N

foum , quàmad fugiendum malum oppofiturn :

contrarium. Contrà, alio a&tu vel aliá vice ; Páea

ul U

fic etiam. virtus charit

M

x

VUIU

ld

i

atis , eï,,üäqueþ þn-iqtiyu':?x nitentid virt

üs füo motivo. inéipietis ac volena

, Pais DL p SácRAM. —

ü

Vitis

tll

i

li

-

37

n

282 127?01..'&äram.-Pdrx TIT. €ap. II.;Seöf. 1. [?e .gom,.;üb,?; peje g i.

contritio naturá tantüm , && non tempore pra«'

[j

vindicare peccatum ,

ac abolere , & fatisface-

D

ffenfo , imperat velut ex»

cedat gratiam fanclificantem , ac remiffionem — '

ze DEO injuriato aco

peccarorum , juxta communiffimam DD. utri-

t

cellentiffmum medium a

bolendi peccatum aé

j

fatisfaciendi DEO ,

deteftationem peccati.

fu-

usque Schole cum fuis P

i

rincigibüäþb(; Anges

?.W

lico & Subtiii.

At

per omnia ;

"

«

quatenüs eft malum contrarium

V. Contritio tamen (

ficut & a&ä; aniäfisiïïs

yn

DEO fummo

Bono fuper omnia dilecto (imà

jl

& ipfum formalem amore

m DEI fuper omnia )

DEI füper omnia ) de facto poft inftitutum Sa-

cramentum Poeniténtie , non juftificat feu de- .

&t fic Contritio primo actu , eft actus elicitus

1

Ponitemia ; Secundo veró g&u vel refpectu, eít

let, & remittit peccata fine Sacramento in vo-*

to.

Sic Concilium Tridentinum $. a. allega-

a&tus elicitus charitatis, & imper'atus.pæ'niten-

tievirtutis. Intetim femper vides Contritio-

tum docet , Contritionem aliquando charitate "

perfectam effe, hom:: émque Deo reconciliare

nem, quatenus praecisé deteftatur peccatum ma»

gl

lum contrarium fümmo Bono, feu DEO fupet .

priusquam hoc Sácramentum. a&u fufcipiatur,

quomvis ipfa reconciliatio ipfi contritioni fine

Dom

'omnia dilecto, effe a&tá elicitum folius charitatis,

Sacramenti voto non fit adícribenda. Ratio-

f

:24 liL Sicut ergo ipfe actus formalis amoris

e(t : quia actus contritionis perfe&tz , vel amio-

D

Dci fuperomnia ( de quo q. feg.) ità & contri-

a

tio perfecta. propter

inclufam . virtualem fal.

ris DEI fuper omnia , eft quidem de fe deletivus

y

fecundüm DEI

peecati , & olim fe folo delere poterat : at*

t

temamorem DEI fuper omnia,

ordinationem in omni lege , eft medium fufri--

poft inflitutum hoc Sacramentum , vi praxe-

hn

pti & ordinationis divinz , mon delet peccata .

WK

ciens, accongrua & ultima difpofitio ad jufti-

ficationem peccatoris , fcilicet obtinendam re-

nifi in ordine ad claves; feu cum onere & obli-

fs

gátione eadem pnccata fubjiciendi clavibus pet

lin

miffionem peccatorum,

Deigratiam, & jus glo-

ri& cobleftis per Chrifti merira. — Certurn de fi-

Confeffionem Sacramentalem. — AÁttamen ex« -

Tutt

fi.

de, ex Concilie Aran[icano. 11. Can. 1« GCTtie

tra tempus , quo urget neceffitas, &t obligat pre«

«eptum Confeffionis , non requiritur éxplicie-

utiy

dent. fupra cit. feff. 14. c. 4€ feff. 6.c.6. Sue.

qum;

mitur ex S. Scriptura paffim , ut Zach. c. 1. Cose

tum formale & a&tuale votum , five defidetis

vertimini ad me , & egoeomvertarad vos , dicit

um ac propofitum fufcipiendi hoc Sacramen- -

tDei

tum s fed füfficit votum feu propofitum virtua-

1 didm

Dominus , aliísque locis partim füprà allegatis,

le& implicitum , inclufum in ipfo actu contri- -

| W

. 1. ». L. Ratioergo eft:quia Contritioeít actus.

tritionis,vel amoris DEI fuper omnia: quo nimi«

ejufdem virtutis charitatis, ho

minémque corr

tiQ

rüim actu quilibetfem

per ita difpofitus eft,ut fuo.

&

vertit perfecté ad Deum füb ratione perfectiffi-

ma , fecundüm quam peccator avertitur àDEO.

tempore fit peccata fua confeflurus , & Sacrae.

I;MMQ

mentum abíolutionis fufcepturus, Eoipfoe-.

fitm

f

peccati mortalis fupremá ac extremá malitià

avertit fe à Deo fummo Bonoac ultimo finefuo :

nim, quo quis füper omnia deteftatur peccatum

fY j

ropterDeum fumme amatum, etiam implicité-

j Q

[

j

ita contritione perfeclá homo fe rurfus perfecté

convertitad DEUM fummum Bonum , ac ulti-

vult facerc omnia , quz requirit Deus ad delen-

tn

dum peccatum, ipfümque fibiteconciliandumg.

tenm [

mum finem , dolens nimirum offendiffe eandem

Íummam Dei bonitatem , fynceré ex corde di-

inter qu& requifita , in nova legeunumett Cond

dO Ene

feffio & Sacramentum Pceaitentiz.

cens : Ah , mi DEUS ! execror extremam mali-

LI IVG ;

-

D. p(

tiam acnequitiam meam , GC ideó unicé vel pre»

Vnem

C

L

!

cipué execror, quódte Deum fummum Bonum,

Corollaria. exelufa Dolorum i,

eithiimmmn

*

fummé amabilem , fuper omnia diligendum a€

u

dilectum offenderim. &e. .

i

Rs Conttitione ergo perfecta & ex

t Sa!* a

f

ificativà, excluditut &

d*th

6. Et hic contritio fimplicit

et eft a&uis'gra«-ï

cramentum ju

ma*bm

12j ..

-ad Contritionem imperfe&tam feu attritionem

tia

ac charitate formatus, non quidem effectz-

N

vé , quafi aCtus contritionis deberet effective e-

rejicitur omnis alius dolor & detellatio pece

"h

cati procedens non-ex motivo chariratis, few

lici & produci ab habitu gratiz & charitaris ,

Y

eüm ipfa Contritio fit difpofitio requifita ad

gropter offenfum DEUM fummum Bonumfüe

&l

per omnia dile&tum, fed ex alio motivoinfe

infufionem gratiz fanclificantis && charitatis

-

Vg

habitualis ( quando. juftus quidem conteritut ,

riori , quantumvis füpernaturali , & adDEUM-

rdato. lta jam communiffima DD. quos con-

, Hmþ]itile

contritio elicitur. effective ab habitu charita-

a

tis.;.in peccatore autem eliciturà concurrente

gerunt, & fequntur Suarez dip. 4. feit. 2. Ya .

- j

1

quez iv 3 p.4.8 f-4. 2. Tanner.q. 6. dub 4. Luge

DELauxilio , & gratia aCtuali excitante , coope-

rante &c. fecundüm communern DD. quà ra-

difg. f. . YO. Ratio generatim eft ; quia ex quo«

MC

eunque alio motivo detefteris peccatum , noa

n

IU

t

tione fuprà. diximus omnem contritionem de-

At Q

bere effe f'upematuralem' ex parte principij )

deteítaberis füper omnia , falrem in quantuca f

ä

eít fumm deteflabile , ut difrurrenti palám-

lohiïfm

fed concomitanter , quatenus in eodem inftantà

1l Q

«um auxilio. DEI fupematurali .elicitut aclus

erít. Aam Íi doles & deteftaris peccatum pro*

N

ehennz vel poenatum à DEO i

li

U

contritionis perfe&tz , velut ultima difpofitiofi.

pier metutn g

N

mul infunditur habitus gratiz fanctiicanus ac

fügendarum ve

1 de facto inflitarum, autetiam -

ni$, jam a*

Y

ghariratis remifüvge ge;ca;i -mvor;aligl : æd.ö. us

ob privationem e&ternz beatitudi

Ql à

wm fupst

lm & ümgücim aean Qdl petcat

mnor

p

*

—

Á

4

h00 « Qbl Seravi Pars T Cap. V 4 1 De Cowithme perfióla, — 283

me,

»

il

'Dm'ti'iä , 'fed'lmagi's" odifti þænam fensüs vel infinite DEI böniiacis-nätura-lis defcr/iptæ $g

damni, quiàm peccatum. Item deteftaris pec-

cüm certum fit ad veram contritionem fuffi-

Q

catumob ejus turpitudinem : nifi concipias tur-

cere, dolere de peccato, quatenüs eft offenfa

DD»kga

pitudinem & malitiam iftam extremam ,:quà

DEI füper omnia diledli, fqb*quacunque ratio-

lMtr.

Ífummo Bono DEO adverfatur , odio & abomi-

ne boni & perfectionis proprie apprebenfi:

wu. mjg

n

nationi eft , non deteflaris peccatum füper om-

quales certé etiam funt, . effe fapremum Demi-

nia , in quantum fumme detellabile eft.. INun-

num , Lepgislatorem , Benefattorem cre, Deinde

rl

M

Ut

u

quidagnofcis? fed de his fe&. feg.

fateris & agnofcis , tali modo me detellari pec-

, l. At, inquis. ' Ego doleo & detetor pec-

catum fuüper omnia mala alia ,. non absque im-

nh'"«

tbitg

catum propter ipfum Deum maximé, ícu qua«

plicito faltem motivo, & a&tuali & virtuali im-

tenüs eftoffenfà Dei : fed vel 1. ex motivo &eli-

perio charitatis.

od

Sicut enim , fuüppofità fide,

ienis , quatenüs continet inhonorationem

lola charitas eftimat & amplectitur DEUM ut

T

DEI, conira cultum debitum DEO füpremo

OR

fummum bonum fuper omnia alia bona , ita

Domino vitz acmortis: vel2. ex motivo O£e-

etiam fola malum oppofitum DEO:, peccatum

x p

ET

dienris , quatenüs continet inobedientiam erga

zílimat, abhorret, & detellatur ut fümmum

DEUM fupremum Legislatorem no(trum : vel

malum fuper omnia mala.

Alize:veró virtu-

us

3.ex motivo Gratirudiuis, quatenüs continet

tes , Religio , Obedientia, Gratitudo &c.a(ti-

m

horrendam ingratitudinem contra Deum fupre-

m

mant quidem & deteítantur peccatum inho-

mum Benefactorem noftrum : vel 4. denique

"norationis , ingratitudinis &c. erga Deum , ut

[

ex motivo p'oprio virtutis poenitentiz ; ac ju-

T

malum maximum &graviffimum ; ut non ex«

ftitiz erga Deum , quatenus continet offen.

prefsé & relativé ut fammum - malum füper o-

( dnat

jumt -

fam ac injutiam contra Deum fupremum Do-

mnia alia mala: ergo fi detefler peccatum fu-

minum actionum no(trarum( juxta dicla cap. . -

3

p:r omnia alia. mala , fub quacunque ratione

Id

Jétt. 3. $. 3 ) atque fic spprehendo peccatum -

in particulari hic & nuac Deum offenfum ap-

7

d

u

utíammam malum , & majus-omni alio malo ;

[

prehendam , habeo contritionem. fatis perfe-

2

cum aliquali faltem virtuali & implicito amo-

Gam pro captu meo : adeó , ut meritó'Tambu-

p t

teDei: Non enim deteflarer, & cuperem abetfe

rinus Opn[c. exped. Confeff. l. X. 6..3. $.6. s. 13«

fiumd

Iiilüdmalum DEO , niíi aliquo modo de ejus..

afferat , hunc eífe aCtum vera contritionis in a-

Tud

10 complacerem , eóque ipfo Deum ama-.

&u fignato. . De peceato , quiaefloffemfa D E 1

j qno

rem. Quidni ergo adfit vera coattitio , erfi non

€& injuría , faper omne id , quod me povitere po«

y du

adfit formle & expreilom motivum charitatis?

Te(l, peenttét , Qf propono meamplisit sortaliter

&5

D

Anmonita docueruat olim graviffimi DD.apud

»07 peccaturum.

Certé denique omnes Chrie

m

Suarez fupra citstum , qui. feipfüm hanc Sen-

fliani , faltem. do&tiffimi , credunt fe perfecté

geavut

tentiam , utprobab;lem aliquando fuiffe fecu.

dolete & conteri , quando dolent de peccato

tuf teltatur? Refp. Fateor, movesme.. Non

füper omnia alia mala : adeóque non propter

us 'AMCI(!

aufim tibi negare probabilitatem tuam. In-

fuum malum , quatenüs per. illud incurrant

mc'üa"d"ä

terim cuni Card. de Lugo cenfeo , ,nul./lohm'o-

poenas inferni , privationem beatitudinis, &c,

mxmti :

do efle recedendum à commüniffima Sententia -

fed proptereà ,. quód perillud DEUM fuumof-

7

DD. poft Concilium Tridentinum ad juftifica-

fendant, moleftiá & injuria afficiant, füb quá-

tionem tam claré requirens contritionem cba-

cunq; ratione feu motivo perfectionis Deum of-

T

vétate : perfélam. — Atqui. contritio illa tua ,

fenfum apprehendant. Refp. Jam veró me con-

'€x quocünque dictorum vel fimili motivo,

vincis. Sed tantüm evinc:

T

moneft charitate perfe&ta, cüm non procedat

ribus terminis affero.

is,quod mox clar,io-

exdudïtï;

ex motivo proprio charitatis.

Doles quidem ,

IV. Refpondeo ergo , & dico conftanter. 139

j -A['tfiW

Z

ut inquis , &detellatis peccatum , fuperomnia

Non füfficiunt ifti dolores ad veram perfe&tám-

:cdhtiüä

alia^mala; qua non fünt peccata : at non de-

que Contritionem , quatenüs pracisé funt actus

teftaris illud, in quantum fümme eft detefta-

at

eliciti earum virtutum , fiftentes in eatum pro-

m BOHW

bie. Long?enim deteftabilius eft peccatum ,

prüs motivis, Religionis, Obedientiz, Gra-

iA

) fl

À

in quantum eft contra Deum fummum bonum

titudinis, Peenitentie, &c. quod ratio noítra

gull

fimpliciter ( ut $. 1. explicatum ) ac füpremam

& authoritas Concilij Tridentini omnino con-

o

7

charitatis virtutem ,. quài in quantum eft con-

vincere. videtur,

Omninoó autem . fufficiunt

J

y

trà Deam particulaliter ut fupremum Domi-

,Jf

illi dolores,. quatenüs aliquo modo procedunt

( UM^

num, Legislatorem , Benefactorem &c. ac fo-

ex motivo & imperio charitatis: quod bené

làm contrariatur infetioribus virtutibus , Reli-

qm]dq

evincit inflantia data. — Atque adeà dico uni-

u

$ionis ,. Obedientiz , Gratitudinis ac juftitia.

verfaliter : adeftvera Contritio perfecta, quo-

Ratio horum ex $. 2. refümenda eít.

nllq

ties ex actuali & virtuali , implicito faltem im«

i

129

-HIL Contrà adhuc inflas. — Dicit quidem

perio & motivo charitatis doles , & deteítaris

-u![liu

j

Conclium , Contritionem juítificativam extra

peccatum . ut offenfam DEI : fb quocunque

"

p

Sacramentuni debere effe cbaritate perfetlam ,

particulari motivo vel malitiá. ipfüm, pecca-

"L

jl

fed certé non dicit debere effe charitate perfe-

tum & offenfam DEI: & füb quacunque parti-

&ilimam, fub fupremo motivo charitatis, &

culari perfe&tione , ratione vel refpe&tu. ipfum

l

; /

p

fxfmmo"conf.eptu DEI fummi boni offenfi , feu

Deum offenfum hic & nunc apprehendas, &

;W

Nna

Wbi

Y

Néason

[

284 " Qbeol, Sacrament. Pars I IL. Cap. 11 Sél, 11.De Contritiona þäife»äi.' ;

L

ex ejufmodi virtuali &

derim : an Íufficienter fic exprimatur 'contri«

tibi proponas: atque

tio perfeta?. Refp. fpeculative & in abítracto,

j

implicito faltem impe

rio & motivo charitatis

s.

tum, quoties detefta-

Ípectando fenfum. grammaticalem verborum,

doles , & deteftaris pecca

fatendum eft , hác formulà non exprimi dolo-

ia

ris ut fimpliciter fummum malum fuper omnia

IU

rem ex motivo charitatis erga DEUM fum-

alia mala: fic enim neceffario deteflaris pec-

d

catum ut malum DEI oppofitum fummo bono ,

mam bonum , aut ullum clarum affectum a-

D

quod utique eft proprium Charitatis , ut modó

moris diviniin corde proferentis , fed tantüm

2 n

dolorem ob offenfam vel injuriam DEI fupre-

dictum. — Habesergo: perfe&tam contritionem

atitic

mi Domini noftri ex motivo Religionis ac Poe-

quando ex a&tuali vcl virtuali affectu amoris Dei

nitentie ad fummum ; ideóque fecundum

i^ 1C

fuper omnia detelaris tuas per peccata DEO

üvide

communiffimam Sententiam , nec perfectam

fummo bono irrogatas inhonorationes , ino«

1 S,(

bedientias., ingratitudines , injurias, &c. fu-

contritionem, — At veró practicé & in concreto

i veta

fpectando illa verba fecundüm affectum feriü.

prh A. fpecificaas. Nam licét ejusmo-

,

di deteflationes clicitivé fint atus Religionis ;

& fervidé illa proferentis , omnino formula

aerito.

obédientim , gratitüdinis , poenitentis , .

ifta regulatiter , & u plurimüm continet veram.

[ 3

contritionem ex motivo charitatis & motu

imperativé tamen fünt actus amoris DEI fuper

tio

omnia. Quin hác ratione etiam motiva &

veri amoris divini, adeo , ut inter IOC. imà

forté intér mille vix: unus reperiatur, qui fi-

u

actus contritionis imperfe&æ feuattritionis uti-

d

ne vero motu amoris DEI ,. veráque 'contti

z

lifim? elevabis in contritionem - perfectam.

Qs h

Utfi ex ejusmodi a&uali vel virtuali amore DEI

tione, pié, ferió & ardenter proferat ha vere

ts

baex corde. |.Summ? doleo , quod te/ Domi-

doles, te tuis' peccatis meruiffe infernum ,

N

ubi zternüm DEI amore & fruitione carens ,

num "Deum meuns toties tam graviter effendte

rim & maxime fi addat epitheton dzle& , vule

Ya

DEI odio & execratione plüs quàm | ipfis in-

Til

'Si enim" amo«

go 9Rteinen líeben £ Otf unb C Delege

P

ferni ig

nibus, afurus effes.

Tüàteí

ris affectu

doleas, te adeó offendiffe fummam

biget/J adeó ut doctiffimus Leffius amitar. 7

[2

tontt

bonitatem feu benignitatem divinam , ut itri-

nfiffio. cafa 1. veram contritionem gitimet

k U

libus

f

unc aCtum. — JMalediita peccata mea, quibus.

tatus Judex juflus etiam poenis tempora

Vide

?J- Dl

te caftigare p

offit aüt de facto caftiget.

Dominum D EU 44 meum offendi . Ratio u-

|

tem eít: quia fic ferio loquentes boni. Chrilti-

!

üng

dicenda fe&.

fé4. cüm de motivis attritionis

1

dicam. -

Interim

lege Authores Afceticos de

ani ( quifque fuam mentem exploret , & fate«

Nune

affedtu & praxi Con

tritionis: fcribentes : &

bitur ) non Íolent in peccatis apprehendere.

| i

vel confiderare offenfam DEI, ut formalem.

inter hos P. Joannem

Weyer S.]. "Theolo-

Ti

um)

fimul & Alcetam infipnem , qui in-

injuriam feu lefionem juris divini fuprémi Do-

i

mini , fed confiderant in peccatis offenfam DEI,

&

C

fiio Theophilo , p

rimà die medit. de Confe[Jione

g d

tanquam molefliam, exacerbationem , ac ve«-

& dolore , optime & practicé proponit tres mo-

|. Vs

dos eliciendi Contritionem.

i. Ex motivo

lut amaritudinem , gravémque difplicentiam ,

quam peccando quodammodo attulerant anie

At

erfeQlionum divinarum , aut omnium fimul,

Vittie

aut unius in particulari,' quarum quzlibet eft

mo divino, optimo DE O & Domino noítra.

| n

fümm& amabilis , ejisque amore & intuitu,

merito femper amando , omaíque obfequio:

qurar)

ad placitum , & guftum profequendo, ac velat.

P

eccatum fuper omnia deteflabile, &c. 2. Ex

Vgl

motivo

beneficiorum divinorum ex infinito

oble&tando : an non hic operatur motus fyne:

ceri Amoris divini ac motivum Charitatis? Ea

ls f

amoretibi praftitorum : quorum intuitu me-

Wt

ritu DEUS füper omnia amandus , non offen-

tenim apprehendimus,DEUM tanquam Patrem

' S'L'mc

dendus ; & de offenfo fuper omnia dolendum.

chariffimum , & offenfam D E I, tanquam ol*

fenfam Patris chariffimi carnalis , fub contea

o

. Ex motivo vite & paffionis Chrifti, feu

Wi

omnium, quz Chriftus pro nobis egit & paffus

ptu perturbationis , moleftiz , amaritudiniiaN

M

mllm

M mpl

tl

eft ex purifïïmo& ardentiffimo àmore tui, i-

&c. quà exácerbavimus charum Parentem

M

füper omnia aman-

carnalem, vellemuüsque nihil tale factag à no-

"lie.

deóque meritó reciproce

E Y

dus, nonoffendendus &c. &c. Mihi multis an-

bis , factümque amaré dolemus , utique non.

fine affectu & impulfu amoris filialis in Paren-

N

nis circa fefta natalitia ( quo tempore initio an»

si 1686. hecftribo) mirificé placuit , & fa-

tem.

Qusre enim ex tali filialiter dolente

; Q]

filio , €ur doleat, fe illam moleftiam attuliffe

puit, & etiamnum placet, & fapit füfpirium il-

Srof

lud.

uomodo amabo 'Te amoris Rex , pro

Farentis animo? Statim refponderet : cur non

ünt

gaec nafcens in [labulo , Wt prome vooriaris in

doleam ,. càm meus Pater fit: amo . ipfum,

mlpïblh

dire

patibulo? Guíta & vide, quoniam fuave eft,

ac proinde ei femper bonum, placitum , gau-

& efficax ad effe&tus amoris ac amotofz con-

dium.opto potiuis ,. quàm mole(tiam , difcipli-

tritionis concitandos.

centiam , disguftum amaritudinis &&&. — Hoc»

inquam , fenfu & affe&tu folemus etferre illa

er

13X $. Ex dictis expendendum , quid fentien.

dum de communiffima dolendi formula ,

verba , eüm pie; ferio , & ardenter proferimos,

uà communiter, przíertim Germani verna-

ideÓque veré éonttiti & ex motivo charitatis a

culé dicere folemus : Ex toro corde , vel fum-

amoris DEI dolentes cenfendi, ^ Quare, li o

gsx H'Dl"

tempore , quo urgeret praceptum Contit

ï(?g'

medoleo, quód. Dominnns l?eu? menm offen-

niz

,

M

L

B

9.7;551. Sacmm./ Pm )Il.- Cap. 1. AS;&,H; De Contritz'om prkda, 28$

OR

N

juxta infrà dicenda. fe&. v. g.in periculo mor« — 137, Poffit tumen DEus aljolutà fine omni pocnitentia

iib

tis, aut fubitó coaétus mini(trare Sacramentum

vel aclu alio.

Wlua,

inflatu non beno , ea verba ferio, piéque ef-

138. Paecatori attu nv peccanti feu ad péccatum affetlo ,

*

rj

fu^ peccata gratis remuttere,

fatus es; noli teaccufare Confeffario de omif-

I39. In lege vveteri omnino fieceffavia erat ad iuffiftpgiq-

SU'M i

f

fione contritionis.

Et tu- Gonfeffarie, fi mo--

L

nem , perfzcla , formalis uel virtualis,

tibundum audies, pié ac fervid? ejusmodi verbis

140, Inlege autem novo fufficit etiam atiritio eum $4«

li

cramento Baptifmi , vel Pazmitentia

Wab

ad Deum füfpirantem , maximé jam valde debi-

u,ï. Non tamen atiririo cupa Alijs Sacra

lf

lm, noliangi, velillum magis auguíliare de

^

nientfs ?er - fe lo--'

. quendo.

contritione perfecta. Unde cum Gobat híc eafz

143.. Contritio perfeHa etiam extra omne Sacvamentum

r i*-'ï"fï-a

4« 9. 109. adhuc unum. ( Nam utilia, proli-

infificativa non nece[[ario debez effe formalis ;

s

xa videri non debent. )

144. Sed [ufficit virtualis, amor DEI Juper omuia ,

&t

pezeator fit immemor, feve meimor. fuorum pec-

132. $. Càm rot fint conditiones támque delica-

: 145 3v

tatorum,

jf

UE vera contritiones perfectz hactenus expli-

j

147« :Memor tamen in extremis conflitutus obligatur ins

cate, maximeilla: femmus dolor faper omuia :

fuper elicere contrittcnem formalem,

Jonti

meritó híc quares , an fit facilé hunc eliceré ,

149. ZLmor DEI generatim duplex , conenupifcentis (n a«

miettie,

ts d

necne ? Delicata eft hec quaítio & ï'mplica-

:

er g

IjO: Qwuid amor contupi[centia

te refponfionis.

$i enim refpondeatur diffi-

151. Quid amor. amicitie quoad affeüum complacentia

itir,g

culter eum elici , abílerrebuntur à conatu

Tiq t

eum eliciendi multi , eheà ! qui gravibus pec-

134- u

4d quoad affecinm dejiderij 9 dittus amor obedien-

Yerit

eatis obnoxij fubità vocantur ad. Sacramenta

tíalis, Ulqueadn.129.

J

qualiter , c» quand

ul t )

miniftranda. « Si afferatur , id effe facile , forte

.r?'g. idp ,

" itg/liþ'retl Mart;ri:)m!

Ufque ad n. 164.

nf

multi füment occafionem exiftimandi, fe eífe.

ASSERTIO.

Vere contritos, cüm tamen non fint. " Navare

il

Omini in peccato mortali conflituto, in 135

rus de mbileo & Indulpentijs notabili 1*. affit-

ib

H

omni fLatu de lege ordinaria , ad juflificas

fisain/

mat effe difficile. ^ Diana contrà & alij putant ,

contritionem eti

s

am perfe&am facilé elici pol-

tionem G falutem confequendaen,med ium necef-

n al

/ariisq:; feu neceffitate wed)j neceffaría eftr Pa«

m

fe. . Utrumque videtur verum refpedtu diver--

witentía , feucourritio aliqua: iu veteri qnidem

2

fo. Difficillimum fine dubio eít elicere per-

lege determinate fola contritio perfetla ; in nova

feclam contritioné refpe&tu valde habituatorum

oni Chr;i'

astém legi poff ivflituta Sacramenta Baptismi

, &b

in uno vel pluribus peccatis mortalibus , &

maximé libidinis & vindidiz : & fingulariter

& Peonitenie, d isjuntlim aut contritio perfetla,

»prehen!ïf«

Aut Sacramentum cum attritione fu(ceptsm ne«

formilit

antequàm , prout deberent, evitárünt occafiones

j

proximas peccandi : O

que nece[faria efl formalis , fed fifficit comritia

yéniDe

quando «ales elicient,

Íynceram | deteílatio

nem peccatorum .füper

perfcäa virtualis inclufa in atiu ameris D E 1

fim DÀ

fWper otnnia , acettam AMartyrij y quantum e[t

m, X

omne aliud malum, ex fyncero motivo chari-

tatis acamoris DEI fuper omnia , quem tam ef-

de neceffitate medij. Efttota communiffima ,

L X'xientiifï:

frenate offendere affueti funt.

. Digito DEI &

ut patebit explicatione,

vletat

virtute altiffimi hic opus eft.

"

Facilé autem

$.1

mmipi

metitó cenferi debet , elici contri

tionem ab ijs ,

m

Inomni lege ntcelJaria Penitentia v

l

WW

quirarb & ex humana fragilitate

potius, quäm

el 1£0H^

)

n

ex malitia vel confuetudine pscca

tritio aliqua.

um

nt. Hienim

faciliàs fynceré ad

-

mentem & ad Deum rever-

L f Enemde Fide. Condl. Tridentfe!3f.

Ch&llhïï;

tuntur.

14. c. I. Fwit quidem Ponitentia uni«

d

133 $. Jam dicturus de. neceffitate contritionis ,

a

qlll

verfis beminibus , qui fé moriali peccato inqui-

uppono te notfe: neceffarum neceffitate me-

ná[fent , quovis tempore nece[[aria ad gratiam d

B

T

ij ad falutem id efle , fine quo falus zterna con-

juflsificationem affequendam Ex ibidem c. 4. Fwit

zmarli"-*

equi fimpliciter. non potet, non obftante

quovis tempore ad impetrandatm ventam peccas.

uf put

quácunque impotentiá , ignorantiá , inàdver-

torum bic motus contritionis neceffarius. Con-

k

(

tentià :v.

8» fic neceffarius eít Baptifmus parvu-

lis.

ftat ex SS. Script. paffim. Eccl.20. v. 22. $ pesi-

j Uf

"

-Neceffarium. neceffitate praecepti eít il.

tentiam nonegerimms , incidemus in mauus Dei

[j

lud, quodad obtinendara falutem etiam necef-

Q* non in manns beminnm. Luc. 13. ff peniten.

jait

fario preftandum eít , fcd cüm praítari poteít ,

ti4m non habueritis , omnes fimiliter peribitis z

hr

um

excufante impotentid, ienorantid , oblivione

quàloquendi formulá fignificatur neceffitas me-

yi n

inculpabili &c. fic neceffarium eft die Domi-

dij;ut & Joan. 3. Nifi quis renasus fueritex aa

Ricoaudire Sacrum, &c.

vamo l

qua (&c. SS. Patruim de hot pleni funt libri. Ra«

Jf ;

at

QUZSTIO IL

tio eft: quia illud, cujus effedus eft fimplici-

li

m,dla

!

ter neceffarius ad falutem,eft ipfum neceffarium

CtH

?

ntritio [it nece[Jaria nece[-

neceffitate medij: fed effectus poenitenti feu

j

j Cffe f

Qualiter €o

fítate znedij ?

contritionis , fcilicet remiffio peccatorum feu

f

f0

^)SUMMARIUM,

juftificatio elt fimpliciter neceffarius ad falutem,

Ü

AHHVI!

omnibus in rnortali conílitutis 5 er

Xag. Homini in mortali conffituto in omni lege nece[uvin

go & ipfa

Qudffi

eft aliqua pernitentia , vel dolor,

ponitentia eft ita neceffaria ad llutem,

"T d

Nn3j

H

P

D

—

38 c'k g;??al. Sacram, Pars TIT. Cap. 1 Se&, D. De Contritione per]?þïa,

d

nationem absque ullo a&u. Pamitentis , ficut in

P 3—

6 1l Quidponitentia feu contritio aliquafit

vt

meceffarium medium ad. remiffionem peccato-

humanis moraliter loquendo cenfetur peni-

du

rum feu falutem. — Katie à priori eft 1ola & ju-

tüs abolita injuria vel offenfa, fi offenfus inju-

D

flifima ordinatio divina. — Rationes congrue

riam remittit, etiamfi offendens nihil penitüs

m

dummodo is in aCtuali voluntate lzden-

j

entig varie affignari poffunt.

Hz maxime

agat,

[

d

dinon perfiftat. — Quare DEUS tali peccatori

[

duz. Quia per omne peccatum mortale aver-

titur homoà DEO, & convertitur ad creaturam.

habituali infündendo gratiam deleret illam ha-

i ex

ergo «onvenientiffimum eft, &t non tollatur ;

bitualem averfionem , & faceret haþitüalitetf

ip f

nili p erconverfionem ad DEUM, & averíio-

ad fe converfum fine proprio aQu : etfi fic

d ,

nondum effet a&tu converfus ad DEUM : (icut

nem À créatura : atqui ubicunque funt hi a&tus,

dito

ibieft poxnitentia vel contritio aliqua : ergo &c.

modo parvuli juftificantur , fiántque habituali-

d iac

terconverfi ad Deum absque ulla a&tuali pro«

Item peromné peccatum mortale homo offen-

toria

dit. DEU M , ut paffim loquitur Scriptura :

pria converfione ad D EU M.

s :

tiue.

fed Deum offendi (quomodociünque nos appre-

fþpexj.

aT

hendamus juxta füprà dicla:) reipsà & in effe-

AA

ia

&u nihil aliud cft; quàm Deum velle vindicari

ri determinatà /äla fætfiüt

Bl /ilpl

þz lege vete

1

Vs

pecaatum , neque enim alià ratione poteft o£-

D perfttia .

fenfio convenire DEO proprié loquendo: er-

m

l

N ftatu legis veteris ante legem fg'rätiæ'ggg

go de lege ordinaria non tollitur peccatum ,

nemo adultus à peccatis liberari ac jufti--

hum

nifi per punitionem peccati , quod eít proprium,

N

ficari poterat absque vera contritione perfeda

poeniftent»iæ-,' & hinc notanter initio addidi : m

formali vel virtuali, — Ra:e fuit : quia Sacta-

äu'ö [

omni lege «e lege ordinaria. iNam

lt

mienta veteris legis inania figma erant, que

7 IIl Deus de potentia abfoluta poteft remit-

:grius:

E

tere peccata, & jullificare hominem, absque

gratiam DEI per fe , &t ex opere operato non

conferebant, fed folüm prarfigurabant & figni-

cenitentia vel contritione formali vel virtuali .

autullo alio peccatoris actu. Communis cum,

ficabant per. Chriftum : conferendam : sícque

excitabant fidem in Chriftum Mediatorem :

i

Scoto im 4.d. 14-4. 1. Suarez &ie d,9. Ratio

fi formata fuit per charítatem , feucontri»

eít: quia DEES de potentia abfoluta peccatori

qua,

tionem per

fe&tam , vim habebat juftificandi ex

[

aQtu non peccanti , absque:ulla ejus poeaiten-

Inin

tia vel actu prav

io poteft infuuderexgrätiam;

opere operantis tantüm ; juxta commun

iff

D

al

mam DD. & fidem Catholicam.

fan&tificantem : ( poteft enim DEUS effectum

n

roducere absque difpolitionibus , maximé ex

Il. In novaautem lege non eft ampliisne«149 -

Rif

ceffaria ad juftificationem fola perfeCta con-

2

fola fua libera ordinatione. requifitis » poeni-

ftitin K

tentia àutem feu. a&tus peccatoris antecedens

irijos.-

fed fufficis attritio cum. Sacramento

t

Baptifmi : vel Ponitentie fufcepto. — Com-

wuftificationem acgratiám habet tantüm ratio-

A

muniffima Theologorum,ut (edf. feg. patebit la-

Val

nem difpofitionis : 1dque non ex natura rei ,

tiüs. Rariocff: quia Chriftus in nova legevo-

alias non poffet gratia infundi infantibus, eo-

-

C

lens facilitare media falutis , inftituit hzec Sacra-

ää

^UR

rümque peccatum originale deleri absque omni

menta non vivorum , fed mortuorum reme-

eorum actu, fed ex libera ordinatione & bene-

la P/7

dia: filicet funt per fe, '& directé inflituta, ut

lii

placito divino * quod autem ex fola ordina-

1

lnl

tione divina requiritur, utique poteft toili per

homini fpiritualem vitam ; fcilicetremiffionem.

d

peccatorum &b gratiam. primam ^ onferant:

potentiam DEI abfolutam ) atqui pergratiam

at

dan&ificantem necefirió deletut peccatum ,

confequenter eam ante eorum füfceptionem

AU

non requirunt , nec confequenter perfectam

& &t homo formaliter juftus a& DEO gratus:

conttitionem : alioquin media falutis homi-

4 lbSque

imp

licat enim hominem effe fimul juítum ac

lmnnDEI

ni peccatori , n

gra

um,

& peccatorem. Quia odio funt "D EO,

iffent.

9:3' alieviata, fed a(ggrayata'» u-

3

DAT

dpopins

(j impietas ejus : ergo Gtc.

n

|es

. ;D. Extra erg

b hzc Sacramenta mottl?o

;

a

uf ;

: u

138

IV. Dixi notaxntif'fïme. Peccator? atim non

"Wflm

eccanti ; quia homini actupeccanti , in atuali

rum , Baptifmum & Ponitentiam , etiaminno-

Pityt

va lege peccator fine vera contritione perfecta

voluntate vel complacentia peccati exiftenti,

m

sicque actualiter averíoà DEO , non poteft re-

formali vel virtuali juftificari non poteft , cti-

am in Sacramentis vivorum füfceptis per J

lülio g

mitti- peccatum : quia fic homo effet peccator

A

& non effet peccator , effet averfus , & nonaver-

loquendo ,

fecundàüm omnes: quia ideo dieV

Á

Sacramenta vivorum , quód

jam prefuppo-

t d

fus , acc

onverfusad DEUM , quod rurfus im-

M

lbile

Sermo ergo eft de peccatore habituali

nant fpiri

tualem vitam animz per gratiam

.

plicat.-

fan&tificantem : ac per fe folum €

onferant gr4*

D

tantüm ,

feu habitualibus tantüm peccais a-

p

m

verfo à DEO, qui fcilicet-peccata commiffa ,

tiam fecundam , feu augmentum gr

atiz fancli-

N

ficantis. " Attamen per accidens etiam per v

D

nondum retractavit per poenitentiam vel con-

N

tritionem aliquam : atque hanc ipfam habitua-

peccator aliquando j

uftificari potcrit cum fola

a:ritione: Ícilicet propter ignorán

tiam , quane

nl;;,,m.

lem averGionem à Deo, feu quod idem eft, in-

juriam feu offenfam fibi illatam , de potentia ab-

do félicet peccator attritus , ve

] inculpaté

n

f

Afide

"liflu

ignorat

t effe in peccato. mortali , vcl bbri

et-

ípluta peiett DRUS tollere P,cjr libergm «ondo-

!

i

E -ä'ääram. Pars ?II. Cap. ll S. IID& Contiitia'm perfeäïa 1287

DE)) üwt ZR

aï&imät fe effe de 'eo contritum , cüm tamen

Joan.14. Qni dilirit me, diligetur a Patre meo ,

äwr pi

teverà attritus tantüm fit , juxta communem do.

Et clariffime ac fuaviffime Chritus Luc. 7. ad

Sqfus llj

&rinam de Sacramentis in

Magdalenam : Rémirtuntur ei ptccata multa ,

genere, cum D. Tho-

ll t

2

ma3.p. 4.81.4. 7.

5

à

" quontam dilexit multim: Apertilfime remiffio-

i lrl

4^ 1V. Locuti

fumus hactenüs de comr-iiiöne

nem peccatorum dilectioni ut caufe tribuens:

l

T "perfecta , velut geneticé feu formali feu vir-

ergoGe — Etratio eff : quia perfecta converfio

n

tuali.

uid fit contritio formalis jam noffe

hominis ad Deum neceffario delet omnia pec-

hi

debes ex . praced. explicata definitione. Con-

cata: alioquin effet homo fimul converfus ad

) aiw lh

., tritio feu . Poenitentia virtualis dicitur, & eft

Deum &averíüsà Deo , quod implicat: atqui

DEU

a&tus , . qui licét nonfit formalis & expteífa de«

per verum actum amoris Dei fupet omnia; per«

Md

tellatio peccati , eam tamen virtualiter & implia

fe&lé convertitur homo ad DEUM : nam verus

iil

cité includit : hominémque fic difponit , ut i

actus amoris DEI füper omnia includit voluna

[ X

tecordaretur peccati vel offenfz Dei infe , eam

tatem fervandi omnià mándara Dei , juxta illud

utique deteflaretur, &c, — Talis maximé eít ipfe,

qui diligit , legem ieplevir: & $. feg. ampliüs

amot Dei fuper omnia , utfuprà jam innui. Eo

patebit: qui autem totam legern implet , utique

ipfo enim , quoamas Deum , ut fümmum Bo«

eft perfecle converfus ad Deum eóque iplo vir-

tluat

-

pum füper omnia , virtualiter & implicité ayer-

tualiter maxinié averfus ab omni. peccato , etfi

- Maris & deteflaris,. quidquid Deo fummo Bono

nondum averfus a&tu & formaliter t' ergo pec-

t lt ;r'

adverfum , ac velut malum difplicens feu offen-

cator pet folum aétum amoris Dci füper omnia,

fivum elt : € quale e(t maxime & folum pecca«

juftificatur ac remiffionem? peccatorum — con-

1iþällü?£ä

Q

cati à te commiffi , & aliunde non impeditus ,

fequitur. ldiWe non folüm verum eft , quando

Wi:q

uii'a

illud quafi neceffarib detefletis, doleas, abo«

pectatot rnon recordatur peecatorum fuorum ,

gj

lere fata

gas &e, ,Hia, notatis, — Dicimus vl-

fed etiamcüm memarefb, Nam -

terius ;

Á

II, Peccator non folüm immemor

» fed etiamïlüv'/ :

] ogx*fïu]*.ä

ial

$n

i

memor füorum peccatoram poteft elicere-per-

las

fe&um actum amoris DEI fuper otmnia , absque

€

eo, quàd eliciat actum contritionis formalis ,

l Midü&vïü

ffaria fermalis ,

m, lub

A/Feqzeg/l "t

Viriualis- ce.

ftd /;.ga:

cóm fint aétus omninó diverfi, nec ullam ha-

beant intet fe neceffarlam connexionem ? non

r)blïifit:nï't

Conumid

14]

]miram eþiam' extrà omne Sa&rafiaent'um;

enim éx natura rei: etfi enim a&tus ifti naturae

'ad remiffionem peccatorum , & ju(tifica«

liquádam connexione inter fe confequantur,

| amp/ä)äm

tionem peccatorisnon eft neceflarium mediuim ,

ut mox dicetur , poteft tamen ex libertate vo«

Íeu neceffitate - medij non eít neceffaria fola

lüntatis unts fine alteto haberi, cüm fint teae

efeda (

contitio perfécta formalis , fed fufficit poenis

m

liter diftindi & feparabiles: non etiam ex prae«

tentia & contritio perfeéta virtualis inclufa in

cepto aliquo : quo enim pté&cepto ténetur alis

l n W

actu amoris Dei füper omniá , 4c etiam füo mo«

quis tonteri femper , quoties elicit amorem

i

, doin Martyrio, faltem extfa tempus; quo obli-

DEI fuper omnia, pr&fertim cüm przcepta afa

UL

a

t pr&ceptum Poenitentiz, | Communiffima

d

5

firmativa non obligent pro femper feu. quovig

D.cum Scoto in 4. d. 14.2. t Bellarminus.

temppore : ipsimque praceptum puenitentie

.65

L 2 Pernit. c, 9. Suatez d. INavartus. cap. 4.

XOXFP

"

j

pro nunction obligate femper fupponamus: er-

4Man. w. g. alij paffim omines, — Ratjo genera-

g fi femper atnor Dei füper omnia fit fufficiens

ii

giit

tim eft : quia illud folum non eft neceffarium

difpofitio ad remiffionem peccatorum in eo ,

mo

medium ad juftificationem & falutem, finequo

cui fion occurrit memoría pececati fui? etiam

j h'.[ül"'

juftificatio , ipfique falus zterna obtineri poteft :

in metnore erit fufficiens: néque poteft affigna«

t r

*fed absque contritione formali, folo perfecto

ri ratio Deum aliter in hoe , quam in alioordis

m

amore DEI fuper otnnia, aut Martyrio pote(t

táffe: & confequenter peccator etiam memor

homo acquirere juítificationemz adeóque &

peccatorum füorum potelt abfoluté remiffios

- falutem : erg,

o &c De Mattyrio dicam in«

nem confequi absque formali poenitentia vel

füfeorüm — Nunede

m P

gqmrg- DEIï fuper ompia

/

éonttitione, tnaximé éüm á&lus pcrfe&us'ghae'

lämï etllü

. probatur.

7

ritatis emiinenter continéat omnem virtutem

144 l. Homo exitens ín pec

cätc: tnottali c,üm

nmnonl

j

berfeCte poenitentie & virtualeta averfionem

y?

- uxilio gratie actualis poteft 'elicere verum

;

k

quovis peccato ,-quodeft D E O conttarium ,

actum amoris DEI füger omnia , equé ac poffet

a

ufcc 1j

virtuáléque propofitum ab(tinendi , faciendie

114 l

elicere a&um contritionis perfe&t : quis de«

qküe omnid ,

?

n

2

hoc dubitet? atqui verus amor DEI fuper omnia

imeJio

qua Dgug pr&cepit ; ut jam fuprf

iif

Jl«

q

defe femper. eft delctivus peccati & juftificatia

IIL, Attamen peccator memor peccatórütmf

?

46

i

"]

vus , cum illi iu facta Sctiptura fiepiffimé ábfo-

üotum , amánsque Deuti füper omnia , mora-

j

u

J [lü

luté promittatur remiffio peccatorüm & ju(ti-

litet quafi heceffarió & feré femper deteftabitur

ficatic. Ut Provet'b- YO. vïi*f/fr]h dEIlä'd 0pea .

peccatum formali péenitentid & contritione ,

,clmm P

tit charitat, 1. Petri 4. Charitas operit emultitua ,

]i

j qt'

ut omines feréobfervant 1. quiiá talis eft natura

npam7

dlinem peccatorum, 3. Joan. $.

vi diligit,ex

dilectionis DEI fuper otnni , ut fortiter inclis

r

f] ]uwf

Bre i efl. Proverb.8. Diligbn:gw mediligo,

R

y:lbo

[

i

fist ad fïcccit;;ionem þeccüs quod tünc

üfa

*lh

A d

D

f

238 v-'lïli;!e:-bl'.vSacram; Par; lll C:;zþ.x 11, Se&t, L; De Coutritione peyj&aa, » |

. u

j

*

l

- IV.

g

eurrit ,

Sicut affenfüs preemiffarum inclinat ad .

aff. nfum conclu

fionis , fimilitudine tamen clau-

ln at amoris DEI faper 0

ii

Inclu E

ts

dicante, cüm hic caufa

naturalis operetur, in no-

at etiam *Martyrü ; &c.

'caufa libera,

Atque juxta di-

d

ftro autem cafu ,

Áior

& intelligend

a funt te

ftimonia. Ícripturz GE

Nqiies. Hac omnia quidem fatis intelligo. 14

| Sed, quod capit eft, nondum fatis intelligo X E

lib

SS. Patrum ,.ad

remiffionem peccatorum poeni-

tentiam requirentia.

Loguunruf enim de poe-

penetro ,

quid & qualis fit illeactus amoris DEL

3 DE

fuper omnia ; qui fimul eft vir

tualiscontritio, R. —

nitentia vel forma

li velvirtuali , aut certe de eo ,

Ampro

er accidit. Infuper locutifui-

füffiiens ad juflificationem ac remiffinnem -

Lf

quod communit

xtra Sacramentum. ' Credo quod--

us

mus femper : ex

tra tepopus , quo obligat prece-

pcccatorurn [2

( contvitionis formalis: nam

jüxta Evangel

icum confilium cum tam pie «s«

Qs «

tum penitentie ,

(an&iffima & utiliffima rurfus]i- -

preceprum. poenitentis tem

pore fus obliga-

gariante, in re

l

it ob

qui elicuiffet

bentet procedés mille paffus.

Conabor fatisfae:

Ts 20

tionis etiam conílringere eum ,

defiderio pro captu meo & tuo/

eromnia , ex communi dicemus

cere fanctotuo

$

joxan

amorem Dei fup

Sed ante omnia noffe conveni

quejl. fequenti..

.Tempus autem obligationis

Z

t, quid &'. qucw- |

j

W,g?

ertiffimum elt articulus

plex fi amor generatim.

On(up.

hujus prac

ipuur ac «

$. Amór generaliter «ft profe

cutio boni '&!5;7"&4-9

! vel pericalum tmortis in

defc&tu Sacramenti Poee

Wimnus

rehenfi , feu motus appetitus in alterum Ve :

-

nitentie. Et hine: .

,

:

aliud ut bonum apprehenfum ( ficut conu:

hipet

147

IV. Practicé ergo-

loqucndþ':"amoi- DEL fü-

d i

odium eít fuga mali ,

n

ac motus voluntatis in ma«

o

eromnia;

ejtisque imbibita contritio virtualis

]llud averfando jDuplex:

fufficit & ju

1

[

ificat peccatorem , quoties fanus

lum apprehenfum , i

H

eft; amor Conenpi[centia & aAmicitie. Àmot

| DI

vel de morte ni

hil periclitans eum. actum eli-

Iterum amamus & bes:

quo,

coscupifientia cít, quo a

Cit: autetiam in ipfoarticulo mortis , cafu

nigno affe&tu profequimur , quatenüs no

bis gi&c 1

!

I

er inadverentiam . vel. ignorantiam excuí

ares

bonus , utilis , delectabilis , eóque amore proim

tur à pracepti contritionis obligatione : utít

ac nofirum come

m p

fubitó in extretnis pofitus. ; Íed aut immernot

de amamus magis nos ipfos,

fl

modum , quam illum. Amor amiciti

4 eft; quà.

íui pecc

aüi, aut memor quidem peccati , non

tnni

dvertens. obligationem fuam: de con-,

alterum amamus ac bonoaffe&tu profequimur,

xium

tamen a

quatenus ipfe in

fc eft bonus , ac propter ipfiuse

L

trítione elicenda ,

attamen eliciens vérum a&urn.

€

&u unionis tanqu

Aibttm

ia : tunc omnino jufti-

metbonitatem, cum affi

hird

amoris DEI fuper omn

os pertinens

: idque duplici affe«

ficabitur, & fic decedens fa

lvabitur : quia actus

Y

aliquid ad n

usbono habito gaue

li ]

dictum, & ceffat

&u: 1. complacentie de ej

ille eft difpofitio fufficiens , ut

dehdo , favendo ,

gratulando quafi de noftro,

ücby

obligatio alterius pracepti.

At veró in extre-

j Ms

ati & obligationis

(ficut econtta de mal

o ejus triftando velut de -

mis pofrus memor p

z

ecc

'bona , quibus

4 gkïlDux*m

iflius füz ,. in commu

nti

& noftrà Sententia pet

noílro malo ) 2 Affectu defiderij,

"

caret & eget, ei defiderando

» 0p

tando, acpro

E

actum folum amoris D

El non juftificabitur , ni«

"&C-' :

t

offe etiam procutando, mala avertendo,

fietiam eliciat, cüm poffit, contritionem £ore

zé enim omnmia exigit

verus amor amicitid».

EE T

malem :.turn quia alioquin leo ipfo péccatet

ftyy

Experire priüsin

te refpe

&u alicujus chari ami-

voluntariá omiífione actà

spracepti: tum quia

& ad amrnorem DEI fi

u

ummi boni transfer ; 9t

77

eo ipfo tunc non baberet

ampliüs verum amo«

ci,

'l W[ M

per teipfum invenies ,

'vquo,d' in hac quæ&iöns :

rem DEI fuper omnia.

Nam qui veré amat

/

flarió irnplicite faltem

noífe cupis. Iáque -

Deum fuper omnia , nece

tie 'er'ga DEUM. —

ïf?üüflda

vult fervate onminia ,.

quz Deus pracepit , & oc«

1. Amor concupifcen

«

i fervandi occafione,

eum ut bonums nabistT f0

currente talis |pracept

1

í

ST , quo diligimus D

hi

non poteít no

n

)

fervare , à

lioquin eo ipfo ceffa-

quatenüs nimirum no

bis benefacit , &be-

Es, Eme

immensisqué —

rétamor DE

Iífuper omnia: fed datur prace-

nefacturus fperatur innummeris ,

Bu E

;

1

ua & contritone

bonis naturz , gratiz, gloria.

'Amor hlc ge

prum divinum de poeniten

*

^

Btit

elicienda in arti

culo mortis ,

faltem cüm Sacra-

fe bonus e(t & fanctus(quippe a

&tus fpei "Theos-

RY

utvidebimus: ergo, eXe.

menti copia non eft,

logice , quà DEUM ut fummum bonum fios -

D

Infüper quia. contrítio pe

rfe&ta tàm. formalis,

ftrum aternà beatitudine perfruendum prinee .

Aüite bn

à ad eum finem n&*

quàm virtualis in amote Deiimbibita, non ju-

aliter , & fecindarió omni

afeü

flificat fine voto pcenitentiz Sacramenti , ut fu-

ceffaria ac utilia bona ac m

edia fpirigualïa 26

atqUe X .

M per

rà dictam, neuter ille actus, neque ambo fimul

tempo

ralia confequi concupifcimus,

m dllm

fufficerent, fed habitá copiá Confeffarij , pecca-

infinita

DEI bonitate ac. promiffionibus €on*

"Bhie

.tor tunc- neceffarib. deberet fufciperet Sacra-

fequi confi

dimus ,. & certa cum. fiducia expes

r affe

Jnentum , Íecundüm .omnes: quia nimirüm

&amus ) ac in

homine jufto meritorius maxi-

n

m

.tunc maximé obligat preceptum come

mé: acque etiam in

peccatore initium aliquot

r

l

D

. feffionis ,. cum. facultas

ad converfionem & juftificationem :

attamen

Nl

ltty ;l

. ade t

de fe minim? fuffiit ad.contritionem: pete.

onfequenter a&

!I»,Po ?

€&am, etiam virtualem ,.nec €

juflificationem peccatoris extra

Sacrgmcntgæ-

"guæql

uam-

M(hþ

Als

*

*

: : yïlv"e"ol.-'Sacmrkmt. 'P:vzïs llIs C ap. T. Secl, 11, V*De ('o Wz;,;zomperäcfla 289

maniviä enim etiam hic amor iriaplic'itä invol.

pro meo magh: babeo , ac teneo : ää&munqüäzä

vat virtualem dcteftationem peccati , quatenüs

quidquambabui actenui, — Sicille. Atqut hic

]

iLn

adverfatur DEO fummo bono noftro, ejísque

€tiam amot complacenti& fic fervidé elicitus

"

favore, gratià, & beatitudine privat. Hac

cum affectu unionis , atque extendens fe ad

omne bonum DEI intrinfecum & extrinfecum ,

ii

n tämgd'dete&axio eft folummodoó ex motivo fpei,

& timoris, attritíonis proprio , ut fuo loco vide-

utique involvit aliquam virtualem deteftationé,

risinrcl!igöä

stbl

bimus, &non ex motivocharitatis: nec cft a-

& averfionem ab omni ,

uod DEO malum.

G adverfum eft. ( ut , fi fetvide dicas: O ama-

EUA

Qïor'DEI fuperomnia, cumillo ametur DEUS

[ Ri

non propterfe, & quatenüs in fe fummé bonus

biliffime , fuaviffime, ivfinitis perfettionibus £H-

C æ&a?ö[

éft, fed propter nos , & quatenüs DEUS nobis

anulatiffime Deus meus: «edulliiis lator,ató,

. bonus eft. Eft antem DEUS infe infinit? bo-

exulto , quod fis ita infinite potens , infinite [a-

"TM

ii

nus & amabils magis, quam refpectu noftri,

pieus y infinité tremendus tuis hoflibus , &e.c.

And

* ut nobis bonus: quir etiam hocamore aliquate-

gandeo [ummopere ita tibi ferviri ab Angelis &

uml

nüs nos ipfos mapis amanus, quàm DEUM ,

bomiuibus fantiis , ficut feroitur : atque ntinam

quiüs

; juxtanotum principrum : Prepter quod unum-

ab omni creatura digntm tibi prafletur fervitt-

um , (c. INonné fic implicité deteítaris omne

quodq, zale , ipfum eff magis tale : at hoc amore

fectmys

concupifzentiz prepzer nos & noftrum bonum

malum Dei , adeóque & tua peccata? )ideóque:

continet contritionem virtualem. fufficientem

s indi

amamus D EU M: ergo magis amamus nos.

Excipe rurfus , nifi hic ipfe amor concupifcen-

ad juftificationem in peccatore: dignus proim-

ht

lnl

. tig imperaretur à charitate &t amore DEI fuper

dé tis privilegiis. Ego diligemtes sae dilsgo.Omnis

:rfandü )z'f' )

dmpia 1 juxta diéla 4. praced. $. 4. n. IV.

qui diligit , ex DEO sains efl.. Charitasoperit

mnltitudinem peccatorums, Gc.. Uti poft alios

Ániiti

» u

z Amor ámicitiz: erga DEUM : 'quc;ad

docent Lugo b3c dzfp. g. m. 2 g. Yannerus d. G. -

g t

afïe&üm aqulacgn:ia.

$. 6. dnb. 2. Hurtadus, alii cum ,Cägbgt nung.

94-

F

:

gt

Atv

1 nci'aülïxü

Miv amieitia ega DEUM eft, quö-ama-

eró gcheralitcr & practicé lqucnd-o, fl-153

UA

. mus DEUM propter fe ipfum , quatenüs in

libilis eft, ac deceptioni obnoxius hic amor com-

misiliuiïx:"

& fummum bonum ac infínite bonus eft ; aCpro-

placentie :/ & fine dubio non quilibet vulgaris

d

continet virtualem deteílationem ac. contri-

propttt

pter fuam intrinfecam , infinitam, omni modam

bonitatem , perfe&tionem, excellentiam. Idque

tionem fufficientem ad iuflificationem.. . Certé

jpni u

fimiliter duplici affe&tu , eopmsplacez;;a & defide-

myriades funt hominum., qui ferib quidem

dpli:

Tii, (de hoc

a

Yv

p

cum guítu dicant DEO : Gaudeo, DEUM effe

Vhabíto fl

ofteriori dicgm num. [e«zueuti)

y

nunc de primo.

]

tam bonum , tam magnum , tam potentem ficut

(denoltt

dj2 Affectusamoris, feu amor complacentiz er-

elt ! utinam eum omnes agnofcant ! utinam.

iv

g& DEum eft , quo Deo volumus , gaudemus,

totus mundus tonvertatut ad. Chriftum ! &c.

pQ

(]

'&omplacemus ac velut gratulamur omne & in-

&c. ipü interim. hirent in luto peccatorum.

möoc 4

finitum bonum füum , cum affeQu unionis.-

abíque ullo propofito efficaci illinc emergen-

vertetu

Nam ut ait D. Thomas 3. 2. 4. 2/7: 4. 3. A4mor

di.

Nullus hic amor DEl fuper omnia , faifus

impaitat sSnlonens quandapa fecundzium afa&um.

& fpurius eft hic amor amicitiz,

Quomodo

us qui

enim amas , quem offendere , irritare, exacer-

oni 8^

amantis ad amatum quedammado ,. ut untm fr-

bi velad fe pertineus , ( [ie movetur inipfam ,

bare non definis, fi non praftasea , qua ille à

dieqie

st ei fe wniat : Sic D. "Thomas. | Utpote dum

te fummo jure exigit ? Audi Evangeliftam a-

€x confideratione divinz Effentiz , fumma , in-

moris 1. Joan. 2. Qs aicit fe noffe DEU M ( fi-

fgä DW

finit£ , ac omnimodz bonitatis, iafinitarüm-

de fcilicet eharitate formatà ) & sndara cjuv

. que perfe&ionum ejus, miral

Ti

anM

»ilibus ejus operi-

non cn[lodit , mendax efi.. Ad fecuriorem ergó

n i

bus , beneficiis ,

anima inflamata.amore ac

veniamus.

? lmmtü9

. intimg amicitis affe&u D EO opt. Maximo

p

vu t, gratulatur ,. congaudet omne ac infinitum

3. Àmot amicïtiäe crgiav-DEUM quoad

iv

Yae

affectum defiderii , di&tus amor obe- -

aus d

f

j

bonum fuum: yult & exultat eí

iV

antum, quan-,

. dientialis.

lfl d

o

tuseft 5 exultat & jubilat habere DEum: ctam

Í

, infinite bonum, potentem, fapientezi, excellen-

L FfeCtus amoris , feu amor defiderii ;di-vï fá

g

jenm

- temi, fe füdque omniaoffert; & devover Deo,

i

eitur ,. quo DEO volumus, apperimus

j

.. Optat per impoffibile habere aliquid DEOtri-

defideramus efficaciter omne fuum bonum ex-

j

D

i

y'

. — Buendum , quo ipfe careret , exemplo nouffimo

trinfecum , tanquam nondum habitum : vide-.

ii '

Seraphici Do&loris D. Auguílini : idque totum

licet ( in fumma fummarum ) omne ejus P L A-

yfta

tum affectu unionis füpra didto , quem opti-,

CITUM & GLORIAM. ( Nihil quippe

j

- mé'fuggerit amorofus Abbas Lud. Blofius Ta-

intriniecum tanqüam bopum nondum. habi-

nerlwfl

bell.Spiritualipropé finem. — Beats fan? effes ,

gitil

tum DEO velle vel defiderate poffumus , ut

- fitoto affeiu , dicere peffes...Q, quantum bo-

nimis clarum eft, ) Bonum autem extrinfecum

onem j

num po[/ideo, càza Deus ineus, qui megisefl mi-

& gloria DEI extrinfeca in hoc ipfo confittit ,

nuüncm

"

hiego, quam trfe fim, adeo immenjam gloríam ,

ut DEUS ab omnibus faliem quamplurimis

n

d

Aemen[a

qut bona ;o[;?zie'git :augm ilnm reveràa

hic in via cognofcatur , ametur , laudetur , eíque

j

«t

, Pans Ill. SackAM.

Qo

per-

D

-

i

290

:,r-beol/. Sserim. Pars 11l Cap, 11, Se&l, Il De Contritione fgr-,æaa.

pgrfe&ä ferviatur, & obediatur, ejus placitum

ejus dilefione. — Similia re.þcries p:;mm apud

P;jus

Joan. Epitt. rs c. 2-

in omnibus & ab omnibus perfedlé impleatur.

j. Et concludit Apoflo-

p

lus fuprà: Qu diligit , lcgem implevir. Vlic eft

q]

& principalirer in patría ateraá gloriá, vifio-

"T

ne, acamore beatifico perfruatur : ficut in ter-

Íyncerus amor DEI amicitiz , & füper omnia

a

renis gloria Principis confiftit in copiofo ,

appretiativé , quo DEumita füper omnia afti- .

magnifico , fplendido famulitio , multitudine

m

T

1amus , ac velut appretiamur , efque per amo-

aum;

ghon

populorum fibi fervientum ac obedicntium ,

rem fortiüs firmiusque conjungimur, quàm o« -

j

&c. . Hac incidenter , non tamen extra propo-

mnuibus alíis , tantóque affectu nos Deo, ejásque.

fitum.

voluntati unimus , ut mallemus omnia, etiam *

gt

Amorergo DEI defiderii (etiam 0'561

ls m

wj H

nos ipfosperdere , quam DEum ejüsqueamici-

dientialis dictus ) eft,; quo DEO fummo bono,

tiam , dicamüsque cum Apoltolo:

p

Qgifao:fc-- ;

veto amicitiz affeCtu , omat ejus bonum cxtrin-

parabit a cdparitate DEIU &tc..

d

fécim . obfequium, honorem , gloriam, &

100

. V, Ethictandemeít emor DEI perfe&j[&-fi 9

v&tbo: omne fuum plecitum & velle, feu quid-

mus (apex & fümma furgmarum omnis pere

esqi

u

quid ipfe à nobis fieri vult, pracipit, defide-

fcclionis ? fecuriffimus , nulli deceptioni obno-

rat , &c. ei volumus, & fuper omnia optabilia

xius : efficaciter movens ad füummum odium

i

optamus, defideramus , G efficaciter intendi-

ac deteítationem füper omnia , omnis peca. -

n

tht

mut , ac in nobis & aliis procurare parati fumus,

ti, omníisque illius, quod DEI voluntati cón- -

ad bonum promovendum; à màlo oppofito a-

varium , fummique boni vel leviifime offenfi- -

ii

vertendo : atque. eo ipfo jam faltem implicité

vum eít : ideóque femper eminenter continet

ITUUT

& virtualiter averíamur , deteftamur, execra-

iM

deteílarionem — peccati , ac contritionern. vit-.

mur, atque pro poffibili amovere , abolere &

tualem perfectam , & fi peccati memoraa ita a-

j

t

de(lraere parati tumus omne malum 'D E 4 ex-

maati occurtat, infallibiliter etiam a&tualem ac

tvinfecum , íeo quidquid DEUS non vult, pro-

formalém contritionem excitabit. Jam ergà .

E

hibet, dete(tatur , ( omme nimirüm pecca-

tandem cape. — Hinc D E Lamorem fuper o-

B

fum) quo DEUS offenditur , irritatur , ac velut

Tnia taaquam fimul contritionem virtualem

((pia4

moleítà afficitur , atque ad juftiffimam indigna-

à peccatore elicitum ( etfi non fine voto Sacra-

us p

- fionem , vindictámque,provocatur. Jam ad-

menti ) actu juílificare — afferimus.

At que &

* dlitron

vettis in hoc amore virtualem incufam poeni-

tulons

hunc ipfum DEI amorem fuper omnia obe-.

tentiam , contritiorem ,

.

dientialem virtualiter includi inipífa, ac omni

^M

]

€ati, &c.

D

deteüauiphcm pec-

contritione perfeca , diximus 4w4ffieme pr-

LUM

q;6 lil Dicitur antem hic

þämor O&m':'mtinliæ à

cedenii: eoipfo enim, quo deteflamur peccae. .

d

?

pracipuo ejus officio & effz&u , videlicet obe-

turi fuper omnia, propter DEUM fummum

^ tll

dientia & obfervantia amorofa omn:um pra-

bonum eo à nobis offenium : imjlicite volu-

, Mior

ceptorum divinorum , quia eo amore parati

mus eurn à nobis fuper omnia diledtum , ficut.

"n (

fümus & fervidi ad obediendum DEO in omni-

fiiumme doleo eíle cxcum vel &grum, ime

2

bus, ubique & femper, quandocunque & ubi-

plicité ac neceffarió v

?

olo te cQE videntem vel

ER

cunque obligabimur: idque non metu pooz,

fanum.

ilis i

ron Ípe premii , vel mercedis , fed puriffimo

$. Omnes tres a&us amoris. complxa*ccxiïiæ.;;fg L

! do intey

amoreamicitie , quia eum amamus & bonum

-

deíiderii feu obedientialis & contritionis per-

OU J

volumus , optamus , & gaudemus: atque adcà

fectz, hác vel timili formujá cxprimere pote-

"tlfim:

etiam ( nota per omnem modum ) noà iclum

rns. Oamsabilifime DEUS, O tonitas $ per-

Wato

vel principaliter, ut nos DEO p/aceamus, hoc

ftélio infinita, tx initmo corde gaudeo & exulte,

o o Ri

enim adhuc aliquid, nefcio, quid humani &

te efe tantum,quamms es , Q'e. & quittu dignas

»| *äüy Jj

roprii refpe&tüs vel affectüs redolet, fed fo-

ris deletbari sece[fariatui amore G obfequio, ege

4

L

j

üm , vel principaliter ; quia DEO fic bene eit,

tibi femper nbique tam artló. unitus effe vola

: füio d

ápfe (ibi complacet, ac velut dele&tatur, acvo-

&c decerno, ut neq, vita , neq, mors ,. mt n«

EM

luptate afficitur , fi cjus beneplacitum implea-

quam [int (cparatura à te t uisq, ob(eguiir atque

"u t

tur, G fiat , quod vult & pracipit , indéque

utinam ego deteflabiliffimus bomuncto wunquam

ejus gloria exttinfeca augetur : & verbo: utfer-

"w

teinfinitun benum n

1(21 rátione ofäm((]':æ ,gl.d

Nl Vn

viamus DzO , utperhoc principaliter non no-

oe.

Vi

bis,fed ip DEO benefit. Et hinceft, quód in

OT

Sacra Seriptura paffim amori divino tribuatur

i .vvrMartyriu ml -^

-obfervantia mandatorum.

l

l

Ut foan. 14. Sidi-

Artyrium per fe loquendo neceffaribt , $

IM

ïJïUS Yd

ligitis mc , mandata mea fervate.. Tem: Qui

prafupponit ftatum gratie & chari- —

babet mandatamea, c [erv st eayille eff. qni di-

Af

tatisacquifitz jam aliter , quàm per ipfum Mar-

NI 1

ligit me. lerum: Si quis diligit me , férmonem

tyrium. ]lta omnes. Et apertiffimé pronun-

menaa feruabit, Q* Pater meus diliget eum, &

M

[

tiat Apoftolus 1. Corinth. 13 - 5j rradidero

Ym

d

«d eum venicmus ( manfienem apud eum facie-

eorpus soeum ,itaut ardeam , charitatem autena

h

*Q

9)u5. Etvuríutc. 15. V. YO. Si pracepta mea

non babnero, nibil mmibi prodefl : Ratio eft: quia

hh!

1u

Jervaveritis myanebitis in dile&lione mea ficut &

Martyrium per fe ex opere operato non con«

c&m!n "

ego Patris mei pragepta férvavi , Q' manco in

u

ert primam gratiam ju[ïitiggn;em ? ficut Ba-

/

Pïlium

Pti-.

a

S

-

!

t

t

( lul Seranen Bol C L $ De&n

;i?iel?ä z AE

TE

;j[näus vel Pocnitentig Saagämcntuüï , fcd ex ,müm fanguinis cum icro Bäpcifm;a kfiamin.is,

ol

. prrogativa fpeciali, &acceptatione divina con-

totam & maximam fàné probabilitatem huic

Htl

N

fert gra..tiam,fe,cundam , imó ultimam confum-

Sen.t*elnt:iæ conferunt, Quam mon Kaufim.'?go

lo

qnatam & in termino conftituentem , ac velut

improbare: libentiüs tamen crederem id fieri

Md o

neceffitantem ad gloriam ftatim à morte obti-

per modum Sacramenti vivorum, Evchariftia

um

Qunt

nendam: & per accidens tantüm quandoque ,

v.g: quód , quando peccator boni fide efti«

fi in homine, citra novam ejus culpam CNB»

mat fe contritum , .ciym tamen fit. attritus tan«

;liüsqlli

jüveniat peccatum , quod eít incompoffibile

t t

tüm « per accidens confert gratiam primam

«um gratia conferenda, illud remittit ac delet

juftificantem ex communi DD. de Sacramen-

vtj

L

modis mox adferendis ; fimilque omnem

Usingenere : ita quando talis Mattyr 'p'gcc"a(t'o

qumgt.

prorfus poenam , qua impedit gloriam vel ab

obnoxius boná fide afílimat fe contritum ,

illaretardat : quá ratione comparatur Baptif-

aüt moveri fe ad Martyrium ex motivo chari-

p

mo veto , & dicitur Baprifiaus Sangninis. Sic

tatis , cüm tamen reverá tantüm effet attritus

O

omnes cum S, Thoma3.f. 4. 87.4. 1. ad 2. di-

aut alio inferiori motivo , v. g. fpe beatitudi-

tl

cente : Paffio.pro. Chriffo fucepta optimet vins

nis, aut metu damnationis moyeretur.ad Ma-

n ^

*

Baptifmi , & purgat ab omni eulpa. veniali &

tyrium fubeundum., . eum fimiliter per acci-

W

mortali, nifi atimaliter volumtatesm peecato inve-

dens primá.gratià ac juflificatione . donari.

T

siat inbarentez;, . Hinc illud notiffipum D.

Sic enim bono fenfu adhuc. falvabo tam feria,

J-

x of

Auguftini, ipfi Juri Canonico c. ewm AMarsba.

yerba Apoítoli fuprà allegata.

;

tG

— decelebrat. Miffarum ; infertum : njuriam fa-

. IV Addit Suarez Jec, cír, & poftipfum , etfiz4

Qnttt Y

- €it Mariyri , qui orat pro 7Martyre.

. aliquantüm ttepidà Tannerus zoss. 4. d. 4. q. 3.

myalti

160, lI. Per fe ergo loquendo obnoxius peccato

num. Y86. Quando talis Martyr & contritionis

d

-mortali martyrium fubiturus, omninó nrgetur

& attritionis immemor , reus tamen criminis

]na)

praceptis Sacramenti , aut. Baptifmi yeri , fi

mortalis, elicit propofitum feu voluntatem efz

Vipte

necdüm baptizatus fit ; aut pornitentie , fi

ficacem fubeundi Martyrium pro DEO, & du«

simia.

- €opia adfit , autin defectu Sacramenti , contri-

Iante hác. voluntate & propofito ,. pro fide

TO

.. *tionis perfe&tze formalis: alioquin hac culpa-

.. Chrifti v, g. obtruncaretor , 'adhuc juítifican-

"

. "biliter omittens , quippe rovo peccato. mortali

dum , ob virtualem aliquam . attritionem in.

mid

miffionis ponens obicem gratie Martyrii ,

clufam ia illo propofito fubeundi Martyrium

N

Anec per Martyrium . jüftificaretur ; u in famili

pro DEO ex motivo fpei , cónfequendi. (ci-

fnt p

o Miprá $. 3. deamore DEI füper omnia dictum .

licet beatitudinem , quà fpe utique détefatur

ur pt'tiï'

.. Per accidens ergo- quando peccator .Martyri-

implicité peccaturm hujus beatitudinis impedi-

"um fubiturus, aut eit immemor peccati fui ,

7)

tivum. Rurfue non repugno: fed neque cree

t vole

aut memor quidem peccati, attamen copiá Sa-

do , ni(i illud propofitüm effet elicitum ex mo«

"cramenti deftitutus; at immermor obligationis

V EEE

tivo charitatis,,. propter" nimis feria- Apoftoli

, I

: fus de contritione habenda, v. g. ob vimtor-.

" verba:si charitatene non babserowmibil syibj pros

"mentorum fubitó ufu rationis privatus , aut

deffl. "landem fuper hzc omnia, hanc vim

d

aliis cogitationibus fe in Martyrio confirman-

faciendi ex attrito contritumi , adeóque juftifi-

ii

do intentus : Jam ipfum Martyrium juftifica-

candi.peccatorem , etiam. Martyrio propter

"bit , peccatique cum peenis delebit ; idque

peítem , feu mortem'in fervitio fpirituali ve]

joti

"€ertiffimé , quando peccator Martyrium fuübit

j p o

- £€orporali pefte infectorum füfceptam , multis

*ex elicito formali a&u amoris DEl fuper omnia,, rationibustribuit Theophilus Raynaudus apud

l;ä'l/(!

cüm enim hic a&tus in iis circumítantiis fe folo

&unlt

Gobat 4lpbab. Confit, Cafis f.. fed meritó non

. 'juftificet , multó magis eum Martytio à fe im-

confentientem: quem filubet

t

T

, lcgef mihi; vi«

ii

"perato : aut. faltem quando Martyrium fübir

' des non amp!ii;a yácat,

f

i

[

.€x motivo charitatis propter. DEUMM füper

ij

Li

g; n

- emnia dilectum , vel diligendum : Sic enim

] Ac'!no'tatiby*COmlïäl'i!:!

.'1

- virtualiter faltem includit amorem DEI fuper

aiin

:

i M'

Oomnia , adeóque etiam virtualem conttitio-

i

X di&is häc quaftione, & pattïnxxïdicen,-'r

nem, utique inhis circumftantiis fufficientem

j

1[(!;6!'

4 dis gnaff. feq. ordo neceffiratis & obliga-

&d deletionem peccati , & juftificationent , adeó-

tionis contritionis talis eft, 1, Inarticulo mor-

"queomnem effectum Martzrii. Infuper

tis;, feutempore quo obligat preceptum poeni-

A6p IIl Quando fübiens Martytium pro DEO,

tentiz , fi facultas adfit , neceffarió fufcipiene

" dgnarus vel irhemor contritionis eliciendz , fal-

gg:clfmï

J

dum eft Sacramentum Pecnitentie ( aut Bape

. tem eít fupernaturaliter attritus, adhuc Marty-

tifmi à nondum Baptizato faltem cum atiri-

fraie

.^tium per. modum Baptifmni veri faceret ex at-

Jf

Mi

tione... Non fuffceret fola contritio , nec a«

H

ttito contritum , quoad. effe&tum juftificatio-

mor DEI fuper omnia , neque Martyrium.

Yonun

nis , omnémque culpam & poenam remitteret.

MM'"

Osnes — Ratio eft ; quía habitá facultate fuf-

lta Cfané contra multos?) communis Sententia

i piendiSacramentum , jllud negligens de no»

DD. ac lat Suarez tom. 3. ia 3. p. d. 22. fetl. 3.

d

u r

vo peccaret mortaliter contra praceptum divi-

E.tenim tam Emphatica dicta SS; Patrum paffim

nuüm nova legis , ideóque poneret obicem

p

juftificationi, & eve

A.

E

gompargngium &

s'oæguamigm 'hunc ,.Bap;if-

teret k;elf)c&um contrit

io»nis:,

"i

Y

A

amos

d

D

A

2

?

u

us

N

292 fbeol,;Sacmment, ParsTIL, Gap. II.ïlS'eä. If. De Caätritibm-peþ;fääg. " Í

ia

amoris DEI, & Martyrii 2. Situnc defit facul.

munis , vel communiter & —tutio'r— eftSententie

P4

j

tas Sacramend . füfcipiendi, neceffaria omnino

DD. ut patebitexplicationefingulorum. . "Tria

e(i contritio. formalis perfecta ; & non fuffi-

autem principalia hic expreffa explicanda funt.

;an'autü

T.

uos ob-

5:!1&!1"06!7

ceret contritio virtualis , feu amor DEI fuper

uale fit hoc przceptum. . 2,

ip d

m ratio-

liget. 3. Moleítiffime , " quando ' oblieet,

omnia, neque Martyrium : ob eande

d

nem ut 44«f [éq. probabitur. 3. Quàd fi

Jam quoad primum QU

U ALE SIT PR&-

gationc pracepti

yitini

tunc quis excufaretur ab obli

CEPTUM. -

Y

;M Sizbbw

contritionis, utincafufmpra S. 3. AN. 1. po-

$& L

Go: omnino füffiere , & juitificaret contri-

lo

«a li

tio virtualis, fcilicet amor DElfuperomnia , aut

thur. Praceptum divimem , pniiim DAbl

H

jl

Mariyrium , faltem ex miotivo charitatis fufce-

rales pariino pofitiosms ohlzganm&cgalm.

L

ptum, juxta modoó dicta $, 4. V. IV.. 4. Tan-

tri:iaf:en) perfectams,

Iv&olim

dem : extra articulum mortis , vel tempus ob-

gl

Ommuniffma DD. Sumitur ex mnumeIGJ

stfüt,

ligationis , ad juítificationem peccatoris fuffi-

ris fententiis facra Scriptura toties praci»

jl

ciunt omnia przdicta & fingula : Sacramen-

*

1 Ho

tum cum attritione

"

contritio perfecta for-

pientis poenitentiam ,. mortémque impeniten--

tibus minantis. ' Et fequitur manifell& ex 4, -

ia

malis, virtualis , amor DEI fuper omnia , ac

Martyrium ex motivo faltem charítatis fulcep-

praced. — Quidquid enim eít neceffarium nt«

inly

ceffitate medii , eítetiam neceffarium neceffi-

um e

tum, & fecundüm plures etiam cum fola at-

ttitione , juxta pauló ante dicta.

uz val-

tateprzcepti, quando efl in noftra poteflatez

FM

fine dubio enim quis lege naturali obligatur -

dOR

de notare debes, & ex

liges.

'-diccndii magis intel--

ufurpare medium neceffarium ad falutem, cüm -

dumy

in füa poteflate eft : nam qui obligatur adfi- -

Vetet

HsTIO II

nem ,obligatar etiam ad media: fed contritie

jplusi

erfecta, falrem in defectu Sacramenti eft ne-

hehoc

Qualiter 'coäntritio fit wectaría. u-

ceffaria-ad falutem neceífitate medii; & eftin

tevelag

noilra poteítate fuppofito auxilio grati , quo

ce[z't(tte pracepti ?

& k

/

medíante à nobis liberé elicitur : ergo elt eti-

iif

SUMMARIUM'

am neceffaria neceffitate pracepti divini, pare

/

J

gf g. Datur. preceptwiid

tig naturalis,

ngi P

s66. Pariim natmrale.

declaro.

partim pcftfvi; quod breviterxfic

16$. Pariim po[fitifsma »

At

[ Ratio hujus

pracepti fumitur ex natural |

1l $

aá9. Spellans ad Virtuteth pemMtentia ,

471. Obligans i defecin Saera;

:

:wf:i' ww &eminem

juflitig & chariratis — Nam lex naturalis jue-

15 at

eccatoresn.

"

ftitiz exigit, fatisfaciendum effe injuriato, «o

w

473 Etiam in articulo wortis «

DEI fuper omnia.

08 ; þqsf" Zdent Amoren

j

modo quo debet ac poteft is , qui injuriam in».

A nl

tulit, fed quolibet peccato mottali fit injuria

373*

Noa tamen , qui nf Sacrámenuti tum a

rtr)'t:'one ]u-

"ts

ffificati funt , el jnfiificará Folunt.

DEO àpeccatore, & Deus ex infinita fua bo-

lm llïh

le etiam in articulo mortz

$ attritiecum Sacra-

nitate petitin fatisfa&tionem Contritionem, ut

um fj

274. Undl

auento Buptifnïfi- $el Panitcotia eff. fuffci-

€7$ ,

patet innumeris fcrípturz locis , quam etíam

'tis fom

"

prftare poteft peccator : ergo &c. . Deinde

»izx« Long

2 tutior tamen , E$ emninó gon[(ulenda contri-

X dbl

t:o.

lex propria charitatisexigit, quod quisque te-

, fi

176. dmà im Mrticulo suoris .certà a&lxv'gm;ï im defesln Sa-

neatur fe eripereà magnis miferiis G periculis

eramenti conflituture iu mortalz.

VL pecea

tum corporis , tum maxime anima : atquia-

477* MNon tamen ante per fe loquendo 5. Unde

nima mortali peccato infecta eft in graviífima

.'mzn;[edol

179 N« ff ztix poff. peccatum sartale comrniffusn.

J

miferia & certiffimo periculo &ternae damgæ

rgo. SolByotur funaamenta f'n oppofttwm. Vique ad n

* r2

tionis: ergo &«c.

k

Vr

gg2. Pratlice tamen longé probabilius etiam ante pericua

II. Praceptum ergo contritionis ,. cpJ—a,'"tenüsI é?

lum mortis quundoque per fe obligare.

abíoluté - inducit; obligationem |fatisfaciendi

s Nl

a83- Optimé offenditur , Ufque ad n,184.

At

ndo & im quibus cafibns obliget

DEO injutiato, & providendi noftrz faluti , elt

ülns, X

zer Accidens 2

divinum naturale: cüm idipfam recta ratio nae

137 Qua

Ufque ad n. 724.

mmm

)

turalis evidenter dictct ; nimirüm fatisfaciene

l

!

ASSERTIO.

dum cuilibetinjuriato, & maxime DEO, &

h

Itj

Ht

"t praceptum diviuum , P"';" "atu-

cuilibet providendum de fua falute juxta illud

D

D. Hieronymil.2: inEcclefiaflen: Qwemade

RU f

rale , partim pofitivum, obligansbominem

&

mtmnlï j

16'4p

eccatorem , &F in defetla Sacramenti , ad eli-

modum iu[ligante vatura lege, apimantia mtdie

g Don

cinas fibi divinitÀs ajtributas quarumt : ita fine

j lï[s

ciendam contritioneta pevfe&lam : per fe quidem

fatis probabiliter in articulo vel periculo mortis

dubio iu[ligare divinam legen

LU

l

v

fsboiffine,:, ut prsis

RU

tantsp : at prattice longé probabilins etiam an-

tentiam agant.

?

k:Wlls

fe4: nou quidem [latim pofl peccatum mortale

lII Idem veroó praecce

ptum, quat'enüs inäubith ;

D

HW

x'Lf'd:

eommilfas: fed fio, w nonnimis diu| differatur

obligationem fatisfaciendi DEO injuriato,

k

preidentis judicio. — Per aecidens certo obligat

ac providendi mofre faluti detetminata, per

N

p(;.rq.

Wlï

Txä

fapisis in d(w/erjisgfajïbu:. Hz«ctota vef come

«qntritionem. perfe&tama , «ft divinum

*

N

gvon

»

1

A u ïþeäl.. Sa;rænen:; Pai'.f III, ?. 1T. $d. I]. De Coätrz?z*ompgr/?:ö?ig-. | 293

xitult

uvüm tantàm & non naturale ; cum id proves

tina morte excufat , idee fi tunc «um uno pec-

l Tm ;

d

fiat ex mera libera determinatione & acce-

iil *

cato non contritus decedas, ob unum tantuüm

pratione divina hoc potiüs ; quàm aliud med:um

peccatum . damnaberis per accidens, quia tunc

wi r

prefcribentis peccatori ad recuperandam ami-

finalis impocnitentia non etit fpeciale peccatum ,

J a'u'x'xgu.

dtiam divinam , & falutem obtinendam:

uti etiam docuit D. Thom. 2. 2. 4. 14. 4. 2«

NT

ut latiüs oltendunt DD. iz 4. d. 14. Simile ha-

Jamadfecundum: QUOS OBLIGAT?

;bes in tertio precepto Decalogi , NVemento , «t

diem Sabbathi faniltfices, Inquo, DEUM efle

aliquando & aliquomodo colendum , prace-

muem bominem petmlar'e'mf m

t

Obfigans 0

j

ptum divinum maximé naturale eit: at effe ta-

defetin Sacramenti,

[

li determinato tempore & ritucolendum ,. ut-

Mnem fcilicet omninó peccatorem a&u;ï;zl

poté olim die Sabbatho, abítinendo ab omni

O

ali peccato mortali obnoxium , etiam

er m

opere fervile &c. praceptum divinum pofiu-

nondum baptizatum , nifi cum attritione ba-

vum fuit.

Modo in nova. le

ptifímüm fütcipere poffit & velit. In quo prcee

tottspt

ge .præceptum

Ecclefiafticum utique nófti.

:

puum contritionis & poenitentiz virtutis diffett

inpas

.

369 1V. Hoc preceptum fimplic

iter fpc&a: ad

à precepto Confeffionis, feu Sacramenti porni-

Vlllt v

ponitentie virtutem , "qua íola jus divinum

tentiz fufcipiendi , quod folos baptizatos, ac poft

flarium

lafum fpectát, & perfectam fatisfa&tionem : atq;

UI net

Baptifmum in peccatum mortale relapíos obli-

per eam etiam fatisfit pracepto charitatis erga

gat, ob rationem alibi datam. Etinfuper

1 yotcü

DEUM, propter quam deteítamur peccatum &

l. Préceptum — Contritionis tempore obli- 1423

1j oj

ad DEUM cenvertimur , & charitatis erga nos ,

gationis fuz , v. g. in periculo mortis , adhuc

ilutsmyt

dum malumà nobis avertímus, & inviam falu-

obligat etiam illos , qui folo amore DEI füper

Va i

tisrevertimur: quia tamen charitas DEI & fui

omnia juítificati funt, atque peccatüm morta-

[ x

ipfiusinomni pracepto involvitur non eftnecef-

le extinxerunt : lta commuaior & fine dubio

'amm'c!ini-

. fe hoc praceptum contritionis fpecialiter. refcr-

i. k d

probabilior ac tutior Senrentia DD. quos citat,

.re vel adítringeread charitatem, — Et hinc tan-

& Ífequitur, latéque probat Card. de Ludo /ie

n

: d&m-'iþe;iale impoenitentis peccatum com-

difp. 1. 1. 23 . Quia, Qut ft prà didum)Prace-

Él

" mittitur, quoties homo voluntarié omittit con-

ptum contritionis obligat ex virtute fpeciali

djvmil!'

tritionem,quando eam deberet, & poílet exerce-

poenitentiz , & non folius charitatis: atqui vir-

yorers

1e, V.. in periculo mortis; nonfuppetente copiá

tus peenitentie exizit abfolute & formaliter fa-

Sacramenti,

tisfaciendum DEO pro injutia : quare tamet/i

rex n

ïfeu. omiffio contri--

, o Dices, Si impoenitentia

amor DEI luper omnia contincat in fe virtualiter

aturdls )

tionis contra hoc praceptum fit fpeciale pec-

aceminenter Contritionem , hominémque Deo

a, €

catum , G hujus rurfus impocnitentia ,. ac

reconciliet ,. includit tamen fimul votum poe-

qufxm-

non contritio erit novum Ípeciale peccatum ,

nitendi,, cüm fieri poteft ,. fic rerum naturà exi-

f nj

& hujus rurfus impoenitentia aliud novum , &

gente , utdoleat, & fe DEO fubjiciat: Quem-

s

ficin infinitum. " Item fequeretur neminem ob

admodüm & ipfa contritio perfscla formalis

s. Unem'E

unum folum peccatum damnati poífe : nam

quantumvis peccatorem juftificet ,. Deóque re-

vnd

treus fornicationis ve g. in peticulo mortis ,

conciliet , includit tamen votum Sacramenti

z

" p

vel dolet , vel non;dolet verá contritione.

Si

Baptifmi vel Paenitentie füfcipiendi , cüm fa-

dolet, falvus erit : f1 non dolst , accedet no-

d*

cultas aderit , eóque pracepto contritus obliga-

vum peccatum impoenítentiz , sícque non ob

ts manet.

Nolo ab hac communi & tutiori

&

unum, fed ob duio peccata damnabitur. Utrumq;

Sentegtia recedere , quam etíam queff. praced.

j r l

confequens eft abfurdum : ergo &c. Refp. ad 1.

Íemper fuppofai : etí1 fatear admodüm proba-

13 du

negando feq. — Namfola impoenitentia feu o-

bilem effe Sententiam oppofitam, nimirüm a«

muffio contritionis voluntaria: culpabilis vel

morem DEI íuper omnia femper fufficere ad

; quawï

pofitiva nolitio ponitendi , cüm quis fcilicet

falutem, quam latiffimé propuenat Vafquez ad

(s

AUSIA

tempore obligationis, v.g. ín periculo mortis

3- p-4. 86.2.2. dub. 2. & Dicaftillus bic difp. 3-

p

f*

Ídens , ac voluntarié omitrit contritionem ;

dub. 1. eb , quód finis pracepti panitentie jam

s

aut etiam pofitivé non vult conteri , eít fpeci-

habeatur peramorem Dei fuper omnia, Sed cer-

(s

K

ale impoenitentig. peccatum , quod non fpé

té in praxi non multüm intereft : cüm moraliter

, li

)

fit , nedum in ininitum : non autem. impcni-

feré impoffibile it, quin homo veré amans Dc-

n

tentia meré negativa fcu omiffio vel carentia

um fuper omnia , confcius peccatifui, non il-

ld

JUU

4: i^

tontritionis involuntatía ,. quz. omnibus actu

lud étiam formaliter fuper omnia deteftetur.ad-

aon contriis ineít, G nullo modo peccatum

W;/M W

eóque & conteratur, — Quare merito folüm ad-

j P

* — Àd 2. concedo feq. per fe loquendo : (

didizn defetl u Sacramenti, Iaque

bligatz73

ii i

W'*

aimirüm conícius peccati morcalis tempore ob-

IL Praceptum — Contritionis non o

r

ligationis, voluntarie contritionem omittas ,

€os,' qui ufu Sacramenti cum atiritione juftif-

Communxiffi-

i

n

sícque decedas , omninó ob duo peccata dam-

cati funt , aut juftificari volunt.

maberis , & abfurditatem tecum portabis: at

ma apud citandos infrà Raríe eft: quia Chrittus

i^

[lllm(

quia à przcepro contritionis (zpé naturalis in-

in'nova lege fingulari privilegio aliud quóqce

u

medium juftificationis inftitujs , fcilicet Sacra-

pl

idvertcntia , vel alia cauía , Præ&rtim inrepene

erge

ngu

f

O o5

?

y

e»

X/

N acsué

Cap. l dl M. De Coniriione prficla,

2:94 J beol, 34cra'm'mt. Pars MI.

| W

Sacramenta mortuorum ,

Baptifmi & Po-

ceant le'gcm/charigatis proptiz exigere, ut in tg;.

Mf'll'ma

itionis

li atticulo mortis moralitet éerte , fequatur

nitehtiz

, ut proinde modo folius contr

aiti

! perfeclze neceifitas de

finat , alioquin cerce Chri-

quis tutiora,agerém reum daumnanda temittitds

tis (ait Gobatcit. cafu 3. 9. $3. ) qni tumc cogua-

iil

flus inflituens ac pracipiens confeílonem 5a-

».Ratip

cramentalem, medium per fe fatis. durum &

fiens fe effe duntaxat atiritum , non eniterezur

jm'ö ad perfettam Contri

tioneus,babens con[cien-.

ATU

difücile , fi infuper etiamnum requireretur

tiam gravatam erimine l etbali $ fic ille. Lay-

impn

contritio perfe&ta , & ipía peccatori latis diffi-

qmancitatus z. 7.ita loquitnt: Attamen talem

U

eilis, non alleviáffet , fed multàm aggraváffet

pomnitencam in morituro non conante 1e exci-

n

onus legis , effemuüsque pejoris -conditionis

A

modo Chriftiani, quàm veteres olim, qui ad

tare ad perfectum dolorem de peccatisob amo»

rem DEI, valdé incertam & füfpeCtam effe ,

tülim

folam contritionem. obligati per eam juftifica-

bantur. Cowfirmatur. - Si jultificatus per Sa--

ne fort& vera íupernaturalis attritio non fit,

dyrid

atque non tam ipfe homo Pec;ata/ deferat ,

dsroini

eramentum cum attritione adhuc obligaretur

ad contritionem perfe&tam , ipfum Sacramen-

uàm à peccatis deferatur , iis tamen fecundüm

g

"

actualem affe&lum inha&reat: quia ut S, Augu-

a

cum contineret votum contritionis , ficut ipfa

ftinus aitferm. j 7. de temp. Peziremia , qua ab

Jrsent

contritio perfecta continet votum Sacramenti ,

; eb quod juítificatus per folam contritionem

infirmo petitur , infirmac[f , qua antem a mtri-

ma»püd,Sl

m facul-

ente petitur , timieo , me (* ipfA moriatur: Ex

; f

adhuc obligetur ad Sacramentum , 'cü

tasaderit : confequens eít inauditum in

hzc Sententia maximé locum habet , fi ipfemet

prticy

-Theo'-

moriturus aghofcat poenitentiam infirmam ac

i.

" logia: ergo &c. Ulterius:

É

T

:

L

.

onis etiam in articu-

.tepidam efle

neque majorem in fe excitare

IN

a74 lL Praceptum contriti

conetur, Sic Layman fapienter.

Jam ad ter.

mortis non obligat hominem peccatorem

fs. !

ufu Sdcramenti-cum attritiome juftificatum ,

tium moleftiffimum qua

& iM

*

firum. QL)ANDO

fed ipfa attritio cum Sacramento DBaptifmi vel

OBLIGAT?

^

Mu

$,

t

N

IT

Ponitentig univerfaliter femper eít fufficiens

difpofitio ad juftificationem, adeóque etiam in

&O tem

per fe quidem fatis probabiliter in artieu

articulo mortis. Ita Henriquez , J/2fguez. Ga-

- vel gericnlo sortis tantim.

tpuny

allcgatïs:Caï'd. de Lugo bie

Jl 76

z

dlendum

uu:, pluribüsque

Raceptui contritionis perfe&tae

qfce)rt!i'fþï;l

...

difp. 7. fett. 13. Di

caítillus biz dzfp. 6. num. 1 9.

« p

T tc'm;

l. f. Tratt. 6, c. 2507

. Ratio eít :

mé obligat hominem peccatorem in

tlsconl

Layman cit,

mortali conftitutum in articulo mortis, ejüsve -

. 'Tum quia quisque etiam in

artículo mortis fa-

ï;gcepu' 0

morali vel probabili periculo, faltem in defe--

B

tisfacit DEO & fuz confcientie ; qui fequitur

é&u Sacramenti. Communiffima, Ratio genera-

$m

Sententiam moraliter certami ; ne; enim Deus

Ulatem

lis eft : quia ficut omne aliud praceptum divi-

nos obligat in operando ad certitudinem Me-

num, ita & hoc preceptum penitentiz as

Ri

ffüïiæ, It

taphyficam , fed eft contentus certitudine mo-

contritionis perfectz ad fatis faciendum DEO.

rali cüm hac ipfa tollat omne morale pru-

Vjj

injuriato , et impofitum viatoribus , ut illud

dénsque periculum peccati: atqui füfficere

adirplendo confequantur yitam gternam, fe- -

p

;attritionem folam etiaa1 cognitam cum Sacra-

*

*

adeóque neceffatio

j Ata j

cüs atternüm damnandi

mento Peenitentie mofaliter certum eft, urex

obligat nos , antequam

excamus ex hag vita:

af

"ridentino videbitur fe&. feg. ideóque etiam in

ergo fi anteà non fuit imp

letum , certiffimé ob-

VT

articulo mortis eliciens. folam . attritionem

;l Perm

cum Sacramento , habet moralem certitudi-

ligabit in articulo mortis ; alioquin confumnmáe

bitur omiffio fimpliciter contra praceptum*

Z

mem, quódnonpeccet, Turmquia oppofitum

u.h& mm

multüm arc&tat viam falutis , càm conftet ; quàm

ac in noliro propofito runc. voluntaté: omit.

l

tens contritionem novo peccato mortali omif*

&Im-g]l

diffiile fit peccatori elieere . conititionem ,

&

flonis & impcenitentig finalis infeCtus ex hac

ET

maximé in extremis , quando morbi., timor

vita decedet eternüm damnandus. — Ratio aue

Wmm [

mortis, alia fexcenta diftrahunt anims vires,

tem fpecialis eft ; quia homoin articulo niortis

Rlni

Scntentia*omninö probabilis , ;iwinf:c'& ma-

actermino vitz-conftitutus , maxime obligatur

"tl

Wl

ximé.

-

adhibere medium certum falutis fuz , ut nimiis

Ti

IV. Contràtamen in articulo mortis noi

: ms P1

17j *

fficere attritionem curn Sacramento, fed ob-

manifeftum efi: fed homo peccator tunc lal

'in defe&tu Sacramenti , non habet aliud certum

ätlm j

ligari tunc peccatorem ; ut verum contritionis

mediá falutis fug & reconciliationis cnm DEO;

RD

: áclum , tanquam certius falutis medium , & cer-

nifi contritionem perfectam formalem : cüm in

u&m

tiorem ad juflificationem difpofirionem in fe

communi & tutiori fententia , nec formalis amor

hii

ipfo excitare conetur, docent gravifimi DD,

imo nec ga-cralheüt?m

Sotus,Snarez, Sanchbtz, alitque apud Lugo cita-

DEIfuper omnia fufficia

m

cum attritione fatis tutum ac

fecorum fitmec i;-

j

sum. — Atque hanc Sententiam (quidquid fit de

Gtc.

4 J

D

. ejus fpeculativa probabilitate) tanquam pradti-

um, juxta dicla $. precedezti: ergo

L

wili[m *

IL Praceptum. contritio

ni

s per.

fe tanlim

9

M|

«& tutiorem in praxi omnino fequendam,.

, & nunquam ante ;

.quq

confulendam , & à Confeffarijs apud mori-

obligare in articulo mortis ;

1 ]f'ü.g

Cüm enim tan-.

docent gravi:

ffimi Dodores. D. Thomasis 4« 4«

bundos practicandam cenfeo.

3

'

12. q. !.4,4..(:

ajet;nuf Spn.F. Contritie.Sotus

!

m

&i Doctores poft Concilium "Tridentinum do-

*

t

?ä

I

ïïIlQIdu

1

*

n

D

À

: y

i äbeol.fa&mä.

i

;

298

| Pa;;:.k lll Capll, SE&.H- Conzritiore qu*&d;x :

F*s?liüu, j

4.('4.; 17. 4. 2. 4.2. Navarrus Zas.c. t n. 3.

7.132. Ratiocft: quia & üulla ratio urgens ad-

A

Medina , Adrianus, aliis congeítis probabilem:

ferri poteft tantze obiigätionis; ut patebit s.

cenfet ipíe Suarez d. Xf. fe&. 6. ac mordicüs

H :

féq. & inde graviffima fequerentur inconvenien-

Wmlit;lm

defendit Dicaftillus Zie difp. 3. dub. 1. & lii»

tia. r. Sequeretur hominem füb novo pecea-

ii

g. katio fümitur ex natura praceptorum affir-

to mortali obligari, ut ad Sacramentum Poeri-

motivorum , qu non obligant profemper , fed

tentiz jam juílificatus accedat sícque Sacra-

l

"

N

!

«

Íolnm pro certo tempore , autlege determina-

mentum-Ponitentie - non. effe Sacramentum

TR

10, aut neceffitate urgente: atquiextra articu-

mortuorum , fed vivorum , quo nihil abfurdius.

oma( tf

lum velpericulum mortis per fé loquendo nul-

W

Md

féq- patet : quia tum. acceflurus confeffionale ,

la eft neceffitas urgens , üt de fe patet : neque an-

practicé utique recogitat füa peccata, autjam

n

M

1b m

4te illum articulum vel periculum mortis poteft

de illis conteritur, prout obligatur , & fic jam

afhgnari ullum certum tempus lege vel ratione

N

juftificatus accedet: aut non conteritur, &(ic

-determinatum ,. quo preaceptum hoc. per íe

committit peccatum :mortale novum. - 2. Se-

m

obligare.potiis; quàmalio : non enim flatim

quereturhominem poft peccatum mortale com-

TE N

polt peccatum commiflum , uti docuerunt D.

ht gt

miffum & praöHc?: animadverfum ; í1non íta-

Bonaventura, Alenfis , Sylveíler , aliique vete-

Antuup.

tim eliciat contritionem , continuó peccare

tes apud Suarez difp. 1 g. e&&. 6. iNon quampri-

novo & novo peccato mortali omiffionis feu

| mrirzïnïl ;

müm: rultó minüs quoties pratice recordaris

t

Í

impoeuitentiz , faltem. quoties de eo cogitat

peceaticommiffi ,. uti docuerunt idem D. Bona-

ii

practice , & conteri poffet: hem quod myriades

ii

ventura, D. Antonius, alique apud Gobat £je

peccatorum. mortalium omiffionum - contri-

Ca[u 6. . 128. Utrumque refutabimus mox .

; Jait,

tionis & impoenitentiz in hoc integro ( quod ,

fequ.. Multó. minüs fingulis diebus Dominicis

Qj

pró dolor! fepius fit ) anno perfeverante in fta-

& feflis , ut pié opinatus eft Angelus nofter i»

tu peccati mortalis, non fine continuo vel fre-

*

Summa. F. ferie n. 40. & cüm communiffima

quentiffimo remorfu conícientie , & minüs

tejiciemus infrà in fine: & quonam , quzfo, alio

practica recogitatione peccatorum! an fine cer-

ii :

&erto tempore? tudivina : ergocum hoc pra-

tiffimo fundamento, credibile? At longe intole-

ceptum poenale fit & onerofum , non cít exten-

rll;lll.

rabiliüs. 3. Sequeretur tam poenitentes, quàm

dendum, fed reítringendum potiüs ad illa tan-

fE.

Confeffarios univerfos: damnandos plurimo-

tüm tempora, - pro quibus ejus obligatio certó

rum peccatorum mortalium ac 1äcrilegiorüm

)8?62[0[435

ortis, £

nobisconílat: at non conítat nobis certó hujus

faltem materialium : cüm de ejusmodi morta-

pracepti obligatio pro.ullu tempore , prater-

m i

libus omiffionibus nec illi feaccufant, nec ifti

quàm in articulomortis: ergo &c. / Videspro-

ío gentt-

examinant: quis.enim Confeffariorum ex PP.

tui d-

babilitatem hujus Sententiz : fzd abfle:rent te

Auguítinianis, Dominicanis, Francifcanis , So-

E

n

graviffime SS. Patrum ac facrz Scriptura: fen-

cieratis Gc. frequentiffimis: in^ Confeffionali

T

M

tentiz , tam ferio & minaciter urgentes matu-

ponitentem. ab integro vel medio anno in

Tam poenitentiam & daninantes feram dilatio-

g, U j

uno vel pluribus peccatis mortalibus hzren-

E-:/

nem poeaitentiz usquead mortem.

vt ^

4

tem interrogat , quando primüm , ut quoties

178 At, quidni commodé inteliigi poffint aut de

ufüius vel alterius peccati mortalis commiffi

t nfiijiä'r*;

confilio fané optimo ac faluberrimo ; aut ad.

recordatus fuerit , & quoties poft eam recor-

e la

Md

fummum de pracepto ; non debere. nos nimis

dationem . omiferit penitüs contritionem? O

diu permanere in flatu peccati mortalis & ini-

abyffum fcrupulorum, - & anxietatum ! ag abs-

a

micitiz cumDEO : atgni hic (tatas peccáti mor-

que certo fundamento adílruendum ? 4. Ad-

u

yuc o

talis & inimicitiz cum DEO non (olá pceniten-

dit Gobat sww. 133..— Quod Przlati Eccle(iae

tià formali ac. contritione perfecta tollitur ,.

culpabiliffimé deeílent fuo officio in re. maximi

grall OW |

:

fed etiam amore DEI füper omzia: ufü Sacra-

& fummi momenti , fiilla rigida Sententia fo-

us gv

menti cum attritione : hoc tamen non ad rem:

Ra[.D j

retvera, quandoquidem non dant operam , ut

quia loquimur de obligatione contritionis per

«00

ea pradicetur fuis Dizcefanis. Plura hucfacien-

fein defectu Sacramenti.

tia rejicio in finé qua'ftionis. Jam videamus;quid

"i ob[IJ

tediendo. :

J/amïn fpecie pro-.

,.[üzn

[

lui

urgeant fundamenta oppofitz rigidz opinionis.

l' |

Af rA

l79 lIl Praceptum contritionis ' non obligát

IV. Fundamenta oppofite fÍententie pa-186

ftatim poft peccatum mortale- commiffum , aut

rüm urgentia funt. Prémam , & principale cft :

[

,Iudh[

quamprimüm 'quis fe mortaliter. deliquiffe

Voluntarié permanere in ftatu peccati mortalis

l

j

practicé advertit: multó: minüs poftea , quoties

H

ac inimitie cum. DEO? femper illicitum ac

[

quis practicé recordatur peccati mortalis com-

intrinfecé malum eít: omni enim. momento

d

"

miffi , nimirüm tanquam male facli deteftabilis

tenemut ceffareà peccato mortali : fed. practi-

qi

&c. lt ( contra vetetes fuprà indicatos ) &

mcil'

cecogitans de peccato mortali àfe commiffo ,

multi antiqui cum ipfo D. Thoma iz 4. 4.17.4.

& non Íítatim . poenitens ac contritionem eli-

N

w

yl

3- 4. 1. quos congerit , & fequitur Suarez 4ifr.

ciens , fed voluntarié differens, voluntarià per.

Iy.feB. p.. "annerus tom. 4. d. .q. 6 dub. 3.

manet , & vult permanere 1n flatu peccati mor-

)

]

]

tayman. cír. c, 2. s. e. Card. de Lugo 5ic difp.

talis, an inimicitia cum DEO: ergopoft mor-

n

7- [et. yC. pauciffimis exceptis , omnes omni-

tale peccatum commiffum & practice recogi-

d

'

ftaa-

Bm :O;din'um Rcc;nügrcs cum Gobat ibidem

tatum (fcilicet ut mfxlunx factum & dete

duna

*

ä-ï-—""f

f

T. 1. DeContritione perfia

3

: 296 — Sbeol, Sacratnent. Pars lll Cl

du

dum eft ) flatim obligat , & quousque implea-

ties cogito de peccato morfal-i'commi.(fd , hoc

*

detin

ipfum eft in controverfia : nos negamus

.

illi

tur , fempe

r obligabit preceptum Contritionis ,

j /u,fcdfu

inflantia di

fücilior dabitur in refponfione, Se-

affirmantes , hoc argumento tandem petunt

At conià jam difficilibs infta-

TU

cundum. Pracept

um contritionis inducit obli-

principium.

ationem fatisfaciendi DEO injuriato per pec-

bis.: . Nunquid,quando deliberaté & volunta-

gt

| .nmgravi

catum mortale

fed injuriato poft illatam in»

rié nolo poenitere. vel contritionem elicere de,

peccato mortali commmiffo , hoc ipfo xpoflï.tivä-,'

m

juriam fta

tim , cüni fieri potelt , fatisfacien-

la tX

dum eít; nam ;

-qui proximum lzit in bonis

faltem indirecté & implicité volo ipfüm pecca-

um 1

Íortünz vel fama , tenetur ftatim fatisfacere ,

tum ac inimicitiam cum DEO ? Quia omnis

voluntarié non tollens caufam alicujus effe-

jn ten

ac compenfare injuriam , alioquin peccat,

g p

quamdiu differt : ergó praceptum contritio-

&üs, indirecté faltem vult effectum 5 & volun-

. ing

nis obligat ftatim poít peccatum commiffur.

tarié nolens porere caufam deflru&livam alicu-

jus mali ; ( ut in propofito. eft contritio feu

i ftqu

dertisin : Ex precepto charitats erga feipfum,

dmort

tenetur quis flátim adhibere medicinam in

ponitentia refpectu peccati ) indireclé faltem

.

-/-.

Refp. | negando affum-

um nol

morbis periculofis corporis ad evitandum vi-

vult ipfum malum

ptum , & diftinguo probationem : quando te-

"dewg

t& corporez difcrimen :^ ergo multó magis à

neor illam caufam tollere ; concedo

.

*

m

fortiori, tenetur quis ftatifn adhibere medici-

quando

non teneor, 'nego.

Quando énim effe&tus ali-

4j n

nam in lethali morbo fpirituali peccati mor-

| n

talis, ad evadendum difcrimen eternz damna-

quis non per fe , fed per accidens fequitur exa-

fritr

tionis, Osartum. Peccatum , quod per pani-

liqua caufa , non cenfetur is nobis voluntarius

gentinm zon cito dcletur, Deo permittentente (uo

indirecte in illa.caufa pofita vel non ablata , nift

k

ondere ad alind trabit ,. aitD. Gregorius Ho-

quando.tenemur. illam caufam amovere , juxta

|syl

communem doclünam 4de a&abus bumaniü :

yroilo

mil. rr. in Ezechielem : ergo poft peccatum

ticium

commiffum. ponitentia ftatim agenda Gunon

exemplo vulgari de legente vel audiente tur-

paitt

differenda eft: alioquin talis voluntarié ex-

pia cum pravifo periculo pollutionis , &c.

Sic in propofito : quia permanentia in flatu

p g

poneret fe periculo denuó peccandi , quod

*

Wt , o

peccati mortalis & inimicitia cum DEO, non

iemperi

lucitum eft. . A!ia leviora lubgns pra-

MELCUT,

terco.

-

per fe , fed per accidens tantüm fequitur ex

omiffione , íeu nolitione pocnitentiz ac con-

-nflrim

.

381

Refp. ad 1.

diüihgu-ehdo Majorefn. -.Vo-

n

luntari& permanere i

n ftatu peccati mortalis

tritionis ( per fe enim fequitur permanentia iri

Ati: t

ET

pofitivé ,. fcilicet per a&tum pofitivum volendo

peccato , quia fa&um efít, & per accidens

tantüm, quia non poenitens ) idcó non poteft

.;"Hmu fll]

geccatum & inimicitiam cum. DEO , femper

At* t

ilicirum.ac intrinfecé malum eít: concedo

nobis ea permanentia imputari etiam indire-

&& voluntaria & culpabilis , nifi. folüm quan-

w pm]

majorem. Sic enim adhuc a&tu peccatur: Sic

dotenemur ponere caufam deítruclivam pecca-

MTR

que veriffimum eít, nosomni momento teneri

Jtflns

ceffare à peccato, aCtuali nimirüm , atque actua-

ti, fcilicet ipfam poenitentiam vel contritio-

nem: cüm ergo nullum extet pracceptum fla-

at

li voluntate vel complacentia peccati ( ídque

tím applicandi caufam deftructivam peccáti,

EUAT

ipfüm non ex fpeciali virtutis poenitentiz ac

nf )

contritionis przcepto , ut finon ftatim deiftas

poftquam commiffum , vel quando de eo pra-

&licé cogitamus(quod Adverfarij hoc argumen-

à peccato , commuittas novum impoenitentiz

eccatum . contra

preceptum — contritionis 5

to probantes rurfus principium petunt , fuppo-

nullo modo : fed ex precepto alterius virtutis ,

nendo, quedprobandum erat ) ideb permanen-

huj

tiain peccato & inimicitia DEÍ, ipfiümque pec-

v. g, juítitiz , temperantie , caftitatis , &c. con-

tra quam peccatur: itaut, finon defiflas , fo-

catum & inimicitia DEI non eít nobis neque

indirecté voluntatia,fed permittitur. vel permiiï:

lüm in eodem peccato perfeveres actualitez*

!

quód valde notandum eít. ) Voluntarié per-

fatantüm : permiffio autem mali, quando hic &

lt

nunc impedire non tencor , non e

L]

Mty

manere in flatu. peccati ,

& negati.vä tantüm ,

.ü peccatunt

Y

!

fecundüm omnes.

gb d

ac fufpendendo omnem actum , fcilicet nec vo-

"h

lendo; nec nelendo aut deteflando peccatum

Ada. Refp. Diflinguendo minorem. Inju-

commiffurm

?

*

riato ftatim fatisfaciendum , quando injuria eft

hoUY

imó etiam pofitivé nolendo

ipfam poenitentiam vel contritionem hic &

'damnofa , ideóque dilatio fatisfaCtionis dam-

xirendl

N

nunc, femper illicitum & intrinfecé malum eft:

num infert, & «ontinuat ( prout feré, certé

non femper fitin injufta lzfione proximi: con-

Dtur

nego majorem : & fimiliter diftinctà minofi ,

nego confequentiam. Nam hic & nunc non

cedo minorem.

Quando injuria non dam-

bili

nofa, nec confequenter ex dileclione fitisfa-

ian

ponitere; ac nolle poenitentiani vel contritio-

nem, aétus de fe indifferens eft, ac bono fine

&ionis aliquod damnum infertur , vel augetur

'Tinnen

M

etiam cohoneítare poffet : nam nolle bonum

injuriato, utieft refpectu DEI: nego minorem

U

& confequentiam.

Ad 3. Refp. negando

"fl y,

aliquod non eft peccatum, nifi pro eo tempo-

-

re. quo teneor velle vel agere illud bonum , v.

confequentiam & paritatem.

Ratio difparita-

WUXD

tis eft ninis manifefta,

g.audire Sacrum , eleemófynam dare, &c. at

Quia, vita corpora«

LT

h

quód tenear omni tempore velle peenitere , vel

'lis femel amitfa recuperari nequit: & ideo ur-

th

!

gente morbo periculofo, quilibet tene

tur ad-

coïjtritionfm elicere , quamprimüm vel quo-

hibe-

m

*

m

;

i

N

-

| üiol.yï?acfam.; Pars III. Cap, .«II. Sedl, H1. De €'dnirz"tion'e fe;fe':'fla; ; 297

n ] 1'0

hibere remedia flatim , ne patiatur irreparabile

videntur graviffimz fententiz facre Scripturæ

Qd

damnum , càm homo non fit Dominus vite

A

[

ac SS, Patrum , tam ferio urgentes. imaturam

ua , fed cuítos : at veró vita fpiritualis , femper

converfionem , atque damnantes dilationem

Audi

EM

dum vivimus, recuperari poteft. — Quare, ficut

nimiam , przfertim ufque ad mortem.

exprecepto charitatis , aliquis tunc tantüm füb

unam & alteram. Eccl, $. AINow tardes conuera

V d

movogravi peccato tenetur adhibere medicie

ti ad Dominum, neque diffevas de die n diem:[u-

ïlïfüwpoätivä, !

nam corpori, quando dilatio medicinz ci effet

bitb enim veniet ira illins,Qr in tempore virditle

l W'FW'

allatura mortem vel aliud gravius malum v. g.

difperdet te. Rom. 2. zfn IgHeras , quoniam Lbe-

"A

morbum intenfiorem : Sic in propofito tunc

nignitas Dei ad peuttentiom te addnctt : fecuno

l QIW,'&

folüm tenemur adhibere medicinam animz

dum antein duritiem tuam C impenitens cor

;l

€ontra peccatum , quando ex dilatione. hujus

thefenrizas tibi iram in die éra & jnfli judicij

tll

medicing ; Ícilicet. contritionis ac poniten-

Dei. Pfal. 37. Pntruerunt & corrapta [unt ctca-

d a

tiz, fequeretur vel mors zterzà , ut in peri»

irices mea, a facte infiptentiszsoee: quia (ait D.

ii d

culo mortis corporalis, aut aliud. gravius pec^

Hieronymus ibidem ) solebam agere panites-

gl

€atum novüm , infamia, fcandalum , &c.

tap. — Authoritates Patrum defcribi non pof-

1 Qu

- Àt negatur confequentia, . Quia illa tradtio

funt. Lege laté S. Auguílinum . ferm. 67. de

l:g

ad novuüm peccatum aliud , non eft tam vio-

vempore bom, 42. ex yO. €$ libvo de peccar. falfa

neà

lentà, neque periculum novi peccati tam pro-

penitestia c. 17. S. Cyprian. l. 4« Epij/. 2 . alios

i

ximum & urgens regulariter, ut non poffità

paffim. — Ratio petitur tum ex parte DEI: tum

bis w

peccatore evitari, & fub novo peccato mortali

ex parte hominis.

Vott d

teneatur illud evitare ftatim , ác quovis tempo-

II. Ratio exparte DEI eft: quia tämdiude--lgä

m )

re per fe loquendo ; nifi bene. per accidens ,

liberaré & voluntarié perfifere in. inimicitia

ibu lt

pro illo tempore tandem , quo reverá adeffet pe-

Dei; tamque diu differre compenfationem in-

l al

riculum proximum gravius labendi, nifi per

jurie DEO per peccatum illate ,. ac recupera-

J

ponitentiam gratia recuperetur. Sérmo fem-

jiins,

tionem juftitiz divinz , mortaliter cenfetur im-

na n d

per fuit de precepto. Nam quoad confili-

portare novam injuriam ac interpretativum cone

hu DEO) í

um , omnes uno ore confulunt & agnofcunt

temptum DEI Opr. Maiximi; ergo videtur tunc

expedientiffimum effe poft. peccatum. commif-

n gt

ipfum praceptum pocnitentiz , adeóque in de-

fum flatim ad peenitentiam confugere & faltem

fedtu Sacramenti , contritionis perfeclz. per fe

t t

etmait

conteri: tum quia homo in gratia conílitutus

obligare ad reparationem amicitie divinz tan-

facilias abftinet à peccatis novis , quàm extra

u a

dem procurandam etiam extra omne periculumi

o pot

grtiam , fine qua nemo diuà novo lapfu pra-

mortis, Q fecüs , novum impoenitentiz pecca-

fervatur : tum maxime , quia homo fic contri-

qm indie

tum committi: fdque maxime ipfo Deo, ( pro-

jim quir

tus cum propofito. confitendi opportuno teme

ut femper folet ) toties monente & moveate

v d

pore, etfi non ita ftatim confiteatur , jam in gra-

per auxilia gratie, tum intrinfeca , ut bonas :

tia exiftens novis füis operibus mereri, &pro

| co'mrig*-

infpirationes , remoríus confcientie &c. tum

peccatis fuis fatisfacere poteft, Hisergo /V. 24J.

extinfeca , exhorationes , exempla, cccafio.

gccpwmü

& IV di&is procertis habitis: contra tamen Sen-.

m o

nes oblatas &c. ficut ipfemet exaggerat Pro-

tentiam A. 4j

vérb. 1. Quia vecavi, & renuiHs: Extendi

iaf

propofitam, ad f,ecur?ora tenden-

'tcï digimus:

mantms meam , ( non fuit , qui ajpiceretz de-

d

i

g J

$. 1V.

fpexxiflis omne confilium menm , C inevepationes

172644 m'g

gt

— Pratficl longé

probabilins etiam

'

lexiflis : ego quoque in in;erim veflro

anteA (

videbo. Et hinc

i

Pfümqüi?"

"IN

.HII. Ratio ex parte hominis e

nobis !'-3

ft :.."quia* is tiämI

f

Ræcgptunä contritionis etiam anic'atticu4

diu in flatu peccati. mortalis perfiftendo gravif-

p

':sz*'

gandol!

lum mortis per fe quandoque obligat , fic;

fimam fpiritualium bonorum vix numerabili-

utnon nimis diu, terté non uíque ad mortem

um jacturam , periculum graviüs labendi, &

L ged

deliberaté differatur : Adeó ut voluntarié , ex

tandem in malo indurationem incurrit, ut fu-

Propofito differe. posnitentiam | valde longo

oun

,

prà Apoftolds monuit ,..& explicat D. Grego-

tempore, aut ufque ad finem vitz , aut tamdiu

rius Hom. 11. in Ezechielem dicens: 9Peecato-

loint^

diffcrendi propofitum condpere , novum fit.

d

vtin din expetlat Dens, st redeat ,non vedeunti

peccatum mortale impoenitentiz contta hoc.

atque contemnepti ponit ( cffendiculum ) ubi

j fcr&, [j

pr&ceptum — contritionis,

Ya communior ,

gravius ruat : e& ficut fupra dixerat : peccatum ,

yini *

probabilior, & tutior Sententia DoGtorum,quos

gnod pey. prenttentiam , [altezm dir won deletsr ,

] nM dlr

laté reciant & féquuntur Suarez difp, 1j, fett.

zandem f(uo pondere certiffje) ad, aliud trabet,— 5

(

ütislï

$. Aannerus ciz.

4.6. n. 65. Layn),,an cit. C4p. 2^

Et Concilium Milevitanum C«s. 3. docet :- ho- ..

g[ 10

grlz ;

"-. :6c Lugo di/P- ?n P&o Yc.d "W. 274; (30*l

minem fine gratia juítificante diu fervari non

1 mmOrL

atcafu 1. sum. 119.. ldipfum poftea fenfiffe

pofíe fine lapfü peccati mortalis : adeóque fi«.—

) ncgäfll

videtur D. Thomas 3. p. q. $. . . ad. 2. alle

peccator per pocnitentiam fe in DEI. graiam .

lp

gans illud Ecclafiaflii 3O. Z4;ferere amimia

reftituere longo tempore differat, ac ncgligat,.

4 «

tWeplacens Deo.. -

"

-

manifeftum adit. periculum alterius peccati cx,

m

x

tb

.L Hanc

'Sententiam omnino äonVïxfcäte

altero. incurrendi , ut pró dol

it?ä

*

9;"' experiei

Rnk

gnewf j

1 3

gï

gs Ill. SacRAaM, -

?P

l

Y

J

E

f

298 " T beol, Sacä*dmmh Pars lil Cap. Il Sect, 11

DCoiinpfe Á

Wimis notum eft! "Tandem quanto periculo ex-

contra reverentiam Sacramenti , juxta com.

| ',*a.rä;'i

g

ponantfe ili, qui poenit

entiam dc peccatis in

muuiffimam , receptiffimámque fententiam in

D

guítinus

materia de Sacramentis in genere : fed in cafís

m

finem vitz. differunt , oftendit S. Àu

D)

cit. ferm. 67. de tempore dicens; Datisr qui-

noftro non habet aliud medium conílituendi fe

dl

in ft;tum gratie , nifi contritionem: ergo pre-

jotd -

dem inextremis pesitentia (id elt, poenitentie

Sacramentum ) 494 negari nox poteft : fed an-

ceptum contritionis ipfum tunc obligat per ac

gunimi

ya did

&ores tamen e[fe non po[[fumts,quod., qui fie petie-

cidens, quod mox infrà poft cafus enumeratos

rit , mercatur abfolvi. . Lege ipfumlocis fuprà

explicabo.

10 virt

SECUN DU s.

talusei , cüm ei:iif'cnrs«irnlï*", ;

f à

allegatis , & ftupebis. Jam quoadvprax-ig' merito

uares:?

mortali debet fufcipere Sacramentum . vivo-

.Chagitati

186 IV. At quamdiu fine novo peccato exiftens

rum , ut Confirmationis, Evcharifliz , facri Or«

queot

dinis , Extremz Unctionis , imó & Matrimonii,

g n&c

in mortali polt admiffum crimen poteft diff:r-

re poenitentiam , acin defectu Sacrámenti con-

ut fufcipiéns ( non ut minifier, cüm ad hoc

dnifi

non [it confecratus. ) Omnes.

Ratio clara

citionem ?. Refpondent. varié varii ^.Lanner

g

eít: quia ideó hac dicuntur Sacramenta vivoe

[oupol

füprà, nonultra unam hebdomadem vel men-

.

fem. Layman non ultra anaum

.

Coninck &

rum , quia per fe inftitota funt ad conferendam

jus .

gratiam fecundam , ideóque i'ui'cfpiensliiia jam

hn

L«ffius , apud Gobatnon ultra tres aut quatuor

annos. Suarez & Lugo citati rectüs- cenfent

debet effe in gratia DEI ceu vitá fpiritualianimg;

:]

s d

id commitendum effe judicio prudentis Con-

altoquin peccaturus facrilegio , ponendo obi-

; Ri

feffarii , fpc&tatis circumílantiis perfong , ten-

cem effectüi facramentali , iecundüm omne

i,

tationum , occafionum : & maximé an ad-

At (imiliter in cafu pofito non habet aliud mee

Vs

dium conftituendi fe in flatu gratiz , nifi contrie

:

us d

verterint aliquando ad hanc tandem de pec-

catis fuis poenitendi, Deóque fe fc reconcilian-

tionem perfectam;auta

;

morem Deifup]ef'qi.n;*niav-:

. feveten

Poít hanc. enim

nimad-

ergo Gc.

$

di obligationem,

-cæte.ris.

verfam obligationem ( falvo meliori judico ; )

TERTIUS cafus communiter a

llatus e ;'18'9

ego cum Tannero condemnàrem peccati noVi -

quando quis pofitas in peccati occafione grae

vibus tentationibus urgetur , quas credit fe

NI

impoenitentig , qui ultra hebdomadam volua-

tari& & negligenter differret contritionem. At

moraliter evadere non poffe , nifi per contri-

Ti

tamen recié advettit Gobat modo citatus ra-

tionem ad DEUM convetfus, ejus gratiam &

metam

tos effe , qui advettant obligationem hujus

efficaciora ad.vicendum auxilia obtineat. .O*

At mem

mnis enim obligatur adhibere média ad evis

li

precepti , nifi quando vel cogitant confice-

fi, vel timent periculum mortis , vel occur-

tandum peccatum : fed ut fupponitur in cae

mm;Akf

rit cafus per-accidens contritionem exigens .

fu, non occurrit aliud medium , nifi contritio

um) 4

ex mox enumerandis $./ez4.

Tandem opti-

i

perfecta , aut certé amor DEI füpeg omnia : e

o &c.

"

É

;

mé advertiu Layman cit. n. 6. his verbis:

lrl

U ARTUS cafus a

ffertur : xquando ob-;ä'

Cartvim pofiquam. Ecclefia anmuam. confeffioo

lillim 48

nem pracepit , ad quam atius panitentia [al-

peccatum alicujus, v. g. Principis, Communitas

hu

incidiffet in periculum, ut à Deo graviterpuniae

»

1em imperfetlus ( attritio ) vequiritur , li f-

Al

deles tunc tale praceptum impleant , ebipsoqua-

tur, ficut accidit in peccato Achan. uf 7. &

filze f

N

que diviuo penitentia pracepto [atisfacere tlos:

Davidis2. Reg. 14. tali cafu peccatorem , qui.

[

I

caufa vel occafio mali imminentis fuit , obliga-

"ilus g

credendnm efh : quod enim præ[lat atlus contri-

tiopisextra Sacramentum , boc idemertam pra-

bit preceptum peenitentig ad placandum Deum

TET

& avertendum commune periculum. Excom- ,

flat attritio cum. Sacramesto : Xec-Layman

"

T

f

veriffimé. — Nam füprà jàm conceffimus. pta-

muni Layman eif. « Y« s. 4- Generaliüs lo«

bm

ceptum contritionis perfecte non obligare

quunturNavartius cap. 1. /May.num. 27].Adrias —

bis)

eos, qui per attritionem cum Sacramento fü-

nus , Sotus , Valentia,alii: boc praceptum pet

N

Atj [

fcepto juftificati funt , Vfaltem extra articulum

accidens obligare peccatorem , quando com-

fthm

nüortis.

mune aliquod malum imminet Reipublice , ut

t

i

Y

l

$. V.

peftis ; bellum : ut ex charitate erga bonum.

MT

commune; cujus eft membram , amovere cau«

u

Xfrer ac-cidmi autem certo abligg

1. in certi:

fám vindicte divinz , nimirüm peccata per poe--

ülmd

tl

cafibus.

nitentiam vel contritionem perfe&tam fatagat.

Af

/

Xiry.

ldque verum eít ex fuppofitione , quod nullo.

Caíus certi funt :

b

alio modo poffit averti hac vindicta &ira DEL -

nf

]AMUS. Praceptum contrïtiönïä per',

Verüm communiter aliter averti poteíL , tam pet

j

187

ibet'debet. prafue

H

i

accidens obligat Miniftrum confecratum ,

preces juftlorum , quos quil

quando exiftens in ftatu peccati mortalis debet

mere in Communitate , cü

m DEUS folat ^

M

t

adminiftrare | conficiendo Sacramentum , nec

etiam per paucos juftos toti Communitati patt.

habet copiam Confeflarii. Communiffima. Ra-

cere; tnm per orationes ipforum peccatorum »-

m

D

tio eft: quia Minifter confecratus ex officio mi-

cüm DEUS ex fua mifericordia etiani pecca«

niftráns ac conficiens Sacramentum, debeteffe -

torum preces exaudiat , acceptétque tanquafm .

teni- -

medium de congruo ad avertenda mala

in (tatu gratia , alioquinx de novo peccaturus

u &e(

p

p

*d

*

t

x

"

l

Á

DN

d : gþgdl Sdmäi Pars Iü Cap. H,*.;Sþeöï II Der Cd;wz'tiääe pe;jgä?a.'qr 299

Atl

- poralia, alidque bona impetranda, TM

h

.

d

tertium ,fuprä' pofitum. Qgäd veró S. Au-

ii

te1

z

llo coeci no

ndum un&li : I?E&S pgte;;:'oref

gultinis . de vera & falfa penitencia cap. 13.

liosii.

iäi"" exaudit,

aliique PP, dicant poenitentiam hominis in hac

Ri

U

- In di&lis potiffimüm cafibus praceptum pæ.

vita debere effe perpetuam , fine dubio non

i

- mitenti& ac contritionis obligat per «ccidens:

poteft intelligi de poenitentia perpetua pofitiva ,

«..4 quianimirüm obligatio poenitendi ac contritio.

il t

quoad actum continuum phyfi'cä; » fed optimé :

, mein eliciendi non provenit ex fpeciali. prace-

*

intelliguntur de poenitentía perpetua negativa ,

nv

pto virtutis poenitentiz per fe , fed per acci-

& quoad habitum, fic, ut nunquam retracte-

,

. dens, & ratione alterius virtutis , Religionis:

tiir peenitentia prateria, nu

t s ;

N

!

ardie

Charitatis , tunc amot:onem peccati & ftatim

catum prateritum &c.

N

n"quamr glaccgt peFe

. grati exigentis per poenitentiam vel contritio-

Ms

Secundu:. Præceptum contritionis nce

B9j

tt; dnd)

mem neceífario procurandam , ideóque tunc

Íe , nec per accidens obligat fiagul:s dieb

us&.

$- M

ob omiffionem contritionis non incurritur Ípes

feftis , uti (non adeó difformiter Scoto) docu-

X

€iale peccatum ïmþaäm'tentiæ ; fed aliud pec-

it nofter Angelus v. Ferie w. 4O. 4 t. fic pro»

bans.

m

(

u

«

tatum contta aliam virtutefn , Religionis, Cha--

Quia de. precepto tenemur DEO va«

. Fitatis &c. — Exempli gr. Sacerdos in mortali

care in aliqua hora diei fefti , fecundàm ome

- fine contritione . celébrans , baptizans , abíol.

nes:; fed. hoc facere non poteft , qui eft in

fprit

'vens - &c,

alio communicans

&c..

non

mortali, nilt de.eo conteraátur,. vel atteratur.

; puicis

condint

€ommíttit fpeciale peccatum coatía hoc pra-

Et quód hoc.fit de ptzcepto in eo , qui fe ef-

habezo:

€eptum , ficut i omitteret tempore obligatio-

fe in peccato mertali récognófeit , habeo pto in«

nis perfe, v.g.in periculo mortis, fed pecca-

dubitato. R ejieirur ab otninibus Antiquis, & R e-

a2

tum facrilegii contra virtutem Religionis, &

centioribus , repugnante indubitatá praxi ome

Dulnis

feverentiam Sacra

1

nium modernorum Confetfariorum ac. Poeni-

mento debitäm ;: & ita in

tentium.

.

n

ul

*

€xteris cafibus.

Ratio eadem , qua fuprà

á

'qüïa

Dl

obligatio füb mortali afferenda non eft, nifi

10

Cafu; duo rejedh . -

ratio vel lex cogat; neutra fie cogit: ergo &c.

qi

sl

Rimus:, Præäeþtum contritionis nec per fe, :

p

Tertium pre .,eptumDecalog:M:menta,up dieus

iil ptid

. nec per accidens obligat , quoties pecca»

Sabbathi (anitlifices , prout in nova lege deter-

juy g

tum etiam jam remiffum per poenitentiam , oc«

jbtned.

minatum. eft ab Ecclefia , non requirit aliam

currit memoriz practicé fcilicet in ratione de«

fanctificationem vel vacationem . ad DEUM,;

&lia al

^ «téftabilis vel delectabilis , uti poft D. Bonaven»

quàm aud;endo Sactum , & feriando ab ope«

nitr a

turam , Alenfem , Gabriel , Richardum , Palu«

jf contttt

anum , aliósque veteres docuit Sylveller v.

ribus fervilibus : utrumque przítari poteft in

mortali 4 fine contritione , fic ut pracepto fa-

fomniay-. g

Contritio. q. a. his. verbis : Tewetur peccator

tisfiat quoad fübílantiam. ^ Et licét forté finis

dolórem de peccatoconceptum im tota vita cous

:

zcepti fit, ut fic homo placeat DEO , vel ad

. quidit

. finHare aübn , non [impliciter , fód (ic , quüd

b

EUM revertatur, tamen finis pracepti non

Go

nunquam ailu plateat petcatum , G (emper atiu

y

&ifpliceat , quando pratlic? messoria occurrit ,

cadit füb preceptum , fed tantüm media prz-

;mvitet

/ah

Cepto prgícripta ; -üt notum in materia de lee

n )

)

/

h

C fetlicet fabratione deteflabilis , vel dele&abilis.

. Sic.ille.

Rejicitur communiffimà à Recen-

gi'þus.

-

vt

j fUlf ] ï?l

tiotibus omnibus , & antiquis communiüs

nb

cüm S. -,'T.homa* queft. 88. art. 8. & 9. Suarez

QU ESTIO IV.

m E

difp. X g. fe. 4. Layman, Lugo ciz. Ratio eft:

(giiit

H

quia tam grave onus non debet imponi homi«

ngi [ltn

" gj?äm conttitiaüis p*

ni

fie certo fündamento rationis vel legis: at

;ll!l-lf'A Iii

| mge?mmïü

- . mulla ratio dictat, nullalex divina nos obligat

ad agendam ponitentiam bis , ter, decies, -

qu i

"

tentiés, de peceato jam remiffo , cüm per pri-

S'U*MM,QRI Um

N

pubh /

!

a

gl

mum a&um poenitentiz vel contritionis jain

194- Ef*eäus e&t'r.i&mi: perlfää?z«.

DEO & conícientiz fatisfadum füpponatur.

ammvu:

a9y. Pumuseff infufto gratia [antlificantis ,

j

h

. . Deinde licét peccatum prateritum occurrat

1p6. Qua

9 Contritio nop CAMÍat ex 'maltira rei , fid w

,memorig pra&ice fub rátione deteítabilis vel

libera DEI rdinatione ^

um

197-

Nec effellébé , fed difnofit;oi folam.

-

. . Selecbilis ; cert& poteít quis fufpendere om«

Q9

1.

"em actum fic, ut nec dele&letur actü de carna-

aa*g.

S$ccundus ejus effedbus D

ymortalium.

vepr[ffto pecmto'rim opynii

ag&u

202.

: liv. g. a&u commiffo, neque etiam illud de.

QUuA veipfa Veré deleptup ,

&

mfcü 1 D

tefletur pofitivé. Quamvis, ut re&& monet

205,

Nec uhquam . amplias rebififcumt ob fübfequi

q

g p

- peecata quacunque.

mtïig

l

.. Vayman cit. e; 2. ». 8. valde confultum fit circa

204.

(5

]

QuAlzter. peccata, 9e

S

-mnltä" F

, peccatum memoriz vel apprehen(ioni aCtuali

temg-

nialia femittnntw 30]? m

Anfxum , exercere actum difplicentie , imó

320f.

"T ettius. Pena: eterna condonatio

3

gccäwf

. interdum per accidens neceffarium , fi peri-,

a06. Qua plgrunge &on remittiur totà ? /241 rj

'rBé

eulum morofz deletationis propinquum vide-

shnulatur g tempor aleyá.

uj

Ti

407. Quanta Autem temporalis Iuenda in bac $el ;j a

| 4

i

gtut, - Sif ille ; fed. tunc redibitur agl'cafu;;i»

ttraPita remausat ; uvii;ja;qr;m ej.

d

L

us

ag

D

2*

03o

; 'vslbgal,'- Sacram. Pars lil. ö'aþ; ll Sr'& l(. De (;an;nitio'æzc pe;y'ääïa T

i

ARtEiGijEwtia mcritarwk :oqut dicame

x0g.. Quartus.

&on wc]ïz;me'nta(—v'e/?ra: & conb;r:änini ynd Die

JJ

£ur opera raett

ua ; q44 moztificata ?

minum Deum verfirum , qüia'&mggndl Q mi[te

jl

gro. Per contritionem G5 j

uf

d ficationem rebsgz/cutzt omnïi;:l

ll

opera mortzficAtA »

vicorsefl : patiens &v multa mi[ericordia , &?

g inp

praflabilis [uper m2litia, - Quis fcit , ficonvere

[12]

i

anr. A iptegrum pramium e[fentiale ,

"

J

212. 4Kc quoad jus ad totam peift.

mamglm

t;'f:m 47!: ur.--

tatur & igno[cat , & relinquat poff fe beneditlioe

án

decunque hbabztam.

nes, ( c.

Ecce! exigitur hic contritioutique

gls

213. Qus probabilzter etz,

um fhatim r:dä'itgr " ablato

i

lerfeQla: & tamen remiffio peczatorum libe.

. obzce.

214. Corollaria UÍque ad n, g19.

re DEI miferentis voluntati tribuiur. | Ratio

Aflertio.

eft: quia licét coniritio perfecta ; & amor DEI

Y*

faperomnia ,. fit perfectiffma ad ]

,

2Eam con-

ipi

Ontritionis perfe&z ( formalis ac virtualis

du

verfio, per quam definimus effe voluntarie a«

C

feu amoris DEI fuper omnia , imó & at-

verià DEO , ipfimque fuüper omnia amamus,

guanqt

129

tritionis cum Sacramento; qua omnia fernper

uia tamen propter infinitam ingqualitatem

; lat

fübintelliguntur .fub nomine Contritionis ($bc.)

gittont

*DEILoffenü & hominis offendentis . talis atus

quatuor funt effe&tus nobili(fimi. infufio gra-

non adzquat infinitatem injuris illaze DEO;

mqieí

E

14 fantlificantis : remiffo peccatorum : Con-

maretadhucinjuria , donec eam Dcus liberali-

donatiopena : Revivifieutià meritorum, fenbo-

ETO

ter remittat. ( Sicut Ruflicus v. g. per amorem

- wdn

noYum mvrtifimtamml pev peccatum anortaleinon

item mortuorum.: Eífet res latze tractationis &

erga Regem fuum non compenfat , vel tollitin-

NTUIT

juriam Regi àfeillatam, nifi Rex eum amorem

"Theologicz , & Controverfiftice , fed tota fpe-

acceptando , injuriam remittere velit? Sed née

! j

culativa ad materiam de gràtia & juftificatione

que tenetur DEUS abíoluté tunc illam injuriam

; lh

roprié fpectans. Ut tamen pii Tyronis piz

remittere

*

.

4 Msg

Atramen infihit&. ejus bonitati

i

uriofitati , & peenitentium confolationi ali-

valde conveniens eft, ut ob eam difpolitionem,

Qu

'quantulüm gratificer, qua fufficientia videbun-

quam nos perfectiffimam : exhibere poffumus,

M

ndio delibabo.

E

Jtur&, fümmo compe

ad quam nos ipfemet totus exhortatur , & exe

AT

citat in Scripturis Sacris, eam acceptando in-

; tilis

p

juriam temittere : àtque defacto fic acceptare

TOU UE

antt ifícantis. Regxiüïvä

& remittere , conftat nobis ex Scriptura , &

B

| lnfu/zfoj gratie

plerumque.

Concilio Tridentino eádem g. II.

i(.

] üttorm,

|

Am fuprà 4. t.in definitione contritionis

'5. aj ng;,'m'.'

UE IY

jaits

as?l

allegatis:

$. 2. fatis dictum : contritionem perfe-

IL Contritio cau

fat infüfioneix;, gratiz fan-;yq

D

|

jtt, n

j

- &am, ficut amorem DElIfuper omnia, efle ne-

fificantis , non utique effe&ve fed dlþnjïtiwä—':'

IT j

ceffariam. & fufficientem difpofitionem in pec-

tanquam ultima difpofitio ad gratiam ; quà

lia

catore ad juflificationem : id eft remiffionem

difpofitione in fübjecto pofità, fecundüm ordi-

3b d

peccatorum per infufionem gratim habitualis

nariam DEI legem , ftatim gratia infunditur:

tj

juftificanis ac fanhificantis , quà homo ex

o

/

ut docet Concilium Tridentinum feff. 6. cap.6.

peccatore fit mortaliter jui*tuä ; fanQus , gra-

4f T. ubi poftquam «. 6, hanc diípofitionem

f

fum D

tus DEO , amicus DEI, filius adoptivus DEI,

- lt

explicavit cap. 7. fubjungit : Hame difpofitiee

heres eterng beatitudinis , &c.

Jam quoad

semju[Hificatio ipfa canfequitur ,. quanon c[ [014

| d:]()b,i

modum caufandi, quo contritio hunc nobilif-

remiffiopeccatorum , [ed G fantlificatio s. Íci-

1 Di;

fimum effe&tum cauíat , fic pauculis accipe.

licet per infüfionem gratie fancl.ficantis , per

| al

196 l. Contritio quantumvis perfecta, dut amor

quam fecundüm legem ordinatiam fit remiffio

(Oftin

DEI füper omnia, non caufàt juftificationem ,

peccatorum : prout. Concilium ibidem docet.

/. Wüm t

feu infufionem gratie fanclificantis ac. remif-

Eádem ergo rarione contritio eft difpofitio tan-

* ,:ü&amicj

fionem peccatorum per fe neceffarió ex natu-

tüm ad gratiam fanclificantem , & adremiffios

| Es omm't

ra rei , Íed ex libera ordinatione in acceptatione

nem peccatorum , non caufa efficiens , vel for-

þiïmialil][

DEI, propter eam difpofitionem per infu-

malis. Nam Concdlium ibidem jultificatio-

'-iä[ibng i

fionem gratie peccata condocantis. — /t4 Cem-

Sumitur ex

nis caufam efficientem dicit effe folum DE»

Pitt

souniffma. DD. contra. paucos.

UM : & caufam formalem diciteffe unicam

»

fïülnü

Sacra Scriptura, qua quidem ex parte hominis

juftitiam habitualem, feu, quod idem eft, gra-

LT

requirit poenitentiam : attamen ex parte DEI

tiam fan&lificantem , quá homo formaliter ju-

E Eünmti()ng

remiffionem peccati fieri fignificat. — Pfal. 31.

o

Dixi: Confitebor adver[um me injufitiam me-

ftus, & DE(Ongafu-.s' conftituitur , ut mltw A

eium.

ing|

um Domino: & turemififli impietatem peccati

IIL Contritio non d

met,

Itern 2. Reg. 12. David contritus dixit :

ifponit ad. radam ï!?lss |

'Wcad.

ipfa jam formata ipsà gratia &t charitate , quip-

Peccavi Dotino ! Et refpondetur : Domisus

iqu

pé tanquam difpofitio pravia naturá prior ipsà

a

quáque tranf ulit peccatmm tuum.. Idémqueti-

gratiá : licét concomitanter flatim eodem in-

l

gnificaturZach. 1.& alibi illà phrafizconvertimiz

UM

flanti temporis, gratiá & charitate infasa for-

"t

14

Pl ad me : ( ego convertar ad vos Et exaggera-

té joel.2. AVunc ergo dicit Dominut.Converrimi-

mata evadat : ut ex communi dictum

,

2

Wam

A

I&Q

3ti Ad me in toto corde veflro , injejunio, & in

7. r $.2- num. 2208

küm

' flttg

i

n

fett» & m -,plan&t? * e?' feindite cor;ff w:þm?

*

Dmmïïm

E

»

N

d

;

]

aol Seram, Pars IT Cop. TL d I De Contrtims pgr,æäa. gl

t

hüu] l

d IV Contritio tàmen perfecla, ficut & amor

LT mifzi

$

omnia Deo difpliceät : talis perfecte contritio»

"

D.

)El faper omnia » non juftificat fine voto , fal«

nis aCtus vel amoris ad omnia etiam venialia

i, d

em implicito Sacramenti Baptifmi aut Poeni-

fe extenderet, & omnia deleret fecundàm reae

'f'"x r

f

tentiz : ibidem num.. IF.Infufionem gratiz ne-

tum culpe , ut fupra (£&. Y. q.4 etiam indicae

ceffarió. confequitur , vel

tum eft. VideSuarcz difp.1 1. fetls 3.

mm

Pociüs j -comcgmitatur

fli-262

n

il

fecundus effectus.

Il. Per contritionem , &c. ipsámque ju

ij

; '5. * IIL

fiationem peccata veré reips& remittuntur ,

delentur , extinguuntur , ui reipsain homine

h ïxz*aDE[

Remiffo peccatorum.

VR

juftificato non remaneant.

Gertum de fide

Er contritionem pérfectlam ,. &c, Cfübe

i

Catholica apud omnés Catholicos.' Ex ti-

intellige femper amorem DEI fuper om*

dent Seff. p. ia decreto de peccato Orig. & feff.

Id RLLR

niatanquam contritionem perfectam virtu alemr

TE

6. cap. 7. G cav. 11. (contra Haréticos noftri

ia

&t attritionem cum Sacramento füfcepto ) re-

QUs

ii

temporis: qui fingunt peccata per. Chriltum

mittuntur omnia peccata mottalia , qüantae

non deleri, íedtantüm tegi, ac non imputari

zil

ul

«unque fint, graviffima, frequentiffima, innue

propter juftitiam Chrifti nobis imputatam. ) $u«

DUV

mera.

Certum de fide. 1. Ex Sacra Scriptu-

mitur ex Scriptura innumetis locis , qua -di-

(TFQ

tä: Ezch. 18. Convertimini, r agite peniten-

cunt peccata dimitti , deleri, ablui, tolli, ho«

ht

d

tiam ab'amnibm'infqaimtiäu; Veflris, " non &«

minem ab.iis mundari, purgari, füper nivem

CX UTR

rit Vibis in vuinarmn iniquitas. là, 1. v. 18 -

dealbari , &c.

Quz omnia vere & proprie

UY

i f'aevint peccata ve(lra ut coccinusm , quafiuix

fignificant , non pec&a.ta tànibm tegi , fic utla-

iil

x

dealbabuutnur , &c. Ex excmplis Scripture con-

teant & remaneant , fed veré deleri , eo modo

^. eUS

ftat , gravifhmos peccatores. per Poenitentiam

quo deleri poffunt : poffe autem peccata veré

d

f

obunuffe veniam, /Adam $ap. 1o. David. 2,

deleri non eft dubitandum ex prarte poteftatis

Reg. 12. Achab. 3. Reg. 2.1. Manaíles 2.. Para-

lpl

divinz: & mirum maximum efífet , 1 Adam

ormt

lip. 33. Occifores Chrilli, A48. 2. 2. Ex Con«

per peccatum potuit veré delere juftitiam , per

aiCElL' m

eilis ita definientibus , Lateran. €. 1. Trídesr,

Chriftum autem non poffe veré deleri pecca-

fef- 6- & 14. . Authoritate & confenfu SS. PP,

tum.

of a

Urgent Haretici priucipaliter locum

Sagui

apud Bellarminum /. 2. de pesireutia c. 15. re-

Pfalmi 3 1. Ubi David beatos predicat , quergm

jj

«itàtorum, — Ratio ingens eftram infinita DEI

1efla funt peécáta ; Et beatum vitum , ewi zon

F

bonitas & mifericordia , pre//abilis fuper mali-

jmputavit Dominns peccattm. . Sed Refp. Pfal-

; grii h

Li

tiam , Joél 2. quàm infinita Cl

uifli merità, qui

fatlus eff

"

mum fic incipere : Beuti , quoruma remi/J [unt

j Z//MIM

prapitiatio pro peecatis totius mundi

smiquitates, Deinde ( more Sctipturg ufitatif-

m ;

1.Joan:2. lrremiffibile peccatum aliquod ali-:

fimo ) novis.loquendi modis idem repeti &

ydüm otü

.quando dicunt Scripturz , vel ut difficultatemi

obtinendi

inculcari, ut idem omnino fic peccata tegi , ac

o

.veniam exponant ; vel loquuntur

remitti vel condonari : ac idecó non ampliüs

de pena tem

porali pro peccatis

. 6

infhgenïda,r

imputari, quia non ampliüs funt. NNonenim

quam- DEUS ob populi malitia

m íe negat re«

poffunt peccata oculis DET omnia cernentis

iiputié

miffurum , etiamíi Hier

n W'

emias, Moyfes , Samu-

tegi , fiadhuc veréeffent. — Tegit ergo DEUS

€l, Job, &c.pro eis deprecarentur.

qumif l

peccata fic , ur curet, ficut emplaftrum curat

201 Dixi qutem: ornia peccata mortalia. Nàm

vultus, quod tegit, ut explicat D. Augultinus

Wüüm

ib 15

qualibet vera contritio neceffarió fe extendit,

ad eum locum Pfalmi.

ldemque. docent alij

& continet virtualem. faltem . deteftationem

SS. PP. paffim. & eleganter D. Chryfoftomus

Jv*m i

omnium mortálium

(cüm omnia privent gra-

nt

tià & amicitià DE

hom. 80. ad popul. Antioch, — Sí »mzue ivfi-

J

I, quam homo contritus

nita quis babeus vnlneva, paywitentiam egerit, fic

rebus omnibus anteponit ) Non item omni-

b )

jl

caDens 421(&, Ht ueque cicatricem , neque veflis

M

um venialium , fed cum. vera contritione ac ju-

gium , neque peccatorzm o[lendat indicium,

f

T

flificatione hominis venialia aliqua con(iftere

IlI. Per contritionem &c. ac juftificatio-205

2 )LMi

poffunt , tum fecundum a&ualem affedum,

f i

em ita penitüs delentur , & abolentur peccata

1:um íecundüm habitualem voluntatem non-

ut defacto., fecondüm ordinariam DEI legem

Ti udd

-düm-rc-tra&azäm: quo cafu ea venialia per

Cquidquid fit de potentia abfoluta ) nunquam

ildtmü'

conttitio

onem utique non,remitterentur. Quód

j Joff^

f

ampliüs reviyifcant propter fub iäquentia pecca-

] tamen contritio feu formalis, feu virtualis ,

tà quacunque.

Ita ( contra: Gratianum 4. 4

jf ,ulï

feu amor DEI füpet omnia expli

cité vel impli»

de pesit. aliósque nonnullos ) Communiffima

n

cité fe ad omnia venialia quóqu

e extenderet ,

!

gf:

"Theologorum cüm D. Bogaventura ,.. Scoto D.

af "

,

omnia quóque per iplam ' remitti non. eft du«

Thoma i» 4. d. 22. Ratio eft : quia DEus abfo-

u

bium..

Ut fi homo perfe& . contritus. dete-

lute &t fümpliciter remittit peccata ; femper

qU

letoromnia, quz quocunque modo DEO di..

enim Scriptura fignificat abfoluté fieri remiflio-

ltlmæ' i

Aplicent , aut amoris actu fe abfoluté & peni-

nem , & abfolute promittit poenitentibus re.

jut^

]

mSDEO fübjiciat, volens ei in omnibus placee

miffionem peccatorum : abíoluté enim dicit

r

It Gobtemperare, omnia ad ejus amoremre-

Deus Ezechielis 18.. Omnimm iniquitatum ejus

Xetre, Gtc, eo ipfo implicité faltem deteltatue

non recordabor amyliz:: Chrittus ipfe inítitu.

omnia pec*cata? & grayia &'levia * gqa;;nþg

ens Sacamentum Poenitenüs abfolut$ fine

l

€oms

?p3

a

&

»

-

t

P

x

M

:

i 302. ',9./550!. äcram, Ea5 III, Cap; H.

Ve& -ll.. De 'Cbntïitiæzef pe;y'eäa 3.

B g

L

"tonditione dixit Apoítlis

*

Quorum vemiferis

Quia tamen etiam hob-ïnconye'nie*n'sï*ideturi,j

du

düs peccata , remitiimiur eis : defactóqué vere

culpam etiam venialem remitti fine propria

ba abfolutioais nullam conditionem continent:

aliqua retractatione ; ideo non improbabilitet -

.gon(tm

yrini

fed ( peccata femel remifla redirent , non fuif-

Recentiores prefertim & Societate. communi-

Íent abíolue & (impliéiter remiffa, fed fecun«

ter cum Suarez eir. d. i. fell, 4. Vaíqnez,

dicos

| üinod

düm quid limitat? , & füb conditione , donec bo«

Azorius , Coninck , Valentia&c, docent id fiee -

LOU

mo velabatar : quod nullibi fcriptum eít : 'ergo

ri vi novz retractationis ab anima jufti ftarim

| &c.. Quód veró DEus in Scriptura dicatur ali

iponte perfeGté .elicite. — lNam animzg juílo-

| d

uando recordari peccatorum prateritorum ,

rum in primo inítanti poít mortem ex noya

jrgat

notitia divinz bonitatis,& cul parum fuarum fer-

lisde)

intelligendum eft de pama temporali, quam

DEUS poft peccata euiam remiffa pro fuo arbi-

ventiffimos actus amoris , & difplicentiz pece

smillu

d

trio infligit , citiüsaut feriüs , aliquando tam fe-

catorum Íüorum exercént , ratiore quorum

actuum DEUS venialia eorum dimittit ,. non

! amilu

ró, ut humano modo , interim eorum oblitus,

velut denovo recordari videatur, (dque maxi-

per iodum meriti, üt di&um , fed per mo«.

Dividi

Mpf

iné obnova peccata commiffa , quibus feclu--

dum dilpofitionis vel conditionis fine qua non ,

fis forté DEUS illam poenam prioribus peccatis

feu per niodum, mere oblatioais feu remotio- -

!

UT

debitam ,. ob fidelem in bono perfeverantiam ,

ris obicis rétardaatis condonationem DEl,

Non diiplicet. . Diiplicet autem maximé crue

t

omnino remififfet. Denique in parabola Matth.

18. de fervo nequam nolente confervo remite

delis quozuadam opinio apud Suarez cit, pec--

.] ining

tere 1C9. denarios, cüm tamen illí Dominus

càtum veniale nunquám dimitti inaltera vita,hàc -

J j

remiferit 1099o. talenta, nullo verbo fignificat

ratione.

Aut enim vivens dolet de illo, &(ic

] at

ei remittituz

5

H

I

'Chriftus reatum prímum delictorum femel re-

. autnon dolet, &t peccat mor-

taliter ,: ut qui fibi viam ad Coelum im

editam '.

mifforum redire , fed totus parabole fcopus:

TO

reddit. Crudslis fententie nullum v

el appá-

i

TO

eft: quód ficut Rex ille dirs puuivit fetvum

d de

füum in confervum immifericordem , fic &

rensfuadamentum ! Qais enim ob leve impes

dimentum dicat mortaie contrahi ? Quidfi.

Mary

. Pater cceleftis magno rigore judicaturus € vin-:

dicaturus hominem crudelem «ontrà fratrem

quis invincibiliter peccati venialis dolorem vl —

lono f

deteítationém

fuum:: cüm DEUS offenfas incomparabiliter

?

non eliciat? non tccox,dcïtprï?

!

äfs lonj

majores homini remiferit. De reliquo non

.

47

0ne

7

:

D

À

eft opus parabolam in omnibus adaptari;

; FK.S- III.

l

j

um

.E

à

,!

j

O

utin aliis quóque parabolis advertunt PP. & In-

?

terpretes; . Eodémque fenfü explicari poffunt

! il Q

J Pene Cöndagatie.

SS. PP. in. Concionibus contra peccata , ma-

a

ximé inclementiz & odii fraterni tam acriter in-

I Wt eontritionem ac juüificätibniemþ de-zeg

- t hqit

vehentes , nunquid enim attenderunt

AE — faGo,quando remitüizur culpa mortae

ti Vil

| adk has

lis, infallibiliter fimul etiam remittitat poena &-

.

formalitates Scholaüicas?

/

1 fomi

terna, Certum apud omnes Catholicos & docet

^s li

IV. 'Qgæfï/:io fubtilis & intricata hic incidit,

Tridentinum feff. 6. c. 14. docens fatisfactionem

l,

4

requiri;addit ; NVox quidem pro pena aterndy]na

j ï'f[ a][el

qualiter peccata venialia remittantur poft mor-

tem , 11 forte ( & forté fiepiffimé ? homo mo-

Sacrameuto , vel Sacramenti voto , mna cnm enl-

,

C

riatur in veniali aut habituali anteà non fatis re-

p remittitnr

5 Jid pro püene temporali,que,ut f«

iläd mïjOi

tra&ato , aüt actuali novo , aut actuali affectu

era.Liteve docent, non toi4 fémper ,ut inbaptimo

|Rtmg

& complacentiá peccati venialis ? De hocolim

fét » remittitur. Ratio ell : quia remiffo peccato

^« [etin

variz fuerunt, & adhuc funt Sententiz. Mi-

mortali per infufionem gratiae acceptatur jultos

Iu2 f

hi placet fimpliciter decere remitti ex vi cha-

infilium DEI & haredem vitz eternz : Rom.

aj

ritatis fialis per extrinfecam condonationem

6. Nuwncverà libera ti à peccato , fervi antena fie

: Mflfmï [

&i Deo, habgntä: fruttum veftrum in [auti i 4e

DEI fine nova aliqua. difpofitione. requifita.

; WiO llm

Ia D. Bonaventura /»4. d. 21. p. 1. 4. 2. 4. t.

tionem , finem veró vitam eternam: & rurfus

I

avedes

ad 1. dicens: Qwi decedit in charitate , pev il-

ad Tit. 3. w. 7. fantlificati gratià ipfius b

ut[ge u þ

lam mevuit etiam pofl bunc flatum ab bis emun-

fumus. : fed jus vitae aternas non patitur fecürn

Nam Rom. 8. iil

"m

dari qua vetardant pramium cbaritatis Sic ille:

reatum poenz zeterna.

Sptltm

eff damnationis tis , qui

fnut in (hrifto X E sUM

quia nimirüm decedens in charitate & gloria

5

) [i

Dei, ex ineritode coridigno jus habet ad pra-

ergojure illo hereditatís conceffo per gratiatr»

J

Nn[m "

mium charitatis , fc. Beatitudinem ; ipfe autem

remitti fimul debet reatus gehenna- Hinc facra

Af cn

€àm proprio adu ampliüs f juvare non poffit,

Scriptura femper jungit, ficut ftatum pecäa!ï

n

ntm, &

juxta illud Joan. 9.

Fenit nox , quando nemo

mortalis cum reatu damnationis, ita jullificatios

nem feu liberationem culpz: mortalis cum libes

potefl operari , Ícilicet metitori& & proficue ad

xll(lhs I)

falutem , nejure fuo perpetuo fru(tretur ob cul-

raione À damnatione , & redintegrationé

RU

pam venialem , quod effet incovenientiffimum ,

adgloriam.Dixi de faco : Nam de potentia Dei

UT

convenientiffimum quóque eft divinz bonita-

abfoluta non eít noftrüm difputare : nec dubi«

jl

(Hmm

ti eam culpam condonare , & poená temporali

um, pofíe ficri oppo.

mmu;t

A

in purgatorio perfolutà, precmium coníerte, — fed. 2

L

M

D

-

.

*

At

A L

[

dbool. Sa;'fam. Bars Ill öaþ Il S'eäï. li. De æont?üiü',"þw?æ; ' A

i 9,06' PII'; Per €ontritionem. &c. ac ju&ificationem

tritio hominis peciatoris quoad fuBPcantiXani

li p

. Cextra Baptifmum & Martyrium ) plerumque

ipfam generaliter difponit ad remittendam

"ll

3non remittitur tota peena , fed poema zeterna mu-

culpam & ponam. aternam , ita diverfitas di-

t

taturin temporalem. Certüm apud omnes Ca-

Ípofitionis feu contritionis fimul fpecialiter

V,

tholicos. ex clara:definitione Concilij Triden-

difponat ad inzqualem remiffionem - poene

Atl

tinimodo eit. feff. , c. 14. & feff. 14. €.2. 8.ac

WLLT

temporalis , & aliquando totius. Similiter dum

Q«5.12. Conílat ex veritate Catholica de fa-

juftificatur homo per Sacramentum ,. ficut di-

Er

tisfactióne Sacramentali , de Indulgentiis, de

Ipofitivé per peenitentiam fcu contritionem;, &

R

Purgatorio: G ipfa facraScriptura variis exem-

moraliter effectivé per Sacramentum tollitur

Utbrel.

E

plis de poenis à DEO inflictis poft peccatum jam

culpa & reatus poeng aternz ; fic juxta inzqua-

remiffum, ut primis Patentibus Genef. 3. ( nos

lem Sacramenti. virtutem & difpofitionis dif-

DT

a

etiamnum luimus poft orginale in Baptifmo

paritatem poena aterna mutatur à DEO in dif-

Qimid

remiffum) Moyfi & Aaron, N'wam. 20.'Dent.3 z.

parem poenam temporalem : ita poft aliosno-

m

Davidi 2. Reg. 22. &f 34. idémque docent SS.

fter Reverendiffimus Herincx. tom. 2. difp. 6.

r

-

PP. paffim, quos laté recitant Suatez $i difp. O.

s hu

q- 9- Z. 44.

D

v

fi&. 3. Bellarminus , Valentia , &c. Ratio peten-

26. N.

AtIOd

da eft ex divina juflitia, quá refervatio ifta pae-

Rewib;f/ämia "t

ritorum , [tu optrum bo-

nl

2x temporalis congruebat, tum ad coércendum

[

Yatstu

Horum mortificatorum C'c.

i.

hominum delida , tum ad exercendum rigorem

naltita

juftitiz müifericordià temperatum , ut pulchré

. Ota : Opera mortuadicuntur, quz fiunt209

t dl

notavit Tridentinum cit. feff. 1 4. c. 8. Agitenim

N abhomineexiflente in ftatu peccati mor-

p

Deus nobifcum inflar jufti & clementis Regis

talis , ade'c'f)quc nunquam meritoria ac velut vi-

T

feo poenam capitis merito condonantis , acaliá

vafuerunt; quae nunquàm revivifcere ad prze-

l if

mitiori temporali pcenà pleGtentis. — Alia ratio

mium , fic , ut nietitoria fiantgratie & gloriz ,

TU

eft de Baptifmo ( cni privilegio equiparatur

certiffhmum & indubitatum eft apud omnes.

4

Martyrium ) qui eft fpiritualis regencratio, quà

Unde quantumvis oret, jejunet , eleemofynas.

homo fit nova creatuta, ideóque omnes vete--

faciat , &c. nihil ipfi prodelt ; nec unquam pro-

uiisdolo::mzl

g od

ris hominis culpas cum poenis omnibus ex or-

detitin ordine ad meritum graüe, juxta exag-

dinatione divina abluit & tollit ; remanentibns

geratum illud Apoftoli. r. Cor. 13. i izgnis

folüm mortalis vite poenalitatibus ob origina-

bominum lequar $ Zdugelormma je. — Attamen

lé contractis.

Hanc autem novitatem vitz

de congruo peccator per ejusmodi opera pie-

pofleà culpabiliter amiffam , non. congruebat

tatis poteft impetrareà Deo gratiam digné poc-

tam facilé reílitui tam ingratis hominibus , qui

nitendi, ut ficguflificatione adeptá , deinceps

:i&n;m d

Cut loquitur Trident. cit. ) fcienter remplum.

condignà meréri augmentuni gratim '& glo-

Dei violare , &

$

lp m

À

Spifitum Santtum coniriftare

rie poffit. EcD. 'Thomas 4. 89.4. . piétenet

qc o

10n formidaverunt.

N

ea opera nunquam abire fine przmio aliquo

j d

20

W. Poft peccatum contritione, &c.

/r'emif-

temporali. Opera veroó zeortificata dicuntur ,

m

.. fum, quanta poena temporalis luenda in hac

qua fuernnt exercita ab homine jufto in ftatu

T i

vel altera vita remaneat , nobis conftare non

ratie , adeóqne tunc veré viva ac meritoria

;

o,i".""'f'

poteft. Certum eít, non femper effezqualem ;

fuerunt, fed peefübfequens peccatum mortale

íed majorem vel minorem, juxta inzqualita-

vi meritorià privata ac velut mortificata fuc-

orleä

j

tem tam majoris vel minoris gravitatis & mul-

runt, fic , dt homine in mortali decedente nihil

M

titudinis peccatorum, tum minüs vel magis per-

conferant ad gloriam.

*

eiii

j

E de, his tantüm fer-

«qu

fe&tz ac ferventis contritionis , qua plurimüm '

mo eft , & dicimusi

conducit ad remiflionem pcenz temporalis ; &

L*

jDr Contti

g

o

itionem , &c. ac juüiücatiäncmz 16

poffet effe tanta , ut per eàm tota poena' in pur-

revivifcuntomnia merita feu opera mor-

| /(Wf n

TU

ul

gatorio luenda remitteretur , ut omnes paffim

tificata. Tta omnes Theologi cum D. Thoma

DD. docent, conflátque multis exemplis, & ex-

S

3- p- 4. 98. & Scoto is 4.d. 14. fic , ut aliqui non

immerito cenfeant effe de fide.

jl

tefse fapponit Trident. feff. 6. c. 14.füprà al-

M

iNam certé. T.

i

!

)

€

gatum dicens: pamam xon totám (emper. u in

non obfcuré indicat Concilium . "Tridentinum

Ó aïlw

fj

Baptifmo remitti. Audis , wow'totam femper :

Seff. 6. c. 16. docens : sibil. amplisis juflificatis

Vfl

j

ergo faltem aliquando totam.- — Sed credo id

/

J

decffe , quominzs operibus, qua in DEOfalla

que

«ontingere rariffimé hoc tempore. Quo modo

Junt , vitam eternam [uo etiau tempore , [itdu

J

ju

-

autem contritio &c. aliquam' poenam. tempo-

d

men in gratia dece[ferint , vere promernife cene

ralem , & aliquando totam deleat , laté difpu-

feantur. Idémque dicit Can. 32. Atqui etiam

[

W

tantScholaflici, in varia abeuntes. Place

-

u

opera mortificata vere in DEO funt facta: nec

IWLIM

facilis modus dicendi fequens.

*

3

.

dixit Concilium : 5j graríam won interrupe-

f;g,nh'

E

8

,

s

US ob

'

j

lV. DE

contritionem m

agis veiminüs

rint ,fed fiiu gratia dece[feriut: ergo etiam illis

j

ferventem unicá remiffione mutat pocriam -

cenfet vitam eternam promereri , adeóque per

g

"

d

ii

ternam in temporalem , in &qualem, majorem ,

porniténtiam & juftificationem revivifcere, 2.

n

minorem juxta inaqualitatem | contritionis

Sumitur ex Sacra Scriptura variis locis.

Sat

i (l

i

minüs velmagis ferventis ; adeo, ut ficut coh-

fit dhus. G""f"

3. loquens Apoftolus Galatis

NY

p

AC

"g

.304. Q'beol, Sacra

m

. Pars lll Cap II Sect, l. De Contritione p&rjä&;

poft Baptifmuna lapfis ; tamenante lapfum mul.

exigere , ut non obli&ifcatur, fed mercedem red.

j

dat operibus mortificatis quidem, fed per gra-

ta paffis ait : Tantapafft eflis[mme cam[a ? ff tamen

pi)

fine canfs. — Quaft diceret : non plané fine cau-

tiam denuó vivificatis, Jam breviter etiam vie

nf

fa: in vobiselt, ut non fueritis paffi fine cau»

dendum, quomodo , & ad quid opera mortifi-

;

yftlun

fa vel ftuctu : fi nimirüm per pcenitentiam ad

€ata revivifcant

dl

lL Merita mortificata per contritionem dcjrg.

gratiam redeatis , eb quód tuné prioraopera re-

| ypide

vivifcant.

Ita D. Hieronymus Chryfoftomus,

juflificationem , &c. revivifcunt ad intrgrum

; pr

Anfelmus , S. Thomas ibidem. Hieronymum

premium effentiale , quod ipfis ante' lapfum

stritio

audi. Spes eff, quod quicumque ob Chrifli fi-

debebatur, & nonfolüm ad partem juxtamen-

quifxtä

dem laboraverit , & poflea lapfms fuerit in pec-

furam præfehtis difpofitionis , fecundàm quam

peccator refurgit:

Ità contraa T homiltas Scos

gori'ä j

eatum , [icut propria [ime can[a dicitur paffus

^ lw d

f'iffe.dum peccat : fie vuv[ms non perdit ea , fiad

tile omnes , & Recentiores communithimé

ïcquente

priflinam fidem & priffinum fIudium veverta-

apud infrà citandos. Etcerté ratiopes omnes

$t ili

tur.

3. Idem conítat authoritate SS. PP. apud

probantes revivifcere merita, & evivifcerelime

as (

Vafquez 3.p.4.8 9. Sufficiant verba S. Felicis P.

pliciter ezdem confequenter probant revivilcee .

tinerm

Tll. Ep. ad Acatium Epif. Conftant lapfum fic ad

re ad totum przmium anteà debituin , abse-

z

ponnitentiam adhortantis : Ubi eff frater 4cati ,

que aliqua commenfuratione ad prafentem

difpofitionem , feu novam juftificationis gra-

V0f

labor tuis,quo ryraunidis beretica tempore de[u-

1050

daflit patieris boc damno con[cientia tua cjus-

tiam : hzc enim difpoíitio nova , & gratia

um q

non tribuit meritis prioribus vim ullam mee

modi perire mercedem ? ubi procerto fupponit

i,

mercedem priorum operum refervari & recu-

rendi, fed tanthm removet obicem peccatis

RW

perari, fi poeniteret. 4. Ratio eft: Quia meri-

illa merita impedientis à mercede fua , .quo

EEE

£a hominis juíti de.fe fuat digna vità zterná:

proinde obice fublato , nihil ampliüs impedit,

menmg

atque per fubfequens peccatum. mortale non

fed eo ipfo iterum vivunt, & valent ficut priüs.

Deinde, alioquin fequeretur facilé contingere ,

, ndi

extinguuntur , vel annihilantur apud Deum, fed

- rii

folüm impediuntur , quatenüs durante ílatu

quód homo longé inferioris meriti praventus

ficatur.

peccati mortalis , homo eft incapax pramii

ampliori gratid poft lapfum refürgeret ad ma«

D

tUfofI Y

illis meritis debiti : quo flatu verum eft illud

jorem gloriam , quàm alius longé majoris me-

TIC ff

Ezech. 18. 52 averterit feju[lus a yuflitia ,eb fe-

riti parciori gratià praventus magís tepidé re-

eerit iniqnitatem , omnes ju[litie ejus non vecor-

furgeret ad jultitiam : adeóque f1 uterquefta-

j'*inon [

[wn,.

dabuntur : atqui poftquam homo lapfus ad jufti-

tim moreretur, pofterior forét minor in glo

:,'ïiæ,üld(

tiam &gratiám reddit , aufertur iflud totum

ria, quod abfurdum yidctqr; . Et hinc confc-

í

BLLT

impedimentum , & indifpofitio hominissad

uentet

III. Merita mottificata per contritionem, &c.212

a

præmium vitz aterna : ergo merita mortifi-

l[nmcm

cata tunc ad premium revivifcunt ,' vel potiüs

revivifcunt , faltem quoad jus ad totam pritti-

m

manent femper digna vitá aterná in accepta-

nam gratiam ante lapfum undecunque 'habi-

tione divina. . Quare longé alia ratio fuitfu-

tam vel compatatam. — Sic ruríus contra Tho-

mipriraren

; g

prà de peccatis : quia peccata fimplicitet de-

miftas Scotifle & Recentiores. communitet

apud Tannerum Jje d. 6. 4. f. dub. 2. Lugod.

ffütg. «

lentur, eísque quoad culpam & pocriam ater-

nam per ponitentiam ex meritis Chrilli fatis-

1I.n. 42. Rátioelt: quia ut modó diclum, per

lt ij

ïl!ffm ; (

facturn eft: quare nunquam amplius tedire vel

juftificationem reparatus jus ad totamgloriam :

revivilcere debent. Etíi redirent eadem pecca-

ergo etiam jus ad totam priftinam gratiam ,.

jereri

"Würuy.

ta rorfus eternà paená punienda, eadem pecca-

nam gloriam in Patria commenfuratur gratize

tapunirentur poenà du

plici

quod divinz bo-

& charitati in via velut femini frü&tus , neque

äi.i,Bapa

t

mitatirepugnat : at vero meTit4 priora per pece

ullusin Calo habet majorem gloriam, & mie

II er

catum non extinguuntur , fed fopiuntur & im-

norem gratiam : cámque per. novam difpoft-

m

p

pediuntur taritüm , & nulla illis adhuc eft mer-

tionem & gratiam fancificationis ablatus fit.

m 1

revivifcere debent, ne omni

obex & impediméntum totum meritorum il-

U

ces teddita: quare

mercede careant.

Et locum habet hic illud A-

lorum , cur non modó fundent jus ad totam

m

o

poltoli Rom. g. Now ficut delitlum , ita & da-

gratiam, ficut anteà fundabant? ergo revivie

num ; peccatum enim.nonelt tam efficax ad de-

Ícuntad totam priftinam gratiam. —Totamin-

!W, Ptl |

"r

firutionem meriti , quam gratia juflificans ad

quam : sndecunque ante babitam qel compa-

deftructionem peeccati ac demeriti. EcDEUS

ratam ; non tantüm de condigno per ipfa illa.

?ifcitjus,ï

multó pronior eftad premiandum,quàm ad pu-

opera meritoria in flatu gratiz facta, fedetiam. -

Mlis Kot

acquifitam de congruo per ipfam contritionem .

ïäüïltim "

niendum. Unde ulteriüs quamvis ipfa refufcita-

tio meritorum per gratiam poenitendi fit opus

cum auxilio DEI à peccatore elicitam : etiam

o

mifericordiz divine , ipfa tamen merita refufti-

h S"I'lz

ex opere opetato collatam pér Sactament:

L

W

tata de condigno & ex juftitia merentur vitam

uti contra.eosder "Thomiílas & Vafquez hïf,f«

j lul g

&tetnam ut mercedem : ipsáque retributio mer-

docent Scotiflie & Recentiores commiunitef

u

i

cedis eít actus juflitiz divine, juxta illud Apo-

cum Henrincx cit. difp. 4. q. 12. wum. 68. Ra

Yür

j

.ftoli Hebr.6. Ion eff. injuflus "DEUS , utobli-

tio genetalis eft:

uia Scripturz & SS. Patres

P.| !;:S

l.

: i

ln

.sifeatur operis vefirí : quali dicat, jqüitiam Dei

fimpliciter ügnïäc-änt' homimem per jufif

o

D fhim

4

4

hl

——

*

D

|

1

. ïb e, Sacram, Pars, lll (ä'ap.II; S'fä-."-De Contritiäne perfitla, ;OS

Sdemïd n L'

-Qionem re/itui in eratiam & ftatum. prifti«

novà difpofitione ; & opera pxræcc'dekr!xt:ia füe-

n

nj

noms juxta illud Joelis 1. Reddam vobis an-

Trunt tantüm moralis difpofitio ad illara gra-

Mif

s05, qtos comedit locufla, — Alioquin contra A«

tiam primó infundendam , fic etiam , etfgþnær

poftolum fuprà , fequeretur aliquid damnatio-

terita, tamen ín acceptatiore divini perma-

:ri(iun:mp,j.

niseffeiis, qui funt in, Chrifto JESU , quan-

nentia etiàám nunc poffunt effe difpofitio mo-

lt

j

doquidem peccator juftificatus in. poenam pec-

ralis ad eandem oratiam denuó retündendam.

m

«ati privaretür pefpetuó illi gratidper actus

Qontrà verb alii fentiunt ,. & Scotus z» 2.

contritiohis G Sacramentorümi fufceptionem

]i

d, Y. 9. 10, aperté fatis fupponere videtur

W

N

.aquifità, & confequenter correfpondente ei

gratiam illam primüm reftitui in fine vite, &

i

n

glorià , cujus privatio toralis conílituit poe-

interim tantür manere jusad illam, ficut &

commqu-' '

'mam damnationis effentialem damni: & con-

ad gloriam. ldque zqué, & forté magis pro-

fequenter propter tantam diminutionem glo-

babiliter. - -Nam certe & ad veram revivifcen-

etLon:.lsu '

!

|

,

tiz aliquid: damnationis remaneret in juítii-

tiam falvandam fufficit illam gratiam rellitui

a

- at ' Certé per fe duriffimum videtur, ho-

infine vite , & infüper id videtur magis con-

delülii;i;i;

. minem, qui tali viá. frequentiffime magnam.

gruum : tum , ut dilatione iflà peccatum quoe

E f,-ïli'f»

gratie , & confequenter. gloriz correfponden-

dammiodo temporaliter puniatur ; tum me fit

f

- ts copiam comparaverat, in zternum illà pri-

neceífe hominibus frequenter in peccata rela-

W. & ;

.Vari'ob unicum forté peccatum mortale : con-

bentibus toties eandem gratiam reproducere,

trarium autem valde excitat ad fervorcm con-

Secüs eft de ipfis meritis quoàd jus gratie &

4

qug

Jcett

tritionis, & frequentem maximé Sacramento-

gloriz , qua non fuerunt extincta fimpliciter ,

"

(de ii

rum ufum. — Rationes fpccizles funt.. . Quia

ficut gratia , fed tantüm fopita & impedita,

etfi peccatori contrito , & fuftipienti Sacra-

ut di&tum eft. — Quare magis con

gruum vide-

)l

j

menta gratia non detur ex proprijs meritis de-

tur, ut Deus peccatori contrito. i

am tantum

leriai

condigno , datur tamen ex merito condigno

dT

gratiam de novo infundat, qua refpondet no»

Chrifti, quod homini tanquam proprium ap-

va difpofitioni contritionis Gtc. refervato ju-

u n

- plicatur : ergo credendum elt id. fierinon cum.

re-ad reiiquam gratiam ià fine vite reftituen-

üugmtaäa i

minori virtute ad revivifcendum. , quàm ha-

dam, fimul cum jure ad gloriam. — Tu crede,

;& mxjm

beant merita propria hominis. — 2. Conttitio

quod lubet: quid reipsá fiat, non ego , fed DE-

g qo

etli non mereatur de condigno g'atiam fancti--

US ícit,

Sufficit abundé ccrt& E;ri unum ex

l u

fiantem , meretur tamen primum -gradum.

du-obus.

r g

glorie , utdocetur in materia de imerito: ergo

i

. reparat jus ad illam gloriam, & confe juenter

k

.N.GOROLLARJA

.etiam gratiam correfpondentem. — 3. Quoad

TU

X

X. diétis fc-(

E

: Sàácramenta fpecialiter: alioquin fequeretur ,

juitur ( magno Pæriiten,ti-—zq. |

um i

quód femel lapfus in aliquod peccatum perpe-

E

um folatio ac ftimulo ) peccatorem

nqxc

tuó privaretur jure ad gratias actuales vi Sacra-.

contritione vel Sactamento- juftificarum fem-

contta i

mentorum fufceptorum dandas tempore op-

perrelurgere ad majorem grátiam in re vel in

«ofirtos

''porturo, nam jus ad illas grauias actuales de-

jure itatin conferendam , & correfpondentem

u

M

majorem gloriam tandem obtinendam , fi in

pendetà jure ad gratiam habitvalem fanétifi-

dödiäum-?c

cantem , confequenter hác nom revivifcente ,

gratia decefferit : nimirüm ad totam grauam

mumþbfm"

. Reque revivifcentille , confequens apparet ni-

& gloriam correfpoadentem prioribus omni-

p

mis durum , praefertim quoad Sacramenta inite-

bus meritis intereà-per peccatum mortificatis,

gt

rabilia , Baptifmum , Confirmationem, facrum

& modob refufcitatis , & infüper novam gratiam

gut

Ordinem: ergo &c. Locuti fumus hactenus de'

& gloriam correfpondentem. nove difpofitioni

g

v jure ad gratiam reparandam. — Jam quazretur,

Pocnitentis , fcilicet contritionis, velattritionis

t ,

quaadonam reftituatur illa gratia per peccatum

cum Sacramento. Exempli gr. David , fi an-

m

amiffa , an (tatim , dum peccator juftificatur , an

te lapfum in adulterium & homicidum habult

i

.^ primüm in mortehominis , qu

meritumgratiz & glorie ut quatuor , acpoftea

:

:

^

gndq ipla gloria

i

- Confertür ?.

Poniteas:fuá contritione pertectiffimà obtinuit

T L

215. 1V, Per contritione

m

-&c.fjui"tiþücatq flatim

gratiam ac jus ad correfpondentem gloriam ut

fic

[f

f

. reftiraitur ,. vel potiüs ablato obice ftatim re-

duo., jufti

N

catus farrexit "ady gratiam & gloriam

x fix, ia

pl

Mi

vivifcit jus ad gratiam & gloriam operibus mor-

p

Pd,lü

tificatis correfpondentém : & probabiliter eti-

ll Hinc tamen ne inferas peccatorem exat fp

W

u

lää !

am ftatim redditur tota gratia.iifdem operibus

lapfu reportare lucrum : tiim quia hoc fequi-

vortelpondens,

lta Recenüores communiter

rur tantüm per accidens, & occafionaliter ex.

j qu

(cu

tum Suarez, Tammero, Lugo citatis. . .Quia,

peccato , fer fe autem ex poenitentia G divina

gtl

bonitate: tum quia hoc ipfum lucrum faciliüs

d

eüm illa gratia aliquando certé reftituenda ftt ,

non apparet urgens ratio , cur non reítituatur

& copiofiüs potuiffet homo obtinere fine la-

Mf

mmmunl

ftatim , cum homo viator ftatim fit capax prio-

pii; , manendo in ftatu'gratiz &t continub me«-

Yis gratig. -

Meque obílat defe&tus difpofi-

rendi, càm interim durante. ftatu peccati, ni-

WB

45

tionis novz ad illam gratiam.

Quandocun-

hil omninó mereti potuerit, ut optim? obfer-

ve enim reftitui dicatur ,

vat Scotus cit, . 10. Multo minüs ex hoc de-

PH

2

4

i fexx?pgr fiet 3b?£1«',1€

bet

d UR "Pass Ill Sagr»m.

Q,fæ

-

.

(

E

L

306

V heol, Sa:fanz. Pars 11]. Cap. 1. Sedl. lä!;De, Aitrizione,

i

perfectionis : quaeQue aufertur , '.vclwc,iiffcr,turiä,

bet homo arripere ac ufurpare licentiam , pec-

[

candi , cüm peceatum ipfum fit malum incom-

DEO frequenter juítis ex caufis , non obítante

parabile , nihil boni , plurimum autem mali

converfione : partim ex tentationibus , quz ta-

t

gimi

adferens, ac multa bona impediens, ac infu-

les interdum acriüs permittente DEO infeftant :

facientiautem, quod infe, Deu

E

er grátia efficax fructuose poenitendi incerta

: nunguäm de-

fit: fed potiüs hinc excitari quisque debet ad

eritufque in finem.

m

il ].

pmxim

fiudium continuum bonorum operum , fciens

ASSECTIO

íe recuperaturum füa merita per juftificatio-

inm

nem : eílo fortaffe ex fragilitate aliquando

PECCSI(

De Attritione , Contritions imperf:

Qtm

excidat gratià per peecatum , ut recté Scotus

ibidem.

equifita ad Sacramenium

Áiptrc

xäïen Homo'pc'ccet cum con-

1

ymaximä ut r

^

Panitentis.

m

Ti9: fI

MÓ TIll. Quód fi ta

D

'comi

itantetantàm propofito, & fpe pofteà poe-

fionis.

1i5,

nitendi per contritionem vel confeífionem fa-

QUZSTIO Il

cramentalem, peccatum inde non aggravaretur ;

14

tjo, feu Contritio [

Íícd minueretur potiüs. « Itacum D. Thomia 2.

,Quäd Aitri

H

3

D

perfesta

tadgr

2. q. 21. 4. 2. 4d 5. Cajetano ibid. aliis Layman.

DT

l. g. tr. g. c. 2. .. 10. Ratio eft : quia peccatüm

SUMMARI UM.

|

t

tanto minusaut majus eff, quantó minüs aut

220. Attritio quid ?

A

.

|

magis voluntas ei adhzret , feu in eo firmatur :

azr. Differt

4

comtritione

fatiene matiG) ,8 m

t

finoy

fed conftat voluntatem minüs adharere pecca-

222., Ratione . effettiss. .

h1

to committendo, íi polea recedere parata fit ,

224. Nam licét nece[f,

Ario

Sum

$o bozcféo ,

;tid;'n concipi dr&u! u -»9-

]

Ticnt

quàmíi non fit parata. — Sic juvenes v. g. minüs

)

;:1: y- Etfüpernaturali ;

It &X

peccant , fi cogitent & proponant poít aliquot

226. Nomtamem ex motieo flfaritgtis 36

annos poenitentiam ferió acturos , & vitam inte-

227. Sed alio infesiori.

fnem

2ag. Mttritionis motibe reP

otamtur ad tria: ld 'ï"fii'

[2

gré emendaturos effe, ait Layman

á

eit. /idcm git

in propofito : ergo &tc.

^

"

tudinem peccati ; 4 mctum gghcnnþz«:, 1

-0 dfona

s anteccdentir ex con-

inctum,

!

Pæaurq"m.

]V. At veró , f aliqui

230./—Et ultimaté rcjäl?it;frvia [7771

1 It

7fideratione venie obtinende per unum actum

D

um [fei 'T:b:o'lo- :

?I

gzct

contritionis , aut' Sacrarentum | Confeffionis

231. Ex metu. posnaritm

pa.[umä; dgtg/fari peccabim frie

À

moveátur , inducatur , .alliciatur ad. liberiüs

diciter »

- Jattj

234« Quid timor,&5 inde n«

audaciüsque peccandum ,. utique peccatum ag-

/tu: doiar,y,?/ärüili;yinitiz(:kïä!

L

ravabitur ; imó novam peccati fpeciem in-

TOEKus?

23j« Qualitcr omnis fera

attritie ultimati refoliatmt —

. ]

E

"D]ka

duet, fcilicet ingratitudinis erga Deum & $pi-

in contrilioner$, 65 ïavr:'or:

mD EI fupe

"omnia ?

]

EW

zitum fan&um : ut indicat D. Thomas eadenz

2. 2. d- 14. 4. 2. &L ex communi notat-Layman

337. Bue & qualiter turpit

;Jd, *Pcc:;:ti f 1»0!!6:»13-x d

At

irilionis?

i

ibidems Ratioeft: quia et manifefta ingrati-

V'fm ET

m

Jüer melus gebe

»na & pzrfartfm fupmmm

tüdo erga Deum, ejus bonitate , ac promifsá pec-

catorum veniá per contritionern ,. vel iacramen-

240. ( j;')lüfmr»abjt&ia; ') 3

2442. Etqualiter snetuis penar.

um remporalium

FO

1

U

talem abfolutionem obtinendà ad liberiüs pec-

candufm abuti : ille autem fic abutitur, qui ex

244« dMpplicatio pra&ica illorum . motisorum. -

d

h. 2499

4

&l!, hl)l]

confideratione ac fpe contritionis eliciendae, vel

249. Formuüle coutritionis :

y

abfoluüonis obtinendz allicitur & inducitur

Wlhond

pe 0;

adliberiüs peccandum : quare recté agunt fide-

ASSER

"t qo

les, dum de hoc'ipfo in facra Confeffione fe ac-

Tülure

: Frita'a eff animi delor & dntþafio f:ædiizw

cufant. Addit ramen £56/4. 1»fin. Layman. As

MUET

gamun arbitror effs unum ex [ex peecatis in Spi-

, cum propofíto son peccaudi de eetero x ntte

Wt r

tivo boneflo [uyernaturali: non tamen charitae

vitum fantau , quamvis eo revocari po[fit ; ue-

E

Dd

tis ,fed alid iaferiori , ultissate quidem & prina

que exiflimo femper eJfe peccatum mortale, fed

eipallter fpei Theologica, ac timeris oppo[iti ; ima

P N

Bfrequentev fíat , ita vt hoso velut con[uetudi-

^i t

mediaté ser? commnuizs ex csnþdern;iam»igr-

grem ac facilitatem quandam peccandi ex fiducia

pitudinis peccati,ac metu geheuna, G punaramo,

d qui

poflea confitendi ingenerari fibà animadvertat.

ktl

(Al

[

Eft tota communiffima , ut

Hzc ille prudenter & pie.

ne folità.

,

patebit c)qcphcäuo-

ümelltur

218 . Peres hicincidenter: unde fiat, quód refur-

.

n

: '5.-1.. !

4

MPOJ

gentes À peccatis ad priftinum ftatum gratize

f

Íxpe patiantur tantas difhcultates in exercitio

Ej? auimi doler &j* deteflatio peecati ,. cum . :

*

Qf Yi

virtutum & emendatione vitz , anteà levi; fi

propefito nom peccandi de catere.

ADfe

recuperentur ommia amiffa ? Refp. Id fieri

t fe

parim ex habicbus vitiofis & bene operándi

JEc eft ipfa definitio contritionis -gtnä.'-'-znä .,

H

ratim fumpte ex /"Fridentino explica-

E

TWte

defuetudine , partim ex miori affluentia gra-

msümþh

tiarum actualium ,. quarum übertas facit homi-

ta füprh q. x. per totam : adeóque ponitur hic.

enma.

l Wg!

locó generis , in quo .attrigio g:«kmyen.it»ï

£otte

!

meim cCulrere yiflm inandatorum , & &minm

P

d

"d

L]

t

( Bhbol, Sacrami, Bars ll Cap, 11 8681 lll De Jttrz'tianä

: s

Urtri

contritione perfeéla hactenls faté explicata :

TU

Il,.Ex motiuo /z);iemäturaiz'.

teliqua differentiam explicant. Differunt con-

"at

Ualiter omnis contritio debeat effe fuper-22 f*

ts

tritio perfecta,& imperfecta, feu attritio potiffi-

Q

naturalis ;non tantüm ex parte principii,

müm in duobus nimiru

As

!

m ratione isotivi, G ra-

fed etiam ex parte motivi füpernaturalis, per

tione effz&lás.

fidem cogniti , nimirum aut ipfiusDei , aut a-

.MI l. Ratione motivi, Quia motivum formale

licujus ad Deum relati , jam generatim decla-

l

"

proximum contritionis perfectee elt ipfum mo-

tivum charitatis , nimirum fumma Dei bonitas

ratum habet, fe&. g. 4. 2. $. 2. Et fp

5

c':fiatim

peccato offenfa.. Contritio enim deteflatur pec-

magis declarabitur £4c 4meff, . 4.

Wi

catum , quateniis eft offenfa Dei fummi Boni

D

LU

II Nop tamen ipfrus charitatis, —

füperomnia dile&i,motivo omnium perfedtiffi-

Ommuniffima & recepta eít Sententia, at-226

n

mo: motivum veró formale proximum auri-

C

tritionem à contritione differre principa-

tionis eft aliud charitate inferius, ut

literex parte motivi

M

.

J

4þei »timoe

quód contritio perfecta

ris , &c. de quibus inox.

fit ex motivo eharitatis!, non fic attritio, ut

fili

222 À. Inratioge effetizir.

Contritþic-) enim fe

$. pracedenti dicium , & apettiffimé fignificat

Íolà peccatorem juítificatatque proxime difpo-

Concilium Tridentinum fape citata feff. 14. c.

nit adgratiam fanctificantem ( etfi non fine vo-

4. übi poft explicatam contritionem charitate

to Sacramenti ) unde & femper gratiá forma-

perfectam , ab hac diftin&te loquens de attritio-

tà , & diCla costritio , quod fola perfect dele-

ne: hujus motiva, noncharitatis , f:d alialon-

ii

at, GL conterat peccatum. . Attritio veró fe fo-

gé ihferiora-amgnata dicens: 4//am veró contri-

j du

i non juftificat , nec proxime. difponit ad. gra-

tionem imperfctlam , que attritio dicitur , Quo-

tiam fanclificantem , fed tantüm cum Sacra-

niam vel ex tuvpitudinis peccati confideratsone,

mento reipsà fufcepto: unde hac in peccato-

vel ex gebenna & pynarum metu communiter

re extra Sacramentum femper informis manet

concipitar , i voluntatesa peccati excludat eum

fine gratia : & ideo etiam dicta atzritio, quod

fpe veni« G'c.. . Scionon pancos, maximé Sco-

"UT

fe folà non deleat peccatum , fed folüm ita

tiftas, docere etiam attritionem debere aliquo

j n

difponat,& velut etrerar , ut per Sacramentum

modo ex charitate & amore Dei procedere, íd-

ja [ 9

fgpcrvgnicns remitti poffit.

que nonfine fundamento in eodem Tridentino:

j

& Il

led hoc commodiüs expedietur qseff, 3. fe4; &t

dl

D

aliquid concedemus mox $. fea.

£x motivo boneft

0

»fapersaturali, non ta-

d

IF.. Sed alió épferiori,

men charitatis , (ed alio inferiori.

Oft motivum ergo charitatis fcilicet Deum227

ul ;;/ï!/l

Ic exprimitur differentia effentialis attri-

P

DEL A

p H

fummum bonum füper omnia dilectum &

tionis à contritione perfecta , quam,

peccato offenfum, contritioni perfectz proprii:

terminis x ha&tenus diclis

i "

jam patenübus , bre-

omne aliud motivom honeftum füpernaturale,

fidecognitum , eft motivum attritionis. . Ut-

v?te; explico , & applico

-

wf*?f"**'

poté aut direclé ipfe "Deus peccato offenfus ;

1. Ex motivo bääe/!a. !

fed non füb ratione fummi boni,, fed fub aliara-

224. "& Uamvis attritio fit imperfecta bontritïþL

tione particnlari apprehenfüs ( utpote fupre-

MHW?, l

h debet tamen neceffarió effe actus perfe-

d

mi Domini, primi Principii : fipremi Legisla-

&us, honeftus & bonus moraliter , ideóque

toris: fummi Benefacloris , ac maximé fumme

bono,honefto, Dcoplacito motivo conceptus ,

Jufti aut Vindicis peccatorum &c. » s ali-

alïoquin non obtinebit remiffionem. — 'Ex com-

0

quid relatum ud *DEU M , utpoté peccatum

muni Suarez difp. y. fe&t. 1. "annerus diff. f.4.

ipfum quatenus eft injuria D E I quatenus

inl/W

6.5. 74. alii paffim. — Ratioeft : quia difpofi-

eft offenfa DEI füb aliqua dictarum parti-

E

m

tio perfe ordinatà ad remiffionem peccatorum

culari ratione

P

quatenüs eft contra cultum,

j m

W

impetrandam , nondebet effe infe&ia ullá cul-

reverentiam , obedientiam, gratitudinem Deo

j uidllfrï

jà etiam veniali,

Ut f1 doleas ob motivum

debitam, quatenüs eft quid turpe coram Deo ,

jl

venialiter malum , v. g. de fornicatione com-

yinp

y:

privans animam gratià,Deóque exofam reddit:

miffa, quia ampliüs non potes te jactare caftum ,

quatenüs à confecutione beatitudinis zeternae

W,(AIW

n

»

&c. ( Alia eft ratio voluntatis fufcipiendi Sa-

impedit, exclndit, ve] falrem retardat: qua-

&ramentum : voluntas enim hac non eft pro-

tenüseft indudivum zterni damni, ac pocna-

d

pri& difpofitio , fed tantüm conditio ad fufci-

rum inferni ; tandem etiam quatenüs eft indu-

piendum Sacramentum , unde non obflat, eti-

&ivum peenarum temporalinm à Deo offenfo

x

amfifitvenialitermala, v.g. ob vanam glori-

propter peccata infligendarum , &c.

lia

h n

am ,ob refpectus humanos &c, ) Quod fieti-

Suarez eit. difp, g. fetl. 2. "anrerus cít..q. 6,

j M;n.

am dolores ex motivo mortaliter malo, v. g.

dub. YO. alii communiter, Subhis enim enu-

extimore mere fervili poenze , inferni , ita ut

meratis omnia alia excogitabilia facilé compre.

i

u

aliàs (impliciter nolles dolere , fed. potiüs in pec-

henduntur , vel reduc

.

untur, Igfuper facilio«

t yl»

&atis pergere, erit actus non remilfione, fed no-

sismemorig causá,

3f

"

£

*

j

gl

fï,infalgq dignus;ut $. fe4. declarabltur.

UTQTT

Omni

enssiÀ

3608

| Sbool, Sacram, Pars II Cap. YT. Se&d. H], De Atfrz;tiöiää, |

*

$28 Omnia predicta , & àd illa revocabilia àt-

Iain re omnes ». quos legi , i mtermï:ïïi

tritionis motivaaptiffime tevocantur ad duo;vel

non ita proponáfit.

Ratio clarà eft: quia

l

ttia potiüs inotiva affipsata à Concilio Tfi-

attritio omnis falutaris debet eífe aCtus füper-

llgä

dentino. Nam 1. ad tWrpitadinem . peccati

naturalis, adeóque alicujué virtutis fupernatu-

Lgxc

-a

reducituretiam , quód. peccátum fit injuria vel

ralisac Theologici , atque non alterius; quàm

offenfa Dei fub quacunque ratione fuprà pofie

fpei Theolqgfcæ » ( non utique fidei, nec cha-

i

tà , irreverentià , inhonorátio , inobedientia

ritatis, ut fupponimus ) cüm debeat necelfario

Ws

tendere in Deum, effe converfio ad Deum, ani-

ingratitudo , &c.. erga Deum.- 5. Ad metum

p

ehbenne [peCtatetiam , quód excludát hominem

mo fibi reconciliàndi Deum, cium fpe. venie; ut

A0

À vità eterna ac beatitudine ( qua eft effentias.

exprefsé addidit Concilium Tridentinum loco

jl

lis damnationis poená damni ) aut faltem impé«

allegato: ergo &c. — Declaratur. fundamenta-

u

liter.

Onïnis*fuga mali continet implicitam

t

diat, & poenis purgatorii excruciandum deti*

neat...3. Ad wsetum penarum Íípe&tat. etiam

faltem profecutionem boni oppofiti : ficut &-

ád

fib

confideratio juftitiz , irz , juditiorum divino-

Contrà omnis profecutio boni involvit fugam

fum, terrorum , flagellorum , viridictarum ,

oppofiti mali

atqui ofnnis falutaris attritio

&2

quas Deus ob peccata folet immittere peccató«

neceffarió deteftatur peccarum ut eff malüm

d

ribüs: & fingulariter illarum,quas defa&to pec«

€ontra Deum , ejísque offenfivum , ídquein.

id

catof experitur & patitur, ut funt morbi ; infa-

ordine ad reconciliandum nobis Deum ; ejüis-

g

mia, inopi4;alidq; mala à Deo ob peccata imif-

queamititiam ; & erga nos bonitatem repàár

j

fa vel perrniffa;adeóque fupernaturaliter per fi-

dam cüm certà fpe veni& : -quippe quem nobis

At

demapprehenfà , ut in gratiam rudiorum ma«

offenfüm & malum erga nos hàbere fnerit ti-

ä

WO

gis & practicé declarabo $. 5.

à

piemus , & formidamus : érgo eó ïpsö faültem

9X

9 $. Sedais : intelligo:

fati

v lese omilà eife

implicité & ultimaté profequimur & amamus

ln

£.

immediata & proxima motiva attritionis : fed

iplum Deum ut bonum : nondum quidem ut

ib

nimis multa funt-

.

*

nónne ad unum aliquod

fummum bonum in fe aimore ämïc;tiæ»,üc" enim.

ordin

principale & ultimatum reduci poffunt, ficut

'doler nofler effet perfedla contritio ; fed ut — |

lores ;

eít unicum contritionis motivüm fcilicet chari-

fummüm Bónum noflrum amore .concupif-

j ATE

tatis &c. — Et nónne. jam audivifli initio in ip»

Centiz , quo nimirüm bona aterna & tempo- —

] ditar

talia fperamus , & oppofita mala timemus; &

fa thefi fignanter Qi&uni 2

BL

ficerit a&us attritionis , aliàs nunquam : fic

énim attritio non convertet ad Deum, & non

[

] F

: 5- —ïII.

Til

ális : ut bene confideranti liquebit : ergo

E

Ultimatà l printipaliter fpei 2&?d0gic&f

tandem motivum principale ultimatum atttitio-

EO

?x

1

a€ timoris oppofrtr.

nisomnis falutariseft motivum fpei Theologi-

lr

€& & timoris Dei , quocunque tamen. moti. '

lii

230

Yeut contritionis perfe&tae motïviinf formas

vo immediato in particulari adáttritionem mge :

;

3X e eft motivum charitatis, fcilicec DEUS ut

veatis , üt applicanti pátebit. — Attritus dete-

Yi

fummum bonum in fe , quem füper ormfiia

ftaris & doles peccatum ob fuam rsrpirsdintm:

hts

ámamus amore amicitiz propter ipfius intrin-

quatenus injutia , offenía ; inobedientia , i

Átj

fecam , infinitam , oninimodam bonitatem ; &

gratitudo erga Deum: quare hoc ? quia tim

&

lh

ideo deteflamur füper omnia peccatum velut

& fugis ob hsc habere Deum infenfum ,.

MM

malum ipfi Deo , ejüsque infinite bonitatis

velut malum tibi : & nónie eó ipsó concupif- —

""lj'pln

offenfivum

PS

*

"J'W[:r

atque ideo otunis confritio eft

cis & optas habere Deum pacatum & bonum

LT

a&us charitatis & virtualis faltem amor Dei;

tibi? qui eft 4mor concupifcentie & fpei Th

-?mnu d

l

ut fuo loco declaratum : ita motivum fortna-

logicz.

Idque clariffimum eft, quandod

]e, principale, & ultimatum falutaris attriti-

Mlm

les &t deteftáris peccatum ex timore amitte

Vltntye

oniseít motivum fpei Theologice , fcilicet

di &ternám beatitudinem , & metü damna

r

idem ipfe Deus , ut fumimum Bonum noftruni

7

:

VC

is , gebenna & penarum : nihil agis:.,. mfi do

As

íuper omnia amandus amore concupifcéntie

& umor tuüs fit actus fpei Theologic

ob bona futurz & prafentis vitz abeo fperata ,

ficut Deum tanquam nobis bonum conc

t

mdudlt i

F?þfetü

& timoris oppofiti , quo 'nimirum timemus

éimus, maxime &

priücipaliter in bäg;?tï;

né

eum offendendo ejuserga nos bonitatem , be-

& vita fututa ; & fecundarió etiam 1

-t de

fievolentiam, beneficentiag à nobis avertere:

vite prefencis falutaribus , fic ejus formidamus

"jf

& ideo ex tali fpe & timore deteftamur pecca-,

Vi

indignationem & peenas inferendas prat

Ro

tum quatenüs eft nalum nobis apud DEUM,

ád altetam, vitam fpectantes, dgmngüþ.,xi

ipsámque Deum quodammodó nobis reddit

Wi

purgatorii ; & fecundarió etiam fpeclant

malum , non infe , fed in effeCtu erga nos, pec-.

vitam prefeatem.

Et hác tatione re&iffimé

hl,

catanoftra malis peerie eternis ac temiporali-

À Ti

dicitur attritionem omnem debere procedeR

bus puniendo: & ideó omnis falutaris attritio,

ab amore DEÍ: nimirum non perfedto &C

amis

lmlm

eX quocunque dictorum immediato objecto,

ii l

N

citis , ut infrà videbimus : fed faltem m

Ífeu motivo concipiatur , ultimatéeft, & de-

perfecto & concupifcentiz , ut modo decla

E(]ole lþïl

l

bet efl'g actus fpei ï-heO?ogicæ 44 Finærisï Dei

tum. Quotiescunque ergo tuus dolor & ti«

ínof

—

,

T

Sbol, Scrani Pari TL Cip. & HLDeddhow —— 305

s

!

j

li

rnoma principaliter refolvitüt in acum fpei.

T

liationem. cum ipfo; amxatxamDei,:psums

[ 1

*

& amotis faltem imperfe&ti & concupifcentiae

que DEUM : ideóque fnüm commodum ,

erga Deum , adcóque in motivum fpei Thieo-

Ut

séque ipfum veriffimé & pofitivé conftituit ul-

logicz , fecurus efto , te .veram fupernátura-

timumfinein, — Quodenim pofitivé magis z«

Itj

/Jem attritionem habere , & teclé difpofitum

Atl

ftimatur , quàim Deus ; fini$ ultimus conftitui-

-

adSacramentum Ponitentie : alihs non. . Pro

tur: qua utiq

uf

üe gravitfima *e&jdeg*rdipatio E -

.tujus pleniore intelleQu nota , nos triplicitér

injuria DEI fümmi boni,

poffe dolete & deteftari

X

IlI.. Poieft quis dolete & de

:

LTT)

peceatum f:x.metu feu

'te/fïär;igþecca'tung*;

Ül

timorepoenarüm:

A

ex ümore peenarum , &c. tanquam fub motivo

L. Poteft quis dolere,

& dïïevt*e.fïai'—i' peécatutii

$

;K;'i

formali próximo , at non finali , ultimo ac pra-

ex timore peenarum remoté & excitative tans

Cifivo , fed a&uali impulfivo tàntàm : fic, ut

hh

tüm,feu tanquaám füb motivo remoto excitàn-

ofti :l

quisdefaQdó moveatur, & impellatur ad do-

teàd evertendám malitiam peécàti , illidque

lendum , de fa&öque doleat & deteftetur pec-

nyoln

fuüb hac velifta raüone feu motivo occurtente

lii

tatum propter pocnas &terna$ ac temporales,

N

cognito deteflàndum.

Atque ita ex timore

it eü.':'

4quas timet ; non tamen sItipmare G pracifioe :

um n

penarum quaruinvis etiarn temporalium excie

Íeu ptopter finem ultimatum & pracifum : non

tariad pocnitentiani bonum eft & falütare: Ut

Deas

enim pofitivé ullo affectu a&tuàli dicit.| AVollepa

aperté docet Tridentinum Self. 6. c.6.. Et du

J'aler;* vel deteffari peccatunayvellem adhuc pec -

Fatei

peczatoros fe effe intelligentes ,à ju[flitie divina

care , Go nifi infernus v. g. fet , mifi beatitu-

IPBQUEE'.E

timore quo siliter cogcutiustur , &c. — Ipfa

dintm [perartin &c. Sediolüm negative dicit :

bert z

Veró d—ct"e&'atid peccati bona etit, vel melior ;

de fatto moveor Q* impellory & non moverer &

89

aut optima juxta perfectionem alterius motivi

itapellerer inodo ad dolendum & deteflandum

u

formalis;tali timore excitante; ánimadyerfi ;

pectattem , vifi ptenas illas timerem : & quame

lm gt

fub quo fertür in peccátum: — Átque hic eft

n -

vis ex vi hujusactás pracise plüstimeat poenarm,

ordinarius modus , quo Deus pertrahit peccas

.quàm pectatum , &c. injuríam DEI, &c. plüs

Q s H?

tores àd meliórem frugem , & ex tali timoré

qit (

i

ametfeipfum , quämDEUM ; non taimen fic j

T

excitante ; ad confidérandam & pofiderandam

utpofitive etiam minus tifnedt peccatum, quàm

ml

malitiam peccati non raró ad ipfam contritios

poenam , minüs amet Deum ;'quàm Coclum: fic

T

nem perfcétàm;& poenitentiam perfedtiffimam:

utita affe&tus in aliquo cafu potiüs eligeret pece

. pertingitur.

us

S

;

catürm,quàrmi poenam, potiüs perderet DEUM ,

um, d

434 W. Poteft qui

: dolére & deteffari peccätuüi

quàm Celürn ; &c; ( Sicut ia priori cafu ) ab-

df : di

extimore poenarum tanquam füb motivo for-

fit: fedfolüm negátivé hic & nunc non timet

2

umatttio

mali proximo & finali ultimo pr&cifivo fic, ut

magis peceatum ,

quai pieüáf ; nof mágis

M

timor pomarum fit tota caufa motiva finalis

amat DEUM ,. quàm Calum : quia nimis

TO fií

. dolendi, ita ut fie dolens ita (it affe&lus , ipsc-

um hic & nuné aliud motivum. perfectius

ao

,que dolor includat virtualitet hànc. conditio-

dolendi & deteflandi peccatum non occutrit,

hts

i malem: Sison effeut porna atérna vel tesapora-

quim umor poeenz ,amor Cali,&c. . Qu ta-

nurpïf"""?' ;

Jes . nolltta dolere & deteffavi peccatum. . Aüt

inen non fant motivum ultimüm przcifivum ;

jl

fict fumita difpofitas , ut utnc fevio vellemnon:

quià non prafcindit , & excludit lia motiva

1 ) qm [?flä

dolere de sse15 petcatis, fed potins in eis complde

perfe&tiora dolendi,quiti potiüs ità difpofituseft :

€eré Q pergere , fimon elfet infernus, — Yem:

utfi occurterent rüenti alia perfe&tiora motiya

?,

"

Sollem agere p&uiteutiam , (Fc.. vifi fperavem a-

) D! qu

vel rationes deteftándi péccatum , quatenus eft

st

ternam beatitudinem , &c. Et tális doloe & àt«

offerfafuini boni, &c, omnino etiam fub illis

zi

tritio nulla eft ; & peccaminofá, ac novà infer-

motivis deteflaretür peccatum,& jam plüs hor-

Aodigna. — JVulls attritio et: / quia rion avertit.

*ä) qw

teret péccátutnquàm poenam quamcunqj ; plüs

um

voluntatem ábíoluté à peccáto , feu tantüti

amaret Deuim ; quàm czlumi a€. beatitadinem ;

d

- conditionaté , fi non effent poenzi , fi non éffet

ne

vel quodcunq; bonim creatum, & c. Quin étiam

pis

,mhæ

anferhüs, fi nón. Coelum Íperarem, &é. imó

fubinde dolet ; fe non ftoveti ab alio perfe&ti

includit a&tualem affe&tum ad péccatuni, quod

heolgauïl?

ori motivo, qnàm timofe pcenarnm: üt bé«

ptopter folam poenám deteflatur , alioquin actu

he exprimit Góbat lr

bab; Confit.cafu Amith.

)num [

nollet deteflari , fed complacere perfeverare. in

f Il*

u

67.68. Ertalistimor peenárüm bonüs , ho-

illozmullus ergo liic ( vides) actus fpei & amoris

heflüs ; fancttis eft , indéque conceptus dolor

qu

etiam iniperfecti erga Deum : quippe quem ,fi

& . deteflatio peccáti vera & falutatis attritió

j5 j

jj

poenzenon effent,vel beatitüdo on fperaretur ;

yiif

fafficiens cum Sacrámento ad remiffionem pecs

i

oon curatet. 2.Peccamiinofa & novo inferno di-

catorum fecundüm Concil. "Trident; cir;

Eft.

-£na eff bac aztvitío: quia talis a&tu & pofitive

yp

t

que verus a&tus fpei Theologice , quà ficut ho«

4l

plütis ac magis zflimat malum peeng. fibi for-

nefté & re&té amore conchpifcentia defidera-

u

ld

midátum ; inferüum v. g. autbonum beatitu«-

" P[O[C

inus beatitüdinem aliáque bona confequi àDeo,

ary

dinis fperatum ,. adeóque fuum .commoduni

eóque tnotivo impellimur ad béne agendüim :

fcao&

j

Íéque ipfum perverfiffimo fui arore ) quàmn in«

J

ita re&té & honefté timemus beatitudine priva.

(v

n

ii,alisque poenis atérnis vel tefnporalibus.à

m

jgriam þgo illatarm ; offenfamADEI,» réconcie

DEO pvaiti ; eóque timore falubriter ioves

N

T.

Q.3 j

inu£

k

N

"

X

d beol, Sacrauent, Pars ll Güþ; Tl Sedl. Hl De Attritione,

r

310

fed etiam effe malum ipfi D«o ; ejüsque infini,

i

mur & impellimur ad fugam , deteftationem,

tz bonitatis offenfivum , amicitie lafivum,

f

dolorem peccazorum , adeóque attritionem fa-

1j

Jutarem. T'andem hic timor & attritio inde con-

&c.etiamfub hoc motivo vel maximé doleret

& deieflaretur peccatum , adeóque jam im-

f

cepta facilé refolvitur in amorem & contritioné

plicito faltem amore Dei fuper omia , eva-

-N

erfelam : pro quo ulterius obfervandum ett

234 ]V. Triplex communiter à. Theologis di-

deret perfe&té. contritus. 2. Firtualiter & im-

j

]

pHHC

flinguitur timor , & inde natus dolor de pec-

plicize, Quia omnis veraattritio ex natura aclüs,

D

cato: Servilz , fnitialis , & FHilialis.

"'imor

'cum fpeveniz , vult & intendit remiffionem

yltt

& dolor fervili: dicitur, quo quis timet pecca-

; peccatorum fuorum : Íed fpes veniz & remif-

fio peccatorum per fe ordinatur ad reconcilia-

iiat

re , aut peccáfle dolet ultimate & pracisé pro-

lii

' fi infernus

tionem divinz amiciti j amicitia autem ng-

prr poenam , infernum v. g. ita ut ,

tj

non effet, nollettimere ,nec dolere, &c. — Sed

ceffarió requizit amorem mutuum inter amicos:

ergo attritus virtualiter & implicité vult Dei

irfey

prompté peccaret , ut in peccato» perfeveraret :

&ont

& hic timor & dolor nequam eít, juxta dicta

amicitiam, Deümque aimare amore amicitiz,

1ifüi

aum. LI.fic dictus,quod fit ferversms fcu manci-

érgoulteriüs, fi ei proponatur DEUS ut fum-

/

mum bonum,fuper oinia amandum , idque

be

piorum proprius , qui plerumque fua munia

is offenfüm & abalienatum , infallibili-

177

obeunt ex timore potiüs, quàm ullo in Domi-

'peccat

nosamote.

ter ( moraliter loquendo ) amabit Deum füper.

[f

Timor & dolor 4zitzalis dicitur ,

quo quis etiam poenisimpulfus & motus timet

omnia , atque eo faltem implicito amore dete.

N

d

eccando offendere DEUM , aut dolet pecca-

flabitur peccatum : jam iterum. eyadens pere-

to fe offendiffe DEUM , eíque reconciliari

feQié contritus.

Et hinc pro praxi mox di-

:

cupit, adeóque jam tendit in ipfum Deum ali-

cam$./eg. Quód quamvis Confeffarii peni-

g»u

f

quoamore faltem imperfecto concupiféentiz ,

tentes vulgares ac rudes , dum per Íe mon

& fpei Theologice ut bonum fibi, eóque jam

prabent fufficientia indicia veri doloris , ordi-

d

natib excitare debeant per motiva attritionis ,

fic difpofitus eft , ut etiamfi poen non effent :

p

adhuc timere offendere, vel doleret offenditfe

his enim faciliüs & efficaciüs moventur ,

Deum, dummodoó aliud motivum adhuc ti-

.concutiuntur , quàm motivo contritionis perfe-

«

mendi vcl dolendi occurreret : adeóque :zi-

Clz,femper ramen ultimaté etiam dirigendi funt

19 X

tialiter. ( unde dictus Initialis) & inchoativé

aliquo modo , & elevandi ad motivum contti-

j

jamtendit , & facillime affürgit in perfectum

tionis perfecte , 'icüicc.t charitatis & agdtif&

DEI.

ld

Dei amorem, verámque ac perfectam contritio-,

D

v

nem; juxta illad Ecclef. 2 . Timor Donmin: £ai-

LUR

Wouoy

/

P

um diletionis. Proverb. r. Timor Domini

177

dpmediat? vz)erb communiis ex eonfidera-

Principium [eutentie.

Atque in hoc initiali ti-

drciy

more fundatur , & inde nato dolore de peccaris

t1ione tuïpitudi

nis petcati AC yetu gebmna ]

( panarum.

t

reipsá confillit. vera ac falutaris attritio. — Ti-

quity

mor & Dolor filialis denique dicitur ,. quo quis

JEc tria motiva ( ac velut fpecies) attfi-ïäG

b

nullá habitá ratione poenarum, timet offende-

tionis exprimit Concilium "Tridenti-

- deri

re Deum fummum bonum 1íuper omnia dili-

num tanquam communiora ac magis nota : ad

fotin

endum, horret & execratur, quidquid DEO

que tamen omnia alia affignabilia commodé

laco;

adverfum velut malum eít , quod eft omne

reducuntur , ut $. 2. A. 1V. oftunfumeft. Jam

& folum peccatum.

Et in hoc filiali dolore

üüwzh

hazc in particulari explicanda , & ad praxxinr ap-

hm

confiftit vera & perfe&ta contritio , ut pluribus

' plicanda funt.

lttyed

fuó locó explicatum.

*

Applijcal cxemplg filij

1, au:?pz'tuda peccati. '*

ïïwlogi

ïefpe&u Parentis offenfi.

On utique turpitudo peccati naturalis, n3-237

fü!vmqa |

Corollarium €f Agimaduer[fo

N

turaliter cognita;ac velut philofophicaut-

notabilis.

(

pote prout adverfatur naturz rationali,recig ra-

tioni, lumini ac honeftati naturali , feu virtüti

u

Mnis« vera falutaris attritio difpofitivé ,

i

imo virtualiter & implicité femper ulu-

moralt , quz quatenus inter limites natur2 cotti-

N

i .

)

hmk&

mate refolvitur in contritionem . perfectam

prehenditur , ac fupernaturalem aturitionem ac

poxnirentiam improportionata 'eft : fcd turpitu-

m D

& amorem DElfuper omnia. 1. difpefitive:

tüm.

quia attritus licér immediaté &t proximé do-

dofupernaturalis ac Theologica , lumine fidei

& |

leat & deteíletur peccatum propter ejus tur-

. cognita, atque ad Deum relata : ( fcilicet & qua-

tenüs animani coramDeo dcrw:pat,ma;ulat:VïO*

Ts

pitudinem coram Deo , propter metum ge-

j^

l

d

henng & ponarum ,&c. — Quin tamen , ut di-

Jat, ornatu gratiz ac meritis privat ; Deo eXo-

fam ,à Deo averfam, fervam peccati conthuig,

€&tum eft, hoc adlu jam tendit in Deum , cui

Similiain

D Um

reconciliari cupit , aliquo amore concupifcen-

charaterem beftiz imprimit : Gc.

t

thgw,u

tiz , eÓ ipsó jam fic difpofitus , certé neceffarió

Scripturis SS. paffim pofita) eft fufficiens mo-

tivumad fupernaturalem attritionem ac ponie

M W.

fic debet effe difpofitus, ut f ei occarrat pec-

.lml l

catum non tantum effe malum , nobis coram

tentiam , juxta communi

—

ffimam 1DD£. Ragi? ;c:-

P

dictis manife(ta,

D:o, ob cjustorpitudinem & pocmas meritas

Ia

* g bool. Sacramm;:, Pars 111 .Eap.ila SeäII De '&"Mmä; EE

20

238 Ili! particulari veró principaliffima & extre-

&confeq. — Sic enim nion þd,fiiivä &ltimat pec-

!!Eflvuml

uate-

catum vel offenfam DEI minus malum , quàm

im'idulem '

.4na peccati tu/rp*i'tudo.,iixpcmatutahs eft, q

«üs eft contra charitatem Deo debitam, offen-

ponam: fed folüm negative hic & nunc non

M o

aftimat peccatum majus malum , quàm poenam

- fafummi Boni, & averfioà DEO ultimo fine

ml, "n :

;$ti: fed motivum hoc charitatis eft contritioni

defectu majoris & altioris motivi ad .deteftan-

Mirfà,

proprium,

Attritionis autem: motivo propria

dum nunc occurentis ; ut sxm. 2H. explica-

mb

tum: quod pofitivé noneft inordinatum , & vi-

[

principalis turpitudo eít , , quatenus eft contra

virtutem fpei & timoris Dei, & averfio à Deo

tiofum , fed ad funimum negativé non eftfatis

t dnd

ulimo fine cwjus ; & confequenter. omnis

ordinatum ac perfe&tum , facilé tamen ordinabi-

d

alia turpitudo defümpta ex alia.quacunq; oppo-

le ac perfe&tibile, occurrente perfectiori dete-

WE

fitione contra Deum , accontra virtutes morales

ftandi motivo. Atque hincjam corruit in

fpe-

r

ciem difficillima

^

4

lw]

rcfpicientEsDcum,ut quatenus continet injuriá,

irreverentiam,inobedientiam, ingratitudié , & c.

Inftantia. — Qui deteflatur

'pcccätum | Prö—i-ill :

m

contra reverentià &c. Deo debitam. Addunt plu-

pter infernum v. g. faleem non. plüs odit pecca-

DEU

rimi etiam turpitudinem , quam peccatum ha-

tum, quàm infernum : ergo ex hujus actus,

nj

bet ex oppofitione contra alias virtütes mora-

datà optione , potiüs eligeret peccatum , quàm

m t

infernurà ( eddémque ratione quamvis aliam

les infufas,eti ex fe Deum non refpicientes, ut

jt D

contra juftitiam, temperantiam , caftitatem , &c.

ponam. ) hoc fie dubio eít inordinatum &

o at

Nam & hac cít turpitudo animam coram Deo

inferno digniffimum : ergo &c. Refp. Ne-

? od

deturpa

exosámque reddens, eökju-e refpe&tu

gando cox[equentiam, lnhoc enim calu plané

ais

ad Deu

:;;S,(C

lata , per fidem fupernaturaliter co-.

metaphyfico attritus vi hujus attritionis non

eligeret infernum : tamen etiàm non eligeret ,

u

gnita. Quod tamen negant alii; Scotifte maxi-

m

mé , ejusmodi virtutes morales infufas non

& deberet non eligere peccatum , quare vel

j dii, t

admittentes : atfaltem negate non

poffunt j o;)-

ceflaret ab eligendo utrovis , vel neceffitate (me-

»

taphyficá & imaginariá tantüm ) utgente debes

mb ^

pofitum effe probabiliffimum.

SS

T. 0

ret recurrere ad altius rnotivum , fcilicet chari-

lL Metus gebenna c? -pæäamw f^-

Qu

pernaturaliss.

?

tatisDei , & propter illud eligere & pati potiüs

infernum ( à fortiori quamcunque aliam pce-

yugal

239 X Concilio "Tridentino citato; fine dubio

qinné

nam temporalem ) ,quàm peccatum , exem-

-& ) fufficiens motivum atttitionis fupernatura-

plo magnorum Sanétorum , .qui in effe&tu ita

jti 8

lis e(: timor inferni feu damnmationis ztetnz

elegerunt : quapropter in omni cafu dabili fu£-

ob peccatum incurrende : ad quem velut falu-

ficitj. ut ex vi metüs inferni, vel poenarum ho-

tarem Chriflus ipfe nos hortatur, Matth. ro.

mo deteílctur omne prorfus peccatum morta-

Timtte cuin, qui potefl ej? animam ( corpus pere

le, nec poffit cum efficaci ejusmodi timore af-

WM"), :

dere ingebennam. . démque eft de aliis poenis

fectus ullius peccati raortalis 'confiflere , cüm

ugclamnh'

füpernaturalibus , ut f1 deteftemur peccatum ,

repugnet ex metu poenz peccatum abíoluté

quátenus meretur poenam dainaüi , privationem

frugere , & fimul per peccatum ejusdem peenz

hs

beatitudinis, ac feparationem aternam à deíi-

meritorium perpet

Qu Ti

derabili facie DEL, amiffionem gratize G meri-

rätum x 'vcl'le incxurrerc peri-

culum illius.

m

torum, & refpectivepoenaspurgatorii. — Quia

IH. Metus pesarum t;'pzpämlium,' *

TT E

;

E

hzc omnia de 1efupernaturalia per fidem füper-

u j

maturaliter cogacfcuntur , atque ad DEum ot-

Ulli poenz tempofalc»s naturaliter tantünggz

N

i

D

u

fenfum necefiarió referuntur :- ideóque eorum

cognitz vel apprehenfz , fine ulla relatio-

timore deteftans peccatum, in Deum tendit fpe

ne ad DEUM, prout nimirüm naturaliter eve-

"Fheologicà , utfuprà explicatum. — Solóm hic

niunt,ac vel naturali connexione, vel humaná

7

.. folvenda c(t celebris.

ordinatione dd peccatum confequuntur , ut

i

funt morbi , infamia, damna, fupplicia: fed

"

B F Qu ob

hi

d;:rx

bene peenx «temporales feu. mala temporalia

(QUi deteflatur peccatum propter poenam ,

fupernaturáliter cognita & apprehenfa per fi-

tion

n

j

i Q

infernpmv. g. fimpliciter magis deteftatur,

dem , atque ad. DEUM relata, nimirüm tan-

fugit, & odit poenam , quàm peccatum & offeà-

quàm à DEO peccatis offenfo, juftóque fcele-

iteu

m

fam DEL, adeóque etiam minüs zílitnat ipfum

rum vindice immiffa vel permiffa , immittenda

t

di^

Deum. Qgid propter qmd ammn]nodqne t4-

vel permittenda , funt motivum fufficiens at-

at

il

lecc. fed hoc eit inordinatum : ergo &c. Refp.

tritionis fapernaturalis ad Sacramentum fuffi-

(

if

diftinguendo majorem. — Si pcena fit ratio de-

cientis:: dtque adeó dolor de peccato, quate-

m

j

telfandi. pracifa & ultimatal, fic ut etiam pofi-

nüsob .idoffenfus DEUS , immittit, vel immit-

p

tivé peccatum , offenfam , injuriam DEI , minus

tet poenas temporales ( morbos, bella , peftes ,

j

5.;'

malum , quàm pocnam zftimet, ideóque prz-

4

"

&c, ) eft vera attritio füpernaturalisfufficiens

tlipendum potiüs , quàm poenam , infernum

.

ad Sacramentum penitentiz.

Ia jam [atis

&c. concedo ma

]

orém , & totum , juxta dicta

communis Sententia DD. Suarez toties eítatss,

jj

-

num. 1. Si pzna fit ratio .deceüagdi peccatum

Coninck bic difp. 4.». 39. . Arriaga d 1 1. s.

,oncm

opuje

d

Plroxima & imyulüva tantüm; neg. ma j Um/in. 3

J

3: Lugo difp. 5. w.. 150. XTamb-uzivnus

i Ccth

N

-

*

*

-

&v—'f

312

— Sbel, Sacrament, Pars M. Ca,þ. I S?ä. II De A!t'z,ritiqne..

adDeum peccatorum f!indicem;fanquam fla ïc'i. A

pl

, Canf& -LE,c.

t. G licité ac optime Cafpar Hur-

ii

if

^

?

/

tadus z difp.

&. dificul:. y. & indubitatum

la divinz juftitie. |Semper tamen Confeffa.

Fa-

ii

cenfet Gobat Aipbab. Confit. ca[n 3. W. 47.

rius, fi commoditas adfit, conetur talempce-

nitentem difponete GC inducere ad altius & (ü-

uk,f

vet, imo potiüs urget Concil. Ttident. feff. 14.

gj

c. 4. inter motiva falutaris attritionis indiftin-

peraaturaliu$ motivum faltem attritioris, v, g.

dicendo : Ah! gravius longé peccatis noflris

| p f

&& ponens merum pnarum , utique in DEUM

relatarum , & adjungit exemplum Ninivitarum

offenditur bonus DEUS, quàm ut propter iftas

j i

poenas & mala temporalia tantüm dolere de«

. Ht

dicens: Hec enim timore. ( icilicet fübverfionis

Q6

urbisàJona predi&ta, poene temporalis) si«

beamus.

JEternam — damnationem mepetur

!ulph

liter concu[fi INinivita plenam terroribus pzuis

peccator , zterná beatitudine privari, eternüm

[

DA

tentiam egerunt , & mi[ericordiam à Domino

à Deofeperari fümmo & infinito bono !'&c,&c,

aitdte

d

impetrárumt, Ratio eft ; quia talis timor poe-

propter hac, quzfo, doleamus , has antem tem-

narum fine dubio ábílerret, avertitque à pec-

porales plagas potiüs tanquam peccatorum

&lo

[

cato, & convenit ad juftum peccatorum vin-

medicinas à mifericordi DEO cum gratiarum

li,

. dicem Deum reconciliandum , ideóque füppo-

a&ione acceptemus, ut iis ernendati temporalitet

'fitifide, quà ad DEUM referuntur, . eft actus

p

potiüs caftigemur , quàm fupplicijs deputembr

Ó

TeCUm

fpei Theologice , quo homo generaliter ( etfi

eternis, &c. &c.

^ wmo

primarío in beatitudine) in omnibus etiam tem-

IF. Applicaüa prattica ditorum anti-

poralibus , bonum fibi concupifcit && fperat à

q m

DEO. Secüs omnia fünt. de poenis tempora-

vorum dttritionis,

: fantd

Onfeffarius/ poeniteatem | gra

Ls

É

| þec'ca'mzu

ami

libus naturaliter coghitis & eyeniehtibus. Exem»

lis rem declaro.

confeffum,tandem more folito interrogans,

W

--

243 ]acet &grotus , do

let, ingcmifci£ , deteítatur

an.doleat eu toto corde , quód ejusmodi pec-

f

L

*

adulter

catis tar gravibus offenderit optimum & dile-

du

rzteritos exceffus & intemperantias

clum Dominum Deéum noftrum , fummum Bo«

EE

deprehenfus & infamatus , utique dolet & de-

num nolirum , maxmimum Benefa&lorem , Xc.

teflatur commiffum adulterium : fur; vellatro

^v beli,

Si nihilaudiat, nifi frigidum , femivolens , ft-

-

; lntm

comprehenfus, torturas , & füpplicium expe-

élans , non ficte deplorat, dolet & execratur

minolénsque zz2 , absqu« ullo figno interni dolo-

. Julice

Hi tales , fi

ris ac deteflationis peccati , ftatim prbpo*n:i;lcj.&*

atrata furta & latrocinia &c.

- wlkor

poeenas

fuas apprehendant mere naturaliter , qua-

ei bene inculcet aliquod motivum attritionis,ex

[1 Wj

dictis opportunum juxra conditionem períone

M

?hv

W. i

tenus fc

ilicet naturaliter ad exceffus temperan-

ac qualitatem deliétorum , ultimaté femper

Mettini

tiz , fequuntur morbi , chyragra, calculus ,

ad.

fuaviter ad aliquem, faltem imperfectum DEI

&c. $ ad commiffüm adulterium infamia :

j 'v"ul:heniy

fürta vel latrocinia debitum fupplicium &c. &

amorem , G agnitionem divinz bonitatis erga

- li

fe, hoc fequenti vel fimili modo : ego rem nudé

nullo modo ad DEUM refervat , n

:

ihil agunt,

^ quit

& fimpliciter propono in gratiam "Tyronum

vanus dolor, ficut vana motiva. — Attritio e-

fimpliciorunt. Doéti hic tranfeant,

2

o eti

nim vera debet effe cum aliquo refpectu ad DE-

y

lii

L TURPITUDO PECCATI , pro

d

UM, & converíioad DEUM &c«. At hic nul-

tttne j

lusad DEUM reípe&tus vel relatio , conver(io«

ne[lis verecundis s quaío ve , mibone &c, rem

Aonnc |

tam faedarn , talem. nequitiam ausásne fuifles

ad DEUM nülla, fed. neque.averfio à peccato

Wiet of

patrare coram hominibus , coram tuo Pareute,

fimpliciter , .fed fecundüm quid tantàm , qua-

WM g

tenus nunc nocet. Ceffet malum & pericu-

tuo Domino, tuo Marito, tuo Principe &

lxtl()l]cm

Nunquid non? Et nónae fdis feu firmiffimé

lum prafens , redibitur in antiquam fylvam-

Btter

At vero hi tales, fi poenas fuas apprehendant

credis Deum 'übique & omnibus intimé pree

fentem : emnia etiaín occultiffima & intima

UMT

fapetnatutaliter ,

atque ad Deum referant , tan-

LT

uamà DEO juítiffimo vindice peccatorum

claré intueri , G nihil magis horrere , aborina-

ri,acpunire, quàm peccatum. Quomodo ergo

m

l

fuorum immiffas, vel permiffas , poeng iftee e-

M

runt fufficiens motivum omnino ad veram fu-

tam fzdam rem auíus es patrare coram oculis

lmm&]llq

pernaturalem attritionem : fic enim vere do-

Dei, divinx füprema Majellatis , fupremi Do-

&R E(

minitui, Judicistui, fumini ac optimi Paren-

lent & deteflantur peccata fua ut offenfam

tistui, Benefactroris, Creatoris , Redemptoris

w

DEI, ac propter DEUM jul(lé per tales poenas

TC] f

tui , tui Amantiffimi , imó fumni Boni tui, Quo

peccata fua cafligantem fibi reconciliandum.

JDUSJN

Quod quidem Confeffarius facilé intelliget , fi

femper fuper omnia amare, ei fervire, & inomnt

actione placere omni fludió dcbuiffes ? Nónne

ponitens poenas fuas manifefté ad DEUM re-

M

pudendum ? nónne fuüummé dolendum offen-

ferat v.g. dicens: 4olro de peccatis meis , quia

'P'Idere

agnofco propter illa "Deum ojfenfum me [i vifi-

diffe cam turpiter fu

per omnia ':'xmabilem'lj) i-

UM?&c. &c,.-

Wl

tare , pusire &c. aut quando dolet proptet paz-

gro quibii-MS

N

nas, que nullam naturalem vél humanam ha-

IL.. METUS GEHENNZ ,

dt pe

bent connexionem cum peccatis commiffis:

libet , maxim& limoratioribus, Qualo temt.

)[lhl ne

h

v. g. Doleo de peccatis proptev ifla smala tempora,

bone, diledte &c. — Si pro certo fcivifles, de«

Nl

'Tunc enim

bere te pro tali peccato patrato. vivum com-

lu(mä'

Eella , péflem , flerilitatem G.

scom."

(mf[(

figaum eft , eum/poenas i»("tas* pfr fidem referre.

buri ; aut lento igne affati , an fuiffes auíu

-

r

'tovd

r

*

W J

7

7

L]

e

"

l

dislad; .sz/qrm;æ. Pari II €o. 11, $a IIl De durine, - 313

al

fnittere coram hominibus , prafertim - cotam

am:;bilemxmifer-iciird.ehï Deum ac Patrem. tam

Mi

— Magitlratu, Judice , Principe? Et nónne cer-

horrendé offendiffe, contempfiffe , irritáffc , &

CR

tiffimó credis Deum quodlibet peccatum mor-

i

tamen adhuc tam amanter patcere Paratum.

*

tale , prefertim tam grave , tam fedum , tama-

Ponite ergo, dum tempus habes: xe fabitó ves .

ï!fmis.x :

TM

- trox juftiffimé punire zterno igne infernali ? Et

niai iraillims, Cj in

quid fi juttiffim? jam feciffet? quid fi in hoc fta-

te. G'e. ( e.

temapore vinditle di[gerdkft

?

Til

* tu cum tantis fceleribus. mori permififfet , ubi

$. Inquies, Jam fat:ïs—füs& explicata eft con-248

TT

nunc effes? Jam aliquot diebus, menfibus , annis

tritio G attritio : fed quis omnia memoriá reti-

mi:i QMI /

tot, G tot arderes in inferno

» in ftagno bulliente

D

neat ? Ergopro coronide & compendio. .

. fulphure & pice, arfürus ita' per omnem ater-

T

"mitatem.: Ardent jam centenis & pluribus an-

Da äre*;zijz'ma: €F fadles farmz;la: con-

Wt

4

Iritionis (Q' atiritéonis,

!

1

- nis , qui longé minüs peccaverunt , quàm tu.

h t

| « Sed optimus & mifericotdifimus Pater & Deus

Ontritio cim propo[ito ?:-:plicaita.

Polido4B .

$

z

um g

iuus amantiffime pepercit dilecte fibi animee.

me intimé de peccatis meis propter Deum

(

.tuz, fpatium & opportuniratem optimam. ad

fummé bonum à me offeofüm , quem fuper

ia

. peenitendum , fuámque gratiam & amicitiam

omnia diligo ,. & propono firmiter cum divina -

recuperandam , tandémque eternam beatitudi- "

gratia non ampliüs peccareniortaliter,

ULUA '

."nem obtinendam indulfit. — Eia ergo age fetio,

Jrevics cuus propofito. implicite. 'Doletzya*

ex intimo corde dole offendiffe m bonum , a-

& ponitet me peccáffe , quia feci cohtra te .

qantiffimum , amabiliffimu

m Delumn: netentes

-DEUS meus fumm

;ram ';ï'" |

amplius Gcc. &c.

. mneo amo.

? bone ; quem toto corde

-

toitfy

Y

!

!

246 ]ll METUS PENARUM pro bones

"Aitritio eum propofito explicito. o

iet & pe-2fx

tpito

E

jmalo.

JHoribus , prefertina tesaparo morbi, infortunij ,.

nitet me de peccatis meis: quia per illa anima

adverfitatis private vel publica. Ecce ipfe mor-

mea coram DEO deturpatur ; & propter illa

;me&'

bÀn

(5 Cbus ifle, calamitashzc, hoc infortunium, hac

DEUS me beatitudine excludete , sternàm da-

|

EM

(ïïl,&-

bella, peflis ; fames ,. flerilitas, quzío, nónne

mnare , aliísque malis etiam temporalibus affli-

miyost

, funt. manifeftz poenz ab offenfo DEO , jutto

gerepotell. O magnum tempus vitam emen-

j

.. . Judice inflicle propter peccata noftra ?. Quid

dandi! Quod mi DEUS ferió propono. Bre-

.[oponätr-*'

vult optimus , mifericordiffimus Deus

*

.

Vült-

viüs esze propofito implicite. Dolet & difpli4

tl -

;ne nos perdere , à facie fua abjicere ? Nullo

cet me peccáffet , propter bona , quibus me Deus

m Pcric-:

modo. Pivoego,dicit Dominm: ,uolosgorteus.

privare , G mala, quibus me punire poteft.

at fenj

peccatoris ,. (cd t maagis cowvertatur (j vivat.

Contritia Attvitionimixta. O ine DEUS

3

dm DL

Z

E

Vult benigoiffimus DEus & Pater nosà pecea.

.Ob fzdiffima peccata mea coram divina tua Nla-

252 i

jturis erp

tisabflerrere : & quos beneficiis & profperitate

jeftate: patrata ,. jufliffimé me omni momento

)rem u

apud fe tenere noa poteéft , faltem . adverfitati-

damnare poffes, dudimque potuiffes , aliis

uc

Tpos

T

bus & flagellis ad (e trahere & quafi vi ad cos-

peenis graviffimis punire! non fecifti, nec fa-

lum compellere : ad fummum rult nos hic pa-

cis adhuc, nempe quia chara & pretiofa eft ti-

n

terné punire , ut eternüm poffit parcere &c.

bi anima mea, & tuinfinité bonuses: &e 05

"d

Nónne ergo ex toto corde dolendum tam gra-

heu! reddidi tibi malaprobonis. Anfic dein-

- viter offendiie tam bonum ac amabilem DE-

ceps? Ah! nonampliàsin in aternum, Amo

g hh

UM? nónne adverfitates iftze in aliquam fatis-

te, mi DEUS , cupióque amare in zternum,

- faCtionem pro peccatis erarantet

Amen! Vide Tambürin. & Gob

w

acceptanda, ;

i

p 9^

. patienter füftinende ? &c. &c.

tof«j.

at t?tics ;im-,

j in;imf ?an

257.. V. METUS PENARUM rem pro

j

- , fteleratis valde iufipidis & infenfstis. Quzío

QUESTIO IL.

du

hod

te, pro hifte tam horrendis fceleribus , icis,

quid poenz ípe&aret apud. hui

"y

H

il

janum Margï-

Q?nlz's* dolor vequiritur ad Sacratuete

r

ftrum & Judicium ? Gladius., furca, rOgUS , fO-

guentum Penitentia?

L

j

p

ta&c. Et putásne Deum non potfe punire pec-

cata tua ( fi omnino zeterna non apprehendas

P

—

qi

n

-SU*'MMARlUM

ff

Vel curas ) etiam poenis & fuppliciis tempora-

j

25p. dÀ S;Mrammmm jggii:mriæ "n tAntum fruæ

dofl

libus? Non putas poffe-manifettá facere. mun-

ctuosé ,

do fcelera tua & publicare, confundere , carni-

Ift

p

258« Sd etiam ad . vilide fafipiendum, requzritur at«

jl

&ci tradere, aliis mille modis animá & corpo-

tritio formalis , (upernaturalts, efficax ; £j ue

th*!

1e perdere, perire finere &c.&c. ? Non fecit,

niverfalis re/Detfu saortalium.

Z

,N D

tempus & occafionem. indulfit : uno ferio ex

263. Hnde Satramentum . Penitentis wnn

quam poloff

j

corde de peccatis contra ipfüm commiffis do-

« edfealidun , & infirme.

»

lore , tibi peccata dimittere , & ambobus expan-

ASSERTIO.

t

u u

1is brachijs in gratiam fuam recipere paratus .

j

À D Sacrámentum Ponitentia [

€lt, quod tui fimilibus plurimis non facit. A-

qniritur do» '*1

[vlfiö'

lor & deteffatiopeccati figrmalix, f'tperna-.

gnofte infiuitam ejus in te bonitatem & mife-

tnralis , effcax & univerfalis réfpe U u pmortali-

vWUW !

,

ricordiam. Sit tibi intimus cordis dolor tam

sm Lidque uon tantim ad frniltosés fed etiemm .

Fc

r

4

Pans Iil, 'S.fXCRAM.

)!

ia

4

A

f

Sacrament, Pars VT Cap. 1. Secd. 1II. Qg:;?liy ïequïrdfu; Dolor.

$1 4 | 9)5«;1*.

Sacramentem Pouis

lus ,Lal'ii apud Tannerum Lie difp. $. qaf; y. 7':'3;

[2

-dd validà [wfeipiendum

& quoad venialia probabile cenfent Prapofitus

TRhnii&: Hi prainde

boc Sac

vamentum defetiu do-.

v

& "lannerus 2De Conf:f. LDye r $. 1. 2.

loris nuwquam po]fi

t effe ualidum & iuforme :

Sufficere attritionem & dolorem*lnäcu,r[a'lem"

p

4

m

ftilicet fine effectu gratiz s &j

u(:'cificatione' pec-

tantüm , ftilicet ob pocnas naturales peccatos. .

" €atoris.

aadi

rum conceptum , docent precipni Thomifte; .

$ L.

Cajetanus, Victoria , Canus , Ledefma , & anti-

|2pn

d

.Re uiritar dolor formalis , fupernazuraliss

qui plerique;ipfe Navarrus 4das.c. 9..V 3.Hene

sgrà

efficas, & univer[alis refpetiu muortalium.

tiquez,aliicum F illiucio bic trall. g. n. 1 54(Sed

; Thoi

remiffive.

fine dubio plerique intelligunt pornas naturales '

syinté

fupernaturaliter cognitas ut à Deo immittendas |

3 JEc qualitates fiugule probate t cxplicä—'

in fcnfu à nobis q. praced. conteffo. ) 3. Suf. —

ALugo

v

te füprà de coniriti

one generatim fum-

if C

r totass.Hic tamen attritio-

ficere dolorem inefficacem, fcilicet. difplicene '

prafect. 2. quafl. 2 pe

tiam quamcunque peccati, cum nolleitate pe

J

ni & Sacramenio P

ii

cenitenti& fpcciälviüs iunt

«andi, feu velleitate non pcccändi de catero;,

docuerunt iidem Cajetanus , Victoria, Ledefma,

ilüs, |

.apglicandæ.

a&

z

ii 5. iI- f

alii apud Suarez Pse 4ifp. zQ. feH. 4. o

ia

non :M!Maï&d fm&'wsä fsfcipien-

quos fpecialibs agemus fe&. f24.' 4. Sufficere.

quue »

dolorem patticula

D

rem tantüm de aliquibus pec- )

'Iih p«

duim Sacrauentume Panuitentta.

[v

eatis, eti, inculpabiliter tamen , non exten- -

rtifümum eft , àd Sacramentum Poeni-

detetfead omaia alia mortalia , docuerunt, & — .

& d

du

| 2,5').'1' CE

tenti& fructuosé fufzipiendum , fcili-

etiamgum docent rnulto plures mox infràalle» ^

dor

cét cüm effe&u graue facramentalis ; re«

gandi, nec omninà

' abfurdé & i.mprobalz'i*ljitgf-,;'

P

miffione peccatorum ac juftificatione , requi-

ut patebit.

&y

fic i

ri atttitionem Íüc qualificatam , fermelem,

lll Hi ergo Doctores confequenter do-277

cent : quàd ficut alia Sacramezta poflunt effe,

lito.ol

[nperaaturaleta , efficacem , Q wniverf«lem

niou

re(pettu simertalium ,

adeó ut mortaliter peccet ,

& defacto , fheu ! nimis fzpe funt informia a&

infroctuofa , fcilieer fine forma , gratia, G fru-

AIt] CU

qui in Sacramento fcienter non adhibert do-

iret

lórem fic qualificatum per omnia, fed. vel vir-

/&u Sacramentali ob defe&tum difpofitionis re- ..

váalem tantàm , vel naturaleni , vel inefficacem ,

atlv

quüï;æ, v. g. flatus gratie , & camen valida:*

velparticularem tantüm ; no& ad omnia mor-

ità etiam Sacramentum posnitentig poffit effe

N

af

4

iib n

otaiafe extendentern. — Ratio 25i4. . 2. fpat-

validum ,' & tamen informe & infructuofum -

fim didla, breviter in àao collata, eft. — Quia

'eX defe&u doloris , quando fcilicet inculpabi- .

*fí& C

fj adhiberet r. dolorem folüm virtualem: vel

H

liter non effet formalis , fed tantüm virtualis,-

d

uaturalis , aut inefficax tantüm ( qu& tamem -

4

implicitum v. g. in amore Dei; in volüuntate &

defiderio fufcipiendi Sacramentum &e. ut mi-

ttia capita jam poft Tridentinum communitet

nimüm peccabit conjra 'Tridentinum tam cla-

rejiciuntur ab oranibus ) aut quando inculpa- -

g.;m

té exigens auritionem À fe definitam, & dolo-

biliter non eít univerfalis fc. extendens ad om- ,

4. Si gaturalem tantüm , ad-

1D

rém formalem,

nia mortalia. Exempli gratià : Titius verà,

formali, füpernaturali , & efficaci attritione de .

p

féret mcdium inutile & improportionatum ad

7777

juftificationem , juxta dicta ibidem S. 2. 3. $1

-uno vel altero mortali à fe commitfo dolet fub

dolórem inefficacem feu molleitatem tantüm

Ü

ibl

miotivo füperna:urali quidem , fed noa uni- .

non peccandi , fimpliciter non fe averteret à

veríali & communi ommibus peccatis morta- -

Tj

ROm

peceato , mec excluderet. voluntatem. peccan-

libus, fed fpeciali & próprio ifti tantàm pec-.

£t

di, ut latius pátebic feq. fec; de ptopofito re-

cato mortali , v. g. de homicidio commiflo,

Wt

quifito. - 4. Si dolorem particularem tantüm

1

quàd violaverit ipfum fupremum jus DEI in.

hUT

. de uno aut altero riortali ; non de omnibus ,

vitam & mortem hominum: de peccato luxa«.

Id

rutfus non excluderet voluntatem nom peccan-

rix , quod ita fzde & brutaliter deturpárit fe.

Afgk

coram oculis divinz majeflatis : de'peccato ;

IT

di quoad cxtera peccata , de quibus non dolet :

í

sícque femper obicem opponet gratiz fandifi-

muto , quod infandum illud refa$ mereatur — «

N

LT

cánti : ergo, &c. . Jam veró cüm nimis notum

igne & fülphure & Coclo ple&i exemplo Sodo-.

fitin aliis, plàsrequiti ad fructuosc & licité fu-

mitarum. At non dolet fimul de aliis , vel -

r

fcipiendum Sacramentum, quàm ut folüm va«

aliquo alio. mortali peccato commitfo , V.

'PD

lide füicipiatur.

blasphemia , perjuria , furto , odio proximi, &e.

V

.

Af6

Il Quaftio pri

ncipalis eft, an atfritfo fic

idque femper inculpabiliter , five quia eorum *

Pt

"d

qualificara per oninia , requiratur etiam ad vali-

aliorum peccatorum non meminit ,- five quia

dé fufcipiendum Sacramentum Poenitentiz ? 1.

nón crediteffe mortalia, five quia illa tacens-

)m

Negativam tenent varii Do&tores, & ad valorem

ex jufla caufa invincibiliter credit fe non te-

Sacràmeati: hujus docent fufficere |atiritio-

nérihic & nunc dolere, nifi de peccatis, qU& -

UT

nem vel dolorem folüm virtualem implicitum ,

)!

a&u confitetur , & abfolvitur. In hoc & fimili *

N

íciliet. voluntatem & defiderium fufcipiendi

cáfü Sacramentum fine dubio erit informe , &

1!

Ml

ale '

3

boc Sacramentum, Sy'lvc&er-? .Rofc.llal , Ange-

iüfructuofum , chm wnum peccatum mprt

E

*

non

—

D

,

!

Il

m ,srbsaz..säcrmm;-Pm:.lm Cip. 1l ;;,,.-7..11;, gm:;;c:faqaimäwïar., g1€

P.

m

[

i

woh poflit remitti fine alió , & nullu pecca-

eft.) atque etiàm sidverfalis refpe&tu mortali

Eul

tum temittatur fine poenitentia faltem virtualiz

um, utagnofcunt Adverfarii. — Deinde miram

"MA

vet. fe ad. illud extendente : quod híc nou fit.

niaximum effet ( quis credat? ) Chriftum infti-

Ditrd

Attamen Sacramentum fore validum , ipfámque:

tuiffe & affumplille partem hujus Sacramenti

t

Confeffionem Sacramentalem effe . validam,

validé conferendi, qua fcienter nunquam pof-

Vi.ommæ,' '

sümadüt verus dolor füpernatutalis && efficax

ïl'.&ïäfll-

fet adhiberi fine factilegio , imó & nullitate Sa-

*

düm: propofito emendandi:., & confeffio for-

cramenti -

*

at certum eít apud omnes , nuz«

As

maliter integra ( vide quàm probabiliter ) do-

quam fcienter poffe adhiberi dolorem non fcr-

Hl

eant graviffimi DD. D. Thomas £« 4. d. 17.4.

malem , non fupernaturalem ,. non efficaceim ,

5 TA

3* Thomifte communiter & plüres Recentio-

atque etiam non univerfalem refpedtu omni-

Qmitel

168 inter quos mei., Suarez //e d. 20. f. j Card.

)

1

um mortaliurm , fine facrilegio , imó & nulli«

DL

de Lugo dif?. 14.:508. 6. & 7. Gobat. 4lpbab,

tate Sacramenti: ut agnolcunt & profitentur

-

(s

* "Confit. Cafun 7. 0. 177. lii moderni paffim,

AC 5

1o r*

it

DD. oppofite Sentent

ergo &c.

»Ile'uäe;f

- V. Hinc confequenter iidem DD. conce-

certé inaliis Sacramentis ad valorem non plis

du

dunt neceffarinm non effe ,. ut poenitens ita con-

requiritut in-memore vel ignorante j^ergo f

I

lus , fine alio defectu , nifi doloris ita dimidi-

dolor virtualis, &c. & fpeciatim íl!e particularis

4 t

at & reftridti ad quedam, & non extenfi ad

fuüfficit ad. valorem Sacramenti in ignorante

4

teliqua omnia mortalia: aguito poftea errore ,-

vel immemore , deberet etiam fufficere in mc«

IT

l-ih

l

üla peccata confeífa cum íic feftriclo dolore

more vel fciente qualitatem fui doloris ; aut

2ond

iterüm confiteatur ( cüm jam validé cenfeffa ,

contrà fi non in hoc ,

neque in i&o contra ipfos

CUU

& cdavibus Ecclefie in Sacramento - valido

Adverfarios.

fubjecta fint ) fed tantàm reliqua , àd qua fe

il- Probater efficaciter:ex: Concillo Triden-

rb

U

obl

dolorille non extendebat. —Quin iniuper vall-

tino feff. 14..c. 3. & 4. ubi plenilfimé natu-

Ü

d& probabiliter juxta hos- DD. Sacramentuin

ram hujus Sacramenti explicans , omnino nul-

fic validum ,. licét tunc informe füfceptum , ab«.

lum agnofcit dolorem pro- hoc. Sacramento ;

quemc:??

uf Ó ;

l*a;o' obice vel per contritionem perfedtam. de

nifi illum , qui difponit ad zemiffionem pecca-

omnibus peccatis elicitam; " vel per Sacraimen-

ii -

torum ac juftificationem,, eóque ipfo fafficien-

1 0

tum.cum attfitione univerfali , revivifcet &

temy ac neceffarium ad hoc Sacramentum etiam

)ün' n

conferet fuum effectum. - Ec Sententia femper

validéfufcipiendum. Nam c,..3, cüm docuifie

2071

iihi vifa probabiliffima, éflque favorabilis &

actus Poenitentis , contritioném & «onfzffio-

polüt d

Confeffariis && Pocnitentibus , eximeiis ipfosà

nem effe partes , & quafi materiam hujus Saeta-

Variis fcrapulis ex infufficientia doloris ín prae-

menti, utique valide füfcipiendi , mox difect

idluolat

teritis Confeffionibus. .. Nihilomian

aupabi « —

3

explicat eatenüs effe partes Gt máteriam hujus

Jeripfis fertpfi.

üs ego um |

irtu&lis, i

Bu qud

j

Sacramenti ,. gwatenus vequiritur ad . plenayi

:

i5

Q perfetlam vemiffionem peccatormse, vexit

À mm

umun:lïä

valid? fafcipiendum

s;:cramm-

deícriptum habes fuprà cap. T. »um . 30. fi.

j

Emm 4d

N

Et clariüs eap. 4. Conttitionem generatim d«f

) yl

1

pum Ponitentia..

niens effe dolorem ac deteftationem peccaii,

TA

" '.;Eguiiitur;.attritioufeu dolor- farm*ali:; /u.

&c. ac dividens in perfe&tam & imperfedam ,

*

rui f

E persaturalis , efficax , & univerfalis vefpe-

qua attritio, dicitur utramque dicit

difponere,

I

[Ui!füf!f." A

Up mortalium , adeó , ut five quis fcienter &

T

ad juftificationem , illam .quidem etiam finc,

X

ulpabiliter - adferat dolorem non. fic per: om«

hanc veró: cum Sacramento,

textum partim

g

ia qualificatum ;; & fpeciatim non univerfa.

$; morte

l

habes queff. precedenti, $. 2. G plenius habe-

lem ad omnia mortalia fe extendentern , fed par-

bis 2uefl, féq. $.5 érgofecundüm Tridentinu

tm pe

tIGUIaæm Uaäf-üm:, juxta- dicta Jv 1pfu[n Sac d

folüm attritio vel dolor difponens ac fufficiens

)mm'dïq,

mentum , ficut-infruQluofum , ita etiam in váli-

ad juflificationern eft pars & quàfi materia ho.

Qu

x

x

m fit & nullum: ut proinde Sacramentum

jus Sactamenti , & nullus alius : atqui talis cff

a?

Ponitentiz nun

quam poffit effe validum , quin

turpdïïd'

folus dolor formalis , fapernaturalis ,effieax,c»

fimul fit fru&uofüm. . Ita communior DD,

univerfalis vefpetlu mortalium omnium com-

k ul

tum Scoüftarum cum Herincx bie difp 2. 3.

meföä[

E?z'x

smiforum : ergo talis , & non alius requiritu:

f;

3.5. 1. tum Recentiorumcum Vaf

etiam ad yalor

ninck , Fagundez , aliis plurimis.

quez ; HC.on-'

H

li,

:

em & effentiam hujus Sacramen-

:

1p10 y

glb

" . "f9 1. Probatur Ratione. Dolor eft pai's"hü-

^ HL Dicunt l, Non debere jvid'eri mirum,

a^ £

J

101

1

jus Sacramenti per fe in(litáti ad remiffionem

quód Concilium non meminerit alicujus alte-

ym

peccatorum : ergo minimé conveniens eft ad

rius -doloris , quàm füfficientis ad juflificatio-

(

j

J

vejus valorüm fufficere & affümere aliquem do-

nem, eó quód ad inftitutum ejus non pertinerct

f

lorem, nifi jllum , qui fimul ad remitfionem

de alio dolore tra&tare , quàm de illo , qui ex ob-

jl u?

peccatorum difponens , fufficiens fit'ad Sacra-

ligatione eft adhibendus, ut Sacramentum füf:i.

j "

mentum etiam fructuosé conferendum & fufci-

piatuf cupn fru&tu : cüm talis dolor fine dubio

ss ( /

piendum: qualis eft folus dolor formalis, fie

fufficiat ad effentiam & valorem Sacramenri,

g

pernaturalis, efirax , (dequibus tribus pott

2. Quam.vis ergo dolor , qui cum hoc Sacra-

d

niento fu/Xiciens eft ad

u

Cþncilinm/Tridentinum vix -.anjbigendi locus

R152

gratiam difpofitio , poffs

&

*

N-

316 | f beol, Sacram. Pars Hl Cap. li, Sedl. lil. Qualis vequiratur Dolor, ^.

bene fupponitur ; fed ex vi motivi ultimati & .

g

&t debeat effe pars materialis hujus Sacramenti,,

iil

li

men apparet tamen, cur nequeat aliquis .do«

principalis fpei , timoris , quod motivum necefz

fario fe extendit ad. omne peccatum' mortale ,.

RR

lor qui non füfficit ad gratiam ; fufficere, ut

tll

fit pats ,Sa

cramenti validi , utpote fatis confti-

tanquam quid repugnans fpei remiffionis , ac

feffionem in effe accufationis dolo-

reconciliatiohis cum DEO , ac proinde itaho-

m

tuens con

rofz & facramentalis : ut fpecialiter fit in ca-

minem difponit , ut fi recotdafetur alterius pec-

"

cati mortalis à fe commiffi , neceffarió. etiam

ífu , quo dolor verus fupernaturalis GC efficax

inculpaté fenon extenderet ad omnia morta-

de eo doleret , idque deteftaretur tanquám repu-

lia, juxta di£ta $. preced. 3. Imó de facto po-

gnans fuz fpei vel timori : ac per hóc confe-

ul

teft effe dolor neceffarius ad. Juftificationem,

quenter talis dolor , quatenus fic ukimaté u«

qui tamen non poffit effe pars Sacramenti Poe-

niverfalis eft, erit quóque füfficiens ad fru&uo—

nitentiz , utfi quisdoleat de peccato commif-

sé fufcipiendum Sacramentum.

:

t

[7

Ío ante Baptifmum fine fru&ctu ,. boná fide,

L. Aos ex defettu Comfeffionts, Àu

cum obice füfceptum : cur non 'econtrà ali«

Confeffio, cum debito dolore hactenüs de

L

quis dolor non fufficiens ad ju[tif,ka;ioncm

pto, eftintegra formaliter fcilicet cum volu

tare confitendi omnia , qua hic & nunc debe

DA (

poffit effe pars Sacramenti ?

j &

£62 ]V, Contri. ad r. g. Conciliüm non tan-

aut non eft-2..fi (ic : Confeffio erit valida & ft

j

B

tüm fru&um, fed effentiam & valorem Sactra«

€uoía; fifecüs, neutrum erit. -- Cafum tai

N

menti Peenitentie plen& explicare, & tamen

in contrarium admittunt Henriquez , Nugnus,

j Büs

alii cum Gobát JMigbab. Coufit. Cafu 7.9. 380.

t Qu

non agnofcere alium dolorem , quàm füflici-

entem ad juftificationem pro parte Sacramenti :

Si quis cogitans quidem omnia confiteri , at«

quare néc nos agnofcere debemus. Ad 2. Refp.

tamen per mortalem negligentiam fe non fuf-

Satis apparere cur non poffit : tum ab authori«

ficienter examinans omittat unum & alterum

tate negativa "Concilii.: tum ob:; tationes: ZV,

ptccatüm mortale, & confitens hanc fuam ne«

J. pofitas , cüm Adverfarij nullas rationes effi-

gligentiam mon advertat : tunc confcffonem

v A 1

fore validam : fed informem. .. Sed cafus redit

caces in contrarium adferant. Ad 3, negatur

mm;

confequentia &t paritas. Agitur enim hic de

ad priorem. Aut énim. confitens. dolet de om-

1]

QT

l.x

dolore circa materiam remotani tantüm Sacra-

nibus peccatis füis generali dolore , etiam fe ad

jitunr,

menti Poenitentix , quale non eft peccatum an-

ilam negligentiam commiffam | extendenteg

a [77

*te baptifma commiffum. . Eft quidem verum;

aut non. . $1 fic, iterum valida ,. & fru&uofa

, Jrami

feu formata erit Confeffio: ( cüm onere tamen

1

talem in confeffione debere elicere dolorem

ea, Ífi occurat ,. confitendi illam mortalem

univerfalem etiam de illo. peccato ante Baptif-

pot

L.

g ülïentiem

maum commiffo ad impetrandam jultificatio-

nsgi

i

|

igentiam & peccata om

trum erit.

—iiïr»a.,.) ganI'l/ » net-

0OW

nem: cüm tamen idem fit indivifibilis a&tus ,

. adhuc verum fnanet, quod nullus dolor fitpars

Hl — JVeque ex def:

&u ab

1 ^On

jolsü.tio?zi:/; ut om-zä)':

i

Sacramenti , quin idem fit fufficiens ad effe&tum

fies fatentur ; Aut enim profertur cum de-

bita poteftate & intentione fuper fübjectum ca-

Wttum

difpofitio : eflo non fit pars Sacramenti eate-

I

nüs , quatenis ad culpam ante Baptifmum com-

pax; aut non: fific , valida & formata feu

Vg

cum effectuerit ;fi non , neutrumerit. At

hn,

[il

miffam fe extendit.. E

Á

t hinc tandem flqceik?t,

|

? quod

f1 quis .jam'perfecté attritus. & confeflus

Vlfämggn

abfolutionem de novo peccet mortaliter ( quod

j

p5$. 1V,

fané utinam effet impoffibile ) nónne abfolutio

[ j

i

Sacramentum Penitentie nunquam pn]z't

«cadens fuper. priorem dolorem & confeffionem

P p

effe validum & informe ,

legitirnam valida erit , at ratione movi obici$

i n

Onex defetin. doloris. Quianon pöt&:&

peccati mortalis , informis & infru&uofa? ;

Ui

263l N

efíe dolor iufficiens ad valorem hujus

go'&c. x. non ezit valida fimpliciter ; fe(i

uT

Sacramenti: qui non fimulfit füffiiens ad effe-

tantum fuiffet validà , (i novum peccatum noi

" d

&um & ftuctum Sacramenti , nempe folus do-

interveniflet. — De facto fimpliciter eít invali-

Wt

lor formalis , [apernaturalis, efficax , univers

da, quia de hoc novo peccato non habetur dolot,

t

lis rejpetln omuium mortalium : ut S. praced.

nec fit confeffio , adeóque deeft & debita con-

"Is

claré probatum.. Ét fpecialiter : Dolor ille par-

tritio, & confeffionis

Y

integritas ;;d valgt;;ngä?ïf

itmmm

ticularis de üno vel altero peccato füb motivo

quifita. -

tpe

id omnia *gli;isg&mmäm |

Qü

particulari proprio tali peccato, ut $. 2. s

. IV.. At numqu

H!

Tl fe

414. fpecificatum . aut eft verus füpernaturalis

poffunt effe valida & informia ex defeélu dif-

h

t 52

actus fpei Theologicz , vel tiroris oppofiti ;

pofitionis , ut proh ! 'nimis notum . & cut

) 54(

vera converfio ad Deum , cum feria intentione

non etiam Sacramentum Peeniténtie : s. Ideo

fereconciliandi DEO , ac fpe veniz ; aut non

non; quia in aliis Sacramentis , nulla. difpo

[ m*ï"äm

efttalis : f non efttalis , itetum liquidó Sa-

fitio fabftantialiter eft pars effentialis ipfius Sa«

Ril

.crameneum eritnullum. Si efttalis, eó ipsóim«

cramenti , ideo in ejus defectu Sactamentà m«

t'smm

plicite erit dolor univerfalis & extendens fe ad

nent valida : atin Sactamento peenitentie, dif-

h d

omne peccatum mortale; non quidem ex vi-

pofitio cérta fubjecta , fcilicet dolor debitus&E

"

W Y

illius motivi particularis tali peccato proprii , u

confeffio, funt pars effentialis » : aut certe quaft

Vil

S

v

E

JU,

4 AWol, Sacram, Pars VL Cap, 11582 H Qzalis;.Da!arfgäiciät. 31 »

liil

t

anaterialis ( aut in Scotiftarum fententia ; faltem

tum priüs à peccato , à quotamen ipfe debéret

€onditio pravia neceffario a&u requifita ; ) i«

eum liberare per fententiam abfolutionis :síeque

mmm&,

:mïiïmi r

deo in ejus difpofitionis defe&u non poteít

ulteriüs, 3. Nulla- remaneret Sacerdotibus Po-

confiflere validum

teftas clavium ad remittenda peccata quoad cul-

UT

2

Sacrgmentüm' ponnitene

x

pam, quippe qux percontritionem perfectam

uraktrfus;«.

TTR

antecedenter femper remifía , nunquam re-

mitterentur per poteftatem clavium.. . Nec ob-

L

- QU ESTIO lL

pj

ftat , quód abfolutio cadat fuper peccata jam an-

téremiffía: debet tamen faltem vim habere ea

üC Mu.

lor. [affichat ad .Säcfamh

N-

tbl

Qtali: do

LA

remittendi, fi adhuc adeffent : quanam enim

tum Penttentied -

4

alioquin effet remittendi vis? 4. Denique (ut

alibi iterató infinuatum ) fic Chriftus non in(ti-

lifa ARN !:,rï." * A

' S UMMAR i'q M.

!

tuiffet novum & facilius peccati. remedium ,

m&cnüsüä '

d. ,;ld Satrapentum panitentz« wam vequiritur contrjo

fed folüm priori medio contritionis ( quá folà

CTA

» 4£o perfetta.

!]

&i

?&9- [q^

bjetta folgumtur )

juftificabantur Veteres ? addidiffet novum fa-

né grave onus confitendi peccata , reinanente

1 db

71. Sed fufficit attritio Vera.

ïj g. Btiamco g»z[itd T

eüdem neceffitate. contritionis , pejorémque

Ciie

225. Non tamen

1£

feciffet conditionem Chriftianorum, quàm Ve-

476. Btiam intincibilier.

cflimata tantàm ;

u s

terum , quod plané alienum eft à fuavitate & u-

Qd

377- Qualit

ter Sacramentum pææz'te

tilitate legis Evangelice. Accedit tandem prin-

Go

contritum.

ntie f;cidt ex u:triff

«ipalis probatio ex Tridentino, fufficere attritio-

m at

1

4

A'SS 'E:R; TIO ;

nem. $. fea.

&

m d

Obijicies 1. P

oft inftitutum Sag:ratüentümZEQ.

labns ..2

DSaarämmmn) Peuitentie 'Aualidrä g fu.

Ponitentis , adhuc facra Scriptura: requirit

nl

(

"A

Gnose fufcipiendum non requiritur con-

poenitentiam internam ad remiffionem 'pecca-

sl

tritio perfetka, fed affcit attritio verayetiam co-

torum : ífed ubicunque Scriptura loquitur de

TT

gnita G non effimata cantritéo ; uon autem fufa

ponitentia ad. remiffionem peccatorum requie

, ii

ficit attritio eflimata tantim etiam invincibils-

fita, intelligitur de contridone perf:éta : er-

T

ter, licet bec 4 wovo. peccato excufet. — Eit totà

tó:-Gc. .*. Contritio perfecta elt juris natu«

&f«

communiffima , ' contra

ralis.: fed lex Evangelica non mutavit , fed

paucos, in 4alickl,uibus

qa . — diffentientes , ut patebir.

potiüs perficit jus & legem naturglem : ergo

mb

&c. 3. Ad fru&tuosé faltem fufcipiendum Sacra-

: à : 4, äc "I-jl

1013; D

Á

mentum requiritur, ut digne füfcipiatur: fed

...Non requiritur Contritio perfedda.

of

Ommuniffima , & omnium $. fea. citans

exiftens in mortali non digné fufcipit : ergo

;i; P m.

5

prarequiritur femper contritio perfecta priüs

y u

" ;:issC

dorum. 'Ratio abundans efl.

üia Sacra-

deletiva peccati, 4. Principaliter : Concilium

u

mentum Poenitentiz ( ficut & Baptifmi 5 perfe

"Tridentinum feff. 6. €. 6 àgens de difpofitione

nftitutum. eft ad. conferendam gratiam pri«

od

tequifita ad fufceptionem Baptifini, fatis clarà

vri Af

mam , quà homo reduciturà morte péccati ; ad

videtut requirere peenitentiam procedentem ex

vitam gratiz.:: ídque facit ex opere operato per

od

amore DEI, qualis eft tantum contritio perfe-

al

ipfam abíolutionem Sacramentalem , hoc enim

&a: fic enim loquitür : Er dwm peccatores

.

per fe fignificat forma abfolutionis: Ego fe ab»

g dl

fe effe intelligentes , Ajnflitia divinetimore,quo

folvo: à. peccatis tHis: unde & dicitar Sacra-

utiliter concitiunturad confiderandam Deimi-

at

mentüm mortuotum : ergo contra nàturar

TU

féritordiam ft comvevtentes,in [pem eriguutur . fr-

& finem inítitutionis huj us Sacramenti eít re«

d

destes Demn propter Ghriflum fibi propitium fo-

'"Quirere contritiouem perfectam , quà pet fe

ve , illmque tauqnam omnis ju]Hitia fontem di-

yliat

priüs deleantur peccata. — Alioquin plura fe-

g;cafu!ig

ligere incipiunt:ac propter eamoventmr ad ver^

'querentur maximá inconvenientia. . Utpote r.

fs eccata per odium aliquod && deteflationem ,

y diif

1

pcramentum Poenitentis non haberet aliam

at

boe eff , per eam panitentiam , quam ante Bap-

vimad conferendam gratiam primam , quàm

tifmnm agi oportet. Sic Concilium. Atqui Sacra-

T

Sacramenta vivotum : deberet enim confiters

j

inentüm Panitenti2 , etiàm mortuorum , non

femper neceffarió effe in ftatu gratiz , ante»

iminorem poenitentiam admittit , quàm Baptif-

J

quàm. recipiat abfolutionem , ficut quando

mus : ergo téquirit poenitentiam ex amore pro«

T.

fufcipit Sacramenturn vivorum. v. g. Evcharie

cedentem , adeóque contritionem perfectam.

1 dCf

n

iam , Sacrum Ordinem , &c. Sícque 2; debee

Fateor argumentum minimé contemnendum ,

um

ret pcenitens femper credére fe habere finem,

y

j

necetfarib tamen cum eodemConcilio mox alle«

t

antequam adhiberet jmedium i ideft : fe habe-

gando concordandum;

N

*

j

X

nlJ"ï

D)

re remiffionem peccatorum , antequàm tecipis

R

ä

)

fp. ad 1. diftinguen

do minorem. Intelli-440

Jl

í

atSacramentum Poenitentie , quod ipfum ta»

gitur de conttitione perfe&ta extra Sacramen«

'.æmcnl

men eft medium per fe inflitutum ad remiffig-

*

tum, concedo, cum Sacrámento , nego miio«

nl[gu!m

Rem peccartrum

*

ipséque Judex. Sacramen-

rem & confequentiam ; ob mox dicerdag. a.

of

u

?;äs-dgþerte;(üüünzre reum femper effe libeäaf

Ad 2. diftinguo majorem. — Contritio eft juris

j

KR: ;

o

i

-

?al,

319 47 þzol; Sacrauent, Fars TIT. Cap. 'II; Sedi. HI. Qm[;, Dd,,-, J

»

tantüm cum Sacramento ,-,utiquc",proxiniä

ls

T

naturalis , quanää non eít aliud medium de-

h

ittuendi peccatüm : concedo majorem. Quane

Deinde ftatuit difcrimen inter- Auritionern &

"'2[7

Contritionem perfectam , quod hac potfit di-

do eft aliud medium ordinatum : nego majorem

fin

pl

j

& confequentiam ob dicta fapra Sedl. prac. 4. 2«

ponere ad gratiam f

e Sacramento realiter fuf-

[

& 3.$. 1. Ad 3. negatur minor , quoad Sacra-

cepto , utique proximé per fe: atuitio autem

à

f

menta mortuorum Baptifmi & Peenitentie

difponat folàm cum' Sacramento , utique e»

p

qua pér fe inftituta funt ad vivificandum homi-

tiam proximé perfe-,. & fine Contritione per-

fecta. Atque hinc infert Condilium , quàd

ATE

nem fpiritualiter mortuum , adeóque per Íe ad

gf

mittere debet fpiritualiter mortuum , feucum

haretici falsó calumnientur Catholicos Scriptos

res, quafi tradiderint Sacramentum Peniten-

LC

peccato accedentem ad recipiendam vitam fpi-

ritualem gratiz , dummodo ad hoc aliunde fa-

tite absque bono motu fufcipientium gratiam

"

10

hUPl

tis difpolitum. — Ad 4. 3. facil. — Concilium

conferre , quod nunquam Ecclefia DEI docuit,

aut fenfit.

Sic Conalium ibidem. Nimirüm.

. as9A

requirere poenitentiam ptocedentem ex dile-

qton

&ione , non poffe intelligere dilectionem perfe-

quia gratia non confertur fine motu faltem

ctam feuamorem DEI fuper omnia determina--

attritionis , quem füprà docuerat effe bonum.

p

& obdicta & dicenda: fed indeterminaté , aut

falutarem.

Quare dubitandum minimé elt ,

um

validamr effe confeffionem factam cum hoc ac-

duo

utdilectionem illam perfectum charitatis actá ,

aut dilectionem faltem imperfectam , feu amo-

tu doloris ac deteftationis. O'! maledicta pec-

il

il

rem concupifeentie , adum fpei , qualem in

cata, quibus animam meam gratiá divinà pri«

omni falutari pcenitentia , etiam attritione in-

vavi , & penniszternis addixi , ait Leffüss 4n-

4 qanq

d«

cludi laté oftendi fuprà 4. r. $. 3. Et dato,

Gario F. Confeffio Cafu 1.

Hanc fententiam

meritó Recentiores communiter , Leffius, Dica-

u

Concilium intelligere perfectam dilectionem

DRI: dic ly praterea : non afficere. determi-

ftillusalii cum Lugo 4ifp. . ». 137. vocantcet-

Tbf

nat&ultimum quod praceffit , fcilicet diligere

tam , & oppofitam improbabilem, ( quamvis

déni

incipiust , Íed referri ad omnia pracedentia

eam pro vera habuerint plures infignes DD.

T à

- (reder

disjanctim : ut fenfus. Concilij fit , oportere

"maximé ante Tridentinum fcribentes, eámque

etiam in articulo mortis poffe

2m, ;

agi poenitentiam , vel ex amore, vel exfpe ,

practicari , dx-

velex timore falutari , quem pramiferat : 1.

,[:ramcnl.«

ximus fuprà Sedt. prae.qi1

v

N

Divinajuflitia rmorem, quo ntilirer concutiun-

*

gïes mult

tur. — 2. n fpem eviguntur. 3. Diligere inti.

4

$lL.

t

inut :ac PFRO PT E R E Amoventur Cc.]n-

Z ho qi

tellige , non proter omnia fimul ( quód pu-

d

./» r ,'V:ï.:' 'ïïf'i Q0)

Sufficit 4ttritio vera etiam cognita ,

tonec Adverfarios afferere ) fed propterquod-

l

tfonea, |

Onrequiritur, ut veré attritus eeflimet fe'ïz'zi;[

MWQL

libeteorum , vel ti'mgrgm j

)Vell iiþjcm', vel qmþ-

N

rem,.

effe contritum, aut credat fuum dolorem ;

effe contritionem perfectam.

Ita ( contra Se»

tum , Victoriam , Gabriel, alios quosdam) com-

$u

NT fg

muniffima cum D. Thoma 4. 80. 4. 4.Ratio eft:

Suffcit Attritio wera,

quia Concilium fuprà dogmaticé loquens, ab»

Aff

Íoluté & fimpliciter dicit : attritionem. cum

2719 Ta communifima DD. cum D. 'Thoma ,

ldr

Scoto , & polt Trident. fer&éomnium. . Sic

Sacramento difponere ad gratiam : ergo fuff-

LU

Qu

cit attritio etiam cognita ut talis , quando ície

enim petfpicue fatis docet Concilium. Triden-

h l

uf

tinumífeff. 14. c. 4. dicens : ZJam veró contri-

licet vel poenitens fcit fe effe attrítum tantima

3 m

tionem imperfellam : qua attritio dicitur , quo.

nec requiritur, ut falso zeftimetur vel credatur

j ïï&þtionen

niam velex turpitudinis peecati confiderattone,

- effe contritio : nam & vera cognitio actüs de fe

hg

vel ex gehbenna Q? punarum entiu commtniier

füfficiens ad. Sacramenti valorem & cfiectum

J

non poteft impedire valorem & effe&umiää

concipitur , [i voluntatem peccandi exclnáat

tl

enm (pe venia declarat uou fülim mon facere

cramenti. & falía exiftimatio aliquem actt

effe, quod reipsá non eft, 'non poteftipfum 3«

;äimlm i

bominem bypocritam & magis peceatoremy ve-

W m

rüm etiam donum Dei effe , & fpiritis [antli

cere medium juftificationis , aut pattem Sacrae

N

ámpulfum , non adhnc quidem inhabitantis [ed

menti, fiàparté reiexlenon(it. — Et per fe ab*

l()ncm l

tantlm moventis , quo panstens adjutus viam

furdum videtur difpofition: m ad gratiam

Va

fibi ad juflitiam parat.. Et quamvis fine Saera-

lorem & effe&um Sacramenti referre a

manam zílimationem erroneam, ac fal

* Tdm

sgento Poraiteutia, per fe ad juü'ilïmcianfmp:r-&

1 Tttio

ducere peecatorem nequeat ; 14men ad. Dei gra-

dicium, . Deinde adhuc fequeretut

fap ie Sacramento Paniten

confitens ante abíolutionem femp

S

er de

^

" ULer.

:

t *f'mpetmndam

»-.X

Vs

DISPONT.,

í

(falsó faltem »exift

imare & credere fe e

Vs

em

st

At

$72 Sic Concilium expreü&;quu

,&ns de di'fp'a-fïi

tu gratiz , sícque fe habere

* tione ad gratiam proximá , non remotá tan-

ante medium adhibitum &c.

rou

cfupra N.

Mi

tüm.

^ Nam attritio etiam, extrà Sacramen-

k

vera contritione non neceffaria oftenfum e

1*[A

tum eft difpofitio ad gratiam remota ; & tamen

Hinc peccator confitens fciens fe

AW E

m

ggga: eam difponere extra '.S-«gcranxü:'gtun;.,*j Íed

Peo

effe aititums; joitc prieht WW

z

WUX

AX

1

l

I

SIbeol. Sacrato, Pars11Y. G;zp. 1l,

-&57. III szlz: Do/or/.gfcmt -3t9

Yi

//ge; & Confeffarius tenetuream dare : quiahec — tata antümi, fed vera r;iþ,sä,.fübü.&ens requiri-

nj

tür. Concilium enim eodem modo loquitur

C

Sententia mosäö practice certa eft , ut proinde

Sacramentum non exponantur morali periculo

de attritione requifita adlvalorcin Sacramenti ,

:ealjxnä&

& de ea requifita ad Sacramenti effectum , nec

nuliitatis ; aut carendi fuo effectu. . Quanquam

g

'

Dotores recié moneant tam peccatorem,

agnofcit ullum dolorem fufficientem ad valo-

!, []nqr *

quàm Confeflarium, debere conari ad excitan-

rem hujus Sacramenti , nifi illum ; vq/ui Íufficiat

lts

ad ejus effe&tum , qui fcilicet fit fufficiens difpo-

dam contritionem perfectam, prafertim in ex-

Qmj al

temis, ut quàm fieri poteft , fecuriffimé & fru-

fitio ad gratiam fanctificantem , ut

oítenfum eít.

"

4- Fïuedegti

u

&uolifime provideatur & Sacramento & falu-

ith

t Ceterüm attritio vera, fed eílimata con-

Dixi , elimata etiam éipviscibiliter.. Nam?*76

Mnpia

witio, etfi non requiratur neceffarib , finedu-

attritio zílimata vincibiliter, que fuilicet ex

Düs -

bio tamen fuflicit ad valorem & effectum hu-

ignorantia vel errore vincibili & culpabili puta-

i N

jus Sacramenti ,. non. obítante illà falsà. exifti-

tur effe attritio , cüm nonfit ; fine dubionecad

m

matione effe contritionem veram : quia qui re-

validam nec fructuofam , fed neque licitam fu-

1]

Íceptionem iSacramenti fufficit , cüm culpabi-

ipsà habet difpofitionem requifitam ad gra-

Rn

tiam , adeóque ad hoc Sacramentum valide &

liter non ponat materiam proximam debitam

i m

fructuos? fufcipiendum , re ipsà valide & fru-

Sacramenti, adeóque novo peccato mortali &

us

étuosé illud fufcipit: fed attritio vera defe eít

fructum. & valorem. Sacramenti evertit.

At-

t d

fufficiens difpofitio ad gratiam Gc. nec quic-

tritio veró invincibiliter , ex errore velignoran-

tLenn

tia invincibili & inculpabili putata attritio ; cuma

quam poteít impedire judicium illud ezroneum

m

efle contritionem , quó minüs vera attritio ma-

non fit , etfi ipfa & valorem & fructum tol-

Ln]i

ncat difpofitio fufficiens ad gratiam. & Sacra-

lat Sacramenti , fuifiit tamen ad licitam fu-

eroo Gc, I.

Íceptionem Sacramenti , excusátque à novo

;7. Ya

mentum hocrité fufcipiendum :

[e]

n (ge

démque dicendum eflet , de eo qui haberet ve-

peccato , cüm actus ex ignorantia invincibili

ipeD -

Yam attritionem requifitam , erroneé tamen

procedens fimpliciter fit involuntarius: & con-

€rederet noa eíle attritionem nec contritio-

fequenter. ex eo , 'quöd invincibiliter ignoret

jts, d

n i

nem , ignorans fcilicet talem actum ad hoc Sa-

hanc prioremn confeffionem fuam fuiffe invali-

dam , deinceps durante hác ignoraatid ,' ceffat

éramentum fequiri, quales fise dubio funtrn-

des multi , fi aliundé defectus non fit : validé

obligatio eadem peccata fic confeffa denuó

& frucluosé fufcipit Sacramentum : fecüs eft,

confitendi.cüm boná fide invincibiliter creda-

de eo, qui fcirettalem actum requiri , & crede-

tur przceptum ea confitendi jam effe impletum:

WM ä :':

fétfe non habere, talis utique ex Conftientia

& per fequentem confeffionem cum debito do-

erronea, nülliter & facrilege Sacramentum fu-

D

lore valide factam delentur illa peccata pet ac-

i æ(limcc fJ

cidens : alioquin cert& nullus effet fecurus in

fcx psret.-

f doloit

M

-& IV.

conícientia : at vero , 1 quando ceffaret illaigno-

rantia, & innotefceret defeCtus vera attri-

L cania

lum

)z | fuj'z'czt Aiivitio aflimata tamtum ,

tionis & doloris in jriori confeffione , jam

etias invincibiliter.

: 4.Rainc;5

obligatio eadem peccata dénuó confitendi &

im ad validam fcilicet , quàm ad fructuo- .

legitimé cayibus fubjiciendi reviviíceret. in

! W]W'þ l

i

jf

ii

n

T

am füfceptionem Sacramenti Porniten-

communi Sentencia , fed de hoc fort? mitiüs

'

i

tiee requiritur attritio vera re ipsá exiftens, &

D

capite fequeuti i quacftione , quando confeffio

non [uffiit a:titio zílimata feu putata tan-

invalda re

j TET

qi?

petelnda'þ h . Ex d;&is hactenus fe-

um u

tum euam invincibiliter. Quoad fructuofam

quitu;-

«

fufceptionem eftemnium: quoád validam, eft

Wlm !

*

TA

M

sommunis DD., s. preced. $. 4. nominatorum.

Coroilar'ium

3

- Qualiter. Sacramestmm

n

Eadem enim eft ratio hic & ibi. Ratioeft: quia "

Panitentia faciat ex Aitríto con-

Concilium "Trideatinum citatum, ficut.& Flo-

C aritum ?

e[fe&üüï*

ji

"

rentinüm in Decreto unionis &c. « Quando ad

j

boc Sacramentum requirit contritionem vel at-

Erum efï folüm zquivalenter & in 55.277

pottü

tritioném,tanquam partem materialem & difpo-

L V

&u, quatenüs nimirüm attritio cum

ii

Y*

Dd

fitionem neceffariam , fine dubio loquuntur de

Sacramento habet & exerit eandem vim delen-

vera attritione , G non aftimata vel putata tan-

di peccata , ac contritio perfe&ta perfe fola , síc-

g

j

j

tüm , nam attrítio putata tantüm fimpliciter non

que homo attritus , accedente Sacramento , dici-

yidi

K

eít attritio, ficut homo piftus non eft homo

tur eX attrito fieri contritus in effectu aequiva-

j

14

fimpliciter. Nec talis attritio putata, (v.g. in--

lenti remiífionis peccatorum , ac gratiee fancti-

gl

efficax , naturalis tantüm &c , eft donum DEI

ficantis : imb etiam quoad ethymologiam no-

*

d

minis

*

quatenüs fic per attritionem perfecta

4

ij

velSpiritüs Sancti impulfus , nec concipitur ex

J

veris motivis fuprà explicatis , nec habet alias

conterumtur , ac dclentur peccata, ficut per con-

;

€onditiones & perfeCliones , quas Concilium

tritionem : infuper etiam quoad habitum;quia

WNN-

"Trident. attribuit attritioni : ergo ad hoc Sa-

recipit habitum charitatis; qui idem eft habitus

a

tramentum tam valide, quàm fructuosé fufci-

contritionis ac deteflationis peccatorum pro-

T

ut do-

ptgr l?)eum fummum bonum offgnfum :

þi;cïi;dþmlinon fafficit gttrixio aftimata vel pu-

-

*

EE

L

A

i

sst

z

Í

! 320 ïbeol Sacrament, Pars 1. Cap. TI. Secd, UT, Qualis Dolo /it,)ffZCïäf-"

d obíervat nofler reverendiffimus Herincx

tenda , repentendus. fit

Ufque ad a. 302.

j Qof?ï- 6![/;43 .iägrg'- '

5

l dl

qu

dv

d5 g. 3. 9. 4&.-.

] u

Iï.

Non ergo dictum illu

ASSERTIO.

DN

! H

218

d"vulgarä debet

intelligi entitative quoad a&um ipfum , quafi

| |rail

Oler contritionis feu attritionis uec

&

J

d'i;iöz!Slï !

b

actus attritionis fiat per Sacramentum actus

debet'jungi (onfejflont Sacramentali, non

-

U

contritionis proprié dictz , quod eft impoffi-

phyjeci

»fed moraliter , e conjuntlioue, fimtiltate

. bile, cüm hi fint actus plane diverfi fpecie : qui

*

] ifi

ac ordine , qualis uecegavia efl , v fufficis ad n

itfio

licét fimul jungi poffint & fibi füccedere iri eo-

ntun atiumjudicialegconfvltody utiliffm?pra-

dem fübjedto , & fic attritus. fieri. contritus;

U

mittiter copfelJIoui , at non ntce[farío , fed etiam

unus tamen noa mutatur inalterum , nec attri-

hr vi

relle poflpouitur , dusmzadà ad eam referatur 1

tio fit conttitio,, fitcut quändo- calidum fit fri-

eimque informet ; Nece[fario tamen babendgs

um

tito &

idum , calor non fit, nec poteft fieri fri'gus;

ante rermintum forma (em ab[olutionis effeg-

Hinc Scotus iz 4. d. I4. 4 2. 9 1 j. dicens , eun-

i

dem actum attritionis invariatüm fieri contri-

tialis. quauguate etiam po[f illam ad aliqua obli-

ln 1

t4 vel repttita [e extendere po[fit , ideéque um

tionem , non accipit attritiónem G contritio-

tCommm

xeceffario repedeudaus fit.

nem prout modo accipimus ; fed actum doloris;

nis; ut patebit.

'Fota ferfï: commu.

abat C

1

r

A

"

- quatenüs przcedit infüfionem gratie , vocat

nE

r

lu

, attritionem, quátenüs veró forinatur habitu gra-

tlidi

ti2 & chaticatis , vocat c;cptri/tionem ,ut e;( con-

Latyis

1

Neceffario debet 4!&4&0 imodo

; ;:mgz

liidn

29

textu patet.

: &oxfelfioni , Gre. —

,

II Neque etiam dictum illud intelligi .po-

ls

Ertum apud omnes. leiaþ/aitä

T

Duns

teft quafi peccator attritus , accedente Sacra-

I.(i-

mento , vi ablolütionis infallibiliter €liciat

& tialescujusque Sacramenti , debent ali-.

aligua[a

quo modo faltem moraliter inter fe uniri &

contritionem : hoc enim abíque ullo funda

Minthas

Cocxillere : compofitum enim fcu naturale ,

mento dicitur , & militat contra .experien-

tidus ]

tiam apertam ; & repugnat intento Concilii

feu arüificiale vel morale.non fubfitlit, nifi ex

bgecca

"Fridentini adícribentis vim. difponendi ad gra-

partibus aliquo modo vel phyficé, velmorali-

Bo r

tiam attritioni cám & in Sacramento , feclusá

ter unitis vel coexiílentibus : atqui contritio

"

jtDidor

contritióne perfeclà

*

nec uliatenüs locum ha-

& confeffio fünt. partes effentiales , vel certé

Jf ol

á

bere poffet in moribgndo attrito, fenfibus de-

quafi materiales . Sacrarnenti Pænitemiæ,p&r.

; !üädicfrnu

ftituto.

abfolutionem perficiendi : ergo debent aliquo

28o

IV. At quid fi attritioni füb certó motivo

modo phyficé vel moraliter inter fe, & cum

abíolutione conjungi. Et quamvis in aliquo

excitate fupezrveniat & jungatur amor DEI fu-

: (ml

'per omnia: recténe dicetur ea attritio juncta

fenfü verum fit, contritionem feu dolorem de-

amoti fieri contritio ? affirmat Suarez d. y. fedf.

bere phyfieé conjungi cum confeffione , eáque

naturá priorem effe; quatenüs Confeffio Sacra-

Mu

.3. fed rectiüs negatut , codem enim motivo ina-

nente,manet idem actus; & nonfitalius. — Hoc

mentalis , & materia proxima Sacramenti Pceni-

b

tentiz eít , ut $.

Ábl

(rof

tamen concedendum eft , tunc attritionem jun-

dicimus:

$i cxp;icabo. Abfoluté tamen

4

DT

Cam amori, magis fieri idon

-

eam ad juftifica-

JUOET ac

tionem.

..l. Dolor non debet neceffarió phyfice 'co.n-,u283 :

jungi cum ipfa confeffione , feu narratione pec

AtOrüm.

— QUJESTIO: IV.

catorum. — Ogeses, Ratio clara eft, quia nul-

Sogq

?

la lex praecipit illam phyficam & realern con-.

Tum

liciendus. " Dolor in Sacra

junctionem doloris cum . nazratione peccato-

»,üfum '

thrïq é

dtato. Pyniteutia

"E

!

rum: & effet onus moraliter illis impoffibile,.

W' Abf |

qui habent permulta peccata narranda ex me«-

nh

il

Atj

'SU-MM'AR*KAU M.

moria: & interim laborant debilitate aliquá

. ."Eïorita Dr

a,?z.

Deior m'rccïä'ïsriä debet &

-

cerebri, funt obnoxii perturbat/oni , timoris.

n

j imþ

4 A;')Z'i 3

!äua æzadol jxägl'i | C'onfäf.f

Gc. Tales enim omittent magnam ,. & facile

253

Nanp quidem phyficd y

.ï,mmmï

354

Sed saoraliter.

;

dimidiam partem füorum ftelerum , fi debeants

-:Laïïm |

effe folliciti ; utfimul realiter ; actualiter , & for-

596

Confultà 6$ utzliffn! p aydititur Cogþj'oaz.

MO

57

Non tamcp ita immed/até,

maliter doleant femper , cüm fingula enun-

n d

ut adbuc ailu du.r:tïtema

tiant. . Vide dicta

| pore confefftonis

f

»ut f]am

288

Debet tamen nece[[aràà 4[iq

40 »"mode G;V:unlit:r 4d

ver[alitate doloris.

ect, preced. q ?. S'V 3:deuni- .

confeffionero effe velatus.

T

289

-

llI. Sufficit ergo conjunclio moralis :

atq

^ ii d(

( Licét z4 Begent alis. )

4

18

290

Et nomvebocatus.

ut he du partes cenfeantur moraliter unit

W)P[æm

Z0r

h7 , ff beri dolai, 6$ bodie octurr.

L

:

fimülque exifiere , fufficitea conjunctio, fimul-

at unäum pch-'

,'P

Vf

4 (

292

fuan , eliciendus fft mo&us dolor ?

tas, acordo, qui requiritar & fufficit ad unum

J Mi

NU

Dolor non zetef[arià fremintzt

—ur C02

ff

2

m peftboni pateft ;

' 0n2, fed. ïcf:"-/

actum judicialem , ut optimé explicat Dicaftil^

3

205

Modó 24 e5» veferatur ,

lus de- dacramentis difp. 1. dub. 6. , Ratiocfl:

A27

Neceffarib tames baben,

&

e4mque inforge*.

] kï.lgü

i

d

s'eff ante terminum tltfg/c.'a-'

Quia abfolutio fit effentaliter per modum judi-

n

Zat, iänt'sf.eu förmæ

elfeziialis.

à

;

effione,

U

&ij , quod 'rge.clui:, ipb(üïerc fine. conf

mm l

1;73 du

gg/f'datïgm abfo

Iniieneps , T/itþ:r eblita

;f r:j!r-kl

D

; df:li-.

x

p

A

ol Sacram, Pars ld. Cap. (H- ï&g/- 1l Quaudo slicieudus dolor; — 321

q** 5&7

deli&orutn-,& dolore manifefto Judici: & utro-. — confüuetudine fine attentione vel: te/fïexione :ad

ue moraliter adhuc exillente,f1 autem tam con-

fenfum verborum, eo modo, quo miniftrantes

í

elfio, quàm doloris manifeftatio adhuc mora-

ad Miffam folent,deblaterant; vel deproerant ,

W»C'E'Wff'.

liter exiftant , poterit fieri fententia judicialis,

. Àquibus comniuniffime aliud fignum Doloris -

B

alüsnon: ergo talis conjunctio requiritur , &

petere debebit Confeffarius.:

Contrà autem .

Ml

nj

fufficit. | Quanto autem tempore ,. & quomo-

' effe omnino fufficiens fignum Doloris in Reli«:

f

'*J*/' il

do poffit Dolor vel przcedere ,. vel fübfequi

giofis, aliisque perfonis gravibus & honellis ,.'

Mp

Confeffionea dicetur $. 3. & '4.

:

s

qui eá vocis moderatione. ac pe&oris tunfiorie.-

LVT

28

$. 1V. Sed neque requiritur , licét utile fit, u

utuntur , ut áppareat, id fieri-ex ferio internors

LL

| Dolor virtualiter. réferatur ad. Cenfeffionem ,

Doloris. ac Poenitudinis affectu, Leüngulari:t X

iil

tánquam caufam motivam, ut fcilicet ex pro-

advertit Gobat cif.». 143. & w. feqq. addens fe

tht

pofito & affe&u : Confeffionis faciende mio-

Íemel refolviffe.non effe habendum fcrüpuluna..

adzlägu.* '

veatur,& impellaturad hunc Dolorem elicien-

defufficientia Doloris cuidam Religiofo , qui,

l ,'iï!.*äl

düm. Ut contra Bonacinam & plures alios,

dubitans, an in Confeffione elicuerit Dolorem z.

Lt

ex communi docet Lugo de Pesit. d. 14. w. 3 9.

certó tamen cum reflexione dixit, mea cnlpd

Gobar. C/26. w. 1f . Ratio eft: Quia neque

€'c. peclísque tutudit : qui enim ex animo di»

Concilium Tridentinum toties ci. feff: 14. .4.

cit; in tali occafione prafertim , A4ea culpa ,

néc ulla alia Lex id eXigit. - Non ergo necefsé

sea cplpa , auea maxima eulpa , d'e. non fo-.

lürn fatetur, fed etiam . habet difplicentiam il«

101)0 ,»v

eft , ut peuitens dicat: Qwia volo jans cewfireri,.

$deà debeo doleve , c? doleo depeccatis meis.Sed

lius; eámque non

d

l2

motiyo,

$

"

ex natural-i ; Íed fupernatura

fufficit,fi dicas:doleo fummoper? , quód eptimmma

giapæi:csf:?

"Deum wenoi tàm grossiter offenderius, ergà pre

Il.. Neceffetam

ennon eft , ut Do]or Contri—z;S 7Z

at .

aliquá fatisfailioze G* tantü cevtiori veconcilia-

tionis vel attritionis eliciatur immediaté ante

if u

tione paulb pofj confitebor ,c.. 1mo hicfecundus

Confeffionem , ut. aCtu duret tempore Confe[- ;

j Ra atl

niodus procedeadi , quo quis ftimulatus dolore

fionis, fed omnim confenfu fufficit, ut anteàt

iilt,

elicitus, aliquo . modo ad. Confeffionem rela- :

de peccatis accingit fe ad Confeffiogem , per-

, tni

fcctior & nobilioreft ; quam primus, quo elici-

.us, nunquam.revocatus virtualiter vel mo«.

a i

turDolor ílimulante propofito-corfitendi , ut

raliterpermaneatin Confeffione & abíblutione,/

ls vt

fapienter obfervat Lu

[

etiam aliquanto tempore poíteà factá. , tantó

[

go eit. um 40. Et hinc

Gnitetta

porró di;imus :

nimirüm,quantó moraliter cenferi potcít unum,

debat d

actum imperari abalio, aut facere quid unum.

»

$. 1

"d at

moraliter cum ipfo.

Ratio- hujus communis

j dl !

Delor copfultà c vtiliffnsd premittitar

eftin omnibusSacramentis. — Exempli gratiá $

blorem

Confef[ioni.

Petrus mané dolens per peccatis proponit proxi--

qe, d

b IMnes imanimiter.

Si enim totà ER

méconfiteri ,. & actu illo non revocato, poít

&to$: aB6

tres vel quatuor. horas primüm confitctur , fine-

erit Sacramentalis, ipfa Confeffio actu

novo dolorisactu: certum eílíufficere.

Iteny

atl

xohtéte

olorofa , ipséque Dolor per Confeffionem feu

Petrus. vefperi examinans Confcientiam eli-

manifeflationem peccatorüm fit. fenfibilis Sa-

cit A& doloris , proponens fequenti man? con-

cerdoti ac perceptibilis, nam hac manifeftatio

bayit

peccatorum in Confeffionali habetur interChri-

fiteri, & fi Atu non revocato, fed neque re-.

novato,mane confitetur,iterum fatis eft,

Item.

narmic?t?;*

. ftianos equ? pro figno manifeftativo Doloris ,

d. qui

Petrus dolens hodie, mox confiteri proponit ,:

^ pealetn

atque eft tunfio pectoris ac prolatio horum

fed non potens habere locum,fed aliter impedis.

Verborum: Doloex auimo, quod. Deumeffeu-

i p

tus , altero die primüm confitetur, mon revo- :

derim, - Abfque autem przvio ejusmodi Dolo-

cato Dolore, fatiseft. . Semper enim moraliter;

ampous

te; Confeffio fzpé eritnuda materialis , & qua-

cenfetur durare Dolor , & vi illius fieri confef-.

aida £

fihifloricanarratio. Denique deinceps multa

fio, eó ipsó dolorofa & Sacramentalis.

Idque

Wi2 ^^ occurrere, impedire , turbare, diftrahere pof-

in cafu. particulari.ad plures dies extendunt

ofl ; tifpfg,.

funt , ut Doloromnino omittatur. Et ret? ad-

tnm Ü

Marchant nofter;aliique citandi »sm. feg. — Ut

»dit Laymaán l.5.t7.6.c. 4. 1-4. dicens.Quamob-

fi quis,ferio Dolore premiffo Confeffionem ge-

)

[&

rtem pro majori fecuritate confuetum & con-

:ualiteh&ïf'

neralem inchoet , & per plutes dies continuare

fültum | efL- przmittere Confeffionem genera-

debeat: autin Jubilzo intérim peregrinationes

linguiä 'w

lem, ut fiante Dolor ex generali motivo cor-

obeat;aliáéque opera prefcripta praftet : & po-

Aj

r

;

Ceptusnon erat , faltemnuncconcipiatur. — Sic.

fteà die Sabbathi primüm confiteatur : fufficit

ille. Acincidenter non vané quares , an. illa re-

Dolor anteà exercitus,quia per illos dies ob con-

moralis"ï'*,t""' | , Citatio previa Confiteor ,snea cnlpa , tunfio pec-.-

tinauationem .Confelfionis generalis , aut cone

ngfämff m&'

eris , poífit effe Confeffario fufficiens fignum

nexionem illorum operum cenfetur rhoralitez

j ïo.ïf«

manifeítativum Doloris interni fufficientis ad

continuari G virtualiter pertinere ufque ad

IJchif i

abfolutionen: , fic ut polt narrata peccata, nullo

Sacramenti Sufceptionem - vel Confefüonem,

l;caïDiflfï ]

. alioDolorisfieno edito vel petito abfolvere pof-

Dixi autem notanter fufficere dolorem etiam

'P

at

fu? &« Cer& regulariter non effe fufficiens

aliquanto, tempore ante Confeffionem elicie

p

ignem in iis, maxime pueris , qui ex mera

r';Wd"

j

ufn: 1.4liquo modo ad (onfelJWnem velatumz

Pans Ill. SACRAM.

2 n

" conff**,:v

i

;en;i;;: dalo;;þ *

322 Tbe'ol.-.'Sacram'. Pars 111, Cap. 11, Sect. D. Quando elic

non debeo. Siinhoc Sacramento uni;m"qui.d

q.msquám revocat w Ex pl?co diftinctis nu4-

n

moraliter faciurnt. Confeffio nunc. v. g. exhi-

3:9!6104

metis.

"288 UL Neceffarium omnino videtur , ut Dolor

bita cum fatisfactione ; qua forté ad plures.

fj

r

ante Confeffionemeelicitus aliquo. modo virtua-

.

dies , & aliquando menfes exhibetur : imó f

literad Confeffionem referatur

*

aut T. Zd»te-

effet certus Confeffor , quod penitens , quem

;::cat

g

eedenter , utquando clicitur Dolor de peccatis

abhinc quatuor diebus v. g.audivit , bene eífet

ínordinead Confeffionem recogitatis, feu ex

difpofitus, illum nuünc licite abfolveret , & fic

üm

vi& intentione Confeffionis faciendz : ut in

ille Confeffio cum prafenti abfolutione unum

ho

quid moraliter facere poffet, GC nierito, quia fi-

il :

exemplis s. praced. allatis. .. Ut fi hodie

tocraftina Confeffione Confcientiam exami-

milis propinquitas fatis fupérque eít ad judi-

a

cia profana conflituenda , ad quorum mor.

nans dicas :: Qwiaeras vole confiteri ,ideo hodie

(pro

exaniino Con[ciantiam, ac volo-debite dolere de

mam hoc judicium Ecclefie eft inflitutumz.

cufa

fihec, inquam , ita fe habent, cur nonetiam.

hs |

peccatis meis,quia eras fort? tempus nou fuppte

tet, d c. . 0. Concomitanter tempore Doloris

poterit Dolor abhinc quatuor, aut quinque:

iil

diebus animo conceptus, nec revocatus unum.

i

eliciti, ut quando non quidem ex propofito

previo Conteffionis , fed aliá occafione , do*

quid moraliter cum prafenti Confeffione cone

Wt

llituere.. Hactenüs Tamburinus.

3. Reve-:

teiti

leas de peccatis tuis , eóque dolore motus fimul:

cogitàsde Confeffione cras , vel proximá occa-

rendiffimus Abbas Rafilerus in doóliffimo fuo.

ul

&l

fione faciendá , aut etiam proponas j sícque

Tratt.de Pauit. .€. 4. $. 11. admittit, fl quis.

Doloreronrevocato , proximà occafione: vel

doncione aliquá permotus intenfiffimum Dolo«.

ts

cras confitearis , juxta dicta $. preced. i» fine.

rem eliciat;nihil adhucde Confeffione cogitans;

De

deinde verb ex defiderio confequenda venig

3. Saltem cosféquenter cempore. Confeffionis.

yu

Ut fiin examine Confcientiz ordinario , intra

confiteatur ; talem. fore optime difpofitum ad

t

ieditandum , vel aliá occafione ,. excitatus do-

Confeffionem; nec indigere novo Dolore. 4.

hr

les perfe&à de peccatis tuis , tunc prorfus ni«

Eandem fíententiam probabilem cenfet Gobat

p«

hil cogitans de Confeffione ,. vel. Sacramento

Cafu 6.».159. addenstameninfine, Nollem

IIIM'A

füfcipiendo , probabiliffim tamen adhuc po-

tamenego fequi hanc doctrinam refpe&tu mei,

fen

quia fpectantia ex inftitutione Chrilti ad valo-

fteàscras v. g. mané volens confiteri , poteris ii-

golla

Ium Dolorem priüis habitum ad hancConfeffio-

rem Sacramenti , funt potiüs fcrupulosé , . quàm

aliquantüm laxé obfervanda : fie ille, fic

p'hiis&

nem referre v. g.fic: quia beri vel bodie ma-

fic& tu.

7

E

L

j

ne debità dolmi de peecatis meis, ideó volo modo

:j

IV.. Univerfaliter & cert

iffimà dolor elicitarago -

covfiteri , & a&tu confiteor absque novo Dolore

m

elicito,id adhuc fufficere ob moralem conjun-

diutiüs ante Confeffionem;utin ipfa Confeffio-

i

ne virtualiter perfeveret, eámque dolorofam ,ac

&tionem Doloris ac Confeffionis,probabiliffimà

docent Card. de Lugo & Tamburinus mox ci-

facramentalem conítituat, intereà temporisde»,

M

tandi. — At vero fi Dolor precedens nullo mo-

beteffe now revocatus, ant per actum contra-

u

do referatür ad Confeffionem fequentem , cra-

rium , nimirüm per novam complacentiam vel

n

ftinam v. g. fic, ut nechodie dolens quidquam

confenfum i peccatum , de quo quis doluit,

Conf:g

aut per quodcunque peccatum mortale. Unde

hitd

cogitesde Confeffione cras facienda ; nec eras

confeffurusullo modo recorderis Doloris prifti-

qui anteà doluit depeccatis mortalibus : & ites -

n

ni, non poterís cras confiteri nec validé , nec

rüm peccat mortaliter , perillum priorem do-

E

licite, nifinovum Dolorem competentem cli-

lerem fine dubio non erit nunc difpofitusad

, "8 10

cias : nam pars debet referri ad compartem:

Sacramentum. — At,quidfi quis fub uno gene-

d f

Ex Confeffio Sacramentalis ac valida debet ef-

rali motivo doleat fimul de mortalibus & ve«

hs

nialibus fuis confitendis, & retento dolore mor-

fentialiter effe dolorofa: non poteft autem effe

lg

dolorofa , nifi per dolorem aliquo modo ad fe

talium, revocetfolüm Dolorem venialium , aut .

Woru

rélatum , faltern uno ex dictis medis.

Ita

de novo venialiter peccet, ante confeffionem ve |

N

communis , & in praxi omnimodis tenenda,

abfolutionem , manebitne fufficienter difpoli-

Pt

tus , utSacramentum validé füfcipiat? Res D

& mihi praclicé certa Sententia DD.. Coninck ,

At fitin

Layman infràcitandi, prater paucos mox no-

fpeculativé valde difputabilis : cüm Dolorfub .

D

minandos.

1

uno univerlali motivo conceptus de omnibus.

topy

28

$. Contra tamen non requiri, ut Dolor

peccatis , fi revocetur de venialibus, videatur

lOntm

etiam de mortalibus revocari. Refpondetur -

précedens ita ad. Confeffionem referatur for-

maaliter vel virtualiter , docent, 1. Cardinalis

tamen,quódíic. Nam Dolor fubuno univer-

Ratio-

' 'Pfofflm

de Lugo eír. difp. 14. de penit.n. 40.

9

fali motivo conceptus de ormnibus peccatis » .

U

nem dans

.

quia licét Confeffarius teneatur

fertur quidem in omnia peccata , fed certe ing-

um

füa verba abfolutionis referre ad Sacramentum

qualiter pro eorum gravitate vel levitate : non

M

conficiendum , poenitentem tamen non teneri

ergo ideo ftatim, quo quis 1revocat Dolorem

r

teferre. dolorem ad Sacramentum , quia non

quoad venialia ,

& de novovenialiter peccat» —

Ws

obit vices Chrili ; ut Confeffarius. 2. Expref-

debet ceníeri revocare etiam quoa

d mortalia.

fiüs Tamburinus opufc. Conf. l. t. c. 2. ita fcri-

Lugo , Tamburia. ',NGOb-"' ejrt. contra aljoSii'ol; :

4

paucos.

"

hegs. Illud ad folatium tünora;orum tacere

*

E

: : SQu;l

um

4

-

Pa i

-

"

: ïf:gaL "Sacram. Par; lil, Cap. II.-S&&L lll .Qafamlvo;e!icim/dzi;zlo!ar. 32 3-' |

"o

nullus adhuc actualis: Dolor vel Pudor liabeae

Vb

391 ; 5.'/ Quid fi ergo heri y. g. mihi cam propo-

fito confitendi Conícienam examinant , fe-

tur: quis hoc neget ? atqui talis narratio pec«

ld

catorüim , etfi nondum fit Confeffio formaliter

lur: gj

rióque de peccatis mneis dolenti non occurrit,

.&t hodie ante Confeffionem occurrit aliquod

dolorofa & materia proxima abfolütionis, eit

6 s

n

^ * peccatum mortale : an non etit neceffarius

tamen jam.Confeffio ac Aecufatio Sacramenta-

i

novus Dolor? (confultiffimum enim effe , an-

lis , ita ut peccata fic narráta veré cadant fub fi-

« d

UTR

teà novi, ) Refp. Si heriin tuo. examine do-

jillüm . Confeffionis Sacramentalis , et(i dein-

"llorofo, non deprehendifti nifi venialia , & pro-

ceps ob defectum Doloris, propofiti &c. abfo-

tf

&

NT

1

inde non doluifti de illis nifi communi modo ,

lutio non fequatut : fecundüm ommes "Theo-

- .quo dolere folemus de venialibus, erit fané

logos : ergo absque przvio Dolore potefthaberi

fv

Confeffio & Accuí

d du

"K probabilitet dicit-Gobat . 161. ) hodie ne-

/

atio. -Sg;ramentalis'. . m

ceffarius novus dolor . Nam Dolor de veniali-

ulteriüs.

?

^

UE

-bus folis communitert non extendit fead mort«

Il .Pofitá taii. Accufatione /S"acr'anientaliiw

T

talia

*

*

"at vero fi in iflo examine occurre«

füfficienter manifeflabitur , & fenfibilis iet Do«

TOv

ol

- bbat tibi unum vel plura mortalia prater iftud

lot poítea elicitus. . INam poft narrationem ta«.

unum oblitum , sícque doluifti , de illisoccur-

lem peccatorum , quamdiu Poenitent fle&tit hu-

s. 1

-xentibus füb motivo communi omnibus mor-

militer expectans fententiam fui Judicis, tàm«

"

—^tlibus deteftandis , v. g. quod iis gratià DEI

diu perfeverat in facta priüs Confeffione , edm-

dmiti;

-éxcideris, iufernum merueris : aut etiam eX-

que ipfo facto continuat, atque implicité dicit:

Vil

-tensé doluifti de omnibus peccatis tuis , quibus

uf

uami Pater omnino eft : feci omnia. quadixispe -

Deum quomodocung; offenditti juxta dicta fect.

to fupplex: eorum abfülutionem , pornitentiame

Lfcquen&ï

)

oprec. q. 2. $.5 jam hodie ante Confeffionem

qs* ( idque maáxime fi ita etiam exprefse lo-

ii

'mon etit tibi neceffarius novus Dolor , quia Do-

quatur ) . eáque fic continuata & quati confir-

yio D

lor pridianus jam extenderat fe ad illud- aliud

mata Confeffio durat tamdiu ,. donec feratut

a d

: peccatum heri oblitum.

Eádémque ratione.

lenntia : ergo íi poll narrationem . peccáto-

i, M.

rum ante latam fententiam eliciatur verus Doe

mox S. 4. dicemus, non requiri novum Dolo-

v as

- rem de peccato ante abfolotionem oblito , .&

lor, is per hanc fie fenfibiliter continuatam

Chailiu

Confefionem , veré fiet fenfibilis & fufficiene

poít abfolutionem recurrente, . Ita contrà Gra-

us

m, Gobatz, 164«

tiffimé maaieitabitur Confeffario Judici , & in-

TA

b Phus& Reginaldu:

iuper viciffim Dolor tunc elicitus. Confeffio-

. Iil.

nem factam & (ic moraliter continuatam red-

dolort

; balar nón necejäriä præmit;itar-þmfä/i

dit fenübilem actu, & formaliter dolorofam,

h Canf65

ádeóque conílituet plenam miatetiam proxi-

ploroltts

* ofioni ,. fe4 ctiam Po/ïpahi patc;ü fÜ.

iam abíolutionis & Sacramenti poenitentixe,

at

$92 Tacommunis DD. Suarez, Vä/fqu'ez( , Bona-

Quid hic ampiiüs requirere jure vel ratione po-

!

X

um d

& cina;Filliucius, aliísque citatis Lugo 4fp. :4.

tes? Iafuper

vt

A fe&. 4. Dicattillus 4. 6. 44b. 9. "Tambutinus de

1L Etiamft naxfrätio'þ*ecc;itofumx präe"c"e..zþf

i Q 3

h

Confeff.l. 1. €. 2.$.4. Gobat s. 149. ContraCo.

dens, omnino non fuiflet vera Confeffio & ac-

rl

?

. ninck difp. 4. fect. 6. G Layman L. g. tratt.6. c.

cufatio Sacramentalis ( prout reverá fzpé fieri

sls

" 4 ?. 4. docentes dolorem deberenecetfarió pra-

poteít) tamen Dolor poítea elicitus,, manifefta-

. €edere Confeffionem ex duplicicapite. 1. Quia

tus & ad precedentem peccatorum narratio-

inpi

" d

^ aliàs non etit Confeffio & Accufatio Sacramen«

rnem relatus, adhuceam conftituet , & efficiet

*talis, fed nuda natratio. 2. Qaia aliàs Dolor

veram Conteffionem & Accufationem Sacra-

$

fibuti

i

od

bxï

fubfequens non erit fenfibilis , feu perceptibi-

mentalem , dolorofam ,& materiam proximam

Q

Jis Sacramenti , cüm per folam Confeffionem,

Sacramenti Poenitentie , & abfolutionis Sacrá«

ao

il

-peccatoruim fenübilis fiat. ,Sed neutrum ur-

mentalis. | 1ta DD. omnes initió allegati,. Ju-

-get. — Nam contrà , licét. nullus plané Dolor

vet unum & alterum audire in terminis lo«

ld

1cy3nm L

-precedat Confeffionem , nihilominus ea habe-

quentem Suarez difp. 20.». 5 1. fic loquitur : Li

- bit rationem vera accufationis Sacramentalis ,

aPlI

"d

cét peccatorum) narratio , quatenüs tefnpore

cumDU

& manifeflabitur fufficienter. Dolor fequens :

anteceffit Contritionem , non habuerit confue«

àmó Dolor fequens manifeftatus efficit Confef-

(US

j

m

tam rationem accufationis , tamen 'quatenüs

fionem & Accufationem Sacramentalem , etfi

poflea informatur per fequentem Conttitio-

a[lbmï f j

-

]

MP

li

anteà non fuiffet : uti breviter oftendo, eóque

nem, GutÍílc informata fubjicitur clavibus ab

« ipfofententiam noflram probo.

ipfomet Ponitente poítulante vel . expetente

[ius^

m

abfolutionem , füfficienter confümatur in. ta«

jil

s.

393 l. Absque Dolore pravio poteft effe Con-

Ju

feffio feu Accufatio: Sacramentalis : nam pof-

tione áccufationis Sacramentalis, Sici(te. Di-

*

fümus, & certé folemus in confeffionali enat-

ca(tillus, eit dub. 9. v. 13 f. fic fcribit : fi priüs

gf k

WW' /

!

[]

^fare peccata noftra in ordine ad abíolutionem

hiftoricé , aut eciam vané & ridiculé explicuit

g

. |9btinendam, ideóque cum virtuali faltem in-

quis Sacerdoti feriem G fpecies peccatorum

mjllm PEP

tentione Doloris eliciendi , cüm fciamus fine

fuorum, fitamen poftea aliquà ratione fuffici«

]uo

"L

enter explicet , velle illa fübjicere abfolutioni ,

"

/

Z

d. þæo?firnvïlidam—»fgre »abfolu-tilonem : ctiflfnü

N

ifla ultima explicatio ;

qnà id fignifcat, cum

ST2

e»

i

(

b

/

/324 Hbal, Scran. Barc Ill G. II i. deþ glicimaugaalar; :

Dolore conjuncta fufficit, ut illa prior Confeffio

,

7)'!1

A.

I)

poffit fervire ad abfolutionem. | Hac Dieaflil-

in; minimé dubitans , quin Pater Cosisck, &t —

Neceffario. babendus aniþevjvte'»rminäriiïlab 9«

Wh

[

ofnnes ejus affecle fint in hoc confenfuri ; certe

(gtiani: ac farma e[Jentialit. .

apettiffimé confentit Layman cir. ad füam men.

| du

teín recitans verba Suarez pauló anté defcri-

Olor Contritionis vel Atttitionisin Sa&r;ai L

: tUt

pta. Etratio eft : quia Dolor verus fübfequens

mento Pomitentiz : 1. Convenientif- .

W

l

"

moraliter retrotrahitur ad confeffionem feu.

fimé & tutiffime , imó. Íecundüm communem

b

narrationem materialem anteà fatam : eámque

DD:fenfum cum Card, de Lugo cir, num. 48.

ha

velut repetit & reproducit, & moraliter pra«

neceíffarió eliciendus eft ante abfolutionem Sa-

RCR

fentem Íacit , eámque elevat, ut jam veré Sa»

cramentalem inchoatam , cüm in omni judicio

T

cramentalis , accufativa&t dolorofa fiat , & pec«.

cognitio caufe debeat pracedere fententiam,

iC

cata anteà narrata abfoiutioni Sacramentali fube

adeóque etiam in hoc Sacramentali judicio Ju-

H

d

jiciat: sícque Poenitentem ad. Abfolu

dex cognofere debeat de difpofitione pomni.

«ent

*

tionis [

feQtum diffonat. Ethinc:

tentisper dolorofam Confeffionem , antequam

:

fententiam ferat 2, Probabile tamen eíl,

taten

296 1V. Dixi' initió t Dummod) ad eam refera»

tur , eámque informet, — Neéeffariüm femper

fufficere , ieliciatur adhuc fub ipía prolatione

p

l

eít, utPoenitens Dolorem fuum poft Confeffio-

fententiz ufque ad ultimum inftans prolationis

g

nem elicitum , non tantüm interiüs ad peccata

verborum : 4bfolvo te, vel Ege te .Qb[plaa-ä

Totty

n

jam confeffa referat , reflectat , & applicet , fed

C fecundüm multos etiam 4 peceatis tuis , de

D

etiam exterius figno áliquo fen(ibiliter manife-

quo fuo loco ) eó , quód in illo ultimo in«

10b

ftet: & confultiffimum foret , ipfam Confeffio-

ftanti prolationis verborum primum, confe-

N

nem verbo rep«tere v. g. dicendo: Doleo de peo-

ratür effectus Sacramentalis ,. adeóque. etiam

La

catisjam expofitis , G omnibus eliisyprout paffim

neceffarió conferendus , fi tunc faltemadfit ma«

TU

facere folemus.

Omnes citati, & claré nobis

teria proxima & difpolitio Peenitentis. — Ita

fispe

confentiens. Layman e£r. z. 4. ita concludens,

poftalios Tamburinus, Rafilerus, Gobat. ll citt.

feguar

Ad hocveró omnino neceffarium eft, ut Dolor

qui tamen prudenter addit : Sed ero. te y 04

1

animi poft peccatorum narrationem habitus ex-

ve omnimodo, se te red:'ga:lud bafce extremi-

um

terno aliquo figno declarerur , faltem humilians

tatts..— 3. Poít ipfam autem abfolutionem fini«

Dl nr

do fe. coram Sacerdote , & Abfolutionem pe-

tam, nullum amplius Dolorem fequentem fuf-

dl rel

tendo feu expectando. "i'ale enim fignum rela-

ficere ad Sacramentum, apud omnes in confel

if ]

m

tum ad peccata anté explicata, à quibus poeni-

lo eft. Finità enim abfolutione velut fenten-

nf

tens abíolutionem petit veram rationem Sacra-

ti& judiciali , jam abfoluta manet tota actio Sa-

*

*

|hqui

mentalis Confeffionis habet. Ut autem certior

cramentalis hujus Sacramenti

aut ergo vali-

as

da crat, & nullasamplios Dolor requicizur : aut. ;

fit abfolutio àpeccatis, folent: prudentes Con-

W

feffarii , fi de pocnitentis interna difpofitione

invalida, & nullus amplius Dolor prodeit , ni(

.inratione ad novam actionem Sacramentalem ,

| s

dubitent, excitare eum ad Dolorem de peccae

I

üs pauló anté narratis cum concipiendum, tum

Qonfemonem vel Abíolutionem. 4- Ad*di'dir;e

L

.3 D

ore profitendum , poítea veró defideratam ipfi

Quanquem & poft illams ad aliquaoblita r

| iij

abíolutionem | conferunt : Sic Layman , id

petita. fe extendere po[[it , ideóque nonneceffar:

v MA

ipfum quod nos. Quare adverte obiter, utram-

pofl eà, vegezendts fir..— Declaro aliquot ca(ibus

| füiq

que iftam fententiam optimé conciliari , & fimul

.& bonis Authoribus, fed fecundümv;ifä?duïl

er

u

| l;m,i(b M

veram effe. INam quamvis Dolor. Contritio-

tiam , hon confilium , nedum prceptum.

**

L Quando in Confeffione oblitus. es ali

ho

nis vel Attritionis non debeat neceffarió pra-

f

W

«edere Gonfeffionem , feu narrationem pecca-

jus peccati. mortalis ,. illidque. pauló: poft.da-. -

torum materíalem , ut:claré demonftraium ;

b

tam abfolutionem recordatus confiteris. ('Idämï—'»

debet tamen Dolor ifle neceffarió naturá faltem

que eft , (i «poiï Abfolutionem. cthïtear;ïi;;,aä,-;

; " ïsfg dg

"h i

prior effe Confeffione formali ; quatenüs nimi-

quod peccátum ; dubium , unde té Confcflari-

LU

rüm accufatio Sacramentalis completa & ma-

us jubeat repetere aliquod peccatum cettufi

tli

"n g

teria proxima. Sacramenti . Ponitentiz. eít.

jamjam .confeffum ) etfi confuültum & ru

iNam Confeffio Sacramentalis completa & ma-

fimum fit etiam renovare Dolorem , nontamen

"st

ls db

teria proxima Sacramenti debet effe effeatialiter

neceffarium eft , ut de illo habeat novum Dole-

m

dolorofa , fecundàüm omnes

$

*

nonfit doloro-

ii

rem. Poft Henriquez, alios,Lugo diff. 14. fell.

il

» Wty

fa formaliter, nifiper Dolorem aliquo modo fal-

3. Dicattillus . 6 dub.. 12. alii communitét

Vr

tem naturá praecedentem , cüm.caufa formalis

contra Joannem Sanchez. Ratio e(t: quia Do«

naturá prior fit effe&u formali. . Unde quam-

lor pracedens , extendebat fe ; certé debebatfa

!y

*htentlo

j*

W

ïkero

vis Dolor phy(icé fequatur Confeffionem mate-

extendere ad omnià tua. mortalia confeffa & ob«

rialem , tamen naturá prior efít Confeffione for-

| hi

litacjuxta dicta fe&. prac. 4.2. S. 1. acideó etians

xnali ,. quatenüs completé Sacramentalis & do-

extendit fe ad novam Confeflionem , ejusmodi.

h

m

lorofa eft, quippe moraliter retrotractus ad con-

peccati obliti vel repetiti poft priorem Confef-

feffionem feu narrationem materialem

fionem faciendam , etiam aliquanto tempore

Vi

PCCC&FOT

Otes

;ugx :Ut N fl!. n fise dictum,

poíleà : & cerié tanto, quanto ipíe dalor p

tat

m

-

4

X

li

9'/9 eol, Sacramaent. Pars VIT, Cap, TI, Sec], I7. Defr OPIWW eqæjz'to '3 *

'rätþf"æ'ci&däre primam 'Coxif;füonem, V. g. ali«

quothoris, vel etiam uno die , . juxta dicla $. 2.

SECTIO. IV

d.

lii

üt fi hodie confitearis nihil àliud, quàm pecca-

^

tum, quod heri , veletiam nudiustertius cons

- De propofito tequifito ad Con-

fiteti oblitus es,

tl

triionem , & Sacranientum . «

Gobat ». 163.

Lugo& Di;aüülüs citt. apud

b d

P/oenitentiæ. '

Wt

299 ll Si hodie confitearis tua peccatà mofe

QU ESTIO Il.

wj

talia cum debitoDolore, & cras iterüm eadem;

nullo alio adjun&to , confitearis, etiam non fo-

| .Olü!*:

à

T t

r€ cras neceffarium ncvum Dolorem , fed fuffi-

Quale propofirum requirz'tuf ad boe

q

€ere pridianum Dolorem , adhuc virtualiter in

Satrameatum validà f licità fufcio

ntdiji

hac Confeffione hodiernà durantem , omnino

probabiliter, faltem fpeculative , docent multi

pim'e?um- ?

vt

em , u

Recent. Tamburinus epsfe. Confeff. l. 1. c. 2

SUMMA ÉU.

le t

$. 1. & fatis aperte Lugo & Dicaftillus citati ;

$; Praþq/;'tuä debet effc T. Abfolutum 5

quatenuüs abfoluté docent unum actum Dolo-

p

3oy- ANec fuficit Selleitas conditzomata )

tis poffe eífe formam duarum Confeffionum : in

jo6. Quidquid contendumt Alii ,

lus u

quarum pofteriori nihil aliud aperitur , quàm in

(go$. l, Firmum:

Egu [

399. QuA frrmitaie ?

(e4th 1)

priori, "Negat id idém Joannes Sanchez, &

Diana apudDicaftillum z. r66.Et practicé etiam

310« Nonrequirztur cre

dulitas Bel perfnafo certa pX p;:ric

ilo d

zZntelleilus , ut quis certo credat ,

nobis difplicuit füpra c. Y. . s. 48. qualitet

pliis pecczturum.

fe "o5 4772-«-

primym r

peccata jam femel legitimé confeffa , fint ma-

' 3idi NZ*C

*

erai Vequzritu

d

teria fufficiens hujus Saeramenti;

T4:

r gromiffio movA ovþligata-

Áiladia

: 3rz. HI. Unjvc[fä!c.þff

hia 1

O Jl Hoc certius. $i propter inftans mof-

Efücax 3r4. Corolaria

tis periculum dedifli alicui Abfolutionem , an-

3-('3. Iy.

, & 2ry. A];[)litätio;

n nl

jractzca.

tequam omnia peccata confiteatur : potes 3b

316. Per fe. reg

m

aliis, qua poílea narrabit , abfolvete, tametfinos

W,afitep f-aim;zlc & -exfreätm ufqu"a

ad n, 320,

jf

vum Dolorem de reliquis non eliciat: quiatunc

lia

Dolov praecedens patenter fe virtualiter exten«

.ASSERTIO.

f

dit ad reliqua peccata, qua jam tunc confiteri

mmaixde

vellet , fi poffet ; & moraliter cenfetur eadem ef^

L :

Ón tavios ad effeium , fed etiam ad alo.302

remSacramesti feutam ad validam, quam

vt

fe Confeffio, Idem cenfet Lugo cir z. 27. incas

quido*

ad frutinofam fnfcebtionem Sacramenti Pani-

fu , quo fuperiori cam debito Dolote es contef-

tentie vequiritur propofitum abfolutum, firmum,

t gfgo v

r

fus fola tefervata » G adeptus eorum. Abfolutio.

emiver(ale & efficax, i per fe regnlariter forma-

pbfazm d

fem, poflca inferioti Confeffirio confitearis

le & expre[[um non peccandi de catero mortae

Ls*.oöt&-fï

reliqua peccata tua non refervata , cum ijfdem

liter. — "lota communiffima , ut patebit expli-

xameramïlzg:

tefervatis , opus tibi non fore novo Dolore

J, o

propter eandem

cando Parciculatim.

xratibn'em, Sed de hoc cafü

j uint*

'alibi fuoloco.

&L

(

(

30l

IV. Si hodie cc

Vpifyc.i' facere Cc-nfemonem

diqe

cum vero univerfà

li Dolore , fed'abfolvere ne«

! Hequiritur. Propofitum abfülutum;.

u

j

mitá

quivifti , non tantürn non erit ctaftinà die, quaán-

i. (CEu Volitio abfoiu;a, quá Pcnitens abío-303

j

: dojam abfolves , opusullo novo Dolore , fed

eu

z

*X

V luté; & fimpliciter vult àc ftatuit de cz-

ylitis

fott& de noctu ta&tus apoplexià nequeas dare

tero nof peccate mortàlitét ; (ie ut. omnem

pu

A

ullumfignum Dolozis, po(t unum;tres, fex dies;

affectum a&tualem ad ullum peccatum motta-

HU

i

abfolvere debebit ; qui exceperat partem Con-

le.in futurum excludat, " requiritur faltetà a4

(

"fs

coni

feffionis , imó poterit , ínque defedla illius prio«

effectum f frntluofam fu[ceptionem Sacramen.

g rP

zis debebitalius ; qui fcit te heri aufpicatum ef

t Panitentie : G minime füffiéit volitio.condiz

:

ao v

fetam fan&tum Opus. Quia generatim Catho-

tonata ineffcax , feu fimplex velleitas non

x

licus moribundus, etiam privatus omnibus fens

kuW

peccandi , aut nolleitas peccandi de catero :

nn n((ïb

fibus debet abfolvi , 1aodó conítet dediffe ali-

Y.g. dicendo: Pelleza quidem won peccare , fen

'W:

quod fignum pznitentig directz ad Confeffio-

;

wollem pecéare de eatero, quia Dco difplicet &e.

d

j

nem, utvidebiturfüo loco; Non obftat, quód

fed quia ita delellat , quia ita utile efl , quiaita

y

tu ceperis confiteri alteri , ideóque non habue-

wmf[.UIIU

nffuevi,non poffum boo vel tllsd peccat deinceps

l

[

n

z

tis Intentionem accipiendi abfolutionem ab ali-

ejurare , G* 'omnino evitate $.

Certiffimum

d

quo alero : Nam illud tuum particulare fa-

apud onines, maxime polt Concilium Tridene

llv

&um nihil derogavit generali omniam Chrifti-

tinurm mox infrà allegandum:

fi

j

U

)

anorum iritentioni accipiendi à Qquocunque tan«

Ratio dltiffima elt; — Qui

a ad remifïïoxiemjäält

l')m

dem Sacerdote. Abfolutionem . in

peccatorum , feu juftificationem five extra , five

n

f

-fali articg.lm

rcmc*

chmmuni's öc L

cum Sacramento Puonitentis acquirendam ,

j !

u

"]

"

fine. dubio requiritur ; ut homo fe perfecte a-

Vertat à.peccato ,

QUT,

$5$5

& ad Deum convertat ; atqui

118;6

1

Rss

b;zo/ita- räqüäþm, U (

3 26 .fkïl;eo!.-iSacmm. Pars lll, Cap. Hl $d. 1. De pr

M

folmtà & fine mendacio dicere : Proposo , latme,

1£ec peff'ecïï& fe avertità peccato , nec ad Deum

100

Íe convertit, nifi & peccata preterita fimpli-

decerno. firmiter non. admittere ullum crimen

p

li

mortale, non offendere Deum mortaliter viomi-.

ter & abfoluté detefletur, & fimpliciter abfo.

ij

PU

lut& voluntatem peccandi de catéto excludgt

natim boc ol illo peccato &c. itaque tota hac

T

per abíolutionem de catero nom peccandi pro-

velleitas refolvitur in hanc voluntatem condi-

j n

pofitum : velleitas autem illa minimé excludit,

tionatam : vellem non.peccare ampliüs , fi

f

offibile; ve

ylle

ied ftat uum actuali affedu ac voluntate pece

mihi meo juüdicio

P

;

l, nifi mxhxadcö

qia

candi in fututum ; ideóque juftificationi ac re«

- difficile & moleftum effet.

2

D

ET

eonciliationi cum. DEO fimpliciter repugnat:

IV. Infuper certiffimum eft , &

apudhos?oï

Jetel

€rgo ad effectum & fruCctuosé faltem füfcipi-

etiam DD. in confeffo , talem velleium powniten-

lu

endum Sacramentum Peenitentiz . requiritur

tem perfe loquendo , nec poffe licit abfolvi,

Dus

tale propofitum abfolutum, firmum , efficax, &

cüm non fit adminifttandum Sacramentum

p

r

non fufficit illa pigra , femivolens , feminoléns.

vllum indifpofito & incapaci fru&tüs Sa

gt

que velleitas , feu volitio conditionata.

mentalis ac principalis , fcilicet gratiz 5 quis

quod

30; L Etiamad valorem , feu valid? fufcipiens

tamen per accidens in certís circumftantijs fas

dum óacrameutum Panitentis, requiritur tale

eft Sacramentum conferre indigno, ut fuo lo-

n

- db

Propofitum abfolutum , & non fufficit talis vel-

€o videbitur ; ideo etiam in propofito poflent.

leitas , feu volitio conditionata : fic , ut aliter

occurrere tales circumfítantie , quibus fas effet

D.

non folüm nonlicité & fructuose, fed nec va-

talem velleium abfolvere , abfolutione futur

ET

4 pum

lidé abfolvi poffit Peenitens. . Communiffima

informi quidem & infru&uos , attamen non

Db

Recentiorum, meique omnes. Ratio eft : quia

invalidà , nec formá falsá : fenfus. enim erit:

g

Concilium Trident. feff. 14.c. f. agensde Con-

acfolvo te à peccatis tuis , quantüm eft ex parte

T

tritione , ut eft pars materialis Sacramenti Poe-

Satramenti , de quo alibi fuo loco. — Et quia

[

nitentiz ütique non tantüm fru&tuose , fed e-

hanc Sententiam referentes neque do&iffi.

tiam validé conferendi Contritionem in gene-

mi Sartm , Pafguez , Lago, wlà cenfürd

: hi

( i',g,l]

te definit effe Dolorem animi & deteftationem

notant , quin aoviter eam fecutus eft 'Thomas

hitlon

peccati , esm prapofitoyson peccandé de . cete-

, Hurtadus apud. Gobat z. 187. ideb ob cqnïöf

L47]

e

*

Attntis

& infuper in fpecie dicit. Attritionem

rum illorum DD. authoritatem videri poffet

- eum Sacramento fufficere ad. juftificationem ,

?

nonadigendusfaltem ad. repetendam Conteffio-

JinUntUr

*

f m

fi woluntatem. peccandi. excludat

*

atqui vo-

nemis, qui cum tali velleitate eft. confeflus ,

luntas peccandi non excluditur nifi per pro.

modó putaverit tálem velleitatem füfficere , vel

J

politum abfolutum non peccandi de catero,

— fi non putavit íufficere , illam fit confeffus ,ne-

5

i

minimé veró per ejusmodi velleitatem , quip-

que tune habuerit formale propofitum pec-

? n

i qua flare poffit cum a&tuali affectu & vo-

candi mortaliter : quin etiam videri poffet in

[ W

- qu"gm w

luntate pcccandï mortaliter, | Et hincratio eft:

aliquo, licét rariffirho cafü, ais velleifta abfolvi

quiacüm ejusmodi velleitas fit nimis imperfe-

poíle : fed hzc videri poffint , ieclufo

Va

cillio Tridentino , hoc autem in proprietate

m&nx

élaaverfioà peccato & converfio adDeum;quip-

li

pé potens flare cum abíoluta voluntate peccan-

verborum attento füp

2

non

qi

UT

di , non eft credibile, nec rationabile ex infti»

rà JN. . mihividgï-f-

W

Á

lL

m'Jdg

l

tutione. Chrifli fufficere ad valorem Sacta.

1 pf)ffunt.

ii

od

dj Ti

menti tanquam partem eífcntalem vel mate-

Y

tialem.

- Propofitum frmum, —

Wt

1

i

iil

Ropofitum non peccandi de caeter

o de.

1

303

I Certiffmum ergo eft, Pcnitentem:

E

bet effe firmum , utique fion fempe

L

Qu

1

$06

Bs

cum tali inefficaci velleitate tantüm &on poffe

mitate eventüs futuri , fed firmitate voluntats .

j

fructuosé abfolvi. Ad validam tamen abfolu-

praientis tantüm, utnimirümi , quhmdiu. 'pïkï'O-«[

ü AIT j

If

i

*s

tionem , validéque fufcipendum Sacrámen-

pofitum manec in antmo, tamdiu nequeat homo

-

tum Ponitentiz fufficere quamcunquc difpli-

-fcienter admittere ullum. peccatüm mortale,

W

v Q

W

centiam peccati cum velleitate non peccandi ,

Unde ex eo, quàd poít propofitum habitunm

"mïïï'[

RU

docuerunt gravifimi DD. atqui, maximé. poftea relapfus fis frequenter in idem pecc-

'Thomitz , Fcloria, Ledefma , Cauus , Cajeta-

tum mortale , non neceffarió inferes te non ha-

U. Que

buiffe Propofitum firmum : fed ex eo, quód

lls e

nu5 , Sylvefler , Covarruvias , alii apud Suarez

d. 20. fe&. 4. 'annerum q. 6. dub. 4. Hxc au-

ftante tuo Propofito ac voluntate pratfenti noi

4

Ti

1

"I n

tem velleitasita perfecté explicari debet : Ego

peccandi de catero , fueris ita difpofitus ,

D

quidem jam nov babeo uoluntatem peccandi mor -

utíi tunc oblata fuiffet Occafio patrandi ali«

Tece

taliter & Desm offeedendi imb omnuino vellem,ut

* lnfe

quod peccatum mortale , fueris , vel non fueris

uunduam 0þzmder:m' Deum, [(id quia n'wpofum

eam amplexurus. — Si enim durante illo propo-

W*ät

R

defiflere,ueltam agre defiflo a voluptate,cui adeó

fito fuiffes illam facilé vel certó amplexutus,

impt

M

|

NU

affuetus & immer[ns [um , à tali inju[lolucro , à

liquidum etit tuum ptopofitum non. viffe fir-

Atl

Vindicanda in])nria gmibi illata z id:o'que nequeo

mum ; i autem durante illo ftatu voluntatis ,

| u.llmmxm

jn me excitare abfolutam voluntatem, tale quid

fuiffes illam occafionem execraturus , certustis ;

b *My

Ms

'qwnqnam amplizs committendi ; L pa[m ab-

tuum Propofitum fuüfe Exmum, quidquid jam

7

?

N

N

1

*4

Ó

| ;

: dbeol, kSagrammt. Pass lil Cap. 1l. S£8, Ll Deþ

äpgäta, reqæi/itä. 327

redulitas vero , feu eXifiiinarg ac credere , fe fa-

msällll; j

- &*de-ïnþe/psï faclurus (is , & confequenter tunc

VM tips

ratione propofiti fuiffes fufficienter difpofitusad

&turum, quod voluntas propoíuit , eft.actus in-

L

Abíolutionem : quod valde nota pr

telleclás , qui , ob cognitam humana volunta-

TT ol

D

fcrupulos emergentes.

5

*

qptet , Varios

tis mutabilitatem , ex illo propofito non neccf-

E

309 ll. Propofitum quoad volun

tatem prafen-

farió confequitur. . Poteft enim quis veré dole»

re & detellari peccatum , ac veré & abfoluté

UM

tem non peccandi de cxtero adeó firmum effe

l

.meceffe eft , utquis : nullius mali metu, nullius

proponere f?.de catero non peccaturum , feu

. .. beni amore velit impefterüm pec'care mortali-

- firmum propofitum ac fufficiens concipere ab-

hg

- ter : alioquin illud bonum, v. g. mors, plüs ti-

Ítinendi impofterüm : tamerft valde timeat, aut

ltizzs

mererur;& illud bonum , y. g. vita, voluptas ,

etiam exiítimet; imó certó credat. fe-ob expet-

. Inerum,pluris fieret,& zítimaretur , quàm ipfe

tam voluntatis fue inconflantiam & fragilita-

t ld

1 g

- Deus, quod utiqueeft infandum.. .. Quare ne-

tem fuam , denuó relapfurum , nonomniapec-

V

fs

ganda eít Abfolutio cuicunque ,. qui non eit ac«

cata mortalia, vel hoc certum peccati genus

Jo0

tüaliter vel. virtualiter ita difpofitus , ut malit

non evitaturum,. Unde fi Poenitens dicat:Osni-

iuni

. quodvis malum perpeti, quovis bono vel lucro

no quidevs doleo, ac firmiter propono impoffe-

carere generatim , quàm crimine lethali offen-

rum ab(linere , interim tamen fcio, iterum fa-

gm,ui u

Id

dere Deum... Navarrusc. 1. a. 7.. Communis

ciam,itorunilabar.jam totíes éxpertus , &c. is

« C DD. generatim dico, & in confwfo. Cavendum

-tanquam bene difpofitus , praemifsd confirma-

quiia

Áolaiu

.enim eft Confeffario, ne poenitenti proponat in

tione ac confolatione debitá, abíolvendus eft,

Quia fenfus vetbi , itersm faciam , elt tantàüm

m

particulari mala vide acerba;ut jam fsspra s.1 05

li d

"DeDolore fümmo requifito monui. Nam fieri

indicati vus feu enuntiativusex parte intellectüs,

tundun

poteft, ut quis generaliter velit omnia perfer-

Secüs,íi fenfus effet optativus , feü volitivus.ex

remala , quàm admittere noxam inferno di-

parte voluntatis , fignificans fcilicet. aclualem

13

s d

gnam ; nolit tamen hoc, aut. illud ipeciale ma-

aliquem affe&tum voluntatis ad. peccatum in

lum potiüs portare , quàm hoc. peccatum vita:

füturo,quod valde notandum, ^ Caterüm; fi

u wl

usd lo

&€ , v. g. non fumere vindictam de improbo le-

Poenitens fpectatá fuá fragilitate, inveteratá pra-

.. — fore honoris: idque ideo , quód ficut jucunda

2

i od

và confüetudine , omnino impoffibile judicet,

potentiüs non movent , quando fpeciatim: pro-

ut decatero abaliquo ; vel aliquibus peccatis

3 uy

dn ?

o ponuntur, fic etiam terribilia Ípeciatim pro-

mortalibus abítineat,inducendus efficaciter erit

-pofita majorem nobis horrorem. incutiunt , &

à Confeffario,G attentá divinz gratiz efficacià,

efl i

»., Sonfequenter à bono eis contrario avertunt "

omnino fibi perfüadere debet , non effe impof-

; Mcetc;'

. quàm quando de illis gencratin. fit mentio.

fibile;atque in divina gratia fola; non in fe con-

eonfells

Quare prudentes Confeffarii in particulati non

fifus , firmum Propofitum concipere de catero

fitim J

-folent quoad propoíitum plüs. interrogare , .

ii pofft

M

abftinendi , dicens cum Apoftolo : Oswia pof-

quàm:siítne Poenitens paratus mori potiüs,

fum in eo,quii me canfortat : Chviffus , non ego,

kl

ieduo

quàm deliberaté relabi mortaliter. .. Quodfi

fed gratia "Dei mecum.. Egonibil, fed eum Deeo

peenitens nutet , aut etiam dicat fe dubitare ;

oponipotente owimia, — Ego(t" Denus omnipoten-

i

quid fa&turus effet , fi vel peccandum , aut hoc,.

tes famus. ^ Quodfi hoc facere nequeat,vel po-

mahivid;(lä

velillud genus mali fubeundum effet : fi.qui-

tius nolit,cüm reverà poffit , jam tanquam verá

dem illa dubitatio fit in folo intellectu , & non-

Contritione deítitutus , de gratia Dei defpera-

duni ullatenüs in.voluntatem. reducet (. juxta

bundus, adeóque ad juftificationem & Sacra-

mox dicenda s. feg. abfolvendus erit: fi veró

mentum indif

/n

dubitatioilla in voluntatem redundet, ut fci-

pria fua culpa,

pofitus abfolvi non poterit cx?ro-

á æm('i

licet quis deliberaté dubitet, an malit in ejus-

IV. Propofitum firmum voluntatis tantütm 3

1

gf

modi eventu parere Deo, vel diabolo , homo

non peccandi de catero requiritur, non etiam

jit VO'IJW

ille peffimé. erit- difpofitus ,. nec. abfolutione

promiffio nova obligatoria fecundüm omines.

"d

dignus. . Quare talis vel debet fe abfoluté re-

Sufficitenim ad juflificationem & reconcilia-

qu[k'*

lolvere, quód mallet potiüs fubire id mali ,

tionem. cum Deo voluntas feria fervandi man-

a

quàm irritare Numen,vel faltem dicat intra fe :

dataejus, nullá lege requiritur nova obliga-

Omumh

i

Si hocevenerit, habeo jam animum faciendi

tio. Quin optime notat Sanchez /. 4. de Zoral.

id , quod bonum Chriftianum

de voto c. Y. 4. 5 1. Quando Ponnitentes , utfz-

Deusexiget, &c.

^

d;cebit , ,q'uold

pe folent ; promittunt Confeffario fe hoc ve] il-

Ed dwh

310 lIl Propofitum firmum voluntatis tan-

lud genus peccati non ampliüs commifluros ,

ul

ij

"

ii

. tàm non peccandi de catero requiritur, non

hanc promiffionem non folümn non effe votum ,

i d

-

item neceffario credulitas vel perfuafio certa ex

càm nón dirigatur ad Deum , fed neque obli-

:

f

parte intelle&tüc , ut nimirüm Panitens cértó

gare füb diftin&to reatu ad non relabendum :

vdnwþ*j

credat, : vel animo (ibi perfuadeat , fe non ame

quia nimirum folàüm proponunt deinceps le-

J

pliüs peccaturum , aut hoc. vel' illud peccatum

gem Dei fervare, nonnovam fibi obligationem

i

non ampliüs patraturum , ut &otant DD. com-

imponere.

Audivi,& audiesfubinde unum &

J

u

f,u

L

i

muniter,nominatim Valentia bie difp. 7- 4. Y 1.

alterum exprefseé dicere: Promitto Deo impo-

l

fterüm abítinere ab hoc peecato , non flatim

"

n

p*. 2. Layman « 4. s. 8..Ratio eft: Quia pro-

crede;eos emififfe votum oblieans fub mortali :

j d

j/

poütu»m »vel proponere , ,ef: a&tus voluntatis;

- fed

p

p

d

X 7-8 ;'fb?ol. Sacra;z

e

Pars III, €ap, 1I. Se&. IP..De prbgglita requifrto, |

fed quzre priüs,an fciant oriri ex ejusmodi ver-

tere: alioquin enim vel peccatum pri,üs- conti -

' bisdeliberate prolatis talem obligationem,& ex

nuabitur,vel de novo inchoabitur; sícque fem-

[

reiponfb judica;

Quare meritó monet Lay-

per homo erit indifpofitus ad

juüificarionem :

(b,sfäl

man fura s. 8.

Non re&é agere. Confeffa-

ergo,&c. Et hinc

r

i

D

;fr?u'm

rium , fi poenicentem fuum adigat ad fpecialem

IlI.. Quinon vult occafiones proximas pec-314.

iil

promiffionem , vel etiam juramentum de hoc

catorum relinquere , non fatisfacere , vel refti-

ii

vel illo peccáto impofterüm - non patrando,

tuere, quibus debet , non remittere ex animo

dibe

praterquàm in raro cafü. , utob nimiüm fre-

offenfam , non poteft abfolvi , nequidem in ara

',;uofu

quentes relapfus contra toties iterata propofita ;

ticulo mortis.

Omnzes, Ratioclaraeít: Quia

gcil

de quo g. feg. aut fipeccatum Commiunitati val-

talis nullo modo eft veré Poenitens, nec atttitus

jitgtc

de perniciofum fit , v. g. proditionis, poffet

quidem , nequeenim eít Dolor abfolutus & «£-

L'n

]

tunc imperari Poenitenti, ut ante abfolutionem

ficax, quippe cum quo ftat' adhucaffe&tus adtu-

DL

juratus promittat , fe tale pectatum. non patra-

ális ad peccatum , cujus occafiones relinquere

p

turum ;fiid medium opportunum judicet Con-

non vult; imóipfum peccatum injuftitiz , inie

feffarius ad abíterrendum hominem à crimine

micitiz , & confequenter nec perfecté avertit

À

admodum petniciofo , quà etiam ratione ante

fe à peccato , neque ad Deum convertit: ergo.

abfolutionem ab excommunicatione exigi folet

Timpliciter incapax abíolutionis;que proinde ci;

jutamentum de

etiam in articulo mortis neganda erit ,omnibus

pärcndoimppflcrüg Ec$lcüæ;

LAI

tamen priüs tentatis.

Quoad occafiones pec-.

;ic Layman.

W

fcz

^UR um

catorum, & recidivas evitendas ( res frequentifs

imi)

fimz praxis , & maxime operofa Confeffariis.,

Univer[ale d- effican,

B

neceflario pluribus agendum eft. fcorfim z. feq.

Ropofitum non peccandi de c&tero

Quoad fatisfa&iones autem. & remiffiones of«

E

»ip

mortaliter,fine dubio debet effe nniver:

Ti

fenfarum praxis folet effe difficilis , maxime i

fale, & fe extendere ad omnia mortalia impofte-

dl

articulo mortis ,.loco paradigmatis pono uni-

rüm evitanda ; juxta omnia diéla fwpra fe&. 1. q.

cum cafum , cum'refolutione praética Confef-

n

24 25 De dolere nuiver[ali re[petin mortalium

lo

farii , ad cujusE

:l(;emplar dicat practicare & ia

»

neceffarié vequifito ad jvfli[icatienem extra Gv

caeteris,

d

picat

intra Sacramentum. Non enim poteíteffe Do-

IV. Titius gravi injuri affctu:

«à Semprosf!f

tisq

lor fupernaturalis efficax & univerfalis refpectu

nio, quarit omnés ulcifcendi modos, & «or-.

!

J CUf

mortalium cornifforum , nifi etiam fit effigax &

hl

tipitur morbo lethali : confitetur inter ceterá

univerfalis refpe&£tu omaium mortalium cornit-

C

iram graviffimam , & inflexibile propofitum fe

tendorum impofterim, idque vel explicité , vel

vindicandi , tandem urgente Confeffario, ait ,

Vr

faltem implicite;juxta ibidem explicata.

ua-

fe ignofcere Hofti, fi moriturus fit : fi autem

Fdü)Prq

re propofitum etiam univerfale habere cenfe-

ruríus. convaluerit , fe omnino par pari reddj*

lt

ris, quando tuum propofitum exprefsé qui-

turum. Nec potuit ullà ratione adduci à $a«

fs.

dem formas de unofolo, at formas füb motivo

cerdote, ut fimpliciter ignofceret.

Quidcum

^

Wi ,

€ommuhni c&teris peccatis tuis ; aut fi Reus

tali Peenitente tu ages Confeffarie ? Omnia vti«-

lol

quinque peccatorum mortalium , dicas fincere:

que tibi tentanda erunte 3. Rotundé dicesnon

Otftan

Moriar potiüs,quàm admittam impofterüm ul-

poffe te ipfi impertire Abfolutionem, & proiade

; etcris

lum ex his quinque peccatis, dummodó non

illum tam certó , quàm eertó. Chriftus proipfo

&Doref

habeas vigentem .affedtum erga unum aliud,

& toto mundo mortuus eft, eternóm damnan-

E fteräzx

Gobat s. 1 93.

»

dum, aternísque fuppliciis cum furibus &la-

| ts

gt

Il. Propofitum non peccandi de cetero de-

tronibus, ipsisque Chrifli Crucifixoribus ex«

iMetur

bet effe efficax , ita , ut dum talePropofitum vo-.

carnificandum , &c. 2. Efficdces Scripture.

Iu

Wt

luntatis a&tu durat, homo re ipsá moveatur ad

fententias inculeabis , prefertim. fulminatri-.

t

omnem adhibendam operam & media neceffa-

eem illam Chrifli fententiam : Matth. 18. ie

T.

tía adevitandum impofterüm peccata, & fpe«

€ Pater mens coleflis faciet vobis , fi nox rt-.

D Ath

cialiter ad amovendas, & fugiendas occafiones

mifevitis nnniguisque fratri fuo de cordibusve-

u n

proximas peccatorum. mortalium ; ad fatisfa-

firis, d&c. Yem illam Ecel..28..— Hicmo. boná-

m

ciendum vel reílituendum proinjuriis vel dam-

ni refervat iram, & à "Deo quarit medelum :

"t

nis illatis,ad remittendam ex animo offenfam ,

dn hominet funilem fibà non babet mifericer- -

li lat& d

&c. Omses, Ratioclara eft; Quia intentio fi-

diam, & de peccatis deprecaiur. — lpfe ,eim

nis, fi abíoluta & firma fit , ftatim movere de«

A

earo fit , ve[evuat irain,d" propitiationem petit À

ügr

Tiec

betad quarenda & amplectenda media necefía-

*Deo, Qnis exorabit pro delitlis ipfies 1 i hae

"l Ptoy

ria:atqui ad cvitandum impofterüm peccata ne-

& fimilia non. proficiant.

3. Debes denique

l

eeffarium medium eft.,.fugere & amovere oc-

in genua provolutus accedere ad pedes indu- -

Emllli ln

cafiones peccandi , faltem proximas ( juxta illud

rati , exhibere ipfi imaginem Crucifixi , atque.

3 Atj

Proverb. 7. Qui amat pertculnnoperibit iu illo :

10

obteftari pér- innocentes Chrifli plagas , pet -

& Matth.18.57 manns tua , vel pes tuni fcan-

uinem , &c. ut li

daliz.at te.ab(cinde. etm d projite Abs te, d.

Coronam fpineam , per Sa

L hnin

hr

il

i^]

remüttat & con-

hon hp(li »faken ipíi C

dent -

I:*ön?que fatisfacere , zeftituete , qfïcnfam I6Rte

ha

ltlüngs

^

.

f

N

a

4

'

7

Ls

IT

| ; Tbol; sacm;mz.ïpän'-1111--./64;:. IL $d , De pxqpq!ïtowqwfïw 3 29 :

o

£eicndli ad juüiücakiqnefnæ?t modum difpofi-

donet i;n"juïiä-m.,(' '&c.. prout fecetunt. fervidi

! wm]];

Confeffarii diverfarum Religionum , ídque

:

tionis , nihil dicit de propofito formali , infi-

P

lerumque cum optato effectu.' . 4. Debes de-

nuans nimirüm fufficere Propofitum virtuále

i

in vera attritione neceffarió involutum,: cum

nique & tu hos imitari , etiam fub peccato ,. fi

MU

- fperes animumobdurati cxpugnari poffe. Quia

nemo velit committere , quod ei fério difplicet :

IN t

-quilibet tenetur etiam cum íüo incommodo

adeóque omnis, qui ferió & ex corde dicit: di-

g

aliquofuccurrere proximo verfanti in. prafenti

fplicet mihi peccatum , etiam dicit implicité,

at (s

( periculo eterng damnationis , faltem. ex fra-

Íenolle amplius cqmmïttcre , quod adeó diïPli—'

"t

cet.

à

gilitate humána potiüs, quàm ex malitia delibe-

i

.rata : efítauzem etiam vehemens paffio iracun-

Il. Ad Contri

t

ionem formalem etïät.nx'.per-f; 17 /

Id

.. diz ac vindiciz, ma

3

fe&am extra Sacramentum juítificativam per

Jts N

xima fxfagilitas humana : er-

Íe regulariter requiritur. Propofituni formale

go Sc.

[j

lia

T WO

expreffum de cztero non peccandi mortaliter,

piidia

Communiffima DD.apud citatos omnes.. Lay*

tonmnï:-;,

m Per feregulariter /äm:):l;, exp(e/?-

man.z.6. Lugo difp. g. utm.97. | Sumitur

",

[98

quadi

ex Scriptura & Sanctis Patribus paffim ad Pceni-

TA

D Contritionem etiam perfectam,extra

tentiam requirentibus novam vitam , nimirüm

xcalar-

"A

vel intra Sacramentum juítificativam

in Voto & Propofito, adcó ut DD. Gregorius &€

[

per fe; univerfaliter neceffario non requiritur

Ambrofius definiant Poenitentiam effe peecata

i Go

formale , expreffum propo(itum de cetero non

praterita plangere, & plangeuda non committe-

2 hodm,:.

s .peceandi mortaliter , fed fufficere poteft etiam

re. . lpsimque Concilium Trident. cit. feff. 14,

st

- propofitum virtuale in ipfa veraconttitione for-

c.4. " Contritionem generatim definit effe do-

TE

mali femper inclufum (eo ipfo enim, quo ferió

lorem & deteítationem peccati cw» Propofita

iis pu?

detefTans peccata prasterita ad abolendam offen-.

non peccandi de ceiero,. Et vatio clara eft. Quia

v o

fam DEL, ejisque amicitiam reconciliandam ,

quicunque vereé dolet & conteritur de peccatis

. hoc ipfo vircualiter & implicité fugit & excludit

prateritis, femper ita eft difpofitus , ut fi fübeat

pmc"dnzt&n

- peccata fütura , que zque fuat offenfa DEÍ ,

mentem. cogitatio de vita futura, infallibiliter

, &jüsque amicitiz defiru&tiva.) — Ita communis.

eliciat adluale & formale Propofitum de cz-

11

dos, bt

.DD.cum Navarro. 44.c. y. s. 6. Laxman Pie.

tero non peccandi & offendendi DEUM mor-

Trall.6. c. 4. 1,6. & laté Dicaftillo 4. 2. dub.

taliter , cüm motivum ac finis , cujusque ve-

g d

6. | Ratioe(t: quia poteftà peccatore elici ve-

rz Gontritionis , fcilicec abolitio offenfz DEI

vt

w)&/þf/by i

ra Contritio formalis absque actuali;formali ex«

&t ejus amicitiz reconciliatio equé moveat ad

preffo Propofito non peccandi decatero: idque

t:fiaittt

deteflationem prateritorum , & fugam futu-

P

&ontantüm phyficé , cüm fint a&tus diftinti

rorum peccatorum , & hoc utrumque ad eum

tealiter , feparabiliter , & à potentia libera eli-

du a

finem equé fit neceffarium : alioquin certé

Siendi , fed etiam practicé defacto ; quando

non cenfetur ver& & ferib dolere de offenfa

(mdrm

: Oniii

falicet non occurrit cogitatio de tali Propofito

DEI, qui cogitans de futuro, non a&tu propo-

. formando , de vita impofterüm inftituenda, aut

neret etiam in futurum vitare offenfam Dei. An

" dim][-?

peccatis emendandis , prout. fzpiüs continge-

tu veré contritum ob DEum fummum bonum

f &W

t

. re poteft, tum in articulo mortis, de quo in-

offenfum : vel veréattritum ob metum infere

fri iterüm ; tumaliis , ut dum quis anguftid

ni, veréque dolentem «enferes , qui durante

n

temporis premitur , vel vehementid Doloris

eo Dolore interrogatus , quid in futurum faces

| uribü&'

"Abforbetur , autetiamamore in DEUM abri-

re ftatuat, non promptilfimé refponderet ! 45 !

fxoritf

n

; pitur, ut tunc, etiam tempore abfolütionis, de

quowsodo po[fum ob boc motivum . feri anteatia

g wf

futuravita emendanda ,. peccatis vitandis nihil

peccata deteflará & plangeve ; O tam deteflan-

1 fung

cogitet , nec confequenter aliquid a&tu propo-

da plangendáque vsr[us committere elle ?

h

I

nat. ÁAtquiomnis vera fuperi1gturafis Contti-

Quid de tergiverfante judicares? Atqui veré do-

ij j"

tio eft fufficiens difpofitio ad juftificationem ;

1

lens, contritus velattritus de peccatis , recore

( WM

* perfecta quidem fe folà , imperfe&tà autem feu

datur futurz vitz : ergo regulatiter debet ha-

f

"

if

attritio cum Sacramento füfcepto , juxtà hacte-

bere aCtuale Propofitum de catero non peccan-

4l n

nüs laté dicla : ergo ad Contritionem extra vel

ii

di mortaliter : neque video , quomodo reus

t v

D

! dntraSacramentum juítificativam pef fe univer-

gravium peccatorum , déque illis ferib dolens

.H

.. faliter neceffario non requiritur formale expref-

poífit fufpendere actum expreffi propofiti de

fum Propofitum non peccandi , fed fufficere

-cateto illá vitandi , fi dolenti occurrat cogitae

Il

h

poteft fimplex a&tus deteflationis: peccati cum

tio devita longiüs producenda, maximé occur-

u

m

virtuali inclufo Propofito. - Cert& 3. Reg. 12.

rentibus tentationibus circa occafiones proxie

rdgj [

(

Davidi contritodicenti : Peccavi Domino: (ta-

mas peccatorum deferendas , alias difficultateg

]glh»ul u

timdicitur : Dominm quíque tranflulit peteas

füperandas,&c. ubi fané robufto propofito opus

j

fum iuum ; nullà faétá meentione Ptopofi-

eft, ne Dolor claudicet vel evanefcat, etíi forté

i

*

L

i

t de cetero non. peccandi

Ipsimque Con-

habitus.

j

III. Adcontritionem S;el attritionem in Sa-3 I$

€ilium Trident. feff- x4. €Ap.. 4« affignans con-

itiones attritionis üi

:

-

eramento Pecnitentiz juflificauvam , quàm

ià cum Sacramento fuf-

gU

Paas 1II. SACVRAM.

maxie

*

-

Ed

"

V. DC Pïopäkito rqu;/j',p.

3«36 | g eol. Sacrament, Pars lil Cap.1l. Seö'i.ll

J

quiritur formale & ex-

QUESTIO H. —

maximé regulariter re

)'(s

reffum Propofíitum d

e cztero non peccandi

Ita DD. citati docent, omnes ve-

Quid agendum Coufe|Jario cum Poeni-

Z

snortaliter.

1

ro uno ore confulunt.. Et

ratio clara eft. . Quia

£ente continuo recidrvo : (tucontinuo

i

in Sacramento Poenitentiz tam

Poenitens, quàm

redennte cum ii detm peecatis

[i]

Confeffarius debet effe

formalitet certus de fuf-

grayibw -

E

Árü

icitam &

ficienti difpofitione Poenitentis ad !

SUMMARIUM.

j

fructuofam fufceptionem Sacramenti & abío-

3an. €uid eeaffo remota.

A

D

lutionis Sacramentalis : atqui nifi Poenitens ;

3a2. Propiaqua, G

Tic

mortalium reus actuale & formale Propofitum

323. Proxima?

pf

de cztero ab(linendi à mortalibus concipiat ;

a2$j. Quid & qua

liter. agendum cum rccidiäk-gxagggfb-

tifo

ac Confeffario manifeílet ; regulariter vix ur»

ne proxima ?

328. Specialiter cum concubinaris ?

««

quam

, neque ipfe Pcenitens , minüs Confel-

farius erit fatis

íecurus de fufficienti. difpofi-

430 Quid cum recidifss ex i

ntrin/öml tutfïm f;lzt'

al ?

& ef-

litate ?

?

&f

tione, prafertim veró de fupernaturali

7

333- Specialiter quoad smneollitzem :

filrà

ficaci Dolore

3

.

utjam indicatum : unde; re-

$34- Specialia quoad Propo[itwm

Vitandi peMa

foie

:

ile ;

&iffimé concludit Layman cir. ». 6.

Quare

lis. WUíqueadn 340-

2

Laf

re&té agunt Confeffarii , quód tale Propofitum

Nte omnia advertat Confeffarius & inqui"

hm

à Confitentibus exigant, eósquealià ratione ab-

A

rat,an frequentati lapfus G recidivifiant

nj

folvere nolint; quia nifi Poenitens abfolutum

ex occafionealiqua extrinfeca, & proxima j an

D

Propofitum coucipiat ab omnibus peccatis

veró ex intrinfeca fragilitate tantüm & deinde

Du

mortalibus abftinendi, fignum eft , ejus Do-

rocedat , ut fequitur.

Et monet optime fo-

Ti

lorem generalem non effe, neque ad omnia pec-

lertifimus Layman. eit. c. 4- s. 19. $.

! n

cata fe extendentem ; ideóque non fuüfficien-

quadam. . Confiderandum in hac materia, quo

tem difpofit

ionem , ad gratiam Sacramenti ac-

pracipue Ponitens motivo ad frequentes Con-

[ [

j

cipiendam.

Quá ratione conciliari poffunt Do-

feffionesaccedat. — An quia à Domino, Pz-

&ores, quorum aliqui ad juftificationem. pecca*

[

m

dagogo , Praefecto adigitur , alias non acceflu-

jros

toris formale Propofitum vitandi peccata ree

rus. . In tali omine magnum periculum eft, ne

[

n

in ipfa peccato-

/

.

L

an folàm , quiaconfue-

.

quirunt ; alii veroimplicitugm,

fit malé difpofitus.

rum deteftatione inclufum füfficere ajunt. /Sic

tudinem habet octavo quóque die. confiten-

ts

di

*

, "

in tali etiam magnum periculum eft , fi

n

Layman fapienter. — |Nihilominus adhuc

4ixi E

Vsj

Regulariter. Nam.

eandem peccati mortalis fpeciem fine emen-

]V. Etiam in Sacramento Peenitentie ad

*

L

an denique quia do-

itt ii

319

datione fxpiüs afferat

Ym

juítificatioriem peccatoris quandoque per ácci-

lore & indignatione propter relapíus fuos

t'mngmg

dens, omniüm confenfu fufficit Propofitum im-

concepta iterum Ponitentis ac Confcfüionis

w

plicitum in ipfa atvritione inclufum , absque

fuz remedium quarit ? & talis cenferi debet

D

formali expreffo Propofito de eetero non pec-

bene difpofitus

E

i 1

candi : ídque in duplici przcipue"cafu. - Pri-

: Sif Layman Cafifta G;'c:r,n,z-

nps.

77 hu

mus eit ( utut aliàs fepiüs contingere poffit

c

certé ia Sacramento rariffimus ) quando Poeni

&L

nj

hum

tens Dolori peccatorum pracedentium ita im-

Ssaipam

äa

4,

devitare debet Ponitens?

fones peccatorum n:(eäïrf)

ïüï lgas (

meríus & abforptuseft, ut non occurrat eico-

AL

gitatio de futura vita i

nftituenda vel emendan-

Propofito eliciendo, to»

Enttur Pesitens 'prappn?re 4c dein?:p: 2:;3 20

y Dl

da : adeóque neque de

^ Se-

X

vitare peceatorsro wmortalium occafunts

[

!l 6'

to tempore confeffionis & . abfolutionis.

cundus cafus frequentior eft , quando jamjam

proximas : acetiam prapiuquaa,jïcommdäpajïe

Hgg I hf

inftar mortis inevitabile periculum , & non ad-

fit * nonitem remotas tautüm. Certum apud

bilitas reiterandi ullum . ex peccatis.

omnes. Explico, fed ordine inverfo.

eít. poffi

Adquid enim tunc Confe

ffarius 'hortetur calem

I. Occafío remota peccandi dicitur, ad qulff*;zit — :ï

mhahlk x

hominem ad eliciendum Propofi

tum feu abfo-

interdum ex mera. peccantis fragilitate , aut ii

At fhim

beramalitia peccatum fequitur. — Et hujusmo-

7

lutum, feu etiam hypotheticum vel conditiona-

1 IS.

dioccafio peccandi , ubique elt in toto univet-

fiverif

tum, fub conditione impoffibili mortis evaden-

Ío.

Nihil enim tam bonum & fanctum elt;

da , de non iterandis illis peccatis.

Quam-

hmskæqm

non fe-

s

quod non-fit , vel poffit eife aliqui

bus occafio

hi

quàm cum Gobat Gafs VIT. s. 207.

prehenderem, qui exprefsé tali diceret : Nón-

peccandi ex fua fragilitate vel malitia.- Et cales

mätis

Occafiones rémotas vitare,. vl vitandi Propo!t-

ne ita deteffaris peccata tua furta, fpurcitias,Stc.

"titte

quas jam mihi manifeftáfti, ut(i DEus vitam tibi

tum minimé neceffacium eft Peenitenti , quippe

lts

feré impoffibile : alioqvin , ut alicubi Apolto"

T

produceret ad multos velpaucos annos , nun-

hoc mundo exire : cert

quameffes relapfurus , velrelabi velles m tam

lus , deberemus ex

[

W

viatores nec in codlo futuri fecuri , ut pat

fecda, Dcóque difplicita pum ;

ia

y lecl

Angelis apoftatis.

As

«

W. QOcseafio propinqua

d

dicitur , quäünc':;nï;z: |

3

p

p

—

.

LÀ

:

/

"

fIbf;ol .S;acramqnt. Pars 1IT. Cap, II A& 9. De ;quaþfo i;ægäxg: 4331

m pa difficultate & cautela non poffumus uti fine — tum evitavit ;

& füperior evafit. .. 'Cäaþropte;

"r

peccato :-quia nimirum tunc - homo non ex

huic , non illi , nolenti hanc occaíionem rez

mera fragilitate vel libera malitia,. fed vi occa-

linquere, neganda erit abfolutio. ' Quia Joan-

am

fionis induci folet ad peccatum : ut fünt qua-

li

nes Caramuel 77eol. Regal. di[p. 20. sum.X05 6.

dam officia, fervizia, occupationes : ut mili-

vult etiam dandam abfolutionem illi, qui toties

1Um , mercatorum ,cauponum , & fiepe famu-

fuit viclor,quoties viClus , referente & non con-

lorüm & ancillaram, &c. Atque has etiam

tradicente P, Gobat Cafá 16. num.gA6, — EÀ-

propinquas occafiones vitare ,. & vitandi pro-

démque ratione, fi fit aliqua domus;aliquis cen -

pofitum ,. neceffarium eft veré Poenitenti , (i ta-

.Vi&tus Scholarium ,.in qua domo omnesferé an-

4

men absque magra difficultate vel incommodo

wiilfuy

€ille vel famuli : .in quo. conviclu onines ferà

poffit: Secüs fi non poffit. Nam.etiam oc-

ftudiofi hactenus fecerunt naufragium caftita.

Xaflo propinqua , & propinquum. periculum

üs, cenfenda erit ibi effe occafio proxima füi«

ht h

ipéccandi mortaliter , non neceffitat moraliter

ng , & nolenti talem domnm relinquere fine ur-

ad peccandum - ideóque ftare poteít cum vero

genti caufa,' aut adire volenti neganda erit ab-

& firmo Propofito non peccandi. Unde ab-

lolutio, juxta mox dicenda. Secüs dicendum,

ndi j

folvendi funt milites ; mercatores , famuli , an-

fi aliqui quidem ibi feducti & lapfi funt , plures

cille, G&c. quibus ex officio, negotio , domo,

tamen illefi evaferunt : qua omnia confide-

lii

Qc. imminet propinquum -- peccandi pericü-

tatis circumílantiis perfonarum , locorum &c.

& n

lum;.quofzepius peccare. folebant, (i absque

prudentis Confeffarii arbitrio neceffari relin-

magna difficultate vel damno notabili dimittere

&put

quuntur,

us

nequeant : dummodo ferió. proponant pecca-

Y

tur vitare impolteriüm.

dH

o (

Ex communi Lay.

2 ]

mane. 4. n9]zm. 9,

4

Qez'c/i, agendum cum recidivis ex óccafcone

at

323.— WL Occafio proxima pe

ecandi-dignln UM

proxima ? Et fpecialiter quoad con- -

dn qua creditur vel eredi debetrraticnabiütc'r,

cubinarios.»

S

figeitu.

j Draie, !

"perpen]is omnibns cireumflantijs,punitentem fd«

frequentati lapfus & recidivze peccatiz 2f

z.' SI

"TTE

" r Vel nuimquam man[urum [ine peccatoamortali.

fiunt ex occaftone proxima , Confeffa-

.. Ex communi Navarrus cap. 3.num. $. Layman

rius ab eo exigat expreffum & abfolutum pro-

æcn'fulumffþä

c6it. alii paffim. — Ut fi homoinlibidinem pro-

poíitum' eandem occafionem , quamprimüm

;

quitir

us, & jam fiepiüs lapfus, in domoccom

i a

e

plicem

poterit, relinquendi: fin minüs, abfolvere non

etineat , &c.

- Et hastandem occafiones pro-

poterit. . Res clara. Quód fi enim Poenitens

lm d

v i af

,Ximas vitare ac vitandi Propofitum , f1 mora-

nolit proponere occaflones de catero peccän-

liter poffibile fit, fimpliciter neceffarium eft ad

14 (';U.llü

di deferere , fieri aut przfumi non poterit , eum

. ^veram Peenitentiam , Contritionem , & Abfolü-

veté peccata przterita deteílari » G evitare vel-

us

Qu

:

tionem Sacramentalem. — Ratio clara eít. Quia

le impofterüm : ideóque tanquam indifpofito

non evitare -"occafi

ihionem. ptoximam peccandi

collatum Sacramentum effet nullum ; & tam

T

mortaliter , idi

pfum per fe eft peccatum mor-

recipiens , quàm conferens feu abfolvens pec-

cíiti u

tale : juxta ilud fuprà allegatum : Qui »

catet facrilegio mortali, Multó magis, quando

mat peviculum, peribit in ilo. Atquiad veram

Poinitens à Confeffario jam. femel & . iterüm

Penitentia

d

m requiritur meceffarib Propofi-

juffus dimittere talem occafionem , v. g. con-

tum vitan

di omnia

peccata mortaita: ergoeti-

am iflas occa

cubinam domo ejicere , & non füit executus,

ml

E^

A

D

Qones Pr(oximas peceandi morta-

cüm ramen commode , abfque alio gravi de-

fLU

liter.

:

trimento exequi potuiffet , c'lara'f.".tis erit pra-

334 lV. Dixi: inqkdcredi!fzräc. Tanner bic

fumptio, eum in prioribus confeffionibus non

TA

m "

« lifr. 6. 3. 9. num. 106.addit: Fal probabile eff ,.

;

habuiffe verum , firmum, & efficax emendandi

te e(fe lapfurum in peccatum.

,ip

M'ä!

Sed non placet.

Propofitum : ideóque jam , etiam(i denuó pro-

Quando enim folüm eft proba

bile , te fuccubi-

ponat vel promittat , non eft abífolvendus, an-

Qu

turum in talioccafione tentationi , .certé étiam

tequam reipsà praílet : & dicendum tali à

uvcrfa

ptobabile eít, te non füccubiturum. . Occur-

Confeffario: lu priüs tmd&,mþræ&a;üumof—

jf

J

fünt enim graves rationés , ob quas vir pru-

ficiumdebitum , deinderedi, & ego praitabo

yl

u

(ü

dens judicat , teJapfurum in hac occaíione: con-

B

meum. Excommuni Layman citat. s4m. 3.

Ü

trà veró fint etiam gravesrationes aliz , ob quas

At dicat Peenitens : Jwro Reverentia veffra pev

AT

guP

p

A

alius equ& prudens judicat, te non lapfurum :

Deum verum (f vivun,me quamprimm iflam

n

J

certé hujus judicium fequendo , fine nota te-

eccafianem , domum , contubinam ec. dimi[-

li^.

fneritatis , ob rationabilem caufam peteris te

ferum. — Admitterem juramentum , Cait recté

TUAM

«ommittere huic occafioni ,. certó non com-

Gobat cit. ) & abfolverem pro ifta vice : at cer-

qyp s

"

miffurus, fiícires vel certó crederes , te lapfu-

té non glià vice , fi rediret perjurij & rela-

rmf n

rum. Quare Confeffariusnon judicabit efle in

psüsreus. Tandem optimé notat Layman]/. v,

(

40

occafione proxima peccandi, v. g. fe inebrian-

Neque in his cafibus univerfa'em regulam fta-

] jl

i, fornicandi , &c. qui in tali loco decies ten-

tui debere, cum fieri poffit, ut licet aliàs femel

us

u

tatus , fuccubuit folüm ter vel quater: fecüs, (

& 'iterum admonitus concubinam non dimi-

/

ferit, Creftitutionem , fatisfa&tionem , recon-

oies .ve; fepæics » & bis vel ter tantàm peccae

P

P

Ti2

i

N

e

337

| 2 eol, Sacram. Pars lil €ap. 1. Se&,wlk De groþo/itoäreqm'lz't?: ;

h

eiliatiotem cum inimico &c. non fecerit) nunc

peccato inea occafione. ( nam 'qni certo eree

h

deret vel putaret impoffibile fibi effe intali oc-

tamen evidentiora figna mutate voluntatis fe-

[

rxícferat , ut ejus promiffio

cafione abílinere à peccato , debet ommnino

D

riique Propofiti

eam deferere , non obílante quácunque diffie

|

acceptari, eique abíolutio d

ati pomg Et in-

| ]

cultate & incornodo : ut monent Layman;Lugo y

fuper

[

ns gravi. neceffitate c-

alii communiter ) His quatuor conditionibus'

326 k Quando Penite

concurrentibus , Peenitens prudenter judica-

h [

iusmodi occafioni pcccandi eífet adítri&tus, ità

E

ut eam aut fine fcandalo ( quod non rarum in

tur veram Conttitionenr & Attritionem habe-

re, etfi non proponat flatim deferere vel de- —

pr'omi

occultis peacatis, ) aut fine graviffima vel fal-

las

vitare illam occafionem. - Quia occfiones il-

tem gravi corporis , famz, velfortunz jactura

alto,

aut incommodo dimittete vel devitare non

laaliàs ptoximae & voluntariz , his conditio-

lm

nibus concurrentibus , fiunt Poenitenti remott -

poffit,

pofitis certis conditionibus mox infrà

siti

enumerandis ,

jn ea relinqui ad tempus duran-

& involuntarig: quas fi habeat, abfolvendus —

acef

eít: &atferenti fe habere , debet credere Con- '

tisneceffitatts , &à Confeffario abfolvi poterit.

. &i

Communiffima DD. cum Navarro c. 3. *. 16.

feffarius , quia Pcenitens in hoc foro teftatur.

mil

Sanchez /. 1. ssral. c. 8. Layman ». 9. meique

tam pro fe, quàm contrafe. Si non habeat, -

Confeffarius & Poenitens , datà.

& acceptá ab-

. i

emues. Et fümitur 2frg. e. Corfulationi , De

"3ïmne

Atit.

Ratio eit.

Quia OCe,

folutione peccabunt mortaliler , & facient $4

frigidis G malefici

éramentum nullum , ut

v

cafio 'peccandi

in fe peccatum nmon eft ,

fuprä dictum , nu?n; !J

UC

Jam ulterius :

fed tantüm periculum peccati adfert , neque

"

ia

tamen neceffitatem peccandi infert feu liberta-

qu

$. -"Specialiter quoad. cüacabimrib.g,i

tem tollit ; fed poteft cum ea confiftere vera

E

deteítatio peccati , & abfolutum propofitum

L/

ay.,

A

Uamquam concubinarii notorii 105328 |

adhibendi operam , ut impofterum peccatum

ícandalum vix unquam poffint abfolvi, -

dente

evitetur; ergo quamvis ob periculum adjun-

nifiejecla priüs infami pellice , juxta come

qudi

&as fit.timor vel exiftimatio voluntatem fort&

- rpoí

i

utatum iri: non apparet, cur

munem DD. cum Navarro ceap. 16. s. 20«

aliquando

Quin jubentur à Concil. Trident. feff. 24« . $.

7 d its

certum difcfim

£.

en famz , honoris , fortunarum ,

!

fübjici excommunicationi , nifi poft trinamad-.

-

fanitatis &c. non poffit excufare tali periculo

monitionem fa&tam ab Epifcopo , fe emenda-

D

1 di

íc relinquentem vel permitentem : Layman

verint. 2. Átque infuper confentiunt DD.

! as

€it. rc&té. fic argumentatur.

Vel przceptum

etiam occultis concubinariis ordinarié abío-

!

dedinandi occafiones peccatorum affirmati-

t a]i4

lutüionem dandam non effe , nifi promittant

, x hn

vüm eft, &tunc manifeíleliquet , non obliga-

!ma(

te in tali neceffitate : vel f1 contendas negati-

fe concubinam quamprimüm à fe amandatu-

, qud ex cohabitatio-

4 w

vum effe preceptum non adeundi periculum ,

ros, propter maximum

ne oritur, periculum. 3.

Etiam minirmé obílane

*

l&um[!

autinco períillendi, tunc refpondeo, intelli-

quó

d talis perfona , an«

Áf

gendum effe preceptum , ne quis ultró ac vo-

te vulgari pratextu ;

cilla, domeftica &c. ad

modüm utulis & quait

Tiütire

luntari& in peccandi periculum fe, conjiciat,

ex ejus dimiffione

|

ftri

aut in eo perfiflat, hic autem moralem quo-

'neceffaria fit rei domeftica ,

. aliquantum rei familiaris - detrimen

tum fecue

fl

damodó neceffitatem intervenirc.

Sic Lay-

j

|

man.

turum , aliam eque otilem ac induflriam non

1 Vflcang 1

facilé habendam : &c. vulgaris ifte laqueus

3217 lll Ad hocautem , ut talis Poenitens ob

diaboli eft, etiam negatá abfoluti

one rumpen-

| lir.

[

neceffitatemrn, in. occafione peccati perfiftens

ob inevitabi-

té contritus velattritus, acper

. dus, fi perdité ametur & amet ;,

cenferi pom; ve

J

le quafi moraliter periculum relabendi. Cet-

^

" V,

hoc difpo

fitus a

d validam & fructuofam abfo-

BI

lutionem ei licité impertiendam , -quatuor po-

-t& Caflro-Palaus & Oviedo apud Gobat «

tibi

$30. neque ob 1cC. ducatorum jacturam

tifimüm conditiones i neceflarió habendze

- At

mediocriter

diviti talem periculofam dome i«

funt. L Animi refignatio & parata voluntas

& meritó. 4. Denique cer-

B

deferendi illam occallonem , fi commodé pof-

cam permittunt 5

tiffimum fit non excufa

re quamlibet jacturam

|

l

fet, & quamprimüm commodé poterit. 1l.

vel incomnmiodum ex tali. dimiffione fecutu-

Vera Poenitudo peccatorum przteritorum in

,

III. Ve-

rum. . Quare inter Propofitiones füb Alexat-

lat

ejusmodi occafione conimifforum.

rum ac firmum Propofitum non peccandi de

dro. VII. Ànno 1666, die 18. Martii damna-

* &f& cti

obligandus conttte

cotero in ea occafione : ad quod etiam ne-

tas , & hacponitur : Non ef?

mlæa()d

- binarint ad ejiciendam concubivam ,

f hac nimit

bu

ceffarib requiritur , ut ex occafione proxima

concubinarit , us o

faciat remotam : V. g. fl complicem domi ha-

stilis efl ad obleiamentnm

"(P

mlittns

beat, nimiam familiaritatem & blanditias ca-

regàlo : dum deficiente illà»

imii zgr'ä ageret vt-

1 Mttüm

um tadio magno af-

veat, Íolüscum fola, noctu prafertim , in eo-

tam " aliaepula concubinari

Is

ficerét C alia famulanimis d

ifficile inueniretor:

*

ET

dem loco non commoretur : in potu (ibi tem-

fe habeant.

f

?

peret-St. |.IV. Spes firma & fiducia , quod

— Hzc ibi. Quamyis inquam,hac ita

! [

WDD,*

Nihl ominüs in certo cafu circu

mflanti223.

a

adjuvante. divinigratià; cui cooperando fedu-

"Aa

lo , omnia poffumus; deinceps poffit abftinere à

concurrere goifugt » ob quas Pmdgnf Qo ef-

]^

P m

X

:

l,

: dbedl, quramm:: ,Pafs li, Caþ 1l Secl. iy. Deprqþo/ïto requifito.. 333

lt

farius aliud decernat:ait Layman eit; s. v1; / alii paffim. — Et docer D. Hieronymus Fpift.

fw.

Exempli gr. fi alipuis in gravi infirmitate vel

46. ad Ruflicum relatus c. fepties. d. 3. de Poc-

v

mortis periculo conflitutus alium hominem

nitentia : JVos» folim fépties z. fed. feptuagies

Qd

facilé habere non poffit, qui neceffaria mini-

fépties delinquenti , ficonvertatur ad tPaviten-

Ww,l.lfgï"

— )diret prater Concubinam , ad quam. tunc Poe-

tiam , peccata. condonantur. Ratio eft : quia

ftiyi

sitens carnis affectum non gerat : ideóque pu-

redirecum iisdem peccatis de fe non eft fignum

rl

tet, fe ejus occafione non lapfurum , cüm pri-

deeffe verum doloré & propofitum emendatio-

Dl

müm auterm convaluerit , ftatim à fe amandandá

nis; certé non magis , quàmfi rediret cum aiiís

dl

»

promittat , tali aliquo cafü permitti poterit ,

novis diverfis peccatis ; fed folüm eft fignum

.

W

fifcandalum abfit , videlicet in concubinatu oc-

fragilitatis humanz in tali homine

»

«erté nes

, lil

culto. . Sic Layman ibi ab omnibus receptus.

mo tenetur fub fpeciali peccato mortali magis

Ri

Idem , cum longé tamen majori cautela per-

cavere, ne idem peccatum decies committat ,

t d

mitti poterit in graviffima , vel faltem gravi

quam ne decem [pecie divería peccata com-

o

l

Wt

M x

- Receffitate fama vel fortunarumt , uc. fi con-

mittat ; ergo ferió proponenti virare dein-

od

€ubina effrons fic fübitó alieno tempore. di-

ceps idem Ípecie peccatum , zqué ac propo-

N

-miffa , irritata , occultum Concubin^tum ac

nenti vitare alia peccata ,. tanquam reslé difpo-

fito, abíolutio impertienda erit toties , quoties

1 &Wh

turpitudines emlgätura fit ; fi. non dives , fo-

; Q

lüm neceffaria fuftentationi habens ex dimiffi-

eum Confeffarius ferió. proponere prudcnteifi

crediderit.

um

one gravem -ja&uram. 1OO. v. g. aureorum

- inturrere deberet : denique fatis vulgariter: ft.

II. Ut autem prudenter credere poffit Coa'-ggx

ipfa fit ancilla ,. G nequeat aliam adipifci abf-

feffarius Poenitentem toties cum iisdem pec-

que pari periculo, cüm tamen ancillà nuilo

catis redeuntem , modb habere verum ac feri-

lia

'modo carere poffit ;

ita poít alios Gobat

um propofitum emendationis, attendere de-

». ;2.

In hujusmodi cafu Confeffarius pru-

bet, an Poenitens hactenüs aliquam curam vel

TU

npgi'fm[ibk&

denter condefcendere poterit, rigidiffimé tamen

conatum adhibuerit emendationis , quód hie:

fignis cognofci poteft.

T L

exaCtis quatuor Conditionibus zsm. preced.

Si poft. proximam

1

. « gropofiis, prefertim tertid , fpecialibus eciam

Conteffionem rariüs , quàm folebat, lapfus fuit ;

)f

. additis propofitis & remediis efficacibus :

fi media adhibuit, quz eià Confeffario contra

- wtpote 1. quotidiana expreffa renovatio Propo-

recidivam przícripta erant ;

fi occafiones

i pl*

Votum

i

-fii eliciii in : Confeffionali. .2.

quaslibet peccandi fugit, &c. quód fi prafti-

tit, haud dubié abfolvendus erít ; quin etiam,

od

,

—— Caflitatis ád aliquod cempus. 3. Votum fub-

'eundi aliquam gravem Posnitentiam ,. v. g. je-

fi nihil horum praíliterit , f tamen dicat fe

"T

modo ferib dolere , quód divinam Bonitatem

j promiiw

junium in pane & aqua , aut notabilis eleemo-

fynz » quoties relabi contigerit. 4. Quan-

toties tam foedé offenderit , ae promittere ,

f mnöm

do concubina de fe non admodüm voluntaria

v bt

fe feriam emendationem , ei plernmque Con-

- eft,aut gravate confentire folet : rediensà con-

feffarius credere debebit : quia licét antea pro-

dm'm GW'

-feffione dicat : jam tandem firmiffime ítatui

pofitum inefficax habuerit, jarn tamen verum

Qs p

mutare vitam.

Volo ergo , jubeo , vel rogo

& efficaxconcipere poteft : ídque affirmanti

jl

ia

"

ferio , ut (1 forté. tentatione vi&tus te ruríus

plerumque credendum erit , cüm ipfe fit. fu

1

1 g)ui dlm

(

- follicitavero , refiftas omni poffibili modo , re-

accufator , defenfor , & teítis, Sanchez , Layman

n

vocans mihi mentem hac verba: &«. ad

Lugo , alii communiter.

Additque Gobat cit.

u

i

ditá etiam promiffione Proemii alicujus , fiim-

"um.324. Etíané, quando deinceps notatur

itis j

/ — pedierit : fecüs , f1 confenferit , &c. &c. -vide

aliquis profectus feu. aliqua imminutio pecca-

u

if

;g;i;am mox dicenda dg mollibus.

torufh, habenda efl patientia. Ipfa enimim-

,U

minutio peccatorum eít fignum propofiti , &

p

$. lII

rdi

s,&

prebet fpem majoris & majoris emendationis;

*

adeóque tandem perfecta. Simus ergo , omni-

p

(huf!

21

Duid cum retidivis ex intrin[eta tantàm

m

noíimuserga hos miferos , miíericordes, frcme

,

jf

18 fragili;at(fifpccialiter quo?d"inollftiem.

y

^

€& Pater nofler caleflis mifericors efl. — Luc.

r

^

Uando frequentes lapfus & recidivz

6. Sic ille.

4

ani

'3301. Q

peccati fiunt ex fola intrinfeca fragi-

IIL..Interdum tamen vehemens eft fufpicio3

j

lm!ff

g

]

Jitate Poenitentis, abfque aliqua fpeciali extrin-

& juíla praefümptio Propofitum modernum

p

-

ut

gnó lL

[

7)

feca occafione impellente ( uti funt blasphe-

effe fimulatum ,

inefficax , fufficiens

?

fl

mie , odia, invidiz , dele&ationes morofz,

Confeffarius prudenter credere non poffit:

.

jj

"]

& fingü!ariter mollities &c. abfolvendus erit

utpote fi Peenitens poft duas tres , quatuor Con-

qif

j

,

Poenitens toties , quoties ferió proponit im-

feffiones eandem peccati fpeciem , &t eodem ,

yi

j

pofleriüm emendare , & ommino abflinere,

vel etiam majori numero adferat, ut nullus

] "N

!

4((

dummodoó Confeffarius prudenter credat, eum

prorfus emendandi vel refiftendi conatus ad-

,,gw

.ver& proponere ac ferió loqui..— Communif-

hibitus videatur: & tunc, C nifi tamen przefens

»

m

i

-^ fimi DD. Navarrus fprà , Sanchez l, 2. meral.

fpecialia, qualia antea nunquam , Doloris figna,

r

£. 32. 9. 45. Layman: cit. c. 6. 0. 10. Lugo difp.

in prafenti Confeffione o

flendat , quibus prze-

71 [

n

[

fumprio illa de mala vel infufficienti Pocnitene

9

44 9. 160. Filliuyius trall. . InfirutHionis c.3.

Y

Tt3

et$

d

[

P

»

N

[

Suxase

4

4

3 34 ^ beol, Sacram. þar:lll. Cap. XT. Sect. V.. De þropa/ita r&äz;'jim :

" l

tis diiþoütione merito -elidatur ) differenda e-

ad: quodnam myfterium | vitae- Vel;«rï.paf-üonig./

!

Chritti fpeciali devotione feratur. : ubi.co«

[

£it abfolutio , nominato aliquo temgoris fpatio ,

du

intra quod Poenitens conatum adhibeat ad cri-

gnoveris , fuade , ut ufque ad proximam fem-

P

minis emendationem , poítea reditutus & ab-

per Confeffionem quotidié man& & vefperi di«.

cat flexis genibus , & f1 copia fit ; 'ante imagis

quzlc ü

íolutionem recepturus: Sic Layman Cit. n. 10.

Jv

Leffius i& Co»fliis P. Confe[Jarius. Ca[u 7. fic lo-

nem talis San&ti vel myfterii: Demtne DEns,-

ui flammas aternas. picis fulphuris praparáe

3 udr

uitur. Expedit ordinarié eos dimittere fine

abfolutionem explicato periculo, in quo verfan-

fli bominibus libidinofis ,j voveo & promitto tibi

T ol

yhyrali

tur, & abíolutionem fore ilis noxiam , cümr

me in bonoreno bujus mei amantiffimi'Patroni

Cc. vel bnjus amabiliffimi wyfleri Gc. hàc die,

ia

non videantur habete fyncerum Propofitum , ut

conentur refiftere & adhibere temedia,qua pree-

bác notle , abflenturum ab ompiturpi taiumei

J ise.

fcribuntur.

Si non redeant,, committat illos

ipjin

Et dum actu tentatio veliemens urget

]mjs:

Deo , nefe cruciet , Sic Leffius. Ego aliquopi*esï ?

idipfam flexis genibus repetat : multisprofuit

qtrtol

íed non nifi poft fex vel octo Confeffiones fine

devota Recitatio Hymni , .Ave Maris Stellaz

! jrienti

s?

, tntis

ulla emendatione peractas, dixi ante datam ab-

cum fingulari reflexione ad. V. Pérgo fingularis.

D

folutionem

.

*

Quandoquidem nihil tecum

€c. aliis invocata immaculata Conceptio B.

; Sactam

L

profiio, poteris quarere alium Confeffarium

antS. Jofephus. aliis alia. Saecularibus, fi talia

: tf

nonfuccedant , confulendum Matrimonium , &

4 af a

forté magis profuturum , aut non , nifi poftico-

natum & effe&tum aliquem ad me redire: &

fübinde ingreflus Religiouis ; vix unquam flatus.

] unses.

uno vel altero excepto, redierunt cum aliquo

Clericalis, .Sed fipluradefideras, legeÁuthü- —— — wilin

res citatos , non vacat immorari..

y

- «

prole&u. | Quá in re magná opus eft prudentià

& difcretione Confeffarii , ne Poenitentem aut

$. Ex di&tis colliges., quid fentiend

umde.

x V.

i

Íeveritate avertat, aut lenitate feducát , sícque

iis, qui vel qua fubinde graviüs

.

lapfi vel lapfe

eccet , & pereat cum illo. — Et fpecialiter in

id priàs alteri ignoto Confeffario confitentur;

D

fitUf

praxi notandum , quod de motivo Confeffio-

& deinde ordinario fuo Confeffario peccata illa.—— — dm i

fiolot

nisiteratz. initio quzítionis ex Layman preno-

leviora ?. Nam fiquidem faciant ex pudorenà- -

h

1

tavimus.

Et tandem iti ejusmodi cafu diffici-

turali , & tímore. erübefcendi & confunden-

iU.

liàs danda eritabfolutio, fi crimina fint publica ,

di fe coram Confeflarió fuo ordinario fami

Iul

liariter valde noto, nomeft culpandum, ídque

At eg fo

v.g. frequentes blafphemiz , ebrietates , fcorta.

üones &c. offenduntur enim & fcandalizantur

imprudenter zgre-ferunt. vel reprehendunt .

^ d

fideles, fi videant hominem poft Confeffionem

Confeffarii ordinarii. ( Dummodoó tamen pti-

zi

ori Confeffario omnia fua mortalia confitean-

ibád

fepihs repetiam perinde ut priüs in peccatis

fuis perfiftentem , cujusmodi fcandalum in-

tut, ac integritatem Confeffionis fervent juxta

BU

terdum cum Sacramenti irreverentia conjun-

dicenda cap. feq.'— .Àt yerb f hác ratione ma-

E

&um tolli debet , non obíflante privato iu com-

nerent in occafione peccandi , aut ideo ita cif- .

| fitimey

modo, quod Peenitenti timetur , ne forté isà

cumeant, ut liberiüs peccent , ne ab ordinario

J N v

EE

Confeffione abfterritus in graviora péccata inci-

Confeffarió grayius objurgéntur , occafiones.

dimiteere , aut remedia tali peccato emendan--

; Ofidf

dat. Sicprudenter idem Laymam eodew num.

IO. i5 finc.

do adhibere cegantur &tc. ommnino graviffis

4 ftrmm

? umf

IV' Jam rurfus

fpeciatim 49 d. muollitiei

mé peccant , & ob defectum veri Doloris & '

*Deditos, Placet veriffimum judicium Cardina-

Propofiti Confeffio invalida, ac Sacramentum .

'lfície

lis Toleti, Suwmme l. ;. c. 13. Peccatum molli-

erit nullum. Layman /. f. tratl. €.c. 8. n Y4» -

&

nfffo

tiei eft difficillima curationis , quia occafio fem-

z alii.

üm d;

Filliutitf-s, Lugocita

per cum homine eft , & eft adeó univerfale ,

gv

;

LU a

ut crediderim maximam partem damnatorum

[

:|

,

v-Spaialid ;

quoad propo[etum: vi

undE |

L:

hoc infici peccato. — Vix puto effe aliud efficax

peccata venialia.

femedium , quàm frequentiffimam Confeffio-

BL

.D remiffionem | peccatorum etiam v€334

nem cum uno eodémque Confeffario , vt fiat

"iptdeg

ter in hebdomade, fifieripoffit: eftenim hoc

3

nialium , eXtra & intra Sacramentum

Alltr, Yy

Ponitentim , ficut requihtur neceffarió ali-

Sacramentum maximum frznum ,. & qui hoc

Ils

qua .fupcrnaturalis Poenitentia , feuDolor & de»

,I",Wl

nonutitur , non fibi promittat emendationem

.nifi per miraculum à DEO factum, vel ratiffi-

téftatio eorum , & quidem formalis in Saga-

Atum. f

[

mum privilegium.

Sic ille veriffimé: Interim

mento juxta dicta fuo loco: ita etiam requi-

"hhibue

talis Confeffarius in. promptu femper habeat

ritur eadem impofterüm cvitandi Propofitum ,

?l

l P

alia media, quibus Peenitentem adjuvare pof-

faltem virtute ia ipfa illa deteftatione feu Do*

Iore neceffario inclufum , ( fiquidem fieri ne-

| ET

fit. Qualialaté fuppeditant Joannes Bufzusin

ITR

panario , Filliucius tra&. 7.in/iri4&. Cenf. cap.3.

quit , ut quis malum peccati vere & ferio de«

m

IN

Drexeliuszz AViceta , Cofterus z» libello Sodalz-

teftetur , & impofterum ab iis abftinere non ve-

T

£atis, Gobat Alplmh. Conf. Cafa 17.4. nunt

li. ) multiplici tamen difcrimine à Propofito

t

2

"x

$48. alii.

Ínter que hoc fcepius felicem fuc-

requifito ad remiffionem peccatorum mortali«

"lmm

ceffüm abuiffe expertus fum.

um : uti ex Coninck etiam obfervat Layman £//;

Inquire à tali

| Pmþbhm

:j /Hh'.o-mirieþ ad quemnam San&tum vel Sanctam,, vel

«.4.».13. :

| nj

p

l

t

€

*

u

2

m *P!l/;ieal Sac;aMpnt.f Pa'rill-l.l'Gaþ.' ll. Se&'ïi,;*"* D« propofito r;'qufj!:io. 33$

x ?ïïlun'u;

33

L 'P,ropoütum/ fermale expreffum de catero ^ quam omnino, neque ex 'fubr.epltion,c peccandi

Vi "

. j

venialiter : hoc emim fine ipecialiffina DEI

non peccandi mortaliter , regulariter requiritur

Q

adremiffionem mortaliurz, maximé in Sacra-

gratia pauciffimis San&tis concefsà , homini. in

.ïtkveiþcg:,

mento Ponitentiz ob rationes fuo loce dictas,

hac vita impoffibile eft : impoffibilium autem

h ïïffl'mäl N

quale etiam requiri ad remiffionem venialium

nen eít voluntas feu propofitum : fed fufficit

h ^

extra,vel intra Sacramentum,nülla lex,authori-

propofitum vitandi impofterüm fingula vel dif-

Ptj

tas,vel ratio perfuadet , quin regulariter fufficiat

junctivé , 'ita ut nullum determinaté affigneri

ts

Propofitum illud virtuale in ipfo Dolore füper-

poffit,. à quo cómmittendo, animus virtualiter

nnlijmm'

naturali imbibitum , ut ex communi etiam ob-

faltem , nonabhorreat : & dicas apud te.

Etfs

inibi

féiam , me omnia venialiasion evitaturum , vt«

-

fervat Gobat Cafa 8. ». 217. — Ratio difparita-

itinji

tisell. Quia cim peccatum mortale fit longé

tabo velboc , velillad , vel iffnd , vel quodvis

vehcmtm; i

majus malum , & effectum Sacramenti fimpli-

occurrens s nnlluu nibi jam patrandi e(f ani-

LUg

eitertollat, major requiritur certitudo de fuf-

9sj

Aut poterit proponere efficaciter qui-

tll

ficienti & efficaci dolore ac difpofitione Poeni-

dem , atnon abfoluté , fed cum modificatione *

Vi »

tentis, quàm refpe&tu venialium , qua effectum

quantüm in me efl, propono , nunquam pecca-

Cl

Sacramenti nonimpediunt: dummiodo veré &

re venialiter , etfi fciam oppofitum eventurum;

gais d

certó füpernaturaliter doleas de venialibus ad-

quod enim fupra q. preced. $. 2. N. 411. de pro-

fattin

pofito vitandi mortalia adverfum efi; multo

miffis , jam de valore & effectu Sacramenti. fe-

Xünqu: -

curus es , etfiexprefsé nihil proponas. Quod fe-

magis locum: habere debet in propofito vitan-

i5 Iegz;-;v

condüm indulgentiam dico , non fecundüm

di venialia. Ais : ego doleo quidem de omnibus

"

confilium , minüs impetium.

meis venialibus , omnia fic divifim, vel quan-

]

Vr

336 L. Propofitum smiverfale , ficut & Dolor

tüm in me eft, evitare propono: at non omnia

i

confiteor ; fedneque copfiteri poflum Ííine gra-

amiver[alis epeQtu omnium mortalium requi-

|

iv d

ritur ad remiffhonem peccatorum mortalium ,

vi moleftia Confeffarii , in fpecie vel numero.

E

f

€&àm unum fine altero remitti non poffit, ut

Etfpeciatim : mentitus fum íxpe, vigefies :

fuo loco vifüm: ad remiffionem autem . venia-

dico folüm in Confeffione : ssentitws. fum ali-

n aj

f

lium , nec Dolor nec Propofitum ita univerfale

quoties: quot mihi jam remittuntür venialia ,

urdimre?;

— requiritur, fed fufficit dolere ac proponere vi-

mendacia v. g. ? Card. Lugo eit. s. 142. cen-

tare ea fola,quz confiteris,eáq; ipfa,falte aliqua ,

fet remitti folüm aliqua,quot ex tali Confeffio-

pandum,l

] rugtió

- vyel aliquod,etfi de aliis nec doleas,nec vitarepro-

ne poffunt intelligià Confeffario , faltem. duo.

Contrà rurfus Dicaftilluss. 32.2. cenfet , omnia

modount

(( ponas: ut fupra e.2. f. 1. q. 2. ad finem ex pro-

uj

feffo didtum eft. — Ut fi fuifti fzep& mentitus fi-

remitti , quemadmodüm etiam omnia mortalia

sf

ne caufa, fufficiet fi in. Confeffione proponas

directeremittuntur, quando moribundus, reus

non ampliüs mentiri fine caufa , etfi adhuc co-

4C. mortalium,generaliter afferit deomnibus fe

j

ii

gitesmentiri , quando caufa aliqua füppetet in

dolere:cüm fine dubio Confeffarius habeat ge-

fuum velproximi commodum ; mendacium

neralem intentionem abfolvendi ab omnibus

€nim fine caufa dictum turpius eft mendacio

venialibus mendaciis, eum , quidicit: fum fre-

j Qu

!

s

p at

4

offiiofo. Atíifuiffesnimis fzpe & frequen-

quenter mentitus.

ter mentitus, potes tibi proponer« firmiter, te

JV. Ad remiffi

onem peccatorum venialium3 38..

z

if

illam frequentiam emendaturum pro viribus ,

requiritur quidem Propofitum abfolutum ef-

r puo

DN

xl

.. & füfficie: Propofitum ficut & Doior , ipsáque

ficax vitandi peccata veníalia faltem haec con-

Confeffio de illa trequentia, quippe qua fpe-

feffa , aliqua , ut non fufficiat fola velleitas non

í.t. T

cilem deformitatem habet à fingulis menda-

peccandi venialiter deegtero, quippe qua af-

ciis, vel aliis venialibus fecundüm fe feorfim

fectum peccandi gon excludit: non tamen re-

dpectatis.

AAt, quot mihi tunc remittentut

quiritur Propofitum (impliciter efficax extenfi-

i

77 ii

mendacia? Lugo di/p. 14. fef. 9. cenfet, nonre-

vé , fic uteo Poenitens moveatur ad evitandas

mitti omnia,fed tantüm pofteriorailla , ob qua

lr

2-

occafiones 'peccardi venialiter , & remedia

. &xpitdenominari frequens lapfus: & rationa-

contra relapíus adhibendi , ficut requiritur ad

fuit

Cum

- biliter.. Dicaftillus autem.4. 6. dub. 16. ».302.

remiffionem peccatorum mortalium.

T

! ze&tiüs cenfet , remitti omnia , f1 confiteris: fa-

enim peccatum mortale longé gravius animz

nCLf

pins,vel frequeuter [um mentitus. . Utrumque

malum fit , quàm veniale , ideó homo longé ma-

f

. verum , fi nimirüm vel de omnibus , vel non de

jorem conatum adhibere debet, & tenetur ad

yri

. emnibus doleas G retractes.

vitanda mortalia, quàm venialia , confequenter

j &

verüs Ponitens firmius & efficácius Propofi-

)j

III. Propofitum vitandi omnia peccata. more

j

14

talia collective fumpta requiritur.ad remiffio-

tum concipere debet ad mortalium,quàm venia-

[f

nem peccatorum mortalium, ita , ut animus fit,

lium emendationem, . Ex quo fequitur , long&

d

non tantüm fïngü!a,& hoc & hoc &c.fed etiam

faciliüs abfolvi poffe relabentes fzpiüs in ea-

W

[

M

omnia colle&divé cum DEI gratia devitare.

dem venialia, quam inmortalia, eó quódfre-

)

!0

At veróad remiffionem etiam omnium pecca-

quens ille relapfus non t indicium defectás

j

*orum tuorum venialium minimé requiritur

Dolotis ac Propofiti ad eorum remiflonem ne«

j

propofitum impofterüm vitandi omnia pecca-

ceffarii , quia provenire potcit ex trequentia

z

jf

iliüs

tà venialia collectivé , ita ut animus fit nun-

occaüoflum, à quibus evizandis longé £ac

qui&

N

i

:

1

j

m

336 w ?beol,ï Sacratit. :B:rsq IIT. CüP-;/m-' 'D"'b"ffäme &'C':ï*,"ü'äfdll?-ï |

D

*

'

[ii

"SUMMARIUM. -

quis excufari potcft, - quàmr à reniotione occa-

gi

fionum relabendiin m

ortalia,ut bene notat Lay-

349. Canfeþï& Sacramentalis gmärdti&nsq»i; PO

Adde occafiones labendi

" N

ianeit. z. I9. fine.

341 Quid inchonta , inteligigmus ——

[

p'an&l

venialiter éffe frequentiores;feré femper & ubi-

347. Quidcompleta , legitima? -

au

343« Qualis effe debeat ?

Ts

que, ideóque moraliter vix evitabiles. Sed Iizc

347- .Eff duplex , formalis , $ $riualis.

D

rurfus fecundüm indulge

1

dicta funto: Nam

ntiam , nonï coqfiliuqx É

?

349. Qualiter debeat effe fenfibzlis? .

disa

e

351-. Per fe femper requiritur. Coufeffo

foymalis ?

g

^

2

39 $. Heus tu mi bone Religiofe! mi optime

5 y2- lntegras » Vera , fecreta y Pocalzs.

ima

Sacularis * Diligenter cavesfemperà mortali-

qdon

bus : diligentiffimus quóque es in enumerandis

"XOnteffio Sacramentalis g&netät'im fc';lckfcribliþaq.o j

die

Ws poteíl. Ef acc[atio peccatorum. fatla

undi

omuibus tuis; venialibus ad. fcrupulum ufque.

modo

Interim tamen femper redis oaszes i2 eodem ,

Saserdoti vero, vel probabiliter exiflimato ia

erdine ad abfolutionem. lta Suarez bic di

J

9. 3.

uttc

cum ijsdem defectibus, & fpecie & numero vix

tillo;

unquam diminuto : verbo , femper heres in eo-

fé&. 3. Coninck , Dicatlillus, Filliutius

5 äl.ü.

cum Gobat. — 4lphab. Cewfeff. cafit 1. num, 9.

d&«

demluto, vix uilo apparente fructu ex tot &

Dico autem geseratém : nam íub una velutge-

A

fexcentis Confeffionibus : imó & facris Com-

nerica ratione , neceffarió duplex affignanda eft

wlos

munionibus, & forté etiam ( res ftupenda!»

Confeffio Sacramentalis , una inchoata tantàim

äfþïtanda

quotidianis. ^ Quid caufz putas? Dicam tibiin

& illegitima , alteracompleta &legitima, Ra-.

aurem.

Utcunque doleas de prateritis: at ge-

[

tio hujus: neceffariz divifionis fumitur ex re-

neralia & confufa nimis, ideóque torpida &

languida funt tua Propofita : Propofita,quo ma-

ceptiffimo omnium hác atate Iheologorum

axiomate de Sigillo Sacramenti, — Nempe:

'Temv $

»isunivérfalia, eO minüs funt efficacia. Omnia

(

generaliter vitare proponis, quodipfe non cre-

Sigilum Sacramentale oritur ex omni & [ila

D

dis.

Confe[fioue Sacramentali. Atquirurfüs cerüf- -

E

O quàm timendum, ne fzpiffimé fint

(

tantüm fimplices, languidz , & claudicantes

fimum eft , obligationem Sieilli Sacramentalis

oriri non ex fola Confeffione Sacramentali legi-

iprre

velleitates , sícque ipfum Sacramentum & ab-

CM

folutio de valore periclitetur, & mirabimur de

tima completa , fufficiente ad abfolutionem Sa« .

cramentalem , quz nimirüm elt pars materialis

.;;' in)' /ll

non apparente fructu?

uare confilium meum

AR Omk

proxima& legitimaSacramenti Pcenitentie, fed v

&forer

placeat tibi. Mitte nimiam curam colligendi

etiam ex Confeffione inchoata tantüm,& quan-

orinia tua ,venial'i'a in fpecie & numero;ad Con-

^. Titmi

tumvis illegitima , miniméque fufficiente ad -

feífionem , & ea tantüm venialia, quz magis

Sacramentum Poenitentie & abfolutionem va-

B

gravant , quibüsque potiffimüm liberari cupis ,

; p

lidé conferendam , ut fuo loco videbimus : er-

novo ferióque Dolore ac emendationis Propo-.

'go fub unaaliqua generica ratione Confeffionis

21 x

fito concepto humiliter confitere : atque ex ittis

j Ginen

Sacramentalis fuprà allata , neceffarió admite

Apfis unum unicum tantüm magis gravans ; ma-

.

N

isqueimportunum felige , quod fpeciali & ro-

tenda velut duplex fpecies Confeffionis Sacra«

E

x

E

mentalis , una completa & legitima fufficiens

ufto Propofito obfirmato , toto conatu dein-

| dil:

-

ceps ernendare, G radicitüs extirpare conten-

adabfolutionem, altera inchoata , illegitimas -

Anfufficiens quidem ad abfolutionem, attamemt.

] Di«

das;, prafixo ad hoc motivo fpeciali fan&tz ali-

adhuc inducens obli

€ujusintentionis, v.g. in honorem mylterii ;

gationem ligilli S:iþram;n-; |

,talis..

1

Z

I E

de quo eo tempore meditaris , delecto & invo-

ä *agplico.

cato ad hoc fpeciali Patrono tuo ; inftituto ad

7777

j 4ti

33 gmf:fo Sactame.

tima.

z:s(imän;:ta ; i

ä/efgii-xi .

1«

id examine particulari, indictá ad fingulos

'm'.xuf |

'rdaþfus modicá aliquá Poenitenti: Et fic non

&t etiam ascu[atio peccatarum fatlaSa

0

tantüm de valore tüarum Con feffionum femper

E

doti vero velprobabiliter exiftimato inors —

u

[

fecurus eris , fed etiam intra paucos menfes de

"dine ad abfolutionem(nam omnium confenfuad HO

fj

fructu mirabitur & dilatabitur Cor tuum : &

omnem Confeffionem Sacramentalem necef-

fs

gratias ages DEO , & forté etiarn huic fcripto.

farib requiritür , ut aperiatur faltem unum ves

äicata:pu

Et hactenüs de Contritione , utique fatis

rum vel exiflimatum peccatum Sacerdoti vero

M

. nmlta,fed mihi certé nondum mul-

vel exiftimato cum intentione faltem implici-

N

llaluau

| tüm fatis.

ta vel confufaobtinendi abfolutionem validam

En ff

invalidámve ) attamen ipfi deeft aliquid effen-

p

?

lu

€APUT Ill

tialiter requifitum ad obtinendam re ipsá abfo-

lutionern validam ac fru&tuofam , & condona-

At (

De. Cprifefïïönc ' Sacramentali

-

»

tionem peccatorum. ^ Utpote, velDolor &

b

Propofitum: velintegritas formalis, vel legie

u

ejüsque requifitis,

timus Sacerdos, &c. ut fi confitearis peccata

M

Ilzn

QU/ESTIO Præambula.--

tua Sacerdoti animo , ut ab. ipfo juveris vel cu-

hu tap

H

teris co modo , quo ipfe judicaverit , jam conre

UM

!

Gonfe[fro '-Sacrämentali;.quz'd , quOtiue

feffio erit aliquo modo Sacramentalis & ordi*

»lumm

m

plex , quásqne Conditiones re-

&

nata ad abfolutionem falrem implicité

& '.COIIIO

Dd À

q

4

quirepsdy , C

"^. Gitie

mn

a

ll

ïbeo! Sacrann. Pars. III C.'ap Il DeEo; jey' 0ne Sacrammtak.

337

i p

dmonate : 5i (onfeffarins Jædwawrzt

eflb — adalteram, — Haci interim quoad primum tituli

li

-ob difpofitiones tuas nec abfolvaris , nec ab-

quefitum: Confeffio. quid fit ? Jam ad fecun-

folvi poffis. . Idémqueeft , (i- ferio ( fecüs , fi

. dum , quorsplex t

x

. plané ficté ) confitearisunum, vel aliqua pec-

$.Tl -

cata Sacerdoti , nequiter tacendo alia mortalia,

aut nolens emendare , &c.

Efha duplex , formalz: é -wrtaalz:.

Si quxdem te ac-

L.

cufes animo , utimpetres ab 1pfo pronuntnmo-

O»feffio formaliseft aGtualis exprcffa ex-34*?

s

C

pofitiopeccatorum , verbis vel hgms

- nem feriam forme abfolutionis , atque Íche-

dam confeffionis : atque pcccata ità' confeffa ,

zquivalentibus facta : que per fe femper necef-

"

ariaeft, ut mox dicetur.

NG [14

caduntfub obhgauone figilli Sacramentalis fe-

Fllm u

cundum omnes.

- Contrà veró confeffio nüllo

lL. Confefftovirtualis eft doIorofa & prom-g48

Fj

mOflo chramencahs etit, fi fcienter confitearis

pta voluntas confitendi fua peccata flgno ali--

GT.

4

aut non Sacerdoti , aut Sacerdoti quidem , fed

quo fenfibili manifeftata, fed omninó impedi,

F'h L*u

nullo modo iptendens abfolutionem , fed præ-

ta :

cüm quis fcilicet actu & veré. dolens de

Z

€ise confilii val folatii caus : aut denique oruni-

peccms, omnino libens vellet ea confiteri :

D Qu

eümque dolorem ac voluntatem figno aliquo

no ficte, de quwus latius fuo loco , cum de fi-.

X d

eillo Sacramennh.

Nunc deinceps nobis ex«

fenfibili manifeftat , fed fimpliciter non poteft,

lll(l'n*"

phcanda eít fola

impotentiá phyuca : cüm vix . impotentia fo-

li

2bl

lüm .moralis contingeré vel excogxtarl poffit,

Canf »[jo Sacramentalis cample:a ;

sl

quinaliquod, faltem leve peccatom quxs prix-

l:gmma.

care poffit.

ch

nu.

.S't acsu/äm [m dolorofa & legm»m d: ps;—-

. Ill. Dico autem : (fgue fenfibili mamfefz'a-a

49

342E

catis propríis fa&kaSacerdati v.ro in ogd:my

14.

[ Imx

Quia Confeffio etiam virtualis debet -

ad abfolutioutm virtute clavium obrinendam :

pars materialis , ac materia proxm]a Sacramenti

Qu -

J t

éffque drplex fermalis $. virtualis i per jäfem-

Poenitentie : & ideo nece/farió aliquo modo

pev vrequiritur canfayïm foresalis , caquo mtegm

CUR

fenfibilis: cüm Sacramentum quoad materiam

wera , feereta , wocalis :

quämgmaw IDBT A€CT.

& formam effentialiter fit fïgnum fenfibile. Un-

VM

dam' jujjïcmtetmn coufe[fio uirtnalis. -

Itain

de folus dolorinternus,& interna voluntas coni«

[ p

rc omnes.

Ratio generacim eft:quia per con-

Ponicad

fitendi, absque ullo figno fenfibili manifeftan-

ffciïïonem Sacramenmlcm Iugmmqm & com-

te nullo modo fufficeret ad Sacramentum: cüm

ntünd

. pletam intelligitur illa confetfio , qua eft pars

faffcinsi

]ude*( non poffit ferre fententiam , nifi causá co-

matenahs proxima Sacramenti Poenitentiz,

nità, nec cognofcere caufam , mfl fenübdxter

Jutiorem

" quá pofità patcPc validé ac fructuosá, c.dcoque

fibi m"amfe&at«m.

&bimui : &

» etiam ex juílitia debet conferri abfolutio Sa-

Csf

*

IV. "At quenam poffunt effc illa f fgna [m/' bi. ;j9

cramentalis , ac perfici completum Peeniten- -

lia (uffücientia ad 'confeffionem virtualem ?

fb st

N

tiz Sacramentum : fed talis elt omnis & fola hic-

Primum & certxüïmum, fi cum fignis doloris

(ions V

definita, & ita qualificata, ut partim patet ex

petut Confeffarium, eóque advemente, am-

fim fU

dictis: partlm patebit ex laté.dicendis toto ca-

pliüs confiterinequit. Alterutu etiam fuffciens

ni, lg

pitez eigo , G. breviter tamen ficexplico, &

eft,fi pcenitens edidit veraügna doloris , aut co«

jonettyd

apphco.

ram ipfo Confeffario,aut coram aliis , ita poftea.

hgdh&*f'"'

&L

coram Confeffario atteftationibus. ""'ertium in

nova jam fatis cormuni Sententia eft , folaan-

l,

E/ï Arwþmo fWi dolorofa && legztzma .

dul

1

remiffivé.

te aCta Chriftiana bona vita Confeffario ex le, vel

:Sed dehoc mfra c. f

aliunde cognita.

cum de

Olaroþ effentialiter debet effe confef-

abfolutione facramentali.

,w* ,3431 D

(io Sacramentalis legitima; nimirüm

$. HI'

mf"'*'"

- faftacum dolore vero fupernaturali faltem at-

niom f.

Por .f f:mper reqmnmr Cmf effo for -

tritionis.&c. modo capite precedeat late ex-

vt P

phcata præfemm Seat. E 2. 8C4.

spalzs e?6.

liv

;44 ll Et legitimá nimiràm cum conditionibus

'Eu cxplxclta explicatio: peccatorum com-j fI

nyt.

&quahtanbus ex inftitutione Chrifti requifi-

mifforum.

Onenes, Ratio clara eft ; quia

Tb iïï* |

tls, jam in Affertione mdlcams & demceps eX«

confeffio facramentalis debet effe accufanom

plicandis.

ordine ad obtinendam abfolationem facramene

unon:mï

dH r d

;45» HL FaGa Sacerdoti vévo , mmn*um pote.

talem pet: 'modum ]udxcn,feu fententiz judicias

iamW

flate/ Ordinis .4c jurisdictionis , caterisque

lis: atqm in 1udzc1o non poteü ferri fententias

nifi cognità causd, adeoque à parte accuíante

am,"

qualitatibus pradito , juxta omnia dicenda

Jo

m6

explicité propoüta.

Accufans autem in: proe

s

j

346 V. Jp erdive ad dbjä!umnem &c. dequa

pof]to elt ipfe peenitens : ergo per fe femper

i

. infrà cap. 4. absqueenim hac 1mphc1taialtem

requiritur ad Sacramentum Pocnitentiz con-

j WSP

Der

W

t [j

-abfolutiouis obtinende intentione , confeffio

feffio formalis & ex xplicita peccatorum.

y

-nullo modo erit Sacramentalis, nec pars Sacta-

accidens tàmen ahqmrado fufficit confeffio vir-

TU

]

Gnenti ; chmuna pats debeat rcfem ac ordinari

tualis fuprà explicata , cüm fcxhcet impoflibilis

ng]][lllg

Uu

eit

^ Pazs IlI, BE SACRAM.

DPW

a

(

. Pars lil, Cap. li.

?ä. L. De i'ntegrz'mte;Coigfäjäan;,.- 0R

333* -ïbe;lf Sac;

^

eft confeffio formalis explicita , Ídque potiffi-

muntur ommia peccata. fecundum -fpeïciem;&

D

numerum , quz G quatenus quis , confcientià

ái

müm in articulo mortis , de quo commodius

dictante, hic & nunc exprimere poteft & de-

if ]

& pluribus agendum zwfra cap. ;.cþm de abío-.

Mn

Jutione iäcramentali.

bet.; feu que conícientiae hic & nunc confi-

tenda practicé proponuntur: five deinde reipsá

i

$. IV.

n

omniaomninó enumerentur : ( & erit integri-

i.

tas ssaterialis fimul GU formalis , ac confeffio

Eäqueþiwmegm, vera, (écreta , vocalis.

h

352

D has quatuor conditiones & qualitates ,

smaterialiter ac formaliter integra )five aliqua

kNi

Ed

mox per diftin&tas Sectiones & Quaftio-

omittantur,, aut ignoranter, autob inculpabi-

gits.

nesexplicandas, aut claré reducuntür, aut ne-

lemoblivionem ; vel fcienter & dedità operá ,

antia.

Áiat:

ceffariz non funt , etfiutiliffima, reliqua con-

fed ex caufa juíta ; vel à parterei , vel bonà fide

probabiliter & inculpabiliter habita pro juffa.

&fion

ditiones feptendecim , vetuflis & vulgatis hifcé

verfibus comprehenfz.

(de quo mox iterüm ) & fic erit integritas for-

gute

ssali: tantüm , & confeffio adhuc tormalitee

l ve

Sit fimplex, bumilis c?ufe/]la »pitrds fid?li:l

integra:quia adeft voluntas omnia confitendi,.

lii

"dtqie frequensunda, G difereta, libens,

fi nihil obeft, & defa&to quis confitetur omnis,.

l,a

verecunda.

in quibus nihil obítat , quzque hic & nune

l d)

lntegm,fecretu,lachry&mbilü, aecelerata,

confitenda conícientia practice diCtat : ofnit-

fuduo

titur autem aliquid , in quo aliquid obflaty

Farti:,;?' aeeufauts ; Q fit Par: re parata.

lil

quódque confcientia híc & nunc confitendum

fl t

SECTIOTL

t

nondiclat, aut potiüs non effe confitend

D

4

i

Ym d

je Confe[Fouis facra-

dx&at. His notatis dicimus :

E

»

&

&L

fs

De !megrita

Wenialis,

,

E

*

t

f tf

.j.

4"

.4

z[Gntialisef

mcg(itas fbrma[ï:i b

I 9 3 T nimirum quis exprimat omnia mor-äf'i

44 tti

QUESTIO L

talia, quatenus hic & nunc confciens

egritas vequiritur ad Confe[fa-

'.2:4413: Int

tià dictante poteft & debet . adeó, ut & con-

»

/Il!gr/]

nenþc—mmmmlsm 4

feffio & abfolutio invalida íit & nulla , ip-

!

SUMMARIUM

fümque Sacrámentum: proprié-inon fuícipiat y

i^

qui fciens omittit manifeftare vel imicum'pcc.-

Ij

" Integritas confefftonis alia materialitalia färmlili;

r

i

Formalis eff effentialiter neceffarza ,

catum , quod confcientia dictat hic & mune

ia d

339*

Et ad abfolutionem fufficiens.

fub mortali effe. confitendum.

Ornues, — Ra-

L

b a

3j4-

Md cam requiritur aut oblzBzo Zncu.

z

IpAtA Aut Ju/fa'

tio clara e(t : quia ad fubilantiam Sacramenti

cauja , [altem putata.

E

- lll |

H

Tntegritas materialis feu exbreffto omniup mon eft

Penitentiz requiritur confeffio dolorofa , se

[

EEST

deóque faltem attritio vera. fupernaturalis ?

pb

quidem ej&;ztm!ite?* izcvc:[kri.?, tapien de pra-

£epto »

fed hzc confiftere non poteft cum a&ua]i,pc;-.-

aT

35f

Refpettu ejusdem confefftonis , ) confeflariz.

cato facrilegii mortalis, quod confitens com-

Cozfetenda funt omnia

MY

360.,

gnero ,

»

maerz'f n fpecie 65 u-

mittit, unum, vel plura peccata absque julla.

— fimen hu

3:)"3.

Poft dilzgems examen merporia otcurrentia «

caufa; five per malitiam , five pernegligentiam —

KN[II.O, [

J quo examzne non requirztur dliligeutza fupmas

craffam , ac mottaliter culpabilem. reticendot

456.;.

Jfed f'afficit medsocrzs.

ergo &c.

J pl

Quanda bec cesféatur «de[fe , $el adfuiffe ?

II. Hac integri

tas formalis , þfcu LOng';mogff Ü

"a

Qua adbibitafufficit, eflà quis pntet fors plurA ec-

ILTM

! éurfura per longits examcn.

N

fic formaliterintegra, qu3 aliquod vel aliqua.

| 13 m'fldaf li

30'7.-

Ex defetiu autemSelnegligentia examinis mortaz

peccata, feu per oblivionem inculpabilem, feu. « -

Ti

Hiter culpabilis ePadit «enfcffo imPaulida 6f

propter. juftam caufam impotentie phyfice.

m(]rum n

&ulla.

vel moralis (. cafibus particularibus neceffarió

*

forsim infrà g. 6. laté explicandis) omittun- .

xH

"ASSERTIO.

E

tur , fufficit ad legitimam abfolutionem, ipfis«

!tf

[iQ

'Onfeffiani facramentali e[fentialis eff Intez

que Sacramenti Poenitentiz validam , fructuo- . .

Ü

"

Wl

ritas fermalis tantim:non de effentia , [ed

fam ac licitam fufceptionem : — quà nimirum

de precepto átvino neceffaria efl integritasmwate.

quis directé abfolvitur à peccatis confeffis,

p

m Pm

Á dy,

vialis ; explicatie fiilicet omnium peccatorum

indirecté ab omiffis, cum onere tamen & obli-

Mm eunde

anortelitam in (pecie Q numerospoft diligensexa-

gatione , eadem omifla , cum facultas aderit,

n

ldcns

gsen memorie occurrentium. . EÍttota certiffima

fubijciendi clavibus,

Omner, Ratio clata.

lig

3 li a

apudomnes Catholicos, Explico breviter , &

uia infinitz bonitati ac fapientie divinz re»

Ts fo

pranoto:

4

pugnat ad effentiam Sacramenti: tam neceffa-

?

A

f'*)þl

$. Integritas confeffionis duplex eft , mate-

rii ad falutem requirere aliquid , quod fapiffie- *

h

rialis , quà omnia fimpliciter peccata fecun-

Itils

me moraliter , & fzpé etiam phyfice eft impof-

n

» Qs

dàm fpeciem & numerum exprimuntur ,

qua

fibile , uti etintegritas materialis , feu exprel-

Y

fecundüm prace

ptum divinum , per fe loquen-

u

do, exprimend.

fio omnium omninó peccatorum : ergb ad. Sa-

&i

DES

ctuosé

aflutant: Et fbrmq(i: » quà expri»

cramcntgm ho« tam yalidö , quàm ftu

fuíci»

M

lit

j

H

Y

[F

l

| d beol, S;a?fäm, Pars l1. Cap, III. Sedl 1. þe In;?gritd;:&oüüf]'ïmü. 3 339

int

| M[mnm

füif&ipienduxh debet füfficere integtitas pradi-

ne altero , fed omnia mortalia peccata fimul

ul

Q

i

éla formalis..

per confeffionem uni eidémque Sacerdoti ab-

356 — IIl. Ad hanc integritatem formalem cdli

W Wi

foluturo manifeítentur,, perfe loquendo , fi ni-

l)

At

feffionis, ut pranotatum , requíritur aut oPlivío

- hil obftet, ut dictum.

!crinhrcäi.

jnculpata mortalirer , de qua fxpiüs deinceps

IlI. Ex hoc ipfo confequens eft , ut fi quis3f9

]

fermo , aut js/fa. catfa vel a parte rei , vel boná

ob moralem impoffibilitatem unum vel plura

c;mäah:

,ï

l

: ffide probabiliter && inculpabiliter babita pro ju-

mortalia particulatim non explicárit : ea po-

l

Wl

fa. Nam (tefte Suarez crz, dsfp. 23. fe&. 3.) inte-

flea. ceffante impedimento explicare. debeat:

ritas formalis confiftit cum quacunque igno-

eó quód abfolutio de ijs dire&& & fecundüm

W

fantia probabili juris, ratione cujus homo exi-

fpeciem data non fit , ficut natura & inftitutio

ftimat fe poffe omittere tale peccatum in con-

hujus Sacramenti poftulat: ut ex communi be-

AUL

feifione. ^ Quando ergo falsó judicans fup-

ne notat Layman 4, . zra&t. 6,c.8. pum. 1. fi-

D

petere tibi caufam fufficientem ad tacendum

58e.

u

j forïi

hoc vel illud peccatum mortale , illud taceas,

m.i? Vi

$. Ill

fiquidem ignorantia fit invincibilis ac probabi-

lis, aut etiam vincibilis Jevis non mortaliter ma-

Qmaium peccatorum mortalium in /þeeiä,

ut

( nuumero.

la, confeffio tua nihilorninüs erit valida &

d

fru&uofa, cum obligatione tamen pradicta,

Uoad dictam integfitatem* confeffionis , 360

lii

illud peccatum poítea confitendi: fi veró igno-

"quenam omnia fintneceffarió. deferen.

nc qu

rantia tua fit vincibilis mortaliter mala , prarfer-

da ad facrum Tribunal proponit. S. Synodus.

[ od

Tridentinafeff. 14. c. y. his omninó verbis :

tim craffa, vel affe&ata , Sacramentum erit nul-

.

lum ob novum peccatum mortale

.

non enim

L (onflat Sacerdotes equitatesa m penis in-

facisullo modo integram confeffionem ; .qua-

jengendis [ervave non potut[fe , fiin genere du.

h

fé errore co

taxat : Q'non potirs in (pecie ac figillatim ff

rf

dà erit,

gnito , tota illa confeffio repeten-

!

les fa& peceata declaváffent. — Ex bis colligi.

müt t

$1

opertere afidelibus omniapeccata mortalia,q

Tutc E

runm poft diligeutega fui difculfionem , con[cicWa

O

: Z.-'Integrita:- materialis. nom eft de cyfmtid A

tiam babent , in confelfione recenferi: etiam fs

& nl

fed. de pracepto.

eccultiffima illa fat, & tantàüm contra du ul«

tima Decal

yon f

Xpreffio ícilicet omnium 'peccatoruxi'nv

in fpecie & numero perfe directé non

lb poft :

9g pracepta gamm:][z, o Ec pau-

] tnicuj

Jic& m

« fpeétat ad effentiam feu neceffitatern Sacrameri-

ll. Coligitur prateven , etiam eas ciru;m- 361

vt f j

tu, quafi Sacramentum Ponitentiz nunquam .

]ifw::';u in confeffiane explicandas effe , du« fpe-

; Gacdment

confitere poffit , nifi integra omnium pecca-

eien peccati wittant : quod fme illis neque pec-

ii ,f

. torum conteffio fiat , ut modó faprà didtum &

catà ip[a integre à Penitentibus exponantur ,

emti)

, probatum eít , fed per fe fpe&tat ad neceffitatem

n Qndicibus anoteftant , « fieri nequeat , ut

n QEMW

pracepti divini , atque per fe necetlaria et de

de gravitate criminam relde cenfeve poffint , eó

ts

pracepto divino mox aflignando g«f fe4. At-

panam , quam oporiet , proillis, Pomitentibus

tamen hujus-ipfius pracepti voluntaria trans-

n absqulf?

imponere , C'c. Et tandem poft pauca fubdit

(

grelfio, cüm fcilicet poffes ac deberes , non ta-

]. Reliqua autem peecata, que diligezter362

g

yeti d

men exprimis omnia tua mortalia , f:d unum ;

"

cegisanti nonoccurrunt , uniuevimeddem con-

vel plura . calpabiliter omittis

.

cüm eó ipfo

feffione inclafa e(fe intelligumtur : pro quibusfi-

fs

."tollas etiam integritatem formalem , indire&te

aeliter cum Propheta dicimur. Ab occultis meis

lB v

menda me / Damine.

jQ

j

N

"redundat in defectum .efi"entialem'Sacramentiä

Hactenus Concilium

b

| ut nimitüm validé non fuícipiatur ob novum

quantüm adnofltrum pro

pofitum : paucis qui-

jl

Ip2h4

jotete

,v)'

| peccatum

dem lineis , fed non paucis feorfim explicanda

jCtum.

mortale fagrilcgij yu feprà. N. 1.

jribot

s

ditinctis quflionibus feqq. 2. 3. 4. & tria

j

(fl

2318 IL/ Eadémque imegritaä confeffionis per

potiffimür.

I. Quz peccata in fpecie con-

i

fitenda. ?

fe neceffarió intelligitur refpeCtu. unius con-

2. Que circumitantiz - neceffarió

gurota

feffionis & unius Confeffarii , fic, ut confeffio

explicande in confeffione ? 5. Quis nume-

jiin,

omnium peccatorum in fpecie & individuo ,

fUS peccatorum , exprimendus ? -ante ominia

qul DA

per fe loquendo neceffarió facienda fit apud

autem illa maximi momenti claufula ad inte-

w .Ou

unum eundémque Confeffarium : quamquàm

gritatem confeffionis ferva

1

ndam neceffarió pre-

(t u

Mv

requifita ex

rl

pet accidens quandóque dimidiari poffit. con-

plicanda eft : quors poff diligen-

[

il

feffio, in cafibus nimirüm , in quibus füfficit

t ftti difcu[ian;m » C0

p

n]pi:n(iam babent , ícu

atl

p

integritas formalis tantüm.

Omnes cum D.

ut nos locuti fumus;

| j

dhl i

u

Thoma féppl. 4. 9. 4. 2. Ratio elt: quia

$. IV.

xut

1 W";

&àm humilis confeffio peccatorum fit proxima

J

Pofl diligens examem mtmoria occu

va.

materia , que abfolutioni facramentali fubjici.-

?'w

yer

tur, congruum eít , ut ficut non unum pecca-

Téntia.,

I) n

llb ]

N

Á

tum fine altero , fed omnia peccata fimul re-

Ertum eft , confeffioni actuali petfeloquen

H

« j

353

li

/

mittuntur per abfoluttonem , ita non unum fi-

j do premittendum eífe examen dili:

gens-

Uv

LoJ

v

Íerium

j

6

—Ó

*

L

; 340 fihq.dl. ,Sami; ï;ar; lil Cap. l11. Scch. l Delnteprit ate Caigfefzaniyj

44

ii

ferium , accutatum , feu , ut loquitur T?if

generatim c*onfcicntiam' pulfa-qtiüm. Nam

[

dént. eit. dtlégens fui difcuffio , fecundüm om-

(ait Layman cit, ), minore exam;ingmigdiga nt,

Yi

ges. Ratio dara efL : qui enim tenetur ad fi-

qui frequenter , quàm qui raró conftentur.

jl

nem, tenetur adhibere media neceffazia ad il-

Item qui mulus nefotijs aut commercijs cum

]

«

]um finem.

Cüm ergo obligemur pracepto

occafione peccandi junctis , impliciti funt,

l äuofz,

quam qui vitam quietam agunt. Deniqueru.

' divinoaperige omnia, per quz divinam Maje-

iae

[

flatenm mortaliter offendimus,nequeamus autem

des & imperiti adhibere non poffunt tàm ex-

qnilo

hoc praftare communiter loquendo , nifi pro-

actam fui difcuffionem, ficut docti & intelligen-

idius

* bé excutiamus latebras conícientiz nofirz ,' id

tes : quamobrem illi Confeffarii examine

TP

19 m

omninó 'praffare tenebimur per fe loquendo.

juvari debent. Sic Layman plures legendos

d

. Per accidens autem id neceffarium mon eft.

allegans. Concordat Gobat GÉ A4UI. 490. ad-

iorta

Ut quando quotidié annotas , qua quovis die

dens ; examen durans uio .hore quadrante

llUU(ï P

deliquifti : aut poft confeffionem eodem die

cenfebitur mediocre , adeóque jüdicio p

ia

relapfüs graviter, ftatim recutris ad confeffio-

deatis fafficiens. refpectu adolefcentis timorat

k

nem : aut quando moralitercertus es, te à pro-

ab o&tiduo non confeffi : eftó nequeat n

2

I'.

ia

xima. confeffione non. deliquiffe mortaliter.-

nari mediocre, adeóque nec füfficiens refpetta

onar:

Certé in timoratis & fepius confiteri folitis

varüs , gravibüsque ctiminibus, pralertím

Ái a

futficit diligentia modiciffima : ii enim , i pee-

cogitationum , implieiti.

Quamquàm fi h

lg

cáffent mortaliter , ob oculos cert& peccatum

iple vald& cólle£&&o animo impendit illum.

tlf

tum horz quadrai

femper haberent , inquit perapté Thomas Tam*

De iis

ntem , fieri poteft, ut p

dj

burinus J. 2. Decalogi c. 3. $.8.4. 9.

nuntietur ufus mediocri diligentià, &c.

ec

ul

ergo, quifciunt ;. vel faltem prudenter dubi-

fi fit mentis admodüm vags../ Sic ille :

t fe peccáffe mortaliter fiepiüs aut' rariüs :

desm n 498. addens praxin compendiofa

'ax—-gmim

[

endum cít, quanta diligentia requiratur ad

exáàminandi confcientiam à longioriftemp»örcþ;

1

dum

conícientise examen de. pg;catis.' *Dico.

v.g. medii vel quadrantis anni : ut nimirün

t10mi

confideret trina tempora , id eft , unuui di-

fuerifg

4

*

Non tequiritur. äilïgentiä 'fummä- & üri-;

em profeftum , quid inillo fecerit : eademes

rit ratio de- aliis.

2. Unum fimiliter diem.

« ) üfici

&iffima , qualem cautiffimus quisque in re ma-

Teroff

ximimomenti adhibere poffet , hoc enim ni-

feftum ;. "Tempora extraordinaria itinetum

ücoo

X

tiorum, nu

lo

rmis difficilé foret ,. & merito redderet Sacra-

o

1

puarum, conviviozumäjäm

At o

t

mentum hoc tam neceflarium valdé odiofum :

fionum , &c.

*

V on

cavendum autem eft , ne pocnitens obligetur ad

UL Mediocris ifta dil

igelïtiäïädhibita fufiïæ;gg

H st Ttn

diligentiam tam accuratam , ut ob hoc ci Sa-

cit, etiamfi quis exiftimet fore, utpluraoccur- -

Eu

cramentum reddatur grave vel odiofum , de-

rant fibi forté peccata moftalia, íi longioti .

? hia

tárque occafio. hareticis- calumniandi illud

tempore majorem extraordinariam diligentiamt .

carnifidinam animarum , ut innuit Trideng.

adhiberet in. exarhinando :: ut infirma fit.

Ti

loc.cit. Requiritut ergo, & fufficit diligen-

confequentia : forté plura occarrent, (i am

B

tia mediocris , qualem communiter homines

plius inquiflero : ergo teneor-plus inquirett

tudentes in te feria ad memotiam revocanda

"Tambur. ezt. Lugo de Pe. d. 16. fétf. 1$. 8

lr

ff

adhibere folent. — Scotus i» 4. d. 17.4. saicà

f9. Gobat z. 496. alii äpud* ipfos'. Quia 'a-ho

; (

z. 2.fic determinat debere effe, — Inquifitéonem

quin homo nunquàm foret quietus , & a

diligentem fecundzm poffibilitatem fragilitatis

retur ad diligentiam fummam , contra di

4 m g

bumana ». qualem inqui[fittouem: bomo. facevet

fuprà initio. . Unde, neque tenetur qugs,c'ani.»

feffionem fuam fcribere , etiamíi timeat , n6

E ETE]

circa negotium arduum , quod ipfi multim cordi

e(fet. 'Sic Scotus. Et docet communis DD.

fotté aliqua mortalia in confitendo excidant

" li nj

$

cum$Suarez difp. 22. fe&k. 1. Tanner. bic 4. 9.

memorize., ut ex commluni. dicam /e&

! L ülllthm

s.37. Layman cit. c,8.s. y.. Ratio jam data

ubi de confeffione feereta, — Quare ulterits s «

|

e(t..Addit Suarez ibidem: quamvis poenitens

fitüa confcientía tibi teftetur, effeateadhibis ..

M: x

|

fciat feà. Confeffario diligenter examinandum

tam diligentiam talem moralem mediocrem s

D

3 tf

€ffe, adhuc tamen aliquam . etfi minorem ,

judica validam & fru&tuofam tuam fuiffe cone.

0 t

quam. fi putaret fe non examinandum effe ) de-

fefionem , & fi aliqua exciderunt vel omifla —

.äm:mmk

bere adhibere diligentiam in fe examinando ,

funt,, cenfebuntur.effe omiffa inculpabiliter.,

r

j m'eni, '

alioquin exponeret fe tnagno periculo vel pet-

Unde neq; teneris ulteriüs cogitare de anteacta

peràm refpondendi maximé, quoad circum-

vita , fed fecutüs maneas te fatisfecifle. Ecfi quid

P.

i

occurrat,, quod non videatur- expreffum in corte.

-ftantias & numerum ; aut aliqua omittendi pe-

anitüs, cüm Confeffarius etiam diligenter exami-

feffione , citm adhibueris fufficientem diligentiá

Q*W

nando vix poffit divinare omnia tua.

moralem, prefümere & perfuadere tibi poterisy

II Mediocritas ifta. fufficiens- examinis

de-

etiam cum coeteris effeconfeffüm : uti cü aliis do«.

3

umenda & nrenfuranda eft , fpe&latis circum-

cet Diana p. 3. tratl, 4. vefol. 107. Secus efiet 4

ftantijs perfoaz , morsz , temporisà proxima

oninibus cqnüdeta'ti's *

:

al

maneas fimplicitet du«

confeffione ; negotiorum , qua tractavit ; oc«

bius , an

-"peccatum à

certo factam , reverà

P 3*'« d

[

cafionum , inquibus veríatus eft , & peccatorum

LU

ht

confeffus fis , nec ne : tunf enim, cüm

de'g-o-

p .

-

j

ss

-

| ?;zw " ;aþr 4,;,. : Parf 11[ (—:",;(b,lll. Svö? l -QM uec

effario confïienrl

-, 341

X n 1

.. dubio poffeffio flet pro confeffione , sB R

dcäcdþ; hoc f

el Zl)'ud' martale jam .effe . $ul

lk ä',w '

neberisillud confiteri: ficut & quando certó de-

207 effe confelTum yGel da sofo commz[um ?.

n

v prehendis peccatum aliquod anteà conimitlum

32 ..44!- C0 Legida erioeleas pl eff

6 pium ,

s

, fel -0flig4f PM-

Mi

non füiffeà te confeifum, res certa apud omnes.

ls

Per fe l'oquendo ,

»

]

l

AT

ln

).

s

362 IV. Contrà: non tantàm illicita & infra-

37 3:

INe ouidem E:cle];;zficum

tonfeffronis am.

2 2

ïä;qm

Guofa , led etiam invalida eft confeffio non in-

944

Ez fi tunc confultffmuma fft ffdelibus.

« Eccefta

ttec

tegra ex defectu examinis mortaliter culpabili :

-37J"-

Dup ?

poffrt prgcz'pqe "ca;,zf&fanem fenia-

ii

omiffo fcilicet uno vel pluribus peccatis mor-

:

S

!

i

376

Explicanda /Emt 0m5niA mortAl

z

£n fecie morali,

hn mm

talibus ex defetu & neglipentia in examinan-

JK&n fecundim mal

D

P J

U

"

J

W

- do mortaliter culpabili, prafertimi crafsá vel

Idque i foetic iifima.

fias /j)egü' diperfas ?,

WM. 4'7*!&

affe&atà , cüni quis fcilicet pluribus peccatis

328

Uantuma frerz geteft ,

372-

Onaliter bc Agenaum cum vadibus ?

g q*-gänva

morralibus obnoxius , nullà prorfus vel quafi

3803

-mullà adhibità diligentiá reminifzendi , aüt et«

Explicanda fat BtcALa tam züterda ,

t j

361.

Quam exteraa ,

as

'jam ex propofito nolens inquirere , confitetut ,

453

Non amen eorum effelius ordi

uendo

AAarid ES per/ä las

Is

ög fic—.pgcc'ata omittit : .cüm. Concilium re-

ificrm

'.. quirat diligens examen , diligentem fui difcuffis

dédo Plernuue Laynen expedit . t Jf pà heceffar

ZH c;ä,

&05 EXPlzcare.

D.

onem : quare talis Confeffio quoad morta-

lia tota repetenda erat , unà cum morta-

aj

ASSER'EILO

^g

i

RT.

"T

-1i illa negligentia facrilegii causá, juxta com-

P»h

Lt

muniffimam Theologorum Sententiam fe&, fe4.

x profeffo tradendam in quallione , quando

-Mnia & fola peccata mortalia poft Bæptifi ';lgg

x d

"uin commilla ,tAm interua , quam exier-

« d

confeffio invalida & reiteranda fit.

Secüs

3a ipfarura atlionum liberarum , nonitem ha-.

i at

omnia , finegligentia fait levis & venialis tàn-

Tum effetius naturales ( pt fé loquendo y in fpes

tüm. . At ais : unde hoc ipfum difcernam :

o t

efe smorali & infima ,. quamum fieri potef , fé-

j: VM

dum poft confeffionem occurzunt mihi pecca-

ceffario eXp

rimenda [unt in confelfrone, ip[o jare

( uti

taomiífa, annegligentia méea in examinando

divint, Certum apud omnes Catholicos. -

-füerit gravis & mortalis, adeóque examen in-

:

dufficiens

D

*

Si ïi

miti

li

.. & fic tota confeffio repetenda? an

Veró fuerit negligentia levis & venialis tantümi ,

Otiaia peccata mortalia in /;;ï)ecif e»x.

lingi i*

! & examen adhuc fuffidens , ut proinde non

Pío jure divino omnibus poft Ba

TY

i

ptifmum 69

^stota confeffio iteranda, fed illa duntaxat péc-

läpfis neceffaria eft confeffio omn

ilm pec.

-€atà omiffa occurrentia denub coüfitenda ?

m

Catorum mortalium in fpecie facienda Sacer-

. Certé rem difficilem pollulas. — Placet judici-

dott, quatenüs adhibit

à morali diligentià , fieri

; gt

um & velut regula tradita à Nugno & aliis

N

potelt. Certum de fide Cacholiea , defini-

TL

apud Dianam p. 2. trad. 3. mifcel. refol. 31;

tum in varijs Concilijs ;! & noviffime Tridenti-

gmdiligm

Sipoft confeffionem peracam plura peccata

no feff, 14 6« 4. C Car.*. Fundatur in verbis

t mü[mï

mortalia memorig occurrant , quàm in cone

rut, d

Chriftifoan.20. Accipite Spiritum fantlnmiqno-

fe-[ï'lonc, fuerint explicata, non fuit diligentia

ys u

fufüciens ; negligentià mortaliter malà , tota

um vemi(eritis peccata, vemituntiur eis: Guo-

(umvetinucvitis vetenta [unt. Quoloco, jux-

TM

confeffio. repetenda. — Si autem occurrant áli-

u6

tà unanimem Fecefig antiquz; ac SS. Patrum

Plcä- (ä

«

jl

quaícd multó pauciora, duám confeffa, cre-

Sententiam , duo concluduntut.

Urum , quod

[

- dendum eít , diligentiam fuiffe 'ufficientem ad

qu

Apoftoli

; eorümqne Succeffores ,

Epifcopi &

j, QU

.Valorem Sacramenti, unde homo obligatus

smet W

Presbyteri à Chrifto poteflatem àcc

eperint, ut

non et ad confeffionem iterandam. — Sátis eít,

velut Judices ac Miniftri Chrifti

peccata re«

a ii

.. fide omiffis fe accufet , & de negligentia,

m .conferant

mittant ,. & gratiam fanclificante

Ed

adcautelam. « Sic illi. Quid fi auteti peccata

nomine & authoritate Chrifti.

Alterum , ad

d

z

confeffa & omiffa fint eque multa vel plüs

hanc remiffionem . peccatorum à

Chrifti Mini-

r

- minüs ; NNimis cüriofus es.

Dico tamen va-

Ítro ac Vicario Sacerdote obtinendam neceífe

j

jf

lorem eonfeffionis fore dubium , ideó necef-

effe, ut poeniens peccata omnia mortalià, etiam.

i

W

faió repetendam totam : falvo mieliori judi.

uf

Occulta coràm Sacerdote in fpecie particula«

ia

€io: nà

tim explicet.

df

m. aliam refolutionem apud .mneos novn*.

Textus SS. PP. pro. utráque

fUl

i^l

parte , poft Bellarminum & aliosad longum op-

a n

Fl

timé recitat Laymánedrz. Lggdsn, l. g. rraB. 6.

'

u U

d Qu ESTIO L

£ap. j. Facilius tamen in ipío vel aliis leges ;

,]cü

tavif-

t

quàmegodefcribam. Sufficiant verba

5

vd]llm u

ccata ttece[Jario CÓrt«

Ífima ridentini Concilij citc, f.. U

utue

27

'XP

a

fitenda

Ecclefia femper imelléxiz inflirmtam etiam effe

p

d

à Domine integram peccaiorum. Coufeffionem *

dæ'c [l'J

SXUMMAP.PIUM.

C omnibus pofl Baptifigura lapfis juve divino ne-

ceffariam :

0

369. Jure ditino conftenda jïnät omuid mortalia i5

uia Dominus nofler X ESUS Chri-

flus &terris afcen[urus ad Celos, Sacerdotes fui

1

fpecze.

H j

320« n

jn-

& qwdg in genfcffone. geutrali quis divere

ipfrus Vimria';þr:/liqui: ;an?wm Préfides Q

vmwfc j

^

Y

as

!

342 'fï»läeol, Sacrament

. Pars LT. Cap. IHT. Sää, L Que stece[Jari qo;gfï?kz?dä ?

p

dises, ad quosomnia mortalia crimina deferan-

cohfefïïoncm pc&.catorum veniàlium, — Cont-

muniffina jam, 'Theologorum cum D. 'Thoma

]

uY , inque Chrifti fideles ceciderint ; quo pro

[

& Scoto i» 4. d. 1. q. C contra D. Besavents-

pate/iat: clavium rem:j]iogzi; Aut retentionis pec-

D

catorum [ententiam pronuntient , (onflat enim,

ram , Abulenfem , Richardum , alios arbitratos

de fa&o praceptum confeffionis annueg obli-

hia

dacerdates judicium boc , incognità causa exer-

ul

eere non potniffe , neque aquitatem quidew illos

gare ad confeffionem venialium eos, qui xn*ii;lli

mortali fant obnoxii.

;aünt

jn penis injungendis fervare potui[fe , fi in geuere

Sed antiqua pietas an-

j

duntaxat, G non potiis in (pecie & figillatim [uA

tiquata eft. ) Docet perfpicue Concilium Tri»

[7777

ipfi peccata declaráffent. .. HaCtenüs S. Syno-

dentinum feff. 14.c. f. abfoluté dicens. — Fenia-

i

W.

l

dus, fimuloptimé dans rationem hujus veritatis,

lia,quibtis a. Dei gratia uon excludimnr , Q im

Etexprimens de fidelibus pof? Baptismum lapfis,

qua frequenttas labimur , quamquam vetle &

lipof

Mi

feu de peccatis poft Baptismum commiffis :

utiliter , citráque omnem pra[umptionem incüm.

um

adde etiam de peccatís mortalibus nunquamri-

feífione dicantur , quod piorum hominum u[us

dexonfivat , tacevi tamen citra cnlpam ,mulis-

lw

:é confelfis , juxta dicta c. 1. s. 26. de materja te-

1

1

diize

mota Sacramenti Poenitentiz.

que aliis remediis expiar

y

RU

latim.

; pofent.. jam particuj

310

$. At hic incidenter dubitari poteft :

t

an hoc iplum etiam in confeífione explican-

I Nullum extare tale praceptum divinu

m

adi

dum fit , peccatum aliquod mortale effe nun-

obligans per fe ad confeffionem venialium,

apud omnes in confeffo eft: ubi enim illad?

m

quam confeffum , feu de novo commiflum :

«l

utpoté in confeffione generali ? Reíp. Non

Dico tamen per fe.

Per accidens cnim videris

d ii

du

eífe neceífarium , perfe loquendo.

Quia pec-

obligari ad coníeffionem venialis , fiexiftens

ls

«atum eít idem. five confeffum fit ,. five non

in mortali crimine debeas adminillrare Sacra-

Tiem

confeffum : & tempus commiffi peccati , anti-

mentum aliquod conficiendo , & rationabili-

ter dubitans , an fis veré contritus, non habeas

qubi

quum vel recens non fe habet ex parte peccati

Dott

fed meré ex parte Poenitentis. Unde qui genera-

copiam Confeffarii approbati, fed tantüm Se«

I'Fl j

liter confitetur , poteft fine alia explicatione an-

cerdotis fimplicis; teneberis ( ait Gobat. Al-

phab. Confit. n. 250. ) confiteri ipfi aliquod

j

tiquis jam confeífis admiicere nova recens com-

lum

miffa, etiamítudio, ad tegendumtempus, ne

veniale , utex attrito fiascontritus. Sic itte. Sed

T

Confeffario innotefcat : quia utitur jure fuo.

egodico: viderisoHligari: bþ dicenda in flmlll

|fref

de cafibus refervatis.

t

Ita poft Smarez, Coninch , Sancbez.,alios ,'Tam-

burin. apet. Exped.. Confe[frouis 1. 2. c. 1. Di-

lI .. Neque præxccptum Ecdefiafticum

w3 . J

xi autem: per fe logmende.

Nam aliquando ex

nux confeflonis obligat ad confeffionem ve-

iä;gznit:nz

nialium, etfi nullius mortalisfis conícius: INam .

E

particulari ratione erit neceffe id explicare: ut-

iuld]] 1

pote , quando Peenitens eft in proxima occa--

Concil. Lateran. c. striu;que , manifeftefolüm

L

fione peccandi : tunc enim is debet explicare

loquitur de mortalibus : praecipit enim , üt eme '

lm

tempus przfens , ut fcilicet Confeffarius eum

niaíüa peccata femel in anno confiteantur : at

fany,

obligare polfit ad eam evitandam , aut finolit,

nimis gravem obligationem impoluifiet con-

à beneficio abfolutionis excludere.

Item,

lis annis,.

! fhürtgi

fitendi omnia & fingulavenialía fingu

quando peccatum) effet refervatum tempore

quód nullà lege humanà precipi poreft ob-

Wmfav«

flidmye

prefenti, quando commiffum eft , anteà veró

moralem impoffibiitatem. — Et rarée eit: quia

(]Uldcm

u

non erat refervatum : utique debebit expli-

intentio Concilij Lateranenfis & Yridentini

W. a

care Poenitens tempus comimiffi peccati , ut

non fuit, movam ;n fubítantia conleffionis. .

!lmuf !

videatur , an. Confeflarius habeat jurisdictio-

peccatorum obligationem fidelibus impone-

nem: fecus 1 conftet jam ipfum habere juris-

re; fed eam tantüm , qua ex divino jure &

Yi

'lldem

dictionem feu facultatem abfolvendi À referva-

inilitutione Chrifti defcend't , ad certum tempus.

tis, Denique; quamvis Poenitens non teneatur

(

Rif

determinare; atqui nullum. Chiifti, Íeu divi-

&

explicare tempus peccati commiffi, non poteft

num praceptum extat confitendi venialia, Ui

Tuton

lg

tamen pofitive dicere , effe peccatum antiquum ,

concors eft DD. Sententia: quia, Lätrffi(ï,cfï;ïl*

cüm tamen fit recens: quia tunc non explica-

numait : AMuleis aliis vemeed

:

ii f(gleri F"(Rw

.

ret fuum delictum recens, quod commifit, fed

ergo (C'c. Et hinc

?

4 w

j

Tametfi confultiffimum fit fidel

aliud antiquum , quod non fecit: & fic non

ibjüä a374 N

confiteretur omnia peccata fua mortalia , quod

fi tempore Pafchali nullius peccati mortalis

eít facrilegium & mendacium inregravi, qua-

confcij fint,' venialia confiteri, (ut füerito ha»

i pr

re.non

p

nt audiendi oppofitum. fcntïent'exs,

bet comimuniffim pràxis) tum , utSacramen-

ídque mehidaciunt in relevi cenfentes : ut bene

ti gratiam percipiant: tum etiam, ut fi com-

l

r -'ik

"Tamburinus /ec. cir.

milfi peccati mortalis obliti , vel infcij fint( quod

V q

$. 1L

fa5é frequens ) neque fatis contriti exiftant ; pek

x.m

Sacramentalem abíolutionem Juftificenrur: ta

N

Sola Peccata snortalía.

Mï Mnda

men ad hoc ipfüm fimpliciter non obligantut.

,m]d

Ullum enim eft preceptum, nec Ecclefia-

Inverim Ecclefie confuetudine receptum eít;

RT

i

L

f""a(

»N

ficum quidem , obligans omnes fideles ad

c!ua-

E

K'ut fideles omqäs ante Cemumunionem P.

e

M

-

lh(lm ü

p

u

p

"D

4

DO 1/:20! | Sacmment. Pdrs»ill. Cap. ll S'ec'l I Q»gæ mcgäzrz'a*mkþöudd? 343

D M

[

lem Sæce;:.doti:propr'ïo ,.vel alteri delegato fe * vaccam valentem r2.

fl. :Non opus eft, iflas

du :

fiflant : étfi mortaliter nunquam peccáffe fe

phyficás fpecies explicare : fatis & abundé eft

ibl

affeverent , fuper ea re Sacerdotis examini fe

VUl .

diceré : commifi tot fürta mortalia , fingula

fubijciant : At, fi re verá non peccárint mor-

tanti valoris.

Omnia enim fünt ejusdem fpe-

TT

taliter ,ad confeffionem venialium. cogi non

ciei moralis , injuflze lzefionis proximi in,bonis

M g

poflint, .juxta communem DD. apud Layman

fortunz , contra juflitize virtutem , etfimateria-

n ]

bic é. $.2 12. - Et obfervavit etiam Scotus Jo-

liter & phyficé diverfiffima. . Similiter inebriá-

m

€o citato,

&

fti te vigefies : decies in cerevifia,fexies in vino,

ï!ufmä'u

37;, 1V. Quxftiofj

P

'eculativaxefc, utrum Eccle-

ter in mulío,femel in vino aduffo &c. infulsà fa-

mnwtüj

ia poffit pracipere , aut de facto jam aliquibus.

tis hzc fpecificares.

Admodüm fufficit, toties

rj "-

Religiofis praceperit confeffionem facramen-

voluntarié me plenéinebriavi&c. — At contra ,

? hi

talqm folorum venialium ? Negativam tenent.

fexies furatus vinuni pretiofum , co te inebriá-

las

Sylueffer,Sotus, Henriquez, Rodriquez nofter,

fli ? actus phyficé propé idem eft: at rnoraliter

1. la

alii : eó, quód Ecclefia non poffit mutare infti-

jam duas fpecie malitias, furti contra juftitiam,

tutionem Chrifti; qui in hocSacramento pro

& ebrietatis contra temperantiz virtutem con-

ii

materia neceffaria venialia non inílituit. Sed ve-

tinet, & in confeffione explicare debes.

Et

Yi n

itaininnumeris aliis.

ra eft fententia affirmativa apud Layman cir.

Fundamentum commu- .

n

meósque omnes.

Et de facto Ecciefia prz-

nis & certa doclring petere debes ex materiade

tni d

cepit Monachis Benediclinis (Tementia. INe in

peccatis; eorünm«

z

que diifcgentia Íeu diftinctio-

jis, 3

agro dominico:de flatu Manachorum : ut ingu-

ne fpecifica.

lis menfibus tam in Monatteriis , quànt extra ,

ninilïr-:ör

ll. In fpecie morali inþ'mtz.. Non enim fuf-377

u

x

faltem femel accedant omnes & finguli. ^ Et in

ficit confeffio mortalium , aut in genere tan-

tum , dicendo

*

H

KUS,IW'

quibusdam aliisReligionibus ftatutum viget fb

Toties peccavi mortaliter:

Quf

mortaliobligans, ut omnes fingulis menfibus

At

aut folümin genere proximo feu fpecie fubalter-

vel quindennis confiteantur &c.

Qua fz-

na contra generalem aliquam virtutem:v.g.pec-

C

péintelligi non poffunt de confeffione morta-

r

cavi touies contra Religionem , contra jufti-

lium tantüm; in qua Religiofos omnes toties

(US.

tiam , contra temperantiam ; caílitatem &c.

dict

y

lA

l

i

i5

relab non eft credibile, fed abíoluté de con-

fed in fua propriafpecie infima quodlibet pec-

fe(lione Sccramentali, feu mortalium feu veni-

catum explicandum eft. v. g. femel blafphe-

Aum. Etratio eft: quiafi ad. ejusuodi ope-

:Xc.(zziïïmiï ,

málti , votum violáfli , falfum juráfti , die fefto

rapenitentiz quisque proprio voto & confen-

Sacrum neglexifti.

Non fatisfacies dicendo :

visfint'

fu fe obligare poteít, ut omnes fatemor : cut

Peccavi quater contra virtutem religionis, fed

«s 2

non etian ab Ecclefía, vel Ordinis Pezlatis , aut

fingula explicare debes. Singulaením fubuna

i

Capitulo Generali de ea re conílitutio fieri ?-

generali virtute Religionis penes diverfos mo-

gin, 1.

Tandem recté obfetvavit Vaíquez s 3.p.q..90. :

dos inhonorandi DEUM, diverías fpecies infi-

nf

4.2.9. $. dub. 2.. Verba Chrifti Jo-20.. Qao-

mas conftiruunt : - Srmoillimó.

Titio furatus

i?()'il'.lfe '34

rAt5uU rewifevitis peccdta,vemittuntur cis , tam-

€s equum : eum injuflé infamáíti de crimine

n

rïd T

ij

occulto ;

quam favoré, feu gratiam continentia, ad omnia

& infuper obvium graviter percuffi-

eiiam venalia peccata extendenda eile , quando-

fti,

n r

vel vulneráfli:non fatisfacis dicendo : Pec-

n

quidem & hac idonea matería abfolutionis

cavi ter contra juftitiam : hzc enim tantüm eft

u

Íin'? Verba autem fequentia : . £z quorum reti-

Ípecies fubalterna : fed Ípecificare debesin in-

1

wtieritii retenta (ant , vanquàm quid onerofum

BI

$

fimafpecie: proximo furatus füm tantum : .e£

g

ii r

importantia;ad fola mortalia referri poffe:quan-

g

detraxi in re gravi : graviter pecuffi, vel vul-

T

doquidem hac folá poteflate clavium retine-

neravi. Etfienim ommia fint contra eandem

ti, feu refervari poffint , ut fine ea vel ordine

d

generalem virtutem juftitize

» àttamen penes di-

st

:

verfos modos ledendi prox

imum in bonis di«

libus. .

Lillam rcmitti nec;ueant. Secüs eft qc v;nia-

f

M

veifi ordinis, fortunz, famz » Cotporis, tres di-

$. IL.

n D

d

verfas fpecies infimas conflituunt. Idem exem-

plificare potes in materia tem

perantiz , caílita-

.W omnm mortalia in [pecie morali ci infima ,.

tis &c.

Et fpecialiter : non fatis confiteris di-

j

l"

gaantim fieri pote[f.

n

(

cendo. Expofui me proximo periculo peccan-

Ü

u'r'

- 376 I ' N fpeci

emorali.. Namenim peccata ex-

di mortaliter : vel peccandi contra juftitiam, ca-

jl

plicanda funt fecundüm Ífpecies phyfi.

(;tüf

ftitatem &c.. Debes enim explicare fpecies pec-

i

".

DÀ

easactuum & objectorum , fed fecundüm Ípe-

cati mortalis , cujus committendi periculo te

ff

cies morales , id eft, fecundüm malitias forma-

expofuifti, cüm hac expofitio it ejusdem cum

les, ac deformitates, feu oppofitíones contra

j

illo peccato fpeciei.

Ita ex claris fatis verbis

certas virtutes vel leges : feu, quod idem eft,

Concilii Tridentini fuprà initio allegatis allati :

explicanda funt peccata non ssaterialiter , fe-

jn [pecie ac fipillatim.

Communiffima DD. ac

7l

uf

cundüm phyficas diverfas entitates actuum ,

j

ij

Recentiorum omnium. ^ Etfi contrà fentiant

fed formalizer fecundüm diverfas fpecic mali-

Cajetanus, Canus,& Navarrus , ratinon effe ex-

,ggc[ü (

tias. Exempli gratia: Furatus es Titio 100.

plicandas fpecies ignotas mediocriter doGiis, eo,

j

aureos in geeun.ia: ; equum valentem jo. fl.

quód tales non varient judicium Confeffarii ,

ne-

D]

^

as

-

x.j-

v j

344 — Vbeol, Sacrament,Pars ;II. Cap. 1IT, .S'eöïI Qfænæ&zrio*cpäf?&ä& 5 l«:,.j

m.

neque exigant fpecialem medicina

Quam

: rem , aut peccáffe cogitatione , verbo ,& ...Qpeï

re : dicas ipfi: ergó fi nihil aliud velis fateri ; non.

i

fententiam Vafquez cit. q. 91. a. 1. dub. 1. me-

jil

rit nominat falfiffimam G repugnantem ver-

poffumteabíolvere , vade viastuas. . ltaex

d

bis Concilii Tridentini ; nifi tamen rEüringa--

communi fenfu & praxi DD. Layman eif. c. 8.

2.7../" Ratioefl ; quia Poenitens volens Sacra-

D

tur ad illos ,-qui illas fpecies quoad malitiam.

uni

non diftinguunt , ex

mentaliter confiteri. ; omnium confenfu , ft

opiniopg: vel ignorantia. Br

;

viüli

l

hinc addidi

poffit , femper debet aliquod peccatum veniale

Á

278 lll Quentem fievi poteft.

Na"fn qui certus &ü,

faltem 'in fpecie confiteri , ut Sacramentum

congruentius & certius adminiflretur : atqui ,

d

fe peccátle mortaliter, fed velnon intelligit, vel

non poteft reminifci , in qua fpecie infima; fed

quód hoc Peenitens quantuimvisrudis , prafer-

nd

T (

:

folüm in genere vel fpecie aliqua fubalterna : v.

tim à Confeffario inftructus, poffit ; femper

7

prafumendum eft : cüm nemo fit tam rudis,

d

g.Ício me preter hac enumerata , adhuc pa-

tráffe aliquod mortale , cógitationi alicui malz

qui apprehendere & judicare nequeatfeinora-

ETO

at

confenfifle , aliquid noxium dixitfe : fed. pror-

tione negligentem fuiffe, verbum otiofumy

vel noxium locutum, &c. ergo , fi id itolit ,

b

fus jam ignoro,quid fueritin qua materia , con-

funu

tra quam legem , contra quam virtutem, Gc.

càm poffit, tanquam indifpofitus adSacramen-

n

Aut:commifi certó aliquod peccatum contra

tum, repellendus eft.

- Etfi veró ponamus.

( ait Layman cir. 3 Confeffarium ex circum-

tio af

juüitiam,fcd

recordari non poffum , quid fuerit,

fuce

an detra&tio, contumelia , fraus , &c. & fatisfa-

ftantiis judicare hominem tarh rudem effe j ut

qim

cit, & debethoc ipfum explicare in confelfio-

nihil fpeciatim confiteri poffit ,. tamen extra

mortis periculum abfolvere eum non debet ,

J

ii

üie , cüm hezcfit fufficiets ; imó neceffaria

hat

máteria. confeffionis Sacramentalis '& abfolu-

atque aperté illi dicere Sacramentalem ablolu-

tionis: juxtacommünem DD. cum D. 'Tho-

.tionem non conferri, fed fug conftientiae relin-

yu

tico

ma fuüpra.

Navarrus«; :C.4. 7. Layman. e. 8.

qui, cum materiam Sacramenti ,. qüantum(ris

examinatus ,edicerenolit, Primó : quiahac

. Binm

s. 7.Süarez difp. 23* fetà. 1. Addens eum , qUi

^

É

lntgie

non habet aliquod peccatum rmortile in fpecie,

eft praxis bonorum Confeffariorum.

p

Quia

fitit

quàm quodin genete fciat , fe peccáffe morta-

pericolum eft, ne talis homo propter rüdita-

tem fuam etiam vero de peccatis dolore cateat,

Matío d

liter , non obligart addere illi peccato mortali

generico ullum fpeciale peccatum etiam venia-

fed folüm dicat,fe peccáfle , quia audivit , om-

/

stl

uía fi fuü-

i il

lé: cümillud , uc modó dictum ; jam fit mate-

nes homines peccatores effe. 7.

ria fufficiens : ibidémque ». 10; restiffime fub-

pernaturalem dolorem habeat , juítificari po-

p

z

dens.

Licst homoabíolaté aon teneatur fpe-

terit ab occultis peccatis fu

is per fufceptionem

itin

cies péccatorüm venialium confiteri , tamem

Sacramenti Evcharift. — 4. . Quia, ft femel:

Eal

fateamur abíolutionem extra extremam — ne-

i, |

fuppofitó , quód velit confitezi , tenetar ad

exhibendam matetiam certam,fi poteft : & ideb

'ceffitatem conferri poffe fidelibus nallum pecca-

Fl Mt

i.

debet dliquod peccatum . veuiale in particulari

tum in fpecie explicantibus , cà facultate: a«

j

ij

fuo atbitrio coafiteri.

Sic ille; ;Ec quamvis

- butentur Sacerdotes , contra Sacramentalis con-

M

non fit reprehendendus, qui confietur. venia-

feffionis legitiram inftitutionem & ufüm. Sic

j Nüte

I

lia in fpécie fubalterna : -v.g, peccavi venialiter

Layman,cui cum aliis fubícrib

3

contra cultum divinum : ejusmodi confeffio

xt Golifxt s. 36

usalis

Et ego.

f

fit fuiBciens ad valorem Sacramenti , && proba-

5 VIV'.* i

t

biliteretiamlicita : id tamen in. praxi non fe-

Waf

. Tam interna, qum exteraa a&lismtum mt-

quendum, fed femper aliquod peccatum venia-

"

ü"] jmp i

le in fpecieinfirma addendum effe juxta doctri-

*

ralium liberaruma per fe loqueuda.. j

^ Em)

8 Nterua, Peccata. alia funt intetna tantüm390 —

nam Suarez , redte monet Gobat. f'pe cit. cafat

lelæ. g

"

- que fcilicet fiunt & confumantur i pos4. 4

N

f

D8341.

n

IV. Ergóne ru

des ilïi; homines , qui confi-

tentiis hominis internis , quz vulgo dicuntuf

ïd adm

j

379

tentur fe peccáffe , aut efl

epeccatores, fed exa-

peccata cordis , utpote voluntate : Tntelle&u ,

[ gf

ianthafid,appetitu fenfitivo : Ut odium Dei &

inatià Confeffario ne unum quidem veniale

4l

"h

proximi, harefis, fuperbia, avaritia,

imaginatio

Q *

fecundüm fpeciem explicare poffunt, reclé ab-

Et hscin

folventur ? x. Pofro talem. hominem veré

turpis , delectatio morofa veterea.

x'llefn, ïul

effaribconfitendacet» —

éfíe attritam de peccatis fuis in. genere 5 fed

z

fua queque fpecie effe nec

y

", m'iü

obrudit

a

E

'tum apud omnes;ex clariffa

mis verbis Tridenti-

EU WOW

tem vel fimplicitatém nullum in fpe-

$ tantim cone

€ie recordari vel explicare poffe : valide quidem

ni: Eriamfi occmliiffima illa fint ,

i &ï "

tra dpo nltimapreceptà Decalogi commiffas

ee

abfolvetur( &que ac inarticulo mortis , etiam

[ lums Pt

Alia funt peccata externa fimul &interna( nam

licité&*) Et fpeculativé loquendo , forté etiam

&mfn

licité , uti probabile afferit Dicaftillus béc d. 9.

peccatu

m extrenum tantüm fine interno volun-

p

z.16c. Sed in praxi certé non eít locus huic

tario implicare, aliunde noffe debes ) qu& 3et*

Miknt

Ípecülationi extra articulum mottis.

Quare,

licetfuppofito interno voluntario , feu volune

At EXPI Gf

fi etiam tempore Pafchali obtingat tibi- Rufti-

tate pecdaminosä i

confumantur per rexer;i-

"m

,

cus,à quo nihil poffis extorquere vel emunge-

tium potentiarum acmembrorum externor

5 ) 1dt

Qll

xms

"re, quàm AqUöd'dic.at,,' Ífe miferum peccato-

& vülgo'dicum'qtpnmm eris ör'lapari:. ; Ut

DN

I)Lis

4

y

D

*-—/

hi

Al Scrament Bsl Gap l T. Quemesfaivfiaslo 34

m»k 01?-

bïas

lil

hemia, .pcrjärium . ,men&acïum j vmal*:di-

vetis , alioquin poffes peccare infomno , imà

. &um : hoi,nic-i:dium,xfurtum,."fomicasio.,, &c^

r

in czlo, velinferno, fipoft explofionem indor-

- Btdehis quetio eft, an dzbeam confiteri ipfas.

mias, aut cum, vel fine poenitentia morereris s

iij

, a&tiones externas , an füfficiat explicsre folam

iils

l

n

"

(

& poflea primüm fequatur mors bominis. Cla-

iuternam voluntatem efficacem , v.g. velsivel:

riüüs exemplificare poteris in veneno prebito

Lt

teutaei efficaciter occidere ; an debeam dicere -

homíniexinde poítea moriuo , & fundibus in-

f^et

€

3

numeris effe&tibus five direéléinfe , five indire-

cidi, fi reveràà me homo occifus eft ? Etde

- his dicimus.

&eétantümin füa. caufa volitis : nt viderepotes

81

s

. Neceffarià explicanda funt peeewta ex-

im materia de adt;bus humanis ,. de voluntario

tervd. iofüeono eperetionem macelinm libera-

directo & indirecto. ^ Nunc fubtiliüs queritur,

pl

/rsas , que fcilicet pendent ab actuali libeto in-

an per fe neceffarium Óit in confeffioge explica-

011

u

fluxu male voluntatis , eóque influxu ceffante

reejusmodi efic£lus , v.g. dicendo : Sdlopo,

us '

íeu revocante velrenitenté voluntate , (latim

velveneno , Gc.occidi hominem , & noníuf-

T

ceffant , ideóque propti? peccata fünt, bt ver-

fiiat expriammere internam voluatatem -& at-

»

bum contumeliofum , le&tio turpis, vel noxía ,

sl

temtatiomem . efficacem ?^ Affirmant permulti

. «Ufurtum, foráicetio, explofio (clopeti & catera

DD. cum Sanchaz 4. 9. AMatrim. difp. 45. INos

m

Annumera , qua pendent effentialiter à conri-.

dicimus.

um

nuo actuali imfluxu volumtatis ; ut Aquampri- -

rüd

IV. Perfe legaeuda nm efi weeeffarimw ex 393X |

müm ceffat. velle , vel nolit, Stquafi dicat oci ,

plisave ilos ef 21 a extovrns adiouum da waluau-

i, us

-oculo, manui : ceffa, noli loqui, legerc, tange» -

Á

tere ensle, feci [uffuit cxprimere maluntaten &

um

te, percutere , &c.. flatim in continenti ceífa-

eperdtiontuo cpfan 4

4048

Ita eraviffim£

iv

214 bitactio , locutio,le&io , ta&us; &c. — Et hac

DD,.quos recitagt

fequuntueLugo &ia difp-

Wav

0n

peccata sxternaipfa , omnium DD. confenfu ,

16. fati. 9. per tesauo Diana p. y: 1rai. 7. refol.

jj d

rj*-)W]

deceffario exprimenda funt in confeffione , ut

€. Gobat edfe 14.w.251. Laymaniple l£. 1-

!

If

minimé íufficiat folam con&teri internam. vo-

tra. 2. 6.3. 3. . Ratoexdiéus pate.. Quig

i. X

luntatem, volei laqui,iegare NY piA LAngere,per-

divino Gt omni jure fola. paccata funt exponen-

qu 4

€utert:[cd laguisua f[ous, lagi, tetagt, pereni]o, a.

da i& coafeffioae ; aiqui folüm ipía mala vo-

)'Pï

i5d

l

"

Ratio clarae(l. — Quia oraia peccata mortalia

luatas, &t a tiones il libere & immediata ho-

fa Qu

( jure divino neceffarió explicanda funt in confef-

miu ; & ullo modo effe&us ifli fecuti funt

- fione ; illz autem aClioaes externz funt propri-

2

liüs funt liberi, ut

:5 Q

peccata, quia gullo modo

iffim$ peccata, fpecie diverfa ab imternis tam-

oftlenfum eff : ereo ROn lp

4

illi effeétus,fed fo-

atf 1

lüm voluntas &

p

xüm: & explicatifolà internávoluntate , mini-

io (su attentatio illa libera z

"-- me explicatur tota fübftantiapeccati , ejüsque

äjg, [1:)

efficax explicanda eft in confeffione per íe lo-

gt Y

maliia. Utfíidicas : «elwifmrari, detrahsve.

quendo :: v.g. dicezdo : volens occidere fclo-

— €s. non ex

i

plicas malitiam complctam contra

po ttajeci hominem , $ladio confodi, caufam,

M&WW

; juftitiam.

medium, vel confilium efficay dedi ad abortum z

j n;u'.z.ïjl

g

WL As iteae e;zfdm affetius, dre. — Jam (ant

bibiex voluptate animo me inebrlandi &c. Et

d

peccara externa plurima , in quibus per ejus-

p

multé magis ia effeélibus indireét? & in fua cau-

dem aélioném externam liberam fequitur. ali-

fa tantüm voluntariis fufficiet explicare folüra

st

uisalius efectus , dire&te vel indirecte inten-

caufam culpabiliter pafitam'vel non ablatam,

tus, qui in fuo fieri & effs nos ampliüs depen-

tacito effe&u, ut in dicto exemplo,

Delecta-

det ab actuali influxu mal voluntatis ; fic ut

tiomis gratid bibi , previfo periculo ebzietatis.

eum ampliüs impediri nequeat', quantumvis

", 4[71'553'5,'

Vigilans talem malam caufam dedi przvifo pe-

Yelit. Exemplo communi in homicidio, Sclo-

riculo pollutionis fecuturg in fomno : regu-

(

po emif& elande trajicis hominem, unde is

7

lam & te&o ejeci perfpecto manifeílo vel pra-

?

T f-*;

breyi moritur. — Hic a&io, qui explodis,

babili periculo hominem occidendi , & histi-

I

j

?

*

u

vel admovesiguem pulveri fiftule impofito

*

milia fexcenta. — Sic ,. ut per. fead confeffio-

g&dl

7,'/

moralis ac libera eft dependeas ab actuali influ-

atf ;

nem pleaam peccatorum opus non íit expri-

xu tux male voluatatis, adeóque propriiffimé

mere, reipsà, fecutüm effe homicldium, abor-

Ü

a^

n

peccatum : at veró glaadis transvolatio ad ho-

tum, ebrietatem, pollutionem, &c.

Quia, ut

t

I

minem, vulneratio , trajeclio ad cor vel cere-

di&um eft, quando illas actiones liberaa exer-

I*CM

"

M

j

btum, indéque fecutaalteratio humorum, füffo-

cuiftitantàm ,. nullo modo veró tunc ,. quando

WU

f

catio caloris-naturalis, fsparatio anim:e à cor-

iftieffectus fecutifunt, peccátti, & coram DEO.

j

pore, & verbo, mors, fünt tantüm effsdtus tu

neque majus , neque minüs peccatum eft , five

rhd' (hg

a&lionis peccaminofz & male peffimz volun-

effcétus talisfequatuz, fivenon : & poteft fieri,

T M

us, & infe nullo modo funt peccata , quia nul-

uteotempore , quo effs&tus, v. g. mots ho-

j*

lo modo liberz , nec ampliusà tua voluntate

'minis venenati fequitur, per poenitentiam jam.

p

dependent; fed pofità tuà primá aCtione , fci-

|

?l

p

jufti&catus G'in DEI gratia (imó in Coclo bea-

, dft'

licet explofione liberà peccaminosá , neceffario

tus ) conflitutusfis, quó ftatu eftinipoffibile,

xtmo, gf

fequuntur, & moritur homo, feu velis, feunos-

teactupeccare. , Atque hincinfüper , fiante.

ftuf

lis , ideóque nequaquàm tunc amplius proprié.

effe&tum fecutum v.g. mortem talis hominis ,

") gxüfï

peccas ;"eüm ifta fumt , licétpeccando caufa-

x

jam Sacerdou confellus fis , te caufam pracbuifie

Ea

LUE

a

x

| ï?.?ns Ill SachA M.

3.

&l. Á [;;c?af;aydubi'zr confitmda

346 3 bg.ol, Sacrament, Pars TIT. QP,III. Se

22

jf

Peceatum ionfäjhm ut Jubigm, 49f

moorti hominis , V. E* venenum propináffe, po* — 3/7-

vrcpete-'ndum*q(funcrngm.ï "TR

2 n de

lii

fleá comperto effe&tu ,

nontenebris rurfus con-

dium reverà eveniffe :

U

Ualiter peccata dubia fint mätefiaff,u'flï-.

t

(

fiteri. Sacerdoti, homici

Í

[j

uia tunc nihil ampliüs peccáfti ,

&fine caufa

Q

ciens Sacramenti Poenitentiz quoad,v

Ut con--

dam &llicitam abfolutionem , jam dixi c.

1

imponeretur tibi onus graviffimum.

[

Á

cra Suarez eit, re&té docent Azorius fes. T. J. F.

3. $4. Hicquaritur, an etiam fint materia ne-

[

c-7. in fie, Layman eit.w.7» Ante fiucur. Gobat:

ceffatia : ut f1 dubites,an aliquod peccatum mor-

i

(obn

tale commiferis ; v.g. an heri vefperasomiferis :

ïl-äf js

T1S

k

384 Dixi

[emper : Per f loqueudo: Omaes enim

an cogitationi moroíe veneree. conk

&c. id ipfüm tenearis fub

1[0d

allegati DD.

fatentur plerumque, expedire (ine

: dubi'ö hecäfïäfïö con-

dubio, & fabinde neceffarium effe,explicare to-

fiteri;*

59 l

P

ybi

tumpeccatum externum , ipsumque effc&tum

a g.x;l.

té' homicidium commiffum ,

mp

fecutum : utpo

äxplämtür '

dabium, c PoP

AO |

abortum fecutum , pollutione

m fa&tam G.

neuniur.

fipr-

idi

cum, ut magis intelligatur petveríitas voluntatis,

10

V

ac efficacia a&ionis feu. attentationis , vel peti-

^7w Uicunque recórdatur & cerus eft, fe

uod peccatum mortale commifife, du—

W, d

culiad talem effectum, cum maximt, vt intelli-

j m

atio reítitusionis , an ir-

bitatautem, an illud , vel gravem ejus circu

gatur , an fubfit oblig

ftantiam , prafertim fpecien: mutantem.

aut.

V Q0i

regularitas , cenfura,

teíervatio cogtraéta fit :

h&c enim nop ex fola mala volugtatt, conatu,

numerum, rite confeffus fit $ ita utnec P.ro;bä-.'»

|

m

biliter judicare poffit , fe praepto & debito

Y

&L attentatione , féd ex tali peecato ineffetu

!

confeffionis fatisteciffe, certé venetur illud e,&-

n

confummato incurruntur. Siemim folüm con-

catum adhuc confiteri, fecundüm omnes.

uia

fitearis , te przbuiffe venenum Clerico necan-

dlp]

Aj

poffidet ^certa lex. confeffionis contra dubi- .

d

di gratià : ceaufam voluntariam dediffe a3bore

Secuto effectu non

tantem de impletione.

idémque dicendum —

4

tui vel pollutioni &c.

videtur ex communi Sententia , quandoquis -

fatior

tolletur à te itt

e

ularitag, necexcommunicatio .

vefervata, vel refervatio, fi confitearis Sacerdo-

s

fcitfe peccáffe generatim . feu actum äfe:-cï')mg;'

ele, (

207 d fan

ti non habentipoteítatem ia Refervata. Quod.

miffum , velomiflionem aliquam fuiffe pec

tum , dubitet autem , an fuerit mortale.

1 M lit c

ip

füum tamenmihil officit noftrs Sententiz ,

veniale.

quód nimirüm ta

les effeius , homicidum , a-

Quia per ipfum actum pcccam-itiä

4 Tiftieu

fum fpoliavit fe pofleffione fuzs innocentix

PTR

bortus , pollutio €c. vocentur peccata ; & tam

[

libertatis, & fübjecit felegiconfeffionis , íàl

4 f ibiqi

graviter irregularitate, excommunicatione , re»

tem in ordine ad judicandam caufam fuam

fervatione puniantur. — Nam vocantur peccata

Quamqu

j

: ' Hisitayx

j

figuráté, quia peccato fiunt, ttibueado nomen

sitaudi.

'äm id negent äfortidrï Authores 52

E

l

caufz effeclui : & puniuntur nom tan) proptef

^. Certum idem eft apud om

nes , eum,qu;;37"/ p s

fe, quàm propter perverfim voluntatem, à qua

L.

commifit actum, vel omifitaliquid cum dubio .

proveniunt : quamvis illa fola: petverfa volun-

concomitante praéico , a&tu fcilicet dubitaas ,

goty

tas Vel attentatio, applicatio mediorum , fine

l

sítne illud agere vel omittere peccatum morta--

effectu fecuto non ita puniatur , ut leges ipfz

le , nec ne? eum tànquam captum, peccatum .

DI g

exprimunt

quia non ipfa fola perverfa volun-

mortale fine dubio conüteri debere : quia

d

tas, attentatio in. fe, fed folhm cum effactu fe-

Wülrr

cuto maxim? Reipublice & Bono commumi no*

cum talidubiooperans , cüm eó ipsó fe expo-

nat proximo periculo peccandi mortalitér , eà

Vrj

cet: & aliàs oporterct nimis fzepe tam graves pce-

nas irrogare , fi fola voluntas vel attentio mala.

ipsó cert? peccavit mortaliter, ex communi &

: la,

certa doclrina in materia deconfcientia. E

*

fl

femper ple&enda effet.

démque eff ratio , f1 quis actu conHte'ns',l-pfaï-f

K 1 Du&k! MGW

.QUJS'FIO lll

Chicé dubitaret , an teneatur aliquod pecca-

x ay

Mi

tum füb mortali confiteri, vel gravem ejus

Cife

- | Bs

vuln. eliage Peccata dubia , ut dubia -

/ Winp

cumflantiam exprimere, manente dubio , tene-

eonfitonda fías ?

bitur exprimere 5- alioquin reticendo , rursüs

, !4. n ).'

D

SUMMARIU M.

peccabit mortaliter ; quippe voluntarie fe ex-

ts

ponens periculo facrilegii & nullitatis Sacrá-

MT

ägä Certus dc ptctaia:f diusbios de f?bfäæ»f » Cenfiteri

Zud obligatmr. fiewa

menti: implicità velut conditione : Ezimji tt-

Y

A

387

Qui um dubio pra&iso de movtali Aliquid egit, el

near, nolo.

ó

i fits

omifit, 2d coufiteri*bbligatur.

HL. Certüm etiam

eft s dubia meré ante-388.-

W"Vrllm,

388

.. Secis ofb fi dubinm apie eperatioucm prudenter de-

i

Jpofuit.

cedentia, vel fübfequentia a&tuzm, fed ante a

(

F

- Dubzum juris;

f&tti; mgatiäuï)j » Pofititum gjc

&hitn ,. vel ante confeffionem prudenter depo-

** Moy

L

d9?

. Peccata merd & Perd dubia uen cffe nece[f ar2à cou-

fita , non eífe confitenda ; quia tuzc nullum

T

tenda, docent gnultz.

ibi eft peccatum dubium. / Exempligr. dubi-

l»gem

äy.?

« Sententiatamen oppefita afsrmat&a ydubia ut' du-

z2 e[fe zecelfario confitendas prattzc? omzind

tas , an tali die indictum fit jejunium , ideóque

)

unllsa

Fera offenditur, M(quesd n. 396.

tenearisab(linere :3f1, antequàm comedas , te.

l N

Tl

ä&' . GelBnptur fundamenta EGAÍT AT2A.

unium:

li

Y N

refolvas , five Hpeculativé , non effe jej

quiss

.

A

d

")

x

j : X ?bebl.'Sncrameh?. Pars IIIL.G'ap. VIT, Se£ T. a peccata dulia &0—79926044 ? 347

*5

:

"

flVC faltem pra&ticé, licere fcilicet ob caufam — confcientis facramentali peccata dubia admit-

- monjejunare , etiamfi indictum effet jejunium :

tenda erunt faltem fub obligatione.

mj

|

Quamquàm etiam illud dubium polt come-

IV, Peccata dubia non funt materia abfo-391

-

ftionem vel violatum jejunium relurgeret , &

.lutionis: ergo non neceffarió confitenda, Lay-

DT

denuó dubitares ,^ an reverá fuerit füfficiens

ln

! man fzpe eir.e. f.6. 4.num. 37. . Hoc etiam

caufa excufans te à jejunio ,. & ideo an pecca»

probabile cenfet , extra articulpm — mortis.

Mütmp.

veris nec ne ? fed ruríus te refolvas ut priüs ,

Qnuando enim bomo de fia contritione incevtus »

Xutiry

dubiümque deponas ante confeffionem , nihil

e vita exceffarus eff | committeret fe periculo

T

tenebris confiteri; quia fic rationabiliter depo-

damnationis , nifi confeffionem facramentalenz

necämk

fito dubio , nullum agnofcis peccatum.

ít cic

ivfliinat etiam peccatorum. dubiorum , ideóque

$

IV. Quztítio ergo & difficultas totae

ad boc oblz('g,at*ur naturali lege. charitatis, — Si

, .. dubio fübfequente & petfeverante , quo quis

verà alias omnia peccata fua , quorum confcien-

fimpliciter dubitat, an peccaverit mortaliter ;

tiam babet , confitentur , tacitisillis , de quibus

L]

Á

five illud fit 1. dubinm juris : ut an heri fuerit

poft diligentem fuai difeulfinnem , dubius manet ,

indictum jejunium : an juftam cauíam illud

ancommiferit, vel an mortalia fuerint , uec ne?

msdl,'i;

folvendi habuerit; &c. five 2. dabinm fatti :

tune probabile apparet, uone[fe illa confitendi

a

ut, an heri excedens in potu plené cbrius fue-

obligationtm. | .:Non enim ex ali

qMA lege pofitiva

ngi -

Yit

»

an Vefperas omiferit; an tentationi habi-

CorifH vel Ecclefe,

quia elfet nimis fevera obe

n

t confenferit &c. modó tamen 3. fuerit dz-

à Ws

ligatio accn[andi de iis fé, qua comnoififfe fe iguo-

bium [impliciter, &,ut vocant, segativam,quan-

r4t ; utque ex lege natnrali charitatis propter

cepm&æ

do nimirim intellectu füfpenfo inter utramque

|periculum anima , quia confitendo boná fide peta

qeuid

partem . nulla occurit ratio probabilis jadicane

cata reliqua certa,indirette per accidens Yttbite

s (

di pro hac vel pro altera parte , feu quod reve-

IMniur eriam , queignorantur. Hoc Layman,

ia

rá dqliqucris,vel non deliqueris mortaliter: nam,

concludens tamen. —Zeram in bac re mhil de

i ia

4. quando,c&kxdubinm pofitiutim , ex eo,quöd'lïnc

, quis

rationes veré probabiles pro utraque parte, &

: f?m'a »fe4 alioram .jtfdiaiþ tommirte,

dmikt

eífe , & non éffe, commiffum peccatum morta-

— &. Ill

le; jam rursüs ab obligatione confitendi , te ab-

) li

Sententia affirmativa afferitur

t m

folvit communis DD. Sententia in materia de

con[cientza vel optmioue probabili : quia fcilicet

] pccwm

V

Era omninà practicé , atque ad praxin om- 392

QO

inter opiniones utrinque vere probabiles, licet

nimodis confulenda eít Sententia affir-

mativa ; peccata mortaliaetiam dubia

M i

tibifequi quamlibet, etiam tibi magis faventem.

t

"P a'ubig

His ita prenotatis -

i

effe confitenda. Katio fumitur:

3

v f

D

2

du V

Y

$L

I. Exipfa authoritate Doctorum tanti no-

minis , G multitudinis : Antiquorum omnium ,

s cllm:*,*

Receatiorum feré omnium , exceptis paucis fü-

— Sententia negativa proponitur,

prà recitatis. .]ta enim docent D. Thomas i&

d mé

Ti

.990'.. Eccata meit & ver dubia non eíffe necef--

4- d. Y. q. 2, 4. 2. ad 3. D. Bonaventura ;ji4. .

& fario confitenda , docuit /gidius Co-

p. 2« 4 1. 4. 2. Alenfis p, 4. q. 27. memb. 2. a.

at

ninck tom, de Sacramentis. difp. 7. dub. 8. can-

f» Navartus cap. 9. 4. 14.Scotus, Azorius,Suarez

Jf PM

vlaf. 1. dicens : 24d bor, ut peccatum tenear

i?

cum Sanchez e. 1. »or, c. 9. zum. 66. Card.de

. woufiteri, vequiritur , ut. faltem probabiliter

'Lugo 4de Panitentia Difp. 1G, ficl, 2.. G. 3. toto.

eöiPW

poffim judicare , me peccáffe , c. Etlaté defen-

Bardi difeept. 6. c* 1 1. p. 4. $. 1. Alii apud ipfos.

mm:'iïü »

.dit Joan, Caramuel à LochoWiz in fua Theo-

a

logia morali/. 3. di/?. 4. ». 14. 81. — Confentit

II. Ex univerfali omnium fidelium confen-3 95

fu&praxi in lege nova, cujus initium ighnora-

yodb

]

noller Marchant 7ribua, p. 1. trait. g. tit. 4.q.

iur.

Semper enim probis omnibus perífuafum

cgnfïwü! j

]

]

f: conclaf: 1. &* 2.. Et ptobabile judicant/Prze-

fuit, & abantiquis tanquàm certum fuppofi-

J ;

11

( 7 pofitus& Amicusapud Bardi cár. s. feq. Fun-

tum, peccata itta dubia, eo modo, quoin con-

a

damenta funt. 1. Concilium "Tridentinum feff,

f:ientia habentur, eíle necefíarió in confeffio-

lt dühiaïæ.

14- c. j. folim exigit à Poenitentibus omnia

d

ne facramentali manife(tanda : nuper ab uno

j

]

peccata mortalia , quorum poft diligentem fui

& altero. Authore res hxc in controverífiam

!

i

du

f

difcuffionem , confcientiám babent , recenferi :

od

vocata eft : qui contra communem Sententi-

n

.'€rgo peccata dubia, non effe recenfenda docet,

am pfudenti non poffunt fundare praéticé ju-

Id

Erfw"a. *

'

l. Ex recepto axiomate : 4z dabio fattum son

dicium, nifi ratione evidenti oppofitum demon-

praefumitur , fed demonflrari debet. L. ia Bello,

- ftretur, quod fané non fit.. INam

)P

um

« ff de captivis pofllinyinih veverfis, Et fpecia-

IIl Conlium Tridentinum ab adverfa-3 9f

d

D

"hüer: semo i2 dubio prafumitur deliquilfe, L.

1.'1]1

M

rüs allegatum , potiüs favet huic Sententiz,

l

M

weritó f Pro [2o. ergó. Sc.

T. In nullo

' Tta enim téxtus habet L. c« Opertet a Ponitenti-

foro externo. admittuntur delicta dubia : ne-

ld [UFA

cEf

but omnia peccata mortalia , quorum pof) dili-

g

que ullusaccufari debet ( multó miniis condem-

gentem fui difin[fionem , con[cientiam babent ,

mph

&àri potelt dedelicto," quod eum commifife

ff

dn confe[fione vecenferi , esiam]i occultifEma illa

ï Comwb' 5

poft fübdit : mem venialia , gu'ib:ff

)

'Qüendi-)noqut'e& : ergo muko migüs in f,ojrok /ïnt, Et

Xxa

34

)ülï

j

s

X

348 'Tlseol. Sacrazs, Dars ll. (äap. Ill. Sect, 1. 4n peccþta

Jæbia,caüäggnä;z? '

accidens, iterató confitendis. Aut'fi—prd ab-":

D

á gmtü DE!I o excludimtr , qwm*vi»' utili-

[

ter in confeffrone dicantur , taceri tamen citra

furdo habes , abíolve fub conditione » quem-

L

culpam, muliisque aliis vemedits expiari po[funt.

admodüm etiam abfolveres, fi nullum omnino

peccatum certum | recens vel vetus Ponitens

finà

Quibus verbis Concilium à neceffario confi-

ial

tendis folüm excludit venialia , que à gratia

dubius agnofceret.. Sed hunc cafum tu ne ti-

DEÀ non excludunt , & ea mortalia ,. qua poft

mueris in praxi, quia fpeculativus eff.

nf

diligentem fui difcuffionem memoriz non oc-

$.S1V.

Àt

curtünt ; ergo peccata mortalia dubia, qu& poft

ia

diligentem difcuffionem memoriz. occurrunt

Suid ff autem peccatum dt;äiäm f c,o'r';;-;»'

Íecundüm Concilium neceffario funt confitenda.

LE

— fefum pofiea commperietar certó effe —

qeí

Nam extlufio unius efl alterius inclufio , ajunt

facem 1

/

[

Juriftz.Confirmatur:Concilium à neceffarió con-

" Um, qui peccatu;m mortale aliquod utdu-

qum

fitendis excludens venialia, eó quód iis àgratia

lm e

Dei non excludamur, apert? fupponit, omnia ne-

. bium confeflus eft , (ignificansfe veré du-

qun :

ceffarió confitenda effe,quibusà gratiaDei exclu-

bitare, angommifkrii:rcipsä-, necne: fi poitea

fitend

certó comperiat , iliud peccatum effe re verà àfe

dimur: atqui peccatis mortalibus dubiis füppo-

pauatum , teneri illud denuó ut certum confi-

feque

fito , quód reverá facta effent , reverà excludere-

jus

muràgratia DEI, nihil enim facitad amicitiam

teri, àdeó commuais eít fenfus & Sententia.

DD. utDicaftillus £ ifp. 9. 4ub. 2.m. i41. di-

Tücat

.DEI ptafens dubitatio de peccato pratterito, an

fuerit , néc ne? nam ficut ex eo , quod dubicem,

fertéfcribat, contrarium effe inauditum in Ec-

&'c:

vel certo credam , me peccáffe, fi reverá iton pec-

clefia DEL. Sed hicoptimus Do&ornon legitx

V

omnes, certe non mox infrà nominandos, | Et

Tolle

cavi, illud dubium me non excludit ex gratia

ratio videtur urgeas. —Quia peccata tenemur.

fife

DEI : itaexeo, quód dubitem, velcredam;

KEti

me non deliquiffe, fi reverà deliqui mortali-

confiteri prout íunt in noilra conícientia; ere

cogm

ter . reverá fum exclufus ägfatia DEÍ, non

go cüm iilud peccatam priüs dubium , jam

in conftientia certo. factum agnofcamus , j tam-

LT

obítante illo dubio., vel judicio fubfequenti,

quód nullum poteft habere influxum in actio-

quàm certum confiteti obligabimur, Sed contrà

j Crtüm

nem prateritam : ertgo etiam peccata mort3-

Dico fimpliciter.: Non tenemur pecatum397 — | p

lia dubia nianent neceflarió confitenda.

priüs ut dubium confeflum, poftea compertum

] lm

)

& 1V. 'Neque reliqua fundamenta adverfze

certo facdtum, denuó ut certum confiteri. : Ita

]i 4

L2

Sententiz urgent.

Facilé enim refpondemus :

poít alios refoluté Arriaga de . Panir. diff. 31«

[ fto,

l

fe&i. 6.- Ex probabiliffimum cenfet Tamburinus

Ad L. Negatur confequentia ex modoó dictis. Et

; ? t D

N

dato , Concilium nihil definiiffe de peccatis

ope[c. Exped. Confe[- 1. 1. c. 1. S. 4. s. 24. Pel-

mortalibus dubiis ; dic, Concilio rantüm pro-

lizarius /fannuali Kegulavium iratf. 3.c. 5. 9.

46. Nofter Herincx d/r. 3. q. 4. nm. c T. Carae

pofitum fuiffe definire certa; incerta vero &

dubia Dotoribus difputanda relinquere.

Ad

muel 7eeoloz. Fandament. z. Vy 24. Cotonius ,

2. Rt. dicla illa verba vera effe, íed non face-

Leander , Vervritelli, Vidalis , Martinns $.

" Eu

Jefepb. apud Dianam p. 10. trat, 16. refol. 79.

re ad propofitum. - Non enim. volumus pec-

cata dubia confitenda effe ex eó , quód facta

.Et tandem probabilé cenfuerunt Roma Reve-

prafumantur: abfit; (ic enim non füb dubio , fed

rendiffimus RichardusS. Palatii Apoftolici Ma-

ut certa confiteri. deberent.

Sed íub condi.

giíter , alii viri doctiffimi confultià Lugo , prout

ipfe teflatur cr. dífp. 16. ». 92.

Ratio fuffici-

D

tione, vel ex fuppofitione , f fatta fint ; pro-

p

ut reverá forté fata fünt, ut etiam clavibus

ens eft: quia reverá jam confeffus eft totum fu-

[

f

4j

4 J

fubjecta fint, füb dubio fubjici debere. « Ad .

um peccatum , prout tunc erat in conícientia »

&Y

Vfl

quoad fpeciem , numerum , & circum(lantiasfe

Negatur paritas.à foro externo. . Cüm enim

[

277

"

ibi principaliter agatur de vindi&ta & poena

tenentes ex parte ipftus peccati , vt fupponimus:

j

m

& ab eo directé abfolutuseft , non obíftantedu-

delidorum , & delicta dubia non prefumantur ;

?

merito non admittuntur.

At veró in foro fa-

bio: nam dubitatio prior, & certitudo pofteà

ll/ Mhd!

cramentali principaliter agitur de abfolutione

fuperveniens non eft circunzflantia tenens fe ex

PA

delidorum, in favorem & commodum delin-

parte cognitionis tantüm : nec cognitio prior

159 d

quentis.

Eft enim Sacramentum Poenitentiz

dubia impedit, quó minüs peccatum prius lt

vindiüia falutaris , inquit Concil. 'Trident.cir.

integré in. confeffione manifeftatum , & dire-

n Rlïim

feff- 14« c- 8. ubi proindé peccata etiam dubia

&l& abfolutum : nec cognitio certa füpervenis

P uvr ]flllw

ens detegit aliquam. novam circumítantiam.

mortalia admittenda fünt , & tutior párs te-

neiída , ad falutem animarum procurandam &

diverfificantem peccatum : ergo non eft ulla

L c,mm

certificandam. ^ Ad 4. Negatur confequentia.

ratio, cur tale peccatum anteà confeffum ut du-

k

Quia licit peccata dubia fola non (int mate-

bium , poftea certó cognitum , ut certum denue

[

ria fufficiens Sacramenti Poenitentie in ordine

confiteri obïigemur: Confirmatur a franili. Com-

.

.

ad abfolutionem abfolutam -

cadunt tamen

muniffimo fenfa Doctorum: qni dubius de vos

um

fub Sacramento unà cum . aliis- peccatis , - aut

to emiffo , aut cenfurá vel irregularitate cons

110

h

mortalibus, aut venialibus certis , etiam jam

tracà , petit & obtinet abfolutionem. vel

di-

]u

!

trio;-'-t.

L W

fcmel confeffis, nec abfurd ad eum 5"le per

; fpenfationem ad cautelam z vel füb. condi

PT

"m

x

N

d

d

ij

liy

1

"h —'yxb,eol. Sacram, Dars iII; Cap. TIT. Se££, T. Qu Cj Wxæfzam—i*e if ende. 349

t

u

5e poftea cognità. certitudine füi voti, cenfü-

probabile & fatis tutum efh 5 248 longé proba-

z& vel irregularitatis anteà contractz . non de-

i

,

bilizg , tutizs , & in praxi omnimodis confultis-

. bet petere de novo abfolutionem vel difpenfae

TY L*QS

fitme exiplicanda funt cireumflantia mixta,[cili -

MUU

I

tionem : cur non idem dicatur in propofito

cet ad malitia [atbflantialem atlss concurrentes

'& cafu noflro fimilimo ?

üd

vatione egaterio majoris, G objetti wwltiplicati :

. quef. un. $, x. nmm. 465.

Vide inff& fet. ;.

D

fétiis de ciremmflantijs snevt agevavantibus,ex-

ceptá tamen mora nimia peccaté. continuati.

Atque his folidé everfa manet ratio oppofi«

Hizc partim certa ,. partim controverfa, ut de-

linj;

UeÍententig. — Tenemenr peccata confiteri prout

&i

f'tnt. in soffra confcientia: quoad ca nimirüm ,

bite explicetur, ex miaterià de Actibus humanis

neceffarió prenofcendum , quid & quotuplex fit

qua fe tenent ex parte peccati , ipfümque pec-

circumítantia actüs humani ,

Y

.€catum. diver(ificant ,. vel aggravant : nequae

peccati,

& in- pro.poü'to

-quàm autem quoad omaia , quz í2 tenent fo-

1onn

lüm ex parte hominis ; vel cognitionis ; alio-

I

$. .Quid & quotuplex eft Cärcum/?:lmt

D

quin in "unoquoqne peccato nimis multa con-

peecats ?

1 t

Fitenda effent.

Atqui prior dubitatio , & fub-

Q

»jïrcumffantiæ Peccati dicüntue. e

Íequens certitudo minimé fe tenent ex parte

jusdem3 99

us i

ipfjus peccati; nec illud ullo modo diver-

-^ peccati particulares && accidentales con-

TA

fi&cant. vel aggravant ; uti dictum eft: ergo

4

ditiones & affectiones, eó , quód vel actum pec-

»

»

cati; vel operantem, vel ejus objectum accidenta-

y

' P

litet efficiant, & quafi circumftent,- Exemplum

$. At *,nuräqïxïd ; fi Poenitens ab initio certus

If

vulgare in furto.

De fubftantia a&us forandi

fuitfet de peccato commiffo, non réclé exprel-

j

fiffet ut-dubium :.ífed debuiffet confiteri ut

folummodó füht homo accipiens , res aliena ,

- ejus ablatio rationabiliter invito Domino. Hic

COn

certum : ergoctiam modà debet, poílquam

(f'.ibi*l.*--. ,

Vero actum , operantern, vel obje&tam varis

€ognovit , certo effe commiffum. .B. Iegan-

ld

do confequentiam. Quia. ab initio peccatum

circumítantiz afficere poffunt, & furtum red«

, dere magis vel minüs malum , licét nunquam

[IUf,

certüum ut duþium confitens , mentitüs fuif-

bonum. Q»is? Dives, anpauper ; an Bravi ,

r d '

Íet perniciose & facrilegé , decipiens Confef-

a nf

fari

um in re gravi : ideóque nec abfolutus fu-

an extremá neceffitate preffus, quo cafa furtum

iefl

o

lo

illet. At in noflro cafu nihil mentitur, & à

omnino ceffaret, Q»id ?. An multum , parüm

peccato , prout tunc in confcientia fuit , fuffici-

pecuniam , rem facram , vel prophanam. Ui?

iil ül,', [5

Tambuti

enter expreffo ,

Aninloco facro vel prophano. Quibus auxilijs?

tur. -

directe abfolutuserä ülpPoni-

Anarmatá manu, inftrumentis prohibitis , an

ha h

medijs magicis? Cur? An etiam ad alium ma-

T

s at

lum finem , ad f&ortandum; fe inebriandum

.QUAESTIO IV.

&c,

Quomodo ?. An ex propofito , vel fübi.

Ti

M

tà fubreptione , an occulté;, vel dolo ,an palàm ,

Maniito

-,'-Quæüam circmnflautie . «ece äriö

. cam violentia, effraétione. Qstando * Àn tempo-

; W' )füf'"

re belli, famis, neceffitatis, an diviti » paüperi ,

[ o

exp!icagq'æ in Confeltone 3

&c. Hzx igitur Circ

i

umftantiaé comprchenduntug

lg

Qu

SuxMARIUM

^ u] gari.verf D

y

äpp. är'c?mþmti.e petcatz quid ,& quotuplex .?'

400

"Al funt agorabantes tantum

(

40r

"Al fpeczem mutantes..

-Qis , quid , bl quibas aueilijt , cir,

402

i *qmmadn qaando.

n«

Necelfarió explicande fant fpeciem mumkk;.

(s

404» (Intelige mortaliter certó zmutantes 9

i

Ircamflantig ejusmodi fünt duplices :alid 469

ul

j

409 Etiay in. athu iiterno efficaci , non zneffcaci feni

C€

Pa

— plici, complacentze, fel dele

dicuntur aggravantes tàntüm intra ean-

y 005

- eift per fez ntendantur.

&Atio?is moro[4,

demn:

fpeciem: aliz fpecier mutantes. Circz.

AM

ho

Nullas Zggrafantes tantim nec

tUL

w

Jfantia aggravastes rantzm lunt: quie folüm

debere y eff [atis probabale.

elfarzo xexplz'cgzri :

ia

[

vge probabilius

àugent, velminuunt malitiam actüs intra ean-

cogn,i

4;?. 4!11

circamflantias mixtas.

ef , nece[fario explicandas effe

dem ipeciem pecéati, quando nimirüm cir-

D

atf

'411. Ratz

one majoris sateris.

cumftantia addita a&bui in fuo conceptu non

I

Exenjpl;z urquei ad n,

:

uf

f

involvit aliam malitiz Ípeciem diftin&tam à

d D

[

4

41; Rat£on

eaäjedi 'mult'zþlimti./ Exempla Ufquead

nialitia fpecifica ipfius a&us ; fed eandet ma-

n. 421

d. Circy,

litiam folüm auget, Vel minuit: uti funt ge.

:ircüfm?

p

mflantie meró Pel lefiter xäggmädntfs 9

neratim.

i. Május vel minus voluntarium,

ceffario explicanda no

5

u

ad n. 426.

?fsz. Excmpla Ufque

& libertas actüs.

2. Major vel minor intenfio

mäcl'

il

)

.

h

"

&

ASSERTIO..

velvehementia actüs. 3. Major vel minor du«

.. ratio vel mora actüs paccamínofi. 4. Ma.

p

p

p

'13,8 Mnes. cireum[lantia fpm'*e—v'i mntantes

jor. vel minor quantitas máteriz vel obje&ti;

"ortaliter nea

effarib explicanda fuut

Ut fi antea furatus 100. -hodie füreris mille,

^

n

dn eonfefioue : mullas circtrmflautias aggra-

ejüsdem fpeciei peceatüm furti commitis : at

ol

I

: d

?lft:fs :gwinf; ntce [Jario explicari deb

frr, valde,

hodie long&gravius; antea levius: ideóque cft

[]

XXx3

circume

€

T

d

ädæ. |

j

3$0 T5«l, Sacrau. Pars 1IT, Cap, TIT, 5ccf. 1. ,taæ Circumjfantz'gcmfi;

contra diverfas virtutes. — 1. Solani'Coi;:ihgnlA

circumflantia ag

gravans tantüm , non fpeciem

[

bunde dabunturin fequen-

tiam 2. Juftitiam. 3. Pietatem.. 4. Religio-

Nüfc

mutans. Exempla a

nem: quà ratione etiam , qui voto fimplici a«

:f'äfä!l

tibus.

flrictus caftitatis peccat, prater fpeciem pecca-

| frid

4c1

Circumftantiz fp

eciem mutantes funt , qug;&

a&tui novam & diverfam fpeciem malitiz con-

ti luxurig, circumftantiam voti explicare tenes

&01p0

if

tur , fecundüm omnes. . 2. Qui furatus eft,

ua aliam virtutem afferünt : quando nimirüm

g

explicare debet, an rem fatram , velexlocofa-

p

circumftantia addita actui ex fe habet propriam

fpecialem malit

iam ac deformitatem diftin«

cro , faliem fub dominio vel cuftodia loci facri

!

n

m

conftitutam vel depofitam : nam & h& cir-

éam à malitia; propr

ia fpecifica ipfius actüs

ia

eccati

e

*

adeóque actum ex matéria unius

cumflantia fpecienr mutat, furtimque facrile

!

Mb

(

vitii aut peccati transfert in maretiam alterus vie

gum conílituit contra virtutem. Religionis:

istat

ltem an cum violentia illata perfore , fic enim

Tis C

ti & peccati. — Tritiffimum eft exemplum in

peccato éarnis. Si enim hoc fiatinter folutos,

conítituit fpeciem rapine fpeciali malitia con-

T

tumeiie , contra honorem debitum proximi.

yf. f

eit fimplex fornicatio, contra virtutem caftita-

tistantum. | Si fiat autem à velcum perfona li-

5. Quioccidit, explicare debet , qualem perfo-

gultam

nam, an patrem, fratrem Gc. & erit fpeciale

gat , eftadulterium contra virtutem juftitiz :fi

Vi

autem fiat à vel cum períona facra, eít facrile-

peccatum parricidij contra pietatis virtutem j

ETU

gium 5

contra virtutem Religionis : fi fiat inter

an Clericum , vel Monachum , &cr&t fyeciale

pXa

affines , eft inceftus contra

peccatum facrilegii cum excommuuicatione

confanguineos vel

jl

pietatis virtutem. Si cum virgine invita eit tu-

Canonis; & fi Epifcopum , Cardinalem , Le-

u

gatum etiam cum excommunicatione Bulle

prum: fi cum vi illata , eft raptus, utrumque

Conz.

d

contra juítitiam. — Si contra naturam cum Íe-

Item »bit aninlocolacro; G turfus

Yf

ipfo, eit mollities: ficum eodem fexu, eit So-

erit fpecialem peccatum facrilegij cum pollutio-

dit

domia: Si cum diverfa fpecie , eft beítialitas.

ne templi ; ltem quomodo ! àan ex infidijs

veneno, maleficio , tuac enim erit homicidi-

p dt

Omnes hz fünt circumítantie fpeciem mutaae

I

um qualificatum, fcilicet proditorium, malefici-

tes, qui diverfas omnino fpecie malitias con-

Mil

tra diverfas virtutes adferunt a&tus ; ut intuenti

um: item 2mibmus auxiliis , quot focijs adjunus »

u

totidem erunt diftin&a peccata fcandali,

hu

Patct;

b etiam fpeclant circumítantiz ,

D

quz a&ctum, deftru&lá bonitate , efficiunt malum,

*

&üc. 4 Univeraiiter , qui alterum, faltem.

antea non pararum vél volentem , inducit ad

z

Ti WI'P(

ut maxime , fi facias opus bonum ad finem ma-

lii

peccatum quo'd-libct mortale 1iecum *paträn-,

lum ; v. g. puelle pauperi. des largam elee.*

dum , przter peccati fpeciem, hanc ipfam fuam

ia

- Pmofinam , ut inducas ad confenfum turpitudinis

D

induéLonem explicare debet, quia hac femper

M

intentz , &c. His ita fuppofitis; dicimus in.Af-

[

M

fertione

eít fpeciale peccatum fcandali contra charita.

*

L À

tem...Et fpecialiter quando foemina virum iri-

,'tl:rüm*alite

A

!l

ducit ad fornicationem v.g. id explicare tenee

.gi 'I!

tür , quia hoc de fexu verecundo à Confeffatio

&j «

f

Qpanes Cz'rwmþmn*c [pet.iefi: nutantes ,

nonpraíumitur: fecüs , fi vir foeminam indu-

lt i

neceffario explitanda [wnt &c,

xit: quia ex communiter accidentibtis , ex£a-

tente fuam fornicationem przfumitur , quód

ii

402 f ^ Ertiffimum apud omnes : ex clarotextu & -

vir invitaverit. Communis DD. Atque ejusmo*

?[?Ffflï j

tatione Concilij Tridentini allegati 4. 1.

di circumftantias fi confitens fponté mon fa-

N f

m

$. 3. Et raio eft: quia omne peccatum morta-

teatur , à Contfeffario confequenter inquiti

"

le fpecifice , feu infua propria fpecie ipfo jure

Mïyuns

examinari debet, — Exempla non ira certa jam-

P

divino explicandum eft in confeffione , ut 4. 2.

jam pono». fep. Nam notanter

"ii

di&dum : atqui etiam in eodem actu malitize

IL Dixi: Speciem-mutaates morta

liter. Seþixsq.O(.v :

5 Raïlü«

fpecie diverfe veré conflituunt divería fpecie

utique eft, fi circumflantia veniali vel levi tan-

W.

peccatä: adulterium enim & inceftus v. g. di-

thm malitià fpeciem mutet: utfi furatus €&

verfa fpecie peccata funt & inter fe &à formi-

'etiam notabite quid cumlevi aliorum fcandalo,

Fy:

l

ülri

catione fimplici ( utnimis notum ) ratione di-

vel ad finem venialiter tantüm malum , Vg«

AT

verfarum malitiammm contra diftinClas virtu-

uberiorém potàtionem.

Iem intelligendg

LO

tes À circumftantijs. defumptarum : ergo ne-

femper funt circu

mítantize cettb snortaliter mu*

Mp

€effarib explicandz funt circumflantim ille,

nos

tantes fpeciem.; . Quód. fi enim fint opinio

ET

fi.g,

qua fpeciem. mutant , feu novam fpeciem ma-

robabiles DD. aliquàm circumftantiam n

on

il

litiz a&ui peccaminofo adferunt. Exempla

mortalem vel gravem; Íed venialem vel lever

Won

funto

tantüm malitiz fpeciem adferre a&tui peccamie

li

*iQn

E

o

L Exempla clara & certa funt. — s. Infupra

nofo

?

ant cerie malitiam circumftanti2

*

tf

non differre fpecie à maliui

a fpecifica actás?

E

ln

allato peccato carnis,

Qui enim peccavit cum

i*

noníua. explicare debet , an ipfe vel complex

etfi adhuc tutiüs explices, ta

men fequendo o*

tutó'poteris non

NI

lls

fit perfona foluta , ligata. confanguinea , facra ,

pinionem probabilem , etiam

d

JXC.

mnes enim

2 circumftantie mutant

explicare. Exempla & cafus; allegatis Doctoe

Y

tr.7»

fP?Ciem? Ícu. diverfas fpecie malitias adferunt -

ribus & rationibus, exhibet. D.i:ïna pr

par-.-

mim

—

p

NG

2300

Bol Siramenz, usl Cop UT 61 Quæeïirea;g/znnæ-cäkþtmglæ. 351

j ümul i

| M—gïu

| Jää*ïfm quibus Poenitens fatisfacit integrita-

prehendit Hgaytam:, confänguineam ; facram , ve-

Q lz'ïlh

nfeffionis , tacendo aliquas citcumftantias

Iré comamittit adum adulterii, inceflüs, facri-

apparenter fpeciem mutantes: utpote 1. Spon-

geciefpm i

legii , proinde neceffarió explicandum in con-

d)

. dus vel fponía fornicans cum alio , non'aperi-

feílione, Unde ulteriüs, qui efficaciter concu-

endo fponfalia. refol.

U i

D]

y. Confeffarius carnali-

pifceret aliquam conceptu. confufo, cujuscun-

M

ter peccans cum filia confeffionis , nec eam qua-

que conditionis, aut aliquam quamcunque ex

litatem exprimeus refel. 12. Virgo, mas, vel

tota congregatione, in qua fcit multas effe liga-

puella primo fornicans, vel carnaliter peccans,

;

-

tas, confanguineas, &c. veré comm

itteret pec-

non exprimens fpoliationem virginitatis. refel.

catum qualificatum neceffario aperiendum in.».

14

.Xrr. Quiin loco facro exercuit tactus vel a-

confeffione,

Quod fi veró quis conceptu pla-

a

- us turpes citra periculum pollutionis , omit-

né abftracto concupifcat feeminam in genere,

d

tens circumftantiam loci facri. vefel. 1$. imo

hihil plané cegitando de ejus qualitate, pro»

. & pollutionem , fed occulté' omnino. refol.

babiliüs coramitteret actum fimplicis fornica:

:iu:mï u

16. fed mihi non placet, ob comimunem op-

üonis tantio.

Quia licét non habeat circume

S'a

pofiam.- Qui in loco facro furatur rem pri-

ftantiam fominz. folute , habet tamen totama

Vate perfonz non depcátam in co, tanquam.:

& Íolam ialitiam fimplicis fornicadonis, &

-in cuftodia, v. g. maríipiom audientis in ter-

ple Sacum , tacens circumítantiam loci fa-

nullam aliam. — Debet tàmen explicare in con-

feffione , fe..concupiviffe faemiaam in commue

-erit vefsl. 27. — Qui in inceftu commiffo non

ni , non ob exprimendam aliquam Ípecialem

explicat gradum proprium confanguinitatis vel

malitiam, fed ne mentiatur exprimendo certam

afünitatis , dicess folum commi& , inceftum.

perfonz corcupitze qualitarem. — Sic rect?Tam-

fifil

111.?03&3

véfol..31. Qui non explicat circumflantiam

butinus?. 1. c. . $.4. v 14. Y p.. Quamvis ali-

i t

diei facri, quando peccavit carnaliter , etiam. v«

terfentiat Sanchez 1. . AMeral. c. g. s.

g die fovis fancto , die Communionis. refe/.-

vide.

j quem

[

n

n

.32. Nifi forté flatim poft Communionem

FIUO

IV. Denique quemadmodüm ipfa peccata du.

os

.' vel Miffam fieret, — Item qui non explicat , an»

bia , ita etiam circumfílantiz mortales dubiz ,

y j

. blafphemia füa fuetit contra DEUM vel San-

p hu

neceffario explicandz funt ia confeffione.. Ug

^. i80s: an malum imprecatum fit malum ani-

erunt, if

mz , corporis , vel fortunarum , &c. Lugo

fi quis peccavit cum foemina, & poflea dubitat

fimpliciter , an fuerit foluta , vel ligata, aut core

, inito

— Cdife 16. 1. 253. — Ratio horum & fimilium;

um pue

fanguinea , juxta dióla s. preced, $. 5.

pf

r qam di&ta eft, quócejusmodi circumftantize vel

M

$. At hic circa predida reilat celebris

ngravem , vel certé non fpecie diverfarn ma-

hac hm

quzílio : utrüm. peccatum continens plures

litiam adferánt a&tui, de quibus tamen aliquibus

n dria

iterüm aliter..

malitias ex circumftantis poffit in confeffione.a

TV

dividi, Exempli gratiá: voto caftitatis aítri-

49f L. Quin etiam in actu interno efficaci ne-

Jicate tt*

&us peccavit contra caflitatem : potéftne pec-

ceffarib explicandz fünt circumitantim fpe-

catum dividendo ita fe accufare :

| COMEM

€iem mutantes mortaliters non item in aQu

femel pec-

minum J

cavi contraf caflitatem , fornicando v.g.? Et,

interno inefficaci fimplicis complacentiz , vel

YUs

t

violavi meum votum femel? item aliquis fu-

deleclationis morofie, ( nifi ex circumftantie

ratus eft ad finem fornicandi : potéflne divi-

ymil

qu

[

i"gf?crper.jä intente & volitz effent , quod cer-

fim dicere ? Semel furatus fum tantüm : Et

arum eít) cüm etiám actus internus efficax

oni l

i

atfuam fpeciem & malitiam à circumftan-

femel habui animum fornicandi. x Non fie

yt

licet in una confeffione , quando quis tale pec-

n

$ cognitis , ac indire&te.fültem volitis, ex

catum primó confitetur, — Ratiecít: quia nom

ii

conimuni do&lrina i» seatería de adlibus buma-

explicares paccatum à te commiffum, fed fi-

B. Ratio eft : quia actus internus inefficax,

gnificares, te duo peccata patraviífe.

Con-

pf

fimplex velleitas , complacentia , deleclatio mo-

feflarius enim , dum modo audit te fornicatum ,

jl

tofa , Qtc. fertur in obje&tum pracisé, ut ob-

& pollea difparatim te violáffe votum, ex tuo

xtüi

ii

je&tivé proponitur in intelleQtu , ideóque facile

at

modo loquendi concipit , te duo diftindta pec-

m

abftrahit à circumflantiis asnexis quamvis co-

cata commififfz, cüm tamen folüm unum nu-

m

gnitis. . Usde qui morosé delectatur de ligata,

ieró peccatum , cum duplici tamen malitia.s

TA

confanguinea , facra; &c. praccis? ut faemina»

commiferis. At veró in diverfüis confeffionis

"

tmofa eít, committit a&um fimplicis impu-

bus , quando primó folhm unum ex his £aftus

fin Jj

(

citiz , vel foraicationis mentalis, ut proinde

[*

es ; V.g. peccavi contra caflitatem ; & alterius,

jl

j

m comfefüone circumítantias perfonz explica-

violationis voti inculpaté es oblitus, tunc in

J

Teopusnoníit. At veró alus internus efficax

Iemy

fecunda confetfione poteris. confiteri folam

w[Pw*

teudit in ipfum a&tum extremum , ut. fubjeGtive

alteram malitiam feu circumftantiam : utpö—

W

umüäï*

exercendum circa obje&tum, prout eft à parte»

té, violavi votum menm: quia jam legitim&

t : ideóque minimé poteft abítrahere à cir-

)(Clüca

fabjecifi clavibus primam malitiam ; alterius

«umílantiis annexis cognitis , fed volens a-

jf

um, neceffario vult fimul cireumítantias an-

inculpabiliter oblitus : fatis ergo eft, fi poflea

i 'pOWn

explices fecundam , cüm | fccunda (ine primao

Aexas cognitas, v. g. efficaciter coneupifcens

fufhicienter explicari poffit , ut in datis exem-

gglm

"m?na:n » quam ícit , vel quomodolibet ap-

plis ; & quoties.in. peccato funt dux numeró

"7 j

4

diftine

X

eusthl.

»

f

l?o $2 ïbfül. Sacrasient. Pars MI, €ap. 1 11. Sed.l. Qua Cir

4

cizmjizmtz'æ co:yïfmdæ. i

stl

diftinste malitiz, ut fi quis uno adtu occidif-

tum abítulifti , vel nocuifti : ergo, &. Ne-

Secüs effet ; i mali-

que praceptum Ecclefiafticum oftendi potell,

a',&t.

fet duos homines, &c.

ii ille diflin&z non poffent feparatim fuffici-

Quia Concil.'Trident. er. enumerans omnia

D

f;&l[i!l,l

requifita ad integritatem -confeffionis Sacrae

uin

enter explicari.' -Si enim confeflus fornicatio-

nem, inculpaté oblitus es confiteri ^ circum-

mentalis, ut poftea. concludat : nihil aliud. ab.

Junil

ftantiam inceftüs cum forore : quomodo po-

Ecclefia à peenitentibus exigitur , nullam ta-

! Hj

men facit mentionem circumítantiarum age

| d

fteà exprimes hànc circumftantiam folam , nifi

totum peccatum inceflüs repetas? —Hinc Lu-

gravantium tantüm , fed folüm ípeciem mu--

)Hllm [

Et veró certiffimum eít,

go eit. difp. I16. feil. 3. recté concudit , eum,

tantium: ergo , tc.

ui furatus eft 100. & per oblivionem confef-

non omnes circumftantias: apgravantes neceí-

Íus éft, dlepfiffe 60. tantüm : debere in pofterio-

fario effe explicandas , effet enim onus intole-

/ üng

, dijmt

ri confeffione exprimere totum furtum Io0. au-

rabile, & moraliter impoffibile , ac íeges infi».

reorum : & non fatisfaCturum, fi exprimat fo-

nitorum :fcrupulorum & difficultatum . inex-

Mä

làm 40. reliquos omiffos : quia fic neutrà vice

tricabilium, — Unde neque mihi placet illa Re-

confiteretur , illud

xnum'erö* peccatum , quod

gula , qüam cuin Z4ediza , Soto , Gano , iZ.qpe;:!

commifit. ;

Heariquiz , G alis tradit Suarez i$3. p. t

/

: ! Tun

x

iaf

4. difp. 22.

INimirüm circumftantias: nota-

AHf

bilitez feu miultüm. aggravantes neceffarió ex-

- j n

qullas cireumflantias 4gg'i'4fvaztd: AH*

plicandas efle. | Quomodo enim quilibet f

, 4 1 egian

tim uecejfario explicare debere,valde pro-

vel dijudicare poterit, quaenam circumttantize

4 pnat

bibile eff , & fatis tutam.

multüm , quz veró parüm agpravent, cümo

x t

/

t fan& Sententia fatis. commünis & gra-

in hoc nec do&ti confentiant, & quiliber in fuo

ia

anzES

viffimorum DD. Ita enim docent D. Tho-

fenfu abundet: unde adhuc intricate difficul-

du AA

mas: D.Bonaventura, Scotus cum fuis 2» 4. diff.

tates orirentur tam "Confeffario , quàm Peen

3 f

16. D. Antoninus, Richatdus , Durandus, . Va-.

tenti, . Sed néque mihi placec univetfaliterS

& hles

lentia, Reginaldus, Leífius , Vafquez , Becanus;

tentia przallegata. Medio ire.placet. . |

UER

Bonacina; alifque, quos congerunt & fequun-

jus ergo probabilis Sententize exempla & ca

^tidu]

apudcitatos DD. maxime Dianam videte

tur Dianaj. 1.4r46. 7- pa[fieo, prefertiva vefol. .

& p

€' 14.Lugo dePagit. d. 16. fict. 3. JoannesSan-

miraripotes. En tibi, aliquot. — 1. Qui 'f'uäl'—z

Muool

chez feleil, difp. 31. s. y. Baffzus $n floribus P-

tatus eft mille aureos, fatisfacit dicendo:

Atüm m

€ircumflantia. ».5. Joan Pontius nofter Curf-

mifi furium amertale.. Omnes citati, Ext

ia QUI

Theolog. difp. A6. q.7. ac noviffimé etiam Go-

dántque Vafquez , Lugo , alii , etiam ad cafum

g

bat. lpbab. confit. C.

Afuiy. .

quo illi mille aurei fpe&tátfent ad diverfos Da« .

j

inn, ;

babilis eít. Qxia Sacrgi-

minos. Atqne adeó, ut etiamli Confeflarius

acg Ratioomuino pro

lf!unlifer )

mentam Pcenitentim , quoad confeffionem»

interroget quantitatem furti commiffi , tam&

um

,peccatorum aliàs fatis onerofum ; non debet

*

non teneatur Poenitens fateri; Hurtadus, chä-

j hd

maj

ori onere gravati, absque expreffo prace-

ftillus , Joannes Pontius. Contrà tamen Lugo &if.

t (

to divino vel Ecclefiaftico : atqui de confi-

autr. 123. merit fatetur , effe candidé tunc 4

tendis circumftantiis aggrávantibus tantüm in-

periendam veritatem : eft enim. Confeffari

mom]f,ufpo

i ä&fm;rm:

ua eandem fpeciem , nullum poteft oftendi/pra-

dicare de gravitate peccati, quam pamitem

1,mp

RAUC

ceptum | divinum . vel Ecclefiafticum : ergo,

ani injungere , quod remedium pr&

fcribere

L

oporteat. 2. Qui uno a&hu ftatuit torà qua-

G&c. Non divinum. Qn precepto divino

nfmmo &

Íolum tenemur c

iterl omunia peccata mor-

dragefim non jejunare , toto anno non audire

Miflam , aut Clericus non orare Bréviarium,

&t ]ul

talia , quorum abíolutio 'fimpliciter eft neceffa-

4 Mif F,[

1

ria ad confequendam falutem : fed poffumus

&c. unum tantüm peccatum committit, Uta

confiteri^omnia

t

pececa

ia

a mortalia füfficienter

fuffüciat dicere. | Semel babui pr'opaäwm'nffiäï

RUITIN

absc

s.

i

ue confeífion

e

ï

mítantiarum . aggta-

jejunandi , uou audiendi Sacrums , lregiarium

0

; :

"tf

vantum tantüm ; v.g.

d

cendo: cemmtfi fur-

emittendi ; ( Quod tamen meritó rejicit D

:exl

2

umk [

iUf

um wmortale toties , obsque expreifione quan-

na. p.3. Tratf. 4.vefol. 164.) — 3. Qui vnico

9s fs

titaus: neque eam opus eft fcire Confeffario, r.

&u defideravit , vel propofuit occidere 1

lm —

tisfa .

Wg.

N

Non in otdine ad abfolutionem ipfam , quia au-

mines, vel peccare cum 10. fominis,

cit dicendo: habui propofitum , vel defide

Pt

dito peccato mortali, habet fufficientem ma-

teriam. :2. Neque ad injungendam poeniten-

occidendi, item fornicandi, &c. — Dianafi

s Q

tiam : poteft enim injungere poenitentiam com-

riüscit.refol. 37. . NNifi forté inter. illos de

peteütem tot peccatis mottalibus , de reliquo

homines fit unus vel alter Clericus , inter illas

x fan

(cg

remittere ad forum DEl in bác vel altera vita,

fceminds aliqua ligata, cognata, monialis. — 4*

b

NI

prafertim , cum id de facto ordinarie fieri de-

Qui uno impetu irz plures homines, aut to-

Mf

beat: quis enim injungat poenitentias compee

tam Communitatem aliquam petit verbo mui-

4

tentes tot, tam. gravibus Íapé mortalibus au-

tüm contumeliofo : aut ferió dicit : Diabo-

vt

ditis? quod maximé verum eít inSententia Sco-

lus auferat omnes incelas hujus Domás , Col-

1h lr

üi.

]Y

! Ut

3. Neque ad injungendam reftitutionem :

legii, Pagi , Civitatis: aut uno actu pluresfcan-

á deni"*'-

l*mu

hhbu !

qu»ia potelt Conteflarius dicere : reftitue , quan-

dalizat , feu in peccatum inducit; aut e

!

mote

r""!fr

l M*IHI

N

Abx

i

i

f

ïbeol .S'acram Par: Til. Cap III. Se&' I Que Czrcum/z'anttæ confitendæ. 35'3

t

$notu hblduus Keminam fæplus nnpudlce tan—

fate crimiutim vetlo cenfere pa[ nt, ü* pæmmx,

lm Wür

git ; &c. fatisfacit dicendo : ]Emcl al:qua: 0A -

quam oportet , Vmpouere. Yiec ibi-

Atguxcer-

ramcm

tum eft , circumftantias 1Has mixtas.

m máas

[0m$ N l

tumelia affecisfemel feminam impndice tetigi ,

male imprecatus [um : fcaudalizavialiquos, &

ximé alterare, & immutare Judxcxum Sacramens

lii

;ilin

cetevá bujnsmodi fexceuta.

Quztamen &

tale, ut fine illis peccata. nec mtegre expondue

g

fimilia plura negabimus $. fequenti : plura etiam

iur,necà ]u'ilcc Sacramentáli rite judxcan pof-

A0

toncedemus $. 4. G q. fe4. de numeto pecca-

fint : atquéf fapé multo ; magxs quàm circum-

QOU

toruin | explicando;

Ílantiz fpeciem mutantes.

Quidni enim ma-

Qd

181

&. TII.

ximé alter & judicium Sacramentale furam

n

]OOO. ducatos; & 1o. aureos? Qg:ld n mi-

E longe prababzlzus aéctffario explzcan-

gxs alteret Judmum Sacramentale furan 1CCO.

u

e "

— de fuxt Czraum/lannæ mixta, od malitiam [ub«

I

t

od

dUC'ICOS tïïu.nïfüf(lfl CJhCCH' Z O. aureomm,

þantzalem allss coneurrentes,ratione ma-

CC L

aut 20. aureosin loco facro depofitos, licéthiec

D

terie majoris , aut objetti mul-

i

circumfiantia Ipeþzem mutet

; illà aeceravet tfm-

u

t:plwat:.

la

iüm Jewo &qué expl m*xd"e lunt circámfian-

u m h

m termnns Petrus. Marchant. Tribaxalis:

Tv

uy

ïlæ ia üg"mvantcs mixux , n'ïGUe IPLO ]L

4091Ta

I. rrall. 3. tit: 3. 9. 4.

Et teipsà docet .

divino: & forté etiam Eccleflattico.

Nant

communior Sententia DD. afferens neceffatió

Concilium Trident. füprà; etfi aperte f(*uJ'x:

t

exphcandas effe circumflantias notabiliter àg-

r od

exprlmat cireumftantias t/wcm nutantes

gtavantes,aut faltem circumAantiam Quid; Sua-

tamen ipsi ratione allegatd ; implicité et

LOARA

ians

"71*& ku

162 de panit: difp. Y2. fe&i. 3. Layman libro 1i

comprehendeïe VO*UIHL ccnfcwr circumítan-

("hl," J

1

ifal. 2. c. 10: num. 2: alii apudlpfos.

tias illas aggravamcs

xXULZL—-

quarum üla eadem ,

410 / $. Nota Circuimflantia mixta ad malitiam

vel potior etiam eflet ratio.

Ac per hoc fa-

-

I

, qiait

fubüantgalem actüs concurtens dicitur: quz li4

tisfit fundamcmo olpoüææ Qe ïenuæg 2 al-

at

" cet habeat rationem mére circumítanti re-

lata

L

; i

fpe&u actüsin communi vel fpecie ;

?

'áàttamen

emna g

Exemplamajorzs materia fftii'f

refpectu hujus a&t6s in individuo eft verum ob-

I

Y

jl

jectüm partiale fübftantiale; fe folo ; ac feclufo .

I

Uifuratur mille autéos, plané non fa-41

&

I

Qy

1eliquoobjecto principali ; adhuc füfficiens ad

ütisfacit dicendo: commifi furtuua or-

Bcendo

petcatum mortale.

Atque ita fe habet circum-

tale; fmratus [um [fummam notabilem , uel in

il Bb

— ff

ntia QUID; vel CIRCA QUID ; quantüni-

qtmm:z;etc zotabili Y IPAETA, meftal: : &a,. ob

mddümu

dquantitatém materiz ; vel pluralitatem ob-

tàtionem medo datnm.

Quinimo qui furatur

3

L

[VetiQs D

]e&orum 2 Fumr: soille

tonmpzjcere

etiám modicain quantitatem 1 homini valde : ege-

umï&aml'

earnalitev plures &

Ubi videscircumftan- ^

n0; & magnum inde detrimentum pamntx, te-

ul i

tiam 1tamgredxob;e€tum pribcipale hujus furz

netur eam circumftantiam exponere, quia au-

[']&051 D

tt, vel concupifcentiz in individuo ; ut reliéta

getmalitiam fubitantialem act(s,& aliàs venia-

étiam objecto feliquo fufficiente àd peccatüm.

-Jem.niortalem efïiut, fecundüm omnes.

Sx-

ml ^

and dc falï»'

momle,utpotc furari 1o: aut concupi[zere fe7'

mili üer,qui hofnini magne authoritatis coram

.ctmdam, tertiaso , &c. a huc fit fufficiensobje-

Conà ii &""

aliis injuriam ; vel contumelíam intulit, tenebi-

tum peccan mortalis. Utique per orinem mo-

tür. explicare : circumftantiam .. petfonze Izefze

n

[amfmfl

/fl

i

Ex hujusmodi circumftantias mixtás 5*

quia G ipfa auget malitiam fübftantialem actós,

ü

d

charxo explicandas effe i in confemone affcn-

Ícilicet injuftzele(ionis famz: vel. honoris pro-

4

lLU

müs & probamus:

] .a W

Ximi ;quze eó major elt;. quo perfona major &.

B[e'f(M

- Ratio folida ett:- qma ex natura. ulihtutlo-

pubhca ledicür: ;

)mP]lN')

lS Sacra,menu Poenitentize g pér 11odum judicirg

i ;Petcutiens ,. vulnerms, vei!ædcnsaïte-4l

äcooue ipfo jure Divino, illa neceffario fünt i

j

«gpe;;M

rum , debet exprimere'quantitatem vel modum -

BM*'*

e'ïlone exphcanda 3 quæ ]umcmm facraz

percuü:oms vellafionis, fi oraws,atrox, enor-

s

; me

[ 0 mlüf D-/

ütale notabiliter alterant ; quibus fcilicet!

fnis füit.

Ticénimiaxime augent tmalitiam

"o

E

gmtls, Iongeahter agere debet Tudex Sacra-.

fubítantialem actós : ejisqué maxime rationem

alis,; quàmfi ignota fint:

Et certé peczi

habet Ecclefia in. percuffione Clerici s f1. enim

Mdo

in confeffxone ita exphcanda funt Sacerdoz:

leVispercuffw fuerit , cenfma Ep;icono com-

m

el (

isde eorum quahtgte & quanutate recie

initatur: fi gravis ; atrox,cnarmls Papærcfu—-

J w"

n

ca e convcmencæmque & pünitentiam ;

VQ['Q. manet.

p

icinam , & obhgauoncm pratcribere:

; AMI- Quamvis: probabllcfxt, omnes bl afw! e-AI,

"

U^

"

pomt.

fnias; »vel: malem&a in DEUM. vel Sa*;cæos.

a^ |

hoc enim ubique exigünt Concilia &

;

Patrcs.

Quis ipfum Conilium Tridentinum:

omnia perjuria

;omnes faperflitiones 5 omhia,

mOEiþ'

j

eit. fef.. 14 0. y : ftatuens; neceffario confiten-

facrilegia: fimili

iseromnes detractiones. »' con-

VTT

tümelws ; maledicta ; xmpxecaumes in Pio-

i W(w (

das elle circumflantias ; qu& peccati fPCClum

mutant, hanc 1pfamxdat Rationem , conceptis

ximum; &c. fingula formaliter & per. fe etle.

p*

Vetbis. de [ne àllis peccata ipfa , mequea

ejufdem fpécier;. ut proxnde necetle nom (it in

90"""

"

k

pinitentibu: mtegre exponeuiur , neqne j judie.

Pwrtxcularx eyphcammateuam, in quafic con-.

pllll

t:lm:znrat:fäant i fleri nequeat ; m de gravis

tra DEUM vel hommem ddwuxih blaSPhe-

1 alJW

1an-

E,!

Pans lll SACRAM.

Y y

N

asss

f

354 gbl Seram, Bars VL €ap, ll 1 Qua crcomflaniie confoendas

g

mando , maledicendo ; &e. certum tamen vi-

Quifub juramento interrogatus.dc— pluribgsvrc-c .

m explicandam effe quantitatem,

bus velarticulis ,. & uno a&tu pejerát , utique ..

T

detur,generati

ravitatem 4 ve

I atrocitatem blasphemiz , ina

formaliter multiplex peccatum blafphemiz,

;wazw

juri2 , &e.

Uti notant Doctores citati : &

vel perjurii committit, ideóque aperiendum in

ht

oppofitum i praxi minüs probabile , ac mini-

confeffione. — Similiter , qui uno actu publico -

v

fichac

mé tutum, recté cenfet Suatez cir. fupra n. 199.

plures fcandalizat , uno fermone plures ad pec-

i fine.

1

catum inducit, pluribus detrahit , ealumniam, '

ii

D

414 ]V. In peccato inceftüs inter confanguineos

eonvitium infert , v. g.toti alicuiCommunita-

vel affines, non fufficit dicere fimpliciter , com-

ti, Congregationi, Monafterio, &c. virtualiter

ilus U

10 veni

mifi inceflutm : fed neceffarió explicandus eít

faltem multiplex peccatum committit, & quo-

ad fieri poteíljnumerum vel faltem pluralitatem

It non

gradus intra quartum , imó etiam Iinea recta,

veltransvetfa.

Quia alioquin non tota fub-

explicare debet, — Similiter , fi-quis uno adtu

lt U

S

ht

ftantia illius peccati mortalis explicaretur. Et-

ftatuiffet omittere divinum Officium per totat

fienim diverfitas gradüs & linez non adferat

feptimanam ; vel menfem, aut non jejumareper

(uia f

Torem t

diverfitatem peccati Ípecificam , ut contra

totam Quadragefimam, vel annum , virtualiter

Navarrum c. 7. »sm. 4 probabiliüs docent alii

tot peccata committit, quot Officia vel jejunia

jiarec

cum Dianap. 1. tr. 7. refol. 3 1. & alibi : tamen

omittenda funt : ideóque numerus explican-

ia

nimium quantum augent malitiam fubftantia-

dus. Eádem ratione, qui jejunium violat,.

lem fceleris inceítüs , fcilicet impietas & ir-

fecundó refieiendo5 & fimul carnes edendoy

reverentie erga fanguinejunclos. Sicut enim

unolieét actu, duplex peccatum . committit ,

), d.

longé major reverentia debetur Matri, quàm,

quippe contra puplex przceptum difparatum,

b

forori:& forori , quàm confobrine : ita incom-

quorum unum finc altero fervaripoteft. — Vi-

i

parabiliter pejor& gravior eft inceftus filiicum

de Sanchez . poral. c. 6. & Layman hic t. .-iof

«

VN lf

Matre, quàm inter fratrem & fororem : &

sum.

.

p

l

inter hos, quàm fobrinos inter : & fic con-

III.. Quiuno actu effic

aciter &mtupifäit ;;ht-' 4!8 |

' Vifertà

fequenterufque ad 4gradum. | Ejusdem judi-

res fzminas , tenetur'explicare numerum pete -

Tantial

cii efto in fcelere muto incubum , vel fucubum

fonarum,equé ac qualitarem, num folute, vel.

Wnges,

ligate &t ' Quinimó, quifolir morost delte

agere.

Sed vide Dianam p 3. fr. 4 refol. 1 9.

lerabi]

& alibi.

€latur de pluribus, aut in pollutioneimaginatur

Ahilir a

plures , adhue tenetur explicare numerum pdl

iif

Exempla Objecfi malt;plicati.

fonarum, non item qualitatem , juxta dicla f

Atj b

U

Jicunqué uno a&u peccaminofo tendit

prà $.2. N 11. Ratiofempereadem. . Qui

H l Ya

kme

rb unoa&tu deletatur de triplici actu nefando

in plura objecta mortaliter mala, feu fin-

d t

ula füffidentia ad conftituendum peccatum

fe commiffo , tenebitur fimul explicare num

lm

rum & fpeciem , fecundüm omnes apud Dla-

mortale feorfim , omnino neceffarib explica-

Rl

re debetipfam faltem pluralitatem objectorum,

namp. 3. tr. 4.refol. 164.

ff

j adult'erip',:mizwhäl?x F.

cüm alioquin nullo modo explicet: fubítanti-

1V. In mutuo fecrilegio ve

n

füfficit dicere fimpliciter: commifi adulterium, -

am peccati à fe commiffi; omifsà enim cir-

l äliiui |

cumf(tantiá pluralitatis , v. g. fi fimpliciter di-

vel faerilegium , fed oportet etiam addete cite

cas: volui fornicarifernel , autoccidere homi-

cumftantiam alterius períonz, etiam ligata vel

Ti EXPïi

WE [

nem: femper Confeffarius intelliget de unotan-

facrae:quia licét idém numeró fit. a&tus , & ejtis-

dem fpeeiei adulterium,vel facrilegium,malitia

tüm objecto , nonde pluribus: quin etiam pro-

4 Mi

babiliffime;certó tutiffimé , explicare debet nu-

tamen formaliter duplex eft: quia in mutüo

i | müfh;!pl

merum obje&torum fibi cognitum quoad com-

adulterio fit injiria duabus perfonis tertiis, fei-

' lüüïm: y

:l

licet adulteri uxori ; & adulterz marito; & in

modé feeri poteft. — ItaDD. cirati. Excmpla

j

funt

facrilegio mutuoin duabus perionis & corpo-

| ;:;jg

j

ribus violatur caftitas DEO confecrato voto 10*

L

"

( 2

& 1. Qui uno a&u interno intendit, vel uno

5

l

mmo'n

*I

a&tu etiam externo tentat occidere, vel defa-

lemni ab Ecclefia aeceptato.

"'Tandem eircumítantias ita agg

ravante

5

IN

&o occidit plures homines, integram famili-

n

]

intta eandem Ípeciem , ut ex veniali facian

am , congregationem &c. v. g. uná explofio-

mortale , neceffarió debere exprimi in coi

1

*5

"Päi(cmï 1

nc, incendio,ruinà domüs , veneno parato &e.

D

LUE

fione, itaut Confeffarius poffit pru.

dentet Jü*

à

ld

tenetur in confeffione explicare numerum il-

iFl mü

lorum hominum;quos occidere interidit, tenta-

dicare, utrum peccatum reipsà & coram DEC

fuerit mortale,nec ne , certum cft apudli!müfs

lt n

vit , vel defa&to occidit.

Quamvis enim ma-

uta

N el'c

31

terialiter atus unus fit, formaliter tamen , ut

tefte Sanchez 1.7. Matr. d. 34. 9. 15«

"Kup

: Kgr-a-

/fïl

malus,multiplex eft , tótque fübftantiales ma-

alioquin deciperetur Confeffarius im re

l

litias homicidii continet , quot homines occi-

viffima per fe fpe&lante ad confeffionem. C0*

À

te f5 furatus es notabile quid : aut in Quadra-

j U fte

duntur, vel occidi intenduntur : fecundüm

W.

D

ornniues.

efimz collatione. vefpertina enormiter ,ex

ll.

gidis , non

ul

hn

II. Qui uno actu blafphemat Chriftum &

ceffiftipane, bellariis, pifcibus fri

fatisfacis confitendo : furatus fu

m aliquid :

BY

& facrilegs

omnes Apoftolos ,PEUM, & omhes San&os.

exceffi fn collatioge &c, & cermt

cone

| a

" (

w

-

-

1

»

$.

»

We u

: :

bol, ASa*cmm.Pars III.'E'?P : H:I.Seöï;fï- ng?e e'""m/ia"tmwnätmdæ 3 5-5

:.Fl'ï'lhku« i !

äcbnfife,ris' ; fi diceres : ferhel aliquantüm excef—

ret; puta ad congruam medicinam praefcriben-

fa.

fi in collatione : quia hoc proverbium — 4l;-

Hl

dam przíertim in peccato mollitie. difficili-

quantám Tolet intelligi de exceffu veniali, ut. .

ma curationis , tenebitur . Pcenitens fateri

E

n

m

Ts ia

bene notat Gobat eirar. sum. 373. ^ Et quam-

x communi notat Baffieus v. cércsevoflenti

vis necefsé non fit, ut Pocnitens exprefsé dicaz,

IlI. Nen eftexplicanda neceffario pluralitas424.

)u Wj?&.

Íein hac , aut illa materia peccáffe morcaliter,

praceptorum, ejusdem obligationis : ut. ft, Sa-

I M

N

m

aut venialiter tantüm ; attamen graviter pec.

crum negligas die Dominicà in.quam incidit fe-

€at, fi dedità operá ita loquatur, ut confef-

ftum fori ; fufficiet, fi dicas: femel neglexi Sa-

Qnlg

farius culpam reverá mortalem apprehendat

«rum die feíto, vel die Dominicá. |Ex.com-

?

mimzm

pro veniali; aut vice versá: imó & ille qui li-

"

Tj

muni Diana cir. efolgt. 8

Trénque, fi vio-

c&t non ftudio fic loquatur; attamen pravidet

les jejunium Vigilie alicujus incidentis in. fe-

quad

fore , ut ex fuo modo loquendi Confeffarius

riam quatuor temporum , aut etiam Quadráge-

ciumïæm

formet falfum judicium .de gràvitate peccati.

fims , imó etiam in feriam fextam. apud Fra-

w t

w

Quin fi'in ipfa confeffione Poenitens notet et-

tres Minorum : fufficiet dicere, violáfle jeju-

im,

MUa

torem talem Confeflarii, eum monere & fe ex-

nium przceptum.

Quia utraque lex Eccle-

R .

plicare debet, utrecté monet Leffius

*

fiaftica ; atque etiam przceptum jejünii regu-

LT

,'-Auäïgria

E canpgaii: eafn g. G 6s

X

laris in regula Minorum , oblieant fub eodem

juia

^

N

motivo virtutis rempcrantiz , & aufleritatisRe-

um

"m

t

ligiofz , uti contra Navarrum , Lopez , & alios

lmw»:

Mz

d

'ex communi Layman docét c2t. íg 4. Marchant

n

i i ";'S'ecz-)s' de Circui

antiis merà agg?wau--

Tribun. p, Y.tr. 31 tit.3. q.4.

EES

tibus (c.

re

iab i

IV. Non eft explicanda neceffario plurali-425

:.x.

Imirim non font neceffario exPl'icändæ

tas titulorum ejusdem obligationis ; ut f in fz-

ynalii '. 42 I(N

.in confeffiose circumítantiz mer? vel le-

culo vovifli caltitatem , poftea in Religione,

j |

i

4

"

Qu

Vitertantüm aggravantes , nec ita malitiam füb-

& tandem in füfceptione facri Ordinis , pro-

st

«4' flantialem aclás ingredientes.

Certüm apud

babile cenfent Henriquez ; Sanchez , alii cum

iaf

omnes, Quiaalioquin confeffio forer onus in-

Baffxo cér. $. 2. Diana p. t. tv. 7. refol. 4. tefa-

od

tollerabile: & ejufmodi circumftantiz non no-

tisfacere, f1 dicas, te petcáffe contra votum :

o

tabiliter alterant judicium Sacramentale , quin :

quamquam fateantur, fecuriüs effe, exprimere

qumd

lis omiffis , adhuc recte

judicare poffit Coníef

cGircumflantiam. facrorüm. Ordinum , ac pró-

x d

farius. Exempla fint. '

feffionis Religiofz. ' . Certum videtur, fuffice-

. (

..422. l. Non eit exprimenda aggraväns citcume

re , fateri majus; nimirüm Religiofum profef-

du

flantia ratione majoris voluntarii , intenfionis

fum peccä[fc',, tacito facro Ordine.- Etiam»

»

r

vel vehementiz actüs , intenfionis vel morz in

econtrà fatisfacere fatendo faerum Ordinem

a

peccando : uti communiter fupponunt DD.

tacitá profeffione Religiosà, cum aliis conce-

1

eert? ex communi refolvit Diana g. 1. 7ra&. ,

dit Marchant. Joc, ejt.. Sed negat cum aliis Lay-

doltero

vefol. 8. . Eum, qui multum temporis impen-

man cét. z. 4.. quod longe gravior videatur

n adükt'-ä' i

m

dit alicui peccato interno vel externo, non te-

violatio voti Religionis , quafi Matrimonii fpi-

uv

m 4

neri exprimere diuturnitatem temporis , nifi

ritualis cum Chriíto,: . Utraque Sententia pro-

n

b

j

forté ea diuturnitas diverfa mumeró peccata --

babüis && tuta eft. «. At.certé Diana cir. refol.

g

conflituar, juxta dicegda 4»eff. fz4. . Hinc ego

3. poít alios refolvit , foeminam fornicatam

gl

g

cum Sacerdote Religiofo - fatisfacere , fi- di-

in Affertione addidi : Exaepta tausen nsord ni-

li

i

mid atbas peccáaiuofi. . Nam.qui nimis longo

cat, Íolim fe peccáffe , vel cum Sacerdote,

t^

]

us

tempore, v.g. per menfes integros, vel annos

vel Religiofo.. [démque judicium. eíto de cir-

0.

continub exercent capitales ínimicitias , odia,,

cumftantiis tantürm leviter aggravantibus , ma-

vindiclas , affectus, conatus, & attentationes

litiam. peccati, ut fi te inebriáíli in die jejunii

a

libidinofis &c. moraliter fieri nequeat, quin

cum. modica lefione valetudinis , &c.. &c,

a&tus illos fzpius mottalíter interrumpant & re-

Deníque quoad . circumftantias diminuentes

t d

r

li

petant , adeóque peccata mortalia numeró mul-

tantüm , confentiunt. omnes , illas tune dolum

in conféffione neceffarib expiicandas effe»,

g

tiplicent, ut diét. loc. $. 2. mox patebit, Et.

qm l

polito etiam. non multiplicati peccata , tamen .

quando.peccati malitiam vel omnino tollunt ,

H

velex mortali venialem efficiunt: ut fi ma-

u

tantam moram, & pertinacem. malitiam tan-

H

quam notabiliter nimis aggravantem explicari

lum egifti; fed ex ignorantia invincibili. .. Si

W

m

Gebere , mihi videtur omnino certum. — Vide

ominem occidifti, fed ob tui neceffariam de-

jf

infrà a. fe4. $. 1.

fenfionem cum moderamine inculpate tutela

h

I

"

425 ll. Non eft explicanda neceffrib circum-

Si. furatus es , fed'in neceffitate extrema, aut

1115"1';:

flantia frequentati relapsüs feu confuetudinis

valde gravi, aut in quantitate modica. — Si pu-

CWW M

peccandi, juxia communem DD..cum D. Tho-

ella (tuprata , fed vi , vel terrore nimió correpta

j

i

"

ma & Bonaventura i» 4. d. 22. Quia licét cer-

à mortali excufante &c.. f1 talia confitens non

addat citcuniftantias illas diminuentes , graviter

Jtj

155 ]

tum fit , illam circumítantiam aggravare, in-

J

('

certum tamen , an ageravet notabiliter. — Quód

decipiet Confetfarium

n

Mi

.in ordine ad jud.iciuml

i

contra fe.

«

fltamen Confeffarius rationabiliter interroga-

S(yzd

QU&-

4

V

r

fr

33.5 d'eol, Sucrament. Paf,r III. E?þ. II 5«5 1. Qua?i: num?rlgyææþrime?äää

a&tuum antecedentium , vel Eonbofniianti&a ad

37

,

15

Qu JES T10O v-

E

eundem actum principalem ordinatorum , &

ime

in eodem fine principali unitorum ; prout ex pro-

Qaalis Numerus. Poccatorum neceffa-

feffo docetur in.materia de peecatis , eorsimg, di-

!l gl

i

rio exprimendus in Con-

lo

j

flintlione numerica.. Et ego quadruplici regula

explicavi Parte 1. 29 "Decal. c. 4. Sell. 3. per 10-

^ atf

jk]ïo(ze: :

tam. Aliqua tamen magis neceffaria & nota-

u p

SUMMAVRIUM. 1

bilia quoad peccata tam intern

Jrim nu

a, quäm c;g,tgma

qo7 Exprimendus eft. enmerus rkomlic tantum petca-

*

n i

torum , nou pbyficus atkuum.

h.ic, breviter refcr:ibo.

1

W

428 Quando adus fet peccata meré interna ec

vfcantur

— Quead Pz,cc'ätä duterna,

ao

um , fel pluranumero ?

ndo ceufeantur formaliter , $el snterpretatiód

p EGULA. Petcata mere internn.(ymaj

p ett

f;a* Qua

épterrmmpi ?

. fünt odía , invidize, inimicitiz , vin--

t

multiplicatio 0&jeäbrun2 in eódem An multi

di&æ :

item fimplices velleitates; coizfeqfus,'

im o

W din

. plicet zimeró malitas ?

II

4j2 Quando ailus externi f[ub. umo eodémque. interna

complacentie , delectationes ;morofe circao

peccata externa , &c. ) emeralirer tot funt nmut-

- hst

anultiplicasà cem[eamiur uxmma muonerb. peccae

£m ? Exempla plura. Uique ad n, 457,

TÓ peecata in confefione , per fe loquendo, tkgïi.'

tlls r

437 Quando ceufcanisr pinra nummró peccata actus in-

nenda , quoties veluntarià repetuutur ,pofiquam

Md

Terzi j €$ extermi ?' UÍque ad n. q4r.

quis libere ab iis ceffare con[Hitnit per vevocatie-

qui Ti

g Explz'cn;dm eft rpriien eemius ) quanimm fierà

neus vel ceffationem voluntariam : non vero ,

li

£otejt.

grafiler peccat , qmi mumerum fibi. cari!uian

quoties quis folüm phyficé reipsá ceffat invo-

: d

M lde

luntarié, cafu, naturali difiractione , occupa-

t mil

eprimit fub tllo fmo citciter , plüs, mínus,

D

€ Agunt ;

, qHi cas pariicnlas pafüm adbi-

tione, fomno &c.

Ita ( contra non paucos)

f

443 M/:l:'q&

ent

&U5 m

444 Quen nur;aerum £omiprebendant 9el. Gonfeffario ff-

excommuni Doctorum Lugo difr. 16. » $69.. :

ita more fuo arguté ratiocinans.

uando co-

guum

- gaificare pojfrnt illa particula, citciter , plüs;

minüs? Wíque ad r, 451*

gitas rem turpem , vindictam & fimilia ; infli-

Ciplace

441 Quande nullus , ue probabilis quidem mtmerus ba-

fitum,

tuís quafi congreffum cum objecto malo, fie« —

4

Beri poteff. , qualiter fufficiat , & exponi debeat

cut inflituis cum illo, quem incipis contume-

"

A u

Gonfel[ario f'atus Penistentie , confuetudo , E

T

sm»ora peccandi ? cAefas Parái.

Uíque a

liis petere. — Sicut ergo non cenferis hic' toties -

ïne*adeamj(

multiplicare numeró contumelias , quoties eas-

11 ttfod

B: 454.

.dem repetis, aut confimiles ingeris; fed fo-

At dine

T

lüm tunc, quando eaídem repeus , pollquamk

ASSERTIO.

A.

liberà cefsáfti : ita etiam . non multiplicas pec*

It ity

$26

JXprimendns eft semerns moralis tant2vo

cata defideriorum , nifi ceffes congreffu cum

R t

M&.a peccatoru , non pbyficus atiuum: atque

obje&lo defiderato &c. a fapientiffimus Cár«

fb v

numerus certus , quaniuia [ciripotefl : alioquím

dinalis : addens tamen : moraliter IOQUC;HdQQI

Wltgn

po[! diligens exawen certó fimilior G* probabili-

vix fieri, ut quis ultra duas vel tres horas pet-

er,càm folito citciter, velplüs, mings , quo cotmn-

Íeveret in eadem moraliter voluntate intetna. .

,

prebenditur. modicus excejfas peecatoruma pro-

Quare fi longior fit mora , oportebit dicerez.

j 9-'31'005 t

portione numeri ayïgu:ilmajerir vel ninorit,

quamdiu inhaferis talibus cogitationibus, defi-

r

ceffante abligatione eundeuo exce[fuvm po[lea cev-

deriis, delectationibus malis : at vero fi ejus-

N g

tó compertum . deuub eonfitendi ; taudems sullo

modi peccatis interiüs folüm unà vl alterd

M lo

certo velprobabili wumero comperibili , fufficiet

horá inhafifti , abíque revocatione vel volun-

| wto[ü

expouere panitentis f[latum, cen[uetudinem , mao-

tatia ceffatione , fatis erit dicere fimpliciter: fe-

TAE D peccato.

Eit tota communis , ut pates

714

W Q

j M

proxiimum edio profécutus [um, femlwlüui-

d»

W

bit explicatione.

sarié sporose deleiclatus , €7e.

]

am velü;

Ik, ld

&L

1I. At contrà fieri poteít, ut intra un

V [

mediam horam fzpius ejufmodi peccata ine

: Ex;rimenduk ef Numerus. moralis. tan-

Mi

terna moraliter interruptas, & multiplices per

l)"l [

tüns Peecatornm , non phy]ïäu:.

qüunm.

revocationem vel voluntariam ceffationem , &&

"t t

novam reaffumptionem voluntariam ,' prout

Q

QUP

42] F Ta on;'nes: Ratio eft: quia peccata mortalia?

fort& fepiüs expertus es:; & tunc erunt di-

Z,mtllk Y

fingula confiteri obligamur: at ha con-

ftin cta numeró peccata, adeó ut inter ho-

x'l.Um m

fiteti poffumus fingula abfque explicatione fin-

ram etiam centies peccare' poffis mortaliter. )

loun

Ào

gulorum aétuum phyficorum ad hoc, vel.illud

j

Et, per fe loquendo, numerum, fi fcires, in coti

* AWterr

peccatum in individuo eoncurrentium f&pe in-

feffione exprimere deberes : fed quia plerume

N

^ Den

numerabilium :.fufficit ergo explicare nume-

que impoffibile ejusmodi internorum peccae

[

Antnes

rum actuum confümmatorum peccati in fua

torüm numerum inire ;ideó omnium confenfd

g

vá in talí

Ípecie: v.g. in homicidio , furto , foraicatio-

füfficit explicare moram temporis , q

N

Qp

ne : toties cccidi hominem falem * toties

mala voluntate perílitifli: v. g. per t

ot horas

I R

furatus fum tantüm, toties fornicatus &c. mi-

delecta-

lt

inhafi voluntarié. turpi cogitationi ,

'm"u ü

UfTts

W

ainié opus eft explicare numerum phylicorum

tioni morefz , defiderio &c. circa :ale.gbjc&

Ws

pe

D

-

»

LT

ul Sarantént, Pa l, Gl $941 Qul aR ao

Omüwm

æäffäiänfeml, per',ann'um- infegmm in'odio & ideo enumeranda in confeffione : fic Azorius,

At )

Q

4

inimicitia erg

]

a proximum perftiti : fepiffimé . Vafquez, Bonacina, alii cum Dianag. T. tr. 7. re«

littg

lM zm,;

£&üm memoria inimici recufreret , aCtus odii, - fel. 29. Sive dicas , effe unum aumeró peccatum,

. vindictz, invidie &c. repetii ; & fic in cateris.

fed equivalens decem: & ideo numerum ob-

ii

TU

b MP

u

Imo hoc univerfaliter verum eft, quoties quis

jectorum , tanquam augentem malitiam füb-

TP

—

n

]

i

continuá voluntate,longo temipore, in quibus- — flantialem aclüs neceffarib explicandum |in

Mi n

funque peccatis etíam externis perfeverat, ut

facro Tribunali: Sic Suarez, Filliucius, alii cum

AHAM'D)

. eorum numeerum inire ne

Layman /. 1. tr. 3. s. 2.

Etiam perinde «ít;

dicam wfra $. 4.

:

queïat' , ut generaliter

five objeCta multiplicentur materialiter cantóm,

HUf

4j

III-K' *DiXi 4

utem : Zeccata m'erär' intevua.,

ut fi uno omninó a& plures homines odio

Yrt i,

'/ Quando enim vóluntas'actu efficaci tendit in

habeas, occidas , infames , aliáve injuriá af-

opus externum reipsá procurandum ac perpe-

'ficias: fi uno propofito: velis omittere Officium

ii

wandum, durante eodem a&tu externo circa

per menfem, j:junium per Quadragefimam &c.

ts 0

idem obje&tum , manebit idem numeró pec-

miy i

five objecta multiplicentur formaliter , nimi-

£atum , etiar per longum tempus , tametfi a-

tüm fub diftinctis a&tibus externis intenta ab

erifis

us interni malz voluntatis interea centies &

uno a&u interno: ut fi voluntas uno quidémo»

hg

millies repetantur, nunquam tamen etiam for-

hniin

a&u interno intendat & proponat, attamen

maliter vel interpretative revocentur. Exempli

per plures actus externos tendere in plura obje-

Ht

grati, "Titius füccumbit tentationii carnis , don-

16 113

&&a: v. g. occidere plures, fed diítinctis vicibus

e

lentit , efficaciter proponit , pergit, &c. Interim

& occáfionibus: cognofcere plures, modó hanc,

ipi d

dam fervet opus , hanc fuam malam volunta-

modóaliam &c, — Quod fi tamen peccata exter-

n

tem millies repétit, nunquam tàmen revocat

na confummentur , fine controveríia illa. erunt

cat

yt ij

formaliter, vel interpretativé , fed ita conflitu-

diftinéta áumeró pec

wu..a P

&us manet, ut quotescunque fe reflectat fu-

te actüs interni,

nihil Qþ&:m;g Unitá«

i ii

$ Qll'äblflï'

per füum actum , femper confentiat, approbet ,

x f

! .,-Zaaad Peccata exterza,

complaceat : femper cenfetur idem numeró

bjää() füii

geccatum , quia omnes motus & actus fequen-

EGULA. Jdew sumerà peccattim ef! mo-432;

Y

TT MR

tes uniuntur moraliter cum primo actu in or-

R

raliter , quaudo durauie a(lz interno eo«

fetis lk

4

dine ad eandem primó intentam confümmatio« dem,l vel ph]þ'cä, vel meraliter ( feilicet. phyfice

mem externam.

Similiter voluntaria reten-

quidese muliiplicato , ac moraliter non intevv u-

TU

«; i

tio tei alienz per annum vel annos plurimos, P/e per revocationem vel eeffationem volunta.

tametfi voluntas retinendi , vel non reítituendi

riam , juxta modo dicta ) qwantumvis multipli-

n

lipics pe

infinities interrupta repetatur; femper tamen — €eutstr albus externi. [pellantes ad caudens cou-

mggeüu g

idem numeró peccatum mortale manet, nifi —f/tmmeatiouews peccati , & fub eodem iutento ac

vifims

quando voluntas non reítituendi reyocata de — fíe primcipali wuití. — Exemplis cape

« l?

novo affumeretur. Lugo 4. 16. peit. . 564.

L. .Qui eodem actu interno & commotio-433.

s ho

Simi.li modo difcurrendum in quovis alio pecca- nis impetu alterum fzpiüs verberat , unum tan-

ii*

fo externo. Contrà veró, quotiesprioraus — tüm peccatum committit , quamvis eó gravius ,

yudi

internus male volutatis eft revocatus ferma- — quó izpius: & fi ita Clericum percuffit, temel

i

litér vel iuterprétaiive, nimirüm peraétum con- tantüm elt excommunicatus , ut ex jure ben&

ib

Y

:x

g m

ld

itarium nolleitatis, aut per ceffationem volunta« — probat Navarrus 444« «.6.5.17. ldémque eít

T

tiam, totes ceníztur actus moraliter intereu-/, de eo; qui eodem libidinis eítu fceminam £z-

yn !

pus, & tot dlfhna'a nuimeró peccata , etam : Piüs imPUdlCä tangit: item , qUI. eodem motu

ge *

fimp]lüw |

p* fs loquendo numeranda in corifeffione: , & impeta fepiàs DEUM blafphemat; fepiüs

icd quia & hoc plerumque eft moraliter im- '' pejerat; fepiüs homini maledicit, eandem ca-

W"'l

poffibile , ideà ordinarie fufficiet exprimere — lumniam fzpiüs exprobrat; in eadem materie

g

moram temporis , v.g. isregro meene perffiti in

Ízpiüs detrahit &c. ut proinde in confeffione

propofito & veluutate fermicandi ,eceidendi , fa-

Sacramentali fufficiat dicere: /essel eltevuwmp

dl Clüfj[

YAudi , uon veflitueudi, quod fepiis revosavi, — percn[Jo inspndice tetigi, blaspbemavi, pejeravi,

mul'l

PL*';

dniequam . con[ummaren de,

Vafquez , Lay-

df

detraxi , &e, femel.Quia nimirüm ifTa repetitió

man fuprà. Unde patet, poffe aliquem inte- — fitex imperio& impetuuuius actüs interni, ac.

TTUD F

qu

Bro meníe vel anno committere unum taatüm

T

unico quaíi a&u externo , ideóque meritó nox

peccatum moraliter non interruptum :;écontra .nifl Prouno peccato reputanda. .Ex comimu-

j

jl

veró unà horà comrmittere centum peccata mo- — ni Navatrus, Laymani. c. Diana p. 1. tr.7. re«

g

taliter interrupta.

F

k[(fsrm

11

fol. $1. Secüs dicendum eft, quando quis, et(à

(

V. Denique contto

ver(ia fpeculativa hic

viprioris impetüs, tamen per intervalla itera«

qwäP

elt, an maneat idem numeró peccatum : quando . — tb acceffit ad. percutiendum , tangendum , blas.

j

íu!

idem actus tendit in pluta obje&a; (ive ano — phemandum , ut eodem licit continub impetu,

]mwn

i?

multiplicatio obje&torum in eodem actu multi-

tamen vel plures homines injurià , affecit, aug

P

Mi

plicet numeró malitias? quoad praxin omninó

.eidem homini diverfe fpeciei injutias intulit,

"l (

il

n

perinde eft, five dicas, uno actu occidiffe de-

v. g. fimul verberando , & convitia diverfa in-

NI

lo

ss þommcs, e(fc decem peccata formaliter, &t

ferendo, vocando furetu , adulterum , magura

u

m

Yy 3

*s

/

b

3598 ?bel. I.S'acrämmt. Pars lll, €ap. MT Secl, 1, ,'Qu:»zlz'yl ninerus ex[zïzmendug ^

4!!:

A. Idem *deniqu& mumeró -

&c.tunc enim multiplicantur peccata in ordine

um 1]

ad confeffionem, juxta. dicta.

.Et notanter

mortale cenfetur, quod committitu

lfcà a-

u)

in Regula dixi : 4&azdo multiplicantur atins

€liones ex natura vel inftitutione fua xin'tjegrlagas

j

ex pluribus a&tibus conjunctis, Exemp

,

lum no-

^

fitt

externi [pttlantes ad eandem con[ummationem

tiffhimum.

1. Si Clericus omittat totüm Offi-

j

hII

peccati. . Alioquin vide dicenda infrä num. IV.

cium Canenicum unus diei : quia fingula ho-

*

. d

Il. Idem quóque confequenter numeró

rz , 'etfi fecundüm fe fint quid notabile, & ad

ETE

434.

eccatum manet , quando plures ac plurimi

peccatum' mortale -omiffionis. füfficiant , in

AUm,

actus tam interni, quàm exterhi concurrentes ,

communi fententia , tamen ex inllitutione fa.

ln

tamen naturá fuà ad eundem aétum principa-

integrant unum unius diei Officium, ut fufficiat

lem ordinantur , G fub eodem intento ac fine

confiteri : femel omifit totum Offiium, ut apud

omnes in confeílo eft. .4. Sacerdos celel

principali wniuutur. — Omnes, Exempla obvia.

b

7 hi

1. Qui furatur integrám bibliothecam vel fup-

in flatu peccati mortalis, etfi celebratio Mi

j

W

- Mitt?

pelleclilem. per totam no&tem v. g. fepiffimé

plures contineat actiones Sacramentales , utpo-

té confecrationem , fümptionem , & commus

E

multiplicatis a&tibus internis, & iteratis abla-

tionibus, etiam fingulis ad peccatuni mortale

nicationem aliorum , non tamen tria , fed unum

v

fuffidientibus, unum tantüm inumeró furtum

tantüm péccatum niortale committit : quia

00 a

committit, quia omnes ifti actus uniuntut fub

omnes ifti a&tus integrant unum numeró mini-

V'l

qetfini

uno intento principali auferendi tantam quan-

fterium celebrationis Miffa : ut:proinde fuffi-

-- dun.

ciat confiteti : celebravi in fLatu peceati mortae

titatem: quare in confeffone fufficit dicere:

X

commifi furtum in tanta quantitate feu. valo-

lis: [emel. 3. Idem omnino dicendum de Sacer-

i

Q

1C.

2. Titius efficaciter volens occidere Ca-

dote, qui uná vice, & intentione. notabiliter

f

jum. inprimis plurimos exercet actus intetnos

non interruptà fe exponit excipiendis confeffio-

[uu

odii,ire, viudictz , inquifitiones occaftonum,

nibus , aut diftribuendo Sacramento Euchariftz,

YVértt

eleciones mediorum &c. eósque fzpiffime re-

exiflens in peccato mortali (quidquid intole-

- ürett

etit : plurimos quóque exercet actus externos,

rabiliter alii dicant ) quotcunque abfolvat,

- r Bican

pluribus diebus infidias ftruit, praítolatur, ar-

quotcunque facras. Hoftias.diftribuat , unum.

. . Mtyo

tantüm peccatum mortale committit : quia ni«

ma expedit, focios convocat, equum afcendit ,

, diümi

deprehenfum inimicum verbis & armis inva-

mirum omnes illz abfolutiones, aut diftribu-

scif&a

dit, iterató fetit, tandem occidit, etiam mor-

tiones , ut modo aétu continuo fucceffivo filil!äfi

-j üaotr

10 ictus infligit, &c. . 3. Similiter volens pec«

ad unum moraliter pertinent miniflerium ab-

care carnaliter , usque ad confummationem ,

Ífolvendi vel communicandi. KHoc enim mi

á ä!mrnalm

fterium ex natura iua non determinat fibi ce

(pro pudor !) quot diftinCtiffimos actus inter-

D )-.; Vr

mos exercet G agitat? quot etiam actus exter-

tasperfonas vel Hoftias . quin potiüs pottul

,fx&ü.q

nos , verba impudica, follicitationes, ofcula, ta-

per modum facri 'Tribunalis cormunis ; aut1

NU

crz Coenze communis : ut omnibus ad tribu

&us&c. foedum cogitare. Quia tamen utro-

UT

bique i(li aclus omnes diflinétiffimi interni &

accedentibus jus dicarnr ; omnibus ad m

Y4

là tbf

externi , naturá lu ad actum principalem homi-

fam facram accumbentibus .

;

, facrüm fezc

hilaj

cidii, vel fornicationis ordinantur ,; & fub illo

apponatur : ac proinde in c

onfeffione fuflicitt

Wpet

velut principali intento ac fine uniuntur ,. ideo

dicere: Miniflravi Sacrazmeutum pauitentia a

s

:

^

Mnigo d

ententia

1, eti

cum ipfo a&u principali intento. homicidio,

Euctarifliam ( pofuà 1

iam hncegfq

-

77

vel fornicatione , unum numeró peccatumo

mortale) 22 flats peccati mertalis (emel. 4«

u D fc.

conftituuht , ut proinde fufficiat confiteri a«

liud effet , fi Sacerdos in mortali exiftens

U p f

&um ptincipaletn : cowseifi bemicidiuma Volun-

piüs diflin&tis & mortaliter interruptis vi cibusfe

Pt

tariuza fewnel ; fexuel fornicatus fumm cc. nullà

prafentet ad. abfolvendum , vel cotmuuicane

fa&á mentione adluum precedentium , vel

dum. Tunc enim, ficut in peccato mortali

ll

concomitantium.

Nam 4. Hanc do&trtinam

cenfetur moraliter multiplicare minifteria fa-

liil

b

Doétores communiter , Navartus v. 6. s. 17. A-

cra , ità fane "multiplicabit peccata: quà ra-

!tf

tione etiam is , qui in die natali Domini omnes

zorius fosp. T. L.4: €.4. q.6. Layman L. 1. tr.2.0.9.

à Uf

ith

num. 8. extendunt ad actus malos ipfum actum

tres.Miffas celebraret in peccato. mortali , teF.

principalem concomitantes , vel imrmiediaté

peccaret mortalier, tria enim diftinctiffimao

funt minifteria, ad invicem pet modum unius

l«

fubfequentes tanquam accefforia vel comple-

)

menta : uti eft gaudium vel complacentia de2

minimeordinata. Vide Dianam p. 1. r4&f. 7«

.

actu confuraato : colloquia, ofcula , &c. fequen-

refol. 41. & 43. Lugo di-'[p. 16. Panit. fetl 413*

M

y,

M

tes actum venereum absque intentione vel or-

: 2,s tote,

lt,f;jh

dine ad novam copulam : adhuc nimirum»

lV. Et hactenus directé fp/öti

fïïinünd CXPU""-&.Q B

conftituere unum numeró peecatum cum actu

catum eft, quomodo a&tus phyficé multiplica-

LT

principali , ideóque feorfim non debere narra-

ti conilituant unum numeró moraliter pecca-

")

i

W

ri in confeffione ; cüm difficulter, & vix decen-

tum: eóque ipfo fimul indireélé faltem indica-

^i

ter explicarr à Poenitente , minüs à Confeffario

tum, quando & quomodo peccata moraliter

j fol

inquiri poffint, ut notat La

.

yman lec. cit. vide»

multiplicentur numeró : Dictum enim eft, cone

N

MT

L

"h

rgrfu; infra IN. IF.

ftitui moraliter jmum knumcrö peccatu

e

E

iütcm

&

Quar-

d

D.

Ào bel, Saram. Pars TL Gap. LT 2 Qualis snurasexprinetius. 359

[

]

M

iünd.oa&;u ipterni. phyfce multiplieati . non

caminofz fünt completze & totales , nec carum

gatmen (unt interrupti moraliter , feu formaliter

una ex fe ordinaturad aliam , fola una intentio

T

. interpretatiue.2. Quando atlus exvernivarii

eas exercendi tali tempore , certé minime fuf-

'[þ:&aüt: ad eandem . con[ummationers: peccati.

ficiat, utfiatuna moraliteráctio,feu unum pec-

A

l

3- Et ex natwra f[ua ad eundem. a(lum principa-

catum. - Quis enimunius tantüm peccati dam«

dem iutentuns ordinantur. 4. Et [ub eodens acln

[]

4

net eum;qui ex vi unius propofiti, fe inebriat,

1

$

5

quoties occafio feoffert :totá Quadragefimá ne

il

itento C fine principali uniuntur. ]am* per op-

| gpofitum fic collige.

femel quidem jejunat:. &c. Sané Layman cit.

Ícx peccatorum mortalium meritó damnat eum,

Plura numeré Percata. in ïcmfzjfme enu-

qui fex diftinCtis diebus femper furatur 10C.aut

sueranda comfHttnuntur :

200.aureos , animo non defiftendi , donec per-

Eu

!

[3R/mj.. Quando a&tus interni phyficé mul-

l

veniatzd fummam millenorum : nemine, credo

tiplicati funt iuterrnpti meraliter vel for-

od

diffentiente ,fi illa fex furta fiontà Diverfis Do--

]

-

maliter ,vel interpretative, Forsmaliter inter-.

minis.

rumpituractus internus per revecatienem for-

n

Jertió. Quando a&us accedunt ad a um 439 :

malcm fen atium ceutrarium , aut nolitionis

principalem pescati intemtum natuvá [uAwon or-

It

efficacis ; velfaltem fimplicis difplicentiz feu

1 n

dinati , ac alinnde diflintlam propriam smali-

aver(ionis abactu malo przhabito à voluntate

tiam continentes,

Utfi occidas , adhibito ve-

Iti

elicitum , res nota fatis.

T

Anterpretative veto

neno, vel maleficio;fi velisoccidere, íed priüs

"

"

(f

interrumpitur ,& revocatur a&us per ceffatio-

ndi

enormiter cruciare vel torquere:ft ad finem for-

nem voluntariam : quando nimirüm voluntas

nicationis obtinendz ufus es philtris , vel aliis

10]

ï(

D.

fe refle&tens fuper priorém aCtum , vel propofi-

tien

mediis magicis: fi antea folüm habuifti delecta-

tum malum voluntarie ceffat , aut negative fe a-

tiones venereas morofas , aut inefficaces vel-

TO

vertendo, aut ad alium actum incompoffibilem

leitates ac concupifcentiasad foeminam:fi exer-

iil i

divertendo.

Utfi propofuiffes hodie exire ad

uiíti ofcula , tactus , amplexus impudicos fine

j d

fornicandum vel occidendum v.g.S& memor hu-

omniintentione copulz , & poítea primó , no-

juspropofiti, domi manere, aliud agere, aut

'Tunc

m

m ) L '

vo actu efficaci copula fecuta fuit; &c.

cubitum ire velles, jam interpretativé cenferis

actus illi previi, interni ; exterri , manent pec-

reyocáfíe atum priorem, etfi formaliter & po-

ial

cata feoríim fpecie vel numeró diftincla , idcó-

fitivé non revocaveris. .. Quare fipoftza rurfus

xinilt

[5

que fcor(im confitenda, nifi ignorantia vel inad-

deliberaté reaffumas priorem actum. vel propo-

vertentia excufet.

d TI]us

fitum malum , jam numeró multiplicas pecca-

W)U fs

[l

Quartà. Quando a&us pravii , etfi de fe or-449

N

tum moraliter , & in confeffione explicare de-

dinati ad actum principalem intentum , v. g.

ts püïm'

bes,fipoffis, « Vide füperiüs fuuloco dicta de

;

fornicationis, homicidii &c. tamen $w ido prix-

ii U

peccatis internis,

cipali ailu,fen fine intemto nonuniwntur:utpoté,

,duh 438 Stcundo. Quotiescunque etiam quaxitumvis

fiquacunque decaufa non fequatur actus prin--

EL

ub uno actüs interni ( iracundiz , avaritiae , li-

bidinis , vel fimilis cormmotionis ) imperio &

cipalis intentus , fornicationis , homicidii ;

Kum EX?

tunc enim manebunt illi actus pravii peccata

diuel

impetu , committuntur plura peccata externa

omnino difparata; qu« [eilieet de fe minim? er -

feorfim diffoluta , ideóque 'feorfim confitenda, .

!

'

qinl

fecundàm omnes: utin exemp

dinautur dd wnane con[anensationem: extevnam

$

j

lis allatis fgpr'g

[

num. Il.

ä?wti » fed per íe integrze confummationes

$. At, quid fi quis totà nocte verfans cum

i je

Jl

Íunt, ut fiuno impcetu irz plures occidas , u-

amafia femel tantüm peccatum confummet , &

Al

[

num poft alterum : Si eádem iniquá ditefcen-

yté

di cupidine actus, à pluribus füreris quid nota-

reliquum totum tempus aliis turpitudinibus

j u

confumpfit? Quamvis videatur efle moraliter

)g;.ä

p

bile: fieádem libidinis , quantàm poteris , ex-

unum numerópeccatum, propter eundem non

mmi Vi

fatiandze intentione ac aítu , fpiüs pollutio-

interruptum actum 'malum voluntatis : puto

cu

:j

M

nem procures , fepiüs forniceris cum eádem vel

j

tamen , id explicandum effe in confeffione tan-

Donii'

pluribus , &c. &c. certum eít, te committere

quàm quid augens malitiam fubítantialem a«

g

totidem peccata mortalia numeró diftincta, i-

f

Commus

&üs : cum impoffibile videatur , totius noétis

dlüm j"

deóque in confeffione exponenda.

nis DD. Lugo difp. 16.». ; $8. Caítro-Palaus.

turpitudines fub uno a&tu fornicationis uniriz

"'ut proinde non fufficiat dicere : formicatus um

J

"

Dicaftillus, aliísque relatis minime laxus Dia-

myn['

map. 3. tr. 4.r€[ol.67.ubi rotunde & rectiffime

femiel..— Quamvisoppolitum opinetur cum a

pl "

fcribit, falli Zavardam & quosdam alios ( vi-

lü; Diana p 3 tratt. 4. refol. 67.

eu9

$. T.

(j

"m

de, quàm nulla abfurditas fine patrono ) opi-

gl

M

nantes eum ,! qui totá nocte concubuit cum a-

Explicandus efl numerus certus , qpan-

Iu

$

1um fieri poteft.

J

j

j

J m

maita, animo explendi libidinem , quoad pof-

(

f^

fet , licét forté fexies vel octies habeat copu.

, g Ertum apud omnes , peccare mort

aiiter 44X

J

J

(

am , tamen füfficienter confiteri, i dicat. 7or4

quifcienter , aut ex negligentia craífa

(à

wotle fuicum una,C feci, quantim potut , Crc.

feu mortaliter mala in confeffione exprimi: nu-

gt

(f Cü

fits

«l

Ratio,a-l':tcm' eít. — Quia quando actiones pec-

meraum mlnorem inpeccatis, quam reipsa

ut,

Qf*ll

N

st

N

1

. 466 Tbl Sácram. Pars L a. T 8 Quali stl — uf

N

confeffüs ;; cum» illis particulis: C&aifgïlï,,?li;;j;l

,

3t;fi fciat

vel mediocrt adhibità diligentia , fa-

n

iI0)

blafphemáffe ündecies ; dicit

ais , &'t. nominat valde magnum. rih:me;r,,uæ

ä

éiléfcire poffit ; fe

peccatorunrmortalium . praefertim non

e

"

blafphemálfe deci

es vel oGties,&tc. Quia men-

s

fingulariud; meritó prafumet. Confeffrius,

quma

adtür in :e g

ravijudicium Sacramientale concer-

rente, juxta dicenda fet£. ftq. de confeffiene vera.

eum'mediocri - diligentiäf non potuiffe depre-

'. | yia q

hendere numerum certiorem , & fic tranfire

jdmi

Idem econtra per fe dicendum de eo;qui fciens,

9él fimili erafsà negligentia 'exprimere nüme-

permittat. * At veró quando Ponitens à mo«

A ei

5

gneerto

rum maj

orem , quàm reipsá fit: verbm huné

dico tempore confeffus , v. g; à duabus vel: qua-

taor feptimanis ; exprimitparvum numerui

»

« ninoren

facile excufabit fcrupulofitas , bona fides ; ma-

joris fecuritatis ftudium, ut in fimili mox ite-

& quidem valde palpabilium criminum , de

.;

" (onflïeïlis

bet effe fufpectüs de defe£tu examinis, & ad

-pime

rumnotabo. Etveró permültos reperire eft;

a

fündlos officio:; &

dumerum certum vel ceéttiotem edicend

9

p fl

qui exiftiment ; fe praclaré '

$

fatisfacere fux obligationi

$ 4

1

in confeffione

digenduserit. ^ Quis enim férat. Clericum

LA m

Jecom!

centem i hoé octiduo omifi bis vel tet

i. Natio

identidem rgpgtunt'fuum citciter,

plés ,minzs;

!

de'certo vel prz-

grum Breviàrtüm. "Hácfeptimana in Qu

, plb ri

€c. parüm omnino folliciti

- fuffciente

cifo numero reperiendo vel €

X

gefima ter vel quater comedi cárnes, Hácqui

E r

di;ehdo; Nongi:lïc".»

E

at

cireiler impii , non fic.

*

k

D

"

dena,hoc menfe quatér circitet omifi Saerom; .

"

1l Certó etiam mort

aliter d'enlinqu'it,-qu;i- c*eäa

hác Rebdo

2 ais

madà quate'r,;pf $ äïihüsmäp?; i

tus de pracifo numero peccati commiffi; ex«

? vt

&c-. (s EE

PT

primit illum,;cum fuo circirer ; vel »làs mindss

Ut fi ccrtus fe fornicatum fexies : dicat: forhicas

j

EE

DEU

tus fam fexies etreirer.plseminss. Ratio clara

-Numerus probabilis, cum eirater

]

,

dicum

eft. — Quia talisunum faltem peccatum mortás

a€ pliis , mingis.

L

,

le certüm confitetur ; ut dubium; & implicite

| aupa

("yUando adhlbxtz'i morali dilïgcntiä 1&06-&

faltem bis menticur. | Qüi enim dicitfe pescafz

*X. minándo conícientiam reverá .mon po-

4 moale

fe [exies circiter :dicitfe disjunctive peccátle vel

U wp m

teft dé pl'öh;ndï'cm*tüs & pt.æc-.ii;üg Anüme'rqs?;g;

fexies , vel forté quinquies tantüim ( & fic fex-

1 tendi

éatorum ; jam- exprimatür .nutierus probabis

4 II Di

tum pecéatum certum exprimit ut dübium ) vel

forté etiam fepties ; quod tatmen fcit effe fàl:

lis , quí nifáirum faéto moraliter & inediocti-

1 QUm mo

ter diligenti examine videtur. magis verofimis

füm : ficut ft certo fciens ; peccaffé fexiess di-

M

lis,feu mügisadnumerum certum apptopi-giqiïiaää

ls

ceret , fe peccáffe fexies vel fpecies ; probt reves

ie; hoc ipfum exprimendo 5 v.gi qwamtum

4 ?um,-tenen

ránonnulli faciünt, pro rüajort; ut ajunt; fe-

.

J Omnym

fcta ; quantzim : recordári poffum , & tandem

curitat, cu&d quafi certi fmmt aliquod ; pecca-

LEU

unttanmienzi bis vel

eum foleinni circiter;plusgminu:. . jam, videne

NT

cum patráffé tantümbis; dié

duin; quío operetur,vel quoásque fe extendatie

tRO (2;'9 cáfi taren rati

ifime cenfendi fün£

L

imm,

ftad eirciter j :»pl&r f h&ïini?b;. "zDïgþErgïj.:j

:ïc

,

Ti qqy

p&cäfi: tormaliter eoratu D*c*d'?,ffub ejusmbdi

»

"

]

orém nuümerum ; quià

i. Ouásdo éprimitàr hbrterus ita proba-

Gs d

"o yde

formula, dicedtes mnà

N UT

bilis;àdditó P

;

bw

&

ü

de, ex meralcrupulofitate , & nimie fez

wisis , Velcefeiter , compt

tits d

cu

[*

3

s

henditur fitzulexceffus tnodicus fuper'nu

Dt &tf

tatis ftudio ita faci

:

nti^ut bvenc Pþtat Göz

r

batxsm. 428. -

?

ium verüffi & certum ; nolritém exceffus notas

funbugr

Diis Naitqui confitetuf feblasphemáfie

.

|

443 lI Perperàgi quó

que ängät,& p&c&änf,.gfq&

t

T mep j

éiter, vel plàs , minzs Texiés ; B6c ipfo di

ü Ma/'om

absque judicio & examine debito adhibito ; ;ad

quosque peccarorum nümeros ; particulas il-

Confiteri;etiam b

lispheiée gl

'.J 174

D

bid «

fiforte totie

ecit;at certe nof

o ipfo

dia

|

las,cérciter , plzisoinss áddere folent, aut füb

|]

M "i[d' (

illis. formulis obiter Velut divinando; quems

fétdam blasphermáffe

forté duodecies vel amc

BXSPIAM

d à Con

eunque etiam majorem numerum exprimunt;

jliüs , neque

fcdário iátelligi pótelb

Vg

Quoüsque ,a'ü'ïäi'-ii

Ieextend

d 'eivciter; vel

falso putantes , f& hác ratione fapplere veruni

-. dkfmphce:,

numerum. Nam fuppletio incerti numeri des

plasminas; prodentis arbitrio efimari deb

d

niirum eXtendi àd numérumi" modiciim

bet effe moralis & rationabilis; nimirum ; euni

u,.

J t

&ltimandum abfolute , fe

dtefpéctive 'ad

Ts

nig

exatmine,morali duzgem—;a,- ac prudenti zftima-

tione & judicio expendendo,quis nuinerus ver&

fum; cui adjuhgitur ; majórem

& diiió

d

dó major fue-

probabilis,ac numero vero ; fimilior à párte tet

*

jroportióne geommetricá: itaütq

^

ETA ï"f'ïü()s PG

reperiatür. Qu

uare GConfeflatius tion debet paf-

frit numerus

2

tanto etiam maj

exceis v

; "i

; excettus

Q«

^

fim admitteré iftas phrafes ;' ifiquando prue

illis co—mþ.i*eï) di poterit :

y

Wt

denter judicat,aut credit,non potüitfe pceniten«

eftum

i :refpea

»

dicus refpec u qhinque vel fex,

fia

,

i nEeuf,fæ l

tem morali ac mediocri diligentià depreliende-

étum deceim,duo:telpectu 2

Hefpeti

$

"uf

Vk

1 G. daingae vel

re numerumicertiorem; At quando & quomo-

&el ; o quatüor,tefpettu

.:

Mus n

db hoc Confeffarius prudenter judicare potez

Sic poft alios Tatmburinus /. 2: de Covfe

J

hi

dilj:

lm

rit? Placet regula traditaà folo, quem fciám, P.

$: 4. Didnap: 3- tratt. 4. vefol: 94. Lugo

g "

Gobat czr. s. 42

:

16.5.96. approbans Regulami Manochir do-

catá.

^E fed'-certä mihi dudum pradti-

WIR D

centis, verba illa pls ; »más pofle verificaridg

kl

b

ü.

aki-

444 IV. QuandoPenitensà longo tempore o

quinque refpectu 'c'ujtfslibe:f &entenatit; i

iné

GM |

sj

as

?

T

E

!

*

d

lnmlm

o gibeel S;zc*fgætjaizt; iï?arxs l?l'tïäþ, ]i Seöl 1 Qualis 'zfz?;ä?:&rzzs"c:xb?z'meädz& 361

mmï T

NUMMï

mï»' , Qa'ddatur numero milleneiïi'ö.,;'- Plus ali- .

cies-oclies vel vigcü&s, debebis faltem fex , vel

€clo peccato denuo confiteri :^ quia moraliter

TU d

^ quantó concedemus mox infrà,

II

Qui' con/effus eft nume

rum probabi-.

tantus exceffüs in tam parvo num«ero non coni-

W«

UT

lem cufn addito circiter vel plàs minds , ctiam-

prehenditur 4 nec rcverá poteft dici , anteata-

fll

!* fipoftca certo deprehendat, fe cértó contraxif-

lem numerum fuiffe fufficienter. explicatum : :

l

a

de illum ipfum numérum, aut pauló exceffitie

& confequenter judicium Confeffatii notabili-

in

u

vel defeciffe, non tenetur poftea illum nume-

fer alterat. Advertit tamen Suarez, quód fi-

rum certum. , etiam pauló majorem. ( nedüm

priorem éconfeffionem praceffit. diligentia me«

Wg.

- minorem ( deprehenfum, de novo ut certum

diocris in examimanda conícientia , morali-

-eonfiteri. lta gravifimi DD. &otss , Fega ,

ter.non contingere, ut pofteà veniat certó in

ckärm&s:g E

—— dLede[ma , Vafquez. ,-aliisque. citatis. Suarez 4.

mentem tantus exceffus , ut oporteat inpofte-

L

h

22. fB. g. 38.Lcgo 4ifp Y 6,m.78. teltans,hunc

tiore confeffione illum memorare.

Certe. fat

t n

€fle communem fenfum. Diana, alii infrà citan-,

laxe hicloquuntur Doctores : nimirüm non

UR

— "Wi Ratio eft.: quiaillenumerus certus, euiam

teneri amplius aliquid confiteri eum ; qui bo—

e

üanäm(g 1

'þa*ulö major (nimis claré rhinor ) jam. fuit.

nà fide dixit, fe:blafphemátfe de

i&

quinquies ,

mcsP - fufficienter expreflus in confeffione, in particu-

aut centiespls, minus , & poftea deprehendit ;

tomi

— 7Ja circiter vel plis , uinis ; Nam ut paulo

fa&tüm vigefies, veléentiesdecies. — Lugo cit.

f£irY

oib-

ld

antédixi: qui dixit, fefornicatum decies

ntsi. 97. GC ita proportionaliter deinceps. . At

N

eiter, pliis, minis,eó ipsó fatetur,fe illud patraf-

certé nimis laxe Tannérus Aje. 4. 7. dab. 3. GC

illum exiniit , qui confeffus eft , fe pejeráffe cir-

fe peccatum aut reipsá decies, aut etiam unde-

*5 eies vel duodecies ; fi reipsá toties fecit: idque

d

citer vicies, & poltea liquido deprehendit, fa-

. Confeffarius fatis intelligit, formátque libi ju-

Cum tricies : contra commnnem aliorum.

*ilm' m

dicium morale id re ipsà aut toties peccáfle,

Vivaldus is easdelabro fuo , etiam liberat à

j

aut pauló ampliüs , sícque juxta hoc judicium

redeundo ad confeffionem eum, qui-confeffus.

fgcnpämt-

morale te ab omnibus ablolvit. directifimà:

eft, fe circiter centies blafphemáffe , poftea ve-

Yett d)

ro probé meminit, contigifle ducenties : fed

ergo manes Íolutus onere famplius . confi-

1j

- tendi.

rejicitur ab aliis communiffimé. . At, quidü

w

«

$ UL Dices : Qui con

feffus e& ,aliquad pee-

boná fide abfolut? , fine circiter dixi ; me blase

r

catum mortale ut dubium , fi poftea certó co-

phémáffe de

K1es-

sien

octies , & poflea liquido. co-

ra'gïsv:rw '

ghofcat , illud peccatum efíe reyerád fe patra-

griofzo , effe factum vigefies, eróne liber à con-

u

tüm , tenetur illud denuó ut certum confieri,

fitendo poítea iflobinario, perinde ac fi dixit-

fem cireiter. dezies oCties ?. "lannerus citatus

m

juxta omninó communem Sententiam Doclo-

,*&HN'

rum : atqui, qui confitetur , fc fornicatum de-

liberaliter concedit , & oppofitum fcrupulofüm

j l'amv'xöü'

ciesplgs , sminiis , veriffim? ipfüm peccatum de -

cenfet ; fed cenfeo

go flandum in- communi

cimum , & magis undecimum , ' vel duodeci-

ienfa DD, & fidelium,.

5

juué i. N

mum , confiteturut dubium ut intuenti patet ;

$. "Tandem cüm quis majorem numerum4 $9

"

TU j F'[ü P

ergo poftea comperto , fe cextó decies vel unde-

in confeffione exprimendo exceffit, etiam no-

cies , aut duodecies peccáffe , tenebiturid denuo

tabiliter, & poftes comnperiat certó-, non effe

jn d.

üt certum confieri, — Huic argumento fue-

tantum, y. g. confeffus es , te pejeratfe decies, &

"

yig

Et

um

cumbunt do&tiffimi Lwgo &* Dicaffillus.

poítea co

mpsri

a$, revetà tantüm fa&tum etfe

certé meo judicio , ftanteilláà communi do3zi-

lexies , non teneris denuó. hunc minorem nu-

j ;hffï&fhf Y

n& AMajeris , neceflarió fuccumbendum ef;

merum conhteri : quia in niajori numero ex«

gbd

"

D

quidquid conerur refpondere Diana p. £0, tr,

preffo jam continebatur , & abíolvebatur ifte mi-

l

nor.

INf forte icienter mentius effes : &

j

hh

1-6.-.-7?[01. 99. . Quod fimirüm major requira-

tur exa&io in explicanda fübífanua. peccati,

«onfeffionem f£cciffes invalidam , juxta dic

Qul oU

a

v Ue

Vi-

X

ends

di ^

quàm in numero peceatorum exponen

jch

"

feä ;

p

de, fiplacet, GL an placeat? u autem noli fut»

v

cumbere : fed rotund? negandp majorem Íeque-

5" IV;

ii

quere Sententiam oppofitam, propofitam fuptà

155, con[uetudo , mora

wdl(mm

: -P?niteiäti; fla

1

qua[l. IV. $.4. Sitamen utroque cafu, vel in

peccand .

qvtï'iw

tommuni illa Sententia , tut'ori viá incedere , e-

d

I 'Uahdo denique nullus nymerus., neque45 x

- que tuo

-

u

u

ra-UdO!

spbsäigefïtcs dedusere yelis ,. inhoe "

d

z

"« probabilis , yel vero fimilis: baberi-

qui

à4o IV. Coterüm

apud omnes, etiam noflre

poteft ;tunc opus grit, & fufüciet Poenitentem.

$

aperite fuum ftatum , copfuetudinem peccandi ,

"— Sententiz Authores . in confeffo elt, quod fi poít

if

* tonfeffionem ! talem däpr&mnäatur notabilis

moram temporis , quo in ftatu peccandi , mor-

d

. exceffus numeri fuper. numeram | peccatorum

taliter perfeveravit ; & frequentia lapfuum in

W!(

die , fcptimana , menfe , quoties nimirüm fingu-

wlpf

probabilem cum eireiter , vel plus, minus ex-

LP

preffum, oportere poftea eum exceffum in con»

lisdiebus, feptir

nanis, menfibus,. taliter pece

care confuevit , (1 fcire poffit : ex his enim

n

" feffione nova nianifeftari,

Ut fi primó- coa-

prudens C

onfeílatius ftatum & malitiam pec«

Qümh" )

-,'*feffufui&i ; te fornicatum. circiter decies,;

scrllï

€& poftea deprehendas , .certo

satoris -melius & firmins

coghofcet, quàm ex

Ü

.

c,»iïc fa&tum de«

r

nae

am!f

j

; käni.ääc&öxp

—

€

xxNc.---"l

36 " d beo], Sacram. Pars MI, Cap. M. Scä. l. Qualis n?sz:ä'm exþi;mei;däf.

mumero probabili aut vero fimili, quem à Pee-

Cum circa materiam vel focios. . Id&niqu&

nf

nitente imprudente , G. parüm ferió peccata

Lugo, aliíque plures abfolverent furem , qui

perpendente fepe magis extorquemus , quàm

precisé diceret : fu. à quinquennio ita perdi-

bene perpenfum accipimius.

.Meliüs ergo fa-

té deditusfurtisut quandocunque fe offert oc-

i

f u

ciet. Confeffarius, f1 tales poenitentes inducat ,

cafio , ficut fiepiffimé offertur , furripiam, qua

; pieti

ut fimpliciter aperiant ftatum fuum , modum

poflum : & quidem res facras notabilis pretii

? fridtt

vivendi , confuetudines, occafiones , & incenti-

clepfi quinqui

es , vel nifi fallor

(

f

in fimilibus. '

; fexieg : & itä?

. Qunen

vapeccati, quàm *eos torquendo circa nüme-

imnat

rum peccatorum , quià talis eft. impoffibilis.

$. At , quidfiifli?qui

hc general'itär & 66:1-4;4

t

Siquid enim ad importunitatem Confeffarii di-.

fusé confeffi funt , poítea magis diftin&t re. .

BIN

cant , folàm divinando, & absque ullo judicio

cordentur de: numero &. fpeciebus peccato-

((mwd

dicunt: v. g. feci plits centies, plis millies ebc.

rum commifforum , & ita confusé priüs cóne

Quis ctedat illos calem. numerum tam patvo

T

feflorum : an non erit obligatio ( de confilio&

4

"

tempore percurrere potuifti : folüm ergo fic

confultóquisdubitet ? ) eadem poltea diftin-

dicunt, quia vident , íe numerum comprehen-

p

K

tigi

€üs confitendi ? x. Negativé cum Vaíquez

dererion poffe, ideóque , ut fe à vexatione re-

4: 91.«. 1. dné. . & Lugo eit. s. y63. Ratio

Asl

dimant , putant fe benefacere , fi quemcunque

*

eít : quia in illa confufa .narratione fuerunt

l

numerum exceffivum exprimant

.

t prater

fufficienter intellecta à Confeffario , cüm po-

alios,bene monet nofter Marchant 77ibu». p. 3.

tuerit is de iis formare morale jud

:

iratl. 4.tit. 6. quefl. 3. dub. 2..— Jam declaro

ideó ab omnibus directe abfolvit. :

icium; atqu'..

t

in particulari exem

Á

IV

thoribus.

plis aliquot ex -pr)obatis Au«

4

i habet «onfuetudinem p&ekaii'di A | u

v. g. blafphemandi, pejerandi, toties quoties , -

P

a IL Communis meretrix fatisfacit dicendo:

ficut nullum numerum neque probabilem ta«

tot annos in ftatu meretricio petrmanfi , quo-

lium peccatorum inire poffit, fatisfacit confi-

"

tiesoccafío fuit , & quibusvis , etiam. conjuga-

tendo tempus confuetudinis ,

uxta ha&tenüs -

f;MJ

tis facris &c. copiam corporis feci.[Nam fpecies

dicla: at veró fi numerum a

j

iquem faltema-

peccatorum falten principales, quantüm poteft,

[

probabilem talium peccatorum inire & dicere. .

(imà & numerum eorum aliquem,fi poffit ) de-

poffit , eríme neceffarium etiam exprimere -

bere exprimere,notant DD. communiter. Tan-

7297

ipfam confüetudinem. ? Re/jomd. cum. diftin-

[

ferus bié d. 6.7.9. dub. 3. Diana p. 3- tratf. 4.

&ione : fi ex illà confuetudine commitis fepif-

ü

6

vefol.89. Lugo d. 16. feif. t. mum. g7 g. Atta-

fimé illa peccata deliberate: cum perfecta ad-

r/j

men poft Cajetanum ita generalius loquitur

vertentia ultra ipfa peccata confeffa ;"non tene* .

4f M.l

[

Dimy,

Navarrus e, 6.5.1 f. Sepé.fatis. e(t, absque ali-

ris fponte exprimere , te laborare illà peffim&* "

f Dany

quo numero flatum fuum mauifeftare fuffici--

confuetudine , ( quia confüetudo, feu habitus ,

h

enter; velntfiquz publica merettix parata &

in fe peccatum.non eít. ) fed folüm, fi te in--

- f a

expofita ad fornicandum tam cum Clericis ,

tertoget Confeffarius.

Lugo cit. &nm. QO2, .

DT

Religiofis , & virginitate preditis, quàm Lai-

At veró, fi ex vi & velutimpetu illius confüuetus.

l

[ Qw

i

cis, & conjugatis , & folutis . poft converfio-

dinisex mera praecipitantia plan& indeliberaté .

(

nem coníüteretur —cxprimcre'tque, fe toto eo

committis talia ; blafphemias, perjuria. &c. jam-

M

1

temporis fpatio in o flatu fuiffe. Sic Navarrus,

non tenebris explicare ipfas blasphemias , per-

fjj 4i

4

fninimé alioquin laxus , fequitírque Valentia

juria &c. quippe , quae materialiter tantüm ,.

1

109m. 4« d. 6. q. YT. p. T.

. Sedtalem confeffio-

non formaliter peccata. funt , quia involuntari&

sem nierito cenfent infüfficientem , faltem) re-

infe :fed bene fponteteneris confiteri ipfam il- -

gulariter Tannerus & Lugo citati; cürn fieri

lam. malam confuetudinem voluntarié contta-

s i

poffit , ut una talis lupa centies peccárit cum

€am & retentam, tanquam caufam culpabilem ..

Clericis & conjugatis , altera tantüm decies,

illorumpeccatorum materialium. v.

&

dicendos '

lmeg;

fs

& quidni illa fpeciem , & majorem aliquem

Habeo inveter atans eon[uetudinem 0lafpheman-

lyí

"

faltem probabilem numerum , aut certe fre-

di , pejerandi inaduertenter , totíes , queiies fe

Ug

il

quentiam exprimere teneatur ?

D

ojfert minima eccafo, — Diso ? voluutavié 0eto.

MHuljk

lII

ui domi habet concubinam , fuffici-

trallam & reteusess. Nampoftquam veré pae

Ls

enter confitetur dicendo duntaxat, quanto

nituifli, propofvilli, & ferió conatus es extir-

1 gl

i

Z

Q t

tempore illam habeat, — Valentia /.. e. vel po-

pare illam pravam confüetedinem , fi nihilo-

tiüs ficexpreffiis, — "'antotempore habeo con-

minüs ex vi& velut. naturali impetu iítius cone

tiece

^ fj

cübinam, G eà velutuxore ufusfum. Lugo

fuetudinis involuntarié remanentis , rurfüm in«-

eit.n. $7 . Tcem , qui folet paffim concupifcere

advertenter blasphemes , péjeres&c. - Jam ni-

obvias mulieres quafque , fatisfacit aperiendo

hil confiteri tenebetis, non ipfam confuctüdi-

luam confüetudinem & fpecies principales ,

mem , quippe non ampliüs culpabilem : non.

an ftequenter conjugatas , an aliquando co-

ipfasblafphemias , perjuria &c. quippes qu& .

À

gnatasacras &c. Lugo ibid. w. 4. ficut eo-

nullo modo funt voluntaria , nec in fe, ut fups ,

dem tefle , fatisfaciunt eodem modo illoti

ponitur , nec in fua caufa, fcilicet confuetudine,

ülïu;

oris homines , qui confueverunt toto die collo-

DEU

quippe jam retractati , & ipsà non amplius

lllp

üsv dïl

m

W

xqgi de rebus turpffl'uuis eitra ulum dele-

voluutarià vel culpabilis — $ic Lugo ibid. d

j W

p

^

D

"d

D

"

h

L

t

ïil*mlæ

^ 206. ex communi do&lrina in .n-mtcria d

,

m

:

,

Y

t

spee

eít, ut fupponitur , voluntas confitendi omnia

h

catis. . Ubi de caufis peccatorum,

peccata , modó , occurrerent , ideo confdffio,

.qumq.

4. Erin diclo fníuà nobis explicato utique

etfi non integra materialiter ; attamen ratione

etiam intelligenda venit Propofitio f8. ab In-

integritatis formalis ,. valida eft & licita &

Ug

i .

nocentio.XL damnata. — ZVem temexwmr Confe[-

fru&tuofa , manente tamen femper obJigatione

illud. peccatum oblitum . vel ignoratum, cum

vid

fario iuterrogauti fatevi peccati alicujim con[ise-

(s t inem.

Jbi fimul nota & aliam 60. inter

aliquando occurret , denuó fubjiciendi clavibus,

Ita omnes.

!

»

N

damnatas ab eodem Innoc. Xl. — Pemitenti ba-

m

benti . cou[uetudinem peccandi contra — legens

lI.

Ad oblivionem inculp

abilem ex&üfap-4 71

hd

ADEL, vatere , aut. Ecclefia, etft emendationis

tem fpeclat etiam . ignorantia probabilis juris,

fpes nulla appareat , nec eft neganda, nec differen-

quá quis aliquid ignorat eífe , vel pucat , non eíle

i

»

*

h

[

da abfeluito , dumuodo ore proferat , fe dolere ,

neceffarioó confitendum

& muló magis

ropouere emendatiouem, — De quibus pro-

opinio probabilis: vel quód non adimiferis

U o

r

tionibus vide Caífianum à S. Elia V. Poeni-

y

hoc , vel illud peccatum , vel quàd jam fis

confeffus; vel quod tale peccatum non tenea-

Lv

endlL&V, -

N]

ris hic & nunc confiteri, e(to reipsá res aliter

Íc haberet,

Ex communi Sanchez lib. 1.e»o-

(s

QUESTIO VI.

ral. c, 0. w £ 7. Suarez difz. 22. fe&]. 9. alii. Et

lt

ïQuando -fi:jïïcät ;þlnt:garitas fbrmalz':/

patet ex haéclen

us fparsim dictis ; p;æfertim q.

26

L

2

m

: m»':im

confe[fronis , fsc t aliqua pec-

(

Qutt

IIl. Excufat etiam ig

norantia , vel bägivio;æ

$atà licité veticeantur 3,

&ulpabilis venialiter tantüm, cüm quis filicct

QOU

M

m

[2

SUMM A&RIUM.

in morali diligertia examinis modice defecit:

a lns

qu

cüm culpa venialis nec valorém , nec fméctum

"&;'a' 4b iäegrim: materzali confajFouis excnfat. T,Yn-

culpata oblivio ,

Sacramenti aliàs recté fufcepti impediat : ideó-

u à

Minimé

ia

"

442 Qua & quali igwrant ia excufet ? Uíque adn.

que poenitentem à mortali excufet,

x

é1.

autem excufat ignorantia vel oblivio mortali«

| tj

: .',c( 4 lI Impotentia phyfi ca. — Utzn jufirmo , furdo, mu-

ter culpabilis , fcilicet craifa vel affectata in de-

cum u

to ? j perécitlo moort5 G.. UÍque ad m 464.

2

fectu examiuis: fed tam valorem, quàm fru-

1its

€AÍ/Z5 CeTE?,

q6ó

1

Cafus ambzgui.

&um Sacramenti impedit, cüm defit confeffio

r

447. Ml Impotentía morslis, — Z.

dolorofa. . Quomodó enim confeffio erit do-

10Il ttllil

462 Dampum proprium ipfrus Penitentis. ac

lorofa, fi actu , ratione illius ignorantiz pecca-

ipfim

monum, ipfas Coufcf[arit, corgo

V

habiu

j "45.0* D«

tuale E

ralesy. ?&l fpiri-

tur mortaliter? Videzmefl. 1. $. 4. Quare talis

t

confeffio tota re

hi

479 "u alterius terti , V. £- complici:. ^

petenda ent , juxta, dicenda»

;

421 Solatamen fzine lefio eomplicis 41;:;:1* folum canfäf

qua]l. fequeu:i.

tids

/

farium aon excufat.

Y

lV. Excuíat etiam. ignorantia vel obliv

gb

47.: Qu

ndo feil. adeft. meceffitas confitendi , &

Alix;-

Y

io4f9 4

defa&to inculpabilis, etfi ex aliqua gravi culpa

ii

Confel[arius baberi uequix.

oriatur, quod valde notandum.

Etft. enim»

t &WJ

þæ;' j düe

Animadper[tonis circa impotepntiam moralem ,

$

«lidsque caufas excufant

quis anteà peccaverit , quando oblivioni vel

af

CQS d

Vifque ad n.

?76 .

ignorantiz cauífam dedit : utpote , quia con-

, u[,flüïwtï'

feffionem tfiimis diu diítulit; etiam non fine»

j

Jf

Y

i

ASSERTIO-

transgreffione mortáli precepti confeffionis

3

annuz , aut quia veritatem fufficienter non in-

4 at

, : Res fünt Caufie Generales excufüntes ab

i

7

quifivit: fi tamen dum confitetur, dolens de»

H

j

T

integritate materiali confeffionis, fic, ut

, ub

. emiffis aliquo vel aliquibus peccatis mortali-,

preterita culpa, volens, fi recordari poffet,

omnia confiteri , peccati alicujus oblivifcatur,

il

d

|' bus fufficiat integritas formalis tantüm :

In-

jam oblivio non ampliüs erit voluntaria, adeó«

jl

enlpata oblivie : Janpotentia phyfica , C* impotes-

que excufabitur ab integritare materiali con«

gtl

tia moralis ob svave damutime Powitentis , aut

--

feffionis : nam etfi fit culpablis in caufa &

m

proxisoi alioquin fecuturum, — Sic inre omnes.

radice fua , tamen modó hic & nunc culpabi-

Ad has enim omnes aliz partieulares cauíae &&

mlsö [!

"

lis non eft.. - Marchant Zribsr. p. 1. tratl. 4»

Á

[

€afus neceffarió reducuntur, ut patebit expli-

tit. 6. q. G.

(

j

caciþ'ne Iolitä.

M

-Corellarium. Plurimi in püeritïa vel juven-44o

g

p

fj

E

tute confitentes, quamvis aliqua peccata in il-

".

lis confeffionibus omittant , ob ignorantiam

Inculpata 'Ob'li;r:i(.'

:

inculpabilem ) vel naturalem oblivionem , à

b

ïnm ' m

;n

Ac excufantur omnes , qui hic & nunc,

culpa immunes fünt: unde venientes ad an-

Ój

)

i

n;'f;

;

m H

(

il

faéto cóngruo examine , non recor-

nos maturioris prudentie Gt memoriz , dum

i W

j

dantur, aut ignorant aliquod peccatum, ita

in cognitionem vel recordationem eorum pece

]fuglüam l

Ut ipfis, dum confitentur , inculpabiliter non

catorum veniunt , non tenentur praeceden«

j

"

Occurat. Ubique enim à transgreffione legis

tes confeffiones repetere, fed fufficit eis. fola.;

j/

gg [

peccata inculpabiliter oblita vel iguorata ante;

gxgufat- ignorantia inculpabilis. Etx quia ad«

2 3

"

"

$O£

-

Z

anussl

N

p

f

: 364- beol Sacran. P IH. Cap. Ill;- Si. L De iniqritat Go"f?fcmzs |

fifläsd*

&onfiteri.

Confeffiones. ratione integritatis

aliud non p&rmïtt;t', poffunt fimul omüks;*äi&ö

;läffi li

formalis valide fuerunt.

Sed de hoc fpeciali-

À fingulis aliquo peccato , quod minüis infamat.

datp

üs feH. 3. emm de confe[fione iteranda, — Quin:

Aut etiam , f aliter fieri nequeat ; dicendo in,

Pt

etiam abfolvendus eft, quem fallit memoria, ita

generefe effc peccatores , ac-dolore de peccatis;

E

,. B

ut dicat : fe fcire in genere , quód peccaverit

abfolvi dicendo: !

4

mortaliter, non autem occurrat illud pecca-

nis doctrina Gpraxi. -

0 s ab;ozygag.»cgmu;

5

r

j

tum in Iþccie.

Secüs ( extra articulum mor-

— IV. Si ipfe.Confeffarius. in:

peticolo confli-465

NT

tis ) f1 externé rudis vel fimplex dicat , fe pec-

tutus timeatur ante moriturus; quàm ponitens

eatorem , dolere de peccátis, nullum tamen»

integré omnia confeffus abfolvatur. dtem,fi —

um

ib, &

peccatum in fpecie ,. 'ne veniale quidem dicere

Conteffarius. nirniütn feftinans nolit ofnnia au-

— g, t

poffit : tàlem pra&ticé , extta articulum. mor-

dire , (feujufla, feu injufta causà ) fe non.omuia

tis, non expedit abfolvere , fed datà benedicti-

auditurum ^prédicat, aut de facto ante *fïn,c-:'g

! gtoten

*

L

one, permittatur communicare, | Ex com-

confeffionis abífolvat

'tunc Poenitens om

gatem |

tens reliqua peccata, de oninibus tamen do-

Bw

muni Layman e.8. Vide fup

n 7næji. u :g;

lens , validam confeffionem facit, cüm id-fol -

^ Mup

l

. (11;;9—;)171

probavi/'!t

culpà mon accidat , fed fcftinatione Confeffa. -

1 i |

EN

tii nolentis , vel non potentis omania audite; &

- Griter

iltntemm

£

auditio units partis peccatorum tribuit Poeni-

j -imþatmt—z"a phyfea.

: exiito

tenüi aliàs re&te difpofito jus ad abfolutionem,

461

Uandocunque quis «d materialiter integre

non íecüs , ac f1 impotentia próveniret ex pat-

E

; - confitendum Phyf""ä efl impotens , utique

«hto

te ipfius panitentis.

Ex communi Tannerus

fiefficeve debet integritas formalis : cüm nullum

dtfp. 6. q.71..2.68.. Quod fi autem nulla urgeret .

; p

ferlis

praceptum obliget ad impoffioile.. Exempla.

*

neceffitas confitendi ; fed -fine ullo periculo vel

; & cafus funt:

i

en o

aol

. T. Si Peenitens infirmus in

incommodo aut damno Poenitens poffet alt

^

; ,462

cipiat confïte/fiä, &

confiteri integr; etfi fine. dubio contultius fif.

3

uno, alteróve peccato dicto , deficiat loquelà ,

füper tali mutilata confeffione abfolutionema.

vel fenfibus deftitutus , aut grave fuübfit pericu-

lum, ne brevi deficiat , citó abfolvendus erit , fi

non petere, fedad alium divertere , ad rurfus in-

tegré confitendum : ad id tamen te non obliga- . .

fupervivat & ad mentem redeat, reliqua. con-

li

ri , re&t docet Tann

M

feffurus.

Similiter, fi infirmus volens & pe-

et £it. pqoür ipfum ?öbgt La-

DI

tens confiteri, interim dum — vocatur . Contef-

f& 19 1. 459.

^

w f

jl

farius, vel ei viaticum defertur , deprehendat ,

n

Yupua

g. Cd/a'!sl-—* üäzäig;æi ;;zä dmp

"

1

maultas confeffiones feciffe invalidas, & gravi-

a at

- ii

phyy/rickmn', pær:;'w pm:iäx moifa'lemk

X

4

Mi N

tas morbi ac periculum defectionis vel mortis

periiuenses.

»

non pátiatur tam longam moram , & dilationem

1 rl

E Uando Penitens- habet. cafu re&rvä-

abíolütionis , dicat, qu& commode þotcü, ita

4,6& : 3 'J'WQIP;OX:

interim abfolvatur , poftea , fi poterit , in con--

e:

?

tüms, SCurgente neceffitate aliquá con

es

p d

1

íeffione perreCturus: quin etiam abfolvendus.

*üte:n

» defit copia

"Confeflarii: poteritis abfol-

j pl uj

eít, (r adveniente Sacerdote; jam loquelà, vel

vere , omiffo refervato ; pofíe alteri Sacerdoti

| üttilg

fenfibus deflitutus , nihil omninó confiteatur ,

confiteri fola peccata non tefervata: ficut &

o Juo

fi anteà Confeffarium petiit, vel figna doloris

2. Superiorem occapatum poffe fübditum ab«

db lm

exhibuit: tunc enim adeít. GC fufficit confeffio

folvere à folo, refervato ; reliqua. peccata fua»

"

COII

virtualis.. De quo principali calü latiüis e. f.

alteri confeffuram ; dicemus c. 6. cdm de refere

ü

,

vaátis. 3. Quiando elttanta niultitudo confi*

ezm de abfolur.

A liv

.. A. Qui furdus , vel n

jurus; aut impedite ;

teri volentium ;pro'aliquo celebri feflo ( maxis

«

N PW* n li

balbutientis linguz , ignoti idiomatis &c. om-

mé quando multi de donpginquo venerunt ad

*

n l

obtinendàm celebrem induígentiam. conféffios

nia exprimere non potelL ; exprimat quantüm

BU

"fgl-

moraliter poteíft. . E3der ergo ratione ignarus

nem & communionem requirentem , & miule

ti alioquin vacut recedere deberent )/fic ut Sa-

Jmnq

x

idiomatis, quando urget przceptum , vel necel- —

fitas confitendi, && Confeffarius lingue peritus

cerdos nequeat omnibus & finelis fatisfaces

WXD V

haberi non poffit, exprimat, prout moraliter

re , audiendo omnes integr? , poffe eum. fin-

gulis-dicere utapariant folüm graviora. mor-

R fUl

poteít. étfi non integré intelligatur. .. Ex com-

ïlacom

muni Layman e. 8. z. t1.

An veró tales tenean-

talia, reliqua differant in aliud tempus s; mihi.

3 c

tür vél fcripto, f fciant, vel per Interpretem

probabiliffim atfirmabant alii non pauci , &&

con(iteri , dicetuz fe£. fegaent

practicé probabile ceafebat Gobat eit. n.479-

P

,i » cänf de canfgj]in..

[

M

(!mt

ue feereta Q vocali,

Veràm huicpraxi modó directe repugnare Nie

UR

46

i, periculo--

detur propofitio f 9. ab Innocentio Xl, damnae

t

^. ]IL. Qui anguítiis temporis , lo

Ti

rum coarctatur, ut in periculo mortis, in nau-

Z

ta. — Licer Sacvamentaliter abfiluere dimidiatà

Hs À

f

fragio , in bello, immitente conflitu: item. in

santzt confe[[os, vatione magni contut s "Puuto

publico nofocomio , ubi eft multitudo mori-

sentiups , qualis v. g. pote[fl contingere in dietnáe

U ls

ü"Nsm

bundorum tempore peílis, ut omnes audiri vel

gna alicujps Feflivitatis , at iudnlgentia. Qua

3

N d i

confiteti non-poífint ; fi immigens periculum

quidem propofitio , ut exponuut. DD, eas expli«

| h

jj

'649- ;

W

SS

N

"

b

*

P

f

M

7

[5 ïbzoï.ïr Sacæi?awmem.'Paä'rsl'H- Cap.lll, i, T,. De inteoritats Co

r

.w

fef??oni: 36 5'

i

xeax;täs' :

r

damnata non eft , quatenus docet , poffe

tas, quae ipfa eft moralis im pofübilitas , && peri-

sl

abfolvi dimidiaté.confetfos , f«d folum quatenus

culum datuni poenitentis , nec non periculum,

ial

alfignat pro caufa dimidiate confeffos abfolven-

ne reddatur confeffio- odiofa; prudentis. Con-

f

di concurfüm magnum Poenitcatiuit. - Nec füf-

feflatii arbitrio abrumpi poteít & debet.cou-

fragatur ratio mapne folemnitatis , aut indul. — feffio: cüm | przceptum ' confeffionis inteetz

gentiz , finulla alia neceffitas urgeat, vel cau-

non obliget cum tanto incómmodo, & préttet

il

fà excufet,

Addit Granadus apud Dianam»

aliqua peccata omitti , quàm notabilia hzc de-

lnT

N]

p $. tratl. 134. vefol. $3. Si nequeas omittere

trimenta fubiri,

£.

i

Omnia ex communiï'g;:ïgfld

n

a

l

Sacrum. vel cominunionem absque gravi fcan-

iO

Il Dame

dalo, & tamen fis oneratus tam multis pecca-

zem ipftt.f. Caxfafari vel ca;'pa;;'le ,459

ong

tis, ut non valeas omnia enumerare apud Sa-

ut quando Sacerdoti ex ,mora - confeffionis in-

ii

eerdotem , haud te peccaturum , i poft auditam

tegré audiendz damnum grave immineat : pu-

st

partem peccatorum , Confeffarius te abfolvat,

ta,fitempore peílis fit probabiliter inficien-

d

cum onere redeundi ad ipfum vel alium pro re-

: dus: item in periculo naufragii , incendii, ho-

.t-,m:

liqua parte farcinz exonetanda.

Et omninó:

ilis imminemis , infidelis vel haretici , à quo

H [

probabiliter, quá-ratione & ego excufavi Sa-

Conteffarius vel occidetur , vel peffime tracla-

j

cerdotemr, qui in nocte Natalis Domini pce-

bitur deprehendendus , fi. tota confeffio audia-

t

mitentem nimis diu confeffurum parte bonà

" $&ur. Tunc enim audito ung & altero peccato

«onfeffionis audità abfolvit, ne imminenteo

diün

abruptà confeffione. poenitentem de omnibus

jam medià no&le , bené famelicus & fiubundus.

dolentem poterit al- omnibus abfolvere. — j:Ne-

mitts )

i t

collatione vefpertinà excluderetur , reliquam

- que, enim tunc lex Chrifti , nec charitatis obli-

jl

Ü

partem auditurus poftea ad confeffionale rc-.

gat ad procurandam inregritatem | confeffio-

verfus. . "Sed ha«

nis materialem.

Aut fpirituale, Ut fi ex con-

OP.! "

äa.m fpc&tant ad impqtentiam

VL s

feffione certi peccati timeatur Confeffario-pe-

) Pffï

n;orglenu

S

ais

xiculum ruinz , ut fuprà jam infinuatum : item,

J5 li.

l

quando Confeffrius ipfe , non. habens ali-

Jl '.igae&

,

i

[-3

3utitos

um Confeffarium , peccatum fuum non potett

* Imgoze;xtia mam?i!.

s

huic Sacerdoti confiteri , absque lafione figills

Cïgnäiocunquä ex canfe/]iow eerti peccatà

- Sacramentalis: ut f invalidé culpabiliter. ab-

Té |

^Q

-vel circum[hautia timetur esevità gravo.

folviffet aliquem à cafu refervato , vel fimonia-

damnum. fpiritale vel corporale , vel proprium .

cum , & non poflet confiteri , nifi illi ; qui facil&

ápfius penitentiz, velCoufeffarii, uelalterius ter-

conjictet , quisnam ille fit.

Conmmunis R.eceat.

J ydl/fdf.' :

tii , poteft. illud taceri ob impotentiam moralem.

cum Coninck difp. *1. ». 95.

lii

Omnes. Ratio eft: quia hic & nunc cenfetue

It "Damunus alicujas tevtii, vel corp0-47c$—

anoraliter fieri non poffe, quod fine eravi dàmno

rale vel fpirituale , quod ex confeffione alicujus,

N

2 t

Tui vel proximi fieri non poteft« neque prace-

certi. peceati tur poffet imwinere alicui tertize

ptum divinum . pofitivum . confitendi. integ*?,

dgo

perfong , G nimirum Confetfarius revelaret, aut

potell obligare cum tanto incommodo, fed

eà fcientià contra illam perfonam uteretur in

us

" Sr::rJa?

cedere debet praceptis legis naturalis de con-

ejus fpirituale vel corporale damnum , ut ex fu-

Y

fetvanda propria vel aliena vita , fama , ac avet-

prà dictis cafibus facilé intelligere potes. 8.

ia,l: ii

tendis damnis & periculis, gravibus fpiritua-

Et.generaliter.

uoties Poeritens, urgenteo

u

libus & corpo

E

Exempla & cafus

aliquà neceffitate confitendi , non habet alium

Aiunt -

,r»alïibus.

il

Al s

Confeffarium , quàm hunc , cui non potelt ex-

jül l

(5 68 «X Damuum proprium ipfius poenitentis. Ut-

i

J

plicare peccatum. fuum, nifi complex revele-

(

üilff

, pote. 1. Quando Poenitens probabiliter timeret

tur , & ei innotefcat: poffe tacere peccatum il-

peccatum. fuum à Confeffario fore revelan-

Vü«gl i

lud , vel ejus circumftantiam , quantüm opus

dum, unde gravis fui infamia, inimicitiz , rixz.

efL, ne complex reveletur, fatis communjs &

j wnw

m:w

^. 'mó quandoque effufio fanguinis fequeretur ,

multüm probabilis , ac tuta: eft Sententia DD.

* & Sifemina, ( vel mafcülus) ex peccato catnis

À

"

cum NNavarro Zidax. c. 7. . 3. Valentia, alíisque,

(1

- tonfeffo timeret fibi vel Confeffario fore peri-

Exempli gratià; — Peccavit quis cum propriaa

ils

- eulum ruinz , ut fi rationabiliter timeret , fe po-

orore, quam Confeffarius ifte optime novit,

" a

1. ftà à Confeffario non. bonz famz follicitan-

2047

poteít, imó deber tacere aut gradum confan-

j

dam ,. &c.

3. Quando Poenitens. propter fra-

guinitatis folüm.dicendo : '.cogimiii inceftum z

9.

"C eilitatem fibi notam, timet, ne diu'immo-

aut, fi nullam- aliam haberet confanguineam ,

Pidtll

^ fando ia talium peccatorum examine denuó

totam circumílantiam,, dicendo: commifi for-

[

Mi

9.

? YU

- labatur : tunc enim poterit non nift obiter fe

nicationem, cum propofito confitendi integré

u

l

" examinare, quamvis ex defeQtu examinis non«

. peccatum alià vice alicui alteri.

Quin etiam

j

nulla orittenda ;forent.

Quod ipfum obfer-

fi ifte Confeffarius ex circumftantiis loci ; tem-

, Wm jl

fr

Vare deber Confeffarius in interrogationibus

poris, perfonarum , certó intelligeret hoc. pec-

h

" He ejusmodi rebus turpibus. 4. Quando P.

catum fornicationis non potuille commiitti Àà

i "

- itens eft nimis fcrupulofus in peccatis enume-

71

peenitente', nifi cum forore fua, totum pegca-

"

E

..* . Bihdis : tunc enim , cüm. adfit fumma difficul-

tum interim tacendum .eílet ,. alià - occafione

i

^j

lj

&25

€Ofls

À

1

*ansi

3 66 : d'Leol, Sacraument,Pars TIT. C*'f-m- S&.T. D tint tgr ita g gmfäæ om*:"

x

i

€onfitendum alteri.

Ratio eft: quia quane

jus ad fuam famam , nec infamare emnïn'cci:vefï&

[T

do duo pracepta divina concurrunt, unum na«

eíl. Inpropofito aütem, €ó ipsó, quó com-

n

plex peccávit cum altero. fciens eum neceffarió

] nl

turale, alterum pofitivum , qua fimul fervari

non poífunt, przferendum & fervandum eft na-

debere confiteri , amifit jus ad fuam famam in

, deUI

ordine ád confeffionem , non tantüm fuam ipfi-

^ ia

vurale quod ftricliis obligat : atqui praeceptum

non infamandi proximum , eft naturale: pre-

us , fed etiam alterius , cum quo peccavit, cafü ,

p T

T

ceptum veró integré confitendi , pofitivum :

quo ex jufta caufa confiteretur Confe

f(ario, qui

fradye

ergo illud praferendum & fervandum efl. — Et

ipfum agnofceret.

Jundu

ego cum Gobat s. 47 $. hancfententiam ob ra-

$. Dixi autem.

& femper füppofui. Quando

tionem dictam. judico probabilem per fe lo-

argente. aliquá ueceffitate confitendi , won poteft

| ml

veillut

quendo , quando 'nimirum inde nullum fequi-

eommodeé Penitens babere alium Conft

r

m

EHEIC!

tur incommodum peenitenti, (de quo infrà )

Nam ggneralitet addo.

quàm quód confeffio mutiletur: fdque maxi-

*

7

pET

$. IV.

m

mé, quando perífona complex fuit à poeniten-

te feducta, & in peccatum inducta. — Atque om-

Jdäer/z'aäei circ

4 impotentiam. moralem ,

dipea

Tiii.

nino certa & vera videtur hecSententia, quan-

ali4sque dittas caufas excu[antes, .

L Icucin omnibus przdictis cafibus moralisqz2' .

10 4f

do complicis fama graviffimé Izdenda effet apud

mülum

Confeffarium , utpoté complicis Superiorem ,

impotentiz , ita màximé in hoc ultimo -

cafu , quando apud Confeffarium revelandus & -

f

Dominum, fingularem Benefactorem , vel Pa«

fionem

tronum: aut inde ei fequerentur alia gravia in-

infamandus effet complex , ad hoc , ut licité ali-

Wi

commoda füprà indicata : & ne alioquin Con-

quod peccatum vel omitti , vel cam infamae -

feffio ad falutem hominum inftituta cedat in.s

tione complicis dici poffit in confeffione , duo

u

U»um : utadfi ali-

db,

rave Damnum vel afflidionem alterius , fi

neceffario requiruntur.

fort& aliquo. indicio: cagnofcat tam graviter

qua neceffitas vel obligatio , vel faltem juftaa.

püt.

74

lzfam efle famam vel exiftimationem apud

caufa confitendi : v. g. in infirmitate , pro Com« -

dpue

Pralatum, Dominum, Patronum &c. . Ut ex

munione pafchali: jufta autem cauía femper

- ltl

conimuni recté notat La

adeít, cum quis eft in ftatu peccati mortalis, .

ttsfüog

yman /. y..sraä'?.'df e. 8.

í

at

». I2. V. IDito 2«

preíertim gravioris, & jam diutius moratus, -

— 471 lV. Quando Penitens utgente aliquá necef-

"Alterum eff, quód non fit alius Confeffarius

!f Qu

Nayiqqt

fitate confitendi , non. poteít commodé habere

zqué idoneus , nec brevi tempore adfore fpt«-

alium confeffarium , cui. ignotus fit complex :

retur, cui quis omnia fua mortalia fine. ejus-

AL $g

ipsíq; complici ( uti plerumque fit ) nullum aliud

modi incommodo confiteri poffit : alioquin» . -

' Filïqüäfl

fine dubio tenetur confiteri alteri Confeflarios .

Utf

damnum vel incommodum immineat, quàm

quod fama ejus apud Confeffarium ( virum ta-

aut alium Confeffarium modico tempore ex«-

EFI ts

men prudentem & difcretum ) quantüm ad no-

pe&tare: v. g. aliquot dierum (longiori enim -

m )d&lll

titiam hujus criminisledatur : & poteft licite,

tempore non teneris expeclare , quia magnum -

Wt d

imó & debet confiteri peccatum integrum , non

effet incommodum , eum , qui animam peccae

fl

to mortali infectam habet, diutiüs expeclare

obftante infamatione illà complicis , quippea

tl ii

meritó pofthabendà majori bono integritatis

debere remedium divine reconciliationis ,

D

Q

quod per folam contritionem.tali homini ob-

fervandz, & fpiritualis auxilit à Confeffario ca-

dJWUm f

piendi, (quod proinde maximé verum eíL fi alio-

tinere difficile effet ) ita communitlnta DD.

Lf

"

Ti

li

quin ipft poenitenti , aliquod incomodum emer-

& meicitati omnes. — Quare, ficut graviter.»

4j [ [

eret, ut f1 Peenitens nimis diü pofteà differre de-

peccaret univerfaliter , qui fine jufta caufa con-

ka D

:

eret confeffionem illius criminis faciendam cum

fitens huic. confeffario, cüm. commodeé alium . :

LT

majori incommodo , vel minori fructu, quàm

poffet habere vel expeclare, in cafibus füpr

Ti

lt

1n0do fieri poflet , &c. »Ita communior DD. D.

dictis $. 3. aliquod. peccatumi mortale oritte-

t m

t(n

"bomas , D. Bonaventura, ZAlenfis, Gerfon, Sua-

ret, quia tunc ceffaret impotentia moralis ile

u

véz, V'a[quex, Goninch , Filliucins, aliisque rela-

lud peccatum confitendi : ita fané culpams : . — g

jl

tis Laymá cit. ». X2, Lugo difp. 16. fe8. 8. num.

gravem pleríque Doctores agnofcunt , moa

'üm[(h

394. Tamburin, opa[c. Expedit. Confeff. l.2. c.9.

tantüm contra charitatem , fed etiam contra

"fyy m

&2. Etexprefsé docet D. Bernardus. Opsfc. de

juftitiam , cum onere reftitutionis famz in eos

J

]

m

formula 9ita, fic fcribens. Desullo frnifive loqua-

qui fine jufta caufa confiterétur Confeffario

H—I:&()

vis,nifi in confe[fioue : & boc, ubi nompotesaliter

peccatum cum revelatione & infamationea

Af à

snanifeflare peccatum ttum. — Ira Sanctus. Ratio

complicis , fi alium fimiliter' Confeffzrium 12«

IN

d jtll

etgoeít : quia Poenitens utituf jure fuo : & com-

cilé habere vel expectare poffit, in propofitio

N

h Áigm

lex hoc aliquale famz fue difpendium fibi ipfi

ültimo cafu & fimilibus: Ut, fi famula confi*

l

P«di

imputare debet, quandoquidem tale crimen

teatur , fe peccáffe cum fuo Domino, vel Clerie

i

k

BU

tommifit cum altero , quod coram legitimo

co ; Confeffatio bene noto:fi uxor confiteas

D

conícientize fudice aliter explicati non poffit.

tur , fe admififfe peccatum contrá naturam evm

L

1

Qd

Unde ruit fundamentum oppofite fententize

marito füo , quem Confeffarius frobé siovit.

hl Y

NP&& licét fit .de jure nature non infamare

sAYus , GA^ .

M

Smu

:[üw

groximum , quando videlicet proximus habet

&c. Quamquam D. mm, Caje

n drids

u

D

—

L

74

t

*

l

»»

" ha Sacraners; Pari TU Cup TILSed L. De tl confifonis 467

w

gentiam fit dictum.

II

5iïeigapzd Diceflillum negent;in hoc interve-

In präxi:* enim merità

nire culpam gravem , fi prater infamationem

confulerida fententia o

m

..ap'u&folumConfeffarium,nullum aliud incom-

tutior.

ppofita co*nïmun(iqr &

z

modumtimeatur. Sedflandum communi fen-

1

tentid.

IV. Ad extremum quoad inteoritatem *con!-47yl

feffionis dubitari poteft , utrüm necefse fit in

ig,r:ü, |403 ; U. Hinc optimé inf'ert & monet Läyman

miqui

"confeffione explicare peccata , qduorum notiti-

£it. t&p. 8. "i. 13. Quando Confeffarius ani-

am jam habet Confeffarius velextra Sacramen-

madvertit , pocnitentem paratum effe ad nomi-

tum , velper confeffiones anteà invalidé fadlas ?

1]

x

zandum complicem circa ea. peccata, quz fine

». Omninó Pomitens tenetur aliquo modo

jmyl

etiam confiteri illa

complicis agnitione ;intelligi poffunt, prohibe-

&ccata; ut fecunduüm com-

Y

re illum debet , ficut admonet D. Bonaventura $

munem DD. ben

i

7

refolvit nofter Marchant,

praterquàm fi id omninó neceffarium videatur

bis.

Ratioeít: quia confeffio Sacramentalis

ad juvandum poenitentem , vel ipfum compli-

non eft nuda manifeftatio peccatorum ad pre-

cem. | Quanquàm, fi complex correctione ini«

bendam notitiam alteri, fed debet effe accuía-

Mi |

digeat;praflare videatur ,'ut non ipfe Confeifa-

nl

tio ac manifeftatio dolorofa de peccatis ; ut

rius, fedaliáidoneaperfona corripiat.

Si ve-

funt offenfa DEI , -in ordine ad. abfoiutionem

]u

il

1

d

16 alius idoneus haberi non poffit , qui grave

& remiffionem obtinendam , ad quod notítia

malum impediat vel tóllat; tunc hortetur Con.

prior Confeffarii omnino eft impertinens , vel

d

»

eflarius poenitentem , ut potiüs extra confef-

laltem infufficiens, — Quandoenim Confefià-

T

fionem alienum peccatum in ordine ad torre-

rius novittua peccata extra Sacramentum, non

d

ionem fraternamipü.apefiat,' ut tanto liberiüs

aliternovit; quàm alius quicunque -Laicus vel

du

peccati notitià uti poffit, atque dicerecorripien-

foemina , quz illa vidiffet , vel audiviffer, Et f

[

j

9 , ie cam extra notitiam. confeffionis. acce-

novit ex confeffionibus invalidé factis, non no-

T

pifle , ne illudodiofum homini reddatür. . Prz.

P ci

vit ut confeffa doloroseé in' ordine ad. abfolutio-

nb

pué verb cavere oportet Confeffarium , ne

o

p

nem, quzob defe&um validé dari non pote-

yiü lt

- facil

€

fidem habeat foeminis accufantibus mari«

tos fuos.

ratL — Dixiautem:Tesetur aliano modo illa con«

( t

Sic Laysan. . .De

quá re laté etiam

s ntit

/ Gobat Alpbabetb..

fiteri. . Nonenim tenetur Pecnitens talia pec-

. Cenfef. Cafa y. À num.

cata jam nota Confeffario fpecificé ad longum

zonida

/ 254» quemle

non vacat.

ge,fi Vacat: nam mihi ex!hribe;e

:

nartare, fed. poteft füb compendio paucis ver-

dorch

bis dolorosé f& accufando , Confeffario eorum

f i

474...]II. Seu oblivione incolpabili , feu impoten-

notitiamingerere. ^ Exempligratià : Confef-

ilb

tià,ac quicunque juflá causá peccatum aliquod

farius interfuit tuis ebrietatibus, litigiis, impu-

viefant

'in confeffione mutilata reticeatur ; femper.ma-

dicitiis, quando in confeffione pervenis ad ifta

N

?()IC j

net obligatio , illud peccatum omiffum vel oh-

peccata, potes paucis dicere : accufo me eti-

litum , deindé , cüm facultas aderit. confitendi :

nglon Ü

i

am de illis ebrietatibus ; impudicitiis , Iitigiis,

yia (

Qu

cüm ex claro textu Co

z

ncilii Tridentini faprà

quz coram vidifti, juxta modos & circumftanti-

; quaft. 2. allato

ipunp?

jure divinoomnia peccata mor-

as tib: notas: addendo tamen explicité illa, qu&e

talia figillatim in confeffione.

davibus fübijei-

li CXF*'

enda fint..

fubterfüugerunt , vel fabterfugiffe putas noti-

g

Et oppofita fententia ( Vivaldi , &

tiam Confeffarii. , Quod tamen pàffim pra-

Aliorum: mirum!) meritó eft inter propofitio.

L

Cicandumnoneít, niíi rationabilis caufa 1ub4

JL'uD

il

nes damnatas füb. Alexandro VII. Undecimia.

fit, v. g. brevitas temporis , turbatio menatis's

[ü HlfW

Peceata t confeffioue omiffa veloblitayob inflaus

alioquin periculum eft , ne defit verus dolor &

x

, ptriculum viteaut ob aliam can[amn , sn tene-

Ts

deteflatio peccatorum ; & certé plerímque

fnott

u

mur in feauenti covfeffione exprimere.!— Atta-

deeft humilis verecundia ponitenti valde fa-

,. Ten necefsé non eff, ' ut illa fuppletio fiat fta-

lutaris.

il

Itern poenitens ordinarié confeffus

jl &

. tim proximà occafione,, ( aut etiam adhuc an»

eidem Confeffario , facit aliquot confeffiones

. te Communionem

o

j

» Ut pie fcrupulofi faciunt )

invalidas ; fi Confeffarius adhuc recordetur

4 ded fufficit, utfup

pleatur , quando aliàs ex alia

peccatorum , & | flatüs Peenitentis , fufficiet fulx

j df

. Caufa fiet Confeff;

)

UIl

o. Sicenim Sylveffer, INa-

compendio dicere: accufo me de omnibus pec-

VATTUS, Suarez , Henriquez,

» Reoinaldsus , alii

catis , que tibi fum confeffus à prima confeffio-

il

n EW

cum Layman cig.s.

amz [W

13. Diana p. 3. tradt, 4. ve-

ne invalidatali tempore facta ufque ad hanc ,uti

fel. 124.Gobat bic c

2Ín Y1. u1

274. docent:

ex.profefío declarabo

,peccata , quz ob . naturalem obliv

ftit. 3. alaX cenfeffione in-

p

Y

ionem vel a-

valida repeteuda.

!^

- liud juftum impedimentur pafc

u

emiffa fuerunt,'non effe f

hali tempore'

SECTIO IL

atim confitenda ,

s

TA

eum impedimentum ceffavit

; aut peccati me-

De Confe[fone vera , fecreta , vocals,

motia rediit, fed ad fequens

Pafcha licité di£-

Jtc

(

keri poffe , proptereà , q

QUJ/ESTIO I

ul

j

uód Ecclefie prace-

- Pto, femel de. peccatis

omnibus mortalibus,

u

j

ffibile eft

-Qualiter confe[fo delet effé

j

quatenüs moraliter po

, confitendi ,

FER.A?

d

. Cconfeffione. frilicet . fo

cmaliter integrà ) fa.

"Mh

u

SuMMARJIUM,

j isfa&mn fugri:,

sted hoc fecundüin indul-

E

P

j7f. qanþy;a diet cffsitialiter efe éerae

eun-

L

Y

—

N

Xä-/

e

Y

)

f

]. Sacrauent, Pars VLT. Cap, VIL Sdd, 1 De cmfgmgwäg

368 Vlääva

*

nemihj.ujn endam, &e. ^ Ratio c-fï' . ggïa tune.

UL

477. Unde mert

Ale eff.

6f confefo nulla, megave perum

rfl

jn re

£ra»i & meceffaria. SceL.

Confeífarius habet jus interrogandi ad prafens

(

auriale nudquam lcg:'timä t

tem confeffionem recté & fruciuos expediens

$. Peccatinm D

& fateri f^

Ifum fGientir ia materia gr.iïä;i ?

/ dam, & agitur de re gravi , Ut patet, Alioquin

4 Sicut

mortale fczl.

gon commif[um..

effaria Sc;;ifï-

fi nillá cali juftà causá fubfiftente, Confeffarius

4$o. Mentiri feràó im re lebi 6 non ne

£ ejt»

$

: Monse

injufté , utpote ex mera curiofitate inquirat de

Meagtiri in ve grati, fed. imper

geccatis anteà

' ,nunquidr

P

tincnte atd canf?fa;

/rit&v confefïïskitcrülrïkx,' ut füprà ne»

Es

-

-a Sact

neim, quale pecmlmn? 2.

" sgare poteris,

j

QUAZSTIO 1.

^A Fateri falfum in maïef

u

tht i

€& neceffaria. .

*

-

inofep

Onfe[fio e[fentialiter debet effe odl

fOlutäögyy

teadfun

tería fuab[lantiali & nece[Jaria . atque a-

Actilegium itidem , & confeffio ac ab

*

nullaeft, fi quis fcienter fateatür pet- —

tmliti

37:

eà -omne deliberatum mendacium in materia

vavi & nese [faria conje|fiomi Saeramentalis, fen

tumm morta

le , quod tamen nonfecit, . Come .

(pntta p

muniffima DD. Navárru , Coniuck, Regitdl-

Tüj, g

qtrum negandd fen falfiem dicendo eff peccatum

diu , alii cum Layman e. 8. ssm. t $. Lugo diff.

adremam

mortale , && Sacramentam veddit irritum &

.129. Ratiocft: quiainte gra"

dfin

unllum: fecns eff de materia levi,vel won ntce(a-

14. fe £, 8. w

vi alteratuf judícium Sacramen

tale: facitque

&& ]

ria.Communis.Ratio patet:quia aliàs in re gra-

talis injutiam tam ipfi DEO .

cul in períona

s Mu

vi decipietur Judex:& confeffio nec erit integra,

Confeffarii mentitut 5- quämübiipü,

.quem &

Áfiuis,

nec dolorofa , cüm fit mortaliter peccaminofa ;

EFa-

falfo crimine apud Sacerdotem infamat. -

li lm

ideóque irrita & nulla, & confequenter tota re-

D

ecenda.

démque eftrato, íiquis fcientér in numere

D

uam unum tantüm

dtsdi

. Dicitur autem,

delibemtz)in ämgd'cium,

. peccatorum. mortalium. Ce

; Rortils

addendo) plura peccata morta

lia fateatur, quam

cim quis fcienter , & à propofito contra men-

M

*

fecus , fiid ex probabili

tem fuam falfum dicat : nam , fi quis ex igno-

reveráfcit, fe feciffe

R ünt Cor

vel vero fimili conjectura faceret. — ltem s

- 10 CO

cantia vel inadvertentia falfüm diceret , nec for-

trarcum

(ed materiale tantüm mendacium . com-

quis peccatum: dubium fcienter confitéatur vt

male,

-

i. ov

mitteret, necpeccaret, f.

a

ltem graviter , cüm in

certum ; aut econtrà , peccatum certum cones.

ntt

ia vel inadvertentiaà pec-

— fiteatur ut dübium in materia gravi & ne«€ A-

E

omni materia;ignora

cato excufet : nec con

fequenter obetit confeífio-

ria ; quia & ille judicium Sacramentale in f9.

n

eravinotabiliter alterat. . Addeinfuper, edam —

m

i 5 ficuc etiam , fiquis in materia levi vel non

falso fe excufare de folo peccaro veniali , quoó -

itytl

neceffaria mendacium committcret ; Ut Batebit..

^; ut fifalsó fateae

effettota materia confeffionis

äfs &Pünitä

jam pqnamus cgius.

ris, tejocose mentítum effe , necaliam pro cone

:

wrümin mater

E

feffione materiam adferres, iiortale effet , &fa-

füidei

r

D

1, Negare

7 gnrui , *

$

uia defeCtu vere materio remote»

P&m 1&&1

4

J

& ueee ffarias

crilegum , q

Sacramentum effet irritum.

Excipiuntur femper ^

; Mil

Acrilegium

eft, & confeffio &t abfolutio

nxii

,füdes & fimpli

: 4773

*

.

inpredictis fccupuloft, :

'ämlärri!egäi

nulla ac inva!ida

fi peccatum mortale

ate, ve

«

l ex türbatione,igno-

timà confeffum ícienter neges ;

, cessqui vel ex amxiet

. ] timg)

nunquam legi

rantja, bona fide £epe

fe accufanr de iis, quie non.

aut ita tegas,

ut à Confeffario non intelligatur ;

j

?

ye] ticere tale pece

fecerunt, ve

de pluribus, quäfn fe

serunt, xel ,cf-u:

Si cnim Íolüm omittete ,

-

éatum , mortale effet contta 'integritatem COfle

bia pro certis, &c.

1

].

feflionis, quanto magis mortale erit illud etiam

iáp materia fc/w'fd*

j aun

llütl

late ? Excipe ; nifi

. 1 - Mcatir.

/.þ*

'Qu

pofitivé negare vel diffimu

néce[[avia.

habeas juftam caufam 'illud tace

ndi juxta fupra

JEr fe tantüm veniale eft, fzu v;cfum n:gf;ä »4$0

dida : tuncenim poteris etiam.

inquifitus pofi-

amed ( ut peccatum

.E feufalfumdicas — Ex communi Layst»

d

tiv& negare ; adhibità t

Lego, alii , contra Cajetansm , ermillam, 27 -

Kf

veniale mendacii evitetur

» congruá eequivoca-

l

. g. non feci ,

lios. . Utfineges aliquod veniale à te commil-

: : f'a)la'u;þ

L

tione,

velreftrtictione mentali V

fum, aut etiam mortale jam anteà legitime con*

hi Pl'miid

vl feciffe fcio

£

Hs

? Tmnqu.a'n-xilgäa confejfione fatmf

- feffum, necad przfentem coni

effionem faciens,

dum, ,

interro*

N

P.eccat?nþ mortale nunqnam

cüm fcilicet Confeffarius legitime de co

L

478. Dixi autem :,

ngruä re

Rri&iü*

,;'J. N!(llug D

legitime confeffa

$9.

"Hoc enim folüm eft ma-

- . gare non poteft, ubiadhibità cc

flaria Sacramenti Peenitentiz,

nementali ; etiam veniale evit

áre potes, Vide

(xfiü'tzm

teria grayis &€ nece

fatearis aliquod

per fe loquendo. -

Per accidens autem etiam

"

uem.praced, — Aut contrà , fi

veniale, quod tamen tion commi

ifti, dummo-

mentiri negando peccatum j

am rite confeffum

onis, &c.

ARatio

do adfit alia materia abfoluti

Yf

mortalé erit , quando Corfeffarius , five ut

neceffaria Sacrae

lility

Judex, five ut Medicus de illo jufté interrogat ,

eí: quiain materja levi & non

menti falfitatem committere ;

nec judicium S2-

Illu«mw

tanquam aliquo fpectantead prefentem con*

/ Mj

feffionem , "utpote ad medicinam contra re-

cramentale nótabiliter alterat , nec Sacramento

tcn

alioquin valido

»

LU U"'ffo

lapfus preícribendam , ad o«cafiones proxi-

ggayem /irrcv«'snii&x.p itroga

Anas

'Ha Gll *

x

tollendas, ad reflitutionem ,Tvel fatisfadtia- , ergoöcc.-:

EL

A t

s

"

"

*

i

D

;

( lbeol Sacrarient, par;'m. Cyp, ML, Scel. 1. De Gmfejjïmwä, 369

"W

!:l

d Wþï.wmzifi inre ght'üi , fid 'þmgj;;b ip» enimdicitur Confeffio amricularit ,& träï?U-

l

db

nal , hoc ; feeretsim , eó quód fecretó exerceri

p

Ld

p:i;i:ienta ad Confe[fionem Sacrae

debeat.

' epentalem,

Commtuni[[ima & exprefse Concil.

;

lii

48 I

Anet peccatum mortale juxta rati(;nem

Tridentinum. Explico & dico :

Ccm":l.'ïärins

L Nihil cum natura & inftitutione

ità

materiz, atque ex circumítantia Con-

häjuäk& |

.fefü—onis

etiam augmentum malitiz fumit. Sed

Sacramenti, aut przcepto confcflionis pugnat ,

li

fi quisobrationabilem caufam , in majorem»

nunquid etiam fpeciem mutat contra Reveren-

fcelerum vindictam , fui humiliationem , alio-

tiam Sacramenti ; Negat poítalios Gobat s.

$45-fed valde probabiliter affirmat nofler A£ar-

rum exemplum, vel Ecclefie offenfz edifica-

m'; W

tionem , item maximé ob cafum neceffitatis ,

whbast. f(apra cit.Ufitatum enim eft mulieribus ,

v.g. in communi naufragio, nofocomio tem«

p

' $m fzpé etiam viris, quód in Confeffione , fi-

Ve adfuum folatium , five ad excufationem füo-

pore peftis . peccata fua publicé confiteatur ,. /

etiam in ordine ad Sacramientalem abíolutio-

lo

rum litigiorum,inimicitiaram ac odiorum,quas

W

nem recipiendam, prout infinuat T'ridenti-

contra proximum , fpe etiam conjugem ge-

runt, graviffima effütiunt de proximo , etiam

num czt. c. $. & docet communis DD. cum.

Navarro e, 2. szm. 8. fic enim Pecnitens dát'

"

ad rem minime fpe&tantia, fane etiam menda-

q

veram notitiam peccatorum füorum Confefs

dílime , vel nimis. hyperbolicé exaggeran-

ILdl

m ),'dq,ï&c'. Hac cüm extra confeffionem morta-

fario inordine ad abfolutionem.

qu

liafint, ratione pretenfe vel potiüis fictz. con-

Il. Ex vi przcepti Confeffionis per fe , nul-485

jl

lus unquam ullo cafu,etiam atticulo vel pericu-

feffionis, fanegraviffimum au&mentum mali-

— ti& fümunt , tüm ob notabilem irreverentiam

lo mortis ,.j communi naufragio , proelio ,

illatam Sacramento , quo abutuntur ad füas

nofocomio &c. tenetur publicé confiteri pec-

catafua, faltem occulta.

Ità communiffima

detraCtiones ; tum' quia ratione novi peccati

VAU

mortalis commiffi irritam, & invalidam red-

DD. Layman v. 6. l'annerus difp. 6. 4. 7. nutz«

t

dunt Confeffionem , quàm proinde unà cum

26. alif. Quia jugum Chriflianz Religionis,

s u

oportet effe fuave: atqui nimis difficilis obli-

novo commiífo peccato d«traclionis facrilegze

Ti

— éx circumflantia confeffionis, repetere tenebun-

gatio foret ; fi crimina prafertim fecreta , pu-

] üiïöäüf

'tur. Caveant ergo Confeffarii prürientes auri-

blicà confeffione aperienda effenr : neque uf-

quam colligi poteft, Chriftum Dominum tanto

J us

'þüs,qu«i ejüsmodi fabulatores & fabulatrices nó

geni

impediunt; aufcultant, imó fzpe fuis curiofis

cam opere przceptum Confeffionis pofitivum

fipt

interrogationibus ad ejusmodi detractiones eis

impofuiffe. Dixi autem per fé, nam per ac-

cidens ex charitate erga feipfum , qui in tali.

jnidl , d

anfamprzebent. —Videant, in

flso a

, fe, & Ponirehtes pracipitent.

qui& pericula &'.

mortis periculo dubitat de foa contritione, te-

ww 7494' $. Ex dictisapparet, m

endacium fa&um'in

nebitur confiterietiam publicéaliqua peccata ,

quz minorem pariunt infamiam , aut qua aliis

conieffione in re gravi femper continere dup-

il

jatmarteà funtsnanifefla. T'anner. /o£. ctt. c. 6..

W

plicem, & quandoque triplicem malitiam. U-

t

i

nam mendacii adverfus virtuteri veritatis : alte-

five,dicens. — Neque enim im bis cafibus fuffi-—

cit ad abfolurionerm acciptendam generalia froua:

rucf

ram facrilegii & irteverentie Sacramenti con--

Ípe etiam in

dolaris edere , qnando frne magna diffcultate.

tra virtutem Religionis ,

jufta. )

Id

j

infamationis aut fui ipfius , aut proximi.

freliale peecatum exprimi poteff : Atqui poffu-

n

musfic exprimere peccata minüs infamantia ,

1]

3eefü

maxime anteànotaalis, dleitur

o oUESTIO. II.

III. Similiter, perfe , ex vi przcepti confef- 486.

//

(

ter C.nfeffro dcbat .effe

fionis , etiam peregrinus fcu ignarus idiomátis;

SECRETA?

:

nullus tenetur confiteri per interpretem. Com-

m

" SUMMARIU M.

munis DD. cum Tannero,Layman.

Lugo d-

i

'af'

ii

tatis. Et fignificat Concilium Lateranenfe,di-

447 G::zjlfgïo debet effe

* fecreta , mon e[fentialiter yfeles

m d

mceffitote pracepti , fed ex ufu Ecclefte.

cens: Ossia íma folus peccata confiteatur

/n

t

4$4- Unde ob vattonabzlem

. caufam. poteft qzti; PFFFatd

proprio Sacerdoti, — Ratio eft: quia nullum eft

Ti

efuh*

Jua pbulicé comfiteri ;

proceptum de confeffione publica facienda , ut'

j

485-. Nullus tamen peccata fua ,. faltem o,qculta; ullo

modo eft dicdtum : atqui Confeffio , qua per

J

N

cafis publicé confiter? obligatur.

ia

446-. Nec eizam ignarus lngue per interpretem.

interpretem fit , ex natura fua publica eft, eti-

d

447. Nullus etiam tener

amfi jure fecreti naturalis, ex probitate inter-

excidnt.

*

ftr. pecc'atf fa. fcribere 5 ne

Yfüi

pretis maneat occulta.

Neque enim certum

e[Ljure Sacramenti Interpretem obligari ad fe-

,gpo

[

ASSERTIO

cretum figilli; ut. fuo loco videbitur.

Sicut

j

T

Onþfo Sacramentalis , mon quidem effen-

ergó non teneor confiteri ipfi Confeffario cum.

l

^C

A

" tlaliter , neceffitate Sacramenti , (£d ne-,

probabili periculo relevationis: ita multó mi-

&

»

"

]

fiti

que nece[[it ate pracepti dioinis[ed exc u[u Eccle-.

nüs per interpretem cum majori longé periculo

revelationis.

j

f« valde conformi inflitutioni bujus tribuna-

Rurfustamen per accidens , ex

,

lis à Chriflo fatla , debet effe SECRETeoM,

charitate fü1, cum Poenitens in articulo mortis

j

n

Vec efl, foli Sazerdoti loco D

pofitus ; incertus cft de fua fufficienti €onttitio-

g

El fa&(. - Iude

Aaa

Í

v Paks Ill Sack 4M.

-

.

"n

f

370 ol Seram, Pors Il ap. l , I DeConffor $oW

ulla juíta caufa ex meraj libertate t»«räx;,s"grïgdi' Q. N

ne,tenebituretiam per interpretem i:on-fitcri,

At

faltem aliqua minora ac minüs infamantia pec-

merarium effet ac periculofum, Attamen Car» —

d

dinalis de Lugo diff. 1 . fett. $.m. 8. certe fatis

cata , ut fuprà dictum.

j dig

497. |V. Quinetiam nullus tenetur confeffionem

bene probat contra Vafquez , non effe ullam ob.

- glreinl

fuam ftribere memoriz causá, ne peccata ali-

ligationem confitendi voce diftinQé feu figilla. '

— j il

qua quoad fpeciem vel numerum excidant, Ut

tim omnia peccata ; fed per fe loquendo fuffi-

- giibus a

contra Pa(quez;, Dicaflillum, alios, docent com-

cere, fi tradatur confeffio fcripta legenda Sacer--

- flum,

muhiter DD. Cajetanus,Sotus, Valentia , Hen-

doti , & poftle&tionem dicatur: accufo me, &*

v

; dMia lo

dolto de onsnibns bis fcviptisci letis, Quem-

riquez.,alii cum Tannero cit. 4. 7. ». 27. Ratio

- guilay

eft: quia fcriptura, per fe loquendo, ex na-

admodüm , fi heri mihi facrilegé. confeflus ,

hodietaclus dolore redeas, dicáfque , rur

- imutus,

tura fua aliquid publicum , feu publicabile eft :

i

- Antficio

rzbétque feu caufam, feu occafionem manife-

me accufo de omnibus heri tibi confeffis, &

p9

ftationis : ac infamationis : atqui cum tali peri-

prater ea de ífto , quod malitiosé omifi. Sen n-

im, q

culo nonteneris ipfum peccatum confiteri : er-

tia faltem fpeculative probabilis , ut Confä;ïa;

Aptite

6 multó minüs fcribere, — Quare etfi , fuppo-

rius Poenitenti eam fecuto, & fic confiteri vo-

lntiolis

fito debito examine, aliqua peccata excidant ,

lenti fs accommodare poffit.. At certé egoabfü;

fo virud

Confeffio nihilominüs formaliter integraerit ;

omni rationabili caufa non facerem:necà cofüu-

— Mib

uia facis, quantüm moraliter potes.

Certé

niffimo Ecclefiz ac fidelium fenfu recede

Z

Ti

s ne

. r oms

praceptum Confeffionis integré faciendz , non

Il. Excipitur autem fine dubio cafu

'C;elf-,'i* '

minüs eft pro rudibus litterarum , quàm pro pe-

fitatisac caufa multüm rationabilis , ut ex com-

,

(

p Wi

ritis fcribere: atqui major pars, & in multis lo-

muni bene notat Layman cit. €« 6. nut. 3. Lue

; Ua

cis maxima pars fcribendi imperitaeft:& quod-.

go, alii. r. Si inraro cafu puella v. g. füpramos -

4 WJBUiUSK

nam aliud praceptum divinum univerfile obli-

dum verccunda ; peccatum fuum ore e

xplicae -

gat folàm minorem partem. hominum ? «ur

renon poffit , prudens Confeffarius con effio-.

j

duia

[/7] þ:f[m

ergó hic fingamus aliquod particulare ?

nem ipfius in fcripto admittere , & przfentem

C u ge

abíolvere poterit. Sa, Valentia, Suarez 3b .

citt. 2. Si xgrotus ex gutture laborans abfoiuigg

À

QU ESTIO Ill

- U t ab

quidem ore confiteri poffit, at nonnifi egre& -

2 nl

difficulter, fi peccata fcribere poffit , urgen

dus non erit ad voéisconfeffionem 3. Si Con-

C

« fispifi

Qualiter Corjfa delet f

feffarius in confeffionali fe furdafcere animad. -

) refe

LU

VOCALIS?

vertat, ut Peenitentem peccata fua ex fcrip

legentem audire nequeat , nifi etiam adítantei

-

.f

- fiten n

]

. SUMM Ax(uu. *

audiant chartám fibi à Poenitente lectam]egere;

& pollea abfolvere poffet : idipfum fieri pofet, .

li

u(»äïl

418- bonfejïa ex traditione , confuctudime ,l & »fu Bc-

fi Paenitens furdafter nimisalté legat, fi &alii .

cleft debet effe gocalis.

adítantesaudiant. Dummodo femper , utfü-

AX p

489. Unde graiter peccaret , qui fine juffa. caM,

J f

V fel gutibus folum coufiteretur.

[d fígnis .

prà notatum , voce de fe accufent. 4. Ma-

tusfcripto , vel nutibus re&té confiteri , n

e

E.

-irxoncm t

490- Cafus excepti ?qüibmllic:t fígno ^ fel n

þtu,cogþ't:—

- nentor

i.

220

mo dubitat, . Dubium autem eft , utrum tali.

qpr.. Perpetuó sutus tenetur. rzpto , Vel nutibus con-

modo confiteri tereantur? Dico :

* O BPenire

fíteri , quoties obligat praceptum confe(fFonis,

R. Bl

III. Si perpetuó mutus polfit feribere ; aurgV

422 Obferbanda circa tales confeffones.,

u

fi hoc non, faltem nutibus & fignis, füa pecca-

ta in patticulari aperire , cefsétque periculum

Onfcffio Sacramentalis, quamvis abfoluté

31j

li

AL&SC

quoad eflentiam fpeclata confiíere poffit

publicationis, tenetur ita fcripto , ve] nutibus

^

! mïlbu;

confiteri, nontantu

m ex przcepto divino ii

in quocunque figno manifeflativo propriz ac

3

hj

dolorofz accufationis peccatorum , ( ut nimis

articulo mortis ,

fed etiam praecepto Ecclefia*

ftico femelin anno: & verbo . quoties obligat

ïlm[mh

clarum in mutis, moribundis &c. )attamen ex

traditione , confuetudine, ac ufu Ecclefiz gra-

praceptum . confefhionis. Ita communis DD.

cum Aavaro,, Toleto , Sylvefiro , Suarets Lay-

J

viter obligante , debet effe vocalis , feu. vocis

i

fermone facienda eit, fi homo loqui poffit. Ita

man c£t. s. 4. ( etfi excepto atticulo mortis nom

J j

auci contradicant) Ratio eft : quia licét talis

communiiffima DD. Ex cap.. q&eus panitet de

Panitentia dift. 3. Ratioeft: quia hic modus .

confitendi modus fit Poenitenti aliquo moo0.

difficilis & incommodus , eft tamen revera mo-

Wmm

humilier accufandi feipfum vocis fermone

convenientiffimus eft ad' veniam obtinendam,

raliter

offibilis ,càm enim talis homo ália anie

Hinctefolvendum.

mifui

j

enfa.nntibus , vel fcrjiptöl exprimcrgd io-

T

leat,pari modo peccata fua Sacerdoti explicat€

1

Wf

non debet ei vald

e difficile,& mortaliter impol*

m

AS9 l. Peccaretgraviter, qui absäue juffa canfa

[/]^

Conft

ulla confiteretur. nutibus vel fignis , ( fecun-

fibile videri:& illa aliqualis diffic

ultas gratiä.a.c

W[M

beneficio abfolutionis abundé compen

fatur.Di-

þ, !"')*I

dàm omnes , quos fLiam ) antetiam fcripto, fe-

w

cundüm communem DD.

uia communem

xiautem Perpetub muius. Nam qui ad.te

mpus

LIS

At D

srgditionem acufum perpetuum Eccleíiz . absq;

j lt&h

D

tantum mutus eit,fperan? locutionif ufum

ru

N

--

-

TU

j

7lveol.84 r&mmt Pa5 TI. Cap. l1T. Seöl IT. Dé Coufeffouc. I'a?nlz. 371

n

UC

"m recupprandum, præfertnn brevi, non vi-

497 dn; & qualiter repetenda. fit. confefft [ o -bond fíde

".h'lï—

atla furdafiro , dormitanti , difiratlo ?

.detur pracepto Ecclefiaflico'annux Confeffio-

498 Peccata dubia ut talia confeffa , repetenda eom futrt

.HEHEML-

Ais obligari: nam & fcnpturam Confeffario

dum poffea fciuntur effc. certa.

u»

tradere infolitus eít confitendi modus & pericu-

4,0,9 hn 5 qualiter vudes boná fide aliquid: mmttmm ^

(mbwi

lo publicationis non caret, ut füprà dictum:

cozfe[frouem teneaptur repetere ?

U L k SMV

. mütibus autem confiteri tali homini prorsüs in-

;00 n E qualzter repetenta tonf 272 mfi.alzdd dinculpae

bilzter 2

m

-

. folitum , ideóque veré difficile eft : quare Eccle-

;oz Itesa qualiter infalida culpabzliter ?

fiafhca lex interim ceffare videtur.

Ex com-

Mi X*w

493 Qualiter repeiitio facieuda fit apud mzzdem Cs

eflurzum 2 -

PTN

-muni Layman /oe. est.. Caterüm univerfaliter :

[

fi mutus, vel loquelà 1mpedu:us velit gaudcre

$94 Qhualiter &pua alium Confe þr:um g

Cf tj

gey Praxes $ mods factles confe[[ariis I. quoad repetm*-

4

UI Qs

beneficxo abfolutionis omnino tenetur modo

m

pofïiblh five per fcnpturam five per nutus &

dum ipfiem peccatum omilfam.

4o7 I[. Quoad Zpfam peccati omilfionem fez rctvccn-

s. us

-digna, quoad. poterit , peccata fua Sacerdoti

tiam.

Usque ad n. 412.

412 I]I. Sucad facilitandam repstitionem. conf.ffio-

At

apenre.

Quia Confeffio fenfibilis eft pars ef-

num,

n

fentzahs Sacramehti : nec fufficit fola confeí-

"Usque ad n. 517-

*WM AU

- fio virtualis , quando poteft haberi aliqua con-

Onfeffio potelt effe invalida ex duplici ca- 49;

þv E :w,

. Éffio formalis & explicita peccatorum , fecun-

C

pite: r. Ex parte Confeffarii: Ex parte

Toenitentis,

1

üm'omnes, at in propofito potei'c haben.

Ex parte Cosfeffartii invalida cít

ereó &c.

Confeffio.

I. $i non habeat jurisdictionem.

J t

»;:—

n6lll;

h

2 iV. In ejusmodx tamen confefüonc aliquas

2. Si jurisdictio erat impedita per cenfuram,

obicrvanda funt.

utpote , fi fuit éxcommunicatus non tolera-

lv.g* j

I.:Quandé Confeffio fit

per nuius vel figna, debet Poenitens adhibere

tus.

3. fi formam omifit , vel. fübítantialiter

qum od

vitiavit, aut fi non: mtendtt abfolvere : 4. Si

firi at

fignalu'fiucntm ad hoc, ut Confeffarius in no-

titiam peccatorum veniat : ahoqum enim eXe

nullum. prorsüs peccatum intellexerit: tunc

Q at

ponet fe periculo invalide confeffionis,

Qu-

enim practicé non habuit materiam , quam ab-

i, u

te, cum figna non fatis innotefcunt Confeffa-

folveret.

Qus omnia patcnt parum ex ha-

lusb

tio , debet abíolvere füb conditione : / fs di-

Cenüs dictis, partim magis patebunt ex dicen-

nonmhn

A

füofitas & hinc 2.

Si mutus vel loquelà im-

dis fuo loco: vide infrà $. 2. nsm. 4I. Ex parte

»

pl

peditus pomt fcribere , fcriptura ( ut conveni-

Panitentis invalida eft Confeffio : Si fuit ex-

] 4 j sh'

communicatus, & antea à cenfura non abíolu-

(ere ab

exmor) praferenda eft nutibus & fignis. Quia

inter fgna , poít vocem vivam & articula-

tus. C ita paffim Cafifte & mordicus Joannes

x ex Á

Verüm excom-

m, Íctiptura primum locum tedet , & con-

Sanchez fe/eti. difp. 32. w. 11.

v adian

jonem fine dubio certiüs exprimit. .. Is,

municationem non irritare Confeffionem &c

um

qui per fcripturam confitetur , debet effe pra-

abíolutionem , nifi quatenüs excommunicatug

nRenpo

dens, & aliquo figno, vcrbo, autu indicare,

eam reciperet in affectu peccati mortalis, pro-

93 h

hanc fcrxpuram ordinati ad confeffionem dolo-

babiliffimé cum alliis docent Navarrus c. 9. ..

emPET)

3. Suarez hic Azjþ 32. de quo tamen alibi. )

xoíam íüorum Peccatorum eorümque abíolu-

Yente

tionem Sacramentalem. — Quia fcnptma eít in-

1. Si non fuit veré contritus vel attritus; feu ve-

á n

firumentum mortuum , quod non nifi a&tu ali-

to dolore fupernaturah , efficaci , & univería-

ei r

'quo Poenitentis ad finem abfolutionis ordinari ,

li catuit juxta dicta cap. 22.

'Si peccatum

3otelt.

Et Lugo eztatws teftatur , effe commu-

mortale in Confeffione fcienter & culpabxhtcr

: Imbe h

j

nem fenfura DD. quod fuüb gravi obligatione te-

tacuit, aut in re gravi & neceflaria mentitus

h

[ify M

neamar , fi poffimus , poít fcriptum le&um , uti

fuit , verum negando , aut falfum dicendo.

(it Pcmr

faltem illis generalibus verbis. — Zfe arcuo de

3. Si mortaliter negligens fuit in examinanda

p P

dis oxibus feriptis &* lelis. 4.. De Confef-

confcientia peccatorum.

Et generaliter , quo-

(

qu

fione & abíolutione abfentis , per liítteras, vel

ties Peenitens in ipfa confeff;ione peccavit mor-

Wi

nunnummvahda fuo loco mferms cáp. f

taliter , ut fi fecit ad finem mortaliter malum,

E

«

agouP.

cum m]uüa infamatione vel detractione prom-

J

SECTIO Il

mi&c. Quz omnia patent ex haclenus la&

o^

Sgd?f"

dictis.

De Confelfione invalida repetenda.

uo gt

€. Caterim ex dictis jam nófti; confefüo-4.94

[

it]

QU:ESTIO Unica

ncm poffe effe invalidam vel vipcibiliter && cnl-

gliï ^

Ti

f Jl

[

Quanio Confeffo efl invalida , uando,

pabiliter : cüm quis fciens & volens , aut ex

du

C guomodo repetenda.

negligentia mortaliter culpabili , omittit aliquid

(

vþl

J

SuMMARIU M.

effentiale ex dictis : vel invincibiliter & incal-

d

j

323 Covfeffo poteft effe infalide dwpliciter : ex

pab:lmr cüm quis ex 1gnoranua, inadvertene

(

"

Confelfarii,t$ ex parte Penitentis.

pdrfc

tia, aut alio defectu inculpabili aliquid effentia-

4! $ ln Corzfäy" Fone Galida , fed mom integra materiali-

gU

leomittit: aut denique validam quidem & for-

;

"Ferhy repetendum eff folum peccatum inculpabz-

maliter integram , at non etiam materialiter ip-

J ip

j

R*f *

— ter omzffum.

jl

(j

496 Non eft repetenda confe[fo fatta bond fide indotlo

tegram.

Jam quzritur qu..htcr ejusmodi con«

jj

j

feffiones invalide vel non integrz pofteà repe-

j

refl*zen!z et£am tnter mortale 6 eniale difcer-

j

if

aere » feens fic facta malá fide,

tende fint. — Rem difficilem & frequcnnorem

;'

Aaa 2

longc

b

f

gf2 Tho! Saciuent: Pars IT. €ap L Sc&b T. De onfoffonérepelnda: -

Sacerdoti confitendi ,. tit ab omnib

]ohgä in pmki ,quàr optarïent boni Confeffarii,

us abf

.*äeftif:iq

p

conabor explicare diligenter ; diftincté & fuccin-

direte & in fpecie conferatur , ficu

ti

bU

(

&& clare tamen ad captum tuum : & tu, Ty-

hujus Sactamenti confentaneum eft ; atq

lla

(s

peccata non percepta ; formaliter non funt.

f -

1 daadi

r0, conare bene comprehendere.

feffa Sacerdoti , nec fubjecta. cl-avi-bus;'utïpa.teit*ï:'* -

:1 [:010

Ws

ergo &c. — At, quid fi Ponitenspoft talem con-.

sguh

da , fed non áat

feflionem advertat quidem aliqua peccata fua à

. d pote

äaæj?]ä'o vali

egrg, ub

?

,

repetenda ?

-Confetfario ob fomnum v.g. non effe audita,

tnfeffc

vel percepta , fed nefciat , quenam.lla fint?

Uandocunque Confeffio fuit valida , adeó-

tii i

'Q

que & integra formaliter : etfi non integra

&. Tenebitur tunc repetere totam Confeffio.

Pumitem

,äp

o

matetialiter ( puta, quia peccatum aliquod mor-

nem, Íf1 brevis illa fit paucorum. peccator

ilchom

ule inculpaté oblitus es, vel ignoráfti , aut aliàs

quia de fingulis dubitare prudenter debes:

tlam.

ex jufta caufa in hac confeffione reticuifti &c. )

tes. Siautem prolixa fuit confeffio multorum

Mliore

peccatorum , cüm non poffis dubitare pruden-

altaddi

poítea veniens in cognitiónem illius peccati o-

miífi, vel na&tus occafionem confitendi alteri.

ter de fingulis, non teneberis repetere totamn .

Tan com

Confeffionem, fed fatis erit. dicere, quód ali--

nequaquam totam confeffionem repetere , fed

(de qun

folum illud peccdtum inculpabiliter omiffum

quod , vel aliqua.ex tuis peccatis Confeffarius .

in nova Confeffione exflicandum erit: cüm re-

1ton perceperit.Sic amburin. eir. v. 10. $.3.2:5

HI. Quoad peccata dubia, jam füprà quaft.

, .. Onf

liqua peccata jam legitime confefla & remiffa

fupponantur.

Íta omnes — Cafus varios ex-

3. $. 4. aflertum eft, eum , qui boná fide confef-. .

l.

pofitos habes fuprà Se&. 1. q. 1. €$ feqq. de In-

fus eft peccatum ut dubium , & pofteà compe- .

tegritate- Confef[jonis: quibus aliquot fpeciales

tit peccatum illud effe certum , non debere ite-

,

r

addo G partim repeto.

rüm illud ut certum confiteri : quia peccatum il

L

l. Valida eft Confeffio bo

ná fide fa&ta Con-

lud jam fuit directé abfolutum in prima Con- |

z. fbput

(49 feffario, quamtumvis indo&t

o, adeó, ut inter

feffione: ergó, ficut novà abfolutione, ita etiam -

^ pionm

inortale & veniale difcernere nequeat: imó

nová confetfionenon indiget. idémque dicen- .

iilb

etiamfi putáffet aliquod. peccatum tuum eífe

dumà fortiori, fi quis boná fide confefus eft " :

p

Mttüm: á

veniale , quod tamen eft mortale : v. g. fornica-

peccatum ut certum, poftea autém .veré dubi- -

tio fimplex, mollities .&c. dummodoó aliquo

tàt, an reverá commiferit, non tenebituriterüm .

butili

*

tandem malo in communi & confufo pecca-

confiteri ut dubium. ^ Qui enim fatetür pec-

bt o

tum aliquod , fzu offenfam DEI effe in poeniten-

catum ut certum , fatis moraliter fatetur etiamp .

Wt cdi

te cognofcat: neque talis confeffio erit pofteà

ut dubium , & qui abfolvitur à peccato ut cert

m i

tenfetur multó magis ab incerto abfolutus fuif

;

ia

repetenda. Swarez , Saschez, , aliis citatis Lay-

.

.

*

fi

eman c.9. Diana,alii cum Tamburino li£. 2. c.

fe,fi tale fuiffet.

Ulteriüs, qui integré

con

Emetü illä c

fiütteid

30. $. 3. Ratio eft: quia ex una patte tu boná fi-

tétur peccatum aliquod, de quo tam ipfe Pomni-

de omnia peccata tua fubjecifti clavibus: ex al-

tens , quàm Confeffarius dubitat, sitne mortale,

msh?fhtntu

tera autem parte , illa confufa Confeffarii notitia

an veniale tantüm ; fi poftea comperiatur certo

Ti o

' peccatorum tuorum fufficit ad valorem Sacra-

fuiffemortale , non opus eft novà confeffione

I ii

menti, utpatet in moribundis. . Secüseffet , f

quia ex una parte peccatum integré fuit confef-

MU Dd

fus, (icut fadium elt , & ex altera-þaftä, ad va-, u

malà fide & ftudio. quafivifli talem Confeffa-

tium , qui peccata tua difcernere, adeóque tibi

lorem Sacramenti non eft opus,, quod Pomniten-

8 i

ti vel Confeffario innotefcat mo

mederi non poffit. . Tunc enim, quia confeffio

rczflä yöl-'vïäiälf

F d

'tua fuit mortaliter mala , non fuilti difpofitus,

fuiffe , quod ablolvirur.

n

T

nec confequenter abíolutus, ideóque tota con-

IV. Quoad rudes ac

fimp-lice:s ' ylrxo(m;me »;499 '

l)

U

placet judicium ac doétrina P. Layman. czt. c. 9.

Atj

feffio repetenda etit; juxta dicendaS. 4.

um d

497 lL. Si quis bonà fide confiteatur furda

ür5 ,

$t. 4. lic fcribentis : Si aliquis ob ruditatem, v

At i

)ïlm

(Y.

ufa

dormitandi , dil

&o , qui aliqua etiam mortá-

ignorantiam non mortalem , peccatum*cö" i

n ilmmm

lia peccata non intellexit, fine omni culpa Po--

teri intermittit, fed alioquin attritus & difpolt-

f

blwï V

tus eft, is validé & fru&uos& abfolutionem ac-

nitentis , probabiliüs eft, confeffionem effe vali-

mutxfldm Msl

cipit, ut proindé-non tota Confeffio poflei te- |

Qiery,

dam, nec poíteà repetendam, nifi illa, quæ non

AU

Q

percepta effe confliterint. Suarez 4. 22. fe&. 7.

petenda fit , fed hoc folàm , quod'omiflum tue-

l

RUR

rat. Exemplum habes in puero, qui peccatuni

Vl

E

Laymann c.9. 2. . Diaza , Tamburinus. W. cc.

DN

€ó , quód etfentia & effeCtus Sacramenti confi-

aliquod, v. g. mollitiem, arbitratus eft effe leve-

ftere poffit absque integra & fpecifica explica-

vel nullum, fed poftea grandior factus intelle-

) szfe

tionepeccatorum , f ea (ine ulla culpa Poeniten-

xit effe mortale:item in Ruílico rudi & impes —

At

rflln

tis , veróque dolentis omittatur. Nihilominüs

rito, qui ex ignorantia non cra

fsà peccata lo üm

genericé , vel tantüm fpecifice, & non figilla

t

Tl

Pornitens, ut jam innui, fi pofteà cognofcat tu-

ld:

r*"ïu f

num , vel plura peccata mortalia Confeffarium

& fecundüm numerum confitetur: quia à Pae

t

?

"À

*N

TO dpl

nüllo modo percepiffe , debet ea fola pofteà cum

rocho nunquam de ea re inftructus eft : talis;: '

alis novis . commiffis in. fequenti confeffione

füpernaturalem de peccatis Poenitentiam cum —

j

Y dam

It

explicare

quia femper manet obligatio peccata

emendandi propofito habeat, videtur validé ab-

mwt,

folvi , quamvis cum obligatione , ut f pote* —

NI

omnia mortalia fecundüm fpecigm & numerum

-

m

præ;d' !

Vl

1

t

d)l Satan, Parsm £aj, lil . H De canfej/?ane -rgþeie&qfdagf .373

j | x

lïmgïuä l

"

umjdivinum de confeffionis integritate

repetenda ef. . Nimis certum apu& omnes; &

s ]

4

T

cognofcat ( putà in Concione , Catechifino, vel

extoties dilis evidens. — Jam confequenter vi-

z-

Confeffione edoctus ) tenetur peccata omnia

dendum , qualiter ejusmodi confeffiones culpa-

TM

décundüm ípeciem nuümerum , quatenus po-

biliter invalidz (atqtie inculpabiliter initio in-

i U

n ;

teft, explícare. — Interdum 'tamen,, . fi appareat

valide, poft agnitum defectum fübítantialem ,

magna hominis ruditas , Confeffarius contentus

Wu-

ut z. praced., fise innui ) repewendze fint fua-

€ffe poteft enarratione peccatorum à proxima»

viori modo, quo nec Poenitens injufté

gravetut,

ib

confeffione commifforum , a& pracedentium

Wt

nec Conqufavri us infipienter fe vexet.

rudi aliquá coguitione , prafertim fi aliorum

Qtn (

n

ff

.L;:.

;')ocnitentium copia adfit: quandoquidem rudis

Iil. Repetitio apud eundem Canfkfdäliam,

I)M

1

i

le homo propter obligationis ignorantiam non

nterü

A

Uando Confeffiones invalide fa&m .certogo5 '

ffor

eraffam , capax eft abfolutionis , ut pono ; ad per

Sacerdoti, repetendz funt apud eundem

fectiorem autem difpofitionem hic & nunc, fa-

Confeffarium , eámque adhuc memorem pec-

litiaeg

cilé adduci non poteft, ut ponimus. -Sic Lay-

catorum fibi confeflorum , neceffe non eft, om-

Teis

W

man communiter ab aliis receptus & lauddtus ,

nià peccata repetere figillatim ; fed fufficit füb

i d

compendio & generatim de omnibus íe accu-

de quo rurfus aliquid infrà in fine; ,

z

gtis (ud

II.

;

fate, & defectus corfigere , uipote omiífamas

"

W.

contritionem 'excitare coram Conf

N

Y " Cónfeffio inyalid

a,

effario , pec-

3

[

Y

: ut

rq?etcndä Y

catum omiflüm exprimere , addendo peccata,

n

&.

qua forte interim alteri , confeffus es, atque nu-

iT

ob : 11(7)&5/,120';&41

ida :'mq'lïilpabilitqr.'

merüm fäcrilegarum Confeffionum , ac Com-

,

| $oo

*' Uando Confeffio fuit invalida., inculpabili--

munionum ab eo tempore peractarum , ( fi ni-

ter ex parte poenitentis : utpote, fi boná

qupas

mirüm confeffiones tuz fuerunt culpabiliter

tf plim;ü.

fide putet , fe omnia requifita ad debitam fufce-

ptionem Sacramenti adhibuiffe , defuit tamen

invalida & facrilega, aliàs non) v. g. Accufo

b a n

me de omnibus peccatis, qua tibi fum confef-

lgt

inculpabiliter verus dolor , feu vera attritio fu-

fus àpeima Confeffione facrilega ante triennium

il mïil.tiïïe;x; :

pernaturalis , cüm fuerit eftimata & naturalis

fa&3, Cin qua dolorem vel propofitum nullum

jl

tantüm : & generaliter, quando defectus fub-

habui, hoc peccatum ex impia verecundia 'o-

ii

flantialis fuit cant&m in iplo Confeffario , ( mo- .

mifi ) ufque ad hanc: à quo tempore fexies cir-

) fert

:

dis initio expofitis absque ulla fua culpa: tunc

citer per annüm confeffus fum , ac toties indigné

nj

*

wüque ceffabit obligatio repetendi confeifio-

ac facrilegé communicavi,&c. Sicenim con-

qato Ut «

nem talem invalidam , quamdiu ifta bona fides,

J

&iguorantia, feu error inculpabilis durat, Nam :

feffio adhuc erit totmaiiter integra , & Confef-

Jidunst:

firius, ut füpponimus, fuffiCientem notitiam

tameríi illà. confeffione, invalidá. peccata. non

j U

"

habet ac memoriam peccatorum , qua abfolu-

gump:

lj

fuerint remiffa, quamdiu tamen bona fides du-

tioni Sacramentali modo fübjiciuntur.

zat , habentur pro inculpabiliter oblitis vel igno-

t

| Quinetiam id verum eft, etiam(i Eofl,fefï'ä-foq

ratis , quz vel fequentibus confeffionibus legiti-

oj

aiztji"-"

imis indirecté ablolvuntut, vel

y

rius eorum peccatorum ügil!atim in fpecie &

t

Ü

pet c'o'nq'itio'-.

numero non recordetur , dummodo confusé

nem perfectam remittubtur. --

t

;

uj

aflf ]

*

recordetur Pca;üs poenitentis, ut convenientem

.11'.015.? AW

or^ G. Ubi vides , tató obeffe de

féQtum ex parte

Jsd

At DT

-felius Confeffarii in confeffione invalida , (1

pomitentiam , medicinam ac remedia prafcri-

B CIW

bere poffit, uti contra Hesriuez , ac alios , &&

y

, ' . pemnitens boná fide ad: eum acceffit : fecis, fi

ortd

ex parte Suarez: cit, docet fatis communis DD.

- fciens & malà fide, ( ut jam $. 1.N. r: indica-:

Sententia.- $. "dutoninus , Navarrus, Toletu,

. tum eft.) Quód (i veró poenitens: pofteà veniat

jic d

Em. Sa, Pafequez. , aliisque citatis Layman c. 9.

l

in notitiam defectás illius fubftantialis ( (ive ex:

'Tametfi Confeffarius

[j

í

uum. 6. addens in fine.

li

parte fua, (ivc!*exïpaxjte Confeffarii ) Sacramen-

neque flatum peccatoris generatim recordetur,

) n

L;

tvm annullantis

j

am ceffante boná fide , utique

ec

Ícd id tantüm , quod fibi confeflus fuerit, eümq;

I

tenebitur totam Confeffionem repetere ; quoad

jam recté difpofitum abfolvit , peccaturum il-

[m[ll:

matceriam neceffariam peccatorum mortalium :

OWIGE '

lum quidem, cüm non re&te fuo munere in pce-

1)

qu

quia ea peccata mortalia necdum legitimé fue-

fefin

nitentia imponenda G. fungi poffit , nihilo-

zunt fubjecta clavibus : ideóque manet, & velut

"

minüs abfolutionem validam & poenitenti fru-

odon

y

d

'lävivil'."cit obliygat'hig) a confitendi,

€&uofam fore, Sic Laymganz. Infuper Diana a-

0:1

g

lios allegans Parr. y. traci. x 4. Refolut. g x. pro-

Mo du gmfäjä'a' imvalida culpabiliter. :

babile cenfet , quód fic etiam licité poffit abfol.

iof

jj

jUotieftunque Confeffio fuit invalida cul-

vere, fed hoc mihi vix placere poteíl. Ratio fe-

if py

Y pabiliter ex parte ipfius Pacenitentis, five».

piüs indicata eft , quia fpecifica & particularis

j

P

l

d

defeclu.fuo proprio ( puta, quia malitiosé

peccatorum manifeftatio & cognitio per fe, ac

f9.

fimpliciter non eft de effentia ac neceffitate Sa-

aruit vero dolore fupernaturali ac propofito :

a

Uia ex damnata verecundia aliquod peccatum,

cramenti, fed de neceffitate pracepti divini , cui

äüi Cfæ

Til

mortale reücuit; in materia neceffaria mentitus

ponnitens jam antea fatisfecit enumerando pec.-

uit: aut etiam ex defe&tu Confeffarii , quem .

cata füa , ideóque jam folum defectum, v

d

.g'

(dJ

g;gns malà fide acceffit ) femper tota confeffio

conuitionis , peccati omiffi &c, fupplere tene-

W

»

Aaàa 3

f

Ur,

b

/

m

37 Zi '-97)6&1. Sacram. Pars lli.teaþ. Ill. Seä?'.ln. De Confeffoue räpefmz 4.

"

P

E

um

tur, »

uod confirmatur praxi communi DD. — vum. Mi Domine , adbuc juvenis usl

fei

í

]

j

1

nl

son [civi , non putavi effe peccatum , won int.

E

àc proborum Confeffariorum. — Si enim Sacer-

t *|

(!ïguoti

1

P

dos, auditá confeffione, animadvertat poeniten-

lexi, G c.modó primsim in Concione andivi,

at

tem non fatis difpofitum & attrium efle , intet-

aliundé edollus aguovi , &* ideb confüeor. Et

Ww

düm differt abfolutionem in alterum diem: fi

; jam res falva eft : modo quiefcat Confeffarius.

-] uj

gutem contingat eum .intereà fpecies peccato-

Nulla hic confeffio invalida & repetenda eritz

- m

rum oblivifci , non ideó exigere folet ; ut con-

nifi tantàm ab illo tempore, poftquàm refcivit -

*

Affonis

feffio repetatur , fed tantüm ut de peccatis verus

vel putavit etiam erronee fuiffe peccatum, & -

Mneort

dolor cum emendationis propofito conceptus fit.

nihilominüs illud confiteri fcienter &"cu—ipgþig,

Aloreui

:

Utoptimé obfervat idem pu]man ibidem.

liter omififfet ; ut mox iterum dicam.

lo, co

Quéd fi veró Poenitens fatetur , fe jam tuncfo

tfhuof

JV. Repetitio apud alium Canfä Jarium.

fciviffe , vel putáffe effe peccatum, aut poft fa--

thconc

$04

Uando Confeffiones invalidz fade repe-

.. €&um, jam dudum agnoviffe éex Concione, Ca-.

1

Nicibusi

j

tende funtapud alium Confeffarium , qui

techifnio , &c. effe p?ccatum , & tamen ex ve--

J iquet

j

priores Confeffiones invalidas non audivit , tónc

recundia vel timore aliquo reticuiffe: jam ine

AT

1.Q

haud dubié omnia peccata mortalia , non tantüm

terrogandus erit ; an ergó hactenüs ex illo tem«

forté facrilegie omiffa , fed omnia etiam anteà in

pore femper& fingulis confeffionibus , bené |

-dnegua

P

;]

aisf

illis confeffionibus invalidis confeffa , in fpecie

memor peccati illius , fcienter & ftudió omife-

- wiiad

& numero denuo confitenda erunt: dummodó,

rit? annon aliquando boná fide , animó , &vos -

- gaun

omnibus confideratis, certó & evidenter conílet,

luntate omnia füa peccata confitendi, dum- -

x

E

prateritas omnes fuiffe invalidas: aut rationabi-

modó occurrerent, adeóque & illud petcatum,

r|

ol

le de hoc dubium fit.

Ut fi penitens aperté fa-

fi- occurreret , certó confeffurus , confeffus fu

i

4

-- ab

teatur, fe in tali confeffione omni dolore ac

rit: & à quantotempore. Sifemper bonáfide,

^. m í

gropofito carüiffe , Confeffario in materia gravi

eóque animo confeflus foliím ex oblivione ine . .

.. füünpli

& neceffaria mentitum fuiffe; utpote peccatum

culpabiliter omififfet , vel tacuiffet , res itetum -

: 4 t um

mortale fcienter & cum confcientia novi pecca-

falva erit, ut füprà & ex di&bispatet, — Siverb —

-

j

E

- Mptec

ti mortalis negáfle, vel fubticuiffe: falsó &

ea aliquanto tempore fic boná fide confeffus fity

NOLT

mendaciter promififfe emendationem : occafio-

Cv.g. peccatum pro mortali habitum ante tri

& n

nis proxima evitationem ,. reflitutionem &c.

ginta annos commiffum , primis quidem fe

^ dl

Has ipfas tales confeffiones fuiffe invalidas, ideó-

aunis ex damnata verecundia factilegé omifit 8!X

*inpiügs

que poflea totas quoad mortalia repetendas ,

reticuit , at reliquo tempore deinceps hujuscul«-

non poteft effe dubium. At veró dubium fzpif-

paimmemor , femper boná fide & voluntati

um

'y drar f

fimé poteft eífe de aliis confeffionibus in fübfe-

omnía fua peccata, adeóque & illud, fi!occur

riffet, confitendi, fempérque de omnibus fuig.

Vnereie

quentibus, an ideo etiam illz omnes fuerint in-

- Pitinty

validg & repetendz ? pro quo difcernendo pono

peccatis re&té doluit, ) & tunc ab illo tempdifä-

"

,ïgl biti

aliquas practicas induftrias $. egwenti Claritatis

. prime confeffionis fic boná fide fa&z , nonx-rer»iä,»,,

: Mtitort

tamen gratiá fiftendo in uno, eóque frequentif-

obligandus , ad repetendas confeffiones reliquag. -

. ptetund

fimocafu, quo in prioribus confeffionibus omi-.

à 24.annis hucusque faclas, fed folüm ad illas -

^AU r

ferunt, vel fubticuerunt aliquod peccatum mor«

pracedentes per primos fex annos malà fide, in- .

u omnes .

xb

tale, Eadem erit ratio in reliquis.

validé & facrilege factas?; nam relic

P

2

"o jj

. lll.

*

frequentes confeffiones fic boná fide fa&tz , va«

j M

| Praxi; Confeflfarii

& Induftric ad evae

lida: & fructuofz fuerunt, ficut fi femper alis — —

quod peccatum inculpabiliter omififfe

üokä. :

Vaf

dendam fipe repetitionem: &

- valde nota Confeffarie , &

1 æ?md(mem

/

infüper notà notan.

*

1. Quoad. ip[am peccatum omiffum [eu

tiffime.

/

i

»

:j

li

; ;

reticitum,

?

t

Uando Peenitens fimpliciter confitetur,

JI. ,Quoadïipj)ni. peccati i)äi

jf

M

: $or

fe hactenus non reclé confeffum effe , ali-

reticentiap, -

(

l

»'.-..

li

t

"

1

l

quod peccatum omififfe vel tacuiffe , habere an-

Uando fatetur rotundé tuus pomnitens , fesfof

j

mlcl:n (

,

r

mmmmm

tiquum peccatum , ante tot annos , in juventu-

aliquod peccatum pro mortali habit

"M

*

te, in pueritia patratum, quod hactenüs nun-

cognitum , vel putatum, in prioribus confef. -

hm

&Y

quàm confeffus fit , ne tam feipfum , quàm poe-

fionibus femper fcienter omififfe vel reticuiffes.

*n:qu

nitentem fruflrà torqueat, non flatim judicet

nondum fítatim judicet confeffiones illas omt«

NUl

U

omnes confeffiones invalidas, & ideo repeten-

nes inyalidas ac repetenda

,

s cffc fe:)i nová cantel

n

das effe, fed congruam cautelam & induflriam

àc induílrià utens.

n

il cc

adhibens, audita illo peccato , ante omnia in-

1v

!

l. Scifcitetur , an fciverit vel putaverit,

*ra rj

terroget ex ipfo , an tunc, quando illud commi-

mortaliter peccare, feu. gravelpeccatum com

Nl

fit, jam fciverit , vel putaverit ( etiam confcien-

. mitti, fübticendo peccatum aliquod in confe

"lttunm

tià etroneà vel practice dubid) effe peccatum?

fione, & ideó confeffiones fieri invalidas ac fa

I,P"

an verb pofteà primüm,

& quando agnoverit

crilegas : fimiliter & Communiones o ftatu ac

m'*mwf

peccatum effe ? Et fzpiffime ,

prafertim apud

ceptas, novo duplici graviffimo peccato m

T.

M

homines

'omhi«

:

fimplices , audiet refponfum negatif

M

li facrilegii? lit ü quidem ita faie'a.tqï .

"

V

-

h

^

g

3

: ?bcol. Sacrau., Pa;*-s lil. Cap.I lil Secf, 1. De C'aïafeejiaägräbeieüdq.. 37$

L

ii

s

Ó x;rgc;ndaaeric fdpetitiov Cönfe[ïïqnum ,ntodo communiterante & pb& Communionem vakde

um, Mp

exponendo $. fequesti, — Quodfi vero neget ,

fuiffe anxium ac pertürbatum , ob tale pecca-

u

. (&quoties negárunt mihi ! & fine dubio ne-

tum priüs non confeffum , tunc omnino pro-

L^

(5 gabunt quandoque ctiam tibi)aut dicant : aver-

cedendum erit ad repetitionem priorum con-

il Cmfm

A

t4t Deus ! fi [civiffemtam grave peccatum effe-

feffionum , perinde ac cum alio manifefté reo.

Y

ia

Af

d

illud filentinum , cert? uon reticuiffem, &c. Tu

IV. Tandem, quid fi, Confeffarie, adver-7 !

fidem adhibeto , nec compellas repetere con-

1

ag

tas,poenitentem laborare ignorantià invincibili

*

a

(

feflionis criminum jam dete&lorum , fed tan-

hujus juris & obligationis ? Reverà plurimos

Y

t

- tüm eorum , que omifit : nam fuppofito vero

reperire eft , & ipfe reperi , qui licer probe

It

- doloreuniverfali omnium peccatorum priüsha- -

fciant , peccari graviter reticendo in confeffione

i,

C['M

bito, confeffiones fuerunt valide , imó etiam "

aliquod peccatum mortale ; illídque neceffarió

at

— " fru&tuolz,etfi forte venialiter vitiofz.Atque ita

adhuc confitendum effe:tamen ignorant, etiam

tató conquiefcere poteris cum hominibus fim-

invincibiliter, efe quóque rependa omnia alia

Canim

Ra

plicibus & rudioribus, — Acfi prudentiores ma-

peccata mortalia , qua jam in confeffionibus

-- gisque capacesíint,ad majorem fecuritatem

(

illis invalidis acfacrilegis anteà integré manife-

909 1I.. Quare, an non faltem dubitaverit , pece

ftàrunt. ( cum amaro rifü hzc fcribens , remi-

st

n

fions

E

*

j &ne graviter tale peccatum teticendo? Negan-

nifcor,quoties mihi faflidiose altercandum fue-

"t rüríus fidem habe,utfuprà. Atf fateatur, fe

rit cum ruílicis , vetulis, aliis ; me urgente , ne-

Y b

Y

)

- vere ita dubitáffe , aut timuiffe, neforte grave

ceffariam omninó repetitionem : illis continuo

at

peccatum fit , ita. peccatum aliquod reucere:

f

obgannientibus : zé Dominet vibil aliud fciezs

rursüm interroga : an non putaverit delinqui

ter vel fIndio omiji,nibil reticuisomnia alia pec-

ii ts

mortaliter cum tali dubio vel timore petendo

cata mthbi coguita diligenter confejfus fumim,

5 Q35 -

abfolutionem , & poflea infuper Communio-

p

Wm, valde diligenter mi Domine , €c. ) Nun-

nem? fi iterim neget, tuiterum crede ; reverá

quidtalis ignorans, diffimulatáveritate, iníua

ex o

enim plurimiignorant effe grave peccatum ope-

ignorantia invincibili relinqui: & modo aliàsri-

if i

rari cum confcientia ita dubia 5 nec repetitio-

te confeffus fua peccata ab ultima confeffio-

p du

nem pete ob rationem modó fupra datam: po-

ne, unacum illis, quz facrïlcg& reticuerat, &

dl

teris tamenadhibere cautelam mox ponendam

vero dolore de omnibus peccatis fuis , tanquàm

bim t

*

num.[equentt,

in veró fateatur , fe ita putáf-

recté difpofitus abfolvi poterit , perinde acfi

ís. quiai

,

fe , vel íciviffe,de neceffaria repetitione dubita-

aliorum inculpabiliter oblitus effet? efz, validé

ilere o

re ampliüsnon poteris , ut fuprà ZV. 7.

quidem te abloluturum , dubitari non debet.

E

o

,

ys huj

Ill. At; quid ft advertas, aut pocnitens ipfe

Licité autem certé non abfolves , nifi in raro ca-

& volantat

fateatur , fciviffe vel putá(fe peccatum in con-

Íu, quando adeft vera caufa excuíàns ab inte-

feffione reticere effe malum in genere , feu pec-

omuibust

gritate materiali confeffionis , utpote impoten-

catum in confufo , niliil cogitando , dubitando,

tia aliqua. moralis , confideratis circuftantiis

yillo r

vel fufpicando de malo gravi , fcu peccato gra-.

perfone , temporis &c. & fingulariter quando

Ya n

vi & mortali prout reverá fepiffimé füa. peccata

maniteftatio illius obligationis poenitenti aliàs

fiontt

apprehendunt homines fimplices , plebeij, ru-

Ícrupulofo, anxio , incapaci Gc. majus ma-

TA

flici, pueri &c. Mi Confefiarie , fequere tuto

lum vel incommodum effet allatura ( v. £. ex-

m

probabiliffimam fenteutiam plurimorum Do-

trema anxietatis,, per plexitatis , defperationis

Corum s materia de cov(cientia , i in meo

udp.

&cquàm fit malum malitiz, ac bonum inte-

f

Tratl. 1. Decal.e. 1.5. 17. & judica tunc fo- -

gra confeffionis , prout ex communi DD. dixi

1

-

làm peccáffe venialiter : ideóque neque petas

draii. t. Decal.c. 1.á num. 28. G forté ingra-

vjl

j

Tepetitionem , quia adhuc habet locum ratío

tiam Tyronum reícribam infrà ,

f

cäæ de officio

A. I. data: cüm peccatum veniale non impe-

Con feþrii,

x no:aW

diat nec valorem,nec fructum Sacramenti, Ad

$, 1V,

majorem tamen fecuritatem in hoc & prace-.

Praxis Confeffarii ,.43 Jirzgendam e faci-

.igäsnmyf"

denticafu, ita interrogare poteris. — Quando

poft talem cafum tacito peccato accedebas

lirandam repetitionem Confe[fionum.

j Pænit

tüæä-g'

ommunionem , nónne confcientia te argue-

Uando tandem Confeffarius , perpenfisg r

d

"& omnibus, deprehendit, confeffiones prz-

»mli

bat, horrebat, vel dictabattibigteà DEO puni-

r

tum iri , quód velis fumere Corpus Chriíti in-

teritas fuiffe invalidas , utpote quando poeni-

3

vl

g

quinatus tali peccato non confeffo ? Prompté

tens fatetur , fepeccatum aliquod mortale, pro

telpondenti nihi] tale veniffe fibi in mentem ,

mortali agnitum, femper fcienter , ex verecun-

o ;

(

2

aioquin certé communicare noluiffe, dicas;

dia, v. g. cum confcientia novi gravis peccati ,

inomnibus vel aliquotconfeffionibus reticuiffe:

rgo fpera clemeutiffimum D Eum nou reputatue

erm»['

—

um tibi in gravem culpam : attamen pro majos

( Idémqueeftde quocung; alio defe&tu fubílan-

If

qu

tiali mortaliter culpabili ex parte peenitentis

ifecuritate, dio mili , i placet , quoties. m

u

y

N

TVit4, per agnum, , men[em (9c, ita veticuifHi

T

feprà S. 2.».1V. ) in prioribus conteffionibus

X

eum remor(a cop[cientia? De aliis peccatis 1.

commiffo , & in pofterioribus ha&enüs culpa-

-piliter non dete&to , nec füppleto vel emenda.

ei Ü

i^

tendis tacere potes , ob eandem rationem,

nium

a(caïo

: piïdü-chb talis poenitens ingenue fafeatut »fe

;o)jaxp omxfi,no grgenda erit repetitioom

,iil;&e

a

Rauias-

1

Lj

Í

37?6- d bool, Sacranent. Pars VT. Cap. m'. S&&L TTT, De Co&þlæonz x'?ftezfa,,; i.

4

i'liml Confcmönum & Cöm;äuniqnpm ; proe

illarum confeffionum invalidarum ,

häcx fer&

methodo & indultria.

E

A

pofitis motivisipfiusftatui maximé accommo«

li

J

$13

1. Confefliones intertoget ,

À quot ánnísà

dis;juxta dicta /mo loco c. 2. Deinde füaviterex-

rima confellione tale peccatum reticuerit ?

citatà fiduciá in divinà mifericordiá , & tuoad-

!j ch(:

miniculo , fuaviter jube & permitte eum dice-

quoties ab illo tempore intereà hactenus confef-

1 hg

fusfuerit & communicárit? duplici femper fa-

re,qua & quoquo modo in mentem veniunt,fic

hinfy

crilegio bene inculcando : fimülque oftendat , '

enim ftatum poenitentis prateritum re&tiüs di«.

Vpicat

omnes illas confeffiones fuiffe invalidas &t nul-

íces. — Tandem obticefcentem adjuva fumma-

jiohic

las : nullum peccatum fuiffe remiffum: omnia

rio examine per praccepta Decalogi, inquiren-

ie il

peccata mortalia de novo effe confitenda; etiam-

do, vel veriüs divinando fpecies peccatorum ;

- is: -

quas flatui ipfius congruere putas , perpenfis.

Íi jam anteà integré, attamen in confeffionibus.

illis invalidis, cum facrilego illo fl.len'"ti(,) ali-

diligenter circumftantiis conditionis , negotio-

mec;

cujus peccatimanifeftata : quod multi ignorant

rum,occafionum &c. numerum fimiliter di-'

vinando elice, proponendo primó numerumi

velnonapprehendunt,& jam füprà innui, — At

y

quà tandem ratione talis poehitens àtam multis,

bene magnum , deinde valde parvum , &t

H

tens fe fa- "

3:

lum

aliquando $C. & amplius annis,non rité confe-

dem medium.

Ut, fifateatur poeni

fus, prafertim pluribus fpeciebus, innumerís-

pibs perannum Sacrum omififfe. — Quare; an

non prop? urigefies? Refpondebit s sow tofies.'

i

Tutg

que numeris graviffimorum fcelerum onuftus ;

1

& infüper ; ut plerumque accidit , absque ullo

Ergb octies vel decies./epids m DominezErgà

p

ju. of

previo examine prateritorun) annorum con-

decies fexies,vel ad fummum vigefies? plerum-

g

feffionaleirrumpens, peccata fua in fpecie &&

que audies,it4 eirciter gmi Domine, & fic quoad

gu o

numero explicabit? Certé non rifi paucas fpe-

opus effe putabis , femper magis follicitusde

J

f/

cies, & vix nifi temeré omninó , nullum nume-

vero poenitentisdoloreac prepofito ^ quo

]1

rum dicet , fi tamen aliquid dicat. - Et ideó

fito, omnia falva funt ) quàm de mtegntä&ï

D

ïf 14 1I. Perfeloquendo , omnino neceffariuti

confeffionis exactà procurandá.

1

E

X

iter Certum.

fi

Iu

effet, tales absque abfolutione remittere ad fe

. ]V. Quamvis autem mora

uné

77

plura vel dictum, vel omiffüm iri, quàm opo

examinandós , & prparandos pro confeffione

1

fobren

generali totannorum , pofteà meliüs inflituen-

teat,attamen pra oculis femper habenda eft Re-

LODI

dáreverfuros. Per accidens autem , vix uri-

gulatraditaà Leffio Auctuario V. Confeffarius — :

Cafu 7. Haec efl regula , qua Confe(fariut uti

i;'clfm fitt

quàm funt dimittendi, quia, próh dolor ! ni-

OY

mis frequens experientia docuit tales non Ío-.

debet circa. pevitentem Cc. wt fpetlata con d

T

'/l,

gt»dlä, 1.

lere reverti &c.

uare nifi ex certus indiciis

t105€ pænitemi

J

atiat id, quad j(:dicat"eifä

T

f Qd

omninó credas , talem filium prodigum rever-

sagis falmtare. — Atque exprimiturplerumqüe -

LU

d

furum ad te, vel alium Confeffarium pro inte-

femper , quando poenitentes funt ia bona fide-

h

qiis

;

graconfeffione facienda , aut. certé prafumas ; '

at voluntate , eis magis falutare effe , ut ficex«-

aminentur velut 2 ffapede , donentürque ab..

(Qïmüus d

eum probé agnofcere , quód reverà teneatur in-

lt

tereà à Sacramento fufcipiendo abítinere ; &c.

folutionis beneficio , quam fi dimittantur ad 1e

E

- "Tunde mi Confeffa- -

Iititg

aut tandem mnifi in raro cafu -

E

fi nimirüm»

penitüs examinandos.

rie , tunde ferrum ,dum candet. — $. Tandem-

Oääfzf[;äg,

anguítiz temporis, aut concurfus hominum

Ef

aliàs impediendorum non patiatur tantam. mo-

etiam monendi funt , ut fi qui peccata mot-. .

1 Ut

yam; ex altera autem parte ádfit neceffitas ali-

talia,qua in hac confeffione fugerunt eotutiii

memoriam, pofleà recurrant memoriz , e di--

Tl

qua communicandi, ut tempore Pafchali , in

magno fefto ; quo Communio folita intermitti

ligenter adhue copfiteantur , eftó ea jam an«

At

,m Utl

non poffit fine fcandalo , aut. plenariz indul-

tea fuerint confeffi ia decurfu illarum priorum —

confeffionum facrilegarum.

E: infuper petfe-

ffäïäxizmSacl

gentiz lucránde , &c. auditis peccatis à proxi-

Joquendo etiam neceffarium effet eos monere, —

Fs

1na confcmoxïccommims, cum aliqua notitia

"ii

ftatóás praeteriti; ac de omnibus peccatis vere do- :

utreflexionem aliquam inftituant adhue,faltem !

polt Communionem,fi brevi obeunda fit 5 aut -

, lïfmm. a

lentem , tanquam jam formaliter. integré con-

feffum , fatisdifpofitum interim abfolvendum -

etiam ante illam, fi non tam cito fumendar.

"' Obll.w

cenfeas, alio oportuno tempore pleniüs cone

nam ifta difcuffio confcientie , que fit tam cità-

.W'J'us r

in confeffionali , eft long? imperfedlior; quàm-

T. s

feffurum & denub abfolvendum , prout cit.

communis etiam Doctorum praxis.

Übi ta-/

exigant phrafes Tridentini & 1h

eologoruim

LR

men longé major cautela , & reditüs certitudo

Verüm hac monitio fruftranea erit apud rudes

' Conflid

que per acc

idens valde.

j 5.*4'€Uli€r te

requiritur , ( ne femel elapfus , revertatur nun-

& plebeios ; noxia quó

N

quàm 5 Nifi inquam de reditu moraliter certus

anxiis,meticulofi

S,Vetrec

undis: ergo adhiben-

FUl

Pitia]

fis; ne dimittas elabi presdam 5 conare lucrari

da folis animis ferenioribus & prudentiotibt

j

tür ita pofte

'Wltu

iC

DEO animam aliàs forté petituram,atque ordi-

qui facilius parcbunt, fi docean

nario bonorum Confeffariorum more,

j

confiteri. Feci nuper confeffionem gener

Af

$15

Ill. Anteomnia, omni conatu & induftria

lem:inqua oblitus fum

dicere,. me decies ci

]

)

Haec tam particular

allabora, ut peenitentem excites ad ferium &

citer fuiffe ebrium &c.

n

Nl ;

efficacem dolorem ac deteftationem omniutno.

dicere libuit, quia in frequentiffimà praxi

Wi

r

l

fuorum peccatorum, pramifert Fot facrilega«

ffcuriüs difcis legendo, quäm'crr-?ild'og*

TIQ

d

7

D

7

tl

l

/ ääealfsgz;rgm. P(z&lll;/ffï?(iþ:. Iil. Seä?glk Dg ueceff. o aäzagcanüj/" 377

"E

i, WEA

TAU SECTIOJIY.

remedium à Chrifto mfhtutum, atqiixcw prace-

TU

&

ptumíit, Quapropter c. czes infirmitas. De

UT

ute CO* obligatione Cou. —

Qäæwæ

:

Pesit. & Remiff. Medicis precipitur: ut ; cüm,

iBtni

* feffonis.

eos àád infirmos vocari contigerit ; ipfos ante

s d.

Eceætate

x

)»)

omnia moneant at

oracepti divini, quemlibet oba

que indvu.cant,' FlthiCöS ad-

t

N

ligari confitéri omnia füa peccata mortaz

Vocent anitarum.

sl

liain fpecie & numero; jam aíffertum. & laté

III. Obligat per fe in articulo motis £49. . P

At

xplicatum liabes fpra fe&. 1.956ff. 2. & fég3;

t2. Communis DD. cum citatis, Quia aliud

5ando ob«

u

Duo hic füperfunt explicanda. t.

certum tempus hüjus obligationis per fe , nullo

sf

liget illad ipfum praceptum divinum confef

qua

certofundamento affignari poteft ; ídque-ve-

j

"

, flonis:-2. Quando &

l

aliter Oi'kblig'etk Pfæceä'-

rum eft, etiamíi quis certus fit differendo cen-

, D

tum Ecclefiafticum conteffionis annuz ?

feffionem ufque ad articulum mortis( vel mo-

AUL

mn

dóufqueadtempus Paíchale» te effe obliturum

ii

K eQUUUESTIO I

multa crimina mortalia; non camen ideó obli-

pmj

ggris jure;diVino confiteri citiüs,ut contra. JVa-

ligat. preceptui

! szz/mm

DCX

- Confeffionis:

Varrim , Nagsm , aliosapud ipfos, reclé docent

lfe. M

'ISUMMARIUM;

eotut, Henriquez,aliis citatisDiana p. 3. zrad.

leb!

ebu

4- refol. 153. Lugo cir. difp: V. feWh. 4.. Et

ni Do .

*;zg lfræ

teptum conf«

*

-delem in siortalz:

effonis divinum äþ(igat äænerk f

?s

Layman /. $. trat. 6. €. £. num; f. fic exprefsé

g1p-. Per.fe zm articulo mortis:

t

fcribens ? Qnare probabile efl, [i Ecclefía uul-

vigef':-;—

$20- ldquetanium 25 boc per fa.

N

min.(.ïï

]umtempis determind/fet pro coufe[foue facien-

us

$1. Per Accidens autem e

Ham alds in duplici ferd cófn,

da, lapfum inpeccatnm moriale , fi probabiliter

Bligat per fé in articulo mortis tantàm:

spr;!im f

50';70

£rederet,fo tóntvitum t[fe

v;ex pracepri bujus ne-

per accidens auteg fapisis $ duplici paz

ämdcimeg:

ceffitate non fuiffe obligandum ad [acram cone

X

j

"

tiffimimcafüi güando Ewchariflia [umenda :

f'ffisuemi 2

x

?ra dithum periculum , ut etiam do-

£t quando uon nifi e0 medto céltuns peccakstma.

d t

ce^t Suarez , Coninck ll; ce:Sic Layman. -

E

J.

"

»

morzale evitandum €&... Comiiin

4

2

iiï"u'n'af |Ex-

JIV.Per ace:

a

ens autem in duplici fer? tancf

ji

j as

.. plico breviter;

[ ha'c&nd;zjt:

z2m ca[a oblieat preceptum divinum contef-

"$. L OBLIGA T hoc praceptum oninéni

fionis.

y i

.« £delém peccato inortali obnoxium'; adeóque

Unuseft: quando-Sacra Evchariflia

l7 :[u'm'!

füfcipien

da ,.ce quo ex profeffo dictum eft ali-

euam pueros doli capaces; ut bene probat Lu-

ul

go difp. 1 $. Panir. [e&l- 7. dé quibus mox infrà

bi. Secundus eít ; fi credas te certüm pecca-

fadiatt)

tam mortale ;in quo1 fepiüslapfus fuifti ; eviz

plura. Quod fi etgó totá. vitá-nullum peccatuiri

p

tare aliter non poffz; qeàmper confeffioriemi

niortale admittas, liber eris ab'obligatione prz-

te muniendo contra illud;uti fünt maxime affue-

»

ep(ie€

TuuL

eepti hüjus.. . Nec proindé graviter. delinquere

H&am i

ti peccató libidinis, & fingulariter. mollitiei 3

L

»

cenfendus effet; - qui ab aliquot menfibus nul:

j

l

lius peccati mortalis admiffi fibi confcius, etiari

ut alibi indicatum eft: 'item fi ad adhibenda re-

L

míédia peccati , aut amovendas peccatorum oc-

lm['mm

inarticulo mortis riollet confiteri, nec C Judice

yt mICOL

cafiones, prudentis vifi confilio opus.eft ; quod

Gobat Alpbab. Coufit: Cafu 1. ». 253. ) ei ne-

extra confeffioem petere nolis;' aut non pof-

t

(*

gati poffet feuViaticum feuextremaUnctio. Ac-

tàmen certe in pràxi omnino à Confeffario effet

fis;ait Layman €it. s. 6, Sic omnes. Et ratio

u

rP

eft fepiüs inculcata; | Quia; qui tenetur adf:

ife

urgendus talis ; ut aliquod faltem peccatum ve-

ném, tenetur eti

n

imad media applicanda necefz

nidle confiteatur ; tum ad.indire&tam remiffio-

fürià illi fini ;

át jure divinó tenemur evitare

di

af

nem forté latentis alicujus peccáti mortalis, tum

ofne peccatum : ergó &c, . Vide dicla in fimi-

iiïarümPg;.;

ob gratiamSacrámentalem , tum ad fatisfacien-

licapite 2:deobligatione SPapitentia a€ contri-

d^m confuetudini üniver(ali fidelium , tum ad

£ionis.

Eritt

Quamquàm Lügo cir. & Dicaftillus

fet o D

evitenda fcandala;

;

E

[ adhlllytv

íitiam, &c -

-d,om*gäicö.rtim timQtem »tti-

x

exprefsé negent dari cafüm; quo non poffit quis

hoc vel illud peccaem evitare ; fine remedig.

o i

: $19 Il. Obligatger fe inwar*tini-la;w'a?ti:; aéquo-

confeffionis. '- S.

U

libetejus moráli pericálo : in quali verfantur 1J

dicio expertorum; -

ed quoad. hoc ftandum erit jus

yclil

Kgroti , cum adfunt figna mortis " naturalia;

tf

rteä

Tempore peltis graffantis jin idgreffu praelit

QUAES TIO Il

T0

u

r conflitüs ; aut- peticulofz navipgationis:

i

,3: Mulier tenera primüm paritura , vel jamex-

du

[4

jerta habere partus' diffciles: feü peticulofos;

dum bb&þ]zþää Ecclefiaflicum

;

ld! ]

4. Morti adjudicatus &c. Ita omnes, Rátio eft:

o $UM MARTUM.

:

l

$23- Püc

p

tv

.0*('

mdgnllüfl

quia nifitunc faltem homo peccato. mortali obz

i r«

- féd

nw[ ]i

ho

us confiteatür , nunquam implebitur hoc

leles s etdama baretici,.

enfelfionis Ecclefialito aaz:wfw'wfä

j

$5

Poff eumos difirettonis.

"

téeceptum ; aut certé homo expenet fe pericu-

$26

( Praxis ciréa puevos , 9«l puellas. )

T

«

Ü

3

certo vel probabili nunquam implendi hoc

$27

Ornia füasmort alia confiterz.

PM[

I»W

preceptum, feu nunquam confiteridi'; cüm tà-

$249-

Fidelitet ; confafffonis fcil. $alid4:

müþ

Eien confeffioSaéramentalis

$39*

Proprio Sacerdolz. . Quis ptoptiuscez, ädtdli'q?- :

p

noíttorum lapfuum

1

j

2873 g,ms Àll. SACRAM.

&

jj szrf*cþi 305 faü'æt prehbibere fujs e

ii4m temporé

jj

-

- Mfb

—

D

s

crau, Pars 1. Cap. 11 Sect.

IP. De uece[J &* oblig, CoufJ. 3 !

3?3" d beol, Sa

Id can/i'tmm*urMm;iimntibm,

* lT Omnämïriu;quä fex;?h Nimirum adul-$ 24

at

PAfchalz,quin £a

Y

|4g7. Im

Q

"

ob guflam cat

uf um Ecentiam dare debent.

/

tusrationis compos , dc phyficé , G moraliter

E

?. dempus amnius con

effonis preceptz eff. toius amnus;

La

poreis. Excuíat enim fine dubio ommis im-

j3y- Uede &empore pafchali foliam a(l:lzgaf per 4cciz:lc*n.f

ratioue Conumunionis

potentia phyfica & moralis vera onfitendi. Ur«

.Mlt)

] s

j36. Qualiter $ quibus cafíbus peccettir contya pracep-

poté quibuus deeft copia Confeffarii, qui non

tum confc[Fonis annue ?

"

poffunt confiteri fine gravi incommodo vita,

1 nl

"EK Oc latum in Conct

lio Lateranenfi füb lu-

KOf

$22

famaz , vel fortunarum., ut degentes vel fervi

nocentio II. relatum in jure c. Osnt5 ut-

entes inter hareticos &c. quibus adde , quod

)

ll

la

yiusque de Ponit. & "Remif. & confirmatumà

de mutis ad tempus, tempore Pafchali excufa-

1j qUi

Concilio Trideztino feff; 14- «. f. ficfonat.Oms-

tis àiconfeffione per fcripturam, vel nutus fa-

m Y

im,

nis utriusque fexis fidelis , po[ffqnam ad aunoi

cienda ex Layman dixi eeff. 3C. &. 1 11. Quae

airt

diféretionis pefuenerit , omnia [na peccata fal-

liter autem impotentes fuo tempore Confiteri,

gima

tem fetmel in anmo fideliter confiteatur. Sacordoti

gl t

teneantur przvenire vel pofteà 1i:pplere'," cgm—

proprio : injuntiam fibi Panitentiam propriis

modius dicam i»f?a $. 4;

4m,

viribus fludeat adimplere , [afcipiens veverene

dij&reti'mr';j. þ:;ä:g:g;; ]

eari

.. Ill Peffquam ad awues

zer ád minsis in Pa[fiba Euchariflíe Sacramen:

rint. Adeóqué hoc pracepto obligantur etiant.

denit

ium. Quó praceptó in terminis fignificatu?

impuberes pueri ác puelle , fi in peccatum

gut

quis, quando, quid , quomodo ,cni , confiteti te»

mortalelapfifint , hoc enirn ipfo offenditur,

Qs

neatut, Explico figillatim.

éos rationis & difcretionis ufum affetutos effe :

yinitu

1

( uti contra Emman.

Sa docet Communif-

l)ämiä(

P

6

-

L

fima DD. ) conftat autem , citiüs atringi pofle

qum i

QUuis!

annos difcretionis , & mortaliter peccari polle-

*

i

| Omnis utriusque fexs fidelis , ebe,

etiam &tatis anno decimo , imó nono, o&lavo,

*

"at

£

li

AMnis fidelis,

Omnis nimirüm hofno

& adhuc citiüs, Et quidem anno feptimo com»

pleto folet effe przfumptio pro diíctetionis &

fZäO

baptizatus : adeóque etiam hareticus , ex

,,1;!! Tilot

communi;& mihi omninó verà Sententià DD,

rationis ufu perfeclo in jure e.lirtera, de defpose

glettim.

Verüm reété monet Layman -

s

7

a

ut metitb dicat Lugo /ic difp. 1 . (e&t. 7. abfur-

fét- impnberum,

diffimum effe dicere, harericos non obligari

£it.c. f mum. 7. utrüm tales abíolutionis capaces .

h at

ytortii

legibus & praceptis Ecclefiz communibus,

fint; judicare debet. Confeffarius non ex fola z-

tate, fed multó magis ex ingenii & educationis

30 abf

uis enimillos exemit? certénon DEUS ipfe :

multó minüs Ecclefia , qua tanquam veros fibi

qualitate; quia multi poft eam &iatem, aliyerà —

m

Imnu-

anté , rationis difcretionem confequuntur , üt '

Yi

pet Baptifmum fubditos etiam per excom

micationis poenam ad obedientiam compellere

non tantüm venialiter , fed etiam mortalüer -

P A

nititor. Unum tamen & alterum híe pro praxi

peccent : cujus rei exemplum habemus apud$.

Wt

obferva, Unum : Legibus Ecclefiafticis de au-

Gregorium /.

4. Dialog.«. 19. De pureto quin«

lii

diendo Sacro , Confeffione & Cammunione

quenni in bi

2

asphemiis moriente & damnato.-

]

Sic Layman.

Addit Gobat bic caf 11. a« 298«

Paíchali; (qua ipfis per excommunicationem

nj

interdicuntur .) hzretici obligantur mediaté

Germanos fe

riüs obligarikhoc pracepto , quarit

Italos vel Hifpanos R

ufticos ac plebeios ru-.

j

hi

tantum , quatenus fcilicet primó . oblisantur

reconciliari Ecclefie , & 'abfolutionem ab ana-

diüs educatos , S. Antoni

us , Sotus alii ,:ipsäqu;e.

li

tj

Jn

!t

themate impetrare , sicque reconciliati ejus le-

confüetudo obligat folüm circa annum &taus

Ü5

duodecimum ; honeftiüs , aut inter nobiles edu-:

lil

ges obfervare. * Alterum eíl: transgreffiones

hs

éatos cititis: nullum tamen , quantüm fcio an-

Íeu peccata liereticorum contra leges Ecclefie

5 »Qutg

te fexennium , eílo jam tuncfit capax doli, &

m

eatenüs coalefcere in unum peccatum. cum ipfa

hzrefiformali, quatenüs converfi in confeffio-

fi confiteatur , abfolvipoffit. — Quare apud nos

l períe

non cflrecepta doctrina Dianz &aliorum

ä,Pu; j l. l

ne folàm obligantur exprimere tempus, quo

obli

B

inharefi formali perfeverárunt , v. g« dicendo:

ipfum part, 10. tratt, 12. refelut. '$6.

r

antis fatim, ut fünt compotesrationi. Cer-

'Tot anhos vixi infecta luthgrana , probé fciens ,

LA 1341m

tà fi puer, vel puella , ante ,in, vel poft fepten"

m f

aut valdà dubius , facilé potens fcire. falfitatem

mez fectz , & veritatem Catholicam , quam in»

nium, circa nonum annum v. g. appareat ; fà*

N

Rütjg k

tionis ufüm obtinuiffe & morcalite

r deliquiffe :

ffwnem

quirere ex odio & contemptu Ecclefiz velPa-

pe fponté intermifi ( his eniri terminis conti-

nunquid obligabis flatim ad confeffionem , &

T nf

netur tota ratio harefis formalis ; ut fuo loco di-

non permittes cum aliie expcctare tempus 1?*",1

j 'liten

cetur. ) Hóc enim re&ié explicato, fimulcom-

fchale?

;

li Im

- ]V. Peceata. confiteautur.

s

anndo':täf)f

j

prehenduntur ; & per fe intelliguntur à Confef-.

1.61 j

fnd.

talis puer vel puel

la , faltem cra

ífo. medo vide-

fario peccato transgreffionum: contra leges &&

DEUM per hoc , vel illudpec-

1 Ra

ptacepta Ecclefia , certé inepté quzteret ex ta«

tut, cogn

ofcere ,

Eucmldml

catum. O

ff

endi , oflendátque dolorem ac pro-

li : an & quoties Miflári neglexerit, jejuniuim

craffo 1ai-

lj die

Ecclefiafticum violaverit , an tempore Pafchali

pofitum ,

pracipuáque fidei myfleria

Nl "

tem aliquo mo

*

do intelligat : poteít &

debet ab-

confeffus, De cetero ergó folàüm de peccatis

ut orünes

ern

DN

contra legem naturalem & divinam , Decalo-

folvi , pra

fertim in tempore Pafchali,

kggm

s

ET

-mquat.—

Et pro praxi Confcifg.xiorum j

[

w

W(qmg

g?i*m inaxime ex aminandgs* erit,

m

7

W

| .,.*Zb:olv. ;Sfaclrgiäänt. .Pars. iI.lI. öaf: III S&ä.W. Deneceff ä; ;;

Ug d

Wo.Cmfif, 375

D

exízribere judicium Laymanni communiter

quippe nulliüis unquami peccati mortalis con-

O g

vfecepti eodem. 2. 7. fic pergentis : Pollqquam

f-ius , f1 pofteà etiam ultimo die anni mortali-

N

»Conieflarius , confideratis circumflantiis, ju-

ter delinquat, obligatur adhuc confiteri, quia

mll

»dicavit, puerum veré & deliberat? commifif-

precepto annuz' confeffionis nondüm fatisfa-

» peesatum quod confitetur ,. examinare in-

] W

um eft, & adhuc fatisfieri poteft : fecüs , f1 vel

v

Wi

hi

D

»füper debet, utrüm de eo doleat ex motivo

femel in decuríu illius anni fuifles confeflus

W

»non meré humano, quia

v.g. à Patre vapula-

aliquod peccatum morta

D

J

I

nblt ; fe

d fupernaturali per fidem cognito, pu-

difp. 1 $. fsti. 7.

le.. Ita cum aliivs,.Lugo

D

!

D s

t5 quia DEO contrarium eft, Poenam ater-

III. Omnia peccata cosfiteastg,

:

r lAt.,an ne- j2

pnàm., vel purgatorii , meretur , & idcircó àrea-

f

ceffario fic , ut etiam abfolvatur , nimirüm con-

»tü virtute Sacramenti abfolvi defideret, Sunt

feffione validá. — Cert? fuit antehac probabilis

Titis

i ia

»enim aliqui adeó naturá vagi, maléque educa-

vifa Sententia graviffimorum DD.l)elludani,Vi-

pti; Ut, licet fatis difpofiti fuerint ad péccan-

]

Goria, Gabrislis noftri cum magno moralium

rv

»0um , non tamen difpofiti fint, nequeà Con-

Magiftro Sylveftro . eonfzfio 4. s. 3. Prz-

»feffirio tam brevl tempore difponi poffint ad

T

, Ponnit. ntiam.

cepto huic Ecclefie fatisfieri' per folam cone

, lü

Quare in hoc cafü orationem.,

feffionem integram. peccatorum , tametíi ab-

xiquafi Peenitenti loco , puero imponat , &

iphs

folutio non conferatur, five ob defe&uim vel

mll

scrücis benediclione fuper caput ejus formatá

malitiam abíolventis, five ob defe&um CÓfle

doceti

»dimittat. Expedit enim pueros , quamvis non-

tritionis in Poenitente : adeóque etiam per cone

»dum abfolutionis ca

N

paces fint, audire , ut pau-

feffionem culpabiliter invalidàam , modo inte-

i

»latim inftruantur & confeffioni affuefcant.

gram: exeo fundamento, quód Ecclefia folüm

li g.

o Quod f autem omnibus confideratis , de pue-

m

externum a&tum confeffionis pr&cipere poffit,

»ri capacitate dubium maneat , tunc abfolvi po-

de occulto autem defectu non judicet. — Verüm

Iu

,",'tchüb cenditione faltem mente retentá: imó

t

huicízntentie omnem probabilitatem abftraxit

»in mortis atticulo abíolvi debet : nam talipra-

Decretum. Alexandri VII

litm l

»lertim cafu neceffitatis in dubio inclinandum

. inter. propofitiones

ml

damnatas Ánno r669.&

hanc numerans. Qnoi

eft in favorem animz.

Denique id moneo,

ol

fasit. confeff/onem voluntari? nullam ) fetisfa-

e»fi materia copfeffionis , quam puer affert,

€it pracepto Ecclefie, INe

g ond

pmortalis videatur, fed ob ejus incapacitatem

cere potuit.

que 1.nihi unquam pla-

j & d

»non abíolvatur, de hoc ipfo monendum effe.

IV. Fidelier confiteatur, Co.nf'efï'xone nre

t

»puerum , utfciat ,. fe non abfolutum effe, ut

mirüm validà & aptá ad abfolutionem reipsá

fgguunti

a majorem difpofiionem — ac^ praparationem

percipiendam ,. & nullo.modo fufficit confeffio

4m m

»Alferat ad iteratam confeffionem. ^ Sic Lay-

culpabil

iter invalida , aut fine abfolutione, pro-

x 4

n2 optime, & laté Gobat Z4lpbab. Confejfars

ut etiam ante illad Decretum docuert

epuret

int femper

fafa 0. G. IAlpb. Commnaic. cafa G. per totupz.

communiüs DD. $o5; uterque , A4e

dina , IN4«

d

$. II. Que? Quomodo?

garrns , Suarez, , alii[que citatis Layman ezr. .

ZOH '

$.. X .

Lug

E

2

o Git. ali p

4[fim. Ratio eft: quia

uupt

! Omniapeccata [i«a frdeliter zaæ;ïäeatür;

3.

h7

cciefia przcipete poteit

& reipsá pracipit,

H FW

Mnia mortalia tantess hoc przcepto obe

aut cert? principaliter hoc

pr&cepto intendit ,

Qd

s

ligamur confiteri. INon enim poffunt in-

at Sacramentum Poenitenti

te;:lþi'gi

OHA Weni

21

UE

& quot annis fufci-

T

& , quod multis effet im-

piatur ab iis, qui peccati mortalis confzii funt :

pefübile , certé long? difücillimum. ^ Unde

g

fed Sacramentum non coníiftit fine abfolutione:

o

eum, quitantüm venialium , & nullius morta-

nec abfolutio fine confeffione vali

lis peccati confcius fibieft, etiam tempore Pa-

da: ergó re-

p

dw-'

quiritur & confeffio valida & a

bfolutio Sacta«

yi

4

fchali per fe non obligari ad confeffionem , jam

mentalis. — Falfum autem eft fundamentum

: &JHDW.P

ex communi diximus ozeff. 2.$. 2 À p. 371.

oppofitz fententiz,, Ecclefiam non poffe praci-

z

Advertit tamen Caftro-Palaus apud. Gobat ci.

ii b (ï

"

pere faltem indire£lé , aCtum internum, i is per-

',m'

n

9. 294. illum prabirgrum non leve fundamen-

tum finiftrz fuf;

picionis , qui füb pratextu ca-

tineat ad fübftantiam acküs externi, qui praci-

r

O;fl

pitur ; ex communi do&tri

;

23 in materia de -

Ienti2 peccati mortalis omittete penitus con-

; QPPIKI !

feffionem. Confentit Efcobar tales obligans ad-

legibu;. 4

['lm il!]

huc confiteri: ratione fcandali , quod femper

$. iII. Cui?

gnfe l )

feré timendum effet.

N

u P

Proprio Sacerdoti,

8 II Infuper non impletur hoc præceptüm

Roprius Sacerdos

» €ui facienda confeffiog 3o.

v

confitendo folim venialia propri& loquendo ,

p

annua in rigore terminorum , & diredé

]

ehm faciant id , quod praceptum ^ non eft:

quidem intelli

h

gitur Parochus Pceuitentis , at non

d

l

quemadmodüm & pueri laudabiliffime jeju-

exclufivá ,

fed cum neceffüria inclufione ejuf.

(f

rj

mantes die jejunii , non dicuntur proprié im-

j

g^

dem Parochi Superiorum , ac ejufdem , acSu«

r

plerelegem jejunüi, chm eà non ohligentur :

periorum ejus delegatorum, uti bene notavit

l

y

inde tamen non re&lé infetes, eos agere contra

-A

p

Suarez, b difp.6.fedd. y. Effet enim abfur-

. ?

ldegem. Et hinc, qui tempore Paíchaii , vel

fhäh)ui "1

diffimum , dicere, Epifcopum, qui eft Parochus

Per totum aanum confeffus giï;fol.üm venialia ,

Parochorum , non habere

jus cxcipicndi COn«

jf

pbbb a

icffio-

Bd

4

"?W:*ä')wgi 59"1?17; : !

4

3'38'9 þïheol. Sacram, Pars TH. Gaf,, Il Seöï. IV. Dc:

l fzf

fgifxones füorum

Diccefanorum tempore Pä-

$. IV. Quando? quoties. . —

f

(t à fortiori de fummo Pon-

Íchali, idémque €

-Saltem femel in amm. —

Ts

tifice, qui eft fup.

rem

us Paftor Paftorum , re-

j

fidelium ac ovium Chbriiti.

A& Nnuum hoc confeffionis fparium n;mef'gy;;

-

fpectu omnium

abfoluté inchoandum ab uitima confeffio--

.

Rurfus quia quivis o

tdinarià poteítate praditus

ne facta.

Lex enim non dicit ,. confef(honem —

PJIIUI

oteft eam delegare à

Iteri. cap. eam cam(am , de

hf

Ideó

fatis dicitur confiteri proprio

non effe differendam ultra annum , fed ut fingu-

.Appellat.

lis annis fiat faltem femel.

Attendendus eft ..

ia

Sacerdoti , q

ui etiam tempore Paíchali confite-

"

feu ex licentia vel permif-

'ergo computus annuus Eccle

fiafticusJautab ini-

At

$

tur alicui delegato ,

tio anhi ad finem , autà Pafchate in Pafchay. &

(S

fione facta aut ab ipfo Parocho; aut ejus Epifco-

fi hoc teneatur , intereft noíie, an tunc perfe,

14f

o , aut ipfomaxime fummo Pontifice. Et hine

II. Parochi non poffunt prohibere,fuos Pa-

an veró per accidens , Ícilicet ratione Commue

gl

nionis Pafchalis , tantàüm obliget "ptg;;g:q;g

Qca

rochianos , ne Mendicantibus confiteantur e-

confeffionis annuz.

d

Ego

tiam tempore Pafchali , quin ij adhuc valide &

E

L Tempus annug confe

(fionis , apmnam ;

aed

licité audiant & abfolvant ; ipsíque Parochiani ,

& feclufo contemptu , maxime

die Januarii ufque ad finem Decembris, com- .

J l

femper validé ,

fubfiftente aliquá rationabili causá (

qualis fere

putant permulti DD, quos citant & fequuntur.

Cept

Dianap. 3.17« 4- refol. $1. Lugo difp. 15. fell.

fed f

femper adeft) etiam licité , Mendicantibus

confiteantur;

Non tamen. licet Parochianis

9. 2. 117. Qui proindé fcribiz: fifis confeifus.

Bach

r. Januarii hujus anni. 1678. te licit differre

lm 1

ejufmodi prohibitiones Parochorum in jute

confeffionem ufque ad ultimum Decembrisfe-

DX

communi fundatas contemnere , ut ex fe patet,,

cuturi anni 1677.ita ut duo integriauni; deme

T

Quare ad cavendum & excludendum omnem

Vahl

to unico die, licité tranfeant fine confquï;xi?n,g;*

Tu

Parochorum contemptum , omnino confülen-

. fationé

j

dum à Confeffariis eft hominibus . rufticanis

nifi aliundé occurrat neceífitas , V. g

;

Communionis aüt periculi mortis.

Idque in

.

alite

( £ufirà confüleres civibus alicujus urbis, ubi

Merndicantes degunt ) ut confeffioném fuatíi

hoc computo neceffarib. concedendum L

! a

nt;

Namultimo die hujus anni adhuc fatisfacis pro.

Gl ,

Pafchalem apud proprium Parochum peraga

hoctoto anno : & primo die fequentis Janvarij

» 4 d

aut ab eo licentiam alibi confitendi petant. — Ira

Azorius cit. Barbofa de Paroch. cap. Y9. ratio-

primoó obiigatio incipit feque:tis anni fimili-

- Mpia

-er non utgens ante finem. — Verum hoc qmihi

. li

nes allegans ex Lochmayr , & hinc ul-Fe,riüs jnci-

dentet.

2

femper difplicuit. Iafuper, quód f hoc toto an-

-- inanm

(tam cäu-

no, imó & pluribus aunis nunquam confc Tus

"unine.

$31

IV. Parochus fuo Parochiano ob ju

íam volenti confiteri alteri, tenetur licentiam da-

es; coüfitearis autem primo die hujus curt

J, n0q

tisanni, valebit hec tua uniza confeffio , tai

atailr

1c fecundüm communem apud citatos, & Lay-

pro hoc anno; quàm

"

pro anno , velannis pf

H

La

mian eodem tr. 6. cap. 13. z. 3. Intelligendum

tamen , alrerí in tali Dicecefi approbato X cu-

cedentibus. . Lugo e

t. . X8o- quod quidem m

DN

fimili cafu etiam nosinfrà concedemus.

.

nf

fato.: non tamen neceífarib Parocho , ut vult

icc con

Barbofa cit. «. 27. cüm praxis oftendat contta-

-H Fadlior & Ecclefiaít

fü*etuäiiïjiï ^ |

& g

.- conformior cít annuz COüfcæORïS,'/cqmp(uta'tiq; d

Qs

rium. NNam etiam Cooperatores Parochorum,

XPafchate ad alterum Pafcha , ita , ut, qui poft —

dfüviter

de horum confenfa funguntur hoé officio , uti

Pafchalem hauc. confeffüonem 'in peccatum.

4

obfervat Gobat cít. wue. 397. (inc. At contro

1 1 föfsianem

veiíia eít : i Parochus fübdito jufté petenti ( pu-

mortale lapfus eít

, ejus confeffionem ufqu

aad

*

E?Odiüs K

liüs

t , fi fine periculo falutis proprio Parocho con-

fequens Pafcha differre poffit ,. & non amp

"trofe

;

citra peccatum grave.

la communior D

fiteri non poffit, v.g. concubina ipfius) licen-

"880 t

tiam injufté neget , nihilominus ipfo jure

facul-

Suarez di[p. 36. féd. 5. Coninck difp.. ïf;ïä

iä&w

6. Tannerus difp. 6. 4. 7

; Layman é. $. s.

P

tatem. confequatur confitendi Sacerdoti alteri :

.

bl mam

lem , quód neque ab Epifcopo licen-

Idque Confirmat práxis

Ecclefia, fiquidemeO ——

'-*mn.

pofito fa

foló tempore Paflores à fidelibus fois confefsio- .

tiam petere ve

limpetrare poffit? Affirmant. Ri-

^ 61 Cüntt:

nem peccatorum intrà annum commiflorum

"ts

abardus , Paludanus , Adrianns , Major , Syl-

vefter, Navarrus , Téleims, Henriquez, , alii

exigere folent. WEtang. Extraw. Ficti.-

p

Treuga Q* pace,

dicitur: quód Parochianus d

.

.

j

T

apud Layman citzr. probabile cenfentem. INe-

Pafc&haffä*' j

furi(simüm

ant autem probabilius Zdlenfis, Satss, Medina,

jue C e. Omzi: utris

«fque ) laltem in.

? t

eneatur proprio Sacerdoti confiteri, — Quiaere

AU

P. Navarrns ,alisque congeftisSuarez /ic difp.

*

3nny

89

hoc praceptum. annuz confefsionis omni .

17. fet. 4-. & probabilioirem cenfentac late pro-

leri potelt ab uno ufque adale.

Pt

bant Layman & Barbofa /l. cz. quos videre po-

anai tempore imp

r

IN

terum Paícha ; ficut: f1à pr

ecedente Palchate. -

2 NQUE

tes; namcümres nos non concernat, Senten-

um San&to-

r

tias noffe , & Authores allegare fat fit.. Certe

intra annum. v. g. circa feftum omni

RT

n

rum , vel Natalis Domini

x

[emel es confeffus ali-

h

o cafu fecuti(fime recurret ad Mendi-

ialia tantüm ex dictis

lm

cantes privilegiatos.

qua mortalia ( fecüs fi ven

h ü

$. 2.) per

fe non tenerís iterim con

fiteri in f& -

D

lhfe

T

quenti Pafchate ,

nifi novis mortalibus obnoxius .

"

ita e;ongrä ,

iunc communicare debeas :

d

Mi

Per'

]

-

S

"

-

:

//

4l

T

0

ol Seram, Pars U Cap , I Denef é

MgCWW 38[ :

ut»!

N

1 ;'Pf;æ&þäenti Pafchate per totum. hunc annum

li

annum commiífa funt , eodem igfd. ànno con.-

gunquam es coufeffus aliqua mortalia, & pra-

fiteri necefse fic,

videas, tcfequenti tempore Pafchali à peccato-

Y

j

IV. Qui autem toto anno ,

Pafrhali tem-r36

ràm confefsione impeditum iri , v. g. navigas

pore Cvelaliorum computo ante finem anni vel

tione: itinere inter hæreticos&cgtemporgqp;

Decembris ) (ine juíla caufa excufante non

portuno anticipare teneris: & perinderesfe ha-

confetfus eft , omnium confenfü peccat morta-

bet , (icut cum eo , qui dieDominico mané Mif-

litet, quia transgreditur preceptum in re gra-

fam audire potefL , poíteà non poterit, is flatim

viffima. Etinfuper 1. Quó diutiüs differt ,

audire debet, ]ta ex communi Layman czr. z.

có graviüs peccat , quippe longiüs recedens ab

Ü

[

9. & etiam in fuo computo Lugo 4ifp. 15,

intentione pracepti jubentis confeffionem fie-

Quamvis tefle Gobat s4m. 278. id equ& multi

A VC

ri quolibet anofaltemfemel. — In praxi' autem

negent , ut neutri parti andeat negare veram þrg-

. propé perindé ett , five dicas cum Sylveffro , as

yïlt.,

&icam prababilitatem. | Suadet tamen tutiora,

lentia, Layman, Diana G. talem perfeverare

Ego vero noftram fententiam omninó veram

in eodem peccato mortali omifsionis, etíifeme

QU

credo, & confirmatur ex mox dicend:s,

per eó gtaviori, quó diutius fine jufta. caufá

A

/ ;; L Attamen eo iplo tempore Pa:chali przez

differt, quod mihi magis placet, Sive malis

ceptum annuag con

felsjonis oblig

l)

at non per fe ,

dicere cum Suarez , Vaíquez, Bonacira, 'Lugo

T

fed folàm per accidens ratione Communionis

(

£ir. talem peccare toties mortaliter , quoties

Pafchalis, quam confefsio peccatorum morta-

eccafionem commodam. «onfitendi oblatami

[

lium neceffario pracedere debet, — lta longé

nägligit, Sed cert?. Confeffarii de hoc non in-

me[

communior DD,Sora: , Vicloria , Valentia , $4,

quirunt , contenti &Ácire tempus omifsionis

Fafquez , aliisque congeltis Coninck , Layman ,

ultra annum , 2. Is, fcu jufta, feu injufta de

i

Tannerus, n. praced. citatí. Ratio e[t: quia Can-

«aufa , confefsionem annuam omiferit , cüm

n

cilium Lateranenfe éw cit. Caz,Omnis utrin[que ;

j

primim. poftea commode poterit ,. confiteri

aliter ftatuit de annua confelsione , aliter d« fa-

obligatur,Ita ( contta $, 4ntosizm, Sylvefirum,

"

cra Communione , videlicet , ut fideles fua pec-

alios fane minimé paucos ) docet communior

"

cata , faltem fémel ia anuo confiteantur, — Sa-

& mihi omninó vera SententiaDD. cum Navar-

us

cram autem . Eucharifliam 44 »i»25 i« Pafcha

TO , 2 1. 1. 4 $. Suarez difp, 36. fei. 4. Coninck

i d

füfcipiant : ex quo patet , non ita pro confeísio-

eit, difp. g, duo. 8. Layman eétat. c. $. dub. 9.

xjn i

ne, ficut pro facra Communione per f5 deter-

Gobat Cafa 11. », 276. alii. Ratio folida eft;

f

minatum effe, Quare (j tempore Paíchali àCom-

quia tempus pafchale velut terminus implendi

J que

munione legitimé impeditus es, v. v. lectoaffi-

li-

?

precepti , non eft pofitus ad finiendam ob

ujus u

xus , non eris ad confefsionem obligandus, (i

gationem , ficut accidit in precepto jejunii ,

l&mo.l (.3; :

intra illum annüm jam femel legitiine confeffus

audiendi Miffam, & fimilibus obligationibus

|anen)

$, utjamfupràinnui, Addítque Layman cir,

certis temporibus vel diebus, & intuitu ipfius

X Gp'ïde-"! :

z. 10. Imó euam fi aliquis toto anno nunquam

temporis , affixis ; fed foluzi ad implendam,

Qu

confeflus fuiffet, X Commuaionem. afchalem

fcu ulteriàs non differendam obligationem , fi-

, quiit

ex neceffaria caufa ad breye tempus , puta ufque

«ut fit in debitis tributi , debitis pecuniariis, &

ad Pentecotten ditferre deberet , probzbile eít ,

as Qu

o

. fimilibus obligationibus, in quibus terminus

, M

n

gra';'ic,er non peccaturum , etiam[! etiam con-

non fpecialiter intuitu tempotis, fed principa-

(

Is

fefsionem differtet , fi putaret ; poltea eam com-

liter ratione rei przftandoe » & non diutius diffe.

modius peracturum effe. — Verüm , ( talis poft

Ui

M

rende prafigitur : quae proinde öbligationis

gandt

Pentecotten mortaliter peccet , obligatus erit

' elapío tezmino , minime exitinguuntur , fed

toanno Iterüm confiteri , cüm prior confeísio

m ^

- perfeverant, ut nimis notum,

Atque itaetiam.

Iï»'

fa&a fit. ad fatisfaciendum obJigationi priorig

Uhj

Je habere pteceptum & obligationem 'confefsio-

at

[

anni , ut notayit

:

?

Coninck 2u2, 8 conclnf. 2, li

nisannuz', clarüm eft ,. cum tora intentio Ec-

Layman,

7 hqmdä/'

€lefize fuerit przceptum divinum confefsionis

- & Conttratium his ,. & preceptum confef,

de fc indeterminatum , determinare ad certum

;

Mf

om

fionis tempore Pafchali períe obligare cum aliis

tempus, ut quolibet anno , faltem femel fiat,

f

docuit Suatez fape, cir. difp. 36..fé&. 3. ex eo

7 Wuf ;

nimirum in Pafchate &c, & nltrànon differatur :

potifsimüm , qubd ex dicto Canone fideles fal-

ergó elapfo termino illo non extinguitur , fed

ao

tem in anno omaia fu. peccata confiteri tene»

g,

manet illaobligatio. 3. Eum tamen, qui quame

Antur: annus autem finitur in Pafchate: ergo fi

yis culpabiliter confefsionem, ultra terminuni

p U

,eo tempore conftius peecati. mortalis non con«-

annum diftnlit, poílea uná confefsione fatisfa-

Laj j

fiteatür ( five communicarurus,, fiye non ) trans.

moufïu

"d

cereproütroque anno, & praterito neglecto ,

u

y

geditur preceprum . confitendi' omnia peccata

& novo inchoato , docent fané plurimi , acipfe

.dcn[CP

h

intraannum , refpondet recte Laym, z/id. Quod

Lugo fepe cit, ». 180, Et verum eft, durante

mnlUm

oncilium omnia peccata confiteri jubet , pet-

godem [latu,

Quia hoc praeceptum folum

1 COUN

1

tinet ad integritatem confefsionis férvandam,

obligat illo anno fequenti peccati mortalis con-

n

ia ut quocunque arini tempore aliquis confitea-

fcios, & fa&tà femel illo anno confefsione legi-

Lonüïwm

X&r5 nullum mortale reticeat ; non vero eó fpe-

timá: non es tibi amplius peccati mortalis con-

1

LlSUb

at; gu::ü gmnig,gcccata, qu i.ntl'a' quemlib:s

: fcius;

ergó durante coftátu non tenetis amplius

ao

yz/

bbbs

€one

h

as

382 Wte&l. :

Sac

7

Qm. Pdhil]. Cap.. Iil. Sedl. 1P. De wreceff ïäï'oälz'g.) Eongj:f Ó

confiteri. . Ar mutato illo flatu , fi deinceps — impofitum in "pänc temporalis prnfecca:i':' wy-

| ^

IUfsUS pecces mortaliter C quidquid. negent

[f

fejfis debita compen[ationem : cuijus proinde effen

multi, ? Ego cum Coninck & Layman ». pra-

&ns effremiffioPoma temporalis ex opere operat.

s

cedenti , fine allatis , omnino certum puto, te

Et neceffarió , nom neceffitate Sacramenti , fed

o

rursüs eo anno obligari ad Confeffionem; ma-

precepti (ub peecáto gravi pev f& loqiamdo, 4 Cos«

ximé Pafchalem , etiamfi fort eo tempore com-

feffario imponenda , ( rationabiliter impofita

municaturus non effes. . Ratio. ibidem dicta.

4 Panuitente acceptanda. — Eft tota communis :

y S

Quia priori confeffione fatisfecifti obligationi

ut patebit fingulorum explicatione folità,

procedentis anni , ..& deinceps velut novum an-

opexis

S L

: rtoti

num obligationis cepilti; ergó fi deinceps pec-

Satisfacf jo Sacrmem&l)s eft : . i

hindi:

ces mortáliter , rursus confiteri obligaberis. Cze-

ts

terum íi quis tempore Pafchali alioquin ritá

[ Pusbousm , neque enim DEO—faiis&&i

elletv

contetlus , unum mortale inculpaté oblitus eft,

poteft peropus, quod de bonotum ge-

Coti

aut forté etiam fciens ex juíta caufa tacuilti )

nere non fit, & DEO gratum. Quare, qui po-

Tudc

te non obligaripriüs confiteri illud , quàm u-

nitentiam implet relapfus jam in ftatum pecca-

geat aliud tempus aunuz confeffionis, ex Lay-

Cliof

ti mortalis , etfi precepto. Confeffarii. fatisfa-

eleyat

man & aliis jam notavi firprai fe&t. 1. q. 4. $. 3.

ciat , effeCtum tamen fatisfactionis. no

L

ü fortifüþ ;

fptid

& docent etiam Diana p. 3. frac. 4. refol. 124.

ut mox iterüm dicam G. fea.

Lugo difp. rj.fé&. 7. ». 167. Ibidem tamen

Il *Pewale. Scu afflictivum aliquo medo

Ácge

ponam

nam. 124:reteexcipiens, nifi fola peccata ve-

Pernitentis. — Quale de faéto poft naturam la-

nialia tunc confeffus, . alicujus peccati mortalis

pfam, eít omne opus bonóüm. — Omne enim -

diqx

b

oblitus effes ,. rationem ex dictis noffe debes.

opus bonum in gratia fa&tum triplicis eft virtu-

"Tandem dicta hoc $. de anticipatione & fupple-

[

tis : ZMeritorimm , quatenus à Charitate ptocea

[

t

j

ione, confeffionis annuz , pariter intelligenda

dit , & gratiz ac gloriz angmentum meteturs

funt quoad Communionem Pafchalem : íicut

tllen

Impetratorium : quia gratum eft DEO , & bene-

& pleraque alia hác quaftione explicata. Ex-

ficia impetrat : & Serzsfatloriuus: quia poena-

ipsot

pros

cepto folo. privilegio Mendicantium , quod fe

le, laboriofum , & aliquo modo afflictivum

non exteüdit ad. Communionem Pafchalem ,

Sacran

elt operantis : & ab hoc ultimo fortitut effe-

auec egro prebere licet Mendicantibus, nifide

&um fatisfa&tionis pro peenis debitis :

divinæz

expreffo vel tacito confenfu Parochi aut Ordi-

s

, Pec*;g;iä

Teniten

quoad culpam jam remiffis,

z

narii, Et jam utique de confeffione fatis.

- Tll. 4n Saeramento Penitentia à

[3

anfe];l?r'q

faäoriop

Ttnient

impofituw.. Excluduntur. à ratione fatisfactionis

CAPUT Ir,

facramentalis omnia opera fatisfactoria , ' Poeni-

it d

J .-e Satisfa&tione Sacramentali,

Ia

tentiz GC Poenalitates , quz vel proprià voluin-

-

tisyi

Uid generatim ät fatisfactio feu compen-

tate affumuntur , velaliunde imponuntur, vef

piti

3

8

à Deo difponente proveniunt , infatisfaCtionem

fatio offenfz velinjurie: quomodo diffe-

a

pat À refticutione feu compeniätionc'damni :

peccatorum. Et(i enim fint verz fatisfaclio-

nes, nontamen Sacramentales, ne

2

ualiter DEO fatistacere , aliquo modo , non au-

c ad'fofrvum'

*

tem reítituere poffimus : dixi c. 1. fedt. 1. S. 3.

Sacramenti Poenitentiz fpeCtant.

!

ii

IV. 24d Pena temporalis pro pe

M Lg

Jamad rem.

CCatis cor-538

IT

felfis debite compen[ationem. Nam quamvis

QUJESTIO L

-tl

omnia peccata mortalia quoad culpam remit-

tantur per abfolutionem Sacramentalem : eóque

m

Qm'ä gW Satisfaclio Sacramentalis ?

* Blüm

ipfo poena aterna (pro qua nullus purus homo

. quis ef?öfus ! qua nece[fetas ?

fatisfacere poteft ) ex meritis Chrifli commu-

ii

7

SUMMARIUM

/

t«atur in peenam temporalem : non tamen fem«

Nty

/)'33

S;ztisf?z&ip Sacramentalis quid ?

per remittitur tota , féd remanet ordinaricaliqua

| Pmümï

Ejus effctius eff reméffo paue temporalis ,

432

poena temporalis in judicio DEI folvenda: nifi

| nïqtu N

347

Auem ut fortsatur ,. fferá debet. ia fletu gratian -

aliquando vehementia contritionis totam dele-

j P pomiï, [

J

; Ipnpltus eam i mortali , $enzaliter , peccat.

54

dpiponeuda eff . Corfe[faréo nect

1

ret: vide e. 2. fe61.2. $. 3. Ad ejusmodi ergo

T

praceptitaptum ,

dffario mc:jxftafc"x

! li fli, 8

pon& temporalis remagentis recompenfatio»

$44

. Et quidem fub. gra$á culpa per f& loquendo.

nem imponitur & acceptatur fatisfactio facra-

; Ut

34J

. Cafus , quibus Confeffarins excufatur , ut nulamy

9el leoifftmmarm pagaitentiasn injungat,

mentalis.

uare ad hanc non fpe&lant alia

Fænæ [m

opera & obligationes Pcenitentis , qua peccati

Vg

$46- Specialia, quoad infrmos & moribundos,

448

Qualiter Pasztens temeatur acceptara ,

ex ipfa natura criminum indu&te imponuntür à

"fa.

l

442

. Et zmplere

Confeffario, ut fuga occafionum , reílitutio bo-

0l

. Penitentisum tadionabilem ; ae

J52

norum, famz & fortunz , remiffio injuriarom

h Ethu

297

Obitgatotie dmpof[itam ?.

feu offenfarum, reconciliatio inimicitiarum &tc.

JJ2

Quasdo ce[fet bt abligatzo ?

lh

quze licét fatisfa&toria fint, & in partem fatis-

im?khsln

ASSERTIO.

factionis facramentalis affumi poffint, ordina-

Atisfatlio Sacramentalis e[f opus bauum pot»

rié tamen fola in Peenitentiam feu fatisfactionenmr

äumdw

mS

zAle in Saeramento Pornitenutia ACoufe ffario

Vs e

facramentalé nonjmponuntur, ,Sgd Confeffarius

RE d

c

E. d

[

/

4

«

r

.

Y

t

T boil, Sacrament, Bars lT. Cap. . De Satis)üäïion;kcrayzmt. 383

Pl

injagit tanquam ja'xh debita , quia Poenitensad

fub —præel.epto non cadit : attamen faltem ve-

fj

m & flatósfui obli

eà f:x natura criminu

3

gatgr.'

nialiter peccat : ut cum Suarez & communi DD.

DPGNIM

$. II.

docet Layman ei?. /. g. tratf. 6. « 1 g. ntm, 1.

"HMgp

À

e effe

Gus efl romiffa

Quia partem Sacramenti eti minüs principa-

Mil

"L,lc*uius proind

j/0 P?"[

lem füfcipit indigné, & ponit obicem effectui

ilr

temporalis?

Sacramenti fecundario , fcilicet remiffioni poe-

O'A.zgm

Atisfactio Sacramentalis( prater genera-

nz temporalis , síeque fe bono aliquo Sacra-

Vil

ET 'S

lem virtutem fatisfactoriam omnis boni

menti privat.

Eum tamen effectum , obice re-

operis in gratia facti, ex opere operantis ) habet

virtutem fpecialem ex opere operato compens

moto , recuperári , docent Navarrus , Toletus ,

Cajetanus , álii cum Laymancit, & Diana p. 3.

'a!i:qi

fandi & delendi partem poenz temporalis pec-

Bratl. A. refol. 8y,. Ut proinde necefsà nonfit ;

DOf

eatis debita , quam non haberet , fiillud opus

recuperato ftatu gratie , poenitentiam injun-

QU

effet voluntarié affumptum, aliundé impofitum,

tam repetere pro eo effectu tecupérando. , Ex

t

Communiffima DD, ex Conciliis Florentino &

"Tridentino feff. 1 4. 6; 3, Ratioeft: quia fausta.

diclis jam vides , quàm confultum fit , poenitene

.

ilimg

tiam injunctam quamprimum implere.

n

n i

sl d

€tio facramentalis virtute clavium imperata &

IV. Peccatum veniale, quod quis in im-f42 ,

fsj

iha

d

elevata, eft pars integralis Sacramenti à Chrifto

plendapoenitentia committit : ut fi quis injun-

fpecialiter inftituta ad fatisfa&tionem poenz , ut

€las preces diftra&te & negligeriter perfolvat,vel

I g

fic peccatum integré etiam quoad reftàntemi

eleemofynam impofitam cum vana gloria elar-

ponam deftruatur, — Ergó virtute Sacramentali

i.

giátur , non impedit effectum Satisfactionis fa-

n

aliquem effectum fpecialem ex opere operato

cramentalisex opete operato,- Ità cum aliis C*

babebit, quem aliàs non haberet. Quinimó ,

ii

ninck & Layman cit. nutm. 134. Ratio patet ex

etfi fatisfaftio hec non caufet gratiam ex opere

unap.

eo , quód fufcipiens Sacramentum cum affectu

UT f

operato, cüm mon fit Sacramentum ; nec pars

peccati venialis, adhue confequatur effectum

effentialis fed integralis tantiim Sacramenti : eó

DEO)&::x

principalem gratiz fanclificantis , ut ex com-

ipsó tamen, quia eft pats integralis Sacramenti ,

, pm

probabile eft ,etiam conferre aliquam gratiam

muni DD. diximus fupra t. p. Sacrantent. ergó

xb ia

fimiliter implens poenitentiam cum peccato ve-

o i

Sacramentalem a&tualém , feu auxilium aliquod

niali , particeps fit. effeClüs fecundarii Sacra-

divinz gratig ad fatisfaciendum ; quó nimirüm

menii , fcilicet remiffionis poenze temporalis ,

jis: g '

Ponitens fingulariter adjuvetur in opere fatis«

factorio praítando : càm hoc fit proprium $a.

fiquidem neutér effectus provenit ex virtute o-

iä'mfljfli

cramenti fecundüm totalitatem. fuam , aliquam

perant*;s,ied ex opere operato ipfius Sacramenti,

fsf

9, IIID

fcilicet conferre gratiam. — Atque ex Paludano

lrfa P a

re&tenotat Layman c, Yf. s. 14. quód multó

Neceffario ó imponenda à Confeffario ee;

p volt

plüs valeát modica poenitentiaàConfeffario im-

Atisfaclio Sacramentalis eft neceffaria, feuj 43

Qw

pofita, quàm magna, quz fponte áffumitur,

.L S

neceffarib imponendaà Confeffario, so»

stl

quianonhac ficut illa , vim Sacramentalem ha«

gece[fitate Sacramenti , fecundüm omnes , fed

d

bet — Quare optandum eít Pcenitenti , ut non:

preceptitautim, — Quiaeft pars Sacramenti Poc-

df

levisilli ponitentia imponatur,,

nitentie non elfentialis, fed integralis tantàüm,

$40 1l. Satisfa&lio ergo Sacramentalis , ut eife«

habens tamen effectum ex opere operato. Unde

t ?hff:'

&um füum fortiatür , neceffarió debet fierià

fit, quód, càm adeít impotentia , ut in mori-

b

-- Pennitente in flatu gratiee, Quia generaliter pec-

bundis, vel ratione & fen(ibus deftitutis, non

[ d

catum mortale impedit omnem effectum DEI

requiratur fatisfactio reipsa , fed füfficiatin voto

at

gratiofum , qualis eriam temiffio pocaze tempo-

vel propofito, faltem implicito & virtuali , in

d

. talis in hacvelalterà vita luende: neque Dtus

£T:

ipfo vero dolore nece

ffario inclufo , ut cap. I*

ydiod

Acceptat noftram fatisfactionem pro poenis teme

jam indicatum eft.

J

f

g n*

poralibus , nifi fimus in gratia ejus conftituti:

Il Confeffarius pet fe lequendo & fegula-y 4

o;dinä!iæ?

neque poteft remitti vel compenfari poena teme

riter,füb gravi culpaobligatur imponere Poeni-

| foiveuu'i"]?'

. poralis, nifi priüs remifsá culpá mortali peena

tenti aliquam fatisfactionem feu Penitentiam

&terna debita in ponam temporalem commtü«

congruam in Sacramento Peenitentix. — Omnes,

t l

| e]l]:m ]

tata fit , & fic non nifi poena temporalis luenda

Ratio eft: quiaConfeffarius ut Minifler Sacra-

(

p

fuperfit./ Denique fpecialiter, quia remiffio

mentitenetur procurare & fervare ejus integri-

ari

u

penz temporalis eft effectus fecundarius. Sa-

tatem, fatisfactio autem eft parsintegralis . Sa-

It

U

"u

j

cramenti , ideóque pendere videturà permanen*

cramenti Pocnitentiz : ut Judex tenetur fervare

tia effectüs principalis ac primárii , qui eft re«

juftitiam vindicativam deli&ta congrüá poenà

s U

il

j

x

; tis.

miffio culpz per infufionem gratie fan&tifican-

h

sompenfando : ut Medicustenetur fanare Poe-

j

j

Ethinc

nitentis morbos & vulnera, contra recidivam

n

"d

)[]Mu

$41, lll Ponitens penitentiam injuntam ad.

peccatorum congrua remedia & medicinas

implens in (tatu peccati mortalis ; fatisfacitquis

Im[glu

prafcribendo, | Quapropter Confeffarius pec-

9em przcepto. Confeífarii , quia implet illud ,

caret mortaliter , fi pro peccatis, faltem morta-

ofint,

. Suoad füb(tantiami;cüm ponat cotum opus prz-

libus nullam, aut pro peccatis graviffimis valdà

[

hr

y

levem Pexnitentiam imponereo — Attamen ex

.geytqm » &i non atingat fincm Wpræccyti) » qui

s

ior

p

NX

7

sss

3 beof,

-:SkCïü??lb Pars I1l, Cap; 1V. De S&äi&;äfione Säci?gmäuf,' (

384

Y

patvitate mát

Cr

iz poffe folümà venialiter pecca;—.

ter.. 3. Étiam infirmis ; nön'c—lum. dque;üg, H

j g

àut mortalibus fz-

fatisfactio congrua imponenda eft/fi gravior el

i

1e , fi pro folis venialibus ,

iüs confeffis levem Ponnitentiam injungendam.

fe debeat , implenda pofiquam convaluerint:

j um

omitteret , cuim aliis re&é docet Lugo dif?. 2.5:

2. Quod fi veró: defperata falusfit ut plüs ab

g

infirmo. praítari non polfit ; expedit ei faltem

uti

fé&t. 4. nm. 49.. Quia tunc deeft Confeffarius

füo officio folüm inre levi: Et hinc, quando

hoc imponére, ut nomien JESU benedictum

hfcpm

"

Poenitens: poft jam . impetitàm abfolutionem ;

aliquoties ; ter. vel quinquies v. g. ore proferat,

jone

dicit,fehoc , aut illud peccatim oblitum;. pós

velfi hoc non poffit , cordé concipiat G invocet,

yolst

terit (ine peccato Cofeffatius diré novam abío-

3. Moneat etiam Confeffarius , 'ut loco poenis

N

[

lutionem fine nova Poenitentia , tacité extenderi-

tentiz ipfain fuam infirritatem, dolores, mole-

V $ duf

do primam.injunétam Poenitentiám ; ad illud

ftias, ipsámique mortem impendentem DEO of-

iam 1

noVum , unum vel álterum peccatillum; . Nón

fératin fatisfa&tionem pro peccatis fuis : idque

BEU

if

autem licité fic tacité folüm extenderet. ad no-

in unione paffionis , dolorum , ac mortis Chris

vum peccatum mortale additum : fepé tamen

fti. 4. Item rnoneat , ut de bonis fuis eléemo-

yale

excüfabitur » fi exprefsé extendat , dicitque Poe-

Íynas largiatür, Sacrificia offerri curet &c. quod

tifpol

fi antea fa£to teftamento ad pias caüfas Iegaverit,

fis, i

nitenti: Fa pré &oc , & priovibus peccatis Paz-

nitentiam prini injunilam y.e0 diligentizs .

quando for& adhuc in ftatu peccati mortalis.

4oioli

Infuper dixi:. Per fe loqu'mda' & regulariter;

A

conftitutus ; incapax erat fatisfactionis , nunc a-

g.zd U

Nani

iimo ratificet , Deóque offerat illud'in fatisfa-

31

é

.

j lll Exéifatar

Confeffarius , ut nuiliam'wve'i

Ctionem pro peccatis fuis.

ut provide monet .

a

leviffimam Poenitentiam injungat. r. Quando

Navarrus c- 22. sum. 33: & 56. aliósque citans

WW

1

Poenitens eft impotens phyfice vel moraliter ;

Layman cit. »um. 13. merito addens, nonre&e .

&

ut quando eft mentis impos : jam morti pro-

avere Confeffarios aliquós; qui apud moribun-

ino

dos foletit éircumftantibus dicere , ut gravem

Ximus &c. dequo plufculis feorfim saw; fe4. 2.

ittp

Sicui revelaretur , fuum Poeniteütem jam pet-

aliquam peenitentiam pro imoribundo impoten-

lipa

^

fecté pro fuis peceatis fatisfecife ,. nec indigeré

te impleant: cim id aliquarii Sigilli facrámens

[

remedio in futurum:

Ubienim nullum eft de:

tàlis violatiónem contineat. "Sufficit ergo cir-

fety Q

bitam Poenz , ibi nulla debetur fatisfactio : &

cumftántei generatim liortári, uc pro morituro

ln Pa)

quando nüllum eft periculum infirmardi ;-nul

6rent, aut dlia opera fátisfactoria DEO offerant.

tintüg.

la decet-ádhiberi medicina. 3. Sr Poenitenténmi

; Univerfaliter ergó femper aliqua faltera

ilüm co

Confeffarius videat effe vehemieritiffime contri-

leviffirna poeaitentia injungenda eft , faltem ob

Vl etüm

tum : autex ipfa confeffione ac fignis advertat;

reverentidin Sücramenti éjüs integritatem me

fuslejis

jani multüm fatisfeciffe : fan? ipsà contritione

liüsfervando. | Verüm , ejusmodi caufis excu-

! r

vehementi,humili & verecundá confeflione poz-

fantibus ; per fe loquendo, quanta & qualis po-

f

ie.

E

cuzílio eft , multum

iitens plurimüm fatisfacit; fiergo illa fatisfa-

üitentia injangenda Í

tüm m

&io appareat zequalisefle ; nulla alia ; vel ion

follicitos ra.ddens" pios. Confeffarios ;

ii

Cüm autem id

mdri;ä

nifi leviffima iniponenda erit.

feórfim tra&tánda mox inferiis.

(jUi !

ratiffime,vel ianquam fatis conftare poffit , tü-

N

: 5,., Iyo

Kiga

tius eft,femper injungere aliquam,faltem levem

il

Et rati&üa*äilitc'r impefítaà..

j

pornitentiami,tt monet eriam Lugovéte fetf.. 4

4

ÓH

?aniief::;e d

!

j "Mi

aum. 48. 4: Quando quis lucratur indulgen-

nacepm;:da,

??g'ï47

- ln

tiam plenariam, poteft dinitti, fine ulla alia mi-

; ö;zit':n!-fäb grawï obligátione , ex gtu

E

T. fuomsrtali, tenétur acteptare Q implere

$uta peenitentia, cüm perillam indulgentiani

:g

L

fatisfiat debito pocr

Ml

Etfiautem id ráró pro

pææit:ntitzw fat

jonabilemobligatorie impo[itém

a Confeffario. . la Commtinilfima DD. omni*^ .

"o

«erto conflet , fufficit , quód probabiliter creda-

tuf.

Quare rursüs tutius eritmodicum quid

o verà,Conciliis conformis; & in praxi om-

t

nimodis tenendá Sententia D'D. contra paucos.

"t Q

fatisfactionis injungere, autetiam ipfum opus

infrüneminándos. | Explico & probo

.m(n adhm

vel orationem , ad lucrandam indulgentiani re-

-j48

* '"l

quifitam , v. g. confueta fex Pater & Z4ve Cer-

4i Tenettv acteptare, Ratioett: quia Con

*

!

lg

(

t $. Tlomasz2 4« d. 20. q.. : . 3. docet , i

feflatius poteft & debet precipere, ut jam fupra

oftenfum efL: ergó tenetur acceptare , cum

"

N

confilio effe , peenitentiam implere, cüm quis

"dnteéedeas fumitur ex

Atf

At

fucratur iudulgentiam.

Et poft Henriquez ,

hac correlativa ftnt.

Nerbis Chrifti. Joan

$o M.

20

Quorum vetisueriti

-

Vitüle

SuatéZ, lios, Layman cif, s; 13. ait, tempore

Juübilei , vel indulgentiz plenariz , non cogi

pecéata ; vetenta [uxt; Et Matt

h. 18.Qnectin-

momllsex

*$

Pt

dtlm

k

5cenitentiari accéptare ; iifileviorem, qu& 1e

que alligavtvitis fuper. terváui y ertint. ligata »

*

£ incalis. Ex quibus verbis Concilium Tridet- -

J h

habet pe£ modurh. medicingad tollendas pec-

catorum reliquias &c.. Denique fi fcrupulofus

tinum feff: 14. . 8. concludit: in Sacerdotibus

T

Pt

intta horam Íeplüs redit cüm novis culpis , ut

effe poteltatem ligandi , non tantüun adinfirmi* —

fiepiüs abfolvatur;poterit relinqüi fine nova poe-

tatis médicamentum, fed etiani ad peccati-;cääï'.

l feu

nite

i

n

[

miffi vindictam ac fatisfactionem.

S

precedentibuseonfeffionibus:

itia, quia fiipponitur fatis effe impo*ütajn'

E

. €. Conttaria tamen Sententia fanà gra

l—

j

E

$ 46 IV deä infirmhos Q* moribundes [peciali-

"Doctorum ; Sdti $ Ca;ctam " Sylveün.

MV*R

Ti

Á

J

z.

(5

í

7

f.

: *fïbeolbgacrameaig Pars l, Cap, WV. De Skzisfääïiakejgsifmgzäïzfali. 39$

d

ii

À n-ä,*aGNavärri Man. €, 36.9. 20. Niixhirümli-

rius Confeffarii judicia committere peccatafua,

g

- berum effe Peenitenti , acceptare veliepüdiare

Quin etiàm acceptá abfolutione , nontenebicur

pacnitentiam à Confeffario imþqügam : etfi ma-

illam ittationabilem pænitcntiam—'impleïe, fi

m

i

ximé pbiï; Tridentinum, non inttinfécé, tamen

certó conftet , effe injuflam , aut eam Poenitens -

»gdi:

Y

E

extrinfecé ab authoritate probabilis , ad hocfer-

moralitct implere non poffit , cüm nemo ad im«

M

vire potelt Confeffario, ut neminem fine abíos

poffibile teneatur,neque tuncad aliud quidquam

4

!N

lutione remittat , qui eàm Sententiam fécutus

obligabitur : Suarez, Coninck , alii cum Lay- .

li

u

nollet acceptare poenitentiam impofitam; pa-

mancitysum.6. THinc fpecialiter non poteft im-

. ratas DEO aliàs fatisfacere in hac vel altera. vie

poni panitentia publicà , fi fit periculum xeve-

ten li

1]

.ta, dummodo aliquam vel leviffimam poenitens

lande confcífionis : neque ingretfus Religio-

U

j

- tiam fubire t*e—ïit,'v;gg aliquot. Pater & Ave ;

nis:quià id nimis durum videtur : ne& ponni-

"Tunfionem pectoris &c. Ejusmodi enim etiam

Kutif

tentia pro peccatis in fnturüm committendis; fed.

; lii

leviffimam pceaitentiam recufans, pro peccatis

bene poteít injungi ; & à Pocnitenie debet ace

M

Q

prafertim gràvibus, mcritó cenferetur non rect

Ceptati poenitentia medicinalis contra peccatain

difpofitus, nec ferió dolens de peccatis commif-

füturum committenda , aut pro peccatis coma

QUi

- fis, ideóque fimpliciter repellendus à beneficio

iiffis, füb conditione.relápsüs v.g. Dzc bác vice

il

abfolutionis, prout notat etiam Scotus in 4.d. 19.

Rofarium, fi deuuo anie confeffionesm proximam

S.ad quaítionem motam.

relabarte, uno die jejitnia, c,

349 ]h Et iviplere . fuhb. gravi ablig&zti&ne ex ge-

c€

IV." Obligatorie impofitam : Ut enim obliga-5 f 1

nerefuomortali, Nam ut fub mottali Peeni-

tio poenitentiam implendi,& culpa omiffionis fit

tens teteatur implere poznitentiam acceptatami ,

Jüu"'

gravis, omnino debet adefle intentio Confeffa-

& culpà omiffionis niortalis fit, omnino, ficut

riiità obligandi Peenitentem, | Quare ceffatob-

u

n

]

um

in omnibus àliis legibus, praeceptis, Votis &c.

ligatio gravis & culpa; quando Confeffarius non

f

lw

imprimis requiritur materia gravis & tante ob-

intendit obligaregraviter. Quiatota hec ob-

ligationiscapàx; Quareomnium confenfu DD.

ligátio poenitentis pendet. ab intentione & vo*

communis noítre Sententig , peccat mortali-

lontate Confeffarii, tanquam Legislatoris, qui

u

W

ter, qui. magnam poenitentiam , cjísve notabi-

poteít unm preceptum, ut libet, moderari : at«

1 promo?

. lem pártem omittit,

Contrà veró venialis erit

que etiam gravem Peenitentiam injungere fuüb

DEOds

tantüm obligatio & culpaomiilionis, 1. Om-

culpa leyi : aut injungere ; nos abfoluté , fed fi

Jiqui

'. mium confeniu , fi in pcenitentia magna velgra-

pro peccatis füis fatisfacere velit: aüt etiam fimi-

l; al

. V, etiam pro mortalibus impofita , omittatur

plieiter proponere per modum confilii,libere, &&

itatem d

pars levis feu non notabilis ,. v.g; inRofario

Ífineomniobligatione : utcontra Vafquez bene

caufis oX

integro una Decas. 2. Siomiitatur tota. aliqua

probant Süarez, Henriquez, Coninck, Filliu-

X qiilit

peenitentia levis pto venialibus tantüm ( aut

tius , Tannerus, confentiente Laymanno /Fspä

t m

etiam mortalibus jam anteà legitime confeffis )

cit. cap. $. nam. 1 3. n jine, Gobat. ntm.753-

& nosetiam inírà concedemus.

NY ld

injuncla Swarez, (onicck Layman, Lago ll cc,

qui zz. yO. dicit fententiàm oppofitam 'Tan-

€. Tàndem per fe ceffat obligatio implend

TP

merinegariabomnibus. 3. Si etiam pro mor-

pomnitentiam, utcumque etiam obli

[s)

gatorie 1frs

talibus imponatur & omittatur pcenitentia leyis.

pofttam , imprimis quando Pcnitens éft factus

j

Idem : quia licet caufa gravis fit, materia tamen

impotens earn implere 1 nec tunc tenetut im-

-eftlevis, G iacapax tanta ohligationis. 4« Etis

plere per.alium , etfi cominodé poffit : cüm

7R

iktmï

)

[

am, fi pro venialibus tantüth , tamen ob eorum

praceptum datum fit de proprio opere , ota-

Wt Wl(fl"

multitudinem,vel peticulnni labendi graviüs &c

tione, jejunio. percgfinatione, &c. non de à-

r

rationabiliter imponatur p&nitentià gravis,ac o-

lieno : exeeptotamen caíu ;; quo Confeffarius

xDD£

mitcatur:etíi probabiliüs mortale cenfeant Zfez-

ita exprefsé prafcripfiffet, ut fi per fenon pot-

riquez., Coninth. Lugocit.alii : probabilitet ta-

j p9

fit, faciat per alium, prout fieri poffe infrà in(i-

u T^

men adhuc veaiale tantàm cenfetSuarez 4if7.58.

nuàbitur.

Deinde , quando quis oblitus eft

o

Jé. . . 4. Layman. s. 7. alitapud ipfos : eó

ponnitentiz impofite, quamditi non recordatur ,

l: Q'Jiägff

quod durum videatur fateri, quod quamvis cul*

aut memorem Confetlarium confulere poteft :

,c,ü;pmiï:':'

pacontra&ta levis fit;tamen obligationem pro iis

neque tunc aliud quidpiam tenetur , neque con-

rcpllïc !

(

fatisfaciendi grayem effici poffe per fe loquendo;

feffioicem repetere , üt aliam poenitentiafn reci-

pia obligatur , ut quoründam ferupuloforum

li lp

yi

Per accidens autem eft , fiad periculum peccati

/

4410

. mortalis excludendum , grávius remedium im»

eft perfuafio : jdque vertim eft; hive quisculpa-

WW

-

ohendum videatur,

i

biliter , fiveinculpabiliter oblitus fit , fi enim

Hlm

( $$0- JUL. Pevirentisu vationabilem. Nonenim

culpabiliter oblitus eft, v. g. ob voluntátiam ni-

ng

d

. ütique tenctur Poeniténs acceptare ; minüs im»

miam dilàtionem, fatis erit confiteri ipfam illam

nClh d

j

Ij

plete peniteniiam, üpatentcr reverà fit irratio-

culpabilem oblivionom, ut contra Richardum ,

Jj

(

nabilis, feu jufto gravior & difficilior Ponniten-

Sylvefttum , alios quosdam, docent DD. com-

jf j

ti; & Confeffarius rogatus eám moderarinolit,

muniter : Z2fgnez, Coninck, Layman , Lugo ,

jp

Tunc enim potelt eam Poenitens reverentet re-

aliicitati, Ràtio horüm eft : quia preceptum

i

dv

ufare 5 etli Confeffarius, e3 non mitigatá, ab-

Confeffariinon plüs obligat , quàmaliz leges

T

olvere nolit, fine abfolutioze dii"c'edere,ä& alte«

& préeepta, quæ,dum ign()ïämuï, obligare ne«

rlvg d

-.Pans Il p5 SAcRAM^

A CE

queunte

ag

386 — Tbeol Sacrau. Pars Ill, Cap, lV. De Saiiffkäz'om /&cfamcufäii, :

& Concilium^Eridentisum eddem feft 14 .

queuut.

Interim ieritó confulunt DD. 'eitz.

agnofcens-impoffibilitatem imporendi ipoeni

,';i

expedire, ut

is , qui five culpabiliter five incul-

[

pabiliter oblitus eft peenitenti injuncte, in fe-

tentias equales hortatur; sf fatisfaciamus pró

um

quenti confeffione petat fibi injungi aliam con-

peccatis , & paenis fponte ànobis affumptis , aut

[

Sacerdotis æïbitria promen[ura delilli impofitiss

;ruam peceatis,qualia confiteri foles, cüim longé

üh

praftet in hacquàmalterà vità etiam fatisfazere;

&nr à Deoinfliliscy à nobis patinter toleratiss

apud Deum Patremy per ESU M Chrifium.

[:i

il

QUAESTIO L.

aare Confelfatius poenitentiam injunclurus

p

Quauta C? .

qualis Penitent

1

ad hae duo femper attendere debet : & peccatos

ia'igjgna

rum multitadinem ; & Poenitentis difpofitio:

(.J

jungenda?

din

hem , facultatem ac utilitatem maxime fpiri-

SUMMAR IUXM.

tualem. Nàm fimpliciter quantitas & qualitas

tün

$5j« Qnanta Panitentia injungenda ? Regula generalis

Ponitentie permittitur Confeffarii non mero

[i

nfe[[arius fémper fit magés folicztus de dgb;'t»z dz-

[

$j4* . Co;

- fpofttzone.

liberoárbitrío , aut beneplacito, fed prudenti:

a:bitrio & moderationi , ut. neque nimià indul«

Y*

$34* QuZ babztA qz'mndoäü& el1anà lefiores Panétentias

v

injungere poteft..

gcntiä videatur peccatis connivere, nequenis

pl

n

Cor

$.

yg6. Quales Panitentie injuhgenda. -

miórigore pezcatores abfterrere &c. . Pro quo

$57- Spedlatis conditionibus perfonarmm ?

i

$j4. Ob quas caufas licite imponi po[jit fæhitentiu Ieà

pono aliquot propofitiones , & velut chulgs

/

Ti

jl

fzor: .

prácticas:

a

il (

jy6o. gu

ualja apera injinjenda ? ufque ad t $64,

L. Confeffarius femper folicitus fit magisf f

$64. m z'hjtmgz' poft 1. 0pwï Alids debitum ?

de procuranda difpofitione Peonitentis debità ,

g

j67. 1I- Opera , que alioquim efl fatturus ?

àd obtinendum Sacramenti effectum ; quàm de

gi

370 Jl Opus pro Defuntlis , el aliis ?

taxanda poenitentia peccatis debirà. Quare an-

utd

$73: V. d apus per alium implendum ? At -

te omria facift illos ferib intelligere gravitae

£a

$74- V. Amopus fub confilio folum zmplendum ? a6

P

fi

u

orum , & neceffitatem fatis-

il

475. VE Etiam ce[fatio ab opeére boho ?

tem pcccatprum

Q

Ehoc magni fomenti quafito , ita per-

faciendi in hoc, velaltero fculo. Deinde realis

0f

B.

fpicué ediflerit Concil. Trident. feff. 14*

fit in declarandis oneribus, qu& ex'Peccatis— [

alig

tiuntur , ut fuft reftitutiones, fatisfactienes, re«

fomi

€.8. Debent ergo Xacerdotes Domii ,quantum

fpiritus. & prudentia [ugge]ferit pro qualitate.

conciliationes cüm proximo, fuga occafionum

fiíeti

; Aitrg

eriminum , OQ" Ponitentinm facultare , falutá-

num proximarum relabendi , &c. His enim jm

f p

"y&s C comvenientes penitesntias injuümgerei ue 7

fatis gravantur Poenitentes , & gravitatem luo

fortà indulgentiis cum Panitentibus egerint ,

rum peccatorum attendunt, — Deinceps propo-

&iee

levi[fima quadam opera pro graviffimis: delittis

fitis congruis motivis contritionis vel attritio-

As

nis, (juxta dicta e. 3. 4. 15. ) €

fficaciter indu-

Vongty

imponmda P (lieno?üm päv,ratorum. pgr:ipip:;

efficiantur.

Hakeanr pre eculis , wt fatisfa-

cat adferiam dolorem fupernaturalem, firmme

Tf5 Te

&io, quam imponunt , non. [it tantim ad. vova

ueemendandi propofitum. — Habitá & atten-

$

Á

vita cu[lodiam, & infirmitatis medicamentum ;

tà hác difpofitione Peenitentis.

? t

fed etiam in prateritorum peccatórnm vindi-

JI; Confeffarii non fint anxii etiam cum gra

— |

! Qu

ANam;claves Sacerdo-

*I1, t

Gam ( cafligationem.

vibus peccatoribus, & aliàs ad fübeundas graves

sum non ad folvendum duntaxat , fed d ad

pernitentias indifpofitis : fed poffunt leviores -

n mifl'dio,

ligándum conce|[2s antiqui Patres & credunt &

penitentias injungere committendo eos judi-

, Day,

docent.. Haxc fancta Synodus perfpicué docens ;

cio & mifericordiz divine. Cumtalibus enim

(Hmm

ob düds caufas Poenitentibus fatisfactionem effe

fempercertum eft periculum , ne aut ponniten

t f

injingendam ; t. Ad vindictam peccatorum

tias graves nonimpleant, aut Sacramentum Po-

)1 Wl Co

commifforum: & . in medelam adversus come

nitentiz eis exofum fiat, aut querantfibi Corre

lib

l

mittenda — Sitergó:

feffarios ineptos, qui mederi nequeant, aut ne

fs

in pufillanimitatem ac defperationem labantur ,

J

L

y

Plll ATU Y

& denique pereant. « Quare rectiffimé mone

Quanta Penitentia injimgenda ?

-Layman cit. s. 11. i Poenitens probabili al -

fl

f TYEGULA GENERALIS. Pewitentía iue

Jatá ratione , de poenitentize gravitate conquerae

R m

- jungenda , debet effe aliquo smodo proper«

tür,plerumque eam moderai, vel aliam levio«-

um

tionata dclitlis , non ab[olute , fed fpettatà fr-

rem imponere opórtet, juxta fapiens confilium

bt

mul Ponitentis difpofitione , facultate & utili-

Gerfonis. Tutizs eft cum parva panitentias

! ngät, i

taté.- ltaomnes.Ex Concilio Tridentino mo«

qua [pont? fifcip

itur , G. verofimiliter adimg!:,-

Rn

tur, ducere £0f

feffos ad. purgatorium , quám .

dorecitato, Ratioeít: quia fine dubio Con-

V

feffarius non, tenetur imponere ponitentiam

cuss magna non ivoplenda precipitare in infer-

M

»nm. Solauretiam illud D. Joan. Chryfof.

flld;

peccatiscommiffis fimpliciter propottionatam

rA ,

]

*Umnon

€u zqualem: hoc enim & impoffibile eft; cüm

hom. 43. in caput 28. Matthzi. Etfier

5e gut»

i ïnm j

panz peccatorum inforo Dei debita nobislint

enodicags poitentiams ipopotens ,. nón

Wf

uD

yl

incognite : & neque neceffarium eft , cüm ho-

cordiamrationem reddere,

liis eff propter miferi

l Tür

3

mines pluribus aliis modis pro peccatis füis fa-

quam prapter crudel

itatem ? ubi enim. Pattre

debet

ll!iutn

sisfacere poífint, & defa&to fatisfacignt; Unde

i

l

familias largus. eft Pi[penffwr tioh

f

n

l

&

a2

d

4

j

ü

Tbeol, ;;CF;W Fars1llI, caþi l. D Sás at i/äarmgw;, 387

w".m.:.g.

eletenaz.. Sà DEns '!Jem;guü:, ut quid Sacerdos

quibus tempus fatis fuppetit, interdum egcpcg

mj

itiyd

vult crudelis appareret Hac Sanctus, digná fe

diens eft, quotidianam orationem , vel Miffa

fententià. — Veruntamen neP'onnitens ob poeni-

Wt ul

auditionem imponere, pra-fertim usque ad fe-

*tentiz levitatem peccata fua leviüs zftimet, fua-

quentem confeffionem , ut peccatorum füorum

'!'.ïmu;sïml

.viter monendus erit à Confeffario de infüfficien-

irequenter memores, citiüs per dolorem fatis-

!:m:;l;i,,j;:

tia hujus poenitentiz ,.&t. adhortandus, ut ipfe-

faciant , vel certé ad remedium confeffionis ite-

L

met amplilis exerceat bona opera fatisfactoria ,

rátó confugiant,

Confültum tamen interim

Ad lucrandas indulgentias &c.' u notant Láys

€íl , non ita aftringere , quin licentía detur , fi

/gax G Lugo cstati , & mox iterum $. feg.

opus penirentie uno die pretermiffum fuerit,

"

& .. 1II. In Satisfa&tione im

ponenda femper hos.

[Lit

; ;

alterá die duplicandi : ficut monet Navarrus e,

duos fines fpectet Confeffarius. .. 1, Ut quati»

16.».10. Denique non facilé permittendum

, tüm fieri poteft , poenitentia impofita fit ad ali»

íle Pcenitenti , ut voveat ; vel juret, tale pécea-

w'.ZHAl W..Aï

quam faltem cafligationem & vindictam pec;

tuüm non am

J i

plius patraturum , jam alibi 'mos

catorum. . 2. ut aliquo modo referatür ad no»

nuimus,

ittti

vg vite cuftodiam, & infirmitatis contra relá.

$. l,

:

n

píus medicamentum, uti exprefsé prefcribit

Gau[a exia/;:ate;' ;

"t j:;þ'ä amiuer Peni-

Concilium Tridentinum fupràallegatum,. Cer»

te funt aliquz leviffime. poenitentie, qua ta»

tentia imponi licité poffir,

men valde caítigant , melitisque medentur. v. g,

Onfeflarius ergo pro gravibus peccatis, abs

;

l

;

illi , qui fepiüsin idem peccatum recidit, injun-

que ulla jufta caufa , ex mera conniventia ;

ffa

gere, ut usque ad proximam confeffionem , fin-

affectu, vel refpe&u humano leviffimas , feu ni-

gulis diebus, & quoties. cadit , aliquoties Sa.

mis leves injungens pornitentias, y-g. peccatis

lutationem Angelicam recitet: ut per certutiy

garnalibus , aliquot Pater & Ave, absque dubio

tempus vefperi examen conícientize- inftituat,

peccat graviter , & fiquidem eá conniventiá an-

aliquot Miffas audiat : intra tale tempus denuó

Íam preebeat licentilis peccandi , eorum peccas

,D

confiteatur & communicet : certam Ecclefiam

torum particeps fit , ut exprefse dixit 'Concil,

^i

aliquoties vifitet, prafertim quando magnus eft

/Trid. fupràallegatüm, Va igitor illis! Verunta-

d

confluxus , ut'aliorum exemplo ad pietatem ex»

5

nen plures funt caufze excufantes , ob quas jue

j OM]M

£itetur , & his fimilia , qua pia & fpiritualis in»

ftó minor penitentia inj ungi Jicité poffit,

15 01f

duílria facilé fuggeret Confeffario, — Specialiter

Prima, eft infirma corporis conttirutio , &

vitatem

pro peccato luxuriz, per fe loquendo , impo-

fragilitas feu corporis feu animz, ob quam ti«

(eps p -

nendz effent caftigationes corporis , jejunia, di-

metur , majorem. etfi juftiffimam poenitentiam

vel atttil:

Íciplinz &c. fed fzpifümé Ponitentibus nor.»

non impletürus , quue maxime , fi Poen:tens

xiter ind

congrount: foleo ergó injungere certas oratio-

nolit acceptare poenitentiam graviorem , etfi

Zmakmf;'

nes , vel fimpliciter usque ad proximam confef-

rationabilem , (e qmo g. preced. ) tunc utique

fionem , vel ( f1 putem talem pro exoneranda

D.

fatiüs erit imponere poenitentiam mediocrem ,

ponitentia citó nimis iterum confeffürum ) us-

Íeu levem , premonendo tamen.fatisfaclio-

xf

quead certum tempus, tot feptimanas, per men.

nem eíle infufficientem , ideóque aliunde im

(

fem, tot menfes, « vix peraunum , nifi pro ho-

hac vel altera yita fupplendam , prout jam fspra

hurl

Ua

[j

]»

Yi

micidio, aut graviffimis fceleribus , fimiliter to-

nHm".2.infinuatum. ^ Addit Bonacina apud Go-

to anno, vel ampliüs continuatis ) vel usque»

a

bat ». 7 58. etíam quando Poenitens minuendo

[

ad certum aliquod tàle Feftum claud.ndas cum

ponitentiam

r

iterata facra C

1

» allicitur ad frequentiorem , uti»

T

Confeffione & Communione.

lénque confeffionem.

l

j

fj

1

L

- IV. Confeffarius fata

gat imponere peeniten»

rgmfnnm

Secunda , quando apparet magna feu no»

tias ftatui Peenitentis cujusliber congruas & op-

tabilis contritio ac dolor Pcenitentis , quá jam

Zml[ ii

a^

portunas, caveátque imponere incongruas. y. g,

multüm expunxit de debitis peenis , quippe quae

d

paupeti vel filiofamilias eleemofynam , operae

per fe ipfam fola totam posnam abolere poffet,

t |

riis laboriofis, vel debilibus perfonis, jejunia,

de qua jam dictum s. praced. .

difint

mulieribus longas peregrinationes, valde occu-

"d PW

"Tertia, quando apparet , Poenitenterm aliundé

patis,multas preces , ut notavit etiam .Scotus

fatisfacere feu folere praftare , & praftitutum

a t

|4i

m (

$n 4. d. 17. 2. 1. Irem, ne talem ponitentiam, v,

multabona opera. Anautem ad diminuendam

1

g. jejunia , difciplinvas',pcregrinationcs &c. in-

penitentiam etiam conducat, fi Confeffarius

yietst

(]*W

jungat, unde Conjux, aut. domeflici fufpicio-

reflexé dicatilla verba: quidaquid boni feceris ,

,j

"

nem commiffi criminis concipere poffint, ut ex

vel mali fuflinueris d»e, videbimus infva $. 4.

,,han

Navarto , Henriquez, aliis, obfervat Layman

Quarta. caufa diminuendi panitentiam eff,

W(Wl !

"

A. T1. fudibus obliviofis ac valde occupatis con»

quando Penitens illucratus eft, vel lucrabitur,

)

fültum non cft, imponere preces quotidianas u-

vel lucrari folet indulgentias, etíam non plena-

Ür

mius anni vel menfis, íed interdum, ut jam

tia55 nam de plenariis jam dictum 4. preced.))

[

1 n"il 2

innui, füb conditione,

! '(k

Quoties in hoc pecca-

Quod in praxii valde notandum , cüm enim in

hw

if

, £&um rursüs incideris, recitabis hanc orátionem,

urbibus feré omnes , & in pagis plurimi infcri-

i

multüm enim id momenti habet ad peccati e-

p alicüi Confraternitati gaudenti multis &

;Mm P; j

??JG.Pfïati'oin*cm: Hominibus vero vacz;ncibxxs,

magnis indulgentiis , quas luerantur, cum pere

u

4

C ce 2

ficiung

J

1

ia

s

338' q':ol, Sæczf'äm:nt; Pars 11l Gap. P. De Satisfaclione /ücraznentäïi; ;

ficiunt opera práfcripta in Bullis illarüm Con-

cateris paribus magis fatisfacloria , quate ple- |

[

lj

gregationem , etiam fi illarum ignari, fint , aut

rámque etiám talia à Confeffario injungendas -

funt. Accedit & alia ratio ex parte Sacramenti, -

[

j

gnari quidem, at orant, vel faciunt. illa opera

absque intentione lucrandi illas : ut bene probat

ut fcilicet fic etiam. hac pars "integralis Sacra-

lf ]

Gobat in füo thefauro indulgentiarum : ideo

menti, Satisfatlio perfe & proprié fit fenfibilis..

D

Confeffarius follicitus de poenitentia injungen-

1V..Nihilominus tamen poteft , & intet-££;

da, quzrat ex Poenitente , an non fit infcriptus

dum, confiderato Poenitentis ftatu, 'etiam ex-

L

jj

jtt

alicui Confraternitati , & affirmanti dicat : ergo

pedit injungi actus meré internos, ut fidei , fpei,.

Charitatis , medidationes , examina conícien- .

[un

diligenter perfice tuas preces && opera praefcrie

pt2, quibus indulgentias lucretis, ideo enim ti-

tiz, generale, fpeciale; &c. — ltem ut Pceniteng:

Ti

lii

aliquoties de die cogitet de prefentia DEI omnes

af

bi poenam meritam dimidio, G& ampliüs di-

A

1'

minuo.

a&tiones noftras intuentis , ut meditecur de mor

)um;

te certó fibi imminente , judicio D EI terribie.

T

Not

$j9. $. Tandemc

aufm; & modum graviffimis

peccatoribus multüm diminuendi poenitentiam,

li, poenis inferni: de Patfione Domini &c. fi--

p

hus

extraordinarie G hetoica charitatis, exemplo

miulque eliciat actum Chbaritatis , contritionis -

fuo Confeffariis przluxit fanctiffimus Indiarum

de peccatis cum propofito emendationis ; uti

TV

x

Apoftolus Francifcus Xaverius, qui maximam

ex Suarez d. 33. fe&, 6. notat Layman ilid,

ponitentiz injungende partem in fe fufcepit

Ratio eft: quia ex una parte, hi actus in ordine -

ij

Eu

luendam, & reipsà luit feveriffimis difciplinis,

ad Sacramentum fatis fenfibiles.fiunt, per ex-

jejuniis , aliis mortificationibus : vide Bartho-

ternam injuntionem Confeffarii , & accepta-.

I6

s

lgm'in ejus vita :

& cogita, an imitari velis.

tionem poenitentis ; & infuper plerumque fe-

fenfibiliter produnt fienis && motibus fcnübili-

d

- $. Ill.

Qualis Penitentia, fem qualia Opera:

bus ( quaális fenfibilis manifeflatio pro majod

]u

fecuritate imperari poterit à Confeffario ) ex

li

injungenda tj

altera autem parte funt opus aptum ad fatisfa-

hi

Pera pro Panitentia, feu Satisfactione

ciendum, & quàm maxime utile Poenitenti fae«

i«

Aiju

Sacramentali ordinarié injungenda com-

piffime multó magis, quàm opera externa, Ut .

K p

prehenduntur iftis tribus. K Oratzene , Xejnnio ,

Ti

TCf

El:ema[jmu. Et omninó co'ngrucmera Nam

experientiá conftat. Pretereà alia nonnulla funt

opera, de quibus dubitari poteft, an me fatis-

atl(

ficut homo peccando offendit DEUM , feipfum

- hd

maculat , & proximum fzpé ledit, aut fcanda-

factione Sacramentali recte injun

o.

X

gi Pofüntg quæ

4 fl

lizat: ità viciffim per Oraríonem DEum propi-

bgcvicer fpecific'

b

V.

/

N

: tb

tíat t per jejunium 1e ipfüm caftigat & purifieat:

ul

per eleemofjuars proximum fublevat. — Unde

Opera quedam dubia proponuntur.-

- & explicantur.

nbligqtig

Oratio ordinarié injungenda pro peccatis contra

DEUM,, ut blasphemis , in divino cultu negli-

l, An Opus aliàs debitum2

(Gfïlltaiï

M

$entibus &c. Jejunium pro peccatis in fe ipfum,

"Ti ordinarie omnino conveniat infongieg, -

ii

utgulofis,luxuriofis. Eleemofyna pro pecca-

Opéra fuperetogatoria, feu aliunde ex —

Ü

tis in proximum commiffis : falvo tamen jurea

pracepto aliquo , vel forté voto Poenitentis non -

uT

reítitutionis : & attentá facultate & difpofitione

debita, ut nimirüm Poenitenti novum aliquod |

a

| GU

poenitentis.

onus & difficultatem afferat : alioquin certé ho-

$ói

1I. Sub oratione comprehenduntur omnes

mines parüm curarent, fi eis die Dominico in-

Mil

*

j "

a&us Religionis ac virtutum Theologicarum:

jungatur auditio Sacri , die veneris abflinentia à '

ut a&us fidei , fpei , charitatis , eu amoris DEI,

carnibus &c. Quare fi Confeffarius tibi injun- -

"

1

1

t

|

;

,' J[!d, !

contritionis : laudis divine : gratiarüm acti-

at audidonem Sacri, vel jejunium , teneria -

nes , adorationes ; genuflexiones , peregrinatio-

audire Sacrum vel jejunare, cüm nullà lege Ec-

]1

H

Eu Wlm

nes, templorum & locorum facrorum vifita-

clefiz , aut proprii voti obligatus es, ut omnes -

tiones &e. . Sub jejunio comprehenduntur om-

advertunt, Excepto tamen, fi ex verbis Con*.

Bol

nes peenalitates, ac affliCtiones, feu mortifica-

feffarii , vel rei circumftantiis contrarium G mis

tiones corporales : difciplinz , cilicia, humi cu-

tor fenfus colligi poffit. — Ut (i Confeffarius di-

!

* d

bationes

i

» peregrinationes &c. — Sub eleemoly-

cat tibi die feflo , vel Dominico: audias hodie

vel tali Feflo tria Sacra, aut duo, intïelligendQS' ö(ï

na comprehenduntur ommia opera mifericor-

w

diz corporalia & fpiritualia , omnésque actus

etiam Miffam Dominicz vel Fefti. preceptam

!iy!

D

Charitatis erga proximum: -

comprehendere velle , & przter unum Sacrum

t i

$62 . lL. Quamvis autem omne opus jbommi)

debitum aliud unum tantüm audire debeas , no

Ü

etiam internum charitátis, orationis mentalis

&l

C

plura. Coninck 4. 10. dab.8. Layman w 9. Lu-

&c. homini pro flatu naturz lapfe poenale, la-

go, Yambautinuscir. Si dicat : audies quotidie

[n

5l

l Wr,

boriofum , adeóque fatisfaCtoria fint; tàmenio

Sacrum per menfem, non cenfetur te feftis &

U y

Opera externa , oratio vocalis przfertim cum

Dominicis diebus obligare ad aliud Sacrum prae

"n

1 WHE

genuflexione , gyanuum exten(ione , jejunium:

terdebitum. — Gobat ». 749. Similiter fi dicat :

D

eleemofyna , & ej usmodi, quibus cor

pus affligi-

Largire eleemofynam uni pauperi :

fatisfacies

Hüll

h

is de-

bj

tur , rmagis laboriofa & afflictiva funt ; ideóque

largicndo ex:rcr;iä egenti , quia licét al

Idl

buifles .

mm"lüm

7

/

N

u

:

:

* Z beo], Sacrament. Pars ll Eap.ill?, De Satisfacbiom pm»æemzæ' 389

[2

/btïïffes füccurere ex charitate , taren ex inodó

7: 8. 4« Ratio eft : quía hoc nihil repugnat. OE

r

" injungendi non videtur Confeffari

ficut poteltConfeffarius injungere poenitentiam

d

-ad non extremé egentem.

X

us te, objig;rg- ;

totius anni , in €erto opere debito velindebito :

li d

6; lL Infuperinterdum ob

N

P.

cnitentis fïägilifa-

fi etiam poteft injungere in plüribus ; atqueo«

L

tem confültum erit ( femper tamen, meo con-

mhibus bonis operibus , quz Poenitens tali tem«

h,yïlm,

filio , injunclá priüs aliquá faltem modicá poc-

pore facere poteít, & folet, vel etiam debet,

lUt

nitentià fupererogatoriá) opus alioquin prace-

v g. totum jejunium quadragefimale : Officium

puum feu aliundé debitum , ipfi peenitentiz lo«

divinum totius anni, eleemofinas folitas &tc.&tc;

M t

3

u

]u

€oimponere , ut f1 Confeffarius nactus fit ho-

&OH. Dixi : aztboritative elevare Gc. id eft:t6

l

il

minem, qui precepta Ecclefi& non obfervat,

per modum fententize

i

Quatre hac elévatio o-

in Fefs non folennibus Miffam non audiat, je-

perum in fatisfactionem. Sácramentalem fané

1

U

n

L

junia violet&c. — item Clericum Horas pafsim

regulariter non fit iis verbis confüete formula:

li

Romam mittentem &c. injungat ei, ut usque

Paffo Doemini mofri XESU CHRISTE &t.

vj

ad proximam confeffionem diebus feftis omni-

C quidqnid boni feceris , vel mali fuffinneriss

Y

N

bus Miffam audiat, ftata Ecclefiz jejunia ob-

Jít tibi in remedium peccatorum (jc, cum vers

Wa

lervei, Horas quotidié diligenter recitet &c.

b illà tantàüm deprecatoria ánt; quibus Sacerdos

a

Ex communi Layman cft; e 15. ". I0.

Lugo

folàm bene peccatür Poenitenti, nullam autem

AU

difp. 25. fe&. g. Quo cafü omittens paniten-

circa Peenitentem potefiatem exercet: ideígue

Vüi

7

tiam talem aliunde debitam. v. g Cleticus Ho«

fit prelata.nullam habent vim elevandi omnià

15 |

ras unius diei omittens, duo peccata fpecie di-

'opera ad effe&tum aliquem Sacramentaleim, ficut

pits

verfi comtnittit: unüm contra praceptum Ece

certé non elevant Paffionem Chrifti, merità

O'Ab'

U

clefiae ; alterum conttà preceptum Confeffarii ,

B. V.M. & omnium San&lorum : uti cum aliis

ii

ideóque in confeffione fequenti necetfarió ape-

merito docent Zapserus; L

melut)

rienda , dicendo v. g. Semel ornifi Horas Cano-

thant l. cc. -

f!yman » Lugo , AMar«

f

N

wl

hicás etiam à Confeffario m

Y

5

ihi pro peenitentia

II Dixi rursus: fic pr(;lata; 'Nam' per illa,f 69

eDonitt

injunctas,

quando pronuntiantut authoritative feu fenten-

u

$66 lII Similiter quando Pcnitens aliquas pee-

tialiter cum intentione. elevandi ín Sacramenta-

T :

nitentias omifit , quibus fat gravatus manet ; po-

lem fatisfactionem, & quid, quzfo, obftet ? plané

,ng

teft ci Confeffarius easdem poenitentias janr. an-

ad hujus vim elevari, quidquid Poenitens in (latu

gi polïï&'?'

tea debitas, denuó injungere ad füblevandam

gratiz boni fecerit, vel patienter fuftinuerit, ut

fragilitatem fuam : idque maxime in pufillani-

ptoindé fieri poffit, ut.quis toto vite tempore

mibus & fcrupulofis. Eádémque ratione in pár-

fatisfaciat ex opere operato pro fuis delictis: feà

tem poenitentiz affumi, & imponi poterunt aliz :

o

. obeat poenitentiam Sacramentalern : docent ma-

obligationes Poenitentis ex peccatis pratteritis

gni DD. cüm Navarro, z e. Salfas de panit. ds

T

coptratlz, ut reflitutio pro damno illato , fatis-

$- Diana p. 3. tr. 4. refol. 82. monens proinde j

fa&io pro injuria, remiffio offenfie , falutatio

eà verba non facilé omittenda à Confeffario, atqj

exat 1f

--

intmici , vitatio occáfionis certz peccandi , &c.

ob idipfum, quando à Confeflario proferun-

y d

dummodo fpes fit Peenitentem páriturum, &

n

tur illa verba, jure imponi poenitentias minores

wj,'

M

non, nihilomiuüs omittendo , peccatam dupli-

Ccontra Lugo & alios citatos Baffzo , Leandro ,

TL

à

j

caturum, — Denique utilius & fecurius pro pae«

Candido, aliísque citatis docet idem Diana p

gt

niitentia injunguntur illa, qua& ipfi ( alioquin fine

11. 7r4Bl. 2. refol. 5. nec mihi difplice, — Quia

, DwiWi *

obligatione füb peccato ) prarícribuntur in fuà

licét illa verba prout in contextu fonant , depre-

i aöïfn?ïn.ü-x' 2

Congregatione velConfraternitate, ut jam fuprà

catoria fint, non video tamen, cur non poffint

s

S.preced. attigi : uüt preces ftatai ; examen ves

à Confeffario fpeciali intentione enuntiàri ita.o

n

fpertinnm , Miffa quotidié audienda &c. usque

RI

authoritative cum intentione predicta elevan-

nj

àd proximam confeffionem , vel ad certum tems.

di , dummodó idipfüm Poenitenti fignificet ,

y &

ue

pus: & hinF fequitur

(

eóque exftimulet ad bpna opera facienda, & ma«

ek

j

rknid :

[/]

la patienter toleranda tanquam pro f;tisfæ&ione:

gt

AL dne

j

pera , qua alioquin

2

& poenitentía Sacramentali;

CO

ul

"

— fallurus eff.

ïöteff Confeffari

us interdum :modicá p'oe;l

IHl A Opus pro Defunclis , vel pro aliis?

mtdh

«W

"

p

w.-;

,57

nitentià impofitá , etiam reliqua Pocnitentis

Oteft etiam pro poenitentia injangioratio $28

di J

ü IZ(X

opeta; tam debita, quam libera determinata ali-

jejunium, eleemofyna, aliidve bonum o-

«t

"

quo tempote fácietida: hoc die, hác feptima-

pus pro defunctis applicandum à Poenitente :

Itf dC

^4; hoc menfe, hoe toto Adventu vel Quadra-

— Ídque non tantüm quoad impetrationem ; fed

i

i

gefimá. imó , hoc toto anno , aztboritativ? ele-

&tiam quoad fátisfadlionem: ut contra àlios,

(

vare &* imponere in fatisfaCtionem feu [poeni-

* €uim aliis rectiis docent Lugo Difr. Y fs [e8. g.

au.

"s

i

!

u

d

tentiam Sacramentalem : imó hoc , quando

Diana p. 3. tra&l, 24. refül. y4- Gobat A4lpbab,

1j

valde expedit magnis peccatoribus; quibus ob

Tb

tonfeff. n.751: Atque etiam Catechifmus Ro«

«][[er

fw

frigilitatem vel occupationes condigna pro

manus tit. de fatisfattionem Hb finem. — Ratio

; t

jj

pécatis poenitentia imponi non póteft. Ex

eft: quia ipfa illa charitativà & mifericors vos

j

luntas applicándi opus ejisqie oblatio pro de-

Jj

wx

semmunt Marchant Zribnm, p. 1; Jratf, 4« tit.

tünclis ;

Ccc 3

—

/

D

396' q)], Sacram, Pars W. Cap. lV. DerSatz'.ny:&ioqe /ï:c(rämekth/?i; |

[

fundis, et multüm fatisfa&toria Poenitenti, & in-

2.11. fion .rcpugnan'tem D& doEat'-u.'ng; rg.,

ere

tionem dantem. Hoc enim modo etiam ligat Sa-

]n)u

.,

füper ei remanet fructus fatisfaclionis ex op

[

Operato il

lius operis per Sacrametum elevati, &

cerdos, qui vuit, ut illa opera non profintex ope-

r

folüm fructus fatisfactorius && impetratorius ex

re operato, nifi depédenterà fua determinatione.

j

opere. operantis' applicatur , & cedit miferis

Vi. 4n Ceffatio à bouo eperé o ——

IO[& 1

Pællll

animabus in purgatorio : ut proinde ea obliga-

Andem «tiam aliquando pro'p,oenitentïä;;'zy

tio non impediat , fed meritó charitatis etiam

T

i

injungi poterit ceffatio à bono opere , ut-

btl

augeat fatisfactionem propriam Poenitentis.

poté Poenitenti minüs congruo , vel in anima,

onel

. Quin univerfaliter fimili charitate opera

L

$71

vel corpore nocivo : & in rato cafu abflinentiaà

10f V

fua bona offerre DEO, & applicare pro defun-

facra Communione ad iempus , ut contra alios

GPT

&is, quoad meritum; fatisfactionem & impe-

probat Suarez apud Gobat s. 7 y2. Et fecundüm

Wt

trationem non miaüs , fed multó plüs prodetfe»

Leandrum, aliósque apud Dianam p. 1 1. etiam

impo

operanti , quàm fi pro: feipfo jobtuliffet , & ap-

homini czlibi fafceptio Matrimonii , ut erua-

plicáffet , laté probat Jacobus Munfordus Tra&.,

p

tur à peccatis carpis, quibus eít perdité d'c'diiu&

de mifericordia fidelibus defunttis exlaibe?dä

Contrà tamen fentit Layman cir. s. 11. e0,

c. 2.8. 9. 1e. I1. -

quód Matrimonium maximé debeat cífe libe.

$72 Denique dubium e

ffe. non þotePc, quih pro

rum , & carnale, & fpirituale. ^ Matrimonium

"

poenitentia Sacramentali recté imponantur om-

autem Spirituale , feu iíngreflum & pfof&[ïïonem

nia offerenda & applicanda pro aliis, ut pro ne-

Religionis non poffe injungi pro Ponitentia,

gt

ceffitatibus Ecclefie, pro falute Pontificis, pro

«ommunis eft Sententi a DD. Quarecim in fa-

qum

afflictis , captivis , pro infirmis , pro agonizanti-

€ris Canonibus aliqui ob crimen jubentur in»

t

bus,pro peccatoribus &c. in quibus intentio

Monafterium detrudi ; intellig non dvebct';"«u:

p

Coufeffarii folet. effe ; ( certé mea femper eít)

profiteantur , fed ut opera'

n

. ut offerantur folüm quoad impetrationem , adeó

4tto peragant.

pánitentig in da"*

;

r

ut tota fatisfactio.cx opere operato & operantis

QUZESTIOIIL :

jl

dila

Poefitenti remaneat , & infqpcr mc;it*o charim.-

üis ea applicatio augeatur,

Qnuando iimponenda. &&* isiplenda P

Áis có

. ;m'tmtia ?4

qua? v qualitér com- —

Ailo d

IV . LAn Opus per alium imfleädum?

mnm?:da ?

Y

| Qunyi

Onvenit fine dubio regulariter opus bonum

" SUMMARIUM,

. ptd

| Q

imperari quod ab ipio Poenitente prae(tan-

476 Penitentia regulariter imponenda eff. poff

h

DI

dum fit , puta, ut ipfe Poenitens oret, jejunet,

audita , ante abfolutionem.

* ii

477 Et implenda temporePel serpaino prafíxo 5

peregrinetur , eleemofynam de proprio largia-

478 Sà terminss prafixus non [it , quamprimum c

S

trliro

tur. Quare, fi ejusmodi opus exequi non pof-

1

1 nfefh

dé fferz potzfl.

fit , liberatur oBIigatiöne , nec tenetur alium ro-

j74 Poteff impleriper opus alids praceptum ,

eNfen

gare , vel fübftituere , ex communi apud omnes

f$o Vel alids exercitiuna , etft quis de ea. imp

cogztet.

D

!emþ;u-' mn

mn'm;

citatos. Sed neque fi ipfe exequi poffit , alium

! p

$82 Penintiam ]

uflam à Confäfxzrz'p imipofitem.

fubítituere poteft, quidquid alii opinati funt,

$83 Commutare poteff folus Confel[artus.

tl

Nam inter propofitiones damnatas fub Alexan-

$84 Non falum i5 , qui dmpofvit , fed etiam 4lius.

^ Xflmcc[

dro VIIL 166 j.ponitur & hec: Paaitens propria

L

j8y JEqualem potejratem babens.

A

2 a fl

authoritate. alium: (ubflituere potefl , qui loo

jé6 Quiprimo

ampofuzt y poteff

eam mut(i:,c:ïtfa S.a-

Interdum ta-

cramentune.

M

iR(iu: pæniten"tüzm adimpleat.

87 Nom $r alius,

41 "ia

nien perfonis debilibus, vel morituris injungi

$8 Sed probabilius deäetlii proor cenfeffo reptt?.

Em

poteít , ut curent ab aliis , v.g. pro tali neceffi-

589 Probabile tamen eff , eamei non de

(cfct reI)-elä. :

E

tàte otari, peregrinationem inítitui Gc.

'Tunc

5. I.

z

J

b

&i

veró non opus illud, quod ab alio perficitur,

"Quapdo imponenda.

1

:

W».o, ]

fed ipfa illius operis procuratio à Penitente cum

L QyOenitentia convenientiffimé impon

p

* Ij

aliquo fumptu vel labore facta pocnitentiz Sa-

K Sregulariter imponenda eft pott audita

cramentalis rationem habet : ut docté obfervat

.

peccata , ante datam abfolutionem juxta confue-

ïuödnf )

Layman.

tudinem rité introdu&tam. — INayazrus , Suatez,

"af

Layman , Lugo, cit omues. Ratio cít ; 1, Utom-

V. An Opus f&b confilio [alàm implendum.

j] s('. a[qx

nes partes Sacrámenti materiales fübjiciantur $a-

A lon

cerdotis abfolutioni anquam formali parti.2.Ut

,'(-;74; 'Onvenit fine dubio , imó probabiliüs debet

W- ) [j

!

-

à Confeffario pcenitentia imponi per mo-

fic ordo judicii & juftitiz vindicative meliüs

fervetur , fi penitens fatisfactionem priüs fpon-

'ontis ]

dum przcepti, & non per modum confilii: fic

li

ktun

enim videtur fignificare textus Tridentini fuprà

deat. 3. INe forté accepto beneficio abfolutio-

Mil

initió allegatus : attamen tursus ctiam ob fragi-

nis refpuat onus Poenitentie: & hine. 4. Ponni-

"i

litatem Poenitentis ; interdum totam paniten-

tentia f1 modica fit , non folum ante abfolutio-

r

"m al

üam poffe imponi per modum confilii v. g. je-

mem perfici poteft, fed etiam , ut perficiatur ,

IN [

junabis tribus diebus Sabbathi, ter te flagella-

quandoque à Confeffario imperari : quamvis

fïïf,g

bis, fi tibi placuerit, docent probabiliter gra-

tunc non habeat vim fatisfaciendi ex opere ope-

ves DD. Navarrus €,22, ».24. apud Laymán

li,

tato, nifi poft datam abfolutionem , & Sacas

magie

|

fïbeol Sqframeät'. Pars fII. Cap, Jy. De Satisfaclione ,G;cmmmt;glz'.' 391

ub

qmüentum Poenitentize efiäntiäliter 'GOmpletu111 , gDiana eitatus permittit , poenitentiam fine'

lgl

proutbene omnia probat Lugocét. d. 25. ». 28.

mortali differri po(fe ufque ad aunum : cüm tan-

u

Caterüm, càm hujus ordinis nulla appareat ne-

to tempore .plerumque fubfit periculum obli-

Tif

ceffitas, vel obligatio, fatentur omnes , etiam

vionis : & fine dubiofalfum eft,. i prevideatur

)

poít abfolutionem datam adhuc poffe injungi

impotentia , aut. poenitentia ipsa dilatione mie.

RTM

pornitentiam , idquenon tantüm cafü, fianteà -

nuatut. "landem res tota pendet ab intentio-

W&p)m

injungere Confeffarius oblitus etfet, fed aliquan-

ne Confeffarii, — Sinactus rigidum , cave tibi,

ts

doetiam ftudio, ut fi gravis aliquajobligatio im-

& time. . Si benignum, etiam cave: fed ne fa-

D

ponenda ;; quam ante abífolutionem fignificare

cilétimenoxam mortalem , nifiin modo dato

LO

nonvideatur confültum, ne fort? Poxnitens fi«

duplici cafu , f prevideatur impotentia vel ob-

[

lii

&lé acceptans, vel promittens, abfolutionem fa-

livio , & fiPoenitentia dilatione minuatur.

T

erilegé récipiat ; de quo fortéalibi. Et hac de

III. Poteft Pcenitens exfolvere poenitentiam ,5 79

TT

imponendaponitentia fatis, — Jam de implenda

quando exercet aliud opus preceptum , modó

dlitü

pl

poenitentia & aliud opusfe invicem non exclu-

! TL

iA

55 Ha

dant.

Quare v.g. dum audit Miffam de pra-

d

cepto, poteft recitare Rofarium , PfalmosPoe-

Y

Wb

od

Suando implenda ?

nitentiales, velaliud Officium pro peenitentia

Oenitentia injuncta à Confeffario;prafi- —

d

1 gl P

injundum : quia hz invicem fe non exclu-

v

li

xo certotempore vel termino, eodcm

Md

j

prafixo tempore utique impleri debet, — Quan-

dunt:. cüm ejusmodi "Preces vel Officia etiam

);[C

liberé reéte recitentur fubMffa de pracepto au-

quam talis termini dilatio facilé excufari poffit à

i

Id

diendà.

A

5

t verb celebrans Miffam de prace-

mortali: quia plerumque preceptum Confefla-

fs

rii cadit magis in rem ipfam przitandam , quàm

pto , non poteft pro poenitentia fimul audire a-

itiz i

liam Miffam ab alio fimullectàm , vel celebra-

in tempus prafixum.

UndeDiana p. 9. 17aif.

*.refol. *2. re&6 à mortali excufat eum, qui

tam, quia hec invicem fe excludunt : cüm Mif-

fam audire opponatur Miffa celebrationi.

Il

juffus à Confeffario jejunare hac die venerisv. g.

80

IV. Ponitensetiam fatisfacit, ita ut nihilre-J

ditfert in diem venerisfequentem : Item , fi juí-

| pMaïï!- :

Íus communicare fingulis menfibus, menfe fi-

etereteneatur, firem injuclam exequatur in-

tegré, etfinon intendat, imo nec cogitet tunc

ia

nito differt ad &. vel 8. dies;prafertim ex caufa,

quamyvis levi,

implere poenitentiam, & fatisfacere füz obliga-

Et hinc , qui Peenitentiam tem-

tioni:ut ff Confcffarius injunxit tibi ttia Rofaria:

potc vel die przfixo nou perfol vi;non ideó dc-

& tu tria tecites ex devotione folitó,vel quia in-

obligabitur. Pzrzfinitur enim tempus ad im-

7] ;a'f )M

]

lendum, feu non differendam, & non ad fini-

Ícriptus es ConfraternitatiRofatii aut Sodalitati

J

alicui B. V. Ita- contra alios communiter DD.

endum obligationem : Et regulariter cenfetur

a m

/

Sanchez lib. 3. Zderal.c. 13.w. V. Lugo. difp.

Confeffarius ita determinare tempus , ut fitunc

Ponitens , five ex defidia , five ex: juíta caufa,

24. fe&. 4. 1. 17. Quin etiam fi exprefsé dicass

n

V

hoc Pfalterium recitare , quia fum Soda-

] imP!W'm/ :

non implérit, teneaturproximé fupplere.

Ex-

lis

j

cipe tamen , nifi quandoque ex circumftantiis

V.& tribus proximis diebus dicam triaRo-

faria, ut exfolvam me obligatione Pcenitenrize

le if

colligatur , illam peenitentiam fuiffe plané affi-

]

mihi impofitz 3 confeffario , adhucfatisfeciti, —

jj*

xam certo diei vel tempori,

Ut, f1 dicat: Pro

tua falutari peenitentia hoc anno jejunabis fin-

nec illa tria alia Rofaria recitare obligaberis: ut

docentiidem DD. contra alios , i» zsateria de

m l

gulis diebus Sabbathinis,& fingulis Feftis B. V.

Legibus, Pracepta enim particularia funt inter-

communicabis, &c.ita cum aliis Coninck , Bo--

pretanda juxta normam univerfalium. . Atfidi-

r

nacina ct. Gobat ». 765.

N

j 'Cæ";'

cam: hodie recitabo Pfalterium , quod teneor

;

II Penitentia injundla abs

quie præüäitu

; tempore, ut corpmuniter fierifolét, per fe lo-

ex voto: cras aliud. pro poenitentia à Confeffa-

WM.

rioimpofitumxeróne cras liber? Non eris : funt

quendo, impleri debet, quamprimüm commo-

li

enim hic diftincte obligationes , quibus uno

j

dé moraliter fieri poteít: fecundüm commu- -

m

nem DD. Coninck , Layman, Lugo, alii, eó,

a&u ( nifi forté fic annuente. Confeffario ex-

| cn POR

Ü

" :Cüx

quód fit pars integralis Sacramenti , ut. fine ju-

gr.efs&l,jlu)'(ta fuprà dicta) fatislacere non potes.

[

j ]ll)i

fta caufa diutiüs differre minimüm venialis cul.

5' HI-

y

uD

pa fit: atque adeó etiam mortalis. 1, Si nimiüm ;

A Quo commutanda?

d 5

& ad longum tempus differatur,

Lugo eit. ».

Oenitentiam juflam à Cofeffario fmpofr- y 8

lubucli"m,

89. Prafertim 2. Cüm fübeft periculum ob-

P

tam, in aliam commutavre pote[f folus Con-

yl

pm"v,

livionis.5.Si Pornitens prevideat , fe pofteanon

feffarius: non tamen folus idem , qui primus

jauit^

impleturum , aut dubitet, an poftea implere

imgofnit , fed ex vatsonabili cau[a etiam alius

)

nj

Wt

poffit. 4. Si peenitentia implenda ipsá dilatio-

quicuuque , [altem aqualempoteflatem babens,

Y

j i

N

ne minuatur: uti , 1 cui injun&tum effet. pet-

Fift cota communis, ut patebit.

B.

ii h

petuum aliquod Officium , Rofarium, Jejuni-

L Pevwitentiam juflam à Confeffario impo-$82

u

m

um, &c. tunc ad octidàum fine jufta caufa dif.

fitam.

Quzílío enim hec procedit tantum-

j

ferre,à mortali excufantpletique : Ego aliquid — modó de Poenitentia, qua à Confeffario jufté

yp

")

^

r

amplitsconcederem. At generaliter nimislar- — impofita elL, cerrà , vel cerz? dubie, Sienim

m

X,'

Sons

"

f

-

»

Ü

392 T beol Sacrament, Pars YIL, Cap. V. þDæ Sdtz'sfaäio?'l?'Sääf'düïmä'

Y

cbnf*cet, Sacerdotem ab initio erráffe , ac porni-

te, communior eft Sententia DoGorum ,& teæ A

[

tentiam injuílé impofitam fuiffe , nulliopus

net Lugo /ep? ci:at. tàinen apud eundem con- -

M

)

eritcommutatione , cüm ex dictis conftet, Poe-,

trarium probabiliter docent Pafguez;, Henri.

l

nitentem àd eam non obligari, fcd omninóli-

quez, Fernandez, , Navarri, — Ratio ptiotis

j

berum effe. - Quando autem veré dubium eft

Íententizenegative eft ; quiaaccefforium fequi-

[

de juftitia poenitentim injuncle cognofcere X

tur principale : idcóque qui non poteftfolvere

[

abipfopeccato refervato , videturetiam non

declarare , an Conf*effarius imponens peeniten-

| Ms

tiam errárit , ad quemcunque virum doctuimac

pofie folvere à pocna pro peccato refervato im-

irit

probum, adeóque etiam adipfum Pocnitentem ,

poliá. R&tio pofterioris fententize affirmativie

Rn

fijudicio polleat , pertinere poteft , ait recte

eít: quia refervatio per primam abfolutionem

(uoi

Layman s.177. Et fic rursüs commutagion'e opus

jam eft fublata : ideóque illa peccata non fünt

non etit.

p

ampliüsréfervata ; ideó videtur, quód alius in-

alii

$85

IL Commutare poteff folua Confe[farius.

ferior Confeffarius 1elpe&tu illius Pocnitentis

Con

Ipfemet autem Peenitens , péenitentiam juftam

jam hàbeat füfficientem jurisdiclionem in illa

hiX

à Confeffario impofitam non poteft commutas

peccata , ideóque & poenitentiam pro illis im-

p

u

feinaliam , etiam evidenter melioreni.

Eft

pofitam , & confequenter àud

[)!

?tä confefiïöng;

communis & vera Senteritia Layman , Lugo;

eam poíle commutarc.

[

alii paffim. (etfi oppofitum probabile cenfeat

"

125

J mitr

Diana p. 11. rradt. 7. refolut. 3. citans Navare

-

v

rum, Baffzum, aliosocto. — Quod tamen com-

-"Suomodo tommutandao -

]

N

muni Ecclefie & fidelium fenfui repugnare rie-

Onfeffarius,qui primus in junxkitþ&nïten'-gw

üg

rito cenfet Lugo /zpe cit. difp. 25.feii. 6. . Et,

tiam, poteít illam commutare absque o ,

Yi

D

qnefo,ne patiarts te imefcari sflis movitatibws.

quód Pocnitens confiteatur de novo illa peccata,

/iiinó &extra Sacramentum s àbsque ujla nova

fii

(ait.prudenter Gobat ».274.). Ratio autem eft ,

din

Quià opus à Confeffario impofitum virtute cla-

Confeffione , fi is adhucrecordetur peccato-

Hjr

vium ad hoc elevatur, ut fit opus Sacrameriale ,

rum; & flatüs Ponnitentís : & faltem , fi Ponni-

1

dentia

& fatisfaCtorium ex opere operato : quale non

tens recurrát intra breve tempus , ut moraliter

tatig

poteít effe illud aliud opusà Peenitente fübroga-

idem judicium cenferi poffit , v.g. eodem, vel

fequenti, áutfaltem intra triduum. — Ia Navar-

- Mi

tum, quantumvis melius.

Adde, quód Inte-

pid

rior nunquam poffit commutare in inelius opus

rus c.36..22. alitque multi : imó etiam fi lon-

gum tempus intercefferit: Salas, z1verfa; Dia-

: hat

àSuperiore praceptum :. fed Pocnitens judicio

1

Confeffarii tanquam Superioris fe fübjecit ,

45 alii cum Lugo cit. f£8.6, Katioeft : quiata-

jracbu

t d

ideóque tenetur ejus fententiá (tare, quia, quae

]e judicium.ejusdem. Confeffarii femper faciet

unum moraliter cum przcedentt. Confeffione.

um

Sacerdos ligaviz. iu terra , muánent Zgataä in

À

ealz.

L

àdhuc aliqualiter recognitá , adeóque cenfebitur

At ul

itinere ad idem Sacramentum. Secüs utique

f

5 Alia eft ratio de voto, quod vovens, (tan-

Pe

Yetis

quam füi ipfius Legislator, proprio arbitrio, in

[3

f

et, fi Confeffarius nullam confeffionis facta

; ii

evidenter melius commutare potéft.) .Efïefg()

àz peccatorum confeflorum memoriam rétine-

Confeffariiid opus & munus proprium. -

fetincommuniori & tutiori fententia , $0/i,

inieg]

cüm . Sacerdos ncon pofht

4 Cf

.,8

4 lL Ae»folus idem. Confeffarins , qui pri-

-Palentie Layman cit.,

fententiam ferre, nifi cog

nità causd, — Addit

1 ftm f

móimpo[uit, fedex ratiinabili caufa , etiam

med, — Quare fe-

alius quicunque, commmtave poteff panitentiam

Laymann eódem »4»1.16. pof?

x t

Ita communis

tundüm hanc probabiliorem fententiam, repes

- It

à priori Corfeffario impofitatn.

& certa fetentia DD. Suárez 4ifp. ;8. Layman.

tenda eft quóque confeffio ,. tamerfi ab eodem

: didag

Confeffario peccatorum memoriam retinéntej

1 äbüs. HO(,'

2.16. Lugo cit. alii paffim ( contra Vafquez

& aliosnonnullos. Ratio eft. Quia idem eft tri-

fed interpofito tempore longiori, v.g. trium V

E

bunal, idem judicium ejusdem poteftatis, etfi di-

quatuor dierum intervallo, poenitentiee commu-

i

verfiin individuo fintMiniftri;eorum tamen po«

tatio poftuletur. Cüm enim prioris Sacramen

M

teítas elt ejusdem rationis, non folüm ad remit-

talis confeffionis judicium , legitimà abfolutum

mäm ngn l

^

fucrit, & cum eo pofterior pecnitentiz impolie

x(ä['()mm'

tenda peccata, fcd etiam ad folvenda, feu rela^

xandavincula poenatüm , quibusad(tricti funt

'tio ob temporis intervallum ; nullum ordineni

ii

Poenitentes : ergo ficut poteft pcenitentiam femel

gerat; fequitur, non fore hanc peenizentiam 3-

injunclam commutare primus Confeffarius, e-

cramentalem, feu pertirientem àd Sacramentüm

DEM

Panitentie , nifide novo Sacramqnta[is.confe .

tiam, ob rationabilem caufam (utpote qdando fie

EEE

expedit, & primus Confeffarius commodeadiri

fionis & abfolutionis judicinm.in(tituatur. - Sie

.'EIHq'ue 1;

nequit) poterit commutare etiam fecundus, &

Layman fané ptobabiliffimé tutiora fuadens , at

| Wtnda

quivis alius: & addidi notánter,

P

tàmen noftra probabilia & tuta non negans , 9*

NUTT

335

IV. Saltem «qualem poteflatem babeus.Nam

j afebit-'

tj

IL. Alius àutem Confeffarius non pote

&exa)'af -.

h

' fipcenitentia effet impofita pro cafibus referva-

* i

Y

tis, à Confeflario ab iis abfolvendi poteftatem

ira Sacramentum & confeffionem. commütare

; Pomonu

j

habente , nonpoffepoftea commutari ab alio

poenitentiam ab.alio Confeffatio impofitam;juX"

(Whm í

i

tà comimuniffimam DD. Sententiam sitat? 0f5*

tle

*Confeffario poteítatem in refervata non haben-

uf

Q

N

IIL

[

-

——

]

?'Eeol.&zcwmmt Pars III Caj: IV De Satzsfa&zone/äcramemlz.

353 -

i &m

vtr C quidquid alii opinentur apud Dianam p. 4.

fententiam £e fecutum fuiffe teflatur. nb 277«

t

3rath. 4 refol. 241, 3Ratioclaraeft: quia Con-

Ratio eft : quia Confeffarius ut Judex & Medi-

7

feffarius nullam habet juhsdxämnem » féu pote-

cüs potef de tota caufa fimul judicare jaxta

Ab

flatem Sacramentalem in Ponitentem, nifi dum

pralentem ítatum Poenitentis, prout magis vi-

lelmlw

fedetut Judex in hoc Tribunali: at non cenfe-

debitu? expedite : atqui de tota ümuï cau(a fuff-

ldlfo lie

dur fedetein hoc tribunali , nifi dum atu audit

Cienter ]udlc«t quando étiam n

Tepetità con«

d

confeffiones , & adminifttat Sacramentum pce-

feffione, judicát hic& nuünc Poemr»nt. noaexe

m;entxæ àut ratione Sacramenn jàm admini-

pedire talem pæmcenmm » fed magis eXpedzre

flráti cum Pornitente agit: unde: eft & aJia diffe-

aliam : in hac énimi commutatione non agxtur de

xä!*

l

fentia intet primum & alium Confeffmum.

peccatis commiffis , ob qua poenitentia unpoü—

Qd D

n

quod primus, ficut ponitentiam pto libitu im»

taeft : neque de ]ufi tia vel injuftitia. pæmten-

QU

poíuit, ita etiam pro libitu commutáte poffit :

ti£, quà 1mgmua eft, üt » prac, jatm feclufi c

alius auten Coafeífarius pæmtemtam ab álio.

Íe hgxfur tantum de Pamtem«s nf.m*mtc di£-

j

Confeffario mpofxmm uon pro libitu ( cüm non

ficultate , &quauuoqnp aliquali 1ipot:

:).1

m-«

iaad

a

"l

habeat impetium par inpárem) fedtantüm ex

illam ponitentiàm xmp-nvwm, ob

quam juite

, jufta & rationabili caufs commutare poteft, ut

commutaripoteft, velrelaxari.

("3.

vtPeODAm

ido

iC *2'**4"

'omnes ágnofcunt; Atque hinc infüper

Pcnitens fecundo. Confciiann

14'

non

$08

- Ài Alium Confeffürium mon poffe com-

entiam ?

pofie vel difficulter polTe i implere 1

-mütare pænxtcntmm

nifi Pénitens þrxorcm

imó, oaando ipfe Confeflarius adverti

L' anqo

4l

cobfeffionem repetat, & nova Judicis fenten«

tenteni auqms pccmte'mas non impwï AA.., I*CC

Wm.

tiz fe fubjiciat. docet €éommuniot, & (ine du-

faciléimpleturum , eo etiam non petente , pos.

j

U d

bio: pxobxblhor & tutiot Sententia DD. NVavar«

terit eum alleviares ac d. fponere. de eo, prout

QUi

drus ciom $uarez

! Coniack , Layman , U. cc, Ratio

inagis e*(pedlre in Domino videbitür :

vel ob.

fatis firma et.

uJ'ü

Quia Judex prafertim fübor-

eam folüm caufam, ut facilitetur ufur tanti ,

dinatus , qualis eft Sacerdos perfonam Chrifti

támque neceffarii Sacramenti.

dnr t

Neque refert

Jl

J

i

repxælenrans) non poteü fette congruam fen»

etiam , quod prior poetitentia effet data , nom.

tentiami incoonità causà : fed impofitio poeni»

J

lolàm in vindictam & fatisfaclionem pro pec«

qu

tenti pemnet ad Sacrarhentalis fententize & ab-

catis , fed etiam in medicinam ác préfervatio-;

nem in futürum ,

hW

foluuoms mlegmatem

ergo imponi debet

dummodó fimilitet iedicis

&ognitá causá , & fecundürn qualitatem àc men-

petani

fumm delicti :

certé cüm alter Confeffarius de

nalis alia poenitentia imponatur juxta prafens

/Jwr/M'

temflatum. Pcnitentis;

Nà neo:pfm quoód.

prxorxbns peccatis ipfinon explicatis, judicium

oel: g

prior poenitentia facla eft ipfi difficilis vel in

& abfolutionem . non ferat confequenter nec

comroda valde ratione fuz infirmitatis vel fra«

(cmpcr ii

alia peeaitentia ab €o pro tálibus peccatis impo-

: Confto

gilitatis : jam ceffavit effe medicinalis fimplici«.

fita judiéialis& Sacramentalis efe poterit. Haec

ter, & noxiá vcl periculofa facta cenferi debet.

nuc m&h

ratio omnino convincit, & fententia f'mc dubio

SW' j

prout optime difcurrit Marchant Tribun. pert.

1

veriffima eft , quando Poenitens petens com.

1.trati. 4. tit, 7. quaft. 6. quemfiplacet vide,.

ïtümi""

mutationem poemtentiæ ahegarct ; non fuam

fi omm IW

imbecillitatem ; fed peenitentiz injunQtz à prio«

JOUMPPITE p

cnten'w

re Confeffario iniquitatem, exceffum &c. Sie

o uf

enim fine dubio alter Confeffarius non poterxt

De Abfoiutlone Sacramcntalr.

j

/,k

ommutate, nifi repétitis & auditis peccatis,

fd Q'.l(i xe'

4

QUJESTIO 1

propret, qua poenitentia injuncta eft, ob ratio«

u M"*

. nemdictam: alioquin €acus judicabit de colo«

a0e^,

m'w

N

ïlbus Hoc autem feclufto. -

Hi:i'äl

Que Forma Abfolusionis ron/ueia *

g

. $89 .1V. Probabileéft, alterum Confeffarium iri

«b

fudficiens , meceffaria ,. && pmme

f *5

confeffione nova Poenitentis poffe commutare

effentialis ?

»r,(

m

pæmtenuam ab alio Confeflario 1mpof1tam,

u

SUM;MARIUM.

r*

etiam nontepetità & audità confeffione illorum

lt-mö

o

j po. Declapatur forw 46/3!;4:?)2115 con/ï;efa

i

peccátorum , pro quibus fuit impofita. Ità /Va»

fl ;cnüiï

Varvus , Toletus, Hew:quez, ) Redriquez , Eme

$91. Queerba , Vel forma frt /ig[/mem 26 mcejkr:d

manielSa: & 14. citans Diana p. 4: fepra &

Jb mortali ?

lia ^.

o

y23. Bualiter facinda abfolutio À cenfuvis 2

qh*üp,'

po3 otre . vefolut. $3. Eámque fententiam in

P(B

quv

$94- Forma effentialis conf/iu n bis 9arbis abfolvo te»

(

pram à pluribus frequentatam , Confeffarium

427 Fermaliter fumptis:

pv

j

semque fequi pofle , prefertim fi Peenitens ad

422: Sufficit » o proferatur eliasa modo zmþt'rfüï?

y

400. Non feró prol»zm modo eptatife.

yii

At

reþctenda peccata difficilis videatur , vel tempus

6oz. QuisTit fenfis bujus forga generalss ?

'IW

jor

idnon patiatur, ex prefse dicit Layman eodem

6oj3. Quis proprius & £* znczp477s :

1

ncm*j ,

»um. 16.fine: metito addens idipfum àfortiori

€04. Quzs zdæqwztm ?

!

longé dici pofíe de primo Coafeffario-, etiam

"RE

"

po"t longum tempus non ampliüs memore pec«

j n

9

catorum íibi confefforum , poenitentiam mue

Forma cóp[atta 2

u

11[)1[1

-ktánte,

Confentit Gobat ; '& bis vel ter eam

Clemens VIII. probavit 4 j àtjde, ut

-

5c

j

D4d

Omne»

mlm

j

PARs III. SACRAMe

QUam

E

E

;94 ; f beol, Sacram. Pars III.'W ö'ag. J. De Aþþlmione pxcram;n'thüfä""- 5

D

[

l

j

áulus Videóque om-

tur cenfure, dic : Ego te :abþlvo, 4 cen/i!r'üi'*.

ht

bmnes ufürpent ; füadest P

nibus memoriter tenenda , ett hac

deinde : 4 pecsatis t&is , in nomine Gic. Ego do-

d

"

[

. Mifereatur tui Omnipotens Deus, C di-

&orum virorum exemplum íecutus , in ejuf-

modi feltinandi occafione , foleo uti hàe for-

gt

mij[is peccatis tui5 ,

.

perducat tead vitam ater-

^

ii

zam( Dei

nde elevatà

manu adverfus Poeniten-

inulá. 4uod minms. injunoxi , [(upplear amarifji-

j dü'*et,c

te

Indulgensiam, abfolutiouem , & remiffie-

maPaffio Domini noflri Y ESU Chrifli cujnsan-

2e

thoritate ego te ab[olvo a peccatis tuis,n momiut

j lm

"P

Jeccatortm tuorum , tribuat tibi omnipo-

13 d

tens , $ mifericors Duminus.

Dominus nofter

Patts, d Filii, d* Spiriths [autli, Amen.dein-

i&

2 ESUS Chriflus te abfolvat : & ego autborita-

de dato figno recedendi cum vade i» pace : uno

kl

Ponitente fenfim recedente, vix unquam omit-

se ipfius ab[olvere ab omni vincnlo excommuni-

- tadde

carionis y fefpenfronis. ( hacc particula omitten-

to dicereillam precatiunculam: Paffio Domini

roftri JESU Chiifti , &c. eo , quod magnorum

pudie

da pro Secularibus) Q ipterdilli , in quautum

ioT

po[funa , ) t indiges. Deinde egote abfoluo à

Dodorum Sententid , per ea verba eleventuro-

muüia opera Poenitentis in fatisfactionem Saqra,

TRUE

pecmti; t

uis, $n nomige Patris , € Filii ,& Spi-

tmiti

vitus: Santli. Paffis Domini noflri J ESU Chri-

mentalem , atque ob eam caufam poffit minot

ais

fs merita. Beatiffima F. M ARUE : & om-

imponi poenitentia à Confeffa

rioä;, de quo vnde

nium Santlurum, Q* quidquid boni feceris , vel

dicta cep. praced. 2. 2.

itique

IIl Fadem verba:

; Quaib

mali fa[linuevis , fit tibà in. vemedium peccato-

Ego te abfolvo à p;:tkti;fbjg"

this, in nomise Potris , & Filii, & Ski'f"üf

3 Cric

FU , ABgunenttm gratia , d premium vite 4-

- li

gerna ,efmen. — Certum autem eft , hanc to-

fantHi, Amtns funtetiam forma neceffaria ex-

inflitutione & cornmmuni ufu Ecdlefig, — Etfin- "

PC

tam formam , quoad orationes pravias & fub-

vsÀ

fequentes ipfam abfolutionem, ( qua fecundum

gulariter illa verba: 4 peecatis rui, effe, de ne«

tox

Concilium Tridentinum urilier adduntur )

ceffitate. pracepti graviter obligantis omniuma

jüff

ii

(

pon effe de neceffitate aliqua' Sacramenti vel

opinione teftatur Tannerus diff. 6 4. 1. duit. 2.

fcip

rgcepti, ideóque ex caufa rationabili , imó

z. 39. ldque aperté indicare' videtur Concilium.

am fine

"Eridentinum fef. 14. c. 3. ubi cüm dicit 5 for-

n

( feclufo fcandalo vel contemptu ) eti

1&ff0 (

gaufa , absque peccato omitti poffe.

Viden-

mam hujus Sacramenti in illis Miniftr verbis

hmj

dumergo ulterius , quamnam ex hac confueta.

pofitam effe: Ege re abfólve: addit particulam

Jtitca

forma fit fufficiens , neceffaria , eflentialis ?

(c. ut fignificaret, fe fe noluiffe definire illam

fs

Rituale Romanum dicit: in confeffionibus

queftionem: an verba illa : a peccatis tuis G.

fint de effentia forma , attamen non debere o-

p

frequentioribus vel. brevioribus, omitti poteft

fitrupi

Mifereatnr&c.& fatis erit dicere: Dominnus no-

mitti,fed ad fntegritatem, & magis explititam

fententiam debere addi etiam reliqua verba.Un*

lrifugu

fer * ESus (hrifius, ufque ad illud : Paffio De-

Dujy

smini noflri &c. 1mó fufficit folüm dicere: Fgo

de eum , qui ea verba ex mera libertate temeré:

omitteret , meritó peccati mortalis condem-

fndi

te abfilve à ptecatis tuis. Sa v. abfalutio w. 1.

Viici

"Taniburinusopefc. de Confeffrone l. 3. c. y. Lu-

nant poft alios Tannetus eit. Gobat. s. 150.&

nofter Marchant. Tribun.t ..tra&.6.tit. 2. q.2.

d

o 4. 13. fedt. 3.

dicit ,eas preces diei ex libera

confuetudine.

Quoad reliqua placet judicium.

Ratio eft: tum quia talis Confeffarius. contra.

induhio,

Layman. 1. $. tr-6.6. 3. Invocatio S3. Trinita-

omnem con(aetudinem , imó praceptum Ec-

Wl[d/gk,)

clefizz temeré ageret : ( num fi ex iüdeliberatios

:41/,;.54*,/,2

tis, fignüimque Crucis addi debet ex confuetu-

Mi

dine Ecclefiz. | Namque ommia Sacramenta

ne , praccipitantia , feftinatione fieret, commue

niter exculant DD. tum , quia fine neceffitate

fl

cum hoc falutari figno adminiftrari teftatur D.

. Auguftinus tra&f. 118. in Joannem. Chrifoft.

& contra juftiffimam voluntatem Ponnitentis

Fl

Fl s

bom. 13.im epifl.Philipp. Denique & maniis ele-

exponeret Sacramentum cert? probzbili perica-

vatio , & capitisdenudatio inter abfolvendum

lo nullitatissquandoquidem illa verba : à petcd-

M 'E*'d!w

omitti non debet, ubi hac in' confuetudine

tis ruis:effe de effentia forme abfolutionis , do»

"r

ceantgra

vifimi DD. Duraadus; Petrus Sotus,.

n

ii

funt : quamvis Emmanuel Sa cif. non appro-

bet denudationem capitis , eó quód eo figno o-

Paludanus , Major Ga

H

briel, Bafilius Martinos

UT

apud Diànam mox ci

tandum $. fé4. Et fan&

' miffo, facile adverti poffit, quando: Confeffa-

riusnon abfolveret Paenitentem indifpofitum :

valde tationabiliter : eó

o , quódilla duo verbaz

antur in COf«

fed eain defe;

abfolvete: etiam dum pronunti

,

ndit Tannerus /.v'u:v'q. 9. lm praxi^

feífionali fuper prafente

m Penit

entem modà

g

ecgo

differentia ad ügnifïs.-

j

«onfeffum , adbuc fint in

Jüny

$. 1l

candam abfolutionem velà peccatis, vel à cen«

zcommu

Forma fufficieus c mece[faria;

füris : forga autem abfolutionis debet determi«

v'-!d]igmr

olutio

nem à peccatis, quig

Orma ab[olutionis fufcicn:,& in neceffita-

naté flgnificare abf

M

Vfþ! "

5'9:F

non plüs efficit, quàm quod

determinaté ügfnï-.

Wu [

tate vel periculo Pornitentis aut Confeffa-

fola venialia confeffo , Te

ls

J

rii: Item quando confeffiones breves funt, aut

ficat : Ec quid fi alicui

Q ü

occultis mortalibsus obítricto;pr

acisé dicas: 4b-

lllgl l &T

magnus Conátentiuticoncurfus, etiam omni-

*

do fignificandi,

t

nó licita funt fola heec verba

*

Ego te abfolvo à

fàl'vo te t nonné verba ifta ex mo

j E(Eïm

videbuntur referri adfola venialia co

nfefía, &

ecatis uuis in nowine Patvis,D. Filii, &v Spiri-

) 111113 N

j

TM i

M: SanBi , emeg. — Vcl fi periculum time'æ-f

aen ad fno::.d-ia elise ? qued v;dcc? quà

$687

d

l

D 'Ibeoi Sg,crdïm.« Pars IlT. Cap, P De ;däülatiaä&/&q?mäntglä E 399

nuþi;'*;

i ticulbfuä—cjfetþr, motribundo prafertim ( verüm

tam Iformam .eil"cntialeni, & hihil'be'rtö eífen-

i

huicutrique abfurdo & periculo occurritur , fi

tiale involvere obícurá particulà &?é. fed folm

4 Ulillf.

Sacerdos proferret illa verba : aPfolvo re , cum

verba reliqua effe addenda ex more Ecclefix ex

il

intentione abfolvendié omzibus , a qqibus oo-

preffioris fignificationis gratiá , ut jam fuprà di-

L

tefE P* debet, quam . intentionem certe habere

&um. - Ratio eft : quia forma hujus Sacramenti

LT

debet , & habet omnis ,prud/en"s-Ccnfe[Tariu's $)

cenfillere debetin ijs verbis, quibus fufficien-

lm

& nonné vides , quàm fecurius addas: 4. pecca-

ter fignificatur perfona Judicis , actus judic.alis ,

lu

tis tuis ? Caveantergoícioli , qui, ut oftendant

effectus, & períona rei ; fed haec omnia füfficien-

g

fe doctos,& aliquid legifle, vl didiciffe in fcho-

ter fignificantur in illistantüm verbis: dbfoive

Ij

lis, fuperciliose dicant : a^folvo re , non digna-

te; Vel : Ego re abfolvo. INam . Perfona jndicis

Trynd

:

tiaddere faltem reliqua verba: hi deriduló ro-

fignificatur explicité, perpronomen. Ege, aut

d Tij

gandi effent , ut amore Dzr diganentur cumCon-

dn

-

nb

implicité per ipfum verbum indicativum, abfol-

cilio Tridentino addere , faltem unicum c^c,'

ve. Zfüns judicialis ,eb effeus, . fcilicet abfo-

n

f»

3. IV. Abfolutio.à cenfuris plerumque . innoxi&

,-)v

lutio animz à 'peccatis fignificatur per ipfum

Mu

omittitur in Germania, quippé in quaà fzcula-

verbum activum abfolvo : quod , quia profer-

&qn

tibus ;plebeis contrahitur longé rarifime , &

tur füuper confeflione peccatorum hic & nunc

utique abfolutio à fufpenfione omitteida. eít,

factà , fufficienter determinatur ad flgnificaln-

hgt

m

' quando Poenitens eít.Laicus, imó aliquando

dam animz abfolutionem à peccatis hic & nunc

ii

"Clericus Minoribus initiatus , hác enim atate

confeffis, Períóna rei explicité fignificatur per

i g

Laiciobesntomnia officia Miniftrorum, uti ob-

pronomen Te in accufativo:-quod. omninó fpe-

(

fezvat Gobat s; 164. Et quidem quando Pcni-*

Clat ad effentiam forma : cüm in. verbo ab(oluo,

] du [

tens abfolvendus e(tà cenfura,. excommunica-

nonnifi valde dubié contineatur reus: pofsétque

1053

tione v. g. pro folo foro interno confcientie

verificari

n

E

»

u

lon tantüm de peccatis huju? praen-

S.y.!.i'

fufficiet proferre folüm ifla verba forme pre-

tis, fed etiam abíentis.

í

x C

fcripte. | Abfolvo te Z winculo excommmusica-

$. TJam vides ly 4 pecóatis tuis, jam co

nti-gof

j

. Monis : quando autem abfolvendus pro foro ex-

neri in.verbis , z4bfolvo te,

Nam circumflantia

W

li

terno etiam à Confeffario. ex delegatione aut

l

perfonz hié & gunc. confitentis peccata fua fa-

fummi Pontificis, ut Regulares Mendicantes ,

tis determinat , & fignificat, abfolutionem Sa-

j ii

Hv

no

M -

.mutin cafu particulari ex delegatio

Epifcopi ,

cerdotis cadere fuper peccata illius , licet id

; fpeciales formule przícripte ia Rituali ufur.

7)

non exprimatur , ficut ex neceffitate pracepti

n dee :

.. panda funt ex mzgna decentia faltem. — Ab ex-

exprimi debet,ait Laymancert, z. 7. Quare Sua-

communicationelic, ^Dominas noffer K ESUS

explitim

tez cit. fetl, g. . 7.; emque fecutus Tamburi-

verha Ut

Chrifius teabfoluaz, G. Egoantboritate [ummi

nós Oprfe, Expedit,Confe[f.lib. 2.. in fine habent

ye temet

Pontificis Domini soflri Paps N. ( vel Epifco.

pro certo , fi tu intendas abfolvere à peccatis fi-

( pi) mibi conce[ia, ab[olvo te à viucnlo excom-

T

mul & cenfuris moribundum ,dicens: J4bfolvo

* ïfO

municationis , quam incurvifH , ( aut incurriffe

te Ab omnibus cenfuris € p"ec.ca'ti: £uis , evolet

declaratus es: aut f1 quam incurrifti : nimirüm

autem anima , priusquám tu dicas : 4 peccatis

'..cir.i.f'g f

indubio, ad cautelam ) prepzer tale fatium ,

:His fore nihilominus abfolutum à peccatis ;

as d

, Selcau[am N. G veflituo te communioni d* uui-

quiá illaverba : 2/felvete , lignificant determi-

M

xtati fldelinm in nomine & c. À füfpenlione , 24b-

I

natiffimé & efficiunt remiffionem. peccatorum.

folvo te àvinzulo fafpenfionis , quae propter ta-

:rW :

Dequo raro cafu vg'.derc potes Go'b,a; Cajæ 4. d

i

lJ

lefatium , velcanjam incurrifli ( fcu incurrif-

pum. tiso.

d

fe declaratuses ) i« womine Patris c^c. Ab Itre-

]152

$. Denique explicita invocatio Sanliffimz j 9€

;gularitate poft abfolutionem à Cenfuris addi-

"Trinitatis w sosine Patvis (jv non elt. de eí-

j

tur. "Eadem autboritate difpevfa teoum inir-

hi

fentia hujus Sacramenti , ficut eft de effentia Da-

Ir -'

regularitate , quamob talem can[am incarrifi

pufini, Quia cüm Baptifmus. fit janua Eccle-

jyi

AN. & babilem redkio » Q reflituo exercitiis Or-

fiz , & folennis profeffio fidei principaliter ver-

; .?liäuliil?)qüïcigmm 1uorit in namin;Patris ,

fantis circa myfterium altiffimum SS. Trinita-

lii

tis.congruum erat , ut exprimeretur in ejusfor-

H

À

8 6. III-

r

ima. InSacramento autem poenitenti2 non pro-

m

Forma pracisà effentialis

fitetur poenitens fidé,fed fupponit jam profeffam.

at

,

" ;Avrameïntilf(mitentia confiftit in. his tan«

IL. Forma eflentialis abfolutionis confiftity 92

l[cnum

n

.tüm verbis: Éro te abfüloo: vel abfolvo te,

in diclis verbis : 4efolvo te : formaliter tantüm

u

idi

Tta Communiffima Doctorum : mei omnes , &

fumptis , quoad: prediciam fignificationem Sa-

li

qu

. quadraginta quator recitati à Diana y. I 1. traét.

eramentalem im ijs fufficienter fundatam : non

igbtï

| C €.refol. 11 . atque certiffimum afferit Suarez de

autem materialiter fumptis quoad fonum vocis:

accütö) 1

Cenfavis difp. xC. fetl. 2.. Exfumitur latis mae

nequeea verba materialiter fumpta füunt de ef-

rmmäfc

ifeflé ex Conciliis Florentino i». Decreto U-

dentia formz , & Sacramenti poenitentia , feur

cgpft »

nionis, GU Tridentino feff. 14. c. 3. utroque affe-

non funt neceffaria neceffitate Sacramenti , fe-

jv

d

d

tente , formam Sacramenti poenitentize confifte-

cundüm omnes , cüm 'eadem Significatio Sa-

[

an!üc

tein illis verbis Sacerdotis: A^folvo te: Fgote

cramentalis zqué.bene-poffit fundari ín a«

d

j

lüs verbis fynonimis & aquipollenübus eun-

abjilvo, &cf' fine dubio volens expri(r/nerc' to-

Ddd3

dem

J

if

-

M

us

:

7 beof facrau, Pars, 1ll, 641:

i » dbþ[*?'*'onffäcrääz?n:ali; L

396

Ecdefiz ;.onfuet;idinc & ufu , & colli kuf 2&

i

l

dem fenfum & fïgnificationem'facientibus,

D.

ipfa Scripeura,

Quamvis enim Chriftus non

cujusmodi funt omnia verba & locutiones ,. quie

2

bus fufficienter exprimitur actus jüdicialis ab-

prafctiplerit hanc determinatam formam ma«

terialem verborum , fed 2qué dixerit : Quorum

4 quiii

folutionis, ac quibus Sacerdos fignificat abfo-

yt

lutionem illam per modum fententiz à fe prola-

vesi[eritis acquodcunque folueris. ? attamen

ï

Ecclefia rationabiliffim& determinavit verbum

a

tam in hunc Peenitentem , tanquam reum pecca-

DUM

tafüa confeffum. Quare valida eft forma : Selve

abfülvo; potiüs , quàm remitre, Quianimirüm,

i

utQ.

te: vemitto tibiQua duo verba exprefse haben-

ut fepé dictum , Sacerdos in hoc Sacramento

geritíe ut Judex : atqui foli Judici , tecundüm.

ii(o

tur in fcriptura : Quodeunque: folveritis &c.

yiid.

Item:condono tibipeccata tua5 libero te à pec«

proprium ufurn loquendi proprium eft asfolve-:

b

re; Remitrere autem competit etiam aliis , Ut«

qudot

catis tuis 2 impendo tibi a

Joltstionem Safraf

FUH

mentalem &'c. & his fimilia.

poté creditoribus,& injuriatis quibusvis :

. atqui

*

ss

t

uf

$98 $. Mundo te à peccatis tuis : non videtur

quilibet Minifterin adminiftratione Sactament

effe forma fufficiens hujus Sacramenti , quia iis

debet fervare communem ufum . & confüctudi-

fs d

J

)IFMI

verbisnon fignificatur fententia judicialis , nifi

nem Ecclefiz fuz : ergo illa forma materialiter

fumpta , eft necelfaria nece(fitate 7Mimiflri, feu

& ten

valdeimproprié. certé non fignificat magis &

&H

fpecialiüs!mundationem anima à peccatis per

pracepti :adcó , ut peccaret graviter Sacerdos,

fcienter ex mera libertate utens aliä verbor

4ttri

Sacramentum Poenitentiz , quàm Baptifmi : fal-

r

r

DL

tem eít forma maxime dubia: ideóque eà utens

formá quantumvis zquipollente.

d

utique peccaret mortaliter , quia exponeret 5a-

$. Attamen retento verbo , alfolvo ; acci-

cramentum manifeíto periculo nullitatis.

dentalis mutatio vel additio , valida , & in calu

[

v

£99 III. Neque requiritur ad eífentiam hujus for-

neceffitatis etiam licita effe poteft. — Utf quis.

fimul plures abfolvens dicat: £go vos abfuluo.

Ront

m2 ,ut proferatur in modo indicativo 4&folve

Tuitt

te C c. fed omnino etiam fufficit modo impera-

Valida item , vix tamen licita. eflet forma : ^ -

fcf

tivo, & alio , quo fufficienter fignificatur & ex-

quis reverentize causá dicat Magnati , vel Regix-

"Ab[oluo.Dominationem veftram, Majeftarem -

4/fl

primitur a&u s judicialis abfolutionis ; v. g. a5

Wi

olvavis à me : fit abfolutuss juben , placet , te

'»vcüram,&c.fVa

Íquez alii communitet.-

*

4

.

3

: 60 I-V' V

z

Niremi

effe abfolutum

vade abfolitus : vade liber ,

?

rften

vadeín pace: & quicunque fimilis modus , quo

Far?gæ bujus

Effentialis q

Vi /änfus

'..

Inlng

Judex etiam in foro externo fententiam profert,

Enfus generalis aggregatus &t adaquatuséo

.

:

Omnibus enim ejusmodi modis fer

nper fegerit

s

fuüfficiens hujus forma , quo à Sacerdote,

^ Murm

i

[

Sacerdos, üt Judex : nec mutatur feníus & figni«

proferri potefl,eft hic : Ego re abfol

vo ac libt-

ficatio effentialis formz, fed accidentaliter &

- hdilln

v abomsui winculo peccatoruna tnorume. Sive

btl

grammaticaliter tantüm.

illud fit priamc:teatus culpz imortalis vel venia-

[

*

fütiiiit: fed juvalida eft ab-

; H

.^ «00

$.. At veró non

lis pecc

atorum , qux in confzffione explicáftiz

folutio prolata in modo optativo , & forma de-

five 2.

d

fint peccata omifía, quz explicare nom

n db

precationistantüm : v. g. eefbfolvat ie DEUS:

potuifti , vel non debuifti, qua ramen fite di-

Solvat te Chriflus. DEUS remittat tibi peccata

- Milateq

Ípofitus actualiter vel virtualiter animo detefta-

abf

tua(c. Ratio ex dictisparet. — Quia hoc Sa-

ris; (ive 3. fit reatus vel obligatio poenz tempo-

cramentunt exeicetur per modum judicii , uti

ralis , qu

& tamen, non femper tota per hoc Sa-

definit Trident. £f 14. c. f, quo fcilicet Sacer-

cramentum remittitur ;

fed fecundim difpofi-

. n't:l'm/

dos , cognità causd fert fententiam authorita-

tionem Ponitentis,

& opera ejus farisfactoria

Mp

tive, tanquam propria authorirate adhoc habità

a impofita,& virtute

BU

& fpeciatim pro Pænitönti

& collatá à Chrifto: ideóque forma abfolutio-

.claviumelevatá: Sive4. fint pe

ccatorum relie

Pt tig

Bis Sacramentalis effentialiter debet importare

& incli-

H minli [

quiz,id eft, vitiofz affectiones , & mal

fententiam €onfeffarii per fe autboritativé ab-

nationes, qu& per gratiam fanctificantem $2«

- if

.'

folventis :fed huicfenfui omninó repugnat for-

n fth

cramento collatam fanantor : five denique fit

ma deprecatoria vel impetratoria : fic enim non

N

obligatie confitendi ineo, qui anteà per con

veré dicetür abfolvere ipfe Sacerdos, fed tantüm

tritionem, vel amorem DEI fuper omnia à pec-

P'orifs

poftulare abfolutionem ab alio, Dzo, vel Chri-

Mi q

cato mortali liberatus & fanétificatus efb. . Ia

MA

fto dandam : eóque ipfe non perfonam Judicis,

'poft alios Layman. v. 3

.5. 8.Hoc enim genera-

omni feré eventu Veriie

Oi

fed potiüs Advocati ageret.. Chriftus autem di-

li & aggregato fenfo ,

xit:Quorum remiferités : INon pro quibus ora-

cabitur forma abfolutionis ; adeó etiam , Ut ?i

-

UI

weritis: alioquin fufficientiffima jam haberetur

quis inConfe

ffione generali proferat fola pecca-

)

ütus fuerit, vix tamen

ff

ln

forma in preculis premiffis illis, Mifcreatgr &c,

tajà quibus anteà rite abíol

h

& Indulgentiam c.

.

-accidit, urnoninterimali

quod pecca;;' vincu-

m

601

IV. Eadem tamenti

pfa vefba : "Abfoluo te i

bfolutionem li*

Q

Etma

lum retineat , 6 quo pernovam à

materialiter fumpta fünt neceffaria neceffitate

' beretur;liberandus quó

que à quov

is alio , etiam

vum)vd a

precept, feu, ut alii loquuntur , neceffitate

uc adeffet , uti 14*

!H'hmm

aQualium culparum, fi adl

ü

Mïniüri, fecundüm. commünem Doéctorum.

vitNavarrusapudLay

^

H

1nan 406 £

T "')2;1

[l 4

Hzcenim forma expre(se prafcribitur in Con-

pienter obferva

'T'lu

5. 6. d. taedio. Verüm fenfus propri

üs ac ptift

X

nqus €

mh

ciliis Florentino, & Tridentino, roboratqrmtius

- cipalis ejus facrz forma nobis a[i'xg;ia

lgtl

II $en*

tuendus ï:ü-. Itaque:

m

P

!/:eal Sacramem Pars Hll, Cap. V.. De A jalzmam ücmmenmlz.

397

r g;

Q; M. Senfus propnus&'. prmcxpahs hujus for-

tuorum , fi adhuc a"deffent. fimülque libero te

j Mm

maelítremiffio culparum,'feu ipfius culpæ, Onm-

. ab obllgatxone ea denuó confïtendx,

"Tenetur

ïm',]m*

zes. Nam hitermini ; abfolvo ze À peceatis tnis :

eoim peccatot , non tantüm juffificari coram

:(tu

exvi i iaflitutionis divine , pnmano & directé

Dto, fed etiam ceram hoc tribunali Sacramen-

Ms

d

portant abfolutionem animz à culpa.. Qua-

tali , juxta illud Chrifli,

Quamm retinnevjtis

i ia

seimprimis falfis eft fenfusM agiftri: Ego te ab-

E

peccata , reteuta funt . Cenfentur autem pec-

lemmm'

[ilvo ; id cft , egoteabfolutum oftendo , vel de-

cáta adhuc Sacerdotibus retenta,quamdiu ab eis:

N

N "

clato.

Hunc enim fenfum anathemate dam-

Veriffimé e

rgo. dxcxt Sacer-

non rerniffa fünt,

*l) ML,.

nat Concilium Í'ridenc. -

Seff. 14.

.Cam9. $i

dos : Mb folvo te à peccatis tweis ; Tenfu prædx&o.

4

1 p

quis dixerit ab[olutionem Sacmmmml:m S4-

Unde in nova lege, Contritio, vel Amor DEI

Ef

cer dotis non e[fe atlom judicialem , féd uuaum

füper omnia,juftificat quidem, fed non nifi cum

ij

spiniflerium pronuntiandidr declarandi dimif-

voto Sacramenti, & onere eadem. fübijciendi

x

fa effe peecata Gre, anatbemafit, . Exenim Chri-

clavibus, juxta dicta cep. 2.4. . 3.- Adhucve-

Y Q

flus dixit Sacerdotibus : Qwerum remiferitis

rus eft fenfus : Abfolvo te & peecatis tuts ; Quan-

a D

peecatas non: quorum oftenderitis peccata ef-

dà confitentis peccata etiam jam Iegmmc con-

"

U

It

fe remiffa.

Deinde falfus eft fenfus R:chardl,

fefia&rcm iffa (unt ; nimirum iterum , qaame

ln

& Hugoms Victoris,

Ego te abfolvo a peua

tzm e[t ex parte grátít, Senfusenim veri(fimus

r

eterna ( temporali pectatis debi:a,

Chrlüus

eft ; Confero tibi gratiam fan&lificantem per fe

x

:

enim non dixit? anrum remifevitit panaum :

remiffivam peccatorum tuorum ,f adeflent ,

T

fed peccata,

Et cert& reatus poene seter-

uia ea démüm clavibus fubmxttls.

De hoc,

R.

J

mx non manet , nifi propter culpam mor-

vlde latius dicta cap. 1. Se8. 4. a m. A8. Qualiter

dl

talem : nec reniittitur nift remifsá culpá : ergo

peccáta femel leamme cenfe ]k n f qnt "atevia

: g/ MP

nontàntüm poena,.hfcd etiam culpa mortalis re-

fuafficiens Sasmm:m: Panitentiz,

.4. Adhuc

d Ài

mitti debet per hoc Sacramentum. — Denique

vera eft forma: Abfülvo te az peecatis tuis: quan-

:l, W

nec fenfus primarius & univer(alis efi ; Ego te

do fiié confitentis peccaca nulló modó- remit-

[m,M K

alrfalvo àdebito & obligatione cw]ï:e;:d: pe6tae

tuntur neque

ratia confertur: nimirum : qmm«

tatua: Qubd fcilicet , ipfo Deopeccara homi-

$

j

t eþ ex parte Sacramenti , vel . 'i/jmg/z*n Sene

ni remtttcnte, remaneat tamen obhaauo eade

fus enim fic reftritus efL ( ex natura rei vel fal-

confitendi, à qua obltg*:txonc ine dubioliberat

tem ex intentione Sacerdotis , qvandoque fi-

sjii

lcgmme confeffüm rité abfolvens Sacerdos :

&Lonem agnoiccnns dequo alibi ) £gore a£-

& jdw

TM

nam forma hujus Sacramenti fignificative & va-

jbl-vo A peceatit ; confero tibi totum , quod eft

lidécadit fuper peccata venialia , ubi tamen nul-

fl *

gollatlvum gratiz , Gt remiffiyum peecatorum ,

laeft obligatio, nec confequenter fignificari po-

ita, ut ex parte Sacramenti & Miniliri nihil

gtl j

teltabfolutio ab obligatione confitendi; atque

iv YO

defit, quó minüs Sacramentum valeat & peccata

inde fequeretur ; hoc Sacramento perfe noncau-

tua remittantur,nifi fortéex partetuá: & tunc ,

" gx?h

farigratiam fan&tificantem , cüm ad fignifican-

fi reipsà non abfolvaris ,. perdirio tpa ex te,

LOl W*

dam abioluuonem ab obhgmonf- confitendi ,

uemadmodiüm emm donans verédicit: dono.

tamfü p

sulla requxratur gratia fan&xfxcans, fed folàm ad

nb1 hunclibrum Y.g

. quia, qua:mm eftex par-

ammobf"

abfolutionem à peccato & culpa.

te fua , & ipfius a?ms fui-veré transfert illam

mpü"?"' j

. €o4. IIL. Senfus propriusadzquatus hujus formz

t

rem inalium: etfi alter per füami »on accepta-

Qd

"d

eít: Poteffate mibicommifiá , mediante Sacra-

tionem ponatoblcem translationem,maneátque

cu

- mrento per fe eollativo gmtzæ jefHifisantis feu ve-

expers dommu&]uns poffidendi & utendi eo

1 sDIL

miffi Wva peccatovum , remitto tibi petéata tua

libro: Sicintellige in propo(xto: & vide dicen-

Ofllhb'S

, faltem qaantm e[fl ex parte gratie , ant. ipfius

dà cap. 6. Se&h, 3.q. 3. Qnamoda Corfe(farins

Mnn(irt vel Sacramenti. Hloc enim triplici ie

x n

teneatur alzþlwre difpefitum , & »on alium,

T

quanmm addito , neceffario femper verificabi-

]V. Effectus ergo hujus forme & Sacramen-6og

W

jané

P

vtur forma in ommcxcogltabxh cafu, vel eventu.

ti Ponitentig (. ficut & contritionis perfectae ,

[

u

Percurto breviter. z. Verbalis, venfïïmus Qp

&c. ) Primarius & direQ€ fignificatus eft; r.

j a Pr

EE

propriiffimus eft fenfus : "dbfolvo te à peccatis

iInfufio gratie fanctificantis, 2. Remiffio pec-

;fomm" |

ts : quando confitens peccata fua mortalia ,

catorum perfecla , fic , utnunquam redeant, 3.

If

o

eumfíola, fed vera fupematurah attritione ab.-

Secundarius autem effedtus, & quafi indire&tà

j

- folvitur.

"Tuncenim vert & actu remittuntur

du

flgmficatus , eft remiffio poenz, & commns

i

u i

€i peccata aliàsnon temiffa, nec confeffa : una-

tatio poene eteraz in temporalem , & poné

i

u

x

. que cum peccatis fimulliberatur ab obligatione

temporalis ma]cms in minorem , &c.

4. Re-

0

ea confitendi ulteriüs. 2. Verus adhuc eftfenfus:

yiviícentia omnium meritorum per.peccatüm

gfml

u

lue

1

abfolvo te à peecatis tuis : quando confitentis

mortale mortificatorum : de quibus omnibus

[

. jampeccata remiffa fünt per contritionem per-

[

"

ex prpfeffo fatis dixi-cap. 2. q. IV.

p

Caam,vcl amorem Dzi fuper omnia nimirüm :

er totani.

Relege ,h

"

gmnmm eft ex parte gratia : & fpecxamer ;

] j 3]10

W

placet.

guatenas adbuo retenta. funt. quad obiigatio«

uf

À

- ptmn ea confiteadi.

Senfuüs enim erit : Con-

il

N r

f

BX WR )(8'332

(

p

iero tibi gratiam per fe xemx(ïivam peecatorum

o'Xf

J

Ddd

QUA.

Jgn'f"'

H

»

ho

SSS

b

N

)

j

Iool Saciam. Pabs V, Cap. . De Alfolutione franehtal, "

899

hi contïn

^Ou ESTIO H.

hn

d m d d

Y

x

]

d

eu

| Qualiter proferenda ef£. Forma

u

abþ(utia:äis ?

A wafintem Penitenttm dqii'etäd.ï :

^j i

"

SuMMA RIUM-

Y Nvalida & illicita eft abfolutio data abfenti 609

us

[23,

five is z. Abfens confiteatur, & (imulabfol. -

607

. Forma abfolutionis nece[faréà debet offe $ata.

PCW

éopg

- Infalida eff abfolutio data, abfentz.

4

/

vatür abfens,puta perlitteras, vel pernuntium ,.

: Mpre

éro

- Que cenfeatur e[fe prafentza morali

56 þyfcze

25?

five 2. pra-fens confiteatur, & abfolvatur abfens,

Áfmne

é12

5

Syuid agendum Confe[[ario, qui abfolutzonis obHtus

Ch&c duo extra controverfiam ; ) five 3. abfens

^

ht

ejus primbm recordatur , duim Pamitensvecedit , gel

confiteatur , & abfolvatur prerfens przecisa ra« ,

h

jem recefft ? díque ad n. 618-

619

- Abfolutio vegulariter danda eft abfolutà.

tione.cohfeffionis in ablentiafa&g. Ita com«

iucd

é20.

Inbalida eff data f'ub conditioue de futuro.

D

munis DD. cum Scotoin 4. d. 12 & cum iflo

1

Sub. conditiom

[j2 D

6'2(

;

e dutem. de pmfrmtir » fel pnetg'rih

1

addito,puto negarià nemine, | Omnia conftans

At

/falet 2^

, ex Decreto Clementis VIII. Anno x602. quo in

622

. Et ex capfa ratzon

abil qu;:z'nalaqzze jicrddri'a"'ebc*t;

fe[üöni:

Congregatione Sancta & Generalis Inquifitios-

/

ts

€o6

Orma ab[olutionis neceffarió debet effe o«

; cális, feu ore prolata ; atque ad'Patitenten

nis darnavit, & fub excommunicationispoená. ,

tulis

ipfo fa&to incurrendà , ac furnmo Pontifici re« -

um

prefentem.[altem moraliter dirella ; atque a.

Íervatá , omninó doceri & in praxin redigi proe

iufpüt,m

foluta , independenter

:

a canfiit

iont Jufpenfiva in

X

Y

hibuit, faltem ut falfam , temerariam , &t fcane

Ifts

feiurum.

dalofam hanc propofitionem : Lécere abfwtqi&aä

d

1

& f

gerdoti pev. lstteras , vel per nuntisma pectata

&i

| A'eceffaria debet effe vacalis , ef«.

faeramentaliter confiteri : ( ab eodema abfeme

&ünd

ÍImirum abfolutio Sacramentalis effentiali-

abfolutiones accipere.Atqui ad falfitatem hujue

C

),6073»

N

; ter in verbis ore prolatis confiftit,adeo , ut

propofitionis hypothetica copulativas requiri-

D

tur,ut ütraque pars fit falla: & Lcere abfentd.

nec valida, nec licida fit abfolutio Ícripto , vel

tlpr

nutibusdata. , CommuniffimalDD. cum D.

confiteri : five deinde abfens ; five praefens abfol- "

a

i, [

;atut: ( licereabfentem abfolui: five deinde

Thóma , Stoto, aliis. ( contra paucos aliter opi-

-« ff

nantes.) Ratio eft: quia hanc formam ita. effe

'prafens , five abíens confiteatur, En habes

.omnestres partes. . Et quamvis ifla propofitio

inftitutam à Chrifto, ut voce tantüm profera-

Mif

tur , conftare videtur extraditione Apoltolica,

damnata duas partes habens , quantüm eftexvi —

Wiedubi

acperpetua confuetudine & ufu Ecclefiz , quz

verborum pofiet intelligi in fenfu conjuncto feu

H

S

"t

nunquam legitur abfolutionem infcripto , vcl

cOpïulato,quaüPpntifex tantüm damget haec duo

4

^ ls

nutü dàtam admififfe ut validam , minüs permi-

fimul,quód quis poffitfimul & confiteri abfenti,

fiffeutlieitam. — Certé abfolutionem verbalem

& abfens abfolvi ab abfente : attamen debere :

s

B

tantüm claré exprimunt Concilia generalia.

etiam intelligi infenfu disjunclo , fic , ut Ponti*

4 am*.)mjm

fex etiam disjunctive utrumque damnet,

& pol-

4

Nam Trident. Seff. x4. cap. 3. exprefse dicit,

Mu

formam hujus Sacramenti confillere im iis

fc confeffionem fieri ab abfente , & poffe abfole. :

& d

viababfente , conflat ex ipfo intento Pontificit. -

Miniílri PERBIS : Ego telabfolvo , &c. . Et

- qua (

Florentinum 2» Decreto Unionis agens deforma

/Namalioquin, qui feparatim folüm diceret ,

confeffionem poffe fieri abfenti , non fuiffet .

unig

hujusSacramenti, ait: ESSE.PERB.4 e4b-

.Uf

SOLUTIONIS , qué PROFERUNTUR à

damnatus à Pontifice Clemente: atqui ipfe hane r

propofltionem velmaximé voluit damnare , de

n

Sacerdote , dum DICI'T : Ere te ab[olwv.

Nihil refert , quód confeffio in neceffitate pof-

hacenim maximé ejus atate fuit diputatum — m

contra aliquos , ( Paludanum , Petrum Sotum ,

Mb

fit fieriinfcripto, quia habetife tantüm ex par-

te materig , in quanon 7equiritur tam expreffa

Qroan. Medinaim apud Layman , s. 9. ) ita affe-

f

'-ü',,' llapqd

"

rentes, ex eo , quàd aliàs etiam in judiciis rei 1

mïm

Qu

fignificatio , ficut in forma.

tl

608 $. Contrarium tamen , & abfolutionem eti«

feratur fententia in reum abfentem, fi præfd'ixs 5" '

Mi

fti non poffit : abfolutio autem fc habeat per mos

ld

am infcripto datam valere , docuerunt 4ediza,

& Petrus Sotus, apud Layman cir. fed merito

durm fententiz judicialis: 'ergo, &c. Addit Lue

dj

o d. 1. ». 64. $. Congregationem Officii dee .

^ 'uf Vl'dmtp

reprobantem. Interim tamen , quia resnon eft

omnino definita de fide , in extrema moribundi

claráffe, non fübfiflere interpretationem illama.

CR Hy

neceffitate, fi tu folus , & mutus Sacerdos fcri-

dicitur eonfeffionem poffe fieri abfenti , dume

-N

bere potens adeffes, nónne abfolutionem fcri-

modb abfolutio detur prefenti. Ratiocil: quid .

l Nllnc

!IHQnem

pto dares füb conditione,f valeat ? credo , quód

ex una parte abfolutio de rigore formasvi parüe

Aun

fic. Sané recens Author , Joaunes Pontius no-

culz demontlrative 7e , tam neceffario exigib ; AT

Datt

'tad

fter ( quem ad manum non habeo) apud Dia-

przfentiam confeffi abfolvendi , ac in confecra-

nam p. 11. 7ratL, G. vefolut.. 14. opinatur, fi

tione particule , Zoc & bic, exigunt prafentiant

MT

materis confecrandae

*

*

ex altera autem parte

l

hominiaüimam agenti nequeat adeffe, nifi Sa-

"n

Adie

cerdos mutus,hunc poffe ,' imb teneri abfolvere

eadem abfolutio fecundüm fenfum & praxim

m[[l

Ecclefia haud dubi? eft inflitutioneChrifli pro»

fhs

aut nutibu$, qut fcriptisin charta verbis. Ego

h

Wi

A m

Tl

ime.re,ä , meum judicium fufpendo :dn ;gfu má-

fectam,neceffarió r:fermf ad teun;z'ibxm;.il,iw

igv

|!

ï[&quu

m

J Deo], Sacraus. Parf lll Cap. V. De Afolutione facmmmtali | 395

-

.

A

ü

vente ,

1

' *4ägtg£iori,confcientiæ foro prafentem , ac fe fi-

vel condcm'naiäte » adgöque.humam

flentem a&taali. accufatione ac confeffione füa :^ modo cum illo colloqueitte. —

t

t

5

fecis eft, & nihil tale ftatutum in.judiciis ex«

. Atque ex his collige, quid

f

entx:fs de illo, quió x.&-

Il

Aernis — Dixi tamen notantiffimé: Pracise ra-

inconferentia cafüum retulit , fe peenitentem

1 lia

Mone coufeffionis in abfentia fatla.

Quidfi e-

zminam anteà confeffam , interim aliquá fa-

^

. him Ponitens per litteras , vel internuntium.

imv!gb!

i

1

cultate petità , abíolviffe ex Choro, flectentem

- peccata] füa. abfens confeffus fuiffet, modó au-

ad fummum Altare, ídque approbante poitea a-

n

tem prafens verbis vel ügnis.fuäïdentiü's con«

liquo Reverendiffimo ProEpifcopo. — Si enim

fcffionem fuam ratificet, fignificans nimirüm

major erat diftantia ; quàm intra quam foleant

! [

hac effe fua peccata , fe de hisdolere ,. fe accu-

omines etiam altiore voce loqui; v. g. longé

fare , & abfolutionem petere, utique valide , &

AT

ultra20.paffus : mihi prorsüs dubius, fi non

ia neceffitate feflinandi, maximé mortis immi-

certó nullus eít valor illius abfolutionis., ltem

nente periculo , &c. etiam licité abfolvi poterit

- &ollige , quid cenfere debeas ia commumi quià-

ä

t

à Sacerdote prafente: at nonratione illius con-

Íflione : an Sacerdos lethaliter vülneratum , vel

!

Mul

feffionis in abfentiafacle; fed zatione ratihabi-

al

aliàs moribundum in platea jacentem polfit ab-

tionis,& vere novz prafentis confeffionis vir-

folvcre ex feneftra, ob peciculum, ne interim,

tualis : ad eundem omninó modum , quo quis

dum defcendat , ille moriatur.

Poterit enim

«hartam, in qua peccata fua anteà abfens domi

fine dubio , f feneílra parüm diflet, eà fcilicet

fcripfi;nunc Sacerdoti legendam traderet , fi-.

diftanti$, quialis eum hominibus communi

nificans fe ea cum dolore confiteri ac fuper ii

vel altiori voce eiam loqueretur.. Unde fi pau-

abfolvi velle : quod ob caufam fingularem validé

lo longiüs diftet ; eoaltiori voce loquens abífol-

418

& licité fieri poffe, jam fuprà cap. 3. fe/f. 2. di-

vat , G füb conditione menteconceptá : &cani-

€uim eít.

iNeque hoc cafu obitat Decretum

mo polítea, f; fupervivat , fetvatis fervandis,

ff

Clementis VIII. quod folum lequitur de eo , qui

abfolvendi dire&te: Ttem collige ; quid fentias

meré ablens, & nullo modo prafens confeflus

, de illo, qui moribundum conteffum , interloe

i zc

I)

eít , przcis? ratione confeffionis in abfentia fa-

cutionibus aliis diftra&tus , oblitus eft abfolvere ,

€z , itaut abfolutio cddere deberet fuper ipfam

& abiensjam in platea recordatus , chm jam ab

confeffionein abfentem , quá talem.

&dibus diflaret 20. circiter paílus fe obvertit

Jn

;

$. Ill

verfusillam domum , pronuntiàvit formulam

li

. g,,dd /Z:Ite?n 0Y

aliter pra[eetem eic.

abíolutionis faper in&rmum directam,

Certé&

un£..— Go CMIne dubio enim neceflaria non eft prafentia

non valuit abfolutio , quippe directa ad eum, qui

onjun

-J omnimoda phyfica , ut nimirüm Poenitens

non fuit ullo modo moraliter prafens:; ficut non

gt

abfolvendus proxime adgeniculetur , velaffiftat

valeret, fi fübitó vocatus ad moribundum jam.

piabile

abfolventi ; fcd fufficit aliqua moralis praefentia :

in extremis conftitutum, jam proximus ipfius

men U

Atquanamilla?Placet regula tradita à Thoma.

&dibus , vel intra domüs januam pronunties

Q ub

"Tamburinol r. de Saeramentite, o. u. Yy.Pra

i

formam, metuens, ne priüis moriatur , quàm ad

tmnïïväæï' :

:

fentia moralis requifita ac füfficiens Poenitentis

ipfum pertingas — Leander cum Tamburino

ü POHE ;*1

ad abfolutionem facramentalem , eft illa, intra

&c. 'Tandem collige , quidagendum Confeffa-

qo 1

quam folent communi voce,etiam altiori homi«

]

rio in frequentiffimo cafi

ol

yni

nescum hominibus loqui , quali nimirüm folet

orfim explico,

u fcguenti, quem íe«

jí

uti judex forenfispronuntians fententiam inCu-

hw

n

L

ria contra aliquem reum,

'Yalis enim meritó

/&, Cafus mon varus Exflimu&

fi

gih

eenfetur praf:ntia propria in hoc Sacramento

* Ontingit nonrare, ut Confeffarius , audit46 1

Ui v

".

j

inflituto per modum judicii. Molfeffus , Lean-

confeffione , nimiüm diftractus aut occu-

j

IN

atus circà inftructionem vel admonitionem

]

9er , alii apud eundem Tamburinum, etfi non-

h?

jiub

omninó acquiefcentem , determinant intrà vi«

— Penitentis, oblivifcatur abfolutionis , recorde-

"

5

n ]UQM])

1

ginti paffus : & mihi placet,, fi adhuc videatur ,

tur autem primüm,cüm jam recedit, vel recef-

p

ficPosmitens. | Quid tunc aget ?

vd

vel aliquandofenfu percipatur. Bonacina,Lean-

habul

a

u

der,alii abfolute cenfent, fatis effe, fi Sacerdos

. X, Si quidem ita. longé receffit, ut plane fifä;gï —

p

; extra confpeCtum. & fenfum Confeffarii , ut o-

&

d.

II'

adhuc videat Poenitentem , autaliquo fenfu per-

nemo'pf j

eipiat. Hoctamen generaliter nimis laxé di«

mnino phyfice &t moraliter abfens cenfeatur,

df

y

l

od

lum meritó improbat idem Tamburinus i5i-

non poterit ampliüs & confeffionali abfolvi : pro«

jeth

dem. Nunquid enim, fi tuus Poenitens poft

pter decretum & rationetn datam N.TI. quid ul-

Q

W

hod

confeffionem in maximo templo , abeat ad ex-

terius agendum , dicam inferiüs ». 4

VAU

tremam partem longiffimé diftantem , fic ta-

Il Si veró Pocnitens adhue fit ver& morali-6 4j

(

j d

men, utadhuc videre poffis, validéillum ab-

ter prafens juxta dicta IN. HI. utpoté intra non

M

(

multos paffus intra confpectum vel fenfum ali-

i

fl

folves? Etfi enim hzc przfentia ia templo fuf-

u

Éciat ad audiendam Miffam;in qua folüm requi-

quem Confeffarii, & incommodum fit , illum

jl

révocare vel adire; omninó poterit & validé &

7] aum

H

titur aífiftentia moralis: ac certé prafentia mo-

Ü

jl

salis nonerit pro abfolutione,qug majorem pro«

licit& abfolvi: juxta communem DD. nonenim

fic abfolvitur , ut abfens, fed at praefens morae

,U

Mp

pinquitatem requirit, talemfcilicet , ut dictum ,

| L(,'ml j

qua requiritur in Judice reum prafentem abfol-

þ-.

li& Svïäorsöcmfzgaæ hab:t hs ada

de

*

ais

/

äonæä ]Ez&ämfi&ü&ï -

/

400 * g beol Sacrament, Pars T. Cap. V.. De Abfolat

"m

Lugo, Gobat Jl cc. Quare recte f;ecïitf?a'cï:ïaüäg "i

i

folutionem ,

quara ctedit , fe jam ac"c'epiffe »et-.

^

-4

]i

fide ea accipienda amplià

s non cogiiitet , & cen-

"

quidamoblitus abfolitionem dare Poenitenti, ob.

4

onem virtualem vel.

ejus extraordinaria quafita , poftea intra Sactüm,

j Mp

fetur tamdiu fervare intenti

| &

interpretativa

m äccipie

p

ndi abfolutionem , ufque

eundem communicatutus ; ppofjiuh& , técotdas

[2!

jat : quod fi enim fciretPoeni-

:

tus, dum portigit hoftiam dix

»

x

,

*

riüs : £ge re Ab-

"hb *'35101'.1

dum eàm fe

.

J, 065 &m(:.)

tens, fe non effe abfolutum , uti

i

que rédiret & ab-

folvo à peceatis tai

k-Cofþui' Dotis

. m

i. ldipfum per fe loquendo , poffet fieri poft

1 ijn

folutlótem peteret : neque voluntas prior réó«

4 ntt

catà e(l , fed tantüm ceffavitob falfam exiftima«

quatuor vel fex dies , fi cunc rürsüs incideres um

&

talem Poenitentem , nifi forté rationabilitet ti- -

dpa a

tionem fe jam efle abfolutum : neque verunieft

]

illüm , qui putat fe effe abfolutum , amittere de-

meres, ne isinterim incidiffet in aliquod pecta« -

^if

tum mortale.. Tunc enim deberes monere non

IOT

fiderium abfolutionis : quis enim £fedat amitti

ab illo , qui putaret; effentiam abfolutionis cone

Íolam de oblita prius abfolutione, fed etiam de «

enfar

n0vo dolore elicendo, & confeffione faciend

fim,

filere inillis verbis: Mifereatur &e. Indulgene

tiam&é, . Ego teabfolvo ab omni vinculo ex«

pétfe loquendo, fi nullum ex a monitior

pied

ue

Tehti

communieationis? &c.Ita eontra Sgarez , Fa[-

commodum timeas.. Verüm, quia pler

talis monitio accidit pergravis hüjufimodi hom

H

dime

gqiitzy Filliscium 3lioscum Cosinch , alijs Lugo

nibüs, non (ine offenfa, periculo fcandali,

ut

(tme

h;fäx;æl&:lrf&n ä, H?H s'z. tGOb.a.c d 289.

Ponitens eo cafu poffet

faltem male fentiendi & loquendi de tali Co

Áipo

H

Ill. Quod fi tamen

o

coinmode revotari ad confeífionale , omnium

feffatio ; ideb plerimque omifsà caliadm

Cené-

ditm

he, rés totà DEO commendanda er

o

cotifenfu confultiffimum erit revocare ac debe-

terevocati, recté docent Reginaldus in praxi I.8s

eam monitionem omittendam efïe'-,.;qüän

DN

meturícandalum, autgrave detrimentu

wrinn

nutm. 32. aliique eitati. Gobatbidem z. 288.

Vafquez,.

fic habet : Ego fine fcrupulo ablolverem illum ;

prium vel alterius , cum Suarez , .V

T(i

communi teftatur Lugo cir. s. $7.aut gravisof-

tte

qui eft adhuc inter cancellos confeffionalis , nec

arbitrarer effe neceffario jubendum iterüm fle-

fenfio Poenitentis. . Coninck , Bonacinas citati

"'"f:,

x

Rä[fo (

&erc , tametfi tutiora fécutus, aliquoties juffe-

sss dic d gbioluto

rim. At jamdiftantem decem vel viginti paffis

$D

eni qudfärfh& ta

wefet

néÀpeccatis. INám quàn

do oblitus es ábfolveré

Tf jn

bus, revocarem ad me , fi (ine notabili incomie

modo fieri poffit, uti poteft, quando vix qu

i$2

ab excommunicatione , alidve cenfurà , illum,

ho abf

quem poteras &C debebas abfolvere, abfolvas eti-

quam przi

ter Peenitentem exiftit i templo, &&

"g

snihi non effet pétfpe&tum, eife innocentem a*

am proculdiffantem , vel omnino abfente

lts

uia abfolutio à- cenfura non exigit prafentiam

nimam. Etfiillurn videre nequirem , attamen

£, ftty

mplonon pros

abfolvendi: ae proinde ; fi nequibas cunc abfol

"

prudenter credens effe adhuc ia te

vere, poílea petità & acceptà poteftate à. Sup

culàme, fequeter in his cireumtftanttis doctti

ill Mä

nam Bonacinz viri fan& prudentis, étenim nee

riore , abfolvesabfentem. .Ex communi Suarez

"ttity

d

ce

[s* nulló modó eft oculis ufurpate illum , cut

gO db 22,/38". ;zhæ,s 51.'2113. -

ll [&ü(

d.32: fe& $La

008 IV

Y

"qan

eccata dimittis, Hlec Gobat , fané practict &t

prudenter. Docet autem Bonacina b;c

dö 6. 7.76

Atane ab[oluta, indejendenter À tondit

m

tio fub j

-

Y

P

vopofitiose 6. abfoluté pofle abfolvi , qui nons

fefpenfrva. in futurinm. —

! 1 ff, quü

düm receffità confpe&tu Confeffarii, fes quans

4

D

Al ngum ;]

Egulaliter abfolutro d

anda ejt zabþligtä Ó

.x

,,m

) Eiluftas & 1

do son e[rita remaotus , u mon dubitet Confe [[a»

nditione de fatiro :

vins de ejus prafentia : utpote certo fciens effe

; valida eff data [ab co

A quig

füb conditione autem de p«

fexti 'vel praterito.

"

A

*

adhuc intta paucos paffus , v. g. eluctantem intet

andoque éxptd.

[]

'*1

* li

confertam & comprimentem turbam volene

valet , d excaufa licet , 46 qu

à ;lgmd do]ox

imo ( nece[faria eff. ,'Commpn

Jl

tium confiteri. Quare multominüs fcrupulus

*

m p

habendus Confeffario , quando more folito ab«

tebit.

Iöl i Rggu

laviter danda eft ab[olaté. - Omnes

519 lä?"?fï; "

folvit , fed interim Poenitens Quti fxpé folentru.

feffarij de di-

ftici ac pueri) ftauim, audità & acceptá porni-

Ratioelt: aut enim judicium Con

(pofitione Poenitentis certum eft, 4ut probabile, . —

: nc?ifemqm

tentià ] erupitex confeffionali : non enim tàne

Ri

tillotempore potuit

'aut dubium: fi certüm , aut probabile, fine du«

7

e$cedcre præfcnt;am mo»

bio abfoluté danda eft abfolutio

: (i dubiumjus

ralem.

:

$

j ;'A"P(fnitg

O tandem tuüus Péurens painis

dicandüim erit in favorem rei ,

. & adhucabfo-

6I5 .AVA Qgän'd

- Quia indubio

melioreft -

1

no exceffit przfentiam moralem , auttu oblitus

luté danda abfolutio.

Etin dobiis tutior eft

V .[[f"fcm

abfolütionis recordatis, primo poft aliquot ho-

conditio poffidentis.

nit

ut

ens autem

; fa&là confeffios

1 ?. lt "

ra$, sitque tibi tuus Poenitens tunc iterüm pra-

pats eligända: Pcer

u(]][em

1

ne acquirit & poffidet jus

adabfolu

tionem (qUO —

fens, tutiffime, ages , fi candide faffus tuam ob-

uámdiümon cone .

livionem , dicas te jam velle illi impertiri 4bfo-

in dubio fpoliandus non eft) q

lutiopgem, fivelit4 abfoluté tamen non eftne-

ftac effe indifpofitum.

Et tut

üseft ipfum ab«

M

- ergo in ejufdemfa-

lmmæ

J

cefse eum fic monere ; fed fimpliciter potes ad-

folvi, quamnonabfolvi

"n

lolvere , quippé virtualiter adhuc retinentem

vorem fe refolvere & jüdicare d

ebet JudexSacráe

M

o

ficutalius Judex

MT

voluntatem percipiendi abfolutionenifibi debi-

mentalis, reumque abfolvere ,

uf

nmüm[,

tamx ; ut paulo ante oftenfurh eft. ^ Coninck;

in jud.if:ie externo. Quod fi

Cogfeffari

non

^

du

1

,

i

]

i;c&dm

dbol, Sacranaen, P&fïll. €4. V. De Abfülutione foniciun 40 p

iil d

gääir'efolilcns dubius ma'nea'tþdue dffpofrtionä

quia conditio appofita periculum nullitatis ex«

li

. Penitentis, & licita abfolutione, eo ftatu utique

cludit:ergo &c. Ubi valde notandum, abífolu-

t

non poterit licité abfolvere abfoluté , fed ex de-

o

tionem licité dari poffe, & debere fuüb condi--

* J fe&tu füi , non Poenitentis.

as

mb

tione , non ratione dubii precise , cüm illud

: Dui

- €20. lL. Jevalidaeff abfolurio data fub conditione

plerumque poffit- & debeat refolyi in favorem

defutsro v. g Abfo/!vp te , f reffitues , f télem

Hefïp'fi

Ponitentis, utfüprà A. 7. didtum ;. fed ratione :

i

eccafionem peccaudi dimittes t. ff concubinam in-

petplexitatis de peccato ex utraquepárte. Ex;

dra tot dies Jimiferis i*c. Omnes. . Ratio eft:

N

una fcilicet parte timet Sacerdos periculum nul--

n

quia ad hoc , ucabfolutiovaleat, debentomnia

litatis Sacramenti : ex alera veró parte timet pe-

Wt

tequifita adeffe in inftanti ultimo faltem prola«

riculum filutis animz Poenitentis : utrumque e-

'i

tionis verborum (Sacramenta enim per modum

vitat abfolutionem dando fuüb conditione. G-

fcda-*':.q

caufarum naturalium flatim caufant totum effes

d

terüm quamvis confultum fit , ut in ejusmodi

&um, quem poflunt, neque uiló modó eft in

ii es die

vt

cafibus verbis exprimatur conditio,

,

poteftate Sacerdotis fufpendcre effe&tus Sacra-

fpofitus: fies capax : fi adbue vivisy fimones.

menti in füturum ; ) àt conditio de futuro non»

abfolniuss fipoffum . &'c. autuniverfaliter, - in

i:

dàm exiftit in prolatione verboru:n , quando $a-

quantüm poffum , & tu indiges : attamen in

€ramentum deberet caufare füüm effectum : ut

rigore fufficere, fi mente retineatur & conci-

fupponitur : ergo tunc Sacramentum nullum

piatur, docent DD. communiter cum Diana P

eft; & manebit nullum in zternum , vide de hoc

10. zratt. 1. refol. $ g.additGobat£&. 273.Cüm

eneratim dictain prima parte «. . 4 7. 128.

quilibet Confeffarius incipiat exeipere con'effio-

i

ä

621 lll Sabconditione awrem de prefexti velpra-

nes cum intentione faltem virtuali & implicita

terito valet :v. g. abfolvote : f[ver? doles: fr vis

PU

faciendi id , quod facit Ecclefia, feu quod Chri-

t

D

"/äü""e »offenjam dimittere , otca(tonem vita«

ftus inftituit:- Ecclefia autem vult, & Chriftus

re Cc.aut : fljam reflituilli , inimicoreconcilia-

ftatuit,utintalibus cafibus fiat abfolutio fub con-

äciïnsl-üfig;.

Es es, ficontttbinam tendem ejeciffi c, Omnes,

ditione : ideó in talibus cafibus füb conditione

. Ratio eft: quia abfolutio data fub conditione de

implicita aut virtuali abfolvit quilibet non fcele^

m d

prefenti vel praterito, conditione fübfiftente ,

tatiffimus Confeffarius,. etfi nec mente exprefsà

seshiä?

tranfit in abfolutam , eámque infert hoc modo

cogit & de conditione, quia omnis probus ha«

- V. g. Cabfolvo te, fi veré doles: fed vere doles :

bet intentionem fatisfaciendi intentioni Chrifti

j

ergo veré te abfolvo atqui abfolutio dataab-

& Ecclefiz. Sicille. Qua doctrina , ficut poít

ablata

foluté Peenitenti difpofito fine dubio valet, at«

af

fa&tum , Sacerdoti fcrupulum eximere poteft ;

que ordinarié neceffaria eft : ergo c.

itain faCto & praxi confulendam non cenfeo,

[U])Cäb!blr

22 IV, Erex can[a Iiet,

e qnandoqm eXpes

TNUI

u WA inm) C neceffavia eff, ^ Per accidens ergo;

QUASTIO II

Q ul

, & ex rationabili caufa tantüm licité datur abío-

Quando Abiolutio danda? quando

;X-.'äïl.l' l

lutio füb conditione de prafenti , vel praterito :

—räpctehda ? (fpectaliter refpetfu ex-.—

pro quo REGULA communis eft : Abfolu-

t

. tio fub cooditione impendi licità poteft & de«

Comntunicati , C moribundi)

itWIMR i

bct, quotiescunque , fi omninó non daretur ,

23

Abfolutio quando danda ? Uíquead n. 627.

J damnum ifüineret animz ; & (i abfolute datetur ,

6 27.

Quando vepetenda ? U(ique ad n. 4 32.

i

532

Mortaliter. peccat abfolfens excomumunicAtum À.

:g!'dutiiji.*

Anullitas & irreverentia Sacramenti timeretur:ut-

peccalis. monpremifid nbfolutione 4 ceafura.

j

qlllü

. pote quárdo Confeffarius ex patte fua pruden-

633

. Taler tavten talis abfolutio urrinque borá frde f atta,

yl PN

Im-' i

ter'dubitat : 1. an Pcenitens fit re&te difpofitus

i

. Et talis Penztens etiam abfolutus manet ab ipfa

j

excommunicatioue y fe Confeffarzus fuerit po-

qll

j

. quoad dolorem, propofitum &c. juxta didta

zens ab ea abfolpere.

n

g

. iuoloco. 2. An habeat matetiam fufficientem

5

626

Validà &$ Hesté abfolpztur mmoribuudus loquel4 65

(

!

in puetis rudibus, utpote an talis fit praditus

fénfibus deffitutus , fí det frgna doloris & con-

(

uflicienti ufü rationis, anvere peccaverit , nec

fefftonis ;

d

lh

d!

,. me?item quando Poenitens adfert fola dubia pec-

637

44 abfalutionem petendam diretta.

Ccata materia mortali , nec ullum certum ex-

4j

Eiiam quando ca dedit Sacerdote adhuc abfente ,

u ^

coram aliis , étiam uno poftea teffAgte.

lblk ,llüf j

. 'licare potefl: quz omnia patent ex anteà dictis.

£40. Et quidem Abfoluté , fi ffema. dolorzs fant 9el fue-

j o

.. S-AnPenitensadhucvivat, vel jam exfpiraverit?

vupt corta , el probabila : fab conditione Vee

u

o

4- Quando ipfe Confeffarius dubitát, anhunc

ró ,f dubia.

64

I

Quando fma cenféantur , ceta ,. probabilía , $e/

femitentem abfolverit nec ne , de quo mox 4.

dubia ?

bo? «

D

08 Wf item an habeat jurisdictionem inltuncPo-

)H

j P

642

. Confeffarius t0m tautüm potefe , [ed etjam. Ferstur

x

ilä'w

xitentem , velin ejus peccata: de quo ep; feq.

talem abfoltere.

h uo

ubi dejurisdiCtione dubia. Ratio eít: quia cüm

644

& qualiter

alfalii pofit moribundus

j gn',n Nl

. eda quando ,

(

. Sacramentum fit inftitutum ad bonum & falu«

u nullum dat , $el dedit fignum dolor"isg

ndulm

t confe[ffomis ? Aufquc ad n.. 649-

:ü P]&Im

*emanimz, debet applicari omni poffibili mo-

j

l

. 80, quopoteft fine irreverentia Sacramenti: at

IU

QSuando Al;faiutz'a danda?

od

m

i ejusmodi cafibus füb conditione applica-

(

m omninb poteft proficere ad bonum ac falu«

Egulariter danda eft abfolutio flatim con-655

ul

j"

tem animz , & fic non exponitur irreverentig

IR

feffione , & iis, qu& ad ipfamordinantur ,

D

"

[j

. PARS Ill. SacRAM.

Bec

ex-

-

A

ass

?]geol. Sacrament, Pars VI. Cap. V. De Aüäfutz*oäfaüame&ä :

402

Omnes. Eftenim abfolutio totius

pribs confeffo boná fide. Alís "e,nzm;m:cqæ

1

expeditis.

feffio effet repe

t

^

5?14.

6]

judicii s

acra

mentalis complementum ultimum $

enda cum repetitá abfolutione,.

fe&tis feu expeditis omni

bus, quaad

Jam contrà , & oppofità ratione..

j

.

ii

4

unde per

II. Non eft repetenda abfolut

i

hoc judicium fpecta

nt , ftatim danda eft Senten-

o; quandoPo- ag

mä&]

tia abfolutionis : ade& ut

nitens poft primam abfolutionem adfert aliquid

J

4l

((

6$24.

Il Ante confeffionem . abfolutam , & ad

àprincipio non neceffarib confitendum : autin

Bu

Íc loquendo non liceat abfol-

necellario aliquo confeffo majorem numerum -

g

eam requifita, per

vete, ut per fe clarum eft ; nifi quandoque iu

modice excedentem íuper numerum boná fide

um n

tiüsexpreffum, | Exemplum primi. Si adfert

n

cafu neceffitatis vel periculi apparentis: ut fi&e-

'v,

lüm peccata venialia: aut ,pccc,atj"'mqrt.a is-

ia

grotus valde debilis timeatür moriturus , parte

-confeffi circumfítantiam. meré & non not

peccatorum auditá , & dolore debito concepto,

teraggravantem. . Cüm enim haccnon fint ma-

4 ti

ton

debet Confeffarius abfolutionem dare , etiam .

uno vel alteto tantüm peccato audito: reliqua

teria neceffuiia , non debet faper illisinordin

i COf

repeti abfolutio : quod notent Confefüarii

l*

1

poftea auditurus , cügi porerit, ac cum onere

xbliqua , cüm potuerit füpervivens, /confitcndi 4

üm condefcentes fcrupulofis , qui ad quavis

! godtn

peccatilla poft ebfolutionem datam allata.

ut de confeffionis integritate fuo loco dicum.

ia

62;. IIl Poítconfeffionem auditam & reliquare-

circumftantias leviter aggravanyvt,cs' abfc)lügo,'i

nem temeré repetunt, non fine irreverenti

:PTOX!'/?it

quifita, peccat Sacerdos graviter fine jufta cau-

J

fa differens abíolutionem , quia jus Poenitentis

cramenti, Exemplum féesn4i. Siquis

confef-

as

[973

(

non fine aliquo ejus incommodo violat , vel de-

fus feblafphemáfle, v.g.fexies plüs misi

j

Secüs ,f1 ex'jufta cau-

ftea reflexus dicat fa&tam effe fepties: q

fraudat in re tam gravi.

fa fieret, ut quandoque fit in confeffionibus ge-

patvus exceffus jam moraliter comprehen

&i

tur in priori numero confeflo: ideóque ja

neralibus per plures dies continuandis : vel ut in-

terim praítet Poenitens id, quodantea fepius

gitimé & conteffus, & abfolopus: juxtad

nonp.

admonitus vel juffus , facere vel omittere hacte-

£ap, 3. de nminero peccatargm explicanda, »

* gDI

. M. Eftrepetenda abfolutio, faltemfubcon-023.

nüs femper neglexit , ut ideo de praefenti fuffi-

at

T

cienti difpofitione merito dubitatur, v. g. ut oc-

ditione mente concepta, quoties Confeff:

d ib

rationabiliter dubitat , an protulerit forma

m

du

ab —

-al

cafionem proximam peccandi tollat , ut refti-

tuat , fatisfaciat, feu reconciliet fe cum inimico :

iolntionis : idquefüb mortali: fi Poenitens fuis-

- il

confeffus mortalia, vel fltem unicum pecga- —

ut interim conatum emendandi adhibeat &c.

ib

juxta di&ta c. 2- fétT. 4. de propofito vequifito.

tum mortale : quia in tali dubio Poenitentem

rj

A

','y*—(

M

Qm'

626 V. Qualis autem requiratur fimultas abfo-

rito graviter invitum , finoffet , injuflé pericu

if

0l

lutionis cum confeffione ; & quanta diftantia

lo falutis exponeret : fecüs fi fuiffet folüm coit-

! J

npre

li

effe poffitinter utramque, ut valide & licite fiat

feffus venialia , & noffes ipfum innocentem eíie

N

animam: tunc enim Poenitens non ita grgviþ&;»i

Sacramentum , fatis ditum eft parz. 1. e, 1. 4 s.

8 1. Quomodo materia Q*

( icut in priori cafu ) cenfetur velle urgere jus-

ferma Sa;(ammtorum

Íuum , quod habetad abfolutionem. Caterüm ,

/fgoids

—— dirs s

d:(,bmn:r ej]'e fimal.

cüm conftat te protuliffe formam confuetam, ex

5. 11-

äll[equgm

eofolum , quód voluntarie vel involuntarié dj

« bablolun

Quaudo Abfoluttio vepetenda?

ftra&tus potuleris , non habes rationabilem cau-

/IIlo f ji

petenda eft abfolutio in eadem confef-

fam dubitandi, an reverà integre protuleris,qüigg

n

627. RE

fione, tunc tantüm , quando Peenitens

pé cüm. integra. effentialis "forma confiftat in

Quis

Emrilf 4

poft primam abfolutionem de. novo adfert ali-

duobus verbulis: «b[olve te : nec confequentet

Jrletàh

l

quid , quodà principio neceffarió confiteadum

ex hoc habebis caufam , 'mu;cö minüs obl?g

fuiffesUtpote 1. Novum peccatum fpecie diver-

tionem repetendi. -

$

í

^itin j

fum.

2. Circumflantiam fpeciem mutantem.

« At fi voluntarie

dïdl)l m |

diüfa&u,s proferam f;r4$;&

3. Aut etiam notabiliter aggravantem feu ne-

mam abfolutionis, peccóne mortaliter ? Ceau

Xin

wi

:wmnm

ceffario confitendam , juxta dicta fuo loco.

fic: fi taliter diftractus foleas errare in prmiugfä

4. Aut numerum notabiliter excedentem ejus-

tione formzg ; at fi bene exercitatus longoulu, -

j Iï.'lf()l)]mm[

Q

fle,;mm

dem peccati confeff. —Ratio eft: quia in his

citra periculum erroris fübilantialis ita evageris

cafibus materia neceffaria abfolutionis necdum

non audent te noxz mortalis damnare Tambur-

lütgry !

amt

erat fubjecta clavibus , adeóque remanet onus

1, 1. de Sacramentis. cap. 2. $. 1. m. . & Goäa;

Vi

eadem denub fübjiciendi Peenitenti , & confe-

2 177. Nequeego te condemno.

A

quenter Confeffario ab iifdem denuó abfolyendi.

IV. Et mortale ex genere fuo in eadem con«

E

eformant

UOT

Exemplaprimi. Sicdicarfe oblitum unius for-

feffione , fuper eadem peccata repeter

, l

nicationis. Secundi, Si confeffus fe. bis forni-

abfolutionis, etiam fub conditione ,.

nifi adfi

i obl

FU

catum , poílea recordatus dicat femel effe fa-

rationabile dubium de valore prioris abíos .

ens h

Jutionis, fecundüm communem

Dodorum, ob .

t

Cum eum Ligata. 3. Si confeffus fe furarum

*

',ï.

decem florenos, poflea, refle&ens dicat fuiffe

zationem datam generatim derepetitione

formg —

"u

XO. ducatos.

4. Si confeffus fe fornicatum

Sacramentorum parte 1. ». 98. Quanquam plu-

Y [loms &

uhu

quinquies circiter , poftea recordatus dicat fa-

rimiex talibus repetitoribus excafentur ab one

JQmm

onap-.

ml()nam Y

élum effe decies &c. &c. Intellige femper de fic

ni , aut certé grayi peccato » €X £0 » quodn

enso

)In

63

2

|

H

- 8 beol, Skfmmeni.-Päri'ïIL GapP De Abfolutione ]k&rmemfa?i.' " 403

*

Watny «

s

?

l

uidánt Vanitatem füi ferupuli,dubiive inanis,

viuts Téletus ,Sgareus Layman

üe tés

tt. aliisq

n

au

*as compingantur anguílias , ut appre-

'-h'EUS Lllgö difþ- 16. F&. f* Dlan

ïiH&OMQ

. hendant peccatum five tepetant five rion repe-

Yefol. ?8. Tamburinus opifr. Expedit.

Confeff.

"tant, & quiatunc non habent otium examinandis

. 1. 2.c. 0. $. 3. Ratio eft: quia duriffimum vide-

T

1 qti !

. àn liceat, vel non liceat; rect fané eligunt minus

tur Poenitentem excommunicationis fue incul-

18

Mu

pre majori ; minus enim malum eft ite-

páté oblitum vel igaarum obligare & ità cone

xare Sacramentum; quando nón eflet iterandum,

flringere; ut non poffit unquam juftificari in Sá-

Mdf

iW

m non repetere, quándo effet reverà repe-

€ramento, nifi per contritionem perfectam: ne«

ts

dum. Quare Tambür. À z. Sacram. c. T.

que id intendere prafumi þbteü,piä*Mät*effïEca :

clefia : quipp? cujus poteftas eft »oz ia deffrue .

Q N

— $. 3. abfolete dammat folüm peccati. venialis

ts

, qui laborans dubio levi méróque fcrupulo;

Gionem , fed ia adificationem GL reimediüm ani--

fU

àn fotmam füb(tantialem rité protuletit ; repetit

marum : illeautem rigor contra hominem non

(

-* füb conditione, ut àmoveat à fe fcrupulum il«

potentem fibi de remedio providere, effet in me«

dl

(

lum. P—N'Gu.. enimi gïävem , fed folüm levem 1m-

ram deflru&tionem : cüim enim infius fit fuze

!B

identis injuriam irrogat Sacramento, düm re-

excomimüunicationis ; nunquam qusreret fibi

abfolütionis remedium : & fi& femper incapax

(«* petitex metu o

ifcddäxädi DEUM, & nocendi

2

mianeret recipiendo Sàctàmentüm Poeniténtia

j

.þif'oxiz*fxö.

A

du u

Ill. Confeffatius abfolvere potens à cenfuris, 634

cum Poenitentém excommüunicationis füx ob-

r , quoad. Abfolutiontm.

litum vel ignarum abfolvit, przmifsà confuetà

Specmhte

1

Jf

.lz-xcommüm'mt*i.

formulà: J4bfolvo te ab omui vintidlo excome

)

WOnLefTar us peccat niortàliter excommuie

iunicatiouis &t in quantio poffum, P tu iodis

i

G3 ?1'-' '"

i icatione i&nodatum abfolvens à peccatis

$ts, & pollea à peccaus: non tantüm à pecca-

h

)

non pramifsà abfolutione à cenfura; — Commu-

tis, fed etiam ab ipfa excommunicatione libe-

tisi

nis DD. cumSuarez difp, 10. de Cenfuris. Ra-

rat: quare poíLea recordatus füae cenfurz Poeni-

j

tio clara eft; quià in re gravi violat praceptum

tens non indiget novà abíolutione.

Coninch ;

Yi

Ecclefie : cüm irretitis hác cenfur& pecceto .

alii cum Lugo czt fetl. Y5. 7.623.late. — Tam-

a

stortaliter fufcipiendo quodcunque Sactamen-

burin. fupra cit.. Ratio eft: quia Confeffarius

iAPæniuaä

,()

tum , adeóque etiàm Ponnitentize ; non prámifsá

femper habet, ( certé habere debet) intentio-

niutpon.-

E

priüs ablolutione à cenfüra.

Quód fi tamen

ném abfolvendi , quantüm licité poteft, fervan-

nitetta

excommunicátus animam agens periclitetür de

1

díque omíües pártes officii i, quas non fervae

jilz

2: dic folunimodo illa verba alfelzo te: cui

tet , fi intenderet abfolveré à peccatis , & nonà

folim

xpreffà intentione tollendi tam cenfuram,quàm

cenfuris , juxta dicta A. 4 Loquàt àutem

m

4

bir

peccaa. — Tunc enim priüs naturà tolletür cen--

femper de Confeffatio poteftatem habente abíol-

j

ura , quàm peccata , tefte eodem Suarez sbídem:

vendi à cenfuris. Nam fi Confeífarius eà pote-

]curg

"

el potiüis dic: A4bfolvo te à cenfiris & peccatis.

ftate careat abfalvendi rálem excommunicatios

j Ü

tuis: Tunc enun, étfi contingeret eum mori;

Ti

nem oblitam ; illam non àuferri , aiimis certum

[o

antequàni proferas, 4 pectatis , etit tameri cere

eft: quare quando eam in mentem revocabit Pce-

g

. tó abíolutus ab his , ut ex éodem Suárez & Tam-.

nitens ; legitimo Superiore ; vel alio poteftatem

p

w]-,

J UI

jno c. 1. $ 3. s. T. aute fineip annotaVi.

habente indigebit

r

Quamquam autem étiam abfolutio ab om-.

V. Quin infaper : fi. Confeffarius probusó fi

j

j

a

ni cenfura, eriàm fwpenfione & interdi&lo te-

fe&té volens implere fuum officium , ac potens

con

lariter ábfolutioni à peccatis praemittenda fit ,

ablolvere à cenfuris, abfolvat Peenitentem illis

mmdS (

tamen peccabis, faltem graviter, poftpo-

lolis vetbis: J4bfolvo t& A peccatis tuis nullà

endo, cum ha duz ceníurz non privent ufu

premifsà formulà abfolütionis à cenfüris ; ut

fieri folet in brevibus confeffionibus; & in at-

r

allivo Sacfamentorum , (icut & , quando per

j

(((

þli;vioni:m non premifitti abfolutionem ab ipfa

ticulo mortis, adhüc Poenitens excommuünicas

jnp?

communicatione , fi eà poteftate praditus fis;

N

tiónis füz ignarus ; vel etiam confcius , fed coüe

(

u

enéris eam fub

)

icere , non tàfnen répetere ab-

fiteri non potens in ttiortis àrticülo; àb eà abíos

(s

o

ionem à

$

lutus manet, Swerez , Tamburisa: , füptà citas

N

PFCC,QHLSV propter fationem mox

T

(f'ndarh;

t. Ratio éft: quia in illo folo: abfolvo ze &

»en eft abfolutioà päccatïs*üofx

h f'

lL Valida tan

peécatis tuis , involvitut ábfolutio à quocunque

ifsà abolutione ab excommunicatione ;

vinculo nàto ex peccátis; ädeöqü'e etiàm à cens

n*

(

uoties Poenitens fu: excommunicationis ignás

furis ; t queff. x. $. 4; di&tuim : cüm ergo próe

jl ml

us; vel oblitas bóná fide procedit. (Secüs fine

a

bus Confeffatius füpponátür femper velle recte

m

ubio eft, (1 excommunicátionem fibi cogni-

& licite flmgi fuó officio ; fapponitur etiam vels

(l

m celáret , & fic malà fide abfoluionem à pees

le ab illo; cénfürz vinculo abfolvere: tutiflimé

Püüm

4s extorqueret : tunc. enimi ob defe&tum di-

)v

l

àutem agit;íi iis verbis exprefsé intendát ab«

fpofitionis & ipfa confeffio inválida & repeten-

folvere G à cenfuris ; & à peccátis : aut etiam exs

,qnon-

-

j

yll

da effet) cum onere tamen poftea petendi ab-

prefs& dicat : zAbfolvo ie à cenfuris d

* dolutionem à cenfüra, cüm ei imnotefcet. — Ttà

peccatis 1415 & c.üt jam IN A. -

iXl

d

[

' ï-&Onffa- mükgäQanoniüas & Cafiftas ; Navara

Eée À

$. YV.

b

1

Z

ass

d

404 - 4Tbeol, Sacram. P:frs 1ll, Cap. V, De þAbfolutz'oþm /aäcrahzentqlg.

/

/$. 1V.

lam oculis dixerit: miferere mei DF. f5

ifita

J zi

men talia figna edat jam morti vicinus

; prafum

[

Späcialz'ter ;

quid de Abfolutione enoribundi

plerumque poteft , quód iis voluntatem confi-

ygli:

atione & þnþbn: deffituti?

jam *

tendi & Sacramentalem abfolutionem peten

$

Alidé & licité abfolvitur moribundus lo-

manifeftare voluerit : ideÓque fàl

(

J

idubio .

656l. V

quelá , fenfibus vel rauione deítitutus, f1

abíolvi poterit , ut dicam inírà

d

Y

er

fignis oftendat dolorem &. voluntatem confi-

/&. Fruftrà aliquando. dubitat

utrüm638

l"li (

tendi , ac Sacramencum abfolutionis recipien-

Sacerdos , quifano corpore, n

is pe- -

gmbaþil

di: quo nimiràm pracipue ; & feré unico cafu

riculo fufpicatus, Miffam inchoárat , & fub Clo-

imditio

fafficit confeffio virtualis , etfi defit formalis. Eft

ria decantato decidit moriturus, abfolvi potuerit

K

vsd

i pr

à peccati

s

N

i

dcó folum, quód generalem cumi Mi

&

utfot

jam communis , recepta , & tuta Sententia. . Ac-

que ita exprefsé tam de Baptifmi, quàm de Poeni-

niftris Confeffionem coram DEO & Ectefia

J opite

tentiz Sacramenco docent Concilia , Araufica-

cerit. — Confiteor &j c. Certünrenim non potu

: 1 dcium.

"um Caz. 11. Carthaginenfe. 3. Cag. 34. Car-

abfolvi, cüm eanulló modó fuerit conteffio Sa

; requ

thag. 4. Car.76. Verba relata invenies apud Au-

cramentalis , feu non diredla ad accipiedam a

; Dieett.

folutionem Sacerdotis in foro Pocuitenti

- thores pafsim , nominatim Layman eap. 8. z. 4.

-- düpt

optimé explicantem ; authorésque laté recitan-

re&té refolvit Layman ébidem ; Jam ulteri

- Ral

. tem. Idémque docet Rituale Romanum editum

— l. Abfolvendus eft. ejusmod gmtu&

il

- à Paulo V. lit. de Peenit. $. »lr. ubi fic habet.

folüm, quando figaa doloris, :

olunta

3

dote

«-

j ag

Quod fi inter confitend um , Ucl etiam antequam

confitendi oftendit coram ipío $a

Qlb

fente , fed etiam eo adhuc abfznte

incipiat confiteri, vox G* loquela egrum deficiat,

| quias

nntibus G figuis conetur ( Gacerdos ) quoad ejus

Cetiam unico ) pofteà teftantibus Sac

ergdotu als

!]

RU

( feeri poterit , pecoata cosfitentis cagannere: qui—

tem jam pralenti apud infirmum. la : m-

fiont

bus uteunque vel in gentve , vel in [pecie cognitis

munis DD. cum $uarez. , Tannero, Laj

É)

[(61)

l

"

qeletiam , fi confitendi defrderium [rve per [e , fi-

Lugó citatis, . Neque hic ob(tat fuprà all

ega

»

dolere

ve per alios oftenderit , abfolvendus eff.. Haec

tum Decretum. Clementis VIIL. damnans

& B

ibi cautiffimé prafcripto modo agendi cum ta-

feffionem factam Sacerdoti abfenti, Namim

gum

libus :grotis.

Ratio autem fepiüs tacta, eft.

hoc noflro cafü confeflio aliquatenus fit 5

g prol

Quiaformalis confeffio, íeu fpecifica & particu-

doti prafenti , per alios nimirüm tanquam

lm ac

laris expreffio peccatorum abfoluté non eft de

interpretes G telles. — Ac ipfemet ille Pont

Tentiore

meceffitate feu valore Sacramenti , fed per fe &

anno r613. I6. Aprilis coram Cardinale.

Vi

- dire&e folüm eft de neceffitate pracepti divini :

larmino & Archiepifcopo Armachano de&laï

Mirng

: quod non obligat, nifi quatenüs fervati poteft:

vit abfolutionem hoc cafu fore validam : adeóg;

decreto füo non effe comprehenfam. Atque a

mem, |

ergo cum fervari non poteft , ( ut certé non po-

rt[üme [

telt cafu propofito ) fufficiet confeffio virtua-

de ulterius abfolvendum effe ejusmodi egrotum,

€

TE

lis, feu qualiscunque etiam generalis confeffio

quando dicla figna dedit coram alio, qui po

i

abfens & cora

m adhuc abfente Sacerdote dei

is

! Ugun;

peccatorum , ex animi dolore profeCla : feu ipfa

pias,

voluntas dolorofa cenfitendi ,. figno externo

teflatur , éímque advocat. Quamvis enim,

adhnz f

fufficienter manifeftata: qualis certó adeft, quan-

propter idem decretum , tunc tutius effet , quo

£m 4j

do Poenitens ab ipfomet Sacerdote petit abfolu-

Sacerdos teftem illum ad. egrotum fecum redu-

$,€0 fa.

fündirg.

tionem , aut coram eo faltem edit, figna contri-

ceret , in fua pracfentia denuo teffaturu

tionis, ac doloris in ordine | ad abíolutioneni

men reli&to, poteft Saccrdos egrotum abfolve- .

33 rema n

li

4dir'e€ta.--

re. — Tta enim exprefsé füpponunt Concilia fu-

^

Tonref

6

3

"

5

Quare ( nota femel pro i'cmpcr) non

ràcitata. Er Rituale Pauli V. diu poft Clemen-

]

tem VIII. editum abfoluté loquitur: $i confi^

j

hqad

fatis eftaliquem ante mortis periculum, vel eti-

h mcj(ö d

am in ipfo mortis periculo fignum aliquod pie-

tendi dejiderimm five

per fe. [iue per alies

ingens,

Ral r

tatis vel etiam peenitentiz edidiffe , nifi talis ma-

ofieuderit , abfolueudus efl : nihil reftr

d

nifeftatio doloris directa fuerit ad Sacramentum

per alios 2gtoto prafentes tantüm : nec nos|er«

x

o

Penitentiz , feu. abíolutionem facramentalem

go reftingamus,

Nam mohgibundi c)ftrem ;

neceffitas ac charitas urget nos, ut quantu

A ye]

U

à Sacerdote petendam, hoc enim folo refpectu

N

T

manifeítatio doloris induit rationem eonfeffto-

poffumus, ei confulamus. Quód autem f

di&um Decretum etiam huic cafui & fente

FüSien

(St

nis virtualis , & accufacionis fui coram Sacer-

dote , ac materise proximz Sacramenti, fine qua

nihil obítet , laté & folidé oftendunt Coninc

de .

LY

Sacramentalisabfolutio validé [miniftrari nullo

Sacramentis difp.2. 4. 1o. Lugo difp.1

n

ls ï

&

I

en;:gm-

) E

mode potell./ Advertunt tamen DD. cum Lay-

4.G j contra Thomiítas , eíque: adh:

man c. 8. s. 4.. Quód , nifi contrarium con-

Dianam apiüd,eundem Lugo ciratum. Rátio-

PKC non "

cenitens ille coram alie

dup

at

ftet, (igna poenitentiz ac doloris ab infirmo in

aut&m eft: quia quando P

l

prafenti periculo mortis edita prefumantur di-

oftendit voluntatem confitendi , vel fign

a dO',-

n

ib (l

recta effe ad Sacramentalem abíolutionem : qua-

loris ad abfolutionem direcla edidit , jaim incepit

W* d;(

'

"d

re etfi moribundus non poffit abfolvi ex eo;

virtualiter confiteri; atque tamdiu moraliter. .

m

quod anteà fanus.,

de morte nihil cogitans fzpif-

continuat confeffionem, quousque abfolvatur:

lg

Sltm

9l

fime de more pe&

us pulíaverit, fublatis in Coe-

imó quamdiu vi

vit : ergo revera; fi ty poltea

j

-

pre-

ó

'v(qa

u

*1 i

d

[

l

QuE e Qbebl Sache;zt. Pars'-m. G;'aþ. J. De Abolutioue þ;;;awentali., 4056

'H:'S:,lol b

ferrelformam fuper materia dubia v.g. cerevifia,

msmïïä[ü[[&

pr:;zi'cns pr&fentem abfolvas , dicéris abfolviffe

Md

confitentem tibi prefenti, licét ille alius inter-

lixivio, &c. ita fané etiam in poenitentiz Sacra-

Md

nuntius non adlit : ficut in (imili conceffimus

mento zqué ad falutem neceffario. Ex com-

Íuprà de eo , qui confeffionem fcriptam mifit

muni Lugo /. c. Tamburinus cit. l. cap. 10" $.

tb

l

Confeffario abfenti , fed poíteà praefenti ratificat.

1- & fingulariter nofter P. Marchant. "Tribuna-

o

III.. Abfolvendus eft ejusmodi Poeuitens a5-

klx::uäimää N (4

D

lisparte 1. tratl. 4. tit. 4.4.3.dub. 7.

l

f

Q

filu:é , quando nimirüm figna doloris certa vel

IV. Confeffarius non tantüm validé & li-442

(pc.

! d

a)i(xïäG[u-

V

robabiliafunt vel fuerunt: fin veró dubia , fub

cité poteft in dictis cafibus, fed etiam tenetur

T

conditione. Ita cum Pa/quez , Filliucio alijs ,

abfolvere infirmum ( refpectivà , abfolute, vel

d

xalw;üs.

i

bene probat Lugo modo ciratus fetf. 3. & y.

fub conditione ) ex Charitate quivis ; Parochus

d

de utroque noflro cafu sum. praced. pofito. Ra-

vel proprius Sacerdos etiam ex Juítitia. Ita;cunz

tio patet ex di&lis queff. praced. Quia quando ju-

pluribus Vafquez 3. p. 4.. 1. «. 1. Lugo fapra ci-

t

dicium Confeffarii de difpofitione Poenitentis ,.

tatus. Ratioelt: quia generali przecepto chari-

& requifitis ad abfolutionem certum vel proba--

A.

tatis quilibet,Superior autem ex juílitia obliga-

Y

bileett, abfoluté conferenda eft abfolutio : atin

tur fuccurrere proximo , velfübdito in extremae

Md

caífu propofito Confeffarius operatur ex judicio

neceffitatis periculo conflituto , modo fibi poffi-

les

N

& ailenfu moraliter certo , vel Iältcm probabili ,

bili & licito : atqui in diclis cafibus proximus ,

pi;m

ideóque abfolutio : ergo, &c.

plerumque folüm attritus verfatur in extremo

u

I

€. Signa autem in propofito cafu füfficien-

periculo falutis , & poteft ei in hac probabilif-

tia ad ab(olutionem zgroti, funt in triplici diffe-

fima ac tuta Sententia licité fuccurri : ergo ex

CML,

rentia t certa , probabilia , dubia, 1. Signa cer-

charitate quilibet Sacerdos , Parochus autem eti-

u

tafunt, quz ex natura fua ordinantur ad confef-

am ex juffitia tenetur eum abfolvere , utimpi-

i

j

fionem & Sacramentum , ut fi infirmus dicat

um ac erudele foreteum abífolutione defraudare.

i L?'

coram Confeffario vel alijs; fe velle confiteri,

$. Tandem notant hic Patres & Do&tores ,643]

"

h od

1

dolere de*rpecc'agis , petere veniam peccatorum :

cafum iftum & Sententiam ha&lenüs propofitam,

&c. Et tunc non elt dubium effe füfficiens fi-

| d

extra mortis periculum non haberelocum, ut

lor, M

gnum ad abfolutionem abfoluté dandam 2. Si-

nimirüm fufficiat talis confeffio vittualis feuge-

rai b

gna probabilia funt , quz quidem fignificant do-

neralis peccatorum.

Non quidem ex eo, quod

j mnqmü .

lorem ac. poenitentiam , íed exhibentur , fine

abfolutio Sacramentalis defe irrita effet , fi eam.

tilc ht

mentione vel clara relatione ad confeffionem vel

aliquis extra hunc cafum peteret, figna pocni-

"d!

Sacramentum : Ut fi infirmus. pectus tundat,

tenti2 ac doloris exhibens , attamen nullum

ano d :

AMiferere mei Deus 5 *Deus propitiuseflo mibi

peccatum in fpecie explicare valens 5 fed quia ex

jun; d

geecatori, €c. Ettuncin infirmo extremá ne-

obligatione przecepti propter honorem. tanti Sa-

, Argiea

ceífitate conflictante femper prefumi debent eti-

cramenti , ut ejus integritas fervetur , nifi fpecia-

1(1'122?)(.0"?

am referri ad abfolutionem & Sacramentum ,

lealiquod peccatum explicetur;extra dictum ex-

W mepdi ;

tanquam medium neceffarium ad liberationem à

tremz neceffitatis cafum , neque petenda ; ncque

eccatis, GC reconciliationem cum Deo: ideóq;

acet&qtc V ;

conferenda eft abfolutio , tempusque expectan-

wv

.adhunc funt fufficiens fi gnum ad abfolutionem ,

dum, quo convenientiüs ad inftitutionem hu-

"l

g,.r

(US di

etiam abfoluté dandam, ( etfi longé tutiüs füb

jus Sacramenti confeffio inftitui poffit. Sed jam

m c"Jü*

/conditione : fi fis difpofitus ) quia in tali. cafu

inftat quaeftio difficilior.

(

)W)

extrema neceffitatis füfficere debet tacita petitio

"

[

G. .Quid fi infirmus talis nullum dat vel

gï

fis

abfolutionis & Sacramenti, qualis hic à Chri-

j

— füianoprafümendael. 3. Signa dubia tandem

dedit fpecíale fguum doloris ac volunta-

N

us

tis confitendi *

lj

— fünt , qux de fe funt indifferentia , & de quibus

J

)H. 7

meritó dübitari poteft , an oriantur ex poeni-

-

qlll

*

Nfirmus feu moribundus loquelá, fenfibus

44

71

"T

tentia & dolore de peccatis , anveró ex naturali

velratione deílitutus, qui nullo, nec cer-

j

[*W*"l

Á

dolore , anguftià , vehementià morbi, mocrore

to, nec probabili , nec dubio fignoullo modo

velmetumortis, &c. . Ut fi infirmus rogatus,

oftendit dolorem ac voluntatem confitendi, feu

jn.f

j

Lula

num velit confiteri , folóm lachrymetur , fufpi-

Sacramentum íufcipiendi , nec validé nec licité

u

.fet , oculos attollet, aut manum Sacerdotis vel

m j

unquam abfíolvi poteft, neque fub conditione.

j

Alterius interrogantis firingat , &c. (CAdhuc e-

Itacommuniffima, & in histerminis mihi om-

[1

vimdubium eít, an fiat ex vi morbi nervos con-

j

U

At

*

nino certiffima Sententia DD. Ratio eft: quia

"

arahentis, prafertim in phrzneticis , an ex alio

nullo caíu validé vel licité conferri poteft Sacra-

du

"1

F o «apite. ) Et tuncíine dubio abfolutio dari abfo-

/mentum (ine aliqua fua parte effentiali : atquí£

gO

Mi

Ü

. .Auté non poteít, ob periculum nullitatis Sacra-

confeffio. externa formalis vel virtualis faltem ;

11!

(i )

,menti: attamen probabiliffimé adhuc dari po-

eft pars effentialis ( certé conditio fimpliciter

j

91]('

- teft füb conditione , faltem mente retentá : fj re-

neceffaria ) Sacramenti poenitentie : in propo-

ns Hle" l

[

. 6 fis difpofitus : Quia fic abfolvere nihil noce-

fito autem cafü nulla omnino eft confeffio exter-

d

f

d

h.

xepoteft; multüm autem nocere poffet non ab-

na ne virtualis quidem, cim nullo omnino figno

'ldlf :)J'

P

oftendatur animi dolor & confitendi voluntas ,

i

(

folvere in tanto periculo aternz dammationis.

Sicut enim in Baptifmo, quando certa materia

uti exprefsé fupponimus: ergo talis validé &tli-

j P

J

uf:

cité nullo modo abfolvi poteft ; non abfolute,

^

F aqua natüralis » haberi nequit , lvicitum—eü pro-

Eee

2

^

C certiffi-

*

as

D

1

406 Thbeol. Sacrament. Pars jl]. Cap. V. De Abfolutione þcmämæä |

,

C 4Certimmu

m apud omnes ) neque fub condi- — tialem & quafi materiam Satriamentï ,qugztää

i Wïll

tione : quiaut Sacramentum fub cori

ditioneli- 'tiz definit Concilium Trideminuquj]lvfg;

g

cité conferatur ,requiritur , utfaltem fitfpes va« — Cax. 9. Novum Sacramentum vtique requirit

uj

loris C fic enim in cafü neceffiratis liceret füb — novàm proximam materiam fenfibilem: atquí.

us

conditione baptizare in cerevifia , minimeinvie —fola anteacta bona vita, nec eft nova materia ,ut

| chfhgn

! ii

no: quia in illa, minime in hoceft fpesvaloris — clatum eft; nec novum fignam mareriz alicujus

Sacraménti abfolutïonis:ergo,&c-.EXemþlig'raa /prefentis , ne generaliter vel confuse quidem :

^ füint

üá Reperio via hominem vulneratum vel

ergo non poteíteffe fignum fuïä-cibn:s adnovum

o

jlris

iüfirmum animam agentem: nefcio, an fitCa. —Sacramentum abfolutionis etiam fub condit;gna,

'urit f

tholicus vel hareticus: bene, an male vixerit :

dandam. Pluüres ratíones & authoritates vides

qundo

nec ullum prorfus probabile aut dubiumfignum — re potesapud Authores citatos; & fingulariet

i nun

deprehendo , quo faltem. fperare poffem forté. laté & optimé Rdffm. DominumAbbatem Raise

(itoqe

netit

profuturam abíolutionem : non poffüm abfol- : lerum ra&. de Penizestiac. $2$. 34 -

vere citráfacrilegium obrationem datam.

/&, Dixi tamen notanter : r sb

&

a

il áddatg. 547

b

;- l. Quód fi veró. Confeffario velexfe, vel. vel prefupponatur alind. . Nam. lingulrit

6

Aliundéconftet tàálem moribündum Catholicum

addit P. Gobat eit. Cafa 1 9. nuim. 601

(otime

effe , pi ac Chriftiane vixiffe, nullo alio habito — moribundum abfolvi potfe , etfi mod

det -

[

E

üec ulls exprefse teftetur 'illum. d

gna.

fignode ejus difpofitione, doloré ac voluntate

puasent

confitendi , pia eft Sententià adhue füb conditio-

dolorisad confeffionem direclà ; dïiþmmd prü-

i

ioefti^

ne poffe, & excharitate debere abfolviàSacers. denter prafumi pofht reipsà dediffe.

g

dote. Fundamentume(l —Quiaipfaanteada — quia generatim, faltem in neceffitate (prafete

fT

bona vita Cátholici hominis Confeffario fenfi-

tm extrema ) fas eft adminiflrare Sacramene

tU

biliter cognita videtur effe fignum fenfibile füffi-

tum, quando deficientibus aliis probationibus

hu

ciens prafentis difpofitionis: quod nimirüm de. . prudenter przfumitur adeffe omnia vel valorem

d la

uifita : potc[þäüt'em

eccatis doleat, aé Sacramento potiri, maximé — Sacramenti effentialiter re

1i feq

velit. & defideret dummodoó poffet. — Si enim, — przfümi prudenter de qu

olibet bono Chriftiano

l

? bondes

aliasin vita fua officiam Chriftianihominispre- — qui prvidet periculum inflanüs mortis, quod

ge po

ftitiffe conftet, utique prefumenduin eft, etiam. — dederit fignum contritionis in ordine ad abíolus

-u f

praítare velle infine vitz Grextremaneceffitate, — tionem. — Zlpd sámque. prndenter profumitut.

;hrnbund

Si in vità fua fatisfacere voluit precepto Eécles — fatiem, quod plerumque fieri fület ; juxta Lee

^ fta Wi

fiz annuá Confeffione & Communioneé, quidni -giílas i» Jegem 4n obfcuris. ff. de Reg. 9hris.

lMrtrier

Atque hác ratione non forimaliter fecundüin fe ,

prafümendum fit eum jam multó magis velle

WOf

fatisfacere ptzcepto Chrifti, in hacextrema vi-

fed prafumptivé vita benà acta. Catholici etic f:

*

; Pl

MM

t& periodo ac neceffitate? Pia hec Sententiamo- , gnum fufficiens doloris ad Sacramentum dire-

detno tämpore valdé invalefcit, prafertim , ut

&i, &aliquofigno manifeftati , ita utvita bene

|

audivi, inBelgió. Eam abfoluté docent Homo- — acta folum fit motivum prafümendi eum dolo-

bonus, Adoleffius, Lotterins, Bartholomats dé

iem effe à moribundo fignoaliquo fenfibili ma«

! l

Santlo Fau[to , aliique apud Dianam p. 5. trat.

nifeftatum : ipfeautem dolor fic fenfibiliter ma«

nt;

3 efol. 8. |Et mordicus nófter Herincx bie. füifeflatus fit materia proxima abfolutionis : &

! 4j

Bonagratia Habfenfis Capucinus i» $umula Ca« fortéAuthores plerique iftius piae Sententia hoe

um alique. Etex parte Márchant, ifra ipfum tantümvolunt, ltaque paulo clarius]os

(l ( (

A. H allegandus. — Atque variis argumentis — quendo , & in re propé coincidendo, dico: .

Ils x

coüfiemánt : imó referunt practicáffe Clemen-

IV. Adhuctalis moribundus Catholicus fub5

7

tem VIlI. qui cuidam ruenti de fabrica S. Petri ;

conditione abfolvi licité poteft, atque cx chari- -

WSA(HH]CM

2

u

Ài

i

abfolutionem dederit dicens: Sres capax , Ego

tale debet, non quidem ex eo pracise funda-

Mpl

te ab[alvo à peceatis this ,. &'c. ( Quod tamen — mento, quódíola anteacta bonavitafit fignum

mumam

alij ctederemolunt) fi & tu practicare velis , per

fufficiens prefentis difpofitionis, ac confeffio-

ii

nem virtualem fenfibilem conftituat in ordine

i 'FGWQ

uf

iielicet, Etiamego talem femper abfolverem ,

Ut

fiod tamen ex hoc nudo fundamento, fed alio

ad abfolutionem : fed quód talis prudenter &

d

[77 ] "

lL

mox infra proponendo. INam

reGiffime przfumatur aut exhibuifle, aut potius

646 lll HecpiaSententia in rigoré Theologico ,

de facto exhiberteforté, aliqua figna dolorisin

Y

[ "mü

finihil addatur, vel füpponatur aliud, mihinun-, ordinead Sacrámentum , quamvis ego illa non

t

intelligarn : adeóque faltem figua dubia in ipfo

r derïa t

Ti

quam plácere potuit, aut vera Videri ; & etiame

ii

nüm non potefl. — Eam erim nullus antiquus

adverto , juxta'di&a Supra num. 640. Tta

i

R

ij

Do£tor Scholafticus docuit , ac Recentiores com-

ex profeffo nofter Marchant. fupra cit. Tribun.

m

munitér rejiciunt , ac modó Patres Societatis. P. r Trath 4. tit. 4 quaff. j. d![b-a 7: Cujusfor-

?3"5 E

"

omnes etiam ptohibiti deinceps docere iflam ^ malia, etíi plufcula ,. in tegraviffimi momenti

[:

fl.müon

Sententini, tefle P. Gobat Cafz 19. ».62. Spas — non piguit exfcribere. Etfi ; námque in tali pee»

Ü

UHU

bilttr

vez., a[auez.-, Coninch , alisque relatis Lugo

catore ita oppreffo. nullum fi

[2

gnum appareat;;s

b

M

VN

d

difp. 17. [e&. 3. Eadem enim hic urget ratió

quod materiam confeffionis faciat. mihi fen-»

l&l

h'e

L

N

allata A. £. Nam teverà eo cafu deeíl omnis

fibiliter przfenteni in ordine ad abfolutionems

[

)

confeffio nova externa , quam effe partem effen- — nec mihi proinde , certó conftet peceatorem

.

16

i

(*M

j ]i

Siilau

Aet

í

"

J«

l

V bol. Sacrq:ä'. Pars lll Cap.V. «-Q.Qg Jäj)lz:tia:gg jäcramnta/z 407

N

s

Il

ägläl;immg&e'ntemvdc peccatis aut falute cogi- ,,

M,

T. Qz-tge—funt, requifita generalik ad [änþjjk-q [o

QU t

tate, imó necappareat eum ratione uti , poteít;,

finm , ut validé ( licie abfolvat? 'Tria funt.

u Rq

tamen fieri; ut non folàm intus de peccatis ;,

Y em

d

Poteflas , Scientia, & Bonitas. Primo deficien-

doleat , confiterique defideret, fed etiam aliqua ,

te femper invalida & per fe illicita eít abfolutio, -

t

dj

edat figua per fc fenfibilia, etfi mihi incognita : ,,

A

nifi fcilicet ignorantia invincibilisà peccato ex-

ut funt fufpiria;geniitus, apertiones oculorum, ,,

W(

d!

cufaret, Secundo & tertio deficiente , fempet

t

fixi intuirus, aut alii in corpore motus: qui etfi;,

illicita , & aliquando etiam invalida-eft abfolu-

doloris naturalis aut natura patientisfint ordi- ;,

tià, ptou

t

Dd

: in particulari laté patebit. ex dicendis

narié figna , nihilominüs ab ipfo peccatore ;

deinceps.

i

Ms

quandóque ordinantur , ut internz' peeuiten- ,,

II Quotuplex Poteffas

r!quiritt?r 1n Sacer-G )' 1

ï fmä

AU

tiz nutus.

Unde abfolvendo eum fub con- ;

dote ad validam , & lizitam abfolutionem? Du-

ditione , & muneri & charitati in hac extrema ,,

j

plex: Ordinis &* Xuvisditlionis. PoteflasOr-

neceffitate fatisfacio ; & conditio omnem ir- ;,

dinis eff : quam Sacerdos accipit in ordinatione

il ills

reverentiá & defeclum, qui fübeffe poflet, tol- ,,

fua per fecundam materiam & formam, fcilicec

n iin

lit: & in hac anxietate tanta animam DEO ,

ATT

impofitionem manuum Epifcopi , & verba illa;

"

commendo intentione communi . Miniftris ;,

ecetpe Spiritum [antlum , quornmvemiferis pec«

RY

Ecclefizs, que nullum ex hác vita fine artha fuze ,

catà C'c. dicitírque poteftas in Corpus Chri-

pacis exire velle debet , ut ait AugufLinus, &c. ,

fti myllicum, nimirüm ad abfolvendum fideles

-Ha&enus Marchant, qui hoc ipfum propriá ex-

à peccatis fuis: & re(idet in ipfo charactere Sa-

!

perientià confirmat ac commendat : ac rursüs 2-

cerdorali , de quo vide dicla parte 2. cap. . Po-

f

fra Teatl. G. tit.7. que]l. 7. concluf.2, Eddem

teflas urisdittionis eft authoritas jus dicendi ,

*

ratione permittit abfolvi fub conditione mori-

Íeu fententiam ferendi in alium tanquam fubdi-

j

bundum talem, etfi nefcirem, an Catholicus fit

rum inforo interno, feu ut loquuntur , Sacra-

j

.vel hareticus. - Quem lege; & fip

]

*

acet, in pra-

mentali. Eft enim abfolutio à peccatis a&us

lg

xi fequere: at in examine ita hoc ultimum re-

judicialis , qui neceffarió requirit fübditos, &

a n

Ípondeas,cave. — Quia üubique certó explodéris,

exetceri non

x

M

:

r

5

poteft, nifi infübditos: de qua mox

g g

Lege potiüs utiliffimà Patrem Gobat. 4lpbar.

la:iüs infrà.

jb

Confe[far. cafu 'X9. per totuzz. de hoc toto cafu

. $. Nota hic: alia eft. quaflio : quotuplexg jà

r

moribundi optime differentem præjkrtim à 44

poteftas conferatur Sacerdoti in fua ordinatione?

;j

612. variis cafibus particularibus elucitantem ,

Eflue etiam duplex : $» Corpzs Chrifli-verum ,

lg. n

Me plgri exícribere piguit, quia opufculum hoc

inter manus

.

€' Corpus Chrifhi vryflicum : De hoc vide parte 2.

undi

jn

v

à nimió ampliüs excrevit, qufar.x;-'

IV

sox10do differunt be due poteflates Or-

yicuentl

ab initio 'lecbam & di(fpof'uerain—.

dinis & Xurisditlionis? — Differentia clara eft,

OU

9]

Nam poteftas Ordinisin Corpus Chriti myfti-

CAP JE I

NWF

cum , eft quidem vera Pöp&üas abfolvendi X pec-

Lám b

| X; De

Cenfeffario ac Miniflro Sacrá-

catis, fed radicalis tantüm & in actu primo:

iafb

quam Sacerdos ordinatus nondum poteít exer-

jiblit

menti Poenitentiz,

STIUNCUL.E PRZE-

cere, nifi ab extrinfeco accedat jurisdi&tio, feu

ïolw'f*ü?-' !

authoritas in alios tanquam fübditos, ob ratio-

M

2 M BU L.

m' J

nem modo datam wum. praced. datrque ea po-

J

L][llmhb'

U: eff. Coxfe farin

Z6 EG Sacerdos pfqä-

teftas Ordinis in ipía ordinatione omni Sacer-

« Q

X

"

j :

ditus poteftate ligandi atque folvendi in

doti, neque unquam tolli poteft, fed in chara-

n

ii

—...- fero Sacramentali. Dicitur autem ea poteflas

&lere indelebili reidens imobilitér adharret ani-

1

ii

-ligandi & folvendi Poreffas clavium , per apuiffi-

m , etiam feparatz à corpore , ut alibi dictum.

' mam metaphoram ; quia ficut c]avis referat do-

j

Poteftas jurisdi&tionis in fubditos , confertur per

ii ï'ä

j

mum autciltam, ira illa poteftas tradita Sacerdo-

externam conceffionem Ecclefiz per ejus Praé-

«

UC a

tibus Confeffariis referat & aperit Codlum. Et

latos, Papam , Epifcopos &c. nec datur orfi-

yit

g

quia duplex eft ift

bus Sacerdotibus, & data potelt auferri ; ac tol-

j

vendi, Matth.y

? poteítas,fcilicet /igandi & fol-

n

euaperiendi & claudendi Coe-

li,& defaCto fizpe aufertur, vel mutatur : & nifi

-

- lum ideó vocatur:

oteltas claviusm, non poteftas

adfit , invalida eft abfolutio , ut patebit.

lntï MWQ

(ri d

&layirinfingulari, Rursüs, quia i(la potefas in

€. Caterüm poteítas jurisdiclionis in Sacer-6 j5

: Ecdlefia exercetur extra & intra confeffionem ,

dote fupponit approbationem ; & in ufu fuo re-

l cg()dh

(feä

ideb aliud dicitur forum externum fpectans ad

quirit bon'tatem, fcientiam , debitümque offi-

iuub

- Pralatos Ecclefiz; aliud internum & Sacramen-

y. l,

cium Confeffarii feu miniftri. De quibus nimis

tale fpgäans ad omnem Confeffarium. | Et jam

varia dicenda, ad confufionem yitandam, per.

Wfll-

5 CUP

.&ape definitionem Confeffarii : fimilque difce,

Sectiones diftinzuemus. L. De approbatione

quid (it fübjicere clavibus aliquid , hoc vel illud

Confeffarii , & jurisdiclione generatim. — 2.De

j n

dl HhP

. Gi&um vel fa&tum ; eft enim fubjicere poteftati

cafibusrefervatis. 3. De bonitate & fcientia mi-

ligandi & folvendi apud Judicem facramenta-

niflfi. 4. Deofficio & obligatione Confeffa-

1 ng

J

l

lem, fcilicet Confeffarium , feu quod idem eft;

ri. Demüm cap.7. ieorsim. dicam de figillo

mlhl

€ít confiteri illud Sacramentaliter.

Quid' fit

Con«

quof äf

facramentali, quippe non folàm miniflrum

feifa-

)d

( (

&onfiteri Sgcrai;;le;m,a-llitc; » jm dudum audiifti,

M

»

*

T

L

ass

3 !

463 q bool. Sacranm, Pavs III.V Cap. PiljSeä. l nye.äonng;"«ü ajph oä;xtz'm;f

TUr. Qgïsqilis ergo ; five Laicus .üvglclericügg'gg-« '. (

feffarium , fed etiam alios concernente. | Sit m

gomine Domini

non Sacetdos Sacramentum Poenitentiz mini- "

p

ftrat (ficut & celebrans ) non fojüm.nihil-fäa

SECTIO

Y*

cit , & graviffime peccat facrilegio, verüm etiam -

n

De Confe[farii 4pprobatione , C2* Juris-

graviffimas'poenas incurrit. — Impriris fit fu«

3l

ipe&tus de herefi, & ut talis puniendus eft ab In«

diciione gentratim,

Krgulm

QU £ STID Ll

quifitoribus , eisdémce à fidelibus denuntian-

dus. Addit Urbanus VIII. ralem, fivigefimum

Md

Quis efl Minifler Sacramenti Penitentia

djnnt

validé adminifivandit

annum ztatis implevit , debere tradi Curia fz-

cularí, ut debitis pocnis ple&atur:. Tandem ipfo

Ff [Af

SUMMARIUM.

lhari

fa&o contrahit irregularitatem ex abufu fácri.

éy. ; Quis Minifler Penitenti quoa falorem 2

N

Ordinis, faltem fi non Sacerdos fit Clericusz:

Kr.är)s

659. Debet babere jurisditiionem ,

nam de Laico controvertunt DD. utrinque pro»

firit t

é6o. JApprobatzonem 2b Epzfcopo.

461. A E5 quande fine hujus approbatione quis cemfeatup

babiliter, fed negativé mihi probabiliüs.

Cond

felr

approbatus ?

$

&

IV. Qued fitamen non Sacerdos nequaquamó j

g. n , quos &

'quz:bm aäjöläerc p;oät Hom appros

fe fingat Sacerdotern , nec velit ufutpare offici-

quamm

batus £

um Sacerdotis , fed.ut. merus Laicus pntans;.

ff 111

654 Y 3t folus. Sacerdos jurisdiionem ordinari-

(prout reverá quidam puctrunt ) poffe Laicum.

ul

«m vel delegatam in Panitentem babens ,

vel non Sacerdotem abfolvere moribundum à.

Hnrin

atque ad id approbatus ab Epifcopo expre[se vcl

vdlw

tacite,ut valide abfolvat faculaves à mortalibus

peccatis , talis non incurreret itregularitatem, üt

extra ariiculum mortis.

Eft tota certiffima.

ex Hurrado notat Tamburinus Afe ^. f« &t $a«

,

RY

Explico generatim : nam f[pecialis explicatio

erám. c. 4. n. f. ídque non folüm proptet bo-

nam fidem fic operantis, fed quiaad hanc irregue

lm

tradenda cít per totum caput.

laritatem incutrendam, ( ficut & ad alias poenas)

dill

Lt

requiritur , quód non ordinat

us exerceat illum

,

Áit u

Solus Sacerdos.

Simi

liter nec ine.

T (

actum tanquam ordinatus.

Étus eít & idoneus Minifter Sactamenti

curreret , qui absque omni inten

tione Sacramen-

Confef

ént N

Ponitentize.. Certum de fide. Ex Scri-

liter abfolvendi;

ti adminiftrandi, feu facramenta

ltpoo

tura & Concilits , ac noviffimé definitü in Con-

fingens fe Sacerdotem, folàüm

Con

feffionem al«

lile, u

cilio Tridentino eff. 1 4. Caz. 10. Ratio eft : quia

levitate, vel ma-

terius audiret , ex curiofitate,

Bubuion

ficut foli Sacerdoti legitimé ordinato in fua ordi-

litia etiam , quamvis & tunc posnas arbitgariaa»

m

natione .confertur poteftas ordinis in .Corpus

meritó non effugeret.

£

,

lDjsanm

Chrifti verum & myfticum, per quam remit-

d

-

V.

tuntur peccata fidelium: juxta illud Joan. 21.

jurisditliouem ordinariam

W-z;ei dele ätiüï"

DEU

»Accipite Spiritum fantium, quorum vemi[evitis

babens in Penitentem : reraiffive.

loini

€c. ficetiam illi foli ex inftitutione . Chrifti ea

On omnis Sacerdos à pecoatis abfo

Ivergek

$ M N

poteffas competit, ut alteri non Sacerdott com-

Juris-

Dj

N

poteft, fed neceffario requiritur etiam

petere non poffit. — Et hinc

di&tio actualis in. fubditos abfolvendos. Al

bío-

Titm i

L

&. lL. Nullo cafu vel difpenfatione humaná hoc

1

irit füb-

tl[ones

Sacramentum validé adminiftratur à non Sacer-

lutio enim eft a&tus ju

dicialis , qui requ

ditos & Jurisdictionem in illos.

Certum de fide.

ob

dote. lllud Jacobi $. Cosfitemini alterutrum

L

jz Decreto Unto»

D inj

Definitum in Concil. Florent.

peccata ve[lra : f intelligatur de Confeffione fa-

nis ; & Trident. feff 14. 6.7.

ubi decernit: 7

u[li-

Ailtn [

cramentali , accipiendum eft accomodé hoc fen-

íu

Confitemini alteruttum , id eft: unus alteri

ges monsenti edrn ab[ülutionem effe d

ebeve , quam

ff

nariam vtb

Fldifc gffu

poteítatem habenti.

uód veró ex Auguftino

Sacerdos in eum profert,in quem ordi

delegatam non habet 3«

risditlionem.

Ldem—ha*r

At vigdin

( neícitur ubi forté falsó impofitum ) refertur c.

dePonitentia & Remi]f.

3. de Penitentia d. 6. Tanta vis Confe[fionis e[f ,

betut c.mtrizsque fexfs

di&uühlbe

Ét fumitür ex facto Chrifti

S'oax.20. Ubi Difci-

Atl

ut fi deeft. Sacerdos , confiteatur proximo:; Unde

contulit , dicens:

Tümane

aliqui DD. olim cenfüerunt : fi defit Sacerdos ,

pulis fuis priüs jurisdictionem

ficut mifit me Pater , & ego mit

16 0s : & deinde

flappr

praertim in mottis articulo , cuivis alteri, etiam

folvendi & retinendi peccata. — de

^6 qoy,

Laico confitendum effe , ( idipfum habebatur in

poteftatem.

cipite Spiritum fautium Gre. — Qua

re duplex e

ità foi

prima regula S.P.N. Francifci ) id niinimé intel-

Ofdl nari Hb

ltlicig

lizendum eft in ordine ab abfolutionern facra-

Minifter Sacramenti Poenitentize.

ordinariam fcilicet habens jurisdi

Gionem; Papa

PA

mentalem , fed folüm ad excitandam contritio-

, jurisdictios

nem, majorémque fui confufionem feu humilia-

Epifcopus , Parochus : & Delegatss

: iV. I[

hnem habens delegatam ex commiffi

one alteriu$

Wfram-d

tionem. . Quaretalis Confeffio nullo in prace-

ontiü;ci $5 x;ut«

pto eft, fed ad furnum in confilio, fi fpectatis cir-

erdinariam habentis, vel privilegio P

lity;

Regulares Mendicantes. — Verüm d

e hac ]uyüt-

um

eumítantiis falubriter fieri poffit : puta Laico

viro prudenti , probo, taciturno , aperire vulnera

: dictione ordinaria & delegata, neceiiao

W

animz, vel ad fui confufionem , vel ad confilium

ri feorsim agendum in-

ecun;uem

feriüs:

vel folatium petendum: alioquin nec licita qui-

h d

l

üdem, cüm

W

h

famate,

per fe loquendo fas nori fit feipfum in-

t

j

, Reginaldus . 1. e.1. s. g, Layman. c. 9i

Ü allone

5. T. alii.

MT

& HIU.;.

ly|

p

y*

E

'

H

N

.. ïþeal; Sacram, P&s 111 Cap, I/I Secdf. 1. De G'onj?fzrii appr&lbätiohe, 409 |

hi

;

O n

58 M

ralia funt ; & ufus communis firmat hanc fen-

«5 ab

E

tentiam : & candemevincit Dectetum $. Inqui-

It rj l

4d u 4pfrobat

H

pi[tepo expre/slä',k

Wt

veltacite, — .

fitionis füb Alexandro VIJ. inter propofitiones

damnatas & hane prohibens. Qwi beveficium.

Trfrl

wl

£of/ ^ Oncil. Trident. fe/j.23. c.1 f. de hoc ita fla-

euratum babent,po[Tunt frbi cligeveConfe[Jarium

« tuit : Decerzit facra S)modw,nu/luns, etians

[implicen Sacey dótem nouapprobatum ab Ordi-

U

Regnlarem po[e Confe|fiones Sacularinm, etiam

AV f0.

n

ll

Hactenus quoad i

Sacerdotum audire,nec ad id idoneum reputari,

Jam refpectu Poenitentium.

Rfos C?nfeffal'ios.

nifiaut Parochiale Beneficium ; aut ab Epi[copts

Ts

$ IV.

per examen, fi illzs videbitur neceffarium effe,aut

d

alias idoncus judicetur, G* approbationem , qua

Us validà abfolvat. Saculares à mortalibus

Ti

s.

extra articulum mortzs.,

gratis detur, obtineats Privilegiis & con[uetue

i

dine etiam immemoriali , non obflantibus.. Sic

7 valid? abfoluat.YNon tantüm illicite, 66f

-u

.. Concilium. Videndum hic breviter,quos Con-

fed invalidé etiam abfolvit, qui non eft

feflarios concernat hoc Decretum: deindé $.£e-

reipsáapprobatus. Communiffima DD. Suarez

quenti, refpe&tu Quorum. '

difp.28. fe&i. 4. teftatur hoceffe certum & indu-

lr

661 L. Nuumóc. Nemine cx&epto. Quare

bitatum in Ecclefia propter Decretum Trident.

1

nullam veritatis fpeciem habet , quod docent

nimis claré dicens : »»llum poffe , necad hoc iso-

Henriquex ; Lamas , alii nonnulli , Doctorem

nenm reputarictc. Dico autem re ipsá approba-

tuu.

vel Licentiatum in Theologia, aut Jure Canoni-

Nam ex communi Diana p. 11. £r.4. ve-

LUE

co , ipfo jure approbatum cenferi : cüm Con-

fol.16. meritó negat effe probabile,valereabfo-

p n

cilium tam claris verbis g eneralibus dicat : /Vwl-

lutionem ab eo datam , qui falsó putatur appro-

ia

lum poffe &'c. — Übilex non diftinguit , necnos

batus,cüm non fit;aut cujus approbatio revocata

diftinguere debemus fecundüm jura;& fieri pof-

fuit,Sanchez/. 3. Matrim. d.2 1. autfi (Seculari,

aa'aïias;?;

x

A

(l

u

fit, ut licet tali fcientia non defit, defittamen re-

faltem ; de Regularibus infrà ) petenti approba- :

(

rum experientia & prudentia ad excipiendas

tio injufté negetur: Lugo czt. d. & T. ».50.

N

jl

Confeffiones,cujus ret examen & judicium Epi-

II Seculares.

uoad Confeffiones autem666&

ii

Ícopo committitur: quanquá zquitatis ratio po-

Regularium Concil. Trident. nihil immutavit :

yidit

Jl

ftulet, uttales, qui publicam in Academia ap-

unde ficut jure communi poterant ante Concil.

t

probauonem habent, ob quam de eorum fcien-

ita & nunc poffunt Regulares confiteri cuivis

2

11 12

tia magna praefumptio fit , examini novo non

Sacerdoti, etiam non approbato ab Epifcopo ,

quem Pralatus fecundüm morem Ordinis eis

fubjiciantur, uti cum aliis monet Layman. eit. :

8tiix.12.

L

conítituerit , juxta communiffimam DD. cu

«s

3- 1b Etiam*Regkla;em. Dehisfpecialiadicam

Navarro c.4. s.77. Suarez cirat. fett.4. w.4. Ro«

gt

ü((we'

.0 feorsim ivfra q.feq.

bl

driquez tom.1. Q Q. RR.q.26.4.4. Layman ».1.

66

*

Jl Nf "Parochtale beneficium Imbth Qui

Intellige autem, quantüm exvi Concilii. Nam

$ abW

y duf

Parochiam feu beneficium quodvis;cui cura ani-

Ípeciali jure Gregorius XV. & Urbanus VIII.

marum annexa eft,obtinuerunt,eo ipfo ad Con-

ftatuerünt , utomnium Monialium Confeffaris

:ndüs A[

feffiones audiendas approbati cenfentur, ut aliá

Lf

i

jl

ab Ordinariis approbentur. Et extat Declaratio

approbatione opus non habeant, ac proindé non

Cardinalium apud Afcanium Tambur. de Xure

g

tantüm in fua Parochia, uticontendit Barbofa in

J

j

"Abbatum tom. 2- difp.6. quafito 16. confeffio-

"Trident. fef.23. c. 1 5. fed etiam in tota Dicecef

nes Monialium nullaseffe , quas poft publica-

u

de confenfu aliorum Parochorum Confeffionem

um

;*'I'l

tionem & ícientiam Bulle Gregorianz fece-

,

audire poffunt, imó & extra illam, fi eis delege-

runt Confeffariis non approbatis ab Ordinario

u

tur Jurisdictio, aut eligantur in Confeffarium ab

fcu Epifcopo.

d

/

^

juh |

u

aliquo habente facultatem eligendi fibi Confef-

Ill/ eAmortalibut, NÀ

m ad abfolutionem à66: 7

t^

farium, quamdiu Parochiam retinet. Quampri-

n

venialibus (ficut & à mortalibus jam femel legi--

p

müm autem Parochus effe defiit, definit quóque

timé confeffis) non requiri approbationem

m[llli[ ]

ejus approbatio, adeb ut neque tempore Jubilai

( quidquid aliqui Scotifte fubtilizent ) docet

| Q/"

fine nova approbatione poffit abfolvere ,'nifi

communis DD. & bene probat Lugo 4. 18. 4e

p

ii

forté fuiffet priis approbatus independenter à

Peonit.[ctl.3. Ratioeft : quia odiofa reftrin-

uaräd

[

i

beneficio Parochiali , " uti ex communi docent

endafunt , nom extendenda : & Concilium totá

Barb. cir. & Gobat Alpbab. (onfeff, n.Ag.-

illà Seffione loquitur de Confeffione mortalium,

Ri

lh

64- iV. Infüper Parochi ante Concil. "Trident,

jl

'c

ut patet riaximéc. 4.ergà & hic & nulla omninà

L Mü(

poterant delegare & facere poteftatem audiendi

elt ratio extendendi Decretum etiam ad Confef-

w

fuosParochianos Saterdoti cuilibet, etiam non

ll[m

j

fiónem venialium : & denique poteítas hac ia

0l

Vi

probato : at nunc poft Trident. non ampliüs

ipfa otdinatione confertur Sacerdoti, fiveab ipfg

j

d

unt.

Ita contra multos Thomiftas , (quos

Chrifto , ut vult Vasquez : five ab Ecdgs

ng;tfï'

fecuti fuerunt Przlati Auftriz.) Communis DD.

ï,ü;,'ut alii v

olunt,de quo aliquid

Lugo difp. 2x. s. 6. Diana p. 3. tratl. 4. refal.

u loco.

146. Etenim & verba Tridentini exigentia ap-

probationem Epifcoporum nimis clara & gegee

-

. Pans lU. D& SAChAMe

t

f

6 [

qUA

X

a.

;

w

I

N

b

4

A

! gxg beol, Sacrament, Pars III.&p. Wl seä.i. 9&50;»1)9:"/;7;7;;-4,1,,.05,;,;0&

.y

Q UJS TIO Il.

Epifcopus ad Parochiam vel locum vcärtulmk,

] "

cenfetur regulariter fuam jurisdictioriem con-

DL

'i

uid €»* quotuplex efi Appraädtiaf

ferre. Ubi etiam vides, quód collatio Jurisdi&tio-

j

nis neceffario pracfupponar approbationern, Ne-

pïivilc

fgecialiter de. Approbatione

]

i&:gnlarimm.

mo enim re&lé conferre potelt jurisdiclionem ,

a d

')SUMM ÁRIUM.

nif1 ei, quem prius, naturá faltem,

d

neum & fufficieittem. .

judicavit ia o-

643

: Apprabetl:fa quid ?

-a

éó9

. Eft atius diferfus 4

II Infüper etiam funt a&tus feparabiles.670

idaxc

callntïan: jnri:di:?iaæi;L

A

qim

670

. Et 4b ea feparabilis.

Nam approbatio & jurisdiclionis collatio diver-

671

. "approbatio efl duplex :

Expfef« ) Ef /tacitn.

fotempore, & à diverfis fieri poteft, & fepiffime

- disf

672

. Epiftopi non po[f[wit Regulará legitimée prefentato &

ádoueo apprabationem weg.

fit. Poteft námque Epifcopus ali

quemquoad :

[on

d citra pcemtu?

idoneitatem approbare , & jurisdictionem ad

i ]

injujlitiæ.

u

prel:

7 4, Nic eam femel j

(fté :oz::le]?m refoéawres Sel appro-

multum tempus differre, aut ob juftam caufam

aum ad exayen derud Paare.

omninó denegare. Et Regulares Mendicantes

lice :

675. Nift fnbfit jufla no$A canfas.

476. Minüsre$ocare $l fafpendere

peloot juritd;'äflo-

pro Confeffionibus Szcularium approbatioaem

Wnc

quoad :doneitatem debent accipere ab Epifco-

tifc

pem Meudicantinm fenael l:gitizæ? approbate-

u fiue ju[fta m092 can] a 5

pis: collatio autem jurisdictionis fit ipfis non

p

677 . Sife aritare Ad certas perfomas fei mu'rpor"o.

ab Epifcopis , fed immediate à fummo Pontifice

fpecal

jurisdittio à Pontzfice Regulori approbato ad$es

(

,(78' Nec

niens limifatur ad folam approbamiis Diacefin.

per Privilegium & conceffiones diplogatibus

D

L.

per modum legis exprefías, quibus fammus Pon-

i

429. Nos poteff tamen talis Regnlaris àm aliaDiacefi fiao

tifex confert jurisdictionem Medicantibusà

ejusders Epiftopà apprabatioue Q licemia at

"

y

d're confelftomes.

Superioribuslegitimis electis,admiffis& pralen--

awi

$30. Sed deber prius eà legitimd prajeutari d fuo fnperiora

tatis adConfeffiones audiendas, fuppofiràtamen

Yie

alid abfolfat comtra 9el fime legitimo comfenfa

4, 31 P

approbatione Epifcoporum , tanquam conditio-

Pon

fuà Superiorii 4b Epifcopo approbatus ?

ne neceffarió prerequifitá ad hoc , ut Mend.can-

Mi

E

Regularzs qom potef? $alidà abfolPere. alios Religio-

* fóos ) Pel Relzgiofas fnd Vol miterins Ordznis fne dg-

tes poffint uti jurisdictione fibi à Pon,tifkä in

tis/rc

centia Superdorzs cujuspis Ordinis refpetispz.

privilegiis conceffa.

Detra

6$4. Ntc etinm poteff uti

2

J

-Hrisdiät:anc Peniifscté [rue li

IV. Duplex eftapprobatios Expreffa & taci-671

Cotal

centza fui Superioris.

t4. Approbatio expreffa modo definita efl, qua

proba

4$g. n ) & cui Religiofus extra Monafferium cowwaz

rans pofft cemfterz.

verbo velícripto datur.

Approbatio tacita clL,

W.

qu& ipfo facto aliquo, vel fa&i connivcntiá con-

xl

.0 Quid d .quoatuplex?

ceditur. — Sic ipfo faclo tacite approbaturis , cut

Cubiy

beneficium Parochiale confertur, . de quo füprà.

Pprobatio efl publica C* authenticum jaa

MU

dicitm de idaneitate & fufficientiaSacere

Talis quóque tacita approbatio cenferi debet,

AMogks «

«s À

quando Epifcopus vel habens po:cflatem ap-

Vgj

dotís ad audiendasConfe[fioues fatlnm ab babene

zepoteftatem. Epifcopalene vel quafi Epifcopalena,

probandi alicui dicit : Audi iftius confegfionem,

hd.

vel audi quosvis tibi confiteri volentes : item

H, GJRII

4

Quod ultimum addo, ut etiam comprchen-

antur Przlati exemptiR egularium;qui potefta-

quando Epifcopus fcit hoc, aut illud genus Sa-

Ym |

cerdotum in fua Dicecefi fine fua expreffa licen-

&'mmm

tem quafi Epifcopalem habentes examinare &

tia excipereconfeffiones, & tamen diffimulat ,

approbare poflunt Confeflarios pro Regularibus

fs

cüm poffet fe opponere, juxta dicenda in fimili

Lgf": Iny

fibi fübditis tantàm. ) Ratio eft: quia ficut foli

de jurisdictione tacitécollatà. — Sic quando Epi-

Epifcopi , vel quafi Epifcopi conferre poffunt Ju-

N

Ícopi acceptánt prefentationes nollrorum Pa-

.iä

Tf

risdictionem , fic meritó pro Jurisdictioneap-

trum , non petità corum prafentiá , nec examine

probare foli poffe debent. « Quare etiam Con-

i

indicto, etftapprobatio in fcriptis , uti folet, diu

g,

cilium Tridentinum füprà approbationem pro

pofteà fequatur , ceníentur interim tacità appro-

Sacularibus reftrinxit ad folos Epifcopos. Et

"EF'IWWF

bati, ut finc fcrupulo contaffiones audire vale-

D

jam advertere potuifli differentiam approbatio-

ani.

Quinimó Sacerdotes noflri de novoad-

nisà JurisdiCtione : Nam

?

"n

2

ventantes ad Conventum , etiam ubi pro appta«

1l

9 ll Approbatio non eít ipfa collati

6 Juris-

batione ie examini fiftere debent, í1tamen inta-

It

di&ionis, (multbminüs ipfa Jurísdictio ) fed (unt

Wi

tim opusfit, ipsique alibiapprobati fint, confet-

adus diverüffimi. — Nam approbatio eft actus

fiones interim , audire poterunt five ex tacito

intellectüs ac judicij, quo Epifcopus vel Superior

confenfu Ordinariorum, five deni

^m ad t

folüm judicat hunc Sacerdotem eífe idoneum

que ex priViFef

030

gio peregrinantium, dc quo infrà.

& Íufficientem. ad audiendas confeffiones.

d

W apprl

Gollatio autem Jurisdictonis eft aCtus voluntatis

S-- T

Hegmn

& decreti, quo Superior confert, dat, & vult

"Qn"d fpecialiter de

Approbatiane Rezulari-

Ntam

hunc Sacerdotem habere poteflatem audiendi

um Mendicagtium.

E Memo

confeffiones , & abfolvendi fidelestanquam fibi

I. WY Pifcopinon poffuntalicui, & maximé Res,,

Pl

fubditos in hoe foro.'' Qui a&tus patenter funt

gularilegitimé preefentato, & perexa- ,

"Ug

diveríi ex natura fua, etfi Ízpé foleant concurre-

men idoneo reperto approbationem fine juita

Illi; nP

N

caufa denegate citra peccatum injullitiz. Com-

W[a L 1

1. : Ques enim judicio authentico approbat

munia

tr:mm )

U

r

»

4

j

t

j

N

| dbool, Sac'rdm; Pars.ül.ä'ap,n V. Se&,] De -äj'onþlfazii approääfione. 411

t

,mühis DD. cum Coninck d:fp 8. dub. 7. Lay-

de Regularibus approbatis ad audiendas confef-

Af r

N

tl

man £. 11. ». j.

Ratio generalis refpectu om-

fiones ita difponit: Polumus tamen eos , qui fe-

nium eft : quia approbatio hac non eft gratia vel

mel ab Epifcopo in civitate & Diecefi pravio exa-

II Ng.

£

privilegium, quod ex libera concedentis volun-

mine approbati fuerunt ,ab eodem Epi[copo itt«

li,

tate dependeat , fed eft authoritativa declaratio

YHUI 400 CXAminari,

44b Epiftopo autem Suc«

VTL

& teftificatio , perfonam hanc habilem, fcu.dig.-

ceffore , pro gaajori con[cientia fna quiete exami-

nam & idoneam effe , cui jurisdiclio & poteftas

nari de novo poterunt. Sic Pontifex San&tus, fup-

ad audiendas confeffiones conferatur : atqui tale

ponens nimirüm rationabilem inquietudinem

teftimonium Sacerdotibus ad id munus ordina-

confcientiz ex juítis caufisortam , & qua meri-

lst

tis, 1 Scientià & Prudentiá fufficienter inftructi

tó movere poffint virum gravem, qualis eft Epi-

iqm;g

comperti fint , de jure debetur: tdque fingulari-

Ícopus, Ergo nonadlibitum, multó minüs ex

À

di"iffü

ter Regularibus Ordinum Mendicantium à

malevolentia, ait l'amburinus.

b

ln

Prelatis füis przfentatis, quibus ex SedisApoito-

€. Caterüm ubi fübeft juíta nova caufa dubi-675

N

licz privilegio competit quorumcunque fideli-

p

tandi , de idoneitate alicujus Perfonz particula-

um confeffiones audire : ideóque ex Summi Pon-

ris ( raró vel nunquam erit de tota Communita-

tificis voluntate & tacito mandato, fi legitimé

te aliqua ) non modó Epifcopum Succefforem ,

prafentati idonei re

fed etiam illum, qui primó approbavit, approba-

. fpecialiter debetur.

perian;ur » €i$ approbatio

tum ad examen poffe revocare, nimis clarum eft,

D

13 $. Quin infuper, pet.itä & injufté denegatà

Utpote, fi manifefta appareat inidoneitas ex plu-

Ht

í

approbatione , eo ipfo cenféri admiffum & ap-

ribus ejus actibus , & experientia perfonarum fi-

TRUE

probatü jurisdictionem obtinere, & confeffiones

de dignarum : aut fi primi examinatores nimis

l

audire poffe, certum erat jure veteri Concilii

perfunctorii fuiffent in examine, & fimilibus;

i

Viefienfis Clementina, Dudum de fepulturis.Ubi

(au

autdenique approbandus in primo examine non

AO

Pontifex .concedit Fratribus Praedicatoribus ac

fatis fubfiftens , ob neceffitatem aliquam ad in-

J

lu

Minoribus idoneis & inju(lé ab Epifcopis rejec-

terim admiffas, indi&to certo termino , ad ple-

,

j Pt

tis licentiam audiendi confeffiones. — Atque huic

nius examen reverti debet.

Detreto. & Conceffioni minimé derogátle s

III. Minüs ergo Epifcopi poffunt. revocareó7

:Prlpm?ïi j

Concilium Tridentinum 'q. preced. allegatum

vel fufpendere ipfam jurisdictionem Regulari-

fniadis

approbationem Epifcopi requirens, docuerunt

um Mendicantium femel legitimà approbato-

tio t

vatii.

Navartus, Miranda, Rofella, alii , ac laté.

"

rum ad confeffiones audiendas, absque fimili ju-

J

noftri Rodriquez Q Q. R. te. 1. 4. 29. a. 1.

fta nova caufa; ob quamadExamen juite revocari

baturis,:

Chaffaing. i& Privilegizs Regularium trall. y.

poffent, cüm ii , fuppofitàapprobatione & ido-

:quolizpi

€. 2. propof. 1. Variis juribus & argumentis con-

neitate , jurisdictionem non ab Epifcopis, fed

f de

firmantes : atque probabilem cenfuerunt etiam

privilegio immediaté à Summo Pontifice habe-

eatem?

nonnulli é Societate JESU , Layman. fep? cit.

ant.

Extat de hoc authentica Declaratio Car-

yotelloto

iratl. 6. c. 1. Caftro Palaos bic tratt. 2.3. difp.

dinalium apud Barbofam JDe poreJl. Epifcop. al

lus if

1. Contrà tamen Privilegium illud efe claré re-

legat. 25. 2. 30. & Afcanium, Tamburinum ,

ll gt

vocatum per Trident. docent alii communiffime

de Xure AAbbat. to. 2. difp. 6« qusfl.. 124 lic ha-

& maximé de eadem Societate. Swarez , Faf-

bens.

Allufiriffimi Cardinales [latuunt. Archi-

p

m

qutz, Coninch , Regínaldus,Filliacius ; Card.de

Epifcopos , Epifcopos , ac locorum Ordinartos, ad

Lugo, Perez. , Amicus , Arriaga , Tamburinua

"

quosConfe[Jarios approbands jus [peckat, Confe[fa-

apud Nicolaum du Boys in fingulari tractatu

rios Regulares alias ab ipfis libere approbatos,ab

;lb-'lme'o r

de propofitionibus damnatis fub Alexandro VII.

g

audiendis confeffienibus (ufpendeve poflbac wiinie

ad propofit. 12. fic habentem. — Sarisfacit pra-

me licere , nifiex nova can[A, eAque ad conftffio-

Tsl

j ulifb]ür

i

eepto annua confez/fjonis , qui confiterur Regula-

ne$ ipfas pertinente , aut ob uon fervatum inter-

riEpifcopo pra[entato, féd ab eo inju[le reprobato.

ditlum ab ipfis Ordinariis pofitum Statuunt in-

p

ój gudifim'

ui propofitione damnatá Pontifex oppofitz

fper eosdem Archi- Epifcopos, Epifeopos, ac loco-

fententiz

probabilitatis fundum pertudit.

rum Ordinarios , coufeffiones audiendi facultata

j

€74.

Il. Epifcopi 'approbationem Regularium

omnibus fimnl wnius Conventát Regularibus

vipt

(imó & aliorum ) femel juíté conceffam non

u

Confe ffariis , cádem [acvà Congregatione incon-

poffunt revocare : neque femel legitime appro-

Juliá ,unllo patto adimere poffe,. Roma 20. No»

l[i üm: tæh*fþ

batum ad examen revocare fine juíta caufa.Com-

f t

vembris Y615. Ubinotas particulas, minime li-

munis DD. apud modó citatos.

Rauo eíl;

eere : nnllo patto poffe : importare nullitatem , feu

quia approbatio de fufficientia & idoneitate fe-

invaliditatem revocationum contra hoc decre-

,quwf"f**

mellegitime facla, ut fupponimus,tranfit in rem

tum ab Ordinariis attentarum , ut bene probat

judicatam adeóque fic femel approbatus jam eft

Lugo de Penir. difp. 2.1.mum. 64. poft alios.

j

;gu(lll"

in poffeffione fui juris , quo fine nova jufta eau-.

$. Sed neque poffe Epifcopos eorum Regu-677

!

fa privari jufle non poteít, Unde c. accepimms

larium approbationem aut jurisdictionem arcta-

de etat. (j qualit. Ordinand. dicitur : Semel ido-

re ad certas perfonas vel tempora, exprefsé dee

Y

gx'lmïw'l

H

[j

[

j

seHs vepitatus debet protali baberi femper, alià

claravit facra Congregatio Cardinalium die 2.

tAH[A non intervenuiente. Neque aliud vult De-

Junii 15 87. His verbis: Regulares, qui ad Con-

;

"LA

felfiones andiendas idonei geueraliter ab Ordi-

ii

Ó

eretum Pii V, :ixz Bulla RgmaniPontifidis, 'Ubi

F

32

N

sariis

D

3

N

|

"412 ä'];gal, .S'abmm.ent. Pars lll, Cap. Vl, Se&l. 1, De .CQWJQ?U;HZWPW&F&W&»

Omnino vera, & tenenda e

j e,dlm

pATÉI,

eortimque Examinatoribus repevtici pro-

»

üSenteniiarquo-jgyä

a

fita negativa, nempe Regularem, etfi alibi ab alio

bati fuerint generà

liter quáqueQ indiflintló abs-

g

ue limitatione temporis , certorzmve locorum ,

Epifcopo approbatum , non tamen poffe audire

confeffiones, & abfolvere fidelesin alia Dicece-

j

]

wut generis perfonar um admittastur in Diece[i

fi, (ine ejusdem Epifcopi approbatione , vel li-

pj

propria , . Sed videmus hoc moderno tem-

ceutia ( expreffa nimirum vel tacita, ) Ita com-

uT

ore ab aliquibus Ordinariis hoc non obfervari.

[/g9«

munior Doctorum cum Layman cit. c, 11. « 8.

4,8 1V. Jurisdictio à fummo Epifcopo adveniens

Sumitur manifelté ex

[

tincà

Regulari approbato ab uno Epiícopo in hac

Lugo difp. 2 1. ". 25-

Concilio Tridentino dacernente ? nullumSacer-

- [hneo

Diccefi fimpliciter non limitatur perfonis fub-

"Ditete

ditis ejusdem Diccefis , à cujus Epilcopo ap-

dotem, etiam Regularefm poffe audire confeffio-

nes, nifi ab Epifcapis approbationem obtineat :

s jure

probatus eít , fed amplior eft, potiffimüm quoad

z

due. 1. Nicolaus V. Sixtus IV. Paulus IlI. a-

audis ; IVallem Sacerdotem , nifi approbatum ab

pb

(tclats

pud-Rogriq. zo», 1. q.61. 4. 6. concefferunt,

Epifcopé s? nimirüm claro.& planiílimo fenfa?à

quód Regulares in unaDioecefi degentes,non ob-

quolibet Epilcopo in fua Diccefi. — Cur enim

j Sa

resEpi

Ítante, quód ab Epifcopo illius Dicece(is folum-

plurali numero( Ep:]&opi:) ütatur Cdnciligm ^

ni(i quia plutiumEpifcoporuim approbatione in»

mo &

modó approbati fint , omnes tamen quantum-

euenda

vis extraneos , & aliorum Dioecefium, undecun-

diget Sacerdos , f in pluribus Epikopatibus feu

Dicecefibus ad confeffiones audiendas exponen-

frise

que ad fuas Ecclefias , vel ad fe venientes abíol-

vere poffint.. 2. Gregorius XIII. Patribus Socie-

dgs fhit? Ut pmindc non valeat expofitio contra-

glX

dfong

tatis ( & confequenter per communicationem

ria, nimirümi ly aP. Epifcop:s , furni non copulati-

vé refpectu ejusdem Confefarii, fed copulaté re-

Vi

Privilegiotum , etiam reliquis Mendicantibus )

E

conceffit , ut ij ab uno faltem Epifcopo approba-

Ípe&u omaium, fcilicet : wt quilibet Sacerdos ab

p

i , iter agentes, poffint fidelium confeffiones au-

aliquo Epifespo obtincet approbationem, — Floic.

o

dire in locis, in quibus commodus ad Epifco—

enim interpretationi repugnat , nofirümque fen-

fum convincit ratio , quz movit Concilium ad

&7)1

pum non patet acceffus , feu in quibus non exi-

tonfert

hanc conítitutionem. « Quia ad cujusque Epi-

ftic Epifcopus: ergó approbatio , quam ab Epi-

luoSuþf

fcopo accipiunt Regulares, & fuperveniens ex

fcapi officium fpeaat providere in fua Diocefi,

ut idonei Confeffarii exponantur : quà in renon

telne j

privilegio jurisdictio fimpliciter & pracisé ad

eandem unam Dicecefin non coarclatur.

femper fidem habere poteft aliorum Epifcopo-

iiiaingm

rum judicio , fed fzpé merito timere, ne vel alit

Nodoris,

$. Sed hic jam füpervenit maximi momen-

t d

ti & valde controverfum,

Y

SS

Epifcopi minus idoneos approbent: vel tametí

in alia Dioecefi approbati idonei faerunt ad con-

LE

G. III. Dubium Regulare?

feffienes audiendas, non tamen fint in fua, ubi

lml

Lrzm aliquis Privilegiatus ab amo

aliz confuetudines, peccatorum refervationes,

dness hi

Epiftopo juxta formam Tridentimi , acdi-

aliud hominum ingenium , alia inftituta com-

ii

ii

v piat Jurisdiclionem pro tota Eccle[a , ad

merica fünt: ait prudentez Layman cit. n. 8. ad-

ubique agdiendas canftäa-

dens : Quapropter fi Epifcopus nolit in fna Di«

df

nes,y G. ?.

cefi Sacerdotes ad confe[fione s exponty nifi eo5, qui

— MÓngiy

Fürmativam docuerunt DD, non parva

À fe, vel Vicario fuo prizs approbentur, credibile

UM

Authoritatis, afferentes Regularem ab uno

efl, fraliter exponantur,quamvis alibi approbatr,

t

Sic Laymannus:

Epifcopo juxta formam Tridentini approbatum,

eorum abþlutione; irritas effc.

Ti

hoc ipío accipere jurisdictionem pro tota uni-

excipiens tamen illud pr

ivilegium,

uo Regula-

hum

ftolicz, femel

yerfali Ecclefia , ut fine alia prefentatione, exa-

res aliqui eà conceffione Sedis Apo

Fl

mine & approbatione nova aliorum Epiícopo-

approbati ab Epifcopo , in aliis Di

eecefibus ite-

*s

rum , ubíque terrarum poffint confeffiones au-

rüm approbari non debent ; item , fi Epifcopus

hag

dire. Sic Henriquez /zP. 6. c. G. 6.7. atferens

contentus fit, ut aliunde accedentes Sacerdotes

Wllltlïe mm

idem docere omnes Theologos ex familia Do-

jh faa Dicecefi ad audiendas confeffiones expo-

BM

nantur , (i approbationis ab aliquo

Epifcopofibi

minicana & Augufliniana. — Suarez b/c dif». 28.

LR

fe&8. 7. Joan. Sanchez. feletz, 4ifp. 44. aliiquea

collatz tefítimonium exhibeant. . Ex dictis jam

p

plurimi congélti apud 1pfos, Ratio fundamen-

patet ad fundamentum oppofita fententia ;

l "P',koþü :

talisdatur. ^ Quia regularis juxta formam Tri-

ampliüs Patgb,i; $ fequenti,

-R

deatini approbatus accipitjurisdictionem àfum-

$. 1V.

P

"M &l

150 Pontifice univerfalis Ecclefiz Paflore imme-

Atj ab ,Epifrapd

Qualiter Regulares approb

*l

diat?, & non ab aliquo Epifcopo, ut dictum fuit :

ii

fed hac jurisdictio ut eft à fümmo Pontifice, eft

Acquirunt & exercere po[[ us Xarisdittio-

! mem à Pontifice privilegiocollatam?

Nior.

illimitata quoad perfonas, atque ad omnes fideles

j Ff*ïtaliter; 1

Ametfi Confeffarii R-egülarþigm Privilegia:—i

extenditur: neque enim illa jurisdictio à faummo

iant à Pontifice immie-

d 'ï Qta "

Pontifice promanans in privilegiis ullum quoad

. & approbati accip

ut] q,

Quf

diaté jurisdictionem in o

mnes fideles illimita-

petfonas limitationem adjunctam habet: ergo

actu fecundo

dtp

"n

illi ubique, & quorumcunque confeffiones audi-

tam in actu primo, eam tamen in

n

«ompleté nec acquiru

nt,nec exercere

licité &

"re poterunt. Sententia plaufibilis, fed feclu

onibus icu

b

lïxïls l

' £oncilio Tridentii

1.

Et ideo;

1 Íub mpd-i-fïc ati

p^

con-

validé Poüjunt, nifi

2

ttm

*

à

/

*

x

ia

"

D

i

M

- ASEN äbeql., Saci;dtäic-nt. Pars Íll, æaP u

Sc& ; ii Coä j äïä ü[agrafatiane. 41 5

gl

condicibnibus in jure vel privilxegi'o, expreffis, cu-

,nem, & Szculaium confeffiones audiendo ,

hg

jusmodi potiffimum fünt tres, & quarta ex his

quando ei Superior legitimé per pofitivam pro-

Pa

confequens. Propono & explico breviter.

Dis.

hibitionem praciperet graviter, ne id faciat,

680 Prima modificatio eft : ut Regulares Epifco-

tunc enim folummodo veré faceret contra obe-

lls

po cujuslibet DDicecefis antequàm in ea confef-

dientiam Superiori debitam , alisad fummum

T

fiones audiant debité przfentati , & fi voluerit,

peccabit venialiter, . Nam ex certa confüetu-

J

l u:

ejus examini fe fübjiciant , & approbationem

dine faltem , non peccant Religiofi contra obe-

obtineant : ut conítet Epifcopo cuilibet, an per

dientiam vel dependentiam à fuis Superioribus.

idoneos Miniítros hoc' Sacramentum in fua

Nifi hi legitim

TAU

a

contrarium.

& [uam voluntatem ;xggämant in

"

Dicccefi adminiftretur, — Hac conditio fumitur

f

i Ic[v

ex jure communi eit. Clement. Dudum ; & ex-

jurisdi &lo 36

Tertia modificatio eft, quód

;- :

preffiüs ex Tridentino pauló füprà allegato , &

fummo Pontifice conceffa Regularihus ab Epi-

declarato.

m

Ícopo approbatis , exerceri nom poffit validé in

(91. Secunda modificatio eft; ut dicti Regula-

ipfos Regulares tam. Religiofos , quàm Monia-

tes Epifcopis praefententur authoritate & legiti-

les, nifi de confenfu & licentia Superiorum cu-

mo confeníu füorum Superiorum, uti conitat

jusvis Ordinis refpeclive, — Sicenim declaravig

ex eadem Clemenst. Dudum,

uate, (i Confef-

Clemens VIIT. Bulla. . Remani Pontificis data

d

farius Regularis absque mandato vel confenfule-

I599.23. JVovembris, Ubideclatat,in omni«

gitimo Superioris approbatus ab Epifcopo con-

bus indultis nunquam fui

mentem Sedis A.

feffiones audiat, fecundüm omnes illicité abíol-

poltolicz ulli Relieiofo vel

oniali dare licen-

vit, abfolvendóque péccat : & certó eciam invali»

tiam confitendi alicui contra difpotitionem fuo-

V

d& abfolvit; fi contra voluntatem Superioris fa.

rum Superiorü: 5ed ( inquit) soffre intentionis

prafentans approbetur ab Epifcopo ad jurisdi-

exiftere, quüd uidenm Fratres t Moniales, quan-

&ionem à Pontifice privilegio conceffam : fic.

t&m ad Sacrameatum Parnitentia, fen confeffio-

(

enim nihil accipit: quia Pontifex non cenfetur

uis adyainiflrationem difpofitiani faorum"Prala-

conferre illam jurísdictionem , nià przfentato à

as

torum fnbjetli fat, Apoflolicá Autboritate tenore

"Ts

fuo Superiore Regulari, tanquam fub conditio-

prafentiuns perpetuó declaramas,

3uare tam

Qu

ne fine qua non.

Confertur enim jurisdiclio

invalidé ,. quàm illicité. Regulares Privilegiati ;

illa ingratiam Religionis, & Regulari quatenus

pratextu privil

eg

[o.

5

n ij*

iorum & indultorum generali-

re o

Regularis , & obcdientiæ ac 'regiminix,SUP;riQf

um abfolyendi quossunque fideles , abfolvunt

tum fubditus eít.

; .Vflx t

perfonas Religiofas, viros yel foemínas , con-

'68

354 A5 (&idfl Sacerdos Regularis cítra con-

pra voluntatem , vel citra omnem expreffam, vel

ul

j foa, 0^

feniüm vel contra voluntatem Superioris fe pre-

tacitam , feu przfuümptam füorum Superiorum

fentans Epiftopo , ab eo approbetur, ur jutis-

licentiam.

tvationei

Contrà ergo validé & licite abfol-

n d

dictionem actualem ab ipfo Epifcopo accipiat in

vent 1. Quando Superiores expreís? eam lícen-

'ejus Dioccefanos fubditos, eo modo: quo Sacer-

g a^

riam confitendi ac abfolvendi concedunt, ^ 3.

dotibus fecularibus conferre folet Epifcopus?

Quando eft confücgu lo toleraza in Monafteriis ,

m IMF«

it

iil

lh

"

i. Omnino Epifcopus poteft ei validé fuam Ju-

prafertim Monialium, ut advenientibus Relí.

risdictionem conferreétiam infcio ac invito fuo

T p

giofis Fratribus confiteantur,/ 3. Quando in ca-

i/

Superiore Regulari , ipséque Religiolus recipi-

u, faltem interpretativé prefumi poteft legitime

l

J

Í

ïli

1

ens jurisdictionem valide abfolvit ejusdem Epi,

de confeafü & voluntate Superioris: ídque ma-

fcopi (übditos cantüm , etfi & recipiendo & ab

M

ximé , quando Religiofi mittuntur foras, aut de

äka

folvendo peccet. — Ita poft alios Layman. c, 10,

juflu vel licentia Superiorum aliquauto tempore

9. 19. plutésque citans Tamburinus /, j. Pzzir,

s

A

i

degunt in locis, ubi non funt Confeffarii fui Or-

£. f. $. 2.w. 29- Ratio eft: quia Epifcopus potetl

dinis , qui à Przlatis fuis Jurisdictionem habe-

u j

conferre fuam jurisdictionem in oves fux Dioe-

ant, de quo rursüs aliquid inferiüs, ' 4. Deni-

jio]

celis, cuiliber idoneo , qui fe aliquo modo ei füb.

femgp,ts 8r

que, fi expreffum aliquod manet privilegium vel

jicit : certé potelE conferre alteri non fubdito,

indultum tale, nt in Jubileis, Cert? in Jubilais

oEPW

v. g. Sacerdoti alterius Dioecefis , infcio vel invi»

j

noítro tempore haclenüs promulgatis patenter

to Epifcopo alterius illius Dieccefis, cur. non

& communiter , quoad hoc , jurisdi&tioni huic

fgnlcüug'

etiam Religiofo, infcio velinvito fuo Superiore?

Regularium derogatum fuit : adeóque potuerunt

Etfi Religiofus ifte. peccet contra obedientiam

fibi eligere quemcunque Confeffarium Regula-

& voluntatem Superiorum ita fe fübjiciendo E-

rem, Secularem, Approbätum ab Epifcopo loci:

Á

)

pifcopo in tali miniflerio, — At, quàm graviter

u nallus fcilicetà libertate confitendi fua pecca-

peccabit? Layman cit. fignificat, peccare femper

tà, tempore univerfalis indulgentiz , excludcre-

7»(1!/' i

T

ii

7À

mortaliter , five invito pofitive , (ive folum jin-

tur. Si ergó deinceps edantur Jubilea fimilis

(

Ício citra pofitivam ejus prohibitionem hoc fa-

tenoris , par poteíLas coneeffa erit.

Adde taci-

p

X

1

iat, quia femper in re gravi utitur (uá voluntate

tum confenfüm Superiorum, qui dum abileum

Y "c

independenter à voluntate Superioris. Nimium

s?

jin*

if

[ris [abditis proponunt , fatis oflendunt , eam li-

probarethzcratio, ut tuté vides. Rectiüs ergo

bertatem fe approbare , ait Tamburinus cit, eap,

1 200 *

-

4 L"

Tamburinus cir. »4m. 33. cenfet, tunc tantum

f« $- 4 num, 4.

(

W

Quarta. o

AO

?ch?re mortaliter ita accipiendo jurisdictio-

dificatio ex præd'i&iä £oníe-684.

Fff 3

qu'ens

h.

4 5

um

ee

t

A

414

g b«ol, Sacratt, Pars Il Cap, Vl. Sedi, 1. De Cbnfäj]?zrii apprabd?ioä?e, |

P nl

feffarii Regulares fubditi eà

venialia aliqua; ut ab his dire&& & indiredt &

quens eft : quod Con

mortalibus abfolvaris: ut jam alibi infinuatum,

dN

amplá jurisdictione ,

etiam refpe&tu Szcular;ium

r 10

& feB. féq. infinuatur ampliüs.

non poffint uti , nifi de licentia && deputatione

| Md

füorum Superiorum , exprefsà veltacità. Nam

QU/ESTIO III

::f.'lm[ (

hanc amplam facultatem Pontifex concedit &

t

delegat ipfi Ordini , ut Pralati Ordinum com-

Quid? & quotuplex eft Jurisdictio

j ila

mittere eam poffint fuis Regulatibus Sacerdoti-

generatim ? fpeciatim.

bus, quos ad hoc munus idoneos judicaverint: fi-

ipda

jurisditw prdinaria quid! quarumt à quo?

huite

ne quorum proinde expreífa vel tacita licentia ,

refpesin quorumt —

ia

nec licité , nec validé eá facultate uteretur Sacer-

SuUMMARIUM.

jiuVi

dos Regularis fübditus , etiam ab Epifcopo jam

6$6. Jurisdiclio ordinariaquid ?.

i

fonm

approbatus. . Ex corhuni DD. Rodriquez Q Q* ,

687. Quibus competat ?

Monaf

R.R. tom. 1. q. 60. 4 3. alitsque citatis Layman.

&91. 44 quo habeatur $

493. . Quinam ci [ubjiciantur ratioue d

j L

£€. 10. 4. I9. & laté Gobat »4m. 629. | Atque

domicilii ?

O?icilli, fel qu&

daben

hincfit , quód Pralati Regulares fuis Sacerdoti-

694. "dut prifzlegzó ff atás.

f& 1. (

bus fubditis jam approbatis & expofitis eam ju-

695. Vel juris difpofitione.

risdictionem ex caufa , etiam non notoria, denuó

hm, G

Urisdictio Confeffarii. eft adthon'tas, potc-k

auferte poffint , &

à confeffionibus audiendis fu-

ftas , feu facultas jus dicendi, feu fententiam

dtpdm

sl

ie: M

Ípendere. ^ Quanqfim fi Przlatus alicui Con-

ferendi in alium tanquam fibi fübditur in foro.

lerum

feffario interdicat, ne confeffiones audiat, non

confcientie , quod ipfum fignificatur verbis

E

ideó ftatim exiftimandus eft ei jurisdictionem

Chritti , & pro definitione fervire pellunt Ef

Tors

auferre velle, ut validé Sacramentum admini-

pote[las lsgands & jolvendi im foro con(cientta (a»

Dd

ftrare nequeat, fed plerumque folàm exercitium

cramentali. vide dicla initio capitis. Triplex eit

prohibere, ut licité non poffit , nifi ipfe conttari-

íp il

divifio Jurisdictionis coruniter affignata X re-.

Vocán.

um exprimat, vel ex circamftantia fed caufa pro-

cepta à DD. 1. Ordinar:za €7 delegata. 2, Certa

lüenidi

hibitionis id przfumi debeat : utpote fi ob infci-

probabilis , & dubia. ad:quas revocatur error

tiam vel aliam indignitatem, eum ab officio

petin

eoriunis. 3. U niver(alis,& veflritia ad univerfa-

1Oiprr

Confeffarii füfpendit, vel depofuit. Vide Lugo.

lem commode revocamus illam generalem ju-

Miranda 74az. Prelat. tom. 1. quefl. 4 $. c. 13-

dhpnta

risdictionem pro articulo mortis. , De ordinaria

Nptcut

Rodriquez ciz. q. 60. 4. 2. Layman. s. 19. &

j

fpeciatim dicam hác quaftione.

De reliquis

alios apud iftos.

L

Acjrigd

feor(im per diftinctas quaftiones fequentes.

atb

1 x di&tis

de approbatione emergit dubi-

26;

ÜE

N

d][&'lmmc 1

um fingulare.

Quando .R*eligioü de lic2ntia

Superiorum peregrinantur vel commorantur in

gurisdictio Ordinaria Quid ?

m Edbl

büonty

locis , ubi non funt Sacerdotes ptoprii Ordinis,

Urisditio ordinaria dicitur, qua alicui com-686-

folet eis fieri Iicentia ( faltem tacita inipfa licen-

etit ratione muneris , officii, vel beneficii ad

A tgri

T

tía exteriüs commorandi imbibita ) ut tunc con-

quodaffumtur. Unde & dicta erdinaria : quia .

fiteantur Sacerdoti alteri , feu R egulari aiterius

ts

talibus fic affumptisordiwarie emper ipfo offi-

Ordinis, feu Szculari. Hoc cafu , poffüntne

cio vel beneficio collato:, cenfetur conferr.

lüne comy

nauferr

Regulates in Confeffarium fibi eligere Sacerdo-

Quapropter etiam hác jurisdi&ione femel legi-

tem fimplicem , nondum ab aliquo Epifcopo ap-

"snece

At

timé collatá , fine legitima caufa vel propria re-

probatum ? NNegat Vafquez cum paucis.

fignatione , nemo privatur :

quod fzpe aliter fit

?:Jï??l*aufem

cuni multis affirmat Suarez , eámque fecutus

"ll &

in jurisdictione delegata. — Neque de

Y

"'Tamburin. cit. c. . $.2.». 17. Ratio eft: quia

hoF hïf

n

ex una parte Concilium Tridentinum in hoc

plura dicere opsra: pretium eít.

4-;6.(,;7. .

$. LL AQuorum !

z

s

decreto requirens approbationem Epifcopi, non

t f "

comprehendit Confeffarios Regularium , feu

L ^TRes funt Judices ordinarii ,

habentes ni-'687 !

füis

[

Religioforum, fed claré fecslarium, etiamóater-

à. mirümjurisdictionem ordinatiam in àoc

M

detura tantiim : eX alia autem patte à Superiori-

tribunali: Papa;Epifcopi, Parochi. — Papaex vi

hbifïer il

bus ifti Religiofi peregrinantes non reftringuntue

"Eledlionis fuz: in Pontificatum eompetit juris«

j m!in!

dictio inEcclefiam univerfalem , tanquàm fupre-

ad Confeffarios approbatos ab Epifcopo, ( alio-

Tsj

Q

quin enim fine dubio non poffent) ergo neque

mo, ordinario , & univerfali Paftori , ac Vicario

Generali Chrifti. — Epiftopis ex vi Electionis &

xqf lt D

à nobisreftringi debent. — Ais: ergo multó ma-

i Ulm

gis ego Religiofus extra Conventum degens fo-

Confirmationis füz competit jurisdidlio ordina-

ria in fuas Dicecefes & Diocefanos: eÓ ipsó

PHI[Q)

t

cio meo Sacerdoti fimplici confiteri potero?

n

h'c a

Omninó pötes, f1tua licentia diutiüs extra Con-

enim, quó legítimé ele&i & confirmati fant, etfi

Md fP

RUR

ventum manendi eam tacitam licentiam extrà

confecrationem Epiftopalem nondum accepe-

hi

confitendi imbibere videatur : quamvis id in no-

rint. SiSacerdotes fint, per fe Sacramentum hoc

Vi

ro Ordine in praxi non auditum teftetur. L.

fuis Dicecefanis omnibus adminiftrate , aliósque

adiddelegarepoffünt. — Parocbis , limiliter ex

Pottellus v. Confeffarius w. 14. Alioquin certó

non poteris ei confiteri mortalia ad abfolutio-

vi legitimz Inftitutionis füz competit jurisdictio

1 ! Aqmüe

pim »

h

nem directam; bene autem poteris tali confiteri

ordmaria inïfuos Parochianos, Eó ipsó €

T

N

qu

1

"

r

!!'m'

'oize.

| ITbeol; Sacrai-n*.i Pars II'L Gap. 7) Secd, 1 De Jurisdict

41$

tb

quöxParochialle Benefi;iuih eis confertur : juiris-*r

Petrus teliquorum etiam Apd&olof;im Caput &

li,

Hictionem in foro facramentali accipiunt.

Paítor.conítitutus , infüper accep it jurisdictioné

62* Il Ordinariam etiam jurisdictionem habent ,

generalem infe, & in omnibus fuis Succeffori-

& Ordinarii appellantur , qui predictorum vices

bus perpetuó duraturam , ut nunquam Ecclefia

gerunt ex vi muneris , officii vel beneficii fui.

vifibili Paftore , & fümmo Capite deftitueretur z

ii

Utpote r. Papalem, Vicarii Generales Papze,Le-

atque ab ipfo conveniente ordine Hierarchico

j

gatiàlatere, fupremus Peenitentiarius. 2. Epi-

poteftas fpiritualis jurisdictionis in reliquos Det

LT.

Icopalem, Vicarii Generales Epifcoporum, &

Sacerdotesac Miniflros defcenderet & derivare-

Poenitentiarius, ubi Pcenitentiaria eft in officium

tur. Quare poft Apcfítolos, omnes alii Mini-

ereQta, 3. Parochialem , vicarii Parochorunr,

ftri jurisdictionem à fummo Pontifice imme-

! ubi Vicariz funt officium, vel beneficium fe-

diaté vel mediaté accipiunt : hoc nimirüm ordi-

orsim inflitutz , nti funt Vicariz Capitulorum ,

ne, lpíefummus Pontifex legitimé electus ex

Monaíleriorum &c.

;

vi inftitutionis , & promiffionisà Chriflo Pctto

ioh?m

639 IIl Quafitalem orginariam jurisdict

factz imediatéà Chrifto jurisdictionem ordina-

habentPralati Ordinum exemptorum.

Utpo-

riasngeneraliffmam in omnes fidcles, torámque

té. r. Quaft Archi-Epifcopalem vel Patriatcha-

Chrifti Ecclefiam accipit : ab hoc imm: diat&

lem, Generales totius Ordinis. ?. Quafi Epi-

Qd

accipiunt Patriarcha , Archiepifcopi, Ep/fcopi,

Ícopalem , Provincialem refpe&tu totius Provin-

refpectu fuarum. Diecefium : ficut & Prz»latz

cie ; Abbates exempti refpectu fuorum Mona-

exempti Generales , refpectu fuarü Religionum z

flerium , Prepofiturarum , "Prioratuum , &c.

g.

mediaté veroàPontifice & immediaté ab Epi-

3- Quafi Parochialem, Guardiani;Priores, Re-

Ícopis jurisdictionem in fibi corniffos accipiunt

&ores, alii immediati Superiores Ordinum re-

D

reliqui Paftores inferiores, Parochi , Vicarii &c.

Ipectu fibi cgmmitforum &c.

ficut & a Pralatis GeneralibusOrdinum , accipi-

€

o

!

1V.. Ad jurisdictionem ordinariam etiam re-

untalii Przlati inferiores , Provinciales , locales

1ï;ärziï,

vocanda eft illa, quam ex perpetua Ecclefiz con-

&c. refpectu (ibi commifforum Regularium.

rl(gm,:?-

fuüetudine obtinet quilibetSacerdos , etiam fim-

Nam refpectufacularid, nullam otdinariam ju-

d

judet

plexin tribuscafibus : r. Super venialia tantüm.

risdictionem habent Pralati Regulares Mendi-

2. Super mortalia, à quibusPoenitens jamanteà

g

cantes, fedtantüm delegatam privilegio à fum-

legitimé abfolutus fuit. 3. Super omnia omni-

mo Pontifice, ficut & cateri Co

Ders

nó peccata 1n articulo mortis.

Quamvis enim

nfciïafii R&j

D

ha« jurisdictio non competat ex otficio , ipfi ta-

,guxares apProbaf;.

rquentö-

Q. IV-

men Sacerdotio perpetuó annexa cft : hoc camen

dilcrimine, quód primam & fecundam faculta-

Refpel?n .norganà

tem. Ecclefia auferat Sacerdoti excommunica-

&1&.

to non tolerato, fcilicet nominatim denumtiato,

Utisdiclio ordinaria competit fuprà f. 2. enu-6 923

z ilt

ac aotorio percuffori Clerici: fecundüm com-

. meratis perfe refpectu fuorum fübditorum

dbat

tantum,

Tribus autem potiffimüm modis ali-

munem fententiam, ut proinde ea facultas Sacer-

rdiwififï

: dotibus non jure divino , fed ex Ecclefiz concef-

quis fit fubditus & fubjicitur jurisdictioni ordi-

narig bujusEpifcopi, vel Parochi. 1. Raríowe

i iPw' j

fione competat:tertiam veró proarticulo mortis

jur df

nonaufert , quianon expedit proter Sacramenti

domicilii , velquafi domicilii. 2. privilegio fia-

im:/!üv'[ a

. hujusneceffitatem : attamen abfoluté loquendo

tss 3. Yuris difpofitione , vel interpretasione,

u

yit

i

- ! poffe aüferre , tanquam non jure divino , fed Ec-

A. Ratione domicilii;vel quaf domicilii,Paro-693

i W

p

[

Cleliaftico tantóm competentem , docent com-

chorum ordinarig jurisdiclioni fübjiciuntur ,

( g

munius DD. cum Valentia &i d.7. 4. 10. Suarez

qui inter limites Parochie domscilius habent

perpetuum, vel qwafi domicilium, utpoté famili-

4. 56. fett. y. Layman c. 10. s. 2. alii. Con-

trà tamen eam facultatem jure divinocompetere

am vel habitationem, ubi ratione beneficii, offi-

"m

poerl

cuivis Sacerdoti , ut proinde ab Ecclefia-auferri

cii , negotii , vel mercature magná anni parte ;

nequeat, docent alii, non pauci , etiam Marchant

commorantur & habitant: undequi habet duo

i

. nofter infrà citandus.

E6, quod Concilium

domiciliain diverfis Parochiis , aut in una domi-

j

cilium,in altera quafi doniicilium : utriusquePa-

[nyl

'Tridentinum feff- 14. «- 2. dehac facultate lo-

quens dicat : . Ecelefra femper csefloditum|( non

rochi jurisdictioni fubjicitur , ut ab utrolibet,

(anqlll

jj

fa

ab Ecclefiainflitutum , fed, ewffoditnmutpote

quando libuerit, abfolvi poffit , ut cum aliis docec

n*

"tanquam ab Apottolis traditum & inftitutum à

Navar. £» eaput placuit u, 77. At, quidíiquis

HE]EC (

habeat domicilium in confinibus duarum Pato-

"Chritto) ut in articulo mortis omnes Sacerdo-

jj

]

chiarum propé zqualibus, cujus Parochi juris«

tes abfolvere poffintàb omnibus, fed controver-

jfu

dictioni fübjacebit ? 1. lllius Parochie ad

( mzu

i.

fia eft fpeculativa. Practica hujus facultatis da-

-

J

' fuchienter infrà q. 6.

quam refp

icit primaria porta domüs : nifi alitvet.—- ;

!

j

y

jure vel confuetudine conftitutum fit.

mwh"

$. HI. 4 Üw?

i

I Privilegio flatás, ordinariz jurisdictioni

69 -

[lmlh

j

Chrifto Toan. 20. immediaté jurisdidlio-

fübjiciuntur , qui alicui ftatui vel familie uniuse

ï

,:

J

liI

: mA

If

,

ï'äg (

nem generalem fupet omnes fideles acce-

tur, cujusSuperior ex privilegio ordinariam ju«

TA

teme

j*

Beront Apoltoli communiter : fed fpecialiter $;

D

IRIU /

ädi&ionem habet, Ut Novitii Religiofi

pere.

[

ss

q'beol. .S'acrakz. Pars lll, Cap. VILSecl. 1 De Ju(?k:k'äiazlae,j..

]

pore Novit

jatüs , loci Superiorem Ordinarium

fed ex commiffione . alterius ordinariam juris-

habent.

Item famuli & domeftici Monaíte-

di&tionem habentis, habet & exercet jurisdiélio-

| me

nem inPoenitentem. — Tales fünt omnes Con-

(l

rierumlociSuperiorem Ordinarium fortiuntur,

Item qui in familiam Cardinalium & Epifcopo-

feffarii Ordinum Mendicantium refpeclu fecu-

n

larium : atquealii, qui ab Epifcopis ad audiendas

(

rum admittuntur , ipfis etiam ut Ordinariis fub-

jacent in hoctribunali facramentali. Omnia ex

confeffiones exponuntur absque collatione ali-

lu

communi. DD.

cujus beneficii vel officii Parochialis, utpote Ca-

III, Jturis difpofitione vel iaterpretatione , vþl

pellani fimplices. — Item Confeffarii Relixgiofi«,

6955

mavis;tacitá voluntate Ordinariorum per con-

qui à Superioribus deputantu

t pro fuis fubdms

" Juetudinem confirmatá , ordinarium Judicem in

Regglaribus. Et hinc patet.

N

hoc tribunali fortiuntur iter agentes & peregri-

gile

$. 1. 4 .Quo Y

nantes, qui poffunt confiteri Parocho loci , ad

Mnis & folus jurisdictionem habens ordi-£9g

quem pervenerint, quando five ex obligatione ,

O

natiam poteít eam delegare alteri, utpote .

five ex devotione Sacramenta fufcipere volunt.

*»LQ

Epifcopus, Parochus, Pralatus Repulatis &c.

AU

Idque etiam de Confeffione annua -declaravit

quisque refpectu füorum fubditorum. —ldque.

EugeniusIV. quando eo tempore, quo debent

hugti

fatisfacere preecepto annüz Confeffionis, vel

poffunt, etiamfi ipfi Sacerdotes non lint, adcó-

y//þlr/'

que perfe-abfolvere non poffint,tamen conferre,

Coinunionis Pafchalis ; ad proprium Parochum

igi;

accedere commodé non poflunt : ita tamen,ut in

& magis delegare poflunt aliis jurisdictionem

n

fsam , cüm ea callatio vel delegatio nonfit a&tus

'propriam Parochiam reveríi teftimonium annuz.

Ordinis, fed Jurisdictionis. At veró , qui jaris-

gl

Confeffionis & Corunionis, Párochis id poftu-

a

dictionem delegatam tantüm habet, non poteft

lantibus exhibere debeant.Itaex communi, plu-

n

tibus allegatis Layman trad. 6. c. 10.9.9. Dum-

eam ulteriüs delegare alteri , cum totam potella-

Corl

tem füam ipfe ex aliena voluntate hebeat:excep-

modo femper non fiat in fraudem : ut fi quis dire-

elil

& intentione difcederet ad alium Parochum , ut

to tamen , nifi hoc ipfum exprefsé d-legato con«

D

ceffum fit àdelegante , ut ob caufam fuo loco a-

evitaret proprium : excepto,nifi accederet ad ali-

lium fübftituere poffit: aut ex probabili Epikeia

puti

quem privilegiatum approbatum, v. g. Ordinis

1777

ita interpretanda effet voluntas delegantis. Ut-

sitrit

Mendicantium. De quo vide e. 3. 4. weltimá.

pote,fi Parochus impotens delegetalium profuis

€96 V. Eádem jaris interpretatione coriuni ( vel

prirf

Parochianis tempore Pafchali;qui fe inveniat in-

potiüs confuetudine , de qua infrà ) vagabundi,

füfficientem multitudini confitentium, fi occur-

iidigmp.

qui nufqnam domicilium,vel quafi domicilium:

maci

ratalius approbatus, qui illum juvare velit,&ia-

ideóque nullum Sacerdotem proprium Ordina-

cilis zecurfus ad Parochum non fit, poteric is de-

Mi n

rium habent , ordinarium fortiuntur, & confite-

Wj

legatus fubdelegare ex jufta interpretatione vo*

ri poffunt ubique locorum, quó pervenerint, ac

luntatis Parochi , qui ipfum delegans utique no«

E

proinde , quocunque loco exiftant tempore , quo

li

luit obligare ad impoflibile , fed fupponiturvel-

à W

Sacramentà fufcipere debent,vel volunt,àloci il-

le ut congtué fuis ovibus fatisfaciat. Vide Mar-

JiusParocho, aut alio delegato recipere poterunt.

piinte

chant, 7ribun. p. 1. tratl. 2. tít. 2.q. 2. fine. Re-

Ex communi Layman cíf.». 7. addens in fine:

liqua jura de fubdelegatione Confeffarium pra

quandoS

Pertinet autem ad curam Epifcopi in cujus Die-

ipritis

hoc foro parüm, vel nihil concernunt.

ce[Fvagabuadiplerumque morantur , ut c0s tem-

7

li (fe

pore Pafcbali ad.(acram. Confe[fonem & Com-

A

$. II. Quotuplex *.—

-

Ut dtrj

Tnunionem compellat à: Pafloribus locorum, wel

"X Uplex eft delegatio, feu dujliciter deleza

.699 :

]

W

idehr

aliis facnltatem babentibus accipiendam.

tur jurisdictio , diretlà d indiredlz. Jaris-

.Uïlülno".p

di&io delegata dire&té dicitur, quando alicut

COWESTIOIY.

"st

committitur poteitas,ut ipfe'per fe directe Pani-

Verm

tentem abfolvat. Et hac fieri poteft foli Sacet-

Jurisäi&z'o delegata quid?. 4 quo? qmo-

atioi aüp

tuplex ?. quibns anodis?

dotiCharaóterem & poteftatemOrdinis habent.

Jurisdiclio indirecté delegata dicitur, quando ali-

SUMMARIUM,

"t i

cui conceditur , ut Sacerdotemaliquem nominet

EU

627

. Guriiditlio delegata quid ?

veleligat,qui ipfum, vel alíos abfolvat. Factà po*

571

Quis pojrt. eays delegare ?

À dl

&pg. Delegari potefl direlié , $el indivettà.

Ítea eá ele&ione vel nominatione , eo ipfo juris-

LT

700

Quibus 65 qualiter ffat delegatio à jure $2 puvie

di&lio indirecté collata cenfetur Sacerdoti nomi-

r glgg

'leeio ? .

nato , electo, ac velut prafentato. Unde quamvis

!k'.;qilt fa

Zot

Quibus && qualiter d confaetudine ? &

ipfa delegatio jurisdiclionis neceffarió ad Sacet-

nmjss

792

. Quijons ac qualiter ab homine ?.

4

otem terminetur, minifterium tamen mediuni

Vteter

2Q. L Quid!

hujus delegationis, fcil, electio vel nominatio

Sacerdotis, etiam Laicis, imo & foeminis come

j

] ng

Urisdictio delegata dicitur : quamSacerdos in

ANMnt

l

en]

Ponitentem acquirit, non ex vi beneficii vel

mitti poteft. Hoc modo aliq

uando Laicis cori-

Ia

igant fibi Confef-

Y

officii alicujus proprii , fed folüm ex commiffio-

mittitur vel permittitur, utel

m

A

ne alterius ordinariam jurisdictionem habentis ,

farium quemcunque appr

[0)

batum, ut in Jubilziss

us

& confequenter in propofito : Confeffarius Jele-

in Bulla cruciata &c. Sic

& Abbatiffis fepe con

Quj

lg

gatu: €ft , quinon ex vi officii vel munerisfui ,

r Mon«g-

?W

b

eeffum eft,ut Confeffarios pre fe ; &iu

; üer-ius

u

L]

rïbeäl. g'acrament-. Pars ill. Gap. VI Se& 1. De Jurisdz'ä'liakä; E

i

Ls

fleciiseligant, vel affumant, qui ipfo faco,ex vi

intepretativam pertinere credibile eft j ele&io.

príncipalis concedentis cenfetur indirecté dele-

Of .

nem idonei Confeffarii , quando Poenitens non

B

gatam jurisdictionem obtinere : sícque indire-

poteft confiteri proptio Sacerdoti fine morali-

élam poteftatem jurisdictionis habent omnes

dudigd

ter certo periculo, damno, vel ruina fpirituali ,

Confeflarii ele&ti eorum ,. qui poteftate eligendi

fcu lapsás in poccatum mortale; ut fi mulie

t j

fibi Confeflarium gaudent,de quibus mox infra.

(

Ácirethunc Sacerdotem effe follicitatorem , pra-

videns probabiliffimé fe ab eo follicitandam &c.

$. H^. Quibss modis?

gl

!

, Elegatio poteflatis directa, indiredta , tri-

fialium privilegiatum facilé adire nequeat, po-

B.

3

4

bus modis fieri confuevit: r. À jure , vel

tefteligere quemcunque idoneum in fua Dios-

cefi approbatum , maximé fi licentiap&tita,' etfi

privilegio- 2. A confuetudine. 3. Ab homine.

nonimpetrata fit. - Ita pott Sylvefiruno , Medis

li

1. A fure vel Privilegio,

nan , Toletum , & alios, Marchantloco cit.

Elebris talis dire&ta'eft delegatio Frat.

S. Dixiutrobique( faltem licentiá petità, et-

uk

"

; 3,00;.1/. &»:

Minorum & Prxdicatorum, reliquo-

fi nonimpetratà ) In his enim duobus cafibus

rügnque Medicantium facta à fummis. Pontifici-

ignorantiz G improbitatis tantze , iniquiffim&

bus,tumin jure Clementina cap...Dudum de fi-

negaretur licentia à proprio Sacerdote;velParos

iif

pelieri: ,. cum in extravagantibus: bullis ac pri-

cho. Quin addit Marchant : et/azz so

petità ,

vilegiis, ad audiendas Confeffiones fideliü unde-

quando commode

t

peti non poteft fine aliquo

cung; ad fe accedentium,de qua jurisdictione per

detrimento, uti funt graves averfiones Sacerdo-

"

occafionem plura dixi mox fuprà q. 3. $. 4.

tis proprii,odia, detracliones, &c. .Si enim fine

; 7oi. li. Taliseít delegatio indirecta Confeffario-

gravi incommodo licentia peti non. poteft , eo.

"b

rum , qui audiunt Confeffiones eorum , quibus

Wl

dem jure cenfeberis abfolutus. « Czterüm, ex-

Confeffarii electio à jure permittitut. Celebrior

eil illa, quam facit Gregorius IX.l. j. Deeret.tir.

tra hos duos cafüsignorantize notorig , & gravis

periculi ex malitia proprii Sacerdotis, vera mihi

3 8. de Pauit.& "Remi J dicens: Ne pro dilatione

.eft fententia Soti , Suarez,Layman , aliorüm ; ni-

f0X

ganitentia peviculuzs imuineat apimarum,per-

mirüm, invalidé abfolvi quempiarh ab alieno ,

mittimus Epifcopis Ó* aliis Superioribus,nec non

d

fi proprius Sacerdos licentiam petitam , etiam

mizoribus Pralatisexemptis,ut etiata preter.Su-

w -

gerioris fui licentium.providula & difcvetmm fr-

injuflé deneget, quamvis is negando graviter

jfcine

peccare poflit. De quo dix

- éieligere po[fimt Confe[f2rium. Sic Pontifex.Ubi

nltimaS. 3. (ub finem.,

ialïiq/uvi(i 6ap. 3. 73:]?,

HBf; M*;'

nomine Superiorum,nec non minorumPrzlato-

afe Veh'i,fi

tum exemptorum;intelliguntur Gener ales, Pro-

H A confuetudine prahta."

reric

"vinciales, Guardiani , Priores, Re&tores, Prepo-

||

retione

Enfetur delegari jurisdictio dire&t? , vel fal-704

fiti,Prafides;qui veram jurisdictiorem Eccle-

tem indirecte , quando aliqui communiter

neutqu

fiafticam habent in Religionibus exemptis.

confueverunt eligere Confeffarios approbatos;

T

gonitwf ,

2 l. Ad juris etiam delegationem indiredtam

fcientibus Superioribus , nec prohibentibus :

4 V

ii

w7o

pertinet electio. Sacerdotis alicujus approbati ,

tunc enim cenfeturtacite] confentire, & jurisdi-

j .;,flh

quando Sacerdos proprius eft notorié ignarus &

&ionem ejusmodi Confeffaríis electis delegare.

-

iil

imperitus in iis, que funt fui munerís: tunc e-

Quare delegatio talis e(t à confenfü tacito Supe-

D

ft

nim ( faltem licentià petitá,etfi non obtentà ) li-

riorum:Q non 3b ipfa confuetudine ut cauía de-

jl

cebit alteri idoneo confiteri, hoc ipfo à jure indi-

legante, fed tantüm ut figno taciti confenüs

delegationisSuperiorum. — Et hinc:

á

ml

recté delegato. — Floc jus colligit Navarrus ex

Uzbano l. p. c. placait de Panit.diff. .

Ubi

l. Hác confuetudine & tacitá dele

gatione. eii-7oy

m

ue Sacerdo-

p

ficloquitur Pontifex. Placuit, ut nulli deinceps

gunt fibi confeffarios Parochi , aliíq

(

Sacerdotum, quemlibet coínmiffum alteri Sa-

tescurati communiter , & fibi invicem vel aliis

f

cerdoti ad peenitentiam fufcipere liceat,ine ejus

Sacerdotibus approbatis confitentur , ex confen-

"

confenfu,cui primó fe commifit , nifi pro igno-

fu tacito Ordinariorü id fcientium & aliud non

Ü

yini

tantia illiuscui Pocnitens priüs confeffus eft.. Et

ftatuentium. E&démque confuetudine & taci-

u g

"

lc exponitut ibidem caput Sacerdos , ex Gratia-

to Superiorum coníenfu etiam, in noftra Reli-

yii

jj

)

4l

no. .4liud efl favere velodio proprinmSacer-

gione Fratres confitentur aliis in Ordine appro-

ol

dotem contenmere, quod facris Canonibus probi-.

Q fu.

J

batis Sacerdotibus przter deputatos pro Con-

betur: alinid cacsm vitare,quod bác authoritate:

ventu , quod alioquin valere non poffet ob defe-

g

quisque facere mouetur s me. fi cécus caco duca-

&um jurisdictionis , quod valde notandum.

J

Ui

tum prebeat , ambo in foveam cadant.

Atque

II. E&dem Confüetudine in omnibusReligio-706

TE

j

ita preter Navarrum docent D. 75omas, AMedi-

nibusreceptá, fi plures ejusdem Ordinis Reli-

[2

"

xa, Vafquezs Hurtadnus , Diana , alii , ac nofter

giofi peregré mittantur, unus alteri,quiSacerdos

wmlm

0f

"Marchant fupra cit. tit. 2.q. 3. cenfeus Senten-

eft,& Confeffiones audire folet, confiteri poteft,

Ü

fj

tiam eífle veriffimam authoritate Canonum ni-

Itémque fi Religiofi , prfertim Sacerdotes iter

'lcls w'

i

xam, ac fundamentali ratione : quód Judex totus

faciunt; aut diutiüs extra Monaíterium moran.

"

tur in loco, ubinon habent copiam Confeffarii

]uþlll

ignarus pro non Judice habeatur.

| L!ahtum-

Y

n

- Xis multi contrarium fentiant.

proprii Ordinis , ex prafumpta licentia & con-

r

mffü

d

203 V. Adeandem delegationem indirectam &

lenlu Superioris fui, alteriSacerdotiRegulari vel

&

Paas lll. SACRAM. -

Ggg

P

sæ'-(

y

n

N*

-*

3

E

8 qbeolSacrament, Pars YT. Cap, W Secd. IDeJamdzö?zom

4

jii

Sæculafi confiteti plerumque poffunt , faltemea

riarius delegare potens poftea ratam habiturus (it

dii

peccata, qu& Ordine fuo refervata nen fünt ;

Confeffionem & Abfolutionem ab altero factá :

N

Rodriquez

as

i Q.-K:gul. t0n. 1. q. 62.4. X.Lgy-

Certiffima & communiffima DD.cum Navarro

màn . £0- *. 20. alii communiter.

€.9. ». 6. Suarez difp. 2 y. fett. x. Sanchez lib. 3.

lp

gt

707. lll Ad. eandem cenfuetudinem , ex tacito

Matr. d. 3 y.3.24. Layman e. 10. s.16. alii paf-

confenfu eorum , quorum intereít ; revocari po-

fim. - Ratio elara eft;: quia Sacramentum Poeni-

D

j

xeft jurisdictio,quà Parochi vel curati expofiti in

tentiz invalidé confertur ab eo, qui nullam ju.

lalüs

hoc loco excipiunt confe(fiones cujusvis pere-

risdictionem actualem. habet eo tempore, quo

grini vel vagabundi adventantis : de quibus dixi

Sacramentum confert & abfolvit: atqui eotem.

| (

lprot

que[l. praced. (ub finem: E3démque excufari po-

pore non poteít habere jurisdictionem a&tua-

teft mos, quo Ruftici aliique peregrinantes ad

lem;nifi de a&uali prafenti voluntate delegan-

fitiic

(obli

locafacra, etiam non valderemota ibidem con-

tis , aliquo fenfibili fignofibicognito: quia con-

fiteri folent Parochis,vel Sacerdotibus expofitis,

fenfus futurus primüm,non poteít conferre juris.

giam

Wotta

dummodó non fiat in fraudem propriorum Pa-

dictionem protempore prafenti, quo datur ab-

"i. C

rochorum, ídque maximé pro confeffione an-

folutio ; neque valor ac effectusSacramenti , po-

nua, . Etreélé refolvit Gobat J4Ipbab. Cenfef-

teft pendere ab eventu futuro: ergo requiritur

du

volut.

[ar: Cafu. 3. nn.83. . Si in pagoremoto , aut

confenfüs a&tualis pra-fens;expreffus vel tacitus,

etiam vicino, in quopiam die feíto fit propofita

& non fufficit ratihabitio de futuro. Ex quo fo-

faitit

hr d

indulgentia plcnäria, poffe ad eam lucrandam te

luta manet coincidens quaftio:an ad hanc dele,

illo conferre, & confiteri Parocho illius loci;ni-

ii

ationem ab bossine fafficiat prafumptio vel in- *

f expreífse conftet proprium tuum Parochum

terpretatio voluntatis ac facultatis Superioris vel

vius

Ratio

i

nolle ratam habere talem confeffionem.

delegantis : ex di&is enim

o

À

»

eít: Qnia inabfenris infpici debes sllud , quod ple-

diítinCtione.

p

rumiq ue fievi folet ; at certé vix tricefimus Pato-

1. Sufficit prafumptio de confenfüi feu völi;näxe .

chus erit tam durus,quin tunc faciat fuis copiam

tate delegantis prafenti , fi reverà adfit. Quan-

Qu

taliter confirendi alteri, faltem extra tempus ob-

dó nimirum prafumptio vel interpretatio fun-

ligationis.

Atque hzc motoria confuetudo ,

datur in fignis vel motivis multüm probabilibus

quamdiu fe expreísé non opponit tuusParochus,

& quafi certis, quód talis fit voluntas delegantis

éft fignum fufficiens fenfibile ejus confensüs &

v. g. Superioris vel Parochi in prafenti.Utfi au-

ratihabitionis de praefenti.

À

dias confeffiones , vel tü confitearis alteri,Supe-

Pl i

LE

708 . IV. Tandemad eandem confüétudinem per-

riore, Ordinario,velParocho prafenti velfciente

[1077

non tamen contradicente , fedtacente, càhm ta

miffam tacito confenfu fpeclare videtut,quod a-

2 93'1)

licubi, etiamapud nos in locis peregrinationum

men contradicere vel impedire, fi vellet; faci

z

W. ss

m

in magno concuríu hominum ex diver(is Paro-

]é poffet : jam tacité jurisdictionem conferre

chiis, rogatià nobis Parochi ac Sacerdotesíacu-

cenfecur,ut proinde validé abfolvas, vel abíolva-

lares -curati excipiunt Confeffiones quorum-

ri. Nam qui fictacet ; non folüm confentire

^

vis , abfolventes nimirüm à peccatis , à quibus

J

videtur juxta Regulam juris , fed etiam ipfofuo

alioquin abfolvere poffunt(non utique à cafibus

filentio , tanquam figno fenlibili externo con-

[ Um, l

ff

Papalibusrefevatis , à quibusnos Privilegio ab-

fenfum füum exprimere:at fi reverà diffentiat in

folvimus) Cértum enim eft, id non. poffe fieri

animo;táceattamen , & nonimpediat a& ipfo;

n j

ex noftra delegatione;cüm ipfimet meré delega-

quia vel timet offeafas feu tixas , vel putat illumi

; ü?dlllle pto

ti Minifleriales refpectu Sacularium , aliosiub-

aliunde habere poteffatem , aut juffit illum pro-

j

n dj

delegare minimé poffimus.

Fit ergo ex con-

hiberi per edituum v.g.fed is iaonþrqhibüït &d

Vr

fuetudine notoria , & faltem tacíto confeníu vel

omninó invalida erit abfolutio. " Quia pra»

$

N

Ordinariorum , vel Parochorum aliorum pro-

fumptie qualiscunque debet: cedere

veritati. e.

T g

priorum illorum fidelium, qui fine dubio con-

ANuper de B:'g'f:mi:. Suarez , Coniück, Lug03

: Wmm» t

tentiffimifunt, fuos Parochianos apud nos con-

alii cum Layman eir. ». 16. re&lé concludente i

fitcri eo modo, quo commodé poffunt , adeóque

quód prafumptio confensós prafentis , licét ra»

Vr

in defectu noftrüm , etiam aliis.

Quanquam

tionabilis fit,tamen nihil confertad valoremSa-

tutiffimum foret. petere expreffum confenfum

»

cramenti , fi reipsá confenfus ( figng quocun-

NT

Ordinarii , prout alicubi fieri vidi.

»

z

que declazatus ) & confequenter jugxsd?&iqii;

* lll]]p[

AlL Ab Homine,

Commiffio defuit.' A fortiori ergo :

^

z

li

o vel'inczm -

ln

TU

N

709 Ea I delegatio, quando habens jurisdictionem

i. Nullo modo fufficit prafumpt

wskgm

. ordinariam verbo vel fcripto;aut figno fuf-

terpretatio quantumvis rationabilis & certà de

mu).

:

ficienti committit jurisdictionem alicui pro fibi

futuro tantüm confenfü & ratihabitione dele-

"itre

ld

fubditis directé velindireclé v. g. Papa inJubi-

gantis, quód fcilicet , quaxido reíciverit, fututus,

N

H

"fj

lxo pro Parochianis: Przelatus Regularis pro fi-

fit contentus : ob rationem datam : jam enim Sa-

A Um

ctamentum feu abfolutio anteà collata defectu

i

bi fubditis Religiofis vel Monialibus, &c. . Ad

'hfnon

ejusmodiautem jurisdictionem ab homine dele-

jurisdictionis invalidafuit , neque confenfus feu

Ghl

"Qï

IN " &

gandam neceffario requiritur confenfus actualis

fubfequens ratihabitio efficere potelt , ut modó.

D

u

pra'fens figno aliquo manifeítatus, & nullo mo-

primüm convalefcat,ut merító concludatNavar-

b ini*

t 'qxnunt»

qm

i

do fufficit ratihabitio de füturo , feb quód Ordi-

rus apudLayman eir. Sa;rn»fa(ytüm ?"fd 4

—* u

V lmn " l

i

Ó

x

^

n

; ïbeol. Sacrdr)zent,- Pars HI. Eäp. Vl d I. : De Jkiz':diäïong, 419

Vr

tioifgi;lum eff, nullà 'ratib*abitio&e; etiam P&pæ $

titulum. fcilicet collationem benefï&ii Patochíia-

m d

validum fieri potefl, Ex Regulaveluti Generalis

MNlVam

lisà potente conferre illum , fcilicet Epifcopo ,

et:Nunquàm fufficit ratihabitio futura, vel prz-

fed quiainvalidé & nulliter accepit,non habetti-

tl i

"4

fumptio de confenfu faturo , quando agitur de

tulum verum, fed apparentem tantüm & puta-

A

valore actás prefentis: etfi fufficiat,quando agi-

titium, & ideó dictum coleratum. — Denique fi

Qd

turfolüm de honeftate actüs4cu de licito:xquo be-

talis neque collationem beneficii validam velin-

Qs

56 notato , faciléfolves objectiones & inftantiàs

validam habeat, à potente conferre illum, & ta-

ln

dealiisSacramentis,de ufurpatione rei alienze &tc

menp communiter Parochus credatur : puta, quia

'i.u,atqm

E

.. $. Dices: Nonne. fecüseft. in contra&ibus?

fe talem finxit,falfis litteris, vel teflibus, ant for-

u

, Siprote emam equum; táque pofleà, re.cognitá

t Cprout alicubi fa&tum eft tempore belli Sue«

lts

Yatifices, certé contractus emptionis co

iiv

ny

alefcit,

Es

dici) à non potente conferre , fcilicet poteflate

miwlql:j&g

|'E&obligaberis perindé,acfi ipfe emiffes,juxtaR e«

fzculari affumptus eft. &c.

Hic tandem erit

gulam Juris Canonici in 6. Raribabitionem re--

n!iconfe:m

error communis tantüm, fine omni titulo, etiam

l iaj

trotrabi, Ó mandato non eff dubium, equipara-

colorato.

m

A

*i. Cutnon idem (itín propofito ? s. Ideó non

Quando ergó. adeft ejusmodi communis et-

d "

E

eít idem. Quia valor contractüs pendet ex fola

tor cum titulo colorato , quo aliquis Sacerdos

uj

* voluntate

NT

acifcentium : « ideó meritó futura

communiter putatur effe Paftor ordinarius vel

n

/ fecuta rati

À

tbitio aliquid operatur. Atveró và-

j

1

u

delegatus, qui reverà non eft, eo ipfo habere ju-

(

lor & effectus Sacramenti principáliffimé pen-

tisdictionem fufficientem ad validé & lieité ab-

|

|

det ex inftitutione Chrifti requirente omnia ad

ts

folvendum , ac Sacramenta alia miniftranda., ,

Aj |

valorem requifita neceffarió exiftere tunc, quan-

Matrimoniis affiftendum , communis & certa

do Sacramentum conficitur & ' effetum füum

eít fantentia DD. & modó "Theologorum om-

| - producere debet, utdictum eft..

nium, quos numerosé recitat Diana p. 8. treit,

TM

s XOWURSTIO V,

I.réfol. 94 Ratio ducitur ex benigna iüter-

vidi

pretatione voluntatis pig Mattis Ecclefig , quae

nttrp.wi;», p

. Quid jurisdi&tio certa , probabilis,

in communi errore curm titulo colotato , ob uti*

:ümpmïeäz a

* dubia ! wbi etiam de errore

litatem publicam fidelium , ne fc. magni fepé

liisi

cammun;'.

oriantor fcrupali,curbationes ac difficultates cit«

SUMMARIUM.

vt

£l o certa.

cahujus Sacramenti adminiflrationem, aliáque

Arsaiti?

71 5 Quid juritdz.

miniílería, qua jurísdictionem requitunt , uti

714. Quid,G quando cenfeatur adeffe

jurifdiäin m; erro«

n i

Te commnuni:cumy Vel fime tztulo colerata.

*

affiftentia Matrimonii &c, voluit hupc defe-

Z1j- &

" , [äfi

z16. du

:ä;

urisditizo J)ro'ä:zäili: t

i

&um fupplere, & dare veram jurisdictionem il-

frvedltt i

quando b«c fufficiat ?

lis, qui capaces illius funtftante errore commu-

F3« n & quando fufficiat jurisditlio dubia? -

u i

ni ac titulo colorato , fequendo decifionem /.

S.L Jurisdiifio certa

Barbariu ff.de offiz. Pret.. Idémque dicendum

vae,veh*)»?f

73 25T,q

uz nititur certo titulo ac fusdamen-

ilina

eritin cafibus qseff. pracedente pofitis , quando

, to; qualis eft omnis jurisdictio ordinaria

aliquis abfolvit ex confuctudine alienosjin quam

deium i

zeverà nonconfentiunt ordinarii Paftores : item

eorum,qui beneficia vel officia curata legitime,8C

jl :xlvcrf?f')

|cpacificéobtinent: & omnis jürisdictio delegata

quando quis pergit abfolvere nefciens potefta-

a

eorifn, qui vel àjure,vel ab homine;vel contue-

tem fuam efle revocatam. — NNavarru, Sylve-

Ó gl 'l"lf

It

tudine probata delegationem expreffam , indu-

Jfler , alii cum Sanchez L. AMoeral.c. 9. s. 15.

g, p

i ülm

bitatam, directam vel indirectam habent, juxta

Caterüm quando adeft folus error communis ,

T N

hác Sectione hactenüs laté fatis dicta,

Inter

fed fine omni titulo etiam colorato , ut fi Sacer-

"n

li

j

p

anc primam jurísdictionem cerzam , & fecun-

dos nullam etiam invalidam habeatcollationem

"M

dam probabilem quodammodo media eít hic

beneficii tàmen communi errore putetur Paro-

t u

commodé explicanda.

«

chus vel curatus, an tunc etiam fupplente Eccle-

Gu

& L.

fi jurisditionem, validé abfolvat , alique mu-

d

Mr

i : jurisdi&ia ex erro

niaParochialia obeat; res controverfa eft apud:

fæfcnliï:!

)

[

v COmmnpi : cum, vel fi-

netitulo colorato.

DD. Negat Sanchez!.3. Z4atr. d. 10.usm. 6.

cum plurimis. Affirmat Bonacina cum multis a-

97

Xplico : Aliquis revera tantüm Sacerdos

TU

714 ä

fimplex, vel privatus jucisdictione habità,

liisapud Dianam /upra cit, p. 1 1.tr.2.refol. 69.

ya

.communiter tamen habetur Paftor vel Confef-

probabiliorem judicat , ac probabilem etiam

e

Tariuslegitimus ab omnibus in tali loco degen*

cenfzt Tamburinus, /. $. Peit. cap.4« $.« "t

n

tibus. — Ecce:commnnzs error de. jurisdictione-

17. Accedit Gobat cjr. cafa ».3 11. & cum ipfo

h

j

illins Sacerdotis.. Hic Sacerdos Jfimaplex, aut ali-

egonon juberem extra articulum mortis repete-

TM

undé jurisdictionis incapax ob impedimentum

te confeffiones tali Sacerdoti factas, ob proba-

i

(f

E

-Canonicum , v. g. excommunicationem &c.

bilitatem liujus fententia , ficut nec matrimo-

n

jj

1

aut per fimoniam, autaliter invalidé ab Epifco-

hià, tali Sacerdote affiftente, contracta diflolvi.

I

A*poobtiuet &

;

ld

um

poffidet beneficium aliquod Paro-

Denique fermofemper fuit & debuit effe de Sa-

16

qpn

chiale, ob quod creditur communiter verus Pa-

cerdote.

" Namíi Sacerdos , v.g. Diaconus.

,

t

u

M

Ug

"d

Tochus velcuratus, cüm non fit: Ecce, eft hic

fc fingeret Parochum, aut quocunque titulo pu-

" W

tarctur effe parochus, nihil ipfum Juvabit com-

ji/

'ommupis SETOF 6 titalo caloraz;c: habet cpim

Ggg 2

i

imunis

b

420

J beol, Sa&*ammt,, Pars TIT, Gap. Vl, Sect. I--DeJüïiSdiäione,

imunis etfot.

Nam. Ecclefia nequit fupplere»

di&ionemfatendum eft, quód Ecclefia, v-el' Ca.

-

defe&tus repugnantes legibus divinis , at poteft

put Ecclefis tribtat tali Sacerdoti aChualem fu.

repugnantes legibus humanis. Vide etiam Lay«

risdictionem , (icüt dictum eft de illo , qui ex er-

1

man c£t. nam non juvat ampliüs immorari,

rore communi putatur legitimus effe Cogfef-

*

l

$. II

farius.

Qp

Iii. -Hanc fententiam in praxi tutam judicorge

Jioat

gur isdicfio prob'ar';ilis'. :

cum limitatione: Qauando fubefl juflacanfame — .

^ t

i

4

1j

LY Icituvr;, qui þlrbb"abili'tlantüm— opinione

16n4i jurisditi jone probabili , czm commoglg unsi

ao

Doctorum nitítür: ut , quód mendicans

poffit mfurpari jurisditlio certa, Cu

jusmodijrs —

"Mmi

apþtobfatus ab unoEpifcopo. poffit übique con-

Íta caufa cenfetur. 1. Ut bono pomnitentis gon- -

p

feffiones audite : quod inarticulo mortis poffit

dulaturi ut fi moribundus rationabiliter nolit ,

PJI'R','

abfolvere fimplex Sacerdos ; pr&ente proprio

vel non poffit confiteri certam jurísdi&tionem,

N

abibl'v»

Parocho, vel Curato : quod folus ettor commu-

habenti, poterit audire & abfolvere fimplex $a- .

cerdos, velalius jurisdictionem probabilem ha-

) Titgis

nis, absque titulo conferat jurisdictionem.im-

ttnda

mediate [upra. aliáque innumera fparfim hacte-

bens,, ltem, fiquis indigeat coafilio , auxilio ,

j

nüs indicata, & deinceps indicanda, — Qualis

vel folatio fïngu'lari fecreto , nec expedit, ut cer- "

[

nc-:n

l

etiam cenfetur jurisdi&tio eorum, quorum bene--

tam jorisdidionem habens hoc íciat, 2. Ut

D

Mrera

ficia curáta- litigio& funt.

Quamvis enim à

damnum evitetur ; v. g. peenitens in Giyiquam*

'IQI

parte rei unus tantüm poffit effe Perochus, plu-

averfionem , veldamnofam fufpicionem Con-

W

res tamen jus aliquod' intitulum && beneficium

feffarij certiincidat, aut ne complex manifetlez

aliquod obtinere poffunt : & quamdiu aliquis

türexc. ,2 In:n;c'dü'mte' aliqua cohgrua,ïv.g." -

W

per fententiam titulo fpoliatus non eft, tamen ob

Quando implendum,eft praceptum confeffio-

Yolh

nis ,fi fingularisindulgentia lucranda ; velquia -

f

titulum coloratüm Fjuiïi-'s:di(ï?::i'c;:vng?r[n prþbäþïlem

»

habere ceníatur.

:

diu quis po:eritk coufiteri ; item /quzmdo mags

p

fgöchic: An Sácerdos opinio-

nus eít confitentium concutfus, nec adíunt , vel

716 1l Quaftioe

$

indi)

nev

eré probabilt , p(i,t.,ansK fe poffe adminitlrare

non funt fufficientes Sacerdotes certam jutisdi-

j

Sacramentum Poenitentig ,, & abfolvere poeni-

&ionem habentes &c, In his & fimilibus ca-

dl

Ji db

tentem five abfoluté,five refpeCtine pro tali certo

fibus poterit füpplere alius jarisdictionem pro-

tG

cafu refervato , pcffit valide & licite adminiftra-

babilem habens : v.g. mendicans R egularis ali-

ts

bi , fed nonin hac Diocefi approbatus. Hu- —

re & abfolvere , quafi ab illa opinione probabili

N

Tottom j

acquirat certarn jurisdictionem , Ecclefià confee

jusmodi autem juftis, feu ra

feclufis , dico.

?

tionabilibps'caufw

lfïllfm j qm

zente , ficut.de errore communi cum.titulocolo-

tato diclum eít. . Negant (impliciter multi DD.

IV. Cum fola jurisdictione pr

óbabili; reliib

'ïbläm n

ET

Va[quezaCouinch, Rodriquez., alij &lalrem pro-

eertá facilé habehda,abfque ulla rationabili cauía,

ex meralibertate , abfolvens ( ficut & fcienterfe

t

babiliter Suarez.. Salas , Bardi, Oviedoapud

ïe!lIQSm]

Dianam , p. 9. ira&. 7. refol; 5. qui addit hanc

abfolvi faciens) peccat mortaliter faltem contrà

IG tune

fententiám in praxi non eífe deferendam. Lugo

charitatem. Sicrecté Marchant cit, tra&. 2. tit.

Tlb d

3- quefl. 4. Francifzus Bardi, JoannesSanchez, -

difp. 19. Ponit. à. num. 2 9. fübdubitat. Affir-

ts

P

mant autem abfoluté multó plures. - Sanchez,

eófque fequens Gobat zsss, r15. — Ratio fu-

j ütem, à

Poncius ll. ec. Leffius Ii&. a. jnfflitia c. 2.9. dub. 8.

mitur ex comrnuni do&lrina de Sacramentis , in

- NI p m

Filliucius , Bonatina, alij apud eundem Dianam

quibus quoad effentialia , nunquarn licet uti pro-

Jl

confentientem p. 8. traHi.. 1. refol. 93. & pro-

babilibus tantüm , relictis certis, ob periculum

nullitatis: atqui jurisdiclio eft quid effentiale re-

Tb

babiliorem cenfet Tamburinus ezr. cap. 4. s. 8.

Ratio hujus probabilis fententiz eft. Quia apud

quifitug: ad Sacramentum Poenitentiz validé

!iäoncm, n

;f-lülld(] )POH

omnes conflat univerfalem Ecclefíz confüetu-

miniftrandum : ergó non licet uti.j/urisdi(?cione /

dinem conferre jurisdictionem , feu effe fignum

probabili tantàm , abíque ulla jufIa caufa , quane

: ülmïem,g,ir

|

jurisdictionis collata :. ex cap. CZw» contingat ,

do facilé haberi poteft jurisdictio certa, quiafi-

: j

P' lVäs dtbir

de foro competeuti : íed ex univerfali Ecclefize

miljtgr fe exponeret perieulo nihil faciendi, cüm

confuetudine omnes feré Sacerdotes ( exceptis

tot , támque graves DD. contràfentiant , necfit

, ijp (()mmu

t

paucis , iifque vel nimis timidis, velindoctis ni-

ullo modo probabile vel verofimile tunc Eccle-

l

Ut

fiam velle fnpplere defectum, & confert jutis-

US&lug W

mis ) abfolvunt cum jutisdictione probabili : uti

IU

exprefsé teftantur ipfi etiam adverlarij,Suarez. d.

dictionem, fi reverá non adfit: Ecclefia enim»

26. fell. G. n. 7.dicens: El autem univer[alisEcs

füpplendo jutisdictionem non poteit cenfeti

! ancn'amm;

clefie u[fus,ut Sacerdotes fecurà utamtur bujufmas

velle favere libertati, cüriofitati , vel precfümp-

l

ld*.anra

l

gruz necelfitatt .

!

H

di jurisditlione probabili bujus Sacramenti ade

tioni temerarie , fed folum con

[o]

U

miniflratione, Et Lugo d. 19. »s5,.3,. Eff

vel utilitati fidelium , quando nimirum quis tal

(

praxis d* ufus. communis omnium (onfe[fario-

jurisdictione probabili utitur ex caufa rationabis .

vs03,4ul cum jurisdicttone probabili abfolvunt z

li, neceffitatis vel utilitatis fidclium , &

€rgÓ, ne infinit animz darnnentur , vel cogan-

alias certa jurisdictio non eít ad

; Qd

]ül

N

tur tepetere confeffiones boná fide factas Sacet«

,manutm. -

sP"iqx

dotibus, qui ea fe non habebant : fed ex probabi-

A opinione Do&Gorum, putabant fe habere jurig«

For) (s:.»fe) æ

l 7

i

1

AsE

; ,S IV: ;

^

7

d

D bv Sacrati, Pai*s IIl. ä*aþ.'f*l; Aedf. L—PeJariydiäïz'oimä TR 14211

ng j C;

t

M

$. 1. od

223iIn articulo mertiscam babet omnisSacerdos a quos-

1

X

x

Cumaue cafns , yel ];æm'täntes »etzam fmiplex.

LU

furisdictio dulia .

?

- Seeus ,. fetusc adfit Copfeffariusordinarta fel dele-

b Q

dcitur,cum quis proprié dubitat, an habeat

gAtZ poteflate r

üïlä

jurisdictionem in hunc poenitentem , vel

éizamprobabzle.

Hitus, Oþpajtum:tfmgn eff

PAj d & quando abfolutus in avticulo mortis dxafuves

m iEan !

ejus peccata; vel ulla, vel aliqua;utpote refervata.

Dico autem : propri? dgbi:at , dubio fcilicet , ut

fer£ato 5 £el cenfüra 4 non babente potefl atem,

Mbf

poffen conbalefcens debeat fe. fiflere Superiori ?

j i

Vocant, segatívo ; cum fcilicec tibimulla occur-

Urisdictio »ziver[alis fimpliciter , telpeQtu

DA

rat probabilis ratio pro tinà vel altera'/partes.

Nam.n dübio improprié dicto, feu ut vocant ,

j omnium, & períonarum, &locorum, &p:c-

catorum ac cafuum eft folius fümmi Pontificis :

poftivo, càm adéitaliqua ratio probabilis pro tua

parte;, fcilicer habere te jurisdictionem , ac poffe

qui folus eft univerfalis Ecclefize Paftor, Excep-

to tamen articulo mortis, de quo mox infrà, ju«

abíolvere , etíi quoque óccurrat tatio zque , vel

magis ptobabilis-imoppofitum :jam non erit di«

tisdictio swmiverfalis fecundüm quid, ac refpectu.

certarum Communitatum , convenit Epifcopis

cenda jurisdictio dubia', fed probabilis, de qua

jamíüpri. Ex cómmiuni autem dóclrina de

refpectu füarum. Diccefium: & quafi Epifcopa-

lem jurisdictionem habentibus, refpe&hi fuorum

confcientia dubiey &

breviter refolve.

: jan?di&-is 'fi'z'p-efi'o?ibüs J

fubditorum: utpoté Generáli refpectu totius Or-

ts

;

dinis ; Provinciali refpe&tu totius Provincia : id-

719 1. Qui fcit (e baboiffe aliquando jutisdiclio

E

que etiam refpectu omnium peccátorum & ca-

nem in hunc -peenirentem ; dubitat , autem an

fuum; falva. refervatione fümmi Pontificis de-

adhuc habeat, practicé fe refolvendo, abfolvit fes

€

éute.

quo aliquid /e, feq. jurisdictio reftricla proprià

uia mutationon prafumitur , fed pro«

banda eft.| Sic, fiboná fide cxpifli beneficium

dicitur , quz confertur alicui, cum exceptigpe»

r

aliquarum perfonarum, & communiüs cum ex-

poffidere curatum, & pofte) incipis dubitäiþ, aü

ceptione aliquorüm peccarorum ,ac. cafüum»

WA

jure poffideas , fecuré perge abfolvere tuos ? quia

in dubio melior eftconditip poffidentis. -

um feilicet quis per refervationem ptohibetue

j

422

abaliquibus peccatis & cafibus certis abfolvere ,

d

1. Si fimpliciter dubitas , an hab£asj unquám«

que habuetis jutisdictionem in hunc pocniten-

:

à quibus feclusá refervatiorie ; per jutisdictionem

aui

CUR

fimpliciter datam ,. aliàs abfolvere poffet, Eto

^ tem , GCulla ejus peccata; fine dulsio illicité ab« .

j

dolves abfoluté : quia finé caufá expoitis Saera-.

peccata fic excepta & abfolvi prohibita, vulgo

robi

(s

dicuntur;Casus K gszxvATYu. De quibus

mentum periculo nullitatis ,' décipisque. poenia'

ubilus

fcorfim pluribus.agemus /£&. feq. fed priushic

tentem , qui nollettibi confiteri , fi fólfet tuam.s

dubiam poteftatem. — At verb in extremà necef:

commode explicanda venit illa modó indicata

ubil, el-

firate, fi defit alius , certá jurisdictione praditus,

h: ljurf'sdiäio'.u

zai*verfdz': praqrticulo.

ombllict

licit abfolves : quia in neceffitate e(t melitis conz

mortit

& Icent

ferre Sacramentum dubium , quàm nulluni: &

'.ö'nc'ïkiium'Tri

d;enihiuin Seff. 14; 6'7 itades

- ftemdt

ficüt tunc deficiente materiá certá , oportet ad-

3 '1 R

jt u

hibere dubiam ; ita & miniftrum dubium,

clarat. Pí? adimodZm, ue bác occafione Cfci«

Iket re[ervatorum Ca[uum) aliquis pereat s in

m

q3i lII Si fcias te haberejurisdictionem in peeni:

Ecclefia Dei cuftodium femper fuit,, ut nulla [it

i DP

tentem , & ejus peccata communia , dubites au-

reférvatio cafatisa in articulo mortis,ataue adco

as

. tem, an inomnia , utpoté an poffis abíolvere ab

'opsnés Sacey da:'ef,q'us':li bet. penitentes,a quibus-

jl

i

t

.. hocvel illo peccato refervato pro cetto cognito :

vis peccatis ( cen[urisa

b

æ"l M

t

j

rursüs peccabis abfolvendo abfoluté ob eandem

fol-—ære poffunt. Sic S.

Synodus. Ubiduo declaranda: quinam ozzzes

(lia

n

j

rationem , nifi teexcufet aliqua néceffitas. Ubi

óucerdotes ,& qualitérablolvere debeantinartis

Vil

m

quando , poftquam czpiíli boná fide audire con-

culo vel periculo riortis $ haec enim duo femper

$

| fitentem, oritur tibi dubium circaunum vel alte-

1

;oa'e-c].uipa?antur-;fgit jamalibi declaratum,

z

3

yli

cu

Tum peccatum ; aut quando poenitens, nifiabs

Nes *

D

z

N ifolvasA, deberet fine omni confeffione & abfolus

jo t

4 ör))ües' Sace;ä;ätäs-,

'qübsliäft"*"ffæ/hz'tmte

g*

hg

tione communicare: ant nimis diü manereiri

flatu peccati mortalis &c. — In his enim ; fimi-

L AMsisomninà Sacerdos chara&tereSacer-

223

ïfmrxaühü

-& P dotali ifignitus quofcunqué pocnitentes

mitt^

libisque eventibus abfolve fübconditione pra-«

abfolvere poteit in. articulo vel peticulo mortis ,

& confä(ï

monendo poenitentem , ut polteà accedat aliunr

& faltem iiv defe&juni aliorum Curatorum ; e-

f

U^

Confeffarium habentem certam jürisdictionem.

,

| &

£

EL

tiam Sacerdos fimplex vel aliàs jurisdictione»

poteï

d

Vide plura f

J

eq.&*revide'di;þgg abp(:gg;im

t

20 fib conditione danda,

privatus: & indefe&tum aliorum tantüm, etíam

dl

-

Sacerdos excommunicatus non toleratus ,. fu«

i

vt

QUAZSTIO VL

r

fpenfüs ,. degradatus. . Communiffima DD. a«

,mlmm

dictio univerfalis

pud Layman, Lugo, alios pafsim. Contra Me«

a

j

M de ]upis

reítricta ?

à

hd

dinàm, Sotum , Navarrum eap. 26. man. tumo,

Jiff s

46. qui faltem' hareticum denuntiatum omni.

(

"t

- Speciatim pro articulo mortis,

abfolvendi poteftate, etiam in articulo mortis

SUMMARIUM,

privatum effearbitrantur, — Sed non re&té; quia

niber[als quid , & quibns u;ïeæm A

Concilium generaliffimis verbis exprimit opswes

b fs Jwididio

$atero

"SPP 2

/

b

N

M

412

| Sibol, Sacram, Pars Hl Cap, VI; Sedl. 1. Dejärisäï&?b;ze;

Sacerdotes , quofcunque peenitentes eo argiculo

aut ,altefi delegato, cutato fed potiiis Huic Sacer-

; 1 'p'im

erpetuá Ecclefiz confuetudine abfolvere pofii.

do fimplici: aur quandó Sacerdos fimplex ma-

s

Addit tamen Layman cap. 12. »s. 13. homi-

Ánim

nifefté effet magis idoneus , acutilis futurus mo-

nemin morcis articulo conftitutum , nullius cul-

ribundo , quàm Parochus Rufticus, &c. tunc e-

alor

ial

pa argui poffe , fi heretico Sacerdoti , ob hre-

nim adhuc lozum . habet aliquo modo caufális

i

fis deteftationem , tametfi nullum fübverfionis

Concilii : NVe bác oceafrone bopao pereat, Deni.

i

ä

l

idnt

i

periculum ab eo timeatur, facramentaliter con-

que retifmsobfervat Leffius apudGobat cir, s.

fiteri recufet: modó [peret fe de peecatis fuis

150. . Nullo modo eft dubitandum , quin con-

LL

contritum effe. — Addidi ego iv defz&wm alio-

ftitutus in periculo mortis, poffit etiam pro ca-

ngoab[

yum tantaüm.

Nam fi adíft alius liber ab his vi-

fibus refervatis , eligere funm Parochum prater-

gbl

tiis,invalidé abfolvet excommunicatus non tole-

a

miffo privilegiato, quia Parochus proprié & ex

ratus , fufpentus, degradatus,ut femper docuit,

'oflicio obligatur tunc maximé ei omnia Sacra-

yeho

communis DD. & noviffimé declaravit Congre-

D

menta faluti oportuna miniflrare. — Undé,, etfi

al

gatio Cardinalium- decreto authentico, apud

tunc Privilegiatus haberi poffit , non tamen eft

fuih te

Fagnanum £» cap. INon eff wobis , de fponfal. &

dubitandum, quin Concilii mens fit, ut Parochus.

vt for

AMatr, quamvis ante oppofitum docuerit multis

tunc omnem poteftatem habeat,

*

piDi

allatis Tannerus hic Z. 6. 4. 9. s. 64. Dicaftillus,

"

1.

Arauxo apud Gobat cir. Cafe 3. num. 129. Di-

pgcm:is e cefn

"ag

xi infuper faltem in defe&um aliortm. Nam

A quibusvis

af

um a

92

4 1. Vera mihi omnino videtur fententia»

vere po[fint.

lts

communis DD. quód in articulo vel periculo

ic DoCtores communiffimé ponunt ixotä-;: 26

vilers

mortis Sacerdos fimplex, nec validé, neclicité

H

bile difcrimen inter cafüm refervatum, &

n

abíolvat, fi Confetfarius ordinariá vel delegatà

cenfuram feuexcommunicationem , Gtc. Quod

bl

abfolutus à cafü refervato tantüm in articulo

ff d

poteítate predítus , maxime Parochus adfit , /aot

facilé advocari poffit, — Ita Navarrus ezr. pluri-

mortis, fi poíteà convalefcat, non teneatur am-

t5f

liüs fe fiftere Superiori, quiajam diredté & ple-

misque congeftis Suarez d. 26. fett. 4. Sanchez

- r&ndimq

l. 2. moral.c. 33. . 7. Layman cát. s. 1 4, Cardi-

n abfolutus eft, quippe ceflante tanc omni re-

- plexor

fervatione, & plenà ac abfolutà jurisdictionecol-

nalis de Lugo 4. 18. Pemnit. 4.».24. Atque itare-

Biepri

fpondiffe Gregorium XIII. refert Molina bic d.

latá Confeffario , ut dictumeft. — At verb eoar-

LTH

ticulo abfolutus ab excommoanicatione abeo,

36. Ratio eft; quia Sacerdoti (implici poteftas

&rfiobi

abfolvendi à quibusvis peccatis & cafibus con-

qui aliàs abfolvere non potuiffet, v.. Parocho

communi, fipofteà convalefcat, tenetur com-

r .- tarrii

ceditur jure extraordinario, ob rationem necef-

f

fitatis,se bac occafrane aliquis pereat,ait Trident.

parere coram Superiore, v. g. Epifcopo, aut ipfo

)

Pontificerefpe&tive : idque ex fpeciali difpofitios

cit. fi enim abfolutiotunc negaretur : prafente

b

autem Parocho, vel Sacerdote curato, Privilegia-

neSS, Canonum, e. eos , qui De fent. Excomm.

to, &c. jam nullum eft periculum, ze ali3nis pe-

i»G. Ratio fpécialis videtur effe : quia cenfura

reat: ergo ceffante neceffitate,, ceffat haec extra-

fertur principaliter ad frangendam contumaci-

r | i?/äïdf;

ordinaria poteítas per Regulam traditàm ab Ab-

am peccantis, & non tantum ad impediendum

D

h]

bate: CZm aliquid. concedítur propter nece[fita-

vel emendandum peccatum , ficut fit refervatio

P

cafuum. Debet ;utem abfolutusà cenfura denu&

tes , durat contej[io , quatenzs mvget nece[fitas.

W. hf

Et obfecro, cur Ecelefia permitteret , ut moritu-

comparere coram Superiore , non ut iterum ab-

w n ,Qlfl'm

folvatur à cenfüra , cümabilla in eo artieulo noa

ris, qui maxime fpirituali inftruGtione & auxilio

I Mfeig,

ampliüs refervata, eeque jam dire&é fuerit abfo-

- Btey;,

iridigent , iion proprii Paftores , aut ejus delega-

V [

ti ,aliive Curati idonei, fed quicunque etiamo

lutus, fed ut obedientiam pratflet, ejus mandatis

pareat, peenitentiam vel remedium ab ipfo acci-

Ui- E'tm ;j

flmpiices , non approbati , ideóque pleriimque in

praxi faltem imperiti, Sacramentum Poenitentize

pia. ldquefubpcena reincidentiz , hoceft; fi

t

pofteà non compareat coram Superiore , prater-

ss b*f":

n

tam neceffatium miniírent, —Vide plura apud

citatos.

novum peccatum inobedientie in re gravi , reine

"

] j hi,

cidat in eandem excommunicationem , à qua»

]7

725 lil. Oppoïï/tam affirmativam, fateot, proba-

4

biliter omninó tenent multi gravésque Docto-

fuetat in articulo mortis abfolutus, proutíla-

] f

tes,quos citant, & fequuntur Barbofa inczr. cap,

tuunt vatii. Canoncs. cit. e. Ees qui ltem. «.

7- Trident. n. 12 Tannerus fapra uum. 63.Tam-

Quamvise. Ea no[oitur ; De fent. Excomtm. It

» W D

; 'lfmf, ij

burinus *"De Sacram. l. $. c. 12. G. 1. infiggiter

quidem , ut dixi : CommunisDD.Layman«et..

Herincx 2.6.4.2. Eó , quód Concilium gene-

12. 5. 1f. & late Lugo 4. 20. 4.7. 21f. Notà

O Neefe

tamen obiter, ab illa excommunicatiose rein

E ;MPCCCata

raliter indiftinClé dicat m articulo mortis , nl-

lam effe vefervationeus , omnem Sacerdotem ,

cidentiz jurecommun: permittente, poffe abfol-

2 t Offsn

e

quenter etiam Privi-

-.ud

It h

quemlibet penitentem abfolvere po[e,circ.Cuüam-

vere Epifcopum , & conf

visin praxi, omnes fententiam noftram confu-

legiatum Mendicantem. — Verüm Marchant..

Qu

noller cit. Trib. p. 1. Trat. 4. tir. 4. 1. probabi-

*s

lant Et huic ipfi probabili fententiz in praxi

in ceniu-

locus eft, quandó Poenitenszationabiliter nolit ,

lifimé docet: Hoc folum verum effe

mmm

tisad forum externum contentiofum dedudiisi

&

i

m h

vel non poffit fine difficultate, horrore, velin-

w

tunc enim folim abfolutus. in articulo mortis »

Smm ,

€ommodo aliquo , f:önfitcri Sacerdoti proprio ,

Poei

M

p

N

-

—

Vf'

ol Sayanint; Pars Ml Cap. H SERT, Deofbas rirouih. — 423

7

iif

poflea revaleftens tenebituräfe»präfäntai'e 'Süpe-

atrecia q;;ædäin&ä* gmvi/']inu;rïmin;,änn &quil.

I

tiori, Pontifici v. g. vel Epifcopo , &c. ad pre-

busvis,fedà [ummis dnutaxatSacerdoisbus ab-

Sx»mgm

ifändamobedientiam,&pro fatisfaCtione con-

fól'verentur&c. CASUS. RESERVATUS er-

SX&& NM [Y

grua foro externo ob commiffam contumaciam.

)WU (lümi *

£o eftpeccatum, cujus abfolutio non permitti-

H

Alí&s in foro confcientiztantüm id omninó ne-

tur cuivis Sacerdoti feu Confeffario ordinario :

, D

Zat, tanquam inconfequenter dictum ad textum

fed ea refervatur , & manetpenes Superioremil-

Mïfim.

"Tridentini: JeEsclefja DEI fimper cuffoditum

j

lius ordinarii Confeffarii ac Pcenitentis , aut al-

ïüx.'g'iiltm.

fuit, ut nllaeffet vefervatio in artieulo mortis :

terum àSuperiore ad id fpecialiter delegatum.

l l'&'.ä?m

*ergo abfolutusà cenfura in articulo mortis , ma-

N

t

«Ql-æ ex dicendis magis intelliges.

T

net abíoluté liber absque onere denuó compa-

"

/

'01

rendi coram Superiore in foro confcientiz , 'ne-

$. H. 4 Quo? Quibus?

E

j ärs;ey

d

';

que hocforum refpiciunt Canones allegati , aut

P

Oteflas refervandi peccata & cafus , xäüdet?iï

Mi

LTA

DI

eerté illi Canoni, £es,447. deropatum eítper cla-

& inSummo Ponifice refpectu totius Ecck-

m

EN

tur cextum T'ridentini, ut optim? etiam obfer-

fiz , etiam Epifcoporum.

In Epitcopis refpe-

vat Jordanus apud Gobat ». 1 76. & Januariusa-

&u fuz Dioecefis ac Parochorum & Przlatorum

1

fibi fübdirorum,

3

3

pud Dianam g. 9. trat£. 6. refol. 36. & p. iO.

&. Parochus nihil poteft

rcfervare; cüm e.

£rait. 14. ïcþï. 6. ;-'/. & p. 12. tratt, de eonclavi,

(

Il

vefol. 34. meritó vocantem probabilem fenten-

nim ipie fic immadiatus Paílor fuorum Pato:

chianorum, utique non refervabit fibi ipi. Ex-

tiam Marchantii.abíoluté Gobat &i* s. 136. —

dicens: Nequaquam eife audiendos illos,etiam

ceptotamen caíu, quando. ipfe delegataliquem

m

xelebres Do&tores , &c.— Sed quidquid fit. Bo-

ab Epilcopo approbatum locofui, poilet ali-

Ifeit |

num eíL. — Nos non concernit.

dare m-ti-

quod peccatum refervare ad fe remittendum :

ml

'tó Layraan cit. s. x5. monet confultiüs eífe in

íed hocrarum.. Denique in Praiatis. Majori-

TOE

bus Regu!aribuä ref

qot

mortis artículo confiteri Privilegiato. ( uti fuü-

fubitorum.

þc&u.fuorumv chularium

mus Mendicantes)qui poteítatem habeat abfol-

minal

Ratio horum eft:quia nunc folus Papa juris;

vendi tanquam delegatus Papa , certé (ineonere

Tf

po&ea comparendi:Servatis tamen fervandis,ut-

dictioaem aniveríalem neceffariam ad peccato-

r

pote priüs fatisfiat patti lacfie,vel de facisfacienda

rum rem.(fionem , ac abfolutionem jure divino

Acitit

jüramentum przítetur, (1 excommunicauo fuit

in faa ele&ione & ordinatione a ccipit,reliqui ve-

catom

incurfa ob injuriam aiteri illaram,v.g. pereuffio-

ró Pailores omnes , Epifcopi , Prelati Exempti

M s

. acáipiunt jure Ecclefiaftico à Papa , qui pro-

nem Clrrici , &c.de . q«o fett. fea.

tenetut

inde ijs conferre poteft,& defacto confert juris-

000 aüti

ISEEILQ.I

dictionem limitatam,tum refpe&lu perfonarum,,

aj lg

quoídam ab eorum jurisdictione eximendo,tum

—— De €ofibus refervatis , 9.

i, Ett

— QUESTIO L

reipectu peccatorum, quorundam abfolutionem

v quie

fibi refervando.

&efervatio quz'd-! 4 .quo? quorum pätäan-

am Q

$. Defato autem fummus Pontifex nullüm728

vum i Speciatius re[pectn Rcligioprum;

peccatum fibi refervat,nifi propte r annexam ex-

i 'mefdg;'ïï

?

qui

Iifi

j

SuMMAKIUM.

communicationem fibi itidem refervatam: ut ex

yad. Referfatio quid ?

communi docent Navarrus«, 36. ». 261. Lay-

du

2271 Quinam po[fint fibi veferBare cafus ?

o

a [

z

manc. 12. » 2. .. Unde quando ipfe Pontifex ,

j

j QW

230 Referbari folent

[j (1cäcn£/01üm mort&lla atreciora.

velejus Poenitentiarius aliquem abfolvit ab Ex-

nar

731. Externa.

(

«

hu

732« Opere confa minata.

D

communicatione Bulle Cenz, v. g. ob haerefin:

Y

rt,

V

( M

233- Et certa tantim , non dubia.

jami peccatum illud ceffat effe refervatum , utà

)l

".

235« 4n abfolpi

c:þum /imm

quovis ordinarioConfeffario abfolvi poffit:fimi-

e[fe referfatum ?

polft Paniténs ignoruf ?t

at

G-LMX

236- Cafas in Religionibus referfatz.

liter fi quiscommifit peccatum in. Bu!le Ceenze

contentum v.g.legit librum hareticorum &c. ob

j J

737 4»

Pralati Regulares non poffnt a

lo pecczztf? pro-

jfes

r

m

!

bibere fub excommunicatione fibi ve[erBata 2

ignorantiam vel metum gravem excufatus fuirà

uid

cenfura Pontificia( juxta dicta fuo loco ) pecca-

tion

$. 1.

y

72 j E]ervdt:'a

eff ntgatio jnvisditlionis in ali-

tum ab inferiori abíolvi poterit , quippe eo ipfo

DIl

non referyatum , uti cum aliis notat Layman

ju i

um

x quod peceatum abfolvendum,cim tamen fa-.

eultas t abfoluendi cetera. . Cercum autem eft

citat. Interimtamen noníolüm cenfüra feu ex-

li hu

de fide,effe in Ecclefia poteftatem refervandiali-

communicatio, fed etiam ipfum peccatum , hz-

)uf

reíis v. g. immediaté fümmo Pontifici refervata

4 ^

l

qua peccata i Superioribus , à quibus inferiores

[äh'x

Sacerdotes non poffint abfolvere, ut fic fideles

eft : adeó , utinferior Sacerdos eá poteftate ca- :

[

Dd

]

rens Poenitentem ita excommunicatum boná

ac fubditi meliüs dirigaritur,& à peccatis abíter-

Bflm Vlm'þ

!b

reantur, quorum tam difficilem ablolutionem

fideaccedentem abfolvat;nihil efficiat , & neque

(co

à peccato direcléabíolvat, fed tam à peccato ,

m.mf'b

vident, Sumitur ex dlaris verbis Chrifti. Quo-

i

li

TWm vetinueritis pegcatayreteuta fumt. — Et pet-

quàm à cenfüra novà abíolutione direclá indi-

2

ebit.

4

-

Ípicue docet Concilium Trident. Seff. 14.c. 7.

d

1 Cffc

- Et fimili ratione, cüm Parochorum jurisdi

Yi

n

"Magnopere ad Chrifliani popeli difciplinam pere

für

&tio abEpifcopis vel aliis Pralatis jurisdictionem

(

)P

fix;re»,jknäijïnji; Pa:rüw so[Heis vifuua efl, us

quafi

as

]

424

dheol, Sacraim. Pars II €ap.VI. d. Il De e&þäm re/e*rvaiz'.a.

| de

ntibus immediaté pto-

fiotabilem : inte:idis &te.ntag. pröximuni, etiam

quafi Eþifmpalem habe

veniat, poffunt hi illispo

tefítatem in foro Poeni-

Clericum percutere graviter , fed re ipsá leviter

;

ipm

tantüm tangis &c, peccas quidem mortaliter ,

tentize lirhitatam dare; & de facto dant, quofdam

!

cafüs,feu caufas graviores fuo judicio refervant :

fed non peccato refervato : quia id,, quod eft

"T

ctenim fiin foro externo. non tantim Ecclefia-

mortale,totum eít internum : illud autem , quod

! (uíel

ftico, fed etiam civili;ufitatiffimum eft , ut caufze

eftexternum, ex fe,& objeClivé venialetantüm —

; d (n

graviores Superiorum: Judicum exarmini refer-

eft ;adeóquenon refervetam. — lta Suarez rem. .

D.

ventur; curnon idem fiat in foro Poenitentiz ; ut

4. de Religiene, tratl.8.1.2.c. 28. , x 2. Sanchez

TC

notavit Trident. ezr.fe[f. Y4« c. 3.

l. 2. taoral. c.8. 1.6. Lugo d. 20.. Panit. s. 15

fíe fcritbeus. — Quando refervatur peccatum cir-

W

7?9 .. Communi Ecclefie confuetudine fefer-

;'.rcful

vatur Epifcopis homicidium etiam occultum ,

cacaílitatem , quoties in actum externum pro-

TT

dit, requirituretiam , quódaÉlio externa etiam

[/

ut notat Layman x. 4. alios vatios cafus enume-

(s

rantvarii, tanquam comimuni jure vel confue

fecundüm fe habeat gravitatem. — Nam fi quis

quelü

tudine reféervatos Epifcopis ut refert idems ibz-

intentione mortali & gravi contra caflitatem ,

1io, I

des.

Sedconftans modó DD. opinio eft , nul-

dicat aliquod verbum turpe ex feleve, autexer-

fd od

los defacto effe cafus,jure communi per fe dire-

ceat aliquam actionem externam ex fe levem;li-

céthzc actio denominetur mortalis ab intentio-

g

éle refervatos Epifcopis , ( utinfràiterüm mone-

fiíciste

bo ) ideóque cafus defacto Epifcopales varios

negravitér mala;à qua procedit,non '(z:it refervae.

ta:quia ficut fola voluntas interna non referya-

At

pro diverfis Dieecefibus effefolüm . refervatos 4b

fiisi

j

bomine. Quare in qualibet Dieecefi fpe&an-

turjita nec quando procedit in atum externum

Sochei

dum , quid lex vel confuetudo obtineat ; ut om-

non habentem ex fe gravem malitiam velinde.

BC

nes obfervant & monent.

centiam. Sic Lugo. Similia Caftro-Palausapud. -

Wt

cana mox inferiüs,

De rf:gularibus di-

Tamburinum/. g. de Sacrame

iib

Ethinc ulterius

:

qti.g c 4- nmf*,; f

.

$. Til.

te[lt

II, Peccatum mortale extermim opere

cänf;i!:-."a

- Quorum . Peccatorum ?

satum tantum eft refervatum , non fufficit fola

um a

fülhi a

Efétvari poffunt, faltem defacte refervan-

ejus attentatio etiamfi de fe gravis vel lethalis,

730

toluti

tur fola peccata mortalia externa - non om-

Ex communi DD. Layman ezt. sum. 3. Bona-

nia;fed graviora,atrociora,Gt certátantüm. — Íta

cina , Caftro-Palàus , alii cum Gobat Caf& 8. tt

imtt, 1

Qu t

Communiffima DD. Ratio bona & fufficiens

252. Utfirefervatum fit homicidium , non fuf-

eft : quia poteftas refervandi peccata non eft ab-

ficit folüm inflixiffe vulnus etiam léthale , aui

i, and

i dex

foluta,& fimpliciter à folo libitu & libera volun-

prabuiffe venenum lethiferum, nifi re ipsá fit fe-

tate refervantis pendens , fed refpicit caufam ali-

cuta mors , quia juxta jura : crinien non intelli-

!'Ofa&um (

quam neceffitatis ac utilitatis. difciplinze populi

gitur , nifi &t confummatum: áttentatio homi-

Aioly

cidii non eft homicidium : fimiliter f1 refervatut

fümm

Chriftiani , utfuprà dixit Concilium Tridenti-

num : quippe,qua poteftas data fit, iv adifícatio-

adulterium, velinceítus , non inaurris cafun;l

teirvai

[

némuon in defiruciionem.

Atqui neceffitas &

refervatum , fi folum exerceas actiones turpes.e-

utilitas difcipling populiChriftiani folüm exigis

tiam turpiffimas turpitudines. cum uxore aliena

5 NU

Qfícidte

zefervari peccata mortalia externa , & graviora,

vel confanguinea, nifi exerceas copulam: carna-

lem cumfeminatione &c..

Ratio horum, &

V'ftonis

feu atrocia perniciofa Communitati fidelium :

non item exigit refervari mortalia, gtiam exter-

plurium fimilium eft: quia refervatio fl res.o-

A ady,

u^

na omnia,multó minüs interna tantüm,quz,cüm

diofa : quippe reftringens;Epifcopis,Parochis ,

tum eí

fub fenfumnon'cadant , non poffunt Ípectate ad

aliisque poteftatem, quz ipfis aliàs de jure com-

r

difciplinam populi Chriftiani. — Fruflrà autem

muni competeret: ergo reftringenda elt ad folos

iif

refervarentur venialia , quippe , qua neceffario

a&us perfectos , & non extendenda ad actus in«

"i

confitenda non funt,fed variis aliis modis deleri

perfectos , & attentaiionestantüm. — Excipeta-

Utj

men : nifi ipfa quóque criminis atrocis alicüjus

NI M

poffunt. Acper hoc ipfum crudé mimis refer-

varentur omnia mortalia: fic enim Confeffario

attentio refervaretur.

— INemo enim dubitat

UT

tunc refervationem validam efle. Ulteriüs

communi,v. g. Parocho,nulla relinqueretur po-

! d n

teftas & materia neceffaria Confeffionis. Qua-

III. Peccatum mortale externum certsam teu-4,

lUt d

re fententia Theologorum , poffe refervari om-

1üm eflrefervatum , non itern dubium tantüm ,

Btgi

N

nia mortalia, etiam interna peccata,nudé fpecu-

five dubium fit juris , utpoté an fit lex refervans.

[

À. u

lativa eft,& de poffibili , & nullomodo pra&ica,

hunccafum ; five fit dubium facli , ut cum fci-

kïüusm

vel defacto,ut bene obfervat Marchant £ra&. 2.

tur peccatum hoc ( homicidium, abortum pro-

al [

zit. 4. quafl. 6. Tnfuper aliquahic fpecialiüs ex-

curatum,adulterium &c. ) effe lege refervatum :

plicanda, vel adnotanda funt.

It qui

dubitatur autem , an illud ipfum peccatum com-

Qu

731 L Peccatum mortale exzersum tantüm , eft

miferis velfimpliciter , vel fecundum circum-

h]

refervatum ; nen füfficitfola malitia interna , fed

1 à

flantias feu conditiones , quibus f refervatum :

ïhtmg

Iep

u

requiritur , ut etiam a&tio externa. fecundüm fe

anre verá homo occifusfit , an plené deliberaté:

Mlmx

,atavisfit. Exempli gr. Sitrefervatum furtum ,

an ex pharmaco prabito abortus fecutus: an fee-

M

"omnis percuffio proximi.

'Tu furaris unum

mina cognitaligata fuerit,ve] foluta &c. Gutro-

i

Qhm*lltlbl

groffum, fed intentione furtipiendi quantitatem

bíque five dubium fit pofitivuga && improprie

h

QU

1etUfl;

i

-

h

BH

ww

f

*

d

ü

2l i fr-ïberoli.' Sácram, P;n. 1)1, AGsz. 7À seä; 11 Di C

sf

:äm ræmm E

i *t

; dï&um, cum (cilic, funt rationes -pr'oBabiles iÀh dcfi noffent refervationem : ut Beu obfcrvex »

Itiïäkviuu

utramque partem , quod omnes concedunt: five

Gobat cir. s. 3 60. meritó cenfens Confe(farium

D t

dubium fit negativum proprie dictum ;dummo.

Regularem non fore fidelem fuo Przlato , f na-

uid)qm

dà prudens fit, & virorum prudéntum commue

D

&us Peenitentem implicitum päccatökrefcj*ryäro 5

Ht

hiter: non utique cujuslibet privati vel indo&ti

fed refervationis ignarum , non dicat exprelse :

Confeffarii, ( ut providé obfervat Gobat s.5 j 8.)

Rbtatn

Te quidem abfolvo hác vice ( fcilicet' ex proba»

V g

lta contra Armillam & alios fatis communis

bili opinione DD, & benigná interpretationeo

DD. Henriquez, Suarez , aliisque citatis Sanchez

Al

mentis Superioris , ne boná fide procedens idem

] Fl":.uf-

l, 1. moral. s. 10. Bonacina de Pawit. 4.7]. pro«

peccatum mortale bis. debeas confiteri ) Scito

MU

pof: $- S. 4. Lugo d. ao. fect. 2. Dian. p. 4.tratt.

*

impofterum te à me non poffe abfolvi fine ex-

3. refo

5]. 4. Tamburinus opsc. (onfeff. l. 2. c. 1.

DCTA!IEEEP.!

preffa voluntate Superioris. — Quod ipfum con-

bt

$. 4. ". 27. Et lib. 2. de Sacramentis , tratl. de

fulere foleo Parochis &V icariis,

de refervatis ca-

nfibuts veferuatit, c.4. mum. 7: Katio efteadem,

MT

fibus Epifccïgalibus , folicitis.

Wtd

Qua fuprà. Quia restam odiofa, uti eft referva-

$. 1V,'

at

tio, nequaquam extendenda eft ad cafus dubios,

fed ad folos certos, claros, perfpectos. — Quin

Speciatim vefpecfu Regulariaw.

nnz;ï&æ

etiam(i preefumptio fori externi fit contra te : ut

emens Papa VIII. in Decreto edito Ann0756

]

fifciaste protuliffe verba harreticalia, dubites au-

CL

159 3. 26. Maij: volens reflringere pote-

tem , an vere & animo haeretico , non tamen cen-

ftatem. Pralatorum Regularium in refervando

feberis incurriffe cafüm refervatum , ut contra

peccata fuorum fubditorum, flatuit undecim»

j i

Sanchez & alios bene probat Lugo cit. d. 20. s.

tatüm cafus , 1 velint , refervare poffe : nor veró

m:kaa.

j

18. Tambur. cit. c. 4. 9. 8. Gobat. s. 3 5 7.

4b

hus

alios , vel plures, nifi cum confeafü Capituli Ge-

5*34

€. At poft Confeffionem ejusmodi peccati

neralis pro toto Ordine, vel Provincialis pro

t

Provincia.

dubii refervati,apud Confeflarium carentem po«

Cafus autem refervabilis , & defa-

teflate in refervata , deprehendo meum pecca-

& (ic refervati in noflra , alitsque Religionibus;

nzma;r.,mfï ;

tum certó reverà fuifle refervatum: quid jam

funt fequentes. Primus : 4poflafia à Religione ,

, Ron s

mihi agendum ? g. Sola poenitentia. — Etenim

etlam babitu retento, 2. Notlnrnac? furtiva à

ais wl

abfolutio non fuit data fub conditione :zifi poffea

4Monefferio égreffio, 3. Venefiia , incantationes,

M )

conflet , vere effe vefervatum t fed abfolute : at-

Gol

& fortilegia. 4. Proprietas contra votnm pau-

que tanquam fub eo dubio revera non referva-

pertatis , qua fi peccatum mortale. f. Furtum

(dium jfb

Vide: dicta in

tuüm , jam direclé remiffum fuit.

sotAbile mertale de rebns Moneflerii. 6. Lap-

] ]Hhäk j

fimili de peccato, ut dubio confeffo , poftea cer-

ffis carnis voluntarits opere con[uminatus. — 7.

fre ips

tb factum competto non neceffarió rursüs confi-

J'uramentum falfnm in jndicio legitimo. 8. Pro-

1007 ff

tendo eadem : imó.major eft ratio in propofito

eiratio , anxilitm, vel confiliumad abertum fe-

ao v

cüm jam peccatum certum confeffus es , de fola

t/s animati , etiam effetl u non fecnto. ( hóc enim

x firelt

refervation

.

fecutó, incurritur etiam excommunicatio & ir-

at

e dgbi,usf Et:h"mc confequenter ul-

Yeriug

tegularitas ex delicto homicidii voluntarii ) 9.

Nonitff

Atum moftalä eitc;fhum' acdu &

173

$ 1V. Ut pecc

Faljificatio nagnfs , vel [igilli Officialium Mona«

efficaciter refervatum fit , requiritur notitia re«

fferii.

U. ZMalitiofum impedimentum, retare

j

: j

n

l

fervationis in Pcenitente, faltem quando confite-

datio, aut apertio litterarum Supertornm ad in-

2

AU0 m

tur: adeó , ut fi Poenitens ignoret peccatum à.fe

feriores , uel contrà, . Additur in noftro Otdi-

f

"

l

patratum effe refervatum, adhuc ( faltem pro illa

ne. "Praterea pollutiones voluntarie procurata ,

vice) abfolvi poffit ab inferiori vel ordinario

( inobedientia contumazx.

Càm quis fcilicet

4,,æum'

Ji

w

Confeffario, Ita Navarrus, Graffis;Jofeph àSS.Ja-

poíttrinam admonitionem per diem naturalem

l

qu

i

4

inobediens perfeverat.

M

nuario apud Dianam p. 10. ?ra&. 4.refol. 63.&

hu

Quintanadvennas tra&, 3. féngnil. 11. fotunde.

$. Quaílio autem hic controverfa eft: an

g D

!d

(

[u

fcribens : Ignorantia tefervationis, five juris, five

Pralati Regulares , cüm prater dictos cafus non

fj müa

LA

facli, etiamíi (it vincibilis, excufátà refervatione.

poffint. refervare alios : an non poffint faltem

j

1o «

Et fane fequitur manifeftéex di&us. — Sienim

prohibere aliá peccata fub excommunicatione

"

lt

1

dubium de refervatione ab ea excufat, multó ma-

fibi refervata? Poffe affirmat Suarez cum aliis

» MW

gis excufabit Ignorantia tefervationis etiam vin-

nonimprobabiliter, quando id valde neceffarium

€Cibilis — Unde hane fententiam Diana ci7. cen-

g

iM

videretut ad regimen Monafterii , grave aliquod

n f ]at

fet fatis probabilem, imó veriffimam , fi reftrin-

peccatum & damnum avertendum.

Quare , fi

u

gatur ad cafus refervatos in poenam delicti : qua-

Superior hanc fententiam fecutus , ita faceret,

ghol wmï l

lesfunt , qui habent annexam excommunicatio- *

omnino confulendum effet fubdito fe accome

iil

] geft

üem. — Quoad reliquoscafus mere refervatos in

modare. Non poffe autem, communior, longé

um

cautelam , & ad re&tam gubernationem, fateor,

probabilior , & verior eft fententia DD. quam

hi

a

(j

j

videtur tepugnare judicium Superiorum Eccle-

bene probat March. cjr. 4:6. Quia etfi Pontifex

a

cenfuras generatim non exprefferit , plures ta«

1

j

fiafticornm , Regulatium, praxínque commu-

Dd

dchb t

nem Confeffariorum, qui fciunt pafsim ignotari

1nen cafus expreffit , quibus ennexa eft cenfura ,

Íeu excommunicatio , ut in apoltafia, & abor-

1516

wms u

. & Ponitentibus, hoc, vel illud peccatum effe te-

&f

tu procurato Qc. er

go omnss alias rei'exvatioges

s

nf

.. fervatum, tamen perinde cum ipfis proc;dum ;

Hhh

[

jf

Paas Ill, SACRAM«

EW

à

H

»

p

(|

; 426 beol. Sacrament. Pa

7s lil €ap. Vl Sedi. 11 ;,D?ï;fbälutione d fyärþä;jg

exclufiffz cenfendus eft , five fint peccätoruuu ordinariän; jurisdi&iohem /';tanfägzc:, cam. oh

2

,

feu cafüum. five cenfurarum, — Atqueidcolligi- — flatem etíam aliis fubdeleg

"

ati

e

Ü

D

poffunt, diredle, &

'tur aperte fatis ex fine intento Pontificis , qui eo

indiredé , aCtive & paffivé, Idémque eft

»di j

L

jf

decreto ideo ita teftrinxit Superiorum refervan-

ial

Epifcopus Parocho generaliter pro tota fuaP

aro

di po

I

teft

atem , ne infirmiores adducerentur in

chia perpetuó delegat fuos cafüs, — ta. contra

ii

gterng damnationis periculum, & fpiritualis re-

lios bene probant Kodriquez Q.Q. R.R. tom. z.

[

medii defperationem , ob metum vel horrorem

q.21.4. 8. Sanchez /. 8. AMatrim. difp. 3. n. 10

t

comiparendi.coram Superiore.

Atqui fruftrà

GL 4; moral. c,37. n. AT. Layman c. 1Q. . 17.

';3

Pontifex reflrinxiffet refervationem ipforum

quos videre potes. - Neque de his, aliquid fpe-

pe'ctatorum , vel eafuum, fi Superiores quoslibet

ciale dicendum pro nunc füperefl 3. Alii,

"

alios cafus , vel peccata fub cenfura fibi refervata

)

. quibus id de jure vel privilegio competit, de qui-

EX

prohibere poffent: idem enim, maneret. peri-

bus mox infrá.Quamvis & hi dici poffint, &

inürf

culum infirmis confcientiis, five propter ipfum

, Veré (int delegati Pontificis. . Preter hos nullug

584

"

im

peccatum, five propter cenfutam annexam debe-

inferiqr ;ier fe divette abfolvit à relervatis Supe

i

præle

ant coram Superiore comparere. — Denique fa-

riori ,nififolum. .4. Quandóque peraccidens

fisdi

pithoc manifeftam fraudem ac 'elufionem legis

in neceffitate, quando Superior adiri non poteft;

! wde

Pontificiz, ac fruftrationem finis Erineipalis ifüi- — G tunc direGé adhuc in periculo mortis, vel im-

ub

us Dg;x;ti.

pedimento perpetuo adeundi Pootificem: indi-

, iil

re&té veró tantüm, cum onere denuo fe fiflen

É

- Jetfr

g'QuæsTio-.u,f

in neceffitate , vel impedimento temporali. E

o r

tota Communiffima DD. nc'c:(;iï:-lri,ög.p'räiï

eff abfolvere 4 €afibus

[

quoad hoc quartum pluribus explicanda, Co-

u

Quiy PO!B

refervatis ?

D

nabor explicare difünde & claréper. . —

N

r

SUMMARIUM,

$d.

j

j

P o

- Mibte

738

Quis po[fet abfolpere à veferbatis gemeratim ?.

D7

734

4 quibus caftbus 65 cenfaris Papa referbatis abfol-

Quinam jure, vel. Privilegio?

Iula

"gere poffrnt EpifCopi, & PrelatiR

Jf&orum fübditorum 2

egu?arcs rq/þfffht

. l Epifcopi, & Praclati Regular

-N

reípectu Subditorum. .

z

4

Qualiter & 4 qiti.äm [5

iil

fibus . & cenj;crfs þdþdliäus

!

tirem,

ex. prizlegio Mendicantes abfolpere po,

j&nt S.f;u-

'Ure liquido Concil. Trident. feff.1

4' 6'6..;',

lares? ufQue ad n. 745.

den

r

Quid pofffnt Mendicentes quoad cafus Epz/copales ?

]

B ^ Reform. Epifcopi poffunt abfolvere

fübdi

tos,

ij (

745*

períe, vel per alium à fe deputatum , ab omi

249

! Quis per accidens , & adbuc direile in nece[fate

j ülm, ünä*

impedimento perpetuo adeundi Papamy Pel Epz/co-

bus cafibus & ceníuris Papze refervatis , quand

! ht t

pum pofft abfolüere À veferBatés eisdem ?

funt occulti,, exceptá herefi: à qua etiam occu

- obl

7 ;z Tales abfol?? poffunt ab inferior?, ub duplici tamen

ta nequeunt , nifi per fe ipfos iramediaté abfo

^ bomili

ouere , fel comditzone. .

vere,

Verüm , quoad hoc huic Decreto dero

033

Quando 66 qualiter per accidens & indirellà À ve-

Tivedid

gatum eft per Bullam Ceza: de quo jam dubitaré

Jerfatis abfolbere poffet inferior in cafu ueceffita-

m

tei

od

Fs , fel impedimento adeundz Superzorem ?

non PO

t : cüm Decretum Cardinalium fub A-

ln

257-

Specialia quoad bac ex parte Panitegiis. usque ad

lexandro VII. inter propofitiones damnatas ana-

n, 761.

"

M

; themate percellat etiam hauc teitio loco pofi-

f Drni

261. Item fhecialia ex parte

: Conf?ejkri?. ïlsq ue ad n.

166.'

tam. — Senteutia a(ferens : Bullam Caua folnme

g66. Speizalia quoad vefirbata tempore Tubilez.

"

[

268. - Specialia quoad Superzores Regulares , quam

dopef-

| probibere ab(olutioneus baveíis ,. aliorum eri-

] æff[('füful

fíni , & debeant ab[olutionemá referbatis com-

- minum , quando publica. fuut , & son derggd.ff*

i 1 fWil)IguH[,

miitere izferiori, € usque ad n.2775.

facaltati Tridentini , inqua de occuliss críminie

! lg

Peccato feu caíu. refervato, per fe dii'g&ä

bus fermo e[l , eAnuo 1629. 18. ghunii ,in Cou-

A

abfolvit.. 1. Ipfemet refervans Pontifex,

fiflovzo && Co

À r'-'. Ui?!vidm

mgregatione äzgzinemijimoüffm CtlïF

,;,4, Í

H

l "n ali(

73?

Epifcopus, feuPralatus Regularis. Ejusdem in

dinalitum , vifa & tolerata eff.

officio fucceffor, cum non habeat par in parem

.Eodem jure, vcl potiüs privilegio

Pontifi

L (läbus :

iunü'gm

imperium. — Ejásdemque in jurisdictione fpiri-

cum , Pralati Regulares , faos fubditos Regue

lares, atque etiamOrdinis fuiAdvenas vel holpis.

t,chamnscu

tuali Superior; fic refervata ab Epifcopo abfol-

vit Papa : refervataà Provinciali, abfolvit Gene-

tes abfolvunt ab omnibus omnino cafibus & '

1 d*P"tzri:

n ff

ralis &c. . Et hinc fit, quod quando in Jubilzo

cenfüris Epifcopo refervatis ( tamen particula-

j

Pontifex concedit poteítatem abfolvendi ab om-

tim perfone non infl

i

r

é

ï.iä—) excepiä herefi. pu

NI

/"!

DI

nibus peccatis refervatis, comprehenduntur eti-

licá , faltem in locis,

ub

7

i viget inquifitio , !

|

am caíus Epilcopales, & Regulares omnes... 2.

Italia, Hifpania&c. — Ex Bulla Martini V. Re

'þ 2 i

,

Iu

Ejusdem rcíervantis Delegatus. Uti funt in no-

driquez Q.Q. R. R. tom. 1. q. 20- 2.4. extenüens.

DA üf»qg, /([',' l

etiam ad cenfuras , que futuro . tempore réfet-. .

X W'"üllg lia,;

ftro ordine Confeffarii Conventuum ad hoc fpe-

cialiter deputatià Provinciali: Item omnes Su-

vabuntur, eó, quód privilegium indefinité con-

"

dl

petiores locales , Guardiant , Preides , & in àb-

ceflum , fi alteri.non onerofum , fed merum be* - .

ub

Íentia Guardianorum ( in fraudem non expeclta-

neficium Principis eft, ampliffime accipiendum, , -

Y

lm,m"

& ad füturá etiam extendendum fit. Gloffa /» .

J

h

t3) Vicarii: ex delegatione Capituli Generalis

Mb

lvj

per ftatuta Ordinis : qui proinde, cüm eorum de-

q«ia circa de privilegiis, atque ibidem usc]ue*;aö.' '

ern

d

legatio fempef fit annexa ofiigio » €óque ipfo þin

articulum nonum. laté agitur de quatuo

r cafibus .

Pledtcmk

ch;g!ïä ;

—

-

,

-

73

W

,

gïgä-räjägvatï:; ! 4275

-'"??01— Sacram. Pä?f-"*fm? Ga. Vl $I De Aljülutio

ï!.diïeä&, '

ceptis à Sixto IV. 1. Si hærcfigi fint*relapfï, :

deli&um meré prateritum impofita, five ad

- a. $i Schifmatici. 3. Si litteras Apoftolicas £al

tempus , biennium , ttiennium Gc. fivc in pere

1f

lids.

fificaverint. 4. Si ad infideles prohibita detu.

petuum & finefpe remiffionis, qualis perpe-

- Jiffent, Qusz, fi nofe cu

tua fufpenfio, vel potiàs depofitio à Pio V.lata

u i i-;.'

- mihi non vacat immoraáti..

piss Iegere poterig,

M

eft in exercentes fodomiam , qui. fi occulti (int

ab Epifcopis abfolvi poffünt ex commiffione.

MR

. 1. Privilegium Mähdi*öantiumï;

ipfis facta in fupra cit. Trident. feff. 14. cup. &

wno - — refpe&tufecularium quoad Cafüs

eform. Età Confeffariis Ordinum Mendican-

Ws. £

L

. Papales.

1

)

tium,virtute dicli privilegii. Itemque aliz pce«

"

o

X þrï;i,l&giis & conceffionibus diverforum

n2 Eccefiaftice , ut fünt privationes officios

Ra

;-xjþ

E

Pontificum, Confeffarii Regulares Ordi-

h

"

rum , dignitatum , graduum , vocis active &

n

- dinum Mendicantium,juxta formam Clementi-

paffivz, actuum legitimorum &c. in BullisPon-

AU [j

! pam ( de qua fe&. 1. 4. 2. 4. 4- ) à Superioribus

tificiis ferri folitz , contra Ecclefiafticos , etiam

,. prafentati &approbati , tanquam . delegati im-

Regulares ; ut notat Pellizarius, tos. 1. dub. Re-

mediatifummi. Pontificis, abfolvunt fzculares

gutl. tratl. 8.6. 3.5 88. Attamen hoc privilegio

. undequaque advenientes ab omnibus cafibusPa-

nulla conceditur facultas fuper irregularitatibus

ia

( palibus, feuab omnibus peccatis ,. & quibus.

quia hz non per . abfolutionem , fed per difpene

cunque ( particulatim non inflictis ) fententiis ,.

fationem tolluntur, cüm non tam poenz fint

^ cenfuris & poenis Ecclefiaflicis ; etiam fummo

quàm Canonica impedimenta ex communi Do«

- Pontifici refervatis , exceptis cafibus Bullze Cz-

élorum Suarez , alii cum. Layman z. 10. z. 18.

. nz , & proforo conícientiz tantum.

Certum.

Quamvis eo privilegio etiam comprehendi irre-

ex "Bullis Pontificum paffim extantibus apud

gularitates ex delicto, quippéetiam poenam fa-

ä&

Rodriquez , Suarez, Cherubinos, alios. Aliqua

pientes, doceant. Henriquez, Guttierez, Sotus

741breviter explicanda funt. L. 4bfolvsst ab om-

apud Pellizarium cir. idque in cafu necelfitatis

i

)!

nibus Cafbus. Palpalibin d'c. exceptis Cafibus.

:xoffe locum habere , concedit etiam Gobat 4l«

f

Bulle C«ne, Cafus Papales , feu Pontifici refer«

pha&. Confe|f. Cafm 30. n.641.

3

:

3

vati femper habentes annexam excommunica-:

IlI. Szculares.. Hoc enim pri

jm

vil&gïö- ;b'fqli-74;

tionem, ut 4. preced. notatum , func in duplici

vendi omnes fideles , non comprehenduntur

(j

differentia. Alii funt communesrefervati Papa

Religiofi, quibus fecundüm propria ftatutà ex-

At

àjure communi , & conftitutionibus Pontifi-

trafuum Ordinem ,aut alteri , quàm illi, quem

n )d

cum , fané permulti.Cux. f quis fuadente, — .De

Pralatus. ad hoc. munus deítinavit j confiteri

"

femt, Excom. Omnes no(fe, non multum opus .

'a;is,(]

1

permifsü non eft juxta dicta SeZ,. prased.s. 682.

tiam o

eít tibi Privilegiato,cum fcias te poffe abfolvere.

Unde Confeffarii fubditi neque Relïgioiös éjuss

ii k

àbomnibus : habe ergó femper inténtioriem ab

dem Ordinis fuiabfolvere poffunt ab ejusmodi

o 0

folvendi abomnibus, in quántum potes , & pce-

cafibus Papalibus , nifiad idà Supetioribus fpes

nitens indiget, juxza dicta eap. $. 2. 3. s. 2: A-

cialiter deputati fint.

At ,quando Provincialis

alumil

lii fünt cafus fpecialesrefervati Ponuifici in Bul-.

in. Conventibus deputat Confeffarios pro cafia

m

la Cene ( ficdicta , quod fingulis annis in Cos«

bus tefervatis confértne poteftatem in cafus in

sbf

n3 Domini de novo promulgetur. ) Primus &

ordine réfervatos Supetioribus an etiam in cafüs

7072 "

precipuus eft hetefisformalis, le&tiolibrorum

Papales iftos ? . Debere intelligi eorum mens

TL

Hereticorum &c. reliqui in noftris partibus vix:

tem , exforma verborum.

Sienim dicat: Do

tontingunt , &t ideó & hos omnes noffe non.

tibi totam meam poteflatem in ca[us. ve[érga-

ïx::f)'*/f(f

j

multüm opus habes. Uttosque autern ad exten-.

2015do facultatem ab[olvendi ab otnibus à quia

fum videre petesapud Suarez, Filliutium ,. &

bus ego poffum.

Jam cenfetur etiàm cafüs Pa«

yl y*

Baffeum, aliospaffim. In his ergo Bulle Coc-.

pales. Secüs , & faltem dubium effet , fi dicat:

WMW :

n cafibus , vi dicti Privilegii nihil poffumus.

Do tibi facultatem ab[oluendi ab omnibus cafra

Aliundé tamenab harefi occalta haétenüs abfol-

[cgiovï,üfä'

bus mibi vefevvatis, Videsquàm meritó nupc£

vebamus Confeffarii ad id àProvinciali fpeciali«

declaratum fit, Confeflatios etfi deputatos ad ca«

1bLl!iF05 R(fï

s

g

,

tet deputati : quodab aliquot jam aniis iri du«

fusteférvatos ; tion tamen poffe abfolvete per-

bium revocatum fuit

tandem in prafato

cuffores Fratrüm, | Eftenim hie Cafus Papalis.

T

décreto Alexandri VII. omninó fublatum , &

mun Pm'd'

communis ; & non Regularis fpecialis in Ordi-

i

jati

damnata illa propofitio quarta. — Prelati Regse

ne Superioribus refervatus;

l qm m

lares poffamt i foro. confcientia: abfolvere quof-

YV. n foro cou[cientia tantum.

Ia simi- 744

chsque faculares ab bare[i occulta , «f ab ex-

rüm , ut abfolütio excomtnunicationis facta à

Wfïlnï

eyw

n

£oromtinicatione prepter eam incursa, — Quare

mendicante Privilegiato , non neceffarió habeat

inodo fpecialis licentià

vim in foro externo, fi lis moveatur , fed Judex

te

n

2

tinenda efk. .

quinq'uennalis Roma& oþ--

i

tl

fecundüm jutis rigorem poffit non babere ratia-

mfïüm

WO 742 lL Abornibus feutentiis ,cenfnris ö'i pæki:.'

nem hujus abfolutionis , & delictnm cognitum

u

Vihujus Privilegii abfolvi poffunt non tantüm

um

ple&tere , reímique condemnare poena comme-

m[l[l

excommunicationes & cenfürz. proptié dictae

titá, periridé ac 1 abfolutus non fuiffet, . Quan-

Ji

w

medicinales , quz ob contumaciam inferuntur ,.

quàm fecuridüm z:quitatem ea abfolütio debe-

j

(

P

tet ejiám ibi valére, ut docet Hentiquez cap. 27.

qlmü

9

led etiam fufpenfiones , & i-ntöfdi&:i Juris eb

i

Hhh 2

&

.;

"

d

429 — Sbel, Saxam. Pars lll. Cap. VI. Se& ,.

fkädöbk&h»uüüff&uaäg

&

de Excom.. Decztero autem abfolutio illa va-

facultatem — abfolvendi à cafibus eodem ;ure

ü

communi Epifcopis folüm refervatis, vel ( di-

hi

let etiam in foro externo, quoad omnia alia, ut

mimirüm non teneatur fe gerere tanquam ex-

xi ) potiüspermi/[;s. Nam , ut füprà innui ; cer«

;wml

communicatum , poffit publicé verfari cum ho-

tum videtur nullos effe cafus jure- cominuni -

W

minibus, divina officia, && Sacramenta. frequen-

C faltém quod adhucinvigore fit)per fe primà.

i

care &c. ac perindé fegerere , ac fi nullam cen-

eudi

refervatos Epifcopis ; fünt tamen cafus per fe

faram incurriffetmodoóid(ine fcandalo fiat, &

primó refervati Papa , fed jure communi per

gzum

teftimonio Confeffarii conftet fuiffe abfolutum

delegationem univerfalem delegati poteftati or-

àsenfura : atque propter actus ita exercitos non

dinarie Epifcoporum conceffi & permiffi ad

u

"

debeat punirià Judice. — Excipe femel profem-

abfolvendum. Uti eft percuffio levis, mortalis — -

1

pe - Nififit quis perfonaliter excommunica-

tamen Clerici, procuratio abortüs , in excom-

tus , vel nominatim denuntiatus.

Unde in pri-

municationem reincidentes : de quibus qwefl. &

vilegio füprà notanter expreffa eft limitatio: ab

ente finem. Et quoties per accidens ob impedi-

"

emuibus particulatim non iunfatlis cenfuris &

mentum perpetuum poteltas abfolvendi à Cafi-

quem

puuis. — Quando enim aliquis particulatim, feu

bus Papalibusjure communi devolvitur ad Epi-

iqui

- uris.

per(onaliter eft excommunicatus vel cenfuratus,

Ícopos. Et de his, & hujesmodi omnibus, ob

aut nominatim denuntiatus , aut in forum con-

rationem datam , liquidó abfolvu

ldbs

"mendicantes.

"

;

i Privüfgiägi

*

tentiofum , per citationem faltem defacto jam

j 7|/*

adductus , palàm eft: non habere locum dictum

It. Eodem,privilegio, eademque'rätionabi-'yqï; j

ticlun

privilegium Mendicantium ad abfolvendum ab

j

liffimá extenfione , in communiori( & tutà fen.

p

E

illa cenfura vel pcena.

hu

tentià ob tam pingues & univerfaliffimas dlau-

"Tandem facultate abfolvendi à ca

fibus r&fer-

fülas Bullarum ( v. g. » «bfelvendi ab onsmibus

Va

vatis , quoad ipfa peccata fine dubio privilegiati

k

cafibus , cen[uris , pouis,a juve uel bomint quo-

ii

ifti non poffunt. uti extra Sacramentum Confef-

modolibet veferuatis ) Regulares mendicantes.

p

fionis: fed cantüm eersm confeffionibus diligen-

abfolvebamus à cafibus , Epifcopis ab homine

ter auditis , utloquitur Pontifex Paulus III. in

refervatis, quos fcilicet ipfi Epifcopi, quisque

lloli

Bulla , Czz inter cuntlas : At vetó facultate ab-

pret

in fua Diceccfi fibi refervat:: etiam nonobítante

folvendià cenfutis poffumus uti etiam. extra Sa-

Decreto Urbani VIIl. deanno 1682. 17. No-

T0npa

- (usdi

cramentum Poenitentiz , & abfque confeffione

vembtis éam abfolutionem prohibentis, €0,.

Sacramentali.

Sic Navarrus /. g. Confilio 1 1.

quódillud Decretum , aut extra Italiam fe non

ünttdi

Suarex,, Henriquen, Rodriquez, Coninck ,eóíq;

extenderit , aut certé fufficienter promulgatum -

Ntqu,

citans Layman. biccap. tO.«.2 1. Ratio elt: quia

.nonfuerit: pofteà veró prodiére vel innotuére

D. ing

o

privile

ium , ceu gratia Principis , interpretan-

authenticé tam multz bulle & declarationesin

iT

dumef

r

fecundüm naturam rei,quz conceditur :

favorem Epifcoporum , ut ijsperpenfis Alexan- - .

m&.'l,n

atqui abfolutio ab excommunicatione , aliáve

der VII. inter propofitiones damnatas duodeci-

üsü.s. :

4

cenfurá non dependet à peccatis : potelt enim

-mo loco fub anathemate etiam hanc prohibues

Em

aliquis abfolvi à cenfura in confcientiz foro ,

rit: Aendicantes poffunt ab[olvere & Cafiblita

Bu

eifi non abíolvatur à peccatis : undé Confeffarii

Epifcopis vefervatis ,non obtentá ad id

uem

-

etiá delegati frequentiffimé feparant abfolutio-

porum facultate.

se

tind)

nemàcenfura ab abfolutióne à peccato., etiam

finr,f

LlHI. Cenfentur autem Epifcopi comce

dcrefMZþ

in foro conícientie : in foro externo res nimis

hanc facultatem , quando norunt- vigere apud

' PO, dj

clara: Przlatus enimà cenfura abfolutum , pro

J .1 ffiäm

Religiofos Mendicantes ( ficut reverá veriffime

h

abfolutione à peccatis remittit ad alterum. Con-

vi

etin Germania ) morem abfolvendi à talibus

l HI' quex

cafibus, & tamen non contradicunt; eàdem ra-

j

feffarium,neque quoad hoc apparet aliqua limi-

h *f!m

tatio in dicto privilegio : ergó abíque confef-

tione , quá fuprà dictum de tacita approbatione,

lmü USP

u

fione Sacramentali abíolvere à cenfüra poffu-

& tacita delegatione Jurisdictionis ad confeffio-

Vg

Vi

ius , dummodó' poetitens fateatur fuam cul-

nes audiendas, ut optim& obfervat Gobat Caf*

PW»&R

]

UR

pam, & fatisfacere paratusfit. Quamvis Lay-

Vil ». 374: addens : quod confuetudo poffit.

d

man zbidem recte notet , noneffe facilé ita pro-

ampliare , imó tribuere Jurisdictionem :Navar-

fr

Vitorum

cedendum , ut privilegiatus à cenfura , vel alia

rus /Max. c. a77. 9. 25 1. loquens in fpecie de-

ltDb

poena Ecclefiaftica ex peccato refultante abfol-

Cafibusrefervatis : GC optimé notans ;íi quis ca-

'C"ltisdem

vat , nifi vel audità ejus confeffione, vel faltem

fus Epifcopalishabeat annexam excommunica-

qu 1

lj

in ordine ad. confeffionem mox . inftituendam,

tionem ab homine latam , fpeciatim in

.bpmi.

utius , confultius , & ufitatius eíl.

QUP

quia id t

. nem , G isnondüm fatisfecit parti iez , aþfqli

"

$. .Quoad cafus Epifcopales.

vendum non effe.

E

V

K74SL

Odem privilegio confequenter R egula-

: IV. Quidfiergó Epifcopu

s &xprefsä cai;tra;'74:

À

res mendicantes abfolvuntà cafibus &

. dicat , & interdicat Mendicantibus facultatem

)

ïmnus

Gen

cenfuris jure communi refervatis Epifcopis , vel

abfolvendi à cafibus refervatis fibi ?

out nobis

b

potiüs permiffis , fecundàm omnes.

p

N

hi

Càm

. fa&tum ab aliquo Epifcopo noftrz Provinciz *

Oa

enim Pontifex privilegio ifto dat Mendicanti-

. Quidquid fitde prefcriptione.

Habentes pa-

]'Kltïmu

tientiam fe interim accommodent ; & fe humi-

Y

bus facultatem abfolvendi à cafibus jure com-

tl

m?«nï ipfimet Papa refervatis, multó magis dat

trane

W

lanies licentiam peant fie dubio impe

as

um

N fX?ïäeal;-&crdv;:..Pdr:-ih*.—*f?aþ. V. Seöï; lch -ä&fb/a?idkw? lrlïgäfqntz'x.*v 429

t j |

6am Infuþer interim peenitentes refervationis

cidens eum abfolvete poter.ii-' dire&ä , tamen

(

[

Epifco palis ignaros ( quales frequentiffimi ) pro

cum onere mox explicando. . lta fatis com-

prima vice tuto, abfolvant;juxta dicta q. preced.

munis DD. Sotus,Sylvefler, aliisque citatis Sua-

ütigi

d

».4. Etcertum videtur 'eos poffe adhuc abfol-

rez d. 30. fett. 3. "Tanner. d. 6. q. 10. dnt. 6.

vere per accidens , quando urgente causá abfol-

Tamburin. eitatuss. 36.Layman e. 12. 9. d.

IT

omnino probabile cenfens,

ul

vendi non patet ad Epifcopum recurfus , ut mox

-Quia eadem ra-

feriüs.

tio Epikeiz adhuc urget.

uam doclrinam

i FM(I-

g'qge/rgtim dicam in

!

A

i

l

T

l

'5- IIO/ 1

DD. extendunt etiam ad Patochum reípectu cae

fuum Epifcopaliurm,fi nequeat adiriEpifcopus ,

'eïiïl B.fä

Quis p:r accidens , & adbuc dixeä't'ä, in nt-

vel ejus Vicarius ,. & urgeat neceffitas commu-

i r

«effitate G* impedimento perpetuot

nicandi , facrificandi , aliàs diu abfolutione ca-

r f

N extrema necefficate , feu articulo vel pe-

rendi.

Coníequenterà fortiori ea facultas per

s

; 74;» l l

ticulo mortis, ceffante omni refervatione ,

accidens extenditur ad Privilegiatos refpectuE-

äakf;dia(ï

quemlibet Sacerdotem quoscunque poenitentes

pifcopalium cafuum ut $. preced. innui.

Wil

à quibusvis peccatis & ca(ibus refervatis ac cen-

IV. Tandemin jure c.. Parocbianos c. ex te:712

Vihi

furis dircété abfolvere poffe , jam explicatum

nore.c, "dd hse. €. 1. Ea wofeitur de fent. Exc.

habes /e&. praced. q. V/.

lm:

& fwupra cír.c. Eos. qui eodem titulo in 6. de-

sgjo. lL. Etiam extra extremam neceffitatem & ar-

cernitur.

Ut qui ob inftans mortis periculum,

ial

ticulum mottis, quando eft impedimentum per-

velaliam legitimam caufam non poffunt acce-

Q

petuum adeundi fummum Pontificem pro cafi-

dere Pontificém pro impetranda abíolutione ab

etil

bus Papalibus , (aut alium Superiorem , v. g. E-

excommunicatione refervatá Papz, abfolvantur

nl

pifcopum pro cafibus Epifcopalibus, &c. ) ut

quidem ab inferiori, fed cum duplici onere vel

ii

infenibus, mulieribus, impuberibus valetudi-

conditione: — Prima conditio requifita eft , ut

p fa.

natiis , pauperibus , G univerfim , quando fine

non abfolvantur , ni(i prltito juramento,quod

magna difficultatenon. poteít adiri Sedes Apo-

yi 1hl$ :

Ítolica, ipsá rationabiliffimá Epikeii, & inter-

füblato impedimento fe prfentaturi fint Ponti-

)lTCOPIl) ?

fici , ejsque mandato parituri: ídque pro qua-

pretatione juris, quod ad impoffibile obligare

i

nonpoteít , eatenüs ceífat refervatio . ut impe-

libet excommunicatione Papali intelligit Cor-

TU

duba : Diana veró part. f. tratl. 9. refolut. 68.

phibtis

ditus directéabfolvi poffit. ab alio inferiori, (ine

pro omni & fola excomrhunicatione inflicta

onere denuo confitendi ( etfi non fine alio one-

m

ob magna crimina , ut harefis; incendiatii ,

re,de quo «f^a N. IV. ) juxta communiffimam

falfarii, percufforis Clerici : fed rectius folos

romij

DD. ,f&ntentiam,& ipfajura mox alleganda. Ad-

yel ii

percuffores Clericorum 'effe obílringendos hoc

darationt.

'dántque DD. communiter cum Diana p. 11.

juramento,cum de hoc folo loquantur Canonnes

Trail.7. vefol. 2. Tamburin.l. f. de Sacramen-

afis Al

Sacri allegati, docent Avila de Cenfuris p. 2. €.

tisc.2.6. 2. Quando fic impeditus nequit ipte

T- difp. 3. dubio 4. 'ramburinus epu(c. de Cou-

us

adire Pontificem vel ejus Peenitentiárium , Le-

i qoy

feff- . 3. c. G. m. 4.

Bona Gratia Capucinus in

ná

gatum, Nuntium , non teneri ad ipforum ali-

Summula V. abfolutio generaliter ». 11. Gobat

-quem litteras, vel nuntium mittere pro impe-

al

cit. ». 14f. Idque probabiliffimé folüm pro fo-

trandaabfolutione, cüm id nullo jure praci-

ro externo , quando res. deducla fuit ad forung

piatur, fed nihilominüs ab inferiori, v. g. Epi-

9

(

contentiofum , faltem in mortis articulo , juxta

Kopo, abfolvi poffe, quod etiam in praxi fieri

dicta fec. praced infine. — Ete(ló etiam obliget

yu

vidi, etiam quoad difpenfationes aliquas.

d

d

in foro confcientiz, ac certó non obligat , quan-

"n Ill. Jure communi c. Mnlieresc, & c. tgam;

do poteft adiri , vel defa&to adeft Delegatus Pa-

ol"ïääw

0

Vis de fententia. Excommzun. Facultas abfolven-

j

p& ; feuPrivilegiatus Regularis , atquetempore

P

dià cafibus Papalibus devolvitur ad Epifcopos ,

Jubilzi,quivis Confeffarius approbatus : quippé,

u

in ejusmodi impedimento adeundi fürgmum

J $

qui tuncnon per accidens , fed vi Privilegii , tan-

0!

Pontificem: idque univerfaliter refpedu omni-

quam Delegatus Papaper fe dire&té abfolvitab

" g

um cafuum ac excommunicationum Papa re-

illa excommunic

0f

fjf

fc-tvgtorpm, etiam Bülle Cone, juxta commu-

?

atione, ut etiam hOtav?tGobat

Bbidem.

tiond x" 1

nem DD. apudcitatos.

Confequenter eadem

Altera conditio eft , ut

«

facultas devolvitur etiam ad Privilegiatos Men-

qui et excommunica-7 j a

tus ob injuriam alteri illatam, v. g.ob percuffio-

Qrajv

h4

dicantes àfortiori. Quin addit Dicattillus apud

nem Clerici,non donetur beneficio abfolutionis,

1 d

Gobat». 568. fi nec Papa nec nuntius adiri pof-

nifi [atisfstla parte. ^ Qu claufüla folet etiam

lclüflm u

fit; privilegiatum effe preferendum Epiícopo,

adhiberi in Bullis Jubilzorum. Et quidem corn-

yti ,Z[zl

quod tamen merit negant Diana, 'amburinus

munior DD. & nominatim Barbofa in «:t. cap.

M

€itatus — At, quid f neque Epifcopus , vel ejus

E2 nofcitur ».7.abíolute docent eam fatisfactio-

Vicarius Generalisadiri,neque Privilegiatus ali-

J

nem effe reipsá przítandam parti lzfz , prius«

l

bü

p

quis haberi poffit in rali cafu impedimenti per-

quàmlzdens abíolvatur ab excommunicatione

ib

I(;J(

petui?Ergó adeat fuum Parochum, vel alium

i^

latá propter hanc injuriam : & fi fieri commodé

legitimum Confeffarium habentem fcilicet po-

poffit, utique fieri debet:: alioquin certé füfficere

lem?

teftatem inalia ejus peccata mortalia , qui tunc

debet juramentum,et(i przítetur cautio pigno«

, i

y

.Qquä. àc Epifcopus vel Privilegiatus , per ac-

ratitia, vel fidejufforia de fatisfactione pofteà

u D

Hhh 5

pres

9g

/

4

430 v.qbe;l:?acramö Parslll, Cap.V1, S&&.','»II. Dei-');ä[)latiane-uïä. *rtj/ïcwgzi;.

L

rum ; multó magis in rali. cafü Beceffitatis à Pegi

praftandá

uti cum aliis re&té Swarez, faprà. 1d-

| i

babiliffimé folüm pro foro exter-

catis abfolvi poterit non obflante excommuni-

g

que rursüs pro

foro autem confcientie fuffi-

catione

no, ut füprà : pro

5

: quód bené notent defeffar-ii, Ícrus

P

€iet promiffi

O , imó

& firmum propofitum. de

ulofi.

z

4

]. Confeffarius inferior.

| qgi

fatisfa&tione przeftlanda: uti contra communio-

;1011 :lfitote& 11cxuä7 f4

n

remi, cum áliis docet Lezana i» fumma F. ab-

faltem indifferenter abfolvere. pomnitentern à re-

* qud

fólutio um 9. Confentit Bona Gratia & Go-

fervatis & cenfuris cum onere pofleà compa-

rendi coram Superiore , vel delegatam potefta-

giü

bat //, cc. Ratioeft: quia poenitenti etiam. nón

ilo. a

jüráto,vel cautionato creditut-in foroSacramen-

tem habente, fed tantüm in neceffitate vel ratio-

(oram.

tali,| Denique Tamburinus fupra ert. 9. 2. &

nàbili caufa exiftente:alioquin debet eum adSu--

qanda

Gobat ». 145. c£/ca finem merito dubitant, an

periorem remittere , vel ab eodem facultatem -

[

mon Canonibus allegatis fit defuetudine detoga-

abfolvendi petere.

Communiffima cuniSua- : -

tüm ?.cüm non fit auditum quenquàm à Con-

rez d. 37. f. 2. w. ?. Coninck d, 8.dub. t 3. £oncl, -

üntür

Confe

feffario Germano fuiffe compulfum , ut obliga-

3. Layman s. 9. Et fic fignificat Trident. fejf.

propa

ret fe jurámento in utrovís dicto cafu:certé à me

14. c. 7. dicens.

Extrà quem ( mortis articu-

qmd

non , nec , utcredo , ab ullo Privilegiato. Inte-

lum ) czz Sacerdotes nibil po[fiat in cafibus va-

finie

rimtamen Reverendiffimis Ordinariis juxta al-

fervatis , id umum ponitentibus perfuadere ui-.

tantur,nt ad Superiores (f 'legiiibm udices

contf

legatos Canones inexamine pro cura refpon-

Álrendi

dendum eft.

Vide latiffimé Tamburin. . f. £r.

pro beneficio abfolutionis accedaut,

Ratío eft :

mf

)de Caf. r:fer?; 6 12.

$. 4« per tor.

quia ad integritatem confeffionis Sacrameutalis

N

$. Ill.

pertinet, ut de omnibus mortalibus peccatis .

EY

fiat coramlegitimo Judice, qualis ille tantom

"Quis per atcidens , & indirecfé tantim in

eft , qui poteftatem habet de integra caulà cog-

[or

cafn nece[fitatis , & impedimenti tempora-

P

nokcendi , feuin omnia poznitentis peccatà, ut

1]

lis ? Quoad ca[ns maxime

abfolutio ab eo rité pronuncietur : Deindéfem-

Regnlares ?

[

i

per in facris. Canonibus exprimitur caufa necf- ——

Uando adett impedim&ni:um faltem tern«

Qütmy

753

fitatis ad hoc , ut ihferior abfolvat à VreferVäæf'

$ cfi

porale comparendi coram. fuperiore., vel

ergó aliter non datur facultas inferiori à pecca-

;äliopoteüatem habente ,.quando nimirüm is,

tis refervatis abfolvendi , faltem licité(. de valo-

tiüm di

yelomnino adiri non poteft , aut non nifi cum

re difpm:'aht quidem DD. fed veriüs eít , abfol-

HUR (

iiv pot

gravi difficultate , incommodo , longa mora ,

vere adhuc validé, dummodo pcenitens aliud

autadiri quidem poffit, fed audire nolit , vel

peccatum directé ábfolubile confiteatur, de que

Ms qua

non poffit, &c. ex altera autem parte adeft ne-

rurfüs inferiüs ) talis autem neceffitas & ratio* -

lii

ceffitas, aut rationabilis caufa aliqua confiten-

nabilis caufaeít , (1 Sacerdos facrificare debeat;

ümttum

)

di, ipsà juris interpretatione potelt alius infe-

aut Laicus communicare , ut fine notá , fcandà-

U f

rior. Confeffarius legitimus abfolvere à cafibus

htentr ;

lo , infamia, dicleriis, fufpicionibus &c. abfti- á

Superiori refervatis , impofito posnitenti onere ,

nere non poffit: pertinetenim tum ad dignitae

que qme

itfrigi

comparendi poíteà oportuno tempore .coraum

tem ac reverentiam fanctiffime Eucharift

eodém Superiore , vel aliofacultatem habente.

tum ad füfcipientis fecuritatem , ut ft confäiï

1t us

Communiffima DD. meíque omnes. Layman

fit peccatimortalis , ab co priüs Sacramentalem -

"ïl.fwüinw

€. 14. n. 10. Ratio eft: quiaEcclefia pia Mater ,

| Wnäfem

abfolutionem aecipiat.

Neque fola neceffitas

& quilibet Superior non poteft cenferi velle ob-

communicandi, aut facrificandi prebet juftam

Etg f QUer,

O;Uml

ligare ad aliquid vel moraliter impoffibile ,. vel

caufam itaconfitendi , & obtinendi abfolutio^ .

quod in. grave detrimentum aut fpirituale ani-

nemà refervatis ab- inferiori , fed etiam cafüs,

-ïïISiCütqu.»

mrum , aut temporale perfonarum cedetet.

quando alioquin oportet diü carere confeffio-

Vi t

Gertéin facris Canonibus partim jam allegatis;

ne & communione : & generaliter omni cafüt:-

lpetmis.) |

fapiüs declarat Pontifex , eos, qui ob inopiam,

ANe pro dilattone paniteutia periculum iimineat

n

animarum, ut habetur cap. slt. de Purit. d* Re-

LU

vel graveri difficultateim non poffunt adire Ro-

lts

inam , potfe abfolvi( per accidens): ab Epiíco-

iniff. Marchant , Diana, alii infrà

Tf r

irandi x

pisipariergó ratione , qui non poffunt adire E-

communi.

t

pifcopam;aut Superiorem refervantem ,. ejüsve

IlI. In ejusmodi

| cafu neceffitatis , quan

7f

f.mmt

S

delegatum , debent poffe abfolviab inferiori pet

ut füprà , non potef

t adiri Superior , vel "äfïf

"

iütty R

áccidens , & indirecté faltem cum oneéreprzdi-

delegatus , inferior Confeffarius abiolvit pocrti-

T Btatia

&o. Addit re&lé Layman eir. ». 10. poft Hez-

tentem folüm indire&& à peccato refervató ,

—

Adeifet

riq;;gz,-,Snnrex,Coninek alias , idem in tali cafu

(quare paenitetis, fi abfolvi velit tunc, femper

RUNCS

dicendum effe , tametfi cenfüra excormmunica-

aliud peccatum nonrefervatum , faltem vdtfi"a!g.

T

li 8

h

&ionis v. g. propter occultam percuffionem Cle-

dire&é à Confcffario abfolubile in confeffione

'OBtoba

tici , refervationi ánnexa fit.

Si enim excom-

adferre debet , alioquin invalida erit abfolutio

d

p

fiunicarus ob vitandam infamiam v. g- facram

in hac fententia ) & ideb cum onere denuó;

i

lie.

Euchatittiam füfcipere poffit, ceffante nimirüm

T

quamprimüm commode poterit , compdrer-

V ie

&unc obligatione juris pofitivi Ecclefiaftici pro-

di coram Süperiore , ejásve , delegato ad irerümi

"n

DT

hiþentis excormmunicato 'ufum Sactamento-

confitendum , & abfolutionem directamn ipipe-

M

win-

m )

m

N

E.

il

».

74

»

X

Wi

'.*—flü'*?*s**'"-c**'."'*f"f- Bars lL Cap. V. $u1 D*,ää/öla

tian,g;af-ra]äfmzix. 43X

*

- dam, (I:tla, communiffimus fenfus DD. & fingu-

4 D

"m

lariter Tannerus zom. 4. d. 6. q. 7. d4b. 4.. Lay-

UM

mancít.z.11.alipaflim. — Ratio & differentia

: Spec?al?s ex parte Pææiienti-sj.' ;

nter hunc cafüm, & cafum pracedentem $. 2.

' Uando mifer .Poenitekns habes &afumf tefer-7 5 2

tl

€lt; quia in priori cafu articuli mortis , vel impe-

vatum , & in neceffitate communicandi

dimenti perpetui ceffat refervatio , & Sacerdoti

.:ntem'äzb "

celebrandi,, Sacramenti miniflrandi , non potes

d Eu

plena datur jurisdictio , & ideo Poenitens directé

accedere Superiorem , vel alium poteítatem ha«

*ä?"orclþ- X

abífolvitur à refervatis cafibus & cenfuris absque

bentem , habes tres fententias, omnes in proxi

)

ullo onere poflea confitendi , aut compárendi

tutas, Prima: non teneris confiteri Sacerdoti

x

f

coram. Superiore pro nova abíolutione impe-

, inferiori cum di&o onere ; faltem, fi. prater

!Pm i

i

tanda, ut4. 8. explicatum eft. — At, cafu ne-

refervatum , nullum aliud habeas; mortale, fed

Iuj

g:e'.ffitatis«urgentis & impcdiment'ï temporalis

. potes te gerere, ficut , qui non habet copiama

ding

tantüm , reverá non: aufertur refervatio , neque

Confeffarii ; cüm nullus , per fe quueädo, COn-

-- Confeflario datur plena jurisdiclio , fed folum

a

tra voluntatem ,fuam-cogatur bis-confiteri , nee

Kx.;'»lï;-

(propter neceffütatem datur licentia. abfolvendi

coníequenter confiteri tali Sacerdoti ; cum

p

cum diclo onere ad eum modum , quo propter

onere poítea id ipfüm confitendi alteri.

Con-

— fimilem neceffitatem datur licentia dimidiaudi

u

fitere ergo foli DEO cum vera. contritione,

confeffionem, & fuper confefione dimidiata ab-

faltem zítimatá quoad potes , & ceffante. fcan-

ln

s

- folvendi cum onere deinceps catera peccata o-

dalo , celebra , communica , &c.

Ita cum aliis

: miffa fübjiciendi clavibus: ergo ficut in hoc, ita

Suarez difp. 50. fed.3. — Layman, c, 11. s. 3.

)niiï:i

[

"& inilto noílro cafu Pcenitens à refer vatis folüm

lii moderni paffim, . Quod (i veró prater pec-

abíolvitur indirecté cum onete comparendi po-

qui.| i

catum refervatum aliquod aliud mortale ha«

- ftea, coram Superiore, vel poteítatem habente

beas, fané longé probabiliàs & tutiüs eft, te«

I &

Yi j

ad denuó confitcndum , ipsánque abfqlutio-

neri confiteri communicaturum , ob preceptum

- mem directam impetrandam.

x

v

IV. Attamen Marchant nofte

Chritli de confeffione neceffarió premittendá

g lt

$6

f5 päniuä N

$. Communioni. Secunda ergo fententia pro-

quem viderim, Tribunalis p. 1. tr. 4. 4. g. docet

w t

babiliffima & tutiffima eft, debere tunc te eidem,

€o caíu neceffitatis Confeffarium inferiorem

ii

Sacerdoti inferioti omnia tua mortalia, tám re-

etiam directé abfolvere à refervatis : attamen

fervata , quam non tefervata confiteri, tum, ut

TL

femper cum dicto onere denub comparendi :

risdt

Conteffarius Poenitentis flatum recte cognofcats

Ídque poteflate interpretativà ab Ecclefia con--

tum , quia videtur urgere duplex praeceptuma

p

ieatur d-

ceísà: quia Ecclefia non vuit per refervationem

Chrifli, & de confeffionc premittenda Com-

füos fubditos precipitari in aliquod periculum

f An ^

munioni, G. de integra confeffione . omnium.

animarum , quale adhuc íubeife poflet , fi eo

.

4-

mortalium .eidem Sacerdoti facienda, cim, eo

fs deb

calu neceffitaus fübditi indirecté tantüm abíol-

caíü. non.appareat fufficiens ratio ad dimidian-

not, ïw

verentur à refervatis , ut confideranti patebit :

Ibus h

dam confe(honem 5 nec inconveniens fit , per

i

quare in ejusmodi. cafibus cenfetur. velle ctiam

acáidens aliquem . idem peccatum teneri bis.

amd

inferioribus Confeffariis conferre ; vel relinque-

n Eu» ml*'

confiteri. Ka communis DD. cum D. Tho-

re Jurisdictionem fcu facultatem abfolvendi, etfi

ma 4« d. 17. 4. 3. 4. 2« Suarez 4. 31. fét.2.

h

us

onerofam cum dicto onete denuó comparendi

Layman cit. c. 11. Idque maximé verum eít in

5 d

& confitendi Superiori , vel poteítatem habenti.

ungulari fententia Marchantii noftri, & alio«

d

ll

pl

Et, fi quzras , ad quid nova confeffio, & abío-

rum:fi nimirum à refervatis: directe , etfi ones

UM

lutio, càm fit jam directé abfolutus? Refpon-

u

rose abfolvendus fit., Tertia fententia. etiamo

t

det : Sicut quilibet Confeffarius Poenitentem jam

20

probabilis ei & tuta, poffe tunc poenitentem

d

30teà contritione juítificatum abfolvit veriffime

confiteri fola non refervata, tacitis refervatist

n

ny

à peccatis , quatenus - adhuc in foro Sacramen-.

nb

quippé pro quibus dirécté abfolvendi non eít co-

jlicc

taliretenta fupt: ita & Superior Subditum jam

pia Confeffarii , ideóque non urgeat preceptum .

gj

antea fic onerose confeffum & abfolutum à re-

integritatis confeffionis , neque; absque. &erto-

ä,rparm

fetvatis, veriffimé ab iisdem abfolvit, quatenus

(

fundamegt,o imponenda fit obligatio idem pec-

n

et refervationem ipfi adhuc ligata & retenta

catum mortale bis confitendi.

Ita Sotus, Cor-

lunt: tum etiam , quantüm eft ex parte gratiz,

2

u

duba, Gabriel , aliisque relatis. Diana p. T.

'fï[atlga q "

E

lia utroque cafu per abfolutionem adhuc con«

Tratk. 4. Refelut. 1O4. nec improbant, Laye

TU

:

uptl

K!O

(ertur gtatia fan&tificans remiffiva peccati , fi ad-

man eodegn s. 1 1. GC Cardinalis de Lugo d. 4. de

Vi

)

hucadeffet. — Hanc fingularem Marchantii fen-

iil

KEuckbariflia ». 86. Loquimur autem, & loque-

écitü

teniam refert, & approbat Diana p. 9. tr.7..

mur femper in fententià & fenfü communi DD,

véfolut, 11. GC rursüs p. 1. eract. g. vefol.49..

€o cafu Ponitentem à Confeffario inferiori fo«

elkl t

u^

[2

& pro probabili habetDicaftillus /3c .1 1. dub..

lüm indirecté abfolvi à refervatis peccatis, cum

Hal"

í

n

"T

[

16. nec improbat Gobat Cafu8..».384. . Nec

onere ea confitendi denuo Superiori , vel pote«

mihi difplicet. Sed cenfeo fapiendum cum pau-

hd] «t

ftatem habenti pto dirc&g abíolutione, —Jam

£is , fed loquendum cum multis, prafertim in

Ípecialiora,

o

€Xamine pro Cura.

e[l( j

[0&,

Quare his generatim fup-

]. (El bona

fide confitetur Confeffa;fio in-7458

004

ii

feriori neíciens fuum cafum effe refervatumo

H

pofits ; jam gluref fpecialiüs explicanda reftant,

«

E

(de

j

í

l, Seä?.-'ll. De lää/äliftianc-ä .zefäwa;ä;,

j

'x 4 : 1 beoï ;;;ram. Par; MI. W 2

à q. praced.. $. 3. numi. 4« )

alio ejus poteílatem hchnte ; füb peccato mor-

K de quo mitiora fepr

tali. Omnes. Ratio clara eft:quia non aliter, ni-

s

aut Confeffarium non

habere facultatem ïpfum

P*tä

abfolvendi , aut fi ipfe

Confeffarius credat ca-

fi cum hoc onere abfolutus elt , nec abíolvi po-

fervatum , cüm reverà fit &c.

tuit ab inferiori.

DT

Óíum non eífc re

Quamvis enim fit indirecle

hn

( dummodo aliud peccatum , faltem veniale non

abfolutusà peccato refervato , & juftificatus , ex

u

refervatum adferat ) validé abíolvitur cum dicto

vi tamen refervationis manet obligatio denuó

:/

onere, compertá veritate, denuó refervata con-'

comparendi , ut fi culpabiliter negligat, autul-

fitendi : adeóque quicunque fciens peccatum fu-

tra occafionem opportunam notabiliter differat,

um effe refervatum , indireclé ab eo abfolvi pe-

graviter peccet ; neque ab illa obligatione libe-

tit, neceffarió depet adferre aliud peccatum non

rati poteít, nifi ab ipfo Superiore vel alio ejus

refervatum ; etfi prater peccatum refervatum

Delegato poteftatem. abfolvendi habente, E

immunis fit ab alio peccato mortali ,.neceffarió

quidem quando talis Paenitens comparet corarm

ipfo Superiore refervante non elt, neceffarium

Ü

ultra peccatum mortale refervatum , confiteri

debet aliquod 'peccatum veniale, vel mortale

illud peccatum refervatum priüs infetiori con-

feffum , iterató. confiteri Sacramenialiter , fed

Tén0)

jam. anteà legitimé confeffum , alioquin nulla

betel

erit materia idonea direclz abfolutioni, nec con-

fufficit in genere dicere peccatüm refervatum

p

fcquenter indire&z : uti pafsim obfervant DD.

à fe commiffüm , & jam alteri confeffum effe:

e

Ais: ergo tali cafu potero confiteri Sacerdoti

poterit enim Superior tunc refervacim:egïi*&-db—

[

Aff

fimplici non approbato, íeuilli, qui nequit te

ligationem fpecificandi illud peecatum intr

a vel

abíolvere ab ullo peccato mortali ? & Non

extra confeffionem , f1. velit, relaxare,- TM

B

p

permittere Ecclefis confuetudinem. — At , fum

comparens coram alio delegato tantüm pro caft^-

bus refervatis, omnino illud peccatum in fpm&

siti

Religiofus: non indigeo Confeffario approba-

I

to ab Epifcopo ? Sed indiges Confeffario depu-

denuó confiteri. debebit Sacramentaliter : quia

, delegatus non haber aliam jurisdictionem in pa

i

táto àtuo Superiore. Quid extra Monafterium

if

de

o

gens , tunc poffis , indicavi fuprà Sect. quaff.

nitentem , nifi in foro & judicio Sacramentali. «

4. fub finem.

1V. Quià cafu refarvato abfolutus femel eft760

ol

At, urget me neceffitas cele-

ia

brandi , communicandi &c. non poteít accedi

à Superiore, vel ejus delegato, aut alio potefta-

tem-habente , ut in Jobilzo &c. potcít utique

dtioid

Superior, vel facultatem habens, deeft copia

V, C

Confeffarii approbati feu potentis abífolvere à

ab eodem peccato , fi denuo confiteri lubeat, ab

folvi à quocunque Confeffario , quia & referva-

ii dimi

]

mortalibus, & infuper rudis, & incertus füm

fitamm

vàlde de contritione elicienda: adeft autem Sa-

tio jam ablata efL, & illud peccatum non eft am-

Mi

cerdos fimplex? Non folüm potes, fed prece-

pliüs materia neceffaria Confeffionis. . Quin

pto divino illo, per accidens obligari ei confi-

mó, qui fcienter. confitetur Confeffario habe

gunexafir.,

DRRT

téri veniale aliquod , ut fic inditecte abífolvaris à.

poteflatem feu ordinaríam feu delegatam abfole

fittotuy

reliquis, refervatis, & non refervatis mortalibus,

vendi à refervatis, & inculpabiliter eft oblitus

r

uti notavi £. 3. 4.2. $. 2. . 2. — Denique univer-

peccati refervati , poterit illud poftea conät,erli"

h X

faliter docet Sanchez l. 1. Moral. c. 9. 9. 3 . &

€uicunque alteri Confeffario, & ab eo abfolvi :

, üptey

valde probabile cenfet Layman e, 10. s. 16. Eos,

quia prior utique intendit abfolvere- quantium

potuit, adeóque etiam indire&té abfolvit à pe

10 Qngf

qui boná fide Sacerdoti (implici , feu Jurisdictio-

rtiri

ném falsó pretendenti , confitentur, fi veniale

to refervato, inculpabiliter oblito, & refervae

.tionem fuftulit : quod. proinde peccatum obli-

itione

aliquod. peccatum , vel mortale. antea legitimé

v Bleetri

confeffum abfolutioni fübjiciant ; validé abfolvi

tum , licét denuó confiteri teneatur ut peccatumy

non tamen iut adhuc refervatum.

Sic Lugo

n

indireQ etiam ab omnibus aliis peccatis , cum

onere tamen , ut fi poftea defectum Confeffarii

difp. 2o. fe&. *). Caflro - Palaus , alii cum Tam-

'dm Ufgct Í

burino de Cafibus refervatis c. 9. S. 4. wume. «

. 'aritzs, üt

refciant, mortalia peccata, & praefertim refer-

z

vata , iterm per Confeffionem abfolutioni di-

. Marchant eit. 4. 4C. dub. 10. limitat,. . Dum-

- Bo

s ) &W

ré&z legitimi. Confeffarii fuübjicere eogantur.

modó Confeffarius habens poteftatem in re&ïï

Declaro hoc cafü forté non femel facto.

Cajus

vata , cónfcius fuerit , Pesnitentem velle ablol«

:

F N

é

j

Religiofus in itinere incidit in cafumfteferva-

.vi, etiàm à refervatis ; fi qua occurrunt..

fte d

tum , & confitetur Religiofo alterius Ordinis,

quándo talis voluntas non meritó przfumi p

ofiié

gre?

MTA

dicens fe poffe ab eo abfolvi, cüm tamen ne eon-

Idque infuper verum eft; etiamfi prior abiolu-

fitendi quidem alteri, à Superiore poteftatem ha-

tio ( facla tamen ab ipfo Superiore, vel potelld-

V f

a

:

" poffe t

buerit.

Religiofus alter credit & abfolvit.

tem ordinatiam habente NB. ) fuiffec invali

Certé nulliter : fi Cajus nihil confeffus eft, nifi

ob indifpofitionem vel alium; defectum Pen

n fiti

"If Con

peccatum refervatum , imó etiam nulliter,, (1 faf-

tentis: quia adhuc Superior intendit. abfolvere ,

fus elt etiam aliud peccatum mortale non refer-

. quantüm potuit, ideóque faltem fuffulit refervas

Jeri

vátum , etít validé, fi etiam aliquod peccatum

tionem. . lta cum aliis Lugo citatà difr. 20*

mof ür

veniale fatlus eft, & aliàs boná fide proceffit Re-

fell. ]. n. 106. Diana p. 4. trall. a. vefolit. 324

t

[

ligiofusite, — Vide Gobat ». 3 $9.

Idque certum videtur quoad cenfuras. — Si enimt

um

7$9 lL Poenitensà refervatis abfolutus ab infe-

legitimg Confeffario confeffus es percuffionem

riote Sacerdote , obligatus manet poftea oppor-

Clerici , v. g. at , facrilege tacuiili aliqua, aliá

D imïdu[;1

&

*

Ham1

tuno tempore comparere coram S?peþiäf e,vel

t

peccata mortalia , liberaris adhuc ab excomgï:

ea

üneu

U

»

L

$

ltmm

n

A

at

1

]

:

A

7

-

i

| W.aeal Sdcram;-Pärs*ï*l-ll;*-ïCaP. VI, Sedd.1I, De Mlfolutiones ä"efrbatir | 43 3

QOT

Mlnï'

t

niicatione , quia etiam in factilegá confeffione,&

l&u;injüüö , quid faciendum ,f;di;qgms, féquenti

WR

peccatis non dimiffis poteft tolli cenfura : & quid

'ubi fpecialia quoad Superiorem. .

*

f

lii

K

— $. At nunquid tali licentià petit

4

^b82 aE&p£ä76 3

ni; etiam refervatio casüs à Superiore , vel pote-

tf

flatem ordinariam habente' ut proinde deinceps

Confeffarius uti poterit pro feipfo? Certénon

i dj

tale peccatum à quovis ordinario inferiori Con-

poterit, fi petiit in histerminis : Peto licentiam

t uttd

*feffarlo abfolvi poffit. ^ Vide Gobat cefw 8. à.

abfolvendi aliguezs à tefervato 5 -nunquid enim.

.

l

w.392. Plura Peenitentem- concernentia ha

-

tfeg,

E^

Superior velle poteft, ut abfolvat femetipfum?

gl

:

at probabiliter poterit, fi petatin histerminis vel

;

*

1

^

cbäm fequentibusS. j.& 6.N. Ws

Wüg

(:ï- ï.l-S. Xr.

fimilibus, — Eft aliquis indigens veftrá poteíla-

lin ]

te vel licentiápro abfolutione à refervato: pla-

- Specialia ex parte Confeffarij, ——

Mi

"

1

cétne dare ? ísque indifferenter annuat , non vi-

76«'113; "Onfeffarius, quando Peenitens confitetur

detur excludere Confeffarium. "Tamburinus fu-

&

j

- peccatum refervatum , à quo ipfe abfolve-

prà , alij apud iplum. Quód fi verb Superior ex-

Wi

rénon poffit; per fe loquendo'quidem non de-

prefsé intenderet non pro ipfo, fed pro alio dare,

p

Beteum abfolvere;fed remittere ad Superiorem,

certé rutsüis non poterit ; unde res. minimé eft-

-s

|4

Vel: poteftatem habenté juxta dictaS. 5 N.ILAt-

tuta»..

M

l

- II.- Datá:fic lic

Qd

d

Y

tamen per accidens feré cofnuniter potefteum

entià ä—Süperïore:, fix;'e Con- 64

]

abfolvere cufm fzpe dicto onere ; quandocunque

feffario , five ipfi Paenitenti, petenti , abfolvendi

j*

Poenitens bonà fide ad confeffionem acceffit , utz

à refervatis pre bac vice , uti dari folet , poterítne

]me putans fe poffe à tali Confeflario abfolvi;&

Poenitens , vi hujus licentis abfolvi à refervatis

fnaximé quando nefciyit peccatum fuum effe re-

etiam poft illam licentiam datam commiffis?

fervatum : & dummodo aliud peccatum directé

Curiofa queítio.«. Diftinguendum eft. . Velli»

VRO

Qu

abfolubilefateatur,jam toties incülcatum. Comz

centia petita & data eft diresté de peccate aliquo

munis DD. Layrüan e. 12. 4499. Y 1. fine, G laté

refervato abfolvendo , ut fi petenti: peto licen-

T 1

fusdt:

Gobat Clyp. Clement. J'adic: j. 2. dec. 2. Ratio

tiam abfolvendi aliquem ,. velabfolviab alio ab

éft: quia emper urgetaliqualisneceffitas , quan-

aliquo peccato refervato , & Superior annuat:

adipt

d*öquid-em/Poenit'ens ægrädifcedäc à Confeffio-

& turic licentia data palàm non. fe extendet: ad

" W,xï d

;

nali , Confeffione jam captá ; absque abfolutio-

peccata commiffa poft licentiam datam , nec

fteii

fie , cüm ex parte fua bene difpofitus fit..— Exci-

poft petitam , - feu poftquàm rogá(ti Confeffari-

qula&fü

pittamen recle Laymian ibidem, | Nifi excom-

um, t pro te talem licentiam peteret. . Ratio

m a

municatio q;u'c';qugi-refcrvata peccato refervato

claraeít: quia conceffio inrelligitur. faéta juxta

Ys.

annexa fit,. Nam haec jure Ecclefiaftico prohibet:

fürio 1

petitionem:petitio autem fuit de tali aliquo pec»

hominem , 'tum à füfceptione aliorum Sacra-

&ato neceffarió à Superiote intelle&to jam tune

;gmm D

mentorum , tuni eti

:

*

à

m Poenit'en

u

næ , ,' 3n€egüäïr;j

commiffo: vel licentia petita & data eft directa

w &'05,9

tollatur.

adipfam perfonam Poenitentis, fine mentione

gl ll

"6

4 ll Quando Con

fefi'musPoemcentemadver-

alicujus talis peccati in particulari:v g. Peto ve-

; aþ [1] JE.! 'ï*:

tit prz verecüdia velhorrore abhorrere valde ab

ftram. facultatem feu poteftatem aliquem abfol-

dl

ifto onere fan& permolefto denuo fe fiftendi Su-

veudi , vel ut poffimab aliquoabfolvi : fimplici-:

gt

,. periori pro confeffionc peccati refervati, Gtab-

ter velgeneratim addito à refervatis: acSuperi-

il.lwy & j

* * folütione directa impetrandà ,. etfiin rigore non*

4)

órannuat: tunc nifi de contratia Superioris vo-

: PCCQF

obligetur id ei beneficij . praeftare plerumque ta-

luntate conftet, probabile eft , poffe Poznitentem.

men füadet, & quandoque ob nimiam verecun-

:amn»'ff?m'o

abfolvi à refervatis etiam poft licentiam datam

p5

diam urget périculumanirzze Poenitentis , urget

commiífis : quia hac formula conceffionis non

i

i

charitas, ut ipfemet Confeffarius ,. tacitoomni-

te artat vel limitat ad fola peccata anteà com-

j

&. j ]

n5 nomine & perfoná Pcenitentis ,' Superiorem

miffa: etfi Superior dicat pro hac vice 5-fenfus -

enim eft:: unà hác vice abfolvas, velabfolvarisà

li?

adeat ; & petat licentiam abfolvendi aliquemà

dl

refervatis , &cautiffime dicat : .Eft aliquis indi«

tuis refervatis : atfic jam uná vice abfolyeris. Ita

xem *

gens poteüate-:verä.quoad..a.bfolutionegm. , pla-

Cardinalis de Lugo 4. fe&. g. T'amburinusl, g,

g

céne dare? perfonam nunquam nominare po«

de Saevamentis. tratl. de Caf. veferu. e. 9.$.3,

t m

teft, ( nifi de ejufdem licentia , 'in zaro cafü , quo-

Dicaftillus , Onintanadvennas apud Gobat Ca-

j

grave malum przfertim commune aliter averti

f& 20.5. 7 10. Verüm hac praxis mihi femper

al Pm"

"]

4

jore t s

non poffet S. fé4. 5 cüm confeffio Sacramenta-

fcrupulofa vifa eft. ^ Cautiüs aget Confeffarius ,

lisjam fit inchoara faltem , etiam quando ante a—

ne fcrupulis fübjaceat , fi petat liceritiam abfol-

folc?

d m

&ualem confeffionem Poenitens te.rogat pro ta-

vendi aliquem à refervatis , qu& tempore con-

ii

liad Superiorem tecurfü: cafum veró i fciat , G

feflionis invenerit,ut providé tfonetTambur.cit,

j gl

u

mflln'*h"

Superior urgeat, exponere poterit & debebit:

». ]. Idipfum ergo dicendum , quando Superior

i

"I

dummodo exprimere poffit,quin Superior deve-

Regularis pro magno Feflo, aut tempore vifita-

(

)

",,[;sf.

niatin notitiam perfonz , juxta communem

tionis ad certos dies, v.g. intra octiduum , vel

Doctorum ,. & bene Marchant nofter fzpé cita-

quindenam dat licentiam omnibus eligendi fibi

: nl[]u')

j

u'yh

f

tüs dub. 4. & 9. Ettunc, fiSuperior dat licen-

Confeffarium cum facultate abfolvendi à refer-

T2

j

tiam , Confeffarius abfolvet abfoluté & direcle,

vatis pro uná vice , nifi exprefsé limitaret adre-

w.UlIh

)

l

9

fine ulteriori- onere. - Si veró. neget;fcu juíle,

fetvata jam .commiffa

» prOut certé laudabiliter

i

r

.. **Pans IIl. SAGRAM-

lia

quan-

d

3

Z

434

q'beol. Sacram. Pars VIL. Cap. VL Scct.1I. De Abfolutione a '*r:'þwgü,-;

quanddque

faciunt , ut fcilicetexcludatur omnis

opus inapletum femper durat þötcïtas Juriä&

[)

& malitiofa confidentia ( de qua

€tionis Sacramentalis , cüm ha« ab Ecclefia libe-

DÀ

íraudulenta

mox ) ut providé

obíervat noíter Marchant

raliter data fit, & referatur ad Jubileum perfecte.

j

mox citandus.

confequendum: uhde qui vult Jubileum confe-

D.

| t

76

IV. At quid

fi Poenitens peccet in confiden-

qui , poteít per utramque hebdomadam ( & hoe

|

tiam licentize impetrandz , aut ultró offerenda ,

anno 1676. Paífavij per duós menfes) ita fua.

opera diftribuere, utin fitie fecundz hebdomadae

f

:

vel jam oblatz à Superiore pro magno Fefto ,

«empore vifitationis : aut factz à Pontifice Privi-

Cfecundi menfis ) ultimum opus perficiat , & fic-

IMUi

toties quoties intra illud tempus abfolvi. Iterüm

dinti

legio pro certis temporibus, aut temporeJubilae?

^^ &. Peccare in confidentiam licentiz velgra-

va illis , qui tantá grazià abutuntur , & quod da-

N

| (eti

tiz talis quis dicetur, quando licentiavel gratia

tur illis in falutem,malitià fuà accipiunt in perdi-

| Xup

conceffa , vel certo tempori eoncedenda eít mo-

tionem, in confidentiam nova gratiz multipli-. . .

diq

tivum principale, & incentivum läpsü;*, fic;ut

cantes peccata refervata, — Si tamen de damnata

hilor

Nn

non tam fragilitas vel tentatio gravis urgeat ,

illa confidentia veré paeniteant ante finem Jubi-

quippe cui aliàs refiflere foleret ; quàm ipfa li-

li, & tam illa , quàm de refervatis itacommiffis

[Ud!l

«entia & facultas data vel danda ioveat , & ur-

veré confiteantur , etiam, illo tempore abfom

àp.

geatad peccandum : -quia nimirüm fcitf: modó

poterunt.

à

Jon

^C Àt vero, cüm

,quis femel inv.u;)ä;hcli(idm

a

d,

4

z

&

poffe abfolvi à refervatis, ideb fe excitat, velten-

[

taiioni modicz libens condefcendit , ac vires

v.g. omnia opera requifita impléyit , Jubileum

n

malitiosé addit,utique novo gravi peccato , olen-

eonfecutus efít, jam non poterit in altera hebdo-

Ul

te malitiam peccati contra Spiritum S. Poterít-

madaà peccatis refervatis poft illa operaimpleta

[GN

ne Confeffarius adhuc talem abfolvere vi licen-

commiffis denuó abfolvi, cüm inBullis Jubilao-

du

Wt

tiz velgratie conceffe ? m. Siin licentia vel

rum contineatur , quód quilibet Chrifti fidelis

gratia conceffa nihil contrarium expreffum eít ,

femel tantàm Jubileum luctari poffit : authori-

d

tas autem abfolvendi tantim datur in ordinead

atque Peenitens de hac ipfa malitiofa confiden-

U

tia veré doleat , séque accufet in Confeffione ,

lucrandas Indulgentias Jubilzi: ergo eo ipfoquo

"o

potelt adhuc, & debet abfolvi. Quia confiden-

femel lucratus eft in prima hebdomata, non po--

df

tia illa non tollit poteftatem;qua datur àSuperio-

terit ampliüs lucratiinfecunda, nec confequen-

- Dtait

re, fiveà Pontifice inPrivilegio, vel Jubilzo.

ter à relervato commiffo in fecunda hebdomada

p

Ita cum aliis Tamburin ci2.c.9. $. 2. EcrMarchant

abfolvi. . 1ta Communis DD. Quóàd fi tamen

Queadt

nofter Tribus.p. 1. trald, a. tit. 4. q.A1. dub. 11.

quis pro majori fecuritate, & certiuis impetran-

E

Secüs fine dubio effet, fi contrarium in licentia

doJubileo etiam fecundá hebdomadá requifita

N

fuam,fa

velprivilegio expreffum effet, prout quandoque

iteraró adimpleat, etiam iterató à fervatis pof-

[

exprimitur in Privilegiis Pontificum conceden-

feabfolvi , probabiliter opinatur idem Marchant.

t

tibus Fratribus Minoribus pro certis tempori-

ibidem. Sed vide laté ex profeffo de his G

,

h

llic&ntian

bus, utà peccatis omnibus etiam refervatis , à

Tra&t. de Jubilzo, ho« incidenter fatis.

£

MOR

N

quocunque apptobato àSuperioribusOrdinis ab-

$. 1V.

Dd

folvi poffint, dummodó ( aiunt Pontifices ) ex

h1

Specialia qaoal Sufgria'm. :

eoufidentia Aliqua peccata nou committaut , quo

TOniten

cafu eis nullatenüs talis indulgentia feu gratia

L£ Pecialiter Pralatus Regularis ;cnetü,f.tbmä"

mis gfam

füffragetur. Vide compendium Privilegiorum ,

mittere abfolutionem refervatorum Con-

( p

v. "Abolutio extraordinaria quoad fratres, n. 4.

feffario deputato in. Conventu ita poftulanti ,

€& 7. Et jamfuprà infinuavi , hane confidentiam

quando cafus occurrit , in quo eam cemmitd

! frilcgio,w

At-

u

etiam à Superioribus quandoque excludi.

Confeffarius judicaverit, Ita exprefse ftatuit Cle-

W'M n;.,

que hinc tandem confirmatur noílra refponfio

mens VIII. in fuprà allegato Decreto , annocit,

data, Si enim Pontifices vel Superiores , quan-

.WHM P". (

15 93. Et confirmavit Urbanus V. IlI. cum ho£

?m"";"l';

do id negare volunt , exprefsé negant,fignum eft

addito notantiffimo.

Sanéctitas fua declaravit

quod fi exprefsénonnegent, tacité faltem con-

ü

Al

ut fi hujusmodi Regularium Confeffariis cafus.

IH)

.difae

cedant. . Caveattamen homo ille, qui commu-

alicujus refervati facultatem petentibus, S

uperi«.

&'Wie

14

ni charitáte abutitur , ne defuper afpiciat; & con-

or darenoluerit, poffiat nihilominüs Conteffae.

j

queul[, M;

terat illum Deus : conc]udit falubriter terreng

rii illà vice PornitentesRegulares,etiam facultate

à Superiore non obtentá abfolvere. . Sunt Verba.

Mgrcham in fine.

A

Congregationis Cardinalium juffu ejusdem Ut-

t

$. Specialiter io jubilæa;

bani VIII. edita, & poftdictum Decretum Clé-.

265

mehtis VIIL addita, ut videre eft in Bullario tem.

j V

Ui tétpore Jubilei fepius in peccata re-

hi

fervata relabitur,quamdiu necdum per exe«

4. edit. Rom. fol. 372. & referunt Lugo d. 20«

fe&. 4.Pelliz. tom. 2. traG. 8. e. 2. m f &. exten-

f

cutionem omnium operuim requifitorum Jubi-

leum confecutus eft, poteft fiepius , "& toties,

dens cum Dicaftillo 4. 1 1. dub. 20. v. 239. id lie.

l Jlmqu

quoties abfolvi.

Ex communi Marchant eit.

cere toties diverfo cafu , quoties Superior ita ne--

N

dsb. 11. Ratio eft : quia Jubilzi poteftas eft am-

gat Loquendotamen femper de Confeffariie

k

m]u

plitfima , nec ad unam tantüm, vel alteram Con-

pro Conventu deputatis. Non ergo aliis qui-

t

"

IT

ht

£efhionem reftingitur: atquc ufgue adultumum

busvis Confeflariis et(i dostis & Pr?ü ea fac

p

d

m

y:

d

d

4 od gml CT 'Paræ.—i/zz.se;ap;w, S&älvll;Dedl:fdi:tiom-ügþwatif. 43$

J

tas conteditur , ut contra —'ngintanadvena'mg fe.-

dicat, vel emendando reo, quia Confeffarius pe-

Mul

j

élé monet Tinbur. cit. c. 9.». 41. Et hinc; quia

titus, vel facultatem. petens non videtur fuffi-

i

in noftro Ordine Confeffariis pro Conventibus

ciens ad confulendum bonO'fpiritua!i Poniten-

ID tj

deputatis , Provincialis generaliter committit ,

tis; veladavertendum fcandalum, velgrave:no-

L

& delegat facultatem abfolvendi à Refervatis ,

'cumentum Cormmunitàti , aut tertio alicui im-

yitt i

absque alio adSuperioremi recurfu: etfi Superio-

Tminens , cujusremedium efficacius ipfe Superior

lu

zum permiffu co:tuniter non refervata confite-

adhibiturum fe prudenter exiftimet &c. quae

dt Mi

amur aliis Confeffariis approbatis , ii tamen non

prudentisSuperioris arbitrio relinquuntur : qui-

Wttg

bus & fimilibus cafibus Poenitens recufans com-

funt deputaü pro Conventu juxta formam De-

d

ereti Clementis V llIzac proinde, fi iis petentibus

pareres merità cenfebitur indifpofitus àd abfo-

imti:gd ;

Superior, feu juíto,feu injufté negaret facultatem

lutionem. Ia dubio autem femper prafumen-

mg

aliquem abfolvendi à reférvatis!, non;poffunt ai-

dum eritSuperiorem habere juítam caufam.de-

hii

)

hilominüs abfolvere , quod' valde notandum.

negaudi , sícque abfolutio- adhuc dari non pote»

j

11

Nam univerfaliter ,quantumvis injufté Superi-

rit ab inferiori.

)

Ym

or neget facultatem talem Confeffario) non ita

TII. Si Przclatus, vel Superi

;3r Regularig cafu.m770 ;

xl

refervatum per feipfum cognofcendum rationa-

deputato; ut fuprà ) non ideó poterit abfolvere

Pocnitentem ratione negationis prxcise, ac dire-

biliter azbitrans, vultPoenitentem fibi confiteti,

Va

&l fine onere; ut contra Hentiquez & Dianam,

tenetur audire totam ejus Conteflioné quoad ma-

i

ex communi docent Layman fape cít. tr. 6. c. 33.

teriam neceffariam, fcil. omnia ejus peccata mor«

n

& Lugo eir. d. 20. £H. 4. fed folüm per accidens

talia & refervata, & non refervata; & non poteft

(

£atione neceífitatis communicandi , Gc. & in-

folo cafu refetvato , vel peccatis refetvatis audi-

UHH »

z

|

dire&té , ac cum ónere, opportuno tempore

tis , Sacramentaliter abfolvere, & reliqua alteri

(

comparendi juxta dicta

inferiori corhittere , nifi urgente gravi neceffita-

$. 3« ut bene qutftti Mïx;-

f al

€hant eit. dub. g. fine.

tc , quali alioquin Poenitens excnfaretur ab inte-

IU

gtitate materiali confeffionis ,. aut quilibet Con-

1

691l Si Pralatus Regulatis exiftimet expediens

pota

Qul

^ fore, ut fübdito pétenti-det fatultatem confiten-

feffarius ab audiendis omnibus aliis peccatis Poe-

nitentis, Ita comunis, & mihi certa fententia. INa-

mái u

m

. di cafüm refervatum alteri Sacerdoti ; quem vel

TOA

Peenitens elegit, vel ipfe Przllatus deltinavit ,

Vat. 6,26. n. G. Suavez. Layma, March, & alii paf-

d

hr

eam faltem ex charitate concedere obligatur ; at-

fim.(contra graves DD. D. zinton.Paladaz. Ca-

yi

que adeó univerfaliter : nullüsPralatus feu Supe-

jet-.-Henriq, Sa, abfolutà docentes Pralatít, à fulis

tj i

rior Regularis poteít licité negare facultatem

refervatis etiam citra neceffitaté abíolvere pof-

at

fuam , feu licentiam , ut fübdito, aut alteri confi-

fe & hanc etfe Ecclefiz confüetudinem. , Verüm

j

fratit

teatur ; aut Confeffario , ut audiat & -abfolvat ,

DD. cit; meritó negant talem confuetudinen

nMaca

ni(i ex jufta& multüm rationabili caufa,ob quam

apud bonos & doctos Pralatos vigere ) ratio ur-

licentiam dare hic & nunc non expedire judicet.

gens eft: quia integritas materialis Confeffionis

t 'his G

j

Communiffima DD. Suarez 4. 30. fei?. 4. Co-

omnium peccatorum morralium eft juris divini

ninck 4. 8. dub. 14. Marchant f(&pra. — Layman.

ad integritatem Sacramenti pertinens : Superior

£.12.5.7. Ratio urgens eft ; ne Sacramentum

autem- habens poteftatem refervandi, & refer-

nihi

Ponitentiz in falutém animarum inítitutum ni-

vata abfolvendi , non ideo habet poteftatem. di-

mis grave accidat , atque occafio accipiatur reti-

fpenfandi, vel aliter difponendi in jure divinoz

T d

cendi peccata , cum Sacramenti irreverentia ,&

ergo &c,

:IVIW K

uód fi ergo Superior negotiis impe-

facrilegio, proprízque falutis jacturà. — Sicut re-

ditus fübditi totam Confeffioné audire non pof-

i

uüfmmn

&& monet D. Thomas apud Layman cir. dicens :

fit, aut certé non velit, nihil audiat facramentali-

Qui (unt multim follicitz, ut confcientias [ubdi-

ter, aut audito fub figillo fecreti folo cafu refer-

u

torum per (onfeffonem feiant , multis laqueum

vato , refervationem vel cenfuram tollat, atque

W,nw

damnationis injiciuut, G per confequens [ibi ipfis.

non abfolutum ad Confeffarium inferiorem re-

d

SicSan&tus, K Atqui poteltas ifta refervandi pec-

mittat, pro integra confeffione peccatorum, tam

'fuldöw,

tata , data eít in edificátionem, non in deítru-

refervati , quàm aliorum peccatorum mortalium

u

n

Gionem, ajuntPontifices.' Quare Superior abs-

facienda, & ab omnibus directé abfolvendum,

Aent

pf

M

que ulla jufta caufa refervationem urgens , eám-

Poté(tqueSuperior auditis ita folis refervatis, aut

m[nlli

que licentiam hégans , omninó ageret in deftru-

ipfe Pcenitenti poenitentiam fecretam imponere,

Ci)emm

j

fl

&tionem fübditorum , gravitérque peccaret, mi-

auttaxare poenitentiam injungendam à Confel-

itto.

nimum contrà charitatem; ut f ádvertat; nimiam

fario delegato vel eligendoà Pocnitente , prout

jfo d

fubditi verecundiam ac timorem , minorem in

hujus fpirituali faluti e'xþedir'e in Domino vide-

n

€onfitendo libertatem, periculum fübticendi ali-

bitur; quàm nimirüm poenitentiam taxatama-

j

ii

Jl

quod peccatum : imó etiam contra jufticiam, ut-

tenebitur Confeffarius . injumgere & — Poeni-

runlL

m

tens acce

y"

pote f alioquin grave damnum fübdito emerge-

ptare.fub mortali, f1à räferyatis abiolyi

V.: 2', rt,

n

£et, utpote infamia, revelatio Confeffionis, alie-

velit.

g

m2 culpz injufIa manifeftatio, inimicizia graves

€. Infuper poteft Praelatus Ordinum Regu-755

T a

&c. Caterüm juíla & rationabilis caufa negandi

larium interdum antecedenter committere Con-

fj

.[C

j

tam-facultatem , fubditimque ad fe fiftendum

feffatiis inferioribus poteftatem directé abfol-

T

vendià peecatis graviorib o pracfertim refervatis,

j

€ogendi eft , quando Superior ita ixccciï?rium ju-

[300915

T l

lll 2*

/

ss

BÉ

.;acmm. Pa751II.

Cap.VI, Seci IIT, De houitate &* þ'fentiazäokjäfaiii. :

436 fbl

abíolvet: ut fcilicet non fit excommunicatus

cum onere inpor

;endo Poenitenti , ut poftea fe

ori, eíque peccata i

lla fub fieillo

non toleratus, utpote nominatim denuntiatus ,

fiftat Superi

Confeffionis

vel fecreti aperiat ad falubrem ani-

vel notorius percuffor Clerici: item non fufpens

fus, depofitus, degradatus. — Excommunicatus

ma ejus curationem , ut ex Suarez & . Coninck

autem toleratus validé abfolvet ex conceffione

monet Layman 6if. €. 12« ?. 12 4d fin.

Pcenitcnti grave accidat, pec«

Concilii Conftantienfis. «. ad. evítanda; imo

Á

272 ]V. Tandemfi

catum refervatum extra Sacramentum Confef-

eiiam licite, f1 à fidelibus requiratur : fecüs, fi

fionis Przlato manifeflare, ipfe veró ob juftum

feipfum ingerat: nam conceffio illa fala eft in

impedimentum integram 'ejus Confeffionem

favorem fidelium tantàm, non

: autem m faqu:

LU

"

rem excomtáunicati.

"

[

audire non poffit, atque infuper expedite non ju-

.ä

dicet alteri Confeffario caufam committere , his

]. Bonitas moralis ad licité ,Sacramcniuxji774

omnibus concurrentibus , poterit Praelatus , feu

miniflrrandum requifita eft , ut Confeffarius ab-

n

Supetior, auditis folis refervatis, facramentaliter

folvens fit in (tatu gratiz, juxta communiffimum

lenfum DD. Ratio fumitur ex ipfa ordinatione ,

abfolvere, ut abfolutio directé cadat fuper audi-

ta, indire&te veró füper alia,quz ob moralemn im-

quá datur SpiritusSS. id eft , gratia Spiritüs S. in

n

ordine ; ad hoc minifterium debité exercendum,

poffibilitatem audiri non potuerunt. —Jta com-.

munis DD. Navarrus , Suarez , Coninck , Lay-

dicente Epifcopo verba Chrifti. Jioar. 20. acci-

man, Lugo /. ec. quanquam omnes fateantur

pite Spiritum (»ntium &c. quam proinde grati-

cafüm huncelfe rariffimum. | At controverfum

am ad illud minifterium fervare, velamiffam fü«

Ícitare tenetur juxta illud 2. 44 Zissotb,

admo-

eft inter DD. utrüm tunc Penitens unà cum à-

liis fuis mortalibus, à quibus dire&té abfolutus

neo, te , at re[n[cites gratiam ,quá e]l*.ipi'tgï,

m

)pi;r'f

NY

non fuit à Superiore, teneatur alteri Confeffario

impo[itionem v auuum mearum.

j

etiam ipfum peccatum refervatum directé à Su-

III. Qui fcienter & a&

u exiftens in.

li

i*eöcat,ö*z?;i

dife

periore abfolutum iterato confiteri, Affirmant

mortali hoc Sacram ntum miniftrat, confeffice

nes audit & abfolvit , mortaliter peccat fecun-

dici

Cajetanus, Henriquez, Sa, alii non pauci. Quia

uni eidémque Sacerdoti omnia peccata mortalia

dümomnes. Ratio jam dicta eft. Committitur

fodf

autem peccatum in ipía prima abfolutione, &

n

explicareoportet, Sed rectius negant alii com-

munis. Suarez 4. 31. fe&t. 1. ». 10. Layman ».

non antea, etíi eádem vice plures abíolvat, quí

ID

eodem continuo minilterio , non plura diltincta,

ulitup

lo.aliipaffum. Ratio eft: quia id univerfaliter

verum eft, ut fi ob moralem impoffibilitaten

ut volunt fané multi, fed unum tantüm numero

. pruor

peccatum committit, ut füfficiat poftea confiteriz

of

priori Confeffario non omnia peccata explicata:

"g

fuérunt, fed aliqua tantüm abfolutione legitimá

miniflravi Sacramentum femel, juxtc probabi-

lbt

lem fententiam R ecent. . Jam alibi indicatum. :

lbrar

fecutá , poftea fola peccata anteà. non explicata

& indire&té tantàm abfoluta, cum onere, ut

IV. Confeifarius fibi conícius peccati mlofezzá

X

talis, antequàm confeffiones audiat, faltem an-

etiam directé clavibus fubjiciantür;alteri Confef-

ittg

fario explicare & confiteri teneatur: cur id ergo

tequam abíolvat, tenetur vel confiteri, veleelicere

Wt m

conttitionem , fecundüm communem 1enfum

non habeat locum refpe&u Confeffarii Superio-

T (

i

!

ris, in noflto cafu ? Sunt quidem omnia peccata

DD. Ratio iterüm ex dictis fequitur. Quod fita-

lun]

!j

men ex iniprovifo vocatus ad agrotum ; fe tam

mortalia eidem Sacerdoti explicanda ordinarie

üde

& per fe, nonitem in cafü extraordinario & per

citó colligere non poffit ad contritionem elici-

Motantiy

endam , aut certé falsó credat fe elicuiffe, tune

accidens, ficut patet in eo, qui unum , feu plura

* Tenil;

eccata confiteri inculpabiliter oblitus eít , vel

non peccare abfolvendo , concedunt iidem DD.

- Mpl

ob periculum revelationis , aliámve juftam cau-

paffim, etiam Lugo & Tambur I, c. Verüm uni-

W Obhg

fam explicare non potuit, prout vifum eft fuis

'verfaliter loquendo probabile & tutum eft,Con-

feffarium tunc nec teneri confiteri , nec elicere

:ælldl, flti

locis , &c.

A Q(fario

contritionem , cüm de neutro ullum eXtet prz-

SECTIO III.

L: Mm

ceptum , nifi proSacramento Euchariflia: idque

Delonitate &9* faientia ConfelJarii

potiüs in ordine ad ipíius paffiva fufcep

tioner,

uàm adminiftrationem , uti explicat Concil.

"Trid. feff. 17. «.7. Deinde Confeffio fzpiffimé

Orf,

Qua bonitas requiritur im. ConftfJario?

pramitti nequit : contritio autern perfecta fepe

'"SUMMARIUM.

etiam moraliter impoffibilis , & plerumque in-

abl;

Officin

þ 73- Bonz

t4s legalis 2m. Confeffario eff carentia jmpedi-

certa eít. Sufficit ergo Confeffario habete actua-

qnenti Camonici

lem averfionem ab omni peccato, & voluntate

l orfp

Moralié $ero ; ffatus gratie.

tmdl.lm ft

274-

peccandi, per pium motum & converfionem ad

773

Scienter in mortali abfolgent, mortaliter peceatyta-

Deum, cü propofito opportuné confitendi. Hos

tl

men. (Gmel taptüm . effà eddé Sice plures abfolpat.

IN

774. ndetenetur pramittere confe[ftonem , Vel contrztio-

enim füfficit, ut dicaturfe vere praparare ad gra-

E

Q

nem ; aut faltem aber[fonem ab omni peccato.

tiam, & facere, quantüm in fe eft , juxta prafen-

Norri

fic enim reverá non actu, eth

N

i

Uplex requiritut bonitas, legalis & sso-

tem obligationem ;

773v D

adhuchabitu, exiflit in flatu peccati morta

lis. Sic

M

ralis. Bonitas legalis requifita eft, ut ca-

reat impedimento Canonico auferente velim-

bene & folidé nofter Marchant 7755. p. 2, Tratt.

M &tl

E

2. tit. f.q.2.. Flactamen fecondiun indu

lg.e.;, :

W

l

pedienté jurisdiQtionem, alioquin etiam invalidé

W

Es

i

7

y

fjn

[

| äþ;&& S'acram. Pars Ill CapVI Seiä?t IIIT Debonitate 69" JGlentia CQä?järii. 437

D

tiam dicuntüf ad folatium Sacerdotum infiro.

peccata communiter contrahi folent : ut funt re-

TM

tio,

ám , & occafionibus expofitorum , non autem

ftitutiones bonotum , fama , vel fortune , fatis-

ia

confüluntur , prafertim Religiofis.

-factiones proinjuria &c. — 4. Debex firecafus

[

GUARSTIO t

refervatos & cenfuras, faltem, à quibus ipfe ab-

iij

folvere non poteft?nam eorum cafüum vel cen-

D»

Scientia requiritur ad Con-

fbl

!

furarum, à quibus abfolvere poteft, fufhcit ha«

T

feffarium?

ere cognitionem confufam , & intentionem

UMMARKIUM,.

li.

femperab íis abfolvendi, fi opus fuerit , ut /e&

»27. Üné debeat Co

"f

tfaréas re nt alb Paltd?,

preced. jam monui : itemfi Clericorum Confef-

278« Que ut abfolpat izcztà ?

Ytee

f81. Nonrequiritur , ut fe refl

etbat fhper fingula nudita ,

fiones audiat , noffe debet , quibus cafibus incur-

TY

dum attu abfolpit.

ratur fufpenfio & irregularitas. ' y. Principalitet

g

£82. Nonrequiritur aotitia 69 intelligentia ousnium exa

debet fcire requifita in Poenitente ad bonam di-

li

A , nec femper judicium detérminatum de

fpofitionem validámque abfolutionem : utpoie

; quantitate $el qualitaté bectati p indéfiduo:

qualis requiratur dolo

ii

ne

uando & qualiter. Confeffarius ad offcium requi-

r, confcmo i propoütqm

ii

&c. &hac ut fJudex.-

fs :.'gzomnrpegcet ? Piquc ad n. 7 48.

f

"4

II. Ut Medicus debet Ícire omnia petcato-279

rum & tentationum remedia, & modus , quibus

Ut walidà abfolvat?

Pornitens à peccatis refurgere poffit alia confu-

yu

Con(effarius validé abfolvat, tequiritut

n

lendo, alia prohibendo &c. pro quibus legendi

77701;&

fafficit cognitio diftin&ta formz , & fal-

funt Authores obvii, & (ingulariter Joan. Bu-

Mi |

tem confufa peccatorum fub ratione confuía.s

fzus in Panatio & Pancarpio.

. peccati vel offenfe Dei , utnimirüm hic & nunc

Ill Utfpiritualis Doctor, debetícire refolu-?80

li

ltem confusé apprehendat , Poenitentem offen-

tiones cafüum & obligationum , qu&e eX peccatis

"

diffe DEum, e(fe peccatorum &c. et(i nullum ju«

oriuntur : quó fpe&tant impedimenta & cafus

t l

dicium formare de qualitate peccatorum, & di«

at

Matrimonii , (tatüs Clericalis àc R eli 16f1.

fpofitione Posnitentis poffit , ideóque abfolven-

IV. Ut Judex, Medicus,

Doétor, ut licit? ab»78 t

ia

do, fine dubio mortaliter peccet : ita communis

folvat, debet intelli

n

gere omnia pecéata confiten-

, DD. Ratio e(: quia hoc judicium principaliter

tis, quantüm rationabiliter poteft,& faltem fe re-

plu!adi?ü'ä

inflitutum eftad mifericordiam & liberationem

TT

fleclere füper omnia mortalia, quando proferun-

peccatoris cum dolore & emendationis ptopo«

tur à Paenitente, non tàmen ópus eft, ut reflectat

lod

fitio confitentis peccata fua : ergo füppofità verá

difpofitione Pocnitentis , ad hanc mifericordiam

fe fuper fingula , feu fingula in mémotia hàbeat,

ji; p

quando actu abfolvit, fed fufficit, quód tunc fta-

jdicatl

& liberationem impetrandam , non requiritur , .

yxatt t

niíi vera poteítas & jurisdictio Miniftri, cum de-

tum Panitentis in genere apprehendat, unde qui

abíolvit eum , cujus peccatum aliquod vel aliqua

3

m

bita intentione & forma confusé faltem pecca-

s d

tum agnofcentis.

Nam diítinctam peccato-

mortalia per notabilé negligentiam vel ignoran-

tiam non intellexit , graviter peccat, abfolutio ta«

n

rum cognitionem non requiri, patet' in mori-

imén valida erit,(icut & Confeffio tali incurio bo«

g. Qulb

bundis , aut aliàs impeditis peccata füa explicare

nà fide facla, ut ex corüuni docetLayman L. 2. tr.

t i fü

unde Confeffio tali ignaro Sacerdoti , etiam igs

6. c. 9.* f. quin nec validafolüm eft abfolutio ,

viud

poranti peccata tua effe mortalia, imó putanti efz

fed culpà quoque vacabit, fi ex inculpabili inad-

] d'ltllif*'rm;*(

fe venialia tantüm &c. boná fide facla, valida eft,

vertentia, diftractione &«c. item propter fomnü

W M

nec poítea repetenda, ut alibi dictum: etfi rema»

l

gravantem , canturn , impeditam linguám confi«

l

m

neant obligationes ex peccatis ort v. g. refti-

tentis aliquod peccatum elabatur, Ut omnes

(

tuendi , fatisfaciendi : etfi propter ignorantiam à'

(

Confeffario de iis admon

Y

obíérvatt , quia ex una parte effentia & effectus

fsl

W&

itqs non fueris , ut om-

Sacrarnenti confiiere potefl, absque integra &

n

nes obfervant.

ylot di

j

fpecifica peccatorum explicatione , fi fine culpa

) hulfhi

-& d

Ponitentis omittatur, & confequenter etiam fine

4

fu tl ;IC(

integrà eorufi cognitione in Confeffário: ex al-

r t abfoluat ?

Y J

tera autem parte in minifterio non ad éxtrema &

Onfeffarius , ut licité audiat confeffiones &

motaliter quafi impoffibilia Miniftros füos obli-

1f€ff19 j

"C

abfolvat, tenetur habete fcientiam omniuti

a

ectlx

gt Ecclefia , fed tántüin ad diligentiam ordina-

mmql,;?

ad officium fuum , quà Judex , quá Medicus , &

riam G humanam, quod fi tamen quocunque ca«

' ple

Do&lor fpiritualis eít, debite & fru&tuose exera

jl

yi

fu Peenitens poft Corfeffionem intelligat, unum

ü

u

cendum requifitorum : adeó

vel pluta peccata niortália non fuiffe intellecta à

Q

te debet fequentia :

qge nece'ffäriïf fci«

j

lii

Confeflario, debet ea repetere in fequenti Con-

"1

. .. Qui Judex debet fcire 1. quznam üntþec;

feffione , five eidem , five álteri Confeffario fa.

«

m

€atà mortalia & venialia, faltem ex genere fuo in

m

h

ciendá, ut re&e monet Layman ibidem. vide dis

?12

* qualibet materia przceptorum divinorüm vel

€la & huc refer ea, qua& c, 3. de integritate

MV

p

d

- Éccleisfticorum.

2. Debet fcire peccatorum

r[a

Ql

Confe'iïinnis' invenies,

pf*

fpecies & circumfítantias fpeciem mutantes , vel

Al

aliàs neceffarib explicandas in Confeffione. — 3

f

Qu

j

Deubet.,fcire obligationes & onera , que per ipfe

lii i

. & Ht

N

j

am. Pars IH". ä'apïï'l.ï'SeöllU.*De bmitdfe/ö*]?ieiztz'a Eq

»fiff

M

: 43*8 d beol. Sacr.

$. Hf .

$ 1v 29 n

i

- ualiter Con

f

fcffarius praditta i

,ta

Aliter. C05

gnm

i

fiffarius mszr'pmidi-'

. de peccat ?

1

tl

4 &Ia.fcire?

-

Ui enumerata fuperïüs' Aïïtaj'!igndra;, üt a

lt

On tenetur Confefi"ariuä præäi&a omniä

N& illis fibi propofitis communiter & ratio-

184.: |

rl

782N

(cite exacte, refolute, vel memoriter, fcili-

nabiliter nequeat dijudicare, aut faltem pruden-

cet ita, ut de iis omnibus refoluté differere, vel

ter dubitare , ad confultationem vel ftudium

ld

illa recitare poffit , quod viris etiam doctis forct

neceffariá , peccat mortaliter minifterio. conef-

a

impoffibile , fed fufficit omnia illa fcire medio-

fionis fe exponens, quia tune Vcrà idoneus Judex

[2u

criter , & in habitu, ita ; ut quando à Poenitente

cenferi non poteft; ideóq; perversé ranto miniftc-

vemi

proponuntur dequalitate & gravitate actás, ejüs-

tio fe ingetit , 'nifi quandóque aliunde excufetur.

[otf

que obligationibus poffit prudenter dijudicare ,

IL Excufat autem 1. Parvitas materíz, ut-5gg

at

aut faltem prudenter dubitare in ordine ad ulte-

pote circa veniale tantüm , qua , quia non funr

did

rius ftudium, inquifitionem &ut confültationem,

materia neceffaria , non tenetur Confeffarius de-

liberos aut docliores confulendo : hoc enim tan-

dib

terminate dijüdicare , fed fufficitin genere diju-

dib

tàm fequiritur ad formandum judicium in hoc

dicare Pcenitentem peccáffe", feu pecostum ali-

pu

foro, utex communi etiam docet Layman . 12.

quod agnofcere. — 2. Excufat inadvertentia ali-

5.1. Dico autem, prsdenter dabitare , dubio

lo

qua humana, vel labilitas memorig,quia ,ut.

f0

fcilicet fundamentali orto ex notitia acquifita ,

non autem folo- dubioignorantie , quo ignarus

citur: quandöqug bonus dormicat Honierus, ex

9]

quo Confeffario alias timorato & diligenti,

Ícta-

W

quisque de re quávis dubitare poteít.. Dein certü

pulandum non eft. | 5 Excufat gravis neceflita

E

eít majorem , minorémve fcientiam requiri pro

utpote in articulo vel periculo mortis ; tempote

qic

diverfitate locorum ; & Peenitentium , minor e--

eftis: quando.adeft obligatio. communicandi

p

nim fcientia requiritur. & fufficit in fimplici Pa-

velcelebrandi, & alius Confeffarius füfficienter

rocho vel audiente folos Ruíticos, quàm in Con-

Ftit

doCtus non adeft, aut quando aliquis longo tem-

füm]

feffatio , qui in Civitate, Emporio, Aulis Princi-

pore cum aliquo detrimento deberet exfpectare,

E

tim i

pum;Poenitentiariis exponitur ad audiendas con-

tunc enim , ficut Paenitenti licebit confiteri Sa-

I5

feffiones: item in eo, qui Moniales tantüm,quàm.

cerdoti ignoranti , ita & eidem licebit talem au-

XQont

ineo , qui Clericos , vel Religiofos apdit.- - Vide

X

dire ; quia heceffitas non habet legem , & chari-

D

Layman ibidem , & ab eo citatos.

4« Exculare

tatis eft latum mandatum nimis.

Joatur

283 Caterüm quamvis, ut dictum , Confeffarius.

etiam poteíl: fi Posgitens doctus rationabiliter

a&tu audiens confeffiones , teneatur advertere ad

qui li

volens confiteri, nec alium fufficienter fcien-

qualitatem peccatorum in genere fuo , quatenüs

tem commodé habere poteft , fuppleat ignoran-

lihtion

Hs n

proponuntur à Pocnitente, non tamen tenetur

tiam Confeffarii utpote ei aperiendo qualitatetis

femper ferre determinatü judicium de quantita-

hn

gravitatem , &.circum(tantiam füi peccati, itàut

Vitme

te vel qualitate peccati in individuo, videlicet, an

non fit opus aliquo examine vel judicio: non au-

E

A

hoc peccatum hic & nunc fit peccatum morta-

Á

tem füfficeret, quód ipfe Poenitens folüm intel-

Uij

1e vel veniale , quia tale determinatum judicium

ligat füum peccatum , fed etiam debet ipfi Con-

de qualitate, & quantitate malitiz peccatorum in

xj jgnoi

feflario ignaro notum facere , ut Prpvidä Qbk,f'-'

AOfte|

individuo , etiam fzp& maxime vulgarium , ut

vat Marchant /. «.

s

/

Attq

blaspherniz , omiffionis Sacri, violationis jejunii

- lii. Confeffarius ign

árus ex ighörä.xigïg abfol-786 i

[

&c. fepiffime impolfibile eft etiam apud emeri-

Mi

vens, quem abfolvere non potetat ob refervatia-

du

tiffimum Theologum. Cafus enim peccatorum

nem peccati, vel indifpofitionem Poenitentis ;

in individuo infinitis fcré modis alierantur quo-

dupliciter peccat mortaliter : nimirum & aQua-

ad majüs & minüs , ex circumítantiis aggravan-

li Sacrilegio indebité abfolvendo , & ignorantia

bj

tibus, minuentibus, excufantibus, utpote ex per-

a

eorum , quz ad officium füum fpedtant , ratiope

fc&tione vel imperfectione actás , indeliberatio-

cujus verfatur in continuo [iatu peccati motta-

&

!

j

ne, paffione; &c. ex quantitate materize, neceffi-

lis omiffionis, quardiu neceffariam fcientiamfi-

Ti

tate, diüï'cül)tate,ïconcürfg diverfarum rerum,ra-

IM

E

gi

E

t: imo nificon-

s

bi comparare culpabiliterneg

lld

ü

"h

gione quarum ea, quz de fe peccata mortalia

gruam diligentiam fynceré proponat ; ipsémet

ha

funt , venialia, aut nulla fiunt, aut econtrà, ut pa-

confitens ab alio Confeffario ablolvi non pote-

,. P

tuit in matetia de peccatis, ex quibus nonnun-

rit, utpote indifpofitus defe&tu neceffarii propo-

quam judicium ita füfpenfum tenetur, ut nulla-

LU H

fiti emendandi negligentiam illam mortalem:

tenus prudenter in alteram partem infle&i pof-

lcre'qm

fit. Sufficit ergo, f1 gravitatem & qualitatem

quod amore DEI & falutis fuz notent Confeffa-

w"taf l

jl

rii incutii, qui ignorantie fuz. conícii , tamen,

malitiz fecandum fe dijudicet , aut faltem in ge-

"n

omne prorsüs caluum confcienti ftudium om-

nere Pocnitentem peccáfle agnofcat , etfi ad

ninó negligunt.

1 pgw

Srádum peccati mortalis certó illam

IV. Reftat quaítio, quid

Supcri(;r þ'er 0,5?:787

ls

dþ]

determinare n poffit.

dientiam pracipiat Confeflario tali ignaro , au-

ulhtl

M

tl à

dite confeffiones? Dicendum cum diftinctione,

ftal

m ignia-

Rh um

1. Superior ipfe; qüicunque*(;opfaääx'iu

A lom

| CRYSGNMS

s ,x'qal

"

cum.

»

y

z

'

(

E

!l

bol Sacrara, Pars TIl Eap. :Vl. SeöïIP. D: oblieatione ö*qüïcia Goräe[arii; 436

rum eorum , qua ad hoc minifterium pcrtin&ng A

moraliter. eonflare debet de bona difpofitione

LX

Ácienter in[lituens,admittit,aut per obedientiam

Pornitentis neceffarià requifità ad hoc Sacra-

adigit ad audiendas confeffiones , peccat mor-

mentum validé & fructuose fufcipiendum , qua

taliter certiffimo omnium confenfu : Et hinc 2.

dilpofitio in hoc fita eft, quoód Penitens omnia

V at

Sacerdosfuz ignorantiz omnino fine ulla tergi-

füa peccata practicé habita in memoria cum ve-

T

Mlv

verfatione confcius, (extra cafus neceffarios fu-

ro dolore & propofito confiteatur in ordine ad

"

prà expofitos ) non poteít obedire Prlato pero-

abfolutionem obtinendam , alioquin fi de his

l t

bedientiam pracipienti, ut Confeffiones audiat,

moraliternon conflet , Confeffariusabfolvendo

atque adeó adhuc audiendo: peccat mortaliter .

peccaret mortaliter Sacramen

3

W]qxf:x

tum exponens pe-

Mi

certum apud omnes. — Ratio utriusque eft, quia

riculo nullitatis: ergo &c.

(

H a

Bsf

nemo poteíl precipere , necobedire in materia

I. Si Porfiitens ipfe hanc fuam difpbütiohem'

€erta peccati : atqui extra cafus neceffarios pec-

non fatisexprimat, debet eum dc hoc examina-

cat ignarus Sacerdos audiendo confeffiones, ut

I€. . 2. Si examinando rcperiat ipfum indifpofi-

n

dictum eft: ergo &c. 3. Si Confeffarius folum

tüm ex parte intellectüs neceffaria aliqua ignoe

dubius fit & anxius de fua fufficientia, tenetur

rando , debet eum infltruere & docere. 3. Si re..

dubietatem faltem practicé deponere, eíto re-

periat eum indifpofitum ex parte voluntatis , ex

maneat fpeculativé dubius & anxius, & Prz-.

delectu doloris, .propofiti &c. debet eum mone-

lato precipienti , ut confeffiones audiat , obedi-

re , movere, inducere

a

Y

te obligatur.

Communiffima cum D. 75o-

d officinm preftandum

Nunc de fingulls per Quaftiones.

ma , Navarro , aliis& Layman cap. 13.»2m. 1.

UZSTIO I.

Ratio certa perenda. eft ex materiade Legibus

vel confcientia ,. quia in dubio poffidet lex obe-

.Q-ualiteji' er

de quibus tenetar Eonfäf-

VU

!

Wfutus

dientiz : & ícientia ac confcientia Superioris

(( farius Pepitentem examinare , d*

praferenda eft noflee dubietati, timori, vel opi-

Tj

interrogare ?

mationi. 4. Confeffarius in examine Ordinario-

73) Confeffarius e.

x zgnorantia , gel zegligentia gragó

NU

DR^.

rum legitimé approbatus, & aliàs faciens , quan-

fton examinans Pel interro,

qq

5

«ns Paniteutem per fa

tüm in fe efL, poteíi liber? dubitationes, fufpicio-

ou exprimentem aliquid . neceffarió requifitum ,

l

d

nes & fcrupulos ignorantiz fuz & inidoneitatis

Jpeecat mortaliter,

j

dirug

7492- Unde zuterrog

deponere, & coníeffiones audire , ut recté refol-

are debet ip[a peccata, circunfe antias,

;»ïmyö

vit ZMarchant. Ratio eft: quia Ecclefia fic ap-

munerum & aljas di/pofitioues.

j' j

791. Quaudo Panitens p

Wtetur ia omittere kulpaäf?itez:,

h D :

probatum , idoneum jedicat in Concil. Trident.

Felex ignorantia aut rudztate eystndabili. |

*ariona'ö;,ï

292 Examine tamen morali & bumane.

quod füfficit ad licitam hujusSacramenti admi-

nter d

niftrationé,quamdiutibi de defectu vel inidonei-

793- t prudenti &6 cauto , non indifcre

to, EWI.JO,

grafirtim in materia luxurie.

gt

tate certó vel probabiliter non conflat. " Dices:

;quaütatf

EGULA GENERALIS eít : Confeffa-72

Approbatus quidem fum, fed in exercitio expe-

R

geccäix )

tior me multa ignorare , & hallucinatum etfe. s.

rius tenetur examinarePoenitentem,quando

d

probabiliter credit vel fufpicatur eum omittera

Studió & exercitió fufficientiá augeri & perfici,

$ o j

Unde (i rationabiliter de aliqua materia dubitas,

aliquid;quod ex parte ejus eft'neceffarium ad va-

d ip*ï';'

vel ignorantiam tuam advertis, debes fingulari

lidam & licitam adminiftrationem , fimülque

lectione vel confulatione fupplere , & , ut dixi ,

fructuofam fufceptionem hujus Sacramenti t

?[(]Vidä m

DA

m

facere quantüm inteeft. — Hzc quoad fcientiam

examine tamen morali & humano,item pruden-

J]o"

:

]

F-yii ;

ti valde & difcreto, adeóque (i ex ignorantia vel

n

'

ii

"

j

Ó

!

Confeffatii ia a&u fignato quidem abundé fatis :

j

t?.

quoad actum exercitum tu videris, .

negligentia gravide ejusmodi requifito non exa-

minet Poenitentem ,. peccabit mortaliter fecum-

l

U SECTIO IV.

jnts

dim omnes. Ratio eít: quia ficut univerfaliter

— De obligatione e officio Gonfe arij ,

h &iuämüd

omnis Judex, itamaximeé Confeffarius,quantüma

m d

Xiplex eftoblipatio, feuofficium Confef-

rationabiliter poteít tenetur procurare , ac pro-

j

L ,881

aïri

,

farij. z. Procurare re&titudinem hujus

videre;ut judiciuin fuum validum fit ex parte fua

p

"

Tribunalis, fcu judicii Sacramentalis, feu, quod

& Ponitentis : quippe cujus invaliditas cederet

N

m

idem eft : Poenitentem difponere ad Sacramen-

inoffenfam DEI, Sacramenti irreverentiam &

tum validé: & fructuos? fufcipiendum. 2.Dif-

r,o[läl ) W

animz damnationem : ergo quando probabilitee

jon i

pofitum abfolvere, & nonalium: alioquin enim ,

credit vel fufpicatur aliquid ejesmodi deeffe ex

aut injufius fiet Pocnitenti , aut facrilegus. 3. Ta-

sl

nf

parte Ponnitentis , tenetur examinando füpplere,

€ere ea omnia, qua mediante confeffione cog-

alioquinfi gtavi ignorantia velnegligentia omit-

"m mollä'

povit, feu fervare fecretum figilli. De hoc tertio,

gtl

(

tat;peccabit mortaliter , transgreffione nimirüm

"

quia non folü Confeffariü, fed alios fübinde con-

obligationis fuzinre graviffima. — Seeüs , fine-.

conjl,fb

; dudlum (

€ernere poteft: agamfeorsim cap. ez. sltimso.

gligentia levis omnino inculpabilis effet , ut f

. Quoad primum debet Confeffarius re&títu-

ex memoris labitat, humaná diftraCtione , fa.

d

dinem judicii procurare , feuPanitentem difpo-

tigatione fpiritüs ex nimia attentione in Confef-

J Cflüfp

netead Sacramentum valide & fructuose fufci-

fionibus audiendis, &c aliqua examinare omit-

i ib

dl'hnv 4

piendum tribus modis, examinando, inftruendo,

teret, v. g. numerum,vel circumft antiam peccati

»

O excua

;mull*'

glicujue: wume 5'??*& ve] emainàà peccat

gonegdq. Rauo derg at: quia Ceníclarig

fKCEHX,Q

[

400 ibeol. Sucram.

Par; III. Cap. V. sea.f-l.vgpe.abligation& ä0fc$a€oü£:jäfi£-i

[

Ttis confiteti , nec confequenter Confeffariüs te«

m

faretur, vel non nifi ve

nialiter peccaret:quia ne:

J;

& morali

netur interrogando eum füupplere. - Quód fi ta-.

Jf

mo té

netur cum tanra difficultate ,

men advertat. Confeffarius Pomitentem etiam

impoffibilitate

lienos defectus füpplere. - Jani

ümi

poft adhibitam diligentiam füfficientem , pecca-.

i

aul

bene ponderatis

finzulis R»cgulgev pa'rticflli.su*i.xï

xarticulari refolvendum eft. *

tuni aliquod aut circumftantiam omittere j jux-

I

/

ta communem & veram DD. fententiam modà

790

"1. Confeffarius tenetur intetrogare Poeniten-

qui

non exprimentem , imprimis deipfis:

affertam , debebit adhuc interogare & ei in mez

j

tem per fe

moriam revocare ad fervandá integritatem nia»

D

peccátis :

eotímque 'circumftantiis neceffario

" eádem fcilicet ratione 5

terialem confeffionis , & judicii hujus, cüm ita

ROE

confitendis,ac numero ,

facile fervari poffit. "Vide Cardinalem deLugo

quá tenetur Peenitens eade

in explicare juxta di-

f0gaf

de aliis difpofitioni-

d. 22. per tatum et(i oppofitum teneat Emanuel

&afüoloco. Dein etiam

d

jerlo

rib requifitis ad validam & fructuo-

Saapud ïpfum , excepto cafu , quan

: b-p;ccatgïg

*

fat

bus neceífa

omiffüm cederetin damnum proximi. —— —

^

7

qud

fam fufcepti

onem Sacramenti : utpote an ver&

P

c

rá contritione, vel faltem at-

'JII. Confeffarius tenetur interrog

are :

*

N

(

[ ænfz793

tonfi

doleat de peccatis ve

tem exasine morali & bumauo y nimir

m noi-

tritione , an habeat

firmum propofitum emen-

lol

; devitandi: anfit

induftrià exquifità , & examine exadliffimo; fed .

Jonj

dandi , & occafiones peccandi

paratus fatisfacere proximo in

cafibus ita poftu-

mediocri , humano , & fuavi juxta ca acitaterm

t

'fä:ti's'fäcerc'

Pocnitentis,eádem nimirüm ratione, quátenetur

ttxt

antibus ; ütpote reftituere alienum ,

ffenfam remittere , inimico recon-

Ponitens füammet conicientiam examiriare;

u

pro injuria ; o

Orses. Ratio: quia Confeffarius nonplüs ob«

ciliati &c.. O

mnes, quiaabsque his omnibus

(s

nvalid& & facrilege admini-

ligatur, quàm Peenitens ad examinandum , imó

L

hoc Sacramentum i

Ponitens obligatur per fe primoloco, &deinde-

ftraretur: ergo quan

z

do eorum defeCtum advertit

W

ffarius, ixjte'frögar*d*deBe.t.

iri defectum ejus fecundo loco Confeffarius: fed

vel fufpicatur, Conf

Poenitens tenetur folüm fe examinare induftriàz

gl'i'

. l. Confeffarius folum tene

tur interrogare de

Ilj

79t!

morali & mediocri jaxta capacitatem fuam: ergo-

teti

peccatis, eorümque titcumftantiis ,' &c. quan-

eádém ratione tenetur Confeffarius examinare;

dbillaexplicare þqenitäxi-sxadt .culpfaö'iïil'itg;; aut

&atr

Nec fequitur : fi. plüs fe Poenitens examináffet;

ob ignorantiam

vel ruditatem emendabilé omit-

létrog,

ipfe vel füfpica-

vel plüs interrogaretur à Confeffario , plüs invez

[O0

tit; idque probabiliter advertit

niret: ergo ad hoc tenetur: quia quoad hocnon

tur,.. Omnes. Communiffhimáq

ue. Katio eft;

Áipud

nia fecondum.

débetattendi folüm ad exactam . integritaté con-

quia Poenitens tenetur peccata ort

ld

Ípeciem & num

erum confiteti ».

quatenüs fieri.

feffionis, fed etiam , ne Sacramentum ex hoccas

ülfa

pite reddatur nimis grave , onerofum , vel odio-

otefít;ad hoc, utpo

ffit rit& abfolvi : ergocüm

Itf

Confeffarius id eum nonpre

flareadvertit , eum

fuüm Poenitenti , quoód omnino fieret; fi examen:

Qs

Ponitentis, & interrogatio Confeffarii deberet

examinando: adjuvare. tenetut , ac pro examine:

um

ebitur inferiüs fuo loco:

fieri induílrià exquifità , & ultrà. capacitatem.

poteít remittere , utvid

Pénitentis. Pluraergo & craffiora interrogan-

iqud

Nec refert ; tametfi Con

feffariusadvertat;peeni-

t

dus eft fimplex Rufticus, vel plebeius, quàm Ci-

tentem propter invincibilem ignorantiá vel ru-

TU5 m

ditatem peccata fua integré-non confiteri , nibil-

vis, Mercator, Aulicus. Nonomnes exami-

teli

nandi de omnibus peccatis difcurrendo

perome

omnibus: etiam per fe loquendo eum interroga-

eff OPUS

tionibus adjuvare tenetur, quia ad rationé judicii

sia peccata: fed tantàm de gravioribus; &is;

ul Q

fpe&tat; per feloquendo, ut cauía integré cogno-

que attentá qualitate , conditione , ftatu , veloce

RUT

capatione , aliísque circumftantiis frequentiüs à

fcatur, antequam feitentia feratur , juxta com-

i)npe

munem DD. Sylveffer , Navarrus, Suarez. , alii

tali homine committi folent. . De quo certior

Tttn J

regula dari non poteft ,. nifi hzc: Tantum debee

cum Layman /oce cit.e, 15. Dicoautem : per fe

Vil

laquendo.; per accidens enim fubinde aliter fieri

rc eífe éxamen Pornitentis , ut prudenter quiis.ä

thr , hic & nunc nihil omitti , aut certé probabi-

Cmmwm

poffeobni

miam ruditatem Poenitentis ; aut im-

W?M] :

K

À

ex alibi dictisliquet , &

liter non conftet aliquid omitti ex parte Poe

*

potentiam Confeffarii ,

?

*

«

1

i

^

W[lkem

nemo Theologorum negat.

Nihil ergo inter-

tentis neceffarium ad valorem Sacramenti..

*

r

;

At

l

fefferius;fi confideratà qualitate

- ]V. Confeffarius tenetur interroga

*

;

-

rógare debetCon

udenti valde & caui

Onfï[m l

confitentis prudenter credat, eum integré cone

tentem examine pr

liset : 1. Non fit examen mempeffiuum ,

?

ff

) M

4

feffum , ac integr& difpofitum , puta quia be-

P

"

e

u U

né 1n

ftru&tus poteft & folet adhibere diligenti-

nator p

riüs fe ipfum e)*&plicareþ',ähä*nïüinjdä igï

[j

z

ne imp

ortunitate terreatur : "

xpedit enim ple-

9"*0[,(

am debitam 1

n fe examinando &. d-ivfponendg,

cómmunis -DD. Suarez d. 32. fect. 3. 7. 3. ratio-

nimque, utP

cenitens memor

iter confitensnon

ftj,

do numerum vel cir-

1,p l

d

nem nervofam dans: quwia in hujnsmodi cafn »

ihterpelletur interrogan

X.

cumiftantias pe

ccatorum ,

fed expetet finem

y

e

lt

qualibet interrogatio judicari potefl curiofa, ont-

[

NI

xty

roiaque Powitenti , & binc vitauda [unt. lac

confeffionis: ni

fi timeat'faþliquïtïl'"nt(äffäftï?*PP?

N

l

üþa' int&irogapdum oblivifc

i, tunc tamen adhuc,

Wa

ille fapienter. - Nec obítat , fi peccata aliqua , vel

]tüm fre-

M

eorum circumftantiam inculpabiliter omitteret,

poterit memoriam juvar

e. Praxis mu

à

At

34

peccatis m

ortalibus in c

ohfe'lïiöïg

five ex oblivione inculpabili , five ob caufam ex-

quentata eft, ut

v .

IX

nentur , & f*

&

"

llm]

cufantem ab integritate materialí confeffionis ,

ne expl

icati

folitiscer

ti digiti defig

&

ccurtat

Stgr

quia tunc Ponitens non poteít rgtionabxiliteï:

intra pedcäiöraxfï confeifionem aliquid e

ïn]

*

de guq

JJ

&

z

7

u

i

| u LH'Ipe?l.- Sacrauz.Pars lli. Gaþ.W.Seäï.W- De obloatione &&* q,jlic'iaC:anfE/]ärii; 44t

if

.de qüo,.po&&a interr;)gandum fit digitum illum

fzepe mulieres viris petentibus debitum negant ,

i.

pro tali. peceato defignatum claudat , vel aliter

ídque nifi interrogentur, ((fed certé plerümque

1 d

notet, ita tamen , ut nemo alius notet. . Inter-

ità remote & generaliter, nam fpecifice interro-

; DA

düm tàmen expedietnumerum peccati , vel cir-

gare fzpé offenfivum eft honeftis Matronis )

2

cumftantiam, praefertim in materia turpi, ftatim

non facilé confitentur:ut etiamobfervat Layman

1j

breviter interrogare , ne (ait prudenter Henri-

cit. c.33. .8.. G itainfimilibusque praxisdo»

du

, quez apud Layman z.9.) Pocnitens peccata, quae

cebit.

Al

pr verecundia vix femel expreffit, debeat de-

U JESTIO IL

l

nuórepetere , de numero & circumftantia in-

i

m

terrogatus..— 2. INe fit /ndiferetum, v.g. inter-

Qual'ter (* de quibus tenetur Gonfaf-

rogando de iis, qua moraliter certum eft à cali

a

Jarins inffruere , & monere Pani-

]

períona non folere committi , vel ex quibus di-

textem ?

N

Ícat peccare Poenitens, vel de verecundia invere-

SUMMARIUM.

y

u

cundé , vel de numero nimis importune, fi ex

LT

794- Confelfarius tenetur fub maortali à

n

ij

confeffis probabiliter eftimari poffit, juxta dicta

re Peaitextem.

nfirueye 65 X"fmä!

ii

iuoloco. 3. Nefit euriofum interrogando de

Z9- L. Lalorantem ignarantid Sincibili in quacunqua

à

W

hon neceffarüs,vel impertinentibus, unde Sacer-

materzamortal.

796. II. Qudcunque ignorantid laborantem , que funt

UT

dotis exiftimatio , Sacramenti dignitas , Pceni-

de neceffitate medz ad falutem. — tc

tentis falus, vel profectus minuatur. Peffimé fa-

u

7- III.

Tgnorantem ea, qua [unt de neceffitate pracept?

a

€iunt Confeflarii curiosé inquirentes de aliorum

credenda 6 fGienda omni Ghrifiiano. 6$

di&tis & fa&tis,unde timoratas confcientias malis

P

Ifi

728 IV. Speczaliter indilpofitum difponere.

fufpicionibus, judiciis temerariis,detractionibus

EGULA GENERALIS: Confeffarius fub? 94

CUR

xevelationibus fecretorum illicitis. irretiunt in

t

gravi peccato obligatur Poenitentem inflru-

gravealiorum damnum. ' 4.. Cautiffimz maxi-

gt

ere-quoad intellectum , & monere efficaciter

mé, & paucz debent effe interrogationes in ma-

quoad voluntatem, de his omnibus ; qux ad hoc

ti

iA

is t

tería luxuriz, ut ad particulares modos, fpecies

Sacramentum validé & fructuose fufcipiendum

. & circumftantias non defcendat,ne vel multa in-

sutid

requiruntur, quando apparetignorantia velde-

terrogando doceat poenitentem, que anteigno-

fectus alicujus ex his in Poenitente.

Ratio eft

i t

rabat;sícque occafionem.Praibeat ulteriüs inve-

eadem, qua pracedentis. Ex hac generali Re-

us

ftigandi, confeffionem traducendi, &c. aut ei-

gula deducoaliquot quz

eptitt.

*

Iliones, & vclgt 1'pecia-

. demjvel fibimetexiftat caufa turpis tentationis ,

les Regulas.

N

ma hüifg

autfiltem fcandali occafionem prabeat Pocai-

, d

I. Penitentem r. Ignorantiá vincibili & mor-7 95'

tenti, ut fufpicetur Confeffarium harum rerum

frevam

taliter culpabililaborantem in quacunq; matería

curiosà inveftigatione oble&tari, aut in tali ma-

peccati mortalis , utpote ignorantem aliquid effie

a d

teria practicé bene verfatum effe,&c. etfi horum

ugadmw, :

peccatum mortale, quod everà eft, tenetur fem-

aliquid timeat;potiüs aliquid patiatur deefle in-

per infltruere & monere Confeffarius. Omnes.

T

, tegritati materiali confeffionis, petmittendo mi-

Ratio clara eft : quia talis ob obicem mortalis

js 0^

nus malum, ad evitandum majus. Perfonz ho-

ignorantiz, non eft difpofitus ad abfolutionis ef-

onuit [

neftae, fi in hacmateria cogitationes negent non

fe&ctum : contrà veró à Confeffario monitus, vek

" I,W

t

- eftopusprogredi ad opera ; rudiores áutem &

retractabit füuum peccatum ex ignorantia tali pa-

mbüs) H

tüílici cogitationes fzepé negare folent , cüm non

trari folitum, ut fic abfolutionem mereatur ; vel

h

4

19 ]

agnofcant,vel non advertant : facta veró vel ver-

etíi non retractet, caufam tamen intelliget, cur

! mcmmä

- bainhonefla interrogari fatentur,ut notat etiam

Confeffarius abfolutionem neget , eóque malo

Dï n*&ïw

Layman loce cit. .8. Quin multi rudes talesin-

perculfus & confcientie ftimulis aCus , poftea

fgn

terrogari de peccatis carnis , non apprehendunt

forté fe corriget,

2. lgnorantià veró invinci-

j

fl

P

»

etiam comprehendi

pollationes voluntarié pro-

curatas, ideo

bili & inculpabili laborantem, perfequidem or-

at

perfon fufpe&ta interrogari de-

dinariétenetur inftruere & monere Confeffarius

d

bent faltem generice : an nihil turpe commi-

a

tanquam Spiritualis Doctor & Medicus Poni-

at

ferint? etiam fecum ipfis? nam pudet eas de fe

tentis. Secundüm omnes. Ciim enim ejusmo-

«

uh

confiteri, fed de his examinate perfong edicere

dierror per fe malum quoddam fit,& plerumque

6« ml(.

audent,quamvis in hac re, utianteà dixi, magná

alia incommoda fecum trahat,& materiale etianx

[j

l

i

prudentii & cauteld opus fit. Deniqueuniverfa-

peccatum magnum fit inconveniens , magm's-

j

liter, quando Pcenitens confideratis circumftan-

[uj[lw

que damnis obnoxium,ideo eo liberari Poenitens

iil

I;

tiis examinandus videtur circa peccata, de qui-

debet, fi facilé poffit, & fru&tusfperetur, przci-

bus ipfe nullam mentionem fecit , confultum eft

é r

piente faltem lege charitatis, imó etiam juítitize,

L

«-« plerimque, ut priüs remotiores. & generaliores

1 EK

fi ex paftorali obligatione confeffiones audiastex:

uf

interrogationes fiant, utrüm nihil füperítitiofum

communi Layman s.9.

3. Peraccidensautem.

PD*

adhibuerit ? an nullum odium, vel inimicitiam

j

d

dh&

Confeflarius quandóque prudenter diffimulare

gerat? annullimalum vel injuriam intulerit? ni-

poteít, & debet, quando nimirüm pravidet in«-

j

hil alienum poffideat? &c. Conjuges, quàm re-

J

u

formationem aut nihil profuturam , aut etiam,

€é ftatum Matrimonialem fervent ? an pacifice?

j

9

nociturnam poenitenti,Peccata formalia vel fcan-

anu-or in juftis rebus obediat matito

,

- Qu

dala oritura , iqque iä duobus cafibus maxim&

.-P,;f.ns Ill S,ACR.A/M',

quamg

m

s

*

U

A427beþï;$;acram.Pars lil Cap.VL, Sedl, lV. De oäligat(one e» cfkio Confeffaril, -

^

h

quándo nimi

rüm Poenitens invincibiliter igno«

T. Feenitentem ignorämem*ga, äuäfüntn&-ygy ;

i

fat,matrimonium

Íuum effe invalidum:aut rem, -

ceffitate pretepti credenda & fcienda ab.omni

) u

quam bon

á

fide poffidet;effe alienam s & pravi-

Chriítiano: (funt autem haec: . 1. Articuli Sym«

d

det confe

1

Tarius etiam ii formatum , non tamen

boli, faltem eraffo modo quoad fübtlantiam. - 2.

l

/] Mb

dimiffutum,aut fine fcandalo; vel alio gravi in-

Oratio Dominica.3.PreceptaDecalogi.4.Sácra^

d

commodonon poffet dimittere Cónjugem , vel

menta faltem neceffaria, ut Baptifmus, Poeniten-

ieítitüere alienum.

Ratio indicatá eft : quia ex

tia, & Evchariftia ) tenetur Confeffarius: omni-

: il

M0

duobus mális minus eft eligendumiminus autem

nó inftruere quoad ea , qua funt neceffaria , ad

^ qiiis

malum eftpeccatum materiale; quàm peccata

fructuofam confeffionem & communienem , fi-. -

'qular

mortalía;fcandala publica &c.

4. Quódfita-

quidem abfolvere & ad communionem admit-

(ard

men ipfe Poenitens dubitet , aut confülat vel in-

tere velit, utpote quidrequitatur ex parte Poeni-

quan

terroget Confeffarium , omnino omnium €on-

' tentis ad Sacramentum Poenitentia , quid conti-

fenfüis tenetur aperire veritatem(quia tacere ef-

theatür & füfcipiatur in Sacramento Evchariftig, . .

adi

194«

fe approbare falfitatem ; falfum autem dicere in

Quoad alia inftrue,quantüm tempus& capacitas

forma

re prafertim tam gravi,nunquam licet)pruden-

Panitens permittitmodo fuprà diclo fupplen--

^ t

ter tàmen non plüs dicendo, quàm interrogetur:

do, irterro

2

o

ando, dolorem ignorantie , & pro-

z

tionn

"utfi interrozecPoenites, an Matrimonium poft

pofitum diífcendi exigendo modo füprà dicto. Et

votum callitatis contra&tum valeat;pofsitq; red-

generaliter.QuotiesPocnitentes boná fide agunt; .

f

iCl

dere debitum? s. Quód fic : prudenter tacendo

& temporisangultiz , vel confitentiam multitu-

- Mmint

obligationem nunquam petendi ; quandóque

do loengam initrutionem vel examinationem

etiamfi idipfum interrogecin cafu impedimenti

non permittit(&. maximé quandoPeenitens plu-

ps

BN

ditimentis , v. g. affinitatis antea contracta,

rimas confeffiones invalidas feciffet ) nec expe-

$y. Matrimonium non effe validum;ideóque non

dit , ut fine abfolutione dimittantur, velfuntpe-

(

A

firg

poffe petere debitum ; fübdicendo, quod etiam

regrini,qui mox communicare & abire debeaut,

non poffit reddere, cüm id reverà plures invinci-

- fuffiiet integritas formalis confcffionis, quàau--

li

Tangj

biliter ignorent, atque- etiam aliqui oppofitum

ditisaliquotpeccatis, & numero Confcffionum

& Cornunionum Sacrilegarum abfolvantur cum

iptiz

docuerint;de quo fuo loco.

Hanc quadrupli-

(

&efn Regulá ex. profeffo traditam & declaratam

onere redeundi ad pleniorem inftruCtionem,

&v»

b

, Ka

habes Trat. 1. Theol.moral. c. 1. fect. 2.atfert.

— perfectam confeffionem,ut e. praced, notatü eft.

S. per totam,& videre potes [ ayman ciz. GC Lu-

lV. Specialiffime Poenitentem ignarum velq98 — Il

ls conf

xo d. $2, de his fuccinclé differentes :

indifpofitum Confeffarius fciens & advertens — .

,-

graviffimé obligatur infltruere,monere & difpo-

Fa

9:6 . Il. Poinitentem, quácunque ignorantiálabo

.

ttemm

rantem

n lis,qua fünt de neceffitate medii ad ía-

nere in iis, qua directe & immediate ad Sacra-

mentum ipfum validé &fructuosé fufcipiendum..

ii

lutem credenda : nimirüm myfterium San&lif-

[limz Trinitatis,& Incarnationem Verbi , feu fi-

ex parte Poenitentistequifitafunt : nimirüm I.

Qpl

N

Itinem,

des explicita Dei Unius & Trini, & Filii Divini

Ut verum dolorem fupernaturalem , contritio- -

pronobisincarnati, paffi & mortui , Mediatoris

nem vel attritionem eliciat cum ferio propofito:

noftri, Confeffarius advertens, ( idque frequens

emendationis , proponendo ei bonitatem DEI,

gravitatem & turpitudinem peccati , periculum

in puetis & ru(ticis)tenetur ia(truere eo modo ,

quo hic & nunceít capax ; non quidem doctri-

&terng damnationis &c. juxta laté dicla cap. 2*

; Wä

inaliter, ut eacapete , intelligc*r,ä ,memoriterte-

de Contritione & Attritione. 2. Ut integré con-

fiere, ac recitarepoffit, fed fufficit pro tempore;

fiteantur omnia peccata mortalia , eorum cire

cumftant:as ac numerum moralem , juxta dicta:

nj

ut ei obligationem difcendi iníinuet;ejísque ig-

H my,

norantiam fuppleat proponendo ei articulos

. € 33. Ut firmiter proponat devitare occafio-

éredendos, ut ad fingulos. actum fidei exerceat.

nern proximam peccatorum , ac fatisfacere obli-

du

gationibus ex peccato ortis,utpote reltituere ab«

ltl

Jj

Ex. gr: Credis,quod Deus unus fit in effentia &

mlf&w [

ttesperfonz., Gc; ficut ego && Ecclefia credit?

latà,famam, vel honorem lefüm : deponere

h

Al

odium & inimicitias , amovere vel emendare

Credo. Credis Filium equalem Patri , pro falu«

) J'P'Wo

tetua incarnàtum ex Virgine,paffum,morxtuum,

fcandala data:item juvare indigentes in gravi ne«

L AU

: effitate ; denuntiare delicta vel delinquentes in

&c. unicum Mediatotem nolltrum , per quem

falvandi fumus ? Credo , &c. tandem in genere:

detrimentum Communitatis vel aliorumr;&c.in

g

tut][w

Credis, quidquid credit S. Romana Ecclefia , &

quibus omnaibus,nifi Confeffarius inftruat, G eli

l

Olm:

vistmoriiniftafide? ita. Ulterihs, dolesteita — ficaciter maneat ad fatisfaciendum , feipfum cti«

fs.

ignarum eífe , & negligentem fuiffe in iftis ne»

minum pattiipem & facrilegii teum faciet.

ml"Sdama

ceffariis ad falutem addiftendis? Doleo. Propo-

4 Singularitet Confeffarii Principum , Pralato-

: ü

nis firmiter nactus. occafionem opportunam ,

rum, Magnatum , fcientes ipfos non fatisfacere

fuo officio circa collationem beneficiorum ; ele»

Witia

quód curabis te inftrui, & velis diligenter difce-

1

Wtndo

te;qua fünt neceffatia adfalutem tuam ? 1ta.. Si

Cionem Miniftrorum , guübernationem: fubdi-

IT

OS aCtus exetceat , fufficit ad inftruclionem à

torüm:circa eleemofynas ex. bonis Ecclefiaftcis

1umm

Confeffario hic & nunc praftandam & ad difpo-

faciendas , aut propter omiffas Horas Gtc. regtie

ob

&

dlpol

fiionem fufficientem. Ponitentis ad Sácramen«

lariter tenetur monere ipfos de füa obligatione,

à,

190-

ths

tum fufcipiendum,qus-mcüm eft ex hoc cgpitc.

aliàs, abfolvaxffflis þumeris peccata illa i

Ri

W

".

;

u Sbol, Sdefrkm*.ïPar.f lll. Cap. VI. se&..lL- De 95!iga;i5;;2aaggïago &vf 443

mtne.gä

nit, && cxcus cecum ducens*ämbo infoveam

tis proprius tenetur talem abfolvere toties , quo«

fty

ánfetni cadent ; raró enim in talibus eft ignoran-

ties petierit Peenitens ; Confeffarius autem non

Sjm.

tiainvincibilis, plerümque illa peccataafferunt

proprius & vnluntarius,v.g. Religiofus, Privile-

mö '2l

fcandalas infubditos, nec raró commune dam-

Ti«

giatus , auditá quidem cofeffione , proilla vice

-

num, fi tamen videant, effe ignorantiam invin-

abfolvere debet, attamen poteft eum monere ,

Vlete

cibilem in aliquo particulari cafü , neque ex illa

m

ne iterum redeat , nifi eam opinionem deponat.,

fequi fcandalum aut damnum commure, contrà

imó tanquam Medicus fpirtualis cogere poteft

il

veró admonitionem nihil profuturam , fed forté

eam deponere, fi nocivam eam animz intelligat.

i.

majus malum poenitentis, poterit interdum diffi-

Il Neque ditferenda eft abfolutio, nifi ex800

Q

imularé , niíi intetrogetur juxta dictaJV. 7. vide

multàüm rationabili & urgenti caufa,raró & ple-

Qs

Cardinalem deLugo d:/p.22.937. — Denique

rumque cum confenfu. Poenitentis : quia poteft

quando Poenitens ignarus obligaretur ad aliquid

t

vergere in grave ejus periculum vel damnum;ut-

l

ädeö difficile , ut non crederetur tunc zquo ani-

pote , quod affe&tus tedio non revertatur velin

mo acceptaturis , fedalià vice commodius in-

defperationem labatur : juíta autem caufa eft dif-

formandusfperetur , poterit prudens Confeffari-

ferendi abfolutionem. 3. Quando in cafu dubio,

h

us tunc illum relinquerein bona fide, & admoni-

an abfolverepoffit, (tudio vel confilio indiget

L

tionem differze in tempus opportunius : ne forté

Confeffarius, 2. Quando dilatio neceflaria eft ad

f

m

Lj

flectc promittens facrilegé abfolvatur;aut territus

experienduim dolorem & propofitum verum

à Confeffione abftineat, graviüsque detrimen-

Panitentis j utpote , quiahic fzpiüs monitus &

tum incurrat : Lugo ibidem. — Unde ejusmodi

pollicitus , tamen occafionem proximam pec-

graves obligationes reftitutionem & fimilium ,

candi non dimifit , non reftituit ; non fatisfecit,

excitato dolore & generali propofito fatisfacien-

nullum conatum emendáationis adhibuit , &oc,

*

di pro peccatis, quantüm in confcientia obligan-

juxta dióla füo loco de propofito. /3. Etiam

tur pernitentes, in fpeciefoleo monere poft abfo-

propter fpiritualem utilitatem Poenitentis , alio«

QU

lutionem , prout fingulari exeniplo docet Lay-

quin hic & nunc rité difpofiti,quippe quia Con«

sids

man c£r. de f393, qua ob(tetrix ultra 40. infastes

feflarius meritó timet Peenitentem nunc abfolus

lntts

baptizavit in. nomine Diabolorum , & ideo in

tum facilé relapfürum , nifi ipsà dilatione territus

At

ennícientia obligata ad fc munifeftandum ; ut fa-

meliüs agnofcat gravitatem peccati, & neceffi-

notis

]uti animarum fuccürratur

N

; fed fimiliter primoó

pe

fLabfolutionem monend

35 &alicubi audien-

tatem emendationis , poterit prudenter differre

gnarumzt

in modicum tempus. Nec ea dilatio eft contra jus

tibus confeffiones Ziginorum confülui, utobli-

adieti

Ponitentis, fiquidem Confeffarius habet jus Ju-

c&dip

Bationem non furandide catero, quam appre-

dicis & Medici, ut illam expofcere poffit , pru-

ad Sactt

hendere nolunt , & (ibi impoffibilem putant, nifi:

denter tamen & fuaviter cum ejus bono confen-

:'Q'xendm

interrogentur , vel omnino diffimulent , vel pri-

fu. 4. Ob defe&tum etiam examinis, cüm Peeni-

mo pott abíol

jminm

rationem.

utibgem admdqeant, ob &an'dem

«

tens àlongo tempore non confeffus absque ullo

; conlri!:"üi

previo examine confeffionale invadit , & pauca ;

0 PWPU?J

QUJASTIO III.

aut ferré nihil confitetur,perfe quidé Confeffa«

df

rius eüi absque abfolutione remittere deberet ad

Qualiter GougelJarins tenetur

ab

f

"ia

; olwrg--

confcientiam interim opportuné examinandam;

I

4d)

4

per accidens tamen plerumque extemporali exa-

| ' ,di/þaþ(gm : cäf n alium?

r

SUMMARIUM.

mine à Confeffario juvandus erit , eádem ratione

qum u

Z

H.

& eodem modo, ut dictum c. 3. de Confeffione

,7yy Confeffar

ib mortalz.

5 legz't'imä &Z/pofitum :twetur ?45/:316&6

wlm

h

d

invalida repetenda. | At veró fi Poenitens pecca-

goo. Nec;

W Oüdm,

50 Que Lales ?

ifferenda eft abfolutio , mift ex mrgenti m—f/;",

X

tafuaipfemet confiteatur, fed nonintegré , putay

m&tïwuh

goz. Liquidà indifpofit

quia vel numerum vel circumftantias peccato-

»n 46jg'aläen:;cccxzt mortaliter fa«

d

j

n

erilegio uterque. .

rum non exprimit , vei aliquot peccata mortalia

j d

od

$o2. dn&) qualiter interrogandus N qui fe zmom accufat

omittere advertitur , jam plerumque non erit re-

.. depeetato Confeffario jam extra. eozfelEonem noto ?

m

"

mittendus, ut confcientiam magis examinet , di-

n

if

Onfeffarius Pornitentem legitimé confefz

latá interim abfolutione : quia caufaSacramenta-

"m

7;

IC

fum & rité difpofitum in omnibus requi-

n

o

lis judicij jam cepta eft:. quare & ipfi Poenitenti

fitis,&c. ex juftitia obligatur abfolvere füb mor-

onerofum , & Sacramentoindecens eít, fi non

jnüt i

o

Wl Ossmes, Ratiopatet, quia Panitenstité

d

)

perficiatur,fi commodé perfici poffet : poteft ati»

confeffus & difpofitus jus habet ad abfolutionem,

tem commodeé perfici juxta dicta g. preced. — S&

gipin?

vi cujusdam contratüs facri innominati : facio,

feui)

fii

examinando applicet & fuppleat: ergoConfeffae

yglit

"Ut facias : quo jure in re graviffima,fine graviffi-

rius absque alia gravi cauía non poteft eum di-

ma injuria privari non poteft:ídque etiam verum

WW

yert

mittere, fed füb mortali obligatus rnanet éum

ii, quando Poenitens fequitur opinionem veré

examinare , & ad abfolutionem difpofitum red-

yor(lm !

probabilem contra opinionem propriam , quan-

dere, Communis DD. Navartus c.

4

i

D

f2 Sua;f

il

1v

tamvis probabiliorem Confeffarij, adhuc enim

tez d. 32, feél. 3. Layman cit. s. 1 3.

"

b

tf re& difpofitus per pro'ó abilem DD. fenten-

Ó autem non

v

d

III. Liquid

difpo.

fitum ufique*

8Q?

Wam , volens vitare pecca tum , utex communi

non poterit abfolvere Confeffarius, fed abfol-

r

T

Spflrina alibi expliéayi, Et quidem Confeffarie

v«us, Q abfolótusfcienter ; peccat gorgläterSä:

ii

jl

)N

x

x

A

;?

Parsill, Cap. VI. Se8 -113,.:1).«: olligatione e'äf;gïciop;?w; |

444 ïbe:l.f"Sacmm.

Í

quandocunque Con-.

exprefse licentiam dederit ad',-id Á ä; etiam f;can-

etilegio.

Qrmnes , utpote

feffarius certó vel probabili

ter fibi perfuadetPoe-

dalum abfit;. tunc enim etiam fpeciatim inter--

) m

feffum omnia

rogare Confeffarius non pgohibcþimr-,-niüg;ani

^

niten

tem , Q4Ut non integré con

i

mortalia, quatenüs ei poffibile

eít: dequo mox

dalum vel offenfam grave

n Pomitentis timeat.

|

|

um non.

Coniminis apud citatos,

à

[pecialibus : aut contritü vel faltem attrit

| SLW

effe , cujus figna funt: fi egré ferat fe examinari

QUASTI

de peccatis, fi emendationem proponere nolit,fi

| mälä

occafiones peccandi proximas, cum pofïit ,non

Quid agendui. onfeffario, fi ervavih

[

vult evitare , non reftituere , offenfam remittere ,

p fuo officio ? Et: Et an aliquando teuea- —

.ani

enr im fà fufeipere ons Poirentit o

inimico recenciliari , &c. quó fpectat etiam , fi

df

advertat eum culpabiliter ignorare ea , quae om-

SUMMARIUM

"

t

quia

nes fciretenentur prenumerata, .nifi eum priüs

$o 3 $2 Confiffavius errafit cum mulli

tate Sdcrmnti,

d

infltruere poffit & velit — Ratio elara eff : Quia

tenetur monere Panztentem. —

8o4. Non ferby fi fl ante Salore errdbit merà ne

"

i

dm

cüm dolor de pccatis ex. motivo fupernaturali

y Ill

conceptus,& integta confeffio peccatorum mot-

zon interrogando [peciem y mumerum. [ed *

goy. Nec , ff erra9zt cum damno

:

ia

m

talium fecundüm numerum & fpeciem , quate-

benéd f( pofixzpe

d

nüs moraliter fieri poteft, fecondum Tridenti-

fel pbftzg

go6. n G quando teneatur ,

mfifw"f ME

hn

num pertinent ad fubftantiam Sacramenti pceni-

Juféipere omus Penitentis ?.

i

!

tentiz. - Clarum eftnimis, fi Pcenitens heec duo

I Confeffarius erravit

cum. inväliäiiïoh&äo j

ij

[]

non habeat , abfolutionis incapacem efle , ideóg;

I:'S

Sacramenti, utpotefi non protulit formam?.

fi abfolvit fine intentione , f1 (ine poteltate , fcili-

lt

facrilegij crimen. committere Confeffarium , f1

Y

eum ficindifpofitum abfolvat.

cet non fubditum , aut à cafibus fibi refervatis

art

qu

803 IV. At. quid fi Confeff:

lus Pænitentiä pec-

&c. vel fcienter indifpofitum : fiquidem malàfi- — .

catum extra Coufeffionem fciat, de quo tamen

de proceffit ex malitia vel ignorantia mortaliter.

T

hi

ipfe fe non accufat, quomedo illum interroga-

culpabili, ad defe&tum fupplendum debet.om-

liu,

b

bit & abfolvere ? Refp. Cum diítin&tione.

$i

ninó Poenitentem monere , etiam cum füo gravi, -

Coní

Confeffarius ex fe evidenter fcit peccatum à Poe-

incommodo vel dedecore aliquo, dummodofi-,

nitente commiffum & nondum confeffum , pu-

igd

ne fcandalo & fra&tione figilli fieri poffit : ád via«.

vl

t2 , quia oculis füis vidit eum paulo ante furan-

lationem .autem figilli evitandam debet petere.

.-þtc!äinji

tem , vel auribus, audivit blafphemantem &c. Id

licentià Poeniteate, loqui cumillo de re ipfi ne-,

tamen neque fuá fponté, neque (prout fine dubio

ceffariá ad falutem ratione przcedentis confeffi-.

pl

titifom

potell & debet ) interrogatus confiteatur, utique

onis: fiPonitens concedat, jam tutó'eum ad- -

monebit, & defectum , prout oportet , fupple-

Fffï fit

claré conftabit eum effe iridifpo(itu'm, fed ne-

! fent

quam fimuülatorem , ideóque ei abfolutionem

bit:fi autem neget;ad nihil ultràtenetur,quia jana, -

functus eít füo munere , quantüm potuit & de-

E

rotundé negandam. Siveró ex aliorum tantüm

relatione quantumvis fide digná ( nullum hic lo-

buit; Quando veró bonafide proceffit,ex obli-.

taui

Vünf

cum habet propria füfpicio) credat eum aliquod

vione;ignorantia vel errore non culpabilil, faltem

peccatum commiffum non fateri ; prudenter pri-

raviter ; tunc tamen adhuc debet eum monere, —

gt

lil l

mo àlongé, dein etiam in fpecie interrogare de

ut füprà, etiam eum incommodo fuo & dedeco-

re aliquo, quando eft periculum, ne peenitens

Mtjs m

eo pot&rit & debebit ; fi ncngt, adhuc ftandum e-.

rit ejus confeffioni , quippe cui in hocforo , tam

nunquam ampliüsconfiteatur, ut fi effet graviter

- A n

infirmus, quia tunc effet periculum eternz dam- -

: foUfJbej-

profe, quàm contra fe fides habenda eít, inte-

tim prudenter Confeffarius exiftimare debet, ip-

nationis & Poenitens verfaretur in extrema ne«-

ln ul

ceffitatis falutis : at, fi tale periculum non fit,quia.-

iij

fum vel oblitum, | vel alteri confeffum ,. vel pu-

tarc fe habere caufam redicendi aliqua , aut certé

certum moraliter eít, quód iterm acfzpiüs talis

; il,Lu'o;,

Ponitens debité confiteatur , ubi etiam à przeca--

xelatores mentitos effe vel deceptos : & fic abfol-

! NQ,

vat,ex communi NNavarrus c.8.». 17. — Toletus

dentibus peccatis indirecté abfolvetur, et(ifine -

lt

L'3.Snmma. c, Y7. 9. 14. Layman c4p. 14. 7- 3 j

integritate materiali, nontenebitur,eum Confef- -

jwy.

fatius monere cum fuo incommodo vel dedeco-

Wi

Si denique tale peccatum Poenitentis novit ex

confeffione complicis.

C Cafus frequens in-

te, nifi ipsimet iterum confiteretur, & eum a

:g

r

fponfis &c. ) illà Ícientià uti non poterit Confef-

repetendam priorem confeffionem fuaviter ine

fariüs , ne interrogando quidem in fpecie, nili fo-

ducere confidat : alioquinres tota Deo commene;

Ti

liàm in genere fcifcitando, annon aliud quid con-

danda erit, prout diximus in fimili cafu füpiä*'æ.

tj

fcientiam gravet, hortando , utmeliüs fe ipfum

quando Conteffarius oblitus eft Poenitentem ab- .

Md

,f F

examinet, .majorem contritionem de omnibus

folvere: ex communi Lugo . 22.

[:& j. Tam-

5

&dfbm

eccatis fuis eliciat , ferió fead Deum convertere

burinus cit. Alij.

omnf

il

:

atagat&c. nam fi in fpecie interroget; erit pe-

II. Si ftante val

ore Sacra'mtilti qiloäd al.iallje-sölt "

ib

ælllten

riculum indire&té revelationis figilli ex confeffi-

quifita Confeffarius erravitmeré negativé, puta

! [leu; l

one complicis , nifi effet peccatum aliquod com-

non interrogando Peccatorum fpeciem ,. nume-

1lt

rum , circumítantias , non monendode monene

A

mune talibus perfonis ; & de quotales perfonz

r

communiter interrogari folent, uti eft in fponíis

dis , feclufo tamen omni damnotertij: regulari-

M

Ü

ter ad nihil tenctur, nifi ad Peenitentiam aggggtä

äl fm

t[uu

tufticis pravia probatio cqpulægquþniü cemplex

y

/

AE

j

| | ? b;ol.—Sgcminmt.PanIU;-ädP— W.Seö?lV DeoälggatzMez'g*qäcz

A

of 448

*

f

fi malàfde , vel clupabiliter proceffit , monere e-

ptus, vel rati'onabiïifer abhorr

äto l

Ut ipfeCon-

It

tiam extra confeffionem non debet , cüm judici-

feffarius fperetfe utiliterillud r

$exequi pof-

in,

um Sacramentale validé jam finitum fit : fi tamen

fe, & fine füo damno , vel pericülo. His eoncurs

:

u

idem Panitens redeatad ipfumad confeffionem,

rentibus ,

tunc tantüm Confeffarius ejusmodt

debet. moneri de defectu commiffo, quia alio-

onus in fe fufcipere debet , vel'tenetur etiam,

'quin hac confeffio non erit integra , cüm quzdá

quando omnino non poteft Poenitens,ipfe autem

peccata non finit debité explicata. Quóàd fi vero.

Confeffatius poteft, & ut fiat; charitas ipfüm

erràffet pofitivà, v. g. dicendo non efle neceffarió

obligat.Sed charitatisgratiá difcurramus per fin-

M

confitendas peccatorum fpecies infimas , cir-

gulos quatuor calüs, initio. propofitos.In 1. ca-

|

«um(tantias, vel numerum, debebit monete , f1

fu, f proximi corrigendi neceffitas fpiritualis fie:

fine fcandaló , vel gravi fuoincommodo poffit ,

tam gravis, ut Poenitens obligetur ad corrigen-

Mpy,

quia effetin caufa, quàd taliter preceptum gra-

dum illum: tunc, fi Pcenitens poffit €orrigere per

ve de intcgritate confeffionis violetur. Lugo ibi-

fe, vel per alium non Confeffarium , nonobligas

L

dem communis.

s

tur Confeffarius , quia tunt ejus ope non indiget

&oy IIL Si Confeflarius et

tavit cum damno ter-

proximus: at f Peenitens non poffit perfe, vel

ii

. ti, rursüs negative tantàüm , utpote non monen-

peraliumcorrigere, ( cafus certé ratiffimmus )

ii

- do, velinjungendo reítitutionem ,. vel fatisfa-

fed folüm per Confeffarium , tunc certé is ex cha-

^ ' &ionem debitam, non docendo nullitatem vel

ritate debebit , idque maximé , fiConfeffarius i

1]

injuflitiam contractüs alicujus &c. debet fuprà

ipfe Superier velDominus corrigendi , cui ex of-

dicto modo monere Ponitentem de érrore, ne

ficio incumbit procurare bonum fubditorum.

' *»fcilic&tpatïatur innocens : quód fi non moneat ,

Ratio eft: quia tunc tantüm Confeffarij ope in-

, non contrahet ipfe obligationem reltitutionis,

|

diget proximus. — In fecundo ca(ü Confeffarius

]

quiaConfcffarius non tenetur ex juftitia procura-

nunquam tenctur fübire onus reftitutionis loco

.. 'Ye bonum aliorum, fed tantümex charitate;vio-

I

|

|

[

3

Ponitentis , five fua , (ive aliorum impetratá pe-

us

d

latio autem juftitiz tantüm & non charitatis fo-

cunià: idémque eft de reftitutione famz vel ho

|

jhnjs

|

!

- : - lius inducit obligationem reflituendi, At vero,fi *

noris. Ratioeft: quia hoceft onus ipfius Poc.

1

/Confeífarius cum damno tertii erravit pofitive,

nitentis: quod fi ex aliqua caufà Poenitens imple-

g l

fiedo

|

- Y g. dicendo: eum non obligariad reltitutioné ,

re non poffit, necalium inveniat , qui voluntarié

l

vel folutionem debiti , aut hunc contractum re-

gt

vices füas fuppleat, jam ipfe ab hoc onere excu-

verà injuítum, juftum effe: fiquidem malá fide

autur; At vero de bonis ipfius Poenitentis, fi fine

ercipl';rf

j r

procefhi;omnino ex juftitia tenetur monere Poc-

fuo zravi periculo reftitutionem exequi non pof-

- mitentem de erroré tempellivé, antequam fcili«

fit & alterre fuá valde indigeat, jam illud mini-

Q6

cet is fiat impotens ad reititutionem : alioquin e-

fterium reftituendi in fe fufcipere, exchharite

i -

tit caufa potitiva& efficax damni alterius, & ipfe

,quia]alïg

debebit Confeffarius. In tertio cafu , nunquam

— tenebitur ad re(titutionem , fiPoenitens reftitue-

obligatur Confeffarius Superiorem adire propter

ib

tenolit, vel non poffit , cüm tamen anteà, ante

peccatum tefervatumPoenitentis : nam vel Poent-

Tjb

füam falfam informationem, velfi tempeftivé de

tens pote(t adite ipfe , & tunc non extremé indi-

jl d

érrore monitus fuiffet, potuiffet. . Si vero bonà.

o ,

getope Confeffarii : vel non poteft adire fimpli-

fide proceffifti , & fine gravi culpa tua;adhucte-

citer , quia v.g. eft infirmus , velin periculo , vel

d

meris monere aliquo tuo incommodo , etíi

] ng

in impedimento perpetuo adeundi Superiorem ;

nontanto, ficut f1 malá fidefeciffes : alioquin

& tuncPoenitens non tenetur mittere alium,five

g[gfäwm

d dme

^ . éxeufaberis & ab admonitione, & à reftitutione,

nuntium , vellitteras , fiveamicum, cüm illud

,

- éàm nullum adfit tuum delictum grave,nequetu

m "

fit onus perfonale Poenitentis , à quo impotentia

aliquid alienum habeas. Ex communi Bonaci-

excufat: ideóque tunc à Confeffario abfolvi po-

n[;t,qu'lli ,1

ha, Lugocir. ». 61. alii.

j

L

terit. — Quid veró charitas eo calu quandóque

:piilst J

$06 IV. Quoad alterum qu&

fitum C'ontigïtj Po-

fuadeat , quan

n o 1 N

?

dóque & urgeat, diximug fuoloco

)

. fitentem ob peccata cétmiffa & confeffa obli-

. 3« €. G.

f etü ile

gari: vel 1. ad correCtionem fratetnam proximi;

;m Caf^

In quarto cafu fimiliter non obligaturConfef-

, vel2. ad reltitutionem reialiene , famz vel ho-

fariusloco Poenitentis alium delinquentem de.

e dC(W

horis proximi latfi: vel .ad recurrendum ad Su-

&if

nuntiare propter rationem modó dictam , exce-

. periorempro cafü refervato: vel4. ad denuntian-

pto folo rato cafü,quando graviter periclitaretue

vtl

- dumaliquum Superiori & inquifitioni ob enor-

bonum publicum , & deficientibus alijs, Confef-

oont r

medelictum exercitum. — Quzritur ; an. Con-

farius utiliter denuntiando remedium adhibere

a !

feffarius ejufmodi onera in [e füfcipere licitépof- -

poffit , tunc enim debebit , fecundüm leges cha«

yci

d fit, & debeat? Quoad licité poffe , quamvis om«

ritatis , quia eo cafu Communitas extrem&

"u

4

&inó confültiffimum fit , ut Confeffarius ab ejus-

Andiget ope Confeffarij.

- modiPenitentis oneribus fübeundis plan abfti-

d,]l;te j

- feat , tribus tamen concurrentibus licité in fe fu-

TO

Pu

| " fiperepoteft, & ex charitate aliquando debet,

quf

ul

'1.Si fit mortalisaliqua neceffitas ex parte rei faci-

. endz. . Ut eam rem Ponitens per fe facere non

r

,

(f5

u

ï Eoiät fmcfug i;gqmqu? » vel non ft ad ida-

Kkh 3

G.

j ggfü

J

/

[

E

446 5 72&1.-&&:-*2»::&:::. Bu li. 5:21?.»711. De Sigiïa 'Skcrammxtiä*.y u

H. Ex omni Caäfïþqn(&')&riuþeguli gmic;.:-S;a

li

4APUS H

tatim definita ibidem oriturobligatio fieilli, (ive

L

valide, five invalidé fa&à , dummodo fadla (it a.

L

De Sigillo Sacramentali,

nimo fe fubjiciendi clavibus ad fufcipiendum Sa-

L

cramentum five deindé fufceperit, fiveob defe. "

QUJESTIOL

&um non füfceperit ut ibidem explicatum fuit,

sQuid efl Sigilam Sacramentalet q.udk)qä*'

unde etiam adeft obligatio fipilli ad tacendum

^

qualis ejus obligatiot.

peccatum Poenitentis futurum, feu cofnitendum :

$ UMMARIUM,

À

l

A

v. g. fi propofitum concepit occidendi inimis -

der. Sigibu Sacramentale quid ?

cufn &c. — Si aperiatur animo confitendi facra-

N

ais

$93« Oritur exfola ;

dop. Et emmi ce

m)uy ? atmm ;'n?;tlz'dii

mentaliter faltem inchoatiye , five cum fpe con-

V téiti

fatid..

gaþ[iane Sotra.

.

cipiendi dolorem , vel fimili modo : fecüs dicen-

E

N

$10 Obigat ad tac

(244 auiim,qutewgs dnfola cqn)äfäf

dum,fi aperiatur Confeffario absque animio con«-

àppo

à

ze audzta , ao quatexus coguita ,

$^

:

x

3

H

fitendi feu peccatum eluendi , fed per modum

' fKRt]

du Effque ca obl

7

gaijo jnris dibimi watwralis , 9«l Prc*-

. o]at

|balirlins pofitzos.

?

fimplicis natrationis , velad contilium Confetfa-

&

rii petendum, velutConfeffariii ad fimile pecca-

Dl

du5 Ex Piriute Religionis ,

Wlclitdiis u ju/ii.?i.e i

$3. Semper f[ub mortali ex Virtute Religionis.

tum inducat &c. ut cum S&arez cit. & aliis reclé

L bilä])w

$iy. In omui cafu Viique ad n. 819.

notat Dianap. j.tr.v1.refol.zj.Ratioefquiain —

D72

Brg.. NIf de expreffo 6 lbero cenferfm Penitentis ;

x

. fj

hoc pofteriori

cafu nulla adefbjin primoauté cafü —

D

dao. Qua Á qnamdo cen/eatur Alis expreffut$ libara 125

adeft Confeffio facramentalissnaniex ea volunta- |

E

Ceztia ?.

daz Sinetali mumquaps de auditis in confeffone , ne qui-

te,quá aliquó tandem modó intenditur abfolutio -

fitq

dema 6u

facramentalis, & ipfa Confeílio fit aliquomode . -

- detei

Zpfe Pasitemte lodus hicch exira confif-

faiw.

7:

facramentalis , & inde fit, utcognitio exillaae —

11l

ASSERTIO.

quifita , non &if1 ration

df

.

j

e Sacranenti a"cqujxfltygä ":

n Ieilusa vonfeffionis efl Obligatia táctudi i.

cenfeatur.

:

2

prud

808

]Il. 7acezdi azdita

hd confe[fione Sacramentali andita ounia,quo-

Cc. Submtelhgendumæ' ;

Ti 11;

vum revelatio redderet Saeramentum odiofum ,

eft: quatenüs in fola Confeffione audita & non.

Con,

e4q, juris divini flritliffima femper [ab mortali,

aliunde cognita, non enim frangit figillum, qui

^ lii

Gj in oxmi cas , uifi folum deexpreffa licentia e

peccatum , etfi in Confeffione auditum , tamen —

A

libero coufénfzs Panitentis.'Totacertiffima,quo-

aliunde fibi notum, aliis refert, vel eá aliá notitid

E LA erign

.ad rem explico particulatim: quoad nomen dicí-

utitur, dummodoid cautéfiat, neoriaturfcan- — - hia

dalum, nelimites extra confcffionem habitz ex-

tur hac obligatio frgzlism, eo, quod Confeffarius,

audita in confeffione alto filentio prorsüs. abíol.,

cedantur : v. g. ne ullam circumtlantiam ex fola

ï'[;Ra[lo

TO

vere, & quafi fjg

confeffione notam exprimas, nec certiüs refe-

Dd

Wi

nere debcat.

i'l!ay obügna;a& /oc,c'ulta te.

ras , quàm extra confcffionem noveris: utiiex

"üpattg

I

unius relatione tantüm £cias alterius delidtum, -

DENNT

poft auditam confeffionem , dicas te certo fcire,

D

Vg

.leigatio tacehd; m Co;z/i'[]f'one ja;:)a-

liquidó figillum franges, quia eam certitudinemi?*l !d

Tütsy

smestali audita cfc.

non habes ex unius relatione, fed ex confeffione.

1. WX fola cesfeffrone facramentali , nimirüm

Tünisig

$07

Ubi hanc Regulam tradunt DD. corunitercum —

Relpubh«

in ordine ad abíolutione facramenta-

D. Thoma , Scoto, Valentia, Layman eit.s».3..

LU

N

1551'?3&;3 , induciturobligatio hec(igilli. Noà

INotitia confeffionis non impeditConfeffarium, —

ergo inprimis , fi quis extra confeffionem,& fine

quó minüs uti poffit notitiá aliunde habitá; dum-

A ;, ff:ïmcu((

omni ordine ad illam fuum peccatum narret , vel'

- Tij

modoó illa hanc non adjuvet, & fcandalum ceffet,

OW

N

fua occulta negotia communicet füb padto figilli

Ex.g. Si Sacerdos ob certa indicia jam conftituit,

RUT

confeffionis , fed tantüm oritur obligatio fecteti

Cajum de furto accufare , G poílea Cajus ipft

naturalis gravior , aut levior , pro ratione mate-

furtum confiteatur : confeffarius accufationem.

riz, ut omues palsim obfervant. [tem nonoritur

M

nihilominüs profequi poterit, dummodo nibil.

cadem obligatio ex-confeffioneomninà fi&lá fine

r Wüv&]m

utatur cognitione confeffionis , fed tantüm indi,

, !gi"mfniälu1

omai voluntate fufcipiendi Sacramentum , fed

ciis ante vel poft confeffionem acceptis : quams

folüm: faciá animo vel confabulandi cum Con-

- Mif

vis propter fcandalum vitandum praftettalemà

Nin (onf

feffario, vel eum convitiandi,vel eum ad aliquod

fc ablegare,ut alteri Sacerdoti confiteatur.Simi-

l

]

l

erimen inducendi, vel furandi gratiá , vel cert

Á

:

Ul

lia frequenter contingere poffunt Superioribus

er eum aliquod beneficium impetrandi , ut mi«

tefpectufubditorum &c,. item Patochus publi-

Lfl'gtu !

;

i non femel fa&tum:etfi hoe cafi adhuc pruden-

cum feu notorium concubinarium , ufuarium

ter tacendum.fit. Comininis DB. cum Suarez

&c. quem ideoà confeffione non abfolutum di-

lia

4.33. fett. 2. Laymane, 14 w. 1. & lepide Diana

m

of

mifit, poftea à facra Communione publicé rae

P* fetract. v x. refol 26. GC ratio horum eít: quia

pellere poteft cum monitione ,. utpriüs peccatí

ES

"Walisà

m his cafibus res in coafeffione facramentali exe

"f $

Ítatum deferat , & fcandalum publicum tollat,.

il

Septanequaquam eft, Vide , & hüc refer dicta c.

quàm ad facrum E

l!

N Udlc

3. .inic'io d« definitione confef&onis facramenta«

pulum ac;ï:däg Sic poft alios -

i t

ii

*

LJ

Layman cit.

N

t

Pümte;

1V. 4dndita gmu'n 3

73""" r:w lano nd de.

Arsjt

h

E»

-

(

Thool Sucram, Bo lll Cop. VIL De Sil Sacametal —— 447

fdy

"m

fät.gäl»xþyz*onä»: oäiaþim. 'Hæ& pa'rti&ula latiffis-

mépatens neceffarió fe

iflofervando in omni caf;i; unde violatio H*ujus

T

orfim explicanda eít per

figilli, duplicem femper habet malitiam : 1.

iay,

diftinclas quaftiones,

quoad figilli materiam &

Principalern facrilegii contra virtutem Religio-

hd

ligationem. — Interim pergamus in

X

reliquiä.

nis,& reverentiam Satramento debitam. 2. Se-

$. II.

Ti

-

cundariam perfidize injurio£» contra fidelitatem

tdim

j

lf

Eáque Turis divini, -

& juftitiam Pcenitenti debitam :^ accedit fepe

fpecialis malitia injuriz damnofie contra juttia

Iifíl

T cujusnam ? annaturalis!, an pofitivi tan«

"A

tüm juris divini eft hac obligatio tanta (i-

tiam j quando nimirüm Pornitens cx revelatione

t

A

figilli etiam grave damnum incu

M

gilli'Suppofità inftitutione & obligationeSacra-

«X

;rcret/'vit/æ'ä fïtf

menti efle juris divini naturalisdocent feré com

mæ,tiqrwnæ G.

N

lil

pW

—

W

I«

munius DD, cum Cardinali delLugo 4, 2.3. nam

[./

fuppofità inflitutione & obligatione hujusSacra-

L

ii

Ctrictifema femper fab mortali, —

D

menti, ipfo jure divino naturali , & claro natu»

u F

Bligatio figilli principalis &propria ex vit-$13

rzlumine diclanie, reverentia tanto , timque

O

tute Religionis,femper eítfub mortali , in

neceífario Sacramento ex virtute Religionis de-

quacunque euam levi materi

5

[

*

adeó, ut in mali«

bita poltslat,ne cum injuria fiat odiofa fidelibus:

tia violationisfigilli nulla detuf parvitas materize

hoc Sacramentum , nif arCtiffimá obligatione o-

k:

à péccato mortali excufans , fecundüm commues

)

mhia in Confeffione facramentali audita tacenda

niffimam omnium [ententiam , apud Layman

effent : 1 enim homines fcirent, Confeffarium

]

Cif. £. 14. 9. 2, C Dian. p. 7. tratl, g. vefol, 8,

poffe quandoque confeffionem, velaudita in illa

Cubiunicum refert Emmanuelem Sa , de-hoc

revelareomnino retraherentut & abíterrerentur

Qu E

ambiguofcribentemfic: Revelare'aliquid leve

ab illaquoniam de facto conftatPoenitentem ex«

ia

confeffronis, seodà [it peccátum , quidam putant

eufari à confeffione alicujus peccati fui , quando

effe mortale,quod mibt dprum videtur.)colligi-

prudenter timet , Confeffarium non obfervatu-

rum ligillum , feu fecretum confeffionis.

tüt £x €, Sacerdos, G* c.omnis utriusque de Pa«

iiäm'ä!ü

vit. Q vemiff. Ratio cfl : quia fempet urget revee

t

.. Contrà,cam obligationem

effe juris divini po-

|

rentiaSacramenti,ne fiat odiofurn Poenitentibus :

)

lsj

fitiviyex fpecia

li precepto Chrifli , mihi proba-

fi etiam in materia levi liceretaliquid revelareex

1. Ut

biliàs docent equé multi, Swarez. , Pa

j

f

HPZ, s

j

confeffione, femper enim timerunt homines , ne

Zliäüä EU

Henriquez , Conisck ,

alifsque citatis Layman

j

£ap. 14«5 2. Tamburi

Confeflarius vel per ettorem , vel per malitiam

nus oppfe. de confef. l.. y.

revelaret etiam aliquid gravius,putans effe leve:

bt

€. 1. Ratio eft : quia ratio tam flricte & univer-

nexdi

& fic à confeffione retraherentur:de quo fpecia-

falifima obligationis figilli, non videtur fuffici-

liora mox 4. fe2. de materia figilli.

Q5 E

enter fumi ex folo jure Naturz,(ive confideretue

a

Obligatio autem figilli fecundaria ex virtute$14

obligatioReligionis ob reverentiam Sacramenti,

didut, E

ne alioquin fidelibus odiofüm fiat;five obligatio

fidelitatis & juftitiz eft etiam füb mortali ex ge-

nere fuo, fed non femper , excufante utique levi-

r (it

juítitiz ex pacto inter Penitentem & Confeffa

itdind

tate materie: adeó , ut culpa revelationis hujus

zium ; nam neutra harum obílare. videtur , quó

mortalis quidem (it in materia gravi , & quando

nfeft

minüs inraro cafu, v. g. graviffimze proditionis

grave inde Paenitenti damnum inferetur : fecüs,

st r

[

Reipublice inferende , ( confitentes abílinere

fi materiz levi,aut etiam de fe gravi, leve etiam

äf?o," ;' k

» h

noliet,pzodi poffit finc uila injuria.tam ipfi.quàm

indé damnum referatur Poenitenti ; ità cuinaliis

fu.

Sacramento inferendá, quandoquidem ia tali ca-

idm| s

fa dignus ille non fit ; cui fecretum tam facrum

recté Conirh , Lugo d. 13. $. 3. ». 1z. ubi recté

j

infert , debere in confefone cxplicari, quando

of

fervetur: 'ergo dicendum videtur ,. ex perpetua

intervenitmalitia gravis contra juftitiam , cüni

mümïlt, * i

traditione G praxi Ecclefiz colligi , quod divi-

hazc fit diveríae ipeciei à maliría principali revela-

ajs i

nurm ä'*Chriü(o*præceptum- traditüm fit , ütin

tionis figilli contra virtutem Religionis ; imó e«

).fa[i(ollgll i

nullo unquam cafu , facramentalem confeffio-

tiam éxplicari debet.quando non intervenit ma-

jodont

nem revelare liceat; ne Sacramentum tam hecef-

litia gravis,ne forté Confeffarius intelligat,fuiffe

mf

fariuminfalutem animarum inftitutum , €isdem

viclationem figilli in materia gravi contra juftiti

noxium & exofum fiat , cüm , fi ob graviorem

j qmm'

am ,cüpi poffit contingere,quód revelatio unius$

ltl

caufam confitentem prodere conceffum effet,fa-

H

&il talis licentia ad illoseaíüs non. conceffos ex-

certi peccati venialis fit non gravis contra jufti-

u

tiam ; magis etiam aliquando difplicet & dolet

"m

tenderetur, non (ine gravi Sacramenti. itteveren-

ta,& humanz falutis ja&turá,

Poenitenti,quóa publicetur aliquod certum vee

li

"um

niale,v.g. mendacium , quàm aliquid aliud mor«

Obligatio ergo (igilli juris divini, ( feu natu-

tale; decujus publicatione non ita curatet ; V.gy

!

l

. ralis feu pofitivi;perinde fit ) duplex eft : Prima

Germanus de ebrietate.

l

principalis &propria ex virtuteReligionis ob re--

$. 1V.

$

Pgmll ! !

- Verentiam Sacramento . debitam, ne fit Pceni-

tentibus odiofum:altera fecundaria ex virtute fi«

4n omni Ca[u*

voli

- delitatis & juflitiee,vi pacti virtualis & impliciti

N hoc pracipu? figillum facramentale dif. 9 ; g

Po(tak

L l

fert à fecteto naturaliex fola fidelitatis &

inter Paznitentera &. Conieffarium , de 1kcreto,

juftitia virtute «obligameg quod in hoc

Gentur

7 f""'

1!

*

aliqui

í

448 — ;/.Jkeol. Sacram, Parsill. Cap. Vll. De Sig?llo Sacramentali,

a

bent veram, nimirüm : non audilvi, non fcio fcís

j

alidui cafus, in

quibus fecretum naturale obliga-

re ceffat, & neg

ligi feu violari poteft, ut quando

entià ntili ad dicendum tibi. lta camaliis Lugo

jlï

j

Jf

-

E

id neceísé eftad longé majus alterius, communi-

citat.fecl.3. Dian. part. g. tratl. Y1. vefol.43.

tatis prefertim, damnum avertendum ; at in fi-

quamvis Scotus cum Layman et, z.1 a. cenfeat,

iit]

| D

illo confeffionis nullus omnino cafus ejusmodi *

eo cafü non poffe fine mendacio negari , fed di-

i

i

cendum z nefas eífe ad facrilegam iflam inter-

vt

agnofci poteít: fed femper in osni cafu cujus-

cunque neceffitatis obligat, ut cor:uniter Theo-

rogationem quidquam refpondere. Etfine du-

if

bio verum eft, fi hzc refponfio fufficiat ad eva-

p

logidocent. Ratio iterüm eft: quia femper &

T

in omni cafü urget reverentia Sacramenti, ne füat

dendam interrogationem,v.g. apud judicemCa-

h,

odiofum Penitenti; fieret autem odiofum Peeni-

tholicum,certé non füfficiet apud hereticum,in-

hyar

tenti, eámque offenderet merito , fi aliquotan--

fidelem, tyrannum. Excipit ctiam Días.cir.nifi

D

nimi

tüm quocunque cafu poffintaudita in confeffio-

ex illa negatione inferri poffet,confeffionem non

f

fuiffe integram, ut fi de publica meretrice inter-

ne revelati : licétenim hic fclafus, (v. g. proditio-.-

Dd

nis Reipublicz) ad Poenitentem tunc non fpecta-

rogaretur : an fit confeffa fornicationem illam

- Mm

notoriam, non debet negare , fed declinando di-

ret,tamen timor,quód aliquando forté ad ipfum

u d

:

pertineret, vel ne forté Confeffarius fimilem ca-

rectam refponfionem, dicere : illam efleconfet-

E

fum neceffitatis revelandi in ipfo apprehenderet,

fam fua peccata, & fe feciffe fuumofficium.

"Winiü

merito ipfum à confeffione graviorum faltem

- ]V. Deniquejam fuprà indicatum efl, fiipfe818

tüny

criminum retraheret, vel abílerreret.

Confeffarius non poffit confiteri peccatum fuum.

ficng

$16 L In nullo ergo cafu , cujuscunque neceffi-

in audiendo confeffiones admiffum, v.g.aliquem.

li

tatis etiam ad propriam,vel proximivitam in ex-

invalidé abfolvendo, &c. Salvo ligillo, niti fci-.

DN

licet Poenitens alteri Confeffario innotefcat, vel

tremo periculo, imó & tormentis, tuendam, e-

m

tiam, fitotius civitatis prodendz vel comburen-

in füfpicionem veaiat, poteft & debet illud pec-

A0

da, aut integri regni Saluspericlitaretur , & ex-

catum omittere & non integre confiteri , donec

p

tremum difcrimen urgeret,licet manifetare Poe-

detur copia Confeffarii,cui ignotus (it ille Pomi-

1oyer,

nitentem criminofum, tibi facramentaliter con-

tens, juxta communem DD. cum D. Thoma &

loygly

fetfum ; fed tantüm imprimisomnimodis urgen-

Scoto z 4.4:]1:'::&.2»[.' quia nimirüm ftrictior eft

Inismo

dus eft Peenitens, ut (i adhuc poffit, per fc vel pet

obligatio figilli negativé pro femper obligans,ac

adbonum univerfale fpectans,quam pracepti at-

C p

alium periculum avertat,aut faltem ipíi Confef-

itcg J

fario de hoc loquendifacultatem concedat, alio-

firmativi de integritate co

mittens excufationes.

nfefïïxonis multas al-

EL

quin de abfolütione arcendum tanquam peffimé

UT

difpofitum, per feliquet. Poft confeffionem ve-

$. V.

ó

[]

)

t

*sfiïlm,l

16,fi per Peenitentem nihil effe&tum fit, Confef-

,N'þ de expre,

?

& lbero con[&n[tl

farius folüm poteft , & juxta charitatis regulam

Panitentts.

i

H

[

8

Va

tenetur, proximum vel Rempublicam pericli-

, Nicdshicca

fuse

fl quo ratio & oblig

atio'

"

Tl vo

tantem generatim admonere de periculo caven-

figilli facramentalis penitüs ceffat; quando

RUT

do, civitatecuftodienda &c. dummodó nullum

PoenitensConfeffario exprefsé & liberé datlicen-

A c

fubfit periculum :quidquam contra Peenitentem -

tiam loquendi de peccatis füis five coram fe ipfoy

Ht:&(

lufpicandi; magná enim hic cautione & circum-

fivecoram aliis ; tunc enim neque ipfimet inju-

Uaf

Ipectione opus efít; funtenim aliqui ita fagaces, .

ria infertur, cüm obligatio fecreti ex voluntate

committens pendeat, G& volesti won fiat inja-

( La

utex tali monitione , ortà ipfis fufpicione pot

L

longam velauctam indagationem, tandemreum;.

ria: ncque irreverentia infertur Sacramento, fi-

ui facramentaliter confeffus eft, indägcnt : ut

quidem id fidelibus nequaquam odiofum,fed po-

Ut

poftalios bene obfervat Layman citatus.. Hinc

N

tiüs commendabile reddatur, fi fciant Confeffa-

ulterius

nj

E

Atne

rio conceflum effe loqui de peccatis in confeffio-

III. Confeffarius de auditis in cohfemonc., à

ne auditisunico illo cafu,fi Poenitens exiftimans

"

nfeffajim

"

: hmtmüdl

quocunque etiam judice interrogatus , fi re»

id uüle fibi fore)licentiam decneque tunc Poeni-

Íponfionem fübterfugere nequeat, v.g. dicendo:

tens danslicentiam difpenfat in jure divino figil*

Pj t

-

won e[fe bac interrogandaex Confeffarto, nec fas

li, ied ponit conditionem, quá pofitá ceffat'obli-

Mhii

1

effe Confe[fArio ad taliavepondere, potelt,& de-

gatiojuris divini obrationem datam. Ita contra

bet etiá, 1 opusfit, cii juramento negare fc quid-

Alenífem , Durant. & ex parte Scot. In 4. diff.

quam audiffe velfcire, cum reftrictione mentali

Vg |

20. 4.1.$.$. communiffima DD. D. 'Thomas ;

intelligendo : q4od tibi dicere poffit : vcl,ut Car-

D.Bonavent.& pluribus congeltis,Suar.diff.5 1.

DT

dinali de Lugo placet: fe nihil fcire fczentia ntili

j

fe. $. Sanchez l, 6. moral.c.18.. Layman cit.

.Pfoþriän

4d refpoudenaum interroganti extra. confeffio-

n.14. Lugo, Tambur. Dian. citati. alii paffim, ^— — tand

sem, idque,ctiamfi interrogans talem reftrictio-

Dixi autem notanter expre[se d libere ; nam

"b

nem ex propofito excludat, & fimpliciter de au-

l. Requiritur, ut licentia data fità Poenitente

s bib

ditis in confeffione absque ulla. omaino reftri-

cum confenfü expreffo , ídque verbo five facto

"

Vnmi

tione interna loqui jubeat, vel diftincle interro-

llunt

tali, quód a&tuali & expreffz conceffioni equi-

Bet : an aliquid quocunque tandem modo fciat ;

polleat, quale effet, fi Poenitens extra confeffio-

"ii

naminterrogans non poteft. vocibus tuis auferre

nem inciperet loqui de re in,confeffione propo*

quO

, cam

Wt

fignificationem , xquat—n juxta mentem tuam ha* -

fiià, poreris & tu Confeü'g;ie» profequij

5

jpfum

"'!-'ae,

]

ä

d

|

||

- Hbool, Sacrament, Pars MI. Cap. Vi 'De*SigiFä sR 449

ii

p:um incipere fit expreffa conceffiol, ut notant

iskugo

amifi Confeffarius cum Pæhi-,tente;.aggfe velit de

um

DD.communiter, Layman, Dian.cit. non füt-

fubítantiali errore in confeffione commitío &

u

ficit ergo licentia tantüm tacita; prafumpta vel

emendando,fiPoenitens rogatus de read priorem,

Kl

interpretativa,v. g. non füfficit , quàd tibi per-

confeffionem pertinente loquendi licentiam dare

fuadeas vel probabiliter ctedas , locutionem de

gt

nolit: & nos jam faprà infinuavimus 4.16..4n fi-

Itdi

auditis in confeffione non fore ingratam Poeni-

nt. Contrà tamen eo etiam invito errorem apeti-

T

tenti; juxta communem DD.apud citatos.. Ra-

endum , & , fipoffit, emendandum effe ,. docet

D.

tio eft: quia hac in reConfeffarii fiepe decipi pof-

Suarez eir. fect. . n. 3. Filliucius, alii cum Dian;

"N

Íent, indéque fieillumi confeffionis non parüm

eitat, refol. 20. & non improbabile cenfetLay-

laxaretur,& Sacramentum pomnitentiz non pa«

T

man £5id. »srz. t , Rationem dat Suarez : quia

jop

rüm fufpectum & exofüm redderetur, cüm pof-

tme Confeffarius proprie non loquitur extra

fit femper adeffe timor , ne Confefarius exiíli-

C

confeffionem , fed fupplet & perficit eam , qu&

ia

met.

antea inchoata & im

* fliffimum.

,idefle gracux"n mihi, cüm ;amen fit mole-

$

perfecta perrïlanibrg't:, Ut-

hi.

rumque probabile. '

$21 . Licentia vel confe

ffio däta. fit cum con—.

:Qcmï:fï

; IV. Dixi: exrra confeffiouem. 'Nam i —aliisv823

— fnfu libero ac fpontaneo ( non dolo, non metu

confeffionibus poteftConfeffacius agere, &t mé-

" Yel minis,non perimportunas preces extorta vel

j

tionem facere de auditis in pracedentibus con-

ctiam per metum reverentiálem ipfiusConfeffa-

feffionibus fine nova licentia petita,juxta corfu-

riiobtenta ) atque etiam non revocata Poeniten-

uiorem DD.nominatim Lugo 4difp. 23. fe&. y.u.

. tequilicentiam femel datam in confeffione pro

127. & Tambur.e. f. s 4. certé conflatex praxi

arbiriorevocare poteft. Communis DD. Süa-

Do&orum & timoratorumConfeflatiorum , qui

rez,Layman citati , Dian. P. $. traG. 11. vefol.

ob recidivam poft praecedentes lapíus in priori-

j,ds |

20. C 24. Ratio eíL: quiaalioquin , fi licentia

bus confeilionibus auditos, Pcenitentes arguuhnt ,

libere & fpontàne? data non (it;aut fi data femel,

lls

& aliquaudo abfolutionem negant,vel differunit,

revocata lit, moraliter idem eftjac fi nulla dicen-

z

Deinde, ad quid adhortamur fideles , ututantur

ïhomläg

tia vel nullus confenfüs przceffiffet. — Caeterüm

freit

femper eodemConfeffario,fi hic debetfe gerere ,

.opus non eít, ut ejusmodi licentia detur in fcri-

j

|( pte:quin fi in futuro dubium fit;an Confeflzri-

ac fi nefciret confeffiones priores. Oppofitum

tamen iterum tueturDian. cum aliquibus citatis,

u

, uscum liceatía Poenitentis ex Confeffione locu-

ml

negins id absque licentia Poenitentis licere . nifi

- us lit,Sacerdoti potiüs credendum effa, quim

de his,qua is iterum confitetur,vel faltem tangit.

Ponitenti cum aliis bene docet Dian. cit. & ma-

Etfatendum elt ; id. non l

icere paffim , quando

— gisetiam, quàmi ejus haredibus , v. g. (i Con-

nulla:vel modica eft neceflitas, & timeatur de

ii

—— feffariusex confeffioneDefundli revelet reftitu-

moleftia Poeuitentis,

1

tionem ab haredibus faciendam. Dian. ibidem

bur, modo cit.

Lcge .aliägatOS"aPüd.Tf?*,

fé[ol. 3 2. quo tamen cafu non debet dicereCon-

obüga':ö

W quall*ï'

- teflarius eam reftitutionem debere ex delicto,fed

OQUESTÍIO g -

at

folàm, quód Defunctus talibus tantàm date jut-

n

lerit , & confultiüs eft, moribundis fuadere , ut

Cnanam eft materia Sipili /?zCrame-:;;'

^

ümeti

. talia feccretó codicil

lo heredibus relinquant.. -

dnlast (eu: quanam cadtut (ub fegifo :

Vo]unlä(

$12 TIL Absque ejusmodi licentiaPonitentis ex«

, Saeramentali t

íit I)

prefse & liberé conceísá non folüm coram aliis

$-9 M MO AR p U a

yento, lt^

nunquam licet loqui Confeffario de- auditis in

:IJ;K Sub figillum cadunt I« Omnia mortalia ,

fApn m go»

),fed?o'

confeffione ( ídque etism , fi Pcenitens ipfe ali-

nere , quàm im fDecie.

"'onteue

82( . ( Cero

1

quando teneatur faum peccatum per fe vel per

829. Il. OmniaVenialia in fecie.

laria É cautele pratHice ufque 4:2 s. 339 )

"Qn&mo'

- Confeffarium aperire ad grave malum innocen-

830o. Non tamen in genere t$ ndefrnits.

$

yiinil

tis avertendum , ut fi Parochus aliquos malé ba-

831- Nifiex circumflantiis, Vel modo loquenda detur

4:-:/4*

pcPot

ptizavit, &c. ) ideóquead id ürgendus (it, &

-s f'fpicandi grafiora de codem , e! de Aliis.

[

s

yinoll

olenti abfolutio ne

o

anda,adhuc tamen o invi-

$2 ; Il. Ompes peccatorum

A CU

circumþzmtiæ? quas uc"er?

ia

-to nunquam Confeffarius dire&té vel indirecté

Penitentis iptéreff, —

834 lV. Complices ;f

]u

tevelare poteft, ut ex Coninck bene notat Lay-

injufle deteila. -

6w pereta ,c(wpqu': fibe

-835. V. Peccaterum objetla..

11"'/79-;1—72!!

LMþm

;mans 15. Sed neque cum ipfo Poenitente ex-

, Thot

tra confeffionem facramentalem : quamvisenim

&37- FT..

í

Peeitentza £njuntia,

858. VII. Neatio abfolutionis.

gl

.. idproprié non fitfractioSigilli,uti cum pluribus

$39. VIIL. Negaiio Scbede co

nfeltonalis,

qun

| ..« decet Sanchez 1. 3. de Matrim. difp. 16. quia

$ao- Sed probabilins

[2

eqt , Panc negarenon effe 'wuf .m' þ :

li p

t

. * fraclioSigilli eft violatio fecreti,fecretum autem

gihwm ,

:

*on frangit,qui loquitur cum eodem , qui fecre-

gt 1. Htem firupuli ,

Ef "a'efäölul naiurd'l:o;.;

j

4

!

Päm!e

j

; '(flïl.lfzi'comm.iflt, fed qui cumaliis: omnes tamen

Egnla generalis efl.[ub SigilloSacramentalig

i

«onfentiunt , ejusmodi locutionem cum eodem

R

[ici

cadunt;l& tacenda funt auditain confeffio

Tiom 3(1

u

- Citra ejus licentiam effe illicitam, quia veré cedit

- ne SacramentaliOszia,quorum revelatio redde.

« d

àn odium cosfcffionis &Sacramenti,& plerum-

ret Sacrament( odiofum. Ratio Regule patet ex

*

ue àon fine rufore veloffenfa Peenitentis , ídq;

dictis. Ex hacergo generali regulain particulari

x p j

í -

'erum pater cum aliis Sancheg eír.4. T.9 3« $&i*

u)

.

Pais lll, SACRAM,

: d:ügganfo, msfexig ügiäüäaqmïäïahs funt.

E.

*

rÀ

$.

&

ass

I

450

dbeol. Sacram, Pars M. €ap. Pl D« Sigilo Sacramentali

$. L

fuéte ejusm

*

fj:ihï

C1C2.

odi &xpericxit-iæ " &';qu'äiadOQUe tfa/f;

^

l m;lih

Ownia Peccata mortalia tam in geæ(rt; '

TII. Simil

iter periculum 'Elï, ne idterdum Si-827

i

quam iw [pecie.

illum violetut, vel ceité violari putetur,fi Con-

:

€

ffarius etiam generaliter dicat ex confeffione

Igillum ergo facramentale frangit non fo-

r

Szn.s

lüm,qui aliquod peccatum | mortale Poni-

fciens : in hac Civitate;in hocCollegio;Conven-

tu,Monaíterio, vel in hac Cornunitate non val-

tentis in confeffione auditum in fpecie revelat,v.

adulterium &c. fed etiam,qui

dé magna,commaittuntur magná crimina , adul«

f

g. fornicationem,

de certo Poenitent

e folüm in genere dicit:eum fi-.

teria, veneficia, &c. aut in tali loco, ubi con-.

— !llii[ïa

bi confeffur effe mortalia , vel aliquod mortale,

feffiones audivit,magnum aliquod crimencom-

L'Hh&

vel cafum refervatum,vel excommunicationem,

miffum effe , et(i non nominetur ulla perfona :

gtio flj

ex communi DD. Navar. Suar. Layman cit. &

ducr

Ídque utrumvis , five direté ipfum peccatum in

fpecie velgenere narrando,five indireclé aliquid .

Dian. pazt. g. tr. Y 1« 1efol. 5 g. Ratios quiaejus- — .

andon

modi relatione homines fimplices offenduntur.

dicendo vel agendo;unde ejus peccatum morta-

NT

& fcandalizantur;putantes ; ficSigillum v iolari,

le in fpecie vel in genere aliis inuotefcat, ut fi di-

lispe

cas : aliquem à te non effe abfolutum propter in-

imó reverà interdum violatur ; tum quia Com-

yd vl

munitas infamatur, qua infamia etiam in Peeni-

difpofitionem:effe à te remiffum propter cafum

u

tefervatü : fiaudito in confeffionali gravi aliquo

tentes redundat tanquam in membra communi-

Wl

tatis: tum quiaaudientes, fi dealiqua perfona.

No

eccato aliis audientibus alté ingemifcas : & (ine

dubio fregitSigillum ille nimisZ:elofus confeffa-

particulari finiftram opinionem habent,magisin

t

€o confirmantur , ideóque eis redderetur odiofa

rius,quia

udito horribili fcelere diunonconteffo,

|:

Qs

clamavit : JESUS , MA-

confeífio, quorum incommodorum tanto majus

fis i

plurimis audientibus,ex

RIA,&c. innumera : imó quandoque etiam

periculum eít , quó minüs ampla, feu modica elt

u

folüm dicendo : talem tibi effe confeffum , Sigil- -

aliqua coriunitas,& alioquin boni nominis , üti /

tim

lum violare potes , ut, 1 Poenitens te fecretó ac-

cum Coninck bene notat Layman cit. Secüs .

g n

tamen effet, quando ampla valde e(t cornunitas

cedat, vel aliàs fignificet, fe nolle fciri , tibi con-

iris

feffum effe, & tu palàm dicasshic mihi confeffus

neque enim notabilis fit injuria, (i de populofa

; at

eít, Sigillum indire& frangis , quia Pornitens

civitate;provincia, toto regno dicatur : fieri, ibi

Pu

confitendo Confeffario extra ordinario »prafer-

aliqua peccata. — At certé dicere ; fe fcire ex con-

iugn.

tim pote(tatem in refervata habenti , veniret in

felone, femper offenfivum , ideóque inconful-

d

tum eít, Vide Lu

À

fufpicionem gravis fceleris apud. Confeffarium

go eit. fe&. g g. Tam-

ass

& alios audientes. CommuniffimaDD.Navar.c.

bur.4. 5.6. 3. $. f-

Md

IV. Hinculterius bene

Diana cit. refel. x;5.87.& :

9. num. 8. Layman c. L4-9. G. re&tà cenfens : Si-

- Md

illum fregiffe indoctum illum Parochum , qui

cum aliis docet,confeffarium, qui paucos habet

Peenitentes , v. g. Moniales unius Monafterii,

ii n

fubito fibi cafum refervatum confeffo litteras

m

dedit deferendas ad VicariumEpifcopi,velPrivi-

fcandalum dare, fi publicé concionetur de vitíis

eearum auditisin confeffione ; quia perfong con-

-tb

legiatum,qui

bus fcribit:fe latorem harum abfol-

r

feffze facilefuffunduutur pudore, Et Turrianus

vere non potu.

iffe,nullä ad id hgþitä licentià 1Pæ-

lssl

nitentis,

4

apud Tambur. cit. c. 3. meritó reprehendit Su«

H

perioremlocalem, qui Provinciali dicit: in hac.

t ifh

$26 L. QuamvisS

igillum non violetur , fi Con«

5 em

féffarius null

à nominatá perfoná géneratim dicat:-

- domo vel Collegiofap? poftuletur licentia ab-.

folvendià refervatis ; quia nimirüm id redundat

- Hired

(eaudiviffein Confeffione talia peccata v. g.ftu-

t

adulterii ,fodomig , &c. aut fic generatim

in ignominiam & grave damnum domüs,quam-

pri»

vis idem Tamburin.ibidem c. 1. s. 2. pro-

!-.'ïöïlftms 1

loquatur

de auditisin confeffione , ut moraliter

erfona innotef:

certe &on poffit , id ipfum tamen

babile putet,id non effe contra figillum confeffi-

R,

[[G'Xl$ lïhm

(xpe ,pcti-;ulgfum,&g(feclusä juftá causá doctri-

onis, quando licentize petitz: fuerunt extra con«

feffionem, fed tantüm contra fecretum naturale j

MW

nz, confi

lii vel auxilii capiendi ) tacere confül-

?o.'afhm

tiffimum, rum ob fcand

alum rudium exiftiman-

fed de hoc 4. fequess. iterüm.

Denique non

:eft conceffum confeffario peccatà eriam publica

AL m

tium ficSigillum. violari,tum ob periculum réve-

lationis, quod fübeffe, vel quandoque emergete

-& omnibusnota , quatenüs ex confeífione acce-

iil

pta funt , edicere: v. g. homo ille publicé con-

- ff

otelt ; ne fcilicet homines fagaces ex vàriis cir-

cum(tantiis fimul jun&lis in cognitionem rei per-

- demnatus , fupplicio affectus &c. confeffus eft

Ms

. füa furta mihi , rapinas , &c. ex communi Sua-

t

veniant;ídq maxime , fi confeffarius aliqua fpe-

- fez difp. 3 $. Layman num. 9. Quia fi talisfacul-

MU

cialia defignat, ut, (i dicat : primus meus Poeni-

tens confeílus eft mihi tale peccatum,quid fi hu-

tas confeffario conceffa effet , (zepiüs eá abufgrc—

D

.tur, feu minüs publica evulgando , feu minüs

Uim j

jus dicti oblitus pofteaapud alios. memores di-

cat, Titium fuiffe fuumprimum Poenitentem?

. certa confirmando, quod coníeffionem redderet

00 Pids

item, f Confeffarius dicat : hodie mihi Sacerdos

: odiofam.

Eádern ratione. non eft conceffum

"d

;grave crimen confeffus eft,quid fi audiens ipfum

- confeffario de fui Confitentis peceatis loqui co-

Tlidon

l

l

j

tibi confitenté'vidiffet , aut confiteri velle fcivif-

. sam illisperfonis , quascertó fcit,jam antea cog»

:

!

Nl

fet , aut probe fciens, tres tantüm Sacerdotes ti-

; nita habere;fiquidem & hoc ingratum poteít el-

.äuu "

bi confeffos effe,duos vero eíe vit innocentis »

fe Pehitehtibus, eósqueà confeíTione abftertere

A Mlï,

uénne violenter fufpicabitur de tertio? plurima

peffunt. Minüs licebit dicere Peenitentem orni-

€

-

lXaP. W

1

L

V

— d

2 dhol Sacram, Pars Il eäz»-.Pfl.l..,. &l Defiili Sacmmenmh 451

K tl'l'f

; gg*e;gfiguod; þe'ccatum, quod cum commififfe — nead explicanda fua peccata, v. g. votum caftitá-

«onflat, velconftare poterit, Laymanswm. 6, tisad.explicandum fuum peccatum carnale;tunc

:mSi-Sq

afatis.

enim figillo Sacramentali claudi,docent Cosinck,

lCDllq

-

H« QQPad mortali

EE

.

3

i

Tanntr , alij, Dian, part. f. trat. 11. refol. g.

Tne

TM

7

- eunia etia

$ peccata ve

nialia in- /þggäe 3 Etfatis claräfiangig figillum, qui dicit: huncex

- *on iteum in genere.

3

confeffione novi effe Cle

Y

ricum ,

d

A

tum , &c.

3

veto eifütatis

3291-

-e Rangit etiam figillum Sac

ramentale, & — adfricum, lïSE

i

ERE AT

UL

& mortaliter peccat, qui peccatum aliquod

veniale, etiam leve , dicit ex fola confeffione no-

Peccatoram circumflantia , co?::plices,'

mtm.

p

tum , & directé vel indirecté revelat j quia obli-

objetta,

gatio figillinon admittitparvitatemmateriz, GQ — I

Ub fieillo confeffionis etiam cadunt omnes.Sä 3

"

$

adhuc redderetur confeffioodiofa. Idémque di-

peccatorum circumítantiz , quas tacere

.

N

ii

cendum, fi quis dicat generatim:hic mihi confef- .- pcenitentis intereft ; ut , fi fpurius facros Ordines

fus eft multà vel

eravia venalia: hic minutiffimis

Tufcepit : Sifponfüs vel fponfa. nobilitatem falsó

i |

jactavit. Et univerfaliter omnia , quz peenitens

fuis peccatillis v

d ízrupulis me denuó vexavit ,

Bll

vel vexabit , quia id cedit in aliquod vituperium

affert ad explicandum fuum peccatum nece(fatia

ls

7

poenitentis & adhuc ;ox;fe[üqncnä reddit odio-

feuutilia , ftvé reverà talia fint, five per errorem

fam.

?

A

talia putentur,dummodo ea tacere poenitentis in»

M

o

II Nona

ütem c:*gduni füb figillo peccata ve-. . terfit, GL isagréferat talia refciri ; quia jam ex vi

7;

n

nialia in genere & indefinité , neque peccat con«

confeffionis Sacramentalis talía audiuntur.

[5

feffarius, fed licité poteftdicere :hicmihi confef-

cüs, fi talia noffe nihil interfit, aut nihil moleftize

ii

fus eltfua venialia ; in hoc enim nulla eft injuria

inferat peenitenti , unde fi peenitens ad fuum pec-

p

velgravamen pocnitentis , eum per fe notum fit:

catum explicandum dicat: fe effe Religiofüm ?

ais

eumqui confeffus eft , ad minimum habuiffeali- — matitum , militem , &c. ídque de íe palàmfciri ,

j

qua venialia, Quare ficut potelt dicere confef- — nihilque obfit poenitenti, liberé confeffarius ea

s |

fariuschunc fibi confeffum effe , ita poteft dicere:

evulgate poterit;at fiobfit poénitenti ; efve mole-

u

confeffij effe veaíalia , gencratim, indefinitéznon ^ flum fit fciri , utíepé contingit , nequaquàm e-

p ii L

itemmulta vel gravia venialia;uti dictum eil,hoc | ' dicere licebit; hoc enim cafu, non item priori, ex

iedth

enim non arguitur ex mera confe(fione.

illorum relatione fitei odiofa confeffio, Vide Lu«

lcillWM' E (8 I

IIL. Excipe per omnem modum: modànon . go4ifpst.23: feil.2. upeun. j- Tambur, s. 3. $.

éf.i

- Qicasin iis circumftantiis,ut detur anfa füfpicandi

6. 'Addo ego rursüs ; Semper periculofum effe

graviora de eodem velaliis ut,(i dealiquo(in- — dicere, fe tales circumftantias noffe ex confcffio-

n//;/, N,&(

gulariter dicas: hodie non eftconfeffus,nifive-.— ne, ut jam faprà innui ; f enim dicas: huncex

$ G(

nialia; jam enim das anfam füfpicandi aliàs con-

fua confeffione novi Canonicum , conjugatum ,

onaler

feflum vel confiteri folitum mortalia. Item,fide ^ &c, INonne audienti aftuto anfam prabes fufpi-

TT

pluribus tibi hodie confeffis ( v. g Fratribusvel — candi, eum aliquod contraftatuna fuum delictum

f

o

Clericis alicujus Monafterij) de uno í

ingulariter

$

confeffum efíe, in fextum

£

;

r

VE

a.

u

dicas: hic nihil, vifi venialia confeffüs el;iterüm — Horasomifife "&c.

i

u

"

5

3

$

-

P;ææäptgm inæpegiüþg

i

j

enim ifta fingularitas dat anfam fufpicandi;

II Peccata. etíam complicis, feu i

pü com-ä; 4 :

j; il

Blios etgo confeflos effe graviora , ideÓ- plicespeccati poenitentes feu jufte, feu injufte de-

endo

que indirecte izillum frangeres. Ut notantDD.. — re&ti in confeífione fub figillo cadunt, juxtacom«

relundit

«ommuniter. Fadem eftratio , fi ex pluribus zi-

munem DD. apud citatos Sgarez;, Laywaan , GC

j at

bi confeffis unum fingulariterlaudesdeprobita- — Dian. perz. 3. £rat?, 4. vefol, 121. Ratio femper

.2

tejinnocentia;ca(titate,&c. jam enim das audien-

eadem; quiaaliàs confeffio fieret odiofa, Atquid

n

tibus anfam fufpicandi; reliquo

$WL

$r

I

23 non eífe:

" fi peenitens expreffam concedit licentiam com-

od

ptobos;nocentes , incaftos, &c,utcum aliisben& — plicemrevelandi; fi ipfum revelet confeffarius,

p

gotarLaymanc. 14. Quando tamen deuno fo- — frangétne figillum? Non frangere, docet Suatez.

rgniqu"f

lüm feorfim ageretur, noneffecontrafigillum, — eit. difp. 3a. f2££, 4, cum alijs;quia figillumobli-

at

Jaudare illum depuritate confcientiz , quód in . gat duntaxat in favoré poenitentis : f1 ergó poeni-

faisconfeffionibus vixinveniatur materiaabfolu- - tens det licentiam , & cedat juri fuo , non eft cur

v

tionis: de charitate , caftitate, aliifque virtutibus;

complicis fa&tum figillo gaudeat. E(tà peccetur

tünc enim nulla fit comparatio vcl exclufio alio-

conflffü'

aliunde, fi ex revelatione complex infamiam vel

i

g

. rüm, nec dator anfa pejus fufpicandi de.alijs..

damnum injufté patiatur. Contra veró frangere

j

m

. Biz IV.Denique uniyerfiliter poena pomnitentis & — figillum docetVafquez ibidem apud Tambur-cit.

T

Wt

€ztera impertinentia, que peccata nonfünt, && — ratione oppofitas quia facrum figillum urgettam

p

. petaccidens interponuntur confeffioni; v.g.pro- - in favorem complicis , quàm poenitentis , ut fic

qiti

: 4

ofitum R.eligionis, vel matrimoniiineundi,&e. — cadatfigillum fuper totam caufam, que a

]

gitatur

j

que

.. 1* fepe quidem (f fcilicet poenitens ea occultate ,

in confefsione. Utraque fententia probabilis, fed

velit fubobligatione fecretinaturalis , nontamen. — haec pofletior eó videtur probabilior, quo magis

sl

T.

figilli Sacramentalis cadunt , càm ad confeffio-

favet figillo. Caterüm confeffarius , habità ex-

Ti

jl

&em Sacramentalem omninófint impertinentia. — prefsá licentià à poenitente , & juftá notitiá com-

"] lbüg

erit eundsm monere, reprehendere ,

. ;Ex;ipe tamen, nif;poenitcns talia dixerit in ordi- ?li;ig, poti

2

&

a

l1

4

*

as

AJ

duisani P?m ! äL-CaP. VU- TDefïgz'üo SaCïammælzä;

452

T

ad emendationem urgere, proüt alibi infinuatum

fimile, Ratio ciaraEü; qtiia'pe'r-qho'c'pmb.atzfr,'

.j 88

e(t. Anveró confeffarius etiam licité poffit in-

occafio, grave quid confeffum effe, coutra proxi-

-deui

mum fufpicandi. Eádem ratione frangeret fi-.

terrogare peeuitentem de complice ad ejus cor-

! nj

t

rectionem faciendam ? negant quidem Zoxcina,

gillum, qui penitentia gravem panicenti impo- -

ncretpublice peragendam coram aliis gdvertene

: n

Lorca, Nugnus, alij T'homifte : & veré non effe

i h

confültum , ne nimio zelo ductus , eam licentiam

tibus,effe pcenitentiam à Confeffario injunctam ;

m

à junioribus facilé expofcat ob periculum extor-

imprudenter ergo aguntConfeffarij,quifamulis, . .

tz confeffionis , bene monet Tambur. c. 3 s.

& opificibus imponuntj:junia , quazalioslatere

iandy

$. Concedunt autem abfoluté Suar. Fagundez , a-

non poffunt,& ex confeffione fieti plerumque in- ,

E

noteícunt. Secus dicendo de penitenua levi pro.

(l f

lij cum Lugohic d;fp 16. usim. 426. ubi docet ,

poffe aliquando ob grave fcandalum vel damnü

venialibusimponi folita, adhibiïä.vtlamenäcauteläl

dique

íN.

avertendum poenitentern etiam cogi ad manife-

fuprà pofità $. 2. N. 47 -

1. Eciam fub figillo cadit negat

io abfolutxomsö 38 |

[5

ftandum complicem extra confeffionem , :dc quo

' aliquid jam füpràc. 3. tactum.

; facramentalis,adeo, utConfelarius figillum fran-

ligo:

jon te

$5; III. Obje&am etiam peccatorum , ut f poeni-

gat,non tantüm,fi exprelfe dicatzhuacnon abfol-

tens fateatür , fe infamatoria locutum effe de a-

viob ejus indifpofinonem, 4 quod omnibus con-

fl

dulterio Titij vel Berte , de homicidio vel furto

ftaty fed etíam , fi abfoluté dicat hic mihiconfef-

Wijg

tl

'Caijaut fe de ejusmedi peccato proximi nomi-

ts efb)fed eum non abfolvi, ut contra Cajeranum

nati gravifum vel morosé delectatum , àut fimile

docet comunis DD. cum Suar. eif. c. D. re»

iil

peccatum in uxore, filio,fubdito non correxiffe

fàl. 4. quia ex cormmuiiter contingentibus com-

o

muniter prefamitur, abfolutio negata propter.

t

&c. Siquidem illa objecta peccaminofa proximi

occulta fint , omninófub figillo cadunt , ut ea c-

culpábilem indifpofitionem penitentisad quam.

ü:*ï) l

inpo

vulgare vela'teri referre confeffario citra facrile-

fufpicandam non licet concurrere Coufeflarium:

ium minime liceat ; nam alioquin adhuc odiofa

quin etiam,fiConfeffarius dicat de actu confiten-

fio,q.

fieret confeffio , ut patet, & ex communi notat

te : nondam eum abfolvi, frangece figillum ex

fonfte

Granádo docet Tambur. ezt. & 3. 9 871 y.Qua

iCnfe

"Tamburin. czr. »48. 8. Quód fi veró ejusmodi

objecta peccatorum feu peccata tertiz períonze

communiter talis longa eonfeffio( nifi geaeralis

lulb

vb

notoria'effent publice , v. g. ft poenitens fateatur,

,effe conftet ) deaotat vel multa peccata , vel gra- .

íe valdé gavifum de duello vel homicidio com-

B

vem defectum pcenitentis, Verum credo ad fum-

Mp;m

Iniffo à Petro in publico foro Tambur. z0;4. s.

mum, fi delibertate & de induftria dicatur.

n

ü

III. Etiam ad. figillumSacramentale aliquate-8

"

14. meo judicio bené refolvit, non cadere füb fi-

W!im "

gillo, fed confeílarium de tali factotertijex poc-

nüs fpectat fcheda feu te(timonium confctliunis.

UR w

nitente cognito poffe palàm loqui aliisjquia con-

factz,adeó, ut quando Scholares, Aulici, Clerici

fitens fupponit illud homicidium omnibus no-

C & tempore Pafchali fideles apud Mendicantes

ïm, &t[:

tum , quod folüm per accidens latebat confeffa-

confeffi ) tenenturSuperioribusteftimonium füg

confeffionis affecre, Confeffarius teneatur ijs da»

i

rium,ideóque non videtur iliud velle committere

fieillo ; fecus filocutus eft de homicidio, adulte-

re ,qui confeffionem Sacramentalem faltem in-

;

rio, vel alio peccato tertij occulto.

choarunt , etiamfi propter indifpotitionem ipfos

IV. Denique idem 'Tambur. cit.c, 1. $.10. e

non abfolverit.Ita fanà fere communis DD. 44e-

?ïfmtca

li

$36

Bonacin & aliisrefolvit, etiam peccatum dubie

dina,Henriq. &oninch, Fagundez», alijcum Lay-

UM

M]&m

notum ex confeffione cadere fub figillo , ut, (

man eít. w.8.c. 12.Dian, eit. refol. 2.2. Tambaur.

confeffarius dubitans animo pendeat , an pecca-

cit. c.3. $. 9. Rationon fpernenda eft ; quia ex u-

CURU

tum hoc fui paitentis fitfibi ex confe(fioneno-

na parteConfeflarius graviter peccat,& fligillum

himoldfne '

li

tum,an veró aliundé, adhuc figillo obítringi con-

violat; fi dire&té vel iudirecte fignicet, fe poenie

1

feifarium ; Ratio eft,inquit;quia ne confeffio fie-

tentem füum ob indifpofitionem non abfolviffes.

be:m

j

retodiofa, przfümendü eft pro fieillo : quare hic

at hoc ipfamCoafeffarius direct? fignificatquane.

n

Jocum non habetlibertas loquendi, quà potitur

do alijs omnibus confitentibus fchedulam cone,

X

Confeffarius,queque cüm certa fit, deberet vin-

feffionis dat,& huic foli negat:ergó graviter pec-

dig,

J

cat, & figillum violat. — Certe tali homini pu-;

&m"bm

cere obligationem figilli dubiam: Locum, in-

quam, fon habet: fiquidem contra talem liberta-

blicé accedenti , perindé ac alijs, danda eltSacto-

b lii

tem przvalet ex inftitutione. Chrifti periculum

fan&ta Euchariftia ad utandam infamism ejus&

s

cettum avocandi fideles à Sacr.

«i

E

cur non potiüs etiam fchedula confeffionis? Ex.

Amento pæni,teg-

p1

go aquieíco.

altera autem parte dando fchedulam confeffionis.

fï&t1

tiz. Hac illel, cuie

"d

- S.1V.

Confeffariusnon méntitur,quia non teflari debet

Pepitentia injuntta , ab[alutio, vel $ched.

fe hominem abfolviffe ; fed confeffam fibi effe 5

hu

l de1

4

confe[['onis negata.

atqui hic jam inclioarivé faltem facramenta] ter

Id

confeffus eft. Sed nequeConfeffarius cooperatus.

Tiam fuüb figillo cadit peenitentia injun-

iblpf(

3371 ä,ï

^

€ta à confeffario, eámque is aliis revelans

peccato peenitentis , quód tali teftimonio obtenz;

!

"i

figillà fraugit, fi illa gravis titjid eft, quz confue-

to, non abfolutus & indifpofitus facrilege Eucha-

vitinjungi pro peccato mortali: qualis nunc ett

riítiam accedat & fumat; quia ab hoc ipfo eum.

M

D

t

(ait Dian. part, $. tra&l. 1 1. vefol. 3 1. ) Corona

ferio dehortari debet, fi non pareat. culpa ipfius

N

h

i&

B. V. Mariz,non veró unicum miferere,vel quid

cí; & Conflfcffarius Íuo fünctus eít gfïicg'o.

p

nj*

rum

N

"

"

-

-

hu Serasi Pa AL GL DeSiilo S'crammtalï * 53

defedhüg nátutáles Posiiteltiss at E PES rudem ;

ïpfübzza

ERN iuodo : ul BIN ORE qetdein ; con:

- feffi effeüit peccata , petànt autern tále teftimoni-

flupidum &c. aliàs fint igrioti ; & ex fola corifef-

- metiam in confeffionali ; genibus flexis, factá

ione nofcantur à Confetfario; turic omnino cá-

&ruce, dicto Confiteor, àc maximé; i fimulato a-

dunt füb figillo; & eos évulgare Confeffarió non

Sgd

*

D

diimo accedant: quia v.

g

: quis concubinam dimit-

licet; ut nimirüm àb onini odio immunis fit conz

tere, hzrefin , quá infectus eft; abjurare nolit;

feffio; Secüis fit; fiiidem defectus

patfir xïxoti int;

1&(45»1&.&.

Íed folüm poenz vel 'infarniz vitanda causá fa-

ob rationeri pátilo ánté datati;.

. kram fynaxim accedere velittálibusConfeffarius.

lIl. Cárdinál: de Lü

0 dif» 1

13: fedi. 3 ,. 60'.84& :

. ütiquefchedam negare debebit, ne eorum perni-

de fcrupulis,aliisque defectibus náturalibus alitet

- &iofz (imulationi cooperetur; ut notant Laynian;

ita diftinguit: eos nimirürh cadere fuxb,ügvillo*, fi

L

aliique AA; hujus communis fenteritiz.

eos Penitens confiteatür ad declarandá peccata

64ó V. Verümmihi verior videtur oppofita fenz

vel confcientiám füam : Secüs fi non cogiofcan-

tentia negativaBonacin;& plurium aliorum cum

tut ex relationePoenitentis,fed videantür vel per-

Lugo difp. 23; f£&. 3. nimirüm: Confeffarium

cipiantur ex modo confitendi, &c. . Sit enim lo-

fon teneri dare tale teftimonium; non effe contra

quitur: defectus lii manifeflantur à Pocnitente ad

AR

.

figillum tali teftimonium negare, Ratio ett priz

declarandam fuam confcientiám & peccata; & hi

ínó ; quia Confeffarius liic nihil dicit vel facit j.

continenter füb fipillo :alii fiunt ibi ab ipfo Poeni-

bnde poffit innotefcere indifpofitio Pcenitentis j.

tenté ; quos Confeffárius non dudit ex relatione

fed folàm negativé fe habens non approbattefti-

Ponitentis, fed ipfe eos videt & percipit, & hi,fi-

inonio pofitivo confeflionemt; ad quod non tenes

ERE at

cut non dicuntur fecreto , fic non funtfub figil-

tur ( fecüs effet de neganteEuchariftiam ) Secun-

lo. Nam fi Pocnitehs fit rudis , (i hebecis ingenii:

dó , quia aliàs via aperietur fraudibus ; & multi

[imiliter fi fe oftendat nature moleítz,irrefoluta,

x |

improbi Parochus in Pafchate deciperent, Ter-

durioris ád éredendum &c; non erunt füb figillo;

tio , quia poteft effe confuetudo , ut fcribatur ;

quia in confeffione fiunt: nori qudiuntük Sic Lego.

tonfitentem abfolutüm effe ;quod noftro cafu ;

Confentit Dían.alios citans parz. y: tradt. 11. re-

fi Confeffarius fcribat, falfum erit. Quartó, quia

fol..go. & dicens effe communem fententiam:

fcandalofum erit & iniquum püblica meretrici

4

IV; Verüm hianc fententiam üt omaino im-

844

erfevéranti ( uti & oéculto peccátori fuam ma-

probabilém cüi aliis reprobát Támbur.cji; ».18:

AU

j

litiam pallianti, de quo füprà ) teftimonium conz

INec difplicet ratioj quia ex principio toties repe-

f,

,Keffionis dare; — Denique nec Confeffario impu-

tito ab omnibus admiffo, ne odiofa fiat confcifio,

l iliqi

tandum erit, quód Poenitentem íuá €ulpà indi-

fub figillo claudi debent omnia, qui aliquari in-

.. fpofitum po

;7121?.?013

juriam vel moleíttam inferunt Pornitenti , feu

MU

fmat , &Cä ;

fitivé non- äefmdzt— " f'edai;xfäma';&

i

quidquid egréfert, ut evülgetur; five deinde

udiatiol

pl V

ipfe dicat; five faciat in confeifione ; atqui hujus-

3ïxï;umiïiä j 1

inodi fünt etiam fcrüpuli & alii defectus natura-

Scrupuli , Defei?us maturáles:

quripo

m

les, de quibusagimus. Certe nonnunquam Poe-

j faltcmäï-

übjügillö etiam äädtint ( ut Confeffarió

nitens mallet fciri fe femel vel iterüm peccáffe

l

:'S

fninime liceat prodere ) defectus naturales

onent

mortaliter ; quàmieffe fcrupulofum , morofum,

;DD, )v:ï-

Ponitentis ex fola confeffióne cogniti , ut : effe

*

irrefoluté natur& ;hebetis ingenii; Et quid (

urium , ficlumi nobilem , infe&ti generis ex Juz

aL

ds

agatur de promovendo tuo Pznitente ín Prela-

Tambüï-

dais , hareticis, fi nimirüm à Poenitente in con-

tum , j& tu ex fola confeífioné five audiffes dici,

e(fione aperiantur, taáhquam aliàs occulti & igno-

Jl X

five vidiffes feri, pacefáceres eum elfe fctupulo-

;W'n

, in ordine ad peccatum vel flatum fuum decla-

um irrefolutz naturz? &c. Nón

nné meritó zgré-

"

3

N

*

fandum, juxta corimunem DD. apud Tambur,

fetret, & confeífio odiofa fierec ?

uidquid fit de

jj

,. i Ratio femper eadém; quia aliàsSacramentuni.

. genitentig maxime fieret odiofum & fzpé dam-

hac fententia maneo in réfolutione dáta AN. 44;

4

ficth

Ui

xiofum , cüm quis non raró mallét fcire fe effe.az

QUESTIO li.

la "

ii

dulterum,quàm effe fpurium, vel infe&li generis:

diinam abligarieur Sigilà Covfifnis *

N

Certé beneficium vél dignitatem petenti plüs

SUMMAKIUM.

ho

i40' : S;gzüa

M

h

[j

fiócebit íciri ; non effe legitimum , quàm effe

é

' Apz-c:'wm::itleip:r./ä primó obliganiwr I Get-

adulteruni,vel aliud péceatum commififfe. Secüs

, feffarius .

j

,. Qicendum, fi Ponitens ejusmodi defectus natura-

$48 Etzam fitlds. .

(

&5o. I,,[.',In'ter;prq:-'P?iii:itä;

i

;

x

&

— les ita afferat, ut ex adjunctis ælügafu*r , €os eífe

81 Hl. Adffant

!I;'f

[

€ommuniter notos ; quando enim notorii fünt

Audientes y ..

(fe. cafu , fibe

x

ex indujlrin aliquid

i^

n

éjüsmodi defectus, prafümimus , à Potnitente

$52 IV. Hli, quibus Co

T

jf

(j

.^

;'r:';t: 41?

qu

mitentis aliquid rebelabit.

d finie rgc:a:g.' Pá-

li

fion (übjici clavibus: niír ut cognitos, adeóque

n

$53- V.Superior pro licebtia requéfitus..

arüm ab ipfo curari ; quód fciantur. ülteriüs,, ff

«00p

h

fe exprefsé non prohibeat.

&54- VI. Confultz de peccatis Velflatu Panitentig., ^

hY

htl

$5

6. Probabilius etiam y quos Penitens

dtfe arite &f imi ab

,f]'m"

d

- ll. Scrupulos à materia figilli fimpliciter ex-

dine ad confeffonem confulit-

£U

837 VII- Legens , fige cafu

.,-

fife ffn.

éludit nofter Marchant :at füb figillo claudi fim-

z. ptam alterius.

:

æa,-:;æ,—æfjfäæ;af;rzz

ln!() n

pliciter affirmant Coninck , ali£que multi. Mihi

jj

j

A

$58: In boc tamen folum

(//

h

acet cum Tambur. $. 8. s. 19. diftinguere ut

Agnofcunt. alii 5

./i:crei; mmmks /Jälääkrümää

ut

" Iprà; fi eaim f;xupuli' Ícu ferupulofitas vel alii

x d o

W tarin ebiigantis -

3

: 354

494

: 9/1"801.' Sacrament, Pars Illxiä'aþf??vll.ï DeSigilo .,-S'acæammtägfi;ï

[it

EGULA GENERALIS. Preter Confe[fa-

t5 at talisconfeffio nullo modo 'cïGV-Säclramem;

r obligatum, fal-

lis, ne quidem ex intentione Ponnitentis, nifi val-

s

"R

vici per fe primi principalite

u

tem fecundarió

(* miuis principa

liter /igïllo obli-

dé erronea errore juris craffiffimo, Attamen tunc

oriri obligationem fecreti naturalis ftrictiffimi ,

vantur 0027265 ,

ad quos talis confejfionts. notitia

4jmmediaté vel mediate,ju[Ià velinjufle pervent-

& faltem ex piaintentione confitentis aliquo mo-

;u:,fl

rzit. Communiffima cum D. Thoma , & Scoto

1

mtltt

do facram , non eít, qui ambigat. f

f

as

in 4. difl. 2 1. & pluribus congeftis Suar. difp.3 3.

& db E

x

[uid

ftBl. 4. Layman. c. 14. sém. 17. Dian. Lugo,

Ipterpres , Scribentes , Audie'nn:;

"Tambur. locis citatis && citandis. Ratio ( tradi-

ll

gillo etiam adflringitur interpres confiten-g ec

ml

taà Navar. e.8. s. 4.) eft , quia res in ordine &

T

tis , faltem tunc , quando in raro cafü pero ^

intentione ad abfolutionem Sacramentalem ma-

lntea

accidens neceffario adhibetur ad cujufpiam con-

E

nifeftata ex Chrifti inftitutione & pracepto, tra»

feffiones, juxta dicta fuo loco. — 1ta communis

ditione ac perpetuo ufu Ecclefie , omniümque»

DD. & meorum omnium, Ratio eft ; quia nifi /

fidelium perfuafione confirmato , hoc onus feu

ä

I

obligationem annexam habet, ut ad quemcung;

laltem tunc interpres neceffarius figillo aftringe-

Qu

retur, certé odiofa fieret confeffio. ^ Contra ta-

ejus notitia pervenerit, fine gravi facrilegio ac ir-

hi

reverentià Sacramenti revelari non poffit. . Jam

men fimpliciter interpretem proprié figillo obli-

tll

gari,negant non pauci, & nominatim Cejetas,

percurramus breviter obligatos in particulari. -

lais

Q? Setus, apudLayman cír. ».177. Verüm eam fen-

. MIMI

&L

tentiam ipfe meritó rejiciendam cenftt, fi veline

"— Confeffarins , etiam

fäas. ^

" flice

interpretem tullo modo obligari figillo Sacra-

Totta

Er fe primo figilli obligatione adítringi ,

mentali ex Chrifti precepto in omni cafü obli-

u

846l. P

qui. confeffione Sacramentalem accepit

gante, fed folüm fecreto natarali, etfi flri&tiffimo,

PO

five validam, five invalidam, five abfolverit, five

quod ramen ob graviffima caufam , v. g. ad Rem-

Qu

non. Ratio ex

7

poblicam liberandam, revelarelicitum fit. Reci-

lal

abundé,

.omnibus hactenüs df&is. patet

1

piendam veró effe hanc fententiam, fi folum ve-

(loar;

$47. 1l, Dico autem Cerfeffar

ïä:. At quxd d& .Poe-

lint interpretem ( ficüt & alios mox recenfendos)

hitito

obligare minüs principaliter, & nontamgraviter,

nitente? Etiam bunc figillo obligari ad tacenda

du

audita à Confeffario , dicunt aliqui, & fignificat

ficut Sacerdotem ; ideóque nec poenas juris, Sa-

Navar. Lococit. Sed vera eft fententia communis

cerdoti violatori figilli decretas, fed aliam mitios

irlnea

ii

DD. «um Suar. Coninck , Layman. ezz. ac Dian,

rem arbitrariam incurreret, uti notant Navas

:

Sa, Henriq. Suar. apud eundem. :

D

DT

part.g- tratt. 1 v. refol.8. Pocnitentem folüm ob-

ligari fecreto naturali pro ratione materiz , fi ni-

TI. Eadem videtur ratio de co, qui alterius ru«

tl

mirümConfeffarii interfit taceri àfe diCta,ne ejus

dis confeffionem fcripfit , ut fupponunt comrnu-.

dtriss

niter DD.íed vide mox dicenda

fama lzdatur: aut fi ipfius Peenitentis interfit, le-

lp

alterius confeffionem fcriptam. -

$. 5. d? legeqt'?

"

tj

e naturali non infamandi fe ipfum.

$48 [IL Dixiitem: ez£am (itiw ; nam etiam Lai-

III: Eodem figillo conitringuntur ad(tantes,85.

Qnis

qui five cafu & prater intentionea, vel volunta- '

gillo, 1

cus vel non Sacerdos , qui Confeffarius eft habi-

tus, aut fe Confeffarium fimulans confeffiones

tem, five furtivé de induftria vel ex malitia, non.

Ortut ü

nf

excepit, cuique Poenitens boná fide confeffus eft,

fine injuria & irteverentia Sacramenti , alterius.

utans effe Sacerdotetn; cüm non fit: vel effe ab-

confeffionem audiunt , fecundàm communem

[

Á

m

inol

lio

folvendi poteftate preditum , cum eá careat, ni-

DD. Ssar, Va[qu. Leyman, Lugo, Dias, — ltem,

hilominüs figillo Sacramentali ad(tringitur,juxta

omnes , quibus alterius confeffio facrilegé reves

fT

1

Mmato

«communem DD. apud citates , & optimé Lugo

lata eft, de quo mox fpecialiüs. Itemfi quis'c'en-ï.

difp. 25. fétl, 2. Tambur.Opwfzul. de confeff. l. s.

fitetur multis ex . neceffitate prafentibus, ut in

mml ]Ha

€. 4. ". I. Ratio; quia etiam talis confeffio ex in-

naufragio,, conflicti , nofocomio &c. tam Con«

mmentu;

tentione confitentis (etfi errorefacli erronea)Sa-

feffarius , quàm omnes pracfentes audientes ità.

hæcP'*üu

crameéntaliseft, & ad abfolutionem Sacramenta-

arctantur obligatione figilli , ut de auditis neque.

cum aliis, neque fecum ipfis invicem poftea co

. lem ordinata, feu cum intentione Sacramenti fg.

fi-

jj

la, etfi reipía non fit.

loqui poffint, cüm omnes, & quilibet feorfim

*

$4

IV. At,quid fi quis

Ia -

gilloadítringatur. Ratiofemper eadem exregu«

t

fiteatur Laico vel nonSacerdoti, non quidem fo-

la; quia alioquin Sacramentum fieret odiofum. ;

làm devotionis vel humilitationis gratiá(quo ca-

. V. Certé figillo adftringuntur ct'iäng ii,-gui; a.

i

tlhs WX [

(u fine dubio non oriretur obligatio figilli Saera-

bus Confcffarius finePocnitentis licentia, adeó--

mienialis, fed tantum fécreti naturalis ( fed per er-

que inju(té & facrilege aliquid revelavit: quin ex.

iliri

Mnni

rorem putans,laicum in tali cafu urgentis neceffi-

communi fententia apud citatos etiam ii , quibua

4l

tatis poffe validé audire& abfolvere facramenta-

Confeffarius revelàvit de licentiaPoenitentis : cu»

man) H

.

tonf

liter ? Tunc adhucexfürgereobligationem figilli,

J

us.tamen contrarium probabiliter defendunt

affirmant graves DD. ANavar. Silveff. Armilla.

Henriq. Va[a. Conintk , apud Layman . 18. háe

4*

Wt

àlt

i

apüd Layman e. r9. iw fize, & Tambur, cit.. Sed

ratione : quia tunc Confeflarius ex Pornitentis li-

L

j

v&tior eft fententia negativa coiÍnunis omnium

centia,atqué plerumque in ejusdem commodum

I

dliorum ; quia Chriftris obligationem: figilli im-

alterius peccatum revelat, id agere cenfetur tane .

uN

vt

(

ÉN

pofuitfolüm confeffioni facramentali à fc inftitue

qgäm inftrumentum Pernitentis, . Quare, fic

;4

)

r

É

Qj

"?gbgäl*-7isaeïmf Fars lll Cap. W- 152!*1'-; obligent ar&gzllo a i 455

fttt

fiPanitens peccatum fuum paulo ant? Sacerdoti

Medina.Vafq. cit. apud Tambur. eodem c.4. $.5

! Vd

fi J

explicatum ipfemet alteri revelaret, non poffet

ntm. 4. e0 , quod Poenitens concedens licentiam

)N

eum ad figillum Sacramentale obligare, càüm re-

confeffario colloquendi cum alio tertio. de fuo

fim

d

verà hac non fitSacramentalis revelatio ; ità ne-

peccato vel ftatu prefumitur , illud extra limites

*

i

;

Q

t

:

que , fi Sacerdós ex voluntate & jufu Peenitentis

Sacramenti extrahere.. Verüm haec preefum;

ts

Y

io

ruríüs incerta eft , & zqué facilé negatur :'quin

revelet: nifi forté revelatio fieret'ob caufam fpe-

&antem ad adminiítrationem Sacramenti poeni-

potiüs id nolle przfumendus eft Po;nitens , quia

j

nemo detrimentum faum velle putandus eíl. :

tentiz , v. g. fi Confeffarias virum doctum con-

!Lm

fülat pro juvando tali Pocnitente, uti limitat Lay-

: At quid fi ipfe Poznitens ante confeffionem,atS j 6

M*W

man ibidem. Sed ceníeo

tamen in ordine ad confeffionem facieiidam, five

u

Randum-.ip Fommunï

'

X

— fententia priori.

ipli confeffario,five alteri docto, etià laico, aliqua

!

Euigi

5' Iü.

;

de peccátis fuis communicet , tenebitürne tunc

onfeffari? vel alius ea fub figillo contegere? Ne-

d

st)/rei-ior pro

licentia requi[itus,

ii

Igillo Sacramentali etiam adítri

ngitur Przla-

gànt Suar. Henriquez. alii plures apud Tambur.

!

E s

j

'€it. $. 4. eà quód illa notitia fic data confeffa-

*

R

:

tus, à quo Panitens five per fe, five per con-

rio vel alteri nec fit confeffio inchoata;nec proce-

j

feffarium extra auctnalem corifeffionem petit li«

'dat ex confeffione jam peracla , ut in priori cafu,

DA

centiam abfolvendi à refervatis. Uti pluribus al-

D

legatis sectius docet Card. de Lugo 4ifp. 23. fett.

fed ex facienda confefhione, quz, quia facta non

fuit, hon poteft imponere obligationem Sigilli,

l:

2.24m. 34.0 35. Ratio eít; quia ipfa illa peti-

tio licentiz jam cenfetur inchoata confeffio,&illa

Sed probabilius affirmant alii multi apud Dian.

pat; $« tra&h. 11. refol, 44 & fequitur libentiüs

notitia Superiorisquàm à confeflario accipitjipfe

confe(larius accepit ex inchoata confeffione Poc-

TTambur ibid. wu2. 7. eb quód ea fententia ma-

gisSacramento favear, « Supponitur autem fem-

)

nitentis , ideóque eidem obligationi figilli uter-

I* |

quefubjacet. Et licét, quando ipfe Pocnitens ta-

pers quöd-pænitens ad illam notitiam conimuni-

E

candam moveatur ex vi confeffionis faciendz,

lem licentiam petit, ea petitionon videatur in-

choata confeffio refpectu Superioris , cüm non

idque fciatis,qui eam gccipit-.Ratioeï't; quia,cüim

i

A

fiepe opus fit Poenitenti ante confeffhionem cura

fiat in ordine ad abfolutionem ab ipfo Superiore

gmg'.m |

dandam ; cíL tamen inchoata confeffio abfoluté in

confeffario vel aliis coriunicare de peccatis fuis,

ij

jb

ordine ad abfolutionem recipiendam; five deinde

ut confeffione recl? expedire poffit, nifi illi figillo

à confeffario, five ab ipfó Superiore dandam. De:

adílringerentur , adhuc confeffio tali reddere-

j N

inde fatentur DD. communiter, illam obligatio-

tur odiofa & moleíta.Huic fententie & ego con-

nem effe (lrictiffimam nullo unquam cafü viola-

fentio. — Atque hinc re&tà infert Medina; talem

terinst.

confeffarium vel alium, cui ad finem confeffionis

w

*

bilem in Superiore : fed hac ita (lri&la obligatio

«omiti

non potcít folüm effe ex fecreto naturali,& virtü-

peragenda ab aliquo communicatum elt pecca-

tum enorme , aliàs Prelato denuntiandum ; íub

üe'Xcgeml

te jultitia: ergo debet effe ex figillo& virtateRe-

3

ligionis ob reverentiam Sacramenti , nec differt à

poena excommunicationis, nec debere, nec poffe

as

D

figillo, nifi per refpe&tum quatenüs fcilicet non

denuntiares quia contra figillum , quod fortius

idralte

oritur ex confeffone jam facta, fed in ordine ad

z

i

od

€onfeffionem Sacramentalem faciendam. Con-

V.

j, t

trarium tamen docent, & in Superiore tunc fo-

"n

ynnuoad

Legens ,Cm'fe]zbiz;

/Eripi.«r'n '4lter:;u:.

limobligationem fecreti naturalis agnofcunt alii

71 llm. |

l. Tiamillum denique, qui five cafu fortui-8 j**

g

apud Tambur. ciz. c. 4. $. 2. eb quód Poenitens

4 to ( adeóque fine peccato) five ex propo-

prefumatur evocare velle ab obligatione Sacra-

fqufls a

fitó & datà operá ( 2deóq nonfine gravi pecca-

' fmentali illa negotia,qua volens & prudens extra

to , fecundüm ofunes ) defcripram alicujus con-

d 0

.. Sacramentüm cum Superioze tractat.

« fl "

1 valdé incerta eít,

Verüm

feffionem five jam peractam five peragendam 1e-

4 -.h?ol:?rää[umpt;iomi*h

git figillo adítringi, probabiliisaffirmaat Rodri-

;u'dienw'**

$. V..

wl W'f |

quez nofter,Fagundez, Malderus, alii plures apud

*

Dian. cit. refol. 277. &t etiam part: 1.tracf. 4. ve-

T

ju?

. *Ca;:/?:lt.irde Pecc

tentis.

4ii5 vel Statu Peni-

fol. 112. Ratio eft, quia illa fcriptura eft inter-

«

? Tiam Dóctorem, "Theologum vel alum

nuntia peccatorum , éítque five inchoata confcf-

koUf 3!4 ;

-

;

:

* A aquem /Confeffarius de peccatis vel ftatu Poe-

fio, five confeffionem jamn factam gerens. INam

;[ Odiüüm:" Y

nitentis x ejusdem licentia confülit, codem cum

& propter eandem rationemiis , qui fcripto exci-

tiar,flü-q'J j

confeffazio figillo manere obítri&tum , veriüs &

pit confeffionerh amici non potentis fcripere;. &

g

communiüis docent DD. cum Suar. fuprà cir. &

ita fe ad confeffionem parantis figillo cenetur, ut

jit

U

E.

Layman, u22. 18. £s fine.. Ratios quia notitia,

. 2. 9f. 2. nOtatlllT!.l

i

(l

g

(

II. Negantrursüs & folim fe

ereti naturalis BE-S $8

jettis

quàm confeflarius de licentia Pcenitentis com-

municat alteri, eft eadem , quam habet ipfe con-

ligationem agnoftunt Navar. e. 18. s. 19.

df

"u

feffarius : fed Confeffarius habet cum obligatio-

Layman. cit. 2552 :34. Suar, Bonacin : alifsque

m

nc : ergo etiam alter confültus cum eadem obli-

congeftis Lugo difp.2.3. feU. 3. «em. 47. idque

um[('.flu

i

etiam valdeprobabiliter. Ratio eit ; quia ex fo-

om

.. gatione fizilli in fe recipit.

r

/,' Àpf.. Cobtrarium rurfüs docent, & ih tali confulto

la confeffione inducitur obligatio figilliatqui illa

jf

Ícriptura non et confeffio , ne incl

61,

D'l

naturalis agnofcunt

1oata quid

fcd

Urh

]

| *olüm obligationem fecfc:i

[

J.-.ll4.

d

qbeol. Gacratiiént,

456

"Pars:I,:II».. Cap. Vil, Qui oïligääigf ,Sigz??'o

fed folüm eft matería pr&parata ad confeffiofiemi;

fet, & abalio invénta & le£tas nam tális rhahifez

g

gt

nec eít gerens confeffionem peractam, fed folüm

A

flatio facta Sacerdoti per fcriptutam in ordinead

eerens materiam ,

ux erat preparata ad confef.

abfolutionem accipiendü yera Sacramentalis eff

p

i

fioné ; ergo ejusmodi fcriptura non indücit obliz

confeffio ideóque fub figillo cádit, ut ea nullà

Dd

cafü à quocunque fine confitentis licentia révela-

pv

gationem figilli, fed rantàm fecreti naturális,ficut

enim,fi quis audiret peccata alicujus;qui clará yo«

ti poffit; Idem cenfet Lugo cír; mirp. 49; Qüan-

n

€é enumerans peccata lua fe ad confeffionem ;

do aliquis per litteras peteret à Supetiore licenti4

ii

prapáret, vel qui poft confeffionern altà voce

Confitendi altéti peécatum refervatümi ; quiatüne

(l

Deo gratias ageret pro tàlibus peccatis confeffis,

yerfe

períctipturam illam veré loquitur Supetiori in

€erté audiens non obligaretur ad figillum: quia

otdine ad confétfionem & abfolutionem; confe(:.

adire

nion àudiret confeffioneem Sacramentalem; fed fo-

Tefum

fione velut jam inchoatà; ideóq; ficut ipfe Supez

làm przparationem ad confeffionem vel gratia-

rior, ita & alius legens talémScripturam , quem-

ptCCäL

fettt Ci

ium actioneri pro ea peracta: ita etiam incafu no-

admodüm & audiens fubditurh petentem

j

ejus-

ftro fcriptura illa non eft confeffio , fed pra»para-

modi licentiam , figillo adítringitur.

z

wlajo

tio ad confeffhionem , adeóque legens illam non

QUJESTIO IV. & Ultimá

1

Mp

obftringitur figillo Sacramentali , fed tantüm fe-

Ro

creti naturalis obligatione pro ratione materiz ;

vraliter licet , 09* s100. liceb uti notitid

n

ütique füb mortali, fi gravia vel diffamantia con«

il

ex Pla confejrone facramentali babit.

fulto legát vel evulget:fecüs fi levia tantüm effent;

SuMMARIUM ^.

*

qola)

ac fchedulá repertà moraliter certus fit , iton nifi

lm

$62. Noritid con

effionis non g!icct'ut';"; :lt"cfsd aiu M;q..

levia &quotidiana peccata in ea fcripta effe;ideó-

| £ant..

NI

que excuriofitate legat,autlecta altericommuni-

$63-4n confe[[arius fciens ex caüfäfþm ]iþt ifgf;di'z: paras

OW

*)polfit Aliquam atlionem emitteredomi manerts,

€et, tuhc eriim non debet cenferi plüs , quàm ve«

i

hialiter peccáffe ; quia non violavit figilium con«

$64. dut aufugere , efo infidiatores d adiertant , $l.

X

1uo]

ffors ideó occsfurz fint Penitentem.

feffionis, in quo non datur parvitas materiz, fed

Béy. ANec etiam licet utà notitid co

Áiqui

tánthm fecretum matürale: cüjus obligatio ob

tens ipfe folus adéertat.

7

afiffonis ftiu E"!i

- dttdos

parvitatem matetiz ininuitur. Quin etiam in ca-

864. Exertendo aiíus illi ingratos j Pita,

ve s punirey dq»-

1501 U

fugraviffime neceffitatis adRempublicam vel vi«

zere &$c.

&N

.H corr

86. 7. Probaliliter famen licet ei negare aclus

,

tam itnocentis liberandatn , omninó ceffare pofz

debstos , fuffragtuma , beneficium Gjc.

mdlo ]ufc

orem

fet, ut hujusmodi fcriptam confeifionem etiam

869. -Necetiam licet ed motztiA

E ad guöermtia»:ifï*i

Mocdtf

revelare liceret, quatenüs pracise neceffariurn eft

| féus Penitentzs :

i li

ad majus malum impediendum , cui , fpectato

$$o« Bene autem ad gub

ertationem fab dpfit. ——

;

871: Refol&untur cafus . p.

de.

: t o

jure natütze & naturali charitatis ordine; minus

4rtictflar:3 falde . heflöi

x

L

tsf

damhum hominis illam fchedamfcribentis poft-

Usque ad 5.875.

Egula generalis;

Notitià ex fola cönfä!ïïb;'äfä

diidf

haberi poffit , üt notant Layman & Lugo citati.

ne acceptá nunquam ullo cafü licet uti,quan-

qndi

$59 HII. Ceterüm confentiunt etiàm hujus (enten-

dó fübeftpericulum revelationis directa vel indi-

Y g. C()mï

tiz Authores,; repertorem etiam hujus fcriptae

reCta , aut fic: ut confeffio meritó fiat difficilis ac

ln

confeffionis obligari ar&liffimo fecreto naturali ;

odiofa Peenitenti; Contrà veró licitum erit uti

debtted

ut non folüm is peccatum mortale in genere fa-

illà notitià in illis actibus, quibus confeffio non

lacnot

crilegii & graviffima injuriz committat , fi gra-

redditut difficilis vel odiofa Poenitenti , utpote,

t

via& diffamantia peccata confultó legat,autlecto

I!

b

h

il

,

qui non funt vel non poffunt efle

xratiqnabil'-ïteg

N

TO

aliis evulget,ut dictum elt; fed nec judex autPra-

ingrati confitentibus. -

"

Ed

latusex folatali notitia adcriminis inquifitionem

*

LO

UfleS j Pf (

Ex quagenerali regula parti

culariüs rcfolve-*s';

EPilï COHE f

aut punitionem procedere poffet :aut,fi proceífus

1.nunquam licere uti eà notitiá, fic at alii adver-

r

jam coyptus fit, cüm refindi , & pro infecto ha-

»

tant ; Scd rieque fic, st ipfe fülus Pasitens ad-

"i

beri oporteat ; quia licét ejusmodi fcriptura non

vertát. 3. In ejus

nbernationemi vel gravamen;

fit confeffio Sacramentalis, eft tamen via ad eam;

:

nsïml"l

4- Sed bene ad gubernationem vel ju[lam indeti-

4l

BU

cedítque in irreverentiam Sacramenti, fi occafio-

nitatem [(ni ip[ius altem probabiliffim?..

ne illius, quod in falutem animz à Chrifto infli-

ïPerwn-' : »

Ui

u

fo breviter fingula declarando.

(ti

li

j

tutum eft, aliquis famz,vitee, vel aliud detrimene

?i

tum. patiatur.

Á

$.L Non ficyut aliá advértapt. —

IN

D ]Wm

860 1V. Éxcipiendus per omnem modum eft cas

A ] Unquam ullo cafu ad quodcunque ma'lum86z :

fus,quotalis fcriptura verà effet confeffio aCtua-

averteridum , etiam rmortern évadendum,

MUET

Ati&,

lis , utpote ,fi aliquis mutus vel aliàs impeditus

Confeffario, etiamSuperiori,licet uti nótitid pec--

RLT

confiteatur Confeffario prafenti per fcripturam,

cati habitá ex fola confeffione Poeniténtis fic, ut —

i&

1 alllld e

& tunc, durante actione Sacramentali, aliquis le«

álii, quibus dliàs peccatum Pcenitentis ignotum

gatillam fcripturam, utique teneretur figillo ;

erát,advertentes gravé quidpiam adversüs ipfum

B rUl']] £0j

quia tunc illa fcripturalectaà confeffario eft locu-

exinde füfpicentür, — Certifimum aptid omnes;

*d al

tio vel confeffio Poenitentis , cum non aliter con-:

Ratio clara eft : quia hoc effetipfo facto confeffio- "

m

RU

ag

fiteatur mutus ille, nifi per fcripturam. - Iderü

ner offendere, & maximé reddere odiofam Po-

ceniet Layman »«z;. 19.c.14. Si Sacramentalis

nitenti , ut, fi Confeffarius maxirnéSuperior polt. ..

L

j

j elm

confeffioSacerdoti in Ícripto data ab co amiffa ef-

confeffionem , confeffo prater morem folitum ——

[

€

x!n-tep

l

QU

7(01]

N

lh

"dlo:

.leieb?, Sd&ahz, Parr IllCap Vil. an!zfter'ïicez:tä?z' natïtiïexcöäf 497

tl

: gäräni alijs torvum vultum oftendat,folita bene-

ut iïllurm ad ernendationem BortEtut,tandcm ejus

d

disd

volentize figna fubtrahat,ejus confortium vel col-

conteffionem excipiat, & ad facram Communio-

Joquium vitet, eum ab officio amoveat , &c. vel

nulj

nem admittat,nónne concubina apertiffimé col-

fimile quid agat, ex quo alij veniant in c

O2nitio-

ligit, illum peccata fornicationis confeffum etfe ;

t

Á

nem vel fufpicionem. aliquam peccati ipfius fal-

& tamen figillum confeffionis fregiffe quis dicat

tem ingenere, quód nimirüm ille poenitens vel

Item ,fi Confeffarius hominem ob publica latro-

Tübditus aliquid grave fecerit,ratione cujus idem

cinia fupplicio affectum commendet , quód bene

dN

Confeffarius velSuperior prater morem ita illum

W d

de peccatis fuis contritus & confeffüs,optimé di-

averfetur, vel ab officio amoveat; effet eaim vera

Ípofitus mortuus fuerit, fané nullo modo violat

kf

indirecta revelatio figilli confeffionis: ídque etiá

figillum;quia non dicit, nec exhibet fignum,quo

LE

verum eft, quando alij jam habent notitiam talis

u

cognofci poffit , hunc hominem commififfe la-

peccati poenitentis , & polt confelfionem vide-

trocinia , fedfolüm fignificat , eum rite confef-

u

rent cum à Confeffario vél Superiore ita averfari

fum fua peccata , adeoque etíam latrocinia anteà

vel ab officio aliquo amoveri

alijs nota ,.&c;

Sic in propofito Sacerdos abíli-

— lnfüper adeó verum eft,utConfeffarius etiam,

nensaàSacro , vel domi fe continens nullo verbo

m

duorum confeffionem excipiens ( cafus non ra-

vel fa&o prodit peccatum peenitentis , fed folüm

rusin fponfis) & ex unius confeffione intellizens

per accidens ratione fcilicét cognitionis aliund&

alterum non integré confiteri , fed peccatum ali-

jam habitz aliis fignificat focium peccatum jam

quod culpabiliterreticere, non poffit tamen ul-

€ffe confeffum , quod nihil contra figillum.. Un-

i

lum indicium fuz notitiz prebere ex alterius

de & hi ipfi DD. meritó fatentur , eo cafü non li-

confeffione habitz , fed abfolvat & totum Deo

m

cere Confeffario: abílinere à Sacto ,. vel domi fe

committat , nefcilicet unus poenitens aliquid de

s

Y

continere, quandoó alij preeter focios jam fcientes,

conteffione alterius adverrat , prout etiam fuprà

inde iatelligerent peccatum poeritentis, aut alio-

rïmuä

fuo loco indicavi. Quare fine dubio graviter de-

rum complicum , maximé , fi detali peccato jam

ij !

iquin& figilium indircélé enormiter violavitSa-

füfpecti periculum fübire deberent

eerdos quidam indoctus , qui duorum confeffio-

J

At, quid fi eocafu ex fuga Sacerdotis x*.g.ïpfiggï.(.

p

"

nem audiens,& ex pofterioris eonfeffione pecca-

confitenti periculum immineat , ut à focijs ícele-

ium comiffum cum priori complice intelligeus ,

ris occidatur: poterítne fic nihilominusfugere,

zd

priorem adhuc ibi prafentem ad confeffionale

vel domife continere

:Ncga:*.x poffeSuar.dzfg.23.

;m».

revocavit , & de novo examinavit.

l

|

88;

fe'i , 7. & Gobat loco cir. ex fundamento oppofi-

. Sed hic difficaltas graviffima (attamen fpecu-

tzfententig.. Concedit autem re£liüs Coninck,

lativa potiüs,quàm practica ) eít: an faltem lice-

d

confentiente Layman s. 2 1. quia adhuc fugien-

at Confeffario uti ejusmodi notitiá confeffionis

ad fui defenfionem v. g. evadendam mortem,

do vel domi fe continendo figilhimv confeffionis

od |

non violas,, quare jus naturale ipfi permittit , ut

quandà id adverterent alij, qui aliàs jam fciebant

u

vitam fuam alienz vite anteponat:ftcut,fiDomi-

hii

v. g. complicis peccati : ut , f1 Confeflarius ex fo-

nus hzreticus intellexit;aliquem ex fuis famulis

la confeílione unius complicis fciat, vinum, quo

1 0

vel fübditis confeffum effe huic Sacerdoti , mor-

Eumllm

dcbet"c;lebmr& , effe veneno infe&tum : aut , fe

tem ferió minitetur Confeffario,nifi dicat , quis«

hac no&teoccidendum, fi domo egrediatur, &c,

mftw "

nam illefit , Confeffarius non prohibetur illum

poterítne ex hac notitia Sacro abflinere , ea nocte

du

fe domi continere ? &c. Si ex hoc advertant com-

nominare , tametfi intelligat, exindé mortem

(

[

confeffofamulo vel fubdito inferendá fore,quan-

plices, peccatum hoc ex conteffione unius ex

quàm laudabiliüsSacerdos ageret,fi mortem ipfe

ipfxsl Confeffario innotuitfe ? Negant fané licete

1 f:föh'ül

DD. feré communiter, quoscitanti & fequuntur

pro innocen:e fortiter oppeteret. Nequeexno-

jj du

itra refponfione inferas , quód confeffio homini-

Lugo difp. 3 4. fait. 3. n, 110.& Gobat cafs.25,

st

».897.€0 , qu&d adhuc videatur indireCla revc-

busredderetur odiofa,fi occafione ejus aliqui tan-

tum periculum fubire poffint; non enim fic red-

yaM

datio figilli nulio: unquàm cafu licita. - Sententia

"

ditur odiofa confeffio fecundüm fe fimpliciter,

r

xuidem maxime favens figillojat profecto nimis

Wo

d

rigida & fevera,nefcio,an ipfis fuis authoribus in.

fed folüm ut fpe&tata cum talibus circumftantijs,

qua tamen rari(fimé & vix unquàm concurrent ,

calü contingenti practicanda? Contrarinm; idque

ut proind talis cafus potiüs fpeculativus , quàm

"

litere docent alij equé graves ac multi , Scot. a

practicus cenferi debeat, ut notavitSanchez/, 3.

^a. diff. 21.q. 1 & 3.Gabriel, Sylvefler,Coninch,

qu

de Matrimvu. d. 16. q. 1.4d. 4.

a

i

Bonacin. aliisque citatis Layman/, g. tra£t. 6. c.

16.

X4.58. 2 1. & Tambur.cit. l. y.«.6.5. r.Ratio eft;

$. lL.

j

quia aliud eft verbo vel facto patefacere ipfum

4n féc , wt [olus peunitens advertat?

enus fïi)n

"

petcatum confeffum , quod fané nunquàm licet:

Egula generalis manet: nunquam licet utig6s

j

aliud eft , aliquid agere vel omittere , ex quo alij

cognitione vel notitiá ex confeffione habitá

(

J

a

aliunde fcientes peccatum , fumant occafiohem

circa peenitentem , etiam , ut ille folus advertat ,

fufpicandi, peccatum illud jam confeffum effe ,

"

exercendo circa ipfüm aliquos actus ipfi ingratos,

n

quod per fe licicum , imó aliquandó debitum eff :

ex quibus poenitenti meritó odiofa redderetur

jolr

ut, fi videas me abfolventem perfonam,cum qua

confeffio. Ratio jam fzpe inculcata eft. Ex hae

&c ^octe peccálti,nónne colligis, illam hoc pee-

regula unum & alterum certa funt,tertium valde

u

jif

W j

tatum confeffam effe : 1 Confeffarius aliquoties

dubium & graviffime controverífum. . Unum

certum eít , licere Confeffario uti notitià ex con-

ïa:cevdax ad homingm domi concubinam alentem,

Ás(lione

;

"

"

Sasaet

qLeol, Sacram. Pars II!.' €ap. VII. lez'?e,ï

liceat ii " o u?fæ ca,ggm |

458

."5'""

irca pæniten:em', autuniverfa-

multi ex hisDD. etiam -äi;ändbquc tfïtdäbl(&fn* .

D

d

feffione acceptá c

adeó ut Confeffacius ex tali notitia etid teneatuie

liter de ejus expre

ffa & liberalicentia, juxta fuprà

n

ulari exhibendo ipfi aliquos a«

amovere indignum ab officio, eí negare füffragi-

giai

dicta;aut in partic

us naturá fuá non ingratos,fed gratos potius, ex

um vel , communionem , &ä.-Plu;mcs tamen ca-

"l

'rum talem obïigacioneni nos agaolcunt : quianis

quibus

proinde ei confeffio non odiofa, fed grata

ais

otius & füuavisreddatur. Uti contra pa

cosin

mirumnullus cogi debet. ut utatur remedio tam . "

ii

fine iefutandos Vafquez, alios,habent DD. com-

dificili & periculofo fa&ionis figili.

E

- Contra veró generaliter &

ndift

incti docent m

muniter. Sic 'Confeffarius propter fiduciam v.

.ümmäæ

idlicere nunquàm ,ita , utin nulla prosus ré con-

;ä;onfcl

g-quam peenitens adipfumgerit omnia füi animi

feffarius uti poffit talia notitid , fed debeatfe fim-

arcana & peccata committendo , poterit eidem

atione

jliciter habere;ac fi prorsàs nihil audiffet, adeo,

oftendere figria fpecialisamoris & benevolenuiz,

: ;Rägli!a

benigné excipere, beneficia conferre &c, quam-:

ut fi ex confeffione noffes famulü effe furem;non

durim

i

poffes ideà ciftam claudere,vel clavem abftrahe- i

PC

vis isadvertat, heecfieri propter audita in confeí-

»

aDitet

fione. Item , fi Confeffarius ex confeffione intel«

re. - Sic multiapodeundem Sanchez. Alijau-

As

lexiffet, poenitentem ex fuo facto , vel di&to fuitle-

-tem reftringant, folum locum habere in ij5,in

1 anü;

quibus etfet confufi & pudor panitenti, Sie.-

offenfum,ad indignationem vel odium provoca-

1 i

m

tuin , vel in tentationem incidiffe, nonne poterit

ipfeSauchez , cit. s. 4- aliósque citans Gobat,

as

Confeffarius ex. ea fola notitia à fimili dicto vel

Alij deniq

je chariüs ita diflinguunt, ut mrcguþ .

m

& fequitur -

fa&to deincepsabítinere ?

gcnf.*ra;i expreffum , 8

. Ls 0

b

nidlone

Alterum eertum, non

licere þConfcifario uti.

, $66

*

, ïthxi'wïsj

noti

tiá confeffionis circa poenitentem exercendo.

j N"'i licet ad gibc;rngo:&em 1pþts

ia

:

ponuiteatis.

illi a&tus ingratos , maxime fpectantes ad juftitiá

qedot

punitivá vel vindicativam:ut, peenitenti ob pec-

"Imp

l

b

iciter non licet confeifario

vtinodtezés

D

cata confeffa vultum aufteriorem oftendere, cum

3

3. fola confaffione habità ad gubernationem

ii

declinare , eum reprehendere . vel punire;tollere

vel direztioner ipfius poeniteatis, prafertim ade.

tque

aliquod jus ipfi acquifitum,

utamovereab officio

vertentis, nauirüm circaipfum poenitantem die

1lende

jure acquifito, à quo fcilicet pro libitu, & nifi ob

recté exercendo aliquos a&us ipfi ingratpsö; Innz

Aitóg

delidtum amoveri ngquit : flruere illi infidias; ut

- Jeftos, aut ricgando ullosadtus favorabiles etiam

alüj, ]

in delicto deprehendatur,negare eialiquid debi-

indebitos ve] zratuitos, uti funt:ex fola confeffios -

-

p

nis notitia peenitenti fe exhibere feverioré , mi

tum , pecuniz v. g. & alia ejufmodi. Sic omnes

if

fer& unanimiter. - Ratio patets. quia fatisfuper-

nüs graté cum co loqui, eum amovere adaliülos |

Witntm

cam , ubi fine peccato degat : famulum ex fola .

que odiofa redderetur confeffio praterita , fi fci-

Mulb

tur ex illaita contra poenitentem pofle procedi.

confeffione farem cognitum doiro expellere vel. ^

diinf

Etbene advertitLayman cit. neqjad hoc requiri,

& feryitio dimittere ; indigno ex fola confeffion

7

gf

' cognito negare fuffragium ad ele&tionem , 'offi-

ut poenitens advertat a&tu , velíciat , hujusmodi

At

a&tus fieri ex confeffione füa, dummodo revera

cium velbeneficium quodcunque;aut eiofficium -

pribis

fiat ex confeffione, stfi id nunc ignoret peenitens;

pronutu amovibile aufferte, negare Sacramenta,

lDL rl

fi enim poenitens antecedenter fciret, pofleCon-

Euchariftiam non miniftrare , &c.item;non affi-

Atunqu

feffarium uti illà notitià occulté contra ipfum,

ftere mátrimonio , cumex fola confeffione fcit,

invalide cohtrahendum:;non colloqui vel convet-

K?Fi potan

non minüs,ume magis abfterrerctur à confeffio-

)Iï?fnon,[, [

ne peccati,quam fi fciret, poffe illum aliquid ta-

fari cum excommunicato vitando, -fed ex dola "

À

"um

le facere poenitente advertente ; magis enim ]z-

a

: confeffione cognito,& alia fimilia, que exercen- —

Ug

dunt illa, quorum caufam ignoramus, quàm i]la,

tur circa peenitentis perfonam fingularem. Ita -

RUE

quorum caufamfcimus , quibus

Authores fecunde fententizs,acipfeSanchez f ám

Pgoindi*- facxhus

- tenté legatur,& reipfaLayman e, 4. s. 22. GL ex- *

-

lts

: poffumus adhibere remedia,

Tertium dubium & controverfum valde eft ;

| prefsé Coninck, Caftropalaus, s!iisque congellis.

R

: $57

A9

|ov-6

Q part. g tralt.

u

Wt

utrum liceat Confeffario uti notitià confeffionis

- Dian,part, 3. traG. a rf

11.vefol. 3. Tambur.l, $.0 6. $. 2.9. T. Ratio-

í

T

circapeenitentem folum advertenteniexercendo

M

ob juítam caufam aliquos actus, etfi ingratos ipfi

folidiffima eft: quia ex obligatione figilli Sacrae

mentalis non folm illicita eft omnis revelatio di- t

Em

& moleflos , quibus tamen nullum ejus juslzda-

! Dlm,

tur ; nt, negando ipfi aliquos a&tus nullo jure dee

- recla velindire&ta fecreti coram aliis, utomnes -

4

bitos,nifi forte ex juftitia diftributiva vel miferi-

agnofcunt , fed generaliter etiam illicitum D UM

u

lOüfln ?

omne id, quod confeffionem redderet gravem && t LME

i

lii

cordia , ut negare fuffragium yel beneficium aut

uu öm

eleemofynam ei, quem ex confeffione indignum

odiofam/idelibus , ex coihuni ptincipio abome

ts

- nibusfere admiffo: uade neque cum jpfo péenie -

N

j

quis novit , & alia mox latibs dicenda. Licere af-

firmant fan&DD. graviffimi cofnuniter. D. 'Tho-

tente potcft confeffarius etiamPradatus de peccae

lm

3nas , Scotus , Sotus , Suarez, & alij, quos ad 3 f.

to in confeffione audizo loqui fine ejus licentid,.

Müid

lgl]

ut etiamAdyerfarij fatentur: atqui evidens GC cel- -

Titlioc

Xefert Sanchez l. 3. de 7Matrim. difp. 16. q.X.

Ratio hujus fententiz eft; quia ex una parte

xiffimum eft; etiam maxime reddi confeffionemt.

W

non $ft frangere figillum colloqui vel agere cum

gravem & odiofam ex hac parte ;fi fciretur, con«

8 i

eo ipfo, quitibi fecretum communicavit : & ex

feffarium ex illa fola notitia poffe poenitentem a« .

Á

th

lY

[

&xm

altera parte, cüm poenitens nullum habeat jusad

movere ab'officio , privarei

uffragio, repxeï'le:e—'ä'- í

NU

j

illas actiones , nulla ei fit injutia , ejusmodi actus

Sacramento, &catera jam enpmerata ac fimilia

hi

(

*

*

ffarius

;dgencgando; ergó idnon eít illicitum;imo Rdfïm,ï? plura;& certé mgkö-mggïs I

p

Qxäm fz confe

/

qpofiet

Í

T

ï.&;x

d : yïgeoï. Sactament, Pars Ill.k Cap;,Vll. Qui licmt uti natg'i:ä ex Gp/nf 499

n

er circa Poeniteatem exercendo ejusmodi

fionem auditam non privaturnali juo jure priàs

actusipfi moleftos & ingratos , ad gubernationé

habito, aut libertàte ab offiic-Zeponervifuffra-

It

ipfiusPoenitentisidq; etià & maxime Supetiori-

gium negandi,&c. attamen impeditur t prohi-

1

bus,his enim id expreísé &graviffim? prohibuit

betur, nead talequid faciendum move

tur, vel .

»ianE

Clemens VIIL. in Decr. an 15 94. die 26. Maij.

adjuveturex notitia haufta ex Sacrame

Z

to poenis

t

Verba ejus funt: Tam Superiores pro tempore

tentiz, cüm perinde fe gerere debeat in externis -

actionibus fuis erga Poenitent&, ac fi inillo inter-

xillentes, quàm Confeffarii,qui poftea adSupe-

tioritatis gradum fuerint promoti , caveant dili

no foro nihil auditfet:quemadmodüm, qui fcivit-

üiü(ïg&

NU

gentiflime,ne eà notitiá , quam de aliorü pecca-

aliquid extra confeffionem,& poftea in «onfeffi-

mïïfu .

tisin conteffione habuerunt , ad exteriorem gu-

one audit,non amittit jus priüs notum manife-

1 4l

bernationem utantuf---atque ita per quoscun-

ftandi,arctatur tamen à confefsionis Sigillo , quó *

!

ij

que Regularium Superiores quicunque illi fint ,

minüsalio modo propalare pofsit , quàm cognitü.

-obiervari mandámus , &c. hec Pontifex. Pott

habuerit ante confefsionem. Unde parüm pro-

hoc Decretum metitó profitetur Lugo : Difr.23.

deffe poteít indignis hoc medium confitendi Su-

de Pauitent.Setl. .. 93. fe non videre, quo-

periori,cüm plerumq; poísit Przelatus eos amo-

5

. modo oppofita fententia füttineri poffit. .

vere propter caufas aliunde cogniras , vel etiam

JAd

870 Contirmatur.

Omnium confenfu figillum

profuo arbitrio,dummodó non inoveatur , à no-

H

confefsionis obligat in tota fua latitudine etíam

tia in fola confefsione acceptá.

in ordine ad confitentem, ne ei peccatum ex fola

At,nunquid poteritPrelatus ex notitia confef-872

confefsione cognitum objiciatur , exprobretur ,

fionis motus faltem magis advertereSt obíervare

vel quóvis modo ei invito in memoriam revoce-

Panitentem fübditum,ut notatis aliis extra con-

tur : atqui talis exprobratio fané moleftifsima re

. fefsioné fefe offerentibus indiciis fütficienter in-

ipsá fiecet,fi Sacerdos confitentifuo propter ejus

ftructusaliquam ex dictis a&ionjbus prtilet, ab

A

auditam contefsioné Sacramentum vel fuffragi-

officio vel loco amoveat; &c. ? g. Non licere di-

um neget, vel eumab officio removeat, &c. ple-

recté obfervando ipfum Poenitentem,ob eandem

rumque enim certá vel probabili füfpicione de-

femper rationem,ne confefsio fiat odiofa : licere

nf

prehendet id fieti propter peccata, qua confeffus -

" tamen obfervare alia (igna, quà fine relatione ad

TV

fuit, ideóque ei Sacramentum grave & damno-

bt

confefsionem fufficiunt ad inquirendum. — Vide

um fuit. Et dató, confitentem id nullo indicio

n

Tambur. z addiriou.ad lib. yopuje. ch'onfeJZ

affequi poffe,nóne adhuc ipfà perfuatio hac: fi

€. 6. $. 2. s. 9.

ii

nimirüm fciant fideles,fe ob peccatorum fuorum

(

ht

| SAV.Licet autem in gubernatione. (ui

Ip/Iuf,

confelsionem impedjri poffe à con(equendis vel

d Litüeftconfeffario uti notitià ex confefsio*g7g

:

jerdlp. -

tetinendis bonis füis,abflerrebit à confefsione lis

ne acceptá adgubernationé feu juftam in-

Jlere v

prefertim faciendá,quos velleviter. fufpicantur,

vf

m

m

demnitatem fui ipfius , exercendo nimirüm ali-.

aliquando fibi prodeffe vel obeffe potfe. Deinde

quos a&us , non dire&ié circa Poenitentem , licéc

m

fequeretur,quód refetvatio criminü graviorüSu-

contra ipfum aliqualiter recurrant,fed petiüs cir-

perioribus magiia parte inutilis foret,fiSuperior

ca fe iplum,velresfuas,vel extrinfeca aliqua im-

crat

iM

libi refervans ed notitià gubernare poffet Subdi-

pedimenta peccati Poenitentis. Exempli gratià;

um

tos;nunquam enim ij cum tanto fuo periculo ob-

font

" poteft confeffarius non celebrare;íe domi retine-

ligari poterunt ad conftendum grave crimen

tealiá viá pergere vel fugere;ad cavendas infidias

dcone -

Superiori,ltextali confefsione fciant,fe à promo-

veneni vel mortis inférendz ex . confefsione co»

der

tione;quam avidé defiderant,impediri;aut ab of-

gt

. gnitas;item poteft diligentiüs cuftodire res fuas ,

ficiolibenter habito amoveri poffe. Deniq; forü

clavem abítrahere;aut peeuniam vel clavem non

( nïï'ï s

Jacramentalis poenitentiz ex propria inftitutione

J

'cofhittere fervo, quem ex confefsione furem vel

od

Vs

a fecretum & omninó difparatum eít à foro

'infidelem novit ; item poteft Superior claudere-

u'L-Rw

.externo jurisdictionis ac gubernationis; ideóque

fores,autferam mutare januz, per quam ex con-

.Con

9

-Óon oportet notitiam facramentalem extra. illud

feffione novit fübditum furtivé exire ad peccan-

TAH

Áorum fecretae poenitentiz ad publicam guberna-

dum;& ut exemplificat Coninck 4i/p. 9. d. 4.

.tionem profane extendi.Ex quibüs fatis patet ad

Q

poteft ad eundem finem aliquid «dificare vel

g

J

M.

|

fundamentum oppofitz fententize;fed ürgebis,S

ftruemlignorum it(truere eo loco,ubi anteà exi-

;Cblm

" 87.; : Dices: Confeffatius , maxime Prazlatus per

tus vel introitus patebat &c. ídq; eriarn fine con^

.coniefsionem auditam non amittit jus füum ,

! u[ümï

s

" fenfu Poenitentis , przefertim cüm is requifitus

]^

quód habuit priüs: fed ante confefsionem audi-

confentire nolit,cim tamen debeat:& alia hujus-

rotii"

m habuit jus eligendi vel nó eligeudi,retinen-

modi, qua confueverunt communiter eífe pofi-

490

14

.di vel amovendi talem fubditü pro fuo arbitrio ;

p

- tiones alicujus impedimenti , quo pofito Peeni-

D

ergo idipfum poterit poft confeisionem auditam;

tens absque ullo fuo intrinfeco incommodo à

AT

alioquin indigni ac improbi ex induliria uteren-

peccato impeditur.Sic Authores $. preced.ett. r.

n

tur hoc medio confitendiSuperiori. w. N-gando

& reipfa Lugo (e&t. 5 »um. 102. Ratiofümitur

6058 :

confequentiam ob claram zequivocationem:con-

ex oppofito fundamento priori,quia reyerà ejus-

jffu

efsio enim nullum tollit jus prius $ licét enim

modi actus nulli reddunt confefsionem vodio(am,

(

n

Pralatus v. g. habeat jus amovendi fubitum ab

falté rationabiliter : nec ullus rationabiliter pr-

.[Pmdu

officio proarbitrio, nunquam camen habuit jus

fumi pbtc& à confefsione retardari ex eo , quód

Ic,g!W

'amovendi illum propter crimé in fola confeffio-

fciat confeffarium ex notitia confeffionis poffe

((l

g

cavere infidias vit& fuae;diligentias cuftodire res

:?.; cognitim; quareConfeffarius prgptcr confcf-

OBWD

s

Ígas,

*

d

g

460 g beol, Sacräz.ä(etlit.» Par; lil ægp. Hl Qualz'tär liceatï'zttinätiiü' exC'onf '

faas;claudere januam,vel feneflrram ad impedi-

feffione þfæ';ïerita', quà me'ädfþgcgar-üiii follicita-

enda peccaca, & fimilia; quippe ad que ipíePo-

vit. Poflümnead ipfum non accedere, fi vel ipfe

nitens per peenitentiam yeré à peccato re.fnrgere»

advertat id fieriex notitia confeifionis, velalii

inteidenscooperari defe tenetur. — Unde ejus-

contra ipfum aliquid fafpicabuntur? g. Omnino

zmodi actus non ingrati,fed potiüs gratiffimi rité

potes, imo debes non accedere?Ratio elt : quia ,

Pocnitenti cenfendi fupt:& quiatales aCtus mini-

f Ponitens in confeffione follicitatad peccatum,

méexercentur circa perfona'mipfius Panitentis,

utique illa non eft confeffio Sacramentlis ,ideó-

nulla illi inderationibilis erubefcentia oriri po-

que obligationem Sigilli non inducit, Quód fi

teft: & i quando talealiquid advertens pudore

tamenPoenitens priüs veré Sacramentaliter con-

I

fuffundatur , potiüs fibi imputare debet , quàm

feilus tibifuiffet fuam malam voluntatem, credo

confeffario ütenti jure fuo, & aliquam occafio-

quód adhuc debeas accedere fidendoDivinz gra-

nemtalis pudorisdanti. Neque hicobftat De-

tiz,altem,(i aliàs alii advertentesmalé dePoeni-

cretum Clémentis VIII. fuprà allegatum ; quia

tente fufpicarentur , ut ex lactenus diclis facile

hocíolüm prohibet ufum notitiz ex confeffione

colligi poteft. Vide plures & metaphylicos tales.

inordine ad gubernationem externam perfona-

cafus apud DD. citatos. -

?

é

4

rum, fübditorum v.g.per actus nimirüm verfan-

Iil. Vocor adenitcnt&m,cïuibis,tg'rä&l-

qui-g

tes circa ipfas perfonas confeffas , uti. maxime

76

ter aut fepiüs ju(fus ve] monitus noluit rellitue, -

^

funtactiones punitivz,aliaidue gubernativa, fuü-

re;tollere occafioné proximam peccati,&c. pof-

M

prà 1. 2. & 3. $. allata.

fümne nonaccedere, fi ipfe advertat , hanc effe

Denique certiffimum videtur;confeffarium ex

caufam : vel alii de ipfo malé aliquid conijciant,

viSigilli confeffionis non teneriin omnibus pror-

s. Cum diftin&ione : (1 enim is anicà confeflus.

süs fe habere , ac fi talem notitiá prorsüs non ha-

eftfimulaté tantim , v.g. utbonum gllimatione

beret ; quidni enim confeffarius ex confelione

W?atroc

apud alios fervaret,&c. potes non accederejquia.

audita poffit magis cautas effe,& prudens fieri ad

non fuit confeffio,fed fimulatio,ideóque Sigille

m

cavenda fimilia pericula,in quibus intellipit,Poe-

non fübjacet: Si autem fuit vera confeffio, aai-

pb

nitentem ruinam Spiritualem pa(fum:v.g. ad vi-

mofe juvandi,erfi defectu propofiti abfolvi nom

Marim

tandum cibum,ludum; focietatem , familiaritaté

potueritnon potesnon aecedere , fi ideo alii ma-

ü

i

hominum, in quibus Pcenitentem aliquod dam-

lum de ipío fufeipientur;fuit enim illaSacramene

tLq

ua ml

um fpiritaale , vel corporale paffur intelligit ,

talis faltem inchoata confeffio,ideóque Sigillum

I

&c.? Quin hoc experientiá quotidianá contlat;

fecum trahens:at vero,fi non alii , fed ipfe*fbliiä

J

difcunt enim confelfarii ex confeffionibus mores

id advertat fieri ex notitia confeffionis,non vi

civium, utfciant, quomodo cum illis debeant

in teobligationem accedendi, quia ex una patte

converfari, & quz ab eis pericula caveri debeant;

non eft revelare ficillü, fi folus Poenitens advet-

ergo non eit univerfaliter illicitum & 'contra fi-

tat,ut fpiüs dictum:ex altera autem parte,fimi-

Df M;

llum uti notitiá confeffionis ad operandum.

lesnegationes non retraherent à confeffione fi-

N

Quandoantem fit licitum , & quando illicitum,

M

deles, imó fic magis ad eam faciendd excitabun-

diilincté fatis exprimit noftra re

tur. Infuper meritó ftc negas , ut Peenitensà fua

gullin.], ]

ex qua ulterius corollarie.

gula gcüeral?s,

contumacia refipifcat : ficut meritó propter ean-

itipyl

dem rationem eundem aliquando non abfolvis.

Yi sg],

fus aljquot. particulares

» refeluti ex

5'. p

diélis batleuzs.

IV. Ex fola confeffione Titiiicio, Ecclefiamg7g .

L

^Go confeífzrius hactenüs ordinarie con-

hanceffe pollutam: poffümneadhuc in ea cele-

;

8,74

4 feffus fum

i V

par

brare advertente id Panitente vel aliis? y. ite--

ro, fed modó ex ejusdem

Hicion

confeffione intelligens ; ipfum non effe Sacerdo-

rüm cum d'iiïih&ioneäquöd fiex omiffioneSacti —

MU t

tem,feu invalidé ordinatum:pofsiimne ipfum de-

aliqua notitia peccatiapud alios,au: aliquod da--

stl qe

mnum Poenitenti timeatur, pOt"es & debes cele» —

inceps vitare,ei ampliüs non confitendo,ipfdäd-

hjf

vertenteime ad hoc moveri ex confeffione fua ?

brarejquia fortius eft vinculum figilliquàm pra- . -

mlllm" i

c&pzi Ecclefiz denon celebrando in Ecclefia pol-

x. Cum Sanchez /ib. 3. 4ifp. 16. ». f. omnino

1

U fitj

potes & debes; quia ex una parte hácomiffione

luta: Atfi nullius notitie apud alios , vel detri- -

hn

menti Pccnitentis periculum fit , non poffe cele-

nihil exerces circa perfonam Peenitentis:ex alte-

h li,

brare refolvit Logo eir. v. 124. quia urget pra- -

1a autem parte ,non debes confiteritinvalide vel

" fitigu

2

fimulaté tantüm. At quid fi ex hac tua omiffione

ceptum de non celebrando in loco violato;& noi ^

fl!tlmd

il

;

alii füfpicareritur malum de ifto. Sacerdote? 3.

urget praceptum figilli, cüm nullum periculam

TDri

Lugo4ifp.23. fe8. y.umw. to g. debes adhuc ad

evulgationis ve] darni effe fupponamus. Atve-

D

eum accedere, faltem exteriüs confeffionem fi-

rà eo cafü ad poffe celebrare , mihi probabiliüs

h gu:mm

rcfolvit Bonacin.apud Tambur. eir.c.7. $. 4« ble ——

i

mulando,ne eum prodas , intereà altesi confeffa-

X

1ioferio confiteri.

Fagundez autem cumTam-

boná ratione;quia Ecclefia non prafumitur velle

*lftm

i

but. cir. reipbndct : Poffe quidem,fed non tene-

obligareSacerdotem ad non celebrandum;quan-

* j

8l

titeficad ipfumaccedere; eo,quàód. ejusmodi o-

do is ex folá confeffione novit,locum effe pollu-

"h« hm dH

miffio exfe non fit offenfiva delicti , prefertim

tum,fiquidem femperEcclefia velle favere figille

--

credendaeft. Et hectande«m de Sacra-

lt m

defectós talis; chm variz poffent effe caufzz mu-

u

ük

tandi coufeffarium.

mento Ponitentiz fatis.

quod placet.

In cafu tam r:aro crgde-

4 Uïl

Ti

Mamm

1

II. Vocer ad Poenitentem,à qxuo timeo, ne ne

F

xir HHl Pags Theok

f

j

lümn !!æ

in peccatum iaducat : ídque novi folüm ex cor-

/ " Sacramentalis, —

A lv

"um

j

o7 40

um

m.æ

(* 461 )

N

Z

u

i^

li

Däïä

/;

. /

Ed

M

CM

4

y i

SSN

AE

M

tin

f

À

f

A

C

u

tl

)

"-"WW:?»

NY

Y

Ontno

XI r;w

A

NS

N Wi

AE

s

3*

üii,

— A

AE

W

ln

E Z

TC UD

EAM

uU Z

:r:

"A

(fue

y

h3

il

(

iif

W.

REX -:m:. .-

T

HEOLOGI

i

" MORALI

t

i

s

(

"

R

D

lts

lr

lr

P

» SACRAMENTALIS .

Dd R IZIPLS

ii

d' W( |

. MATRIMONIO ET ANNEXIS.

)W(t l

]

uet

322

Uartahec & ultima Theologiz $a«

intev frdeles autem P C ratum exiflitsquía

tj

4»?

*

cramentalis Pars, quia in multis lu-

À

Sacramentg fidei, quad femel eft admiJum,nun-

Q

N

bfica & caftis mentibus verecunda,

qnam amititur.

Matrimonium coz(ummas

d

j

N

i

ut. fecuriüs percurratur, fub invo-

149 dicitur, quatenüs accedente reali corporis

catione SanCtiffimz "Trinitatis, ac

ufu, feu carnis copula ultimó perficitur & com-

m

;i;atrlocini

C:ftiffimorum Spenforum & Con:

pletur; Sicut enim emptio & venditio confenfu

jügum MARLE & JOSEPHI , tribustantüm

exterius fignificato , hinc mercem , illinc preti-

partibus diftincta abfolvetur.Caput Prisianz, de

um tradenti effentialiter conftituitur, tamen rea-

»

ldgn

Matrimonio fecundüm fe.

Secundum, de Pec-

li traditione confutmmatur ; ita matrimonium ef-

j

«atis Sponforum & Conjugumi | Terriam, de

fentialiter conftituitur mutuo. confenfu Sponío-

j

N

reliqua materia (exti Przcepti. Qgartz deArbor-

rum ad tradendum invicem corpora exterius fi-

li

$n

iu. Ergó in Nomine Sancliffimz Trinitatis ,

gnifïcato , nuptias enim non concubitus , fed

1p!e$a

P

confenfus facits five üt habetur c. omsis res,27.

1i0n

äc-.;;]ESU-,XMARIfE ; JOSEPHI , incipiat.

t

q.2. FMatrimonium non facit coitus jï'cl qolun.

tin2pz

"u PT. L

t44 , ex S.Chtyfoftomo, id eft,Au&tore operi? i5

nsadi

perfetti bom.52. in Matth. ipfa tamen actuali

ytelit

De Matrimonio 5 *Sþmþääw'

traditione corporis, & copillatione carnis com-

afor

Atrimonium didtum , quafi satris manis

pletur & velut confummatur; ut uterque jus ple-

d

sin Ícu matris munns , ut inquit D: Au«

num poffideat, ídque non tantüm ín ratione con-.

jtti)

gultin. l. 19. contra Fauftam , Aatrimontum ex

tractás legitimi,fed etiam in ratione Sacramenti,

( (t[f:n'

z.

boc'appellatum e[! ; od non ob alind debeat fa-

ut idcirco majorem & quafi ultimam ex Divina

ablüri.

mina uubere , quam ut máterfiat. — Definitur i

inftitutione ftabilitatem acquirat. Differunt eryo

d

jute : maris & feuina conjuntHio individnam

dicta matcimonia inprimis firmitate; Legitimum

jadie

vita focietatem vetinens. Ubi matrimoniü quo«

enim folyi poteft favore fidei ,. cüm altet conjux

gt

ad vinculum potiffimum explicatur. ^ Adequa:

ad fidem convertitur : Ratüm folvitur favore Re-

i

té verb tatm contradum quam vinculum comi«

ligionis per folemnem profeifionem : Confum-

ple&tendo definit bene nofter Marchant: tom. 3.

jgil

matum quoad vinculum nunquam. . Differunt

jout

Tribunal. feuSpeculi. part. 3. queft. 1. Marri--

item myiterio fcü fignificatione my(tica ; nam ex

monium e[l individma conjuntli marvisci flamina

qintf

c. debitum de bigamia, & Decrer. ultimo Concilii

:cdeliä !

legitimo contrattu firmata ad generandam pro-

l, à Deo Anttore nature in[lituta , & Sacra-

Trident. colligitur triplex fignificatio Matrimo-

U

t?l

nii, Nam quatenus eft legitimus contra&tus fi-

oec

mento Nova Legi: figno & bono a Chriflo Salva-

gnificat conpin&lionem DEI cum anima fideli

u

P1'

tore elevata ad Chrift

JHane generandam . prolens.

pet gratiam : Quatenus eftSacramentum & Ma-

Patebit diftinclius Se7. 3.

j

h

W:&M

E

trimonium ratum fignificat conjunctionem.s

Tuplex diftinguitur matrimonium :. Legiti.-

Chriíti cum Ecclefia per Baptifmum: Quatenüs

| PCHCD-

d

mum ,vatuta, C confummatum. Matrimonis

eft Sacramentum & Matrimonium confütmma-

ys/

um legitimurm dicitut, quatenus continet contra-

tum , fignificat conjunctionem VERBI Divini

lum legitimum inter perfonas non impeditas

i5

p

cum naturà humana per unionem hypoftaticam,

z

conftitutum, qualis fuit ante Chriftum inter infi-

110l

deles,forté etiam inter heereticos, — Retum Ma-

qua omni ex parte infolubilis eft, perinde ac Ma-

trimonium, .

i

j

yt

ttimonium dicitut , quátenüs legitimo illi cons

ü

k

Jam capitis hujus quatuor erunt Se&tiones,

«

traCtui addit rationem Sacramenti, quo tnajorera

Prima , de Matrimonii impedimentis ac perfo-

itmitatem & ftabilitatem indiffolubilem acqui-

r

nisinhabilibus. — Secseda, de Matrimonii pro«

tit Ut Innocent.Ill. c. Quanto de divort. ait:

tniffione feu fponfalibus & confenfü de futuro,

Eifi matrimoniuzà verum inter infideles exiflat,

Tertia, de Matrimonio legitimo ut contraCtus eft

»10

gwf

Won tamen ef? ratum ; quia fcilicet

feu confenfüs de

pate/f diffolvis

prafenti, Qgü"?; deM

agri«'

tnge

: -?ARS, IV, SACR&MENL

Mmm

'

s.

w

M

462

dbol. Sacranent, Pars IV Cap, 1.

1

monio fáto ut Sabramentum eft ; nam ä'c-z €on-

diflantia, continet eulisis —äkt'fparf:'tate;)ï;, & ;bzp 0.

P

fummato feré per totum.

tentiam , ub qua co

tum atatis.

xpprghgndiytuti:üp&d»:*?m—

«

L

SECT

IO L

g

De

CLASSIS I

P

IK

Mttciótins

Impedimentorum.

t

9

Inpedimentis , €9

CONSE NSUS Iquch;;

E

D F

Per[onis inbabilibus,

SUMMARIÍU M.

Mpedimentum matrimonii dicitur omne id ,

-

mpim

4. Érror éiria pufouam jure Bature »ir?i'ta? imátrimos -

DN

p

quod obítat, ne matrimoniá inter aliquas per-

HiWm.

yncol

fonas contrahi poffit, aut valide , aut faltem lici-

A

M

g2 NU famen error circá qualitobes jz(e'zfäri.e.'

t

t. Unde duplicis generis funt. impedimenta

€. Nifitalis quitztas [it per [e zntenta atlu , Veltirtuté;

qui

matrimonii : Dirimentia , G impedientia tan-

7 "Aut nifiérror cirea qualitatepa ?-ed;md:t ifa ;pfm; pere

Jonam.

tim. Impedimentum impediens dicitur , quód

sn-igï

9- Etiam conditio ferpilis lgmorata dirg;f)üi-üaifimhiuägï '

imd

folàm impedit, ne licité eontrahatur matrimoni-

y1.. Secus, fi bac condst?o à libero tontrabente fciatur,

L

virt

um , ipfum tamen contràctum non irritat. Bre«

13

*

Metni gragzs énjufle inculfus. d eatorquendum coiee

xl

viter : Quod illicitum tantüm non item invalidd,

Jfenfium mmtrimonii y irrit.

1

at illid , probzz&ilit:f jer

]

T

natirs.

l

lii

1

nullímque reddit contractum , üiti eft v. g. vo-

H-

Certiffimo irFitÀt mekus 0177 a£]$1u(;; Ls

upii

tum fimplex caftitátis , fponfalia prius cum alia

ij

K etTam £vafzs. ve[pettzté.

P

-

contrácta , &c. de his feorfim infra in Sublectio-

i6.

Non lznmei mctus

u)

Jemplseiter 'iefïif ; $d

YAEF.

ne. Impedimentum dirimens feu irritans matri«

talis.

&

A. q

i7.

szï qüändaqüc per accidens.

iulem

monium dicitur, quod obílat, ut neque validé

4$.

contrahi poffit matrimonium , feu ipfum matri-

Lt Auteni gaetts gmüi: droztét ,

dbet effe mjujfw i ]3-

Qi

dnjuffe incuffus.

toa

monium non tantüm illicitum, fed etiam invali-

17

*

Pe? fé direlte ad. extor.

€onfenfum.

äumdkm zpfutm Mar:ngfn:!

1l

dum ac nullum reddit, uti eft votur folemne ca-

20

ftitatis, matrimonium aliud cum alia adhuc vi-

In dubio, an sscthas

f

nu]lu;

um ejff pro Salore;

Werit ?njuj?e inéu[fus, pr;fmmh

D/l

vente cóntractum &c, Et hujusmodi dirimen-

al

TAlem metuim incutiens pecéat mórial

Zrer ?alttr Perà

tia impedimenta jure antiquo duodecim vel po-

n

tantum Penialiter , fi folipa fitte coufentiat:

tedlur

tius quatuordécim ; odb veró jure novo Con-

24

dImó ne gerialiter, f folum co

2,

cil. Trident. duobus adjectis univerfim funt fede«

:

trimonitim fine auimo confuimmands.

WentrAt $r iþþmmx- -

s

ag

u

Moralité

7 fero,

t

Jf ex tali syaetu éonirabat cim

,Ltlütnï;

A o

cim, his verfibus comprehenfz, -

&ioné confümmandi ,

t

Error , conditio , votum, cognatio, crimeny,

nulum? -

Jens Mlg m/r.r!rx'ngogim*:jffx

3

NB. Culisis difparitas , vis , Ordo , ligamen, bo«

24

Bt exercendo atius . Mrn::l& mert fornicantur , xas

At

m'Fa: $

per ?los matrimonium talevat.

H

X

:fc.;cmr fíme z20fo come.— -

&i fit affinis , fi forte coire negüiþiï';

/e'n-/in

At

póL

Qualzter pecéat ) Gni ex tai

li metu corirabi,

*s

ROX

Si Parochi C* duplicis defint prafentia te[Ir1.

infüper alio impedimento dirimente ?

t i&iti:äsi

Raptave fit vaulier , nec parti reddita tnta.

ET

ER DrN

Raptus gentratim

Wid? ejus pind.

H

hd

Hec facienda w;ani connubia , falla retrau

*

a

Adraptum propr

1

d

Z

n ,regiiritur fio

D

Q

. &ant,.

2

2j

llata ipfi puella ( non parenti , &eltutori )

:;'!Lï j [;fml's

* efet.

Hoc eít: Matrimonium cu

m áliquo ex dtétis

z

Idque in oydine ad nzatrimonium.

39

Non eff imptdimentum ff puclla vàpiat Birma.

PU o

impedimentis factum retraétatur, átque omnino

j*

Rapiers puellam mon pro fe , fi pro alio, iutu

irritum eft ac nullum, ac fi fa&tum non fuiffet,

"igr,

BAs ) non iumen zmpedimentum:

P.

Süberon

Horum inpeédimentorum aliqua inducta funt

j4

Matrimonisum clandeffénum [ine

jure natürze, ideóque indifpenfabilia funt, atque

nullum eft x Detreto d7 identini;

'Ej!mme (

3j

Quod obliga.

d

etiam in matrimoniis infidelium locürn habent;

t folum in locis Catbolicorum , wb pe

B Lv(æ .

satlgatum efís

L

& certó funt quatuor: Errer iv perfona : smpo-

34

Quid de locis) m

tentià perpetua : con[angninitas prizsi gradus

[277771

fi Catbolie? permixti ,/fm:.c'm ämi

Ti

faltem linea vetla: G ligamen [eu ligatum efft

n fí fponft in þonjklz'üh voniratin prafente Par,üg-i

n

4tnali alio mátrimonio, . Catera funt de jure

tbo & tefizbus uttntur Verbis de

1 ms &'

gmopiwm ratum ?

J)r-fn:i, Jft mutrie

Ecclefiaftico , ideóque difpenfabilia, neque ii5

: 'abfnns

matrimoniis infidelium locum habent, ut fuis

$lL

; drgmüm

1

N

ERRO R,

quazque locis notábimus.

x

ï&foïu j

j

Hac autem impedimenta memoriz juvand;äe

PKM)QR

JEGULA. Zrrer circa ip[Atm þgr/ujgü

causa , re&to ordine in quatuot claffes dividemus:

trimonium ovsti , etiam naturalijare diri-.

Nl

Prima Claffis : Corfen[ns infufficiens , continet

sutt : non iteim errer crrca qualitatem ,nifi talis

"s

quinque impedimenta : error, cosditio, vis ,va«

qualitas effet.pev fe atln vel uirtnte intenta à —

v ifin

prus, & clandeflinitas. Secunda : Libertas obli-

contrabeyte , Auk ervor circa qualitatem reduno.

; n

gat4 alteri, continet quatuor impedimenta : /e«

kml'lm

0j

daret in ipfatm per[onam, . Cerra apudomnes, &

A

fum &SacerOMa,quib'us ]

ibertasobligaturDeo;

patebit explicando,

lu&m

Ligamen &

l Ertor circa. perfónam jute natüre irritat. -

f

ligata eft alt

publica bonefhas , quibus libertas ob-

3v

erihomini, Tertià: wimia conjune

mátrimonium. | Certumapud omnes. Sanchez:

3'1&-

& 10, continet

Vg Q

£8Atto, Carnalis.

quinque impedimentà: ?riplex co-

l. 7. difputat; Y8.Layman. L. g tratl. YO part.4s ——

»[pivitualisc? legalis , affinitas ,

é. $

Ratio eft; quia etrot firnpliciter toliets

3

[

D

& [celeffis conj

&ntlio criminis. Qxarta,þaimid

voluntarium vetfans circa fübilantiam vel fub- —— .

*

l[gns

»

N (iagh- 1

(

/

D.

*

463

A 1 De «Imggdimemis matrimonii, .

h

! äqmæä contractüs,, :qhm&,m-contr'a&u;n itritat;

circa quaïitatäs accidentales þerf;")"næ -,üc'irlm ALIIQ

M.

ut patet in veriditione & emptione, fi cui pro au-

lus Canon Ecclefiaíticus exiítat , qui id infirmet

to vendatur aurichalcum ,. &c. atqui cóntractüs

quoad tales qualitates , ficut exiftit de qualitate

matrimonii primum & fübftantiale objedtum eft

conditionis fervilis,

Validum ergó erit matri-

ipfaperíona, cum qua contrahendum ; hanc e-

monium , fi quisducat Cajam putans vel falsó

mim principaliter refpicitcontrahens :ergo error

aflerenti credens effe nobilem , virginem , &c.

à

éirca perfonam ipío jure naturz irritat matri-

;

cüm tamen fit plebea, corrupta ; inops, &c. ni-

moniun : neque intereit , five (it ertot-antece-

tinie

fi unaex dictis duabus exceptionibus accedat.

dens & danscaufam contractui , qui i fcivifles

Eadem ratione valida eitprofeffio Religionis ,

non contraxifles ;; five. fit error concomitans G!

quamvis ejus qualitates, afperitates , victus , (ra-

Til

incidenstantüm , & non dans caufam contraCtui

trum mores, rigor Preelatorum , &c. antea non

i

utpote , quia ita-animo affeétus fuifli , ut, etfi

advertantur. Sedentibi jam duas exceptiones.

fionignoraffes, hanc effe aliumperfonam, tamen

IlL Idf talis qualitaseffet pev fe atin'vel vir- 6

V

Á

illam duxifles; quia uterque error aufert actuale

!

tute intexta acontrabeute :ut fi quisactu & ex-

' voluntarium & confenfum, cum nihil poffit effe

d

preíse intendat , non accipere uxorem , hanc v.

7

volitum, nifi cognitum : Et tamen differunt. in

g.mulierem , nifi fitnobilis , virgo , &c. aut di-

hoc, quód error antecedens reddant involuntari-

€at : fl es nobilis, duco te , aliàsnolo ;tuncenim

uni pofitivé , error veró concomitans teddat fo-

noafubfiftente tali-qualitate; omnium confenfü

lüm involuntarium negativé , feu non volunta-

matrimonium nullum erit; quia tunc qualitas il-

]

rium , quod ipfum fuf

.

Cit , ac tollit '.c,qn.fe,nfum

la fit parsobje&i principalis per fe intenti;eftdue

intalem perfonam.

:

confenfus matrimonii .conditionatus fi eft talis,

u

; Quodfi tamer quis i

ta ir;tcndcret a&üaliter

volo:atqui confenfus conditionatus de prafenti ,

. €ontrahere cum przfenti mul

'

ietey, quécunque

conditione non fubfi

i

ftente, nullus eft, ut omnes

illafit, validum erit matrim

onium, quia tunc

norunt : ergo Gc.

- nullus error.

us

Dixi af velvirtute ; eadem enim eftratio,

Dices: Nónne Sacramentum 3 Baptifmüsf

quando talis qualitas & conditio,. et(i non: actu

T ]

v. g. eft validus, fi quis baptizaret hunc , putans

inipfo contracta habeatur.tamen anteahabita &

"ä'

effe alium; autfæxpellam putans effe mafculum?

non revocata in ipfo contra&tu virtualiter perfe-

ii

& Tta;quia baþti*za:äsdii*iglt actionem & inten-

veret; ut f1antea declaráíti,te' nolle ducere Ca-

(//'m,.iüi

tionem fuam ih hunc prafentem , quicunque

jam, nifi vi'i'go v. g. fit; & hoc animo. nonrevos

agl -

tandem fit;prout in fimili modó etiam de matri-

cato, & neque actu cogitans de hac mea volunta-

monio conceffimus ,. contrahens qutem matri-

te;contraho cum Caja putans effe virginem,cüm

778

Moäomï'

monium ordinarié faum confenfum. dirigit in

talis tamen non fit , adhuc invalidum erit matri-

deerminatam perfonam hanc;v.e.Mariam.Cae-

monium ;.qüia illa priot intentio chm non fit re-

mb

term,fi baptizans diceret.: volo baptizare hunc,:

vocata; & adhuc virtualiter duret;equivalet in-

— fielt mafculus , certé non baptizaret ; fi effet foc-

tentioni & conditioni actuali , ut in fimiliomnes

mlla;quiafua intentio non, extenderetur ad il. :

firi

docent de intentione virtuali fufficiente ad con-

. klm;nimistamen imprudenter & flolidé fic in-:

fe&ionem Sacramentorum. Meritó ergo Bafi-

'i)

tenderet.

Contra: nonne Jacob. Gez. 2

/

9. de-

lius Pontius /,4.de satrimon. c.23. n 13. teíta-

«eptus'pro. Rachele Lyam. acce

init.

piam deincepfs

ternullum fuiffé declaratum matrimorium cu«

.^ prolegitima uxore habuit? s. Ita ; quia poftea

j |

jusdam foeming , quz fiepe ferió dixerat fe po-

: detecto errore perfonz matrimonium ratificavit,

tiüs quidvis paffuram,aut mortem fibi illaturam,

röL"qu

tum amore potiunde etiam Rach:lis , tam come

quàm cum certo quodam viro inire matrimoni-

patlus Lyz jam deflorate per ignorantiam ex

j; Hif.

um,fiis effet ex Judeorum erogenie,& poft ini-

parte fua invincibilem , ex dolo

foceti LAbäWä '

tum contractum ex Judaris inventus eft ; quia ex

j i

'fbpg'onentisvei pro Rachele Lyam.

circumftantiisclare apparuit , illam intentionem

- 1l Ertorcirca qualitates perfong etiam ante-

virtualiter permanfifie. — Caterüm confentiunt

r[]!lm LU

.«edens & caufa operis, etiam ex dolo alterius

rlhf'

DD. ad irritandum matrimoninm non fufficere

contrahentis proveniens regulariter non irritat

folam intentionem , vel.difpenfionem habitua-

matrimonium. Communiffima DD. apud ci.

lem noncontrahendi cum tali qualitate perfonz;

gtat. & colligitur ex c. cim in AApoftolica deSpon-

cüm quis nimirum defa&tofimpliciter contrahit

fal. Ratioelt ; quia ad valorem contraQus matri-

-

^

cum tali perfonav. g. nonnobili, paupere non

i

monii fatis eft, fi confenfus fit. circa fübítantiam

virgine , &c. folüm animo ita difpofitus eft : ut

!

At in

corporis,qua mutuó datur : quidquid ergo eft.

fi fciviffet vel advertiffet ad hanc vel illam quali-

pyh

l 41"

extra fübflantiam corporum, accidentale eít,néc

!

tatem,non contraxiífet. . Quia in contractu non

J

j

poteft invalidum reddere matrimonium ;

5

ete«

attenditur ad id, quod feciffes vel voluiffes in ali-

Aim matrimonium fubftantialiter fubfifte

nsnon

j n

is circumftantiis. fed ad id, quod re ipfa de faclo-

gt

pouett iifirmari , nift in cafibus à Ture velEccle-

fecifti , & voluifti circa fubítantiam contraclüs :

üaïpem/aifï'xs veldecretis ; matrimonium autem

abfoluté enim confenfum prabuiíti , nec adfuit

1j

yd n

fubülantialiter coníiflit in confenfu voluntario

ullaconditio, 1ed folàm adfuiffet , quod nihil

o

.perfonz cum períon? tali in individuo, certó coz

operatur. . Deniquefi talis difpofitio habitvalig

i

i

, Eüita ad traditioncem mutuam corporumin ufum

fufficeret , vix ullum effet in mundo matrimo-

T

jl

LU.

miumvalidum. | Sequitur altera exceptio.

*gïäeï?tiþn,is : trgo non infirmatur ob errorem

vclfl

Mmm a

. IV. Ast,

]

s

464

S beol, Sacrament, 1?49!:' W. qu;./l."

,

]V. Aut,sifr error circa. qualitatem redundet

: potuit,, pofteà inventa e&«ygquaqugm.,puïdmgäæ ;

]

in rpfam per(ouam,

uando nimirum perfona

contendebat adolefens matrimonium nullunm

aliundé in fe prorfus ignota alicui fub fola aliqua

fuiffe. Gabriel refpondet, fuiffe validum;

uià

[

i

uba [

qualitate proponitur, & concipitur , fic ut quis

error fuit in qualitate pulchritudinis,non in

fub conditione alicujus qualitatis pracise formet

ftantia; adelefcens enim jam conlenfit in primos

c'iIH

D

conceptum alicujus perfonze determinatz in in«

genitam , quàm ipfi obrulit pater, quare illara

dividuo, que proinde qualitas per errorem ap«

duxit, quam voluit,

Hancque refponfionem

prehenfa,fi revera non adfit , certé irritat matrie

approbat Santhez wuz. 3 j. aliique.Sed meo ju«.

D

monium , cüm re ipfa fit errorcirca perfonam ;

. Qicio re&tiüs improbant Pontius /, 4. c 22.5422.

u

f« & Tamb, eín e. 2. $. 2. quia adolefcens con-

[

! ut fi quis confentiat contrahere cum filia Sem«

pronii primogenita, & afferatur. pofteà alia non

- fenfit in illam, qua fuit oftenfà viro illi gravisat —

^

íti

ht

primogenita , non valebit matrimonium , eíta

hz'c non fuit ptimogenita:falfum.ergó elt , ado«

etiam vera primogenita jam effet mortua; quia

lefcentem confenüiffe in primogenitam à patre

nimirüm error ille qualitatis reduadat in perfo»

primo promifam;quia ratione pulchrirudinis a«

ii

nam, & equivalenter eft error perfonz.. Item :

dolefcens determinàvit ad ducendam illam de«

p

terminatam, quam pater. oftendit illi viro, fi

videsà loagé duas puellas unam fedentem, alte-

D

ram [Iantem, unam audis virginem,sobilem die

pulchra Qt;patexf 3utem oftendit fecundam, eani-

!J[/;?!/

vitem,&c, alteram viduam , plebeam , 'paupe.

que folam vidit,& retulit vir ille gravis ergó in .

N

rem, &c, dicas: volo ducere fedentem , 'virgi-

illam folam confeníit; fuit

que etror guahtäþk tée

dilti

dundans in perfonam.

b

. Rem , nobilem , &c. & pollea offeratur tibi ad

..

matrimonium altera , matrimonium nullum eft

. ll

EU

ob eandem rationem.

—CONDITIO,

N

Contra veró f1aliunde formäf'zï conceptum de

Onditio fervilis ignoráta dirimit m

ättï; $

W

tali determinata. perfoha, v. g. jam nó(ti hane

moniun;hoc enim fpeciale eff, quod er« -

Jitg

determinatam puellam Mariam quoad "pcrib-.

fot circa qualitàtem conditionis fervilis , ut fi

li

- mam,atque hunc putas cffe divitem,nobilem,&c.

homoliber & ingenuus contrahens putet, & i

fitrim

eümtalis non fit;feu proprio errore, fcu aliunde

tendat ducere perfonam liberam , & ingenuam ,

nlis J

deceptus, & cum hoc errore cum illa contrahas,

revera ducat fervam vel mancipium,matrimoni-

atj

validz contrahis;quia jam error eft circa qualita-

um nullum fit. Habetut exprefse in jurec. 2. &&

DI

tem,que non redundat in fubílantiam perfonas

nltimo, De. conjugia fer'tor. docéque commue

af,em'a' j

jam enimperfonam ducis,quàm nó(ti, & duce-

4

nis, D: Thomas D. Bonavent Scot. i4 4; 4« 36,

Vi

t£e decrevil

Ls

etí in qualitate accidentali decep-

Ratio eft; quia licét hicerror non verfetur circá

H

erfonam vel fubítantiam , eíLtamen circa quás

,

tus fueris, Sic Sanchez hic .8.4ífp. 18. nues. 21.

f

|

Tambur, hiee. 1. s. 20. In fumma, fi dicas:

itatet vald& ncceffario fpectantem ad contra-

o

&um.,nfum & finem matrimonii j convenit é«

vo'o nobilem, virginem , &c, qualem puto effe

li

hanc, fi non fit, matrimonium nullumeít, — Si

nim , ut contrahentes zqualeri corporis pote-

flatem inter fe conferánt ad finem generationis

Qs

veró dicas:yolo ducere hanc Mariam,quam pue

to effenobilem , &c. (i non fit,, mitrimonium

& focietatis vita : atqui liber quidé plenam cor-

validumerit. ' Quare nervose & fapienter Lay-

poris potcftatem alteri dat, obligans etiam f a

D

qman eit. c. 2. n19. 2 Ízribit ; f1 Caja vifu prius

individuam vitz focietatem ; fervus autem feu

Átrqy

nota & ad matrimonium determinata fuiffet,

mancipium plenam fui corporis poteftatem dare

tametfi poítca fimulet fe primogenitá , cum non

non poteft,riec poteíl fe obligare ad individuam

fit,valebit matrimonium , nifi actualis intentio

vitz focietatem , cum in domini füi poteftaté

þ'Ultimmef

DT

fuiffet , lalteri animo retenta; non accipiendi e-

€onítitutus ab eo vendi , in tetras longinquás

am, nifi ptimogenita fit.

gntti & ablegati, domefticis operibus addict

"tei

Cafus varios yid;rc

nnfhk() [

potes apud citatos.

&c,jure poffit , non obftante matríimonii vin*

$ Unum magislepidum & intricatum affero ex

culo. Accedit graviffimum incommodum , qu:

'Whh

["Htllflgmf

Gabriele /. Impediment. quafl. 4. Adolefcens

fiaxor fetva fic , máritus iber ; proles fequantu£

quidam petitin uxorem filiam cujusdam , quam

conditionem matris; quia ut Jura lo

flbm,üü

valdeformofam fotté viderat , verbm illam ei

Dias - R

fattus , [equitur ventrem: ergo Gtc,

2

denegavit pater, caufam dans:eam effe fecundó-

Il.

d

uoautem jure in

düctum fit

hoc inipt-re

V

Wi

genitam,fe tamen facile daturum primogenitam

dimentum diffentiunt DD.Solo jure Ecclefiafti- :

iij

li

quam nubere priüs deceat;ad haec adolefcens pe-

co dirimere docent DD, communiter eum Sáne

A

msfm&m

tiit 3 patre , nt przdictam primogenitam offen-

chez l, 7. difp.Y9. sm. 17. Contraipfo juréna-

deret viro gravi , utisfynceré & ex fide fibí re-

turali dirimere ob rationem datam ; quia nimi-

"fbrm

ferat, an ctiam pulchraeffet; annuit pater , fed

rümliberaperfoná non videtur velle corpusfit-

0

Al

vero ille oftendit eandem fscundó genitam viro

um liberum trádere pro corpore alterius , nifi fi«

"m

illi, nam primogenita valde informis erat ; ado-

militer libero , nifi aliud intendetet , docent

wl*frgg BI

lefcens ergbà viroillogravi informatus,etiam il-

aliigraves DD, apud eündem Sanchez & Lay-

[

*litg

lam fibioftenfam pul

chram effe, cur ea cantra«

;

man eit. ptobabile cenfentes, favente etiam Scó-

lh

lund

Xit de przfenti moreNobiliam vefperé fub lucé

to i» 4. d. 30. queff. 1. eb quód jura citata not

T

intr

1fUm

hi

Gandslarwn,ggando ejus formam advertere non

gam ffatuere,quam fupponere videaptur "

lo

u

!

LL diipelintorti ais

dég

H

pedimentum co

"

-iiditvion'i*s-, Tu crede, quodli-

y

- 2c. ex commini monetid

em fentiendum e(fe, (

i

debet.

quis indefinite cogatur à

z

:

d ducendut unam ex

u

TE T. Dixi conditio fero

ilis ignórdta ; quod f

:

D

*

lls

pluribus y: g. filiabus Titii

D

quin etiam , fi pater

Qd

enim homo ingenuus & liber fciens álterius con-

abfalute dicat filiz : te xhee

reditabo,nifi nupfe«

" ditionem fervilem, nihilominüs eam fponté ad«

la

tis: nuptize fecutze non fubfiftent , fi ver? timea-

tj

mittat, vàlebit matrirnonium eqüe , àc fi fervus

tur quód il mine fortiantureffectum ; quia fta«

eum fetva contrahat, Exprefséezt, c, witésso , de

J«

tus matrimonii abfoluté debet efle homini li-

ovjneio fervor. Adde :etiamfi fperáffet , quod

ber adeóque etiam ille metus officit vàlori ma-

a perfona libertate donaretur,& polteà fruflra-

W

trimonii;quo quis 'cogitþr inique ad matrimoni-

i

tuseffet;quia non erravit in qualitate conditionis

um generatifm;feu non determihando ullam per-

Tervilis; ut notayit etiam nofter Marchant 7ri-

d

'onamin párticulari, Utcontra 4bbatem, 4«

i

Bun. part, $ tratt. V. Ht 3 qua]h 2

-

dorium, Beuigntse, & alios,cum pluribusdocet

. Atcontrá: quid fiTiti

liber conttah

;

af cüäi

H

Sanchez, cit. Dianà part. 4- trai, A. "Refolut.z 2,

ld

Cajateverà libera, quam tàmen per errorem pu-

Gobàt. c

af

tat effe fervam , valétne rnatrimonium ? &. quód

f-12.». 5yà. Jam veró termini hUJU$

impedimenti explicandi

fi gmt..,

uf

n

ficiquia Canones veram fervitutem, non àutem

s, T

putatitiam corfituunt impedimentà dirimens

Metus pkavis,

heque falsó putata

*

feryitus quidquam nocebit

;

À AT Etins eravis dicitur , quando ; vel quo ti-14

inattimonio,

-

metur gràve malum inferendum àut ip-

i2 |V.Similitet ; fi fervus contrahat re ipfa gum

fi metu

fetva;putans fe contrahere cüm libera; mattimoe

enti,aut perfona valde conjunctznt pa«

iri, matri, uxori, fratri , &c. aliisque confángui-

nium valebit; quia Canones agunt de Matrimo-

neis; Metus antem) levis dicitür, qo timetur le«

nio,quód contrahit liber cum ferva, quam ignó-

tat efle fervam ; hic autem fervus contrahitnon

veialum. —Grave auteim vel leve malum con:-

m

fiderari debet velabfolut? refpe&ti cujisvis; vel

libet. — Plura de his videre potes apud citatos;

li

refpectivé adcertas perfonás; minuis enim má-

imaxime Sanchez , ufque ad nàufeam; nàm quiá

lum füfficitad métam grávem in foémina,quàm

in his partibus nulla praxis, nonimmoror; no«

"

tant enim DD, Germani Laymam czr, 4ug), f.

in Vitoin puellà quàmi in

]

üveni , in juvenili etae

u

|

te quam robufla & viril

Gobat zafw f. s. 131. omninó valete niatri-

d

sionià perfonz liberz cum fervis originariis vel

Pono breves vefolutzamiulas,

T

i

ädfcfig;itiis,gualea plurimifunt inBohemia,Po-

Rritát certifimó mátrimoniuim métiis 4«

T

lonia, aé etiam Süevia , & vulé5 yocántür man-

3

dqi

vis abfoluté &cadens in conftantem virum,

£ipia, reipfa autem mancipia & fervi non fünt;

quó nimitum tiretur málü erave abfoluté quod

eont

Icd homines liberi, folüm quoad certa obfequia

vtl

nimirum onnes hominés habent pto gravi &

Tuis dominis aditriti , ütabeis, nifi remiffione

ióleto,& proinde etiám viro forti àc conftanti

d

g

i

gaaris vel prg;iö fa&tà , recedere nor poffint..

á

*

merito fit formidabile : cujüsmodi eft metus

À

mortis , mutilátionis , ctüciatüs vel vérberatio-

nutil

P1$ SEU METOS

&

:

:

h

.

nis atrocis , fervitutis , exilii , cárceris diuturni ;

"

Egula : Nictu

s gravis injufte incuffus ad

grávis infamiz ; violenti ftupri,amiffionis flatüs

j«

torquendnm iplum matrimonium, feü con«.

vel officii ad faftentationemi neceffarii, majoris

fenfum máttimonii , mátrimonium irritat ( fatis

pattis bonorum exharedirationis, item eicom-

j

probabiliter ipfo jüre nátutd , cum videatnr im-

munieationis injuftze &&c, de quibus lat& Sáa-

D[QW

plicate , ut quis pet tám grávem injutiam fibi

thezl. 4. difp. $. Leffius l. a. de SXYuflitia c. 17.

(mgm

qull

tomparet jüs in Alterum ) certo autem jure Ec-

&usa. 3 . fingulabene ex juré probans, & de his

T.

;leüä?uco 3 Gf Czm lom'm: [

Fenfens e. eonfulr,

nofi potéft effe dubitatio,ve] nim talis metusire

u

j

De fponfalibus & expreffiüs c. 2.dé eó , ai du-

titát , vel nullus: atqui nón nullüs: ergo &c. — if

ium.ïü

&iribifignificátur matrimonit gfavi metu ex-

1l Etiám irtitat mátrimonium metus gravis.

feqngþ

lottum , etfi juratum fit null

*

ius robotis eífe,

tefpé&tive qiiofeilicet timetur malum grave fo-

Ratio fümenda ex differentia

intrá mattimoni»

woqgu(fï'

tim,& alios cont

lüm refpe&uapprehenfionis vel corditionis per-

rattus; quia alii contractus ex

fonz; nampueris, feminis , viris meticulofis

h p

fietu injulto

£

a&ti, etfiin commmnioti fententi

vel aliunde afflitis, &c. valde gravia accidunt

E(:W

Es

validifint ;tame

n poftca per exceptionem , yel-

pléráque,qua vix curánt homines cordati.Com-

[ :um*»*

jud

i£is fententiam tefcindi poffunt; & metüm

munis DD, apud citátos. . Ratio eft ; quia in ta-

y

Jm:'k

paffus te(litui in integrum;at vero matrimoniurm

lern metim veriffimé cadit fententia Alexandri,

i nlm(/

mütüo confenfu femel validé contractum,; &

III. Cit. c. cüim locum de fponfalibus. C2ms Je«

MPUSiW

maxime etiam confümmatum refeindi nunquam

gum usn babeat cop[enfus, ubi metus vel coatiio

i P

poteft: ergo neteffe fuit , ob gtaviffima incoms

dntercedit: eenim illud voluntarium , ob quod

Q

Ü

ioda ex ejusmodi coactis matrimoniis evenire

imetus etiatn abfoluté gravis invalidat matrimo-

H

folita eviranda , ut conftitutione juris ftatim 3

nium caüfatur immediaté à vehementia metus

z

euame*

Principio vis injufta matrimonio impedimentum:

& apprehenfione mali imminentis ; & remoté

u

affert , chm pofteà nonfit locisremedii, — Plu.

tantum ab ipfo malo formidato foris exiftente :

j

mxdcapud Sauchez l, 4« difp. 11,tota , übiw,.

atqui »bi eff eadeim ratio , ibique

f

í

.7""5W eji ea*

ga

Mmm j

»u

466

— Mbeol, Sacrament, Par IP;'G&P.L. |

Y

dem jmis d ifpofitio , cüm érgó metus refpeGtive

mine privato v.g.parenkt*elvirgi-niks miaitente (lu.

avis immediaté eque minuat libertatem con-

j

pratori accuíationem , & pocnas 'debitas pro de-

fensüs ac metus abfoluté gravis, palam eft, di-

licto procuraturum vià jultitie nifi eam ducat:.

:

[

Gam decifionem Alexand, cit- eque in. illo Io-

mairimonium eo metu tarquam jufté incufo ex-

cuni babere, ac in hoc. Quódfi ergó pater filie

h]

tortum erit validum , juxta cómmunem DD.

P

xverecundae actimida minaci vultu intentet ala-

cum Sanchez //2. 4. difp. 8. Conninck, difp, 28.

iil

pam, eóque metu conílernata puella confentiat,

dub. 1. Layman. cit. alii paffim,& optimé Dica-

aliàs non confenfura, non eft dubium in omni

n

ftil. bic difp. 6. dnb. y.re&té hincinferens,valere

iif

^ foro matrímoniurh pronuntiandum nullum.

matrimonium primb ; quando tibi jufté damna-

q6

jc

III. Non irritat matrimonium metus fimpli-

to capitis,&c. dicitur : aut morere, aut conttahe

citer levis, ficut neque mctus meré reverentialis,

ii

camfilia carnificis. Secundb : quando tibi. in

quo nimirum juvenis vel puella tantüm ideó

carcere in caufa fanguinis detento dicit cuftos:

dul

d

confentit in matrimonium propofitum fibi à pa-

dimittam te , f1 duxeris meam filiam.,

Tertió

tre v. g. veltutore, quia tiniet;nec contradicen-

qoli

quando medicus tibi defperato dicit:aut duc me-

do agat contra reverentiam debitam parenii , i-

am filiam, aut non.medebor tibi. ^ Quarto,fi-

[

1l

deóque folum verecundiam vel ruborem in me-

mile eft, fi puellze in aquis periclitauti & cuam

q

tuente caufat , feclulo omni alio incommodo vel

opem imploranti ncges fuüccurrere , niíi tibi nu-

lum

damno. ltacommunis DD. Sanchez /. 4. dig.

bat, idemque in fimilibus : quia inhis & fimili-

[

17.»um.2. Layman. c£f. c. g. m 1. 6 3. Lu-

bus nullus metus injuflé incutitur , fed ad fum-

p

o 4i». 22. de juflitia.mum. 149. Pontius]. 4.

Taot

mum negatur aliquid, alioquin ex charitate de- —

num. 18.alii plures apud ipfos. Ratio eft;quia ,

bitum. . Contrà veró certe invalidum eífet ma-

Dd

cum I:vis metus fit in poteftate contrahentis ma-

trimenium , fi Judex vel parentes minentur tibi

(unat

accufationem alterius anteccdentis

tX

trimosium, ideóq: facile illum depellere pofüit ,

penam

B

x/rel

fi non depellat,atis liberé & perfeclé ac fine co-

crimin

18 , V. g.

furti , adulterii, homicidii &c.'

E

a&tione confentit.

Et certum eft in foro exter-

nifi alem ducas ; metus enim erit. injullé incuf«.

ütt,

äl's,ä«

n0o non admitti allegationein metuslevis vel re-

fus, etft enim illi habeant jus te fic accufandi vel

verentialis tantüm , cüm merito

kl

lis metusnon abítuliffe libertatem.

prefumatur ta-

RR

puniendi , non tamen habent jus , te fic cOgeädi

,

admatrimonium. .^ Communis apud «itatos ,

37

IV. Contra tamen , etiam metum*'rcvercn.'-

etfi aliqui n6 improbabiliter oppofitumteneant,

tialem in foro conícientiz irritari matrimonium

Certiffimé autem invalidum etit matrimonium,

Gtque adeo etiam Profeffionem religiofam,cüm

fi parentes flupratori-filie verbera vel mortem.

matrimonium carnale & fpirituale &quiparen-

minentur propria. authoritate inferendam , nifi

ija,

tur ( docent fané graves DD. Navar. 4. z. Confil.

uam primüm ia matrimonium confentitat; nili

E : ii

9. & 10. & 7£Manual, c, 21.5. 15. Rodriquez

Á

orté eo metu pofito poftea libere confentiat. ^.

f

tomo 2. (umma.c. 8. concluf. . alis, & probabi-

s ouicsdil:

v dl

lem cenfent Leffius, Layman, Tanner. Barbofa,

; Ad extärque

ndmm ipfurn Matrimonism, -

DT

apud Gobar. cr'. »m. 249. eb quod etiam talis

Andem , ut mcetus irritet matrimonium,19

ü(l'l]fo &

metus,prafertim à viro gravi incuflustollat per-

T

requiritur , ut fit perfe directé incuffus ad

[iter

feCtam libertatem , qualem in matrimonio( fi-

H

extorquendum ipfum matr.monii confenfam,ut

-Rnje:

cut & in Profeffione ) omnes requirunt. Et

hactenus femperfüppofuimus. — Secus effet, fi

. "p

:

1

j

omninó vera eft bzc fententia per accidens ,

metus eflet vel ab intrinfeco, ut f1 quis in pericu-.

- ,.

quando fcilicét cum. imperio Patris , Tutoris ,

lo mortis vellet ducere füam concübinam ,u€

quyfa(ä

Pralati &c. conjuncle funt minz, quas ille exe-

damnatus ad mortem fponté offerat ducere fiji-:

z. Pb

cuturus putetur, fevitia , mala traclatio , aut

am judicis vel carnificis , &c, ad conciliaadum:

quando timetur gravis & diuturna indignatio

r

*'nm&g m

L

ejüs animum vel infui liberátionem : vel ab ex-

) '!Xt:

patris aut alterius perfonz,à qua multum depen-

[

trinfeco quidem incuffus : at nor ad matrimonie.

DT

l

detforuna filie : & generatim , quandocunque

um , fedad alium finem , ut fi quis inju(lé incar-

o

prater metum reverentiz timetur aliquod aliud

ceratus,aut quamvisaliam vim vel injuriani paf-

Q qluü

grave malum vel incommodum , & quia reverà

fus ; autin ftupro deprehentus à patre virginis ,

-m")fü] t

. plerumq; aliquod tale malum timetur , ideoque

permittente jure civili , occidendus , fpont? eli-

&pe poteítin praxi locum habere dila fententia.

At

gat matrimonium tanquam medium ad fui libe-

Wt

$. 1I.

rationem,&c. valida erunt matrimoniasquia ille

f

- Injnfius incu[fas,

metus etfi injufté incuffus non eft. per fecatifa

Tltgi

X5 3 1T metus etiam gravis dirimat matrimoni-

matrimonii fed.meré per accidens & cccaliotane

m

N* umrequiritur, ut fit »jufhns fes imju[lo in-

tüm , quatenus occafione ralis metüs ad f libe-

"mdlq

euffus , fcilicet àtali , qui lhabet nnllam poteíta-

*

randum ipfemettale remedium eligit, quod'jor&

tem incutiendi eum

juxta czr.c.

confaltation. Cc.

ipfa haud adimerädebþgrünte ut omnes 6bii:ïä-.

k* " D

Vr

eum locum de Spoufal.:

vant.

»

(

Secus eft , fi metus juflé incuteretur v.

g.àju-

At quid fi omnibus diligen

tet confïdemus*,zo :

i

ice precipiente ftu

d

cat iu gravi

pratori virginis ut eam du-

dubium fit;utrum metus injuflé incuffus ad exe

pocena excommunicationis, capitis,

torquendum matrimonium gravis cenfendus fit:

i

Nu

A.

it, abo-

[]

€. €.ex li::kcrix 2. deSpen(al. ; aut etiam ab' !19'

necï xae:gde?que an matrimonium irritum í

-

vere

M

]

hfm:dm

at

e

b

$

. Seäï. L de impedimentis Matrimonii, -

467

f

ve::ö-väliduh, quid ot æ&m&ndum ' Actiter di-

d

l. Si ex metu contrahens folàüm confentit in22

fputant DD. Cen(eo cum Layman cit, »sm. 4.

matrimonium ipfum fine animo confummandi,

E!(ä'd

prefumendum pro valore matrimonii, quamvis

aut exercendi actus carnales , probabiliffimé ne

0

enim magnoperé curand um fit, ut mátrimoni-

DDI

veniáliter quidem peccat; filtemi pofito; quod

um in perpetua conjun&t;one confilens libera

metus folo jure Ecclefiaftico dirimat matrimo«

J

voluntate contrahatur ; & ideo fponfalia, i quo-

nium. Íta curn aliis Sanchez l. 4. difp. 16. Pe-

)lcat

cunque etiam leviore metu injufté incuffo cele-

ltre

rez. difp. 22. fell. g. eósque fecutus Gobat »ms,

D

— brata fint , facile diffolvi poïïqn; ut feth. fequenis

246;. Ratio eft; quia ex una parte praccepta Ec-

Il

videbimus , poftquam támen. matrimoniuin fe«

m

clefize non obligant cum tánto tigore; & quod in

imel contractum eft potius üt v alidum quàm ut

favorem metui paffi inflitutum eft, fion debet

lia

invalidum judicandum: eft 5 -.càm. matrimonii

cederein ejus gravamen : Ex alterà autem parte

*f!ïüs:

&aufá fit favorabilis, idque partim propter reve-

j l[ö

talis.nori irritat Sacramentum ; quia adhue non

rentiam Sacramenti , partim quià. teipublice &

facit id , cui ek Chrifti inítitutione annexa eft ra-

; gprolis intereft, ut matrimonium non folvatur ,

'tio Sacrámenti ; hec enim ratio Sacramenti com-

nifi infirmitas vel nullitas appareat. ^ Accedit;

j

petit folüm contráctui legitimo & valido, qualis

quód poftquàrn contra&tus celebratus eít, pre:

ex Dectcto Ecclefiz non eft contra&tus ex metu.

fumptio flet pro ejus. valore ; nifi contrarium

Tam vides; aliud effe de Sacerdote cérté morta-

,

"

oílendatur , ut re&te probat Santhez Lib. 7. difp.

liter & facrilege peccante, fi ob metum mortis v«

( 3T:iemn. Y4..-— Et hactenus quoad valorem ma«

g.conferat ábfblutionem fcientér homini. indi-

trimonii meticulofi, àd cujus nullitatem omui-

ipofito; talis enim veré profert verba propria for-

um confeníu perinde eft five metus injuftus in«

ing Sacramentális à Chrifto inftitutz fuper in-

cutiatur ab iplo altero eontrahente ; ut fi fticte

debitari materiam.

At; nónne confentiens in

eníc mortem minoris puella ; niíi ftatim tibi nu-

matrimonium dat alteri poteftàzem fui corporis?

bat , fiveà quocunque alio v. $. contrahentis pa«

fed per matrimonium invalidum non poteft dari

ie, domino, judice &c. prout in hactenus di-

&tis advertete debuifti, .

poteftas corporis; hoc enim effet confentire in

topulaim fornicariam : ergó péécát mortaliter.

Jam 'quea.d»licit.üfn dlf-

' äciliü; videndum.

x. Diftinguendo: dát poteftátem licite , fed non

ldl

$. /I'v;-.

'validé ; quiá alter nequit ob nullitatem matrimo-

j

hii hac poteftate uti; eo modo, quo viator latro-

m

pecént ex mets. Contrabeste

j ..Qælmr "

satrizsbuinm ?

hi forté mortem minitanti dat pecuniá licit? , fed

m

inon válidé; quià defectu

juris non poteít eam la-

Jm;äglï',

2/;. —L'lurü,, qui alteri talem metum injuíftum in&u.

iroretinete..

iaj

tit àd extorquendum matrimonii confenfum,

II Qui ex metu gravi init inátrimonium 323

n [

pectare. mortaliter- contra juítitiam, lzdendo

Tiens tale matrimonium effe nullum cum intén«

lcilicet alterius Jibertatem in re gráviffima; nimis

tione illud confummandi feu exercendi actus

iil

clarum éft. .. Infuper etiam ex tali metüiinjuíté

permiffos veris conjugibus, pecéat mortaliter.

ml

incfío contráhentem inatrimonium. peccare»

Exprefsé Inqnifitioni. 44. de Sentent. Excom-

"

m

1

gráviter videzur fequi ex. comimuni fententià;

(u

Ib

ipun.Rato nimis clata eít; qui:i habet intentio-

pempe : omnein Ícienter contrahentem cuim»

nem exercendi actus forüicarios, cüm durante

nl

impedirnento dirimente péccare mortaliter fa.

| C/ïäa l

illo inetu non poffit confiftere verum matrimo«

&ilegio , annullando Sacramentum , de quo eap.

| PCI';CU'

nium ; fed maneant meré foluti, quare potiüs de-

Af s D

ftáuent. cüm de peccatis conjugum. — At in pro-

bet mori , quàm praílare talem confenfum.

xl

,* pofito fpecialiter mitiores fententias fecütus bre-

Quid ergo aget talis puella v.z; tali métu coa&la

; - &itet fic refolves,.

Jfoadit

adnübendumà patre, judice, &c. . Vel con-

r

At L Siextale metü contraheis Verbofcnus ío-

fentiat fponté , itá ut metus non fit ampliüspro-

bt fingat fe confentire re ipfa non confentiens ,

1zzt.:?f90fi'

xima caufà, fed tantàm.occafio confensüs: vel

"

peccat folo veniali mendacii peccato j non facti-

confentiat ii matrimonium , nofi veró in copu-

legio quafi annullans Sácramentum; quia nihil

làm , juxtá dicta s. 11. vel tàándem potiüs fu-

pobit , cui ex inflitutione Chrifti ánnexa fit ra-

beat mortem ; quàm préftet talem confenfum,

tió Sacramenti , ficut ponit & facrilege péccat ;

quippe fotiicariüm & intrinfecé malum.

qui (ine intentione ficlé baptizaret infantem; ut

]Ad'iw

^. V. A fottiori ergó qui vel qu& extali metu24

j

confideranti patet... Verüm adverte , tunc ind-

"

contraxit mátrimonium ; fciens effe invalidum,

um

trimonium effe irritum ipfo jurz tiature , non

peccat. mortáliter confummando vel exercendo

J

proptié ratione metüs , fed ratione fictionis, feu

áctus carnales; cürn fint veri actus fornicarii, ni-

omaifnodi defe&ü.confenfus in matrimonio

115 pofito metu , 'matrimonium ratificet novo

autem ex metu contracto ver? ad eft aliquis con«

€onfenfu vel expreffo vel tacito; fcilicet affectu

Wi

fenfus & vera voluntas accipiendi alterum in.»

imaritali adiittendo copulam feu commercium

i

l

maritum dictur tamen non adeffe , quia ádeft

cárnalé, — Ommes, Ft licet conjux talis habear

confenfus fol um imperfe&tus , & involuntarius

n Z'þv,

d

comrnerciutn tale carnale cum putatitio marito ,

Ü

(ecundüm q Uid cum admixtione diffensüs ac in-

pon tamen hinc mox fequitur, matrimonium

od

d

Yoluntarii ; vult enim contrahere metu compel.

tatificari & yalidari per tale commercium ut o«

lente at omninb nollet , frálitet

wml.h

metum & mae

4mnes obfervant. Ratio eft: quia inprimis fieri

goteít , ut etiam ex folo metu parcat petenti tale

; lum:tormidätqm äfadere poffet,

"

[V0) 09

N

- Sibeol, -Sacrdm&ui. Pars lV. (äa*p.l, L i

468

l

f

commercium : aut pareat ex errore , quod pulfät

.. Urgebis cum Hurtard;o:;*' dtte-ntägþ ïf&'fäcefe.

valere matrimonium : aut.denique confentiat in

quod jure naturz prohibitum efl ( v. g. homici-

copulam ex mera libidi-ne cogitans exprcfsä non,.

dium innocentis ) eft intrinfect malum ;fed ma- —

trimonium tale eft jure naturz prohibitum, ut

manere in tali conjugio, quibus cafibus fane co-

ula non ratificat feu efficit matrimonium ex ir-

fupponimus; ergó illud attentare eft intrinfecé

tito ratum; neque enim poteít ex irrito ratum

malum : ergó excufari nunquam þqtïeüq,-ne ex -

gravifimo quidem mortis metu. . & Diftin-

fieri , nifi per confenfüm liberum. Quod fi vero

copula habeatur ex (incero affectu maritali, tunc

guendo majorem attentare id facete, quod jure

1

ääf

Ti

hoc ipío confentitur , vel confenfum fuit in id

natutz prohibitum eft, efficaciter cum. ànimo

conjugium ;nec enim poteft adeffe affectus vere

volendo illud facere veré , eít intrinfecé malum,

tlil

conjugalis. fine talí confenfu ,. qui fcilicet tunc

concedo majorem : attentàáre illud folüm ineffi.

wlg

caciter & cum animo illud nolendi facere, imó .

It

prinäüm eliciatur vel elicitus fit anteà, faltem in

ipfamet preparatione ad copulam carnalem , ut

cum certitudine , quod non faciet eft intrinfe-

[

bene explicat Dicaftil, difp. 2. d. 1 4. Deni-

ce malum femper , nego majorem ; neque enim

at

condemnabis eum peccati , qui metu mortis fuae

(ity

que ex prefsé decifum eft c. 44 id 2»od. 21. De

Sponfal. &* Matrimon.. Si aliqua puella annpum

ada&tus fic inefficaciter attentare vel potiüs fin«

l

unufn cum dimidio vixitin talicoacto conjugio

geret occidere innocentem v, g

. jaciendo cons

H

dni

cohabitans quieté marito, eft tam firma prefum-

tra illum fagittarp , fciens certó, nullum illi fe

[

ptio, quod affe&u maritali cohabitaverit, ut eti-

damnum illaturum; quia ergó meticulosé cón-

ple

trahens cum tali impedimento fcit pro certo , fe

amfi poffit clat probare , fe ex rhetu contraxiffe,

diadh

non tamen admittantur ejus probationes; quia

nullum. celebraturum matrimonium, illa non

pis,

Ícilicét , f1 non placuiffet illud matrimonium»

erit vera attentatio matrimonii, adeóq; erit atio

Ao0

digna, qu& à metu gravi excufari poffit, à peccae

D

aufugiffet intra tantüm temporis puella nondum

A

trecennis.

De hoc fatis.

to: : Ceterüm fi fciens te nullum poffe contra-

t

here matrimonium , adhuc velles contra jus vee

i

Sed jam reftat difficilior quzftio omninó pra-

tuti d

&ica: Quid i quis vel quz ex tali metu injufl

ré & afficacitercontrahere, tunc non elt initum

of

l

áncuffo , eóque ipfo jam nulliter , contrahat ma-

fi pecces mortaliter, cujuscunque juris fi impee

tám

dimentum Divini vel Ecclefiaitici:hoc enimef- — |

trimonium , infuper irretitus alio impedimento

Atj

dirimente eóque aut juris Ecclefiaflici. v. g. af-

fet , nolle obedire Ecclefiz , animum fornicandi '

BU

- finitate occulta : aut juris Divini v. g. ligamine

háberé. "Tandem, quid fi pradictus impeditus -

Mi 4

. alterius matrimonii occulti ? Matrimonium fi

jure naturg putaret fe véré cortrahere poffe , &

At; q

contractum foret dupliciter nuilum , tuté vides.

propterea metu coactus contrahere? w. Huné

Mintn

multó minüs peccaturum ; quia bona fides, chmm

: «« Quoad peccatum, dictis conformiter fic refol-

Titonus

ves.

1. Si ficlé absque ullo interno coníenfu

inculpabilis fit eum inculpabiliter igaorantem.

DLT

conttaxit , peccavit folo veniali mendacii pecca-

excufat , quamdiu durat , etiamfi contrahereto

to. — 2. Sificcontraxit animo ütendi conjugio,

ánimo confummandi , & reverà confummet; ea

Gobäfu

n

peccavit mortaliter. 3.Si absque tali animo con-

tamen bona fide ablatá, ipfum fe gererenon pof-

QUEZ ) Rl

traxit confentiens folüm inefficaciter in ipfum

fe ut conjugem , nimis clarum eít, . Sed de hoc

Vl

[

matrimonium fiquidem impedimentum aliud

plura c. a. de pcecatis conjugum.

-

víf 4

It d

fit juris Ecclefialtici , ut dicta affinitas, ne venia-

:6

N Qug

liter quidem peccavit ob eandem femper ratio-

D. (

nem , quz füprà data eft ; nam duo impedimenta

R out PT

i

;I'

P

non operantur plus, quàm unum in ordine ad

Aptus generatim , ut peccatum fp

eciale lti-zs ,

peccatum ; etfi difficiliorem reddant difpenfatio-

R

xuriz contra fextum Praceptum definitur ?

m

Ws

nem.. 4. At veró, fi aliud impedimentum pra-

addntlio violenta feomine cujimda de loco ad lo

cum causá libidints exercenda, veletiam matrie

H

d

ter metum dirimens effet jurisDivini feu natura-

lis :ut dictum ligamen alterius matrimonii , tunc

monti contrabendi, Hoc crimen jure civili more

W':&Vl

[ Aj &

' te peccare mortaliter cum pluribus docent Perez

te punitur , fi rapta faeminahoneíta fuerit;. Con--

- di[p. 22.. Setl, y. Cafp. Hurtado difp. 12. diffi-

cil.autem Trident. Seff. 24. e. 6. De Keformats

l,

cult, 4. quia , ajunt , tunc contrahere eft intrin-

AMatrimor. fic habet : Decerait Sacra $ynodue

1 T0f

;'kl

Ngl

fecé malum, quippé contra jus naturz prohibent

inter raptorem G vaptam, quaedin ipfa in pote-

M&h

,'tale matrimonium. — Contrà tamen etiam tunc

flate vaptorís man[irit , nnlum poffe confileve

llUsu

L

ne venialiter quidem peccare cum aliis' docent

matrimosium. Quod [i rapta Avaptore feparata,

d:[,l

Sanchez l. 7. d:fr. j. Coninck difp. 30. swm. 19.

€' inloco tuto ac libero conflituta illum in virum -

H

al

li

Caftro Palao difp. 2. de Spov[al. dub. 1 1. & pro-

babere coufenferit, eamraptor inuxorem babeat.

ymq.

M

quyd

babiliorem indicat Tambur.hic zra&. 1. c. 17.

-Et nibilominps vaptor ipfe, d* omnues illi confiliu,

$. 3. num. y. Ratio eft ; quia ex una parte etiam

auxiliumaut favorem prabentes fint ipfojmre exe

hic matrinionium non fit, neque ponituf id, cui

communicati ac perpetuo infameos , omniimqnt .

D

Vil

htmm! i

annexa eft ratio Sacramenti , adóeque abeft Sa-

dignitatum incapaces : Et ,f (lerics fuevint, de

erilegium ; Ex altera autem parte confenfus ille

proprio eradu decidant. . Tencatur prater caya-

"n

inefficax in matri

"ii

monium ex ipfo illo gravi me-

ptor mulierem vaptam,[rve eam sexorem duxerity,

fj

tu fufficienter lib

etatur à peccato.

dotart, ;

d

frve non-dnx:rit,de«nnrwrþi:rio jedicis

a

"ll s

p

1

r d

4

Sedd, 'I.'.,Jc zfmpedimnti': matrz'mom'i;

'469 M

-

i

A

Hac CQiicil,'Trident: Nota obiter: prater

contrahendum mai(imdniuir';l; nam ft violen-

m

impedimentum dirimens & excommunicatio-

ter abducatur folüm ad libidinem exercendam

tml*

nemlatefententiz , reliquas poenas non incur-

iU

fine ordine ad matrimonium , etfi adhuc raptus

ti, nifi poft fententiam judicis , ut ultimis ver-

fit quoad culpam , non tamen effe raptum pro-

d

bis etiam Concilium innuit.

Videndum nunc,

eq

prié didum, & impedimentum matrimonii ,

. qualis raptus inducat hoc impedimentum diri-

contra Bonacin. & plures alios, rectius docent

li

-

mens , de quofolo nobis fermo.

Sanchez cír. difp.13. aliique permulti cum Tam-

j

47 Wegula: Ráptus proprié dictus & impedi-

bur. cír »u5. 11. & Gobat f/upra, — Ratioeft;

img

-mentum jure novo dirimens matrimonium , eff

quia Concilium eo Decreto nihil intendit nifi

,

'Violenta abdutlie puella e-x peteflate paventsum ,

i

libertati matrimonii providere ; ergó agit de fo-

" vel quafiparentum ( tutoris , curatoris , mariti ,

loraptu & violenta abduélione

:

, i

- fratris, &c-) ad alium loctm saatr imonii contra-

trahendum matrimonium.,

pueljæ -ada con-

;

r';uf'c.'

bendi causá. adeóque tres requirit conditiones :

De puellz vel foeminz violento raptu fefn-;o

t

,&-

1

quarum una deficiente , non erit imped;mentuni

perfermo eft.. Quidfi ergó fcemina virum ra-.

'ditimens.

Ü

piat matrimonii causa? habebitne locum De-

Yi

1

f

LRequiritur v

'ain)tia aliqua adhibitas quód

cretum Concil. Trideat;. & matrimonium di-

fi enim infciis parentibu$ vel.tutoribus puella

rimet? Affirmant quidem nonnuli : recté autem

L

'Volens vel conéentiens abducatur , ita ut neque

negant Dicaft. & Efcob. apud Goba: s. $43.

j*

uelle ipfi, neque parentibus vis inferatur , licét

.& nofter Herincx. Ratioeft; quia Concilium

j

is adhuc injuria fiat, non erat raptuss qüiara-

loquitur exprefsé de folis raptoribus, nihil de

ü

ptus, ficut & rapina, violentiam continet , ut ex

raptrieibus , nec folent leges flatui de cafibus

&ommuni notat Navar. .. . (osfil. 3. num. t.

ratiffimis; eftantemrariffimum, quódinulier

rdx'

- De raptov. Sanchez 1. 7. difp. 12. »um. 36. Lay--

per fe aut per alios rapiat virum per vim ad ma-

At

man part. 3. C. 13. 8isim- 2.

uinft poft tra&ta-

un l]

trimonium contrahendum, etfifepe rapiant ad

tum de matrimonio legitimé contrahendo, vel

libidinem. Vide Diana parr. 10. trat, 16. Re-

ii

fponfália jam contra&ta fponfa jam confentiens ,

fol- $4. pro üttaque parte referentem.

in

de domo patris vel tutoris, etfi inviti & recla-

IV.Quoad impedimentum hoc incurrendum,; I

qiti

mantis, abducatur, non efferaptum, nec matri-

, Velin quas peenas raptoris , perinde eft, fi quis

Ym

monium impedite , refpondit Lscius 3.c. Ciim

per feipfum five per alium de füo juffu vel con-

npe&!

eaufam deraptor. -

P

fenfu rapiat foeminam matrimonii causi; quin

pofff,&

N

At, quid fi fpon

fapcmitens. tunc ínvita per

y. Lt

alter executor excommiunicationem aliásque

violentiam abducatur ?. Adhuc effe raptum ma-

ponas & ipfe incurret tanquam auxiliator &t

i ü

Arimonium dirimentem affirmat Sanchez difs.

fautor fceleris; non item contrahet impedimen-

gorlatä

3. sum. 1. alii complures. ' Confentio cum

tum dirimens re[pectu illius fveminz, fed valide

n [

Gobat (4[- 19. nm. $54. Sifponfi habeat ju-

poterit inire matrimonium cum eadem ?. quia

n

ftam caufam refiliendi. "Negant veró Henri-

nullitas matrimonii folum infertur contra ra-

a

i

quez , Rodriq. Leffius. Batbofa. alii cum Tam-

pientem proíe , non contra rapientem pro alio,

gddthü(

bur./. 7. im Decalog. c. 6. 6. 3.45nm. 15 eo , quód

Quare fi quis, te omninó ignorante vel nullo.

non fit abductio (ïgi&äinjuriofa, eam fibi acci-

modo confentiente, proter

apiat faerninam, ne«

pere, quz fibilegitime promiffa eft. Etiam con-

1

€

L

que tu, neque illealter impedimentum , aliásy

lentio , fi

poenas incurret : nontu; quia non es raptor:

liendi.

fponía non h,a'þet j,uügmcauüm refi-

d

nonalter; quia non rapuit pro fuo matrimonio,

ic'nklü-"-g

76 ][ Requiritur violenta abdudlio pet viole:iä

de quo cafu fololoquitur Concilium Tridenti-

n

tiam illatá ipfi puelle , quód fi enim puella fpon-

num , hujisque Decretum , quod cum fit odio-

tucwäjl' |

té & liberé confentiat ad abeundum & nuben-

fum & pocriale, non eft extendendum ultrà ver-

m*

dum , & violentiafolüm inferatur ipfi parenti

ba; unde tamtu, quàm alter , qui rapuit , poterit

UI

veltutori , &c. et(i adhuc dicatur raptusin jure

validé contrahere matrimonium cum eadem:

hl

dl

l

£. de Raptor. 38. q. 1.& effe adhuc impedimen-

muliete rapta;etfi non feparatá.Ita cumaliis San-

tum affirment communiüs D'D. Navar. Hes-

| R(folü"

chez difp. 13. uam. &. 'Tam

»

bur. . 7. Decaleg,

ri4. Rodria. $4 , aliicum Laymáncit. sum. y.

€4p. 6. $. 2. num. 16.-

';4 S)W

n

Probabiliüs tamen negant Sascbez. cit. »m. 3.

. V.

n Mfl)-.m

Coninch, difp. 41. nim. 48. Perez difp. 38. Seit,

CLANDES

TINITAS.

7 M**ï

4» Efcob. alii cum Gobat swm. £46. nec impro-

h A Atrimonium clandeftinum , id eft, inter3 2

batLayman. Ratio optima eít; quia prater-

. folum & folam mutuo confenfu de pre-

R

w'n [JW

gl

quam,quoód odiofa reftringenda fint , Decretum

fenti contraQlum fine Parocho & teítibus , olim

tidentini non attendit , nifi libertatem matri-

WW"'"

jure antiquo quidem validum erat , fed illicitum

monii : at hac nullo modo lzditur, quando puel-

& feveriffime prohibitum multis facris Cano«

Wr:ü'

j

lalibertime confentit , efto declament parentes

yiti

nibusrelatis apud Sae»ebez ; Layman, Galios,

m*iüh !

etiam violentiam paffi ; neque enim libertas ma-

Modoó veró novo jure Concilii Trident, omni-

gl

timoniiinfilia, quam Concilium urget , ullo

nó annullatum eft, & clandeflinus ejusmodi

modo dependet à voluntate parentum..

confenfus pro impedimento dirimente declara.

;Mm"'

P

g;'idw'«:, | R

9 lil. Requiritur violenta abductio

puella ad

tus ; fic enim habet Concilium $e/f. 24. «. z. De-

]

PARs IV. SACRAMe

INnn

K Kefor-

N

n

Wt Ror-

479

$ bäol.l Sacram, Pa

acriter quidem : re'pugnäntem , tahdem tamen

WA

Matrim. Qui aliter ,— quà

mA pref&hf

u

Reformat.

l Alio Sacerdote. de ipfius Parochs

P

ro praxi confentientem. — Hec quoad neceffi-

"

se Parocho Ve

tatem,jam

quoad qualitafes & requifita ejusmo-

i

eu Ordinarii licentia

d duobni vel tribus tefli-

".

bere attentarunt, eos S.

di Parochi & teftium neceffarió pluribus agen«

l 17

bus matrimonium contra

k

bendum omnino

inbabiles

dum $e£h. 3. cu

S

m d; '*facrgmgnti;, 'ma;.rinïqqii

li

Synodus, ad. fic contra

folemnitate. -

7

:

D7

reddit & bujusmodi contra

Éus omnino irritos G.

[

efenti Decreto

Catcerüum quoa

d. Spoh-fa'lü Concxhum m- '

:

D.

nullos e[fe

decermit , prout. eos pr

hilinnovavit, adeóque

- etiam clandeftina inter

irritos facit , ammnllat.

Ratioeít; quia licét

[

folum & folam facta valida manent quamvis in .

itri

fpcétato ju

re naturali & divino per fe necinva-

lidum, neci

llicitum fit matrimonium ciande&i—

foro extetno ad. fidem adhibendam teftes adhi-

l ,qu

bere confültutifit, & valdé laudabiliter in ple-

1 m

num, tamen per accidens propter innumera in-

j In

:

rifque German

iz locis preeter utriifque fponft

di

€

ommoda , plurima fcandala & occafiones pec-

arentes & amicos adhibetur .etiam P

arochus .

candi, Ecclefia, cujus juri matrimonia ratione

) 0ni

ad majorem folemnitatem &f

dem, At,quidfi,,

jj

Sacramenti annexi fubdita funt , ad publicam

Íponfi in t

ali fponfalium contractu pratfente me

n

vtilitatem animarum .potuit ejusmodi clande-

rocho & te

ftibus ütantur verbis de praefenti(pro- -

i

(tina matrimonia infirmare , '& fideles inhabiles

!] ]

[/

:

'ut revera fiepe utuntur , & ipfe fcmel prafens |

reddere , qui fic clam conttahere] attentàánt j

j t

uemadmodum & . respublica civilis contra-

attohitus audivi ) accipro te u mram ; eritie jm

(Mq

matrimonium ratum , ut confummari liceat ;

j B

p

us quofdam vel fimpliciter, ut pupillorum , vel

cüm nihil defit requifitum ad matri

imonium €-

hj

certa folemnitate deftitutos ob juftam & publi-

ive Navar-38

cam caufam irtitos reddit & annullat, etiamfi

diamnovo jure Tritdent. ? s. negat

eap. 12.

num. ") 9. C Layman eit- co« vt j

alias jure naturali per fe fpe&lato irriti & illiciti

non effent, ut patuit alibi DeContract.& Ultima

quia przfümi non debet,

Iponfos voluifle ma-

trimonium contral

lere cum pcccatb,, nondum

Voluntate 7r. 6. "Decal. c. 2. & 3.

!

præmims denuntiationib

üs fub gravi obligatio-

dIonj

3

.. Decretum hoc Trident. clandeftinas nuptias

ur verbis dé-

annullans , & Parochi , teftiümque prafentiam

ne requifitis, adeóque licét utant

gt

refenti (quod tamen cáverepram

onendi fünt.

requirens, folim obligat in locis Catholicorum ;

tamen yel-

n

ubi illud Concilium promulgatum & receptum

àParocho vel peritis

) prafumuntur

L

eft,& non fe extendit ad ea locaCatholicorum &

]le fponfalia'wntrahere'more debito & commus

iDi

nialiorum: licét, ponamus , Íponíorum ex«

Hareticorum, in quibus nunquam promulga-

ftn d

tum & receptum eft , ut infinuat ipfum Conci-

preffam intentionem fuiffe , matrimoniuni i»

-

pfum contrahendi , contrahere tamen non poe

&

lium eodem c. I. decernens, ut Decretum in

L

"uerunt jure novo , fi hanc voluntatem & in-

unaquaque Parochià robur habere incipiat poít

z

tentionem Parocho & teftibus præ('e*ntibus non

:WM it

triginta diesàdie prima publicationis.

fignificarunt , quippé qui no

a matrimonii , fed

inafi

34 . Quare Catholici valide mátrimonia contra-

quod fi

mhl[& [.q

huntinterris hereticorum coram Pradicante ,

folum fponfaliorum causà interíunt ;

'.',l'gifln

ubi illud Concilium nnnquam promulgatum

tandem & ipfis ea fponforum intentio con ite-

HURRUT (

rit, dubium non eít, matrimonium fore valie

. .fuit :imó etiamfi in talibus locisillud Decretum

Orrfiodb;

romulgatum fuiffet , modó tamen,expulfis Ca-

dum, cümnihil advalorem defit, certé tamen

mottalitet illicitum , ideóque fpecialibus pacois

&in )

tholicis, non adfunt proprii Paftores ; cüm enim

cum

»D

áis locis Decretum fervari non poffit, non eft exi-

fübjedtum ; nam fi aliàs , fervatis fervandis,

impedimento occulto. dirimente . contraxiífent

Woru,,,

i

^ ftimandum, libertatem validé contrahendi ibi fi-

delibus ablatam effe, ut fepiusjam refpondit S.

bona fidá , & ipfifacilé

obtinent difpenfationem

"ttnit

& in certo cafu ab Epifcopo ;

& filii tal

R t

Congregatio Cardinalium Officii, apu RR.

áPapa,

matrimonio occulté. invalido fufce

pu ..l,egitimi

n

Tambur. Gobat Herincx. & alios.

« Infuper lie&t in. civitatibus Germanize cives

cenfebuntur ; at v

erb, fi tring denuntiationes

W*FH li

3

alieque foletmnitates omiffz funt, & i

p

qiy,

Catholici permixti cum hareticis reverà Epi«

s pravia,

poílea fpe difpenfationis

privantur , & fili pri-

Wtf

fcopo fübditi fint, ut Auguftz , Ratis bonz , &c.

onis catere debent. c. czgp iti»

Eu

Quf

tamen putandum non eft, Decretum fe ad ma-

vilegio legitimati

A

l

D

ter.

G c. Et tenore. Qnifilii fimt legitimi, ——

)

-

lEa

vrimonia facta ibi fine Parocho extendere , adeó-

a

J

ltl (

queé matrimonia hareticorum ibi fine Parocho

J AEUN S Sd5- I N

"Ia

Catholico, five coram miniflro hzretico cele-

Impedimentum.

Z

j

Plunpy

brata effe valida , quippé fcienre, nónque contra-

LIBERT

AS OBLIG

ATA «A,i:.,-* |

dicente , eóque ipfo tacite confentiente Summo

"Unjur

"terí, Continet quatuor impedimenta :

mf!ahen(

Pontifice, ne multa ibi incommoda oriantur ,

"-'Vot-nm,O

rdos Ligamen ,. ,Hme':/l'g:.. ;

j CT

quód filii eorum legitimé nati non effent, ideó-

que non capaces officiorum vel facrorum Or-

&

S UMMARIA:

; A

.iy, Votum folemne caftitatis:

$

B

! VItII

dinum, utre

&& docent DD. graviffimiGermani.

| Dirzmit matrimonium coni

*

MT

"anner. £0750 4. difp. 8. qütfi-- 3?4"17- 6. Lay-

40'.

tmbmdum

j

j

5y

4t.

- gure Eocleftaffico taptim.

D

j

B

man £ra&, 10. part. 2. €. 4. . 7. Dicaftil. difp.

42*

d eodem. jure.

NT

13. de 7Matrimonio dub. 1O. num. 84.. Bonà-

dÉm.c

:

dïl?lGit matrimon:

" mtwn MA

/ll;

-Jc)w

l'f;.

; 4 - Vaw)?'l

P

mþk&"cæfifari&' n dimn; p

D

"grati;a Habfenüs apuc.iXGobaïlt'cd[:' 1 8&-»0»3.( 4.60-'

[

iv

*

$

|

M

N

dl z ututis Maerimonis,

ani

;.,Qrdo äu&)liälä)mü: etiama dirimit maírimebium

y

de jure Ecclefiaflico conftat abimää J;isauteni

Qs

"eaptrabendüm (32022 f4met diffolest ratwum )

gy- fure Eccleftaflico tantum ; fen

naturale , vel divinum ex nullo capite oftendi

hi

44. Immediaté ex lege &$ ordinatione Ecclefin. -

poteft : nam ecce, votum folemne non ditimit

i

47- Non ex $oto erdini annexo.

f

jure natürali vel divino 1. quatenüs votum eft;

Ligameu [eu PiuculumMatri

qwouii cunt conjnge p

non votum fimplex eft ejusdem rationis, &t zeque

i

fipentey dirimit smatrimonium jure Balurali & di-.

ls

Pino cum quobss alie contrabendum.

obligát ápud Déum; ac votum folemne; ut docet

;;

N

-

1

CaleítinusIIL. e. 5. Tt;tü,l; Qt-'li;lerici vel voven-

$?.

Binde nenter comjmx ad. fecundas vuptias

tmgtþe pa*,-ï;

M

teft , nift babitd notitid moraliter certá de morte ai-

té5) G. & támen votumi fimplex non dirimit:

il

érgó &c.2. Non quátenus olemne votum eft;

erius. Quanta mol.tju r&qgiratw'(n]bra exierne.

"

: j

FEt que fnfhiciat in foro interme.

Kerolaris.

L

quia ipfa folemnitas voti eft folüm juris Ecde-

$

n

I

Impediszestum ptä&a iolfbtj?lti'ä qiiéd; & q

fiaftici & introducta ab Ecclefia, juxta cit. e. uni-

ls

dirimat ?

ub;.tq.l;;

cum. De voto i» 6. & Bullam GrïegötjinllH,

j

4.

Qritwr ex fpon/alióus Flþlüä;.

"

infrà allegandam.Adde : vix aliter explicari com-

3

$g. Inter fou[ssa G con[amgui:

a,

w [onfe, 4 fici[inis i

rhodé poteft folemnitas ifta , nifi per vim diri-

primo grádw, xon ultra.

We perpetuuin , beg

riendi mátrimonium huic voto ab Ecclefia ad-

y6. Ef

æ]u pir inortem þa'r.z/ki

jéam. 3. Norm dirimit etiam in quantum eft

/

p

7. Re

a

Jguetwr VATIA. .

*

:)

jd: Orstur etiam ex malrim

onio rato Lmium , nendum.

traditio factà Religioni , & hzc per folemnem

confnomito usque ad quartum gradum inclufie:

profeffionem acceptatám acqüirit dominium ali-

$9. Etiam ex tali matrimonio ingAlido ,

quod in Religiofum profeffum quia dominium

ex gi:fi&ï affw cónfe

j

Ko. Sc(f(p f f &Fdlüdm

zIV2

ufïii-

illud non repugnat , fed ftat cum vinculo marita-

li quantum eft de jure natür&e; ut pater in fervo

,

YVOTUM:

]

rnatrimoniüm contrahente , at ih ipfis £onju:

O'um lolemne caftitatis emiffum in pro:

gibus tuné poft matrimonium confuzmatum

u

39V

feffione Religionis approbatz dirimit ma-

mutuo confenfu Religionem profitentibus ma-

i

trimonium contrahendum juré Ecclefiaítico

net indiffolutum vinculum matrimonii , adeo ut

;um

tantüm , eodémque jure diffolvit matrimonium

tacla dipenfatione fuper voto, absque novo

n

ratum nondüm confümmatunr ^ Cértumi apud

4

contraétu matrimonio priofi uti poffint , ut om-

omnes .

v

nes fatémur: quàd fi ergó vincufum matrimo-

m

mu

4o L Dirimit matrimo

nium äB;ittäBändunïo'

niale ftat cum profeffione pofleriüis emifiá , quid

Certum de fide, definitum in variis Conciliis ,

fii etiam ftet profeffio prius emilTa, cum vinculo

T

0n

Sanchez, Layman, alii, & noviffimé in 7rid:

fnatrimonii pofterius contrahendi , quantüm eft

j

"

&i

Seff. 4.2. de facrant.Matr.Can.g. $i 45 dixerir,

de jure nátura : ergó fatendum ett , diremptio-

- clericos in acrás con[litutos vel Rrgulares [olenz

fiém effe folius juris Ecclefiaítici.

um !

lHl!J

viter ca[litdtem profe[fos pofe anatrimonimm cou-

, HII. Eodem jure Ecclefiaftico tantüm votum44

irabere cont?atisimque validurh effe, non oblanz

folemne diffolvit rhatrimonium ratum tagtüm,

g

;onmïi'l |

te legeÉcelefiaflica vel vote ; anatbema [it 1deni

étiam quoad vincülum , ita ut altero conjugum

habetur c/Unice; De $oto in &. docéntque DD.

)!H'Jïl' |

Kgitimé profeffo, alter vinculo folutus ad vota

Orthodoxi omnés, ac étiam Sancli Patres, & fpe-

áliatranfire poffit ; de hoc $6; 3. Cüm de ma-

i E

tiaüm D. Hierónim. |/ 2: centra Xovinianune

trimonii indiffolubilitate;

p

I

&7. D. Aügult £« P[alm. 38. &* Epiflola G. ad

IV.. Votum fimplex caítitatis etiam perþe»tuai4';"

,

milï(!lï

[:

Ibeodorzum AMonachum, ubi nuptias à monachis

ron dirimit , quia per illud tantum promittitur

.. & monialibus contratas inceftuofas & adulteras'

€o corpus ; & non aclu traditur, ficut in voto

u s

Y

&

n

í

appellant. Quin

ure civili Jovinianus Impera-

:

Íolemni. ^ Escipitur comrnuniter unicus ca-

lii

il

':

*s

Epifcopis &* Clericis, ltátuit

lgt

3 /ï"ä

füs: (iuxor in fzeculo manens, continentiám vo-

quis non dicamv.

apere; [ed atténtaré tantum jun-

vens marito dedit licentiam Sacrum Ordinem

T

üt,&i? | -

|gendi matrimonii cansa. Saérati[[imas 'Fzrgihef

füfcipiendi, eo defuncto, n validé quidem ad

an u fuerit,eapitalipna puniatmr.Ratio datur;

fécunda vota fcu nuptias tranfire poteft, uti ex C.

t

j

quia qui fe totum tradit uni , noh poteft fe tradere'

qnia (unt. difl. 28. docet Sancheg. 1. 7. De ma-

& obligare altcr'i",a"tquilhomo per votum folemne'

trim. di[p. 45. quem vide.

Item ex fpeciali

f,

- eaflitatis corpus tradit uni , fcilicét Deo tocum;

conftitutione Pontificia Grégor. XIII. in Bulla

,

Ecclefia Dei nomine folemniter acceptante : er-

ificipientez 4/cendente "Dowine. vóta fimplicia

.. £ non poteft illud. éorpus £radere alteri in ma-

Biennii in Societate JESU' matrimonia contra-

ttimónium , confequenter ditiaiit matrimonium:

h'äädä'diriMüht';'

de qu*ö;' videririt ipfi.

xontrahendur. .. Quà ratione quidam centen-

:

i D.

n ' AT

int, hoc izri

T

ih

edimentum dirimere jure nätyiräli)

DO RD.O..

.. Védivino. | Sed dicimus.

^ Rdclrþu'er g&dik?ääkrä&, &c. (rl'i'rixüif/ma—-— '

LE

A& lL. Dirimit jure Ecclefiallico tantüm , non»

. trimonium

À

eontrahendum ( non item dif-.

naturali; vel divino. — Communis DD. cum.

folvit mattimonium ratum) jure Ecclefiaítico

Scot. i» 4. d. 3 1. P 42. & laté probat Suarez 7o-

fän;ixm ,& immediaté ; & non, certé non fem-

280 3. de

AReligton, 1. 2. c. 6. & 1. Sauchez x

per ex voto annexo facro Ordini, in communi

d.

26. Pontius 1. 7. «. 22. Petez. difp. 26.'

Íententia. Explico.

«

jl E

f Dirimit matr igng&m

-

- Certüm de fide ex

) M

& crmcxdtfpö f"»'!]'f,' 'nmg.fa;. Ratio eíl;quia -

Y

Ls

þNnnz

Y

n

472

ibf:ol.! Sacrament, Pars Iy. G"P-i l,

[

Cohþilio Trident. fupra allegato feff. 24 c. 9.

giofos profeffos; claro & pl&xijfïïmo f'enfïl.' Aut

[

habetur variis facris Canonibus z. »»//us. AMif--

lecundum aliam interpretationem : Ecclefia ibi

am. c. prater, boc. diff. 32« &"c. 2. qui. vlerici

duo definit, nimirüm ,. Clericos in Sacris, &

uff

1l

vel voventes. c. un. de voto jn 6. docétque comu-

Religiofos' profeffos. non poffe nec licité, nec

'4(

niffima DD. cum D.'Thoma, Scor. i» 4. d. 57.

valide matrimonium contrahere; & utrosque

non validé ; quia obítat lex Ecclefiaftica : non

n

ac late probant Azor, Sanchez, Bellarm. alii

1f

r

Theologi & Controverfifte.

licité ; quia in utrisque obflat votm, ita ut in

"Non autetm diffolvere matrimon

Itf

ium 'ra;uriï j

utrisque impedimentum .quidem dirimens fit

habetur exprefse Extrav. antiqua Xoann XX

ex lege & ordinatione Ecclefig; 'obligatio vero

i (

fi maritus ante matrimonii confummationem

cafliatis integra fervandz fit ex voto folemnt

xpt

usv

facrum Ordinem fufcipiat absque conjugis li-

à R'eligi'öiö quidem þfa!eïïbfe'mp"äfexphcitä Pa

centià, & non ficut facris Canonibus definitum .

Clerico autem faerum Otdinem. fufcipiente fal-

qwoe

eít, irregularem fieri, atque monendum, non ta-

tem implicité emifio. . Hunc fenfum & fenten-

* ts

D

men cogendum, ut Religionem profiteatur ; fi

tiám alibifecutus furn. ^ Quare ficut quis ob af-

nolit uxori repetenti reftituendum effe , ut.ma-

finitatem v. g. cóntraCtam cum alia , immediaté

?

dl

trimonium cum ea confummet, falicet redden-

ex inftitutione Ecclelix fit inhabilis ad nuptias

;

)lit

AE C0

do debitum , féd non exigendo, ut notat Glof/a

ob affinitatein prohibitas . ficut etiam ob fa-

ETUTE

ibidem. — Quód vero Ecclefia flatuat per pro-

crum Ordinem ferio & libere füfeeptum ex ea«-

felfionem Religionis matrimonium ratum diri-

dem inftitutione Ecclefiz imäädiäfätjuiïfït ile

ATT

mi, non item per füfceptionem Ordinis facri,

habilis ad contrahendum matrimonium.

dan

ratio difparitatis datur; quia perprofeffionem fit

IV. Non ergo;, certe non femper impedi-4*

?gm loq

perfecta traditio fui ipfius , & reciproca obliga-

mientum hoc provenit ex voto ; nam iüprimis

Am eQi

tio cum Religione , adeóque velut alterum ma-

illüd votum folemne caítitatis annexam facro

Oi

trimonium Ípirituale, cui merito carnale ini--

DI

Ordini, tanquam nullo certo fundamento nix,

tum cedere debeat , qualis perfecta traditio nul-

negant fimpliciter , atque adeó ipíam totam»

- ltatum

la reperitur in füfceptione facri Ordinis. .. Czete-

obligationem fervandze caílitatis facris Ordini-

At d)

rüm tam Religiofi , quàm Clerici in Sacris ma-

bus adjunctam non aliquo voto , fed pracisé

d. (

wimonium contrahere prafumentes, atque»

ex pracepto Ecclefie provenire probabiliffime

ddem]

etiam rnoniales nupturientes , vel nübere atten-

docent cum Scot. cit. plures Jurifte & 'Theo-

"d f

tantes, incurrunt excommunicationem ipfo fa- -

logi, eósque fecuti Averfa hic az«ff. 4. fe&. T. -

E

&o ; Clementina unica , de confanguin. t affini-

& laté-Herincx de facro Ordine 45fp. 10. queff.

Mi

tate: incidunt in irregularitatem bigamiz fimili-

to. & probabile fatetur Gobat híc caf: 13. vrem. . ,

lii

272. Deinde (i quis füfcipiat (acrum Ordinem,

tudinarie , & poít fententiam etiam privatio-

t

nem beneficiorum. c. decerzimus dil.a8.

volens quidem ordinari, at vel fimpliciter no-

'tligg(

4y ll. Dirimit jure Ecclefiaftico tantüm. . Com-

lens vovere , nec promittere, nec fervare caílita-

At

tem, vel nihil prorfus fciens de voto hoc , nec in-

muniffima DD. cuin Scot, fupra; nam jus di-

Atllm

r

vinum nullum extat, neque oftendi poteft jus.

tendens ordinari; ficut alii, validé utique ordina«

- dz]ns

naturale; non enim dirimit matrimonium facer

tur, & impedimentum dirimens contrahit, imó

Áitim l

Ordo ratione fui ipfius, ut patet in Gracis, cer-

& caltitatem integram faltem extraneam fervate

^tr)

té alloquin iis etiam Catholicis & cum Ecclefia

tenetur; at certé nullum votum nec explicite ne&*

strdog.

Romana communionem habentibus non per-

implicité emittit. Quod autem femper teneatur

4

m

mitteret ufum uxorum. . Neque dirimit jure na-

vovere caftitatem, & fatis gratis dicitur & inte- .

Vr

türe ratione voti in communi fententia facro.

rim antequam voveat,rauone voti nondümiha- .

n

A

,

n

Ordini annexi faltem implicit?, quià votumo -

bitià matrimonio impediri non poteft, necinte-

n

rim contrà votum peccare poteft, cum nondum .

*lmïö(l

etiam folemne expreffum profeffionis religioz.

N [

i

jure naturg vel divino non dirimit matrimo-

fit emiffum ; ficut qui vovit Religionem ingre-

lt

nium contrahendum , ut $.. pracedénti often-

di, interim antequam ingrediatur contra cafti- -

Ííom; ergó mblto minüs illud votum. implici-

tatem delinquens , votum nondüm emiffüm mi-

Hi nf('nf/(:

tum annexum facro Ordini , fed utrumque fola

nimé vioiat: ergó non certo, nec femper hoc .

q ma[r:mo

lege Ecclefiaftica. « Sed quaítio nunc eft: utrum

impedim

]

entum oritur ex Voto annexo facro Off-

hae ipfa lege Ecclefiaftica impedimentum facri

dini.

P

ms, Iïml

Ordinis fit immediaté ex lege. & ordinatione

Confequenter ne

c cettü Sübdiacents wb —

Ecclefie , an vero

m&lex

.ex voto annexo facro Ordirii ?

Sacerdos folo interno aQtu, confenfu vel dele- ^.

Jam dixi.

i

Clatione morosá venered contrà callitatem de«

! mo) Euf

N.qe

Oqui

45. Ill Dirimit immediaté ex lege & ordinatio-

linquens peccat peccato fpeciali contra virtutemt

1 one

35

ne Ecclefiz, — Eft etiam communis DD, cum

Religionis; ficut peccat Religiofus voto folemnt *

Scoto fuprà: & apertiffimé Concil. Trident. cir.

Í f'ip

fiVata

adítrictus; quia in communi fententia Ecclefia

*- 9. anathemate percellens dicentem : Clericos

non poteít przcipere ve

tmätl'im

?n facris conflitntos , aut, R.

1 piiohiBere dirc&f; a&um ;

£

* Wv ezl.

egulares folemniter

meré.internum.

P'efeffos po[f; licite ey ealid

e cantrabere maatri-

ü gravi inj-uH&

Wj

At tandem , quid fi quis ex met

JÉORIHG . n oy, obff

j

Fante lege Ecclefraflica , ícilicet

incuffo ( caíu fané non raró in filiis familias ) fü«

guoa'd Clericos

? vel teto , fcilicet. quoad Reii-

fcipiat facros Ordines , non quxdem omninó

^g

$

/"N

[

l

/

"t 'Aäï'/

h

iz

453

& L deinpalinentis manimo

l

»

n

' &e fine omni cbnfeqfu,. K*el».ini'ït-lls ( quo cafü

$. VIII.

s

erte tam Ordo , quam votum annexum , ficut &

LIGAM

d

2

profeflio nulla effet ) fed cum confenfu illo me-

m

0-49

«

ST ipfüm vincolunt conjigum matri

ticulofo non fine multo admixto involuntario?

- nidlé ortum ex matrimonio rato vel con-

K

. 1. Clarum eft tam profeffionem folemnem,

fünimato utroque conjupe Vivente indiffolubi-

l

quam votum illud annexum Ordini íacro fore

le; adeóque impedimentum dirimens matri-

nullum, faltem jure Ecclefiaftico , eque ac^ ma-

monium cum quoeuaitttie"alios Velalia quacun-

j

trimonium carnale. 2. Validus nihilominüs'erit

" que contrahendüm;, 3lioquin'véram adulterium

ij

'facer Ordo; difparitas grandis eft; quia votum.

tUl

— futerüm; ipfo naturali & divino, juté prohibi-

Vel profeffio effentialiter confiftit in actu volun-

tum.; " Etfi enim oliin polygania judais ex

i

tatis voventis , eóque fimpliciter libero; Ordo

Ipeciali privileeio permifla füetità Déo, modo

l

veró eft Sacramentum confillens in actu-Ordi-

h

tamen Chriftianís fnterdicta e(l, tuui jure divino,

nantis requirens folüm difpofitionem in ordina-

ut AMarr. 19. & Marc. r0. ubi exprefse fnoc-

d

to, adeóque füfficit quicanque voluntatis cone

hz vel'adulteridamnat: Chriftus relinquentes

i

fenlus, & Qualibet etiam habitualis intentió.

priorem maritum Vel üxorem , & alteri nubene

3. In rigore loquendo, fic órdinatus ex metii ad-

tes; multó magis'ergb priori conjuge retentá ,

huc conahit impedimentum dirtmens matri-

alidm fupetducentes. "um eiiàm jure Ecclefia-

monium ; quia hoc impedtmentum dirimens, ut

ftico, prafertim Concil. Trid. 3z/f; 14.€.2. Sf

dictum clt , ex ordinatione Ecclefiz immediaté

quis dixerir, licere Curiflianis babere fimul pla-

eltannexum ipfi Ordini Sacro: Dicó 'tàmen ::iz

res'uxoress & boc nulla lege diviva e]fe probibi-

M

tigore lo342ndo ;mam valde probabile eft, Eccle-

tum, anatbema fi.De hoc latéScholaftici & Con-

fiam conjenxiffe hoc impedimentum dirimens.

ttoverfiv, quos confülere potes. Nobis pro pra-

x|

Ordini fufcepto modó ordinarió : quare alibi ex

xi, eáque difficillima, & nonrara, folüm viden-

communi DD. fenfu dixi; talem per metum or-

dum : quanda certitudo requiratur de conjugis

:

N]

dinarum nec teneri voto ; quod certiffimum : &

abferitis morte, ut altri ad alias nuptias tranfire.

libere absque difpenfatione matrimonium inite

liceat , ac permitti

^

f

l

poffe , quod probabile omnimó & tutum eft.

Conféflàrio,

poffità .Judicg ,Parocho , vel

il

l

4-Eodem rigore; fi infansordinatus effet Diaco-;

" Regula certiffima. " Neutrivck,onjugum Iivccf,i o

Tk

u

nus vel Sacerdos ( validé at non licite ut alibi )

vel pérmiitti potefl quavis autlioritate ad fecun-

Í

(

fadlusadultus, etiam adftrictus effet impedimen-

das nuptias tranfire, nifi habita notitia moraliter

qnq.

to; quia vere habetOrdinem facrum : attamien id

certa de morte álterius. Ita exprefse Clemens[III. .

[

merito limitavit , dum difpofuit Ecclefia , ut ad-

€. du Prefentid. .De Spoujal. & Aatrim. hoc

(pettl,

veniente ufu rationis optio detur , ut fi velint fta-

textu. Zo Prafeutia noffra quefroifH : Quid agez-

et nb

te in facro Ordine , (tent, & deinceps exclufo-

d& fit de mulieribus , qua viros [uos causá ca«

i |

matrimonio obligabuntur ad caftitatem ; quia

ptivitatis vel peregrinationts avfentes ultra fe-

at

per illam electionem ipfo fa&o fübjiciunt f* Ec-

presnium praflolate fuerunt , nec certificari po[-

r

clefig Pracepto; imó in communi Sententia ca-

fieist de vita gelmrte ipforum , lict f'per boc

m

"flitatem folemniter vovere cenfentur iniplicité ;

folicitudinem adbibuerint diligentem G pro jn-.

Á

- Siveró flare nolint, ducant uxores , ut lüber, fed

venili atàte feu fragilitate carnis nequemmt cone

ite n

' SSacerdotio vel facro Ordine non utántur.

tisere petentes aliis snatrimonio cóptelari, Con-

meatut

48 Concludo caíü heteroclito. - Quidam igna-

fettatzoni 'efgö tua tulit'e'k re/þbndergm ; 'Quää:

j

tfus Sacrorum Canonum fuicepit Ordines Mi-

quantociinque annorum wumero repaneant vi-

m

nores credens, jam & ip(ius annexum eífe votum

vestibusuiris [nis , nàn po[funt ad aliorum cou-

cié

caflitatis && impedimentum.: dirimens , prius-

fortinm cánonice convolare , nec autboritate Ecs

quam tamen füíciperet Su

ha

[v271

pnduf.

iaconatum , duxit

clefje permittas contrabeve , donec certum ntutue

j

Uxorem conlcientia graviter obmurmurante:

cium vetipiant de morte virorum. Hec Cle-

p

u

pofteà dubitavit, an validé matrimonium inie«

mens. Similiter Lucius II Papa c. Demiz»:. De

tit, néc ne? Certé non reputabitür inter ftultós;

d

féctindis nuptiis , decernit, ut nullus ammodo ad

nam matrimonium tale invalidum cenfent ma-

p l

fecundas nuptias migrare praefumat , 240a4 t0n-

g*

gni Canonille , Xoan. udreas. LAncharanus.:

ftet » quod ab hac vità migraverit uxor ejus.

-

Butrius. Imola, &c. — Sed x. Péccaffe quidem-

Quà nimirüm Conftitutione Pontificia.:

u

mortaliter ob confcientiam erroneam de gravi

n

corteCtum eft jus civile L. Uxores ff. De divort.

vd de: 4

peccato; at matrimonium (ine dubio fuifle va-

flatuens z ut mulier , quz de viri vita quinque n«

lidum eóque licité uti pofe depofità confcien-

o

iris nihil audivit & vere dubitat, poffit poft quin«

tià errone ; quia nemo poteft emittere votum ,

tum annumalteri nubete. — Etíiqus alialeges

erem

j

jl

]

quod privata authoritate vel ertore poffit diri-

poft certum ànnorüm numerum id permittant,

mere matrimonium..

Íta communis DD. cum

& vulgaris perfuafio fuit , ut poít feptem'annos

j

Jdi

d

Sanchez l. 7. 4/fp. 3 1. sum. s. Bonacin.

conjux li nihil de altero conjuge audivit ; poffit*

u

.x

Y

Efcob. Leander , alii, cum Gobat

ad alias nuptias convolare.

Etratio urgens eits

quià quantocunque tempore certo non conftat

,llmüm

. Xæ'm'/Z 31. iv fine.

*

de morte conjugis, manet dubium: at in eo dubio

j

y

*

E

yu

Fl

poffidet certa lex matrimonii ; que fervane eftd;

[

"Nmnn 3

'quia

üuusgsó^

474

fbool, Sacranut, Pars jj Cl

»

j

uia i» dabio fáilum non prafumitur , j:il de-

'Tambur. eit. sum. ifo. ubi ,'x'h:;:/:'ïmäx(väier p

gj

Audifli: Deméceertum nun-

monfirari debet.

dentis judicium ; adeóque in foro externo judi-

iaf

iinph récipiant. Ubi intellige : uwntium non ma-

cis arbitrio relinquuntur ; in foro

3

Veró c'qnfqienf-

qi

fculínüm , quaf? unus nuntius etiam de vifu te-

tiz plané fufficere poffunt.

ii

flans, referensque de obitu conjugis abfentis

IV. Multó minüs adh

uc fufficit fola quan-

ii

füfficiát , ut plüres voluerunt apud Sanehez mez

tumvis diuturna conjugis abfentia , ut conflat

Jb

rito reprobantem ; fed. ssietium in neutio gene-

ex S. Textu cit. lege Sanchez cit. ss 2. atta-

z

£e jid eft, certàm annuünciátioném feu informa-

men fi poft longum tempus, etít nec teftis, nec

My

fama adfit de morte conjugis adfunt autem alià

tionem, vulgo gétvifjen QSericbt / ut ipfé fignifi-

il

cat Lucius Papa , quead cowffét ; hoc enim ver-

magna irdicia & conje&ture rationabiles , pro-

um

bum importát; ut conftét per in(trumenta ; pe£

babilem; eifi non omnino certaim prafumptio-

jit,d

teftes plures de vifu , aut per fententiam Judicis;

nem caufantes de more conjugis, an non pro

v

feu authenticam Magiftratás teftificationem, fi&

foro conícientize füfficere poffit ? audi non me;

ut omne inortale dubium exéludat. Mafcardus

Í«d germanuim Layman ii 1.5. »um. 2. ubi

iif

i Fuh

JDe Próbation; concló[. 1 $. num.31. 8 hanc mo«

harrato cáfu (quidam in amentiam ac furorem

tàlem éertitudinémi neceffarió eXigit Judex Ec:

n

&&us aliquoties, fibi necem inferre tentávit, po-

lní

clefiafticus in foró externo, ut adíecundas nu«

fteà vinculis conftrictus fuit , ex quibus denique.

ii |

ptias ttanfiré pefimitiat; —Verüin quia in forg

érupit, quó aüteii devenerit, licét diligenter

afiti

confcientiz plerumque rnitius agitur , ac tantd

quafitus, nulla ratione fciri poteft , atque ab o

yüri

ceirtitudo ; táui éértum ssatium ( conflat fzpa

tempore octo vel decem anni intercelferunt ) ità

n

haberi nori poteft, Videamus bréviter: quid ii

concludit : /alde þn*bäl:iii: eft fententin Rofcllas

, 10

pattiäu'ïari fufficeré poffit;

$; dntonini , Sylveflri , Chiliarchi , quód saulier

[2

L Si Paroclius feu Re&or Parochis teftifice:

in tàli eafu son peccaret j fieminà fe óppoututé

nj

ThoniG

tur de morte talis, vel exhibeatur ejus authentica

Ad feclándas nsptias iranfrei; Quamobrem con-

$; f

ides, fufficienter probabitur mors conjugiss

feffavins in éon[cientia foro id zpf permittere GU

fitri

düia hec eft probatio probabilis officialis feu

Dfudex in foro externo , fi poff celebratas umptias.

liment

per publicum inftrumentum exhibita ; quae fiz

canane iutklliperet , heaue sonlierem punire, ue-

deim moraliter certam facit.

que à [eciinde vire fepararé debéret , donté Gogut-

^g 1

aj

II. Unus privatus teftis etiam de vifu feu ocz

tB e[fet priorem maritum adbuc vivere : idque

j

€ulatus per fe nori fufficit; quia ünus tanti ne-

aperte fuspittér 6x ci Cum pef bellicam.3 4. quafi.

4j Q

;

D

gotii rem certami nóm reddit & experientia do-

1; 5i verà dé carsiali conjngio [it agendnna, tam-

€uit,etiam his temiporibus perfzpé fefelliffe, Ex

din altérüter cónjuguta ex[petlet, dónec de ipfius

gl

Atiny

€ommüni Zambar. ibidem.

.Sufficit autem I«

obitu verifimiliter pre[umitnr : 4tqui in prope«

ÜUnusteftis de vifuomniéxceptione major. Se-

bto ouimiue verifimiliter prafumitur. — Eevatio

f

Wiseit

éundüm onmines. à. Vir bonz fidei, qui juratus

tfl y quiaiuvebus moralibsis , iu quibzs plerumz

Qd

deponitde mortecomjugis, — Abbas im cir. c. in

due certitdo baberi uon pote[l , bomini ad atiie-

v

prefentia nssn. 6. 3. Itemi vit bónz fidei ; qui

ss (nas inflitwendas fufficere deber probabili

lil

[/

e-

Tytty,

íciat rationeéni reddere certa fux fcientie vel

fha, licét non omninb certa pra[smpt

R

a Ha

caufz mortis, üt fi in bello conflixerit, tali vel ta«

nus Layman. ,

"

Á

m

tthon

Vconfe

li morbo correptus objerit , aliáve fignia eviden-

Accipe adhuc ünü

1;1 & affeiruxïi;" "'Éitius ma-

fitus inlócüm valdé remotum abivit; unus uni-

xphi

tia, teftimonia , [nftrümenta proferat; Commu-

nis. 4 Si cum uno tefte de vifu aliz fimiles con-

cus teftatur, éffe illum ibi rüortuum , affértqué

ht j

Blen

jecture feu admiracula conjungantur, maximé,

füi dicli arguriienta veriffimá , nec facilé poffunt

1per locorum diftantiam major probatio fpe-

aliz probationes inortis haberi, In hoc cafü po-

n

randa nonfit, Excommuni Sanchez [. 2., difp.

téft uxor alitér nubere. fic reflex& Sanchez , l. f«

d

38. num. .

dt/p 46« num. f. ,It'efp Cajus in longinquuni

uj

IlI. Multó minüs fufficit unás vel plures te«

locum profectus, Sémpronius praliuii ingrel-

in f[)m [j

ftes de auditu tantüm , fcu famz cornmunis de

füs, T itius jam fenex, non amplius comparent, Ó

&tqi

morte talis conjugis ; id enim nüllo modo rénmr

fama eft obiiffe , & c. habetur füfficiens notitiá

tl

certam reddit; quod fi tamen rursüs farma' con-

de morte fingulorum. Ita'ex Navar. Sylvellroy

Ts

junéta fit cum aliis non levis momenti indiciis'

Valent. Tariner. Pic difp.8. qsefl.a. dub. 6. numt

Rnf d

vel conje&turis, teftimoniis vel przfuniptionie

Yo6. quos vide. Simili érgó cafü occurrenite

*

;"Pülfum

bus , quz licét fingula feorfim non fuffüciant ,

«onfeffarius nóii. éonfültus^ quidem prudéntet'

Lliumg

omnia tamen fimul jün&ta moralem certitüdi-

diffimulando periitteret ex mente Laymarni,

Ü ooffe

riém caufant$ uti, quiá viri graves maxime de

aliorum DD. nominatorum ; at vero interrógá-

At f] Q

inagiftratu loci id affetunt; teítis bonz fidei o-

tus vix pofitivé fuadere poterit, multó minus Pa-

^

Nl

cultus et; vir fenex eft ; in acie conflixit; tem-

rochus matrimonió a(titurus; poft fatum autem

L]

pore peftis egrotavit, quze omnia fimul jüncta

tuté diffimulandüm eti. — ;

]

(

i

j

moralém certitudinem ac probabilem przfum-

. Corollariüm: quincunque ergb abs

qgg onis;if i

M?üin

ptionetn conffituurt , uti plutimis eitatis do-

€jusmodi morali certitudine ac probabiliffima» .

cent Navar«c, 225 »up.

f$- Sanchez l. a. difp:

!

.Pïnqu'u

faltem 'prafumptione, temeré ac verà proprié

P

JJ

46. qua[^. 2. Layman,

dubius de morte prioris conjugis matrimoniuti

"'3&. lo.pm't.i- G'.','.ml-

L

u

; ï*gïl'lþea«

V

V

d

475

Secl, I."x'tde'lmpedz"mfmti: matrz'mam'.z'..k i

ce verfa, &c. jure ecclefi:;üi.gg;-'äï;

*

2

:

A

irimens matríe

]

'hlïüä&öüti'ähäföt*, « qüamVis ü fev&rä priot

:monium contrahendum .cum : i

i[dem. confan«

J

aj fit mortuus matrimonium valeret',

onjux jar

"

;

4

if

de futuro in primo .

J

,ut contra

Pontium & noftrum Marchant bene'

guineis fponfi vel fponfz , .

^

.

b

gradu tantüm ; de przef

enti Vero

ín mattimonio

P

probat Barbola cit. c, Demings: cüm nihil pla-

dum. publice hon

l

ab juris tunc , veljus ullum matrimonium ire

rato ufque ad quartum gra

flatis gratiá; - quod nimirüm paru

m honeftu

i

ritt) omnium tamen confenfu matrimonium

videatt ,ut ij qui jam matrimonium inter fe

l

fié dubit contrahens peccat mortaliter , & ex

de data defponderunt, &t maximé de pr&fentt .

C

arte fua ab ufü mjatrimonii petendo abftinere

contraxerunt, deinceps cum alteri

us utriufque

d

debét, donec de morte conjugis fatis conftet,

wti laté probat Lucius Papa cit. c. Dominus Nul-

confanguineis publicé contrahant ,

fceantur.

Et dicitur etiam in jure ac

1

"Trident.

"

Ins ammodo ad fecundas uptias migrare prefn-'

*

hode,

m

mox citando jsflitia pablisa

flatis , quod

D)

at , donec couflet , quàd ab bac vita migrárit u«

fcilicet: videatur juftum

& xquum, decentiz ac

xar ejes , ff ver) aliquis vel aliqua i2 batlenns

G,

honeftati public& congruurn , ut inter fe no

j

nonobfervavit , & de sorte prioris conjugis ad-

buc fibi exifizoet dubitandum , ei qui ipfi nupfit

copulentur matrimoni

oilli, : quos imp.cdlimgü*-ï.

tüm hoc publice honeftatis arcet à matrimioriio.-

( bona fide fcilicet) debituns non deneget poflu-

Impedimentum hoc dirimens introductumi

lanri, quod à fe tauaen uoverit unllasenus esiges

dum. Quid fi poff hac de prioris conjugis vita.

eít jure ecclefiaflico. e. D'avesis.c. [pon[im de

foonal. (* matriuenio, &c. 2. fi quis wxorem e. fi

con[literit ,reliflis adulterinis complexibus ,4d

priorem conjugem vevertasur. Echine:

quis defponfaverit. 27. queft. 2.

& quidem jure

illo antiquo. extendebatur usque

ad quartunt

Econtra ; habita quacunque morali certitudie

gradum, ut nimirüm

tritum eflet matrimonium

ne , notitia vel prafumptione de obitu abfentis

.feu viya feu mortua etfi

€onjugis, etiamper (ententiam judicis , matri-'

contractum à fponfo ,

t

j

nunquam carnaliter cogni

tà fponsi, cum ejus-.

monióque novo quantumvis bona fide contra-

&o; fi tamen revera adhuc vivit prior conjux ;

dem filia, nepte ; abnepte ;

& cforore , patruele ;

M

avia , &c, & fic

matrimonium fecundum nullum eft ex impe-

- confanguiriea , Gc. item matre

. dd-

h

.econtra fponfa cum €

onfanguineis i'pbnfi,

"

"dimento legaminis; ideoque habitá éertà notitià

« vita prioris conjugis ,. matrimonio fecundo

que decernitur cap.

unico de ]pbnfäl. 12 6. Gvg-

L

1]

fimplicirer abftinendum eft sique is forté .com-

Íponfalia valida fuerint, five invalida ex quacun-

"

que caufa,prafertim ex defeQiu confenfüs. Ve-

L

!

pareat, conjugem. füam fibi revocare debet;

"Damnata nimis effet hic compenfatio.-

b

*

rüm hoc nimis rigidum anuquum jus corree

jj

fec'unäi

&um efl novo jure Concil, Trident. feff. 24. [

jj Atquid i. deprehendatur tempore -

H

matrimonii contra&ti quidem vixiffe adhuc prio«

de reformat. matrimon.. ira flatuente: puélica

p

fgon[alia quafcim-

rem conjugem

;modb autem certb conftat , &

boneflatis inpedimentum nbi

n

vivis exceffiffe ? xj Adhuc deferendus eftthotus ;

que ex cau[a v

alida non erunt ,

facra Sysodus

j

/ quia adhuc matrimonium fecundum. fuit inva-

pror/m-tollit.;u

bi autem valida fuerunt,primum

vd l&ll*

vadum non excedat ; quoniamïan

ltertioribus

"

lidum, & juxta regulam jaris: Nen firmatur tra-

—Untemporis , quod ab initio :&aufubjijlit :nectes

grádibus

jam non pote[t. ejusmodi prob

ibitio fine

l

rvari. Hac Concilium: loquens

nebuntur ullo jure fecundum matrimonium no«

difpendis obfe

. tamen defolis

fponfalibus ; nihil de matrimonio

TM

" voconfenfu validare , fi tamen fufcepta effetuna

vel plures proles, omnino convenit , ut confir-

.

Tato, Ut p

atebitde utroque pauculis feorfim.

j Uf«

( ommetur ilud imattri

monium , nam hoc facit ad.

EX SPONSALIBUS. .

AWU

" meliorem educationem prolis , & multas tricas

M folisergó nuncfponfalibus validis acle-& :

of

/ evitandas ; etfi non foret neceffe ad legitiman-

- gitimis oritur hoc impedimentum publi- "

PO*

c& honeflatis , non item ex quacunque ratione

-dam prolem; nam proles nata ex matrimonio

ClaL

- bona fide putato icgitimo ab utroque conjuge »

invalidis ;ut loquitur Concilium. Ergó ne etiam

j

/&. 1tà non oritur , üt

in foro omni legitima habetur. -

non ex fponfalibus fictis?

iif

At quidfi & contra de novo contrahens certó .

contra Sanchez , & alios pr

obabiliffi

mé docet

368. ap-

Païiw

erederet, priorem conjugem adhuc vivere , re-

Repellus apud. Gobat. Caf. 17. »4

g

eft enim etiam promiffi

o ficta alis

veri camen jam vità functam? Dicam feéh* 3. de

R

probantem ;

j

. confenfu de prafen

t

i nimirum nullum effema-

qua ratione invalida;

quippe minime obligans ex

.L

rhas

" trimonium,fi abfoluté confendiant ; cüm impof-

juftitia , fed folüm ex virtute fidelitatis éxte

(

— fibilium etiam falso creditorum , nulla feri , aüt

ua homo tenetür fua verba conformare fa

&is:

hoc impedi-

efle polfic voluntas efficax ; validum autem fo-.

Vide dicta de promiffione.. Adde:

jlb

mentüm etiam oriri ex folis fponfali

bus abfolu-

.fet ; ( contraxerunt conditionaté : fi jam more

condis

Tl

li

tis, non itemi conditionatis de futuro ;

tuus ie-,fi"ecj, fi fprtc*:»;)gffumus ,&c.

tione nondüm impleta; Óic enim no

ndüm funt

j

d

PUBLICA DOBESTAS

vera fponfalia: at quan

do conditione impletà

.

z

müm inducenthoe

Mypedimen

tum publice honeftatis eft pro-

tranfeunt in abfoluta , jam pri

impedimentum , uto

bfervant. DD. communis

lug wa

| .541

pinquitas o

:ta ex fponfalibus vel matrimonio

Ia

tato tantüm inter fponfum ex una patt

e, & con«

ter & infra etiam exemplum dabo:

eritur interj &

yuj"

1l Hec ünpedimcntqæ folum

j)

faiguineas iponie ds altera parte , ac viciffum vi-

»*

" fponitim

j

-

j

as

Tbeol. Sacrasent, Pars IV, €ap. 1.

476

guíneas fponfz , ac vicifim ,

here cum ejusdem Ifa

b

"

li

[ponfim & confan

habetur:

É

.j'el!;ffforore Mari'—a. Sic

[

& in primo gradu,

non ultrà , ut exprefsé Conci-

W

lium Ex. g.

'T'itius contraxit fponfalia valida cum

Yabente fantlifimo

Domnu anlro p;o;;iv[itl;fn

[

;

Caja ponimr

folüm impedimentum dirimens,

fnit in [acra Congregatione Coucilii , & fpoua-

ur.non poffit matrizonium conttahere vali-

libus validà initiocontratlis , deind? mutuo con-

Á

dum feu vivente adhuc , fcu mortua Caja; cum

fénf' diffolutis , fit [nblatnom impedimentum jn-

L

ejusdem Cajz matre,forore ; filia, cum omnibus

fHitie publica boneffatiss. & dubio pluries propo-

ii

1

áliis poteft ; & viceverfa , Caja non poffitmatri-

fite & maturb examinato , tande [ub die 6. 9alii

n

monium contrahere cum patre , fratre, & filio

dnzo 1658. Eminentiffimi , Patres in antiqua

jit

Titii; benetamen uterviz cum aliis confangui-

ejusdes, Congregationis [ententia confentientes

neis validé ; at flantibus fponfalibus non licité ;

eenfuerant : non e[fe fablatum.Cujus fententia u«

, ff

ue cum rationibus binc inde dedatlis , j vecem.

.&dfl(:

nam fpoafalia legitim? contracta cum una funt

tibus eju[den Congregationisin bac matería ve-

aidi

impedimentum impediens refpectu cujusvis al-

L

.

ya

terius.

[ponfis , fatta velatione d fantiifJimum , Santii-

mentum hoc ex Íponfalibus per.

15 [na die O. eju[dema menfis , praditla Congre-

Ami

$7 lll Impedi

Y

petuum e(t, ut neque morte alteriufvis fponfo-

gationis prebavit conclu[ionem camqu

;

e jt;gm: ig

A

dubium deinceps non revocari.

"

Á

rum ceffet impedimentum dirimens matrimo-

nium cContrahendum cum dictis. cöhfanguineis

, Quarescuriolule: nónne jam

moveri potc(l

WEa j

prudens fcrupulis illis, qui fecuti priorem fen-

Ptl

fponfi vel fponfe : ut habetur expreísé jure cit.

e. fi quis nxarem de[ponfaverit vel fabarrbave-

tentiam tantorum Virorum matrimonium cons

T0f

traxerunt cum forore v. g. vel filia prioris fpon-

iyti

ii , quamquam poftea [uperveniente die mortis

gjts nequierit eana duceve in uxoré , tamen unlli

Íx, fponfalibus prioribus folutis? xy. Minim :

r

nam juxta/egem Barbarius ff. De officio Prato-

fout

de cov(angniuitate ejns ( modó jure novo in pri«

mo gradu tantüm ) licez aceipere eam in conin-

ris. valet quilibe; contractus, adeóque etiam.

t

maximé matrimonialis, exallegata, prudentér-

fumí

gem ldque repetit. &. fequeus Controverfia au-

tem graviffima fuit hactenüs : an fi fponfalia fe-

que credita duthoritate legis: atqui qui ex refo-

(iam

mel fa&a valida mucuo confenfu velaliajufta

lutione illorum Epifcoporum & tantorum DD.

t ;

aufà legitime diffolvantnr ,. ceffet hoc impedi-

fic matrimonium contraxerunt, id feceruntex

þfhmr |

mentum ? ceffare docuerunt graviffimi DD.

allegata prudentérque credita authoritate legis,

'hutfzq

apud Tambur. eit. e. 11. $. 2. Gobat caf. 15.

fcilicet Declarationis illius quafi habentis au-

thoritatem legis clariffimé loquentis , etfi reverà

it

Non ceffare fine dubio probabilius juríque con-

formius doeuerunat DD. communiüs cum

talis non fuerit : ergo valere debuerunt contra-

s

$

Sanchez l. 7. difps66. num.21. Layman e. g. alii

&usilli. Denique leges & DD. toti füntin tuen-

apud ipfos. Ratio eft ; quia cum ab initio valida

do matrimonii bona fide contracti valore , ne ex

]

lii

fuerunt fponfalia, jam ortum fuit impedimen-

diffolutione: graviffima oriantur. incommoda,

Xum: atqui impedimentum femel veré exor-

Lege Gobat caf. 1 f. toto de hacre omnium,

M (q?'g

tum minime pendet à voluntatefponforum , ut

quos vid. optime & praéticé diflerentem.

Ti

€orum libitu permaneat , vel ceflet, .Deinde in

]V: Ex di&is refolvendi funt varii cafus: hi ,£g

"

itf Tl[

morte alterius fponforum diffolvuntur. fponfa-

hisque fimiles. 1.Si Sempronius fponfalia con--

horgf

lia, & tamen tunc non ceffathoc impedimentü ;

s

traxitcum Titia pura & abfoluta, & poftea cons

*

*'*9"0[] !

patet ex claris jutibus allegatis:ergó ficet mutuo

trafidem priorum fponfalium contraxit cum

tf

confenfu folvi poffint fponfalia non tamen ideo

ejus confanguinea in primo gradu: "Fam fport«

* ul

eeffabit impedimentum. Refpodent quidem

falià, quàm matrimonium irritum eft objufti- —

Ri [

.fatis commod? DD. oppofite fententiz apud

tiam publicie honeftatis ; nihilominüs adhuc

L

"i m

'"Tambur. & Gobat. citt. oftendíntque eam

oteft, & debet ducere priorem fponfam ,- non

"

(

fententiam probabilem ; atque in praxi fecutos

-obflantibus fecundis fponfalibus cum coufan«

P Q

fuifle aliquos Epifcopos ac viros doctiffimos &

guinea , fi copula nulla interceffit: idque non fo«

N

- afferebatur pro eaDeclaratio Catdinalium S.Of-

làm jure novo TTrident. quia fecunda fponfália -

A0nto [

ficii & fateor in duobus cafibus me non feciffe

funtinvalida: fedetiam jureantiquo, ne detut

Trtp

fcrupulum poenitentibus ; fed quidquid fuerit

mutua quafi reactio irritandi inter fponfalia

l X

deilla Declaratione fine dubio non authentica

priora & pofteriora. c. s»ico. De fpon[al. in 6

: Trldq

& fufficientead legem ftatuendam. — Jam tamen

2.Si Sempronius priora fponfalia contraxitcum " -

dlmgm

: priorem fententiam prorsüs evettit , & certam

"Titia fub. conditione pendente in futurum v. g.

-alteram Sanchezii reddit alia noviffima & au-

fi parentes confenferit , fi Papa difpenfaverit ,

b

ii i

Bu

thentica Declaratio eorundem Eminentiffimo-

'&c. & illa conditione nondüm impleta, . abfo-

. rum Cardinalium füb Alexandro VIII. apudPro-

luté contrahat cum ejus confanguinea, tüncex:

à Item

:

D 0r

fper. Fagnanum i» e. ad Z4ndientiam De [pon-

neutris fponfalibus oritur impedimentum diri-

Jf&l. & matrimonio. GC "Yambur. cit.e. 9. um. 7.

mens: non ex primis; quia ex fponfalibus con-

Mnei

mmwh(

ubi poft narratam cafum de Alphonfo Rodri-

ditionatis ante eventum conditionis , quia adlue -

?

quez,, qui poít fponfalia contracta cum Ifabella

fponfalia fimpliciter nonfünt, nonoritur impe - j

ä"Pflu

n

"ts

M

Ruiz, &in hujusgravi morbo, mutuooptimó-

dimentum hoc, quin faltem validé cum fecune

j

, utpoté

Qïqu

aue confenfu , diffoluta , þq&eä volebat contra-

da cont'r?he?e'pomt : neque ex fecundis

j

. ilicie

MQE Ie(

h

—

1

x8 d :le *.inäpedï;;;entif Matrimöm'zï ).

477

B

ilicitis & invalidi éonizá fidem prioruri fpon-

pedinientüni hoc ortum ex fþ'.öhfälibüs:, iolüm

falium; éx fponfalibus autem invalidis non ori-

feflrinxit ad primum gradum & fponfalia valida

tur hoc impéáimentam publiéz honeffatis; üt

tàntüm : utideclaravitPius V.za Zulla ad. Ro«

]

di&tum. De quo pluribus Sanchez ; /.7. djjp. 6 :

h

mantita Pontificem [peHat: tit, da inatrimón G

Háe refer cáfüm réceftém i quadam voto

[þba/at. i& 7. Quoad mátrimbriüm autefi

fae

k

caltitátis adítri&ta éontraxit fponíalia cum Ti-

tutri manet in vi

l«

[

gote difpofitio jutis antiquis qüà.

tio , qui te cognità libenter ceffit ; poftei; impe-

li

tfata

i

nafcébatür hoc impedimientumi , etiamíi márrie.

4

ifpenfatione füper voto , contráhit cüm

tionium füerit invalidum ;. duritiodo non ex

6jusdem Ticii frátre juniore fponfalia , Valebítné

i

defectü confenfüs. Quaré fi matrimoniürm tüumi

fatrimoniut? &.valere duplicitet : & quiá

priüs fuit invalidum ex im

pedimento voii ;facri

]

prima fponfalia fuerunt invalida; & quia alter

Ordiiiiä; hgämlms,

confanguinitatis ; affinitdtis,

E

celfi;^ Qódífi tariet fponfalia prima füiiffent

l

conditiónata: fi à voto difpenfata füero: polt imz

Gitinis, &é. contraxifti hoc impedimentuifi ;

li

üt nihilóminüs hon poffis contrahere cum cori-

petratám difpenfationeimn ipfo facto fuitfet or«

fanguinea prioris uxoris

h

putatitie ; neque illa

tum iripédimeitür. diriens; ideóqüe matri-

viciffim cumi confan

monium fecutum nullüm.

3: SiSempronius ab«

fgra'dum';

ggideis tis infrà quartum

E

foluté fibi defp

onditTiuám ; & poftéà carnali

tercognofcatlororeim ejus Cajam neutram u«

iti, Non autenmi contraxifti hoc ïmp&dimcn-öi'

tüm , (1 matrimonium fuit invalidum ex defectü

Xorem duceré poteft: iion Titiari ob impedi-

ipfis confenfüs, ut fi priüs matrimonium con-

mentüim affüitatis i nec Cajam defloratam ob

impedimientum public& honeftatis. 4 Si Titius

traxifti. cum érrore perfona ; cumi ignorantia

qualitatis fervilis ; ex metu gravi injufté incuffo ;

defponfávit fibi Cajam , & háncuxorem duxit

in ebrietate plena, àrentia ; infantia fcu tenera

frater ejus Sempronius, matrimonio nonduri

&tate ante plenüm ufürn tátionis ; quin etiam in

confümmato ; Titius; etfi non teneatür ob fra-

J

&am fidem , ádhuc tamienfi vult; poteft duceré

&tate adultà impüberi matrimoaiuii €oníra-

Cajam, quia priotà fponfalia ob publicám hone-

&umeftinvalidum ex defectu confeníus; ideó-

)

flatem annullaritià fequens mátrimoniüm, nori

que non contrahis impedimentum fioc publicae

M

poffunt ánnüllári viciffim à fequenti matrimo«

honeflatis ex mattimonio ráto uíq

ue ad quar-

"

tumgradum. Attammen quia confei

ifüs impube-

fio, ut fuprà fiotatum. Sed de hoc mox;

1

tum ex fpeciali difpofitione jüris

ádluc hàbet

W

OEX M ATR IMONIO & ATO,

vim fponfáliim ; utinfrà videbiimüs, ideó ádliuc

ij

D

j9l. EX matrimonio fato tántüüi , hondüdi

contrahis impedimentum publice honeítatis

[

í

& confümmaio ; oritur impedimentumi

ex fponfalibus ufque ad primbrn gradum tan-

fed

blicé honeftatis ufqie ad quartüm gradom

tüm ; & tandeii ; miatrimonio poft pubertátem

li

ádeptámi

t

&

incufivé ( ficut ex tnatrimonio éonfümimato

áatificato, étiam ;mþed?menfum exmas

i

per copülami perfe&tam óritut aliud impedi-

trimorig rato;

mentum affinitatis ufqué ad eundeni gradum ).

IV; Ünüm& aiiefuäï dubium eft. Unüm:éà

g

ut fi Titius contráxit mattimoniuni per verbd

Quid fi matrimonium fit invalidum ob confen--

TU

de przfenticuin Caja; & nondüm éonfumma-

fum clandeftinum , fine Párocho & teftibus con-

] :ml

vt , non poterit tamen idem Titius , £eü viva ad«

trádtum? "Tuné noi contrahi hoc impedimen-

: CU

hac fetí moftiia Cajá, matrimonium conttahes

tum cüm plüribus teriet Sancliez /i£, 5j; de satri-

(Po.

1e cum ulla ex ejuídem corifanguineis üique ad-

imon; difp.rC;eo düod fit defectus confenfüs, ne-

u

artumi gradum:fimiliter & contrà Cajá, feu vi-

quidem fponfáliuni vit habens.

.Dé quo tamen

uïhm

vo feu moituo jani Titio, nom poterit uberé

infrà; Sed rectiüs , àdhuc incur

laffrmant Pog-

!loB

ulli ex confangüineis. Titii ufque ad quartuni

Hus , Avér[à , aliicum MartinoPerez difp. 32.

oil

gradum. Olini quideni jure antiquó utrumque

þ&; j &no&ci* Hetíncx di/þ. 6. bíé ; q'l'h/l. s

vt

impedimentum & püblica honeflátis ex matri-

hum. 70. Ratió bona e(t j quia reverà illud ma.

n

filonio rato, & affinitatis ex matrimoiio coris

trimonium ron eít inválidüm ex defectu con-

d

(

Jümiriato , ficut & corifanguínitatis extendeba--

.....

n

;

fensüs ; fed ex defeclu folemnitatis à Concilio

ol

tur ufque ad fepti

mum g

tádum; Vetüm nova

Trident. requifite: ergó ex álio impedimento;

T

jure Trident. affinitatis & ! confángüinitatis

quam exdeteftu confenfüs. — Sed tu ne cerifeas

impedirientis ad quartüm gradum teftriclis, in«

*

s

tell

:

1

y

fententiam Sanchez imptobabilem ; & incafü

m

!B

ituf feftridtüm etia

à fortiori impediæ-

üeceffitatis

pro foto confcientie fequi ne vereas

omentum publicz honeftatis.

tis;

a

RASSRONS:

qu

lL. Kteri imped

im

jentum publicz honeflatis

u

P

Alteruni : quid fi matrimoniucn rat

mi g. .

muc g

otitut ex omni rriatrimonio rato feu per verba

€onditionatum füb conditione de futuro

V

T

de praferiti contràcto of tantüm valido, fed

ácipio té in meam , fi Papá difpenfavericz

f «

ttiam invalido;pratetquatii; fi effet invalidumi ex

Ea

defe&tu ipfius confenfüs : habétqüe fe nünc eo-

. quamdiu manet cohditionatum riori parieg

hoc impedimentum : at àdveniefté feui

mpleta

riff

dem modo, quo olirii jüre veteti $ yYaxta cofnrius

€onditione pariet ; fiquidemi teneas fente

hiffimàm DD. ( uno tamen vel altero ápud He-

ntiam 5

far

quód adveniente conditione üqtim abs

que alio

i

tincx cit. reclamante ) nam "Trident; fuprà ii«

ioVo confenfü matrimorium fiat taty

Pnas IV; SACRAMENT:

Qoo

m; Si ves

d:rl'

id

4

Bd

| i

J beol. )Sgcmme"nt.x'Pm;s y. i-f.'ap, l

478

rot

ene

Cii

as y:zqu:ïri s:,:ovum cenfcnfum; tuncante

"

bus aþ;äe!lantur confanguinei, .vel cbgäati ,qw

h

enfum , impleta conditione ,

diftantinterfe decem vel duodecim gradibus.

hunc novum c

À

í

N']

folüm optin

vim fponfalium , ficut matrimo-

Quamvis autent Legifte faciant difcrimen inter

id

cognatos &t agnatos , fic ut &dghaci fint illi foli ,

nia impubc

15 ideóque pro tunc pariet tibi

hi

folum im

L

D

V

edimentüm' publicz. honeítatis ex

qui per virilis fexus conjunCtionem uniuntur;

ymïf

fponfalibus ad primum gradum ; & elicito no-

agnati vero potiffimüm, quiper femineum fe-

W

vo confenfu primum erit impedimentum ex-

xumuniuntur, attamen 'Theologi communiter

Ti

matrimonio rato ufque ad quartum gradum.

promifcue fumunt pro iifdem. In hac autem

confanguinitatis conjunctione feu coordinatio-

E

"CH Xs$15 NL

g

ne perfonarum affignatur inea duplex , recta &

Impedimentorum.

transverfa, & utriufque diftincti gradus, Explico

àjt

7

NIMIA CONJUNCTIO.

prout poffum flrictiffim? pro facilifarj & tena-

y

Ontinet quinque impedimenta, cognatio, .

«iori memoria.

E

«

eáquetriplex: Naturalis feu confanguini-

I Linea con

fanguinitatis difïniþuxfï eff ordi-66

a

tas,Legalis , & Spirit

(

nata connellio per[unarum con[anguinitatem ine-

conjunctio criminis.

ualis : affinitas , öcfcc'lefq

sev fe babentium in ordine ad eundem fligitem ,

(ur

3

d

SUMM'Al.'lh.qv

Gradus veró confanguinitatis eft. Difflantia u-

nius per fona ab altera in eadem linta con[angmi-

"d

é g. Cbn'jk/zguz'nitdslquid *

DT

66. Explieaxtur ejus linea.

witatis in ordine ad enndem [Hpitem. Stipesau-

47

n

Quoufque , & quo jure dirimat ?

i'u/qm,ad &i 7: '

tem eft iila perfona, in qua velut principio ort-

" E

"Afunikas quid , 69 quotuplex ?

ginis perforz confanguinez concortunt. Liwea

legnus

72.

Ex qua copula, 6 quando oriatur ? u[que ad m. 76.

Vi

79;

- Qualis affiaitas dirimat matrimonium 2 ac -

quoque confanguinitatis duplex eft : Re&a eà«

&

que duptex : afcendentium & defcendentium j

xMGgw

7?.

Quoufque , €& quo jure ?

^

&3-

Quo gradu y 65 quis co

& eranfverfas càque & qualis, & ingqualis -

di debitum 2

?:t:-abat impdim/entum puten-

Linea lateralis eft folàm linea recta fpecialis.

i

àtig

&*

Cogzatzo legalis quid , qu

;at

P

:

w*uþ'l:x ». & ipter quos dtrn

IL[. Linea fecta con

fanguirfitatis afcenden—"f

tium , eff coordinatio per oarum ftcumdim ba-

. Bo

s.

[$/

9

-£udi

&7-

"Qualis, 6 quo jure dirimat ?

enatio fpiritualis quid , &f qugm!;[,xi k

bitudinem ad fuum principinm originis , at pote

C.

E

xide

$?.

Quis baptizans cam contrabat 2

patrem ; matrem ,

"

23

' Qualis patrinus eam contrahbat ?

Linea recta

defcendentium , - e/l cao'rïlinati'd

T) fä(

"d bac requivstur tatkus phyfieus. nfantis.

i

$6-

2j*

Potef tamtn quis freri p

per[onartim fecundzm babitndinem printipii ad

v 7 esatum.:

(trinus per Pra;wz;o(cn:, L

indé derivatos utpoté filios, nepotes, &c. Pro

Wt

ET

$7. Refol&untur faria.

n

H

utraque eft hzc Regula generalis. 7?: funt gra«

99. Imped.

Z

»nentum crimi

nit g? qmdmpix.

das in linea retla afiendeme vel defcendente y

itfür

400. L. Homécidium folunh fi quis octidit gatorem fu4m

quot [unt per(ana , demptá mná, v.g. pater &&

nl

pelmaritum Alterzus.

filius, due tantüm immediate perfonz , una

z0r. Ex prafia confpiratione.

d

ïxmt'unä

402. Et imtentiome contraben,

71 matriäi;nz;uu» eni illds

tantüm gradu diflant: avus && nepos, tres tan-

1

403. Éxempla.

3

tüm perfonz , duobus tantüm gradibus diftant ,

104. II.Homicidisi ch

"m adultefia jAm prius eum aliaeom-

fcu. quod idem eft

sni[fo F'aGmen cum intentione poffea cum ea contrabendi.

- dogradu..

» fünt cgnfaqgf:inci in feculh j

7

2

itqu

206. IlL. Adulterium folum cum gremilffone walrf'magii

de faturo. ^

!

. llI. Linea transve

ff; æ Eäbrdi;a;:tfo ,per/äiïüj

. nj

307 Sife deinde adulterium fit commz[[um ante ,. $

dpaf

rum , quarumueutra vel nulla ab altera, fed..

promifjsonem.

- pidem

utraque vel omnes ab alio eodem [Hipire defcene.

5 "'6'/!19;/:5

108- Debeut tamen ambo , pFomiffo & adulter i

p

dunt. Linea tranfverfa equalis dicitur. Habits-

hi

" fatka 9igente eodez conjuge.

Ín

40 9. Debétque illa pramz[o strinque effe feria, uc:lplati,-

do inter perfonas abeadem coiiuni [lpite equae -

n

la

& alfaluta.

liter diffantess utinter fratres GC forores,patrue:

MUU

J10. /fc adulterium perfum ,

formale, & perfetcum.

les, & confobrinos. Et pro haceft regulage«

d

ln

M

ru. lV. Adulterium. folum. cum alio matrimonio tott«

tratto.

4

neralis.. w linea transver(a aquali quot grqd;-'.;.:.'j /

Mi

bus perfona fingula diflant Àcomsmteui [Hpite , to«.

"Ate

w» boc inq)edhpua't(üa

sidem diflant inter fe. Sic fratres Gtforotescüm -

n Quo j»lre fét. induti

$. X.

"ob

"uno tantüfh gradu diflent à patre : patruele&

. CONSANGUINITAS.

Ts f

& confobrini, cüm diftent duobus, etiam intet -

Eu cognatio naturalis vel carnalis definitur

fe diftànt uno aut duobus gràdibus, feu quod -

6 ;S

i Hngum

vinenlum feu connctlio per[onarum , qua ab

ider eft, fünt confan

guinel in primo,,. vcliccuns

AXl

eodem propinquo [Hipite fem principio per carnalé

do gradu.

vgenerationem . de[cendunt. dicitut / Propinquos

1V. Linea

fhanserh ingqualis eft Habitude, -

x

quia à flipite valde remoto defcendentes , con-

a

inter per[onas inequaliter à communi flipite di«

l,ne

fanguinei non dicuntur; álioquin omnes homi-

flantes;. utpoté patruus & nepos ex fratre. Pra

aiüq ü

uc$ oporteret effe confangüinéos , quippe om-

háceftRegula Generális. — m /imea transoerfa.

Res ab eodem ftipite feu patente Adamo &t Noe

inéquali quot. gradibus rensotior per[ona. diflat,.

Tütni

Jnïlln«

defcendentes: certe néqueà Germanis, neque

àconimini [Hpite , totidem gradibus ip[aperfind

Jttlg

Locinis, Iralis , Gallis, &c, nifi fortt à Principi-

li.

- diflant inter. (e, Y g» Filiustuus prpgritxs &f

11

* s)u

?il

p

€

La

3

479

Sec'i ld lmpedzmemzs Wammdmz

fi-ams tui fed neptis ex' fratre dr&anr duobus

II Probabrhfïimum eítinlinea re&a jure N 8

;radibus,feu, ut loquimur, primo gradu in fe-

tura divino quemlibet gradum drrrmere matri-

monium ininfinitum, adeo ut i Adam Hod:c

tundum; quia licet filius tuus uno gradu di-

fletà pátre, nepos tamen ex fratre diftat duobus

, viveret ; nüllam poffet uxorem ducere ex uni-

;radibus. Exempla facilius occurrunt ex pr&u—

verfomurdo , cüm omnes foemmæ per lmcam

a, quàmScriptura.

rectamab ipfo defcendant. [ta Scot. i in 4. d. 40.

-Hic forteé fa:piüs hazres , &erras in nomini-

nitm. 2. cumfuis rrgrdrorrbus , etiam IHerincx

|

bus ejusmodi graduum.ut omnibus omnia fiaim;

l. cit. difp, 6-num. $O. &plunmr alu apudSan-

ag/am paulifper Grammaticafttum. . In linea re-

chez bic l. 7. fed repugnantem. Habetur expzel-

&a,utrquc mtellrgrs quid fint aícendendo : Pri-

seiu jute civili L. Nuptia. & L. Jure genttum.

. füo Pater,s JMater, Secundó 44vns, Avia: Ter»-

Ubi deciditur , inter

ff. de vitu nuptiarum.

tioó Proavss, Proavia.

Quartó J4bavus, A4ba-

afcendentes & defcendentes in infinitum. jure

[

Se-

4

via. Et defcendendo : Primoó Filiws , filia.

gentrum(per quod ]urrl*cæ intelligunt etiam jus

cundo n:,vas,nepm. TTertio Pranepor, proneptis,

naturz ) inceftuofas nuptias contrahi , edsque

uarto "Abnepos , abueptis. In Lineatransverfa

fubfiflere nonpoffe. Neque jus hoc videtur cor-

'aícendendo: Primó Patris frater Patrsss , patris

rectum jure Canonico dccermmante hoc impe-

foror igita,& horum filii Patruale: tui: Ma-

dimentum ad certos gràdus ; quia nunquam lo-

. ttis frater 4fvuncalus, Matrisloror Zdatertera;

quitur de linea recta, neque le

rtur unquam Op-

horumfilucon[obrxm :4i, Setundo Avi frater

&um , aut à Ponti-

5

politum in praxin fuiffe deduc

Magum Patrumns, Avi forot ZMagna amita : A:

fice unquam fuiíle drfpeniat,um Ratro parebrc

Y

vig frater Maguus "Avnnculns , Ayim Íoror .

fmox.

Magna Ma:errem. "Tertió Proavi frater Ma»

Il Certum e& apud omnes ; prrmum gra-G ?

gnus propatruus , Proavi lorot ZMagna proami-

dum linez recte ipfo jure natur& dirimere ma-

£4: Proaviz frater Magnm Zvnnculnus , Pro-

trimonium, putainter patrem & Eham ma-

h

avig foror 7Mgna promatertera, Et hic eft(ta-

trem & filium.. Osp»es. Et longe Verrus etram

tusjnam Abavi & Abaviz fratres & forores jam *

fecündum gradum intet avum & neptem , aviam

"

afcendunt in gradum quintum.

In liüea trahs- -

& nepotem , juxta communem DD. apud ci-

-verlà defcendendo vix ufürpantir nómina pro-

tatos. De ulterioribus gradibus res incerta eít :

D fed (implicitér diéuntur : Primó Fmrer,

&qué probabile dirimere folo, jure. Bccleflalh-

Sarar. Secundó horum filii ex fratre vel forore

co.Ita communior DD. cum Sanchez difp. $ Y-

pnll

"

nepos x?elnept:r. Tertió horum filii x fratre. vel

Layman:trai?; | O. part. 4.€, 4. Ratio eft; quia

forore prenepos, proheptis: Quartó & horum fi-

r((rü

hoc rmpedrmentum dirimens fundatur in reve-

TU

lu .ex fratre vel fotore abaepos vel abneptis. Jam

rentia & verecundia j jure naturali ipccrahter de-

wl p

ergo vrdcndum hoc c:anfangmmtatxs* 1mpedr«

brta PIHICIPIO orrgmls CUL reveremræ Pratus &

mentu

a&us conjugalis naturaliter . repugnat : atqui

L

itle

,Quau/äue d* qua jure dmmaz

éonflat naturali ratione , qwam maximé repu-

fut

Onfanguinitas ergó juxta prædr&os gra-

gnate reverentiz debitz: immediato principio ,

patti & matri : ergó meritó certum apud om-

Wll"

äIC

dus lined re&tze & transverío equalis &

nes inter hos dirimere jurenatura.

. Et valdé e-

mæquairs eft impedimentnm dirimens matri-

J

Ld

, monium contrahendüm inter confanguineos j ju-

tiam apparet repugnare graviter principio me-

diato proximo , Avo ,

Avie; etíi non appateat

T

1e quidem antiquo ufq; ad feptrmum .gradum e.

u

3. & fegneur. 5 g. quafh. 5. At jure novorellrin--

omnibus;& aliqui négent , præiertrm Recentio-

MP

gente femper ufque ad quartum inclufivé, ex

fes, 'Perm,Harmdm,']?zmbur. ergo etíi non ita

certo,proprus tamen certo eft, etiam inter hos

uqul-

Concil. Lateran. c. 3 O relato c, IVos deber. De

at

Qenþangmmt. & Affinttare , & noviffime Tri-

répugnare jure naturz, Jam ulteriüs fenfus Sco-.

tiac. Sequaciüm ., multorumque alxorum certé

rulaä'

dent. izpé cit. Sejf 24. De reformat. Matri-,

1:0n, Congrué autem Ecelefia ita Gaturt, tum ad

probabrhfïïme apparet ; etiam graviter repugna-

T

i

ma;orem commoditatem humani commercii:

re principio ongmrs ulteriori in tertio , quarto

& quocunque gradu ; eó quód omnes afcen-

j

?

inter fideles , ut per. foedera conjugorum mter

&lveriaa familias magis dilatetur amicita : tum

lentes vocentur j & fint veri farentes refpectu.

"

d*cfceudentrum, ideóque eis jure naturg debea-

ju

i

ad majorem cautelam fervandæ continentiz in-

tur reverentia eadem, quae parentrbus & confe-

j

ter fanguine junétos , qui frequenter cohabi-

Unt, & vald& famrhares funt ; quia vero mcmo-

quenter etiam. jüre naturaé rnatrimonium, ex-

uUw

cludat; At aliorum communiori fenfu non ap-

tia hujus propinquitatis facrhus confervatur uf-.

quead quartum gradum, & alroqum periculum.

paret tam graviter repugnare: illis principiis re-

g,bud*

motioribus , fed femper minüs & minüs ; ideó-

foret , ne matrimonia nimis frequenter effent.

jl

que magrs,vel faltem zqu& probablle eft dirime-

(f

invalida , -fi 1mpedrmentum longms extendere-

tür,convenienter fuit reftrictum ufque ad quar-.

re folüm eóque meritiffimo jute Ecclefiaftico ob

g

Sed modo refert noffe,

maximam convenientiam naturalem , ideóque

tum gradum tantum.

7 li

quo jure hoc 1mped1mentum dirimat in fmguhs

impedimentum. refpe&u itorum cfic difpene

j F"(

fabile.

gradibus, ut Íciamus, in quibus difpenfari pof- —

p

j

i, in qurbus noa.

Ooo 3

IV.E-

b

: f beol, Sacrament, Pars IV. Cap. .

490

z

IV. Etiam primus gradus linez transveríze

niuni originem trahens; quia enim per talem

li

"

conjun&tionem vel commixtionem feminufá

jti

inter fratrem & fo

rorem jure naturz ac Divino

, excepto cafu abfolutz

fiunt vir & mulier una cato , idque non tantüm

E

dirimit máttimonium

neceffitatis ,

ut fuit ab initio propagationis ge-

in toro legitimo , juxta illud Mach, 19. erasé

ini

cüm Adz & Eve filii & filie

duo incarne sna 5 fed etiàm in copula illegiti

g

neris humant ;

adeóque fratres & forores conttahere & com-

ma feu fornicatia , juxtà illud Apoltoli Y. 44

;uptd

(arinth. 6. qui adbaret meretrici wnum corpus

m

mifceri neceffe fuit. Ita communis DD. cum.

Sanchez & Layman cit. contrà non paucos RR.

efficitur. Hinc fi Titius & Caja carnaliter co-

: ii

3tit

- folum primum gtadum linez re&e jure naturze

gnofcantur, omnes confanguinei Titii eodem

gradu, quo funt ejus confanguinei, fiunt affi-

Pa

dirimere agnofcentes : & fignificat D. Augult.

l. 15. de Givitat.c. Y6. & l. 22. contraFau[lum.

nes Caie, &viciffim omnes confanguinei Ca-

ii

:

j« fiunt affines Titii. Omiffis variis & intricatis

At

c. ;

y. Colligitur ex communi fenfu hominum

4

etiam gentilium hu

maniorum à conjugiis frater«

regulis P

affim à fummiftis congeltis , neceffaria

lii

nisabhorrentium. — Certé Abraham Gexef. 12.

fcitu cláré, & quoad fieri potelt, cafté explican-

)

— & 20 vifüs elt fibi gentilibus Pharaoni & Abis

da fünt. Singulariter & ne;eüaïiöj pro praxi fci-

/

hi

non effe fu«

m;ile—ch—fuæcienterwof*cendefe, Saràm

endum eft.

v

amuxorem , dicendo effelororem. — Ratio om-

;

Bu

d Qua

lis copula m,;,;rmra

H

ninb convincens vix dari poteft,non taren. fper-

D inducendam affinitatem proprié d

i&am?ï '

( f

rienda hzc communis : Quod juxta inftinctum

:

A

"& impedimentum ditimensmatrimonium

jin

luminis naturalis

frater & Íoror maxitnam übi

hülle

tequiritur copula carnalis perfe&a per fe fuffi-

debeant reverentiam , cui ftatus conjugalis &

€iens ad generationem ; nimirum cüm immif--

gt

commercium carnale nimiàm repugmat.

EBt:

D

o c

fione & receptione feminis intra vàs naturale

Quód aliàs natura non fatis providiffet periculo

famineum , juxta communiffimam DD. Ex e.

at

continentize, fi frater & forornon prohiberentut

D

Fraternttati, 9De €o , quicognovit. — Ratioeft;

legefpeciali invicem commifceri.

d

Contratium tamen , & hos folüm juré Ec-

quia pér óminem & folam talem copulam vir &

faminafiuntunacaro , unámque principium.»

ïhcolq

clefiaftico à matrimonio árceri docent (/4jet4-

Tnt 1

£

enetationis , in qua unitate fundat

ür pr()-pin'f'

nus , Pontius,& plures alii ; & confequenter ad-

quitas affinitatis , Dico autem

.

läbadjm

mittere debent, ex caufa gravi(ümä poffePonti-

)!

;er.copuiainha:

"CR

— l Per omnem : utpoté etiam p

ficem difpénfare , quamvis fit inconveniens..

bitam cum dormiente , cum ebria , cum infana ,

U' 00m

. Singula

te autem eft , quod ex Archidiacono re-

cum invita , metü vel vi coacta vel opprciïä 3

Tlïm j

fert Sylvefter V. Papa quef. 1']. Martinum

cum ignotante jus vel fadium ; per omnem es

lii

V. de facto difpenfaffe cum. eo; qui cum fua

nim ejusmodi copulam véré fit feminum comi-

; ;nänïxæm

£

érmanaconnubium contráxerat, & confüm-

mixtio , una caro ; ünum principium generas

Wï»';m; (

maver at. j

Quoad reliquos , fecundum , tertium

tionis: iddüe etiamfi foemina invita vel malis

- ietw

& quartum gra

dum*nez tranfverle, etfi jure

^

^ Wt

tiofafemen recep

tum ftatim eijceret. Videlvaan-

fiàturali adhucappareataliqua indécentia , atta-

chez . 7. difp. 64. —

NU

men folo Ecclefialtico jure dirimere mattimo-

Micins

IL Per folam talem éopu.

lipi.. Non ergó con-7

nium,& ob «aufam difpenfari poffe à Pontifice ;

'kal IZ- 31

apud omnes in confeflo eft , & praxis frequen-

furgit affinitás & impedimentum hoc inprimis .

ex folo matrimonio rato ; uti declaravit Pius V..

Ml

tiffima demonflrat, In (umma. Confanguini-

tf

' tas jurenature dirimit matrimonium in primo

fuprà , fed aliud publica honeftatis: deindé,non.

ex táctibus quamtumvis impudicis ; & pollus — . ü'g'!wüm

& fecundo gradulinez rectae ,&in primo tan-

x

tionibus quibüsvis factis extra vas : non ex ca-

. MRt

!

l

tüm gradu linez transverfz ; juxtà communem

pulà fodomitica vel prapoftera cum f

rnixa

P

/

]

Sententiam : in reliquis omnibus , tertio &

non ex congreffu fpadonum , qui verum feme

J

[ühmt?:

quarto linez rectz , fecundo , tertio && quarto

non emittunt , fed folàm aliquid fimile.. At

BN

linez trahsverf:e folo jure Ecclefiaftico.

-quid fi femen effufüm extra vas à matrice attra-

-j

- XL

hatur,aut aliquá arte intromittatür;confürgétne

? Wff)maril

-AEFINITAS.

affinitas, & impedimentum hoc ? Negàt quie -

"ii

Efinitur communiter : Propingquitas per-

dem Pontius , . 7.c. f3. cum aliis. Affrmat — W

1p)

^

áutem cum communi S!anche'z ; difp. 6 4 I$ hais

fonarum 'ex copula carnali provenieus.

Sed generaliter nimis; fic enim cornprehen-

4ameenim (ic adeft veviffima feminü commixtio. -

flm lil

ÍII. Non denigi confurgit hzc affinitas ex fola

deret etiam affinitatem indirectam & per acei-

MT

dens,utpatebit. -Proprié ergó folam affinita-

penetrátione vafis fzminei absq; emiffionefemi-

ätraws'

tem directam & proprié dictam complectendo

nis,feu ex ipfa copula carnali inchoatà, & con-

l.

definitur à Navar. communiter tecepto ., &. 2«

tinuata,fed abrupta cum effufione nature extra-

duplicatà qui-

num. 42. Propinquitas duavum . pev[onarum ,

vas,proüt frequentiffimé faciunt ,

^

H

;

*

*

^

*

lhæj

dem malitiá fo

rnicationis 1

nch

oate

, & mollitiei

n

quarum una cum con[anguinea alterius babuit

coptlam carsalem. ' Duplex eít, una ex toro

completz , nullo tamen impedimento. ]ta con-

Yj

legitimo in matrimonio , fecunda ex toro il-

tta nonnullos cum ínnummertisSanchez. cdf-s-5«

5 f'lme[lm

ma.

4 Pu[o

legitiro feucopula fornicaria, extra matrimo-

cimq; fäcgti RR. omnes.Sententia rgceptim

7

atiQ

Wdugch ]

"«

"

*

1

Se&. I de Imjaed:mmm rïmmmomz

431'

1

'-'jofïo eit; qþïa talis copula non fufficit ad géne«

an c. f. s. 4. ajïni*ta: per aäciään?-; inteif conjus

Lä 1/

n

rationem,neque ex ea fiunt una caro , quod val-

gum feu copulatorum carnaliter utrinque con-

hn

dénotent confeffarii, & in cafu occurrente ( fané

fanguineos ad inviceim , utpote inter confangui-

l

ftequentiüs,quàm volent ) de hoc rnodefte in-

neos viri & copfanguinéos uxoris ad invicemos

Quirant antequàm decernant de àffinitàte &

"

etfi vulgó vocentur affines;. Omnes. & expref-

H

- impediménto matrimonii contracto, — Addit

6 decidit Intocentius HT. c. 294 fuper. De con-

. tamen méritó Sanchez ibidem z4.!9: hanc

e |

fangninit. C affinit. fic tefpondens : Swper eà

' .. do&rinam folàüm habere locum in foro interno ;

quod pater C filins , cum mmatye C filiacogma-

"

. in externo áutem foro praefumi femper, non

"i cum duabis copnatis, avunculus ( mepos cum

d*

-tamen fuiffe vas penetratuni , fed etiam femen

duabus fororibus contrabunt matrimonium yta-

4

4

immiffum copulamque perfectam , adeóque

liter tibi dücivus re[pondeudum: quid licét om-

. affinitatem contractam; & quis vel quz pr

n

Y

'oþaa

*es con[anguinei uioris fint viri affines, dntey

fá

t

. bit veritàtem oppofitam?

confangtintos tamen viri G uxoris nulla pror-

tl

I V. Reflat aliud acre ac in praxinon inuti-

525 eft affinitas Gontratla , proptev quam inter eos

ledubium. — Aneadem affinitasoriatur ; fi folus

tatrimominm debear i

»ipediri. Unde efto Rt«

1

vir feminavit intra vàs,mulier veró füum femen

&nla generalis

nonermittat, quod àliquando in fzmina frigi-

i

II Solüs maritus vel carnaliter cognofcensg* . :

diori fertur poffe contingere. —Certé femper

fit affinis omnibüs confanguineisuxoris velcar-

prafumi debet , etiám feminam ipfam femina:

naliter cognit& eodem gradu ; quo ejus confan-

Íe , nili evidentiffirne contrarium conftet , ideó-

guinei fünt i & econttà omnes confanguinei

que affinitátem effe contractam; tamen pro tà-

üxoris vel carnaliter cognitz fiunt áffines mari-

focafu duplex éft fententia. — Oriri tuac affi-

to vel carnaliter cognofcenti foli : fimiliter fola

M

nitatem docet Sanchez 4ifp. 46. Bonácinà, alii $

uXor vel carnaliter coghità fit affinis omnibus

li

€x eo, quód incommuniori fententia Ariftote-

"

confanguineis mariti vel carnaliter cognofcen-

lis, Avicennz ; D. Thomz ; & plerórumqué

tis eodem gradu ; quo ejusdei mariti vel car-

p

Theologorum ac Philofophorum femen fzmis

náliter cognofcentis confanguinei funt : & hi

Ó

i

neum. non fit neceflarium ad generationem $

omnesfiunüt affines foli uxori vel carnaliter cog-

efto adjuvet ; quáre hioc folo viri fémine tecepto

mitz; Orta ergó qu&ílione de affinitate intef

gt

vir & mulier fiunt unüm principium generatio-

duás perfonas , ponatitur juxta fe invicem , &

tis. . Contrà,' noónoriti tunc affinitatem docent

.

H

)l[l

inprimis quzratur

an dicle períong anteà

rtl.

etiam gravifimi DD. eó, quód ex Hypocratis

imatrimonio junctz fuerint , vel carnaliter copus

m C

X Medicorum communi fenfü cenfeant etiaui-

lati exercuetint ; néne ? Si neütra carnalitee

corti

femen foemineum neceffarium effe ad genera-

copulata fuit nülla inter eas poteft effe affinitas j

t [

tionem ; quando ergo hoc non adeft, vir &

quare implicat vera affinitas inter duàs perfonas

] mgþ

mulier non potuetunt fieri unum principiumo

......

virgines, Siunaex eis copuláta fuit alteri. per-

p

generationis; quod eft radix affinitátis ; confe:

fonz ; v. g. Petrus dicat,fe copulatum fuiffeUr-

quenter nec ipfa affinitas orietür. —Ita cum aliis

fuig ;fiquidem hac non fit confanguineà alteti

q

Martinus Perez dífp. 5 1. 24dver[a , Hortadus ,

faminz nullá rutsüs affinitas 3 fi veró eft cons

)P[lmh

Dicafil.alii pud Tambur. bic tra&t. 1: c. i3.

fanguinéà Ann& in matrimonium ducendz ,

jjsh

! 4« ntm. 7. GC Gobat mox citandus ; & pro-.

tunc infpiciatur arbor confanguinitatis , & in

M

babile cenfet ipfe Sanchez eit; suem. 19. ac álios.

quo gradu Urfula eft confan

guinea Annz ( v. g;

citàns Diána pert. 4. 2ra&. 2. vefolut. $3. ac

inpriitio , f1 ejus foror, mate

pollu-

t; filia : velin fecun-

Q

tutfus decem citans parr. y. traE. 1 3. vefolut;

do fi àámita; matertera, ne

ptis ) in eodem gradu

Annaerit affinis Petro;& aderit

d

$4. quaré meritó Gobát c4f. 16. »smi 390..

cnfethanc fententiam | poffe effe ufui cóníeffa-

ditiiéns matrimonium.

-iinpiedvi/n.mentum

yut

III; Manetet

& A"

tio pro excufando hoc impedimento affinitátis ;.

£O affinitas proprié dicla interg&

i farmiria fateatur ; fc habuiffe rem cum confan-

folum éafnalite

gt

r cognefcentem & confangui-

guineo mariti;ut modefté interroget, àn & ipfa

iéos cognite: ácecontrà intra carnaliter cog.

lfufgtü .

[

j

eminaverit

ggi[

;atque ex mente Dicaftil; difp. 15

nitám ; & confanzuineos cognofcentis ; & ii-

dub. 3 4.nu

im- 357. fufficiet folüm quarere : an

nime defcendit, & afcendit inter confan

guineos

r

p

magnam fenferit voluptatem temjore coitüs;

utriusque, adeà ut nullumi fit affinitati

$ impe-

lenim nullam vel leviffimám fenfit, fignum

dimentüm, pátrem & filium ducere

viduani

mmmlf*

erit non decidiffe femen;

quP

Y

miattenm , & filiam : duos fratres duas fo

roresal-

t

ge citatos, .

Se'fl- de his fatis ; /Alee

terius familie : dut eundem virüm fi

u

cceffivé

jl

[

ducere duas viduas,quatum mariti germani fras

1. :,Qualis affnitas dirimit ,

ttes fuerunt; quod valdé notandum.

7

2

:

w5

Ola affinitas directa & proprie dicta intef

IV. Hinc Navarr;

Comestar, De Co

vfasit. &

T

perfonas virum & fceminam , quarumi.

mouiliö

"unac

08

4 üitate,cq»p(;;.rcfolvit,quöd'SzturnUs poterié

novit confanguineam alterius ; inducit

ducere Pandam viduam Julii;qui priüs duxeraé

p

Ampedi

mentum dirimens matrimonium intet-

r

iclas

E

Ártemifiam fororem Saturni; Similiter Joannes

perfonas,nihil autem curanda elt affinitas -

Antohiüs C. st agsienfis mortuá primà uxore ;

þv'

ff

alia m

áccepit in uxorem Joannem vid

geli,

V

directa improprit dicta, & , ut vocat La)f"

.- Qoo 3

gamAn

qui

Bd

Wbeol, Sacrament, Fars 3I. Eap, &

W

492

:t

Qa

onfanguinitatis gradu junctus fuerat

At , quid fi poftmortem Bertz nafcatur

j

qui tertio c

jusforore v. g. flia, erítne & hax afnis Titio;

Dianz prim

& uxori ejusdem Joannis Antonii :

p

declarante Sacra Congregatione ,

ut eam ducere non poffit? ratio dubitandi eftj —

H

idque valide ,

quia affinitas oritur ex matrimonio ; at mortua.

ïu

ij

16.Décembri, Y$9

6. apud Gallemart i& Rets

i

u

i

RBerta non eft ampliüs matrimonium ; ergó po«

[iohib. Concil. Trident. -prætermïj]i:.

[

fleà nata ex forore defunéte non erit affinis.

ïgl

llI. Quousque , G* quo jure. dirimit* .

w. abfolut? quód fic.Communis DD. gpudTaxh-;

pr

finitas ex legitimo toro feu copula Je-

bur.bic trat. 1. c: 12. $. 1. à ». 10. Ratio eft j

(n

73 1. A F

gitima eft impedimentum dirimens

j)

quia affinitas non folüm extenditur ad confan-

fnatrimonium ufque ad quartum gradum inclu-

guineos viventes vel natos vivente ipfa uxore ,

Es

five tantüm, itafcilicét, ut Titius necvalide, nec

Íed etiam. ad confanguineos natos poft ipfius

D S]!l(h

licité poffet contrahere matrimoniüm cum Ca-

uxoris mortem $ de novo enim nati vere ;& in

qie

je uxoris fuz defuncte confanguineis intra

omni rigore funt confanguinei dicte Uxoris -

WM

quartum gradum tantüm , etiam fimiliter econ-

quamvis mortua : & fané pater in ceclo v.g.eXi- -

u'

trà ; fi veró ultrá quartum gradum extendatur ,

ftens ut fuum filium, füósque nepotes recog-

&ohtt

Sic correcto an-

nullum erit impedimentum.

noícit etiam filium pofthumum , & nepotes de-

ttdi

tiquo jure hoc impedimentum usque ad fepti-

fcendentes ; f ergó poftea nati fünt. veri confan-

Y

mum gradum extendente, exprefse c. sow debet;

guinei uxoris Titii ; non potei

[

.

De con[angninitat. C affimitate Concil. Lateran.

nes ipfius Titii;

5

LT

lt

itemque Trident. fiepé citatum. -

Ad rationem.

dubitandi äiiïïngäb maj. aff- -

$0

lzi

II. Áffinitas ex illegitimo toro feu copulà

nitas non refültat nifi mediante matrimonio ,

st

^

fornicaria eft impedimentum dirimens matri-

quod aliquando exiflit , concedo maj. quod-

ij

p)

monium tantüm intrà fecundum gradum , ita

nuric femper actu exilat , nego maj. & confe-

Y

fcilicet, utfi Titius fornicatus fit cum Caja , fo-

quentiam. Etratio à priorieft; quia affinitas

din,

làm impediatur matrimonium contrahere cüm

nonorituf ex matrimonioimmediaté (namaffi- —

Z

liatus

&juädem Cajz confanguineis in primo gradu,

nitás ufque ad fecundum gradum contrabitur .

Vrttal

ícilicet matre, forore, filia: & in fecundo gradu:

etiam ex copula fornicaria,quando nullum adeff

Bum, 4

fcilicet avia, amita, matertera, & neptibus ex

matrimonium ) fedoritur immediaté ex com-

i

filia, fratre forore ipfius ; item patruelibus , con-

mixtione corporum femel habita inter virüm

LC

fobrinis, & nón ultrà: fimiliter & econtrà com-

& mulierém. — Quaré quamvis per mortem u-

lpur,

Sicrursüs, correcto véteri jure,

xoris diffolvatur matrimonium , non tamen tol«

J

nová conftitütione Concil. Trideri

litur immediata radix affinitatis nimirum : co-.

tfe/] 24. 6

bl

4« de reformat. matritnon.

pulam effe habitam inter hunc virum & hanc

"t

$1 IIl impedimentum hoc affinitatis dirimens

mulierem ; cüm fatum infectum fieri nequeat:

dhéio:

matrimonium inductum effe folo jure Ecclefi:

ergo affinitas, quz ex tali fadice nafci d'*eïïäf ;

ii d

aftico docent DD. communiter cum Sanchez ,

morte uxoris impediri non poteft;

H

uny

l. 7.difp.67. Poniiüs l. 1. €. 34. Herincx difp.

AV. Affinitas fuptrveniens gatrinpnie.

6. qus[l. 1. "- 6$. quatwis probabiliffimum

ffrqm l

Onjugatus committeis inceftum cumï con-'g-,ï:k !

ulfimap

fit; affinitatem in primo gradu linez reclz , fci»

icet inter vitricum & privignam, feu filiam con-

C

fanguinea conjugis (. vel vieiffim ) ideo-

Rü[iO e[bg

jugis vel uxoris ex alio marito, inter novercam

qué fa&usaffinis conjugis intra fecundum gra-

'ebiufm

& privignum feu filium mariti ex alia uxore:

dum tantüm incurrit impedimentum petendi.

h od

iteni inter focerum & nurum feu uxorern filii

debitum füb mortali, quamvis innocenti péten- -

ïïägra'dun

ti debitum reddere poffit , & teneatur: Exþr;'iï

"P lf

dirimere matrimonium ipfo jure rnaturali. Cer-

té Apoftolus t. «d Coristb. 5. fcribit: omninó

s in jure variis textibus. toto titulo ; de eo ,quf.

- F

audirur inter vos fornicatio,qualis nec inter gen-

'cögn'avitxcaxnþmguineam uxerisíus. Docetqué

Atg

communiffima DD. etiam quoad reatum fub'

Wioy

tésyitd nt xorem patvis (ui aliquisvbabeet'.Sed,f

Refpondet : fuiffe patris adhuc viventis; nec

mortali. Circa

g

quod pro P;axi aliqua notanöï

fànt.

*

:]

imptobabiliter.

Quoad cateros gradus etiam

p

ij' & ffgo

primum linez transveríz videtur certum , diri-

I. Solus nócens hanc poemam ac i

hþödj

4

mere folo jure Ecclefiaftico; unde vidimus fe-

rhentüm petendi debitum contrahit , qui fcil

UT

j fuiffe difpenfatum , ut frater duceret uxorem.

. vel ipfe voluntarium inceftum commifit , vel

! Dtg

fui fratris defun&ti,& figillatimà Leone X. cum

ab altera committeretur fpónté confenfit; tun

:

pro

debitum -

Henrico VHI. Rege Anglie , cum Catharina

enim neque hic, neque hac confentiens

$

dyey

Hifpana priüs fratri ejus Ártüro nupta , fed rha-

petere poterit.

Non item incurrit innocens ,

j

k

; tf

x

trimónio non confummato defuncto.

?

utpoté r. qui nec commifit , nec confenfit , ut

£Tpo

$$2 1V. Impedimentum hoc affinitatis femel

jam infinuatum. 2. Si uxor à fui mariti confan-

J

tel

ottum perpetuurm eft. — Communifima DD.

guinco vioppreffafit; cum nemo fuo jure d

À

b

szt :

adeóque etiamfi Titii uxor Berta moriatur, per-

eat fine füa culpa privari ; communis DD. cum

'fpmMm

feverettamen Titio affinitas cum omnibus ejus-

Sanchez l. z. difp. 30. Layman e. $. num.

dem Bertz. con

lt

fanguineis ufque ad quartum

, five vir five fzemina

m

gradum.

3- At quid f ex mgtg gravi

j

4

j

7

coganur

* If

Qu

à

M

j

h

"|

"

&di, '1.3 de ,i;f;'egedimemis m&räwaw&f

483

cogatizr t'al'e'm'-ïnce'fhlm coriitdeca -Aöhuc eX«

T2 m

A

Xiflens ab alio in

niiunve

Lfiliam adfcifcitur; ita

&ufari € contta Smchez & communiotem ) pro-

T

D

amen , ut naturalispatris poteflatenonegrediae

fr

babiliter cenfent "owtis Benacima , aliicam

tur nequepa

H

IN G

i adoptivo ex teftamento neceífae

Tambur. c. 1 3. $. 3. num. $. Et fatio eft j quiá

j

rió *;NUCP(;';

;Gere debeat,' fcd tantüm jus füfceden«

eft

»

quamvis tunc adhue peccent mortaliter ; Eccle-

di ab int

eira

í

fiatamen pia mater non videtur illum vel illam

to hibcat, — Adoptio illa perfecta

€ft impedimentum d

irimens matrimonium: fe-

"

^ * Caligare tantà pzná. 4. Etiam,hanc excufa«

C,Lmdum

$j

triplicem modum mox affignandum,;

tionem concedunt , quandó adeft ignoraütia

originarié

A

quidem jure civili apud Sanchez , &

( dummodo non affeClata ad liberiüs peccan-

alios. -Ad

g

mifit autem & approbavit Excleia.

pum) five facli, five juris (ive ipfius pocenz ,

partim in Decreto c, ita diligere 30. q. 3. par^

raves DD, & pluribus allegatis plane docet ipfe

B

um in Decretal, Titul. fpeciali , De

Cognationé

[

ch. j. 7. difp. 32. sum. 43. INota hoc bené

legali ;

1. Inlinea legali recta inter a

A

&

doptantent

lj

tonfeffarie, & de tribus punctis iftis legeDianam

efcendentes adoptari fcilicir eju

s filios &&

l

gt as erall. y.reflut. 38.

&

i

3

nepotes, qui in ejus poteflate exiítunt. - 2. In

—^ T Ratione affnitatis tant

J

üm cum c'cnjïigq.

linea legali transverfa inter adoptatum & defcen-

contractz oritur hzc poena vel privatio juris pe-

dentes adoptantis , fcilicét legitimos natos &

- . tendi debitum. ^ Undefi conjux cum proprio

nepotes, qui in ejus adoptantis poteflate exi«

—

^duo confanguineo vel confanguinea inceítum

Unt ; non autem contrahit hoc impedimens

€ommitat, etfi peccato graviori, non tamen

.. " ideó jure petendí debitum privatur cum nul-

tum adoptatus cum adoptantis filiis illegitimis ,

cüm non cenfeantur effe in ejus poteflate : ne«

Jam exinde affinitatem cum altero conjuge con-

traxefit, ut ex communi fiotánt Sanc

que cum aliis filiis vel filiabus adoptivis, neque

;

hez 1. T.

cum ipfis filiislegitimis, fed jam fecundüm for-.

difp. 37. Layman eodem c. y. num. g. —

mam legum emancipatis , ideóque hoc impedi-

n

"HL Nihil refert ad hanc peenam incurren-

mentum temporale'eft. Ex communi DD.

dam , an occulté commiffus ; an publicé vel pub«

í

Sautbez , Layman , Tamhur , alii paffim. 34

i

licatus fit inceflus ; cüm urroque cafü affinitas

Per modum affinitatis inter adoptatum & ux o-.

&ontrahatur cum conjuge, que, ut mododi-

r

rem adoptantis. L. 44deptéves. ff. De Rite ANupe

&um , fóla caufà eft cur inceftuofüs impediatur

[u

Har. At vero inter adoptantem. & adoptati

w

/ .^. &petitione debiti, ut contra 3y/vefrum , ]dnge-

parentes fratres , forores nulla legalis-cognatio

. du , & alios dgc;:c','c'ommunis'DD; Sanchez. ,

(tr

Hd

intervenit,juxta communiffimam DD. D, Tho«

2 am

an , alii paffim..

mas £v 444 . 42.queff. 5.art. 3* Sylve(ler , Ia

"

. Poftqüàm Concil. Tr

,

1dcnt. cit. imp€-*

m

ver, liisque congeílis Sanchez 7: 4:/7. 63.sutu

imentum affinitatis ex:copula fornicátiá re-

Lfani

xxit intta fecundum 'graddfn tantüm, eadem

16. Layman eiz, « 4. Etiam adoptionem ima

vedp

pérfectam & fimplicem im

pedimentum matri-ïx.

reftrictio obtineri debec quoad privationem pe--

. endi debitum proptet inceftum cum conjuvis

monio praftre affirmant quidam Antiqui., -&

Q

Canoniilz , Abbas , Hofliens, aliiinc. Usict

.. confanguineis commiffum. 'Uti, contra no-

De cognation, Legali: & Theologi; Sot. Richars

gl

Íftrum Anglez & paucos alios, docet commtü-

£it. in4. d

?. 4* Scd re&té negat jam communis

Jmin

3

niffima DD. cwysa Sa»chez, , Layman , & aliis cit:

DD. apu

d Santhez GC Layman. cit, Ratio eft $.

j

Ratio eft;quia pocna illa privationis juris petendi

.. debiti incurritur própter crimen inteftüs; qui

quia impedimentum cognationis legalis intro-

nge

ductum eftob fimilitudinem, quam fllii adope'

. &utem hodie fornicatur cum affine ultrà fecuns

tivi

Q?M

gtàdum, nonéommittit inceftum , fed vel

gerunt cum filiis naturalibus legitimis s ta

nyt

lemautem fi

militudinem filiationis proprié nom

licem fornicationem , fifolutus fit vel vidu--

geruht ado

Wcï-

: vel adulterium , fifit conjugatus. Unde &

ptivi ex adoptione fimplici & imper-

U

C

T

"T

fecta tantà

in5c

N

min familiam & poteftatempas . »

)u

nc circumftantiam affinitátis extra fecundum

[0]

od

£

tris adoptionis n

4

a

n adícifcantur: neque de ho&

a?

« gradum. in confeffione explicaté mon tenetur$

exflat ullum jus: ergo&.

/"ut ex communi notat Sanche

i

a n

$

$. XIll.-

ïmm.iig..cr,gö &

j

COGNATIO SPIRÍTÜALIS.

cim

$

LX

a

"CÓGNATIO UrBATT: m

'ST propinquitas pérfonárum orta ex adm

1506

C

nin

D

$f

$t propinquitas pérfonártim éx ádoptione

niftrationis vel. füfteptione Sacramer

proveniens. Adoptio autem eft perfon

Baptifmi , vel Confirmatioriis, inducens impéd',-

Nf ) lr

[

)

anez ( qs fcilicet noneft ex defcéndenti-

mentum dirimens matrimonium. De quó to-

2

-us; etfialiasfit confahguinea) in filium vel fi«

to titulo : D? cogudt. Spiritpali,& inDetret.. 30,,

; lnn[)(fu

liim ; nepotem vel fiepter, legitima afumptic.

Jmfllm

. Dujléx et : Una perfe&taadoptio (fpeciali no-

fj

E

u 50111

pecies: Paternitas, Compatevrnitas/ä

-*'mgr..-

"mine vocataarregatio ) eft ; qua Printipis pra-

nitas Spiritualis.

j lqu

- kepto perfona etranea fui juti$ exiftensin alte-

; DD'

[2

Patetnitas eft propinquitas inter häPGïZänfäm

^Xius velut patriam poteftatern familiámque

Vel confirmartem & patrinos e*. una parte, &

,,nül"'s

"transfertur , ut inftar ejus legitimi filii pef omnia

ipfum baptizatum vel confif£j

r

atum ex altera

jl

*fle incipiat. Altera imperfe&a adoptio eft,

parte; qui proindé refpectu

21 41

orum

dicuntutane

ij

?

Í

; fgäfiperfona -extrzuiaca in parentis fui poteftate €- -t-iquaphraü*Hliaüäf,äïäïïiliäülia,

484

T beol Sacrammi; Par.& IV. Cap. l

Compaternitas eft propinquitas inter bapti-

quis in cafu. neceffitatis aliquém. bäþiizanä nót

bl

2antem vel coüfirmantem & patrinos ex üna

contrahit cognaátioneni fpiritualern ; tüm. quia

[

parte , & parentes baptizati vel cotifirmati ex al-

talis Ecclefiaitiéis fanctionibus non obligatur ;

FW

i

tera parte : & olim etiam extendebatur ad uxo«

tum quia ipfé per Saeramentü Baptifmi in Chri-

IMAIJ

res baptizantis , confirmantis & patrinorum. €

fto fpirituali nondum eft genitus , ideo neque

J

AMartinus De eognatión. Spitítuali

€ognationem fþi'r'itualemz. inter Chrifti fideles.

r

Fraternitas dicitur propinquitás inter filios

€ontraheré poilé cenfetur. v. g.Si quis infidelis j

jl

carnales baptizáhtis , confirmantis ac patrino-

qui puellam baptizavit , pofteaad fidem conver-

V

sf

rum ex und pártes & ipfum baptizatum vel con-

tatur, & baptizetür, non contrahetcognationem ^

[iHte

firmatüm ex alterá parte.

Hezc omnia erant

fpiritualem ; nec impedimentum dirimens mas —

at

impedimienta dirimentia inter dictas perfonas

trimonium , fed cum ipfa puella vel mátte ejus

PV

omnés, jure antiquo fuprà allegato. Verüm

&ontrahere potérit; Communis DD. cüm

ima

jurénovo Concil. "Trident. Seff. 24. cap. 2. De

'Thoma & Scoto., d. |ác

z

i

P

WX ex

Reformat. Matrimon. abrogatum eft ftatetnita-

IV. Quid fi conjund

lo i.

tis impedimentum ,. ficut & pradicta extenfio

fopenenti

Baptiz

inatrimonio ? jàm jám patebit;

B

aduxorem baptizantis ,. confirmantis ac patrie

4

Hií baptiz.ans contrabiti.

horum.

'Textum partim commodiüs infrà ci-

0.

trig

Minis báptizáns , non tantüm Baptifrno fc

d

^ M

tabo propter patrinos. Nunc bteviter.

lemni;fed etiam Baptifmo privato ; átqu

[

L Qualis diriwit , quo Xurc?

7

gv/miz

inneceffitate ; contrahit cognátionem & impe- —

ii

8?11—

Ure novo folà paternitas & comfpaternitas

dimentum dirimens rnatrimonium contrahen-

l

feu cogriatio fpiritualis inter Baptizantem,

!

dumcumi baptizato ; ejusqüe patentibus. Sié

confirmantem & patrinos ex unaparte, & ip-

enim nifnis clare fignificant SS. "T'extus.

C

1

fum baptizatum vel confirmatum , ejísque pa-

. $. Idémqüue à paritate quidam fentiunt de

1 vir-,þ»

zentes ex altera párte, eft impedimentum diri-

fatrinofufcipiente in Baptilmo privato ; etfi mi-

mens rhatrimoniuni contrahendumi , non aüterri

nimé neceffario ullo jure; — Sed reCtius plüri-

p

diffolvens femel validé contractum.

Sic Con-

hh

mis citatis negant Sanchez cit. Diana parr. 3.

cilium cit. Certa apud omnes.

Ratio fumi-

tratl. 4; refol, 18. & inclinantSuarez, Hurta--

ii

Mica

tur ex aliqua indecentia; quia nimirüm & mi-

dus, alii cum "T'ambut. 4 2. De baptifmo. c.4.

niftrantibus Sacramenta Baptifmi & Confirma-

« 3« m 4. Ratio eft, quia jurà femper folum.

L

M ]

tionis tanquàm fpiritualibus patribus fpiritvalis

loquuntur de fufcipiente in Baptifmo folemni ,

m

generationis , & patrinis ad ea Sacramenta af-

feu fufcipiente ex inflituto Ecclefie ; quiautem

fiftenübus fecundüm traditionem Ecclefiafti-

ga!;iffi!

fufcipit in Baptifmo privato, non fufcipit ex in«

cam magna reverentia debetur , & à filiis eaSa-

ftituto Ecclefiz ; cum de Baptifmo privato quo«

B-

cramenta accipientibus, & ab eoruni parenti-

*lishg

ád patrinos nihil ordinaverit Ecclefia , fed fufci-

bus carnalibus ; ideó in Ecclefia antiquitüs in-

pit ex voluntate propria: ergó de hoc jure non

Mi

ftitutum & femper obfervatumi fuit, ut ea cog-

loquuntur. ( quód hic inci

- f

dent&r diligenter no-

[

natio fpiritualis zeque ac carnalis effet impedi-

ta.) Et hinc fit

mentum dirimens matrimonium , quoad ufum

l. Si fponfus prolem fpon

f

Jtopa

T

fus bäptizfcf:

39

Ü

corporis mutua quadam fubjectio tali reveren-

etiam ob neceffitatem , folvuntur fponfalia, &

ti& repugnans inducitur.

Ut patet variis facris

& hanc

dirimitur matrimonium contrahendum. Ut

"Fextibusin Decret. & Decretal. allegatis, — Ec

poft Navat. e, 16. 25m.34. G. 22. num. 4Q.

4 p

quia par reverentia non debetur illis filiis fpiri-

A

AUDUS

ac alios refolvit Layman €it, «. f.suzz. 8.im fine.

tualibus, meritó Concil. Trident. hoc impedi«

II. Sí conjaxprolem conjugis faz baptizet 5

"d

mentur reftringens illos excludit,

velin Sacramento Baptifmi aut Confirmationis

Rünr

1

. $8 | II. In hac cognatione fpirituali vides , nori

ut patrinus fufcipiat in neceffitate, nullum im-

df

ü

numerantur gradus aliqui, ficutin cognatione

pedimentuti contrahit *, ut conffat exptefsé e.

1

am,v

d

naturali & affinitate , fed folüm conjunclio eft

A4d lumina 30. quefl. 1. ubi vatio datur : quia

Til

impedimentum inter perfonas przdictas idque

inculpabile jadicandum ; quod neceffitas intulit

Nunt a

BAR

in pérpetuum adeó , ut etiamfi moriatur perfo-

ütpote quia alius baptizáns faltem eque aptus s

nà, ratione cujus conjunétio contrala eft , utpo-

aut alius patrinus nullus adeft, ^Communi

b

anün 1

t& baptizatus confirmatus , eóque ipfo moria-

DD. cum Sanchez /. 9. d.

f/i'* 6 2 Laymm c

tur pátérnitas, non tamen extinguitur conjun-

aum. 7.

Jiontr

€lio fpiritualis compaternitatis inter baptizantem

II Quód

fi. veró. extra cafuni äec;fï'ifät;fägf 4

u()l'ding(

& patrinos ac parentes baptizati. Ex communi

parens prolem conjugis fuz baptizet, velexSa-

-tj

Sanchez, L 7. difr. f4. Quare hoc fenfu fal-

cramento Baptifmi aut Confirmatioris füfci-

' *Den

fum eft commure germanorüm axioma: $yas

piat inprimis graviter peccat j & meritó more

: fl""*.lmpe«

taliter, cenfet Navar. e. 16. num. 24 Sarichez

R0

äæffi gefforbe'n/ bie Qäebatterfcl)an't,()at eiti

éit. dsfp* 26, num. 1. Layman ,. alii commuhie

M

92 lll. Conflat apud omnes , hoc impedimen-

terj quiaidtami feveré prohibetur cap, i. & Z

l m) [

tum folim cífe inductum jure Ecclefiaítico , non

eadem. 30. quefl, 1. Deinde propter fpiritualeni

i* mllum,

autem naturali

aut divino, ut claré infinuantS.

€ognationem contractam cum conjuge incüf^

fTextus,

Quare infidelis fcu nori baptizatus ali«

tit impedimentum pctendi debitum conjugale,

j *f5

joxid

ii ,

j u1

i

*

agf

$d. L de dmpedimentis matrimouii,

as

Wi

m

]uxtafms ïoiïimüü&m -xfefntähtïaäï. DD. cum — wtfi puer vel puella Omgino ignbr;';, duid tali

Santhez,, Layman cit. alii: quanquam hi ipfi

actione agatur, fi quis préecise teneret, ne infans

Wt

!

probabilem cenfeant oppofitam fententiam Dw«

cadat , vel'ut alteri rem gratam faciat;&c. — At

j

tandi , (oninck , aliorum, quos fequuntür wr-

quid fi per errorern leves filium Titii putans effe

|

tadus alii cum Tambur. /. 2. de Baptifmo. 0. 2.

filium Sempronii amici tüi ? 'T'e adhüc cogna-

ij R*

lsj

$3. num. 10. nullum fcilicit ex hinc impedi-

tionem contrahere docent' Coninch , |Povtiui s

mentum oriri; cüm id. nullo certo jure probati

alii-Atrectius non contrahere ( nifi forte habeas

[ l

NIl

pþfüt : neque in odiofis valeat extenfio ab affi-

intentionem tenendi hunc; quiscunque offera-

ls

nitate matrimonio fupervenienté ad cognatio-

tur ) docent Sanchez l. 7. difp. y 8. num. 7: Bona-

em fpiritualem , vel aliud impedimentum.-

cin. alii cum T4mbür. eodem c. 4. $.4. ninm. 4-

E

1.

&* VL Illud autem certum & exprefst refpon-

Ratio elt: quia pef cognationem illam indücitur

fum abAlexandro eir. c. f/vir.3 O. quaff. 1. fi con-

obligatió; eáque fatis gravis ad fufceptum t at

n

jux ex ignorantia juris vel facti prolem conjugis

non potuit coütrahere obligationé ad hunc,quem

baptizet, aut teneat, nullo impedimento petendi

tenuit , fed igaoravit , & alium putavit; cüm ni-

debitum affici. . Utietiam docent A/avar. Ree

hil fit volitum , nifi cognitum:

r

driq. alii cum Sanchez. cit. difp. 22. wm. 43.

lL Qüandó contía praeícriptum Trid

enþ'tvi

94

]

Nec valet hic regula: Exceptío i sno firmat re-

Pïures duobus affignantur ; àut duo viri vel duz

gulam in aliqno: quia nulla hic eft regula alià

foeminz, & omnes admittuntur à Parocho , illi

pro hoc impedimento in jure:

"

foli evadunt patrini , & cognati fpiritüales; qui

IH. Qualis Pairinns contrabitt

intra numerum permiffum à "Tridentino primi

Oncil. Trident. $£: 24. c. 2.. De veformat.

tangunt, ac füfcipiunt infantem , utpoté primus

!

AMatrimon. fic (katuit ; Bu rantzm , five

vir, velprima muliet, aut primus vir & mulier

vir ; [ive mulier , juxta [acrorum. Cauonum in-

tantüm , reliqui nihil. agunt.

Ex communi

b

Jlitutayvel ad fummian unms Ó una bapticatmm

Suarez bic quafl. 6*1. art. 8. Sanchez cit. difp. $7:

j

de baptimo [neipiant, inter quos G baptiz.atum

nut. 14. Dicallil.cit. difp. z. »um. 286. . Quod

Pl(l.

dp[ata & ip[ins patvem, G matrem : nec nos inter

fi admiffi omnes tangant fimul 5 tunc juxtà 8a-

fs

baptiz.antemt? baptiz.atumy bapitzatig; parrem

rez. cit. nullus contrahit cognationem fpiritua-

z

É matrem taktim [piritualis coutrabatar cog-

h

1

lem ; quia refiftit Tridentinüm. | At juxtà Sau-

Watio — Parochut,antequam ad Baptifmum con--

Chez. Dica[lil. cit. & alios ; omnes contrahunt

Jdus

TE

ferendum accedat , diligeuter ab iis, ad quos [pe-.

cognationem fpiritualem ; quia Concilium fo*

6?4.;' $ fcifcitemi, quäm vel quos elegeriw ; 4t ba-

lüm videtur prohibere talem concurfum , non

It C

ptizatum de facro fonte fufcipiant , &c.. Quàd fs

irritare a&tum; — Utrunique probabile; — Certé

o qui-

dfufc

lii ultra defignatos baptiz.atum tetigerint , co-

àutem non contrahunt eo caíu; nifi quos-defi-

u

dnationem. (piritualem nulla patto contrabant;

gnatos à patentibus admifit Parochus , ficut nec

MM

Conflitutionibus in contrarium facientibus non

illi, quos ültrà defignatos à parentibus ipfe Pa-

n

-ebflantibus, — HaicConcilium ; ex quibus al

rochus défignaffet : certó autem illi , quos in de-

'iquä

pro praxi explicanda funt.

fectu paréntum Parochus defignat. — Omniae

-

!

-

commuüni. làté Sanchez cit; sxem. 1 .

L. Ut quis vel quæ,patrinuä vel patrina fiat/,

i

& hanc cognationem & impedimentum con-

III. Requiritur omininó ad hanc cognatio-

9$

tahat, prater defignátionem faciendam à pa-

nem tactus phyficus infantis feu. baptizandi

If

tibus vel Curatoribus baptizati , & per acci-

Jl

Citémque confirmandi ) & non fufficit fo]a affi-

ns indefe&tu horum , ab ipfoParocho; requi-

ftentia: quin imo requititur, üt quis vel actu te-

1 XU

f

itür imprimis, ut habeat intentionem volendi

neat infantem , dum fuper ipfum aqua effundi-

m

fieri vel fufcipiendi aliquem inftar patrini expli-

tur, vel certé immediaté accipiat € manu ipíius

NT

j

am , vel faltem implicitam , utpote , faciendi,

baptizantis, uti contta Sora , Lopex, Sa, GC

alios folà affiftentià conténtos ; apud Saschbez,

r n

uod Ecclefia ordinavit: quod alii eo modo fa-

UE

-ciunt : aut certé exercendi ceremonidm facram

cit. docet: communis DD; cum eodem $San-

fs

Db Ecclefia inftitutam ; hac inteatione habitá

chez , 4. 7: di[p. / 6: & cercam teflatur 'erez difp:

eontrahit Cognationem [piritualem , etiamfi

A

29. Sel; 4« INàm facri Canories, ipfummet Tris

"mmW

m non intendat ; etiamfi ignoret , imb eciamfi

dent; femper ütuntur his vetbis: r«ngesdi, le-

jm".

eam contrahere pofitivé nolit; quia cognatio illd

Vanudi de fsero fonté ; tenendi , (ufeigiendi &c;

exordinatione Ecclefiz refultat ex ipfo actu illo

qua certé ta&lum phyficum ; non affiftentiani

d

UE

exercito inftar ceremoni& facrz , & nullo mo-

lolami imiportant: Et quidem ta&tum imniedia-

lo dependetà voluntate exetcentis ; ficut, & ii

| "

tum ; utptoindé non fiat patcinus vel patriia il!e

(tis

aliis impedimentis affinitatis, criminis. Secus fi

Xel illa ; cui tradit infantení is ; qui prior imme-

i

mon habuiffet animum exercendi munus patrinij

diat? à baptizante accepit, Uti doceht Saxchezis

$a

tunc enini reverà non cífet patrinus , etí1 fic firiz

Pontiuss Peyez. , Bonacin. cósque fecutus Dica-

o

£endo graviter peccaret ; cum Eccl«fia réquitat

fril. fuprà , án fpecie exprimens commatrem non

Ti

A

- patrinum , utique verum;füb gravi obligatione;

contrahere-cognatipnem fpiritualem ,. quando

iri

'ut bene notat Tambur. ezt. e. 44 $4 3- 9. 3.

fufcipit infantem de manibus compatris, qui

& I

! "Hac ergó intentione. feclufa, nuila conttahitur

prior acceperatà baptizante ; quia non cenfetut

TP (l

"Xopnatio , nec confequentef impedimentum;

JJ

(

/

fufzipere ex Baptifmo ; atque ita in contingentid

à

5

*

Ppp

Plfxs lV. SACRAMENT:

31

g'beol, 'Sacrzi:)zeht. Pars W ngvi l.

496

Eccléfiam cum cateris vadit , ibi cdmpar;t Frf-;

p

facra Congregatio S..

i

fa&i exprefse declaravit

ad. Trident. Seff. 24.

dericus Legionarius Titii, cui hic urbanitatis -

Officii apud Gallemart.

J

. 2. & defcribit Gobat trat£. a. féw A4lphab. ba-

causá cedit , permittitque , ut puellam teneat, GE

€ fonte levet.

Poft fedecim annos Titius Ca-

i

tizant. caf. 17. n. $39. excipiens tamen nifi

ii

confuetudine antiqua in aliqua Dioecefi ( prout

jam vult ducere , & quarit , an impedimento la-

boret. Fuitnegativa refolutio; non enim per

Fl

teítatur. de. Conflantienfi ) oppofitum introdu-

«lin

étum. effet.

1

J

inyitationem , aut acceptationem contrahituf

lts

IV. Poteít quis pa

trini munus obire etiam pet

cognatio fpiritualis , fed per levationem ex fon-

|.

te.. Ín hocergo cafü non Titius fed Fridericus

vicarium ,fubftitutum feu Procuratorem , vel le-

Í

t

contraxit cognationem fpiritualem. — Hic eafuu

gatum, juxta receptam & notiffimam praxin; &

feit ita refolutus in woflro ( Pragenf) Confiflorios,

m

tàm ipfe principalis patrinus per alium baptiza-

quti

tum vel confirmatum tenens cognationem fpi-]y :

me Eminenti[fimi C. ardiualis ab Harrach vices

erente, ficrefert Joannes Caramuel is fua Theo-

qntur

ritualem & impedimentum matrimonii cum

V0

logia, num. f $3- Cei omninó acquiefco; Titius

baptizato vel cenfirmato , ejüsque parente con-

trahit.

Uti contra Navar. Sancbez, , ac plures

enim non fuit patrinus , quia nec levavit ipfe in-

ieïi'ggl

D«

fantern : nec Fridericus ejus fuperior egit procus

vll

alios apud ipfos, docet jam communis D

ratorem : Quia vero Fridericus eum veré tenuit

p

quos citant , & fequuntur Layman part. 4. €.8.

Parocho confentiente & approbante, liberalite£

Áitp

- sutin. $. Pontius l. 9. de AMatrimaon.0. 3. 09m. YO.

fine dubio prafümpto confenfu parentis cum

- lo

Perez difp. 1 9. (etl. 7. Tambur. *De baptifemo l.

D

/2.6 4 G. 4. num. 8. Gobat. tral. 2« adipbab.

agatur de favore parentis ; nihil obeft , quo mi-

nus dicatur evafiffe verus patrinus." Hc exem-

i

baptizavt. ca[. Y7. num. y46. fertitque feepilis

d

WW

declaratum ,-ä facta Congregatione Cardinalium.

pli causá pro luce afferenda ad fimiles cafus fol-;

vendos. .

Y

Ratio eft; quia generalis ifta confuétudo in

$. XIV.

4

t

Ecclefia notiffima habet. vim declarandi legem,

CRIMEN.

Áirei

! & regulam illam juris s 6. Qui fecit per aliumt,

que. 9j

Mpedimentum criminis eft fceleratà -

fine,

e[l ferindz , ac fi faciat per fe ipfum s. At vero

I

dam conjunctio , qua conjux adhuc vivente

! fchi

fübftitutus, Procurator &c. tenens ; hanc co-

fua comparte cum alio vel alia de matrimonio -

&d

gnationem & impedimentum minim contra-

t f

bit; quia is non fuo, fed alterius nomine tenens

ineundo cum crimine aliquo confpirát , proptef

quam fceleftam conífpirationem cum tali cri«-

tj

verus patrinus non fit, fed folüm veri patrini of-

ficio fungitur,

Uti contrà Setum , Toletzm,

mine oritur impedimentum dirimens rnatrimo«

fihftA

nium inter illas perfonas fic eriminosé. confpi«

hm

;Redriq. & alios dotet jam communiffima-

DD. meique citati omnes : ídque exprefse decla-

rantes ; & hinc dictum impedimententum crimie .

&(

(

nis. Idque rationabiliffimé , ut nimirüm vitene

n

-ratum eítà S.Congregaci'one Cardinalium, apud

i

Pontium & Barbofam De offic.. Parocb. e. 18.

'tur talia crimina,czdes, adultería inter conjuges,

EU

dum hoc modo delinquentibus aufertur fpes ir-

^BHm. 15.

m

ter fefe contrahendi, Triplex autem vel potiüs,

fitte

97

Quid f1 er

O rogätuä,/ut fufcipiam & fonte

baptifmali infantem Titii , dicam , me fufceptu-

quatruplex reperitur in jure 'ejusmodi crimen ,

tüopm.

& inde impedimentum dirimens matrimonii? ^

ln

rum ; fed pcenitens dicti rogo meum. vicinum

rimum: Íolum homicidium t- féeusdum : ho«

- velit effe patrinus , me libenter darurum fum-

Atri,

"micidium cum adulterio : tertis : folum adul-

|ptus , qui folent fieri ratione talis a&tàs: ísque

i, Tiog,

acceptat, & prarftat libenter, eróne ego patri«

terium cum. promiffione matrimonii in fütue

5 oter

rum poft mortem conjugis : aut ( dlaritatis graa

nus? g. Non eris ; quia alter non tuo, aut Pro-

J &imi

curatoris nomine , fed jam fuo proprio nomine

tià reclé aliqui quartum. crimen computant)

cum actuali contractiu matrimonii de prafenti,

' ?!T, &i

infantem füfcipit, etfituo rogatu. Accipeunum

W.E[nm

utiqueinvalido. . Concilium Trident. aliud cri»

& alterum cafum.

*

Ils

98

Ordinarius patri

nus , qui folet omnes meos

men addi

dit , quod matrimoniü dirimit,, fcilicet

w

raptum 5

fed jam hoc commodiüs fub claffe cos-

[

liberos fuftipere, non eft domi : ideóque poítu-

kam

latur à me vicatius pro ipfo ordinario fuicepto-

enfts in[ufficientis computavimus ; cüm mens

ha(*;

Concilii eo decreto fuerit, non tam punire r£

re fed nefciente alium eiíe fui vice feu nomine

l "Ntu:, ü

Uter hic erit patrinus &

ptorem , quam pro

fpicere libertati matrimonít -

poftulatum patrinum.

Ts

cognationem fpiritualem contrahet ? . NNeuter.

a« confenfus voluntarii refpectu puellarqm-

-

Ti

non vicarius ille fübítitutus; quia defuit illi in-

Primum Crimen.

ïö[tem vd

tentio tenendi fuo nomine , & alioquin fubftitu-

a1Jilmma

eidium , kilice: uxqficidiüli |

W

tus cognationem non contrahit; ut dictum eft.

: Sa)üm Homi

vycl mariticidium.

]

Es

Non ordinarius meus, quia fupponitur nulla

m

*' 'ü? Wl

andó quis occidit uxorem füam , vel.

x

fuiffe ab ipfo facta fübftitutio ; nec tacita hic prae-

N

Qlldum

QU!

« ritum alterius ( aut contrà maritum fuum

E

Qto

fumptio locum habet; quia agitur de onere &

vel uxorem alteri

üs ) ex pravia confp

iratione

obligatione, quam nullus prfumitur fibi velle

»

hinane

Ug

/àmponere,

"

cuni illa vel illo: feu quando ambo mac

tür mortem , vel confpirant',in mortem

uxoris

"m "

Rurfus , Titius advo

catus à parentibus ,'f ut

umff;

lo

vel mariti ,. cum intentione,

ut illà perempti»

effet patrinus Cajz , dignitatem acceptat, & ad

iner

[ 10.

—

D

4

rj

Y

l

N

S&d l de impedimeutis. Máatrimonii,

487

Tl

dnter Íe matrimonium contraham;; effectu fecu-

ex intentione legis, quæfpe'r,hancïpe:rham.&,im'-

A

.'to eft impedimentum dirimens matrinionium

W

pedimentum intendit impedire , ne qui vel

inter illos homicidas confpirantes tantüm. Om-

qua cupiditate alieni matrimonii occidat pro»

(s

fiesclaro jüre,e. fiquis vivente. 31. queff. 1. e.

'priam, vel alienam conjugem. Quare imprimis,

Jl

laudalilema de comver[. infidel. & alibi. Ratio

qui alio fine vel motivo , quàmn ut matrimo-

þcr

« jam indicata eft. Conditiones requiitas ad im-

níum centrahant, v, g. ex odio , vindicta, vel

Itüf

N

Ofl«

pedimentum incurrendurt jam

-

$

'fat—is' qxprcffas

ne deprehenfi in adulterio à marito occidantur ,

2 breviter explico.

Q

- aut de adulterio accufari poffint , & c.conjugem

^L Quando

qut

'S,occidif vel interficit ?jfä&ü

:«ommuni confpiratione occiderunt , hoc impes

u[m

dimentum non contraherent, uti cum Navar.

, ï&cnta, - Non .

fufficit fola quecunque attentatio

i

[

-yel machinatio mortis: non vulneratio gravis ,

l. 4. onfil. . c- de o qui duxit. docet conimunis

p

mutilatio: intoxicatio, fi morsre ipfa non fe-

DD. ac citati omnes, Item fi Titius v. g. fuafü

T.

quatur , ut claré gnificatur juribus citatis; nàm

vel cooperatioie Caja occidat uxorem fuatm y

[j

. verba legum, pradfertim poenaliüm , debent in-

ut ducere poffit, non ipfam Cajam, fedaliam

T

teliigi cuni effectu. « relatzm. de. elerico non

quameunque, veldeterminatam hanc Sempro-

refidente,. Perindé autem eft, . five quis occidat

niam fceleris ignaram , nihil impedietur Titius ,

1]

phylicéper fe ipfum, ferro, veneno , veneficio,

quin poftea poffit ducere utranmiiber, five Cajam

u

five per alium moraliter occidat juílione , con-

fiveSemproniam , modó cum neutra earum an-

. filio, fuafu , confenfu pravio ia occifionem fuo

te mortem conjugis maechatus fit ( tunc énim

a

nomine vel infui gratiam faciendam , prout ma-

nafceretur fecundum crimen ) - uti ex Cosznck &

a

nifete colligitur ex utzoque loco juris allegati ,

alis refolvit Laymanc. 10. zsm. 2. quia non

u&l

-- monautem fufficere ratihabitioné, dicam mox.

occidit ex intentione contrahendi cum compli-

.dI. Uxorem [unam vel altevins ; perinde enim

cefeu confpirante. Neceffe tamen eft , eam in-

eft, five occidas tu fpfe phyficé vel moraliter ,

tentionem contrahendi cum ipía complice ,

fivealter velaltera, tuo confenfü vel confpira-

fuitfe alteri parti manifeflatam alioquin non po-

il

tione, occidat tuam uxorem , jam enim ambo

terit effe confpiratio ex intentione ineundi ma-

u

machinatis mortem uxoris mutuà coufpiratio-

trimonium, Sufficit támen fola intentio feu vo-

Wt

. nie. Idémque perinde eít; (ive vir occidat. uxo-

luntas contrahendi , neque requiritur promíiffio ,

u)P'

"(

nf

. tem, five uxor, utaqué frequens, perfe vel

feu ut fides datafit de matrimonio ineundo in-

1 uli'üjl'

. €omplicem occidat maritum. Nam fic c. ff quis

teripfos , proutexprefsé deciditur. c. faaper boe

fpitti

vivente.Gc. laudabilem , in primo cafü expreí-

D

eodenititulo. De eo qui duxit.

:ä COP 3

-- Sfermo eft de occifione mariti. Et contrà paue.

Tandem inhoc primocrimine , quando am-

i r

.€os docet communiffima DD.. «um Sanchez /.

bo machinati funt mortem conjugis , non re-

m vitty *: :

7. difp.- 78. Layman cit. c. 10. »t27.4. opti-

quiritur adulterium ; cum juxtà jura allegata fa-

m

meque defendit Dicaftillus.

tis fit dicta mutua confpiratio cum occifione

D qoy, E Ex previa cosfpiratiose , Ícilicet cum

fecuta ; fi autem accédat & adulterium , erit cri-

sdpà b

fcitu, confenfu , confilio , auxilio, vel qualibet

men mixtum ex primo & fecundo , eóque ipfo

l em ,

. «ooperatione altetius. — Quare (1 unus tantum,

difficilioris difpenfationis, & ideb in fupplica-

g

veluna , fineconfpiratione , confenfu vel fcitu

tione neceffarió: explicandum. Declaro hoc cri-

/gn.'.hb' j

alterius, occiditconjugem , finihil aliud adda-

men uno & altero exemplo authentico.

hi 1(!0[4

. tut, non,nafcetur impedimentum , fed fuperfti-

Jovius uxorem fuam adulteram & adulterum o $

[

tes poterunt validé matrimonium contrahere ,

qu

odit , & per infidias occidere parat , adulter &

k

Xta communem DD. apud citatos , & colligi-

adultera id refcieites absque intentione contra-

muml

- tur, ex eodem c. Jaudabilem de converf. infide-

hendi matrimonium, illius mortem machinati

ub

liui. Et nota: ex previa confpiratione ; minime

funt , & fecretó occiderunt , pofleà matrimo-

j]

;;l

enim fafficit fola ratihabitio occifionis tuo no-

nium contraxerunt in facie Ecclefiz. Quariturz

jl UJ

3ine velintui gratiam jamn factz ab altero vel

an teneat ? &. reClé Navar. cit. Cosfil; I. te«

at

velaltera etiam complice ; quia fola ratihabitio.

nuiffe ; idcircó , quód ex narratione fati i clarum

"

q

, me hocimpedimentum contrahi , nullo jute ex-

fitinterfetHionem illam nequaquam proveni[fe exc

J

primitur; nequé enim ratihabitio eft machina-

intentione contr abendi inter ( pof] mortem octi-

n

,

ffl

j

tio mortis, quam jura requirunt, necprzbet oc-

ff- Sic Do&or Navartus,- -

Jf

.Cafionem cedis , quam jura deteftantur ; fed

Hortenfia jun&ta matrimonio cum Petro, per-

mortem vel cedem jam factam fupponit. Com-

petravit adulterium cum Achille, qui gerebat

ll

.muniffima DD. & citati omnes

inimicitas camPetro , & Hortenfia quoq; P etrü

MM !

« io2 . IV. Exintentione contrabendi mntri'manimä

"l

oderat; quód ab illo duriter haberetur ; ineunt

eum illo velilla. Adhoc impedimentum con-

confilium;, ut eum interficiant, quod & actum

trahendum neceffarió requititur, ut confpitatio

Iam,ïd

eft, primá quidem intentioneulcifcendi, quia

jf

.

illain mortem conjugis , ac mortis machinatio

oderant , fecundariá contrahendi fimul; velfal-

fiatex , .vel cum intentione contrahendi matri-

p pl]al«

tem de hac dubitant. Quzritur, an ortum fit

p?

[

t

monium cum illa ipfa velillo complice,. Com.

impedimentum dirimens & quid faciendum , (i

y

E

muniffima cum Sanchez 4ifp. 78. »am. 11 Lay-

contraxerunt ? Hic fceleratus cafus his verbis

dutior. v.

1

um

mnc 10« s4WI. 4 qu:',m,Pcr:z, cit.lEtpatc't.

propofitus fuitLeonarde Leffio dn

|

z

Ppp 2

: Md;rig

.

[5

qeem

b2

[

asss

498

- Sdcfm"mt, Pars IV 'EaP.I.

vi. Non tamen ngdef[g eft ,ut 'l,iæïc'i'ht(ehtip occi:

:

Mdi;iinanium cAf. 16. atque ita fapienter refol-

jj

vit. 1. Fuiffe ortum impedimentum , fi faltem

Íoris matrimonii contrahendi fit manifeftata

à

fecundaria intentio fuit poftea contrahere ; quia

adulterz cum qua intendit contrahere, ut con-

i

tra Pontium & alios re&bé docet Avería hic

jura fimpliciter requirunt intentionem illam

[

contrahendi , nec ufquam exprimunt , intentio-

quafh. 18. Se&l. 4. cum Tambur. tradl. 1. $. 2. .

nem illam contrahendi debere effe primariam.

1j

3. Quia in hoc fecundo crimine non requiritur

D

2. Sidubitent , an habuerint eam intentionem

confpiratio duorum , ficut in primo crimine

fecundariam , . debere eosaabítinereà matrimo--

1l

praecedente. — Quale autem inhoc & fequenti-

1l

nio, eó quód contracluris debet mortaliter con-

bus criminibus intervenire debeat adulgcu'um.'

?

x

ls

ftare , nonfübeffe impedimentum , alioquin ex-

dicam mox infra ssw. 4.

ponerent fe in periculum fornicationis 5 atque eo

[//

"Iertium. Crimen..

It

caíu in foro externo omnino prefumptionem

effe, adfuiffe talem intentionem; atqui in foro

folum eum promiffane matri-

Áci

4dul:;fium

1

tett

externo flaturprefumptione, quandó non con-

»onti de futuro.

| Uandó adulter & adultera ; five ante, fiver04

hn

Ítat deoppofita veritate.

oft adulterium commiffum promittunt

l

- Secundum Crimen. -

j

& fidem dant de matrimonio poít mortem

Homicidium cum adulterio,

conjugis contrahendo, eft impedimentum diri- *

M

(s

IO4

& Uando £olus adulter , comiffo adulterio ,

mens matrimonium inter illos contrahentes. Ex

occidit.fuam uxorem . ( aut contra fola a-

comuni Sententia, ex plurimis facris Textibus, c.

Ártn

my

dultera fuum maritü) absque confpiratione cum

Kelatum 1. queffl. 1. c, propo[itum c.Ex literari.

NT

complice, ex intentione tamen perveniendi ad

e.Significafli.c.Veniens.&e, De eo,quid duxit.Ra-

matrimonium cum adultera vel adultero , na-

tio rurfus femper eadem, né fcilicét ob promi(-

w

Ícitur impedimentum criminis dirimens matri-

fionem factam matrimonii contrahendi captetue

0i

monium contrahendum inter adulteros/ . Om-

occafio machinandi mortem alterius conjugis ,

Toy

nes. Conílatex c. Super. boc, c. Significavit no-

interadulteros. Vides jamin hoctertio crjmine .

bis. De eo qui duxit. ldjue etiam locum habere,

non requiri occifionem vel machinationé mor-

ranqu

fi adultera fola fimili: intentione occidat mari-

tis, fed fufficere adulterium, cum promiffione

UT

matrimonii. Videsetiam,non fufficere folum ad-

Jf

tum , patet ex füprà cit»c. 1 4uis vivente, 31

)*

quaft, t,

ulteri&i, alioquin omfes adulteri vel adulter in-

i

TtUnt

/ 10f

Adimpe

dimentum ergo hoc contrahendum

validé contraherent fecundas nuptias : Sicut neq;.

Á

non fufficit fola occifio uxozis vel mariti , fed

fufficit fola promiffio futuri matrimonii pot

fa

requiritur etiam adulterium commiffum ante

mortem conjugis, quippe qua perfe loquendo ,

mi

n

occifionem aCtealem conjugis ; five deindé a-

fpectato jure naturz illicita non eft: attamen per

Ht

dulterium antecedat, five fubfequatur machina-

accidens;quia tales promiffiones folent effe cau-

7m,

tionem mortis conjugis, dummodo vivente ad-

Íz multorum malorum; ideo meritó c. Findli ,.

i

huc conjuge.. Communis. S4ncbez, , Pontius ,

De eo , qui duxit ,gravitet delinquere dicuntur,

quta

Layman , alii citati, K Utfi venenum propinafti

eísque ponitentia injungi pracipitur, qui matri-

« ll

üixori vel marito, aut mandafli ficario , ut occidat

monio ligati promittunt alteri matrimonium

tj

Bertam uxoremi tuam , & poft illud mandatum

poft mortem conjugis. Etmeritó Parochi ejuf- .

lg

yel propinationem ante mortem Bertze com-

modi promiffionem factam audientes füfpican-

uj

e ;

mififti adulterium cum Caja, confürget impedi-

tur, & inquirunt de ulteriori malo. Itaqu

)

t

"tnye

mentum: non autem confurgeret, fi cum ea-

I Ad hoc impedimentum requiritur.

& fuf-toy

1 :lL [ [0.

dem Caja peccaffes primüm poft mortem Ber-

ficit adulterium fimul cum promiffione foturi

"n

tx ; tunc enim non potuit ampliüs fieri adulte-

matrimonii , five adulterium fit corniffum an-

PWMO

rium : jura autem requirunt occifionem cum

te, five poft promiffionem feu fidem datam,uti

À

RUR

adulterio. Communis apud citatos. Item rurfus

exprefsà habetur eodem e. Fisali. Nequerequi-

lii

requiritur, ut occifio conjugis fiat ex intentione

ritur, ut unum fiat intuitu alterius per modum -

Bs t

perveniendi ad matrimonium cum adultera , ut

pacti conditionati, v. g. dicendo: promitto me

colligitur ex motivo juris initio allegati, docént-

ducturumte, mortua conjuge mea vel tuo, fi.

Pt f

lll/]lz, f

queDD. coimuniter, Theologi, Juriftz , Sum-

feceris poteftatem corporis; hoc enim nullibi ex«

Fs

mifte.. Quare, fi occifio vel machinatio mortis

primitur , fed fufficit , cum adulterio ante vel

ls

uxuris vel mariti fieret ex alio motivo v. g. li-

poft fieri promiffioné matrimonii , eámque pro«

üitnmo

beriüs cumhhac aliáve peccandi , velaliam quam-

miffionem ante adulterium non effe revocatam ,

cunque fceminam ducendi, non inducetur im-

fienim revocata anteà fit , jam non erit adulteri-

hmmql

'Wlw r

pedimentum inter adulteros. — Advertittamen

um cum promiffione , adeóque nullum ampliüs

bené Sanchez cif. s»m. 19. hanc intentionem

iámpedimentum ; at veró fi promiffio facta polt

'Und

femper pracfumi in foro externo, quoties occi-

. adulterium , etfi ante mortem conjugis revocata

i Juïüno

or vult contrahere cum ea , cum qua commifit

lj

fit, impedimentum jam ante contractum perad. .

Q

n

adulterium ; ideóque idipfum etiam prefumi

ulterium cum promiffione , ut/que permanebit,.

ut ex communi recté notatSanchez cit. s. 7« '

t Yy

debet in foro interno in dubio , quandó non

Ti

«onítat oppofita veritas , ut paulo füprà indica-

Bonacdin. hic

paffim

'u&a

'Hinc,u,ltcxiüs,

que[t. 3- Ffa"fü* 'z,.,alii

IL R.ef-

p

IG .

Seö'l 1. de zmpedzmmm Matrimonil,.

489

d-

108 A. Reqnmtur iE promxfï'xo & adulterium

]

SeB3. 4. T'ambur cit; »utm. 4. i Ratioeft ; quia

vivente eodem conjuge facta fint.., Undefifi-

promiffio conditionata ante conditioné imple-

J

des data fit fub eodem matrimonio , atque adul-

tà non eft fimphuter promxfïio aut fides data,qua

a

terium commlffum fub alio matrimonio pofte-

requirunt facriCanones.4.Probabiliter etiam re-

LA

fiori : aut contra adulterium coriffum fub pn-

quiritur ultra promiffionem acceptatam abfo-

t

ori promlflïo autem facta füb poüerwn matri-

lutam, etiam repromiffio viciffim facta ab altera

I

monio , non erit impedimentum ; qüia per poüe-

parte, feu promlffio mutua , ficut fi contrahere

Ws

rius aliud matrimonium diffoluta eft connexio

attentarent matrimonium de prafenti - in crimi-

T

adulterii & promiffionis,Ex cornuni Sanchez

nefíequenti requiritur mutua promiffio & re-

1. 7.difp. 79. Coninck , aliicum. Layman e. 10.

promiffio.

Ita poft Hesriq. Layman sum. 4.

num. 4. At quid fi Titius & Berta bona fide. pu-

Etfi probabilis. neget cum pluribus Sanchea

lf

tentes Cajam Titii uxorem jam effe mortuam ,

di[p. 19. num.. 20. Sed latis fit probabiles opl-

^ - Wüc mvzcempromrferunt macrxmonwm ; deindé

niones hujus nnpcd:menu infinuaffe , fi curio-

certé : cognofcunt eam adhuc vivere, & nihi-

ius es , vel caíu urgeris , lege citatos.

IN

bbl

lominüs committunt aduirenum

. Incurrüntae

v

IV. Ad contrahendum hoc zmpedlmentumnc

hoc impedimentum dirimens ? Affinmant fim-

requiritur adultcnum verum & formale ex uütra-

1

pliciter 44ver(a G Perezapud Tamb. hic . 6. $.

que parte feu utrique particognitum & perfe&c

]

(3em. 1I. Sed rectius fic chihr:guon:em : SiTi-

confummatum cum 1mml*ïïone iemmxs intrà

|

'tius & Berta poft cognitam vitata Cajz comimi-

vas naturale,

(.ommums DD. ac citati omfes.

ferunt adulterium ex vi promiffioais prius factz,

Non ergoincutritur hoc 1mped1mentam im-

- cum fpe futuri matrimonii, adhuc (ine dubio

pnmls

j

neutra , vel altera pars nefciat fecom-

h

. exfurgit impedimentum ; quia (ic perfeverat

mittere adultenum utfi puella nefciat hunc Vi«

"

promiffio facta., & quidem jam fub mala fide ,

rum effe matrimonio hgatum, aut 1gnore£ ejus

'qua ante erat fub bona fide.

"

uxorem adhuc vivere, etíi ignorantià crafsa.

!w

At veró fi cognità Caje vità uihil amphus

Sanchez, , Conintk, Laymnn, *Perez, , alii pa[ï'xm.

]

. moveantur promiffio'ie priüs facta , quam ]am

Et conftat expreisec. Pro))a/' tum. De co, qui d-

u

tanquam impoffibilei factam ceffaffe &t exfpi-

xit. infra defcribendo.

Et aliàs Canones re-

if

. rafle apprehendunt j quia nimirum vivente Caja

quirunt- fcientiam.

Deindé , (i reipfa non fit

n

matrimonio jungi non poffünt, & tamen com-

adulrermm » fed tàntüm formaliter per confcien-

tb

mittunt adultenum , non contrahent hoc i impe-

tlam erroneam, ut fi Titius & Berta putent con-

. dimentum ; quia fic adulterium hoc non e(t am-

d

jugem alterius adhuc vivere, cüm tamenreve-

Jl PDïI

-plius conjunctum cum promiffione anteà fadla ,

rajam obierit : zutputent eífe verum matrimoe

Hzc fatis de ünultatc

endo,

quod valdé notandum.

nium illud prius , cüm tamen reveraob impedi-

d

- adulterii & promiffionis : breviter nunc viden-

mentum occulrum nullum fit.

Nam univerfa-

fiet

; dum , qualis promiffio & quale adulterium re-

liter femper requiritur matrimonium prius fuif-

Fl

. quiratur ad hoc impedimentum cligendo Sen-

Íe validum , etfi tantum modó ratum , aut divor«

j

. itntias mjtiotes pro liberatione eofum.

tió diffolutum. .Ut notat Sanchez 4ijj.78.in fi.

Lfo]

ne.

TE

Tit. Reqmrxtur ad promiffionem matrimonii,

Communis apud Tambur. cit. $.. 9. sms.

mond

ut fit feria feu utrinque ferió & ex animo factayab

6. Denique non contrahitur unpedxmcntum

j

I d

altera parteacceptata, G abíoluta.

Non ergo

ob quoscunque ta&tus & actus impudicos, etiara

(piate

incurritur impedimentum.

1: $i promiffio ex

pollutionis invicem procutatas , etiam copulam

K

utraque vel una faltem parte fi&té fierct. Layman

inchoatam , &c. Eodem prorsüs modo , quo fu-

; &.(ü(-l l

tit.c. IO. s. 4. Bonacin. Henriq. Diana, alii,

prà dictum de copula requi(ita ad contrahens

x W

contraSanabm,l*er:z.,'])zmj?:l &alios. 9. Si

dum impedimentum affinitatis , hic peromnia

mm »

promiffio, etfi ferio facta ab una parte , ab altera

applicanda.

Ratio omnium eft; qui jura inre

dit

parte acceptata non fit.

Commumf]xma cum

odiofa funt ftricté mterpretanda j ergo in cafa

Bqucrc

J

Sanchez difp. : 79- Layman , aliis. Quid fi altera

noíiro non funt intelligenda , nifi in adulterio

pars taceat ?. Cenfebitürne confentire & acce-

perfe&o abíoluto ; &umnque confurnato , &c,

J

mmlm

ptare, chuexmpedlmentum contrahi? Negat

M

Sanchez, cit, Quia fumus, ait,;in renociva ob im-

Crimen quartum,

vl

m

pedlmentum contrahendum. Affirmat. Coumcl;

4dultermm ülum caum. alio matrsmmu

1

cum aliis ; qula fumus, ait , in re favombxh, nam

nantra&a.

Q 0

matrimonium apprehenditur. ab iis ut bonum.

Uandó adulter vel. adultera. commiffo a-nx

n

Utrumque probabllc cenfet Tambur. cit. c. 6. 5

gvütmg'

dulterio infuper contrahunt, vel pouus

3. num. 7. Et ego, ni(ide confeufu conftet , in

contrahere Cutiq; invalidé ) attentant matrimo-

l[j UW

mitiorem fententiam inclino..

jl

; Si promiffio

nium per verba de prafenti , ftatim nafcitur inter

fiat conditionaté conditione ante mortem con-

eos impedimentum dirimens , ut deindé , etiam

j

-

r

jugisnon impleta , utfi dicas adulterz : promit-

mortuaz uxore adulteri , vel.marito adulteræ,

todeducere, fi pater meus profectus fuerit : &

matrimonium .validà contrahere nunquàm

n

poffint.

ante mortem uxoris pater non proficifcatur ,

Omn::. Conítat variis Capm.

u

Aon orietur impedimentum. SlC ( contra Sas-

bus eodem titulo: Deee , qui duxit. Etratio

T

shts & ahos) Couinck, Layman , Perex. difp.33.

eadem àfortiori; fienim ob excludenäam oc-

d

Ppp.3

&i 19—

l

p

430

: fbeol. S«c)agizäm. Barslf. Cap. L .

[

caionem machinandi miortem conjugis ex fola

folo Iurc'Eccl&üa&icd » lotis hactenus allegatie. -

Undé? fi duo infideles commififfent cale crimen ,

promilfione matrimonii cum adulterio naícitur

i

pofteà validé contraherent. Quód fitamen tale

T

impedimentum dirimens, müultó magis nafcetur

*

cx confenfu de praefenti cum fimili adulterio.

crimen committatut. à duobus, quorüm unus

Dy,

Intellige rursus eader ratione' de adulterio

eftüdelis, alter infidelis, non poterit hic alteri

vero;formali,ex utraque parte perfecté confuma-

poftBaptifmum jungi matrimonio. Utcertum

i

D

to , juxta diCtain crimine precedent ».. 7- De-

eít apud omnes. Et exprefse diciditur. c. 1. 4e

i )

clarat authentica fententia Alexandri IIT. c. t. 4e

converf. infidel. Exfi enim ibi fit cafus de certa

lfq

€o , qui duxit. Sic loquitut : Propofitume[f no-.

criminis fpecie , tamen perinde eft etiam de

il

bis, quod quidam vir uxerem babens , fibi aliam

aliisfpeciebus criminis. Ut notat ibidem Glof-

bujusmodi rei infciam copulaverit , fed prima

fa. Ratioeít ; quia tunc impedimentum ab Ec-

i. 1

mortna difcedere nititur à (ecunda.. Sed licet in

clefia ftatutum dire&é in fidelem , redundat e-

^g ]

tiamininfidelem. Etenim ad invalidé contra.

Canonibus babeatur , ut nullus copulet matrimo-

nio, quam prius pollaerat adulterio, & illam ma-.

hendum matrimonium fatis fupérque eft, quod.

in]

xime , chi fidem dederat uxore faa viventez vel .

alter ex contrahentibus impedimento dirimen-

qua machinata fit in mortem uxoris; quiatamen

tealligatusfit. . Uti contingit in impedimento.

ii

prafata mulier erat infcia, quód ille aliam habe-

voti folemnis in Profeffione , &c. quod quamvis

U

vet uxorem viventem snec dienumejl , ut prafa-

in altero tintüm reperiatur , matrimonium ta-

114 Vir , qui fcienter contra Canones venerat ,lu-

men reddit irritum..

Ut'excötï)qüi d(?tct San-

erum de fio dolo reportet.Con[ultationi vua tali-.

chez , dsf7. 78.

-[antem nota

ter re[pondemu : qaod nifi mulier divortimm pe-

femel pro femper, impedi-L 14

tat, ad petitionem virinon [unt aliquatemu fepa-

mentum hoc criminis tantüm dirimere matri«

ïfB

vandi. .Sic Pontifex, com

monium contrahendum inter ipfosmet crimi-

feré omnia dicta.

pendio conürmans

fn|

nofos, quitale crimen homicidii vel adultetii

Bul

112. Àt, quidfi tales putantcä corijugem jam etfe

commiferuht: nonitem dirimere matrímonium

O

mortuam vel mortuum ; bona fide contraxerunt

contrahendum .cum aliis; imó hodie neque-

matrimonium , pofteà vero cognitó conjugem

impedire quidem, quamvis hzc ipfa & alia non-.

lal

fdfor

adhuc vivere, committunt , vel pergunt cornit--

nulla crimina jure veteri erant impedim;nmmï

bl

tere adulteria, idque quafi ex vi prioris contra-

impediens feu prohibens mattimonium omne

&us?. Acciperefponfum Doloris Navar. ad fi-

aliud contrahendum , de quo brevi pofteà.

ii

Yi

milem cafum fibi propofitum ,. cozfil. 3. in eun-

Supponimus autem Íempert , ücutgcncr:liteä»

dem titulum: Ze eo , 48i duxit; Antonius viven-

ad incurrendum quodvis impedimentum diri-

hd

te priori uxore , motus rumore mortisejus , qua

mens, ita & hoccriminis impedimentum , noa

jl

degebat longé diitans ab eo,contraxit cum Ber-

tb!z 8

requiri fcientiam talis impedimenti, nec excu-

taignorante Antonium habuiffeuxorem, de cu-

fare ignorantiam , quod tali crimine contraha-

4

li

aT

jus morte nihil certi conftaret : que Berta etiam ,

tur impedimentum dirimens, & matrimonium

poítquàm deindé cognovit vivere uxorem An-

fiat nullum ; quia etiam hoc impedimentum

«W G

tonii, petrexit facere Antonio poteftatem fui

ab Ecclefia inductum eft non pracise in por-

ftiny

- 40 ini

corporis, Nunc veró fepulta priori fuauxore ,

nam deliti; fed principaliter ad. abfterrendos

& fupcríitite fecunda,

homines , nefpe mátrimonii crimina commit-

^ R tl

quarit Antonius : quid fi-

bi faciendum?

tant : prout unanimitet fupponunt DD. univer-

l77

, Refpondst fapientef Navar. r. Non poffe il«

^^ Bo

fi fuo loco allegandi ; neque ullus hactenus DD.

los convivere, nifi eliciant novum confenfum ,

in dubium revocavit. Noviffime Diana part. 13.

fs d

quandoquidem. matrimonium non valuit vi-

refol. $ 1. pro oppofita fententia citat Bapcysm s

Wd

lX

vente primià uxore. 2. Licet novum confen-

Mi C

Baucyus autem id cx fe non afferens citat Palwe

fum eliciant , attamen fore illicitum ac irritum,

dani antiquam fententiam obfoletam , adeóque

Wt

nifi accedat difpenfatio Pontificis ; quandoqui-

hodie nullum probabilitatem afferentem 5 quia

M&Mm

dem Bertà perrexit carnaliter adhzerere Antonio,

tamen nec Diax4, nec Bagcins ulla nota affie

li

etiam poftquàm cognovit, vivere adhucuxorem

ciunt oppofitam fententiam Pa/pdini , idebego

i

Antoni. 3. Aitonium teneri ducere Bertam

cum P. Gobat hic caf. to. s55Ó. 202. non vere-

:

T T

yolentem ; quia illam ab initio decepit , utique

rerillos, qui bona fide contraxerunt ad(tricti

lehs

non contracturam , fi cognoviffet,eífe incertum:

d

impedimentocriminis relinquere in bona fide,

"h

l

.an viveret prior uxor. 4. Addit illam renova-

rionem. confensüs debere fieri coram Parocho

CLASSIS lV.

i

lssf

& teftibus ; efto jam pracefferit in facie Eccle-

Imptdimentorum.

ï'fl(auïeu

mhs:nft

fiz matrimonium illud invalidum. Sed de hoc

. NIMIA DISTANTIA, -

quarto alibi mitiüs. -

À

Ontinet duo veltria ultima impedimenta -

WNots

C

Culti difparitàs : impotentia , füb.qua e»

li

Quo jure ind:(&m)z boc »li'mpedimemum? 5

'4I am

tiam comprehenditur impedimentum æfafi?il

[l

rté non jure'naturz veldivino , ut patet

/

SUMMARIA .

mo

1

E

in Davide, qui poft adulterium & occifio-

Matrzmonism

£if.

fs bis um Wx/iJ:h föl pon baptizato

"lkl dqu

nem Uriz- duxit €jus uxorem Bethfabeam : fcd

suuimnn 5(7&

"

i Fali-

p

i

Se&t, 1, de .im?edik-fäntis ;?mtrz'mon'z'z';

491

$

tentioheth contrahendi /matrïmOnitlm', more»

'f?*. [77

lida autem funt matrimonia Catbalt:æium cum

Ü

bereticis regular:ter.

j

Chriftiano feu à Chrifto ordinato in veta Eccle-

l

^ g. Micita tamen mortaliter per

fe loqumzlä. :

fia. Quanquàm negari non poffit, effe tam per-

!j

g2e. Bt prorfaus impia cum promiffone relinqu

tem prolium in fíde. baretica. .

vérfos harteticos , qui fimpliciter nolint contra-

[l

42t. Impotentia coeundi ,

here cum Sacramento vel. indiffolubiliter : quo

f

423. Quande cenfcatur ade[fe , E$ unde oriatur ?.

cafu matrimonium utique effet nuilym j q'parc-

d

124.. i perpetua fit &$ incurabilis licità ac antecedent »

dixi regslaviter.

425. Dirimit Matrimonium comtrabendum tantim.

»

jl

II. lllicita. mortaliter.

funt. illa matrimonia,ïïgl

i

1264 Quid in dubio , an fit pcrþ:!u.z , &ec ge?

n

127. Impotentia [nperfemiens s

on .,a';þliäit y:.gt'rimnz't'ln

ut per fe loquendo peccent mortaliter catholici

Jl

femel contrattum.

áneuntes matrimonia cum lizreticis: & maxim&

&

128. Nulla impotentia temporalis tantüm etiam . umtece-

catholice nubentes hzreticis.

Ita communis

h

g

dezs dirimzt.

t

DD. Catholicorum omnium , & nominatim

13o. Impotentia etatis jwre a

ture dirimit folum zfnter

"

centrabentes ante fufficientem u[am ratzonis.

mox citand. N.IIIL. & IV. Ratio multiplex eft.

!

'13!; gure 9eró Ecelefiaflieo dirimit inter Zmpuberes , ma-

1. Quia communicant cum hzreticis in rebus

i

facris. 2. Quia miniftrant Sacramenta indigno

finlum fGil. ante 14. G. f'amellam ante 12, ammum

2mpleimmo.

,

quia conjuges funt hic miniítri Sacramenti. 5.

:

132.. Niff malitia fuppleat atateme.

]

434. Quoad impotentiam fexhs mixti

, fen met*rz'mäm'nz

Exponunt fe , prefertim mulieres , periculo

' &ermapbroditorwm pomuntur qu.

apoftafiz. 4. Quia tacité vel expreísé folent pro-

(tuor cAfns usque

«4d n.(l'gy.

mittere , fe pofitivé permiffuros, ut dimidia pars

. XV.

liberorum educetur in Religione acatholica. f.

t

, äuL'ras'

DISPARITAS.

Denig; quia valdé eft credibile, multa ex iis ma-

i I,IIIS'» YX Oc eít: Diverfitas Religionis, fed illius

'trimoniis effe jure divino irrita; ficut jam infi-

folius, qua eftinter fidelem & infidelem,

nuavi, Unde Concilium generaleChalcedonenfe

n

feu baptizaturn, & non baptizatum cít impedi-

£n, 15. & Agathenfe can.67. apudGratian. r. 402

ia

mentum dirimens matrimonium inter illos.

oportet. 28. queft. x. interdicit talia conjugia.

8

Omníum DD. confenfü. ld tamen non jure na-

Hinc re&ee infert Perez difp. 2 6. fett. 2. num.

u p

turali aut divino (quidquid nounulli fine folida

.x.certum effe, jure naturali , divino & Ecclefia-

d

ratione dicant apud Sancbez citandum ) fed fo-

ftico effe irrita perfe loquendo fponfalia Catho-

| n

lo Ecclefiaftico , eóque non fcripto; non enim

lice cum haretico; quia promiffio de re turpi

1

invenies Canonem qui claré indicet hánc an-

u

non poteft non effe turpis,

nullationem. — Ut laté difputat S:nch;zrl. 7.difg.

IlI. llli etiam Catholici vel Catholieze per ferr9-

Ef ZiFNï

ndie -

71. fed confuetudinario . confuecudine & per-

loquendo peccant mortaliter , qui in Urbibus aut

petuo ufü Ecclefiz approbante.

Ut poít Sa»-

, D00. . '

pagis mixte religionis contrahunt cum hareti-

a

ebez, G. alios communiter , bené probat Perez

cis. Valentia. Bellarmin. Serarins, Coninch. Le[-

u

di[p. 36. fe&l. 1. mum. 4. addens tamen, proveni-

fius. alii citati ,| Tanner temo 4. difp. 8. qu«ft. 4«

re ex Traditione Apoftolica.

x

num. 99. Perez cit. difp. 36. feci. 2. Bufenbauua

ont P.

d omnes, tale ma-

nentil.

116 Certiffimum autem eft apu

l. 3. tratt. 3. jacob Marchant. im candelab. tra&.

trimonium .effe illicitum jure naturali ac divi-

p !

8. lect. 15. Gobateafm 9. num. 218. alii , ( cona

Ti

no, in lege veteri fiepé graviffime prohibitum:

tta Azorium part. 1. L. 8. c. 1 i, Sanchez /. 7.

ac etiam iti nova: 3. ad Corinib. 6. INolite Di-

ynni

difr."?2. confentiente Laymanno c. 14. s4m. 2.

Cgrg j

upum cum in[rdelibus, ldque ob periculum

fi nullum fübfit periculum fübverfionis, ) Ra-

irefe

;

Sed de his

sD. . -

perverfionis & malz educationis,*

tio invicta eft, quia illa cornmixtio non evertit,

plura dicere nihil opus vel utile.

De heeteticis

j Y

fed potius firmat rationes num. przecedenti alla-

autem dixi primo Pracepto ; Cum de communi-.

tas: ergó per fe non funt licita illa connubia, nifi

um

eaticue Catbolicor. eum baret.

lNe tamen hoc

4

exclufis omnibus illis malis & periculis , adfit

loco mancus fim , reddo compendio.

Ed

infuper gravis éaufa, videlicét fpes fopiendi gra-

Matrimonia Catbolicorum cura bareticis,

ves difcordias, convertendi conjugem ad fidem:

M Q"f' |

| uomï

fEc fecundüm leges Ecclefia, inita valida

&, ut addit Le/fi)fi puella nequeat inter Catho-

H

j

funt, faltem regulariter.. Communiffi-

licos reperire conjugem paris conditionis. Por-

ma Theologorum ( adverfus nonnullos Cano-

rb quia Germani DD. Tauserus && Layman.

g

, J*

niílas ) & certa fententia, ade& ut Bellarmin. /. 2.

itémque JMarchantius Belga rectiffimé teftan-

de concil. c.4. exp,refs& dicat,effe errorem in fide,

tür,oriri communiter majora mala inde, quàm

J ädi.

i

f

fi quis afferat , matrimonium catholici cum' hae-

bona; ideircó reor effe rarum. ca

um quo fint

Y

reticaeffe invalidum. — Et ratio eft; quia necna-

Àparte rei & in individuo licita hec counubia :

turalis, nec divina, nec Ecclefiaítica lex , feclufo

meritóque T2»xer. & Gobat cit. monent Do-

À

alio impedimento dirimente , irritat ejusmodi

minos Parochos , ut quoad poffunt , fefe oppo-

conjugia: neque obítat, quod hareticus non»

nant talibus conjugiis, nec affiftant, nifi füfceptis:

j

credat matrimonium effe Sacramentam ; nam

ex jüfta caufa & fine morali periculo fubverfio.

g

nis: nunquam autem , plane nuaquam illis; qui-

mtli.

aut ratio Sacramenti interbaptizatos non potefl

51

eparari

a

contractu legitimo matrimonii , ut

bus fponf: addunt pactum impium fequens.

1V. Prorsüs impia & nullo modo vel. cafu t2

multi docent : aut certé regulariter haretici re

licita funt matrimonia , quibus conjux Catho-

*Pfa non feparant cum habent gencralem in-

]icus

[/)

, lt

-

Í

i

-

væ./'

x

i ü

þ. p

d beol, Sa?ranäcnt. Pars lj

492

licus promittit apert

é vel oculté fe reïi&urum

tholica lib»eror'um , quöd im.mntraälrï matrimo-

Ti

cultura vera religionis.

niali ipoponderit, fe abítenturam; nam ( inquit

parc

em liberorum fine

1

Ita docent Navar./. 1.

confil. . quafl. 25. uum.

Ulpianus /. generaliter. ff. de verbis obligator. )

l

63. Coninck , difp. 31- dub. 4. Leffius /» 48«

generaliter uovimnus , turpes [lipulationes nul-

ü

l

&Hor.'v. hareticorum cum catlbolicis eonver[atio.

lins e[fe momenti. Ceflabittamen peccatum, fi

Dr

c. 33. F'anner cit. Layman cit. tra&. IQ. part. 4.

mulier ob caufam a,lia-m modo indicatam 'abf

al

e. 14 num. ?. Dicaftl. difp.7. num."10$. Mar-

Pcine'gg.

[v

chant cit. e& 1 f. Manuale Parochor. part. 2.

; . XVI'

)1APOTENTIAZA

abi

€.7. uum. f. Perez de matrimonio 4ifp. 36.

Mi

Mpotentia. coeundi feu exercendi copulam121

fe&l. 3. Gobat éit. z. 22.1. rationem bene dat

1

Ib

Layman cit. ' Jllgd porró apud omnes in confe[fo

1

carnalem perfectam perpetua pracedens di-

timit matrimonium. contrahendum , non dif-

ii

l

eft, f mavrimonto catbolici cum baretica patium

folvit contra&tum füperveniens , etíam perpetua.

(s

adjiciatur Wt liberornm alii , puta ma[euli pa-

nedi

1vem fidelem ; famella veró matrem bareticam

Eft certiffima apud omnes. Et conflat toto titu«

P2

L

lo: De frigidis & maleficiatis, in 4. Decretal. -

foe

fequantur . impimn C irritum effe

quandu—

r

quidem ad utrumque pertinet ctira libevos fnos

33« quefl. 1. ia Decrete. Ratio eft; quia contra-

-

&tus matrimonii effentialiter includit obligatio-

Tif

omues in vera fide ac religione educandt. Perez

nem dandi inter fe corpus. ad copulam carna-

Tifá

autem cit.ficloquitnr. .De patlis Vero , qua n

TOR

iflis conjugits quandoque ineuntur , ut quidam

lem : atque juxta regulas juris: Jepoffibalimm mul-.

l

ex filiis na(cituris fided catholica alii barefi ad-

la eft obligatio. . Ec: Inbabilis ad (olvendnm, ef

hbareant , certum eft ,effe prorsisimpia & irritdy

etiam . inbabilis ad. promittendum : exgo valis

tum contra, jus. Ecclefiaflicum. .c.ex litteris. de

perpetua impotentia coeundi eft impedimentum.

;SC

dirimens feu irritans & annullans. matrimoniü ,

converf(. infidel. um contra jus diviaum 5 quo-

?

niam parvults u[i rationis carentibus cura pz-

Iddue non tantüm jure Ecclefiaftico , fed etiam

hus

rentum miniflrare Qr prabere debet remedia ad

jure divino & naturali, itaque ex natura teij

fentj

nam de jure naturz eft , ut non poffis tradere po-

[alutem nece[faria , adcoque filii parvnli inftru-

immi

endi [unt in(ide C?: ARelígiene catbolica. . Sic Pe-

teltatem tui'corporis ad actum impoffibilem.

* ttfro]

-tez nemine contradicente.

uaré (ive fcias, five nefcias tuam impotenti

am,

Et tandem , neque

ife-.

qm'a [

Deus auctor naturz , nec Chriffus auctor Sacra-

fitamen veré impotens fis , impedimento à

liteor

menti inflituit. matrimonium ad educaados fi-

Gus es.. Jam termini parum verecundi ne

?

H

c&fa ;

ESIPT

liós diabolo, fed Deo.-

-

fario tamen explicazdi funt.

; "It

Obfervat tamen fapienter & fin

gular.itäf

.. lhpposentia coeundi ;

Mtütyas

"Tannet; cit. s56. 91. incafu, quo matrimoni-

Am impotentia gemerandi tantütn , feu fle-133 .

Bob

um catholice cum haretico licitum eft, mul-

N

rilitas nullum matrimonio affert impedi-

IU

timqué commodi & momenti habiturum eit

mentam ; nunquid enim negabis , fanctos Za-

chariam & Elifabeth fuiffe veros conjuges?

ls

ad publicum bonum promovendum, nec ta-

t

men via aut ratio fuppedit , qua à marito impe-

Communiífima. Et laté Sanchez /. 7. difp. 79»

fMPote

ttet liberam facultatem univerfam prolem ad

num.24. Ratio; quia jam adell poteftas ad a&tum

N

91124&1

«eatholice Religionis cultum educandum , non

principalem immediarum , fcilic?

t perfici*en'di

?Om[ "

videtur illicitum adjicere cautionem aut exce-

copulam , etiamfi defit quafi per accidens effe-

&us copulz , fcilicet proles; adegSQue li;et tunc

!i"m [u,

ptionem , ut faltem aliqua pars liberorum, ni-

hil impediente marito , in catholica Religione

ron poffit haberi finis principaliS"matri'mozLii!

r

n

informetur, nil interim quoad cateros liberos

- qui eft prolis-generatio, habetur tamen finis fe-

cundarius, qui eft remedium, concupifcentiz j

"n

pr&judicando juri catholicz matris , qu tene-

tur pro viribus filios omnes in vera Religione

nam proptereà poteft maritus commilceri uxori

Pt

chsxefp

inftruere.Ita Tagzér. ita Gobat 5 ita eg» : Gcquid-

jam pragnanti vel partui vicing , quamvis (mc

ni tu quoque?' Hinc fumes refolutionem ad fc-

-movo effectu copule. — An peccet, qui fciens &

Pl Ex'

äimdg

A

quentem cafüm. Petrus zelofus Parochus qu&-

volens ducit fterilem , ut fine effe&tu prolis , tan-

tüm libidineftuatur. — Alibi videbimüs cum de

&nc?llühs

tit in confeffione ex muliere ,. quam ignorat nu-

- pram effe viro acatholice , utrum liberos pié &

debito.

üpe

þincidentef. $i muïïafþöf&hs

mm*m l

chriftiané educet ? refpondet illa; filias quidem

Petes' tamen

ita educo , fed filios viro relinquo ; quia fic mos

r

quidem fit ad aCtum conjugalem , nec infacun-

MT

à Tituy

eit in hac patria.

Quacritur, an Parochus licité

- da, tamen cüm fuo vite periculo vel. cum prolis

"Itmar

abfolvat talem mulierem? xà. Licite , & illicite.

morte feu cum abortu femper pariat v. g« vidua

Licité: fi mulier dicat , maritum ita invigilare

jamexperta. Àn validé & licité rursüs contra-

lpuhjan

j ütte

etverfioni liberorum, & hos ita pertinaciter ad-

het matrimonium? w.' Certó valebit j quia jam

/

2rere inftitutioni paternz , ut fuà operá nihil

potens eft ad id, quod effentialiter requiritur.

"r

aliud effe&tura fic

; quàm graves diffenfiones, eva-

Certó etiam illiciti, f1 hocfaciat nefciente novo

t ngq

:

n

futas in verbera;

"Wüni

. marito ; quia illi maänum damnum infert , dum

à

, lllicité: fi. probabilis fpes appareat alicujus

inretam gravi eum decipit ; ipfo autem fciente,

.

huj

1llia]'0

fUgis; peccat quidem illa mulier ex erronea»

nequaquàm peccabit ex hoc capi

te , quia fcienti

qui:

&

sonícientia , fi ideo abflineat ab educatione ca«

& co:zfe.nt;enzi nen facit i,njuri,am. At vero

1e

A

P

!

1

s

"Ra

d

þ, Seöll de z'mpedz'mämis natrimonii,

493

alio cap'i]te/ propter periculum & *dämnum,quod

It

ad verum femen emittendum , ideóque etiam ad

fibiipfi & proli caufat, peccare mortaliter cen-

matrimonium contrahendüm.

.

l.

let Zioffins apud "Tambur. cit. tra&. 1.c. 13.,5.

Senes decrepiti , ita debiles ut nunquàm

2.num. 12. Necexcufari poffeà fine, remedium

j

poffat actum. conjugalem confumgte—*, inva-

adhibendi tentationibus concupifcentiz ; eas e-

lidé contrahuut matrimonium ; quia jam ejuí-

l

nimaliis mediis, orationibus, mortificationibus

modi potentia effet in futurum perpetua. Com-

eum Dei Gratia fuperari poffe, Verüm tunc non

munis DD. cam Sanchez 4if5. 92. »nm. 7C.Bo-

peccaturam , fi marito fciente nubat , zqué pro-

nacina bic qze«ff. 3. prope[it. 13. Contra tamen,

babiliter docent citati , & nós in fimili , ewzs 4e

etiam hos fenes valide contrahere;docet Hewria.

mlll !

debito. Sanchez difp. 120. quianon facit injuti-

apud Bozacís, cit. eo quàd ilia fit. impotentia

(

am nec proli nec fibi. Non proli; quia melius eít

peraccidens, cüm femper retineantanteà habi-

j

aliquanto tandem tempore cífe , quàm nunquam

tam potentiam fuam intrinfecam feminandi. O-

i

efle , nonfibi, quia durum eft negare mulierire-

pinionemhanc multi fequuntur RR. faltem poft

[

medium.matrimoniià Chrifto Doniino ad eum

factum : ut'ejusmodi connubia jam contracta

finem inílitutum :: & eam compellere ad reme-

tanquam invalida diffolvi non debeant , duimo-

dium mortificationisdurz & extraordinariz ;

dó poft triennalem experientiam. deinceps callà

ä

nam neque infrmum , ut vitam fervet , obliga-

vivant, juxtà dicenda inferiàs. Et ego in con-

mus ad remedium admodüm diffici

tingentia facti confultus femel tantüm fic fieri

tendum ac füftinendum.

le cqnqui-

permifi. Certum autem eft quantumvis fenes &

decrepitos validé contrahere mattimonium, fi

II. Exercendi fcopl'u—lam p&ifä?am.

Cilicet cüm emiffione feminis intra vásna-

per medicamenta vel qualitatem ciborum pof-

m

S

turale fufficienter ad generationem. Impo-

fint fieri fufficientes ad copulam conjugalem ;

h

eo ipío enim impoteiftia erit. temporalis tan-

vbl

aintia ergó haec certó adelt, quando exhistri-

bus aliquid deeft : potentia penetrandi vafis: po-

tüm. , Infuper- Pontius apud Dianam part. 4-

(

tradl, 4. 7efol.75 : etiam poft Bullam SixtiV.do-

tentía emittendi verum femen ; potentia illud

11

cet padones , fenes & quofque impotentes poffe

jit

immitendiintra vas. Adeóq; ex parte virorum

exmultiplici capite oriri potett, utpoté primo ;

contrahere fmatrimoniuum cum impedimenti

j

-

4

confciis, non ad ufum matrimonii , fed ad focie-

quig eur

uchus; 2. quia naturá frigidus veró fe-

p |

tatem vitz & caíté vivendum per modum fra-

mine omainó catet , aut füfficiens ad generatio-

tris & fororis.

u* |

nem nonatfert; 3. quia nimis calidus naturá , ut

Quam fententiam probabilema

cenfet, & laté defendit Dzaxa cit. Verüm eam

femper totum fernen effundat, priusquàm ape-

riatur vas naturale ; 4. quia naturz nimis debilis,

acriter impugnantalii DD. communiffime , &

ol

membrum ad copulam füfficienter non erigit ;

oppofitam fententiam negativam Sanchez /. 9.

mg'ecï; |

j. quia membro nimis brevi, aut' contrà nimis

difp. 97 vocant certiffimam Dicatlil. difp. 7.

DL

graffo vel improportionato: atque etiamíi in his

dub. 43. omninó veram : Tanner. difp. 9. quaff.

il

4.2H2.136. certam: Perez difp. 37. Setf. 4.

non fit impotens refpectu omnium , modó fit

i L

impotens refpectu hujus certz- perfonz , cum

communem/ífenfum totius Íchole, idémque fen-

i |

quaactum perfectum copul& exercere nunquam

tiunt Zprtadus cum Tambur.cit. $. 2. s. 4.

Á |

Gobat caf. 13. n&m. y47. & prater rationes

poffit, erit impedimentum dirimens matrimo-

n L

nium contrahendum , adeoq; diffolvens nulliter

Jaté videndas apud citatos fufficit Bulla. Sixti V,

r UK

nam abfoluté definit.: impotentiam effe impedi-

.contractum cum illa certa petfona ; etfi non -

imOllüa. i

impediatur ab omni alio matrimonio, fed aliam

mentum dirimens matrimonium , & nihil il:li-.

'»Rm&l

fibi proportionatam ducerepoffit : quo cafu di-

ftinxit quoad hunc vel illum ufum.

pifCBf-liï

IA. Perpetaa.

tirurfmpotentia re[petiiva. Cüm autem eft im-

r

potens refpe&tu omnium, dicitur impotentia ab-

m5 P

"hErinde eft ,- quód hac impotentia copulzr 24.

Joluta, Ex parte feeminz plerumque obftat ar-

perpetua oriatur ex caufis naturalibus , ut

i

&tudo tantüm, aut abfoluta, aut refpeGtiva , re-

in exemplis allatis , five ex maleficio per magi-

[thyw

fpectu calis viri. Unde generaliter à coÍmuniter

cas incantationes , dummodo talisfit, ut neque

js P

contingentibusin jure impotentes , viri quidem

medicinà , neque ordinariis Ecclefiz exorcif-

vocantur frigidi ,faminz 2r&tz, Et pro certo

mis tolliunquam licite poffit.. Efto 1. tolli pof-

j

fl

notat Sanchez l, 9. 41/p.*;. quód licét muliernon

fit per medium valdé difficile & periculofum

C mIZL"

U

poffitunquam retinere femen, nihilominüs fub-

vita vel gravis morbi , v. g. arctitudo foemine

q

du

fiftit matrimonium;quia antequam fiat expulfio;

perincifionem periculofam , &c. adhuccenfe- "

ag

€opula jam perfeCta fuit, Et hinc evnuchi, fpa-

tur impotentia incurabilis , ut nec mulier tenea-

j

dones utroq; tefliculo carentes , cüm ex Medi-

tur pati , nec vir eventum incifionis exfpe&tare , -

" qmü J

*€orum omuium fententia verum femen emitte-

fed petita folutione matrimonii , tanquam itriti

Humm

"

re nequeant,invalidé contrahunt matrimonium.

conjux potens ad alías nuptias licite tranfire po-

du

)"

Communiffima.

Uti declaravitSixtus V. apud

teft.

Ut ex communi laté probat Sanchez /.

Ü

If'g[h

Sanchez 4ifp. 92. (* Perez.dife. 37.

At vero,

7. difp. 93 . mum. 40. 2. Eflo etiam impotentia

f

illa tolli poffit per media illicita v g. incantatio-

qui al oquin fanis Gtintegris virilibus uno tan-

*

j

- tum teíticulo caret. certum eft, effe potentem»

nem magicam.

H

j!

-

vel maleficium Liggmigis alio

t

novo

u

ul

XPAVB.S IV. SAC&;M;-

Q..qfq

E

"

n

W'ïlisäal. Sacram. Pars lP. Cap. l.

49 4*.-

poffe in dubio præfumi jm præcemfï'c , eh quàd .

L

f

novo maleficio, &tc. adhuc cenfetur incurabilís ;

[

) non poffumus , ab-

hoc malum foleat immitti in eum finem , ut ma-

quia quod jure ( feu licité

hi

foluté non pofle cenfemur.

. Eito etíam per

trimonium diffolvatur. Sed hocipfüm valdé in-

certum eít, quin potiüs videntur eo maleficio

ii

miraculum tolli poffit , adhuc tamen naturaliter

manet impotentia perpetua & dirimens; unde fi.

conjuges velle perpetuó affligere malefici. ho-

[L

hi

conjux cum perpetua impotentia contrahens ,

mines. — Hoc ultimum folatium potelt effe con-

feffariisnotandum , quód nobiles DD. afferant

m

polteà per miraculum fanetur, nihilominus ma-

gt

trimonium femel irrité contractum,irritum ma-

matrimonium dirimi per in:pedimdntum füper-

veniens matrimonio raro tantüm, fed nondum»

«ttià

net , neque convalefcet , nifi novo confenfu pri-

vatim contrahant. Omnia ex communi Sascbez,

confummato , quale femper erit in propofito;

m

cit. Layman. c. 11. alii paffim. Aliud eft, f im-

nampoít confummationem nihilampliüs diri-

e

F

LU

fet

potentia maleficata fanetur ordinariis Ecclefiz

mere certum . eft apud omnes. — Infüper aliqua

adnotanda funt pro.praxi non in frequenti. -

s (it; Xiv-

exorcismis vel mediis fpiritualibus , tunc enim

H

H

fanitas noncenfetur miraculofa, quippé medio

I. Cum conítat quid

em impotententiam

fu

iffex26

u

ia

ordinario procurata , & hoc ipfo conftat impo-

antecedentemi , at dubium eft, vel non fatis con-

ftat, an ea impotentia perpetua fit, vel tempora-

3o

tentiam non fuiffe perpetuam , fed cemporalem,

quippe ordinario medio curabilem ; ideóque

lis , non &atim dirimere matrimonium , fed u-

tl

D]

matrimonium ab initio valuiffe. — Ut colligitur

tendum eft privilegio juris c. Laudabilem, : De

u

o conceditur ipfis

ditr

ex c. llrimo. 33. quefl. 1. & c. Fratern

imti.r7 De

fr:gidi.r C& maleficiat.

fr:ïgid T5

;

trienne fpatium ad experiendum , quo (ine e-

&

ga,

*

, Deni

que licé

t conítitutus in mortis þericulo

mendatione elapfo , tandem feparandi funt,

Atqi

inug

validé matrimonium contrahat, & quandoque , datà licentià: conjugi potenti ad alías nuptias

etiam licité , utpoté ducendo concubinam ad

tranfeundi, Autharitate tamen Ecclefiz ob Ícan-

Ti

effectum meretricium emendandum , vel ad.

. dala vel pericula & varia mulaevitanda. Quod

l;;;lf.

fi tamen (raternz charitatis veoculo- conítricti ,

indd,

prolem legitimandam; quia talis habet poten-

tiam exercendi copulam,etfi hic & nunc per ac--

utfrater & foror cohabitare confentiant, ablli-

d

cidens impeditam. Communis DD. cum Sar-

nenentes ab omni carnis copula G impudicita,

itté [f

chez 1. 7. difp.20 f.Tamen fi intali,ex vi morbi.

id quidem eis jure permitlum,fed ÉÍepé non con-

15

vel aliundé potentia generativa totaliter deltru-

fultum eft ob perículum incontine

itajg

í

ntiæ ex par,tqï

Cta vel perpetuó impedita fuiffet, utnullo medio

conjugis potentis.

ii

ordinatio reparari poffet , fimpliciter talis homo

I. Matrimonium femel ratum , licét nun-127

*

ügiti

impotenscenfebitur, & ineptus ad matrimoni-

quam confummatum , nulla poftea füperveni-

Ttpii

umcontrahendum , & fic contra&tum, etfi is po-

ente impotentia dirimitur, ut fignificatur c. Hi-

ii

fteà convalefcat & diutius vivat, irritum erit

, qui 32. qu«fl.7, quoad matrimonium confum, :

fism

&nullum. ' Utreclé monet Coninck 4ifp. 21,

matum certiffimum eít : quoad ratum omni-

I

dub.7. & ex eo Layman i. £. LI. nugzg:4.

nó communis DD. cum D. Bonavest. S$coto ,

n

Richaro , aliisin 4. d. 34. & Sanchez . z. difp.-

t &

rimonium; coutrab

,mdnr(x

102, Ratio eít; quia poteítas femel data fü- -

IF. þirimit nat

£i

tantam.

M [

perveniente impedimento usüs , non irritatur ;

Pogefiüs

Mpotcntia,f.rcjusfhodi perpetua antcccäehs

at in matrimonio rato jam data eft poteflas : er-

xiyl

atj

matrimonium ; qàz feilicet jam exiltebat eo

gó , &c. Attamen iis conjugibus , quibus pott.

ts

tempore; quo matrimonium contrahebatur, di-

mattrimonium impedimentum advenit ,. liciti

Vg

rimit matrimonium contrahendum. - Ideóque

funt tactus & ofcula ad declarandum affeQtunio

WI!AHOH'Q

quamprimum conftat-medicorum vel matro-

conjugalem vel ad fedandam non nihil concu-.

Wþegdia.'

natum judicio matrimonium cumi impotentia

pifcenuam , dummodo abfit pericxulum pollu- J

il

perpetua contracluin efle , flaiim feparandi fünt

r

tionis,étíam Iigatïä iemper*ilhïcixcæ. Ímb quapie.

mm

conjuges putatitii;, poteati libertas aliter con-

diu probabilis ipes füpereft copulam aliquandó.

lil

trahendi permittenda. Infupér in dubio : utrums

' perficiendi , conceffum cft talibus copulam co-

impotentia fuerit reverá contracta ante matri-

ii

nari , etíi prater intentionem pollutio fzu effus,

monium , vel poíteà fecuta ? ex communiori

" fio totius feminis extra. vàs contingat. Üüt A

Pæa-!tf

"i

probabilius docentAbbas in cit. c.Frarerzitatis,

communi docet lNavar. e. 22. nusi. 6O. $o

& Layman. c. 11. s. 6. prefumendum effe ,

chez, Laym2n, cit, lofuper ; nondum quidem

?

* Vi

quód impotentia antecefferit ; fi enim nunquam

legi, fed vir magnusin praxi verf:

iffimas arihá |

copula exerceri potuit, & nullis indiciis con-

confulenti refpondit. .. Quód fi ex tali/ impedi-

ftet, quando impotentia contracta fit, prefumi

? Qufer

mento füperveniente; v. g. fi uxor poflpucipe-

poteft jam ante matrimonium,exmtiffc,idcoque;

rium deftru&ta & ar&ta facla fit,& absq; pericu-

( lntc;

tuiffe illud itcitpm. Tddue ego cum Gobat caf-

lo fecari nequeat, fi faltem pars feminis fübintras

18.24m.432.'verum credo

N

und À

; fiimpotentia pro-

re poffit, poffe fe excitare a'pplïcando', etfi majot

"

venit ex caufis naruralibus

;atveró fiprovenit ex

parsfeminis effundatur , dunamodó aliquid n«

j red

maleficio,

u

tes valdé perplexa & minimé tuta eít,

tret, prout. regulariter fit attrahente matrice 3

Mre

ut ieparentur tale

S conjtuges.

Ut fatetur Dica-

Wi Y

lN

üll. 41/?. 7. dub.

fic enim in feque:

iti pue;p»uc,rio,fork,t&-lrgn;lcdiun)

invenietur.

mrg

li

49- adhuc tamen sonccdeps ;

iA

ul

D

R

$

499

Seä; I..k dezmpalzmmtz: Muatrimonii.

32—8--;;:1jlïïäz Nüil,a'impþtenï,iä'corporaliä tantüm , &&

praxi, que certé rata eft, qu

ob vexámina

k

tiam antecedens,dirimit matrimoniüm,nifi jure

non tantüm in ordine ad matrimonium , fed e-

Ecclefiaftico in etateimpuberi ; de quo fmox in-

tiam adfacros Ordines,& Profeffionem R.

.

dligio-

fri. Itaomnes, tefte Sanchez l. 7: difp. 93. nwuri

z

j-Sic-emim definitum eE c. fratersitatis. eo-

his ;- Pra*efertimnqu*o adherma phrodltos '*

F. /mpoteutía atatis.

dem titulo: Neque ernim de ratione matrimonii

-

| eR, utpoffit femper haberi copula perfecta , fed

W Ure nátür& quidem vimpedimentu-m'drrï:»iïd

utaliquando.

.'

uid fi autem laboráns impo-

B. mens matrimonium effec tàntüm stas indis

L

1

h

tentià temporal

il dicat dé lioc vitio alteri

" fcreta ; feu illà ietas impubes ; quz eft dcftituta

j

/- patti an non fuffieiat lixc deceptio ad diffolven-

ufu rationis fufficientis ad hunc contra&tum ,

l

duin matrimoniur? i. Effe rem dubiám. Sufz

; prafertim nurié factámentalem ineundum , pro-

"ficere negat Sanchez, £éit.. Concedit. Ser. Henrig.

ut infrà de fponfalibus declarabit , Adeó ut

cit. aliiapad' ipfurr;- Utere Sententid pro re na-

fpectato folo. jure naturz etiam impuberes ufum

7

ta. Caterümi quarido inipotentia habendi copu-

rationis conlecuti, valide matrimonium. cofitra-

lianc etfi defacto adhuc impotentes fint; cum

Iamtolli poteft fine periculo mortis vcl gravis-

motbi , tenetüf impotens adriittere remedia na-

eorum impotentia naturalis & teimporalis fit ;

turalia v. g. mulierarcta incifionem non pericu-

ion perpetua.

Undé inter infideles ; fi cxtera

lofám medicorum judicio. Sascbez, ,* Bonacin:

non defint; valeret.ejufmodi matrimoniutii im-

;Iii communiter ; quia hoc eftneceffariim ad co-

S

puberüm , nim

irum tanq'päm exércendum teme-

pulam , cujus poteftatem tranítulit ià maritum.

. porefuo.

At quid fi holit pati incifionem , valebítne ma-

ÀL. Juré autem

-Eccdefiaftico atas iþmþub'e'sy ;I31

trinionium ? Res rarfüs dubia. Bos2ciz. ex coms

Ícilicet mafculí ante decimum quartum , & fa-

j

:uti dicit valere; lat valere negatBafilius Ponti-

melleante duodecimuni ánnum impletum , tàn-

us de /Matrimoniol.7. c.62. cum Diana part, g.

Qquàm inhabiliüm àd/ matrimonium contrahen-

Y OE

" aratl. 4. vefol. 201.ideóque mülierem compel-

:

dum declaratoram , eftimpedimentum dirimens

.. lendam ad incifionemr non

P

eticülofam. Ru

Y

rgüä

mairimoniam contrahendum , nifi ob ürgentif-

utere iterüm fententiá prore nátá.

fimami caufam dilpenfatio fiat à folo furno Pon-

L

.319. IV. Dictum «ft jàm conjuges impotentiá la-

tifice.ei Contintbatur , c, Atteflabatur.c. Oer.

ï,d

- borantes ; non proprià, fed jud:cis Ecclefiaftici

c. Ultimo De Defpos[atione impHberum. — Et

. authoritate feparari debere ob fraudes , fcandala

communi(fima DD. Ratio eft ; qub5d Eccletia

Qu

pro inconvenienti habeat mátrimoniüm corns

aliíq; incommoda evitanda. At quid fi poítea

(

€orhperiatur fuiffe erratum. in judicio , prout

" ttahiab iis,qui nondum pubertatem & generàn-

.H

iion fáró evenit ? g..'feintegrandum erit illud

. di potentiani affecuti fünt : atqui pubertas & ge-

du

. priüs matrimonium ( nift conjux alternon fin&

ierandi potentia plerumq; pradicta atate a«

ortn

v fceletealteri adhzferit ; tunc enim ad cohabitas'

fculi & femelle contingit ; ergó ea tantüm -

t

JJ

tionem tofi conjux ifiocens admittete nontene-

/

taté , non ánte, matrimonium conttaheie pofz

m

tur, fed jure repellere potet; Ut habetur eo-

funt ; eófque fic poffe jufté decrétum eft. Quia-

"

( dem eiFrateraitatis. eodemtituloYAdeóq; aliud

tte feclufa difpen(atione peccaré mortaliter im-

frti

pofterius matrimonium quodcunque; etiam de

puberes matrimonium contrahéntes ; docent

l

T

.. licentia judicis Ecclefia(tici contractum , diffols:

inulti apud Sanchez eit; 4ifp. 7. Ipfe tamen cum

BgXQD'X

. vendum eíL Prout dicitur famofiffimo illo

aliis equé probabiliter negat; quia ejüsmodi ma-

j X |

càfu late defu;iptd e. Littera , De frigidis. Pra

trimonia videntur diffimulare facri Canones ; &

Eï&uw .

, declarátione & confirmatione di&torum defcribo

illa interpretantur valere tanquam fponfalia de

jast -

tompehdió. ,

:

futuro; ut fe&l; fequent. indicabimus

; p

— . Mulier O nupfit Viro P. eim quo tiultos aiis

. HHI. Excipit ipfum jus cafütri ; 4440 smalztia fup- 135 5

t

i.] (*lmu

|

hos moratà mon potuit ab ipfo propter arcli«

plet atatess 5 fi nimirüm certis indiciis oftenda-

tüdinem carnalitet cognofci ; quare pramiffis

tür; puerüm & pauellan ante dictam &tatem &

probationibus ar&titüdinis ; quas jam pridemi

ufum rationis ad. eum contractum ineundum

expreffi , celebratim fuit divortium, |Eo cele-

lo e

.füffcientem ; & etiami pubertatem feu copulze

L [

brato mulier O emifit fuafu Epiftopi Altiliodo--

tarnalis potentiatd affecutos effe ; tunc enim à

. r

ren(is Ordinarii fui votum continentiz perpe:

niatrimionio tepellendi non funt. Ut habetur

tuz, Vit P. cupiens fieri páter duxitaliám uxo«

c. de illis. 2. d*c.. Ultiw De defpovfatione ims

tem; contigit antem poltei ; quód tnulier inve-

puberum. Certé D« Gregor.l 4. Dialogor:c. 19

hit, qui feras hujusmodi referavit, & abjiciens

üarrat, fuo tempore puerum novem annofum

continentiám ; quam promiferat, fupernupfit

hnutricem fuam impr&gnaffe. Quo éafu de li-

"i

viro G. Interogatus Innocentius IIl tefctipfit :

centia Epifcopi ob graveni & urgentiffimam

Hac fecundá pofteriora matrimonia effe diffol-

&aufam ( ait Sanchez /; 7. difp. 1202 & validum

Venda , & redeundum ad ptimum , nifi hunc re-

& licitum érit ejusmodi matrifnoniüunt impu-

i

ditü impediret vel votum folemne mulieris, vel

beris? ait veró fine licentiá Epifeopi & fine jufta

ornicatio viri, Ad hoc impotentiz impedi-

éaufa éonttahens matrimonium , étfi validé

um

ientum reducuntur alia duo , &tatis impuberis;

contrahat , peccáre támien fnortaliter , poft /Va-

&äexüg m'iæfti-'.- Expedio flri&tim non tam pto

dar, Syluefirum G alios indicat Sanchez ibidem

à

2Hm;

»

QQSZ

[

ii

d beol. .S'acrkmeht; Pars 17 'Ekp. L

496

num. p2

Quia jam fit verum matrimonium,

tet poten'ies in ütroqu,e fexu non Pþffä ad .uflum

*

D

ii

uod Ecc

lefia fieri graviter prohibet ob illud

promifcuum utriufque fexüs, hoceft, modb

gi

mafculinum , modo foemineum, nec licité , neé

impubertatis tempus , nifi ob gravem caufam le-

jl

»itímé approbatum utíque ab Epifcopo.

validé contrahere matrimonium , bené probat

Perez diþ. 37.fect. 15.quia illaeffent quafi duo

K Ü

í33 1V. Econtrafi contingat mafculum vel fee-

mellam etiam poít predictam pubertatis ata-

matrimonia , quod videtur abhorrere ab ipfana-

ais

tem ob naturz imbecillitatém inhabiles effe ad

jl

turá rationali ob majorem rationem, majoráque

i

ufum matrimonii, tunc plena pubertatis atas

incommoda. Talis zqualiter potensinutroque

lol

exfpe&tanda eft, quz fecundüm jura contingere

fexu necmulierum, necvirorum Religionem in-

cenfetur mafculis decimo octavo , fcemellis deci-

gredi valet , nec Ordines valide vel licité fuíci-

fing

mo quarto anno five ad contrahendum, five jam

pere poteft. Ut laté profequitur Sawchez etr.

contracto , ad confummandum matrimonium.

IIl Quadam conjugata incipit effe vir pro-137-

Dii

Et deinceps conceditur fpatium triennii ad expe-

rumpente natura in fexum mafculinum. — Quid

juris? . Si maneat in illa etiam fexus foernineus,

riendum , utrüm impotentia perpetua fit, nec

ge. . Utcum communi doeet Sanchez cit. cam

validum. fuit matrimonium . , ipfíque tenetur

um

huncíexum in ufum matrimonii retinere ; fi ve-

Coninck difp. 3 1 4nb. 7. mum.8 4.Layman c. 12.

d

anm.2.. Qui omnes recté admonent, univerfim

rb.non remaneat , matrimonium;ab initio nul-

j

confültum non effe, ut intenera & adhac infir-

lum fuit,&nunc effet invalidum ; quiafexus ille

fcemineus, i quo contraxit, non erat perpetuus,

fm,n

ma ztate puer cum fzinella copuletur , eo quód

matres in partu periclitari, & pr.lesiafitmae na«

alioquin ineptus ad matrimonium illud. Nom

erat perpetuus, quia latebat in illa fexus virilis

[ h

fci foleant.

LE

faltem in difpofitione corporis , qui fuo tempo-

FI. Impotentia Sexás mixti Mdm'mni;

rejamerupit; fola ergó bo:

j

na fide ha&ans por

"bermapbroditorum.

tuituti matrimonio.

4

445

134 e7xXErtum apud omnes , eum , qui habef dupli-

Ob (imilem .rationem,rc&&*doccil..ugohþ&ïw ;

D

cem fexum,& fecundum unum eft impo-

meral.l. . dub. 31. cum Diana part, j, irait.

tens , non poffe contrahere, nifi fecuadüm fe-

X4. refol. 40. monialem, quz erupit in marem ,

Ifz, af

xum, quo eít potens: & nullo modo, fineutro.

nulliter profeffam fuiffe, atque adeo € Monafte-

fexu fit potens ; ficut & , f1 nullum perfectum

rio educendam , & minimé cogendam ad pro-

fexum habet, raro non tamen nunquam vifo .

feflionem emittendam in Religione virorum ;

monítro.Jam quoad reliqua pono quatuor caíus.

quia nec ipfa profitens habuit intentionem pro«

T

I

uidam habet duos fexus, & in utroque

ii

LE]

fitendi , nifi apud Moniales ; nec aliterillam ac-

pot:ns eft, fedinzqualiter. Quid juris? i. fi-

ceptavit Pradlatus , nifiut feminam. Quidquid

lht]iquld

quidem przvaleat fexus foemineus,reputanda eft

aliqui dixerint apud eundem Lugo , qui in cafü

Mi

mulier, Unde non poteít validé Ordines fuíci-

«ontingente talem copere volebant ad profiten-

t

2

pere, nec profiteri n Religione virorum, nec

dum in Religioforum Monafterio.

Viilig

uxorem ducere, fed bene nubere marito. Omnzes

IV. Quidam conjugatus incepit effe foemi-

13$ |

Mlh'q

'Tambur. c. 13. $.2. »s028. 277 merito etiam non

na, fübtrahenté natura inflrumentum genitale.

f i

concederet talem fieri monialem propter illam

Quid juris? Refpondet. Cardisalit de Lugo cit.

WV jf

aliqualem potentiam fexüs mafculini. i veró

tantam mutationem evenire non poffe , fi tamen

Willj,

pravaleatíexus mafculinus, mas reputabitur , &

contingat ; matrimonium quidem fuife vali-

fttriy

ut talis matrimonium inire poteft, non profite-

dum, fed ftatim murato fexu diffolvi vinculum

fid,;[llldln

ri in Religione Monialium nec nubere viro , va-

dicti matrimonii ; quia matrimonium conftare

ii

lidé tamen füfcipere facros Ordines, fed illicité;

nequit inter duas foeminas , nec inter duos ma-

z

V 9F [] [/7

uia ut monfítrofus irregularis eft. De quo alibi.

res. Verüm Tamburino. cit. »zs.. 3f5 cetté &

hr

. 336 1l quidam poít probationem . Medicorum

mihi valdé difficile videtur concedere , matri-

& matronarum peritarum fecundum utrumque

monii vinculum ante mortem alterius utriusvi

.m'ffdfm

fexum eít zequaliter potens : quid juris ? y. Hic

diffolvi ; cüm omnes Scripturz , Patres , &

UT

matrimonium . contrahere poieft. fecundum il-

"heologi clament ; matrimonium eonfuma-

r!igigm',

lum fexum , quem elegerit , quo electo peccabit

tum non nifi morte diffolvi. Melius ergü dici«

! afllbifgcu[

mortaliter , fifortéaliouti velit.. Imó Parochus

tur, quod modó in fimili dictum anteà: hoc

ET

l

hujus matrimonio affiftere non debet , nifiis di-

matrimonium fuiffe ab initio invalidum ;. quia

&am electionem coram judice ecclefiaftico fa-

fexus, fub quo contractum fuit matrimonium ,.

müfrg ]

Wf "

ciat, eámque füb juramento, Sanchez /. 7. difp.

& confequenter habilitas perfonalis ad matri-

106. Pontius l, 7. c. 65. wmm.8. Undeíimor-

Wiv

monium non erat perpetua , latente in corpora-

f([(

tua conjuge , viduus remaneat , licet validé con-

li difpofitione fexu alio , qui deinde apparvit.

traheret íecundum alium fexum , ele&tionem fa-

Propter eandem rationem , fi quis talis profeffus

N

&am mutando , peccaret tamen mortaliter con-

in Religione virorum fic varietur in fzminam,

lu

J

l

*Momm

trajuramentum , imó etiam feclufo juramento ,

nulliter profeffus fuiffet , nec effet cogendus, ut

m

fecundüm Sancbez,, & alios ; quod tamen ulti-

profiteatur apud Moniales. Ut dictum in fimili

)!

"t

mum neget Zurtadss apud Tambur. cir. sszz.

fuprà. Atquidfiquifpiam jam initiatus Sacer-

l

N

N

des funili ratigne muteturon faminam? Re-

15 . in fine, Hinc duos hermaphxoditos &quali-

l,&

fpon-

r

i

- &él, 1. degmpedimentis matrimoni, -

497 :

W

fpondet idem de ng?f ipfum fuiffe verum Sa-

unt;àc mortaliter iïlicitu:xiffcddugt, ipfo natu-

"

rali ac divino jure , cüm fcriptum fit: Povete &*

cerdotem , & Sacetdotis caracterem per ejus«

n

modi mutationem non amittere;; invalidé tamen

reddite, Attamen grandis inter hac notanda

hi

impofterum confecraturum, vel abfoluturum à

difparitas : nam contrahens cum voto fimplici

li

peccatis , ficut inquit , anima Sacerdotis extra

cáftitatis vel continentiz , non tantüm peccat

s

corpus caracterem fervat , cüm tamen non pof-

ipfo facto matrimonium contrahendo , íed e-

fit valide confecrare ; quia exercitium Ordinis

tiam poffeà toties , quoties. debitum conjugale

.]llt

t

conceditur. compofito humano virili, non ve-

exigendo ; quamvisalteri petenti reddere poffit

m-

& teneatur ; quia ille vovendo Deo caftitatem

r foli animz, nec confequenter tali nov& fa«

iiv

fhinz , fic Luge. Sed tu cogita.

privavit fe jure petendiactum conjugii, quamvis

SUBSECTIUNCIÍLA.

alterum jure fuo petendi debitum privare non

nj

potuerit De quo rurfus «; fequentt. Cum de

-IDe Impedimentis impedientibus tantium :

l

debito. Àt veró poft votum ingrediendi velpros

lj

|

K YUs nimirum non irritant vel annullant, fed

fitendi Religionem , vel facrum Ordinem fufci-

« prohibent tantüm, & illicita reddunt ma-

piendi, matrimonium contrahens, tunc quidem

[j

trimonia, Antiquo jurefuerunt varia infta in-

peccat mortáliter contra promiffionem factam

|

dicanda.

Omnia modó vigentia adhbuc com-

]

Deode bono majori incompatibili cum matri-

:

prehendimus hoc cafu: Potum , interdidum ,

monio , ad cujus fcilicét boni executionem fic

fö;ia , ]'gon[ah'x , Crírsen.

contrahendo impotentem fe reddit ; non tarnen

SUMMARIÁ.

peccat polleà , fed licité debitum conjugale &

439. Vetum femplex impedimenium impediens tantüm.

petere & reddere poteft ; quia non habet votum

4140. Eff quadruplex fcil. Gotumi caff itatis iptegra : Reli-

de ipfa caftitate , fedtantüm votum de vovenda

gionis i

ET

rediende & projftenasz; /i&/&zþimdf' $s.

caítitate , feu votum affumendi flatum , in cujus

Ordines * &5 celibatks.

Y

441 Debent tamen e[fe ota perfeBas.

:

affumptione ipía vovetur caítitas, à cujus voti

442. 4n 65 quando peccet conírahens contra. ÉÀ

gum A

conditionatum tantum ?

]e Gotm?

impletione nunc impeditus eft , donec matri-

[11"11

monium folvatur. —Quo circà foluto matrimo-

143. Qualiter impediant Inter diium -144. feie g.

hr

1

on/alia. 146. Crimen 2

[

niouterque voto luo fimpliciter obligatus ma-

d

net , fi nimirum àdhuc fit idoneus Religioni àut

l. Potum,

faàcris Ordinibus,

u

Communis DD. cum Na-

jront

Orum. fimplex caítitatis impedit mátri-

var.4. 3. Confil. 17. de vete.Sanchez l9. difp.3 5 .

!;9V

m

!

1

monium: contrahendum , non autem di-

num. 1 4. Layman cit.gart. 4. & 3.

rimit ratum , vel confüummatum; Omnes. con-

fami

Votàtatmen praedicta , ut impediant, & illi-14£.

jidqui.

.. flat liquido jure e. Meminimns. 1. Confnluit. c.

cita reddant matrimonia, debenz habere omnes

inedi

grus. Qui clerict vel. voventes matrimoniuns

conditiones validi & oblipatorii voti , certé non

contrabere poffuut. . rursüs fihabet. — Ruerfus.

hic,fedalibifuo loco explicandas: & fingula-

mcrz 1

| quidam votum ca[litatisemittens juravit, fé pos

ritet , ut fint emiffa deliberáté , acliberrime &

ficanliquem puellam dutlurna in nxorera. Un-

cum intentione vera promittendi & fe fe ob-

i fæw :

de 4 frateruitate tun vequifiti arbitramur ,

ligandi Deo, non per modum fimplicis propo*

.geniu?u

quid , eim [implex vorum aped Deum mon mi-

Mgn'n. '

fiti. "Deliberar? quidem cura plena advertentia

fiam -

nns obliget , quam folesne , pro co, quod juravit

ad materiam & obligationem voti, feclufo er-

it La

temerà pauiteutiam agat , & votum , quod Dea

rore & ignorantia circa fubítantiam vel cireum-

|ofecit;fPadeatobfirvare. Quid fi , poftquam pre-

ftaatiam per fe intentàm, aut aliam , quàm fi

od

at

(00 flirit bujusmodi juramentum , ad nuptias motn

quis praefciviffet, vovere noluiffet. — Liberé au-

* proprio convola[fet , ezm» matrimonium contra-

tem ,feclufo omni metu injuflé incuffo ad ex-

o

bendum impedsat votum fimplex ,non tamen di-

torquendum tale votum , & fiquidem fit metu

i

rimat centratlum,nibilambiguitatis babet qua-

t, TP

gravi wjufté extortum votum certó non obligat;

fHio fraternitatis t&e. — Sic Pontitex. Ratioeft;.

&irritum eft , faltem jure Ecclefiaftico. e. 1. 4e

usutliü'ï'

. quia talis vovens peccat quidam contra virtutem

bis 42 vi. Atque probabiliffime etiam jurenas

bt ,

Religionis contrahendo matrimonium incom--

1 eonfllff'

tür ,cum Deus ejusmodi votum non acceptet ;

patibile cum promiffione fua facta Deo,attamen

quia acceptando videtur approbare injuriamr'exs

Tud

quia tali promiffione au & (olemni Deo íe

torquentis. Quidquid fit, nobis fufficiat me-

aita

I-'?

. nontradit , nec coram facie Ecclefiz itatum

miniffe lges , 117. ff: de Regnlis Xnris. Nibil

;f

'

mutáffe cenfetur, prout fitin voto folemni, ideo

j

confen[ni tam contravium , quàm vis G* nyetus ,

non; invalidat contratum matrimonium, qio

quem comprobare contra bonos mores efj. Quin

1 34 [

practicé tuta eft fententia tenens : Votum ex

.. folemniter coram facie Ecclefia fe tradit ho-

jf

mini.

quocunque metu injufto quantumvis levi effe

k

iNam

Mo Quadruplex eít ejusmodi votum fimplex:

invalidum propter rationem indicátam:

J

j

Ipfüm votum caftitatis feu continentiz integre

ita contra Sanchez /. 4: de vete ; & pletosqué

p

uwl

. perpetue ; votum Religionis ingrediende &

alios docent petmulti graves DD; ápüd eundem

"

profitende s votum fufcipiendi facros Ordines ;

Sanchez & Leffium 1.2. de jm[Hitia. c. 4. Atque

j

j

& votum Coelibatás non ducendi uxorem , non

inter ipfosmaximé laxus piiffimus$ Docltor Na«

" JSSW

vare Mdrma.li $& 22 HMTTs V $)

M

' !.mþend'i ;« — Qmniamauimonium impedi-

Q.33 3

Quad

p

Nüggu

J beol, Sacramenk, Pars W.Cap.l ——

499

2

uid fi.votum ejufmodi emiffum fit condis ,DUP"'æ/ folemnes tantüm , ütpoté äm;ï.fdemn,i

[i

14

tionaté füb conditione defuturo ; peccabitiie vo«

benedictione fponforum ac fignis publicz la-

veus, fiante itpletam conditionem matrimo-

"titiz , folemai- fcilicét tradu&tione feu pompa

nium contrahat ? &. curn Sanchez eodew 1. 4.

- traduGtionis fponfz ; folemnis convivii, &c. Ex

Moral,c. 22. m X 1. ita , pecéabis; fi conditio

L/

coriuni Sanchez cit. difpur. 7. num.17. Qua-

onenda non pendeatà tuá voluritate, üt fi vovi-

renullo coruni jure interdicitur, ne quis ma-

(ti caftitatem fervare deinceps, fi DEUS te hoc

trimonium eo tempore ineat fine benedi&tioni-

il

anno à graviffimo cruciatüs dolore calculi prz-

bus, &folemniillà deductione fponfe; convi-

M

fervaverit: peccabis ; finon elápfo anno matri-

vióque moderato. Adeóque nihil aget Parochus

l

monium contráhas j quià conditio implenda

- adversis Concilium Trident. Seff. 24. c. 16. De .

ij

pendetà voluntáte DEL 'Non áutem peccabis ,

Reformatione Matrimonii. fitemporeAdventüs

jf

Ly)

fi votum fit ponale, velà tualibera voluntate

vel Quadragefimz affiftat matrimonio feu . Vi-

if

pendeat, v.g, vovifti fervare caftitatem, fi denuo

duorum, feu etiam Virginum, quo benediction-

IY

teinebriáveris, velfornicatus fueris hoc anno ;

;bus in aliud tempus dilatis ; fponfa deducatur

non peccabis, eodem annonon impleto matri-

cum exigua pompa , modc;atg* Convivio, aliis«.

r

monium contrahens j quia non teneris exfpe-

que modeftis lzetitiz fignis. Perez;, Hurtadus,

&até , multo minüs ponere conditionem illam.

JMarchant. alii apud Segcbez cir. Certé Con-

p

Át quid fi jam du&tà uxore, nondum elapfoan-

gregatio Concilii apud Galemart, ad cit. c. 19,

)/

!

$o; te inebries? Refpondet recté Sanchez cit.

|—- rident. declaravit, poffe coram Parocho & te- .

!m

ntiti. X 3. te obligari fervare in matrimonio ca-

ftibusillo tempore contrahi,fine tamen folenni-

[

j

ftitatem, eequé ac tenereris, fi poft emiffum vo-

tatibus. Attamen Laymari éit; part. 4.c. 15 mo-

[

tum caítítatis abfolutum , matrimonium con-

net obfervandam efíe confuetudinem Diccefis:

traxiffes; jam enim pofita conditione, tunum

teftatárque in Bavaria non permirti j ut omiffis,

1

vel in aliud tempuis dilatis benedictionibus, in« -

J

votum evafitabfolutum. Hac in gratiam ju»

;j

niorum. *

eatur matrimonium , nifi néceffitás 'u'rg&;(t, utfr

^

p

LURT E

t

miles in periculo mortis conftitutus , vel ftatims

J f

difceffurus concubinami ducere velit.

Eu prohibitio Ecclefie, cüm fc

ilicet O;dïa

d

S

narius , Paftor , Epifcopus vel Parochus ma-

lV. Sposfalia Remiffive.

/

[

; ï4-3

liri

trimonia intereà contrahere interdicit ob juftam

onfalia femel legitimé contraéta cum unor4j

caufam. Ut patet ex jure c. Ulrigyo. De Clande-

E

A Rij

veluna fünt impedimentum impedieus ipfo -

hat

ffin. defgon[at.. Ubi Parochis pracipitur , fi pro-

jure nature , ne licité matrimoriium contrahi

; hÁ

2

babilis conjectuta impedimenti apparuerit, ez

poffit cum alia vel alio, nifi prior fponfus vel

E A,,F,)

centratlus interdicatur expre[fe,donec, quid fie-

. fponfa confentiat , autjufla caufa diffolvendi

H hr

[

vi debeat fuper e0 , manife[lis confliterit docu-

priora fponalia füb

Aj st

mentis, Similitere; Penultimo. De Sposfa gitia-s,

üt De quibns late Se&. Íe«

ii

quentif ;

"

p

rum : Dicitur: pendente lite de matrimonii va-

* »C*r:"m:"n;

lore interdicendum ejfz , ne aliud matrimonium

aii, ]l

D

sontrabant. Contta tale interdictum ergo pec-

Ária. Crimina his verfibus, cöinpreheniä , 146

carent mortalitet fponíi matrimoniumi contra-

Y

- Jincefins, Rapins [ponfaza mors mulieris .

A E

A fä!

hentes & «confummantes; fitimirum caufa in:

Sufceptus proprie fobolis, zmors Presbyteralis,

D7

Fel fi pewiteat folemniter ,ant monialem

l,

terdicti gravis fit utpote jam dictum dubium de

impedimento vel valore matrimonii, graviffi-

J M.

—— ecipiat i prohibmï bæcco;zjugimrif»[äcian.:slh'm*ï.-

9 fj

mz diffenfiones pátentum , vel cognatorum ,

fponforum &c. Secis ; fi caufa interdicti exigui

Haec olim jure antiquo impedimento erant;

h. ;11,

fie quis talis criminis reus licité contrahere

momentifit. 'Utnotat Tannefus tomo 4. d:fp.

j

PPHüli:

poffetnullum aliud matrimonium amplius. Ju«.

n

9. que[l. A. ntmi 33« (äem*.vide. Huc fpectat

ribus videndis apud Sawchez, & alios paffm. -

interdictum juris communis , ne fporifi matri-

D

Vetüm hac omnia modo per diuturnam defue«.

"iif

monium conttahant abíque praémiffa trina de-

tudinem füblata funt.

Secundumi - cornuniffi-

nuntiatione , alioquin peccaturi mortaliter ; ut

RU

inàm DD. Sententiam & omnium Ecclefiarum

f D

videbimus füo loco: Item aliud interdictum ju«

þonl

ris quoad excomunicatos , quippe qui privan-

. praxim. Adeóutdicat Navar. & 22/ sum. $ 6. 1

f!qga

IT

non reminiffe totá vitá fuá fuper ejusmodi cri« -

x

4

t Sfllïizu

tur ufu aCivo & paffivo Sacramentorum : Iteri

minis im

huc reducunt alii interdidlum commune juris

pedimento diiþenfa;?onem peuitam

tido

. fuiffe,

nature , ne filii contrahant matrimonium in-

".

-

:m" tyj

confültis vel invitis parentibus ; fed de hoc forté

Aliud adhte impedimentui cátechifmi feu, i,

Müro, &

"

Cognationis fpiritualis imperfectze, orte inter

|

m

mitiüs Sect, fequenti.

J;.ï.'

,. perfonám affiflentem tantum. àd catechifimum — -

H Ferie.

!m) E

g PC

& ceremoriias Baptifini ; & baptizatum , tnodo -

tempus facrarum feriarum , videlicet ab.

omiüinoó obfolevit , vel diutürna defuetudine -

.'s mf

j

1 4431?2

R

dventu Domini uf.

i

ue ad diem Epiphaniz

»

Witr:

inclufivé :

diletum , véletiam à Tridentino fe/f. 24. de $4«

G à feria quarta Cinerum ufque ad

eram. matr.c. 2. füblatunieft; ubi omne fpiri-

Q

Qdlav

am Pafha- prohibentur ab Ecclcüg'fieri

fX-

tualis affinitatis impedimentum fxbmgacur; p

tet

4

4

Em

J*

d

499

.

'V.;S'ä&, ll. Deïï-.S']ïran/Z:liääf.

nl

H

r þarcrx.iiätcm & compatelmi,t-a/tgm' à npbï; - Q Ponfiliarect de!iniuntlm: Promiffio mutua

jam füpra explicata

m.

VO fuaturavum nteptiartim feu matrimouitfutu-

]

À

"EC

P

ri. Ut proindé valida fint & obligatoria , has re-

quirunt condifi(mæf I. 4 fint pr 0""7"';' mutusz

"

De Matrimonii Promiffoae [eu fpon[alibus,

2.Pera ac feria: 3. Foluntaria ac libera , ma«

c confen[u de [uturo,

N

xim? abervore & sietui 4. Sigua externo fuffie

u

SuMMAB".m.

cienti expreffa ; y. Iuter perjonas. babites ad-

j

14

. Sponfalia quid ?

1

2

149. Sunt e[fentialiter prom.

contrabendum: 6. Et ut ffatim ebli mt;vabjölu-

y

'Ja r.)wtuk. I

150

- ddcceptata » rgr. cum repropotlfone.

t4 non conditionata. Cauías diffolvendi fponfalia

)

1jj

. Ac gera ac feria cum animo promittendi.

explicabo feorfum in fübfe

i

D

&ione. Exylifo more

4j Et /? abligamli 2 g6. ac implendi.

folito per $$. & numeros,

I

337. Quid i dubio , at bend , SeL o promiferit ?

aj$. Qudm Poluntarza & deliberata yufque ad . 12

&L

462. Etquam libera e[fe debent bac promiffto ? ufque d

Prowijfo zuutua.

"^a. 1ÓÓÉ..

&

c

a66. Quando & qualis ignorantia , error y' $el deceptio

Romiffio quatrupiici modo confiderari po-149

f dolus irritet [ponfalia ? ufque adn 172.

tcft: 1. Ut eft interna, menieque conce-

pta,autetiam jam exteriüs fignificata , necdum

:ja. Jtem quamdo & qualis metus ea i,rril'e']t ? w[que ad n.

tamen alteri parti infinuata: 2. Ut jam infinua-

774. läï/in/it: in fponfalibus afebgt Perbis , $el aliquo fr-

4no eterno exprignz.

taalteri , qui tamen nondum illam acceptavit :

3. Utalteri infinuatà & acceptata, fed non füb

17y. Que Perba requirantur , €$ fuffciant ? ;tjäa: 4d /n

mutua repromiffione ; v. g. puella acceptavit

179- !,ch*b;; certà fponfalia 64 190

. certà mgtrimakit;iq

quidem promiffionem mairimonii [ibi à te fa-

flapificantia qua ?

étam, atnon repromifit matrimonium ex par-

A

183-- Verba dubia examinantur , ufaue ad wt. 185-

1]

188 Quenam alia [5

te fua.Atq; hadtenus his tribus actibus ftantibus

gnA ff:lfcfang ö' 4rgfu4(1t /þgnjïzliz?

)w

ufque ad rgz.

:

:

promiffio matrimonii dicitur adhuc gratuita feu.

29z. Qu perfone [int babiles ad

fpän/klz'd?.

u

,

gratis facta5 quia obligatio eft ex una parte tam»

193. ue inbabiles naturaliter ?

tum , ejus nimirum qui [ponte promifit. 4. Pro-

194- Que requiratur , 5 füffczat etas ? uf/que ad 7.19g.

298- Infalida funt [ponfalta inter a.

mifio confiderari potelt, ut mente concepta;al-

tzs matrimoniz.

df»jiäg: dimpedimen-

teri infinuata; ab eodem acceptata , & per ejus

LU.

aoz. Filii familias

(þþm æatrimanium falide contra-

repromiffionem confirmata: & fic tandem erit

bunt.

TU

promiff;io mutua, confurgétque perfectus con-

i

302. A etiam fponfalia. infiiis fel infitis parentibus,

203. Nifizpfum matrimonium non pofftt. liczte contrabz.

tra&tus ulirb citroque obligans , adeóque certó

d

404. Peccant tamem communiter ,

utriufque confenfum continens. Atque hac ra-

endi |

266. g;igm :gmüitcrr,

fï tum indignis fic contrabant.

tione ad fponfalia valida & obligatoria dicimus

408

ki[üi :4 j

t£uo;

Spouflia fieri po[funt fb condirione

Bonefla de fu-

requiri prozut[[ionem muruam , omnes hos qua-

zZIO0

tuof a&tus neceffario includentem. — De primo

Qu , licet indumnt.a:bligan:a.näm þt/þenfkf;l ?

sl

Habent tamen Vim iyritandi

& Íccundo neceflario quidem , fed non fuffi-

duita cum alza.

gli'ä jþon/;f;li4 pofíea

3

giente , nec flnltus dubitare, poteft ; dc tertio &&

ais

Y

213

FEt conditione impleta flatim tra

nfe;t nt in abfoluta,

quarto breviter oftendo,

lts

4

dQualiter & quando Paleant. [ponfalia fub tondi-

"1. Neceffarib requiritur , ut promiffio ma-150-

!rtlifu

"

tione: ff Papa difpen[a6

2

erit impedimento ? uf W

4ad s. z1g.

timonii mente concepta & alteri infinuata ,

M 6.

fit acceptataab altera parte , cui facla eft; cüm

liem fatla fub tonditione f Pater &onfä-;g/är;f?

ais

l

uuz. de fub conditione impo[frbzls

» Fel purpi ? uf/que ad

promiffio etfi infinuata alteri , tamen nondumb

F. 226.

r]

eritli

acceptata nullam pariat obligationem , femper-

pos

Ponfilia alia dicuntur de prafenti , & funt

que revocari pofhit, etiamft juramento firmata

Hs

j

&,

ipíum matrimonium ratum nondum con-

fuiffet ; cbm juramentum ranquam accefforium»

s

)

fummatum. Et fponfi de przcfenti dicuntur ipfi

Íequatur naturam-& conditiones actüs, cui ad-

pzfüf

contrahentes matrimonium , antequam . con-

T

jengitur. Utex communiffima fententia tradi-

fumment.

Quo feüfü dicitur. AMartb. 1. C

tum habes De coptratlibiti, p. 6.

f

N

Qeml. i52

Mi

u^

€ffet defponfata Mayer Jejus Maria Xofeph,ans

fect. 2- 2.43.

tequam conenirent ,inventa e[l in utero babens

Hoc folum hic c

u.rio;& quzri poffet : an ad

W'iö ^

de Spirits fantio. Et tamen eodeta c. vocatut ab/

hoc fufficiat acceptatio patris , tutoris vel curà-

i jf

Angclo Mizriauxor: JNeli timere accipere Ma-

toris , ficut in aliis promiffionibus. Ex. g. Titius

Pmüffl

riam covj ugem tuat.

Alia fünt fponfalia de

dicat pati : promitto 'Tiüz filie tuz , vel tibi

futuro, & definiuntur 'e. Noflvates. ICauf. 30,

loco ejus mattimonium , háncque promifsio-

1lfml æx'

quafi. $. Promiffio mutua futurarimm nuptiae

pem acceptat pater, Poteritne Titius promiffio-

? [

rum, Etiponfi defütaro dicuntur , qui fibi mu-

nemínamrevocare, antequàm reíciat & acce-

al

tuo promiferunt futuras nuptias feu matrimo-

ptet T'itia? Negat. Sanchez /. 1, 4sfp. 26. ex

gium contrahendum: Et hecelt propria acce-

26

communiratione in aliis promi,frl.,Qï.li,bus- Affir-

a

o;xfaiiala—:

D OC Aï

»onforum , de

mat Caltro Palaus apud Gobat tratd, 10. caf. 1.

T

puo Íp

fei Vi

- quibusin hac Se-

ne fvll[ £

NHIN. E. EX go, 'quöd accgpta;io tantz

uäiikonc.

dfa-tæ

ufrl"' :

[

l

W

*

P

N

d beol, Sacrament, Pajrs Iy. Cap. l.

$co

"

deatur effe a"äio inþegr& perfon alis. T'u,fi tibi ca-

eít, ac'präcfumendüm id ,'qllxodlpt/'crumqg& fieri

folet, uti nosutriusque Turis Regulze docent ; fo-

fiü

fus contingat, confule DD. iftos;.. mihi nonva-

j u

cat immoraritam raró contingentibus.

lent autem plerumque tam mares, quàm fzmi-

nz , non aliter fe per hujusmodi promiffionem

í

151 ]II. Neque fufficit promitlonem effe datam

u1

obligare ; quànt dependenteràreciproca repro-

,adfponfalia,fgd.neccffario. requiritur repromif-

HU

fio alterins partis, adeóq; promiffio mutua fim-

miflione ; regulariter enim non repromittit quis

alteri matrimonium fine fpe aut fine conditio-

j

plicit

er. Omnes, Conftat ex definitione fponfa-

gam

ltum

data. Etexpreffiüs, L. 1. ff. de fponal. Ubi

ne,quód alter & ipfe fe obliget ad idemoptatum

matrimonium. . Uti cum aliis bené advertunt

af

definiuntur fponfalia: Futurarum nuptiarum re-

H53

promijf». Katioeft; quia fponfalia non nume-

Bonacina. bic queft. 1. Propofit. Y. num-1. Tam-

lga

rantur.intet. fimplices promiffiones , fed. intet

bur.cit. c. 1. $. J num. 4«

favi;cf recolen-

f

contra&tus perfectos onerofos, qui ultró citro-

Jam pro dicendis deinceps g

Tun

da & hücreducenda erunt late didla de repro-

que obligationem pariunt. . Quarefi Cajus ani-

hf

mo contrahendi fponfalia dicat Titiz : promitto

miffionibus in communi ; generalid tamen bre-

&

tibi matrímonium , & hac acceptet dicendo:

viter applicäboli, iþecialig,vf:ö fiäcli.t'er;cxpg,?.'

placet , aceepto hanc tuam. promiffionem, fed

[

ngm. :

s

fine animo repromittendi, acfe vieiffim obli-

5.*..11.-'.

&t

gaadi, non cenfztur contractus fponfalium ce-

. Fera c- Sería,

/

[I!r

lebratus:neque verum eít , non poffe dari feriam

T

& D valida. fponfalia efféntialiter requititur

q

acceptionem fine repromiffione( ut volunt /af-

"À. promiíiio vera & feria , fcilic&t cum ani-

finà

quez. Postins , alii ) Ex bené refutat Hitadns

mo & vera voluntate promittendi & fe obligai-

wC

apud Tambur, bic tra£, 3. c. 1. $. . Quaretune

Wn

di; ad

licita autem tantüm , etiam requiritur

nec Titius nec Caja obligabitut in confcientie

animus adinmiplendi promiffum. — Ovemes.

Ubi

Lt

foro. Layman. l. g. £ra£t. TO. part. 1. €« T. 9. 2«

rürsüs nota: Fi&e prorittentern varié fe poffe

D

£üfii

Certé 202 Cajus, quia a&tus agentium non o-

habere: 1.

Exteribs folüm verba promiffionis

lii

perantur ultra intentionem eorum 5 Titia autem

interno : 2.

(ii

jl

nihil repromittens , fed folüm acceptans non

proferendo, absque omni animo

Cum animo quidem promittendi ;

fed ( ftulté )

Álem

N

voluit fe obligare, fed tantüm Cajum fibi obli-

cumaninonon fe obligandi : 3. Animo pro-

tUt

gatum habere. — INeque Cajus inde obligatur ,

mittendi, fed abftrahendo , nec volendo, nec

.

quia verba contrahentium intelligenda funt fe-

cundüm naturam con:actüs: atqui fponfálio-

nolendofe obligare : 4. Cum animo promittene

m j

di & fe obligandi, at non ani

o

rum contractus naturà fuà reciprocus eft ;

mo implcndi.k' / ]am

i p

pono refolutiones. :

DO

fpot(onem non continet fimplicem , fed con-

s orctenüs vere ait?.ri pro'njittat matri-t f

ditionaram:promitto,fi & cu promifetis. "Undé

"

lSiqui

li.

monium ,

fed absque omni animo fe obligandi ,

Wt

eftcommune DD. effatum : fpon[alium costra-

feu promittendi ,

"

feu cum animo . pofitivo non

qun

us cl«ndicare nonpotefl. Ideít: ex una-tantüm

, non

oblizandife, fponíalia certe

E t

farte contrahentium obligare.

ptomittendi

potin

5

nulla erunt , ficut nulla eft & ficta tantum pro-

Jf

"

I1V. Dices ergóne Cajus

ferio 'prbmittenu

matrimonium Titiz acceptanti ; non tenebitur

miffio , etiamft juramentum addatur ad ejusmo-

ftter

di fitam prommiffioné, feu potiàs falum perju-

itam

eam fic volentem ducere ? xy.. Ita , non tenetur,

tium. Cofauniffima cum Sanchez/. 1. 4. 10.Ra-

7

fi promifit ( ut fignanter dixi) avime contraken-

lg promi(ïzo &

f

di fyonfalie ; adcóque dependenter ab ejus pro-

tio eft ; quia ad fponfalia requiritu

lI i

obligatio dans

promiffario jus jufti

tiz ad futuras

miffione reciproca, ut modó oftenfum eft.. At

' f:ira Hp[

vetó fi absque animo modó contrahendi fpon-

nuptias ;

fidiaa

utem & fimulata promiffo fim-

ütimys

f

falia , adebque independenter ab ejus repromif-

pliciter none

ftpromiffioneque ex tali fi&a pro-

Wbligai,

miffione ulla oritur obligatio

juftitiz per fe fe-

sitri

fione abíoluté , & liberaliter promifit Titiz , fe

ducturum ipfam, fi quando ei placuerit , eáque

clufo alio damno ; in foro

conícientiz ; neque

t

one & mortali peccato.

hanc promiffionem acceptet., nihil viciffim re-

vacat gravi decepti

f

ex profeffo iterum

dicam c. fegisenti , cum de.

lg,

fromittens; jam folus Cajus obligabitur, fed

promiffione non fponíalitia, fed gratuita tantàm

peccatis [pon[orum.

z

j

Ais: ergóne femper peccat

*

"ftipp

mortaliter fict

& promi

ttens alteri matrimoniums

& contractu claudicante | ficut , f1 ptomittis Ca-

SUE obligat

jo» te tantopretio ipfi venditurum equum, cüm

Itaiemper ;

»

(i fi&té promittat in contra&tu fpon-

falium onero

fo erigendo & admitt

endo alte-

UT

eilibuerit, obligaberis gratuita promiffione E

U us

nondum tamenm efit contractus onerofus ven-

riusrepromiffionem feriam ; quia ini

quéadigit.

m

x

ditionis & emptionis, antequàm alter de pretio

alteram partem ad faciendum aliquid grave» a&

ü»ld quo

eámque in re gravi deci-

Wt

viciffim promittat. Ut bené explicant Sanchez

quod ipfe non tenetur ;

»tlia

pit; nam ideó altera putat,

Íe obl/igar'i alierí ad

"toay

difp. y. ntz, 12. Layman eit. sum. 2. At du-

'quia fuppos

»ium eft, an Cajus voluerit promittere animo

fnatrimonium , & ut talcm fe getit;

Se-:

"us

nit tuamobligationem ,quam

non habes.

contrahendi fponfalia , ac dependenter à repro-

oniq'm

m

mhifsione; an veró gratuito & liberaliter?w. Cen-

cüs dicendum ,

fi ficté promitcäs matrim

alteri meré liberaliter & ex parte tua tantüm,

fci-

t

o

fendum effe;oromififfe

dependentet; quia in ob-

lh n

ff;uris

l

tera pars rcp;omittat j

» adeoque etiam in dubiis , infpiciendum

licét non exigcndc/:', utá

*

fiz

| HiUm Q

h

-

t

NCC A

* Se&i, 11 D a SPMFZZZ'AM'.,

E

l

- fic enim períe loquenda, , feclufo alio damno,

fimulcum voluntate non implendi, per fe fo-

k

«; ;peceasfolüm venialiter : quia admittis menda-

lüm. peccaret venialiter contra virtutem fideli-

h

E

€

T

ium nemini noxium. . Ex communi Sanchez -

tatis ,. nifi quis exprefse ex juftitia,vel graviterfe

?

— difp. g. unm. 3.

obligare intendifíet , juxta dicla fuo loco. .

0. 855 ML Er feobligandi.

Sgonfälia,;omni'sque;fekri.ä

IV. "Tandem i omnibus expenfis dubium fit $7

s

promiffio effentialiter includit animum fe obii-

an quis veré promilerit , an veré contraxetit

.

. gandi, càm impoffibile fità feria promiffione fe-

fponfalià: an veró . fi&l* vel joco tantum &c. In

parare obligationem;quia eá pracisé differt pro-

foto falcem confcientiz nulla erit obligatiosquia

l

imiffio àfimplici propofito , quód hoc fit volun-

imelior eft conditio certz libertatis, qu& a du*

.

tas aliquid faciendi in futurum, fed absque ob-

bia promiffione vinci non poteft;

At veró.

ligatione , nontanquam debitum : illa veró fit

quandó conftat de promiffione facta, & folüm .

j

fidei obligatio ad aliquid praítandum in futu-

dubium eít:an quis habuerit animum fe obli-

(

rum tanquam debitum ex obligatione. Quare

gandi,quando contraxit fponfalia , & matrimo-

fifponfus vel fponfá promittat matrimonium ,

nium p;omiht.

Sanchez quidem cit. s. 12.

:

läF

& habeat pofitivam voluntatem fefe non obli-

aliique communiüs docent, talem obligarisquia

gandi,fallitur , & fallit; dum ait , fe promittere ,

poffidet promiffio , quam certó fecit.

. At nos

ipsique fponfalia adhuc nullafünt , fine obliga-

cum aliisfuolocodocuimus ; talem probabilif-

- tione ;at non fine peccato gravi.

Ut füprà per

fimein foro confcientiz non obligarisquiareve-

,

emnia. Videde hocoptimé Perez difp. 1.fet. 6.

rà hic non poffidet promiffio; nam dubitatur de

At quid fi quis promittat matrimonium prz-

aliquo effentialiter requifito ad veram promif-

?

- findensomninb ab animo fe obligandi , ícilicet

fionem , fülicét de voluntate fe obligandi

Ls

-7 gec volens,nes nolens fe obligare ? & cum di-

quamdiu enim dubia eft voluntas fe obligandi ;

itindioue : Aat eifim talis cit, quid fit promit-

!

tamdiu non poteft effe certum ,

2

tere nuptias, autfaltem promittit juxta morem

fionem eíle faCtam.

'yerggï P'x-om'ff-

*

communem , quo alíi folent contrahere fponfa-

'$. UL

Q

. lia, nimirüm iis induci cbligationem. implendi

I

libera ,maximé ab evr.

(idémque elt de ipfo matrimonio, de voto,etiam

| -Wluætariq 4c

o

j

. C metg.

-folemni , de alio quovis contractu ) jam veré

r

contrahit fponíalia , obligatárque ftare promif-

T. Voluntaria,

,

' fisijam enim implicité fe voluit obligare , Íciens

Romiffio ad valida fponfaliautrinq; requi-15.8' !

jl

.. talem promiffionem inducereobligationem. Ut

A. fitaneceflario debet effe voluntaria & deli-

Ja

alibiexplicatum. Aut talis prefcindens promif-

berata deliberatione plena( illà fcilicét, quáin-

. fornon ivit, eam promiffionem afferre oblipa-

telle&us fine errore vel ignorantia apprehendit

atti4 x

tjoaem , neque voluit facere, quod alii faciunt ;

rem, & fufficienter advertit, qualis fit, bona, an

a | :

* & ficnon conttahit vera fponalia , cüm necim-

mala. Ut bené explicat prz aliis Sanchez /. 1.

m p

plicité nec explicité voluerit fe: obligare, Sup-

di[p. S. num. 2. G g. ) qualis fcilicet & quanta

TR

ponimus autera femper, hunc fimplicianum bo-

requiritur ad peccandumi mortaliter. Sicomnes

T

na fide proceffiffe , nam fi mala fide , ut alteram

paffim. ' Ratioelt ; quia cüm promiffio hac i

j

- partem deciperet,ficabftra&té f& habuit, recidit

dere magnimomenti; fqturo fcilicét matrimo-

d s Adneum do&trina tot

a de ficté promittente. ss

nio,merito ex naturarei exigitur tapta delibera-

( pracedenti.

:

tio & advertentia rationis, quantarequiritur ad

l

1/6 [IL Erisplezdi ani'musr,equ

iritur.,falccn; ut

votum; & cuni utraque promiffio inducatobli-

fl |

.. licita fint fponfalia. — Qui ergó verbis promittit

gationem füb mortali,meritó ad utramq; requi-

[ï'.o f][ü' . i

smatrimoriium alteri ferio animo promittendi &

ritur deliberatio perfedla ,

- qualis requiritu*r'ad

fe obligandi, at fine animo implendi,aut cum

peccandum mortaliter.

m

Á [

animo ferio non-implendi promiffum: impri-

Il. At nónne auandoq; major requiritur de-1 9

. mis adhuc vera & valida contrahit fponfalia ;

a "

liberatio ad fponfalia , quàm ad peccatum mor-

iU

M

quia adeft vera promiffio effencialiter con(iftens

tale ; quandoquidem illa promiffio non, folum

i

T

.in voluntate fe obligandi tantüm , non in volua-

involvit prafentia , fed etiam futura, & utraque

- tate implendi, minus in ipia impletione; adeo-

um l

etiam nonfemper fatis nota? Affirmat Bonacin.

fto^ |

. — que obligatus manet ad futurum matrimonium.

Negat Faguzdex.. apud Gobat i« caf. 1. sum-

d L

Communis cum Sanchez 4ifp. 9. mum. 2. deindà

22. Séd negari non poteft refpectu aliquorums

N

talis patenter peccat mortaliter ia contra&tu

fponfalium, quandó non omnia fatis conftant $

xnd(]

uaibü

- fponfalium ; quia habet animum non implen-

Ízpé requiri diligéntius examen , adeóque diu-

a

di, ad quod fe graviter obligat:& fijuramentum

turniorem deliberationem , ut valida fint,, cüm.

j

addit , etiam perjurus eft , ut in priori cafu.

s

ob defectum talis examinis fapé deprehendatur

[

Ü

Dicoautem: £» contratiu fpos[alium. Hic

defetus , ob quem fponfalia fint invalida. : Át

g,'lef iL

.enim rursus adhibenda prior diftintio, nam fi

defe&tus , certé non.

,ulL'PP

ubi non eft periculum talis

- quisextra fponfalium contractum & feclufa re-

requiritur major deliberatio ad fpo

^

4

niþlia ',*:quäm' :

i

»

ciproca promiffione alterius , folum ex parte fua

ad peccatüm mortale.

. ( & meré liberaliter promitteret fic alteri matri-

x

M

|.. TII.. Certó ergo va

lida fponfalia , ficut & va-169

monium.cum voluntate quidem fe obligandi, at

lidum matrimonium contrahi non peffunt alibi

"

Carene

Pans ;V. SACRAM. :

Rrz

3

$02

dbl Sacrkment; Pars þIV, Cap L.

X

. 41. Et Libera.

[

carente perfe&to ufü rationis, etiamfi feptennio

fit major : nequeà furiofo; nequeà plené ebrio;'

Ontractus fponfalium tum fuapté

ha.tü.» 163

IOI

IC

Ü

nequeà vehementiffimé paffionato, ira vel cupi-

rá, tam ex juris difpofitione magnam in-

ditate aut fimili paffione ufum rationis perture

promittendo animi libertatem , atque fpontane-

bante, ita ut impediat advertentiam. requifitam

um & non illiberalem confenfüm requirit,quod ' :

f»'!t

& ipfum nomen indicat nam di&la funt fponfa-

h

aliàsad peccandum mortaliter ; quod certé erit

rariffimum, Communis DD. S$aschex , ?"on-

lia à fpondendo, id eft, fponté promittere. . a-

zius , Hurtadus ,alii cum Tambur. . 2. «.2. S.-

tio ef! ; quia fponfalia funt via & preparatio ad.

1. nin. 2. Quando. ergó homines libidinofi ex

matrimonium ;' quare ficut omnia jura matri-

.'/JLF

vehementi libidinis paffione, ex. intentione vel

monii libertatem requifunt, & defendunt , cüm -

a; i

Vr

fub conditione copulx carnalis promittunt fce-

alioquin infelices exitus fequi foleant, (ut habe-

minis matrimonium , conimuniter pfæfumen-

tur c. requifivit de Spovfal. ) ita & fponfalio-

fait

Adretinendam libertatem ma-

t

dum eít, adfuiffe deliberationem perfectam &

runi. Et hinc.

trimonii ftatotum eft Z Ulrima C. de fponfal, c

der

[ufficientem ad fponíalia valida. Ratio efh; quia

eaipfa promiffione fub conditione vel ex inten-

c. Genipsa. codem título. Utfponfalium contra-

du

ün

tione copul illicitz vere & formaliter peccant;

&uiadijci non poffit poena folvenda à fponfo ,

vix enin é viginti unum reperies, qui non ag-

ejisve parentibus ve! cognatis ,. f1 per eos flete-

hii

noícat, fe tunc peccare,& finedubio debere con-

rt,quó minüs nuptiefequantur. Idtamenfo- :

e

!d

l

Vil

fiteri illam promiffionem & intentionem fcele-

àmlocum habere, fi quis jufla ex cauía à fpon-

ftam , etiamfi forté copula non fecuta. füiffet ,

faliorum contra&u refilierit ; non vero, fr inju-

tuli

E

v. g. ob refiflentiam foeminz : ergó habuit

fte ac perfidä refiliat , contra communiorem,

FX

deliberationem perfectam , & copnitionem fux

cuti pluribus bené docet Laymaa cit. tratt, 10.

malitiz , & confequenter etiam fui a&tus , quid ,

part. x.€. 1.2::5. 8.. Cüm nulla in matrimonio

T

Yelí

cui , & cur promitteret; nequeenim májor re- "

fovenda fit libertas ad peccandum.Certé ad eunt

quiritur animi deliberatio & libertas ab zílu li-

finem etiam jure ftatutum eft,ut arrhee pignoris

-(cfnd

bidinisad obligandumfe promirtendo mulieri,

locotraditz àrcfiliente fpohfo vel fponía (dum-

Titm

quàm ad obligandum fe, peccando, diabolo.

modó major fit viginti quinque annis ) dupli--

li g j

Quod valdé notandum, & d

*

catze,imó etiam in paenani triplicatze vel quatue -

&fo

cxr-rï:- à cgnätenti- ;

H

bus expifcandum.

;

plicatz, non tamen ultrà ftipulari poffintjfi verb

V ye

/

361

IV. Dixitamen: cems

muviter ità effe prz-

juíta refiliendi caufa fübfit , futficiat reddere ar-

Atgeí

fumendum : fallitenim hac przfumptio , quan-

rhas, quod tamen fine dubio rationem poenz ha-

[

bet;quidquid conenturaliqui difparitaté adferre.

do ille perfonz fünt tam imparis conditionis ,

f Ut

aut promittens ita priüs abhorteat ab illa mulie-

Il Ob eandem rationem etiam pactumlu-163 —— 4j

"

'v

re , utextra illum furorem libidinis, certó nun-

crativum fponfalibus ab altero contrahente ad

je--

j Etinfxä;

&um tanquam jute invalidum refcindi debet. L.

- Not

quim eam fueritducturus. — Nam inter indicia,

quibus in dubio prefumimus , nos non prebuif- ..

Siita flagulatusiS. Sitibi. . de Vérbor. Obliga-

üm f

tiow, — Ubi dicitur: SP tbi »upfero , decem dare

fe confenfum perfe&tum , fed imperfectum &

tem fD

femiplenum tantüm , tentationi vel cogitationi

fpandes?cansácognitàdeuegandam aübionem pute

T &Cn'ii

malz , unum eft , quandó fcimus nos anteillam

10. Ratio eft; quianon ut par eft,mutuo fpon-

LC

taneo amore, fed ex libidine & turpi quafia

tentationem . femper conflanter. abhorruiffe à

V, f

peccato tali..— Ut bene docet Sanchez . 1. sse-

matrimonis tali modo comparari cenfentur :

igy,

val.c. . 4.20. Etegoalibi. Fallit etiam hac

quaré promiffio tanquam contra bonos mores

j , :Rio:ffäü

refcinditur. Ex communi Sanchez /. t. 4ifg: 23.

prafumptio communis in prorsüs extraordina-

tl

riozítulibidinis, idque maximé, quando pro-

sum. 3. Layman cit. s. 9. Duze tamen hic li- —

j "

mitationes notaride funt.

D

miffio facta fuit tempore ipfius copulz durantis,

N

quam ex Medicorum fenfu comitari folet aliqua

JII. Valetejusmodi promiffio, fi turpitudinis

Wt

tranfiens phrenefis. — Quia ergo in foro Sacra-

prafumptio ceffeG;ut fi promittatur nomine. do-

mentali idem teílis eft & reus; Judex autem te-

tis vel donationis propter nuptias, vel ob ing-

dlfiï (,q-u

u f[)mrä

netur fententiam ferre juxta teftium depofitio-

qualitatem perfonatum ad compenfandam no-

* füpf

[

Ttt

nem,ideoConfeffarius tunc debebit ftare affertio-

bilitatem, juventutem, pulchritudinem, &tc. v. -

h

Vi negantis , fe tunc fuiffe fibi prefentem quoad

g. Vir ignobilis aut fenex aliquid promittit pu-

Y L')'] dans

q

huncactum promiffionis , fi ita conftanter ne-

ella nobili , juveni, pulchrz , &c. ad- compenfa-

" Al

Afe

gat, poftquàm Confeffarius probé examinavit ,

tionem nóbilitatis, Juventutis , &c. juxta e. De

1

j Ut

an reverà tuncnon cogitarit, quid & quantum ,

ilis. Decondition. appofitis.

"

4

promitteret.Et certé peenitentes non raró fo-

IV. Ulteriustantum irrita eft illa promiffio ,165. |

H

E(fL

i

lent confiteri, fe tempore copule cum fua vel

fi fiat, ab ipfo contrahente , fecüs fi fiat ab alio

,:'g

) tum

aliena hac velilla cogitaffe, dixiffe, &c. Si er-

quocunque : ut fi Cajus Titiz promittit vel legat

D

Vg

g5 tunc ad alia potuit advertere, cur non p?afu-

mille;fi cum Sempronio contrahat: talis enim

lt

mamus rursüs etiam advertiffe ad hancpromif-

non turpis quaítus , fed liberalis promiffio feu

Ws

OM

i

'fionem ? Vide dc hoc etiam in ordine ad fo-

donatio füb conditione honefta cenfetur , per

Amuï

rum externum optime . di

quam nequelibertas matrimonii aufertur , cüm

d

fferentem Gobat cit. 4

k

u

&HU.Ay. ,

*

ui;

non agatur dg pona damni, cujus -metg aliq

a

,

m

t

^

X

:O, L De Spmfallus

L

$03

]d-.cöiitïrähendum c&ntra mldhtac&m irniduci

alii;: ex. profeffo*þptinää /P"eäez:'.dvz.'/þ- 10. $edd

t

poffit ; fed folum deacquirendo lucro , per quod

1. Dicaftil. 4:/2. 1. dub. 40. n. &10. Gobat. Caf.

|

aliquisad matrimonium allicitut; nam dicitur

S.num. 382. Ratio fufficiens eít ; quianeque

L. Titio f.jll)c Condít. d Domozflr. . Aliud eff

jure naturz vel divino, neqüe jure civili , -aut

eligendi matrimonii pyne metu libertatem an-

Canonico pronuntiatur invalidus talis contra-

|

ftrrisalind ad matrimoninis certal

"

|

]

qe invitdirf,

Cus. ^ Certé autem omnium confenfu debilif-

II AMMaxime ab errore.

fima fünt ejusmodi fponfalia, ut facilé à partc de-

-

Egula hic duplex fit. Prémo: Omnisigno-

cepta, etiam propria authoritate , refcindi pol-

F '

rantia , error, deceptio feu dolus fufficiens

fint: ut in Subfectione videbimus. Quidautem

[

d

ad irritandum feu dirimendum contractum ma-

referat noffe, an talia fponfalia valida vel invalida

u

"

-

timonii , nimirum verfans circa ipfam perfo-

fint: & ad quid tuncfponfus feu pars decipiens

nam , conditionem fervilenr, aut aliam qualita-

h

teneatur, in fimili mox dicam s. féquenti;

169

tem per fe intentam aut in perfonam redundaa-

IV. Communiffimo autem DD. confeníu

dem ( juxtadicla m impedietento Erroris) fine

lida funt fponfali2, attamen ea de caufa juft&

:

dubio etiam fufficit ad irritanda fponfalia; fe-

refcindenda: 1. Quandó deceptio vel dolus e-

cundürn Osne;.Ratio eít; quialonge faciliüs dif-

tiam antecedens non eft. ab altera parte contra-

folvuntur fponfalia de futuro , quàm matrimoaii

hente, fed, eà infcid ab alio tertioaliquo. 2.

de prafenti, cuius fcilicét fortiüis, & facratius eft

Quandó fponfus vel fponfa à nullo alio, fed pro-

vinculum, quàm fponfaliorum ; fequuntur enim

priignorantia , errore vel imprudentia femet

multó gravioraincornoda ex diffolutione matri-

R

ul

decepiffet, 3, Quandó deceptio, error veligno-

monii , quàmfponfaliorum de futuro : ergo

[ d

-

E

ranua nou antecedens, .íed incidens vel COn-

Y

7 L Regulaaltera: lgaorantia , error vel de-

comitans tantüm non dat caufam contractui. 4,

ceptio cifca qualitates vel circumflantias fponfi

Quéàd i de hoc dubiumfit , an fcilicét quis veré

u

velfponfe, Íitales fint , qua fufficerent ad re-

"

contraxerit propter tales qualitates circa quas

: fcindenda fponfalia , fi poft illà contracta pri-

fuit deceptus, - velerravit; poffe fe tenere tan-

NI

müm füpervenirent , ( potiffimz enumerabun-

quàm inductum ad contratum ex illo dolo vel

n

tur 2 fabíecT. $. 4. ) faltem dánt jus ad refciriden-

ertore, bene refolvit Tambur, cit »sm. 10. Plu-

i

t

.da fponfalia per ejusmodi deceptionem , erro-

ra circà baec »um. fequenti.

i

M

rem velignora ntiam contraCla. Cowmaenis D'D.

IF. Etámeth fen coatlione.

u M

Ratio eft ; quiajure paria fünt: aon effe, & non

M

Egula generaliseft. Omnis metus fuffi- 176

1

apparere:aliquid lapervenire,& precedens igno-

*R

ciens àd dirimendum matrimonium(ni-

fert

-tati. Utex L. 77. ff. De costrabes. emption, be-

mirum veré gravis abfoluté vel refpe&tive , inju-

li

& obfervat Leffius /.

4

L

^ De Yuflitiac. 4 aiub g.

fié incuflus ad extorquendum ipfum a&turn ; ju-

d-

— Etinfrà plenius declarabitur."

xta dicta fuprà de impedimento 725) ctiamfuf-

xe[.L

—— Notaautem hic, ignorantiam Vpropri'& dici,

ficientiffimus eft ad. irritánda. feu. refcindenda

VM,W!

cüm fponfus v. g. folüm ignorat talem qualita-

fponfalia. Hoc tamen inter hac difcrimen eft :

"ii

tem fponfe v.g. effe corrupram , morbidam ,

Quód , ut videmus , Jus Canonicum exprefse ir-

u

&c. nihil cogitans de oppoftto. Error proprie

ritet matrimonium ex gravi & injüfto metu

0i

. dicitur, cüm fponfus non folüm ignorat aliquid

Qx

conttactum : non item uilibi expreíse fponfalia.

ylt

tale, fed etiam actupofitivo falfo credic &

C d.

i-

Attamen 1. Valdé probabileeft, id, quod jure

JH

- Rüimatv. g. effe virginem , effe fanam &c. Dece-

ftatutum eft de metu irritante ipfum matrimo-

^. Btio,, fraus vel doius dicitur, cüm quis fic erro-

nium , efle quoque intelligendun à fortiori de

M

' neecredit , & exiftimat ab alio falso perfuafus ac

metu refpectu fponfalium, cüm hazc fint via ad

deceptus, five ab ipfomet contrah

li

ente altcyo ,

illud : uti docent Sorus , alilsque congeftis San-

! fiveab alio teriio.

Omnis ejusmódi ignoran-

chez l. 4. difp. 19.m. 3. Diana part.3. tratl. 4.

od

tià, error vel deceptio poteít effe vel antecedens

H

^ & dans caufam contraclui, cüm ftilicàt

vefol. 378. l'ambur. cit. $. 2. sum. 3. & valde

T

:

quis i-

probabile cenfet, " Tanner. bic tomo 4. difp. 8.

. ^, deocontrahit,

suia ignorat , vel decipitur, alio-

]

quefl. 1. nnm. x4. Quamvis ipfe cum pluribus

Q

- quinfi veritate

mnoflet , néquaquàm contraQu-

oppofitum teneat.

Et videtuy colligi exe. Ex

rus: Aut inci

m,& '

dens & concomitans tantüm , &

litteris. De Defpon[at impubtr. 2. Omnes con-

74

non daüs caufam contrahendi , cüm fcilicet ez

Yitil

tractus , adeóque etiam fponfaliorum , ac matri-

ji

tiam abfente ignorantia vel deceptione , & veri-

o

qmonium fBaxime, metu gravx& injufto extor-

u

[

164

fate cognita, tamen contraheres. Jam porró.

tos ipfein jure natarali eíle itritos ac nullos, ex

- JII. Quandó deceptio feu dolus aritecedens

probabiliffima plurium fententia docui c. 2. De«

wroïmrf À

dans caufam contractui eft ex parte contra-

£al. pavt. 1. Sell. 4. $. 3.m. y6.. Eo quàd impli-

" Jþ 1i

( hentis , cüm fcilicét ipfe fponfus v. g. decipit

care videatur, in re tanti momenti. aliquem fibi

poníam in ejusniodi qualitate,

j

ii

ficque deceptam

per injuriam comparare jus ]Dü.'l..tiæ in al-terum,

11!5 «

Ad confenfum inducit, ipfo fa&t

o nulla effe & ir-

3. Tandem certiffimó poffunt zefcindi ad libi-

rita fponfalia,

j*

probabiliter füftinet Zverfa apud

tum partis metum paffz : ídque etiamfi ejusmo-

. Tambur. rra

&.3.6.2. $. 1. num.,

( PM

f. Negant au-

di meticulofa fponfalia effent juramento firma-

tem longé veriüs ,

& valereab initio ejusmodi

£a ;fiquidem nan fit opus relaxatione juramenti ;

[[uf!

yl

m

: Vdossn,s Leffius, Coninch apud ?gndgm 2

cüm juramentum non poffit effe vincplum inis

Arra

guis

N

-

f

504

i /aeol.;. S:ïzcram'mt.þ Pgrs 'Iiï/.f Cap; "

falia fuerunt invalida , ut-in/caübus;utttobi(gq; »

quitatis. Ex communi Sanchez difp.21.num3.

l

I(I

:Diana s 72)91::*. 6it.

B

primolocopofitis , utpoté ex errore circa per«

*

l

17

Il Certoó autem non i

rrife;t fpbniäia (þ;fic!ut

fonam , &c. vel ex metugravi injuflé incuffo ad

nec matrimonium fuprà fuo loco ) 1. Metus

extorquendum ; iterum liquidum erit , eum non

j

quicunq; non incufíus ab extrinfeca caufa libera 5

obligati ad nuptias ex vi fponfaliorum ex jufti-

tia,cum ealupponantur efle nulla. At nunquid

[

fedab intrinfeco affumptus , etíi terrente caufa

natürali. 2. Metus etiam gravis & injufte incuf-

faltem obligabitur vi promiffionis factz ex fide-

[

hn

. fus quidem , fed non ad extorquendum ipfa

litate? ( Eadem eftquaftio in fimili de ipfo ma-

trimonio, eadémque debet effe refponfio, ) Af-

Dd

fponíalia , fed adaliud, v.g.Si ; ut carcerem ef-

fugias, fpondeas matrimonium filiz cuítodis.

firmativam tenet J4verfa apud Tambur. cit.

int

lii

3. Metus etiam gravis ad extorquendum fpon-

nttzio. 12. Ncgativam Saschez, 4.. difp. V $. »um.

6. Ratio pociflima eft;. quiain contratuoncro-

n«

faïia,incuffus', fed juíté , à lege vel Judice, &c.

- 4. Mitus injuflé etiam incuffus ad extorquen-

fo naturá fuà ex utraq; parte obligatorio , ut fer-

ln

eturzqualitas , vel utraq; pars obligata manere

dum fponfalia , fed levis folàm confideratis cir-

g:m-

cumítantiis perfonarum. ' Hac omnia genera-

debet vel neutra : cüm ergó certum fit nonob-

TW

D]

tim explicata habes /. e. $. 2. Eadem enim quo-

ligari partem , que metom pa/fa vel decepta eft,

ideo nec obligata manebit altera. Intelligefeme

ad haceftratiofponfaliorum & matrimonii ; &

ICS

infuper quamvis Bonacrse G aliorum probabi-

per per fe loquendo:Nam certum elt apud omnes,

Isf

Jl

li opinione , metus gravis jufte incuffus redderet

talem obligari adrefarciendü omnia damna for-'

Anvalidum matrimoniü ; quippe quod ex fe in-

t& ind fecuta parti metum pafla vel decept,

E

[

V

diflolubile omninb perfectam. requirit liberta-

& maxime, írfponfa violata, aut etiam imprz-

:

-

NT

t, qüz damna ; quando aliter refarciri

t

tem ,. tameniddicinon debebit defponfalibus,

gnalah

qua ex fe indiffolubilia non fünt , & ex caufis fü-

non poffunt , utique tenebitur ad nuptias per ac-

T

»pervenientibus refcindi poffunt. '

cidensqui metum incuffit, veldecepit. « Prout

li

d

172 ]. Sponfilia metulevi injuüo.e;itori»a s

de fito promiífore dicam infrà , Cwm dt P'tega-

fint valida , atramen infirma, & etiam propria

tili

,ti:' jþqlrz/:«:r;f'm.

authoritate metü pasfi irritabilia. Cürn aliis San-

$Y^

kqu

chez 4difg. 19. num. 6. Cüm enim altera pats in

:

Esteruo figno cevto expre[fa.

i

j

(

conícientia teneatur relaxare fidem hoc metu

Ertum eft in fponfalibus, ficuc & i

n m'atrxi;lv74 j

fümd

extortam , poterit ipfe vim paífus pari modi in

monio, verbis vel figno aliquo debere ex-

nf

onícientia refumere fidem àfe datam; idque e-

primi promiffionem feu confeufum G volane

I

N ü;;

h

Aatio e[) ; quia

tiamíi fponfalia juramento firmata fint : Sed cer-

tatem internam fefe obligandi.

Jl

fi

té nunc prius obtenta juramenti relaxatione :

nulla promiffio obligat; nifi acceptetur : & fpe»

li

j

prout difp. 21. »am.

4

. merito no:at Sanchez.

cialiter, promiffio oneroía fponfalium ac ma-

TW

In foro aütem externo non dari a&ionem ta-

trimoniition obligat, nifi dependenter à repro-

fütty

lem levem metum paiTQ ó äpud omnes in con-

miffione : atqui nemo acceptabit tuam promif-

Eu

" feffo eít,

ficnem, minis repromittet tibi , nifi cognofcat ;

fatls»

Hic non abs. re petes

X:Si in xdi.&i's cafibus

net cognofcet, nifi ei intimetur; neque ci in-

Jiey

&sponfalia valida, tamen ob metum veldeceptio-

timari potelt , nifi per verba vel figna externa:

lll , )

nem tam faeilé reícindi poffunt in conícientia ,

érgó, &c. At quid fi Berta dicat Bartholo:Quam-

At conf

.. & etiam arbitrio & authoritate propria perfonze

rimum tu in animotuo dixeris: promitto me

lt ff

an

metum paffz vel decepta :

uid ergó interet

ducturum Bertam : ego.illa tua interna verba

7) ol

quoad praxin fcire , an fponfalia fint valida , nec

habebo pro acceptatis, & ex nuunc me tibivi-

At

OH

ne? R. Mukum per omnem modum ; nam fi

ciffim obligo in éum eventum ? , . Si Bartholus

"t Tij

- fponfalia jure fint valida , quàmvis ftatim refcin-

dicat, Vel fignifïcet 3X ie fic CHS COntentum,' na-

Wtüb]ms

denda , imprimis parient impedimentum publi-

fcentur vera fponfalia, ut primum ferió infüo

ly,

!

i

x honeítatis , utuna pars non poffit contrahe-

animo dixerit: promitto me ducturum Bertam ;

' xe matrimonium cum alterius confanguineis in

jam enim fatis in anteceffu zaanifeftavit fuam

m

ülaf

iU

primo gradu, quod impedimentum non pare-

intentionem, Ira P. Gobat bie. tratl. 1 O. caf. a.

rent, fifintinvalida. Deinde fi valida fint , con-

lzmütan f

num. 4. Qualiter autem valeat votum feu pro-

ferunt jus ad ofcula , amplexus G taCtusnon im-

miffio interna ipfi. Deo fa&ta de ineundo matri-

1 chm 1

N

11'

pudicos , in communi faltem & probabili fen-

monio etiam cum certa períona ,. Deo volente.

h

tentia, donec refcindantur ; fecus ( ab initio

videbitur fuo loco ; interim videre potes apud

J

Mi

fueruntinvalida. Étinfuper

s

N

41

Ü

undem Gobat ibidem sum. 42, &;urs/vüs;nf;»

"d

Aj

373 V. Si pars contrahens injüftum met,ump'af.

1C. 2um. 461.

"

fà , aut in priori cafu ab altero contrahente , vel,

Jam veró quali

a debent effe verba vel ügm

"

jj

co confeio, ab alio tertio decepta,ju(ïcä*poten;

fufficientia ad fponfalia. Pono prius aliquas re-

Vi

Ti

|

feflire, nihilominühs vélit matrimonium con-

gulas communes ,. deindé fpecialia ad me;»'/.; :

! Jïlfbfï |

trahere; ad quid obligabitur metum incutiens

magis utilia ac communia felecta.

f N

vel decipiens ? x.. Siquidem fponfalia fuerunt

|.4, Regule communes.

yalida, liquidum erit

Equiruntur, & fufficiunt illa verb

45 äwïï .ü""

; ipfumobligari flare con-

"[q!. t

tradui,

matrimoniuminire, — Si veró fpon-

R

hic & nunc fufficienter iaducant mentem

n "

inter*

bl L. &m

A

i

505

1

! Se&.*ll;* De Sponfalibus.

d.

internam ; Seu , ut latibs exprimit Tamb'u;r. Quaré fi . verba mutþam promimonäm fignifi-

il

tratl. 3. 0. 2. num2. 1. Quecunque verba, figna, cantexfe vel circumitantiis ; pronuntiabit fpon-

friptura , nutus , &c. quibüs fponíus , &

0

falia valida : Sinon figaificant, proxi*fintiäbit in-

"

fponfa determinata perfong. fignificant promif-

valida: Si veró dubia fit fignificatio, feu verba

id

fionem reciprocam de futuris nuptiis , five figna

fint ita dubia, ut ex iis non poffit probabiliter

ejufmodi fint ex propria fignificatione , five ex

fïlif

conjici mens utentium , pronuntiabit potiüs pro

itd

confüetudine , five ex propria voluntate fpon-

libertate illius, quiufus eft; quàm pro valore

"

forum, five quocunque alio modo ; dummodó ,

fponfalium. Uti (contra Tanner. difp. 8. dub. r.

*

utdixi, fponfus & fponfa inter fe fienificent,

W.

nm. 10. Tambur. cit, $. 3. s. 6. aliósque

intellieántque promiffionem , füfficiunt ad con-

nonpaucos ) veriüs docent cum aliis Perez hic

H

dU

ftituenda iponfalia; cum enim fponfália fint

difp. 4. SetE. Y num. g, Diana part. IO../'trQ'ä'.I".

merus contra&tus civilis, fatisfunt ea vetba vel

W

vefol. 1 9. Gobatcit. »s5.73.

Ratio eft ; quia

figna quz internum confenfum, fe feque obli-

ftandum eft pro libertate poffidentis illam , nifi

g

(

gandi intentionem fufficienter exprimunt, Me-

jus aliquid in contrarium ftatuat, fed hic jus'ni-

l

rito igiturSanchez . 1. De ZMatrimon. Aifp. 18.

hil contrariura ftatuit quoad*fponfalia : ergó,

num. 2. ait, apud Indos illa verba :'Sepeliam

; &c. Statuiturquidem c.. Fesal, De Sententia d*

i

te,quandó moricris:parere vera fponfaliajquam-

.rejudicata. 'ac alibi: docéntque DD, comma-

Visenim nor ex fe , tamen ex uf illias Regionis

nitfimé cum Sanchez /. x. difp. 18.mum. . in du-

iisanimus

f

bio favendum efle valori matrimonii. * Ab hoc

Et hinc eft

pöadcnd;, niavtr'-ime,nium explicatur,

-

tamen non valet argumentatio ad fponfalia: ne-

65 IT DQvando fpon

fus V. ge fexïrpfimus;in cone

f'l.

que verüm eft univerfaliter :Cut volunt DD.

trahendo dixit verba certó- fienificantia pro-

oppofite fententie ) quz flatuuntur in cauía

j

miffionem matrimonii, fecundüm eundem fen-

matrimonii , ftatui hocipfo in fponfalibus; cum

K

füm debent intelligi verba fequentis feu refpon-

grandis fit difparitas , ut jam füpra innui, &

dentis , 'eti de fe generalia, dubia, dquivoca ,

iterum dicam infra de fponfalibus conditiona-

nifi claré contrarium . explicetur ; adeóque f

tis. Et optime probat Gobat cit. 2 s. 7 1.

fequensrefpondeat: volo , confentio, annuo,

4 — Verba certa,

placet, &c. jám vera naícentur fponfalia. — [ta

Vs

cum aliisSanchez cit. 2. 4. Idetn dicendum,

Erba certó fignificantia fponfalia funt :179

x

V

E

d

fi Rofl,tra&atum",de-fponfälibus addantífponfi :

promitto tibi matrimonium , ( ego tibi

platet, fitita, &c, Num ex circumf(tantiis fatis

promitto me du&lurum te:promitto, me obligo, do

;

predictus animus exprimitut,

Ex communi

tibi fidem meam , quàd te ducam [ub fide sea te

&i

Tambur, cit. »47. 3.

EE

dncam i babeas me ; infidus fim , fim nequam,nifi

; ,317

Z L n forocohfcientiæ-principalitg:r attendi-

te ducam;& his fimilia, Item accipiara teducam

r

tur intentio, Adeóque, ficut quandó conflat

1eideinceps , poflbac ,cras te ducam C'c..Namli-

prom

adfuiffe intentiouem fpondendi inter fponfos

céthaec & fimilia verba futuri temporis expref-

güokii'!' ,l'

fatis cognitam per talia verba yel figna, quam-

sé non fignificent promiffionem potiüs quàm

lj ei [

vis exfe non füfficienter explicativa

promiffio-

propofitum (& certé eaverba : contraham te-

: ]

nis , veracenfenturfponfalia, & obligationem

£um matrimonium : folüm fignificare propo-

(yir- |

in confcientia inducunt; ità econtrà , quajiacun-

fo &

U

fitum, cenfet "T'anner. cit. s. t O. ) attamen

que figna vel verl

?a fint 5 non 1nducent fpon-

fignificant promifiïone*m implicité ex ufu

T

falia

» obligationémque in contcientia, pet fé]o.

communiffimo !oqluend'i'. 'Uti authoritate plu-

W»Wl' " 5

quendo , nifiiis ufus Veré confe

aferit in fponta-

rium confirmat Sanchez difp. 18. sum. 12. Et

ht

lia aut matrimonium ,

ficut enim nuptias non

certiffime fimiliter , fialteri ftipulanti feu pro-

j 5

€oncubitus fed confenfus facit. L. I&

»ptias ff,

miffionem exigenti, v.g.puelle nolenti con-

m ini'ï |

De vegulis juris

; ita fponfalia rion locutio fed

confeufus facit.-

fentire , nifi promittas matrimonium , itarefpon-

Md

Unde qualiacunque figna ad-

deas. Item fi unus dicat ; accipio te 13 uxorem ,

t avi[ !«:

hibita (int,

fitamen iis ufüs vel

ufà ignoravetit,iis

& altera refpondeat : egote accipiam invirum ,

| 10.951*

,lgniüdari/falenl cohfglïflimv

vel promiffionem ,

^ &c. adhuc conftitui fponfalia ,re&é cenfet Tam-

nf

nulla erunt. fponfalia ,.

& fi probare poffet quis

bur. cit. $. 3. ?. 16. confentiente Gobat »ug;.

"

i

"

vel que , Íe ignoráffe iil

am fignificationem , ju.

49. Nam licetil

lud fponfi : accipiotte : fignificet

9

Ml

GeX non poterit com

judice Gobat cit. 74

pellere ad matrimonium ,

de przfenti, utper ea verba videatur matrimo-

f

2.7.

nium conftitui; tamen illa expreff:o fponfz re-

IV. In foro aute

as

; ;78

m externo priacipaliter at-

ípondentis per futurum : 4céipiam : oftendit

tenduntur verba,

Quare judex Écclefia(ticus ,

confenfum effe de futuro: ideóque conftituun-

jf

d [ r.

€ui intentio. fponde

ntium interna conftare non

tur fponfalia, & non matrimonium,

poteft , deber

muaä s

judicare fecundüm verba vel figna

]. Verbacertó nonfponfalia, fedimatrimo-180

n

intellecta

5

; fecundüm communem modum lo-

nium fignificantia fünt : 1. 4cczpio ze im me-

quendi.: Ut expreísé habetur e, Ex lirteris, 1,

am. . kimc verba pro genuina formá matrimo-

De fponfal.. Et fecundiüm ceommunem modum

'nii ponuntur , c. slrimo de fponfal, Subauditur

-[bll j

oquendi in tali loco , ubi fponfilia contracta

enim:inuxorem meam, in maritum, &c. 2. 772-

dfle

A

Jeo te 10 uxoret,

3. d'am , ex nnnp repnto re ín

i

um. L. Sm;g in jlipygat.' Á Deregnlis juris,

poste

Rrr3

'

:

$06

ï!:eal, Sacrantent, Pgnflll'; ,CaP; l

,

nium clandeflinum irrité ;oht;äxi?, in 1iu!!o'foï:;

$$

sórem z ex ntenc , velpofi baez ab boc tempore:

[

item ; fes

pper, angtibus dicbus vite babebo,tenc-

rocogipoffe, utinfoturum contrahat , nifi ad

;

[

bo te pro sscore, trát

Zabote ut uxorem, providebo

hoc íe exprefsé obligarit , utfi contra&tus non

j

ribi wr suxori s exnune ,. poflbac erismea uxor.

valeat tanquàm matrimonium , valere debeat eo

[

Nam licét ea verba futuri temporis: . sea eri;,

modo, quo potefL, fcilicet ut fponfalia, ficutno-

D

rovidebo tibi ut nxori cjc. ex Tefignificent &

tavit Sanchez i&dem. íum. 6. .

-

"

l

conítituant tantüm fponfalia , quatenüs tamen

[

LU.. Ferba dubia,

A

additur ejufmodi particula: ex smme , femper ,

Alia plurima congefta & examinata videre1 35

T

j

&c. jam important etiam confenfum de prz-

.. peteslatiffimeé apud Sanchez à difp.18,& —

fenti, adeóque verum matrimonium, Utnotat

ftri&tius Tambur. cit.c, 3. & Gobateaf/2,Sed ^ --

d

10

"'Tambur. ibideps num. 28.

quia pleraque parum faciunt ad praxin in noftris

Q

kte

I

e

i IIL. Qéüandó impuberes matrimonium con-

partibus , ideó

- ttahete. intendentes utuntur verbis certis .dé

tia,

1

feäigo ahqua mggig gcgmaqïza;i.

n

Tim

pracfenti , licét ob aetatis & maturitatis defectum

I AMfeá eris

, ts eritr, . che-ündäm*S)'lW--I 84

pf

verum matrimonium non fit, cenferi tamen ve-

firum & Radriguez. conttituunt matrimonium 5

atfecundüm Sanchcs. , Haurtadum , Tambur.To- -

aW

ra [ponfalia debent , qualía impuberes contrahe-

re poffunt. Ut habetur exptefsé e. Finali.de

lómfponfala, nifi addaturea »use, velpofthac

Ày

[

(

defponfat. impuber.c. wnico eodem titulo in6.

eris mea, &c. Sic enim conflituere matrimo- .

141

ubi ratio datur; quia mens contrahentium fit ;

nium, jam füprà infinuatum eft.: Similiter dubía

fiatlus non valet fecundum omnia ,valere tasien

eftforma: velo tebabere sxorem, Hacautem: ;

lm

oX

!* debet, quatentis poteffl..— Quamregulam iatet-

vole cautrabere tecum : volo, placet te ducere : o

DAU

pretans Covaruvias is epiteme p. 1. . 3, veram

cundum Sascbez. ibidem. wum. 24. & plures.

effe dicit, (iid , quod fieripoteft , includatur in

apud ipfum, confïiguit Iponfalia: fed re&tius Go-

Qu

éo ; quodfit ; atqui fponfalia fatis manitefte in--

bat germanus »», f6. cenfet lig verbis folis

n

[/71

cluduntur in matimonio, tanquàm im'pe'rfe-,

nihil effici in Germania, nifi accedat alia actio,

&um & inchoatum in perfecto. Layman.

cit.

v. g. ftipulatio manuum : exhibitio artha , pro-

N

yum. 17.Excipiendum tamen, nifi predicti ex-

pinatio poculi , &c.

Il.- Nos. alzam ducam

prefse excluferint fponfalia v. g. contrahirnus

; ,"'/,' t'.,.-ygl þpïd-t(r "yï/gi

matrimonium , qued fi hoc non valeat, nolumus

Sanchez cit. Conizck, ali-cum Layman. bie c.

obligare ut fponfalia. Et hinc confequenter val-

1. umr. 2. cenfent non. conftituere fponfalia ;

ET

dé p?rob abiliter.

J

fed fenfüm effe folüm exclufivum fic ; promitto:

ttrimo

182

IV. Qüan

do etiam þuäcres uterites Yverbis de

ld

me cum nulla contra&turum , excipio atem tey

przíenti, clam (ine Parocho & teftibus inten-

tecimque nonnego me contra&turum,, fed ne--

tmg

dunt matrimonium contrabere , etí1 poít Tri-

que etiam affirmo; neque ind? fequitur meaffire

ii

,

dentinum non valeat matrimonium, válere ta-

mare, acproinde eaformula folüm inducit ob-,

fu.

.men ut fponfalia de-futuro , docent graviffimi

ligationem conditionatam , hanc ducendi , fiali-

Woen

D D.Veracrux , Hnir:'quez,Cardkba, Rebellps,

quam ducere velim : Aut disjunélivam vel hanc-

NY

ducendi, vcl nullam, cujus utriuslibeteleclio etit |

eísque cirans Laymaa, n. 1']. alitque Ratio eft,

fümpr

quia ex una parteadeft eadem ratio , qua fupra ;

penes promittentem. — Contrà tamen multi fen-

hm; j

Exalia autem parte Concilium Tridentinum fo-

tiunt , & fenfum eorum verborum non folüm

: tdicg

.lüm annullavit matrimonium clandeftinum ,

exclufivum , fed etiam affertivum cenfent, . fi-

i

'non autem fponfalia clendeftina, cüm ad horum

cut inhac propofitione : nullus poteít confe- -

At qum

-valoré nulla folemnitasrequiratur , prout etiam

crare , nifiSacerdos. Sed prior fenius videturin .

f g

declaravit facra Congregatio apüd Tambur, cit.

praxi receptus , ut notat Tambur, »nas, 6O.

Ll

G* 4 num. 1. Decretum Tridentinum quod fj«

Ili. Promurto tiba amorem, Qb fidelitarem,

»816 */. 4

)

tnuit ,ut matrimonium fiat corasz Parocbo &i 12«

lhy

Dubiaformula eft , cum amor & fidelitas in aliis -

00 flibus , non babet locum in (ponfalibus. Contra-

etiam rebus fervari poffi, quàm in promiffione -

j muhm(

riam tamen- negativam. docent communiüs

matrimonii: fitamen accederet traditio arrha,

m

[]

DD. Navar.l. 4. confil.1. de clandefHina defposfa-

-ut copula fecuta effet , pott hanc formulam mes

m

tioze. Sanchez l. 1. c. 20. pluribüsque relatis

ritó judicaretur, perhoc faCtum declarari dubia,

"t

Diana part. 3. tratt. 4. refol. a.98. Tamburinus

illa verba , & explicazi in. fenfa promiffionis

j

lls

ibidem»sm. 6. 6 9. Gobateaf. a. 2um.78.Ra-

fponfalitis, Gobat; s. 6 g. Et univerfaliter :

3

Nitm

, tio przcipua eft ; quia Concil, Trident. feff. 2 4.c.

f poft mentionem factam de matrimonio , aus

Jbebl,—m

1. deveformat. matrimon. loquens de clandelli-

quomodocunq; dubiam promiffionem , feu vere

né contrabentibus, exprefsé ait: ad fic contra-

^

llone

ba dubia vel figna fequatur copula , cenfetur fa-

N

um

hendum eos facra Synodus ememinh inbabiles

la animo fponfálitio

? akd(;oqu.,e fpoxlfalia* f:.qfï-

^ Mi

veddit.Omüinodicit,id cl(ï:omni ex parte,ut pro-

traca.

:

?

À

ïü()rem

indé excludatur ratio fuprà data de impuberi-

. IV.. Propiu

0 tib' 4d matrimoüü?'m »dixit Pe»13 -

bus. Sed certé facilé refpondetur ? fübintelli-

trus Apollonie ; refpondit haec : Deus benedicat -

m

"Wt

gendam effe vocem : matrimonium , quz proxi«

tibi, Erüntne fic iponfalia cenfenda inita?. Cer- -

U]mhu

mé anteceffit..Fatetur tamen Layman cit. pro-

té nifi con(tet , vel appareat , Petrum fuiffe joca»

ef-

mäs, Ml

pier authoriwtagem' DD. fPonfum » qui magrimo-

tum, fed ferib locutom, &ma,xi,jm&( fi prate

fit

N

NT

(

P

V

D

A

| Se'afï;vlfl.ï De S;pol)ylzliba;./ :

$o7

)3

üt'tr'a,&atiovïefmhcntioaliquadubendi,i*efpxondgt Sponíalia. Seu, ut ait Gobat nuk-.69- quandó

ial

- , Gobat. cóf: 1. . 32. in foro externo pronun-

precefferant, vel . comitantur V"e'rbg,. acliones

TR

tiandum, quód fic ; etenim. illa phrafis : propi-

vel circumflantiz , ob quas meritó cenfeatur ,

i

notibi ad matrimonium, ad ei

T

^

k

)2tionem, a

illam miffütationem & acceptationem haberi

communicationem,ferió prolata fi

2

a;;

ficata Ger-

LT [

pro confenfu in matrimonium de futuro. ..

manisferium animum nubendi, emendi , Gc.

. IV. Tacirurnitas-aut non contradiclio prae

911I

Et fi altera. pars zefpondeat behedicens pocu-

fentis filii aut filize , tunc folüm eít fignum pofi-

ferel!;l-j

lum, cenfetur confzntire in rem petitam , aiió-

tiviconfenfus, quando parentes ( item 'T'utor

quin certo alia locutura.

Certé vix erit repe-

velalics poteftatem habens ) dicunt: hanc no-

«

tire puellam , qua , fi abhorretà tali mátrimo-

Ttram filiam damustibi, vel tuo filio in fpon-

AUR

nio, eo cafü non effet mox ditura , jam noa ef-

fam, Stcüs, fi alius fic dicatfub cujus poteftate

Jl

Íe tempus agere de matrimonio: aut certé re-

non eft conflituta puella; hi enim carent pote«-

fponfura cum tali refórmatione vultüs , oculo-

ftate & authoritate exprimendi aliorum confen-

g

rum , vocis , &c. ut omnes prafentes advertere

fum. Juxtà communem DD. cim Sauchez /. .

n

af

poffint ab ea non cogitari ferió de matrimonio

difp. 13. 9 24. & "Tambur. cit, »um. 3. con-.

1

à propinante oblato. Illud vero indubitatum , fi

t Postium. ac Dianam part. 3, traBl. 4. refol.

il

Apollonia propinatum poculum ac rcfufum

730. Tandem fi filius abíens, vel infans pofteà

acceptáffet, & mox'ebibiffet,nullo figno contra-

fiat prafens vel adultus, quandó à parentibus re-

4

tíam mentem oftendeiüs , fe Ícilicét non bibere

fciunt'prom;ïfïïonem pro ipfis faclam de matri-

in figpum matrimonii , fuiffe compellendam

monio , & ipfi vel ille taceanteo ipfofponfalia

]

nubere Petro, quia ejufinodi actio Germanis eft

iniri , ex communi notat Zambzr. ibidem cum

cdarum & certum fignum confensüs in. rem ,

Coinck, Iddue muültó magis ;fi ratificent per

ï

quam petit propinans.

Lege totum illum ca-

verba vel per cohabitionem , vifitationem ,. vel

fum primum apud, Gobat. tratl, 1. illandati

ofcula & amplexus , per appellationem fponfe,

:narf: appel!atþm'.,

G. Sic enim eít clara fponfaliorum approba-

n

Ü

tio. Prout deciditur in jure c. saico de defpon"

. JF. Sipna alia.

þct impuber. ia 6. decretal,

ub ïsgk; " On folüm verbis , fed aliis etiam adtioni-

M 59 V'

707

- bus conftituuntur fponíalia , féd verénon

þonfah': ,

fineverbis vel tractat

Ipter per[onas baliles,

3matrimonio.

ione prïedicenti aliqua de

N

^* Eneraliter: omnes illi & £eré foli füuntha-192

tl

m

I. Porrigendo acceptando. & compl&äendo

biles ad fponfalia contrahenda, qui poffunt

fednt

invicem manus, fedcerténon fine verbis, ut (i

validé & licité inire matrimonium ; & confe-

a

quenter omnes illi & feré foli funt. inhabiles ad

juvenis dicat : en habes meam manum in fig-

ducté

gnum, quód velim te habere fponfam , & puella

Íponfalia, qui nequeunt fine peccato celebrare

Veritas

vl

J

mox etiam porrigatmanuim, etíi nihil dicendo.

nuptias , qdantüm eft de jure naturz..

yudlis

hujus dicli, fimiliter & ratio, cur dixerim |:re

Secüs fi ille apprehendat manum puelle , &

jum

tum primum dicat, accipio: te in meam fpon-

foli , &, quantàm eft dejure natura ,

Pate')it ex

mixïiift'i'

fam; illa autem nectetrahatmanum , nec con-

dicendis in particulari./

tradicat ; tune enim non fore fignum fufficiens

( fi)!l*«P

J. Inbabiles mmr;;liter./

&t d

repromiffionis , nec confequénter fieri fponfa-

d ,

lia, cum pluribus docet Sanchez 4ifg. 22. s.

Rater infantes amentes, plené ebrios , om-*93

vl

6. Contrà tamen fieri fponíalia , contendunt

P

nésque deliberationis incapaces,ex diclis $.

"RU |

Pontius , aliísque citatis Perez difp. 4. fe&h, 6.-

2. etiam czcus, furdus, & mutus fimul eft inha-

Il. Porrigendo & in digitum immittendo

bilisad fponfalia & matrimonium. Juxtàcom-

Mrhiäf-þ"

annulum ( quod DD. fübarrhationem dicunt )

munem DD. cum Sanchez /. 1. dfp. 8. n2w. 30.

cliïasüfj

in fignumfidei & promiffionis , quam fibi dant

Ratioeft; quia faltem moraliter loquendo 'eft

Íponfi de futnris nuptiis , adeóque etiam non fi-

impoffibile, ut qui fimul caecus, furdus , & mu-

j

m

nealiqua tra&latione vel mentione przvia de fü-

tus eft, velà fe ipfo.vel ab alio difcatrequifita ad

turis nuptiis. Ut fi juvenis dicat & tradat annu-

di

matrimonium; quaré omnino repellenda effet ,

j

lumpuelle: do tibi hunc annulum ad matri-

qua tali vellet nubere. Eadem ratione talem in-

p[ümï

nirat

M

monium: illáque acceptet nihii contradicendo,

fenfatum hominem etiam incapacem effe pro-

u

habebitur ejus taciturnitas pro expreffa acce-

feffionis religiofe , ex communi recté docent

jtuonm

ptatione , & confequenter re

a

Diana part. y-27461.6. refol. 24. Pollizarius 44a-

efl, I

jf

communi Saxchéz, cit,

promifüon?. Ex

nuali Regula. tratt. 3. 0. 2. Neqstalem obftrin-

(

K

190 III. Mittendo & acceptando ali

a munera jux;

gi przcepto audiendi Sacrum contra multos,

]onmll j

tà morem fponforuni , precedente fcilicéttra-

cum multis bene probat Gobat -Alphabet. Sa-

Ciatione aliqua de matrimonio , feu ut loquitur:

erum avdientium. Secüs dicendum de eo , qui

í ii

Sanchez cit. »s. 6. quandó habito tractata de

folüm ano ex his defectibus laborat:itémque de'

T

10

matrimonio conttahendo , mifit fponfus ar-

illo , qui eft mutus & furdus fimul , modó non

d

)

rhas, ocalia, aut nomine fponfalium pecunias ,

fit ccus , nam talis poteft edoceri neceffariaad

j

Vl

M

obligationem, actámque conjugalem. Sanchez

hf

n

?Fccpgayitgue puella , cenfetur confenfiffe in

eit.

us

1

Zeoi. Sacräm(mt.' þPar'sþlïf; Capi !

£o8

cit. num. 3 2. Yanner. difp. 8. quafh. 1. nmm.32.

eo infirrmz atàtis judicio

5

lmprudens veffät-rfa;i-

5

,

tatio.

z

addens abfoluté & phyficé loquendo , nihil ob-

D!

flare , quin etiam cacus , fürdus , & mutusadeó

II. Non om

nmo firma, fed fgfpen./faï fu;ltt 96.

*

fl

erfpicacis fitingenii, ut rationem matrimo- ejusmodi fponfalia impuberum; quia quampri-

ni

nii fatis intelligat, ideóque uxorem ducere va-

müm impubes anios pubertatis aflecutus fuit ,

n

datur ei optio vel refiliendi, vel fponíalia ratifi-

]eat. Sgd mor.alia fe&tamur ,non phyüca.

candi exp:efsé veltacité Citato c. de illis éc.

D

ll. JEtas , imþnbe;cs.

"A nobis. codem titulo, At quid fi impuberes illi

m

m

"T'as fufficiens ad contrahenda fponfalia eft

fponfalia prius firmárunt juramento ? Adhuc

194!.E

poile refilire , contra Sanchez , alios multos,

pl

«tas rationis feu anni difcretionis ; & ju-

tella

re Ecclefiaftico quidem requiritur feptennium

cum aliis multis docet Poatigs apud Tamburi-

a

completum , adeó ; ut ante eam a&tatem com-

num approbantem , tra£f, 3. c.5. . 1. »sm. 17,

h Ti

Eo quàd juramentum fequatur naturam actüs ,

letam tam mas , quam fzmina inhabiles fint ad

il

Íponfalia contrahenda ; eáque contracta invali-

cui adjungitur , nifi à jure contrarium ordina-

)

da.c. Litteras c. e/dcce[fir. c. -dc. diffelvendum.

tum fuerit. Excipit tamen Layman. swm. 17. fi

impuberes pubertati jam propinqui fponíalia

p

De defpon[at Jmpuber , €$c. unico eodemtitulo:

Tiií

í

in 6. Ratioeít 5 quód ea ferme atate & non.

juramento confirmárint, tunc adepta pubertate ,

refiliri non poffe. Juxtaicit. e« ex. Lizeris, De

[

antcà rauonis ac liberi arbitrii ufum confequan-

tur , ut voluntariam in fe obligationem fufcipe-

'fþa.»;fzzl'».

E

(qe

IV. Pubes a

u

item jam , -qtilicum— impubere! 974

Dd

repoffint. — Quaré fi certis indiciis oltendatur ,

contraxit,neque ante , neque poft hujus puber-

i

dcfe&tum atatis fupplere malitiam , & praco-

fte

cis ingenii prudentiam , validafponfalia, etiam

tàtem refilire poteft, nifi alter quoque pubes fa-

&us diffolutioni confentiat. . Quia harcfacultas

T

ante ieptimum atatis annum completum cenferi

l:

dcbent ; ficut € contrà invalida cenferi debent

valendi fe folo diffolvere fponíalia , concetla eft

Irp

fponfalia etiam polt feptennium contracta ,

duntaxat impuberi pubertatem affecuto in fa-

vorem , & valet privilegium atatis tenerd , in

lin

f fufficientem . rationis ufum tunc defuiffe o-

ftendatur.

' Ita contra multos alios commu-

qna inita fponfalia merito non debent efíe tam

ünog

firma, utad eorum diffolutionem non fufficiat

litet

nior DD. cum Sanchez !. 1. 4i/p. i6- mutz. 14.

ejusdem diffenfus maturo pubertatis tempore

L

Layman. c. :,»1t. 16. Pontius/. 12. «. f. Ratio;

Ti

;eft; quia, càm de veritate conflat , przfumptio

habitus.. . Nihilergó de hoc privilegio partici-

pat;fi pubes jam fponfalia iniit cum impub

Eediens:

cedere debet,atque adeó Jura przícribunt, & re-

Frcäx.

quitunt ad fponfalia feptennium completum ,

Communis apud citatos omnes. .

ln

Tandem generalis exceptio

hic ponitur cit.

jnif

quia tunc przfumitur , & non antea ufus ratio-

c. A4xobis. Nififponfi ante legitimam afatem ,

hls

115 ficut prefcribunt annos pubertatís pro ma-

trimonio; quiatunc, Gnon anteà prafumitur

pubertatis fe carnaliter cognoverint , tüncenint

t

fpe&tato jure. antiquo ipfum matrimonium con-

W

potentia generandi: ergo &c. Sicut fi conftet.

ante annos pubertatis przfcriptos adeffe poten-

fummatum cenfetur; jureautem novo Concilit

R

'Trident. clandeftina. matrimonia annullantis ,

Tidtr;

tiam generandi,valet matrimonium ex fuprà di-

fponfalia completa.: fiquidem Canonico Jure

f

&is: fic fiante annum feptimum conftat adfuifle .

ufum rationis, valebunt fponfalia.

'Tandemo

pubes cenfetur , qui generare poteft , etfi anno-

MAT Vi

rum numerum legi-timum non explicavärit., v

- fponfalia,qua ob rationis defe&tum , feu utrius-

Wdebi

que ,feu alterius contraheatium irrita fuerunt ,

Puberes.codem titulo. cFc. ultimo *De eo , qui

* "nf

Íuperveniente rationis difcretione per ratifica-

cognovit confanguineam. Denique fi impuberes

E

- iton

tentent contrahere matrimonium per verba de

Mij

-tionem expreffam vel tacitam ( adeóque etiam,

copulam ) convalefcere ; juribus allegatis bené

prafenti , etfi non valeat , ut matrimonium, Ya«

Qd

explicant & probant Sagchez. gnm. y. Layman.

lere tamen ut 1þ.o,nfalia(, jam per occaü,ongfng :

l Q

aum. i.

dixi$. 3. ». 18 T.

:

) n

I Impedimen

1 93' II. Sponfalia poft ztatis difcretionem ab u-

tis äæ;;tzimanii ïdäþriö;ii.'

'4 eim duca

"Nvalida fine dubio funt fj

Donf:

troque vel alterutro impubere celebrata , valida

alis eorum , quiT 9

ffl'c, t

funt , fed nonomninó firma,fedíufpenfa. Va--

nunquàm poffunt validé vel licité contrahere

dtftillici

Nampa- -

lida quidem & ratafunt, quia nullo jure certa

matrimonium ob impedimentum.

pf

&tum turpe velrei turpis aut impoffibilis defacto

major ztas requiritur , ficut requiritur pro ipfo

ïf &

matrimonio atas pubertatis , cutn ad matrimo-

nullam obligationem inducit. — Textus c. fuper

iequ

fiium, quod eft ex fe indiffolubile, maturiori

eoe.-— Detran[allion, Et cim quid probibetur ,

ffrius. h

opusfit judicio, quàm ad fponfalia, que ex mul- -

probibetur omne id.per quod dd illud pervenitur:

Mntri

tis caufis refcindipoffunt. Unde & talia fponfa-

per fponfalia autem debet perveniri ad matffnïq-

ted

liaimpuberum inducunt impedimentum publi-

nium:ergo. -

quo

cx honeftatis. c. Litevas. c. "Accn[at. c. Contine-

Et hinc invalida: funt'fp

onfali;i fzrhplicï-ter &19?

j Wjuäm

4tttr. De de[ponat impuber. Er dutante eadem

abfoluté contraéta inter perfonas laborantes

atate impuberi à fponfalibus refilire non pof-

impedimento dirimente vel impediente matri-

4 Dca

funtc. 'De illis.eodem tital.De quo fusé Sanchez

monium: adeó , ut omne impedimentum ma-

re-

l1. difp, y Y Ratio hUjus ordinationis fuit,ne in

etimonii & diri-megs & impedic—ns tantüm ,

ea';.'

'V,"ï;Fïlli;fa

/

/

$09

3,5 l. De Sþohü/;z'/fz;s;

Ti

fpetu fþonfaïium.fit dirimens, . Communiffi-

trimonium etiam ini?:iiä; &'q&dmbddibet jufté

ama. (oninck. Tanner. alii. Katio jam dicta eft;

vel injufté invitis parentibus ; etfi , juflé invitis;

Funm;

nam .tales nequeunt fine peccato promittere

graviter peccare poffint, Certiffimum apud om«

pr

matrimonium , cum nequeant illo impedimen«

nes. Quin Concilium Trident. 5eff..24.c. 1.De

lit ;

to durante conjuges fieri. Dixi autem : fpesfalia

i

veformat. matrimon. ánathemate percelliteos.,

fimpliciter d abfolutà coutratla ; ita ut promiffio

qui affirmant; matrimonium à filiisfamiliasfine —

C

abfoluta. fimpliciter referatur ad quodcunque

3

confer;fu parentum contractum irritum effe , &&

L.

tempus , etiam práfens , quo durat impedimen-

parentes id ratum vel itritum faeere pofle ( Les |

lt

tum. Secüs, fi fponfalia effent conditionata , aut-

ges autem civiles ad filii matrimonium patris

,

exprefsé referantur ad tempus futurum , quo

confenfüm tanquàm meceffarium teqnir'efltch

NI

l

ceffabit impedimentum,

Ut mox videbis. in

vel folüm ad' honeflatein feu &quitatein refez

)

4]7'

exemplo.

(

360

'Titius

rende funt , vel certé Canonico jute correclae

& Berta gonfängbfneï in fecun&o gra-*-

funt)Ratio eft ; quiain electione ftatüs & maxi-

1

:

: dufimpliciter contrahunt fponfalia. . Certo nul-

mé matrimonii filii ipfo jure naturát omnino li

!

lafunt, cüm fint omninó inhabiles fecundüm

beri funt, ac nemini fubijciuntür :atque ; ut loa

ii

prafentem ftatum 5 nullus quippà poteft pro-

quitur D. Thomas 2.2. 494ff; 104: art; g. in liss.

h

mitter & obligare fead id , quod ex fe non po-

qua ad corporis füftentationem ac prolis gene-

/

teft ponere: fed hi ob impedimentum dírimens

rationem pértinent ; omnes homines pares funt ;

(quodex f& non poflunt tollere ) non poffunt

]

adeóque nec filios quidem in his ditobus ;pa-

1

matrimonium contrahere : ergó nec promittere

rentibus fubjacere. Hujus autem fpecialis ratio.

*

abfoluté & fimpliciter. At veró, fi promiffio vel

"

eftiquia cüim homo per.mairimonium fubijcias

fit conditionata ,. utpoté dicendo : fpondeo tibi

tur perpetug fervituti, equiffimum eft, uthac ia

matrimonium,fi Papa difpenfaverit: vel promif-

re fit plenus jurisfui. Item quia conjugium exi--

fio referaturad tempus futurum , quo ceffabit

git perpetuam Íocietatem mutuo amore cons

ainiä

impedimentum v. g. dicendo ; nunc fpondeo ti-

glutinatam;amor autem debet fponté nafci ; non

a

bi nuptias contrahendas poft obtentam difpen-

dui

imperari ; quod.enim quisnos elegit ; non dili-

fatiogem, Jam valida & licita fieri fponfalia no-

git Textuse. "Prefens 20. queff. 5. QuareUrba-

Vil

tat ctiam Sanchez . g. d. g. uum. 16. Tambur.

nus. II. c, Deneptés. 3 1. qnaff. 2.. decernit.. ANeé

(CIRFGEG

Sit, utip. g.*

x

pojfunt parentes filéos aogere certo conjugio focia-

Titiüs voto calít

itatisobilridtus ( 'quöd eft itis

yptie

*i ( elegantem afferens rationem 2quortm enins

npubel:

'pediens tantüm ) ità fimpliciter contrahit fpon-

um corptus eft , debet effe & auimens.

falia cum Berta. Rursüs ceró irrita fünt ; quiá.

.. Atq; ob eandem cafüm fit , ut irrita (it etiana

tut d

romiffio etiam jurata faciendi rem malam nul-,

defponfatio , quam pater facit.nomine filii velf

Atatettt

j

a

eft; at Tirios voto dictoligatus per fponfalia

liz;puberis vel impuberis absque ejus confenfi

scenit

promittit violare votum caftitatis, utique rem -

expreffo vel tacito aut fubfecuta expreffa velta-

und* L.

malam: ergo &c. Jam limita rursüs. ut fuprà

Citatatificátiorie,jam fuprainfinuata; Sedneque

C -

At Titius eo voto ligatus.feria prómiffiona.

communiter filii tenentur flare fponfalibus ips.

ylintis !

matrimoniidebité acceptata ,adeóque tanquam:

Íorum nomineà parentibus contra&tis. Ex com«

g*

fpoxfalibus contractis veris perfuafum corrupit

muni Sanchez l, 1. difp. 23, 5.3. Layman part.r.

lia r

virginem.Annon valebit talis promiffio?iy.Non

bic 6; 1. . 12; alit omnes; Qualiterautem pece

arti

valebit, i füit virgo confcia ejus voti, debet e«

cent filii invitis patentibus matrimonium con-

HM"

nim fibiiimputate ,.quód confenferit in copulam

trahentes;docetur ex profeffo in quartoPraecepto

gpubett

ExcommuniPerez 4ifl. j fe&, 1. Gobat. caf,

Decalogi:necetfaria dabo mox N. III. & IV. His.

UT

1. num. 10.Infuperefto, quód non fuerit con-

í

quoad matrimonium neceffarió pralibatis , jam

mmm?ï )

fcia adhucnon valebit promiffio. Si Titius pof-

-Quoad fpon(alia;

fit compenfare damnüm puelle , utpoté infa

u

llifamilias etiam validé contrahunt

iö,"i

miam , difficultatem alteri nubendi,&c. niíi ipfe

fponflia infciis vel invitis parentibus;

42 I

j

eam ducat, jam per accidenstenebitur eam du«

hifi iplüm matrimonium non poffit licité con-

Ql

cere, non quidem titulo promiffionis , utpoté

«

Yf

trahi; Commnis apud citatos & citandos. Ratio

(

dere illicita nulliter fa&z , fed ritulo juftitie ad

eft;quia ex una parte fponfalia tam debent effe

A

compenfandum daimnum injufté illatum virgi-

N

il

libera, quam ipfurh matrimonium.

Et certé

hi deceptze;eo quód votum non obliget , quan-

quisquis habet tam clarum & certum jusducens

bl]b

db nequit obfervari fine injuftitia vel injuria al-

u

m

di quamlibet non laborantem impedimento ;

terius, Juxta Communiffimam DD. Quaretalis

" W(W !

quàm emendi domum;agrum, veftem, &c. Er--

) m/!)fl/!'

in matrimonio contracto pofteà tenebitur qui-

o ficut valet emptio domus,;agri,veftis; &c. etft

dem reddere debitum , fed petere non poterit ;

repugnent pater & mater in iis circuimftantiis ;

d mgmmü l

€üm quoad poffit , teneatur fervare votum fine

"

quibus ea emptio nofi fepugnar pietati , charira-

injuria conjugis.

whüm y

0.)

Utiterüm vid.eþimu's fuo lqco ,

ti, &c. itaetiam valebunt fpenfalia, nifi fimilis

virtus mandet abftinere à tali tuattimonio. Quas

p

| 4nn De debit

IF., Filiifamilias,

qum

're ficutfponfi ex talibus fponfalibus oblipantur;

"Quoad matrimonium ipfum.

& fidem fervare tenentut ; GCin utroque foro ad

en[bm ||

f

familias validé contrahunt ipfum mig» fsrvandam fidem éoinpelli folent; ita parentes

gl

mEnu

&55

«o$

,

Ens 1V, SAchAM

[,äþä

h

as

4-^

P

n

$10 :

d brol. chrameüt..þaff:« iV. C?ap.l l, x

L.

«os quoad ho

c impedire non poterunt: quin tantamt obligationem nec allata Convincunt', '

ent, fi filium impedire, vel difua- — nec ratio urget; aut enim digne contrahere vo-

Y n(fi

graviter peccar

H

[

j

dere.conentur t

d, ad quod fub mortali obligatur. —.lunt, aut indigneé , aut dubié? Si digne contra-

b

here volunt , parentes non potuerunt jufté con-

j

Ut ex communi : notat qumgan 'cit. num. 14« d

W

medio.

;

tradicere $ & fi contradicant, filii non tenentur

9

m

203 Ex altera autem parte , quia non valet nec obedire. Ut quid ergó tantum peccati mortalis

gf

obligat promiffio , que verfatur circarem illici- — onus requirendi confenfum , fieis tandem con-

m

tam, invalida quoque erunt fponfalia circa ma« . filium parris refpuere conc:ditur?

- pairi

trimonium , quod licité non poffit contrahi ,

- Siin dubio, confilio opusfit, an non pote-

kqu

| quandó nimirüm pietascharitas , juftitiavelfi- — runt petereab alio prudentiori, & fic non eges

Jier;

milis virtus claté prohibet nuptias tales,vel cüm- . rent paterno? ad quid ergó obligatio füb mor-

- us

tali : utpoté;fi matrimonium , quod filius velfi- — tali? fiindigné contrahere voluerint; acper hoc

. liainirecogitat, & fpopondit, eít in probrum — peccare, fifub mortali obligamus ipfos ad. pa-

quamj

E

parentum, in dedecus familiz ob inequalita- — tris confilium poftulaídum , an non regulari- -

L

tem fponforum, vel fimilem caufam : fiindéori-. ter eos conijciemus in pericula rixarum , cüm -

ln

antur graviafc'andala,difcordiæ; rixa, &c. intet. .certum fit, patrem contradicturum : quia agi-

fponforum parentes vel confanguineos : fi ipfo- — tur de fuz familig dedecore: idque maxime , fi-

l

jm

[

lf

rum parentum gravis & diuturnaoffenfio indi-. filius in arrepto propofito contra patris confi--

)

: "gnatio,trifütia,&c.'fecuturaf fit — Ex communi lium cqnügms fupponatun Bt certé c'omra( fo-

E

Sanchez l. 1.difp. 14.Laymax.cit. ali.Cüm enim .. um con(ilium patris , filium in propofito licite

tale matrimonium , ütpote pietati charitati, aut — perílare poffe ; fatetur Sasebeso crr.. An non cr-

hs

f,o

etiam juftitiz repugnans ,.fine peccato contrahi — gó fatius erit , curare , ut ignoret pater , quàm us

)u

non poffit, ideó neque validé per fponfalia pro- ^ confultus nofcat, & ejus autboritas coràm de-

mitti potuit, ac proindé illud parentesimpedire —fpiciatur. — Ceeterüm - certum eftex Contlio ..

p

zlib

poffunt & debent, etianrimplorataad hoc ju- — "'rident, Seff. 24. c. 1. de refortmat. matrimun

dicis authorirate, adcujus officium pertinet ca- — parentes fint injufté impedituri mátrimonium,

Átij

vere ,- netalia matrimoniaineantur, ex quibus — aut fuübfit alia juta caufa occultandi mattimo-

Ícandala vel infelices exitus fequi foleant : idque . nium,licere filiis utrumque contra&tum inire in-

otat

nonfolüm anté, fed etiam poftdontraCta fpon- — fciis , & incontultis Pg'remiþgs. ,.Ut,'bm&- n

c

J

ii

: falia;quippó;ut dixi , invalida : ut locum habeat - Perez difp. 18.

.

]

IV. Filiosac

filiasümïläte* p&ccare mortali- 207

d

regula jutisi» 6. immalis promiffis fidem uon ex-

!itllrgd !]

; pedit,(ärvj/aïe. Etcum Atvar. Sauchezalisnos — ter,fi confültis licet , fed invitis, diffentienti-

utas

tat Layman. eodem c. 14. prope fisem.

bus ac- contradicentibus parentibus fponfaliaae -

DW

. 20

4 H Filifamilias communiter peccant ; fi in- matrimonium cum indignisineant, Eftcom-

Wi

fciis & inconfultis parentibus , matrimonium : munis & fine dubio probabilior fententia DD.. -

RUT

vel fponfalia.contrahangadeóque taliafponfalia, — Navar.Sotus, Lopez.. Rodrign. Cordnba, alifqü&, '

Ciy

etfi valida, communiter tamenfüntillicita. .In ^ cum Sanchez eir. sum. 9. Bellarmin. J. 1. bic c.

fïfpml

his terminis confentiunt omnes. 'Liberienim,. — r9. Et ine dubio veriffima eft fententia , quan-

! prafertim filige debent parentibusid honoris, ut. . dó ultra parentum involuntarium , alia gravia'

&clt d

tden,

cosconfulant in.re tanti momenti;' Accedit , — màla fuprà indicata fequuntur; utpoté fcandala -

fitujr,

' quód ufü receptum fit , ut parentes judicentfe- publica, grave dedecus parentum. ac familiz ,

j

contemni , fi hic pr2tereantur; adeoque dum' — diffenfiones , rixze , &c. fi connubium ipfis filiis

ödeq]

i

^l

prætcreuntur,daturlipüs ocäafio(gravis offenfæ, ' d«anj'no(hm fit? tunc enim peccare eos xmortaljï,f' Y

& peccatorum, non fine peccato Ícandali. Ratio — ter , faltem contra charitatem & pietatem , ni- -

!'äibIIS& |

m

- autem fumitut ex patria poteflate; cui jure natu- .mis certum.

Quo modo peccavit Efau Gex.

- szimpofitum eft ;ut nuptuitradant filios && fi- — 16. cüm . quadragenarius accepit uxores de fi-

I

lias: idqueeis ap

ertetradunt facri Texeus, Uti^ ]liabus Chanaan cum

4

gravi *ofï'eniio?le; *Iläa; & ]

l l

Ecclefiaflici 7.7r4d:)$liam; e grä:gde opusfece- . Rebecca parertum.

- vis C? bomini fen[ato da illam. & Apoftolus r.

'Et quia ejusmodi

mala regulariter concur-206

"

mo"bus l

ad Corintb. ?. exprefsé docet , à parentibustra- — runt, cüm filii invitis parentibus indigné con-

Í

L: Ut

dendas eífe filias nuptui : ídque palàm demon- — trahunt; ideo hac fententia in praxi regulariter

z

flrant exemplaPatriarcharum infacraScriptura. — vera eft...— At veró feclufis aliis malis ratione

"lotiur

. Genef. 41. &* 48. Et confirmat Jus Canonicum — folius involuntarii, diffenfionis vel contradictio-

d

P

z

SYen]

variis locis. Exquibusomnibus fatis rigidé lo- — nis parentum , non peccare mortaliter filios; f

Wt

. quuntur DD. & peccare tunc filium mortalitet . etiam indigné contrahant, utpote:fi filius ducat

Wif

communiter afferunt /Vavar. Heuriq. Molina , indignam,(vel filia nubat indigno , &c. Probabi-

"ünem

Lopez,aliifquecongeftis Sanchez l. 4.difp. 23. à — liffimü eft,& poftHenriq. Ledefmam.& alioste-

fU

wterm. 9. G fequiturGobat. s. 1o2.Etfinedu- — net Sencbez, cit. cumGobat: ». 107-Ratio funda-

i

io verum eft peraccidens, finimirüm filiivel — mentalisjam N. I. data efl;quia nimirum in ele-

"i

filie pravideant, fe parentibus daturos occafio- — Ctione flatüs & maximé matrimonii, filii ipfo ju-

arene

Ti

nem gravis & diuturnz offenfz , aliorimque

6 naturz onyünb libefi funt, & nulli , nep

[ iti

, peccatorum. | At verà per fe loqnendoærofe&ö

c'ilgbüs-..e-

EE

N

s

3

|

*'/5'11

Se& Il De Spozg]alzfäu:;

h

i tibus quidem ft;ïä, fubje&i funt : gfgö qqäniïris

lutixs confénfüs. Hincfit, qüod;xtalifmsfpon-

j

tales etiam. invitis patentibus indigné contra-

falibus ante impletam conditionem nonindu-

t

— hentes valde inconvenienteragant, &à veniali

catur impedimentum publicz honeftatis. — Ut

J

itteverentia falem culpa éxcufati non poffint;

habetur exprefsé e.. 1. de fporfal. zu 6. & laté vi-

ür

atpeccati mortalis diram neceffitatem iis impo-

derepotes apudSanchez /, g. difp. y. uum. 22«

li

ni naturalis eorum libertas fané probabiliffime

& Dianam part. i 1. tratf. 2.vefol. G8. Nectali-

i

non permittit. A fortiori ergó certum explo-

bus fponfis concedunturofcula & amplexus &c.

ratímque fit , 1 filii invitis parentibus ineunt

liis veris fpon(is concedi folita j. quia ifti pre

i

matrimonium cum dignis, & alioquin nullum

illo tempore veri fponfi non funt.

W

i

. fequatur incommodum, non peccabunt mortá-

At nónne etiam fponfalii impuberum fü-209. -

s

liter , irió né venialiter quidem , f1 priüsà paten-

il

Ípeénfa funt , & tamen ex iis ipfo jure inducitur

tibus modefté fácultatem petierint, etfinequas

impedimentum publiez honeltatis, ut videmus s

quamimpetrárint. Ratio femper eadem , & te-

iisque concéduntur ofcula & amplexus &c. cur

net communis DD, cum Santhez £. 44 difp. 12.

non idé fit in fponfalibus conditionátis? iy. Ideà

lïl

sum. 4. Ecuniverfaliter , quoties parentes inju-

nonidem; quia fponfalia inipüberum funt vera

fté contrariantur, filiósque priváre moliuntur

fponfalia, et(i cum libertate poít pubertatem re«

;

fperatobono , ac matrimonio fibi utili àc hone-

filiendi; fponfalia autem conditionata non funt

lo ; fufficere eis , reverenter affenfum petiiffe;de

vera fponfalia , fed (impliciter füfpenfa ufque ad.

€xtero fui juris effe, obedirenonteneri ; adeóq;

eventum conditionis. Quod maximé clarum

fec peccare matrimonium inéündo parentibus

eft, quandó fponfi impedimento dirimente af-

invitis, nec confequenter ob id jufté puniri pof-

fc&i contrahunt cum conditione : .5 Papa di-

fe , omines confentiunt cum ZVavarzo, Toleto.

fpenfaverit,

sum.f.6. 1. landem, anfilii velfiliz invitis

IL Spon

falia conditionata de-fature obliga-i 16

&

J

parentibus nubentes poffintexhereditari , dixi

tionem tamen füfpenfam inducunt , qua uterque

"

alibi, c£m de teflamentis. Et videre potes apud

Íponfus bona fide tenetur exfpeCtate eventum

)

AMolinam, Sancäez.; Laymas. cit;

€onditionis, itaut fi neuter fuitin cáufa, quin

d

Si j IV»

conditio ponatur, eà non impleta uterque libet

j*

fitfuà fponfione, Idiote fciunt , fi fponfalia

u Abfoluta tion comditionata,

x

Romiffio abfolutá feu confenfus abfolutus

contracla fünt füb onditione : Jf pater confenfe-

rit ; cadereomnem obligationem , finon con-

& absque condiuon in futurum reladi requi-

qoft

fentiat, fed diffentiat pater. — At veró, quandà

tíent^|

riturad iponíalia fimpliciter dicta & ftatim ob-

!H

ligantia: qualis etiam zequivalenter eft promifz

áltetuter impedit , quominüs impleatur condi-

jl

tio, impediens mánet obligatus fervare fidem ,

Loli

ï

fio vel confenfus (füb conditione de. pracfenti

|

vel prateriti füb(iftente. Ut fi Titiz fpondeas

conditioné-etiam non impleta. Ex communi

a.

doCet Tanners dl]þ. 85 quæ]f. i. 2A9ZL 66- Nam

qmatrimoniüm; fi pater mortuus eft 1 virgo, vel

Jl |

Catholica fit,&c. conditione fübfiftente , eo ipfo

ipfojure divino naturali recepta eft regula juris

j

162.ff. de regulis juris. In Jure civilireceptum

fit promiffio abíoluta, & vera fponfália , perindé

u i

ac fi abfoluté & fine conditioné facta fuiffent j

eff , quoties per enm , cujms iutere]] conditionem

) n

'

sow inipleri flat , 410 miuzsconditioimpleatur ,

eadem ratione per omnia, ficut dicetur fec, fe-

j !

quexti , de matrimonio conditionato. Solüm er-

pevindé effe , ac i impletaejfet. Perinde , Ícilicet

mi'iiæx |

refpectu impedientis conditionis impletionem

5 de fponfalibus conditionatis füb conditione-

ss

de futuro aliqua fpecialia,& infüper aliqua fpon-

namalter manet liber, donec impleatur. Imóy

quia conatus ifmpedientis conditionem eft quee

momli: ,

falibus & matrimonia communia, breviter gxi

ao

plicanda funt.

dam renuritiatio ac factio fidei datz, ideó alter,

li &

fi velit, liberé refilire

1. Conditiene bonefla de fütl));ö.

potelt, Ut bené obfeïva;

[esdEE' [

Gobät. cajo 6. L^ 37 *

4

1

As eft k/fþonfalibus addere conditiones

lII Sponfalia füb cond

itione conträ&ä Ba-»ztt !

d

à

' quasvis poffibiles & noneftas , feu bonis

bént vim irritandi alia fponfalia etiam fub con-

,;13

. fnoribus non repugnantes, ( nonitem impoffi-

ditione pofteà inita cum alia perfona , non tans

j

biles feu turpes, de quibus infrà feorfim ) etiam

tüm , quandà conditio pofteriorem poft con«

d

intempus futurumrelatas; Ut fifpondeas ma«

ditionem priorum fponfalium jam , velomnino

qiif

je f

trimonium Titiz , fitantam dotem attuleric, fi

non impletam , :fed etiàm fi conditio pofterio-

N

- tuus vel illius pater confenferit/ Ozsser; Nam;

ntfüd

M

rum ante conditionem priorum impleatur. Hoc

— Utdicitur L.is tragsathonibus ff.de patlis,Quise

eft :: Cüm aliquis cum duabus contraxit fponfa-

[ 6][05, M

querei fna modum ponerc pote[I: czo.o étiamcore

lia fub conditionerelata infuturum, v.g. cum

hucdülzp

, ditionem contra&tui , quem libere iniit.

Attas

prima; f pater confenferit ; cum fecunda : froffi-

,Prabïb"

men ejusmodi fponfalia feu ptomiffio fuüb con«

cium obtinnerit, Prior.defponfatio manebitin

jost*

ditione feu futuro ante] eventum conditionis

Tuo robore , eique ftandum erit, quandocunque

gf

. fimpliciter non funt vera fponfalia , cum pro eo

g

ei conditio appofita evenerit feu priüs, feu po-

tempore , quo nonduri pofita eftconditio, po.

fleriüs, feu fimul cum conditione pofteriorum,

i Ipi(]l

fponfalium. 1ta contra Sanchez cum multis ,

nel)!!

téns ctiam ngn poni , deficiat pexfectus. &babfo-

ii

4Sss P

.ch

!

asss

iE

*

^

d of ;Sfa'ci;an'emxzfs»'Païff IP æap..,ï:

A

cumaliis inultis Coninck difp. 21. dub. 1.Layz.

Iv.', PyEr fe;loquehdö nödxöeccäfit;äöriräiigüïae;

man /. f. $. 1O. £art. 2; e. ]. num. 6. Ratioelt,

velalio impedimento dirimente ligati ,.

"

gl

quia priori defponfationi per pofteriorem prz-

fi matrimonium fpondeant füb conditione Pa-

Ó

i

judicari non potetit ; nam juxta regulam 21- £«

palis difpenfationis, dummodó impedimentum

hd

6. Quod. femel placnit , ampliàe difplicere nou

fitjuris hümani, utineo difpenfaripoffit&tfo- -

&On

pottit..— Quare pofterior defponfatio nec licité

leat. Communis cum Sanchez 1. j. difp. s. um

nec valide'fieri poterit, nifi in eventum , ficons

&j

16. Layman sam. 4; Ratío eft 5 quiaulispro-.

tiagat , priorem defponfationem diffolvi.

iniffio verfaturcirca rem licitam , fcilicet matri-

ipe

230

212 At contra, fi quis matrimonium contraxit

monium contrahendum poít'datám difpenfa-

cum duabus, illud tantüm validumerit, cujus

tionem: neque appofitio illius conditionis: $z.

unrí

ilrty

conditio priüs completur. Ratio difparitatis eft;

Papa difpen[averit ; ex fe continentullam torpi--

tier

quia matrimonium (non item fponfalia) pen-

tuüdinem : imb apponi vel faltem fübintellii de-

at

detà continuatione voluntatis , ideóque fi con-

betab ornnibus, qui obnoxii tali impedimento -

hn

fenfus femel revocatus fit per aliud matrimos

faciuntferiam fponfionem matrimonit. .Quare

pium contractum , etfiinjufté , ampliüs perfici

regulam tradunt DD. apud Layman cit. Pari4

NT

iu

non poteíteveniente conditione. Quaré matri-

faunt, dliqnid difponére it tesapore babili , vel in

Dnl

moniüm aliud Purä contractum vel eventu con-

A

tempore inbabili , fhieffetlnsconferatur in tempus

i

ditionis purificatum pra

]

udicatio priori matri-

babile; Et, vice verfa: Sicat nou licet difponeré -

lj

monio conditionato , cujus conditio adhuc pen«

in teuapore inbabili , ita net in tempore babili , ,& :

pudl

det. At, quid fi utftiusque matrimonii fimul im«

éffe&lus conferatur intetapns inhabile...

D

dion

pleatur conditio?: Neutrum matrimonium per«

^ D. Talis, promiffio reciproca matrimonii fub -

fs

ficis cenfent. Sanchez 4ifr. 8. quff. 3. Laymans

eonditione : 5$ Papa difpen[averit 5 inducit ves

E

sum. 6; Verez , alii

Quin 'incertitudo vitiat

ram obligatioriem fponfaliorum füb conditione,

icu

)

matrimonium. 6. Ex litterís;. De fpon[al. con«

quam proinde fponfus exfpectare, eámque eve-

m

f

trà prius perfici contendit. Postiss : pofterius

niente fcilicét impetrata difpenfatione, nuptias.

perfici.vu

contrahere tenetur, nec una pars', renuente ai«

ficat

uiefco.

lt Ledef. v Ego primz Senientiz ac-

;

77

tera, refilire poteft. Ita ( contraplurimos infrà

$13 . ]V. Sponfilia conditionata de futuro quan-

citandos ) plurimi DD: prafertim RR. ques fs

Mi

dó.impleta eít conditio fub qua fadta eft pro-

ferunt & fequuntur Sanchez cit. difp y. s.

m'basg;

o

miffio , ftatim purificata tranfeunt in abfoluta :

12. Coninck. diff. 29. »5im. 5 . Layman. w« --

ídque fine ulio novo confenfu elicito, adeó , ut

4. Perez difp. 16. Setl. 1. Herinx cit. Dieaflil.

Ó 'F": D)

1

jam neuterfponfus quzatrefilire. — Ex commu-

Caftra Palao , aliicum Gobat caf. 9. u1$5. 163«

[ [

teftante oppofitam Sententiam repugnari praxt

Itj

niori Sancbez., Laymen cit. nttm. 2» Perez difp.

12: Sell, 1. Gobat cit. ssm. 2774. Sumitür per

tribunalium hujus temporis. Ratio efteadem;

t üf

Y

N

contrarium lenfum ex c. wico. De Sponfal. in 6.

que fuprà. Cüm enim haec mutua promiffio fit

lt

Ratio eft ; quia pro illotempore fponfi jam vo-

circa obje&um honeflum, & oppofitio hujus -

ts

luerunt obligare : ad quid ergó novus confenfus

conditionis nullo modo fit turpis , non eft ratios -

r

cür non oriatur obligatio quidem ex juítitia ,

sdid

neceffarius? Et patebit à fortiori ex dicendis (z&£.

f£quenti. De matrimonio conditionato. Et rnox

& poftimpetratam difpenfationem fponfalia va-

fary

2

fpecialiüs »mr. fequenti; "Fandem quandó polt

leant.ficuti valent alia fponfalia füb aliishoneftis

fnc L

promiffionem factam fub conditione futura

conditiontbus contracta. Ad eum modum, in-

i

Íponfus cbgnofc—iccarnaliteripon*fam, etfi non-

quit.Layman , quoetid Epifcopusobligaturvoto —— '*"*POI'If!k

.dum impleta fitilla condizio, tamen perfici, &

tranfeundi ad Religionem edito fub conditione $ -

. Vg

abfoluta evadere fponfalia, contrà Sascbez , G

Si Papa difpen[averit , vel licentiaum dederit-

,

alios, plurimis allegatis docent Menochius /. 3.

Quaré ficut hoc cafüEpifcopus vi voti fui tenetut ^

E

*Dé prefumot. num. 8.Perez difp. 12. Sé81.4. Ra«

p:tere difpenfationem j ita & fponfusin noftro

B.

tic datur ; quia eredibile nori eft,ullam fceminam

eafu , ad quem id maximé pertinere videtut4 «

* g

ufum fui corporis conceffuram, nifi fub fpe abfo-

plerámque Ííetacité obligat ad difpenfationem -

It

luta & determinata matrimonii fututi: necvir

petendum; quia qui promittit finem , cenfetu£ -

[

j

^ li

. ab eacopulam exigeret ; nifi animo eam in fpon-

etiam promittere media , fine quibus finisobtis —

fam abíoluté & determinaté fumendi. : Cui Sen«

eri non potefl. Sic Lajgan , poft Sanchez cit.

Pdf,m E

tentie ftylum Curiz Auguítanz ,. Conflantien:

num. 56. S alios: Acverum putat Gobat , wums

fis & Ratisbonenfis fuffragari teftatur Gobat

164. fi fponfa velit facere dimidiain partem

21j2w«m.278. Etegocumiplo confentio. lllud

fümptuum. Et femper fu

" 2')3"[ (q

pponitor, fi fubfit u« :

Ws

veró certum , fponfalia etiam anteeventum con«

fta caufa difpenfandi.

Hl Promiffio mu

tua fub ifta coddigibncfa-' ;ré

x.

ts

ditionis fieri abfoluta , quandó fpon(i à conditio-

]

nerecedunt , non aliter, quàm fi conditio ab ini-

&a poft impetfatam difpenfationem purificata ,

4 ID

rio non fuiffet appofita.Ut etiam obfervatnofter

tranfit in abfolüta fponfalia & fimpliciter obli-

i

: Herincx , »»m. 9. in fine. Jam reftant Ípe-

gantia , nullorequifito novo confenfa , equéac -

'Dïüfhl

ciales aliquot conditiones expli-

il

fponfaliajaliive pacta füb alia cenditione hogefx

j quu

; saadæ-ff

i

u

iO

j

()(ü

iij

*R

[

! Se& ! ll De Sp&zjnlz'ääf |

wna

äa'-iu fi:tüfmü fata: Tta cum aliis Sanchez cit

Il. Reguláriter fub ifà eóHditione konta-alg -

ü j

L

l j. difp. : num, 12. innumerósqüe citansPaf^ — hentes folent effe folliciti,

non tam üt pàter pos

qualigus apud Tambür. traB. 3.c. 5.$. 2: n4m.

fitive . confentiat quàm fie conttadicat cum in-

ln

fO-

10, Ratio rursüs e(L; quià ex una parte promií-

dignatione,, ne fcilicétfilius vel filia patrem of«

fio eft de rehonefta & poffibili : & ex altera par-

"fendat; fiforté matrimonium fpondeat,vel cons

'm.

tecontrahens vel promittens füb ifta conditio-

trahat fine ejus prátfcitu & 'confenfü. Quare, niz.

Qs

iie, jam fe voluit obligare.pro iflo tempore , duo

tl

'fi de mente contrahientiumi aliter vel aliud.cons

difpenfatio impetratafüerit: ergó nullo requifi-

ftet; regulariter cenfebitür impleta coriditió, 86

l

to novo confenfu jam abfoluté fponfalia obli-

- ptomiffio oblivare ; quoties páter non coütradi«

A

ant fimpliciter, fic ut una pars, invità alterá;te-

Cit ; utpoté 1. Í1 ante confenfuni exploratum jany

if

hilire, & confequenter alia fponfalia vallda con-

eft mortuus; certé non contradicet, riec indigna-

)

ii

&ahere non poffit, quin etiam Íponfalia forté

bitut. 2.' Si taceat fine diíplicentiz vel indignas

)

ante impetratam. difpenfationem cum alia per-

tionis figno , fcilicét nec contradicens , hec etiam

ii

fonanon impedita , abfoluta contracta , poft im-

pofitivé vel aperte confentiens; 3: Quandó pri-

n

perratam diipenfationem invalida remanebunt :

/

& cum ill

Pl

mó quiden diffentit & contradicit attarhen polt

"bréve tempis, V.g. cras confentit ficut & in pre«

l

nium contraheretur. ^ -

i illicité; etíi adhuc 'valid&f-- xnaïgimof

32

cedenti càíu cenfetur impleta conditio: fj Pape

l

j

I " IV. Contrarium tamen per omnia;nimirüm :

- difpen[auerit : tametfi prime vel fecündz peti-

fporialia inter perfonas impeditas füb illa con-

tioni non acquiefcat; pofleà tamen dilpenfatio-

ditione: $i Papa difpeu[averit , contra&ta fim-

n&im conceflerit. Tambur. & Gebat.cit. 4. Deni-

]

pliciter effe invalida , & etiam pott impetratam

N

'que f1 à principio quidem confentit; & poíteà

ditfpenfationem nullam inducere obligationem ;

inter fimile breve tempus contradicat, certé iom

AT

fic ut utervis - contrahens poffit licite refilire &

cenfebitur impleta conditio ; quia illa brevife-

cum alia contrahere , nifi poft impetratam di-

cuta rcpugnantia abíolutum priorem patris

fpenfationem accedat novus confenfüs v«l rati-

confenfum fuiffe moraliter non oftendit. Tams

3

As

ficatio , docent graviffimi DD. bbas; Filleria,

- bür. sas. 18-

"

x

HQ) d

Sotus, INavar. Feraerux , Henrig

; apud. Lay-

II At quid de illa formula'conditionata ,229

dnan cit. & plurirhis citatis. Rota variis Decifios

qu

. qua non raró utuntur puelle dicentes ; usbans

[

nibus apud Dianam part. 6.in fise. Propter quas

tibi , fi Deo placuerit i. X. fenfum communem

!an; [

Deciliones cenfet Gobat cit. caf. 6. num. V64. in

*effe:fi re bene confiderata deprehendam,effe ex-

Din)

five , non effe quemquàm metu ullius peeng fa-

pediens ad'anime mez falutem , &c. nubam

j Iäl' poc ;

cilé cogendum ad ducendam illam quocunque

"tibi. Quare , fi talis puella deprehendat, effe (ibi

impedimento'igretitam , cüi fulsilla cenditio-

1 praxi

adfxlutem conducibilius vel manere calibé , vel

vt

me difpenfationis. Papalis. mátrimoniumt ptos

fuberealteri; erit omuiinoó liberaà promiffione

vifil | ^ *

mifit.. Fondamentum poriffimura eft, qdód illi

ua; Ut téclé opinatur Gobat cit. s; 16 9. te-

impediti ante difpenfàtionem fint inliabiles ad

iB* p

ferens , ducrum DD. Juris confultorum judicio.

d t p

contrahendum mattimonium : ergó etiam ad

nullam promiffionem fponfalitiam illis" verbis

: juüitïl, Es

Ícere volunt te

validé promittendumillud. Nequehi AA. agno-

contineri qüoad forum externum. Videre tamen

ii

gulam illam mox ante n. 2:14.1 in

potes de has formiula difputantes Sanchez /. j

jl

fipc traditam.

dif7. * . Dicaftil. Zifp. . dub; a.

AH Si. Pater éonfenferit.

lm if s

.. IV Quid item de hacfimili conditiont :

: ;Zäzzä

yur d

o m:trimonialis , fponfalia , a—c.iþfdm-

$4

u

gcani bt subomyfi Deusita difpofuerit,vulgo

qiion

mattimonium comläaïfub* conditione :-Si

SBannes Gstt fobicfen teitb ? w.Idem Gobar,

j i

Uopater miuss veltuts covfenferi: , omnium con-

effe explicandam vel codem fenfu,quo fuperiüss

j

"feníu obligant verificata conditione , fi nimirum

fgatïei*,(e intelle&a, ftatim conf:ntiat ; non autem

velfic: Té ducami ; fi Deo dirigente mihi com«

ii L

modum fuerit. Ideóque per has formulas non

gt

obligant, & deficit conditio, fi TOgatus pater ita

conítituuritur fponfalia abfoluta, nifi eaaliter

li m

fitmiter diffentiat, ut prefümi non poffit, nec

declareatur per alios aCtionem

$

dpes fit intra breve tempus pradeatis arbitrio ,

vel di&oru'n:f

In [t&i'

modos, juxta dicta $. 3.

$ 6Hi9&'j'; Á m

confetifum ejus obtinefi pofle ,.ait recte Caffro

IV. Condirio unpoffibilis & turpis.

Sanfhfid"

Palausa ud Tambur. c. g. $. 4.9..20. At, quid

fi pater 1. initioconfentiat , pofteà veró contra-

onfalia füb conditione de futuro impofïïq,,gi:

T

a i

*

idicat;aut coprrà ^; Primo diffentiat ;pofteà verb

bili, velinhopefta, turpiíeu bonis moribus.

tónfentiat? Quid 3. fi aceat? Quid 4. fiinterim

[

repugnante ( v. g. "Fe ducam ; ficras uno palmo

moruusfit, priusquam ejus confenfus explora-

cteveris: te ducam fi copiam corporis feceris .

tusfuerit? Adhuc teneri promiffionem , docent

r

yl

;;fonöfï' 1 Á

fifidem Papillicam négaveris) eíle valida, &

iultá. .. In nullo dictocafu teneri ; docent etiam

ejufmodi conditionem impoffibilem , vl tur-

,nurifï"(f.'

j

multi apudSanchez difp. 7. Perez difp. 16. je&,

pein debere haberi pro non adjecta : ac proind&

I1. Dicaftil. dífp. g .d45.14. 'Tuin ptaxi fequere

in dubio, an fitferio veljoco appofita taliscon-

[U, æqllf :

illos, ex quorum opinione mjnora incommoda

ditio , debere praefurai , effe adjectam joco, ac

U

oriuntur , nifide intentione contrahentium aliud

proinde nihilobetfe valori fponfalium ; etfi non.

certó conflet, qua ante orinia inquirenda eft,ut ^ puri&cetur , fed iponíalia perinde manere , ac f&

$ss 3

nom

.provqidä m,ofxet G?bat ea[. 4 u« 367«

a

|i

-

X

1

X

ss

qbeol. xSac;'famcn,f. —'Parfx WV. Cap.l —

"

$14

/

non fuiffee appofita tal

is conditio: docent fané

vel joco adje&ta i , kþræfum'en-du'm eft; effe fga:

[

& Theologi; quos longo

tió adjectam : & proadje&tahabenda eft : ideá.

lerique & Canoniflz,

D

catalogo recitato

s fequitur Sanchez £. s. difp. 17;

que fponfalia füb conditióne inipoffibili vel tur«

Dica(lil difp. g. dub. 18.Efcobar. Zheologia Mo«

2

pinonimpletà, effeirrita & mülla. — Ratio eft:

!

s4li l. 25. dnb. 206. addens ab bac receptiffimá

quia juxta regulàm utriusque Juris : a dubit; iu«

ententia recedere , piaculum ducerem.. At nori

fpiciendum ( adéóque prafümendum ) eff 44o4

ducemus nos. Ratio tota confiftit in hoc Enthy-

plerumque fievi folet : àtqui faltem hat atate , in

U

inemate : c. Finali, De conditionibus appofitis ;

Germania ; maxime plerümique fiert folet: ut

:

àdje&tio conditionis impoffibilis indicet diffen.

q

exprefsé decernitnr , conditiones impoffibiles &

turpes adjectas mátrimonio habendas eífe pro

fum in fponfalia : cum enim €ontrá&ui adjici-

nor ádjé&tis contractui fponfalitio: quandoqui-

ius conditiónem impoffibileri ; plerumque vo-

lumusindicare; nos nullo modo velle contrahe-

Af

deim hié coritraétus eft via ad matrimonium;

Verüm contrarium non fine ratione docent Re«

re. Ut, fi Cajus dicat Titiz inopi puella : Certo.

bellus, Caflropalams, Pontins.Herincx hic queff«

té accipiam in uxorem ; fi pro dote attüleris mil»

1. difp. i. nutp. 9. àc optimé Gobat. eodes cafi

lionemauri, RegnumHifpaniz , &c; Contrà ve«

du

tó quandó homines adjiciunt conditionem tur-.

4.à hi. 1 1; Cum quibus diftin&lé dico.

fin

22i lL. Conditiones impoffibiles & turpes 'in

pem ipfis fponfalibus , folent ferió apponere

Ti

& velle, ut confenfusfüus ac promiffio omnino.

- fponfalibus fimpliciter non funt habendz pro

[77

non adje&is , fed (tandum eft pro intentione

dependeat ab eventu talis conditionis ; quàndà

Til

contrahentium., Kat:0ef? 5 quia ha conditiones

énimtàii multi (pro dolor) dicunt: Ducam-

il

gon téjiciuntur ex natuta rei in contraclibüs;

te ,fi 3Religione Papiftica defeceris; plerumque.

jüi] irno ex naturd rei conditio impoffibilis

irdicate volunt : fe omninó velle illas ducete,fed

non, nifi impletailla turpi & fcelefta conditione

conttáctui adjecta , illum vitiat j turpis veró ob-

ligationem füfpendit : Ut mox dicetur; Néque

omnino ferio volita ; adeóque ea non impletas

ïï&.p-ä

nolle ducere i & fic conditione non impletà ;

zejiciüritur ex jure pofitivo. e. Finali cit; Quip-

[

pé quod folüm loquitur de contra&tu matrimo-

rursüs fponfalia erunt nullà. Denique fpectato

Tiün

niali. Et nimis infirma eft confequentia & ex-

jure naturali univerfaliter debet quis in dubig

77

tenfio ad contractum fponfalitium. Ut optim&

haberi potiüs pro libero ; quàm pro Qþligatqä

;-NAJ

probant Pontius & Gobat cit.. Nam lex corre»

1thfO

SüBSECTIO.

.. étivacommunis coníuetudinis , & reítrictiva ju-

iiol,

tis naturalis noneft ultrà proprietatem verbo-

dnà

rum extendenda ad materiam effentialitet di-

De Canfis juiü aiffolvendi þmp:län.

verfám cum diminutione libertatis matrimonii ;

SuMMARIUM

: ff

totiesà facris Canonibus propugnata : Sed hoc

az6. Quis poffit difpen[dre Vel foltere foonfalia .

427

: 82 adfit jufla caufa certa

pxeïn«

facit illa illatio : ergó nulla. Deinde qu& , quot

fuäïcims 250 ro'quiril;d

km?us

vel qüanta ftátünnt jura de mattimonio (ut de

difpenfatio.

fiei

430: Seciis j fi ca

:

f(a fft dubiá,

;

"u)

]

inditfolubilitate, clandeftinitate,gtate, tempore;

231

- Caufa [ufficiens folgendi fponfalza fs.

"

tj

fanclitate , &c. ) qua nunquàm extenduntur ad

232. l. Mutun

$

234

- Etizam jurata:

s confenfus , quo diffolpuntur äqy/)iifi

Pn'na]

fponfalia; Et infuper illud ipfutm c Finale. fo-

Thater

' Jüm loquitut , quoad pràfumptioném fori exter-

23j

. Saltem $alidà inosn tamen j:m'p;'r Zicità;

ii

ni , quando eft dubium utrüni conditio fuerit

237

- 4I. Receffus unzus A fponfalibus.

j

2

; Il. Dilatzo simia mairimeni

x ultrA tem,

p

u

irgc o

ferió vel joco appofita; Ut SecL, fequenti videbi-

terminum prfrxum.

It

mus. Quaré,quod c. A/uper. De bígatais dicitur $

439

Quid [t mullus pr«j

3274

ff

dn matrintontis contrabendis non jtris effe&lus ,

e40. AV.. Abfentia fponfi: qua &

lquando ::izj?atur :ü

&altmp;

fed animi de[Hinatio attendstur :

1

ipfüm multà.

; foléere ?

i.

magis attendi debet in fponfalibus.

^g GV. Religionis pfq*-?äoi &

n

;üg;qyïti á q:ælifcr Johs

fbl

424 lll Omni ergó jure fponfalia contradla, füb

249. VI. Votuta Religionis 5.

9"91113&!

conditione iipoffibili ferio pofita, nulla funt:

fat ?

pgredjende $. qualiter þ&

i

MT

contráclá veró fub.conditione turpi , rioti obli-

Ag$. VIL. Ordo faer ; ejüsque fotwn : qualiter ?

"t

gant quidemi ,fed tefcitidenda fünt ánte effectuni

257. VIII. .Votum. fimplex

eaftitatis . fen coæi-a'ggþ

L

pärpcmæ.

"t

vel eventum cotiditionis

,

cüm imjplicet ;

àpd. Hoc tametiprobabiliós infitó parté , uee licites.

aliquem obligàti ad aliquid illicitum : fed folüm

eputtitur y uec folgzt fpovfalia.

E-IO'* Mfltc

àgp. Eflá no fampliciter inpal/dum fit 1ale Sotumi..

ædPartcsi

poft completam éorditioneri , etficum fcelére

M

oritur obligatio ad imiplendum protuiffui,fcili-

aé1. LX. Matrimonium aliud conratium coutra byiera

1

cit matrimonium contraherdüm. Ità DD. citt

Jfpon/alzá:

?en ïiand

àéj. Quod tame p

robaäiiiter il ion am::»ä extin

ü) At

Ratio jam dictaeít ; Cumi enim jus pofitivum

uit.

D

quoad fponfalia nihil fpeciale coriftituat ; ut di-

à6 j. Sponfalia Autér priora legitime tontrata , mon d

dl

i

Ug

um eft; manehunt illa , ficut alia pácta vel.

folbuntur per alia [poufalia Jequentta um alia

promiffa fub conditione impoffibili velturpi, in

abz. Licct bec pofleriora [ent publice celebrata.

MT

uo valore, vel nullitate naturali , modo indicato.

a68. Habeautd, copulam annexam , A&

U

ng

m&

229 IV- I,dellbio, an g(mdi;ïo. lmPombthfäiö

p77 Sfe?j'fm&fwm-

;79; Fore

Ii(:]

lmm dl

JC[QQ("

H

-

"angi

$1

f

(-5'?3?; ;ll;*«-Dje* Sponfallus, —

270. *X.xflagäzk'mtz'þ äan]k G:)lfþ'or'sz. "

i

lV. Atvero , quandb eaufa r&ftïigpdi dubia336

zoz. Etiam , fi fpon[a $3 oppre[[Aa [ct » Bel

& controverfa eft;cim fcilicét dubitatur de exi-

[

if«

273: Oftula/ , amplexus , €$ actus impn.

:'lz'c'a:—.a

Jänittat 46

li

alio: nomtamen econtra.

— flentia, vel fufficientia caufz ad refiliendum ,

li

274. XL. Impedzmentum fuperteniens ,

quando gw-' - omninó ad Epifcopum fpe&tare debet dijudica-

— Biter fpowfos liberet à fponfalibus ?

Te & fententiam ferre ob probabile periculum

lifd

279. XII. I Alie mukationes notabiles particulares f atle ,

A

- injuftitiz , dum fpoliatur alter in dubio jure fibi

Pel patefatla , quandofofg

.

$

4nt ï

.acquifito.

Communis cüm Sascbez. l. c. lmo

W

280. V. g. In bonis äw'mæ.-

281. In bonis corporis.

*

in püro dubio poft inquifitionem perfeverante,

ml

282. Imbonisfortuma.:

E

Y

me quidem in foro externo per i&ntcntiani]-udicis

285 Etffjjam aute [pon[alia jem

legtz;tö'ïnf 8 ](701/? pei-

ju

mum patefiant, -

J

X

poteft fieri diffolutio ; fieret enim injuria parti

5 fel /þo.nj"kq laborans, alà

poffidenti jusaliàs certum ex tponfalibus certis,

'

286. n 05 quando fpon(n.

150

. Ut pr&ter alios notat Her

A

defetla occulto temeatur ium manifzflare

incx cit. s. $jdu-

. fine.

N

1

|-

226 Y As varié enumerant Varii , octo :iliquï,

li

À aliidecem, vel duodecim, etiam fepten-

Tam ergó caufe juftz ex parte fpmyförum fuf.231.

ficientes ad. diffolvenda fponíalia' explicandae

*

d

decim,fed omnesreducuntur ad tria capita , que

fünt. r.Swperiorislegitima di[pen[atio-2. Mutum

j

fünt :& certé paucis explicare non poffum,

tontrabentium con|eufus.Y. Ea notabilis mutatio

"--

4Ccidens ex pa'rtc alterius utrius /þanjar"i;m;quas

PRIMA CAUSA..

mutationes memoriz causá ad illa tria capita re-

- -Con[en[us mutuus , cy anmexa,

colligam.Pramito verbulum de difpenfatione.

N

Ponfalia puberum ctiam jurata valide faltem23 2

i

:

ditfolvuntur mutuo libeto confepfü contra-

| *22!.;7&:

Uando fponfalia valida funt jurata feu fir-

hentium. Oszzes , Ratio eft; quia omnis contra-

"

xlS j

mata jüramento neque Ponti£ex poteft

&us naturàá fuá folubilis( qualis eft etiam fponfa-

A

N

diífpenfare fine. causá graviffima bonum com- litius; rhinim& vero matrimonialis propter Sa-

mune concernente. Conzmitent/ima, Sanchez l..3.

cramentum annexum ) ficut ex mutuo confenfu

j

moral. e.2:1.Lugo.l. . Refponfi smoral.dub, 44-2.

paciicentium naftitur, ita & per cundem mu-

SM.

3. Nam jus acquifitum alteri firmatümgqg jura-

tuum confenfum diffolvitur, juxta notiffimam

mento nequit etiam àfümmo Pontifice auferri ,

regulam utriusque Juris : Casonici 1. f.decre-

i

ni

f

n

lob graviffimam , bonóque puþiico neceüä-

$

"tal. Omnis ves,per quajcunque canas nafcitur ,

/

" Y

riam caufam,

per eafdém difoluitur. Btcivilis: 36. ff. dere-

| 2-2'8

- T. Si fponfalia valida,non fuerunt firmata ju-

gnlis juris: nibil tap naturale eff, quam £0 gento

5

ramento, ob caufam vere juftam & gravem utiq;

7e qu;'dq:min aiffolvi , quo colligatume(l. Hzc

?

poterit difpenfarePontifex;- at non poteft Epi-

caufa pro frequenti praxi confeffariorum latiüs

iil

Ícopus ; nam generatim Epifcopus nequit di-

"explicandafimülque ad hanc tres aliz

caufz fc—

fpenfare in cafu;quo jus eft acquifitam alter; ter-

ducendz.

Dixi itaque,

tio; talisenim poteítas eft penes folum fupremü

L. Sponalia paberum, . Nam

vvfpon»fiäïia im:233

Principem. ' Et nominatim quoad praíentem

[om

puberum nen quidemanté, fed poft pubertatem

materiam videtur hzec difpenfatio Epifcopo in-

à pubere facto etiam invita altera parte , potíe

terdicta, c.. ex Jtrterís 2. de fpon;

[41. mafrin-nqn.

diifolvi, jam per occafionem dixi fépra ».1 96.

- lege Saacbez cit. -

í

IL. Etiam juragento firmata, Communilffi-234.

"Ti

c

."2*29 " HE. Hac difpenfatio folim lo

um ha'be-t',

ma. Zdbbas,& Canoniftz commüniter;» c; 2.

D

quandó fponfalia validé contracta adhuc valent ,

4e fpon[al. Ratio e(t : quia juramentum tanquim

D

&altera pars nondüm remittit.fuum jus, quod

"quid accefforiuni fequitur naturam aélós, cui

Jmn luA

habet inalteram ; fübeít tamen aliqua caufa ,

apponitur ;. fponfalibus autem ficut & cateris

ii

qua fuadeat diffolutionem ; neque enim quis-

contra&tibus & pactis femper hec conditio ad-

quam absq; rationabili caufa poteft alteri aufer-

jundla velimbibita eft jutobligent, nifi remifía

qufif"f'f

re jus fnum;quando autem adeft certa caufa fuf-

fuerint: ergó hanc conditioner etiam fequitur

ficiens ad ditlolvenda fponfalia ( quales infrà e-

juramentum contractui firmandi oppofitum.

z

[

numerabuntur ) certé nulla requiritur difpenfa-

Idque non folüum verum eft, quando juramen-

tio, fed neque authoritas vel fententia judicis ;

tum contractui vel prorniffioni adjunctum 'eft

j

fed partes propría authoritate re(lire poffunt per

| principaliter in favorem alterius partis , fcilicét

Dd

le loquendo , feclufo fcilicét fcandalo : quod ta-

ad praitandum alteri patti majorem fecurita-

men fcandalum ceffat ,. fi fponfalia fuerunt oc-

WWW

tem ;tunc enim clarum eft alteram partem , fi-

&ulta, aut eaufa refiliendi notoria: aut contra ,

cut poteft cedere juri fibi acquifito ex promif-

WN'/XW

Íponfalia quidem funt publica , caufa tamen óc-

- fionealterius nuda ; ita etiam poffe cedere juri

culta, ut coram judice probari non poffit; tunc

acquifito expromiffione jurata : cadente enim

7 Ji/.

g;/:'/rï'

enim fruflrà itploraretur -authoritas jüdicis:

promiffione cadit & juramentum ; cüm non en-

, &rgó pars gravata utatur jure fuo & authoritate

tisnulle fint qualitates. — Sed etiam verim eft ,

"

- privata. Communis DD. cum Sanchez /. 1. de

' quandó tale juramentum pium,;aut etiam votum

matrim.difp. 69.9 71. Herincx difp. 1. mum.

l

principaliter fierit in 'honzor.em Pci': Ut ,

fi quis

P

-

potens

;j lebatþcaj. 9. nifm. 377- quos vide , fi placet.

v

Nenasai

- q'beol, Sacrauent; 'þaff IVCap l

$16

[

otens haberet opulentar puellam,eá reliclá, ;;x

Layman cit. Tanner. qäæ[iifs; dul. g. Eft enim

ietate juret vel voveat ducere hanc honeflam

remiífio juris hujus & cujusvis fpecies quedam

[

puellam pauperem nupturientem & non valen-

donationis , quz effentialiter debet effe liberális

tem reperire virum.

Adhuc illam puellam

& libera.

Quamvis autem nullo jüre naturali

n

As

offe obligationem remittere, & fponfalia (ic

vel pofitivo communi habeatur prohibitum, ne

«ontracta mutuo confenfu diffolvi contrà quidem

fponfi mutuo confenfü per fe absque authoritate

[

D.lbemansmultósq;alios apud Sasebez.& Dia-

.vel confeníu Epifcópi diffolvant fponfalia ; no-

XUCT'

na4n mox citandos probabiliffimé, & practicé

tat tamen Layman cit. €, 2. ». 1. ? fizé , GUaliiy

um

sgutó docent alii communiter , Suatez /. 2. de js-

effe confuetudiaem multarum Dicecefum, ut ea

J

ramento 6 3 9.Sanchezl. 3. moral. c. 20. 9. 6.

j

diffolutio non pérmittatur nifi causá priüs ad

Perez,Dicaftil. aliisq; citatis Diana pert. 9. tra-

Epifcopumdelatá, — Tandemper fe loquendo,

(

qur

Bar. 7.vefol, nltínsa, Ratio eft; quia adhue tale

non delinquit fponfus vel fponfa , fialteri absqs

jurámentum primum vel votum femper intelli-

juíta caufa petendi relaxationem promiffionis

Pïæ

At

gitur fa&tá cum conditione imbibita; promitto ,

noR concédat, nifi poft ftipulationem de dando

juro; voveo ducere, fi altera pars velit, vel nifial«

reciproco aliquo pecuniario munere feu com-^

gn

obl

tera pátstemitta, — Notantiffime autem dixi :

penfatione. | Utnotat Gobatzum, 26j. Et cla-

Il Falide faltem diffolumstnr : certé nono-

rutm eft, de compenfandis expenfis vel damnis

J

j

W

mninó licite diffolvi fponfalia,videtur fignificar&

forté fecutis, Át vero, fi alteri fponforum (uppe-

facer Textus fic e. 2. de fpenfal. Ubi Innocentius

tit jufla caufa & legitima ratio recedenti à fpon-

ity

TII. inquit;iderur ,q50d in[lar eernus, qni fee1e-

falibus , &on poteft alter quidquam exigere prà

[inie

satem fidei interpofittone coutrabnut , & po[lca

confenfu inillum receffum; ficut enim pàr non

ia

eandem fibi vemittamt , boe po[fit iv pasieutia te-

eít , ut quis rem fuam emat, itanec jufte poteft

qo

lerari. Et rutsüs : Hi , qui de tneundo uatrimo-

effe pactio pecuniaria de ufu ptoprii jutis , ait

Y

mio pure & fine conditione fideta dedermut , com-

Pi

mouendi (put ,G omnibns modis iuducendi , /ut

'Fiobg: eit. Nunc fpecialiaaliqua add;ï]d-a funt.

f

duj

p e[Htow fideus obférveut. Sic Pontifex. . Audi-

L Receffus hnius.

fta

Íti: tolerari poffe , ne deteriüs contingeret: &

*

e

Uandb unus fponforum , quamvis injufté251

leci

emuibus modis inducendi[uut: ergo ex fe illi-

Q

& cum peccato recedit vel refilit à fponfa- -

L

ditior

citum eít , ita diffolvere Íponfalia. Refponfio

libus , jam alter quoque , fi velit , & ipfe exfe &

yror.

«ommunis ell ; Papam folum fignificare; id paf-

fineofficio Judicis poterit jufté refilire.

Ratio

Npra

fim fieri non debere ad'vi;andam Ípeciem mali ,

eft ; quiajuxta legem. ez propouendo C. de pa-

"ii

quód homines putent , fic fidem datam vel jura-

&is frangentis fidem fides fervanda non e(t.. Et

mentum violari. Melius & textui conformius

4

fic etiam . diffolutio fponfalium erit ex mutuo

Hs

refpondet Layman cit. . 2. ». 1. propé finem:

confenfu. Ex communi Tambur, eratt. 3. e. f«

loty

Pontificemita dixiffe in cafu,qui valdé frequen-

G.1. »'m. 2, Poteft autem receffus ilteunius &

Tlor

ter accidere folet, ut unus fponforum v.g. fz-

Íponfalibus d;uplici modo fieri:- 1. explicit&.y

u

mina cupiat fibi fidem lervari , fed alter omnibus

cüm fcilicet quis expreffis verbis negat velle ad

Ji )

modisreüuat, cupiátque fponfilium remiffio-

matrimonium procedere. 2. Implicité & inter«

fit

nem fieri, eó quod abhorreat à muliere ; tune

prerativé,quando fcilicet ita fe gerit fponfus , ut'

Q

fané commonendus, & . omnibus modis indu«

ipfo fato fponfalia & matrimonium recufare

Jcbfarg

cendus eft , utpracítitam fidem fervet; fin autem

cenfeatur: & certé tunc alter reli&us juíte ab«

k;w: uf

bonus exitus non fperetur , toleranda eft diffolu-.

nuere, & fic fponfalia refolvere poterit. Ethog.

Pt

tio, ne deterius contingat: qua fcilicét diffolutio

implicito modo recedit quis in plerisque caufis.

Fing

ex parte mulieris non fit mera voluntate , nec f1«

fequentibus, ut patebit : fed fpecialiter ob ni«

Al

nc admixtiene involuntarii, adeóq; nec finegra-

miam dilationem, vel ob profe&tionem in regio«.

Müs-;l

vi peccato viri; quod tamen permittitur non ap-

nemaliam : quz feorfim düe caufz diffolvendi

tll

'probando,fed tolerando, ut majora incommo-

Íponfalia numerari

v'fochnt ,& hklncommod.ä exf,

üteg

da eviténtur.NNihilominüs ego affentioPatri Go-

plicanda,

j "ffTJml

bat caf. 6. s. 471. Delinquere venialiter, qui

II, Dila)z'ä pimia.

d

absq; omni rationabili caufa remittunt fibi mu-

Ui differt inire mátrimonium ultrà tempusà38

'-Dfïhl fp

tuo jus illud factum fponfaliorum , eámq; videri

communem fenfum hominum culpam aliquam

* vel terminum in fponfalibus prefixum ,

uum)

N

cenfetuc à fponfalibus re(ilire , fic üt altera quo-

hu

|

timentium , f1 absque rationabili caufa refiliant.

Quare , quando nulla adeft rationabilis caufa.

que pars jufe zefilire,& ad alià vota fe transfer-

i

)

diffolvendi fponfalia, prafertim jurata, && maxi-

repolfit. CommunisDD. ex v. fjesut de . fporfat.

mé juramento exécraturo firmata, eam diílo-

€ matrimon. Ubiramen pro pleniorí intelleCtu

fon

lutionem fponfis omnino diffuadeant confeffa-

ita diftinguendum efL,/ Si terminus prafixus

äl

tii Etconfirmat cafu triftis eventusz. 2 £ $«

fuitad finiendamobli

o

cationem , fic, utnifi in-

|

s

23

6 1V. Mutuo libero confenfusdebet fcilicét dif-

tta tale tempusv. g- ufque ad Pafcha nuptiz fc-

folutio fieri utriusq; partis libero cónfenfu abíq;

quantur, refilire liceat:tunc clarum eft; poft illud

T

raude vel metu aliquo injufté incuffo, alioquin

tempus elapfum promittentem liberari. $i ve-

i küfq

ad H?Ii-

(quïftte

fion valeret, wt notant DID. qommuniter , cs/igm

z tempus vel terginus (tatutus fie non

'encqlam,»k,

i m"ï"m

hu

7

M

J

N

ii Sec'l ll; De Syen[i:liä»ts;l !

gir

MDul

ggdgn'/ï, .fcd ad R;tu,cndam fen exequendam, & fponfal. & matzimon. UBij Alex

ander lT. ita re-

ilin

.qon differendap obligationem , ita ut dilator

j

tll

Ícribit Archiepifcopo Panorniütano, — De il/i

deinceps cenfeatur in miora culpabili , & tunc

qutem , qui praflito juramento promittumt , f 4«

iif

R

-« poft elapfum illud tempus ,. Pafcha v. g. contra-

liquas mulieres du&iuros * pofleá,eis incoguitis,

us claudicet , & pars, quaparataerat, feuper — dimittunt terram, (e ad partes alias transfereu-

ILitg

lQ

quam non fletit , quin nuptiz flato tempore fe-

tes : hoc tábi volumnus innotefeeve , quod liberum

querentur, pofteà ob culpabilem alterius mo-

lll

evit sunlieribus ipfis ( ff mon eflamplizs in f4€?d,

ram jufté refilire poterit. Ethoc fignificatur cit.

proceffum ) ad alia fe vota transferre , &r6.. Sic

N

£. ficiit : übi jubetur quidam puniri , quód relictis

id

Textus l,o"'quc;nws de fponfalibus juratis , à for-

.prioribus fponfalibus ad aliud matrimonium

UM

tiori fine dubio etiam intelligendus de fponfali-

. €onvolarit, addita exceptione : nifi forté termi-

bus nudis , non juratis : & femper fupponendo ,

äblq,

mumprafixit , G per eum non fletit, quin ad

f1 una pars fine licentiaalterius , íeu infcià feu

Al

hi

1]

, prafixum tempus matrimonium confümmaret,

invitá alterá parte , alió migraverit. Jam defcen-

Altera autem pars, qua parata non erat , feu per

d

dendo ad cafus particulares , ita breviter refol-

"quam fletit, ne nuptiz ftato tempore fierent ,

yendum.

l

l:

obligata manetadhuc, fi alterí contrahere libeat;

1

M

I. Si Sponfus in aliam terram ,

x

f

?

domicilium 141

ut poft Gonizck & alios recté refolvit Layman

mutaturus, fe transferat fine licentia fponfz,

€it. c. 2. 1375. 17, Ratio difcriminis eft quiafi

hoc ipfo hzcà fponfalibus libera evadit: &hic

tempus adjiciatur causá obligationis finiendz ,

l

tantàm videtur cafus decifüs in textu allegato;

unatantüm cít obligatio, edque non abfoluta ,

nam démittere terramiGU ad alias par tes fe tranf-

[&dad&rj&a certo tempori v.g. usque ad Pafcha,

;'Xx

ferre , mutationem domicilii fignificare cenfe-

quo tempore transacto ceffare debet;, — Si vero

tur. Ratio autem &ft partim; quia ita difcedens,

i

serminus vel tempus adjiciatur, velprafigatur

[

ut domicilium relinquat. cenfetur rknumiarc

ad flatuendam vel exequendam lobligacionemsi

fponfalibus: partim, quàd fponía de futuro vi-

duplex eft obligatio: Prima nuptias celebrandi :

rum alió commigrantem vel vagabundnm (e-

Secunda tali tempore celebrandi. ^ Unde licit

qui non coga

tur, cüm adeum eventum fc non

:mfu*»'

hzec fecunda obligatio violetur, & ob eam vio-

obligare cenfeatur,

lationem altera parsjufte refiliat , manet tamen

.,; W. Si Sponfus ob cauf;

a

N

m neceffüriam alibo 42

riot obligatio abfoluta & principalis, fcilicét

proficifci , & diutiüs abeffe cogatur deinceps re-,

l

, puptias celebrandi, fi

-quidem al,tgfa pars Aadhuc

verfurus fponfa exfpe&tare debet donec juftum.

( .

velit,

ejus impedimentum ce

3

ffe:ut habetu

T0

339 Quod fi denique nullus terminus nuptiis ce-

f L, (ep? ff

de [,50?!/4!,

Qus contlitutio

» cüm maximam

p

lebrandis prefixus fuit, incurnbit utique obliga-

&quitatem habeat, non videtur

correcta JureCa-

ca'e'ü

tio contrahendi illo tempore , quo altera pars

nonico allegato : ut poft Syiveftrum & alios do-

eunipl -

rationabiliter exieit : utex communi docet San-

cet Layman », 13. nifi forté aliter conventum.

yolid

chez difp, 23, Nam juxta legem 14. ff. de rega-

fuiffet, dut periculum incontinentiz , velaliane-

[ Ve']käd m

lis juris ; in omnibus obligationibus, in quibus

ceffitas ad contrahendum matrimonium aliud

&t |

dicsnon ponitur , ptefenti die debetur,

utgeat; tunc enim gravis mutatio accidit, ad -

ylis, t

Quandó ergó una parte volehte nuptias ce-

^quam fponfafcvoluiiïc'pbliggre, non cenfetur,

| t

lebrare , alia culpabiliter nolit, cenfebitur refi-

.. "« TII. Si Sponfus ob caufam voluntariam

; ju-243

$ jl)M*

lite ; ut & altera refilire poffit :(1 veró tunc impe-

ftam tamen , difcefférit A g. adbellu

m ju.

T.

dita rationabiliter non poffit , tenebitur certé al.

ftum, adftudia, ad negotiatio

nem , &c.) tunc

Qul

Jera pars exfpectare aliquanto tempore prudens

fecundüm jus civile fponfa e

:

X

fp,e&axre -debet

r o

tisarbitrio determinando, confideratis citcum-

'

biennio, fiintra Provinciam ;. triennio ,

fiextra

nf

flantiis : hinc quidem neceffitatis illius, qui dif-

Provinciam miffusfit, vel moretur. L. 2.

i

( 4e

fert; illincautem damni , molefliz , peticuli in-

jifolvo

Jponfal. & L. 2.C, devepudii;,

Sic enim hasle-

contineatis alterus exfpeClantis. Ut bené mo-

net Tambur. cit, $. 1. c. 1. 0. 7. & reClé monet

ges conciliant Gloffa & DD. Sylveffer , Henri-

£ns Canifius , aliicum. Layman cit. s. 14.ad

Gobat sum; $8.ut Patochi & Confeffarii mo-

dentes, neque has leges effe correctas citato Ju-

[

neant fponfos , ut non diu differant matrimo-

Ie Canonico, cüm hunc cafum diferté. non ex-

i u

fium, quandó timetur interim periculum pec-

primat : attamen Judicem Ecclefiafticum illud

candi. In praxi nimisnotum eft, proutetiam

tempus moderare poffe breviorem terminum

d

declaravit Congregatio Cardinalium in Triden,

€onítituendo & fienificando fponfo , intra quem

fl

tino Se/f. 24.c, 1. de reformat, matritmonii,

teneatur redire ; alioquin fponfam liberam fore..

l

i

1

|(JH. Abféntia [ponf.

x

IV, Attamen Henréqu, Roderiq. aliisque ci-

244

jl

" 24

ef I fponfü

s poft fponfalia, infcià , velinvità

tatisSanchez l, x. de matrimon. difp. y 4 & Vam-

$

yf

g

J fponsá Cidem à fortiori effetin oppofito , fi

bur, $. 1. c, 1.7. 9. docent abfoluté ftandum ef-

n

;fggnfa infcio vel invito fponfo ) in terras longin-

fe Jure canonicoin utroque foro , quod abfoluté

l

quas fe transferat , ut brevi nonredituruscenfea-

i

€oncedit fponfs ad alia vota fe conferre, quan-

tür, cenfetur renuntiare fponfalibus, & fponía

w

dó fponfüs alio fe confert faltem ex voluntaria ,

,íi 9^

acquirere libertatem cum alio contrahendi,

- jufta quidem, fed non neceffaria caufa, Extpe-

j

Vommuniffima, ex claro textu, c. d illis, de

élandum tamen tunc erit ali:

yi

Tct

quanto tempore

g

Paks IV. SACRAMENT.

prge

b

t

4 '€ beol, Sa;rar;zänt;v Pars lV. CdP [

$18

!

prud

entis arbitrio , confideratis circum(tantiis ,

n.i*um., & deindé mg:;d) Religïenem : "l:t v&ls,

aAvev(a:. & confilium effe indicat. Scotits . hoc.

[

utpa

ulo fupcriüs exprgfn - ;qule in praxi Qbfe,r;- ;

[

vari vidi.

.

enim videtur illufori&m , & plerumque ingta-.

on purificata s r'ämifïïv&,

tum vel etiam dïahigïo.fum alteri , prafertim.

n

JF. Condition

ul

D eundem mutuum confenfum meritó

Íponíe, qua certé nünquam contraheret cum.

: »

reduci debet cafus ,. quo conditio fponfa-

vito hunc animumfþgþenytc.., Adde & fponfo.

uN

[

libus utriusque confenfu adjecta , - fine utriusvis-

periculofum , quia.&eoneret fe periculo com-.

caufa nonfuit impleta. Prout e

mixtionis. " INec obffat textus c. Cortimillum.

—xPI;;atum h-a- !

L

dg—: fponfal. Tutius. e)&;kirdigibne juramenti fer-.

bcä [upm 4. 210

vata príns contrabere y, Q* poflea., fi elegerit ,.ad

g TE

n

Religionem migrare. ,Sic ibi. Nam folüm id-

ALTERA CAUSA GENERALIS,

dicitur 7&tins : idque in-cafu, quo inflattempus.

fiten

tl

MUTATIO: NOT'AB[L'IS.»/

matrimonii contrahendi , & 'is'nondum plen&.

refo'utus adhuc deliberat de ingreflulteligionis j

fidí

us , vel utrin

Ex part; alteri

sque. QML

tunc enim praflat fatisfacére, jusamento , bimes,

Wm

* forum.

ftriadhucad dcliberandlïrxïï?czäängng;.: ut patet,

. Mutationes Sacre,

ex illis verbis : " poffea s /if.gle erit , G'c. Etcer-

hi

té debet indicare fponsz füum propofitum , &

n

od Religionis, profeffto & zngre[fus. -

gnmv

fi ipfa defideret, prius contrahere ( .Proutvinter-;

Er profefübnem folemnem Religionis

dum per accidens poffet conducere ad confue.

Md

-z4'yxf P

approbate folvuntur fponfalia fimpli-

lendum famz fponsz, anteà nimis familiaris vel. .

tn

f

tér ex utraque parte , fcilicet & fponfi profeffi ,

etiam violatz , vel ad legitimandam prolem) -

cüm profeffio feu votum folemne fit impedi-

tunc contrahat , aliàs non.

*

:

)

9t

ientum dirimens fnatrimonium contrahen-

30t

III. Eoipfo ; quo unus fpon

forum ingiedif-"?

(

dum : & alterius in feculo remanentis, ut eo ipfo.

tur Religionemi velNovitiatum;folvuntur fpon- —

fo p

liber , vel libera, aliüdque matrimonium fpon-

faliaex parteremanentis , 'ut is à.promiffione i-

ligte

dereacinirepoffi. O»sses. — Ratio clara eít ;

ber, fivelit, aliud matrimonium fpondere &

AOFU

quia cüm ipfum matrimonium ratum , feu fpon-

inire poffit.

Ita contta varios negantes commu-

Toyit

fália de prafenti ita folvanturper Profeffionem 5

nis DD. Sylvefler, Sottís, Navar. Henriqu. Ro-/ -

wa(

üun

expreffe c. Ex publico. De converf. Conjngata-

driqn. alii um Sanchez di/p. 4.2. Coninck. difp.

ysum: multo magis ita folventur fponfalia de-

23. dub. 3. Layman. cap. 2. zum. 3. Tambut.

l

ET

futuro. Idemque dicunt de votis biennii Socie-

.2. num. f. Ratio elL; quia fponsus vel fponfa . .

ln

tatis, quz ipfa verum Religiofum efficiunt. Ex-

ingrediendo Religionem ipfo fa&to fignificat, fa.

1l

cipiendum femper: nifi talis profeffio fieret in

mutáffe voluntatem & fponfalibus renuntiare ,.

LEU

fraudem & damnum alterius , v. g. fponfe fpe

ideóque relinquitfponfam liberam. | Si ergo &

ümquc

matrimonii jam violatz vel etiàm impragnata ,

ipía quoque recedat , & contenta fit. . jami erunt.

f

quod damnum , aliter , quàm matrimonio inito ,

Íponfalia diffoluta mutua confenfu. Quín , €-

I

reparari non poffit ; quia tunc Profeff:o effet nul-

tiamfi fponfus ( idem lemper eít in oppofito. -

bx

]roni

latam in ratione voti refpecta Dei , quia effet de.

cafu deponfa) fictoani

ingrediatar Religios

Vf

re illicita ex circum(lantiis : -quàm in ratione.

nem fine animó perri

ndi, fedfolum felibes '

f'&fm

contra&tus refpectu. Religionis quz talem pro-

randiá contradtu, adh

x

i

u£remanens in fzculo po-:

Ti

feffionem admittere non vult , nec velle poteft,

terit lici

recedere; quia femper fit notabilis mu-.

ga(irrf[c A

quippe contra. juftitiam & jus ftri£tum fponfa

tatio & ;eventus, ad quem alter fponforum fe.

1

Áüts p

damnificatz , cüm eo cafu fupponatur , neceiía-

obligaífenor éenfetur ;'namimprimis remanens.-

W (j

rium effe matrimonium ad reparandam infa-

debeteg" ?,xp

e&are finem Novitiatós , donec Íci-

tmncm, t

miam fponse violatz ad legitimanda

s

licéta

Iprofiteatur , vel egrediatur :deind& —

lii

forté jam conceptam vel natam.

m Prqlcm

T

deberé&& nuübere ci qui fuitmogachus : &ípes — «

;2 W

246;. M. S/ponsus.velïfponsapoü':fponsaliäinita pet,

cialiter deberet nubere ei , qui ipfam decepit, [ E

fjj

fe loquendo , & fecluso damno alterius iemper.

[9

Y

n'cm

*

i;zgrcdigndo. -. Ia. poft alios

l.

fl dgam

potelt licite ingredi Religionem , cüm id etiam

Tam

f

»

fponfis de preíenti in matrimonio rato liberum

V

.imhuh L

fä.tamen'fingr.eïï'u Religioniä

24

n

fit ; iddue etiam f1 fponfalia fuiffent juramento

vuntxïtïiþänfaï

iaex parte ingredientis , nimirüm.

ll

i

,

firmata. Communiffima cum Sanchez difp. 46.

fponfüs vel fponfa ingrediens Novitiatum, ipfo.

i

itlh

Ratio jam fzpé inculcata eft; quia juramentum

ingreffs non liberatur , fed f1 alter fponfus.-v/d;. ;

fequitur naturam actüs , cui adjicitur: atqui in

m Í

|

fponfà expedlate velit, & defacto expecter, &

Mp

contractu fponfaliorum etiam de prafenti, ex

Ujggr&fjffgis, non fecuta Profeffione , egrediatury . ,

difpofitione juris femper intelligitur tacita con-

^norreít dubium , eum obligari , & cogendui a

J ld

H s

B

;

1

É

UT

ditio : 1 Religiouem iugrediar : ideóque etiam

eife;,. ht fponfaliorum anteà datam fidem fervet

intelligi debet in fponsalibus juratis , ac ipfo

áltef volenti, & hucusque expe&tanti. — Juxtà

*j

M tffg&u

juramento appofito. . Non ergó talis juratus

DD, d. Ratioeft preteralias: quia ingreflus

r

ponfus vel fponfa ad. fervandum juramentum

in Novitiatum tantüm on folvit fponíalia e&

U .Dïïumm :

, :'W

hi

Religionis ténetur prius ;ontrahere matrimo-

qung

,

naturafua , dim Novitius poffit c)g';-f.di,' &

-*

afali

-

ï'

ÉÀ

agf

E

: 1 Se&ll De *Sponþliäusf

$19

l

falia implere : & ce&ö ob ääninüih Íponsz repa-

4II.. Ordo Sdce;', ejä]q(uä.wmm

randum etiam egredi teneatur: Non etiam ex

L

Ufceptio Ordinis Sacri , cüm fit impedi-2 j g

«

jure pofitivo aliquo; nam quod à jure profeffio-

.& J mentum dirimens matrimonii contraben-

mi conceffum eft ob eminentiorem perpetu-

ï

di , quidni etiam diffolvat fponfalia a&tu contra-

um flatum affamptum; minimé debet extendi

a ? Juxta communem DD. cum Sanchezi. 1.

ad Novitiatum in matería onerofa , & juri alte-

difp. 41* aliisque citatis Perez 4ifp. 6. Se&t. . di-

'rius praeiudicante.

*

cens , effe certum. Et non dubiuma , "'ambur.

.

;;

414 Votum Religioni

f ?ingr?dieddt.

€. f.$, 3. Etfi contrarium fentiant Paludanus,

E

rtum apud omnes, per fe loquendo

aliósque ( fed malé Sanchez ) citans T'anner.

il

"C

fponfum vel fponsam poft fponfalia con-

bic di[p. 8. tratl. A. queff. v. Et certé , quod luprà

il

tracta licité emittere votum ingrediendi ac pro-

de profeffione folemni ; hic à fortiori excipien-

:

fitendi Religionem ; càmenim fponfus licite &

dum eft: mifi fufceptio Sacri Ordinis fieret in

ii

reclé quamcunque Religionem ingrediac pro-

fraudem & damnum fponfi jam violatz , vel

d)

"fiteri poffit,licité quoque eandem vovere acDeo

euam impregnate , &c. Tunc enim licétadhuc

h

promittere poterit. Dico autem : per fe logsen-

valeret fàcer Ordo ; at cette non valeret , nec

2

o femper enim excipiendum : féclufo damwo

obligaret votum folemne caftitatis annexum 5

:

Alterins (ponforum : ut, fifponfa v. g. gravem

quippe verfans contrà jusfponfie. Quare per fe

ánfamiam paffura fit & fi fpe matrimonii jam co-

loquendotali,depofita toga Clericali , matrimo-

£nita vel impreegnatafit , &c. tuncenim votum

nium ineundum erit , nifi mali eventus time-

AReligionis ; ficut & caftitatis, in graveminju-

tentut ex tali copulatione, aut Magiftratus Ec-

riam & damnum fponfe cedens, utpoté de re

clefiaticus aliter difponat, — Seclulo autem taht

l

qala ex circumflantiis , Deo gratum.

obliga-

damüo , certé in judicio non audietür fpohía

toriumeífe non potefl. — Prout in fimili de ipfo

contra fponfüum , qui e&invità facros Ordihes

xoto folemnt Profeffionis füprà notatum.

v. g. Subdiaconatum füftepit , nifi ad intereffe

T

.&fo l. Certum quoque videtur , voto Religionis

"

compenfandum. — Ut obfervat etiam Gobat caf-

ingrediendz & profitende 'emiffo ab uno fpon-

S.nmm. 019. f9 fise.. Magis controvería fünt,

r

forum folvi fponsalia ex partealterius, qui non

/

qua fequuntur.

QU

vovit,. ut fi velit , poffit recedereà fponsalibus ;

II. Sponfum pofít fponfalia etiam licité fü-254

min.?ä

quia ( ut modó in fimili dictum ) alter perpra-

fcipere facros Ordines, infciá vel invitá fponfa

li

dictum votum jam renuntiat fponfalibus ; adeóqg

docent communius & probabili:s DD. £«y-

[urit)

!

fi pars contentafit , jàm pro diffolutione fpon-

nman (uprà. Pontius, Adver[a, aliicum T ambur.

| lþüïfl*.

falium adeít mutuus.:

Cit. $.3. »um. 1. Probabilecenfente : & probabi-

. beri.

confenfus,- & fic ambo Hf'

k

lius Gobat s4m. 31e6. Eo quód fponfalibus ea

Viatt s

2j1 Hl

.Eo 'votä fimpliciter /fol'v-'i« fponsalia ab.

conditioannexa videatur ; Afj [Parum perfetlio-

«pi

Utraque parte etiam ipfius voventis , feu velit;

rem elegero s atqui etiam flatus facri Ordinis cft

ym d

feu nolit altera pars , poít alios pro certo habent

eque perfedus , ac Profeffioni equi pollens.

ht

Layman, sum. 4. Gobat »am. 314./ Eó, quód

Contrà veró illicité & quidem mortaliter mihà

promiffio matrimonii tacité involvat conditio--

opï)aüiü 4

zque probabiliter docent Sascbez cit, (oninch ,

N

nem fca exceptionem : 'ifielegero ffatum per--

Rebellus, Hurtadus , alii cum Perez ; quia Or.

afb

felliorem.. Confirmat Layman. Sicut fe habet

dini facro , etfi ftatum perfectum contineat , non

g po

matrimonium ratum ad fponsalia ,ita proportio-

conceditur à jure dirimere matrimonium , aut

ylig mv

naliter fe habet profeffio religiosa ad votum Re-

fponfalia, ficut concediturflatui 'Religiofd.

ligionis profitenda : ergó ficut. matrimonium

Jmumfc

HI. Votum füftipiendi acros Ordines etiam2 g f

a

ratum folvitur fimpliciter per profeffionem fo-

diffolvere fponfalia, confequenter negant Sa»-

lu*

lemnem, 'ex fureallegato, ficetiam fponsalia

chez, , aliique citati , negantes facrum Ordinem

lolvi debent per votum Religionis profitend.

a '.65-3[1'2

licité füfcipi à fponfo , infcià vel invitá fponsá ;

yi

2j2 1V. Contrà tamen eo voto non ita fimplici-

adeoque tale votum valere. Rursüs tamen pro-

terfolvi fponsalia ex parte voventis omnino ve-

i dewl)iïf

babile cenfent alii docentes , & licité füfcipi (a-

rius docent Caffro - Palags , eümque fecutus

cros ordines à fponfo , idque votum valere. Ex-

"Tambur. 7. 2. s7, 7. Adeb , utfponsus, qui

pteísà Sotus, Henriqu. Bonacina, Dic

4

feil. apud

fic vovet Religionem, fi innulla forté recipiatur,

Gobat. cit. Ratio debet effe eadem , fed infirma ,

mis'm?f-*ä* AUR

Ó 1nimg'; "

feu quoquo modo à Religione liber egrediatur ,

quze füprà. Sed de ho

;

c rursü; infimili de voto

debebit ftare fponsalibus initis , fi alter , qui re-

Cattitatis.

^

j

"

|

maníit in fieculo , adhuc (ic velit; Eadem pror-

lV. Ordines rhinores tandem hon diffolveres r

í fpof(u;ï.

süs ratione , qua füprà de ingrediente Religio-

fponfàlia , cüm illi ftatum nuptiis incompoffibi-

j vt

[ Cdll'ön

nem di&um elt ; nam exceptio illa jure conceffa

lem non conftituant, nimis clará eft ; attamen , f

R

promiffioni matrimonii intelligitur folum in

fponfus infciá vel invitá fponsà minores Ordi-

cmdüm !

Hng[W'

ordine ad ipfum ftatum perfecliorem Religio-

nes füfcipit, folvi

fponfalia ex parte fponfx : con-

nis in effedln : non ergó extendenda eítad folum

trà Sanchez. cit.tectius docent T'annet. Cit. zi

á

yi

J

€jus votum vel actualem ingi**effum-.

AliCjug

33. & Gobat wsi». 321. Reverà enim videtut

Jl D

yil

j/

notanda ponam infrà $. 4. i» fine,

fponfus remittere fponfz jus (uum in illam,

pU

,1;01'

quandó fe curat tonderi in Clericüm , ficuc. fs

redl,

vOs

Atta

iä'z

h

Es

$20

4 beol, xSacmqrjn'en?. Parx Iy, Cap. 1.

Ordines ; etfi votum il-

Ratioprimi eft 5 quia fponfo per fponfalia v*er'umx

voveret fufcipere facros

lud non liberet fponfum.

Adde, quód commu-

jus acquifitum eft; cui quidem nünc renuntiavit:

L

ergó non debet cenferi grata DEO promiffio ,

niter noll

ent puellz contrahere cum illo, quem

ftirentin. Clericum attondendum.

quatenüs .cum alterius injuria vel etiam damno-

(!

n

conjuncta eft : ut fiquis voveat DEO equum,

iF. FVotum fonplex caffitatis ,feu coptinen-

quem alteri promiferat , vel donatat , non valet

[

Hé perpetua.

[

votum quatenus eít injuriofum illi alteri. Katáo

257* "R Oc votum & licité emitti a fponfis , &

fecundi eít ;; quia quantum eft de jure naturz ad -

T

"

per illud fponfalia fimpliciter diffolvi,

tollendam obligationem juflitie ( qualis eft -

i

D

etiam invitá alterá parte, docent graviffimi DD.

fponfalium ) non fofficit quecunque major per-

S.Thomas i« 4. d. 3 8.q4f]. nniga.art. 3.Cajeta-

fc&lio alterius operis vel ftats , nifi id jurenatu--

[

nui

nu5, Sotus, Henriq, Suarex. Vo[quex, ) Bonacin.

re concedatur , & ab Ecclefia ita. declaratur ;

adeóque nulli promiffioni humanz ceníeri de-

$u

Pontins , aliisque citatis Averfa 5.c. qua]l.7.Sett.

a. Gobat s. 3 1 2.Et probábile cenfet Tambur.

bet annexailla condltio : Vi ffatum perfettio-

vl

t

c. 5 S. 4.Provide tamen monens , hanc Senten-

rem elegero nifi jura (ic declarent : atqui ex di-

tiam habere locum folüm in vero voto ob cul-

fpofitione juris , declarationéque Ecclefig id r

L

tum Dei & anima falutem fynceré fa&to; fecus,

claré folüm. conítat de Profeffione. Religiofa? -

[

fhi

fiobodium fponfie, vel quid fimile in fraudem

ejusque conlequenter voti fimplici ; nullibi au-

feret: Item habere locum feré in foro confci-

tem id videmus concedi voto flmp/lici caítitatis ,

1j

entiz tantüm ; nam inforo externo vix credet

aut etiam. Ordinis. facri füfcipiendi , ut fuprà

qii

N

Judex,te ver& ob votum fponialiä- deferere. Con-

jam innui , & hücremifi. Cüm ergóprivilegia.

fentit Layman. e. 2. a7.7. Íponfum velífponfam

& conceffiones , quatenüs cum aiterisprajue

dx

ánconfcientia tutum effe, fi fyncero animo am-

dicio conjunéta fünt', flridia. interpretationis

Ün

effe debeant, non debet illa conceffio & velut pri-

W

pledendi ftatum perfectiorem continentia ,

propriá authoritate recedat à fponfalibus, pra«

vilegium Religiofi ftatüs extendi ad folum vo» -

:

Jnt

al

fe

Íertim clam celebratis ; nam cüm publica ce-

tum fimplex caltitatis , aut etiam Ordinis fac

^

—ti

Jebrata fuerunt , vix fine fponfz infamia, multo-

fufcipiendi.

:

Üyr

"

rum quereli:

S

rixis , &c. poterit vovens propria

IH. Nont

amen ürip!iciterinvalidpni c&ys-zf 9.

]

Woig

$

cedere, &,

fi ad forum externum

tum continentiz poft fponfalia emiffum à fpone

authoritate r«

hac caufa deferatur , Judex Ecclefiafticus fpon-

fo vel fponía, fed imprimis 1. Valetad hoc, ut, fi

j

fum poft fponfalia fe votum continentize emi-

obligatio remiffá fit ab altera parte ( prout certé

jufté remittere & refilire poteft ; cüm altet

fiffe affirmantem compellere folet ad viam tu-

tiorem, videlicét , u vel fponfaliorum fidem fer-

emittens tale votum cenfeatur renuntiare fpon-

falibus: & votum caftitatis non modicam afferat

APU

vet, velintra certum prafixum tempus vel ter-

minum Religionem aliquam ingrediatur;quam-

mutationem ip fponfo , utpoté , qui debitum

Ti

vis etiam contentus effe po(lit facri Ordinis fu-

nunquàm petere poterit ( quod comparti pra-

fertim feeming foret valdeégrave) votum à vo-

m

fceptione: ut ex Slveffro , Soto. Henrig citt,

lii

docet Layman l. c. Ratio tota hujus piz fen-

vente fervari debeat. 2. Et , fi poft illud votum

matrimonium feu licité feu illicité contraxit ,

tentiz :rutsüs eft , quod fponfalibus ca tacita

D

Ehpr.

conditio ineffe cenfeatur

P

Nift flatum perfe-

vovens à petitione deoiti abflinere debebit, do-

fj

.

ÉHiirem contizentia ampleQi voleero; atqui per

nec ab Epiftopo vel Privilegiato: difpenfetur.

d

votum hoc affumit ftatum matrimonio perfe-

3. Diffoluto matrimonio- terfus fuum votum

1

, l;(

&üorem , & quidem valdé perfectum & Deo

integré fervare debet. 4. Sicut & is ; qui Religio-

fiéi|

UM

gratum: ergó, &c. Allegatur etiam argumen-

nem ingredi vel. Ordines factos fufcipere. ante

fl

w-m. e Pervesit. De ju;t'ju*rdna'o. Promi[[um

vel pofffþonfalia vovit , & ppüeïz licie vel ilici-

M*)'t'ix

hon'infringit ; quiin melins commutat. Sedin-

té matrimonium contraxic , foluto matrimonio,

li

Mlla

poft mortem conjugis , adhuctenetur , fi adhue

efficaciter , nam fermo ibi et de voto Deo fa-

f

'&lo, non de promiffionc fa&ta hómini. Ut fuolo-

idoneus fit , Religionem ingredi vel Ordinesfa-

Jty ii

co declaratur.

k

cros füfcipere. Expre(Se e. Feniens. c. Quidam

"M

- ]L lllud vetum

à fponfis üec licis emitti

c. Placet. De Conver[ation, Conjugator. lbi. Li»

; 258

N l Y

nec invita alterá parte per illud fponfalia diffol-

cet votum w(auequague non. voluerit , eatenus

1 '][-Dis

vi, long? probabilius , & mihi plane veré docent

tamen obligatorium fuit, quatenus [e porevat ob

| MIm ]:F*

Canoniflz i»c. cit.Paludauw, Sylvefler, Navar.

ligare. Ex communi lat Sanchez cit. eum. T$

aliisque cumulatisSanchez L. 1. d£fp.46. Coninck

Attamen neque is ,^ qui poít fponfalia fimplex

&it. dub.z.Laymàn nazm.6. Averfa füpriHerincx"

continentie votum emifit, nequéis, qui ante

jf

j "o

difp. 1. qua[I. 4. num.3 8.Et colligitur patenter ex

Íponfàlia edito continentize voto tnatrimioniurm,,

f maþ

1

dl!'](

£. Peniens. Qui Clerici vel voventes. Ubi mulie-

utique ilicité, contraxit, & noudum confüm-

ti,quz poft fponfalia votum continentiz emi-

mavit , obligatus eft ad ReligionisProfeffionem ;

af

4 "i

ferat , & idcirco fponfus ad alias nuptias tranfiit ,

quia hanc non vovit:continentiam autem ,quám

pornitentia gemina injungitur , tum propterfi-

vovit , medio adeó difficili non tenetur fervare:

3 ' hmim.t'(

dem violatam

il

: tum propter votum , à quo cti«

ut conttà. Sylvefirum , Navar.

alios non paucos

m

pi;bat liberari

chez difp.

» &t eum alio poffet contrahere.

:üdtmü

?lus æqgö xigidos docent metitó San

4"6- Diff

;

&f

$21

; Se ä i 1 .De» Sfbnäliäkf:

)

A6. diffitul. 2. Leff. 1/5. De uflitia c. at i.

l

"nuntiáffet cenfetur.Ut þtäetef alios re&&'öbï*e:va:

Coninck 4u5. 3. Layman. w. 9.

Herincx »2m. 40. difp. 4. Infüper.

0,

260 ]V. Generatim loquendo tenétur vovens .

HI. Satis probabile eít, fi Titiusc

n

*

öxiyia;üdemü;

i

!

( feu votum continentiz emiferit, feu Religio.

priorum fponfilium cum Berta v. g. matrimo«

1

nis ingrediendz , feu facri Ordinis füfcipieudi :

nium coptraxit cum Caja; per hoc matrimo-

u'f!

nium non omninó extingui priora fponfália .

W

feu defacto factosOtdines fufcipiat, velReligio«

nem ingrediatur, j quandó ex voti executione

Cproutpoftalios docent Sanchez 1. 1. difp. 82.

j

fecutum eft aliquod damnum fponfe v. g. quia

Layman. e. 2. ». 22. Dicaftil. difp. 1. dnb. 37.)

expenfas ia fponfalibus fecit, autin praparatio-

fed fufpendi potiüs tantüm..& fopiri interim

i

nead nuptiasfeparatas &c. eidem illud refarcire ;

protempote , quo illud matrimonium durat;

ll

Mf

ES

etenim aequít füum bonum fpirituale profequi

adeóquéfi contingat hanc uxorem Cajam mori

cum vero & reali damno altetius. . Ita cum aliis

Cidémque effet , fi Religionem legitimé profite-

j

]

Sauchez, cit. Layman eodem c. 2. », 9. ben?

retur ) ante priorem fponfam Bertam , Titius ad-

€olligens ex jure. L. 5f pectmiam. f." De Couds-

huc priori fponfz obligatus manet, fiipfiad.

(lion. canfa data, (c. Ubi dicitür. $ ca; pecu-

uc in propofito perimaneat, nec obligationera

:

miam dederis, ut Capuana ivet, licot antequam ii

antea ( prout femper potuit ) remifit, vel atisfae

iretuntegrum fit penite

&la fuit. Ita cum pluribusConinck 4

l]þ- 2;- duä-,

erey O pecuniam vepetere:

f

? tamen ii esxtpeujas fecerit , velaliud damnum

4. Averfa cit, Caffra - Palao ,. aliisque-citatis

Tambur. e. y.$

J g. num. 3. Herincx cit. »um. 42.

dncurrit , indenmuem feruandum efz. Sic eroo ,

qui fponfalia contraxit , ]

:

icét antequam per nu-

Ratio elt ;-.q

licet verum fit fécundüm jura ,

ptias conirictus impletus fit , jura licentiam

quod obligatio femel extinctà nunquàm revivi-

dent fponfo refiliendi- per profeffionem.

fcat(proüt allegant Saecbez,, Layman eit. ) Atta-

S

Reli-

gionis , aut facri Ordini

t

fufceptiotrem , ejisve

men obligationem illam priorum fponfalio-

.'kl'

n

t

vel coninentix votum i

'probabili lententia -

rumextinctam eife, gratis afferitur , cüm extine

Jnterim tamen requirere v

&io illa nec jure pofiuvo ftatuacur ,. necoriatur

d

identur jura , ut pars

altera indemnis fervetur; fi

H

"

quidem,ut pauló ante

ex jure nature : INon jure pofitivo; nam Textus

Jixi, ej

illi initio allegati folüm declarant matrimo-

usmodi conce(fiones valdé alteri przjudis

hium fic initum validum, manere velut fortius

z

v kxoiæ. ifri&æ interpretationis effe debeanc,

N

t DL

vinculum , adeóque ei cedete debere prius de-

h

bilius vinculum fponfaliorum, quód veriffimum

n

"M u,tlgtioncis"

Nocabiles non Sacre,

eft ; an veró omninó extinguatut , " vel folüm in-

; d

L Matrigouiur aliud contraZTum /

tereà füfpendatur prius vinculum , nulla jura

por|

definiunt: Non etiam ex jure nature nam jure

jferat

rtum eft apud omnes t. prioribus fponfa- !

| 261CE

naturz nemo debet privari jure. fuo fine fua

j

libus de futuro derogare pofferiora fpon-

eulpa:. & certé Titius non debet ex iniquitate

falia de przfenti , ieu iptum matrimonium ratum

RL ptd d

commodum reportate , & habere in füo arbi-

n

cum alio vel alia conttaCtum: idque matrimo- -

trio, ut ab obligatione contrata pro libitu füo

dv |

niom , quantum eit ex hoccapite; effe validum.

fe eximat. Deindé impedimentum hoc matri-

xX

Exprefie c. Szent ez lizeris, c, Si inter jirum, De

monii non eft perpetuum, ficut profeffio folem«

:bi[: »

fponfal. &e. . D foonfa dmorum. — Ratio eft;.

nis & Ordo facer, fed tantüm durans ad vitam

quia.contraCus matrimonii fortioris vinculi

þmfcmr.

"

conjugis , mec aliter potens diffolvere priora

joum.

eit, quippé corporüm traditionem

continens ,

fpoufalia, quàm quatenüs cum illis erat incom-

Rgügm-

qua in f»onfalibus non eít ; Quemad

modum, fi

patibile. quà proindé incompatibilitate fublatá

quis hodie eqaum veadidit,(ed nondi

im tradidit

guim

per mortem conjugis, omnino revivifcet prius

qdille

uic;cras veró vendit , fin

xálque tradit alteri, et-

fi iajutle

vinculum & obligatio 5 eádem prorsüs ratio«

i

» tata tanien cíl venditio polterior ipfo

ne, quá, fiquis, poft votum (implex caftitatis

|

Jutece D. Quouies, f De' tejvendiione: Ra

emiffum , matrimonium contraxit,. poft mor«

(r

Itl

n

. . prorsüs in pröpoüto,ä&cgulä $ 4cjurir. Qui pryor

tém conjugis quamprimuüm

Notum integreé revia

«

(

teémpore , potior jure : locam habet interéos, qui

vifcit,

j

- fimili vel xquali jure vel citulo gaudent.

p

IV. Frigida meritb Tamburino & mihi vide. 264

m

|/ 263 lL. Dixi autem: Quastum e[f ex bt captte s

tut difparitas dataà Semchez, car, Quód votum

, "m

Cum Ípou(lia priora tantum fint impedimen-

fit diverfie rationis à matrimonio , & ideó per il-

iU

tum inpediens , noa autem ditimens matri-

j i

lud füfpendi , non extingui ; fponfalia autem

j i

monii alterius ; . quód fi tamen aliud mátrimo«

effe ejusdem ratiotis cum matrimonio , idcó-

hium contraCtum effet invalide, aliundé exalio

T

que per illud extingui. Quid enim ha difpat-

TU

impedimento dirimente ,. non videtur contrá.

tas ad rem facit , fi utrobique prom ífio ante-

Urm'Op

j

!

hensà fua priori oblizatione liberari, cüm ex füa

faCta urget ? Bt contrà directé ftatuitur exem-

iniquitate non. debeat teportare commodum ;

Montm

plum füprà allegatum : Si rem in folidum duo-

d gU

tamenprior fponfà eriam tunc liberatur, five-

bus vendidiíti, prius v. g. Petro: & pofteà Paulo,

lit; quia alter tentando aliud matrimonium fre-

y

"

& huic tradifti, rata manet poflerior vendie

W

n

jl

giïüdgmfuam j &. tacite 1pfo facto juri Af'uo IG«

'tioex jureallegato. At ; fi re'siendita rursüs ad

té

nückwA

6 j

lÜ

chc'vg-

b

$22

g beol, Salcra:mmf.'-*Pats I?; Ci:p. k ]

tis Sapchez. , Laymak ) Hentizcsl. c, Ratio eít,

Tj(

te perveníat: cui dubium erit , teobligatum ma-

nere , &cogi poffead rem 1llam Petro primo

quia etiam copula non addit robur. a&ui. de fe

J

i

emptiori tradendam, fi ei anteà non fatisfeci(ti;

nulli ; càm ergó jus priorum fponflium nom

i

ideóque priorem obligationem non fuifle ex-

poffit colli per fecunda fponfália inju&é inita &

V

tinctam , licét fit ejusdem omnino rationis cum

M

j

prorsüs nulla , neque etiam tolli poterit per ad-

altera, 2qué, imó magis , quàm fit obligatio

jun&tam copulam. Intellige autemrursüs ; Per

(i

fponfalium cum obligatione matrimonii. . Quz

2

ft loquendo ; nam per accidens.in cafu, cüm ex

tp

jam difparitas?

4

violatione priorum fponfalium nullum vel exi-

li

11. Sponfalia alia,

guum incommodum evenrurum fir priori fpon-

Íz ; fecundze autem fpon( , qua copulam admi-

Ertum rursüs eft, íponfalia legitime con-

fitvel etiam imprzgnara fuit fpe promiffi matri«

| QG;C

tracta cum una non diffolvi per fponlalia

dl

monii , grave damnum infamig & vilitatis ti-

pofteà contracta cum alia , ( etíi hecprabeant

meatur, tunc obligatio juflitiz ad avertendum,

ia

priori fponfo vel-fponfz juftam caufam refi-

li

damnum fecunda fponíz deceptz' ( quod, ut

liendi , & refcindendi fponfalia ob rationem

o

füpponitur alia, ratione averti non poteft , nifi

U

fxpé datam ; ) fed fponfalia pofteriora contra

eam ducendo, ) utpote gravior praferenda erit

fidem príorem contracta omni jure ,. omniüm-

if

obligationi priorum fponfalium, juxta receptam

[

que confenfa effe irrita G nulla ; eó, quód una

Regulam apud Sylveftrum 7 Sponfalia num. 7.

res obligata uni non poffit promitti alteri : & hic

n

$i duo vincula difparis potentia incompoffibilia

^

]

proptié locum habeat Regula juris : Qs prier eff

contrabuutnr . fortius vepellit minns forte. Atque

L

zempore ,potáor efl jure. Et ratio clariffima; quia

u

omninó zquitas ac charitas poftulat ut eo cafü.

omnis 'promi(ïïolde re illicita irrita eft & nulla;

prier fponíà obligationem remittat : Potéflque

D

N

atqui pofleriora fponfália funt de ré'illicita s dcis

juxtà Sanchez. cir. judex interpellatus tunc com-

licét de matrimoniowontra fidem príorum fpon-

[

pellere ad contrahendum cum polleriori ; nam

Qu

falium contrahendo ; cüm fponfalia priüs cum

proptereà etiam ex communiori fententia, fi

alia velalio legitimé contracta ipfo jure naturze

Que

quis poft votum fimplex Caftitatis Deo fa&tum ,

fint impedimentum impediens feu. prohibens

fub promiffione matrimonii defloravit honefti

QIm

mátrimoniumcum alia:ergó. Jam ulte

dut,

4

rïug ex-

puellam , debebit interim, poftpofito voto, puel-

tende & dic:

lam ducere etiam Deo Benigniffimo Creditore

lico

(nen

a;gs

L. Irrita funtpofteriora fponfalia, etiamfi ju-

obligationem Religionis ad fe pollponente obli-

rata feu juramento firmata fint. Communiffima,

gationi juftitie erga proximum.

fpar

LEU

Ex c. Sicut. De fponfal & matrimon. Ratio eít ,

Item intellige totum hunc cafüm fecundüm

quia juramentum non poteft effe vinculum ini-

jus novum Concilii Trident. annullais om-

üilt;

quitatis , ut jura loquuntur ; fponíalia autem

nia matrimonia clandeftina ; nam fecundum jus

a

pofteriora iniquam promiffionem continent : er-

bus

antiquum , quo valebant matrimonia clandeiti-

go juramento firmari non poffunt ;

na, fi fponfus fponfam cognofat, cenfetur id

&

[

267 ]l Eadem irrita manent, etiamfi priora fpon-

facere non affe&tu fornicario vel meretricio, fed

falia clam iaita, pofteriora autem folemniter v.g.

affectu maritali , adeóque ipfo fa&to matrimoniü

J

h:uJI.OI' «'

coram Parocho & teftibus celebrata fint , períe-

clam ratum facere & confummare velle. c. 15 ,

(Ommu

loquerdo; quiaactui nulli de fe , ficut non jura-

quifinem. — De fpon[al. Ettunccafüs coincidit

[

U

mentum , ita multó minüs folemnitas ulla robur

cum preecedenti.

À

Thüns]

addere potefl. — Per accidens autem , fponfus

oheriora fi

IV. Invalide manent illa p

[y

Aonm;azsg/ :

| i

intelligat fibi & priori fponfie omni probatione

etiam jutata , etiamfi prior fponfa (vel in oppofi-

1

Y«

deftitutus , ,etiam oblato juramento, fidem in

to cafü fponfüs) jam diem füum obierit , vel Re-

f (

Confiftorio non habendam, fed poenis vel cenfu-

ligionem profefia fit, vel liberé volensà fponfa-

mjk n

ris compellendum ad poltcriora fpontalia cum

libus recefferit. Itaaliàs oppofiti, at in hoccon-

gj

majoti fuo ac prioris fponsz infamatione ac in«

lii

cordes Sancbez, (9* Povius citati, Layman Ca-

commodo, fecundis fponfalibus ftandum erit ;

firo- Falao , aliicum 'Tambur. e. $. $. g. sum.

f

debebit enim prior fponfa omninó effe contenta

19. Quia illa nova fponfália etiam jurata à prin-

Áang

& juri fuo cedere , Cfaltem pro durante illo ma-

cipio non valuerunt, ex diclis: atqui juxtà no-

(ISUm, (

trimonio , juxta paulo ante dicta. ) Sic re&té cum

tiffimam Regulam Juris 18. in G. INonfirmatur

iaj

aliis Sanchez difp. 49. & ex eo Leyman cit.

tratiu temporis, quad ab initio nonu (abfiflit: erga

A

*»68 . Ill. Eadem irrita manent , etiamfi non priora,

eaabfoluté fa&ta , neque pofteà per mortem vel

onig

fed pofteriora copulam annexam habeant : idque

ceffionem priorisfponfe convalefcere poffunt,

M g

non folüm , quandó pofterior fponfà füb pro-

confequenter fponsus liber manebit. Dico cau-

?

Dteff

miífione matrimonii deflorata confcia fuit prio-

té: abfolut? fatla ; nam fi polteriora fponfália

l Ram

rum fponfalium contractorum : tunc enim de-

'litius conditionaté fic iniiffet cum Berta:

5] tf

licti. particeps in neutro foro effet audienda, fe-

Ego promitto tibi conjugium , fi forté Ca-

Vr

lr

cundüm ommes: fedetiam, quando fuit infcia

tharina fponfa mea moriatur, vel remittat

l

lf

priorumfponfalinm. Tta( contra Cepisc

k) Pos-

promi(fionem fibi à me faCtam ; tunc utique va-

Pmïh I

tivm , Cofiro - Palau, apud "Tambur.

cit. $. g.

lida fuiffet promiffio conditionata, & mortuá

j

d

—HHL 9-. ) Setus , Henria. »Kadriq,.

aliisque cita-

vel juri füo cedente Catharind , obligaretur

Iiäïl]lmüx

Tigius

V

i

——

4

88 Il De Sonaltas

523

d

'Fitius ad;dücehdam Bertam ; q11iaüt,üx1cta'lexii. -riculo forte alienam prolem alendi: ; Acccdi:

t

intentionem habuit ,. validé contraxit protem-^. quód rariffimus fit casus , quo fcemina absque

n

gore illo futuro, Sic re&té Tambur. cit. »ss. 22.

i

.omni cohfenfu & culpa vim patiatur. — Utalibi

Addensex J4verfa; talem intentionem condi-

dicemus. ^ Quód fi tamen aperté conflaret, op-

-

tionatam habuiffe praefümendum efle in dubio ;

preffionem fponsze absque omni ejus culpa acci-

"

quia alioquin deberent prefumi deliquiffe con-

q

diffe , v. g. in fomno praertim medicato , Sau-

tra priora fponfalia , - abfoluté contrahendo cum — ebez & Zajman. citt. probabiliter cefent, fj þonf

N

—

alia; quod mihi non difplicet.

fum refilire non poffe, ciim exinde fponsa tam

.

)

imagnum dedecus non contrahat,

Secüs tursüs ;

ii

1H. Spovfa vel foonfifornicatio.

effet in oppofito, fi fponfus eà violentiá cogere--

if

Ornicatio unius feu fponüwfeu'fpopfæ di- .

il

rimit fponfalia ex parte innocentis , ut.

tur aliquam cognofcere invitus. ( quod tamen

| OE

.poffe fieri cum 7olero d* Tambnuzins ego non

räpqderc poffit , f velit; (1nolit , pàts nocens ob--

gdm

credo) quia tunc nec fponsusfidenr frangeret y*

rj

ligata manet, neex iniquitate lucrum reportet.

li

Exprefse. e. Qzem'admadum. De jur;jurandd

quia ageret coactus, vel potiüs paterez i tan-

tüm, nec fponfze probrofum effet cali viro nu-

ff

Ubi"düplcx ratio datur ; 1. quia fponfüs ex con-

ditione matrimonium promiliffe cenfetur: ?.

bere: nonita, fifponsus cogeretur fodomiticé

pati, iddue non occultum maneret; tunc enim

alter contra fidem [pon[aliorum non egerit ; nam

ob maximum probrum fponsam poffe refilire ,

alioquin frangenti idem, fides fervanda non et.

2. Quacunque caufa ad divdrciqn& fufficit , ea

-

- docet Caffro-Palaas apud Zambaf i. cit.

- V. Si fponsa poft'iþonfaliaäoüula, arnple-273

multó magis fufficit ad fponsalia folvenda : nam

turpius ejicitur . quam non adenittitur bofpes.

xus ac tactus impudicosab alieio viro admittat ,

E

à cenfetur vivere

;&

Sed fornicatio conjugis eft jufta caufa divortii :

poffunt refcindifponfalia ; qü

impudice, à quo proindé merito virabhottere

ergó & fornicatio alterius fponforum elt jufta

caufa folvendi fponsalia ex parte innocentis. At-

incipit. .. Rursus non vice verfa ,. ob fola fponfi

X

ofcula vel ta&tus impudicos: alterius foemine ,

"l

que quoad hoc pares funt fponsus & fponsa,

fponsa refilire poteít ; quiginon propterca viro

n

cüm eque fidem frangant, & 1e fufpectos red-

dant, ne etiam polleà matrimonium violent,

aliqua impudi:e vitz infariia apud honiines a-

-0,? ]

dpetgi folet. Sanchez difp. $ . num. 5. Coninck

M

Ex communiLayman cit. c. 2. »427. 16. Aliquz-

tamen di

fj

4

difp. 23. dub. 7.ntm. $6, limitanstamen , if

]i

H

paritates inter fponlün? & fponfam at- .

fint tactus frequentes ut indicent propen[um val-

fxgnantur aDD:Nam

d2 [ponfi in alteram animum , ui merito timeri

u

j

71. ll Siuterque fponsus poft fponsalia fornica-

tusfit ; non compenfatur delictum delicto ; fed

pojfit , ne mingsfit amaturus

Á

pangzmx,: ant fidem.

$ 0f

non feróaturus, Sic Coninck.... -

mj

adhuc fponsus fornicarius repudiáre poteít

'-eizten;ien'dä

Íponsam fornicariam ; nam 'etfi uterque fi

A

Di&a de fornicatione carnali

ydelte

N

dem funt

ad fornicationem fpiritualem per hzrefin

gU !

&qué violarit.tamen delicla pari turpitudin

enon

- & epo(tafiam ; jufle enim refilitfponsus , & ma-

(0y

«enfentur, fedfoedior, ipsíoue Íponso deteíta-

bilior eít incontinentia fceminz : quàm viri,

ximeé fponfa , fi novit alterum poft fponfalia à

ton

fide defeciffe , feu in herefinincidiffe : idque 30n

hh

«ommuni omnium hominum zítimatione. Ac- -

ceditin feemina periculum alienz prolis. Com-

tantüm inlocis, ubi hzrefis non tólerata reddit

vinci

hominem infamem valdé: ut inItalia , Hifpania

munis DD. cum Sanchez 4 x

Ó

r

j

-

. 12.

; difp. Pf Con/igzsk,

&c. fedetiam in Germania, &l

Ocis, ubi ha-

"

alifsque citatis Layman s4m

NNscobflat quód c. 2ezellexisaus. Te'ädul)e-

retici tolerati ac Catholicis admixtifunt; eft e-

QWU k

nim -valdé gravis'mutatio: & nimis grave eft,

vio, dicitur: Paria fornicationis delila inter

d-

eonjuges mutua compen[atione tolli

.

cogifponfam Catholicam ad nubendum homini

nam fpon-

'gïgonïa- ;

falium folutio facilius permittitur ob quamlibét

diverz , falsequefectz , quem tamen ipfa ut ca-

j*

tholicum infponfüm elegerat : ait Tamburinus.

Teilicet notabilem rerum mutationem : noni-.

!,W" Ü

tem facilé divortium matrimonii.

Extendit

. recte G. 6.c. f. ,t'?fgafï*';,-g.-nnm.' j i fine.

o

;

Mtnochius apud Gobat caf. 8. sm. 329.ad

IF. Im

gf;htntum( , [ti,perfz-enien.tp :

^

m

casum , quo adeft fola praefumptio paratee for-

:Of'c'fponsäï'iva conttaé&ta Röffunt: fupervenire274

duf

nicationis , ut fi fponsa frequenter domum

*

[ MW

illius, cum

impedimenta matrimonii , aut impedi-

quo fcxt Íponsus eam peccáffe ante entia tantüm ,. ut funt vota fimplicia caltitatis,

jf

fponfalia.

Religionis ingrediendz , Sacri Ordinis füfcipi-

p

W -A 472

. Ill Etiam, fi fponsa poft fponsalia fuiffet vi

endi, alia

Íponsala: aut dirimentia, ut Pro-

t Ujldnh

z

opprefía, merito repudiatur. Sicut colligitur ex

feffio Religi

his, Sacri Ordinis fufceptio, de quis

poc*

£. Raptor. 2/1. qua[. 2, & docet coÁunior DDaf

(uh

ial

us jamkfag; 'eft 'fli&uhä.'c;. Item poffet fuperve-

Sylveffer,. Navar. alii cum Sanchez cit. »saz.

nire cognatio fpirituali

-vel legalis , 4ed cafu

j M

7: Coninck z. $. Layman. sam. 1. in fine ,

rariffimo

pius autem;: quàm par eft , fuper-

ift Ü

Tambur $, 6 247. 2. Ratio eft; quia etiam fic

venit impedimentum affinitatis carnialis, ut, fi

[emlm

fponfa notabiliter fit vilior ; ut ab ea fponsus

fponfus Tütie fornicefür cum ejus confangui-

u

meritó abhorreat: etenim ptobro vertitur vito

g

.nea intra'ecundum 'fgti;ï'dum , V.g. cume jus fo-

e:æ

Y

f?rflimm fic vipl.:xtam ducere; non absque pe-

P

qore, ngäïre j gïatg;;era , ideóque habet imp

i»

gj!ä'-'r

rl

N

b

vaeJL Sacrament, Bár: IP. *Cap. p

4

$24

dimentum dirimens matrimonium contrahen-

compenfationis ; --adäöqui: fam fponsds non te»

nebitur procurare difpenfationem expenfis ma-

dum cum ipfa füa fponfa ,. & confequenter non

oterit procedi ad matrimonium de prafenti ,

enis extraordinariis, ex ratione damnificationis

N ä

injuftz , fed ben& adhuc expenfis moderatis &

nifi priüs impetrata difpenfatione, De hocalióve

&

t

1

1

pc;

fimili cafu paucis fic accipe.

^

ordinariis. ex ratione contra&tüs fponfalium ,

fam'l'iBerar—i',' G

i

275 L Certum eít eo caíu fpon

joxta dicta AV. A. & I/4, Prout re& advertit

n

poffe fponfum repellere duplici titulo: & for-

Huürtadus apud Tambur cit, zs». 19.

X

hat

nicationis, juxta fupra dicla ; & impedimenti

$. IV.

*

j

contracü: quia apponens impedimentum diri-

Matationes alia matabiles particulare

J

mens facit matrimonium jure impoffibile, fci-

D

3ntet

. &a vel patefalla.:

*

1

licet illicitum & invalidum 3 fponfa ergó habet

fiia

dufficientem caufam tefiliendi , & volendi fe

^* Eneralis hic efto Regula,

Quot

f

hs

conformare juri matrimonium illud prohiben-

',camimäxa fgon[alia jupera;äid m a[iquid;

&i

ti. Idem

quod, eorum exeentionem , [éilicer matrimonii

per omma effet in cafu oppofito de

J

Yi

Íponfa.

contraóium & u[nm reddit notabiliter difficilioe

n

276

cafL; non liberatur à fpönfäli-y

rem: quodque ,

féinitio fuiffet , cordatum bomi-

.

II. Sponfus eo.

[

bus, fedvolente fponfa , obligatur ad procu-

gem fimilis couditionis,meri

tàsb illii fpon[alibus

hii

avertiffet & abfleruiffet; tortes ceffat obligatia

Mi

randam difpenfationem , atque ad matrimonium

T

i

de prafenti contrahendum. Ex communi Tam-

illius , ntis , etiam uolente altera partes reflire

l

ii

bur.$. 7.»4m.1. Ratioeft; quia ex una parte

jufte poffit cu: marriponium reddstar diffcilius:

T.E[f.;.'d

fponfus non debet ex iniquitate lucrü reportare ,

,Sic in terminis Tambur. bic tratl, 3. c. f.6. 8,-

i

Ts

à

Ex alteraautem parte de jure naturz eft, ut , qui

num. 1. Et inre ipfa communiffma DD. San-

chez. 1. De matrimonio difp. 6 2., Coninch difp,

yit

caufa eft impedimenti circa rem. promiffam al-

qu

teri, debeat illud tollere..

23. dub, 8. 'anner. tom.4. difp, 8 quaff. 1 um

6 ,. Layman ce, 2. »m. 18,€ 19. alii innumeri

15

277. M. Eo cafu .difpenfatio impetranda. eít

Wi

fumptibus folius fponfi , ordinariis tamen &

apud ipfos. Ratio eft; quia intentio fpondentis

n

l

olit

moderatis , & nüllo modo fumptibus fponfz,

non prafümitur , fe extendiffe ad ralem cafum

Conmnnis apud citatos. Ratiopatet:. quia folus

valdé difficilem non previfum , qui quemvis

(agr.

lus rj

ipfe & quidem injufté fuit caufa , ob quam ne-

hominem prudeitem à promiffione abílertuil-

fet, Quare fponfalibus feu mattimonii promil*

(ïïïl f

ceffario ifta difpenfatio impetranda effet, Dico

3n.7,

tamen : fumptibus ordinaviis , & medtocribus ;

fionibus , que foapté natura & Ecclefie praxi

u

magnam animi libertatem & promptitudinem

A

] *

l

quia: obligatio orta ex fponfalibus folüm urget

lu

fponfüm ad ponenda media ordinaria , & non

poftulant , ea tacita conditio ine(fe femper cen-

fetür : Séres n eo flatn permaxeat : Scufi notabi-

lg

valdé difficilia; quibus impleri poffit matrimo-

nium: non item ad extraordinaria & valdé diffi-

lis rerum mutationon fiat.

Nec refert , etiamfít

Tolhy

N

ciliaex vi fponfalidm pracise & per fe5 nam

fponfalia jürata fuerint ; quia juramentum for-

4

278. |V Si eo cafu fponfa vifponfalium fuit vio-

titur naturam & conditiones actüs , cui adjici-

D

lata vel impregnata, unde damnum grave pa-

tuf. c, Quemadmad um. Dejare

j

;

',;.:.mndfd Rt 3am

z

toties inculcatum.

terétur vel infamiam, nifi matrimonium fequa-

tur , fponfüs , qui fcienter impdimentum ap-

- . Ad cognofcendum autem : Utrum intentio

i

fpondentis faltem virtualis ad talem. casum feu

pofüit, adhucobligatur procurare difpenfatio-

tU

nem , etiam magnis fumptibus ftatui fuo pro-

eventum fe extenderit , nec ne; examinari debet

iL:"'m d :

pottionatis, etfi non nimis magnis, quibus à fta-

fponíus: v. g. Sieotempore, quofponsze matri-

-ïlïis, Tif

tucadere deberet... T'ambur. cit. $. 7. z» fine.

moniam promifilti , aliquis tibi propofuiffet :

"

Tdque etiam nion ex ratione fponfalium przcise ,

Sed: quid, fi quid taleeveniat? Àn non refpon-

puum

fed'ex ratione injufté damnificationis , cujus

1urus fuiffes : non effe tibi animum ad talem ca-

[

contra jus fponsa caufa fuit fponsus fornican-

füm obligationem tuam extendere ? Et hujus,

k

j

QUE

affeverationi etiam in extetrioforo credenduar

do cum confanguinea; nam qui eft caufa damni

tl

contra juflitiam , tenetur illud compensare ,

erit , prefertim jurato , fi confideratis circume

AO

quantüm moraliter potelt, citrà notabiliter ma-

[lantiis ,. probabilis ei fides baberi poffit, U'i

jus damnum proptium. — Joxta dictain materia

optimé probat Layman. s. 18,

"

.

GES 1n

]

hac generali regu

la fundariþniä

* 0

Gereilitutione, Dixirursüs : 44 Jeienter impt-

Jam vi

ln

dimentum appofuit , quando nimirüm fponsus.

nescaufas diffolvendi fponfalia hactenus expli-

1. gi

fornicans cum confanguinea fponse fuz, fci-

catas: nimirum notabilem ejusmodi mutatio-

LU tj

nem ex parte unius vel alteríus Íponforum, Re-

Ut

vit , vel advertit , fic impedimentum contrahigs..

hmal

lls d

tunc ením folüm liberé dedit caufam damno e

liqua mutatiores multim variz ( utadaliquem

ämbu;

impedimento fponf& exorto ; damnificationi

ordinem redigamus ) accidere poffunt in bonis.

autem liberz & culpabili fatisfaciendum. eft.

velanim&, velcorporis , vel fortünarum,:f ;

I tj

Secüs, quandó tunc non fcivit vel non adver-

*

10bpa

qu& ftrictim per.c,urran?us.'

l

tit impedimentum contrahi ; tunc enim liberé

H

OHS [

non damnificavit : damnificatio autem non li-

ïwm

Eue

"ii 1

bera & involuntaria non ix;ducit obligation?.m

L

1

-

T Sgä 11 De Sponjalibus;.

ET :

I3

hs

du bonis anima, —

i

arcta conjun&ione toletare , ninils effet onero-

fum. Itacommunis cum Sanchez l.

Dnii

quisex fponfis gïavi infamia maculetu

:

3

x'.'dxm' 7-

du

fi fponfus aleator,ebriofus,&c. evadat : fi

Hnum. 2. ap'probante Peniio ctt.

2'8 ?L 51

IV.

f],

afpet motibus, & admodüm feverus ; potelt al-

uidfi fponfa tempore ;

fpohfäiiürfi þul-

cherrima, deindé notabiliter dcformis evadatz

Tt

ter récedere, etiam poft jurata fponfalia. Com-

Etiam propter hanc mutationem fponfum pof-

muniffima. Saschez , Layman , Tambur. cit.

Ratio fumiturexregula; quiacum talicertéab

fe licité refilire , docent graviffimi DD. Caffrae

initio noluiflet contrahere.

$

4

*Palao, Hurtadnsyeósq; fcquens Tambur. z. 6.

[

II Rursüs, figraves inimicitie ortz' fuerint

Ratioeft; quia in materia matrimonii admo-

inter fponforum parentes, diffolvi poffunt fpon«

düm zítimatur apud homines pulchritudo.

*

t

II. 19 Bopts fortuzarum.

í

'faüa!ex utraque parte. Quod i inter ipfos fpon-

il

os gravis inimicitia' fuerit exorta, poffunt qui-

fponfa dotem adferre nequeat, aut is, qui482

l

L &

dem uttrinque tecederejfed qui caufam dedit ini-

promifit,dare nolit,fponfum jufté recede-

i

re poffe,luce clarius eft ; eft enim dotis promif-

micitié , obligatur. prius omnia moralia & or-

!

dinaria mediaadhibere ad pacem inducendam ;

fio conditio, fub qua fiunt fponfalia : ergó ea

//

dcficiente , ctiam fine culpa promittentis , ceffat

quia alioquin erit injuftà caufa diffolutionis.

. THf, Univerfaliter, quandó eft veladvenit ti-

promifho, quamvis jurata : ait Tambur. cit.

3

mor, rationabilis tamen , ne malum exitum nu«

num-. 8.

Il.. Huc fpcétat, fi alterute

ralia'ars fit exhzere-

ptiz fortiantur. v. g. Titius defponfavit Bertam,

ne(ci.ntibus, vel etiam fcientibus utriusque pa-

ditanda, aut ragionabiliter timeatur , alterum eX

rentibus;unde tamen fa&tum eít, ut ex utraque

dpon(üis fore exhareditandum, alter licite refilire

R

l

parte parentes obftinaté contradicant, timeatür-

poterit.

Ut cum aliis notat Pontius cit. c. 1 7-

m

que gravis difcordia interillos, vel eofdem Ípon-

uuim. 8. Ratio eft : quiaaliàs is fe immitteret in

u

fos, poterit alter, etiam altero invito , fead ali-

periculum fuflinendz paupertatis. Addit/ meri-

ud matrimonium convertere ; quia ex tanta op-

to Tambur. cit. s. 10. Propter paritatem ra-

potitione facilé elt oriri inimicitas , incommo-

tionis idem effe,fi adfit fimilisrationabilis metus

da gravia ; & inter ipfos fponfos nuptos perpe-

de futura paupertate forté alteri ex quavis alia.

]i

tuas rixas & diflenfiones,

Ex communi San-

caufa proventurá,

ipmm"if

chez mox citandus ,ATambur. bic tratt. 3. c. x.

.

IIl Non tantüm fi unatantüm pars eraviífi

Y5. 7-

mam bonorum jacturam patiatur atq; in inopiam,

m

d

1V. Monettamen providé Sanchez l. 1. d;fp.

notabilem incidat;altera ob tantam mutationem

14.222. 3. Ut cauté in hoc procedas confeffa-

jutlé refilit: fecundüm omnes : fed etiam , fiu-

ef C

rie, nam fepé jactantur min. ;opponuntur pe«

terg; ia paupertatem incidat , v. g. tempore bel-

nialis|

etia|

ticula, applicantur aliamala, qua tamen expe-

li, uterq; jufté recederet à fponfalibus , quiatans

rientia mox oltendit vana effe ,

tó difficilius fuftinere poterunt onera matrimo-

m t

&, ftatim inito

Jl

matrimonio deferviiffe.

nii,ut hic dari non poflit. compenfatio paupettaa

tis unius cum paupertate alterius.

Ita cum o«

B

IL. i bonis 'wïrparz's-.

nacin, G aliis Vambar. cit. vum. 1 1. Etfi contta«

fponfus vel fponfa incidit in gravem»

fneb K

: aB1].

s

J

morbum , paraly(in, lepram , morbunio

dicant Rebellus . Pontin: , l. . fed minus pro-

babiliter, ..

um

vgallicüm,epilepliam,aliximye incurabilem mor-

bvm : fiamittat oculos, aures , nares , fi fiatclau- .

IV. Quid fialter ex fpon(is ex inopinato val

gt

gt

dus, mancus , &c. ju(té alter recedere à fponfa-

délocuples fiat;delata v.g. ex improvifo ingentá

hareditate : poteritne relictá fponsá jam impare

dil

libus poteft.

'Hac enim, ficut. retatdant. à

quoad opes, aliam fibi opibus parem,meliusque

yrepr

ipenfalibus contrahendis , fic excufant Y con-

(ai

g

watris etiám juratis ; quià nimis grave effet, hoc

dotatam procuráre? Negant rotundé Sancbez ,

Coninck , alii, eösq; citans Caftro-Pàlao bic di/fp.

E

perpetuó velle in conforte pati : poterit ergó is

fedö'lü

|

recedere ab hoc contraétu fponfalium ex fe dif-

. puntl. 29. 9. y. Ratio bona eft; quia ( fpons

fatua deterior non eftfacta, iniquum eft , eam

t5 CH

Cl

folubili 5 certé autem non à matrimonio jano

contracto de

füo jureprivare.

Concedunt tamen alii cum

oft '

prafenti , quod ex fe eft'indiffolu-

bilé.

Hurtado difp.2.de matrimon.diff.2 y -Diüïqgtgit

- Omnes, quos fcialvn: Adde aliqua fpecia-

j

Perez difp. 9. fe&l. v 1. licere , f1 non accepit d-

u

liora.

$

PXW

Il. Etiam vehe

mens fn

lam ob fpeciofitatem : non item , fi pr&cipue ob

enus

fipio morbi gallici

formz praftantiam illam defpondit — Inter has

M

eaufam dat di&le diflolutio

nisfponfofano. Ut

fententias interponat quis judicium me fapien-

u^

cum aliis docet Pontius /; 12; c, 17. z. 4. Ad-

"

m

9]

dit Tambur. cit. $. g. »»m. 4- idem effe de fu-

*

tior, ajo meritó cum Tambur. ssm» 1j*

x

P

bat ss:. 540. Primam tamen urgerem » n

i

mm

p()['n!

Ípicione cu

juscun

que infirmitatis gravis incu-

rabilis, ob paritatem rationis. -

j

( certé rationabiliffimé ) timerem malum matris

m

monii fucceffum , & fponfam ab infolefcente

VII. Oris gravis olentia , cui arte medica fub-

P

fponfo ditiore malé tractandam.

uare confu^

Veniri nequeat, meritó numeratur inter morbos

lerem fponfz , diffolutioni non multüt repus

valentes diffolvere fponfalia ; quia illam in tam

gnare, pro fine dubio liberaliori com'penfaciona

: ,.JPM»SV iv. äAcrf-AMsm;

$el remunerationg

L

IV,

ii

us

J

dheol, Srimen, asl Cp. l——

/

26

f

f latentes , po,

libus , nihilomiüils fponfam ;egïnälitäf cogno«

n

IF. Præafi&.e 2777

aGia.

äe& pate-

AUI

fcat, cenfebitur tacité renuntiare juri fuo , atque

fponfaliaratificare: quandoquidem etiam fpon- -

? Wi

Tiam quandó aliqua ex hactenus enu-

88E,

meratiscaufis, v. g. violata pudicitia in

fa non , nifi fub tali conditione , in.copulam

(l

confentire cenfenda elt ; ideóque non audiendus

fponía; magna faevitia , ebrietates in fponío , aut

perü

fponfus fi pofteà refilire velit ; nift forté acceffif-

ftilc

in alterutro morbus contagiofus vel incurabi-

lis, grande &s alienum, paupertas, infamid , &c.

iet animo fornicario & exprefso , non ratifican-

n

di fponfalia; tunc enim contra Sanchez /.1 difps —

ht

jam reipfa extiterunt tempore fponfaliorum, fed

latebant,aut invincibiliter ignorabantur ab altera

66. num. 3. 1eCtius docet Hurtadus cum Tam-

lne

bur. cit. $. 9. s. 4.in foro confcientie non fa-

parte contrahente;ita quidem ,utfi non ignorata,

PO

tificarejnec cedere juri füo: & fic adhuc diffol- -

fed cognita fuiffet talis caufa , nequaquam alter

f

matrimonium fpopondiffet; e pofteà cognità,

vere poffe fponfalia , nifial;às ratione damut il-

lati ad illa ratificanda teneretur.

j-

adhuc eft jus diffolvendi fponfalia etiam jurata.

IV. Jam reflat quaftio difficilis & maxime284

N

Corüuniffima DD.quos congerunt & fequuntut

Sanchez J. 1. difp. 6 3. Coninck difp. 25. dub. 8.

1

praclica. Utrüm fponfus vel fponía laboransali-

quo- defectu occulto , qui cognitus avertcret

Laxman. c. 2. »s7. 19. Tambur.cit. $. 9. stetz.

1. & laté Gobatcef. 8. à uuts. 295. Ratio eft ;

compartem à fponfalibus & mairimonio con-

quia, cum fponfaliorum tempore defectus non

trahendis , poflit ,. o tacito , contrahere : atque

poft contractum fponíalitium etiam compellere

D

apparebat;perindé erat, ac fi non effet ( & ideó ,

n d

quia ignorantia illa erat folüm cireca qualitates

ignorantem, ut ftet fide data ad matrimonium

contrahendum ? s. cum | neceffaziis diftindtio-

perfonz,fponfalia tunc erant valida, ut jam fuprà

t

nibus, . Quando defectusrepugnaciubftantiae

j m«,..

$. 9. ) cüm veró polteà apparere incipit de-

fectus talis, perindeeft, acíi de novo adveniat,

mairimonii, aut conunet impedimentum di-

35

rimens, quantumvis etiam probrofum vel diifa-

p

& cxiftat;nam, ficut paria cenfentur : non effc ,

jn.

matorium , utique aut eft manii*þ&angüS ,autà

& non apparere( in moralibus , non phyficis )

contractu abítinendum ; nimis- certum apud o-

Jn.

zdrg. L. Fundi ff. de contrab. empt; ita etiam

j

mnes.

2. Etiam manifeftandus eit. defectus ,

jl

idem erit ; aliquid fupervenire , & pracedere;

fedanteà ignorari. Ut inter alios obfervat Leífi-

(autà matrimonio abftinendum ) qui noxius. ,

r

futurus eft alteri patti: & generaliter : qui mauie

d

us /, 3. de juflitia c. 42. dab. 1.

t

28

II. Addidi, & in precedentibus fempet fup-

monium redditurus cft notabiliter diffiilius,

Sic ( contraSanchez4. z. difp. 86.. Hurtad. Di-

E

vofui extenfionem /ad fponfalia etiam jurata;

hi

caflil. Efcob. alios non paucos ) veriüs docent.

nam , ut toties inculcatum ,. juràmentum addi-

il Qu

tum promiffioni fequitur ejus naturam & con-

Turrianus , Conizck , *Pontiu: alifsque citatis

D7

Perez difp. 1 1. fe&. 1 1. Caftro-Palaus difp. 30

duMas

ditiones : & lícét augeat obligationem intenfivé,

]

puntl. 30. nm. $. Gobat caf- 9.50.367. Ka*

additánová obligatione ex virtute Religionis ;

3.j

non tamen (' ut fimplices imaginantut ) auget

tio efl;quia contra juftitiam delinquit, qui mer-

cem aut inutilem aut veré noxiam vendit igno- -

I

extenfivé;neque obligationem extendit ad ullos

i

7»

alios cafus vel circumftartias, nifi ad quas fefex-

ranti hec vitia: juxta dic"ia'iimlq;o. *,ldexme&

in propofito.

j

tenderet ipfa promiffio nuda & nüllo juramen-

: ptriy

"Deinde de

fe&us ifti, fi non manifeflentur ,

tt

to veftita , quod valdé notandum.

Quaré , fi

fponfu; v. g. dicat: fateorquidem me fancte, e-

& pofleà appareant , ut fierifol&t,ïþohfalia quis

dem juflà diffolventur cum majori confutione : .

[ |

tiam fub juramento promififfe matrimonium

Tonim

huic Bertz , fed nequaquam putabam, adco effe

matrimonium verb ipíum contradlum malos

A9

inopem, ut nunc deprehendo : fi autem id ha-

fortietur exitus, qui meritó pari dolofz ime

putabuntur.

Exempla ponunt morbuni , les.:

buiffem compertum , nemo me adduxiffet ad

fs

dandam ei fidem matrimonialem. Quando , in-

pram, morbum gallicum vel alium contagio«.

hd

fum, mores perditos fine animo emendandi, in«

quam, fponfus italoquitur fynceré , non tenetur

Q

tii

famiam ex genere, vel ex delicto,& cert etiam,

in confcientia ducere Bertam : ut aperté dedu-

Bo

citur exregulä tradita, & communi DD. con-

fi fponfa vel foemina jàm (itimpraegnata ab alioj -

mum.

quid enim magís nocivum poflet eífe uxatrimos

fenfu. nforo autem & judicio externo tenebi-

id V Pm]

tur hujus fuz mentis indicia vel teftimonia ad-

nio futuro? 4. Non autem eft oblicscio mant-

feftandi feu ante, feu poft fponfalia deizétus nof

y

E

ferre, ut judex confideratis circumftantiis pru-

qum &

dentet ctedere poffit & debeat.' Ut in fimili no-

ita noxios , nec facientes matrimonium nota-

Tl Cont

tavi fuperiüs quoad caufas de novo advenientes;

biliter difficilius 5 et(i reddunt minüs commo-

dum vel minüs appcetibile : cujasmodi fünt:

"n,m

285 ]IL Excipiendum autem per omnem moe

"ndi

dum: nifi poft talem caufam aut fupervenien-

fornicatio etiam fponfe antecedens vel fübfe-

Ipf

tem,aut de nóvo cognitam , fponfalia antea. va«

quens fponfalia; deformitas , ignotabilitas , pau--

pertas, infamia , &c. cüm tamen contrarium ab

mamn

lia , ratificaveris , aut expreffis verbis , autipfo

M

if

acto, G prefertim copula carnali. ^ Quare fi

omnibus credatur.

Sic DD. cit. omnes. Ratro

l

"g

efl ; quia recepto communiufü , etiam in con-

fponfus v. g. cognitá cfxgsä recedendi à fpogfa-g

ig-'

! HuMu

*

tractu emptionis , non cunxll;elvä're apcrifi lev

H

ii

z

j

Pmcou

"

7

d

&

i

i&

/

: 5«,& n bäMat;ïämioit df contradlus. -

$27

(

tes äe;feäusþihefcisf;&f'debkärïïbï imputare altera

manente, Sic Qnim "Trident. Seff..24. .Car. 1.

Id

!

- pars, quod non inílituerit accuratiorem inquifi-

: definiens Matrimonium effe Sacramentum :

tionem. . 4. Sponíus vel fponfa laborans fimili

utique loquitur de contractu matrimonii, Etin

ls

defe&tu non noxio, modó fpecificato , poteft ,

. Concilio Florent. Eugenius IV. i» Decrete Fi-

petfe loquendo , alteram partem ignaram com-

dei dicens. Caufa efficiens matrimonii regulari-

,

]]«

pellere ad ftandum data fide, nuptiásque contra-

tereft mutuus corfenfus per verba de prafenti

Pi

hendas. Omnes fupra citati utriusque fententiz.

expreffus.. Quemadmodum & Sanéi Patresac

. Ratio efl ; quia fi pars vitiofa contraxit fponfália

DD. paffim dicentes: Matrimonium effe ex fe

[i

i

z

: fine ullo peccato injuftitize in fponfum : ergà

a

indiffolubile,effe perpetuum , effe effectum mu«

i

tui confensás, &c. intelligitur de vinculo : Quo

cquifivit jus ad matrimonium : ergó jure coget

!d

fponfum , ut fervet fidem.

etiá fenfu matrimoniü dicitur propriiffimé Coze

/ jgium ; co quóüdvir & mulier communi ac per-

o d IO. L

. petuo jugo fübdantur. Hinc ergó funttá diverfze

Eel!'f

— De Matrimonio Legitimo, ut contraifus eft

matrimonii definitiones. Unam initio Yractatüs

i

.

ac confen[us de prafenii.

- attulimusex Marchant , utrínq; & contractum ,

SUMMARIAUM.

Sacramentá, & vinculum ben? explicantém , d

;gg Matrimonium

propr'i:' /iomitur*g)ro contrat?zfö' þro

—

longiufculum. Tu rogatus , quidfit, feuin quo

^* Binculo.

coníiftat matrimonium,ut fapere te quoq; often-

289. Quid utroque modó 2,

"

.290, 4d matrimonium ut contrattus eff .

das, ne refpondeas (ine diftinCtione, & dic, ut fe-

rc&u;frftgr l.

quitur ex Scoto i» 4. d.2 4. communiter recepto.

)*

confenfus mutuus obligatorius.

apr. Qualis fufficiat , ut $alide ? $.

1H. Matrimonium ut cortractus , ef/maris299

295. Qualis ut liéite contrabant ?

3

Ü

29g. Il.Verus , feréus ,Goluntarius y

& lz'äer »4t

ac femine mutua translatio corporum pro n[n

perpetuo ad procreandam prolem debitz educan-.

300. "Abfolutus , $ proprius contrabentium tautum.

dam. Matrimonium ut vinculum feu ftatus , eff

r

igor. Quem nemo. 302. Nifi DEUSfupplere poteff..—

3oy. 1

V.

inculum indiffolnbile inter maremd feminam

pv

( go6.. n necelJario per Gerba ?

7. Externus per gerba;pelfigna de pfajä'nti :ka-u!t

308. - Quibuserbis , $dl fignis?

M

d

ex mutua translatione poteflatis corporum fuo-

rHm ip [e invicemfatia ad procreandam prolem,

l uvl-ö

309. Quoordzme? 310. Qua ff

multate ? ufa

quæxal n. 3r g.

j mu

g. Quandó fubefl impedimentum dirimens contr abens

debité educandam: SicScotus.Brevíüs: Ef ma-

atens ,mátrimonium nullum eff.

ris & famina conjuntlio individuam vite focic-

frcii

44 D)

gu7- Valet Veró quiando folum dubitatur tale fübe[fe, refes

tatem retintrs. De hocvinculo nihil fpecialiter '

^

" ratamen nom fubeft .

dicendum occurrit, preter dicenda de matri-

doct

|8H$. Quando autem certó putant fube

d

d

fto non. Jfubfit ,

monii indiffolubilitate.

citat

— grobabilius oullum eff.

H

:..,-c

Seil. feguent. Merità

320Matrimonium etiam contrab

tamen queres: Quidnamfit, feuin quo confi-

TE

N

i;[g;o;cjï inter ab/'mtes per

epiftolarn.

. ftat illud. vinculum .feu perpetua conjunctio?-

&b

311. Vel per pracumtarïim.

j

x. Re ipfanihil aliud effe , quàm meram deno-

qui [4

- 346.

j

legnr ? Auflïu: 2 n .

minationem extrinfecam ex preterito contra-

üti

287

L. 3 N Matrimonio quatuor. confideranda oc-

N

&u defümptam , vi cujus contrahentes manent

la

currunt : 1. Eft contractus actualis , quo

inter fe colligati cum quodam dominio & füb.-

perfone legitima confentiunt , féque obligant

jectione ad invicem. Ut contraalios laboriosé ,

ad mutuari traditionem corporum in ordine ad

[

fed fru(trà multiplicantes entia , recté doeeng.

jqu»

prolem generandam : qua ratione dicitur matri-

DD-communius , inter quos Tambur. bic tratt.

ao*

monium legitumum : & de hoc modo nobis

4-c. I 5 fine. GC nolter Herincx difp. 2. queff. 1.

d 'J).'km

fermo. — 2. E(t ratio Sacramehti ex divina infli-

Jam ergó videndum,qualis requiratur,& efle de«

tutione huic contractuifupperaddita, eümque

M;& U

beat confenfus requifitus ad hoc matrimonium

hüfty ^

€levans ad conferendam gratiam fanclifican-

legitimum, ut contractus eft.

l

tem , & dign fignificandam conjünclionem

"

1 (,n[nu('

ASSERTIO I

ii

Chrifti cum Écclefia, & verbi Divini cum Na-

türa humana: qua rátione dicitur matrimonium-

A D matrimoninm legitimirequiritur cou-

o au

]1'125 ^

tatum: & de hoc agemus feor(im /e&. 4.. 3. Eft

2

Jenfus mutuns obligatorius tradendi &* ac«

ceptandi invicem corpora in ordine ad generan--

74 j

flatus permianens ac vinculum perpetuum poft

illam a&ualem ac tranfeuntem contra&um legi-

dunms prolem,verus & ferius,uoluntarius.liber &* .

timum & inter fideles etiam ratum remanens

- abfaluius, proprius contrabentium tántzm , €x«

jf

tum confequentibüs obligationibus ; fetvandi

&ernus per verba vel figna deprafenti expre[fus

TL

fidem , reddendi debitum , cohabitandi, prolem-

inter pev[onas babiles , nonmec.

:

Y

;

eff

" CQU'[HL

ario pre[entes » ;

,j

educandi, &c. qua dicuntur bona matrimonii.

| fed fatis per. Procuratorem «el. epiffolam.

J

xt]f

Uv

4. Eft ipfa copula maritalis, à qua tander dici-

tota certa , '&Apatcbit explicatione.

d55

tur matrimenium confummatum , & unde quo-

I

ji

à Can[m[hs m:)tu;t

$

'obl;;gator:'u).

j

jf

"i

que indiffolubile quoad vinculum evadit: ut am-

A

(

- pliüs patebit fuo loco. Et hinc

o

ó nimirum vir-& fzmina liberé con&n-zpo, TY

iA

f

g i [0

388 1l Matrimonium proptié loquendo , etiam

Q

tiunttradere & acceptare fibi invicem:jus-

ICW'

in facris Conciliis , accipitur duobus modis:

in fuum corpusin ordine ad generationem pro-

nti

n

1. Pro contractu : 2. Pro vinculo &u ftatu per«

lis uterque fe obligando ad fidem fervandam,

z

Uuu24

U;

s

T

J beol,. Sacranent, ParsW,. Gapl.

,,' "

$28

e

ut fcilicit alteri petenti tantüm , & nulli alii cor-

randi. Cemmuniffima. Rat

ft; quia de effencia

)

idque in perpetuum du-

matrimonii tantum eft tra

o corporum &

poris ufus concedatur ,

i

iiuü

rante vita amborum. — Prout emphaticé expli-

ipfz pradictz obligationes in a& primo, non

[

autem ipfa executio feu impletio ; ac a&tus fecune

cat Apoítolus .1. Gorénth. 7. U xori vir debitum.

iqtd

veddat , [imiliter autem Q wxor viro: rationem

dus earum obligationum eft de effentia. Ut in

ii

dans : ZMslier. fui corporís poteffatem non babet

fimili didtum füprà de fponfalibus. | Quemad-

1

ed virg Similiter autem ( vir fui corporis po«

modüm ergó vero & valido voto potes te obli-

i

þ.-a-t.q'm non babet , (ed mulier. Eft ergo matrimoes

gate ad fervandam caftitatem, etfi animum(cer-

z

n

nium contractus maxime onerofus conítans mu-

téfceleftum »habeas, eam obligationem quan-

htloi

tuo confenfu obligatorio invicem tradendo &

doque non obfervandi: fic validé contrahis ma-

ue

trimonium , fi confentias & intendas ejusmodi

acccptando jus & obligationem fui corpotis ,

Tori

quo nimirlm & vir tradendo jus íui corporis fe

obligationes fubire ad fervandam fidem, pro-

vitaf

obligat mulieriad eum ufum , eóque ipío ejus

lem generandam ; quia jam ponis totam fübítan-

lise

reciprocam.traditionem & obligationem acce-

tiam matrimonii,etfi (imilemfceleftum animum

habeas non obfervandi, fidem fubinde violandi ,

j

prare volens : & foemina viciffim tradendo jus

qe

fui corporis fe obligat viro , eoque ipfo acceptat

Quin'ipfam copulam actualem certis coriditio-

T

traditionem & öbhgationem fibi factam ; quam-

nibus etiam licité excludere poffes. '- .Exemplo

vtlhn

Beatiffime Virginis Mariz. Sed de hoc neceffa.

vis enim finguli fpoafi non plus,dicant, quàm

&m

y.g. accipio te 1n mcam nxorem ; Accipio te in

rio iterüm in Subféctioné de

(imni

ditionato.

; n?'gtr»imgniov,þpp- :

D

aneum maritum ,attamen eo ipfo uterque , dum

jrat

ejusmodi verba proterunt, fignificant etiam , fe

IV. Quód fi vero ejusmodi

löbligatibnäih'üä

d

acceptare alterius traditionem & confenfum ,.

ipfam, omnem, aut unicam excluderes, v. g. fo-

r

n

vel jam praítitum à fponfo more folito prius lo-

lam ftatás petpetuitatem , aut folam fidcm fer-

pnm

quente , vcl jam jam praítandum à fponfo pofte-

vandam ; jam invalidé contrahes matrimonium;

uia omnem aut quamlibet iítarum obligatio-"

£m

rius loquente, Jam ergo ulterius , & merito ex-

[

plicandum , circa qua obiecta verfari debeat

num excludendo non ponis, fed tollis & dellruis

RD;IU

confenfus & intentio contrahentium ad hoc , ut.

totam fübítantiam matrimonii , juxtà notum il«

Y

w

valide & licité contrahant.

1

lud D. Dionyfii: Bosum efl ex integra cau[a ,

Ut valide contYabant,

maluu ex quolibet defetlu. Vide latius Sanchez.

'Ufïïc-it

.fine .dubio. confenfus. implicitus &

cit, Perez difp. 1 3. Setl. y.

Tini

| zgls

ïIi'gmþur. frait. 4. c A

generalis.contrahendi matrimonium more

aliorum fidelium : feuvelle contrah:re eo mo-

5

z

Ut licité rnr;gräiaAnt.'

do, quo alii fideles contrahunt, quo Ecclefia or-.

] VI

dinavit, quo DEUS , vel Chriflus inftituit, &c.

L£^Uffiitfimiliter, ut confentias & intendasn—i

À.

d

etiamfi contrahens de obligationibus effentiali-

explicité vel implicite finem aliquem ma-

b

bus matrimonii in particulari nihil cogitet, ne-

trimonio proprium & intrinfecum , etiam uni-

l

l

que expressé fe ad tale aliquid obligare intendat,

cum, coteros non . excludendo poütch: aut

m»dl(

dummodó. etiam. nullam talem obligationem

primarium , uti eft proles generanda , fides fer-

TLT

pofitive excludat.. Certum apud ontües ex com-

vanda, perpetua focietas: autfecunda:ium , uti

LA

mun

i doctrina in aliis Sacrameptis & cqntra&i—-"

eft remedium concupifcentie , habere conjun-

As (

bus.

D

Gionem ac communioiem auxiliorum , conft-

[v

ftomr

292 . ]L. Suffi

Vi.cgtïiïlmus etiam cü: coxifehfu:sfe&i-.

liorum, &. Ratio efl; . quia fic femper te con-

lk

plicitus in .,Qþligatiogfæ aliquam etiam unam ,

formas inftitutioni matrwim.nnii;;., nec eiþ unde

(Cp

Nore.

effentialem , utpoté in predictam traditionem

culpa oriri poffit.

M

corporum , in aliquod ex tribus bonis matrimo«

II Hos fines e

ffentiales ac proprios matri-49€

UA

nii , fidei , prolis, Sacramenti , utpoté ad fervan-

monium principalitet ob alium finem extrinfe-

Mlb

dam fider conjugi ; debitum réddendum ad

cum, v. g. adobtinendas divitias , ob folam libi»

generanda

rolem , ad perpetuam vitz focie-

dinem explendam , &c. omnium confenfu mor-

7

tátem: etiam unam, inquam, etfi de rcfliquiä

tale eft; quia redderet matrimon

.

ium,nulluþyug

obligationibüs nihil cogitet , pofitivé tamen etiá

ex modo diclis patet.

| N

fiullam excludat ; 'eo ipfo etíam adhuc implieité

(

III. Retentoautem

faltemi implicité , fgi;geizsaï :

vult & intendit etiam reliquas obligationes &

N

fitivenon exclufo fine proprio matrimonii , con«

[

bona matrimoni ; adeóque adhuc totam füb:

trahens matrimonium ob fines extraneos& im

jlldepen

flantiam

latrimonii ponit.

d

*

" Communis ,DD,S

inftitutione matrimonii non inclufos, utpote

cum Sanchez 1. 2. difp. 29. —

obtinendi divitias , voiuptates, bonum nomen,

l]OmUm

293 IIl Validum manet matrimonium , fi

o

honeftam familiam ; & fimilia, ex communi

"t

I

trahens confentiat in predictas matrimonii obli-

quidern fentehtia , peccat attamen non mortali-

^l

gationes omnes , vel aliquam modo predicto,

ter. Sanchez l. 2.4;fp. 2 9.Layman.tratt. 10.part.

"m

velut in acti primo etiamíi pofitivé excluderet

4. €.2. Tambur. cit. $. 3. s. 1 1. alii apud ipfos.

lw

1

actum fecündu

m , & executionem ejusmodi

Ratioefl; quialicétnon fit magpa deordinatio,

mhm'll;

obligationis ,

v. g. fidem aliquandó non fervan-

cüm implicité rernaneant fines debiti , aliqua ta-

" DT

31, deb

di—

itum rion reddendi, Pro;lem 119" gena-

men adeít dcord»-&nat-ie, eum fxplkifä ipten

tür

»

-

529

E

5 I

.atfi;räbhid nt ylxcommä?äu.v :

tid

5

N

eft matrimonium ; fcd þotiüs rati&ä;na fponía-

ü,ut fims »ekx'trinfäcusx'&. ahfänusä Embus,

E

.obquos.

on

ftitutimeft marrimonium. —

lium obtinet ; atpofteà quandó pofità & puri-

aj

E

tia&i fen-

n

IW. Attamen certé probabilis eft e

ficatà conditione confenfus priüs conditiona-

n

' tentia excludens omne , etiam veniale peccatum.

tus tranfit in abfolutum , jam primüm fit matri-

i

Ita cum aliis Coninck. 4ifj. 2. d^. 2. Caftro-

monium. Videsergó , quomodó matrimonium

li

Palao difp. 2."De fpon[al, puntl. 1C. Pontius.l. r.e.

nunquàm fit, nifi abfolutum , quanquàm DD.

i

21. 5. 13. & probabilem judicat ipfe Tambur.

paffim & nos fübindé utamur hac voce : /4atri-

l«

aum. Y5. Ratiocít ; Velenim hi externi fines ex

monium conditionatusa : intelligentes nimirum ,

Ti

fehoneftifunt, & bonitatemmoralem habent ,

matrimonium nonduni perfectum. De confenfu

ii

ut efet pax Reipublice , concordia confangui^

autem conditionato matrimonii ob plures tricas

I*

neorum , familiz mobilis confervatio , fornicatio

neceffarió agam feorfim in SubfeCtione.

i

. ]l. Certumeft ad matrimonium re

ll«

vitanda , &c, Aut funt ex fe indifferentes , qua-

quiri ,. utjox

I

liseftfnisdivitiarum, honoris, voluptatis non

validum fit, confenfum proprium ipforum

l

peceaminofe : ütrobíque nulla apparet culpa ;

,

contrahentium , ut fuppleri non poffit ulla po-

qua eni

m culpa eft, honeíto medio ; quale eft

teflate, nifi divina, adeó ut nedue fopremus

matrimonium , vell: acquirere illud , quod ex fe

Princeps fecularis vel. Ecclefiafticus poffit ali-

velhoneftum itidem eft , vel faltem indifferens

cui dare jus uteridi corpore alterius ad prolem

& minimé inhoneftum ? Certé culpa non con-

generandam íime proprio utentium confertfu ;

:demnabis Sacerdotem , qui, alioquin non ce-

Íed ad fummum in certo cafü per mandatum

- Jebraturus; celebrat hodieSacrum , quia ftipen-

aliquos ugere poteft ad matrimonium contra-

i

. dium bonum offertur , illius lucri capiendigra-

hendum, & coníequenter ad przbendum con-

tià, modó remaneat & non excludatut intentio

fenfüm proprium , quo deficiente , re ipfa nihil

M

Itj

principalis facrificandiin honorem DEI, quam

fiet , etfi verba ad(nt, & miillies repetantur.

(

-demper remanere fupponimus. Ia ergo eft in

Communiffima DD. Sanchez /. 2. difp. 26. &

l

Y

- cafunoflro. — Vides quàm probabiliter. . Sed de

bene Herincx difp. 3. Se&. 1. num. 1. Ratio efts

;Boc rursüs in fimili c. fe

N

quent.Cru de þ'ne delito

quia foli.contrahentes habent poteftatem fuo-

ii

rum corporum ad tradendum eorum domi-

l

ipjnk tophla ca'xijug'ali:;

I

n

w

D

nium ac poteíftatem in ufüm conjugalem : INe-

que ex ullo capite conftat, Reipublicz, aut Prin-

4.:-.

» voluntarins ac liber ,

: ?/grut cfr férins

remiffive.

cipi conceffam effe hanc poteflatem indepen-

;3£ 7 Erus & ferius , feclusá fcilicét fictione:

denter à confenfu contrahentium: Neqe idex-

L

pediebat bono communi ; nam perpetua vita

eadem prorsüs ratione , qua Sectione

emml

þræä&&en'ti dictum de promitfione feria & ficta

focietas , mutua conjugum charitas, indiffolubi-

Q r

[o)

nfalium.,

litas , aliáve matrimonii onera omninó exigunt,

Tn fpecie autem qualiter peccet ,

m

&

ad quidobligetur ficte conttahens matrimo-

ut neminiimponantur, nifi confentienti.

IIl Dixi: Isf diviná: nam Deus fupremus

tl

nium, dicetur c. (éqment. czim de pecéatás conjus.

3

hi

:u

gum incontratiu matrimonij.:

,

Dominus omnium corporum & bonorum ac'

pl

II.: Voluntatius, cum plena fcilicét del

ibrera- :

jurium poílet duobus tradere' dominium & po- .

teftatem mutuam in corpora ad ufum conjuga-

n

tione ; & rationis advertentia : eádem fimiliter

(nd*

per omnia ratione , qua fuprà de fponfalibus.

lem. ( Etforté fic egit Ofez 1. ) juxta commu-

; wn.

nifimam : DD. cum Sascbez. l. c. Atque adeb

- Hl Acliber: imprimis ab omni errore; de-

müt

ceptione, dolo : j

poflet DEUS per fe inducere verum vinculum

uxtà fatis dicta 'dek impedimen-

matrimonii feu matrimonium verum quoad

to Erroris. .

f

A

n

n

. V. Liber, etiam

àimetu & coä&ionc

vinculum ; quandoquidem illud vinculum nihil

"

: juxq

yito

mento P75,

aliud fit ; quam perpetua obligatio conjugum in-

i

dicta de impedi

j

ter fe confequens ex traditione poteftatis imutuae

lm

E HL-

jut"

in corpora: undecunque oriatur illa traditio &

Al'/ölumsö- P

roprins contrabentiuum t4n-

poteftas , five ex proprio contractu, five exalia.

j

p

tzm.

caufa.. Ut contra Sazchbez. cit. & alios , cumaliis

' .Oïnfen/fus , ut aduale matrimonium con-

bené probat Herinex cit. »&w. 2. Naàm etfi

"u

ao

-4 Ítituat, neceffario debet effe abfolutus &

T

confenfus conjugum fit de effentia matrimonii ,

yt

J

- independensà conditionein futarum. Ut pro-

inquantum eft contractus, qui in ipfo mutuo .

kP

indé malé aliqui non diflinguant inter matri-

confenfu formaliter confiftit , non tàmen eftde

!

f

monium conditionatum , & confenfum condi-

effentia matrimonii quoad vinculum, feuipfius

i

Ó

tionatum : nam ( ut optimé explicat Sanchez /,

vinculi matrimonialis; fed eft caufa efficiens il-

yfl

1-difp. 1. num. $.) confenfus quidem in matri-

lius, quam proind? fapplendo poteft Deus per fé

À

gtl

monium poteft eífe conditionatus 5 matrirno-

inducére illud vinculum matrimonii , étfinon

al

nium veró nequaquàm ; quia nimirüm, quandà

poffit per fe Cacere , ut fit contractusmatrimonii

j

P

m

confenfus de prafenti conditionatus elt pen-

absque proprio éonfenfü , cüm hoc manifeftam

j

JJ

£t

10à,

dcns ä, cþnditio'pe— in futurum , nqllqm adhuc

involvat contradictionem ; illud veró miirii

j [

n

Sed

»

.Uuuä

j

h

k

5

zi s i ERN 1

$30

h

tum inutili fpeculationi, cüm contro-

cri Canones, äuandb de.

cohfe—zzfulloql-nzp;

[

Sed fatis da

tür : ut c. cum locum. de

al.( matrimon.

verfia poffit

effe de modo loquendi.

[;

s tandem confenfus contrahentium

"Dicitur; matrimonium contrahifuio confegfu :

t

395

iV. Solu

perfigna. Ut patet ex

p

feu conjugum tantüm requiritur ,

&füfficit, & . fuübintellige, expreffo.

mnP

lus confenfus aliorum ,. etiam

contextu.. Et alibi fepiüs. Et fpecialiter c. 7u2

i

non requiritur ul

parentum. Certum

de fide, contra Lutherum & — Fratersitati. de f[ponfAl. dicitur : Matrimonism

&b

larmin./. 1. de matri-

in veritate contrabitur per legitimum viri &

varios hoereticos, apud Bel

la

mon.c. 1 9. Conftat ex c. fmfficiat

27.quefh2.Ubi mmlieris ton[en(im*fed nece[faria fumt quantut

Juni

ad. Ecclefiam , verba confen[um exprimentia de

Nicolaus Papaait: feffiiat fecumdmm leges fo-

777

prefemi. Yntellige, quod Ecclefia requirat , ut

jnü

lus corum confen[us , de quorum conjuntHoni-

bnus agittir , qui confen[us , fi innuptiis falus forte

confenfus , qui alioquin etiam per nutus poffet ..

t /

;l

declarari non poteft, exprimatur per verba, ut.

[177

defuerit , cateraomnia , etiam cumcoitu ,cele-

q

;

brata frufirantur.Et Concil.

Á

"Trident. feff. 24.c.

certiüs Ecclefiz conflet. — Et hin.c.hæxp*a-r*tigqlari, ;

üd

e

*

-

1. dereformat.matrimon. an

athemateferiteos, ^ qu&ritur

L. 24n nece[Jario per verba (

qui falso affirmant , matrimonia à filiis - famnilias

fine confenfu patentum-cbntta&a irrita effe, &

Uantum ad valorem , certum eft , non re-,o&

quiri verba, fed validé po(fc.conträhi ma-

parentes earata vel irrita faeere poffe, — Ratio-

nem jam dedi per occafionem fuprà in particu-

trimonium per figna vel nutus , nontantüm à

U fra

non valentibus loqui, de quibus exprefse decla-

D

lari de fponfalibus $. 1. N. IV. Ubi etiam dixi:

lm

an & qualiter peccent fili-familiasinfcüisvelin- rant Canones c. esm 4pwd .

Tua. de fponfal ,.

Ut cum fexcen-

ls

vitis parentibus

ip(jnfalia , vel "matrimonium Sed etiam äloqui valentibus. :

Dicescum hareticis.

Nónnec. tis AA. allegatis laté probat Sanchez cit. l. a. ac

u

3o4contrahentes.

D6

aliter 30. que[l.. $. dicit Evari

(tus Papa ? dlirer - aliipaffim : & apette fignificat ConciliumElo-

rent.fupràcit.dicens: ZMatrimonium regulari-

(

legitimnm non fit conjugiumynifiab bis, qui fuper '

ipfara feminam poteflatem babere videntur ,&

ter. effici per mutunm . confenfum per. verba de

prafenti. Notas ? regulariter: non ergo fempet

aquibus cuflodiatur , nxor petatur ,* à paren-

Off

ribus G* propinquis fpoufetur. — &. Sine dubio

& neceffario. Ratioeít; quia Chriftus hocSa-

cramentum 'inflituit per. modum contradtüs,

L

non intelligi de matrimonio legitimo quoad

tj

effentiam & valorem ; cüm eodem tenore fub- -

feu potiüs contra&tui rationem Sacramenti ad-

: if

dat Papa: & f tempare Sacerdotaliter, ut suos :

*

didit; at qualibe

5

t contractus figno ifauplcxi po-

trüir

€

teft: ergo.

E

, cum precibus Q oblasionibus benedicatur :

- lütors

& biduo vtl tridno orationibus vacant: aliásque

Quantüma

d licitum veró ex fuPrä d Tee$oz.

conditiones addit , utítultum fit credereQcer- — Fraternitati. de fponf:l. & ufu Ecclefiz non ad-

! p

As

té nunquam credent. hzretici ) fine iis conjugi

ü mittentis nutüs in potente loqui , "Redriq. Pe-

irus Lede(ma , Sylvins , eósque citans Avería

DN

effe irritum ;. intelligit ergo matrimonium legi-

.

A

timum fecoundum. legales car

emont

as&folen- bic quefl. 3. colligunt obligationem fub morta-

D

nitates tunc in more pofitas,

de quibus & aliis - li exprimendi confenfum per verba in valenti-

Tiecmy

larminum czt. c. 2Q.

. busloqui. Sancheztit. difp. 31. num. tc.infe-

*viderg potes Jaté Bel

Cfameü

$. IV.

i

cüs faciente culpam venialem agnofcit. Tan-

dem per fe loquendo ( feclufo fcandalo aut

Iuf

AE C

rba vel. fígna de pra]än!z j

periculo dubitandi de valore ex quo per acci-

Eäctä(nus per vt

Á

expre[jus.

dens poffit oriri obligatio & culpa gravis) nul-

tl |

L D w/iäidum matrixmonium', tum ut con-

: lam obligationem & culpam agnofennt, Pon-

D

Tij

lj ]'l

30j

- tra&tushumanus, tum maxime ut Sacra-

tius 1. 2.6.7.9. 14.Caftro-Palao. difp.2. de matri-

mon. puntl, . num. $. Herincx difp. 3. qu4fl.

4

U

mentum ell, utique neceffarib requiritur con-

n

N

li

fenfus non tantüm internus , fed etiam externus

*-3.nutr. 1. Tambur. e. 3. ssm. 4. Sed Ecclefiae.

confuetudinem obfervandam omnes monent.

"mu"U

X

per verba vel figna fufficienter expreffus: cum

UY

& contractus humanus mutue traditionis &

, A. Qnibus verbis vtl fjgnis?

lii

.'.'

ts

acceptationis neceffarib requirat manifeftatio-

Egnla fit : Wlla verba requiruntur & fuff

508

nem externam , ut nimis clarum eft, & fupra de.

R

ciunt , quz certó & claré in his circumftan

^.

i

A ii

fponfalibus probatum : & Sacramentum huic tiisfignificant, velexprimunt confenfum intef-.-

Ti

j

contráctui ex inflitutione divina fuperadditum — num prafentem traditionis mutuz corporum a

'al m"gn

effentialiter debeateffe fignum fenfibile; hujus ^ ufum conjugalé. Plures formulas per occafionem

A

autemSacramentum pars effentialis eft expreffio — dedi de fponfalib? $. 4.plurimas habent Sazcbez,

lls

mutui confensüs, traditionis , &t acceptationis — Perez.. alii:fed piget his unorari, cum hac atate

Vtel

li

corporum. Ut proindé Sanchez l. 2. difp. 30. & — .in matrimoniis contrahendis in facie Eccleíiz ,

Tambur, irat. 4. c. 3. n x. cum aliisymeritó — feu coram Patocho & Teítibus non tolerentur

xlon e

"W 3dea

cenfeant, fine utriusque confenfu externo non - figna ambigna feu litibus obnoxia ; quin in

üi

"m

poffe confitere matrimonium etiam(i DEUS — Ritualibus exprimuhtur certe verborum for-

l

utriusque confenfum internum utrique revela-

mulz cert& fignificantes confenfum. —^Com-

h

T

l

eft, u&

RTM

tet, Eóque fenfu neceffario intellizendi funt fæ-

munis:jam ubique .reccpws- ':mos

. Paro-

E

$

u

)

|

D

| Se&m D

utri

i -om'a ut l? contracíns,

$31

llf

.Päroïcvho* feu i"Säc"eräoï,e | amüäiïfg ac interro-

diutius permitteret; Similiter & qqa;ïdb-COntra-

BU

gante ex fponfo primüm : utrüm hanc prafen-

hitur inter abíentes per Procuratorem vel epi-

rein N. velitliberé ex infliturione Chrilti acci-

j

flolam , neceífario durabit confenfus prioris:

Let

pere inuxorem , deindé ex fponía: an prafen-

quantum tempus humano modo intercedere

Tuà

tem . N, fimiliter libere velit accipere in mari-

debet & folet, ufque dum ad alium locum pet-

Y

tum? fingulis ad quzfítionem refpondentibus :

veniat epiítola vel Procurator , & corfiodé cone

ing

ita Domine, ( Adeó ut forma hüjus contractus

veniti poffit altera pats , ut cum debita folemni-

At

& Sacramenti confiftat in duobus. verbulis : it4

tate adjungat füum confenfüm : neq; prafümi-

AT

Domine.) Deindé. fubjungit Sacerdos 4atzi-

tur prior perfeverare in confenfu ultra ad. lon-

)

moyium per vos coutratlum fecundüm ordineta

t

gum tempus , aut intendifle ; ut altera pars poít

wwï

Sancle AMarris Ecclefia , ego authoritate , qnàin

habitam notitiam poffit ultra ad annos ufq dif-

«

n

bac parte fsngor ,. ratifito , confirmo, && bene-

ferre fünm confenfum ; quaré & tunc poft nota»

"

dico in INotaiue Patris

bilem moram alterius partis cenfebitur confene

& £ilii, cä——spim;ä; us

-

i , dmen.

füs prioris exfpiráffe, nifi fimiliter aliud expref-

&

: 5

AIH. .Quo Ordiue $

fetit, & fe ulteriüs exfpeclare velle fignificaverit :

[

9

z

quo cafü nifi certum tempus affignaffet, v.g. in«

N

&

Imilis jam in praxi fupervacua quaftio.eft:

tra angum vel tot menfes,nullum taxandum erit

P

** quisnam iponforum priüs interrogandus ,

1

tempus; fed quocunqe tempore . poíteà altera

ut predictum confenfum externum prabeat ,

]

vir, an mulier?certé Cosarravias ceníet , hone-

parte cum debita folemnitate confentiente ,.ma-

L

trimonium- validé contrahetur , confenfü prio-

ftum effe, üt priusfemina. ^ Sa»chez, cum aliis

honeftitis cenfet , ut prius vir, qui eft & erit ca-

ris nunquam revocato. Tta poft Aavar. & alios

hv»

Hurtadus /ic difp. 3. $. 8. 'Tambur, c. 3. num.

put mulieris: confentiente Rituali Romano: de

Ts

cetero infinuans ; obfervandam effe confuetu-

1O. Herincx dfp. 3. «. 3. ntim. 16.

u-

inem cujusque Ecclefi.

III. Ratio diéctorum eft ; quia ex una partez-3 r2,

ii

Y

quum non eft,quód prior contrahens debeat ex-

"d

IF, u fimultate?

J

Ípeclare alterius confenfum ad quodcunque ei

| MOl goErnum eft , non requiri neceffarió fimul-

libitum tempus : ergo fi alter non cxprimat, cere

n

&

v

»» tatem phylicam, feu ut fimul ftatim in

fendus eít velle ,

t alteràm partem confentie

. €ontinenti uterque contrahens proferat confen-

re, aut (ratim /nunc prefentem , aut. flatim poft

i

fumíüum. ^ Ut nimisclaram eít, quando con-

noritiam & opportunitatem habitàm , abíene

kri f

wahitur inter-abfentes per epiftolam vel procu-

tem : & non ulteriüs confenfum füum extende-

(. Ti

Fatorem. . Sed (ufficit fimultas moralis , ut unus

te. Exaltera autem parte matrimouium eft Sa«

nat-

proterat poltalterum , quamdiu durat feu tevo«

cramentum additum contractui humano ac ci«

-catus non eft confenfus prolatus prioris ; cujus

vili,qualisfemper fuübüftit , ( non revocato con

riq.Pl.

TU

proindé intentio. principaliter atténdenda eft,

lenfu ab áltero altet quocunque tempore con«

Communiflima: ac pluribus congeítis Sanchez

lentit: ergó f1 prior confentiens nullum tempus

Wf

I 2, d:fp. 22. Meique omnes, — Ratio eft : quia

alteri ad confentiendum determinavit, neq;ipfe

LV&llmi' |

necratio contratus , nec confequenter ratio Sa-

o ib

fuum confenfum interim revocavit , quocunque

cramenti contráctui huic fuppetaddita majorem

tempore alter pofteà confentit, matrimonium

2

fimultatem exigit ullo jute veteti , vel nevo : fed

j t

fubíiftet; nec erit , unde certum tempus taxari

neque Concilium Tridentinum requirens pra-

debeat. — Gratis ergh & divinatorié taxant fe-

T

. " fentiam Paroch: & teftium quídquam innovat

ptennium Sotss , biennium JHesríqu. annum

j g

quoad fimultatem : Nam & in aliis contractibus

Ledeswa: Scrüpulosé autem Sanchez cit. difp.

t 9"".' |

. honnullis jura requirunt prefentiam Notarii &

32: num. 7. relinquit prudentis arbittio confi-

piti

' 'geiï*i/ufn, fed indé non infertur neceffitatis fimul-

u'qu

deratis circumftantiis particularibus ; cüm 1a-

. tanci confensüs contrahentium: adhibeatur ergó

piffimé timoratus dubitaret, an circumítantize

j

Parochus quni)tci";ibus $ quandö/altera pars con«

bené G omnes expenfzeffent, Ut bené notat

yoned

fenfum fuum exprimet. Jam veró merito urges:

Tambür. Cft. »teim. IO-ïu Hnt.

1

Quantum poffit intercedere tempus inter con-

IV. Dixi, & intellige femper : q4amdis dus3 E.

&i

— » Aenfum prolatum unius & alterius , ut matrimo-

vaverit.fep non vevocatus fuevit priorts coufen-

n

ium valid? contrahatur? Jam dixi:- principali-

fWs..— Cenfeturautem non durare , fed revocari

fum Wïa'

te attendendam effe

confenfus aut explicite, ut, fi. pofitive incipiat

:

intcnäongm prioris con-

gf

trahentis: & ideó

diffentire, & dicat, fe ampliüs nolle: aut impli«

- 1. Quando

matrinonium sonttaliitus n

cité vel indireé, ut, 1 intertm per verba de«

)wüoncm

i

dl

prafentes , maxime jure novo in prafentia Paro-

prafenti contrahat cum alia, vel f1 tranfeat teme

chi & teflium ; przefumitur priot confenfiffe fub

Wmtc

pus prafixum , pro quo forte confenfit. — Addit

E,,[cnx ,

conditione: Si & altera pars modó ftatim, con-

etiám Layman , Si altera parte. nolerte ftatim

entizt ; adeoque velle, ut altera pars ftatim, du-

a

confentite, prior confentiens affirmet, fe nune

rante faltem- hoc eodem congreffu , confenfum

confenfum revocáffe,ipfi credendum effe ; quia ,

qum

uüum prabeat , quà tunc non confentiente , non

um ft

ur dictum, nifi contrarium. conftet , prefümi

(

Ceníebitar manere fufpenfus: prior confenfus ,

tut confenfile fub dicta conditione ;

4

; Si&alæ?

d

ftatim confenfum prabeat.

fed c*;fp imfe,n/iüisvaliticr exprimeret, & Ípatium

: Potcfc

pio

P.

A«

ag

ap. l.

$32

EUX P:l'z'ärs-ïli

laboraates. 1mpedlmentqïgnarl & boia fidz

W!!

314 Poteíl autem prior confentiens fuum con-

flll j

fenfum revocare femper quousque alterius par-

contraxerunt : & poll notitiam impedimenti ,

D

tis confenfum prolatüm perceperit, pofteà ne-

donec obtineant difpenfatibhem, jubentur ab-

jf

quaquam. Ratiocít, quia quandó fponfus v. g.

Ítinere à copula maritali

2

Qmplicitgr j Wt)tl vide«

4

ii

dixit fponfz: accipio te in meam uxorem : neccd-

bimus,

[Wl

farió fubintellexit , fimülque. fignificavit: fe fi-

At quid f1 poft'

dilþed?ätioxaeni/obrentar'rlx N

nul acceptare velle confenfum, quem datura ef-

confeffario v.g. fed illis nondum communica-

[

Íet fponías neque enim matrimonium confifte-

.tam , illi iterum confentiant ?. validümne erit

1e poteít fine tali acceptatione,ut ex diclis patet :

matrimonium ? &. Cüm diftinclione: muanere

ergo quamprimum fponfa füuum conf;:nfum ex-

invalidum, fi abíolute coníenferunt ; quia fic

preffit,v.g. dicens: E egote accipio in meum

folüm ratificant confenfum priorem , qui cum

C

(taIT

maritum : vel interrogata à Parocho dicat : 4ra

fuetit nullus, confequenter & ipfa ratificatio

Demine. jam purificata eft conditio fub qua fe

.nulla erit.

Validüm autem. evadert matrimo-

bfe

obligavít , adeóque matrimonium fimpliciter

nium , f1 confenferunt fub conditione

i di-

Iec

61

pertedum e[t : ergo fruftrà dicet þo&eä : revo-

fpeafatio jam impetratafit. — Ut cx alibi diclis

co meum , vel non accepto tuum confenfun.

mofle debes.

Ti

Prout lepidé alicubi contigiffe narrat Gobar cir. -

Il Quand5 reverà nallum fübeft

impedig 17

ij

Si tamen ponamus cafum;quo verba fponfz tam

mentüm , conzraheis , tamen uterque vel alter-

qn

tarde venirent ad aures fponfi, ut antequam ea

nid

uter dubitat , vl (ufpicatur, an non inter ipfos

audiret, ipfe diceret: renuo, vel non accepto

firimpedimentum . v.g. affiniratis , confaagui-

t

tuuim confenfum ; utique non valeret matrimo-

nitàtis ; fed pofteà certó coguoverunt, nulium

IPJIMI

nium; quia, utdixi , fponfus potuit revocare

fuiffe impedimentuz ; certum videtur, mati-

u

priorem voluntatem tamdiu , quamdià non ma-

ihonium effe validum. | Communis DD. cum

uf

nifeftatur ipficonfenfus fponfe. — Sed hxcfunt

Sanchez l. z. difp. 33. Caítro- Palao Huctad.

[///.

omnino extraordinaria & vix poffibilia, Refert

aliicum Tambut, zract. 24. c. 2. »sm. 2. Rae

[

& meritó metaphyficum hünc cafuüm vocat

tio eít; quia tales dubitantes vel füfpicantes taa-

Wiht

tüm de impedimento contraxerunt, quahi füb

tf

,Cafdinal. de Lugo Refpoxf. /;ldrn(.

e

L

(. ü dzb'.zl'.f:..

conditione : fi poffumus, (1 fumus,;habiles; at

m

Jpter pev[onas babiles.

jam poterant , jam habiles eraat: ergó jam ;iþ-

Mtti

Erte perfonz habiles ad. vafidà & licité

Íolu:us . atque adcó efficax erat coiifenfus.

! atfc

&ontrahendum matrimonium f:nt mas &

IIl. Quandó contranens aterque vel alcer318

&iïüfh'c

RUT

fcemina nullo dirimente vel impediente impedi-

uter omniuo certó fibi perfuadet, adeffe impe-

titqy

mento matrimonii obítricti juxta dicta feéZ, z.

dimentum dirim:ns ejísquevim agnofcit , cuat

n

£&0tá: Aut per difpenfationem legitimam habili-

tamen reverà nullum fit , matrimonium funpli-

iumexg

tati , de quafuo loco. Solüm hic quzri poteft,

citer ecit nullum.

Íta pott alios Tambur.cit. &

W

& quidem utiliffimé: An valeat matrimonium;

2.$. 2. num. 13. Herincx difp. 64 *[]. 3. m

Nya

quando ignoratur , dubitatur , vel- falsó putatur

2.5. Ratio efE 5 quia qui fiemiter credit, labora-

ftei

adeffe impedimentum dirimens? Do breves Re-

)

re fe impedimento dirimente , non poteft abfo-

folutiunculas.

!

lute & efficaciter confentire in matrimornium,

, l

lc:l]flll

316 LCerüiffimum e(t, quando reverá fü

i)eü ith-

nam impoffibilium apprchenforum nulla efíe

pedimentum aliquod dirimens , quantumvis

poteít efficacia voluntatis , feu efficax volunzas.

il

ignoratum ab uno , vel utroque gontrahente 3

& : quod ut impoffibile apprehenditur , non

ignorantiá etiam invincibili feu juris( v. g. quod

poteít quis efficaciter velle: INec talis confentit

Atj

copula habita cum una inducat affinitaté & im-

füb conditione : 5i forz poffua , i ort? [um ba

m&lllm ]

g, (

pedimentum contrahendi cum alia ejusdem

ilis : fi fortà impedimentum uon adefl , &c.

confangninea ) Aut facti, ut , quód conjux prior

Naim fic jam non. firmiter putatet , adeifeim-

hij

mortuus putatus , adhuc vivat , &c. matrimoni-

pEdimentum, fed dubitaret folüm , adeöqpe e£-

]

um effe nullum.

.Communiffima DD. cum

femusin caufa numeri ptacedentis,

*

Ti d'l

Sanchez l. 7. difp. 17. Coninck. dub. 27. num.

' 1V. Contràtamen matrimoniun: valere

,do319 .

D

13. Perez difp. 3 9. [e8.. 4. alii paffim ( excepto -

'€et Covarruvías , alii cum Sancbez cir. proban-

V

te variis rationibus folutis À 7z;^ s. cit. Etfa-

lg

uno velaltero etiám quoad impedimentum cri-

minis, poenam fapiens, ut fuó locó notatum )

pienter advertit nofter Heríncx c£z.. Poife fieris

mmolm

Ratio ell ; quiaignorantia , 'etfiexcufet à pecca-

ut falsó putantes fe effe confanguincos v.g. -

fl

to contra legem prohibentem tantüm,cüm nihil .

mul tamen fufpiceutur , fqrt?: non effe in tam

Ws elt ,

poffit effe peccatum , nifi volitum , adeóque ne-

ar&to gradu, qui matrimonium dirimat : aut fiï!*

ceffarió quoad rmalitiam feu prohibitionem

só pro certo putantes, priorem conjugem adhu*

Ti

precognitum; minimé tamen tollit inhabilita-

Ui

vivere, fimul cogitent , poffe effe ; qud jam ob

5

tem ad agendum , ac nullitatem actüs per leges

ierit : aut certéipfi vim impedimenti dirimentis

X

irritantes feu inhabilitantesinductam , cum etiá

non bené penetrent &c. tales poterunt habere

d

ignorans poffit fieri inhabilis ad contrahendum.

!

i

iNotum eft ex mat

intentionem füfficientem . contrahendi validom

Av:n'i&

eria deLegibus. Et hinc vi-

hDN

de

,

matrimonium , fcilicet: conditionatam vel r2-

mus quotidie difpenfari cumiis, qui occulte

M

firictam: Srpoffum:, in quantum pf f ioiia

P"Incnu

: ebfiit,

i

-

"m

A g

j

atrimaniont sf contratls

7

593*

n

w

obf frmmllim. ad( impediientum y aut faci-

miniflerium eft e*fï"cntialiter*»perf*e&ivufn con-

Wi

endi , quidquid po|fuim, cc.. Et fic , finon adfit

4j

tractüs , adeó ,;ut tunc confenfus conjugalis in-

impedimentum , validum erit matrimonium ;

tegretur partim ex mandato Principalis ; partim

idi.

attamen adhuc| mortaliter ilitum propter

ex minifterio Procuratoris;inon tamen ideó Pro-

confcientiam practic

i

13

t

e dubiam in qmatcr'ia gravis

curator eft minifter Sacramentvi C quare neque ad

pg;'ca;:i.

hoc debet effe in ftatu gratiz;imó neque requiri«

d

ino ag s

(

tur fexüs diverfitas, quin poffit foemina nomine

W

pre[entes : Sed fa

viri contrahere cam focnina.Ut notant$aschez

D«

n

NM '-rzeceþïavr:ib

*

fi: peij epi-

ffolam.

Coninck, citati ) quia non agit nomine fuo, fed

Mi

U

rtum eft apud omnes, ficut czteros con-

nominePrincipalis mandantis,quin principaliter

"C

t

ra&tus civiles ; ita etiam matrimonii fa-

mediante Procuratore profert. & adhibet con-

A

cramentalem. contractum poffe celebrari inter

fenfum , ideóque ejus fimpliciter cenfetur effe

d

abfentes perepiílolam. Habetur exprefse in ju-

aCtus;juxta notam regulam:Qod gzis pev alise

re civili, L. multerem ff De vitu nuptiarum.

facit.per [e facere cenfetur. Quare etiam in hoc

C L. fufficit. ff. IDe fponfal. Praxin , fervatá for-

tantüm actu executivo Procuratoris , juxta for-

mà 'Tridentini , defcribit Caftro - Palaus 5íc

mam Tridentini , debet adhiberi przfentiaPa-

»

difp. 2.puntl. 9. his verbis: Debet traditio & ac-

rochi& teítium, non veró , quandó datur man-

captatio utrinsquecontrabentis coram codem Pa-

datum Procuratori : juxta communnm & ve-.

rocho ( te[Hbus fieri , alias nonpo[fent teflari de.

ram fententiam Saschezo, Coninch. Caffro- Palai ,

matrimonio ; id vero fit , fi foribas Marie : Te.

l. c. Ratioeft; quià Tridentinnm requirit prae-

spfum eiin maritum tradere,eámque in wxorem

fentiam Parochi & teftium , quando conttahi-

ex tunt aCctpere : ipsaque acceptas litteras le-

tur matrimonium , utut illi teftari poffit de jam

genscoram Parocho & teflibus «ffirmet, fe etiam

conttaCto nihi! vero difponit.de mandato ad

d

zibi tradere &F iraditionem a te lalam actepta-

contrahendum. atqui matrimonium conrreahi-

M

76. Entibi mutua tradiiio f acceptatio utria[:

tur , quandó Procurator nomine alterius przebet

quecontrahentis t coram Parochbo & teffibns ;

confenfum, fufcipitque confenfum alterius : non

exiflimo tamen,nece[farium e[fe, quód Pavochus

veró quandó conítituitur Procurator ad illud.

Addunt Sancbez, & ex eo Tanab. cit. Parochum

& tefles agno[cant tuas littevas,ut Giant , cujns

traditionem multer acceptet:ut notavit ('oninch.

& teíles non'obligari ad videndum litteras man-

v

14

Sic Caftro Palaus. Ais: qui fic per epiítolam ( i-

dati ; ipfi enim folàm teftes effe debent de ipfo

démque qui per procuratorem ) contrahit ma-

confenfu : matrimonii facto à Procuratore, qui

um

trimonium , ignorat an alter fit bene difpofitus

fit defacto legitimus ,

', C

non vetó utlegitimqs co-

ad Sacramentum ,. ejüsque effectum fuícipien-

xitus ab ipfis.

fimpl

dum erg? exponit fe periculo coopérandi cum

D

1l Forma contrahendi per Procuratotem 227

aW |

ecato alterius, fiforté fit in flatu peccati. yy.

talis preefcribiturà. Dicaftillo 2ic »sm. 14.6. Ego

N

NÀ

a

egando confequentiam ; Cüm enim quilibet

nomine talis N. contraho tecum'matrimonium 5

fit exiltimandus bonus , nifi contrarium con-

aut: nomine Petri accipio te uxorem ; aut:

flet , poteritalius morali certitudine

praíume-

Petrus per me accipit te in uxorem , vel contra-

gtiif

ze , alium effe bené difpofitum.

ni

i

hittecum matrimonium.Refpondebit foemina

l

Vel per. Procuratorem.

Grego tecum tanquam Procuratore Petri matri-

b

Ertum quoque eít & magis ufitatüm , ma-

monium contraho; vel:per te tanquàrb Procura-

j D

| 321.'

É

torem contraho matrimonium cum Petro : acci-

: xime inter Principes & Magnates maátri .

zü&m

monium valide & licité contrahi per procura-

pio Petrum in maritum, Gtc, ( idem omninó e(t

lumbf

torem: eftque expreffum in jure Canonico c.

in oppofito cafu, (i fcemina per. Procuratorem

,n,&

|

Finali de Procuratoribus. Ft latiffime tractant

conttahit matrimonium cüm viro. ) Et en tibi

ict

Sanchez!. 4. difp. 12. Martinus Perez. De ma-

jam mattimonium petfectum & ratum.. Sed ne-

d

erímon, difp. 15 d. 7.Dicaftil. difp.2. dub.5.

queomnino ridendus videtur bonus ille vir, aui

[

D

alii , ex quibus fi

in folemni convivio coram aliis fanctam ejus

il

ummarié curiofule accipe f??

"

f

quentia.

4

innocentiam ridentibus dixit: Principem fuum

[

322 l Subítanti

i

fil

a contra&tós & Sacramenti má

per Procuratorem matrimonium confummare.

n

- £timonii per Procuratorem initi confiftit in du-

Nam in Germania matrimonio rato pet Procu-

Jk NU

lici actu; & Principalis , & Procuratoris. Pri-

ratorem celebrato additur cxeremonia. utilis ad

3

[

^mus eít actus Principalis conflituentis procu-

aliquajura , aliqio modo adumbrans confüm-

jl

a

ratorem ac mandantis ipfi , fuo nomine. con-

mationem matrimonii : ut videlicet prefentibus

aliis decumbant in uno leCto nova nupta & Pro-

T

ib

ttahere matrimonium cum tali certa períona:

d

aüt etiá generaliter confentientis in illam perfo-

curatot , illa integré veftita, illenon modo vefti-

;(ra

M

j

maim , quam. Procurator electurus eft; quia fic

tus ,fed etiam toto corpore cataphractus , quà

nimirüm ceremoniá fignificare videntur , ade

ime

'adhuc eít ad certam perfonam. Ut ex Coninck ,

m

aduersá & communi notat Tambur. cit.c. 4.$.1.

firmum velle effe matrimonium contractum ad

)I

vall

fium. 2. Secundus eft a&tus Procuratoris exe-

certà jura , acfi defacto jam effct confümma-

quentis ac confenfum Principalis ejus nomine

tum.

e

exprimentis coram Parotho & teítibus , quod

^fIL Principalis ergà contra

hens poft rlnan-;"24

je

PaRs IV. SACRAM.

XAxx

?

datum

M [l

!

Z

ais

$34

q Leol, Sacrdn?gnt, p& ; U/ ! Eap i

datum datu

m Procuratori contrahendi cum ali-

méus(Juquís) de iierquotibi ag Jici ia ais

a£

Sacramentis manente eadem materia ; prohibea-

v

quaC vel

ali

quo) neceflario debet perfeverare

fenfu ufque ad executionem manda-

tur,non tamen prohibeatur in Sacramento ma-

f

infuo con

trimonii , quia hoc fundatur in ratione contra«.

UE

ti, ad hoc ut

matrimonium contrahatur ; nam ,

fficium imple-.

&üs civilis, qui iterari poteft& folet. — Sic Saxe

gum'(

fi intereà, antequam Procurátor o

at, is confenfum fuum revocet , five exprcísé fi-

chex. — Ubi tamen nota,non femper fieri Sacra-

p !I

mentum , quoties renovatur confenfus , fed fo-

p

veimplicité v.

g contrabendo cum alia- per fe

vel per alium Procuratore

m conftitutum ; & ni-

lüm , quandoó primó rité perficitur contza&lus ,

D

fi anteà propter alíquem defe&um le

hilominüs Procurator hujus revocationis in-

ss

inti

fzius ( multó magis conícius ) nomine ejus

perfectus non fuit.

:

&c.j

contrahat , matrimonium erit nullum 5 quia

sUBS

ECTIO.

Qui

effentiale contra&tui matrimonii eft , adeífe con-

[f

De Confen[u conditionato,

feniam utriusqueg nünc aütem jam unus cone

SUMMARIUM.

j

Mi&

fenfus deficit. Necrefert, quodalii contractus

326. Poffant quidemyraró tamen admitti debent

m(m-r

i

politici validé fiant per Procuratorem vel man-

monig fub conditione , prefertim de futuro;

f

327 Matrimonium contractum fi5 conditioue de pra

&

datarium revocatum ; quandó revocatio nec

f conditio

Procuratori, necpartialteriinnotuit. — Juxta £.

fenti 9el praterito fl atim fPalet,

3j

f

-

r dia

[iri

.€ fLatim nullum eft , ff conditio falfa.

« mandatum fmandati.Ex alibi. Nam Respub-

329* Nec eo uti po[funt , donet conditio

:

?ur.

X

:

)

exiflere "gämilf.

lica vel Eccleüia. fupplere poffunt confenfum

contrahentium circa res temporales & politi-

3. Matrimonium fib con

d

ifioä de fuiuro þorztjldxg

polfrbili initum.

cas ;unde pro quiete & bono publico fupplent

d gond:lkio;xi; efentuin.

indi&bo cafu: at veró circa matrimonium fup-

332« Sufpenditur ufque a.

cüm confenfus

333- Qu pofita fb atimn perficitur , fine mobo confiufb

H' j

plere. confenfum | nequeunt ,

334. Etfíme noba ajfifentia Parochi , & t«

proprius conjugis fit de effentia ntatrimoni

i, fi-

335. Exceptio.

jfïnm.

(

ne quo per nullam authoritatem matrimonium

236. Conditio

defuturo rurpis fel irhpofþilii ; W'U

Il

confiftere poteít. Ut paulo fupràaudivifti. No-

wando irritat ? u[que ad n. 341-

ttfel

34u. Irritatco

fübflamia mui-

tat tamen Ca(fro- Palass cum Tambur. cit. ss».

?nónit.

fulifio Inrpis rcyxgmm

E

lat

$. fi poft confenfum datum Procuratori, diffen-

3-

zjusque :riplifi äagq, z

fídei , grolis , & VS.::ch.i

qudo

tias quidem , fed deindé iterum , priusquam

onenti.

lL

Procurator nomine tuo contrahat , confentias,

343 n Palent , ff contraban

; cnrüþnäa' fei A;bnditio;;ä.

d.

svalidum foret matrimonium 5 quia tunc in

/

nunquam generaudi ?

FT

Uilo quidem juris textu pro

hibentur ma-326

contra&tu jam adeft confenfus. At , quid fi con-

N

trimoniaconditionata , fcilicet inita fub -

tl

flituifti Procuratorem fi&té & non vero animo :

- iil

conditione five de prafenti vel praterito , five

fed poftcä eo tempore , quo Procurator nomine

gt

tuo contrahit, verüm confenfum habeas : va-

de futuro , dummodo non turpi , impoffibili

"Wont

vel repugnante fübflantia matrimonii, Imà

lidümne tunc fiet tuum matrimonium? Validum

f"ldjgi

untiat Sanchez cit. diff. 1 I. sumr. 13. quia

Utrbanus lII c. faper €o. de condition. appofittt s

PIOD

Atj LU

jama

deftconfenfus requifitus. Sed rectius vali-

exprefsé- dicit : Cawonicir in(liturionibus nou

; nonfug,

improbari contratium , quo quidam in qHiaK«

dum negat Coninck 4//p. 24. dnb. 9. num. 72.

TET

Ratio urgens eft; quia cum prima conftitutio

dam mulierem. confemfit. ( id eft contraxit de

^

prafenti, | Gleffa, Fagnanss ;

alii ibidem ) f

Procuratoris fuerit nulla ex defectu tui confen-

7:1 At

sBs , isnon potuit matrimonium contrahere , ut

pater ejfu

fusim preflares confenfutm. . Quate —

Navar. Cos

fl. 1. de condition. appofit. Dicdlil: —

Atf

verus Procurator tuus & tuo nomine: ergó nul-

ii

liter contraxit. E

rgo parümjuvat , quód pofteà

alii , videntur approbare potiüs, quàm impro-

i

bare conditiones in matrimonio. Sed merità

iiïsï!tiï

long? diftans conleníeris ; oportebat enim de

.Wiutgc

novo Procuratorem legitimé conítituere ad tu-

"Tambur. tratt. 4.c.y.$.10.& Gobatcaf. gt«

| n [

um confenfum exprimendum.

138. cenfent & monent, à Parocho non fle.

admittendasin matrimoniis conditiones, pr£-

Áaqy

325

.. [V. Principalis contrahens , cüm ipfe fit mi-

füg:

nifter , & fufcipiens Sacramentum hoc, debet

fertim. de futuro, nifi ob raram & urgentifli

mam caufam ; fed fi alicujus conditionis im»

&il

effe in (tatugratie , non quidem neceffario eo

tempore , quo Procuratorem conftituit , velepi-

pletio ad matrimonium expeélanda fit ; V. g«

m ;m'

'im'llh](

ftolam fcribit, fcd eo , quo verofimile eft fore ,

ut fponfus obtineat libertatem, officium, &e. ——

ut Procurator nómine ipfius contrahat ,. quó-

exfpecletur, antequam illud per verba de pr&-

s

fenticelebretur ; Ratio eft multiplex ; 1. Quia

CIL tgo

veepiftolalegatur. — Procurator autem ipfe non

ejusmodi conditionum adjectio repugnat mo»

'*]öchiib

peccat ; fi, dum contrahit matrimonium, eítin

Ítatu. peccati mortalis ; quia nec recipit in fe

.ri patrio.

2. Quia facilé tales conditionate.

T

Sacramentum , nec nomine fuo miniftrat.

contrahentesfibi perfuadebunt, valere matri-

1 præ

j3)

(1].» Ve

Denique re&tiffimé monet Sanchez difp. 120.

monium ante eventum vel notitiam conditio«

d

Pmd.ïl Qor

&iim. 31. optime facturos contrahentes perPro-

nisappofitz , & facient ante tempus, qua f«

curatorem vel epiftolam , fi deindé per fe ipfos

ciunt vericonjuges. 5, Quia cümjuxtàpros.

th

n

iterum contrahant , ut certiusfit matrimonium,

babiliffimiam fententiam à nobis admittendam --

TR

A

nditio in-

W lnmlü

fi forte illegitimüm quiq intercurterit ; nee ti-

—illo ipfo momento ; quo impletur co

]

matri

m

il

m n

4

i,

$35

h

—á————7À

N

/

j

N

Mamfzzama ut g/i coutradfus,

Á

!

quacrim

bis pofita , xlïudc

öiwlä*'l,efï:ag'älrif;q ue no-

tamen eft permiffus ejus ufus, donec cognofca-.

La

f

'vo confenfü, & novà prafentià Parochi & te-

tur ad effe illa conditio; quiaalipquinexponent

( dtium, .fiet fiepiffimà ut matrimonii Sacramen-

fe periculo fornicationis , fi forte conditio non

P

; U

um conficiatur, dum alter vel uterque conju-

fubfiflat, & ideó matrimonium nullum fit.

d.

gum eftin ftatu peccati mortalis, in ebrietate,

Hic incidenter obferva, 'Specialis illa con«

Qs

. 'aut nefcio , quibus occupatus, infigni Sacra-

itio: Si vrrgoer, involvithanc de futuro : Si ze

h

"uenti irreverentid, —4. Exiftis conditionibus

reperero Pirginew: G duplicem fenfum habere

"on fubfiftentibus ; vel non impletis poffunt

Il

poteft : r, Si poft diligentem inquifitionem . aut

oriri gravia incommoda ; fcandala , diffen(iones;

factam à Matronis infpeclionem , cognovero

/&c. utconfideranti patet, & infrà notabitur.

teeffe virginem. — 2. Si in primo concubitute-

-Quia tamen poffet fübindé effe ratio ürgens

&um , te deprehéndero virginem efle. " Primo

, 11 eontrahendi matrimonium füb aliqua conditio-

fenía licita eft ea conditio , ac proindé virginitas

- me, G reverà contrahentes aliquando talescon-

tis defe&us impedit valorem matrimónii. $e-

ditiones occulté apponunt in. contrahendo ma-

cundo fenfu turpis.eft conditio;: quia provocat

trimouio : pro pleniori intelle&u ejus naturz',

fponfam ad faciendam poteftatem (üi. corporis;

& non inütili notitia confeífarii , agam de his

priusquàm fit verum matrimonium: ergo ha-

(lridte, de quibuslatiffimé Sanchez /,

bendapro non adjecta, ant fi ferio

. tot0 L'e

,x.djc&g fuits

Dicafiil. Alii.

31

contractus refcindendus erit,

:

p Mdtnmanl)ewz-,

. W. .Si conditio talis de prafenti vel praterito; 3e

*

reverá non fubfiftat ,. irritum manet matrimos

: (.-'c.&-näi?ia de pr;þnt,i vel p:ïgt:g&iti,

nium & ratem & confurmmatum , v. g itius

Jj Attimonium contradum fub. ?;pndi-

ferio dixit Sempranio : 5i vivgo es ,te dnco nxos

M

* & . tione relata in przfens vel praeteritum

rem; [i virgo non fs ,nullia eflo matrimonium no«.

(v.g contrahotecum, fi filia Titii es, fi legiti-

firum.

Poft contractum — & confummatum

1

ma, fivirgo: Si navisadvenit, fipater mortu-

matrimogium ,. deprehenditur Sempronia non

- us eít, &c. (latim valet, fi conditio vera eft : &

Mv

fuiffe virgo , fed ab alio corrupta, Siquidem Ti-

(77 ffaüm nullum eít , fi'coridit'ig-fallä eft. Cärtum

tius permanfir conftanter in voluntate non ha-

Wi

qudomnes.

Habetur variis textibus juris , a-

bendi Semproniam in uxorem, fi deprehenda-

pud Laymana tra&£. YO. parr. 2. c. 7. num.1. Ra-

nl

]

tur non efle virgo, Íane licét ante illam depre-

tio eft; - quia contractus quilibet ex convenien-

henfionem centies fuiffet commixtus cum illa,

d

. gium voluntáte legem & conditioncs accipit: i

nullum feu ratum feu confümmatum extitiffet

etgà eafit contrahentium voluntas, ut, fi hoc

ia l

H

matrimonium , fed poft illastot copulas potuil-

w,[ï"

:exiftat, ftipulatio rata fit , ; hocnon exiftar , fti-

fet illam repudiare ; fipofteà cognoyiffet certà ,

* gulatio irrita ; 'itaftatim erit, ficut intere con-

tbl |

fuiffe corruptam ab alio.. Juxta Comuniffiimam.

' Veniunt. Quare. L. isffatetis. ff. De condittoni-

DD. Et in cafn factobenérefolvit Profper Fa-

kl lmö

hus dj;ï;ur : Quäd-m/lq fít eondisio, que in pra-

gnanus £m c. Si conditioner. De Cindition, Appof,

WWI

teritum coufertur vel prefens $ quia nimirüm

Cofmus coram Parocho & teflibus contra-

TLUÀ

non füfpenditadtum

:

j fä-ld"f;z»cic,x ut ftatim valeat ,

xit mattimontfum . cum Ánna : 24»ma , fi es

| q!lll

'yel non valeat.

legitima , duca te in uxorem. Deitide matrimo-

U5 — 328. IL; Neque vero intere(t , quod contrahenres ,

nium cum illa confummavit, ac prolem inde fu-

mj -

yelunus eorum ignoret conditionem appofi-

Ícepit ; pofleà compertüm eít , Annam non

(Mc

- dam fübüiftere, ^ Ut contra Coyinch & alios, ex

)'mx xï.

fuiffe legitimam, Quaffitum eft primó: An illud

. . £ommuni'notat Layman cit. cum zrrado &

matrimonium Silerit ab initio nullum ob defe-

ij

alils. Et exprefsé habetür L. Cige ad prafens. ff

&umonditionis? Secundb: an non fuerit va-

jng p Dt"r'e!g'm.?äfeiz'iti?;Siipulatiatmätq,kqaam«vina»,

lidatum per. copulam multiplicem fubfequcn-

j

- gere contrabentes conditionem 1gsorent. . Quare

tem ?Et rece refpondet ad primam quaftionem

y n '

. fi contraxifti cum puella : Si nobilis fit; aut illa

affirmativé ; quandóquidem ex verbis Coími

mü,gyli 1

1ecum: Si ófficium àRege habes; & conditio

apparebat , ipfius confenfurn ver? pendere àve-

9

/

^. fübfiflat, jam ratum & validum erír matrimo-

titate adje&tz. conditionis, — Ad fecundani qux-

i [

. nium, etfitu nondum ejus nobilitatem , neque

flhv'g' |:

ftionem refpondetnegativé ; eoquód copulam

'dlla tuum officium cognofcat 1 quia non con-

éxercuerit potius ex conflanti faltà opinione ;

T "]

traxiftis füb conditiore nobilitatis fognitz vel

^

f

quód Annaeffetlegitima , quàm exanimo ha-

,ap

eefficii cogniti , '

bendi illam pro uxore, etiam cafu, quo forté non.

Yel officii , £i cxiftat.

(cd fub conditione nobilitatis ,

iluæu

v! &

effetlegitima. — Sicille, aíferens effe omnium

À

j r

1

- Il. Quàmvis aurem conditio de präterifo

confenfum. ^ Aliud tamen dicendum fuiffet , fi

/

39

(

natf 1

Vel praefenti non fofpendat matrimonium quo-

Cofmus poft cognitum defectum Natalium ,

; gt* .

ad effe vel valorem , ut didum eft ( ficat fu-

&dhuc copulatus fuiffet carnaliter Anna ; tunc

:ondisi.0l [

fpendit conditio de futuro; ) fufpendittamen

'enim jura prefumerent, eum receffifle 3 condi-

d

n

quoad ófumlicitum , quousq; conditio exiítere

tione priüs appofita, ejtsq; confenfum defiiffe ,

TU

*.eogiiqfc;itur; licét enim-matrimonium fab tali

pendere àlegitimatione uxoris ; ideotunc ma-

u

tonditione initum reverà perfe&Qtum jam fit , (i

trimonium convaluiflet . fuppofià fententi,

va'am

ma*c*f«-;?b.fxi'ïat conditio , fub quaeft ixx;tum. : non

quód matrimonium invalidé contráctum coram

; ,;ll.'i', :

Wrx2

4

Pamchg

1

T

b

[

536

ïbcol; S;döramäl;f.- Pa;.f lpïa

í

recedere à conditione de turo jä;xteä app.qüra,)' '

P;rochd & teftibus poffit revalidari fine nova aí-

y

fiüentia Parochi ac teftium. — De quo cap. fe-

& jam velle eam habere pro non appofitá. : Al-

uent. Ut bené notat Gobat eaf. g. sim. 143. &

terum eft: Qui füb conditione defuturo duxit u-

Á

'

rursus : ira&. 9.caf. $. nm. 138. recterursus

nam , ante cventum illius condiuonis, injuíté

(

inculeans , Parochum non debere extra cafum

quidem , validétamen contrahit matrimonium

H

hs

magnz necelfitatis affiftere matrimoniis condi-

abfoluté & indiffolubiliter cum alia.. Ita quan-

[

tionatis,. nec permittere, ut c'dntra&uj,matri-

dó quis duas duxit füb conditione , valebit ma-

znonii conditiones apponantur. En quàm in-

trifonid illius, cujus conditio priüs eft imple-

IK

[

gentia mala poterant oriti ex cafu propofito,

ta. Sanchez /. 4. d;fs. 8. -Dicaftil. 4ifp. . dub. 8.

oftquam cognovit Cofmus ( vel fuprà Titius, )

Gobat. tra&. fO.caf. X2. u

d

g. 472. Ut ;qngf?

fe fuiffe tam turpiter deceptum : & quidf1, ut

alios alibi indicatum eft,

yo

jure poterat ,. repudiaflet illam tot mortalibus

em

À. Eveniente conditione fletim p&rfim(d r)u.;; 3

lx

notam Notham? dixi autem : Poff cegnitmm de-

trimonium , nullo vequifito nevo contrabentium

[u!

feflum 5 quamdiu enim. defe&tum nof cogno-

con[en[m. Yta.communis Canoniftarum in eif,. -

Ícit ; non prafumitur recedere à conditione de

e. Super e«. Gloffa , Innocent. Hoffiesfs ; AAbbas

E

l

prafenti vel praterito per copulam carnalem ,

alii cum Navar. v. 22. »515. 63. G Confil. 1. De

p01

ut dictum eft. Sed bené tunc prefumitur rece-

cosdition. appof. GU cx. Theologis Peludann: ,

[

T0l

dere à conditione appofita relata in futurum : ut

Petrus Sotus , aliisque cbnggüis.s.mchü &t 4

mox dicam $. fegwest, GLin fimili dixi fuprà. De

j- difp. 8. Coninck 4ifg. 29. dub. 1. Layman

Yiny

-

[

SSponfalibus conditionatis.

1

tratl. O. ]. g part. 2. 0. 7 unm. 2. Catdinal. de -

d

:

$. IL.

Lugo De genitext. dijp. 13. Set. g. Capf. Hur-

tad. bic difp. 7- dsff. 3. Dicoftil, dz]p. g. dub. G.

P

u

'I(;mdz'tia'de fets

va bonefla C poffibilis,

A

xum. 69. Caftro-Palaus d£fp. : 2. punti- 11. $. 3.

" Atrimonium contractum fub conditio-

Perez difp. 16. Se£. 1 3. fuse , aliiapud ipfos. Ra«

V

| 81

L

ne honeíta ac poffibili in futurum rclata

T

tio potiffimaeft; quia ita declarárunt authenti-

f

V: g« aCCipio te , figater tuns can(inferit : [imsille

céPius V. & Clemens VIII. "Tefte locupletiffi-

f

1

l

At

florenos in dotes dederit €e. fufpenditur ufq; ad

mo Profpero Fagnano ia ídem e, Super ecc.. Ubi

conditionis eventum ; €á veró eveniente flatim

ll po

per extenfüm refert illas Declarationes ,. acte-

perficitur matrimonium absque novo requifito

ftatur itafervari id. Curia Romana. Etprobatur -

l (Q

contrahentium confenfu : itemque absque nova

blant

receptiffimo axiomate : Qubd confenfus cone

affitentia Parochi & telium. Excepto: Si in-

ditionatus pofitá conditione , tranfeatin abfolus :

hw

habilesob impedimentum. dirimens contraxif-

B.

tüm. Ut habetur £. Petier. ff Qnui patiores in

fentfub conditione: $í Papa difpen[awevit. ita

pignore. & L. Hae venditio. fF. De contra«

*

t

DD. citandi. Explico particulatim.

bend. emption. lbi: Conditional

£5 Venditioxes

ts

332 |, Su[penditur u/que &d conditionis evintum.

Innc perficiuutur , cum impletà fuerit conditio,

i

Omnes. Et expreisé habeturc. faer ee. |, De

Quandoergó dicis: accipio tein uxorem , fi pa-,

ts

Condition. A4psof. Ratio eft: quia conditio pro-

ter confenferit , perindé eít, acfi dicas: jam veré.

Ti

prié didta, & in tuturum relata fufpendit actum,

habeo voluntatem, & confentüm habendi tein .

poity

cui apponitur. Ut habetur utroque jure: & Ca-

uxorem; atnolo, ut effectüs hujus confensfie

Cntes

nonico: e. ci/. Sspev 0. Q'c. Deillis.eodem : e$

'exiftat , priusquàm pater confentiat ; volo au-

timoy

Civili: L. 5 ita Higulatus f, De Verbor. obliga-

tem jam & omninó confentio , ut quamprimura

Al*)y 0[) l

zios. . Quod tamen intelligi debet, ficonditio

ipfe confenferit , fis abfolute mea uxor: Engó .

Wttgm

apponatur inipfo contraClu; fi enim contractus

pofita conditione absque novo confenfu jam ab-

RTT

jam femel abíoluto confenía perfectus fit , con-

ditio deindé illi apponinonpoteft, L. 4 De do-

foluté uxor erit. Confirmat Layman cit, Sicut

N da

Íe habet confenfus de futuro ad contaclum -

t

nationibu:. Et quamvis alii contractus abfoluté

l

initi pofteà nová ftipulatione per mutuumi con-

fponfaliorum , ita fe habet confénfus de prz-

Íenti ad contra&tum matrimonii: atqui omnes -

U

Íenfüm fub conditione infirmari poffint; ut nifi

hocfiat, velhocfeceris ; dónatio vel venditio

fatentur , & con(lat ex c. U»ico. Dejponfal. in

li

4

6. confenfüm de futuro conditionatum, (vYg

reícindi poffit : Secüs tamen eftin matrimonio ,

Al

accipiam te , fi pater milleflorenos in dotem de-

P

quod femel valide nulla voluntate contratia dif-

derit ) eveniente conditione fine novo

j

folvitur, Sicut notavit Sanchez l. s. difr. 6.num.

Codikpfü-

U

purificari & effici fponfalia abfoluta: er

goetiam

4. Infüper nota duo : Unum: Si in tali cafu

fateri debemus, confenfüm de prarfe

fponfi ante adventum conditionis alio abfoluto

nti condi-

"l

tionatum, (accipio te nuncin uxotem

, fi pater

[ !hy

«onfenfu de przfenti contrahant, autcarnaliter

&onjungantur, ftatim fit matrimonium ratum;

mille florenosdederit , ) poíita condit

ionetrane

ii

ie in matrimonium purum & abfolutum.

t

quia cenfetur receffile à conditione anteà in

Contrarium tamen , ac novum confenfunr

lij

futurum relata.. Proutrefpondit Alexander III.

IHf

requiti, docet fané communior Theologorum

li

cit. c, desllis, Et habetur etiame. Per tuis.. De

Üj

Sdg

£onditiog,

Sententia D. Thbomas, Pontius , Diana , alii cum -

'oii

fumitur $

"ppof, Exenim in dubio femper pra-

Tambur. Trat?. 4. $. 4. z.. . Decifio Rota

n

P

onfus v. g. affe&du maritali , non

*

apud Dianam parte 6.in calice.

uorümratios '

[

ul

3utem fornicario acceder

€ adíponíam : ideóque

à

N

&es bene diffolvunt Sunslfez » Layman, Peven

lm

/

U

La»iii

L

"

&

p

d

E&

4

;

; Sf& M D Matrzmamo 4:;:/*4';' coäz)raö/?u;ï: VE XS' 3 7

TT

Os icurïiofü"sf Vid&jæ )

À.

.alieit. qu

poteü, ,'mil;i'noh' pars eft feré communis; teüe—Nääar'ro.l. 4» COffs

.. vacat. immorari.

U. d

Fil. 14. de fponfal. & Layman. cit. (contra tamen

334 lL. Abfque novà affiflentiá Parocbi * tefli s

Sanchez. , (suisck , alios non paucos ) Ratio eft à

ul

Quando nimirum matrimonium füb conditio-

n

Laymanbené data: quód nunquam prafumen-

nein futurum relata jam celebratum eíl coram

dumfit , mentem Pontificis difpenfantis effe, ut

Afl«

Parocho & teftibus, nihil opus eft , ut poíteà,

matrimonium przterito ,tcmpore contractum

Id

eveniente conditione , de novo adhibeatur Pa-

. Valeat, fed , ut poft collatam difpenfationem

l-

rochus. cam teflibus. Ita cum aliis Sanchez cit.

pramiífis denuntiationibus in facie Ecclefiz .

!

contraherc liceat: ficuta

difp. R. num. 24. & fuliffimé difputans , tandem

perté colligitur ex Bul-

inclinans in hancfententiam 2icaffil. cit. Ratio

3

M?

lis & Refg:iptisPontichm.,

pro interim fuffiziens eft, quia probabiliffima,

$. IlI.

omninó tuta & praxi recepta fententia intrà fuo

"n

C;nd:;tiq de futu

vo turbis v

]

n

loco aítruenda eft : Quandó matrimonium

dis.

gl imp?]]ïe

coram Parocho & teflibus omninó ficlà vel

1:1'!.

: Ev his ita flatui

t Gregorius IX, c. Finali

hi

aliundé invalidecontractum fuit , & pofteà , de-

;';61" :

li

— de condition. appof. 5i cezdittones cone

pofita fictioneyvel difpenfatione impetrata , novo'

trà (ubflantiam conjuoti inferantir , puta , fral-

/

eonfenfurevalidatur, non requiritur neceífarió

&er dicat alterí: coutrabo tecum ,füigenerationem

|

nova affiftentia Parochi & teftium : ergó neque

prolis evites 5 vel donec inveniam bonore vel

in noítro cafu, quandó matrimoaium priüs fub

facultatibus dignorem ; aut : fiproqueflo adul-

conditione contractum fuit. Contrarium tamen

terandam te tradas ,oc. matriponialis contras

docent Ledefa , ('aninck, Bonacina , Hurtad.

us quantumuis favoralilis , caret effetiu , li-

"

alii cum Petez cit. Se, 14. & ut probabiliorem

€àt alie conditiones appofit « in matrimonioyfi ter-

!

tenet Layman cit.z«»;. 3. Ratio non contem-

pes velimpojfibiles fuerint , debeant prapter ejus

J

nenda eít ; quia Parochus &, teítes à coricilio

favorem pro non adjetlis baberi, Sic textus Pon-

W

requiruntur, ut intelligant matrimonium verà

tificis fané difficilis & multüm: intricaos Do-

"

& fübítantialiter contractum effe , & fic de eo in

Cores. — De hisaliis conditionibus turpibus vel

Fea

n

Aoro externo, ad mulia vitanda incommoda, te-

impoffibilibus nunc dicam ; de illis veró füb-

[

flari pofint ; fednifi iuter(int eventui (eu imple-

tioni conditionis ,' aut faltem à contrahentibus

ftantiz matrimonii repugnantibus dicam feor-

Qul

fim $. fequent.

TY

&udiant, conditionem appofitam impletam

I.. Quando cettó . conflat conditionem tur-

337

1

m

€ife , vel defacto fabíiitere , reverà neíciunt, u-

pem vel ifiïpombi!em; five fecundum naturam ;

trum. matrimonium vere & fubilanualiter con«

j

»*

uti : ducote;! ficcelum digito tangas , (1 dotem

nfb

tradum fit : nec confequeatzr de cocontracto

tanquam montem aureum afferas : five fecun-

tiontt

in foro externo teilificare P

oííunt , . ied täntüm :

düm mores , ( nam jura etiam conditionem

iditits

e contra&tp inchoato , -adhuc ia füturum pen-

turpem feu iuhoneftam , impoffibilem vocant ,

z

r

dente & folabili: ergo, &c. Sed x. Negando

€o quód impoffibile judicari debeat ,, hominem

majorem , pro omni eventu., ob inílantiam

m

honeítum velle facere quod turpe eft, uti duco

i

pofitam ànobis, cüm fepe nequeipíi contia-

e, fi partem occidas , fi fidem neges , &c. )

j

hentes, minusaífiftentes fcire poffint , an ma-

adjectam effe matrimonio aut fine animo con-

timonium veré & fübílantialiter contraQum

lod

tahendi , fed per jocum indicantem animum

u

fit, ob impedimentum latens. — Sufficit ergó ad

intentum principale Concilii , Parochum &

alienum à contrahendo , ut certé folent adjici

ig

conditiones ille fecundüm naturam impoffibi-

teftes teílificare poffe matrimonium coram fe

les.. Àut conditio turpis adjecta fit cum ferio

K

& non candeftinb, quoquo tandem modo,

animo volendi exfpe&tare eventum illius & no-

contradtum e

NG

d

1

nullo.

ffe , dummodó patenter non

P

lendi contrahere ,. nifi talis turpis conditio po»

d

n

naturj certum eft , matrimoniumfore nullum

u of

»

Ts lV..EXceptïo,:Sirinhäbilcs ob impedinientum

inforo interno; imo & externo, fi probari pof-

Adï,l'ïm?ns » ad contrahendum contraxiffent füb

w

li

fit adeóque conditionem talem tuncnon habe-

M

conditione : 5; Papa difpen[averir. Tunc enim

n;(

E

ri pro non adje&a , fed prefumptionem juris

|ot

ea difpenfatione impetratá , probabilius eft fola

tunccedere veritati, lta mox citandi. Ratio fo-

iponfalia purificatij matrimonium autem cer-

(

lida & clara elt ; quia confenfus matrimonii to-

a

to ratum fieri debere per novum confenfim co-

tus quantus pendetà voluntate contrahentium .

f:

ramParocho& teflibus. — Ita cum aliis Layman

j

ut Ecclefia confenfum ad fuübftaniam matri-

M

cit, »wm. $. Prima pars probatur; quia defpon-

monii requifitum fupplere nequaquam poffit :

,l

umttm?

tio fa£la per verba de prafenti fub conditione

nec poteít efficere ,. ut fubfiftat matrimonium

poffibiliin futurum relatá. v.

g. & Papa difpen.

fine veró confenfu. Utomines fateri debent: at-

t

nienfum |

fawerit : habet faltem vim d

efponfationis con«:

qui conditio proprié dicla & fufpenfiva atüs , fi

ditionalis de fututo:

ggowm

ergo ficut fponfalia defu-

impoffibilis vel turpis fit , abinitio ftatim vitiat

mj

turo füb conditione difpenfationis Papalis ,. ea

contractum , ut exprefsé habetur variis textibus

al

od

eyeniente purificantur : ita etiam eadern defpon-

jutis apud Layman cit. c. 7. v2 13. Etin pro«

fatio fub eadem conditione facta per verba de

pofito primo modo, utfüpponitur, nullusad-

mrP

m

efl confenfus , fecundo autem modo adeft qui« .

| )'ræfenti,Fa eveniente purificari debet. Secunda

Xxx3

dem

[

T

"uuggsó"

hesl Sacrament, Pars IV Cop.l

!

$38 -

dem confenfus conditionatus de futur/o,ufed

bendus fit, (h'"mi.tjäri' dcbäïe

itato jure; c. P

salí. Deeondition. appof.

Nifi ejusmodi turpis

d ()W

cum conditione impoffibili vel turpi : eóque

»ío nullus & minime obligatorius; cüm im-

vel impoffibilis modus feu. conditio répügnet

s

i

£

| W

licet nafei obligationem ad aliquid turpe vel

fubftantie matrimonii ( »vel alterius contra-

[f

us jut in exemplis à Pontifice allatis: duco.te,

inhoneftum : ergo nec tunc fubfiftit matrimo-

[j*

nium, nifi p oft impletam conditionem türpem ;

fi generationem prolis evites ; fi te adulteran-

n

sícque rurfus non habetur pro non adjecta. -

dam exponas. H enim formulz non fignifi-

cant conditionem proptie dictam & fufpenfi-

gl[IOf

338. lL Ecdefia tamen & Pontifex cit. c, Finalide-

lm

finiurit , conditiones illas turpes vel impoffibiles

vam matrimonii , uíque dum iffa fiant ( certé

ante matrimonium contraQum. non poterit fe

fubítantie matrimonii non repugnantes , infa-

Wor

vorem ejusdem matrimonii haberi pro nonad-

proftituere adulterandam , nec' generationem

Ánej

je&tis prfumptivé & regulariter pro foro ma-

prelis evitare ) fed ügüiüþänt,*modüä ; quem.

ximé externo ; cüm enim in foro maximé exter-

contrahens poít matrimonium contractum ob-

[u!

j

no regulariter nefciatur intentio contrahentium,

fervari velit, ut ex /olina bené uotant Layman.

j

anfcilicét contrahens adhibuerit illam condi-

Cit. sum. 11. $. 9. & Herincx bic difp.

-

-

;e

ii

tionem turpem vel impoffibilem íine animo

y. num. 36. Et dehisfeorfimfit -

d

OY

.

al

éontrahendi, vel jocooftendente animurm alie-

d aM

T

nüm à contrahendo ;' an veró potiüs cum vero

: ggnäi:ia Mrpi:r:pngmæäs]kb)'fq

^

/Wiöf(;udf

t

animo contrahendi folüm adjicerit per meram

trimotil.

[

jocum ; facetiam velignorantiam ; Ectlefia pre-

LÉ ergo talis conditio vel potiüs modüs re-34t

[

X À pugnans fübítanrie matrimonii, ejtisve tri-

fumit hoc pofteriüs, quod eft in favorem valoris

jf

matrimonii, & coníequenter validym pronun-

plici bono quoad ipfam obligationem , adji-

b

ciatür matrimonio :

"Ut fi dicas ; Te duco,

hus

tiat tale matrimonium , & conditionem illam

Tdtt

turpem vel impoffibilem habet , quaft non adje-

fiin te non transferam dominium mei cor-

4

€a fuiffet. Ita DD. fatis communiter , Coninck.

Poris ad ufum conjuzalem :

aut ( ut pulcbré

j

Ípecificavit Pontifex in textu allegato cap-

Fi-

Í

li

difp. 2.9.»um. 42. aliisque citatis Perez difr. 16.

e

a

W6l

$ peuum. 8. Hurtad, difp. 7. d:ff..10. 'Tambur.

nali $. precedenti tn iuitio cit. ) contraho t

rA

n

£raEl. 4. €, f. $. g. um. "14. Etfi contra longé

cum; figenerationem prolis evites : repugnans

lx

communiorem.

An veró. hec przfümptio

bono prolis : vel donec inveniam aliam ditiorem,

E

)

U

etiam in fponfalibus locum habeat , di&tum eit

&c. Ecce repugnans bono Sacramenti , fcilictt

perpetuitati & indiflolubilitati: vel f pro quaes

I

(f

- íuo locg negativé.

339 339.Layman.autem c

it. . 7.5:)»:. 11.fübti-

ftuadultetandamte tradas: Ecce repugnans bo-

"

Ms

a

4 A

[fiüs& m

is decoré fic explicat : favorem hunc

no fidei conjugalis. 'T'ale matrimonium , 'quan-

in eo con

j

vl

ftere , quód in dubio

: an conditio

tumvis hoc alioquin favorabile fit , viriatum

Ts

turpis vel impoffibilis adiecta fit tanquam con-

ac nullum definivit Pontifex l. c. non tanquam.

. Wing

novum jus condens, fed quod cít de jure natu-

Ti

. ditio proprié dicta & fufpenfiva actüs ( queà

principio ftatim vitiat contractum , ut dictum.)

r declarans ; quia-non poteft matrimoniurm.

4uox

an veró tanquam modus non fufpenfivus; id

fub(iftere fine fuiseflentialibus: & quia id com-

E

mune eftomnibus contractibus ,, dum contra-

lts ü

poílerius prefumi debeat, ur proindé matri-

monium./itatim validum cenfeatur , conditio

hens inter contrahendum vult obligare ad quid-

titad

w)]lt, 1

autem non habeaturtanquam non adjecla.In hoc

quam repugnans ipfifübftanue contra&tüs,

enim modus differt à conditione proprié dicta

fatis fignificat fe non habere. animum vere cele«

m

L

*

& füfpenfiva actüs, quód modusadje&tus con-

brandi talem contra&tum

"pam fine voluntate

«ontractus non efficitur, Dixiautem notantïüïf

Ws

tragfhii,".xum non flï[þendat, fed ftatim valeat

contractus, attamen cum tali modo vel onere

mé:

Qs

244 1,

?

"

u

fam obligationem. | Nam notan-

?

x

implendo ab alio : ut fi dicas : ducote, fi priusfi-

dum permaxime

A

IL Bona illa matrinionii

/fupet :ofoli

9;'.1 &XA?- |

LUE

dem neges: eft conditio proprié di&ta & fufpen-

' fivaactüs ufque ad eventum conditionis ; fi vero

Sacramenti poffunt fpeCtari düpliciter, 1. quo-^

p ;

d

dicas : duco te , ut tamen te ad veram fidem con-

ad obligationem velut in radice & actuprimo:

Rir

Yertas: eft modusnon ftifpcnüvus ; Ítatim enim

2. quóad a&um . fecumdum feu executionem,

D h

lg.

iT

valet matrimonium , tamen cum onere fponfz,

Sumpta - quoad obligationem feu a&um

*

1

utoportune fe convertat. Nünc autem modus

gmum feu ipfam obligationem mutuam fervan

xlm

impoffibilis five fecundüm naturam , five Íecun-

di fidem tori, jus debiti, & perperuam focieta-

M

düm mores , feu turpis adjectus contractui , non

tem . funt vel ipfa fübflantia matrimonii , fi fu-

vitiat illum , fed pro nonadjecto habetur. Ut

matur matrimonium & vinculum : aut fi matri- -

t

fidicas: dono vel lego tibi equum, ut ceclum

monium accipiatur pro a&luali contra&tu & Sa- À

&angas, uthareticus fias, &c. Ut ex commu-

£ramento , fünt velut proprietates infeparabiles

R

ni docet Mo

J

k

2

lina, aliisque citatis Sanchez L.

& effectus matrimonii. Atverbeademttiabo- ',

['

N

4i[p. 1 9. qui modus mihi valde placet.

3 quoad aCtum fecundum & executionem (fci--

lwmmi

* Dicta autem re

gula: quód conditioim-

licét actualis obfervatio fidei , redditio debiti ,

proprié di&a feu.m

TU

odus non fufpenfivus, fi

perpetua focietas , non funt utique de fubftan-

EU

Ampoffibilis vel turpi

s fit, pro non adjecto ha-

tia mátrimonii , fed oranino feparabihia, & '

tl

h

'fäf pe

Pl

:

* Sc&, II :Dä :æatr?æ;onia ut c/i contractas,

$39

T

L;-x, :'iæfpä-fe pa'rähtui,- nec .e; "fepa;;ati'b:*-;-pdtcfc' abeífe

a*biolutäöbligat,i ad ufum.cohjggiir, nifi fubjcön;

ditione: nifiReligionem ingredi nolint: ergó

NU l

ejus valori. Si ergó contractui matrimonii ap-

t

nas conditionem feu modum fic, ut ipfam

jus utendi matrimonio , obligcióque reddendi

i

pradiclam aliquam obligationem excludasitri-

debitü non efLde fubítantia iliius. 3. Conjuges,

t

tum reddis matrimonium , ob rationem datam ;

permanente fübítantia, fubftantialfque vinculo .

ll«

fi veró folüm excludas aCtum fecundum , feu a-

matrimonii poffunt abdicare jus otendi ma-

if

a&tualem obfervationem talis obligationis,obli-

trimonio per votum continenti fiuiuo . €on-

if

atione retentá, nihil officies valori matrimonii.

fenfü cditum: ergó idem poflunt facere ;n ipfo

matrimonii contractu,

4. Principaliter hac

"d

v

;crïnflis cape : Validé contrahis matrimonium

at

«um expreffa intentione fepé adultrandi, aut

Sententia planiffimé ad cujuscunque captum

i

uxorem pro quaftu proftituendi , aut à conjuge

explicat & falvat , quo pacto Beatitlima Virgo ,

Qu

fine jufla caufa te feparandi , aut aliam,ea viven-

etíi voto caftitatis adítricia & ab omni cogita-

j

te,priorifcilicer , ducendi, generationem pro-

tione de ufu matrimonii alieniffima potuerit ta-

lis impediendi , abortum procurandi , natam

men contrahere matrimonium & effici veriffima

u

d

prolem enacandi, &c. Quia in his & fimilibus

fponfa & uxor virginei fponfi ac mariti Jofephi.

folàm excludis dicta bona matrimonii quoad

Ut etiam obfervat Gobat. caf. 13. . 267. ni-

actumfecondum. ^ At contrà invalidé contrahis

hil tamen audens definire: Neque ego audeo;

íed maneo in diflin&üone data V. Z/ & dico

matrimonium, fitalia , calénque peffimam vo-

,

luntatem tuam in ipfum pactum matrimonii de-

porro.

1

ducas, ac ea conditione modo ac pacto velis

—IV. Valet fine dubio matfimonium, fiquis3 44.

contrahere matrimonium , uttalia fiant, ac ve-

contrahat cum intentione, eó nuquàm utendi

dut fieri fasfit;fic enim ipfam obligationem fub-

petendo aut reddendo; cüm de effentia contra-

:

ftantialem matrimonii excludis ejásque effen-

étüs matrimonii non fit confenfus in ufüm &

N

tiam evertis. Hinc recle refolvit Layman cit.

copulam ipíam , fed in jus & obligationem tan-

£,7.4m. 9. Calviniftam credentem ,. ob con.

tuüm , ut fupradi&tam. Nonautem valet matri-

a

jugis adulteriumi fas effe matrimonium diffol-

monium , fi ei conditio vel pactum apponatur ,

d

vere;ü contrahat ea intentione; fi uxor v. g. fi-

quo jus & poteítas matrimoni , ad ejus ufum.

dem matrimonii violaverit , eá repudiatà aliam

impeditur vel tollitur : v.g. aceipio te co pacto ,

?ugm'

i

ducendi ; quiahec impia & haretica intentio in

ut in perpctua continentia vivamus ; utnun-

factum non deducitur , illud matrimonium ni-

quàmà me conjugii debitum petas ; vel, ut tib&

di

(i) qllï'

s

hilominüs validum. & indiffolubile effe: fecüs

exigeati reddere non tenear , &c. Itacommunis

utique , fi id etiam in paCtom deduceretur.

DD. cum D, Thoma £s 1 4.difp. 28. quafl.anicá

nsbt

| 343 Hl. Omnes: unanimiter confentiunt. condi-

Art.4. ad 3. D. Bonavent. ibidem quaft. nltima.

quan-

t'mtum ;

tiones ita repugnantes bono fidei & Sacramen-

Richard. Adrian. aliisque congeftisSanchezl. y-

ti inexemplis allatis & fimilibus adje&tas matri-

difp. 11. Layman cit. sum. 9. Ratio eft ; quia ta-

vquam

re d

monio, illud vitiare G irritum reddere.At veró

lis conditio vel pactio , quantumvis honeíla &

quoad bonum prolis non ita confentiunt, fed

fan&ta, reverà tamen repugnat fübílantia matri«

jonut

i

u-

aliqui fic diftinguunt : Matrimonium certó irri*

monii , cüm fübítantia matrimonii quàm ma-

tari , quando ei apponitur pa&tum vel conditio

qpitt

-

ximé confiftat in jure utendi , & obligatione

&vitandi generationem modo pofitivo & illici-

praftandi corpus conjugi ad ufum conjugalem z

jgit

to ;ut, f1 deberet evitari generatio per media

qs, !

atqui hoc jus ac obligatio tollitur dictis pactis

fumpta procura&do flerilitatem ., autybortum

Íeu conditionibus.

Neque urgent rationes op-

p |

Yuiu

! fottus concepti , nunquam immittendo femen

pofite piz Sententiz. Ad primam refpondetur z

|. intra vas, necando vel non. educando prolem

Licét inrebus plerisq; feparari poffit dominium

g

'fufceptarn , &c. Hac enim pofitivé repugnant

directum à jure utendi vel fruendi tali re; at ni-

bono prolis ; At vero non irritari,quandó appo-

hil (imile eft inmatrimonio , íed totum domi-

^

!

. nituri eadem conditio evitandi generationem

niunireale, quod per matrimorium acquiritur

);0115 1.'81

40

prolis negativé cantüm. & licito modo: utpoté

in corpora, nihil aliud eft , quàm illud ipfum jus

.

nunquam matrimonio utendo ,. quod utique eft

utendi corpore conjugis ad ufum generationis

?

p

licitüm. It exprefsé Perez difp. 16. fe&t. 7. & re

ergononfeparabis idemàfeiqfo. Ad 2. &. ne-

t

ipfa PaludanusVa(quex, Rebel , Coninck, Hur-

gando confequentiam ; quia per matrimonium.

fhlm ph*

$ad. apud eundem Perez,, l ambur.bic tract.4.e..

abíoluté omninà contrahitur obligatio carnalis

p

$- $.8. abfoluté docentes validé contrahi ma-,

conjun&tionis ac debiti reddendi non obftante

jf

p

trimonium cum conditione honefta , videlicet.

conditione , quz ei de jure ineft , puta: »f Re-

fily

ligionem profiteri malit:autwifi fidem datam ad-

1

mzfx

Ut neuter ab alteto debitum petat, fed continen-,

^

tiam perpetuam fervet, aut voveat, aut Religio-

ulterio wvioles. Nec eftin contrahentium pote-

U

nem ingrediatur:& dant bonas rationes : 1. quia

ftate adijcere alias pro libitu. Ad 3. negatur ite-

j

lentia matrimonii confiftit in mutuo dominio

rum confequentia , quia id commune eft omni

ao

i

corporum in ufum generationis , cum quo do-

contra&ui , ut apponi non poffit ipfi contraétui

m

minio confiflere poteft obligatio non utendi

aliquíd ejus fubftantiz feu nature repugnans,

I!

ab]n'

Corpote ad hunc finem ; cum jus utendi fit fepa-

lic&t pofteà poni poffit per modum novi con-

i

s. Ut

j

tabile ä*fïomino directo. 2. , anjuges non funy

ttaétus aliquid tale gr-io;; €x parte repügnan

bene

T

*»

|:

*

»

ia

q'beol. Sacrament, Par: WCap l

$40

! 374- Neceffe vion eff , ut äþutï sozi»:m)? .

bene docet Sanchez 1. f. difp. 19. num. $. O 12.

g0. Mut ad. id &ocatz ,'el

;

ita & matrimonio à principio apponi non po-

,

v

[

quid agatur.

2

vogaki , modo iht:äiglft i

teft conditio ejus fubftantiz repugnans ; quia fic

377- Tres denunizatzones pret

r;:ittfædkftntxa

fieret contra&tus effentialiter , G non fieret ; po-

378. Ex precepto tantitin.

L

4

37 9- Conftius alicujus Zmpedienent.

7 ?zter fj

P

teít tamen pofteà apponi per novam pactionem

pon/ö) !':n'etll;"

i

aliquid honeftut matrimonii contractui ex par-

|lud manifefiare

38o. Qualiter & cui id zntimandum ?

Jfb vmortali per fe quu:ln(.!o..-

[

te repugnans,utpoté mutua pactio continendi ad

382. Solfztur cafus.

i

» f

tempus , velin perpetuum, permanente interim

383. Efftttus bujus

z

Sacramehti eft. g&dtiäfl:rl:&i)fcaü:,*'

üiri

vinculo, matrimonii quoad alia, utpoté mutuam

384. Btir.

lat

cohabitationem , prolem jam fufceptam edu-

lis & sndiffolubslitatis.

iplex bonum effentiale Mdtfim??i'üdf? 'Pf"

M.

candam, fidem fervandam , ut cum alia perfo-

ASSERTIO, ; —

na carnalis copula non habeatur. Ut recté Lay-

;fmf

:

"iririonitm in legeneva inter dcl::]äs

r

man »um7. 9. Ad f. &. Etiam feclusá illà Sen-

1

tentià plané & optimé falvari Sacratiffimum

baptiz-atos ff Sacramentuma Chrifloin-

qui

flitutum. — Materia (unt corpora conjugum mn-

Wr

Matrimonium Matris JESU MARTJE&

JOSEPHI prima parte noftri dicti; confen- -

ub tradenda. Forma funt verba contrabentium

ii

con(en/»tm legitimzm exprimentia. Mini[lri pro-

Y

fitenim Beatiffima Virgo in traditionem corpo-

prie (nat ipfi coutrabentes, Solemnitas jure novo

risfui quoad poteflatem;obligationem & actum

requijita ad valorem eff pfafentia Parochi pro-

iti

primum: adeóque quantum eratex parte con-

tra&tüs matrimonialis , omninó obligata fuit Jo-

prii s & duorum vel trtnm teflium pramifJis de

qui

m

pracepto tribus denpntiationibus,

Effetins eff

(

fepho ad reddendum debitum conjugale , fi ip-

ratia fantlificans , &i triplex bonum e(fentiale,

qu

fe exigeret: eóque ipfoilla confusé & indirecté

fciliset fidei,prolss , t Sacramenti iudijäl:?biliQ

confenferat in copulam, fi exigeretur:quod om-

q

tatts. Eftota partim certa

D

A

ninó fufficiens erat ad plenameffentiam contra-

munis DD. ut patebit.

de fide, pan?mCom-

ii

élüsmatrimonialis. INNunquàm autem confen-

LIIO

4

U

fit in ipfam copulam dire&té & fimpliciter , .

.

li

quippe & voto Caftitatis adílricla, & certá Dei

Ef Sat;amexiu

n à Chriffo inffütutum

Ertum de fide. . Definitum in variis Con-545

ilei

revelatione edocta , Jofephum ejus debitum

b

nunquàm exacturum , fed fuam virginitatem .

ciliis ; &noviffimé in Tridentino feff. 4.

. can. 1. Sí quis déxerit voatrimonium mone[fe ve-

of

"

€ertó & tuté confervatum iri. Ideó enim ex An-

,gelo tantz Prolis conceptionem annuntiante

Té ac proprie unumex féptem Sacra,

Noe

tís Legis

tl

Evangelicaà Chriffo Domino inffitui

yá

i]ID

quafivit: quomodo fiet illud , quoniam eirum -

"

m,fe:ä ab

»ton cogno[co,: Quare CaftiffimaVirgo à voti fui

eminibusin Ecclefia inventum : ne4

We gratiam

tj

As

violatione fecura , volente & przcipiente Deo,

conferre:anatbema [it.Et quamvis ( ut varii cone

in conjugium confenfit , fed in ejus a&tualem u-

tendunt ) id claro Scriptur textu convinci non

Dtd

Bu

fum fimpliciter & direclé confenfit nunquám.

poffit, fufficere omnino debet traditio Ecclefize ,

Qua de re Gratianus tero C. Beata. 27. que[f.2.

de quateftatur Tridentinum ibideta c. 1.dicens:

[

Wi

Magiller i» 4. d. 30.€& ibidem D. Thomas, Sco-

Cüm igitur matrimonium Lege Euvangelica ve«

1n5, Durandus , Henriqu. alii ac laté G optime-

-

teribus connubiis pev Chriflz gratía preftetme,

tl

Suarez, part. 3. temo 2. difp. 7. (e&. 1. Vaíquez.

vitàintersove Legis Sacramenta enumerandso ,

L

»part. 3. tomo 2. difp. 127. 6.

SantHPatres No[Iri.Concilia & miverfalis Ec-

(

| 6. num. $. Ifefez

Afj

clefia traditio femper docuerunt. Sic Concilium

addens, id innuere Apoftolam mox cítandum. -

hj

n

SECTIO IV.-

Probatur communiter. 1. Ex Apoftolo WM,G ,

"i

Epbef. $. Ubicum dixiffet:viri diligite uxorti

bc Matrimonio vato ut. Sacramentum ef.-

ve(Iras.ficut & Chriflus dilexit Ecclefram , d'þ

LO

jcj'jtisque fe

lemnitate & indiffolnbilitate,

ipfim tradidit pro ea , wt illam. fantlificaret,

b

SUMMARWM.'

Mox fubjungit de Matrimonio : Saerassentuni

( d]fït

346. Matrimonium ut Satramentum quid?

*

boc thagnum e[I ; ego autem dicoinCbriflodr Et«

359-

Materia e

7

u

titg

bentium.-.

5 fünt corpora. , &j forma fcrh COf A.

:

elefia, Hzc Apoftolus,

Cüm igitur Chriftus

[

trz-:hn,:e:.

inflituerit , ut per matrimonium propter unio-

MN

3f4. Minifiri fnt ipfimet cop

if

38f« "nratio Sacramenti falide po

if

j

t feparari à tentra-

nem & mutuam conjugum dilectionem fignifi-

"ll 4

Gu d fidelzbus ?

358« Md Baleremrequiritur afffleniza Parochi

cáretur fpiritualisunio:& dilectio , que eft intet

Wmïun

rum el trium teffzum.

, 6 'dfm.

Chriftum & Ecclefiam convenienter fequitur ,

"g

etiam eum inflituiffe , ut mátrimonium contra-

359. Qualis Parochbus requiratur 2

i

$ fjor

360. Jut bic intell?gatur :

hentibus fpiritualis gratia conferatur; fine qua

um

363. Quis alius de lzcentia Parocbi. affty

recta & debinaanimorum conjunctio confiftere

865. Que licentia ad 1d fufficzat ?

;

ere Koþ't 28

L*menn [

/

nequit. 2. Chriftusetiam Z4arrh. $. & 1 9. ma-

"ts

366. p etigm per Fàm Vel metum exorta?

367- Licentia Parochz eizam meci

trimonium ad primzvam originem revocans ,

"i

pro copslando qmorzbundo.

era eqt Conf?]ärib

unius curn una perpetuum & indiffolubile cor-

I[imme

368. Qualsirequiraptur teffes 9. 9

lh

porumac animorum vincalum pracepit , repe-

" n

303 Sualis Pnf/&f:üd Parecbi G teffium ?

Erunt dno in carne una ?

uymänn

tens vcrbg Genef. a.

qntá

lls :

$.

4

d

d

i

B

L]

DeMatrzmamaæt «f coniratlas;

d 14;921

Dä;txäbhjukæïf.; bomo non üpäm* Effet- CaHtO«Païaus difp. ^. puntl, 2, hicse

äqüöd cóns

Atl

&^ autemjugum in novà lege ( femper perfiflendi./ traclus matrimonii inter virum& fceminam uni«

4 cumtonjuge etiam ferili, morbida, &c.)vale — cusfit, & unum Satraméntuim. (ignificans nam

dégtave, nifi; idem Chriftus Dominüs gratia €onjunctionem Chrifti éum Ecclefià , ideóque

21

promiffionem ananexuiffet ad onera matrimo- utraq; perfonà facrámenti patticeps. &ffe debeat;

nii fuftinenda ,. mutuum amorem fovendum ; quemadriüodum & utraque perfoná ad contras

concupifcentie fomitem titigandum , libetos — hendüm habiliseffe debet, Affitmantautem o»

Iu

l

in cultu Dei educandos; &c... ; Apoftolus 1. 44 tus, Cajetauns, Euchins, Aver[a:eósquefequens

Coristh. 7. permittit incertocafu diffolutionem — -Herinx 45/p.2.osaff, z. us 14. có quod adhue

matrimonii fidelis cum infideli; üt infrà

D

patebi& — fit verus Contra&tus. matrimonii fubjedlatus in

D

—-

Sed fidelibusitaloquitur. — 4i5,49 mai

ritsonià — perfonacapaci factamenti & erátias

HI. Dixi

»

*

is intet? 49

n

jeticti fantypracipia nouegos fed "Domints , uxos

Tátrimontum novg Leg

rem à viro now difcederey quod fi difcelferit. ( ex fideles, effe facramentum isdiffinHl? , adeóque

li

1

quacanque caufa ) ssasere inngptam , aut viro.— etiam imatrimonium contractum inter abfentes

fno reconciliari, Hujus autem diferiminis caufà — per Procurátorem vel epiltolam juxtà commus

.

albignari non poffe videtur,nifi quód matrimos — nem DD; àpud titatos ( €ontra Cajetanup 4

nium fidelium rátioné Sactamenti májorem ex ^ Sylveffrtrm , alios citt.)Ratio eít ; quia fécundàm

Chtifliinftitutione firmitatem obtineat; 4. Ac« ^ Cohciliorum indefinitàm doclrinam , Chriftus.

eedit confenfus antiquotum San&orum Patrum . matrimoniom fidelium evexit ad dignitatemSa.

apud Bellarmiv, Layman,alios paífirà. At; quam» — cramentizmatrim

onium autem initüm per Pro-

dófiam Chriftushoc Sacraraentum inftituit,feu —euratorein vel epiftolam inter abfentes ; ficüt &

quando matrimonii contractum élevàvitàd di- — intez prafentes per nutus vel (ignà , eft verum

"

gnitatem Sacrámenti ? x. eum Scoto i» 4. d. — matrimonium : nec eít áppaárens aliquà ratio, ob

i

36.unm.1 * Sanchez, hie , Galii$ commünitis: — quam fit excipiéndum à do&rinà differentià

id verifimilius feciffe tune ; quando dixit 44a!b; K Conciliorum. Ais: Ergóne tün€ abfenu etiara

19.Qub4'Dens Conjuuxitbomo son[eparet.C)uià — dormienti confertur effe&bus Sacrámenti ? &

ibi, Chriftus renovat matrimonii 1ndiffolubili- . Omnino,Gi nonad(itobex; fiéutfenfibus deítis

"

Y

'táteth , ideoqué congtuebat, ut fimul adderet — tuto confertür effe&tus extre

ma unclionis. Un«

Mi

tationem Sacramenti.. Certé in Evangeliolocu$ / de debet conttahens conári ,

t fit in flati gratize

j

epportunior non re

protemporé ,quo prudénter utat perficien

N

. explicandi (unt.

peritor. Nunc äläquï termini

dum forté éontractum & Saéramentum um

J

J

( OWT Dixi t éxlege mva : etfi enim matrimos

ábfente , quod finégligat; extune peccabit ras

niuth ex primá fai inftitutione per formationem

enin

tioné periculi, cuí Sacramentum quoad fuuiti

1 COfle

unius viraginis Eva de corpore Adàmi j cui à

effedum exponit. Ut pratter alios bené notat Hes

Deo defponata fuit , figura fuerit & facrum (i-

Q non

tincx cit. »4m. 15v dn fine.-

117

gnum VerbiTacarnati , ipsíque defponfate Ec«

.1V. Moleftior quattio : anin matrimonio fje

élefi& unius. SanCz , ut figuificatur c. Gaude-

J

elium tatio Sácranrenti poffit valid& feparari

IT

s de divertio. non tamen fuit fignum efficax

Vel exclüdi à contra&u per intentionem contrá«

fugh

gretiz fanGtificantis éxopere operato , àdeóque

$

| hentium:

tommodiüs expedietur $. 3. 'cünf dé

77

meque Sacramentum proprié dictum

e

, juxtà

mim'fnri:. :

-

coimniuniffimam Sententiam DD. ac SanQoruri

lirfe

RH

*

Patrum :- Nam eratia- & veritas per X ESU.M

elitm

Materia [ut corpora wuti tradenda

sf"kä.—

ndu.

-

Chrillum fata cfl , Joan. x; Et foprà dixit Tri«

dentinum : | Matrimonizz in Lege Evangélita

ma fnnt erba contrabentitin confen[uns

yo (

legit imuta eXprimentia;

sstl

veteribur conmnbiis per Chriflum grátia pra-

are, Et Conciliuin Florentinüm, matrimonium

à comtunite & probabilior Sententiaje

Maæ

l

DD, 5. :dntoninus,Palndan Sotis, MAdrian.

j

4

numeráns inter Sàcrámentà. novze Legis docet ;

4

hac differre à veteribüs,quód veteta non confes

Covarrnv, 'a(a, &bsque fequens Layman: e. 2..

p

T

rántgratiàm,.

$

4

nitis 3. Báfil, Pontins , aliisque citàtis Herincx-

$

lL. Dixi: inter jïdele:rk-, ciubd etiam ,üota;'iv;

difp. 2.3e[l. 25 traÉl. nliimo,n. 21. Ratio elt j

Clu*v

.

.3'4

D.

tgoftin. de fide & operibus c.7. dicens : in-

quia Chtiftus contta&lui matrimonii náturá fuá

"L

MC us

tivitaie Dominiin monie autlosjus ,in Ecclefia

inváriabili folütm- addit dignitatem Sácramens

ii

hhptiarim son folzm vinculum , fcd. etiam Sa«

ti:ergo materia Sactámenti hujus metitb cénfes

dii .

éramenium commtudatur. Ratioeft$. quiainfi-

tut eadem , quá materia contraétás : fed contra«

u

deles non baptizati;qui fidem Chrifti per Bap.

&üs matrimonialis materia utique funt corporá.

o

üfmum profeffi nonfunt, nullius omninó Sa-

éonttahéntiutn inütuo tradenda, ( ficut materiá

qu

k À

£rámenti capáces effe poftunt. Scd dubitatür:an;

cujuslibet cohtractás dicitur illa tes; de qua cone

;

:

ontraétüs.

jj

fi fideles per difpenfationem cum infideli v. $.

tràctus conftitüitur. ) Forina autem c

n

tathechumiená contrahat matrimonium , adhuc

hajus eft confenfüs fenfibiliterexpteflus: ergó,

gcti

fitfaeramentum ex parte fidelis ? Negánt Hez-

&c, Deindenegari non pote

, quód conjuges.

je d*

figu. Aagl&:. Sancbes, , alii communiter cuimn

ihütua unioné copulati fi&t externum facram

L

lay

ionis.

L

man tra&h. 10. part, 2.6, 2 GG cértum pu?;t Íymb:

olum fpiritualis ng*gätuæ 'coqnju.n.&

inter

d P.&RS IV. SACRAM.

pl

ï?'ï

N

"us

D

542

dbeol. Sacrament, Pars 1. t: 54]!1 | *

intet Chriftam & Ecclefiam : ergo fünt l,paxr's

vim& fætrninaqþer niütüäm» tfäditipnehï fborum -

Sactameuüt!

, & utique materialis. Verbaautem,

propriorum corporum , minimé debet effe in.

à maris & foeminz — conjun&tio

conveniens, quod füb diverfo refpe&tu fint fufci-.

quibus hac ipl

exprefsé fignificatur,

& indacitur , fünt pars Sa-

pientes, & miniílri, & Materia Sacramenti.

1

cramenti formalis. . Nec obítat, quód torporä

Miniftri funt,quatenüs verbis expreffis dant in-

1

contrahentium hon fint materia, ex q&4 comipo-

ter f mutuam corporum poteftatem. — Suíci-

D

fitionisfeu pars ipfius contractüs matrimonia-

pientes Sacramentum funt , quatenüs potefta*

j

tem inter fe acceptant ; GLaccipiunt. — Matcria

of

lis ac Sacramentalis , fed folüm materia csrea

quam veríetur contra&üs ;fiquidem eadem cor-

denique circa quam funt corpora mutub tra-

N

0te

pora, fuperveniente verborum. conventione. ,

denda & acceptanda : eóque ipfo recte dicenda

n

mox incipiunt effe ; G permanent facrum ma-

materia Saccamentiex qxa , quatehüs accedente

Mit

teriale fymbolum & gratige fanctificantis infie-

confenfu mutuo per verba expreffa Sacramen-

ton

Z

ri ,& fpiritualis conjunctionis Chrifti & Eccle-:

tum matrimonii componüfit.

"

[

fix infieri & fadto effe femper: quemadmodum

IV. Hic modus explican

di hoc -S:&rafïxäe;x-.äl $3

Ü

Yi

inartefaGtis lignum v. g; eft materia circa quam

tum tanquam cateris expeditior mihi femper

Ml

placuit : & certé nulla alia ratione meliüs &

artis fabrilis; inductá autem forma ilatus v. g.

Am

ihcipit effe,& permanet materíaex 4sa.Declaro

expeditius explicari poteft materia & forma

&C

6

amplius..

:

matrimonii inter tot fententias DD. conantium

Wfej

3;1

IL Matrim

onium &rgö eft. Sacramentum

affignari materiam & formam hujus Sacramen-

ant

non tantüm in fieri ; feucum fit, ( ficut Baptif-

ti in fieri, Decem numerat Averfa fedl. 9. qwafh.

W

m

3-Sex autem Sanchez l. 2, difp. g. num. G. hanc

mus., Confirmatio €c. que in actione tranfe-

n

unte confiftunt ) fed etiam eft Sacramentum

approbans ; verba fcilicét contrahentium effe fi-

n

in facto effe , feufa&tum permanens , ficut .Eu-

biinvicem materiam & formam: Materiafuut,

p

chariítia: ac proptereà ficut Sacramentum Eu-

quatenüs exptimunt confenfum mutuz tradi-

p

chariftie in fieri prater formam. confecratio-

tionis corporum: forrna autem funt' eadem ver-

flm*

nis non habet materiam ex qua , fed tantüm

ba , quatenüs exprimunt confenfum mutuz

DT

materiam ci/64 q44m , panem & vinum , quo-

acceptionis eorundem corporum traditorum ;

&n

rum fpecies virtute confecrationis permanen-

traditio enim per illa. figna vel verba expref-

tille

fa & Íenübilis faCta , cüm fit inchoatus &

tes & Chriflum continentes, fiunt & perma-

A CA

nent materia ex 444 Sacramenti Euchatiftig ,

imperfe&tus adhuc contractus , habet fe per mo-

Ti ei

& materiale fymbolum refectionis fpiritualis,

dum materig determinabilis & perfeclibiliss

fl

ita in Sacramento matrimonii , quatenüs efLin

Acceptatio autem fimiliter facla fenfibilis pez ^ -

ii

fieri , non eft opus affignare materiam ex 444

verba , habet fe ut forma perficiens & complens

compofitionis , fed . corpora contrahentium ,

eontractum. Sic Setus , "Ingles , Rodriqn. Bel-

Qu

Ms

qua tunc füunt materia eirce quam contractüs ex

larmin. Susrez., Coninch , alii cum Sancbez..

L

L

vi verborüm conventionis mutuz ,in contta-

Q

e, & fequuntur Tambur. tralf. .. 1. in fiae. Go

r

€tu matrimoniali mox fiunt., && permanet ma-

bat. eaf. 1. n. 292. & libinon difplicere fate-

Dinr

téria ex qua Sacramenti , & facrum materiale

turLayman cit, ». 4. Neque mihi omninó di-

fplicet,(i modo caperepoffem. 1. Quomodo (ic

f

fymbolum , & gratiz fanCtificantis in fieri , &

[

A

«onjunctionis Chrifti cum Ecclefia.in fieri, &

falvetur. dictum univeríale Concilii Florentini?.

a

facto effe : & accedente copula matrimoniali,

Sacramenta covflare vebus eelut. snateria , &

^05

etiam unio Verbi Divini cum natura huma-

verbirvelut. forma.. 2. Certbinalüs contracti-

li M

na. Ut alibi notatum. Utrumautem Sacramen-

bus traditio non dicitut materia, & acceptatio

tum matrimonil fimpliciter debeat dici Sacra-

forma. 3. Sicad füummum cffet diftin&tio ratio-

"Ra

lm

mentum in fieri,vel infaclo effe ? Qualio effet

nisinter materiam & formam hujus Sa;r-anicne

Ts

denomine: Placet diftinguere : Quatenus prz-

ti; cüm mutua traditio re ipfa fit mutua accepta-

isé eft ignum practicum efficax. gratiz fanctifi-

tio,& eoipfo , ijfdémque verbis , quibus figni

h

hu

W,

cantis matrimonialis , cít Sacramentum in fieri :

ficat quisfe tradere corpus füum alteri , etiam.

'Hæj &

quatenüs verà fimul eft. Sacramentum myfti-

fignificat fe acceptáre traditionem mutuam al- ,

cum, feufacrum fignum conjunCtionis fpiritua-

'terius; ficut econtra eo ipfo quo alter ügnifï— iil

RT

mi&nmo,

lis Chrifti cum Ecclefia aut Verbi Divini cum

catfe acceptare corpus alterius, etiam fignificat

natura humana , eft Sacramentum in fa&

fe viciffim tradere füum corpus. 4. Denique

Ts

E

q—;fïc

ác permanens.

vix poteftintelligi , nedum effe , mutua traditio.

ftat, quod in aliis Sacramenfis ma-

t

$f2 ll[.Necob

fine mutua acceptatione : & utrumque aqué

*

teria Sacramenti diftinguatur à mini(tro fufci-

primo conftituit effentiam matrimonii

*

0s

- lr

piente; nam & inaliisSacramentis Minifter &

modoó ergó unum fit materia refpectu alterius ,

Ua

füfcipiens diftinguuntur ; nom fic neceffarió. in

- alterum forma in compofito per accidene .

« um

lj

matrimonio : Et ratio efL ; quia cüm matrimo-

& artificiali ? Fateor me non fatis ca-

H

lïfur

nii Sacramentum fundatum fitin contractu hu-

.

à

pete: vide, an cap'i;s tU.

"i

mano naturali , mirum non eít , habere multa

[

i

Ufms

Ípecialia ;

qua inaliis Sacramentis non reperi-

| Mgïmn;

untur; G quia contx;&ug ille matrimogii fit à.

; ?delïüet

Vj

N S : Im,

D

zi

D

?

"u

x

r

-

543

: Seä IP DeMatrzmamo ut Saäramamü

"d

t

x

; TE

Neque requiritur in eo aliqua intentïö

^

1

" räfec fla.

l

e

A

k

[«

: ; Miniär;' prapiii

?j

fermt ipfi contrabentes.

tus gratie ad affiftendum.

X

a

*

Sítjam certa & communiffima Senten-

Il, Necobit

a

t vel abf

(ardum v

idéri debet3 $

ltl

od

'

P

Ms

p ltl

aDD,cum Sanchez4 2. defp, G. Bellar-

quód hoc Sactamentum ob fpecialem rationem.

mino /. 1. De /Marríimon. c.6. C (equentibus : té-

contractüs exigat duplicem Mintítrum partias

[

l

merarium '/cenfente contrariam fententiam?

Jem j & Laicos & fceminas effe Miniítros hus

T

AMelchtoris Cani, EfHi, Sylveflri. & quorundam

jus Sacramenti , idque absquealia ceremonia fa«

aliorum exiftimantium , Miniftrum effe Sacer-

crà5 ficut non eít abfurdum contradtum Matris

(s

i

dotemi , & ejusdem verba formam ; verba autém

monii à Chrifto effe elevatum ad dignitatem Sa-

contrahentinm effe materiam ( Qui proindé fine

cramenti j & fic elevatus à Chrifto, -G debitain-

"

Tiv

Miniílro Sacerdote ^ contrabentes conficiant

tentione celebratus, nam & ipfe eft ceremonia

contractum civilem tantàm , & non Sacramen-

Sacra. At , inquis, fi contrahentes funt Miniltri ,

tum Matrimonii. ) Ratío à priori elt ; quia

debebunt habere intentionem non folüm coritra«

t

!

Chriftus infticüit hoc Sactamentum juxtà natu-

hendi matrimonium ,. fed etiam conficiendi Sa«

!

ram ipfius contractós , addiditque rationem Sa-

éramentum : hanc plerique non habent , quia de |

j

"

cramenti ipfi naturali. contractui matrimonii :

hoc nihil fciunt , vel certé non cogitant : ergo,

& Concilia abfoluré definientia matrimonium

&c. w. lllos fufficienter habere hanc intentio«

effe Sácramentum , non plus requitunt ad füb-

nem virtualem , faltem implicitam & confuüfam

ftantiam Sacramenti, quàm requiratur ad verí«

dum volunt matrimonium inire more Chriftia-

tatem. contradtüs matrimonii : & fpecialiter

11o , feu facere, quod fideles faciunt ; quod omni*

Conéilium Florentinum in Decreto - unionis

nó fuffeit , ficut & in aliis Sacramenis: Si ta-

fingulis Sactamenti effeniiam & Miniftrum

men alicui deeffet intentio fufficiens ad confes

"

D

acuraté affignans , cüm dixiffet: Seprimum eft

&ionem Sacramenti certé non fübfiiteret Sacra»

Saeramnntum: Matrimonii: Subdit: Cau[a ef-

mentum: Àn veró adhuctunc fubfr&grgt matri«

W

-

ia

ficitos mat imonii efl mutuus con[enfus per uere

monium in fatione contractüs, mox audies infe«

J

tius. Aisitetüum: Si contrahentes funt miniftri

Yifuy

ba de prefenti expre[[us. in quototam effentiam

"

G miniflerium ponit: ctgó idem debet effc Mi-

-fimul & füfcipientes hujus Sacramenti : ergó fà

t

nifter Sacramenti Matrimonii , qui eft Minifter

ts u

in ftatu peccati mortalis contrahant, bis peccae

Íeu caifa efficiens contradtus :: atqui Miniltri;

bunt mortaliter,imo ter,fi alteri quoque exiften«

v

qui efficiunt contractum , fine dubio funt ipfi

libl

tiin mortali hoc Sacramentum miniflret. — g

contrahentes ; feuqui contrahunt , & obligatio-

Fortéfie 5 INam 1. certum eft, peccare morta-

lgt

meminíe mutuam tüfcipiunt . ergó iidem quo-

literex eo, quód in malo flatu fufcipiant ; cüm

plets

que fünt Miniflri Sacramenti? & certe ille eft

matrimonium fit Sacramentum vivorum ; oms

D

Minifter cujaslibet Sacramentl , qui profert ver-

ne autem Sacramentum vivorum prafupponat

m

borum formam , quibus Sacramentum confi-

« 1.

ftatum gratiz , qua ipfa eft vita fpiritualis ani«

citur; atqui ipf1 contrahentes profetunt ( five

má. 2iVavarrus, certé G aliiapud Sayobez,,

t lt

immediate perfe , five Tediaté per Procurato-

citatum putant, etiam peccare mortaliter éx eo, -

ib r

rem , Gc-) verborum formam , ut fuprà often-

quód indigné miniftrent , quippé qui conficis

ol , x

fum : erzó illi tantum funtMiaiftri proprii hujus

ant,& conferant hoc. Sacramentum ex officio;

n

Sacramenti, Parochus etgo feu Sacerdos affi-

& ad ho deputati. — Sed hoc negat communis

'ih $

ftens cum teftibus, etíi improprie & accidenta«

DD. cum Sanchez l. ^. difp. 6. num. 4. & nos

db

liter Miaifter. dici poffit, -quatenus$ confirmat ,

pao

24

alibi, — Quia cofijuges, etfi fint miniftri ad hoe

ratámque habet illam contrahentium traditio-

deputati , non tamen funt miniflri Ípecialiter

) raflO' 1

nem & ácceptationem ( quo fenfü ex. prafcrie

confecrati ad hoc.Sacramentam adminiftran-

ame v

*pto Concili Tridentini dicit : Ego vos tonjuns

dum ; etfi farendum fit , opinionem Navarri effe

«

g0. G« id eft: Ego vos conjunictos declaro , con-

admodüm probabilem, 2. Etiam fcienter alte«

s lp

. fitmo, benédico nomine & Authoritate Eccle-

af

ti indigno miniftrans , fi ejus peccatum facilà

J

fie,Gtc) Auamen fimpliciter & proprié minifter

impedirepoffet , peccare, fine caufa cooperan-

tudt L

. Sacramenti nullo modo dici poteft; nam & olim

do peccatoalterius. « Res nota eftex materiade

hi

matrimonia fine Parocho contraéta fuerunt va-

Charitate & fcandalo.

'Tandem ex. hoc ipfo ,

ü n'u':üä

lida: utomnes fatenture & adhuc modó funt

quód eontrahentes fiát miniftri hujus S;cra-

1

pa

validainlocis, ubi non eft receptum Concilium

menti«

?

ó U;[dlm

Tridentinum ; velin locishzreticorum ; in qui«

TII. Hic incidi

tquafiodiffcilis: An Inter 8306

u d

bus nullus eft Patochus , vel non datur ádeum

deles per intentionem contrahentium pollit ta-

l3

: Qu

j

-tutus acceífus- non poteft autem confici Sacra«

tio Sacramenti valide feparari à contractu tatrie

jició

mentum fine füo proprio Miniftro. — Ejus ere

monii , fic , ut fidelis poffit validé iniré mátrimoe

lus

..g8» ficut & tellinm prafentia & affiftentia fo.

nium folüm ut contratum , non veró ut Sacrae

d*

lüm requiritur tanquam conditio neceffaria ad

mentum eft? Duz füntoppofite fentcntiz grae

, Valorém Saaramenti: neque is profert formam -

viffimorum utrinque DD. Prima fententia fime

neceffaríam Sacramenti ; fed etiamfi nihil omni-

pliciter negat: Ità égarez , Coninck , & plurimis

n dicetet , imó etít pofitive contradiceret, ad-

congeftis Sanchez Z. 2. 4ifp. 10. Tanner. 2ifp.

Bug*välidu'm foret antringonium : Ut patebit,

"

8. qudg.ïu dubo i- La

Y

S

'inan mm/; portsai

-c.z:'z'.

J

Yyy À

BHU

xs, j

asssl

$9H

- Sihedl; -Sacï-ämez&t. Bars IP G'apt T

hancfententiam priofi effe

ti

,,,;m. 2. Lugo difp.X4. De Pomitent. num.42.

probabiliorem. Jam.

Bonacina quaff. 2. De Matrimon, Prapof. $. Ba«

quoad praxim , & de facto.

mfiï

IV. Certum eft primo :

u

fil. Pontius /. 1. €. 9. 2/7.3. & mordicüs Averfa

Nïouv-p'off& lic'ihtlä)fiy-g'; " j

pi

bic. quefl.. 3. SeEl. g . dicens: decere conffauseffz

feparati à contra&ctu matrimonii rationem $a.

!

uàd now..Ratio ( anpotiüs conjectura ) datur.

cramenti à Chrifto. infütuti , fed,pe'crcairgmof;.

taliter fideles baptizatos , fi velint mattimonium

[

Quód Chriftus Dominus ita contractui conne-

xuerit rationem Sacramenti , ut , quàmvis pofi-

contrahere feparaixdo rationem Sacramenti : 2-

W

1

Pr:i[»

tio contractüs pendeat à voluntate. fidelium ;,

qué ac fi quis abluens infantem ferió proferret

eotamen pofito ,. non pendeat à voluntate fide-

formam , nolens tamen conficere Sacramen-

r

nlen

lium ratio Sacramenti, fed eo-ipfo, quód con-

tum, Juxta communiffinam DD. apud citt. -

Ratio eft ; quia utroque cafü irritatur, & falfifi- -

$

tractus ejusmodi legitimé ponatur, ftatim.ex

Chrifti inftitutione ei adharet ratio Sacramenti.

catur actio Sacramentalis à Chrifto inítituta.

Et Chriftus contractum matrimonii elevans ad

Quare infert Layman: |Quicusque ex baptiza-

$h

tis vere matrismonigm contrabere volust , etiam

dignitatem Sacramenti fine dubio fic voluit .

li

virtualiter Sasrameéntum accipere volunt , con«.

matrimouium contrahi à fidelibus.. Contlat de-

ia vero , fi nollentyabfolute loquendo, Sacramen-

nique ex communi fenfü , usique fidelium,

tem [u[cipere , confequent effet , ut nequemairi-

ipfüásque Ecclefie , qua idcircó in contráctu

: vs']'

t

quonizim coytrabere intendeyantideóquo contra-

requirit (tatum gratiz.

ertum eft 2. Catholi-

n

fiüm

us irrituseffer. Ut Sanchez notavit eit. Dicos .

cos nonfaparare ; nam ex Catechifmo norunt ,

Ey abfolute nollent. Própter bareticos, qui nolunt

matrimonium effe Sacramentum , & monen-

ü

l

f'tfcipere Sacramentum ex bypothefi errovís [pe-

turÀParochis, ut fe confeffione pramiffa prz-

qox

parent ad nuptias , tanquam ad Sacramentum.

eulativi , quo falso exiflimant , non e[fe Sacrae

meniuminterim voleutes matrimonium contra-

fufcipiendum. - 3. Certum etiam videtur. ple-

bere; ficut fideles folent, &* 1n Ecclefia Chviflicon-

rumque non feparare herericos , qui non. cte»-

fietumefl. Tixe Layman fapienter,. Huic fen-

dunt matrimonium effe Sacramentum , G pro-

WP

fjon

tentiz libens accederem ,. 1 firmiori rationi in- -

indé etiàm dicunt , fe nihil velle babere negotii .

; hfj

niteretur. , Altera fententia affirmat fimpliciter,

cum Papiftico Sacramento in füo matrimonio

thor

id validàfieri poffe ,. et(i minimélicité. Ita Da-

éontrahendo. Nihilominüs tamen plerósque .

lia

rand. Vitloria, Cajetanus, Vafgu. Rebellus , a-

eorum re ipfa recipere Sacramentum , finul-

]

liisque congeftis Perez IDifp. 1 9. Sect. 10. fuse

lum aliad impedimentum intervenerit ,. in*

M

Hurtad. D:fg. 3. De £Matrimon. diff. 10. Diana -

dicatur Layman modó füprà, & cum aliis bene

ii

od

patt. 3. tratl.. 4 vefol. 25 $. Dicaftil. dub. 19.

probat Perez difp. 19. Sedl. 3. num. 3. & Go-

difp. 2. 'Tambur. tra&t, j. c. T. mum. G. & pto-

bat caf. 1 1. 8 n1o.25 4. Ratio fumiturex com-

ET

babiliorem cenfent Herincx difp. a. qu«]f. 2.

muni doctriga de Sacramentis in genere ; quia -

lu

uum. 17.cumGobat tra&. 9. caf. Y1.num. 228.

error privatus , quo quis exiftimat , matrimont-

finian

Ratio folidíor eft , quia illa infeparabilitas nulql'o

um non effe Sacramentum, & ideó intendit non.

-t

folido fundamento. nititur; mutatio enim non

facere Saeramentum , nihil plané obftat Sa-

'

n

práfumitur , fed probari debet ; effet autem val-

cramento , dummodoó is haheat. intentionem

Ínfi

dà à Chrifto mutatus contractus matrimonii , f1'

generalem faciendi eo modo , quo Chriftus in-

titon

in veteri Lege potuit validé celebrari fine Sacra-

ftituit vel fieri voluit; quo vera Ecclefia, vel vert

lity

l yij

mento, in nova autem Lege non poffet : INeque

fideles faciunt &c. . Atqui certum eft, plerós--

Wi ng[(

Chriftus fua inftitutione annullavit contractum.

que hareticos,Lutheranos,Calviniftas, ZWings -

m

alis validum , fed ei in natura fua invariato fo-

lianos habere illam intentionem gc'nerälcin.-

Mn?. 3]

lum addidit dignitatem Sacramenti: Cum er-.

fcilicét contrahendi matrimonium more Chri.

Hj

ftiano, quo Chriftus inftituit , quo fuos fideles .

gb cujuscunque Sacramenti confeCtio pendeat

F'I'B"ön

ab intentione minillri volentis illud conficere :

contrahere voluit : üt experientia patuit in om-

T

TU

ficut poffet quis Cetft illicité ) abluere puerum

nibus ad fidem Catholicam converfis; &pa-

V

j

& formam Baptifmi proferre , nolens tamen il-

Af

.

*

làm profitentur plerique interrogati : ergó f& — .

lum deíacto baptizafe

quo cafu certé nullum ,

ipsá , generali hac intentione przevalente privat

Pïmduæ

Sacramentum conficeretur ; ita fané poterit.

erronez intentioni , non feparant, fed verum

Pmü n

quis velle contractum matrimonii inire fimpli-

Sacramentum conficiunt , & fufcipiunt. 4. Pro--

Al (

citer validum eo modo,quo olim Abraham cum

babiliffimü tamen eft ; hreticos etiam quando-

Mj

Sara, Cicero cum Terentia , & tamen nolle cohn-

que re ipfa fepárare : nam prererid, quodde

ts

fice(e vel a,äcipvere Sacramentum.

Quo cafü

Chriftianis judaizantibus Pontifex fuprà , & Di-

Tfldemi

contraQtus civilis füit validus, nullum tamen e-

!

-caftillus teftati funt ,' certé nonnulli .haretici

h'lllw;,

rit Sactamentum : atqui teftatur Pontius cit. id

funt ita; profani , impii, & rerum divinarum

s

n

obfervari ab Inquifitoribus cum Chriftianis ju-

contemptores, utlicét fcirent, Chriftum pre-

'*K"!z.

aizantibus in Portugalia ac Lufitania, qui fo-

ent

cepiffe; ut matrimonium non ineatur , niíi curt

hm 'lto

priüs fecretó contrahere , ut pofteà coram

intentione Sacramenti, hoc tamen preceptum

lh

P

Wi

arocho certiüis rationem Sacramenti exclu-

non curarent , ficutmultaalia; & prafertim, f

xd.h

dant , quorum tamen fic contr

ahentium matri-

inma-

m

fibi peduadgmh rátionem Sacramenti

D

^

monium nunquam invalidum j

udicat, — Fateog

ciæqi x

D DN

|

i,

t

E Se&:t.- Iy,. Iäe.-Mgfrzmq;zio ut oaeramentum e/t |

S4$

trimonio effe radicem. indi'iï'olubi'lïtatis,, mulxti

.. & Clementia excokmmunicat-,&:T'r-identinüm

mailent fidem permutare , judaica füperftitione ,

; fufpendit illos folos , qui prafumpferint , vel au-

r

i

vel turcica impietate , quam matrimonium con-

Ji fuerint. copulare fponfos alienzz Parochie , a-

trahere indiflolubiliter.

"

deóque fcientiam & malam fidem in eisrequi-

Quid ergo fentiendum de tali matrimonio

runt.

i

i

cum exclufione Sacramenti contracto ? Docto-

Senchez. , Perez; , Barbofa ,' Laliiþvco'm/mu-'-

d«

nitet , & DD. Decenfaris, -

:

^

res prime fententie dicent , matrimonium fim-

d

a

H. Proprius Parochus utique in telligitur r

3160

plicier effe nullum..| At fecundze fententi& Do-

Ípectu propriorum Parochianorum 32ntüm , qui

À

lt

ores concedent, effe contractum validum ci-

nimirum in fua Paróchia aut domicilium habe-

1l

vilem, faltem fi indiffoiubilitatem non excludat.

ant , perpetuz fcilicet habitationis , autquafi do-

lll«

Sed de hoc iterum aliquid in Subfectione.

as

micilium , fcilicét majori vel faltem aquali'anni

A

parteibi habitantes. Juxta dicla in fimili de Sa-

al

Ed

«ramento Poenitentia.

Quare non validé affi-

li

Salem;ziiasfad valo

rem requifita eft afrften-

!f-

Íftet matrimonio illorum Parochus , qui infua

tia Parochi & duorum vel trium Teflium

Parochia minori parte anni, uno aut duobus

,

'Extus Coneilii 'Tridentini annullantis ma-

menfibus, negotii vel recreationis causá com-

3fs

í tcimonia clandeftina, & ad valid contra-

moratur. Minus, filolàm pertranfeat aut uno

hendum requirentis przfentiam Paccchi & Te-

velaltero die fübfiftat:ut contra Pourimm & aliog

ftium jam Se&. 1. &. g. recitatus & explicatus

nimis laxé loquentes docet communis DD. &

eft quoad neceffitatem : Jam porró explicandus

ex profeffo Lugo Refpon[. moral. 1. 1. dub. 33

quoad qualitates ejufdemParochi & T'eftium.

Tambur. rrati. 6.c. 2.8. f. »um. 11. Ratioeft,

. Qualis P.k'rachu: requiritur ?

quia refpectu iftorum nullo. fenfu poteft dici

M

* Arochüs affillens matrimonio valido debet

proptius Parochus. Vagabundorum autem, qüt

nullum alibi domicilium habent, matrimonio

j

effe proprius, vel utriufque, vel faltem unius

n

validé affiftit Parochus loci , ubi degunt; itnó

onforum ; adebque, quando fponfus vel fpon: |

Íeceundàüm Sanchez & Pontium quilibet Paro-

j

fpectant ad dive:fas Parochias, poterunt con- .

chus;. at nonlicite, nifi priüsab Ordinàtioloct

p

trahere in utralibet coram illius Parocho , fecun- "

WL

- dàm cominuniffimam DD. & notam Declara-

licentiam obtineat. Sic enim Tridentinum Seff.

24.6.6. De Reformat. vaatrimon. przcipit'Pa-

j Y

tionem Cardinalium. Quód f Parochus Íponíi

rochis , né vagorum matrimoniis interfint, nifi

j ntng

v. g. affiitat i Parcchia fponfe (ine licentia illius

diligentem inquifitionem fecerint; me fcilicet

[

— Parochi valet quidem actus, ac matrimonium ,

impedimentum fübfit , & read Ordinarium de-

COIIs

: fecundüm communem: DD. At ex DecretoPii

lataab eo licentiam id faciendi obtinuerit. Sic

quu

V. apud Tannet; híc difp. 8.q22fl. 3. num. 116.

ibi Czterüm vagabundos ad hunc effedura

mot«

puniendus eft. — Sicut & puniendus eft ( & fz-.

eenfent DD. fponfos ,. etiamfi unus tantum eo-

j not

-eundüm Tannerum ibidem s»aw. 120. fufpen-

rum vagus fit: aut fi fuum domicilium relique-

g

fionem incurrit Parochus, fi utrumque Ípon-

rit animo alibi domicilium fi

tonet

fum füum Parochianum in aliena Parochia fine-

düm eó pervenerint.-

gendi , qgtii non-

us 1

ejufdem Parochi licentia copulet. . Attamen ad-

III. -Proprius Parochus fponforum

.intelligi'—;(ï!'

eyet |

3 huc valere matrimonium , ( contra Navar. ni-

tur non tantüm immediatus & proprié dictus

fetüse |

mis rigide negantem cum quibusdam fequaci-

Parochus eorundem Parochiz, fed etiam media-

linge

. bus) re&é affirmat commuris DD. Henriq.

tüs ac Superior eorum Ecclefiaíticus paítors

Y

emi

| Rudris. aliisque citt. Sanchez 1. 3. difg. 1. Lay-

u

£.

etenim etiam proprius Epifcopus velalius Epi-

Cv

Tnan part.2.€. 4« MED2..2. in,

£e, Perez , Dtca-

flil. Barbo[a.mum. 429. Ratio eft; quia Conci-

fcopali jutisdictione praditus , ejusdémq; in Spi-

fde

ritualibus. Vicarius Genetalis: Item legatus Se-

n

lium tantüm requitit przfentiam Parochi, quz

dis Apoftolicz infuüa Provincia , ad quam defi-

d

, jgmhabetur: neque enim hic agitur de jurisdi-

natus eft : ac denique in omnium fidelium ma-

€lione contentiofa. Is vero ,. qui fponíos alienz

e

ttimoniis Surus Pontifex affiftere, & affiftenz

.

Parocliz fine licentia proprii: Parochi copulat ,

di licentíam dare poteft ; fiquidem hi omnes ff-

preterquàm , quód matrimonium nullum fit ,.

du

mine Ordinarii Paftoris veniunt;quibus addi de-

, tamdiu fafpenfus eft ab officio & beneficio Pa-

m

bet Capitulum Sede vacante ,. cum füccedat in

uanii*

tochiali, donec abfolvatur ab Epifcopo Parochi ,

jurisdictione Epiftopi: utex.jure & communt

*ujus jus invafit. Sic enim exprefsé decernit

"i

obfervat Laymanit. c. 4. »4. y.infiae item

V &

Tridentinum Seff. 24.6. 1. .De Reformat.. Ma-

intelligitur Parochi vel Parochiz Vicarius, etiam.

hmm

duimbn. At, Ó Religiofus fit , incurrétne etiam

temporalis vel ad nutum amovibilis ut contra

|

excommunicationem Clementine , De Privi-

mnäfb

Pontium àc alios, cum plurimis docet Sanchez

legiis 2.? w. Probabiliffimé , quód non; quia il-

l. 3. difp. 21. Diana part. 12. trati. 3. Yefil. 3 g.

mf

Jàm excorimunicationem à : Concilio Triden-

jl d

Item Sacerdosnon quidem verus Parochus, fed

üno fuiffe commutatam in fufpenfionem di-

per errorem communem cum titulo colorato

u

-[[lmr

étam , declaravit Congregatio Cardinalium, te-

pro vero Parocho habitus: juxta dicta De Pceni-

fte Gallemart. ad illumlocum. Et certé ab utra-

tent. ex communiffima DD. ltem verus Pato-

J j

'que excufat omnis ignorantia etiam craffa ; nam

€hus, etfi non Sacerdos, matrimonio füorum

q

Yyy 3

äm&ef

bl

j

4

Y

1

$46

41. Quis alim"fex' liceutia Parochi,

[

affiftere, & alteti Sac

erdoti affiftendi licentiam

a communem

DD. cüm San-

L E folus alius Sacerdos: de licentia pfoqg;

[:

dare poteíft: juxt

chez l. 3. if

20.

Layman c. 4. 55. 4* & ex«

' prii Parochi , C etfi hic ipfe Sacerdos non

l

lium Declaratio apud Dianam

fit;ut fupra) valide matrimonio affillere poteít: ^-

W

refsó. Cardina

14. trail. 3. refol. 32. imO etiamfi null

o fa-

juxta clara verba Tridentini : Qui alirer , 2nam

[

part.

prafente Parocbo velalia Sacerdote de ipfius Pa-

lu

ero Ordine initiatus ve

linfignitus adhuc effet.

Tambur. difp. 8. queff. 3. num. 175- Barbofa

vochi licentia , & c. Certé etiam omnis Sacerdos

M

«De "Parocbo t 60. Quja Concilium loqui-

validé a(fiftet , etiam non approbäti:;,iüfþcgi&;.gä

u

tut abfoluté de Parocho.

eXcommunicatus, 'irregularis, &c. eadem ra

197

262 . IV. Valida eft affiftentia etiamfi Parochus fit

tione à fortiori , quá fuprà da Parocho dictum.

&

Quare, fiipfe Parochus excortunicatus non fit;

t

ab adminiflratione interdictus , fufpenfus , ex-

communicatus , etiam non toleratus , V. g. no-

valide faltem femper.poterit fübftituere alium

l

Sacerdotem , etiam excommunicatum , quàm-

torius percuffor Clerici, modoó non fit actuali-

t

ter depofitus vel privatus , fed Beneficium acti-

vis nontoleratum ; v. g. notorium percutlorem

Tn

tulum , poffcffionémque Beneficii parochiani

Clerici ; quin & licité in caufa neceffitatis; fi Pa-

1

rochus ipfe infirmus , vel tempore peltis affifte-

W

A

retineat.. Communiffima cum Sanchez difp. 12.

nut. 4. Coninck difp. 27. num. 1. Layman c.

te hon poffit, nec alium Sacerdotem , quàm ta-

li

lem habere poffit: ut ex ("Papeaville no

$4

:

Af

4 "um. y. Ratioeft ; quia affiftentia hac non eft

2

alay

actus jurisdictionis vel adminiftrrationis , cüm

man cit, »z7. $ .poff meaium.

Il. Licentia hac affiftendi voce ve

n

lfcripto à

é&c

etiam ab invito vel coacto validé praeftari poffit ;

A

fed eft actus teftimonii ex juris difpofitione ad

Parocho , ceterísque' pradictis dari potelt vel

Vs

niatrimonii fübftantiam requifitus : quamdiu er-

particulariter, ad hoc certum matrimonium: vel -

i

generaliter ad matrimonia qüæ'vis. Hancges — «

T0

go verus Perochus manet , matrimonio affifte-

neralem licentiam dare cenfetut, fi dicat Paro-

re aut authoritatem prabere poterit; jam enim

$

chus Sacerdoti v. g. do tibi licentiam admini- :

contrahitur matrimonium przfente Parocho,

(ut

Íervatà proprietate verborum Tridentini, qua

ftrandi omnia Sacramenta in mea Parochia ; quia

fi

improprié faltem. hzc affiftentia Sacerdotis elt .

utpote correcloria, ftricté interpretanda funt.

i

nin adhuc validé affiftet matrimonioParochus,

^adminiflratio Sacramenti matrimonii. ltà eX

tio?

declaratione Cardinalium Cowimek, Pontins,

licit Epifcopus & jufta ex caufa interdixerit eam

D

affiftentiam refpectu hujus aut illius matrimo-

Caflro-Palaws , eósque citans Diana part. 1T.

"

.

dr

ni

i: nonfolum fi interdixit fimplici prohibitio-

trall. 3. vefol, 32. etfi de hocdubitet 24verfa, —

M

& rotundé hegat Zi»rtad. apud Tambur. cit. $.

nc, fed etiam fi cum claufula irritante talem affi-

Toni

fientiam ; quia Epifcopus non potelt reftringe-

j. num. $. tequirens licentiam generalem exer-.— -

cendi officium Parochi. Atpoterítne Sacerdos

U s

rc , vel tollere poteftatem jure communi Conci-

W

li Tridentini conceffam Parochis. lta cum

v.g. hancgeneralem à Patocho acceptam licens-

8«)&1

tiam affiftendi matrimonio alterifubdelegare , ut.

aliis Sanchez 3. difp. 32» ssm. 2. Lugol. t.

p

Refg. moral dub. 4.5. referens, Congregationem

alicui matrimonio affiftat ? Concedunt multi, &

quia

Cardinalium monuiffe quendam Epifcopum ,

multi negant, — Diasa proxime cit. diltinguit:

fiirfe

ut revocet fuum ediclum, quoedicebat, ut fi

poffc in abfentia Parochi : non veró poffe in prz-

dllm l

Parochus affifteret matrimonii occultis dome-

fentia; quia in abfentia eft delegatus ad univer-

fittün

falitatem caufz ; non veró in prafentia Parochi-

flicis , fine previis denuntiationibus, contractis,

illtem l

affitentia & matrimonia effent invalida ; quia

Confentit

diffentio.

/Gob/at -U. ?.87. 15 fine, INec eig(')/ Ü |

*

*

fl

nimirüm talepraceptum dare non potuit; hoc

L

enim eífet condere novum impedimentum di-

III. Non fufficere tacitam licen

tiahi vel prz-3óf 3 hn

T

rimens matrimonia ; quod non cadit fab. pgteæ—

fumptionem de ratihabitione futura, omnes :

ftate Epifcopi.

clamant ob rationem datam in (imili , in matería

1

tl

At Parochus ta

lis interdifftus ; fafpenfüs , ex-

de Poenitentia, Sufficere autem tacitam de pra-

lenti licentiam habitam fcilicet per tolerantiam

Tr]

coj municatus . non toleratus poterítne etiam

"tf

alteri Sacerdoti licentiam affiftendi dare ? Nec

Parochi videntis , & non prohibentis , cüm pof

'va.ide, neclicité dare,. docent Ledefma, Hen-

fet, docet communis DD. Sastbez , Pontius ;

wüfubu

viq. Coninck , plutésque citans Sanchez l. 3.

Ca[lro-"Palaus ,. & probabiliüs cenfet Tambur.

&'Omw

At

difp, 2,.1. num. ?. Layman cit. »um. $. Ratio eft;

cit. »4m. f Àt limpliciter negant. AMemoch,

quia dare alteri licentiam , qua alius alioquin non

Henria. Barbof. ac "Tanner. cit. ssm. 1ao. Et

bhllgqt

Va

idoneus , reddatar idoneus ad actás legitimum

certé non füfficere tacitam illam licentiam , fed.

valorem , videtur eífe actus & exercitium juris-

exigi commiffionem seneralem miniflrandi

z

"df

di&tionis, ( etfi non pauci negent apud Dianam

omnia Sacramenta , vel fi hzc nonadfit , fpecia«

N

Utn

Git. refol. 33.) Et confcqgentcr etiam Parochus

lem & expreffam , declaravit $. Congregatio

non cenfuratus , attamen interdictus ab Epifco-

Cardinalium: nt teflatur Fagnanus , inc. q«08

X

nj

't[hfr

po cum elaufula irritante, ne aliis licentiam af-

»obis, de defponf. impuber. -Porró, quamvis

fiftendi tribuat ; nec valide , neclicit eam licen-

Parochus vel Ordinarius reverà licentiam dede-.

L

IC

tiarn tribuere poterit: utcum aliisrefolvit Dia-

rit antequam tamen ea Sacerdoti innotuit ,

mlno!]

na cit. trat. 3. refol. 32. Ex(i de hoc fubdubitet

et , donec eant

tf

invalidé affitlet ; qpia eam non hab

*

acce-

Tamb. cit. v 2. $. 3.»m. 22.

u-

$47

ïu

52& 1[) De Matriuionio ut Sacrdmäämm 43 E

acccptez:'-a&&cpta-r&'a.ütenäicgitimä'fndn potet, gi ; li apud Caftoo-Palaum de fpon: dif?. 4

-dum eam datam effe ipnorar.. Át, fi dictus Sa-

0-30

gert.33.$.8. G refoluié docet4micus apüdDia-

]

'€erdos per nuntiump:tiità Parocho vel Vicario

nam part. 1044 1 2. refol, v y. laté defend ens,

-Genetali licentiam affiflendi certo matrimonio;

W

potlefine Parocho contrahi tunc fingulariter à

'validé ea utetur , quamprimüm conceffa eft , etfi

concubinario moribundo , quando, nifi per ma-

s

'eam conceffam nóndum intellexerit ; quia per

trimonium legitimetur proles prius fufcepta in

$

llum nuatium jam illam acceptavit. Sanchez /.

'oncubinatu , Titii concubinarii hareditas de«

3

$: difp. 37. Conintk , Barbo[a , Caflro - Palaus

volveretur ad hzreticos. Item poffe clandeflin&

N

ix,

'apud Tambur. cit, »sz. 7. & Gobat »«m. 190.

contrahi , quandó quis minetur tibi mortem,nifi

A

€ontra Pentism, Perez, & Dianam cit.vefol. 2 2.

contrahas; & mox coniummes matrimonium g

"Certé autem , antequam refciat licentiam peti«

lt

eó quod non videatur verofimile, Concilium

l

'tam effe conceffam, non atfiflet licité s quia fem

Tridentinum cjufmodi cafus urgentiffima ne«

per eft periculum , ne licentiá nondum forte da-

i

ii

ceffitatis füo decreto voluiffe comprehendere ,

j

tá matrimonium fiat invalidum.

Ego cum Diasaibidem , & Gobat caf; 18. s.

Tambur. ibidem.

Ut bcm': notat

/

t

]

417. temitto decifioner utriusque cafus judicio

GS

366 , IV. Sufficit licentia per vim vel metum

IES(-

habentium jus definiendi. Vide ergo Confeffarie

'tortajeo quód probabiliter non fit actus jurisdi-

in cafu oecurrente ; ut tutio

s

€tonis, fecundüm Sascbez. & alios.. Aut ; quia

ra-& fecuriora fequaf--

ris , quoad potes.

verius eft,jurisdictionem metu extortam valere;

11l.

(

; Caflro- Palans, Diana , T«mbur. cit. ldem di-

uales tejles.

.E N Adem, ae tanta neceffitate, quà ad va-368

«erdum, fi fidto & non vero animo dedit licen«

tiam Parochus; nam ade(ít tunc titulus coloras

A& lorem matrimonii requiritur práfentiá

L

Parochi propríi, 4ut altérius Sacerdotis de ejus

tus , fcilicetlicentia externé data, & comunis et-

?

licentià etiam requiritut praefentia duorum vel

IQ«

| tor putantium veroanimo datam effe licentiam:

trium teftium,ex claro T'extu Tridentini fpéal-

Sanchezcit difp. 32. 4 num. 60, — Avería , alii

Ill

legáti, Seff. 24 e. De Reformat. matrim. Cates

, cum Tambur. $. 2, c. 3. »sm. 16. Infuper fuf-

ulxm

ficit licentia extorta per dolum verfàntem fo-

rüm ab eadém $; Synodo non prafcribuntur .ul-

n

l& certae qualitates eotum teftium , neque. ullüm

làm cirea caufam impulfivam : ut (1 falsó dicas

|

r

genusheminum repellitur à tellimonio hic di-

p

tuo Parocho : meus Princeps vel Dominus Co:

mes rogat te , ut des mihí licentiam contrahenz

ac Canoniítarum «onfénfü .

cendo, Et hinc communiffimo Theologorum

1, T

.. i coram tuo Capellano. Sanchez . 3. ifj. 39

II Teftes idonei pro matritmonii valore repu- 369

Vlfjlï !

wum. 14. Diana, Perez, , Tambsr.cit. alii come

d

tandi funt omnes homines;quos jus naturale non

Xt«

- muniter tefte Gobat »um. 489: At quid (i Paro-

atcet 5 hoc autem non arcetà teftimonio dicens

chus poít licentiam legitime datam moriatur?

o [

do;nifiillum , de quo cértum, vel probabile, vel

S. cum diftinctione:fi quidem licentia data fitad

prudens timor eft,quód non fit dáturus , vel dare

Wi

affiftendum alicui certo matrimonio & mors

non poffit verum teftimonium : uti fant ebrii,

rl

parochi nota fit, invalide affiftet Sacerdos ille

,ülïiaö: |

amentes, infantes, aut certé homo nullius fidei ;

. quia delegatio data ad certum cafüm exfpirat

ut fi quis in judicio perjurium commifit;nec pró-

inguir: |

morte concedentis ; fi antem mors Patochi nonz

uf p

dum notà fit,adhuc validé affiftet ob titulum co«

bawr , fe emendaffe c. Parveli. a2. quafl. g.

Gontrà ergó.

"

w |

loratum & errorermn communem.

Simpliciter

idi|

TII. Teítes idonei teputa

ndi & aäniïrtenvdïä 20

autem non exfpirat tua licentia generatim data

fünt quicung; dare poffunt, daturique creduntur

E.

afiftendi matrimoniis quibusvis. Ita Lugo Re-

verum teflimonium , etiamfi in aliiscommerciis

fgonf. moral. l. . dab.

d

a8.Anum. 64.

$r Pgü Säncþez 1.3. :di/g.

humanis jute communi fepellantur à te(tando:

utpoté etiam pueri impuberes, feeming,confana

[ 367 Peteshicincidenter: Anlicentia proprii'Pa-

t

guinei,affines,parentes,liberifervi, infames, ex«

rochi etiam neceffaria fit confeffario v. g. pro

communicati;infideles,&c. CommuniffimaDD,

p

j

moribundo, ut matrimonio fibi jungat concu«

um Saánchez . 5 ; difp. 41. Coninck: difp. 27.

jl

binam occultim ad emendandum affectum

dub. 4,L ayman. c«. 4« um 6. Ratio jam indis

(

concubinarium , ad legitimandam proleni , &e;

eatá ell;quia conítitutio Tridentini juris veteris

p

$ Omninó quódfic ; nam decretum illud Tri-

Tin

t

correctivanon eft extendenda ultrà proprietatem

dentini , übi publicatum & receptum eít, itá

verborum, quz fimpliciter teítes, nullasautem

p

obligat, ut ne quidem in extremo agone, aut

qualitàtes teftium exigit. . Accedit, quàd autho«

"

'etiam intentato mortis metu poffit validé con«

ritas Parochi füppleat aliorum teftium defectum,

j b

trahi fine Parocho (ejüsve licentià ) & teftibus

prafertim . accedente contrahentium ; eum elie

jl

ob quamcunique caufam : juxta communiffimam

gentium;confenfü, quo etiam in aliis commerciis

j ( a

DD. cum Sanchez cit. ac fusé probat Barbofa 4e

(

teltes alioquin repellendi admitti poffunt. . Ut

Parecho part. 2 . 0. 21. 0. 5 1. Ratio eft ; quia

notant Layroax., cit. & alii, Et hinc ulteriüs.

( qlm

verba Tridentini fant valdé clara & univerfalia ;

IV. Si de rátrimonii valore poftea in judicio371

"

q

& inhabilitas ad contiahendum inducta perle-

lis moveatür ordinarié füfficere tales tsftes ad rei.

H

mdcdf

lk

gemnon tollitur per metuni cujuscunque niali;

Geílz fidem faciendam , cüm ad eum finem prie

n

s

Qþþ?fltum iamen probabile cenfent Feraeras ,

mó adhibisi & admiífi (inc, meritó docer San-

"

( n

eheé

u

h

k

/

ag

*

$49

| flheol-,lf&tcrämänt.?m iï/;' Cap]. NIx -

chez cit. sum. 6. & Layman sam. G. 1 fine, Di-

II. Non requiritur p.r.æ,fätixvtia,maralïs ai&»mw

À /

cotamen ordinarie ;nam ad. probandum matri- x parte voluntatis,utnimirum Parochus & te«

[

monii contracti nullitatem, ut illud diffolvi , feu

tes voluntarie adíint , feu veïïnt.ää&fïe,þärcipe--

q«m

re , teílificari , &c. dummodo reverà. adíint ,

invalidum pronuntiari poffit;teftes requiri omni

gl

exceptione majores, re&é monent DD. paffim,

percipiant , & veré teftificari poffint 5 nam , ut

[

2 Quoad ponas Parochi & teítium ut. (tatuit

cit. L. Rens. pergit Jurisconfultus Florentinus :

37

Tridentinum 5ejf. 24-c. 1. De reformat. Matri«

f ire autem reffis,monaniem velle debet, .. Nam

d

monii. $4cra [ynodaus Parocbuw vel alium Sa*

etiam invito o recté fit , quod juffum eft, adeo-

ht

cerdotem, qui tum minore teflium numero (ut»

qué Parochus & teítes validà matrimonio affi-

ii

poté uno vel nullo)& 2effes , quifine Parocto vel

Itent,eciafn vi vel metu , dolo vel fraude adlo«

M

Sacerdote. bujusmodi contrallui imerfuernnts

cum contta&üs adductus , vel in eo retentus fits

necnon ip[os contrabentes graviter atbitrio Or-

etiamfi plane invitusfit. . Ex communi Sanchez «

dinarii puniri pracipit.

Hac Concilium. Pet

cit. difp. 3 9. Coninck. difp, 27, wniim.2.4. Pontius

p

hujuspeng arbitriz ab Ordinario ánfligend&

l. f.o, 2Yooniti G. Barbofa De Parocho part. 2.6. -

fententiam fublatas effe pcenas graviores juris

21. num. 47. Diana parte 1-trall.3. ve[ol, 32..—

antiqui : utpote füfpenfionem triennalem( e. £i-

Tamburï- in £2 2, Su/ 3'. d'üä- 9. Gübaf/öd/: ]8. .f;

Et quidem adeo invitus; ut claudatau-

fïf

uali. De Clandefh, dejponfat.") latam ini Sacer«

491.

- J

dotem fine aliis teftibus affiftentem matrimo-

res & oculos, né quicquàm audiat, - vél videát,

dummódó interim veré percipiat , qu& agune

W/fh

nio ; cenfet Sanchez /. 3. difp, 48. cum Gafp.

ini

HurtadoZifp. io.diff. 10. — Rationem dante ;

tur. . Secis ntique effet , fiita conetur & affe- -

&et non percipere ,^ ut reverà non percipiat,

dj

quia, quando lege nova imponitur mitior poe«

fittü

nà quàm erat impofitalege antiqua , ceffatan.

dum à&tu contrahitur mattimonium Sascbez

Sie

Diana, Barbofa, Tambur. Gobat, — Cinà ratios -

h

tiqua,& tacité à lege nova videtur auferri.

w

ille. Sed contzadicit cum aliis Batbofa. -.De p

neéintelligenda declaratio Cardinalium : Jos

p

valere matrimosinm,fi non intellexit Parochus,

tefi. Epifcop. allegat. 32« uum. 162..

yil

sifi Parochusaffetta[fet non iuielligere, — Subaus

— MP Qualis prafentia Parocbi - Toflium?

di: ita , ut carhenrevera intellexerit. Ut cons -

[

Equiritur prafentiá Parochi & teftium

m

375 R

trà Pontium £ Sanchez, bcné probat , & defen

il

moralis ex parte intellectüsjut ipfi nimis

dit , Gobar l. c. Rátio omnium e[t; quia ; quame

tüm intelligant & actualiter advértant ; quid a*

ii

vis exparte voluntatisfit repugnantia, dummo« .

1j

gatur , ideóque teítificari poffint , mattimoni-

db adfit fufficiens advertentia ex parte intelle-

um utriusque confenfu contractum effe, Oms

fs

li

nés. . Arg. L. 269 De verbor.figaificat; . Co«

é&kàs , adeft totum , quod requirit Tridentinu.

;

z

j

1

*

IIT. Necrequiritür, ut Paroc

H

us , aliive tefte

Mi

phi

vamTitio aliquid facereju[fusomon Vidttur pra-

At

fente o fecife ,uifi is intelligatitaque fifuriofus

adid vocati vel rogati (int, fed fufficit , (i cafu

intetveniant matrimonii contralui , v. g, convie

4 DLT

ant in[anus [it veldormiens : i1émque plent ebri-

[JP

5008 Vidétur cerám eo fecilfey Hac ibi, Ideni

vii , confabulaiionis velalterius negotii causá;

[

nàm ady g. L. V1. ff Deseflibus, - 4d fidemred

dicendum de éo , qui cotpore prafens eft

dejlà faciendam etiam uon rogatus te[ffis intelii.

D7

€& vel materialiter tantüm , fed omninó ni

-

à

ilad-

u

fj

gitur. Adeóq; nulla alia formalis adhibitioPároe

vertit , quid agatur. Sanchez cit, di]p. 39. um

chi vel teftium requiritur , quam ut contrahatut -

À

"m

j . idémque : fi fponfus velfponfa facié. cooper-

2 A

&otam eis fufficienter cognofcentibus , quid agas

&3, né quidem ex voce certó cognoftatut à Pa-

tur , vel dicatur. Sanchez cit; s. x 1. Laymamy.

- Pilny

tocho velteftibus ; fie enim non potuerunt de

n

num. G. Hurtad, ddver[a , Tambur, àliiqy plus

hoc matrimonio teftari, ideóque mullum erit.

rimi cum Di£ana & Barbofa l. c. Etfi contrà fen«-

PAU

"Tambur, 5ic tratt. 6,c. 2. $. 3. m 6. Et dixi

1

notandum : £s advertast ; Non iufficit enim

tiant Postisis &* Fagnanus. adferentes Declaras.

tionem Cardaialium in contrarium , de quata -

ttVlg

advertentia vel àttentio virtuális taptüm;,ut üPa-

iuen nobis autheaticé non conftat. Certe J4vere

n

tochus vel teftis accedat animo advertendi qui-

fa & Tambur: explicant, Coügregationem lo«

p

Áem, deindé vero propter mentis diftra&tionem

t T

veloccupationes aliás 4&tu non.- advertat; cüm

qui, quando ex tali cafuali prafentia &. tranfitu

non poteft bené percipi , quid agatur,

z

m

fine advertentiá vel attentione actuali ád ipfum

a&tum veri teftes de fa&o alieno effe non poffint,

, 1V. Valide affiftit matrimonio Paröthu;sj,m' $ . "l

etiamfi nihil omninó loquatut , necprofetat il«

fócg.

efto talis attentio virtualis fufficiat in aliis Sacra«

la verba à Tridentino. vel Rituali praícriptas

mentis , in Horis Canonicis , &c. Attamen fa-

u

cüm nulla verbaParochi fint de efféntia matrie

EO

tis eít, licét ipfe Patochus vel teftis non intelli«

monii, Ex dictis1

üprà. Eaque verba omitténdo ;

Tofnen

gatipfos loquentes , modo hi per fidelem inter-

per fe loquendo , folum venialiter peccare , cone

[j

Vitral

pretem. declarent ptefenti Parocho — & teftibus

trà - Rebell, docent Sanchbez , Taguer. alii cum

fuam voluntatem j nam utique interpres fidelis

Ulggn

prafentis eft eque füfficiens , ac Procuratot ab-

Gobst »nm 492. Addit denique Layman. cit. &

T fec

" fentis.

2. wum. 7. Parochum Catholicum ctiam licité

Vi

Ita contra Poetium & alios, Perez, ,

Hurtad. aliisque citatis fu

aífiftere matrimoniis heteticorum in fua Paroe

Vr

s& Diana part, 16

wr nec fae

^ fl

;shia egemium,,aüfxg id a-.ingn vetac

teall, 13. fejal. Wf Gobat.

La

x

(l)ll(lln

hi d'fp

n

F

A

2 d

[

$49

— $. II De Matcinonio t Seramestn d

!

W"!-i 1.-'Ca:t€rum quamvistam Concilium Tri«

N

ïibnäjco»m*municationis cum harreticis ; þüm ii

A

fint tolerati : tec ratione reverentiz Sacramenti ,

dentinum, quàm Lateranenfe cit. c. sltimo, De

uod ii indigné füfcipiunt ; cüm ipfe non fit mi-

(andejlina deponf. intenderit, quüd denuntiae

tiones ab utriusque contrahentium proprioPDae

:

niller, fedaffiftens cantüm & teftis: nec infre-

quenseft , quod affiftat matrimoniis indifpofito-

rocho fiant fi illi ad diverfas Parochias fpe&tent;

vt docent communiffimé DD. cum Sanchez

!

rum. Cert? nimis difficile foret, ipfis negare fa-

eultatem contrahendi , aut cogere , ut contra-

difp. 6. Addit taxïrig'n",Laymgn cit, 2492, 1C. non

hantcoram miniftro hzretico, qui nullam juris-

debere damnari confuetudinem , que adhuc ho-

dié in quibusdam E(:,c!eüiä yiget, ut denuntia-

K |

dictionem liabet. Quidquid contrafentiat Tat»

tiones fiant duntaxat in Parochia unius fponfi ,

![,

|3

nef. ??ud Gobat ».

—

1

t

$, V.

inqua nuptiz celebrandz funt; multàm enim

valét confuetudo in his , qu& ex jure pofitivo

Prani[fs de Pr

acepto. tribus d

ensntit-

proveniunt , preel

F(.&hïg

]

declarato,

srim jn propofito nop Saig

.

»

"

J

72

.

IL Denuntiationes

ifle funt velut quafi e

i

k Extus Concilii Tridentini Seff. 24.c. 1. D

die379

"reformat matrimon. lic habet. Saeri La-

&um Epifcopale , quo przcipitur fidelibus,ntfi

noverint aliquod impedimentum,five dirimens ;.

geranenfis (oncilii fub Innoceetio 111, celebrati

ve[ligiis inbarendo pracipit (Sacra Synodus ) «£

ut confanguinitatem affinitatem , &c. five im-

dmpoflerzm antequam . mnairimonia contraban-

pediens tantüm ; ut votum fimplex Caftiratis ;

vel fponfalia cum alio vel aliacontracta &c.illud

Yav , ter a proprio comrabentium Parocho, tribus.:

gontinnis dicbus Fe[lis in Ecclefia intev Miffarum

Parocho manifeftent. — Quaré confcius alicujus

impedimenti inter fponfos, per fe loquendo, te-

olemnia publice denuntietur, inter quos matri-

mouium coutrabendum [it ; quibus desuntiatio

netur illud manifellare fub . mortali, ; Osgxez.

J

. mibus fatlis, finullum legitimum opponatur im-

'Tum propter divinum Preceptum de impedie

l

mendo peccato proximo:tim propter reverentid

"W

pedimentum ad celebrationemmatrimonii ín fa«.

sie Ecelefia procedatur. Ubi Parochus , virodr

Sacramenti, Tüm propter boc ipfum przceptum.

d

j

uuliere interregatis Q? eorum mutuo :,onjänfpf

Ecclefiafticum ob gravem finem graviter obli-

intellel1o, vei dscat : Ego vosin imatrimonita con-

gáns Idque non tantum certilf:mo verum eft,

i

jingo ia nomiue Patrisey Filii d SpiritusSantlis

quandoó fponfi confcii impedimenti volunt ma«

Dv

litios&contrahere : utfatcntur omnes : autlicét

ii

l

velaliis giætar verbis, juxtaveceptum unius-

ujusque Proviucia ritum, . Quod fi aliguando

ipfi ignari fint. inipedimenu , fed periculum fub-

fl

e[lep

probabilis fuerit fu[picio , matrimouis malitiosé

eíl, quod pofteà nanifeftetur ilud; fed etiam ves

rum elt , "quando ipfi ignorágt impedimentum ,

ci

dmpediri poffe ,. fi tot. prace[ferint denuntiatios

vae5 toc velung tantim fiat ,vel (aitesa.Parocha -

& noneft periculum , illud pofteà manifeflandi;

ynvlá

küm etiam materialis irreverentiaSacramenti, GC

u3

P duobus vel tribus teflibus prejeutibus matri-

quonium celebretur , deinde axte illius confuzia-

gateriale péccatum . proximi fit impediendum ,

ml!f

tionep denuutiationts in Ecclefia fiaut , ut f ali-

quandb facile poteft : juxtacormunem DD. apud

atb

£itatos, etfi cunc probabiliter negent Pontis: ,

j

m

g2 [ibfmnt , imped imenta , facilins deteoantur ,

tf ordinarius ip[e cxpedire judicavierit, ut prao

Perez. j Barbofa , Bur £haber apud Gob. caf. 13 .

at

num. $32.

ubdíi autem malitiosé contrahere

-ditle denuntiones vemittantur , quod. ilius

,dagjk à

pradentia & judicio facra . Sysodus relinquir,

vellent, Certum eft, debere-manifeftari , etiamíi

48

. Hadtenus Concilium.. Ubi aliqua pro neceflaria

impedimentum oriatur ex deli&to gravi, fitque

otitia Confeffarii notanda fünt.

i

notumuni foli, etiamfi illud noffet füb fecreto

;

Dd

4

du 4

E

"

z

1. Denuniiationes ifte non funt de

(abffanda

naturali;ctiamfi priüis fuiffet prftitum juramen-

ecatit

fen valore matrimonii , ita ut fi omittantur , irri-

tum de non pandendo; quippéquianecfceretum

u

Hu

tum matrimonium cenferi debeat.

Ut contra

maturale, nec juramentum obligat cum tanto

A

Menochium & duos alios JCtos ,. docent om-

incommodo animz , & bonorum aliorüm. Vide

u p

. fes "Theologi, ac Canoniftze comminuniffimé ;

Burghaler

(egt;*ærid 2. MJ ch Sed d(c( hoc mox

uahl&ü

Cüm nec ipfüm Tridentinum , nec ab eo allega-

T*

áteruga. -

&

'sum Lateranenfe Concilium id ullo verbo fi-

- HlI. Teftisyolensm

äni-fe&are impedim.gqmgq $o

yg(hll! !

q1l

gnificet : fed funt tantüm de neceffirate praece-

conjun&tum cum infamia, utpot? ortum ex graà-

j

qt^

p , utabsque gravi & mortali peccato omitti

;vi delicto fponfi vel fponfe , debet , fervatoor-

jf

fit) th

Aton poffint , càüm qmateria praecepti , graviffimi

dine ;hafïga.-tis & correGHionis fraternz , prius

; ii

moment fit, ne filict matrimonia invalida

monere obnoxium illi impedimento folim., ut

(

-ontrahantur. Execpto tamen : nifi ob gravem

defiftat à cogitato matrimonio , alioquinfe fuae

jfn

(l

& urgentem caufam Epifcopus difpenfet, & in

sonícientim fatisfa&hurum in eo denuntiando,

il

l qit

€afu neceffiratis urgentis, cum Epilcopus adiri

.Huic admonitioni «tiam repetitz coram uno

1 CW"

Jbono viro, velbonà foeminá,maximé coram pa-

" nonpotelt , ipfe Parochus dictas denontiationes

j jd

omittere poteit & debet. — Utuno cafü expreflo

zentibus, fi non acquiefcat ille reus vel rea illa,

jam omninó fervandum erit preceptum Chri-

" pue

Keadem eít ratio de fimilibus ) indicat ipfur

"T

:Concilium., & cx commvni docent Sanchez

fti: dic Ecclefra ; & quidem , ut jam innui, debet

j

:

€ Ecclefix feg Parocho

w

T

2

. difp. O. num. 2/7.Layman.cit. tratt,

1944

dice

Z2n

dumens

, y&&s I(V Sch.AM,ENTxQ

^

é

M

»

b

r

$50

Sbul, Sacram. Pars IP Cap. L.

tenebatuf tamen. Anna ïillämf.db alio pratextu

L

dimentum infamatorium noffet füb fecrero natu-

rali, juraffetque fenon manifeftaturum. . Juxta

dehortari ab illo matrimonio, fi aliunde haberet

Urfüla juftam caufam recedendi : fecüs , fi non

Ji

communem DD. Saüchez 4.. 3. difp. Y3. tHMm. G.

[/

Perez.difp. 43 etl. 6. n. 8. Dicaftil. difp. 3. dub.

juftam. Sic Gobart ibidems ». 558. Recté refol-

28-«um. 299, Gobat. caf. 13. . $ 36. Tandem

vens;non fuiffe obligatam;fcelusfuum nefandum,

j

omnino ceffabitobligatio manifeftandi impedi-

manifeftare , fceleratam illam , qua filium füuum

d

mentum, imprimis quando ex revelatione immi-

cum ejusdem & fuá filià contrahére matrimo-

net grave malum revelanti five aliunde,five ex fe

nium permifit,et(i egerimé ; cüm aliaratio non

aK

jue

v. g. indelicto complici; non enim tenemur cum

fuppeteret impediendi inceftuofiffimas nuptias ,

nifi prodendo füuum nefandum flagitium; nam

Tet

gravi noftro incommodo promovere correClio-

inà

nem proximi , vel impedire ejus peccatum. Oss-

certé lex naturalis charitatis de correclione fra-

did

nc5. Deindé quando timetur grave fcandalum ex

terna fe ad hoc non extendit ; inauditum veró

revelatione. Ex communi Sanchez cit. z. 9.

elt , quod lex vel preceptum humanum com-

YX

d

Addit Gobat s4m. $ 36.idem dicendum,quando

prehendat tam tragic

imminet gtave; damnum alteri innocenti in

Calus.

g cru??-tos;&;pfldmdos.

f

il

honore , fama. fortuna, vel vita. Ratio commu-

"4

Sc N N

nis eft ; quia neq; lex charitatis, neque reverentia

[r;

Eff

ä?m eflGratia

[anctificant,e triplex 7

[

Sacramenti , neque praceptum Superioris poteít

inm e[fentiale matrimanti, Fidei , Prolis,

obligare ad tale incommodum ; quandoquidem

&6 Sacramenti indéffolubilitatis. .

non fint facienda niala , ut eveniantbona. 244

L V& f Acrimonium eo ipfo, quo$- t. proba-383 -

?

E

1

Rom. $. Declarabo m

1

tum eít, effe verum Sacraméntum novee

D

tiüs.

;

'o'x*ugo & altéro cafu ipfe-

Legis , etiam probatum manct ejus effectum

381

]V. De

nique & ipfzmet fpähfusl vel Afpon'fa

principalem effe Gratiam fanclificantem , & jus

"

fcienter laborans aliquo impedimento, etiamfi

adgratias actuales pro tempore & occafione

non interrogetur, tenetur aut manifeftare fuum

-conterendas ad debité Gt.fruCtuosé obeunda

J

[

i

impedimentum, eító conjunctum cum infamia :

munia & füfferenda onera matrimonii : Idque

aut defiftere à propofito contrahendi ; quia tene-

maxime, cüm matrimonium fit Sacramentum

D

tur non peccare; fingulariter auté tenebitur ape-

etiam in faCto effe , perpetub repraefentans con-

rire,velà matrimonio defiflere , f1 interrogetur &

jun&tionem fpiritualem Chriftt cum Ecclefia;

i^

Verbi Divinicum natura humana.. INec de hoe

/

Parocho: an laboret impedimento? communif-

fima cum Sanchez 4ifp. 1 4.alii paffim. Ratio eft ;

effe&u aliquid. dicendum fpecialiter fuperelt,

if

quia licét interrogatus non teneatur refpondere ,

preter generatim dicta de effe&tu Sacramento«

quando ob füam veram refpontionem effet pu-

rum in generep. J.c. 1. SeG. 3.

t

Jl E

niendus , cüm nimis difficile foret,fe ipfum accu-

. Matrimoniiporró ( quatenüs contractus84

L

4u..

fare in ordinead poenam attamen quando inter-

& Sacramentum eít ) : effectus numerantur illa

2

rogatio fit folüm i ordine ad evitandum peéca-

tria bona eífentialia matrimonio , quatenus vin«

^i

tuim;ut fitin propofito , adeft obligatio refpon-

culum eft - € finimirüm accipianter quoad obli-

dendi fyncere : f1cuttenetur fyncere refpondere

gationem & a&tum primum. ) fcilicét Fidei, Pro«

4/7.

f 1

irregularis petensfufcipi ad Ordines. Ais : quid

lis,& Sacramenti,que eleganter explicat. D. Au-

ergo agendum fponfo vel fponfe, quando tiec

L

guft. l. 9. faper Genefin dicens: 4nfide attendi-

^

4 Tf

impedimentum füum poteft manifeftare fine

IY , neprater vinculum coujugale cuum -alefäro

f [

graviffima füa infamia , aut etiam periculo vitz

coucumbatur s 1n proleyut amanter [ufcipiatuw ,

i

exuna parte,nec ex altera parte poteft defiftere à

b:(u;gnö nutriatur, Relz:giafä edsscetasr : In Sactáo

H T

matrimonio fine xquali graviffimo difcrimine

mento , ut conjuginm non [iparetur , & dimiffus

vel dimi[Jaynecausá quidem prolis,alteri conjun-

velincommodo? refponfionem habes fetl. 1. $.

3. In impedimento vis. às.23..

gatur. Sic fan&tus. Vide etiam Laynia

*

Pro cautela confeffarie cape hunc cafüm. An-

IO. párt. 3. in initio.

,

^

sbo4

3

38

)

na dicitad Confeflarium : Urfüla defponfata eft

III.. Bonum ergó Fidei confi

ftitin oblrgntm-; 8$ |

£

Petro , & jam facla eft prima denuntiatio , fed

ne fetvandi fidem toti. conjugi;cim petit; & foli

tj

Margareta juncta Urfülz in fecundo gradu con-

conjugi. De quo ex profeflo c. feguent, fett. 3. *

Wl

fanguinitatis mihi ob certam caufam füb fum-

4. Bonum prolis confiftit in obligatione fufci

ro fecreto faffa eft , effe fc carnaliter cognitam à

'piendi , nutriendi & educandiprolem. Dequo

fhiriy

ln M

fponfo Petro non ignaro cognationis. "encorne

aliàs in quarto Precepto ; neceffaria tamen indi-

nihilominusobedire Parocho precipienti mani-

cabo infra càm de debito, in fine. Bonum Sacra-

A

lriny,

fcítationem cognitorum impedimentorum ? Re-

menti confiflit in indiffolubilitate matrimonii

Atfv

l

fpondit Confeffarius : teneris. An recte ?*Refpon-

vivente utroque conjuge;feu , utloquuntu£jura ,

U

det meritó Gobat eodera s. 527. nontedté:

in perpétua vitz focietate ; hac enim velut Sacra-

P""fh

erraffeturpiter ; graviffim? enim peccaffet Mar-

mento ac facro figno vel fymbolo reprafeütant

li

Bareta , fi manifeflaffet crimen Urfüle ; utpoté ,

matrinmionium , & conjuges indiffolubilemicon-

li í

quz plané erat innocens in ordíne ad illud matri-

l

hii

h

monium.

jun&tionem Chrifti cum Ecclefia, & Verbi Di-

Qu

are necipfa Margareta tenebatur

vini cum natura humana, Et de hocbrev

"

"i 1f

iter hac

direéle. zganifeftare Iüpm crimen à

n Am

le&ä velin

ultima Subfectione, :

(Qmmv

1?! Pl'z-

p

!

&

[

d

[2

$51

-Sedl ,zv; De Mgzz;mgn;z ;gdgäzzg;zzäatg:

j

E

j '3 86 ; IV '--Prænotandum-autämy'eü 5 düþli&m eflc

5.].

X

. , modum ditfolvendi matrimonium,quoad vincu-

jene jure

T

- lum, & quoad torum.

Quoad vinculum dici-

j Ex primeva fui inflitut

X

divim «f

*

1.

»

indiffolubile. -

.tur diffolvi matrimonium , quandó nexus & ob-

Ja'.;gg

lm

Ta exprefsé Concil. Trident. feff. 24 du

: ligatio inter conjuges fimpliciter tollitur , ut ve-

l

ürina de Sacramento Matrimonit,probans ex.

IU

. ré definant effe conjuges,& utrinqae liberi eva-

vétbis Adami Gen. ?. & Matth. 19.444trímonii

mo-t

. dant,ac fi nunquam conjugati fuitlent, reftitnun-

u

perpetuum indiffclubilémque nexum primus bue .

. türquein eum ftatum , quem ante nuptias ha-

-Wp

/. "buerunt ; perindé acíi uterque mortuüs revoca-

mani generis pareus divini fpiritus inflvutiu

prouuntiavit.cum dixit : Hoc nuncos ex offibus

.Tu

. returad vitam,po/Tet uterque convolare ad aliud

t

meisG caro decarne meaygtnamobrem velinquet

matrimonium. D'ffolutioautem quoad torum

bomo *Patresn [asumt matrem ,ct adberebit -

[:8

. dicitur, quando manerite vero conjugio quoad

xori fua D erunt duo in carne un4, Ó c, & polt-

ul

Iviaicülurn,' folüm liberatur coniux obligatione

Lj

eà ejusdem nexüs firmitatem ab Adamo-tantüm

/, ". debitum conjugale reddendi,cohabitandi,cete-

ràque officia conjogalia preftandi , feu , quandó

anteà ptonuntiatam confirmavit Chriftus, Z4at.

9. dicens:/ta4; jam non [wnt dao , fed una caros

faltem acquirit verum jus negandi debitum , &

quod 'e,vgö Dens conjunxit , Zomo non fepavet.

catera przdicta , ficut fieri

per äd'ulterigm',' di-

Et ibidem replicantibus Judaiis libellum repudii

»;-e;-n'us e. /&'q.ueiat.- fn fine.

à Moyf: permi(fum refpondit Chriftus : 240yfes

adduritiem cordis veflri permifit vobis dimit-

ii

SUBSECTIO; -

teve uxores veflras,ab initio autema non f*it fic,

te &* diffolubilita

C'c. Ubi Chriftus manifeflé oftendit, matrimo-

pe*indigwawm

x

!

D

trimoni -

te uw

niumàprimáfui inftitutione fuiffe indiffolubile,

^

(N

i

«

SuMMAkIIA-.

ac deinceps etiam in Lege Evangelica idem ob-

fervandum effe;exclufo omnino illolibello repu-

M

S 3?3. Y difino ; 384- ac etiam jurenatura.

1'1

. d80. Salteminchoatzge , iudilfolubzle eft. omne mn/trimo-(

dii Moyfaico. Denteronomii. 14.

um , lcgitimum ;tatum.,coníammatuis:

u

p

II. Infuper matrimoniuzi quodcunque legi-38 9

[ 491« Mdeoque etiammatrimonia baretico

timum, etiam infidelium , ipfojute nature effe -

Jolubilia funt , aut zulla.

rum aut inflif-

B

3l

indiffo'ubile docent permulti DD. Sor.Pafquezs .

i;d'

322 Matrimonium infdclium y etium confummatum ,

d

(

N 3 Jfalstur per unius conterft 68 baptiaati aANud matri-

Ret], Pontius, Bellarmin. Hurtad. (2flro- Pa-

i."

amonium contraitum.

lau:.Leander,eósque citans Tambaurinus. Ratio

intt'.'. I

2

4

Matrimonium fidelium. vatum

.

(4:?)::27? /ölüifttr p

potiffimurn eíi:, uia certum efl;naturaliterillici-

T

-- profeffouem Religionis.

»

R

-

388. Etiam po[f multos annos(ubi 399. de p

tum effe concubitum vag.m,& communicatio-

riG?lcgä ?rï—?

nem virorum & uxorüm indifferenter; cum id.

d

7ni bimeffris. )

"

401.- A4c etiam per JW:n]a!ibrätm Pantijïbis.

A

repugnet fini principali matrimonii , fcilicet fa.«

QU

402. Sol&untur fundamenta contraria.

"

u P

M

N

Íceptioni,educationi prolis : ergó certum debet

Nf

D

atrzmonium $er2 . confumsmstum ftde

effe matrimonium naturàá fuá indiffolubile ; f1

fbl |

j

3

f

- 07 )E/i tamen folubzle quoad torums

ipipliciter indiffolubile. 40 g- quoad Gi?zczt[um.v

enim naturá füa effet folubile, ficut cateri con-

j

408 1. Per Profeffionem Relzgionit ,m

tra&us mutuo confenfü , paffim poffent relinqui

D

! de licentia alterzus fatlam:

gtu;) can/äk/æ » /Gelj

viri & mulieres;aliis matrimoniis,duclis: sicque

f!f!ödi'fy'ï, 0000 a. T. Per fafleptionem Ordinis facri.

r

!

:

reipfa admitteretur communicatio virorum &

d

III. Per .

ft&t

,"4(2'-.

milfum &

2 fmpk.ic r;zþzli"tatz'xn

mutuo canþn/it c'-

uxorum : quz jiure & lumine naturz negatur ab

ial

omnibus etiam Ethnicis.| Contrà tamen matri-

$at

ij.- ,IV' P;)f e!fcä(?io.nkem continentie.

monium non effe ita naturá fuá inditfolubile , ut

iij

M ASSER T1Q.

ejus diffolutio juri naturali repugnet; docent alii

u

probabilius, Sanchez /, a. difp.1 3. Conink dif.

)n-. lt^ |

: Mtrirribniu;n omrne. ,!eg:'tiriwb $ ;Atum,'

26.dub. 2. Layman. tratl. 19.part. 3. s. 2. Ra«

M

ton[ummatum ex primava fui inflitutio-

E

tio efl;quia,fpe&tato jurenaturali przcise,veriffi-

ii

i

vt carucoefl indifflubile ; adeóque etiam

mé nihil tám naturale eft, quàm eo genere quid-

ij

b.4 eticorum matrimonia auit indi[fvlnbilia funt,

piam refolvere,quo colligatum eft. Kegula 3 3.f

i

aüt'ver:ü;-mglla,(y' emeri cogcubinatus. AMatri-

De regulis juris. Neque ulla adfertur ratio, cur

Jncfüii[l

monium legitimum infidelium etiam con[umma-

non etiá matrimonii contractus , perindé ac alii ,

pe

tum [olubile eff per unius conjtgis converj/ ac

Ípe&tato jure naturali pracis&;per mutuü juftum

d

baptizati aliud matrimonium contratium.Ma .

!

cenfenfum diffolvi poffit, nifi quod talis diffolu-

j t

trimonium vatum fidelium etiam folvitur per

tio repugnet fini matrimonii & : bono prolis , ut.

",:monii

Profeffionem . Religionis approbate , G ob cau-

di&um eft:atque hac ratio non oftendit folutio-

|

fam urgentiffimam etiam per difpenfationem

mijllül |

nem miatrimonii per fe intrinfece eife malam,fed

r

Pontificis. Matrimoniumcon[ummatum veri f-

felàm ratione adjuncti,quod fzpiffimé abeft , ut

jeit

delium /impli:üe'? indiffolubile eft quohd VinCu-

fi proles jam perfecté educata fit, aut ob uxoris

j

Inm fed ben? (olubile quoad tortem per divortig,

M

fenium vel fterilitaté nulla fpes generanda prolis

g

Jve ob crimen,fiue ob zmajorem vite perfethionem

fuperfit:Quo cafu folutio matrimonii magis có-

juP )

^s UHec Affettio &ayna parte fpeculativa eft, &

ferretad bonum.| prolis, ejüsque generationem

»göntäoyer(ä**; expli;p quantüm fatis eft,

cum aliaconjuge quälm',rCPUgnef. 'Tandem fi

T

L

ZL à

in

V

1

s

lïheo'l.* Saci'amm't. Parslï/ Cap. l. :

[

anima fideli, pkr dite&iqxiäw(li!;arïtat'is & Cratig

in

diffolubilitas mattimonii efï'ef de jure natur&

T

ftricle , non potuiffet in ea difpenfare Deus,per-

tántum : quze unionon eft omninó firma , fed in

'"'Ii'n'gulis' faltem membris folubilis per peccatum

mittendo libellum repudii in Lege Mofaica, de

.

ii

uo füptà mentio.

h

mortale. Per matrimonium autem confumma-

tum,factà unitate carnis , repraefentatur conjun-

Qm

390 III, Placet fententia me

dia cjusdcmSaneheL ?

Conitith , Ferex,, Herinc, aliorum : Indiffolubi-

&io Verbi Divini cum natura humana per unios

/mn

' nem hypoftaticam affumpta , quz ex eadem or-

[

litaté matrimonii fundari inchoativé in jure na-

türali , ac ipsá naturà matrimonii fpectatá in or-

dinatione Divina omninoó eft indiffolubilis, . Et

T

m

dine ad debitá prolis fufceptionem & educatio-

— hinc non eft mirum , fidicemus , matrimonium

ratum quandóque diffolvi poffe, confummatum

Atumm

nem,qus certé excludit concubitus vagos,SC exi«

of

git aliquá indiffol

1

[

ibilitaté matrimonii, ut faltem

veró nunquam intetfideles baptizatos, atqjadeà

,

etiam inter lhiareticos;

b

j

ht

prolibitu & propria authoritate contrahentiü,8t

absque urgente caufa diffolvi non poffit, Omni-

Quare dixi per parenthefin, matrimonia h-

Lt

veticori aut indi[folubilia effe,aut nulla, & me-

[

moda auté ditlolubilitas matrimonii, praefertim

confunimati fidelium pro omni cafu completé &

v0s concubinatus, Ut laté probatGobat. fratf.10.

Tin

' formaliter effe à jure divino pofitivo N. I allega-

caf. 9. Et Ratioeft ; quia omne matrimonium

D

báptizatorum eft per fe loquendo Sacramentum

M

to;idque magni Sactamenti feu magni. Myllerii

- causáyptopter futuram Verbi Divini Incarnatio-

& indiffolubile : ut claré dicit Pontifex cit. e. -

10

uanto. de divortiis, Aut ergo heretici habent

m

nem,quátunc ab Adamo prophetico fpiritu re-

velatá effe;fignificat Apoftolus 42 Epb. g. & do-

géneralem intentionem contrahendi matrimo- -

qei

nium more fidelium & Chriftianorü,ficut Deus -

T

ent D. AugulLinus /.9. de Gevefíad litter.c-Y 9.

alii fan&i Patres. .Notà hic; quódhac indiffolu-

& Chriftus inftituit ac ordínavit, & tunc erunt

[t)

bilitas dicátur boná Sacramenti : & matrimoniü

Sacramenta & indiffolubilia;non ob(tante erro-

fidelium efferatum , feu indiffolubile ratione Sa-

re privato , quo non credunt ; & non intendunt -

(

cramenti triplici fenfu intelligi poffe : 1. Ratione

Sacrameütum & contractum diffolubilem con-

ant

ficere : confequenter tunc nion erunt folüm con-

hii

Sacramenti myltici , fcilicét quatenus Matrimo-

niü eft facrum Mylteriüi reprafentativd conjun-

tra&us politici , juia ratio Sacramenti tollit il-

d1g01

lam civilitatem,& confert facrationem,ut fic di-

Quf

&ionis Verbi Divinicum natura humana & Ec-

cam: Autexprefs. intendunt folüm contrahere

lim.

Clea: 2. Ratione Sacrimenti proprié dicli , ut eft

fignum Gratiz fanGtificantis ipfius matrimonii j -

civiliter & diffolubiliter pofitivé excludendonó

ii

:

tantim rationem Sacramenti ( quo cafu adhue

nam indiffolubilitatem matrimonii inter fideles

t

oriri c'ïx ipfo Sacramento à Chrifto matrimonio

mianeret contraclus indiffolubilis inter Baptiza-

; ji (

tos in noffta fententia fupra ) fed etiam indiffos

arinexo,elt communis fenfus,St docerit /Amocest,

m'u(ix'—,

lubilitatem ; & tunc contráctus matrimonit ii«

x

MM

Lopez lii apud Saschez. cit. & pleriq; RR.inter

ter baptizatos fimpliciter rullus erit, cüm indf-

quos Zfvería & Marechant. nofter.3 KationeSa-

Ti

folubilitas fit'conditio effentialis matrimonii fi«

- dlid

. camenti Baptifimijnam majorem illá , & omni- *

modá indiffolubilitatem matrimonii fideliü oriri

delium faltem confummati : & confequenter

n T

-erit concubinatustantüm. —Fateor tamen, pro«

TUj j

ex Sacramento Baptifmi , exprefsé fignificat c.

babilem effe Sententiam multorum RR. etiam .

.. Quanto, De divortto. Etfi matrimonium verum

- mteí

tioftri Marchant, Tribunal. tomo 3. fen fpeenl,

iuter infideles exiflat , wontamenefl vatum , ut

^tiy af

- etianpoflquam coufuinatis efl, nullocafu diffeloi

HAB, 1. tit. 2. Matrimonia héretcorum effe.

coíitra&us civiles diffolubiles;atque per conver-

i

pj

Jit inter fideles aute veri & vatis exiffit, quia

f i

SAcrdmentuu

fidei id eft Baptifmi , quod femel

fionem ad fidém eo modo folvendos ; quo mox

dicemus de matrimoniis infidelium.. Quem vi«

I

admiffum e[ficit coujugii Sacrament , ut spfum.

LT u

dere potes;fed jun

|

i sanjugiän;,illadurantq,perduret.' Hzc ibi,-

ge ei Gobat £5 Mppendigf

N R

391 IV.Quamvis ergo matrimonium etiam legi«

Xj. 16. 17:

j

Mi

4 L

;

.

timum feu ratü tantum fidelium ex ipfo mutuo

150 j

confenfu & pacto ( maxime accedente ratione

Matrimonium infedeliuta etiam cón[u

bzm?:'g

Af v

Sacramenti ) five ex natura fua, (ive ex primzva

£umydiffolubile eff per suinins conver & bap- .

:pud

Adli

inftitatione Dei contineat individuá vitz focie-

tizati aliud niatrimonium contratlum.

i

*

^

395'

a

Atn

tatem & indiffolabilitatem aliquam fuper alios

U

andó duorum conjügumi infidelium non

il

t dUXw

Q

eebaptizatorum , converfus alter ad. fidem.

L]

contra&tus;majorem tamen firmicatem , & inter

Q

baptizatos;omnimodam indiffolubilitaté ex ea-

baptizatur, non dirimitur hoc ipfo matrimo-

Átrit

dem Dei'ordinatione obtinet per. actualem ejus

nium prius validumi; nam péf Saeramentum

f Qta

ufum ad confüiationem copule cárnalis , quà

Baptifmi non foluuutur conjugia , fed crimina

tandem fiunt una cato vir & mulier.Ut fignificat

dimittuntur : inquit Innocentius III. e GAM(-

Chriftus Afattb.1 9. Itaque jam nou funt duá fed.

smus. Dedivortiis.

MHW.

sna caro:Quod ergó Dens conjunxit , bomo 05

II Acamen fi conjuge urio a

d fidem con- 393

PVW

feparet. Cujus ratio myftica jam toties in(inuata

4erfo , alter fponté recedat, aut cohabitare. nolit

traditur c. Debitzm.de bigamis.Quia per matri-

fine fidei contumelia, blasphemiá Divini No-

monium legitimü vel ratum tan

e ad pec-

1N

tam fignificatur

minis;periculo fubverfionis , induction

(

conjun&io Chiitti v

el Verbi cum Ecclefia vel

Ío. Kaliud

$

'catum , conceffum eft. fideli - conver

.mnatríe

-æ

&

i

D

/

i

- Seck, Ilvl;' De Matrimoni in'*(lzïo/zzäg'ïz'täte. :

A

! coefammatum pev. folezznem prof:/]äanerä alte-

Vïüiti"iimoniuln*ï conträhcre $ qüo 'contra&o prï;is'

l

matrimoniura penitüs difolvatur. Prout diferté

rins conjugum uon dirimi anathema fir. Ideui-

A

definitidem Innocentius IIT. c. Qaasto. eodem.

que decérnitur variis Sacris' Canonibus. ei De-

f

.Ex daro Textu Apoftoli. 1. Ad Cotinth. 7.

ercta Legalia 37.qnafl. . Extrav.antique; De

Ill«

E - Quid fi infidelis difcedit , difcedat ; món enim

vero.c.2. c. Ex publico c. Exparte C'c. De cons

IQ*

verf. conjug. . Quo autem jure folemnis Pro-

! fervituti(id eft jugo matrimonii prioris ) fabje-

J

us ejf frater & foror in hujustmüdi:

.

fefsio folvat matrimonium ,. controverfum eft.

i

nfideles ad fi-

Communis fententia eft , folvere jure divino , &

[

94 1ll. Quóodfiambo conjuges 1

;

.— dem convertantur ; & baptizentur ; eorüm mas

privilegio à Chrifto tradito per Ecclefiam. — Ita

i

trimonium , quod ànteà ratum & iridiffolübile-

Scotus 4. d. 3 1. quafl; unicá s. 4. Herincx difp.

ii

ï

4 sum. $. & plurimis citatis Sanchez /i e. Pon-

,

omninó non erat; peripfum Baptifrnum efficia

turratum ; & ominino indiffolubilé poft con-

tiusfuprà, Tdmbur. c. f. tra&l« 6.5numi 4 Eo

f

r

uód nullum exftet jus ; quód primó hoe fta- -

fuümmationem zqué,ac fidelium. Séd nünquid

y

eetiam efficitur Sattámentum ? Affitniant cüm S,

tuat: fed Pontifices. locis allegatis potius füppo-

]u

nuiit ; & declarant , tale matrimoniüm per pro-

Thoma & plutibus congeftis Sanchéz /. 24 dtfp«-

Jl

9. Coninck. 4ifp. 24. dub; 2. Laynüán. trat!. 10

feffionem folemnem folvi;urique jure aliquo al-

üori; Contrà tamen folveré folo jure Ecclefia-

1

part.2.cap.5 .num.S.Rationem dant ; quia eo ips

ftico ; féu fola Ecclefiz authoritate , quani per

fo, quód converfi poft Baptifmum confentiunt

orró cohabitáte , eumque cónfenfüm qüocun-

antiquiffimam Traditionem accepirnus , qu&

probabiliter docerit alii Hesriq: 44edina ; Lef^

que figno declarant, Contra&tum pracédentem

matrimonii confirmant;& ratificant , ipfiq; mo«

fiisConinck, eósque citans Layman. e; 6; s;

j

3. Eaádemi rátione ; quá mattimoniuri contra-

dó incipiunt effe de novo facrüm fymbolum

n

conjunctionis Chrifti & Ecclefiz , adeod; etiam

hendum ditimere diximus Se&. y. $; 6;

i

conyruum eft,üttunc potiantu£ gratià fanctifi-

II Profeffio folemnis penitüs diffolvit matri- 199

(

itoniüm rátum quoad vinculuim , ità ut ea emif-

cante. — Negatautem mordicus nofter Hetincx

"

bic difp. 2. quefl. 2. nttm. 19. e0 quód Chriftus .

sá (quam proindé exiþe&are debet. ) conjux in

jl

fzculo remanens libere poffit ad alia vota tran-

"

n

dignitatem Sacramenti annexuerit ipfi contra-

AK

&ui feu a&tuali contra&tioni & indadlioni vin-

fire. Et infuper,fi profeffus talis anteà conjux à

fummo Pontifice difpenfetur à fuis votis folem-

T

culimatrimonialis, non veró innovationi feu

d |

nibus; & egrediatur ex Religione , poterit

períeverintie ejusdem Sacramenti matrimo-

dhü | -

ii j qiamobrem étiani matrimoniun fideliuam ;

quánicunque eligere pro füo novo mattitonio :

(iit»

idque Verüm eft ; eiiinfi üterqué conijux Reli-

1

qui Contrahéntes exclufiffent fationemi Sacrá-

ifos

| 2

menti 5 üon tranfitetin Sacramentum þoüefä ,fi

gionem affuinpfiffet , & deiride fimiliter difpeii.

j i

fati poterunt cum aliis quibuscünque mattimo-

conjages illi posnitentid du&ti innovarent com

jl

fenfuni cum intefitione Sacfamenti : ait idenj

hiocopulati: Rátio clara eft; quia jám rüptum

nil

ibidem: Tu erede; quod plácet.

fuit priüsvinculum : iddue etiàm ex communi

t

fententia exinftituiione ChriftiDomini. At-

i 39

g lV. Siinfideles ante. Baptifmum contraxe-

E

runt ibátrimonium cüm impedimento diri-

que hinc ulterius fit , u talis Relipiofus antea

n

conjüx peccet contra caftitatem : peccat quidem

mente folo jüre Ecclefiaftico ; ut confabguinitas

/,ml,

J

tis, affiriitatis, &c. poft eorum converfionemi

facrilegé contrá votum , non tamer coimmittit

adulterium ; cüm jam matrimonium ; vinculo

ndt

ac Baptifmuin ; verum & ratumi cenferi debet;

ytte

quiain infidelitaté contrahéntes Canonicis con- :

foluto; nullum fit. . Pari todg contrà caftita:

;(

yfor

flitutionibus mnom adílingebantur. ^ Exptefsé

tem facrilegé peccabit; fi c,opule/tur cum ea ipfa,

mv

cit. c. gaudémus: — Secus ; fi impedimentunt

£um qua anteà contraxerat matrimonium ra-

d

fuiffent jüris naturalis yel, divini; v. g.confangui-

tum; quia, diffolüto vinculo; illà fua ampliüs

Pmdm

noneft. |Secüs dicerius, quánd? quis poft ma-

nitatis in prinio gradu ; ligamen , &c. Quid fi

ergo infidelis , "l'urca v; g. anteà plures uxores

trimonium confünjmatum per divortium pro-

feffionem emittit ; quia tüinc non folvitur mas

um

habuit, vel adhucomnes r etineat ;- vel prioribus

l

repudiatis aliarn tenet ? Refponfio clara eft : poft

£rimoniuimn quoad vinculum;

p

M

III. Profeffio

folemnis fo

J

Baptifmuni retinendam effe ; quairi prima vice

ivit friatzisioniumi j 9g

valide duxit. . Hac quoad infidelium matrimo-

ratum nondum confuümmatum; quocunque tein-

J

T

hia cüm in noltris partibus praxis rariffima fity

pore ; etiam poftiultos annos; & hinc in fa-

j f

óbiter infanuátfe fat.fit, lat videre potes apud

vorem Religionis ; fimuldue né altet conjux

j

w Léyman, & alios,

pimiá exfpetatione gravetur, c; Ex péblice. fe-

W;MW

fupfä citatos $ancae

l

éundüni coinmüniffimam DD,; intérpretatio-

j i

&. Uf

nem; cófjugi de ingreffu Religionis ante con-

Mfl* '

Matrimoniam vatüm fdelium [aloitur por

fumrmiationem deliberanti duorum menfium

t

Profeffionem Reliptonis approbata; ac p:'-'

fpatibin conceditur ; intrà quod vel Religionis

g

s

propofitum exequatur ; interim liber ab ohliga-

( fgenfationem Pontificis.

] 110]1

riorié reddendi debitum: quo fpatio elapfo, fi

n

N

' -fä96;l.

»

O,.lvi';-þ:ef profefïïbnem',' certüm eft de Hde

adhüc debitum quacunque caufa, quantumivis

S

- définitim in Concil. Trident. Seff. 24

dl

FC' |

injuftéconjugi neget , adhuc , altero invito ; Re-

il

|m

Cán. G. Si qni s dixeritmatritmonium famm nor

5223

(

J

E

ligioz

f

—

Y

J

?

as

554.

2

| 9'be*ol;Sa.':rammt. Pars U. Cap. l.

ligioner

n ingredi poterit ante confummationem.

rem habet pote&aæmwï&ifub 'hac implicita

eonditione uterque contraxit matrimonium |:

Utcum

Gloffa,& aliis docent Sanchez |difp. 24.

num. 27. Layman.c. 6. num. 7. Infupe*g » i intrà

ut quoufque non füerit confummatum, poffit

;

illud cempus à jure conceffum maritus .conju-

alter. ad Religionem proficifi. — 3. Licebitne

em deliberantem de Religionis ingreffu per

etiam mihi contrahere matrimonium per verba

vim opprimat(mortali peccato , (écundüm San-

de prafenti cum certo animo non confumman-

' mm

t

chez difp. 22.. num. X g. ) etli jam matrimonium

di , fed ad. Religionem fine confenfu conjugis

indiffolubile factum fit quoad vinculum, quippé

tranfeundi ? E& — Certé regulariter licere né-

fl

per veram copulam confummatum , nihilomi-

quaquam ,idque fub morrali..

Ex communi

W

nüs probabiliüs eft, poffe uxorem coactam ad-

Sanchez /. 1. de ma:rimon. difp. 43. num. r

hucReligionem ingredi;& inter Viduas velcon-

& 12. Coninck, Hurtado , AAverfa , alii cum

jugatas profiteri; quía nemo fine fua culpa ,

"Tambur. cit. $. 2.»4m. 1 y. Ratio eft ; 3. Quia

*

regulariter fit injuria uxori

3

.& quid coge-

ï

nedüm Per injuriam alterius,jure fuo privari de-

bet. Rod»tqu. Ledefma , alii.cum Sanchez. difp.

tur exfpectare,donectu profitearis; & quiatu

43.9. 6. Layman. S. 2. Postius: Hurtad. A4-

causá fruflrà fuerunt expeníz facig à tua fpon-

D

verfa , cum Tambur. cit.$. 3. s. .. At , quid

Áfa. .. Qaia fi tu forté non. profitearis , co-

D

tunc erit de altero conjuge , qui ad copulam

getur uxor cum fuo dedecore te habere con-

D

[

coegit? x. Iplum nec poffe matrimonium no-

jugäm excucullatum. 3. Quia das anfam'non

vum inire;nec Religionem p;ofiteri. Ratio eít;

paucis fufpicandi , ipfam à te propter aliquid

j

quia cüm remaneat vinculum , non liberatur

vitium fuifle derelidtam. 4. Quiafi forté ideà.

W

viscontrahere cum animo tranfeundi ad Reli-

conjux ab obligatione matrimonii , quam libe-

rationem ideó concedimus coadtz , quia non

gionem , quia votum. emiferas caftitati

Y K-te exe

debuit ob injutíam alterius fu

"

o jure pri?ari:

ponis ;:yi'dcndi pcriculdxcqnfummanöi matti-

quod non militat in cogente.

?

"

monium , adeóque votufn violandi, - Dixi au-

$

9 V. Privilegium dictum primi

hoüelliomae

tem regalariter ; Nam in aliquo raro cafu mae

trimonii,negandi debitum probabiliüs concedi-

gnz neceffitatis peccatum non effet j quia necef-.

tur folàm conjugi cogitanti , deliberanti , atit

fitas tanta vincere poffet incommoda illa , que

[

jam volenti Religionem ingredi , adeó , ut con-

modó dicla funt, ^ Exemplum ponit Sanchez.

d

. jux nolens ingredi Religionem etiam primo bi-

ibidem : Siillamatrimonii contraclio tibi effct

liO

meftri debitum conjugi petenti negare non pof-

medium neceffarium , ut poffes ad Religionem

[j

transgredi v.g.fieffes in carcere inclufus,nec ali-

fit; cüm facri Canones non reítringant , nec

LU

.* poffint reftringere jus conjugi per matrimoni*

ud medium evadendi occurreret,nifi cum iillo a*

if

nimo matrimohium contrahere. -

um acquifitum ad petendum debitum,nifi in ca-

Ut

fü , quo alter conjux Religionem ingredi cogi-

tam rare praxes. Jam.

EN

Scd face([ïgntj

-

[j

tat, veldeliberat , aut defa&o vult: ergó nec

h

— Quid de Difpen[atione Pontificis?

nos ampliüs reftringere debemus. IVavar. 24n-

Atrimonium ratum quoad vinculum409.

ft

gelus , Conintk , alii cüm. Layman cit. sse7. 3.

Á

^M

folvi poffe authoritate. Ecclefiz: feu

Contrarium tamen , nimirüm conjugem etiam

(ü

-per difpenfationem Pontificiam , negantrotün--

i

aGu nihil cogitantem de Religione ingredien-

dé & fané probabiliffime graviffimi DD. q

uoS$ .

hl

dá,tamen primo bimeftri poffe negare debitm,

lon gö catalogo recitat Sanchez infrà citandus, &

Ím

datis probabiliter docent plures alii cumSanchez

Wt

- K2.difp. 24.qU«fl. y.Pontius l. 6. c. 1. Tambur.

acritet Postins, Mercatius , alii RR.apud Dia- .

nam citandum, Herincx quoque nofter hic ä:]þ: :

ling

cit. $.4. . 4. Ratio datur; quiaqui noluità

^ Fundamenta minim

a

4. quafl. 1. num. 8.

— príncipio vel priori menfe animum Religioni

contemnenda laté proponunt DD. citt.. Potif-

D

adijcere, poterit forfan; Deo vocante, poítea per

l4

fimafuünt; 1. Chriftus Aartb. 19. apertiffim&.

UR .

menfem polteriorem : ergó habet jus cuftodien-

T

dici;:guad' Deus conjunxit , bomo uon feparet. 2.

di aptitudinem ad Religionem, adeóque con-

Matrimonium ratum lege divina indiffolubile

-ul

fummationem matrimonii differeridi.

eít: fed Pontifex non poteft difpenfare in lege

n

Inquires adhuc aliqua curiofule : 1. Quid

T

Jfi talis matrimonio rato tantüm ligatus eligat

divina.c. fuut quidam & fequentibus 25 quefh.

1. 3. Ecclefia vel Pontifex non poteft mutare.

t

^R eligionem ideb tantüm,quia ej. difplicet uxor ,

Sacramenta : matrimoniüm aütem ratüm ex in-

!laq;

velpotiüs nova nupta , ut eà fe expediat ? x

ftitutione Chrifti eft Sacramentum : ergo , &c..

Inty

"Tambur. ibidem s. 18. videtur hic licità jure

4- Matrimonium' ratum non nifi accidentaliter

p

füo uti poffe. 2. Quid fi notabile damnum ind&

W.

immineat nüpt& utpoté qua difficillime alte-

differt 3 confümmato : ergo fi Eccleie authori-

tatefolvi poteft matrimonium ratum , poterit

ma]. [

rumvirum invenire poterit ? &. in fimili San-

chez cit. »um. 27. & ex eo Tambur. cit. adhuc

etiam folvi confnummatum,quod eft falfifymum,

h!em

& hareticum :ut patebit $. fegwewt, — Addunt ,

videtur vir uti poffe jure fuo , quz enim chari-

Ws

aliquos Pontifices hanc fententiam fecutos 'earfi

W Q

tas illum obligat cum. notabili fuo damno ad

ationem ne

faeminz commoda procuranda ; nequé irro-

difpenf:

:gaffe , ut ÍInnocentius ]H A*

Wi

um

"h

gator injuria feming , quia ctiam ipfa pa-

j

e;f C

ex

driagus VNI.L& Pius V Sed hocnihilurg

-

*

k

"

!l

u

7

W

5$5

i

J ;s;äz.*w; De Matrinonii ;n;z;yzluä;?;wg.

[

[

ex alia caufa pu'tuerïnt moveti ad negandam di-

tit vinculüm mairimonii -fatï;,/ quo w)inculo fo-

lt

fpenfationem , quàm ex defedtu poteítatis agni-

-

luto ceffat obligare lex diviaa , qua jubet vincu-

lt

to.& longé plures P

x

6ntific;s gam difpgnfatio.

lum matrimonii perpetuo confiflete :-przeter-

nem concefferunt.

H

quàm fi füá ipfius , aut Eccldfiz.authoritate dif-

ls

" 4o1 lL Contra tamen matrimonium tatum ob

lolvatur. Ad 3. Similiter dift, mai. & confequen-

]

.caufam urgentiffimam per difpenfationem Pon-

tiam ; Ecclefia enim . non . mutat. Sacrámen-

tificis diffolvi poffe, jam videtur omnino nega.

"

tum matrimonii directé per fe, . fed tantüun in-

i

ri non poffe. — Docent Canoniíle communiter

directé & peraccidens, quatenus diffoluto con-

D

l7) s

in cit.c. Ex publico. — Ec Theologi communius,

tra&u in quo fundatur ratio Sacramenti , vir &

5

- ANavar. Sylveffer , Medina , Hearig. Bollarmin.

muiter ceíiante effe facrum fymbolum. Ad 4. ne-

"

( Snaren , aliisque congeftis Sanchez 1. 2. difp.

gatur conícquentia; nam confümmatio matri-

34.num. 3. Layman.c. $, 4nme. 4« Tanner. , Pe-

"

monii elt quzdam perfeétio ejus integralis , quae

u

rez , Dicafuil. Tambur. c.6. »iz.4. Diana part.

fecundüm Chrilli iaflitutionem facri. myflerii

d

8. tratl. . refol. 62, GU rutsüs: trad. 3. vefol.

causà majorem & ultimam ei indiffolubilitatem

/47- ubi nominat . feptem fummos Pontifices ,

uibuit, Ut $. r. didtum: Quare non fequitur , ft

- qui cum triginta ita difpenfàverint. Etnoviffi-

matrimonium ratum folvi poff: ,. eciam poffe

m& Jwnocentius X. polt tam longas acrésque in-

confumma:um. Pluravidere poteft, qui vult,

. ter Theologos difceptationes de hac poteftate ,

apud Kanscbez,, Perez, Bellarmoin, Dianam. [.«.

fuit eà ufus erga vulgarem opificem, quidem

]V. Dixiautem: ob cas[am nvgeuiiffimam 403

'

, nullius eratia fuffultüm : ut fideliffimé ad lon-

namex coiiuni DD. fententia mihi cum Tam-

.. gum refert Gobat eaf. I8. awm. 676. C nuümr.

Irai. $. 0. 5. S. 1. eum. 9. omninó certum

]

6 j1. meritó cenfens , jam absque contumelia

eft , tar ad validam, quàm adlicitam difpenía-

Sedis Apoftolice non poffe defendi fententiam

j

tionem in matrimonió rato , zequé, ac in votis

,

oppofitam. — Ratio ergo potiilimüm fümitur à

requiri juftam & gravem caufam , qualis, teíte

uj

polteriori : factum eft : ergó fieri poteft. Et quis

Sanchez 1. 2. difp. 6. feré omnium confeafü eít.

audebit affirmare , per tot Pontifices, & toties

1. 5i gravia damna vel perpetuz difcordia , ti-

W

i

'

fa&tum effe nulliter ? A priori veró ; quia certum.

Xeque inter conjuges , conjunctósque pruden-

e(t, Chritum (ic potfe difpenfàre in matrimo--

[/ It

tértimendaeíint; 2. Simatrimonio rato füper-

.Bio rato: ergo eandem poteílatem potuit Ec-

venit impotentia perpetua; itemlepra , alidsve

.(m

- Clefiz , & Vicario fuo Pontifici communicare ;

d

morbus incurabilis, undé mutua cohabitatio

| quortiam ergo videmus Ecclefiam per tot Pon-

lo* |:

nimis difficilis foret. 3. Magna inzqualitas inter

tificum feriem ea poteítate effe ufam, tenendüm

virum.& fzminam ; faltem undé matrimonium

?I]änl !

omuinó eft, eam ipfi à Chri(to defacto fuiffe &

difficile reddatur. 4- Si vir neceffarius vel maxi-

effe . communicatam aqué , ac poteftatem di-

mé conveniens bono publico eligatur in Epifco-

fpenfänti in votis , juramentis , imó &ipfa pro-

pum, quz latius videre potes apud citatos. Non

ufum*fw

« feffione foclemui , fecundüm communem, etiam

ergoó audiendus Henriq. /. 2. de smatrimonio c.

Adveríariorum , fententiam.

j

uj

Atque hinc fic

8.5. 1 1. cum quibusdam aliis áfferens: ad hoc,

. «onfirmo hanc fententiam cum Layman. cit, ex

(out

ut Pontifex valide difpenfet , nullam requiri caue

. Yulgatoillo : ffpoffum vincere viscentem te , po[-

fam , quia Chrlítuscirca hoc omnemauthorita-

qu0$

Is &

of etiam viucerete: ergofi Ecclefiz authori-

tem conceffit Pontifici ,. ne relinqueretur locás

Dir

, tate& difpenfatione potelt folvi & velut evinci

perplexitati. T'u cogita , (i Pontifex fias , an prae

iif

^ , vinculum profeffionis religiofz , per quam ip-

Gicare debeas ? vel velis.

. fam folvitur, & veré devincitur vinculum ma-

ii

por

trimonii , à fortiori fequitur , eadem Eccle-

$. lV.

$.

- fiz authori

sifit

x

D OVL

tate h;at;imon;gm rgFum prfe dif-

Con[ummatum matrimanium fdelinm. fonaz

j

[Oïuhxl:

O2 IIl Non convincimf ratibheä ,oppdfïtæ

'plig"tär indiffolubile eff quoad vinculum.

ov

fDb

. . Sententiz. — Ad z. g. illa verba Chrifti: quod

Ertum apud omnes Catholicos. - Ratio404l

!

Deus conjunxii , z. intellexiffe de matrimonio

J

eft; quiaex una:parte matrimonium o-

qu j

confummato ; immediaté. enim " preemiferat :

mnefidelium, maximé confummatum tum na-

itaque jam non [ant Ano, fed uxacaro: Gtinde

nt ld

turàfuá, tum ex ordinatione divina, tum ratios

«

intulit: quod ergo Dews conjsexit , homonon fe-

ne Sacramenti tripliciter eft indiffolubile , ut $

T

baret.

ul

Sicut ea verba i—hterprætatur Alexander

X.oflenfüm. Exalteraautem parte, exnullo

VIIL cit. c. Ex pnblico finali. |Ad. 2. Concedo

i

Ccapite apparet , Chriftuur Dominum dediffe

od

maj. & diftinguo min. Papa non poteft difpen-

Ecclefiz poteftatem diffolvendi matrimonium

farein lege divina;dire&té & propríaauthoritate,

imum

confummatum ; imó ex antiquiffima petpetua

soncedo.min. |Non poteft difpenüre indiredià

traditione conftat , ejus vinculum effe in omni

idun[»

35 sz

vel authoritate & poteftateà Chriítofibi com-

cafu indiffolubile , nift per mortem alterius «on-

municatà, negó min. & confequentiam. Non

Y

jugis; ut Ecclefia femper predicavit, & per.

(

ergo Papa difpenfat in lege divina matrimonii j

fpicué docet Apoftolus ;

h

"44 Gorintb, , (9' a

Ü

fcd poteftate 6bi à Chrifto colladi( ibi: qHAcUv-

Kom.7i

:

jl Specialiter. matrimonium

-confumm 140f

que [olueri; fuper :frrnm » 90 ) folvit feu remit-

"

»

tum

x

Nügaaasi

d beol, Sacraniéntt, Pars lV.. Cap. L.

$56

j

fit rkpetere, hoc folo notato:longé veriüs effe, ad

tum non poffe d

iffolvi quoad. vincalum propter

Iterius conjugis feu adulterium ,

confümmationem matrimonii in ordine ad fuos

f

fotnicationem a

definitum eft ab Ecclefia in Concilio

'Tridenti-

effeQusnon requiri feminationem feemina Jama

]

confumma-

no Seff. 24. Can, 7. Nam generaliter dicit Apos

reftat videre, gualitcr matrimqnium

&

d

flolusad. Cerintb. z. iis , qui matrimonio junéti

tum fit,

i

I, Selubile qha;td torum.

;

5

funt: Precipio , non ego , [ed Dominus , uxorem

[u)

vortium feu folutio matrimon

ii quoad4O7 -

A viro non difiedere , quod f difce|Jerit ,manere

I DI

torum, tantàm , duobus titulis jufte &

[

innuptam , 4ut vire fuo reconciliari ; G vir

fancté fieri poteft. r, Jufléfit ob crimen & prin-

FIOH*

nxerem uon dimittat , c. Et infrà : alligata

if

cipalitér adulterii ; quippe quod per fe ac diree

lita

efl legi , , quanto tempore vir ejus vivit : quod

fi dormierit vir ejus , liberataeft , cui vult , um

fidéi conjugali repngnat , de quo e. féquent, feg.

UE

4.2. Sanclé fit ob majorem vit perfectionem :

B

bat , &c. ln que verba merito D. Augult. l. 2.

1.

de adulterio conjugumait : Hec verba "Apo(lo-

idque quátrupliciter, per. Profeffionem Reli»

Dun

ionis ; per fufeeptüm Ordinem facruni j per

li totiesvepetita roties inculeata vera fimnit , Vie

votum continentiz ; per electionem continene

va funt , fana [iant , plana funt 3 nullius viri po«

flerioris uxor effeintipit ,. mifi prioris e[fe defie-

tie Dequibus bic pauc,uli:sl,þ cumhoc ;cmgo,

D

mSï

re fint rata praxes,

*

vit; e[fe autema defimit: uxor prioris ff moriatur

ili

vir ejus , non f fornicetur.. Liéite itaque dimit-

]I. Solvitur, matri

monium , þonfur—n,m'atükrlhäl-:ögl

&lid

titur conjux ob can[am fornicationis , (ed manet .

quoad torum tantüm , quando uterque conju- ^

gum Religionem ingredit

ür, ac profitetur , vel -

a!lcgan

vinculum prioris , prepter quod fit reus adulte-

ib

rii qui dimi[Jam duxeritetiam ob camam forni-

uno ingrediente de licentiá aleerius , alter uxor

w

eationir. Sic Auguílinus. Idipfum docent alii

v. g. in Íxculo remanens -votum continentie

W

SanCli Patres,maximeD, Chryfoffomus, Bafilius ,

erpetuz edat,

atque ea ztate fit ,ut extra proba-.

:

ffe videatur. Ha-

5

.'quo«

Hieronymus, ZAmbrofius, & varia Concilia apiud

ile periculum incontinentiz e

Bellarminum/. 1. de maivimon.c. 16.

betur inConcil. Agathenfi c. 16. & in jute e. I.

pu

"

irdi

II Contra objicitur illud Chrifti AMattb,

-6 enm fit. c.

£onjugatus. - uxoratus de conUtre

4

-& fuümitur ex verbis Chrifü

i

19. Qimnquadimferü uxorem fuam y vifiob

fat. conjugat..

vtren

ornicationem , C alteram duxit , machatur :

Matth. 1 9. Om»

is qui reliqnerit. domum , vel

m

ergóà contrario fenfu , qui dimiferit uxorem

froiressant foro

rés,HE patrtum, aut æ&frf?f. ani

BI

fuam ob fornicationem , &aliam duxerit, non

quoxorem ,.

:

$

in fæcgiþ nexic*x('u?ci

?

E

EU

moschatur : ergo ob fornicationem uxoris ( ea»

III. Quód firemanens

duenon fine peccato , cim dandó licentiam fe

at

démque ratione vir ) poteftfolvi matrimonium

uoad vinculum. — Acque ita fenferunt quidam

ad id tacité obligari;) ingredi R&Iigiongm ,cum.

p

fitts

Catholici, Cajetanas , Catbarinus , G anteip-

fitjuvenis, aut vovere continentiam , cüm fit

i D

fenex , profeffio quidem alterius validaerit, re-

fos Eramus , lobjicientes tamen fe judicio Ec-

clefiz : & defa&to fic docent & pra&ticant Gra-

manenstamen in fculo ad Religionem, vel vó-

Vil

tum cogi non poterit ; imb fi in periculo incon-

iil

ci Schifmatici & Haretici noflri temporis Lu-

d

therani, & Calvinifli. — x». negando utramque

tinentiz verfetur , debebit Epifcopus conjugem

T

confequentiam 5 Chriftus enim eo loco folum

profetfum uxori periclitanti reffituere. ad red-

concedit viro fornicationem uxoris divorti-

dendum debitum tantümij nam petere non poe

g

K!ïl, San

um ac dimiffionem quoad torum. — Ut prater

terit, & mortua uxore vel vorum continentia

1

tandem emittenda , ftatim ad füam Religionem

t

alios laté oftendit Cornelius à Lapide ad eum lo«

cum ZMatth. G. verf. 10. Nam& Chriftusim-

reverti debebit, Omnia ex jure & comniunt ,

n

il

smediaté antea ex natura Gt prima inftitutione

Sanchez l. y.tra&t. 10-part. 3.c, $. Pontius l $0

12. alii pa[fm.

»

matrimonii probaverat , matrimonium plane

güu.z

effeindifolubile , & univerfalitet dixit: 494

IV. Quóod

fi tandem conjux fine con'fcnäh? :

Wounz

alterius conjugis profeffus e

(, profeffio irrita. ..

g

Deus conjunxit , homo uon fepararet : quomodo

eft. Utexprefié habeture. q«idam. eodem ii

ergo ftatim dicat, poífe diffolvi quoad vinculum

$d

ob fornicationem , tam frequenti cafn? Sc apud

tHlotgyc. | ddccedens. eodem. GL communis DD.

LA

cum Sanchez 4ifp. 3 . Layman. s. 4.. Unde

Mp

alios Evangeli(tas , Marcum, & Lucam, rurías,

pmiffa hac exceptione , Chriftus (impliciter di-

talis nulliter profdïus ab uxote revocari poterit,

t

rudenter

cit Marc. 10. Qwieunque dimi[ferit wxorem fe-

imó& propria aurhoritate ( amoto p

À

.

.

& dcbäs

d

^

um aliam duxerit, adulterium committit [(u-

fcandalo ).ad conjugem reverti poterit,

"ltque

ger ea sxor fi dimiferit virum [umm &* alterá

bit: id etiam requirit juflitia debiti conjugalisz

Mu

meque mortua conjuge ad Religionem nulliter

Vaf

nupfevit , mmchatur. . Eadem fer& verba habet

Luc.16. Cur autem apud Mattheumilla exce-

profeffam reve

rü obligabitur 5 uti refpondit

"de tlf

ptio ponatur ; rationem videre potes apud Cor-

Pontifex c. quidam. eode;n.Addens tameh, talem

N k

Anelium à Lapide.citatum.

)

invita conjuge nulliter profeffum , illà mortui,

R

)

JV. Hic velut proprio loco explicandum

alias nuptias contrahere non poffe , & coníe-

x

1

"

g

«effec, in quonam confiftat matrimonii confum-

quenter, necea vivente

debitum petere. Ratig

"H

matio , fed hoc fatis explicatum habes fe&. 1.

eít ; quia prz

fümptio eft, quódvovens voluerit

^

.

qgi(marit;x/s

"

»

h

fc obligare eo modo, guo;potui; :at

£s

lk.mo f

.füm.de.imp:dimemo -Iajïni:;ni::;' gt y;(e;uadvuæ

n

-

/

:

!

$57,

EE

$8 D M:r;gzm;z jadifülliltate,

iita ixore ; fe obligare potuitad hzc duo: &

"tamen eftobligatio teddendi deblitin wxori,

hon petere.debitum, & poftimortem continen--

idémque jus uxoris iniqüääyigþfqm,,

ä

tiam ferv-are?quæ arbo includuntur in profeífio-

JI4. Potum. fimplex

aflitatis. .

ne 5 ideoprafumptio jutis eít , quód faltem hac

cté & fanclé matrimo

niüm quoadtoruri4 tà

duo promittere voluerít maritus ,. fi ejus profef"

folvunt; fi ambo conjuges mutio confenfü

fio valerét ; qua tamé prefumptio in conícientize

caftitatem voveant : cujus rei comendáta exem-

j

foro veritati cedere debet ; fi reverà non fuit ani-

pla plurima teperire eft apud fanctos Patres &

'

mus vovelidi caftitatem, nifi d

ependeitter à Reli-

Hiftoricos fácros . Quamvis proptet inconti-

'

re einittendi pro-

gione: & certé communi mo

nentix periculum confultum non fit conjugi-

j

feffionem , femper intendit profitens vovere ca-

1

bus continentiani vovere ; nifi prmifsá maturà

ftitat

,

em Religioni annexaim tantüm. . Ut bené

deliberatione & longá probatione , quod facilé

notant Layman z« 4- in fine. Pontius I 9. c. 11:

continereambo poffint , atque poít editum vo-

!!c

num. 4. cti ftrictius loquatur Saschez, cir. cüni

-

tüm toro feu le&to eos feparari omnino oportetz

1

^

j

Diana part. 6. tra&f. 7: num. $3-

-

quia non bené concubat ignis cum flipula. Pu-

H

1. Per f&

A

jfé

epti

jontt .(;?rd?nii-fSa&'r;;"

tant aliqui olim per votum fimplex caftitatis .

matrimonium quoad to-

"Imiliter folvitur m

etiam folutum fuiffe matrimonium ratum quo-

) rum; quando maritus delicentia & confen-

ad vinculum ; exemplo S. Theclz, S. Alexii , &.

!

- fülibero uxoris facros Ordines futcipit , valide.

aliorum; fed dicendum, illosfüam compartem

& licitiffimé;, . Ut habetur iisdem juribusfuprà

deferüiffe ex fpeciali inftin&tu Spiritus Sanéti.

allegatis : iisdem tamen etiam fervatis conditio-

Ut dicit Ini

hibus,nimirüm ut uxor & ipfa priüs Religionem

tuloi

X

E

oxcentii';ls* DL e. Ex fpäi*n; eodem tí-

d

rofieatur ; aut fi fitfenex & de incontinentia

z

dá

i

! QUEAK Is Hübibowla

non füffecta , emitcat votum fimplex cáftitátis :

4

*] conjuges ; utmeliüs Deo ferviant ; vel ne

. quod licàt fimplex votüm fit ; tamen hoc habet

jÀ-

$

prolesfüpra facultates eorum multiplicetur y-

ll

petuliare, ut; fi ipfa poft mortem conjugis jam

miutuo confenfu in petpetuum vel ad. certum

If

rdinati aliüd matrimonium contrahat, invalidé

tempus torofe feparent , nullo edito voto;licite -

E

i

tontrahat; eo quód Ordini Sacro ea debeatur re»

eít ejusmodi feparatio ; durimodó ex fimili cau-

d

Yerentia,ad quem licentiam dedit( etfi fecüs fit;

fa julta, non ex odio vel iràfiat:/ Ut notat Lay-

M

idedit licentiam ad ptofefbonem Religionis )

fiian &t c. 1. «m. 1. Quardiu incontinentize

uU.

- " Kacommuniffima eum Sanchez 4 7: difp. 10.

periculum alteri hon iniminet ; . ficut colligitur

tl

Atot párt; 1. 1. 3.5 14.affirmat, effe omniumetfi

1.

ex Apoftolo ; 1: ad Córistb.7. INolite fraudare

L. 6i 2: affcrens par effe u-

1

periegetPontius

invicem ; nifi ex confen[ua ad tempus j ut gacetis

MU

trüumque Votur, & neutrum matrimonium di-

orátiont & iterum vevertimini in idipfgm , At

a lt

timte. lllud antem fpeciale Decretuth eít. e.fa-

tentet yoi Satbanas propter incontinentiam ve-

»e. De conver[. conjugator : Ut conjugatus ad

firam;

j

]

]

U

Epifcopalem dignitateni non affumatur , nifi

* Pete

s cdndesd Mheidenéck: Cid l gt

üxor Religionem ingredi confentia: . De quo

Ka

xïllx'ofätu's; deind& ob impedimentum impoten-

Sanchez difp" 41. Layman sm. 6. alii.

iiæ'pe,rpetuæ,crödit*æ Profeffionem emifit : vel .

y

— Rurfus, i uxor , inatitojam ordiriato , Reli-

n

facros Ordines fufcepit:S& pofteà appareac, eum

rionem ingredi ; aut votuni caftitatis em ittere:

effe pótentem: Quid faciet? Rediréne poterit -

J

(l

&olit , Sanchez . 7: difp- 39-num. 1 3. cenfet,de-

& debebit ad uxorem : i. Diana pertr; 1 1. tra&f .

(f

| — dbéré cogi ad votum , cum ai

d hoc emittendum f&

- ebligarit; dando liberé licentiam , ut ad facros

$: re(ol.. & "'ambur.cit. $. 3. £m fige. poffe &&

nty

debere redire ; qüia'pr'æs*alet' validitas matrimo-

Otdines afcendat; — Caftro-Palaus autem cum .

^

niiritéfüfcepta. Legecuriofe Dianam ibidemm .

"Tatbur. tratt. 7. c.4..2. negat poffe cogi5 cüm

J

némo unquam invitus cogi poffit ad vovendum

multa huc »fg"cienvtia la*tï*,' ngfequenrem.

j

cáltitatem ; fed debere ei füuum virum reiïituiþ," .

) ul

. Ut fuprà deprofeffione dictum:

P

:

z

*

3

i

ü,,n 1]

xoris factos Ordfihe s

; Deniquefi finé licentia u

€eAPUS i

3

j

"

füfcepit , etfi valide fufceperit ; attamen peccavit -

mortaliter , & incurrit fufpenfionem juris feu

De obligatiene & Peccatis

yoLu

(

irregulatitatem. Fatrao. antiqu. De vete. Un-

Sponforum & Qöhjïugumg

, denequein Ordine füfcepto minitrare , nieque

(

SECTIO L

adaltiotes Ordines promoveri, rieq; Berieficium

ugahix

vel officium Ecclefiafticum obtinere poterit.

vt

- Dé, Peccatis Sþqn;/ä;üm*-

Undeé ulteriüs à conjuge revocari, G revocatus

SUMMARIA ,^

P

n

?afld i

; fédire , a'ä-d&bit,ïmï reddere, non tamen petere.

/po*s

n

.,q; A'Jr;ftdlitär ?

ecccat promittens

/hz;";fgfä;. x.

.. foterit ob annexum: facro Ordini votum cafti-

416. Velfraudulenter.

uU

tatis ; at nor revocatus redire non tenetur : poffe'

4417. Non tamen, obligatur..

one

4:187 Per fe laqumq'a.ö n

fe

ro ;an]äi&ntiz.

. tàmé redire equé ac fuprà nulliter profeffos, do-

z fponfaliastenetur jil&

posrw

jum

419- Qui Veró rztd contrax?

1

il

- éént citati; .cümpar firatio ,. quamvis enim illa:

li ad contrabendum matrimoniWth.

/

! tofeffio (it nullajhic vero Ordo fit validus ead&

pte.

lmtlli

4ie. emperc a& ifffpr;fv:

á

J

| Pass' IV. S-q:;;m

—

xïid

D

$ beoi. Sacraüght., Pa?'.vi Iï".l Cap. 1.

$58

defuit , promiífio iïhäpï zi m;'!l-;j fuit, ideóqu&

M

421

d quod ce

nf

ais cogi debet. injuffd vefilire .60?"",;

N

422

Sponfi cu

m Aliis peccant gratzus.

inde nulla , per fe loquendo ; in foro conícienti&

426

Cum fe Tmfice

m .autem lezns.

potuit oriri obligatio, — Et lict deceptor peccás

D

42

Mortaliter Lamn exertendo copularn.

Vel morasà deletlando de ea ut prafénti .

verit ontta juftitiam , quiatamen , ut fupponis

n

428

422

Aut tallibus Paldà smpudicit

f&nfï&;fitm

mus, deceptio nullius damni caufa fuit, nony

$

20

[

Non item , f( tathas mon fint dtA ïr?iþuaäici,

etiam apparet aliquid , quod fitréftitiendum ;

cim pro injutia mera, feclufo damno , nullà de«

pfæc

ASSERTIO,.

beatur reftitutio in foro confcientiz ; fed tántüm

it.

'Ponfus vel fponfa peccat mortalitet , fj t« 44*

44

fatisfaQtio ex cháritate , aut punitio éx juftitia

Chh

fi&à vel frandulenter promittat « aut 2. ipfà

vindicativa pet fe

p

fpouíalia rite contratla absqs difpenjatione , vel.

quo alibi:

31tent.iam:judicis tantüm, .De

-

;

fic

jufla cau[n violers aut 3. flantibus fponfalibus

IV. Dixi:. Per felo

T

éndo: & : in f'v?ö;äüä

u

ornitetur,cum alits quidem gravins( C probas

419*

n[a faltem

Jéiestia ; nam per accidens, quando damíümi

i

biliffime [peciali malitia ex parte [pe.

Íponíe ex ficta promiffione

':

roveniens alite£

Ti

nece[fario in confe|[one explicandá. ) 4. Cum fé

j

t

compenfati non potéft ; quo

átnen fecunidum

t

invicem [penfus & (ponfa, levinii ceteris mortas

juftitie zquitatem compenfare tenétür dece»

l

liter tamen contra (oxtum. Preceptum deline

ptór , obligabitur fane, depofita fimulationé; ve--

qumnt équt ,. ac faluti : illis tamen plus aliquid

d

ré corifentire ; & deceptam ducére :- ütpoié, fr-

[

licere debet quoad o[cula, amplexws,ae tattus ex

fponfa alioquin grávém infamiam. páffutá (it z-

dis

objetlo vel intentioue non impudicos. lota come

munis. Priotes duz partes fatis conftare debent

aut fi fida promiffioné nuptiarüà deceptam

Iul

j

eam ad copulam deduxetit ; ve! etiáim impres:

PU

ex latejfed fparfim di£tis c-pracedent. Se&. 2. per

z0t475 ,. quiin commodum

gnaverits quiá tnülier corporis füi cópiárn facis

i

&

confeffafii Abt;vitejf

endo conttà&tum innoniinaturn inftitüit: do tibi

[

tecoliigo.

D

[

corporistopiamicalege; üt polteà fhecum ima«

p

I

trimoniutn coütráhas ; ddeoque fi mülier próa

fii

7l

k i jï&ä wtf',.a,-,d,,zmmp/fämi'ttk»i.'

miffonemiimpleát: álter ácceptáré fioti potelt ;

futo

41f 242 quidem: ut, fi verbis tantüm absqué

nifi ex natarali sequitate & juftitià contrahéBda

dlis

.animo & intentione promittendi feu fe

obligationeti itpléndi promiiffum ; Qüámvis

obligandi , áut promifum implendi ille velifta

àntea fictum infe; àd quod in omni foro com-:

^g

Atl

promitat , peccare mortaliter, cüm alterum

pelli poteft& debet. . Vides jam tunc fi&o pro^

decipiat in regravi , apud othiies if confeffo eft 5

imiffori incünibere duplice'xü obligatiónem ; ve«

: Mp

9fo fponfalium contra&tu

if

intellige tamen ; in i

*

.

£é cottrahendi ; & damni injufte illati compenz

. Mntl

oneroio alterius tepromi

ffionem & obligatios

fardi, qvod

nem exigendo , & admittendo ; nam fi extrá

fiitu£;

filit'c:gg compenfari ion poffe fupp?"f

i

Dud,

contra&tum fponfalium mere liberaliter quis al«

d

vtn

teri matrimonium fi&lé promiitteret; probabis

dua foanfilia vità

contratla absá

:)e*di IW

x

liüs eft, per feloquendo; feclufo niqiràm alio

h

damno vel incommodo ; folüm feccare veniali

C0 fatione veljuflà catisá violent.-

^

g^Enetar quis per fe loqüendo inire matri-419 — [u;

mendatio. fuprà Sett. 2. $. 2.

.

D

moniüfn ; cum qua fyncert validéque — .

petica

. 416 l. Frasdtulenter: Si f

e€1

üregrávi

pértinente -

ad eum contra&tum decipiant , ut , fi fponfus fal-

c'ontraxif"fpofifafia. Omnes; éum D. Thoma

picu

&t Scoto 19 4. d, 2*. & exptefsé decernitjue

tionabi

só jactet opes;officium , artem , &c. Sponía do-

tem,nobilitatem,Stc.Unde pofteà matrimonium ;

Canonicum c. Ex lirteris 2. &c. Regsifivit; De.

D qui

fponfal. Ratio eft ; quiaótnnis contfa&tus máxie

- ltmfy

reddatur notabiliter difficilius , aliáque incom--

moda fequantur parti decept& , imó fepe & ipfi

mé onerofus de re gravi obligat füb mortaliéex-

j vlml&;

juftitiz virtote : fed fponfalia nofifunt firipléi

hl

patti decipienti, peccate rmortalitet corira juftiti-

promiffio ; fed vetus contra&tüs onerofus ultro -

n

am, aut falrem contra charitatem ergà proxi-'

mum, vel fe ipfum , ex fe clarum eft. Quare, re

citróque obligans éx jultitiá ;ádeóque füb mor-

-

Ti

tali, ütpoté inretam gravi & tánt& óbligationis

E

adhue integra ; omnino veritas aperienda , aut à

contractu abítinendum erit ? juxtà dictàcádem

indiifié capaci: ergó fponfus .vefæifþönfaf.füb*

ii

fnortáli óbligatur in confcientia ád tofitrahen-

Qotlg

SeE. 2, in Subfetl. $. 4« —

417

- TL Qui vel que omn

inó Fi&o* animo fþon'-f

das nüptias, quamdiu alter in contracta perfiltit ;

ullt*f?um

faliainiit ; perfe inconfcientia non obligaturad

fivé deind? fponfalia éelébráta fint folemnitér

€um teftibus& carémóniis ; five privatim inter

nuptias contraherdas ( nifi ad fummum ex vit-

tute fidelitatis extermd tántümi, quà homo téne-

folos, quamivisin ordine ad forum extérnum

reqüiratur probatio per teítes vel indicía, aut in-

Y p

tur dictis fuis confotmare faCta ; certé nion gra-«

Thoy,

viter obliganté ) lta«contta JVavar. Ledefina ;

: defe&tum probationis juramentüfn ; fi deferatur-

Nota rursüs hic fermoneém éffe de ipfo contrá-

Vafauez., alios nonpaucos, ffobiliu$ docefit

1 Fa

"(

Veraerux , Molina , aliisque cit. Sanchez difpe

&u fpónfalium cum reprofniffione mutua per«:

EM

Vr quefl. y, Laymán.l.g . tratf YO. part-Y 61«5

ácbo; nam fi meté liberaliter promififti alteri

b

10.Hurtad. Averfa."Tambur. tra&. 3. . 1.« 4«

fnatritionium,, non peténdo ejus repromiffio-

ij

) j

enm.8. Ratio et ; quiafi p:gmifüoni confenfus

hem,janà fuprà aidmifmuf.*(eiïei.p'röbabilej,'þtc 1"0J

f Gm,..

g

j

$59

d ;.S'cö?.' Il Depeccasis äagjþmm.

len venialiter d&linqu&re refiliendo , etiam. fine

toborata juramento.Ut .Eo:&.tr;a Jngl:sï.' Zirmil,

I

juflacaufa ; nam.juxta communem fententiam

)

Sstum , alios docent DD, communiter, San»

DD. Virtus fidelitaus perindé ac veracitatis per

chez l. 1. difp. 21.. Coninck. difp, 22. num, 6.

j

f folüm obligat fub veniali.

Vided

licta de pro-

f

Tanner. difp. 8. ». 3. Gobat, eaf. 4. nHBIs 123»

miflionibus. 7r. 6. Decal. c. a. fel. 2,

Sic enim loquitur Pontifex cit. c. Ex litteriss

At numquid fponfi exprefía voluntate con«

Y

Quatenàs fí. boc (. fcilicet fponfum contra ju»

trahendo fponfália poterunt fe obligare füb ve-

ramentum fuum velle ad alia vota. migrare , re»

j

niali tantüm ? Negat /a/quez,,eique fubfcribens

Il

lictá priori fponsá, ) zibi confliterit , eum vao-

Pontius/. 2. c. 12.. Eo quód contractus fponfa-

neas G [i non acauieverit , Ecclefiaflicà cenfurd

lium ex natura fua obliget graviter. Concedit

compellas,nt ip[au iu nxovem accipiat.. Ex ratio

lr

autem Sanchez. /. 1.4//p.9. u&m. 6. Eo quód tota

i

eft ; quia judicis eft compellere quemvisad ftan-

obligstio pendeat à voluntate contrahentium.

dum legitimo contra&tui , fi jus petatur, .. At.

j

Sed re&lé cum ;4uerfa advertit Tambur.cit. c.1.

i

fponfus v. g. quantumvis anathemate percuffus

$. 2« num. 5.Tuncillanon effe in tigore fpon-

pergit contumaciter injuflé repudiare fponfam z

l«

falia ; hec enim rigorofam & certam obligatios

quid agetjudex? Quid fponfa? y, Ad evitan-

nem futuri matrimonii continere' debent, con-

dum majus malum & peffimum matrimoni&

cedunt enim fponfis ex probabili fententia am-

fucceffum , judex. debebità cenfura abíolvere

plexus & ofcula, & inducunt impedimentum

etiam non petentem : & fponfa ,. fi fapit , debet

publice honeflatis , qui effe&us certà füppo-.

effc contenta , falvo jure petendi conipenfatio-

nunt,fponfos habere ejus rigorofum ad futurum.

nem omnium damnorum emergentium ex. hac

matrimonium, adeóque obligationem gravem:

diffolutione. Sanchez cit. »sm. 9. 'Tanner. cit.

ad niptiàs , nifi quid rationabile oberit , contra-

difp. . qua[l. Y. dub. 3. mum. 36. & behé Gobat

hendas.

i

£it. s. 2 28.alii apud ipfos. Etenjm cit. c.e-

h

420 l. Tene

ntur jam fpdnfï matrimonium inire

quifivit.ic refpondet Lucius Papa: Reguifrvit

tempore ab ipíis prafcriptio , nifi una parslibe-

& Nobis'Tua Fraternitas , qua cenfava mulier

hj

raliter admittat dilationem , aut jufta caufa ex-

compelli debzat , qua , jmrejuraudi veligione nt-

Yi

cufet ; quia virtus fidelitatis ac juftitiz: exten-

gletla,anbere vennit ei ,cui fe nupturam inter-

Wt

dit fuam obligationem ad omnes circumftan-

psíito juramento firsmavit : Md boc taliter ve-

jl

taspromiffas. Quódfi nullum tempus con-

fpondemus: Quid , czm libera debeant e[fe ma«

a

traheudis nuptiispra-fixerunt , tenebitut quivis

frimonjamonenda e[l prime,quám cogenda ,cima

füb mortali contraherc, quandà alter, confi-

já

toatones diffciles [eleant exitus frequenter ba-

) f

deratis circumftantiis id rationabiliter exigit.

ma

Itacum aliis Sanchezi, 1. difp. 29. quem tuetur

bere.Sic Pontifex, aut tb potizs. accipiens protó

prizis , axt pro tó cogenda intelligens coa&hioxens

l

Diana part:5.tratt. A. rcíol. 245. Pontius autem:

exatlifimam pertinacis, cum prayifo diffici-

1. 12.c.6. contendit , obligari fub mortali con-

lualm.

|d

li matrimoniifucceffu : juxta modó dicta. Ut

y Ufe

trahere ítatim, quando opportune & commo-

proindé hoc capitulum nullo . modo. repugnet

dé matrimonium contrahi pote(t ; nam juxta:

citato c. Ex l'itzeris. Prout varii explicant apud

l

jura in omuibus obligarionibus , quibus dies

g

Sanchez cit. »um. 28. Vide de hacre fatis bene

o !

non apponitur , pralenti debe;ur. . | Sed facilé.

& pra&icé differentem P. Gobat cit.

LN

has Seutentias conciliamus, fi dicamus: obliga-

[*

. IV. Quando fponfus vel fponía contra fidem422

mll

ri quidem (latim 5 quia natura promiffionis ea

priorum fponfalium contraxit cum alio vel alia,

e(t , utferverur,quamprimüm moraliter & hu-

m*

lecunda fponfaliaomni jure funt irrita : fecun-

ul

taiit

mano modo fervari poteít : At excufari ejus-

dum omnes ; etí1 per accidens quandoque.fe-.

Q M

us

modi fponfos , quotiesalter. non requitit, cüm

cunda fponfilia przvalere debeant? Ut ex pro-

lu

polfet; quia tune cenfetur remittere , & non

feffo c. pracedent.SeH. 2.6. 3. & ibidem fmbfedl.,

Cüll

curare de dilatione. Vide dictafuoloco. Ciete-

teta habes juítas ca

M

[/4

rüm Conptepatio Cardinalium apud Gallemar

ufas diftfolygnldi Qogïälg;.cxg

a

plicatas fatis,.

at

ad Trideut. 52 4:c. 1. ficprevide ftatuit: 24e-

. liI,

uendi [ani HSP?[AW faciis Jf:ian[hlibus quampri-

Yi

Cum altis peccant eravists cateris,

iDm contrabaat matrimonium pev. verba de

Poní fcili

cet vel fponíz ( conftantibus fpbn—4i;

d

$

ij

prafenti coram Parocbo G te[libus, ne fponfa

falibus?) fornicatio cumalia vclalio,etfi non

finpri periculum (ubeant : Certs dilatio matri-

fi propri& adulterium , addit tamen peccato

stl

^ E

tnonii inter fponfos prebetoccafionem effica-

mortali fornicationis circumflantiam fpeciem

n

«em infinitarumturpitudinnm. Ut,pro dolor!

^

"

£Xperiuntur confeflarii,.

mutantem , probabiliüs gravem & in confeffio-

j

"

41

ne neceffarió explicandam,faltem ex partefpon- .

42t JII. Judex Eccleiafticus poteft, & tepeturr,

Íz fornicatiz.

jip'

|

|

per feloquendo , cenfuris Ecclefiafticis com-

L. Non effe proprié adulterium , eft cox;fen.

j uf

I

pellere ad ftandum matrimonio iilum , qui fta-

(jnie

fus DD. & plurimis citatis probat Sanahez /, y.-

te recufat fine exceptione legitima feu jufta cau-

difp.2.num.2.Layman.part.1. €. 1. num. 6. luia

áe |

T 4

fa refiliendi,fi alter jus petat,nonzmodó , quando

adulterium definitur in jure : viol2to alieni tori:

fponíalia funt firmata juramento: juxta claros

at fornicatio fponfi vel fponfz cum aliis , aut

jl

if i

J

p

T,c.x,tuæl juris ci;. Í«d etiam, quando on füerunt

aliorum cum fponfa vel

iolatio

Aasa s

qug& »Ron eít v

[?ci' f

&

alieni

| 3

d beol. Sacräwent. Pars 1F £ap. 11, |

$60

cum invicem peccant mortaliter eodem rhodiy

al—'iletlai tori ; nam fponfis de futuro ante matri-

[

monium ratum d

eprzefenti minimé competit jus

quantum ad fpeciem peccati , non tamen quoad

i

tori,quamvi

s enim jam habeant jus inchoatum

intenfionem peccati , id eft, non tam graviter ,

b

feu ad corpus pra aliisynondum ta-

ac foluti ; quia nimirum habent jus inchoatum,

(i

& jus ad rem

men habent jus comp

letum & in re atque ad ip-

& ad rem ad invicem per fponfalia, etfinondum

Atf

completum,& in re ad i

?

fam copulam: ergo non eít proprié adulterium,

píam copulam jutroque

l

& confequenter filii inde nati non fpurii,fed na-

autem jure carentfoluti.-

3

E

I. Peccant ergo mortaliter fp

onfi de;futurg ,;4 .27

turales cenfentur, per fubfequens matrimonium

à

tsf

omii jure legitímandi.

^

P

inprimis .exercendo ipfam copulam carmalem

j

ante matrimonium ratum de praefenti, quo pri-

Il. Addere fornicati

orii (implici circumftan-

!

11

flam aliquam fpeciem mutantem , per fe patet ;

mó fit traditio corporum, & acquiritur jus u-

inj

eft enim duplex malitia , una fornicationis. con-

trinque ad. copulam ; fecundüm ommes. Eit

[uir

tra continentiam , altera fractorum fponfalio-

enim adhuc acceffus. ad non fuam per traditio-

gl

rum contra juftitiam , violando fcilicét jus in-

nem, etfi fit ad füam per promiffionem tantum.

m

uidam moderni nimiüm extenuant dicentes ,

choatum & ad rem tam fponfo , quàm fponfz

al

per fponfalia acquifitum : ergà acsedit circum-

àd effe leviffimum inter mortalia, & gravifhimáü

l

inter venialia. Sed nimiüm fatis eff , effe levifíi-

ftantia fpeciem—,mutans,fcilic*ct violati, etíi non-

i

mum. mortale,

1

]

dum perfedli , tamen inchoati juris & juftitia ;

ternz damnationi.

ideoque. ;ed-dex'*g obn/qxirim &-

:

eámque communi DD. feníu pobabiliffimé

QU

II Péccant mortalitet volu

htafiä : dek&ahdö,u& E.

sitimatam gravem , ideóque in confeífione ex-

^l

plicandam ; etfi alios probabiliter oppofitum

morose de copulá futurà cogitata ut pratenti ,

delectatione íenübili venereà , maximé cum

m

fentire , alibi notatum fit.:

N

424.. IlI. Hanccircumftantiam tam ex par

te fpon-.

commotione fpiritüum ad generationem fer-

n

vientium. Osexes. Sicut enim ipfa copula & ejus

fi,quàm fponfe effe explicandam,& abipíimet,

10

&abaliis cum ipfis fornicantibus , docent gra-

deléctatio pro przfenti eft eis mortaliter illici-

lt

viffimi DD.Scoraus, Lopez.,Lede ma;& alii apud

tajita & actualis delectatio preefens de. tali copu-.

lim

mox citandos ; quód nimirüm uterque fponfus

la cogitata cis illicita mortaliterefl.. Czterüm,

Atr

per fponfalia parin alterutrum jus acquifterit,

ubi alibi notavimus;aliud e(t confenfus & com-

fontt

flacentia in copulam cogitatam , ut prafentern,

:

adeóque ütriusque violatio par fit injuria , &t

C

confequenter utraque, vel neutra, gtavis & in

& deleclationem. actualem veneream ex tali

copula cogitata actu in apetitu. fenfitivo & par-

hi

confeffione explicanda. At contra.

4

Y

ii

425j V. Eamque circum

ftanti

:

am ex

parte foïi(]s

tibusvenereis confequentem ; quod & fponfis

de futuro, & viduis de praterito mortaliter illi-

fecil

fponfe violatz neceffarib explicandam — effe in

fs

confeffione , cum plurimis docet. Sanchez swse.

citum,& folis conjugibus licitum eft.. Aliud eft

p

6. Ratio eft ; quia licet fponfo vel fponfa par fit

confenfus & complacentia in copulam cogita-

tamut futüram &.delecfationem veneream ex

y

utrinquejus, nontamen cenfetur par utrinqne

Ttent

injüria ex violatione illius juris ; nam ex parte

tali copula futura aliquando confecuturam. ;

quod fponfisillicitum non eft; cüm enim ex ip-

lum

fponfi fornicantis communi prudentum afti-

matione cenfetur injuria levis , 'adeöque ut talis

fis fponfalibus contra&tis velut jure inchoato ta-

f loqï

lis copula & delectatio fit aliquando futura,non

"— o

non excedat limites peccati venialis , confequen-

i li

ter in confeffione neceffarió explicanda non erit ,

debent de ea contriftari,vel eam averfari,fed lici-

]

mifi fort& füà culpà evulgata fit cum dedecore

té in eàm confentire, complacere, vel gaudere de

& offenfa gravifponfe, quz forté ideo refilire

ea poffunt, cüm nihil aliud fit, quàm gaudere de

m'l'c;i"ej

'

[

debebit. Ut notat. Layman cit. At veró ex parte

fpe boni futuri,qua fpes praefens G licita elt. T.

tacum plurimis Sanchez. /. 4. difp. 47. Diana

L

fponfz fornicantis perfe cenfetur long? gravior

m

injuria illata fponfo , non tantüm communi

part. 3 tra&. g. refel. 2. Jacobus Marcl

;axlþ. Re-

fol. Paflor. tra&l. 8. c. 1. infine.

5

prudéntum ac omnium hominum zftimatione ,

fed etiam ipfius juris, adeó ut Leges ff ad legem

IIl Infuper peccant mortaliter taétib

27

usini-429 - iij

Ouuliam. De adulterio. concedant' actionem

pudicis five ex objecto, ut circa partes verendas,

, Miig

contra fponfam adulterantem: idque non tan-

five ex intentione tangentis,utpote fe vel alteram

3f

*

N

tüm ratione longé majoris turpitudinis in fz-

provocandi ad libidinem,copulam,pollutionem;

mina violata,quàm in viro , fed etiam obgravius

aut deleCtationem veneream : five ex adjuncto

D

LT

(o)

u.

periculum alteriusinjuftitie; fponfa enim for-

periculo actus vel confenfus in c

lam , pollu-

78j

:

tionem,delectationem veneream,

&

c. Quiatales

if

|

nicando exponit fe periculo concipiendi pro-

lem, à fponífo marito po;ïea ; credente eíffe fuam,

tactus impudici funt proximz difpofitiones a

B

'nin

alendam. ,

copulam,ac proinde illis folis licent , quibuslicet

ipfa copula , quibus autem copula non Jice

"d

: 5. IV.

fuüb mortali, ut fponfis, mortaliter illiciti funt.

Cum fe ipvicem autem leviss, martaliter

ii

Communiffima Navar. c. 16. s. 13. Sanchez

At

tamen contra [extum Pracepmmldelin-

"nunt.

"

l. 1.difp. 46.num.y 1.1eCt inferentes, fponfos de

d

u

uturo non permittendos co.

426 Ponfi fcilicst &.'qi

poníe de futuro contra

morui. .fqlosavþþ

i

i

Íextu

periculum libidinum.

: W

m Praceptum luxuriá & impudicitiá

IV

3l

A

N

1

TLDKECEMEMMRERALO

-Seä,' ll D päcbatiyv:caniwgitm.

$61

36« Petcato facrilegzi.

: 4jo . 1V. Ta&us non Jitaimpudici ex objeclo, i

tentione , vel periculo libidinis , ficut & ofcula,

440« Sicut & alii ad fic vontr.

Aþergdur»z-';/aïiä;;t.fr ;'ædugek;

ä

amplexus ,'afþe&us » colioquia inter fponíos ex

tes ) Ó cooperantes.

i

443. Pnfiruttzones Confe[fariis Balde motanda

^

quando

fponfalibus cohoneftantur , aut.(iltem à mortali

Inconfefficnali cognofunt, matrimoninm e[e infa-

!

excufantut , etfi conjuncti (int cum delectatione

lidum : uíqueadn 447-

:

fenfibili ex ipfis tactibus, ofculis , amplexibus

447. Simatrimonium tf $alidum in defetlu, confenshs

wiriusque contrabentis, fufficit tunc folm reuojas

pr&cisé proveniente, | Ita Navar. c. 14. s. 18.

re confenfuüm gerum.

£ c. 16. 9. 12. aliisque plurimis congeftis San-

i

;:l

449-. Probalbiliter internd tantüm.

chéz cit, ssm. 47.Layman l. 4. fe&. 4. um 11.

461. Matrimonium inpalidum ex à

ïl

datur per dzfbenfatiomem ;

sopedimento vegali«

^

Diana part.2.trat.17.refol. . Ratio eft ; quia

ficut matrimonium ratum conferendo jus ad

452. In quo jure ordinario difpen[zt

f

0!;4.; Ppntijfäx.

j

$53« Quando defpenfare poffitt Epifcopus ?

copulam cohoneflat ipfam copulam, ita fpon-

4j4y. Quid agendum Confel[ario 8el Parotho , ]i immée

falia de futuro , cüm fint quoddam matri-

|

Laf

diatiante nuptias jamjam celebrandas zm Aliqiio

moniiinitium, & jus quoddam inchoatum ,

contrabente Znbeniat impedimentum occultum ?

tribuunt & cohoneflant ejusmodi tactus , ofcu-

446.. Habita difpenfatiane uetef[ar.

|

zofies copfenfus.

z;ö requiritur etiapa

Y

la , amplexus , &c. non impudicos , tanquam *

4J7. Etquidem tqriusaue , nternus & externus.

difpofitionem. & praparationes ad futurum

4358. "n impedzenentum! 6 mullitas matrimouii delbeat

mattímohium, Et fiquidem fiant' ejusmodi ta-

" Alteri parti zguorantz manifeflarz ?

*

ékus, olculaamplexus,afpeétus , colloquia inter

4ét. d requiratur etam uofa folemuitas;fen prefentia

fponfus folummodo in fignum benevolentiz ,

Parochi & teffium ? uíque ad n. 448./

adfovendum mutuum amorem in ordine ad fu-

ASSERTIO Il

turum matrimonium , aut honeftz civilitatis

Eccant mortaliter & facrilege conjuges , 15

gratid fecundüm morenr patrie , omnino licita

P

aut fitte matrimonium comrabant ant fci-

7

)

erunt & fine culpa , omnium feré confenfu ;

enter G' voluntarie cum impedimtnto quotume

quia finis efthoneftus: fiyeró intendatur dele-

queertó quidem [acrilegio, ficum impedimento

l

éhatio illa fenfibilis ex ip(is talibus tactibus ,

smpediente tantm , faliemnt fufcipientes:ci" ve-

u

ofculis , &c. proveniens Cdummodo abfit fem-

vius etiam [acrilegi ut mimifliri , fi cuma impedi-

mv"u

per delectatio morofa venerea , ejusque, vel ul-

smento dirimente quocunque (eu juris divini &

terioris libidinis periculum , fcilicet pollutionis

:

natnralis feu jaris poftivi & . Ecclefaflici , ad-

py

vel copule ) erunt peccata. venialia, excufanti-

dita fepe [peciali malitia ex motévo impediment

;v

bus fpon(alibus, etfiin folutis fint mortalia. Ita

ti prater nullitatem talis matrimonii yneceffarió

76!1-

Navar. Sanch. /.c. Cajetan. Lopez, alii apud

poflea aut dl'i[oïlvmdi,am revalidasds per fup-

eundem Sanchez z4m. 48; Addit. Tambur. /. 7.

j

pletionem, aut impetrata. difpenfatione , per ve-,

IDecal. c.3.8. f sitm. 61. quod , fifponfus v. g.

novationem confenstis. VAecaffertio magni mo-

nda efl. -

j

eltineaoccafione, ut plané inurbaüus haberc-

menti acurate explica

tür, nifi exerceret. ejusmodi non impudicos ta-

Es

&L

à

?

'/jli

&us & ofcula , amplexus vel colloquia non ob-

r ff aut féG

Ícoena , poffit ed exercere, etiam cum pravifo

Peccat mort'alitc

l

é matriniaaniwïa

*

")

contrabant. -

periculo polutionis , feclufo camen.confenfu ac

E 'QInimirü*fnvc

ontrahens fimulatum an

imdmg 1

l

yni

periculo confensüs in illum ; quia jam adelt ra-

M habeat abfque vero interno confenfü in

tionabilis eaufa,& fponfus dat operam tei licite.

ij

matrimonium, certum eft apud omnes, þ'ecca;fe

; p

De quibus omnibus latiüsfuoloco. "Tandem

mortaliter , perfeloquendo, feclufo nimirum

fermo fuit de fponfis proprie dictis per fponfalia

a

fpecialiter metu gravi' injuflé incuffo ad extor-

u

valida & abfoluté contracta , nam illis, qui fibi

quendum matrimonium. Juxta dicta in Impe-

ff

h

h

fponfalia folum promiferunt , aut qui fponfalia .

dimento i. Et quidem dupliciter : 1. Sacri-

contraxerunt invalida , aut contraxerunt füb

legio contra reverentiam Sacramenti j cüm ipfi

P

conditione in futurum , v. g. f1 parentes confen-

fit

contrahentes fint miniftri hujus Sacramenti :

ferint:fiPapa difpenfavetit, &c. minimé licita

omnis autem minifler falsó absq; intentione ad-

j(oi

I

wfä »

funt illa etiam non impudica amoris figna , quz

hibens figna Sacramentorum,peccant facrilegio:

Íponfis veris conceffimus 5 ifti autem nondum.

d

ergo Sc. Communis DD. Layman rra&?, 11. p.

funtfponf. / Vide Sanchez /. f. de matrimonio.

2. €.4.nmm. 1. Dehocvide Parte 1. 0. 3. ». 168

WE[W'

di[p. y- anum. 38. Dianam part. 4. tratt, 4..

g

u

ubi dixi , rationem malitiz facrilega ejus , qui

/SECTIO 1.

invalidé conficit Sacrámentum , defumi non ex

if m«ö

,

De peccatis Conjugum in contracfu wuatti-

irteverentia ipfius Sacramenti ( cum tunc nul-

lum conficiatur Sacramentum : & non entis

g

monii, ejusque invalidi revalidatione,

(m[ufr

SUMMARIA.

nulle fint qualitates) fed ex irreverentia adver-

susipfüm Authorem Sacramentorum DEUM

.onlü'

431.. Fillà contrabens matrimohium petcat maitlez'fer.

434. Et inforo externa compellitur: ad-Seré contraben-

ac CHRISTUM. Nam etiam fi&ié contrahens

p

dum. -

matrimonium exliibet figna facramentalia in iis

i J

«33«. Nift adfit legitimna exceptio.

circumftantiis, in quibus ex inftitutione Divina

»mlfï**

434- Cafus diffciiss.

"

43j. Centrabens . fGenter eimn

deberent hominem fanctificare: Talis autem fua

')

| impedimento quotinque

".Aaaa 3

fctio-

[

p—'gcmt portaliter.

!

Wa

$62

d beel. Sacramcäi. Pars IV. Cap. IL

fGione facitutnon poffit hominem fan&lificate,

probare noa poffit, & afi.ercuti*, xe',t'i':mx jufami1

j

utique gravi itrevercntià & quafi illufione Chri-

credi non debeat: & pofleriüsmatrimonium in«

jl

&i Inftitutoris Sacramentorum, 2..Peccato in-

validum jadicecur?Difficillimus cafu S. Refp.D.

xuftitiz ac injurig , quam alteri parti. bona fide

W

Thomas Jspplement.3. part. quafl. 83. Layman

contrahenti infertin re graviffimá:eáque de cau-

Cit. part.2.€.6./n fine;alii communiter: Quod fi

ía obligatus manet ad compenfandum omnia da-

is nulla alia ratione effugere poffit , quin difertá

mna ,que indé conjugi putatitie accidunt , que

u

poíteriori legitima conjuge,, ad priorem putati-

jl

compenfatio plerumque fecundàm zquitatem

tiam redeat, poffe : quidem '& debere 1illi ali-

hr

fieri nequit alia ratione, quàm ut;depofitá fimu-

quamdiu cohabitare, ut Ecclefize praecepto fatis-

latione,verum habeat animüm & elicito confen-

r

faciat, potiüs tamen quidvis pati , &t etianvex-

u

fu matrimonium ratificet; nam ut infra dicemus,

commuhicationis fententiam inforo externofu-

o

quandà matrimonium eft. invalidum ex defectu

ftineredebet, ( nam in foroconícientia coram,

folius confensüs interni,ratificatur eo folo , quód

$

Deo noa incurrit) quàm in copulam confentiat ;

confenfus verus accedat, dummodoó alter contra-

effec enim verum adulterinm per fe intrinfecé

f

li

'hens füum confenfim actu vel virtute retineat.

malum , quod neque Ecclefia , neque alius qui-

ua de re latiffimé Sanch. /. 3.

e

[l

cunque przciper

4, poteft:& ncqpquitandeg mor-

a.

432 II Ficto animo absq; confeníu interno matri-

tis caus licere potett.

u

monium contrahens , etíi matrimonium omni

Atrurfüs , quid fi fecun

da ukbr ifitegim afïüd,

ja

jure irritum fit; cüm fine confenfu non: fubfiftac

:

&

p

li

mattimonium ineat ? Refp. Salvari bona fide,

contractus matrimonii. e. ffficiar z/7. quefl. 2.

ignorantia invincibili , quoüfque veritas de du-

AU

n

€$ c. chm locism. De [ponfal. fius autem con-

" bitateprioris & valore alterius matrimonii pate-

feníus non eít confenfus , & ideo . is in. foro con-

nfimiliinferiut..

P

ïï'cat.- .Dexqüo lea i

fcientiz per f& non obligetur ad veré contrahen-

$. H

Y

dum,ni(i-per-accidens , tatione damni : nihil-

4Aut fiienter r

420

ominus tamen in foro externo prafumitur efle

luntarie m imptdinimg

IG

10 qua;daque,

Sacramentunt , & fictus compellitur ad veré

,. Orcali

ter certo peccant fcichtes

[Ci

M

& volup;g $

t

&ontrahendum & cohabitandum , ita ut neque

I EaMe

contrahentes matrimonium cum itm-

juranti credatur adverfus ea, qu& anteà affeve-

i

pedimento quocunque feu dirimente, fcu im-

tavit, fe nimirüm ficté tantüm contraxiffe ; cüm

pedientetantüm. Kaomnes, tefle Perez difp.

r

juxtà legitimas Sanctiones, IVimsis indzgnnm fit ,

22.fell. 2.6 3. Ratiopatec ; quia inregravi &

t

4,440d [ua quisq; voce dilucidà proteftatms efl ,

ün

magni momenti contraveniunt precepto , aut

proprio valeat. teffimonio infirmare , donec ni-

natvrali vej divino,aut faltern Ecclefiaftico; fin-

lnis

snirüm deceptor fux declarationis clariffima

gulaenim impedimenta conrinent gravem ma-

liciy

indicia edet, qu& Eccleílafticus judex füfficere

Dim

teriam,gravémque inobedientiam fundant : uf

arbitretur ad fidem contrariam diclis prioribus.

patet difcurrenti per fingula.. Jam veró qualiter

n

habendam. Ratio difparitatis cit, & affignatur

ejusmodi conutrahentes in fpecie

Bo

à D. Thoma,;aliisque communiter.

In foro ju-

d

pc;ccx.l,t.-,k'- bre—

d

viter explicandum erit.

*

diciali creditur homini contrà f« , & ron pro fe

SCE Qontrahentes matrimonium c

usr

y impe-43f

jiai

fimpliciter afferenti: in foro autem poenitentize

dimento impediente tanibm , certó comniittit

Jior] g;

€reditur homini pro fe & contrafe. Unde quan-

h&S Sfü

facrilegium , faltem quatezts fufcipiens et ve-

.

tumyis etiam jurató afferenti , fe confenfufimu-

rum & validum Sacram.n:um matrimonii

H

tiquid

Jato contraxifle, alter conjux crederenon tene-

qucmadmodüm'quiii'het inftaur peccati mortas*

tä:,ufü

tur, imó nec poteft eo fine, utàvinculo con-

lisiuf"cipieüs Sacramentum vivorum motrtali fa-

fl

jugiiliber prafumatur , & ad aliud matrimo-

crilegio delinquit, ponendo'obicem effe&tui Sa-

Donn

nium tranfire liceat.

menuænis DD. citati

cramentali , fzilicet gratiae fan&ficanti, — Atta-

g

. omnes.

)

men , quatenus fic contrahens minifter eft, in

g

E

HL.. Cafusta

men '.aiiqüi tnumehnmir àDD.

mortali alteri Sacrámen:um matrimonii miai-

la(

-quibus talis deceptorad matrimonium nonob-

ftransin communi & recepta jam fententia, nog

&Tj

. ligatur: 1. Si decepta pro virgine falsó fc jadta-

peccare mortaliter $ cüm ad hoc miniüc'iiium'

nij,

bbat ; nam deceptio dcceptione-tollitur , & velut

fpecialiter confecratusnonfit: poffetamen pec-

L7] r

compeníatur. 2. Si deceptor in long? eminen-

care mortaliter, quatenüs alteri fimili impedi-

Peni

tiori ftata pofitus fit; dummodó fpematrimonii

Amento obftricto,, aut aliàs in mortali exillenti

Hri w

«opula non intercefferit , alia tamen faclá jjultà

hoc Saeraméntum fciester miniftrat , tanquam

fton

lL t

.compenfatione. 3. Quando deccpïa deceptio-

cooperans pecgato alterius , cüm id facilé im-

LE mfl

necognità ,aliam compenfationem fponté reci-

pedire pofiet ; jam per, occafionem ihnui fuprá;

prlh

pit. 4. Si deceptor aliud pofteà matrimonium

cüm de Miniflro Sacramenti bujus. Infüper

'lll. ](

vero confenfu contraxit , cui omnino flaretene-

autem talis peccat fpeciali peccato contra virttl

. kj

tur , faQiá tamen debità compenfatione priori

4em ,'ex cujus motivo induQum eít impedumen-

p

ia

-deceptæ-fponfæ. Ex communi Layman ]. c.

tum , utpoté contrà virtutem Religionis , f con-

Msj

434 . 1V. At , quid fihoc cafu judex Ecclefiaíticus

trahit obftrictus voto fimplici Caftitatis , au£

iUj

dece

ptorem à cenfüris cogat ad prius matrimo-

o

gum impedimento facri temporis feu feriarum :

Qu

"nium ficté contradtum C

um priorem fictionem

imente

contra virtutem juítitie , fi cüm fm;ped

A

Em

jp OR

D

[

|-

( Sk, IL De pb cjugm.

j

$a

?

" ïþonf'qlium, contrà virtutem óbedientia , fi cum

Layman loc cit; infüper ftai*'eämcöhti'ä'henteä

.....

impedimento interditi. —"Tàndem contrahen-

cum impedimento dirimente, animo conium-

h

" dotantüm,non item pofteà confuinando, peccare

mardiillud ; fpécialiter peccant contra illas vir-

tutés; quarüm fnotivo inductum eft tale impe

contrahenté cum impediméntis impedientibus

d

^ tantüm ( excepto: fi voto firiplici caltitatis ob-

dimentum dirirnens: ütoranes obfervant : v. g.

flricus fit) jam indicatum eft fuprà 4 cür de im-

contrà Virtutem Religiónis; fi contrahas cum

impedimento votifolemnis ; velíacri Ordinis:

L

2 pediments impedientibus : exqué profeffo ma-

W

gisexplicandum erit infrà fed; (egwent. Ubide

contra juítitiam,fi cum impedifnento ligaminis;

/ ^ , péccaus conjugum in ufü.

contrà virtutem pietatis ; feu reVerentiam fan-

J

& voluntarié tuifü

guini debitàm ; f1 cum impedimento tohíangui-

; 337 1l Contrahens icientéf

impedimento dirimenté quócund; feu juris na-

nitatis , affinit2tis; &c. Si cum impctentià per-

turalisfea divini , feu Ecclefiaftici tàántütm ; certó

petua; certé vis peccare contrà naturám i'nätig

;

quidemi péccàt. mortaliter ob rationern genera-

impudicitüs: & ficdecatéris; übi nullà fp

h

lem initio datam certo tamen etiam non pec-

lis virtus violatur; manebit veneralis malitià

iüe

obediéntig: Vide feth; fe4&enr. S. 1. repulatl

li

&at facrilegio, quatenüs füfcipiens eft ; cum nul-

lum tanc Sacramentum fufcipiatut 5 iiec fíar : in-.

tradendam de ipfa talium contrahettium t

pula, - Ubi réctiffime monet noftet Herincx €

1

H

ü

Tuper neque peccáre facrilegio ; quatenus Mini-

fter éft invalidé miniftrans, docent graviffimi

difp. G. que[l. 3. s. 2,6. hie non cormitti ünicutri

H

DD. àc ipfe Sanchez 1.7. difp: $: Hurtád. difp.

tantüm hnméro peccatumi volendi feniel corz

iummáré inàtrimonium nulliter tontrád'um ;

2. diff. 5. Perez difp. à1; etb. 12. Dicaltil. difp:

9. dub ?. Diana part. 3. tráclati 4; v«fol. 297

peccando éontra caftitatem , aut aliam virtutem

M

alii ápud iftos: & probabile cenfent Tambur:

anncxáin ; féd potilis effe peccatum mulüplex ;

brald. 1. 17 hiémi. 9. Gobàt cit; kam. 60: Ra-

faltemi virtüálitet ; quatenüs volunt fic in ftatu

?

"

tio eft; quiaà fic Conttahens direclélolüri irri-

.....

quáfi continüo peécáti peifeverae ? fieüt qui

'cfz vis

proponeret Viveré in coheübinatu :-& reveráni-

od

iat; & árnullat coritractuim nátutaléni ac

lm inatrinonii ; quo deficienté . confequenter

hii erunt ift confümmationes matrimonii nul-

m

litét conttá&ti ; ni(i concübinátus & forhicatio-

(5

&tiam deficit tàtio Sacramenti i quia ergà fic

&ontrahentes nihil efficiunt, &üi ex inftitutione

nes continus fimplices & qualificata. — Juxtá

i

Chrifti ánnexa fit ratio Sacramenti ; quippe qua

regulain modo promiflam fe&. fequea:: t/radä!;-'

X u

dami:

L p

foli &óntráctui legitimo annexá füit ; nulla hic

appáret indigra trá&tatio Satramenü; ádeóqué

IV.

; Dixi áutem f'ciiïpärj .,.';Hc"sï;igr æ volurs4i 9

277

till-

fec ullum facrilegium ; períe loquendo. Et

£arié conttahentes cum impedimento dirimen-

ha fententiam & ràtonem & nos ádmi(imus

te: fecus enim elt; f1 exignoranus iuvincibili &

ud

»et áccidens, quándó mátrimonium Bravi & inz

in"cu;ïþaþili 3 acbona fide fic conirabant, licet

;ogiu-

enim etiam fic cobtra&üm matiimonium ma-

n d

-

juíto metu extortum ; etiam cum alio impedi-

inento dirimen*e ; dumimodo abfit inténtio con-

neatirritum QC nullum; hontamen manct pec-

Ym

4

?

*

^ fummandi: ébin de impediménto/2& — Át per

tatum .

tum. ignorahtid talis omne volunta-

[2

^

fe lojhendo ; feclufotali métu ; non placet

tium ; àdeóque omne etiam péc:atum tollat;

9t

x

5.hq'(?

plácuit unquàri.

:

1

Qualiter aütem etiam métus gravis & in ufté inz

r

|

[!

Verius ómnino eft. capthen n o

cuffus; voluntarium faltem ininuens excufet 4

ET

In.-

;

dl |

impedimento dirimente peccare facrilegio con-

peccatoj. dictum eft fatis fuo loco de irpedi-

ht

itá reverentiám Sacramenti. lta Cajetanus , aliis-

mento 7i;. Miniimé aütein à di&is peccatis ex-

«l

d!

quecit. Coninck. /íc dzfp: 30: dub: 2. Layman.

cufat ignorantia culpabilis & vincibilis , prefer-

ttrali. iO. parr: 4. 6. Yi nnim, j. Pluresque conge-

tirh craffa & affectata impedimenti $ aut fi quis

? Dm ;

tens Áverfà queff. 9; fe&t; $. Ratio eít ; quia fi-

cum dubio latentis impedimérii contrahat ; quo

vl T

deles; quaándó contrahunt matrimonium cuui

cafu exponendo fe voluntárié periculo annul-

impedimento dirimente ; fciunt f& irritum red-

landiSacramentüm j eo ipfo peccat mortaliter :

j

deré noi folüm éonuácum f£natrimonii civi-

üt apüd omnes in confeífo efl. Attamenfi éjus-

"/rendifl

lem ; fed etiam 1pfum Sacrámientum illi conz

inodi dubitans; axlaboret aliquo impedimen-

;l älmm

traQui à Chrifto Domino dnüexüri ; efto indi-

to matrimonii ; po& dilige;tem inquifitionem

yit

te&e tàntbrh itritetür Sácramientüm atqui fe-

Veritatis ;; hanc deprehendere non poffit Cetfi

i

clusá juftà caüsá ürgente ; ütpote inetugravis &

&ontra. éommuaiffimuni fenfum DD:) adhuc

m:Pdu.

injofti inali excufante ; etiám indirecte itritaré

licité contfahere ; docént loannes Sanchez fe-

Q

hujü

Sacraméntüm , imeriib grávis irreVetentia Sa-

leBar. difp: Ay.sium. 44. & cx profeffo Card-

&ràménti ; adeóque facrilegium cenfetur ( An tu

inuel apud Dianam part. 8. 7ra£. 3- refol. 9v

al

Tambut. l; 1; Decal. « 3. $ 3- F. Difpenfoiz

à mortali facrilegio excnfabis illum ; qui vinum

"

Colfecrándum nimià áquà admixti ineptam

Confentitque Gobat. bic

&a[. 1. . 62. Eo Qu

il hr

fefii-

&orifecrationis materiam redderet , etfi validé in-

ipfi faveat privilegiutn pofle

ffionis& ygfö

y

n

dire&le tunc irritaret Sacramentum ? ) Certé ta-

bet ficut is, quifimiliter dubitar de leg

$

f

oidigari

$

Y

le$ contrahentes ad velandum fceleftum füuum

álibüs : quem sihilominus licité po(fe

5

j

tum aliis eftendit iàem Gobat zilphba. Ordi-

j

contra&lum ritibus ac homine Sacramenti abu-

onfa

füütur , non Qng gravi injutia ac irreverentia ; ;iþ'

&ánd. cáf. .I,I.mftm.r 43f« Ài j inquis ; fp

h.

Vlis

N

,j

ia

.

$64

$ 'beol. Sacrammt Par: IP Cap 7

3v

fmmmxfcete debet confefï'arms, at vero h neä

talis fpon

f1 grawter decipitur; necenim vcxlct

nubere tali

dubxtantxo fi id noffet. &. Ergó debet

culta & in foro confcientia tantüm : ad conteffios

nale allata :

[:

eam de fuo dubio priüs informare ; &i tunc ad-

hoc opus; -hitlabor; hic füdor

huec confentientm non decxplt.

confeffariis! in horum ggauam ex multa lectio:

,uf

440 Corollarium, "Tandem in di&tis cafïbUS om«

ne & longa praxi pono ptiüs aliquot inftructio- -

f

D

nium impedimentorum , ficüt ipfi contrahen-

nes, deinde 6$. fequentlbus dabo praxm revalz*-*

tes, itaalii ad contrahendum fcienter inducen-

dandi e]usmodl matrimonia.

p

tes, cooperantes , àut , curii poffent & deberent ;

I. Anteomnia confeffarius fciat ; & attändatz

ex quo capite matrimonium fit invalidum ; quaz

!Cü

non impedientes , (utpoté Parochi , Confeffarii,

parentes ,. confangumel quilibet conícii impe-

lefit impedimentum::. cujus.juris : an difpenfa--

rf

l

dimentorum , pratfertim poft denuntiationes ad

bile, nec ne j matrimonium enim potcfteffc

eum finé impedimendi matrimonia nulla przci-

invalidum ex duplicicapite : ; Exdefedtu fo-

p

lr

pue faCtz: juxta. dicta fupra fuo loco , ) Peccant

lius confenfus alterius vel utriusque contrahen-

üs: utpore , ficonfenfus fuitfictus; fiex metu

p

nioraliter eaderi ratiorie & fpecie malitiz,ejus-

yut

dem enim malitiz eft peccate , ad peccandum in-

gravi & injuflo extottus ; f1 exerroré circa fub-

Y

ducere, cooperari, aut, cüm pofüs& debeas ,

ftantiam, vel quahtatem condmoms fervilis:huc

CI'STO fpe&ant xmpedxmenta errons COHdlthHlS,

"

non impedire. Ex ommum fentenua in materia

hi

de fcándalo.

vis, & quandoque raptüs: -& hac proptiénon

441

funt difpenfabilia , fed per novam liberum con-

Ti

Petes : quám pocnam incürtant contrahentes

cum impedimento dirimente ?

R. Generalem

Tenfum füpplebilia per ipfos. &Gontrahentés ; ut

Átr

2. Potc& effe invalidum.

pro omnibüs nullam effe ftatutam in jure;. fed in

$. Jequents g patebit;

ii

matrimonium, non ex defe&tu confensus, qui.

i

Ípecie ita (latuit Pontifex Cleazentind wnica. De

i

van/angum:t. & affivitat. his verbis; Eos; qui

abunde adeft, fed ex defc&whablhtatls perfona--

p

feienter in gmdwm aon]ängmmmtu & affinita-

lis e al:olmpedzmento dirimenite à jure indu-

$i5 con[litutione canonicd iaterditlis , Aut cum

&o.ob aliam juftár caufam : utpoté oD inde-

lj

Yetu

anozialibus coutrabere matrimouinmi uon ve-

centiam copülz , ob. punztlonem criminis, ob..

tuendam libertatem matrimonii ; &c.-

Ethac

r

ventur : 4e6n0on relxg:o/ös. G mnoniales , & cleri-

£05 i5 /;l(.'ïl.f CUUFINUDJ' saAtringoniMs) CORITde

aut fant juris natüralis vel divini; aut juris pofi-

Antm

Carc

bentes , excommmnicationis fenteutia ip[o fn&'d

tivi vel Ecclefiaffici tantüm.^ Juris naturalisvel-

decérüimns f;lb;acere. Sic Pontifex. Ubi nota

divini ; adeoque md:fpenfabllla

u*npedimenm i

Nl

quatuor :

Í. Excomumcatxonem illam non effe

fant? 1. Impotentia perpetua ; item atas indi- .

H

fcreta: de hisnulla difficultasin praxi; 2; Cone-

tj

zefervatam , ideóq; à quólibet confetfario abfol-

D

vipoffe, a. Quia Pontifex exprefse dicit : ,qui

fanguinitas in primo gradu recto & transvetfo z-

Aüy

& hic cafusrarus; non tamem ommno nüllus;'

1

]c:enter » EW. ideo ab hac ex communicatione

- hw

mcurrenda cxcufat omnis 1gnoranua P etiam

ünus jam bis infinuatus eft :

3. Liganien feu:

hr

& hic cafus fatis -

culpabilis, craffa, & facti jurishujus. 3. Quia

vita alterius prioris conjugis :

v

frequens , prafertim iftis temporibus bellicis.

Ki

hzc conftitutio de aliis impedimentis non me-

minit, prater mnfangumltatem affiiitatem &

4. Votum folemne proféffionis ac facro. Otdini

g,

votum Íolemne , ideó ex nota illa Regula , quod

adjün&tum , faltem impediens ; & &cundum

Ayo .

multos etiam dirintens jure divinó naturalis &

m«

odio[a reflringenda [int , ad alia 1mped1menta

extendi nequaquarn debet. Ut ex communi ob«

hic cafüs quidem frequens in apoftatis 1everhs, j

ihs,

féd nullius difficultatis ,. in confeffionali ; ne.

1

chor

fervat/Avería bic quaff. 7. feH. g. 4. Additrecté

Pontis bic. 7- difp. 45. neque hac excomunica-

audiendi quidem , nifi feparari; Additur cul--

D

tione affici eos, qui vinculo 'cognationis fpiritua-

tüs difparitass fed nulliuspraxis , certe: nulhusv

Mi

difücultatis; - Juris pofitivi & Ecclefiaftici tan« -

lis vellegalis obftricti matrimonium inter fe con-

A

trahunt ; quia conihtuuo folüm meminit coi-

tüm, ideóque difpenfabilia ( jure ordinarioà -

T

Pontifict, & peraccidens , certis conditionibus: .

lia

iängum'tau's & afïimtatls.

Idf

g

1

4

infrainfinuandis, etiam ab Eplfcopo 2 funrre«

L

. TL

lfquaomma. ütpote ; Omnisconfanguinitas:

j":ftd(

Prater gullitatem talis matrimonii nece[fa-

"ultra pnmum gradum & Íecandum multosi

fitey

i poflea. aut d:jalvmdz - Ant ræval:-

p

etiam.imn primoó gradu transverío. 2. omnis"

ls

)

andi.

oinninó affinitas ex quacunque 'copula. 3.'Ome .

Is

442

Oc nimis certum ex dictis ; qui enimi cori-

nis omhinó o:ognatlo fpiritualis & legahs 4«

Modte

traxeruntcum u'npedlmento dirimente,te

Omne crimen , & publica honeftas , &j ]UI'G

huj

ipfaconjuges nonfunt , fed rerifoluti: idcó-

1jovo taptus , & clandeftinitas.

tf

que, ficopulam'exerceant ,. reri & veri forni-

II. Confeffarius deprehenfó xmpedxmcnw444

.

fmnoxadvertat, an .

carii & concábindrii; Nullum ergo hit datur

quocunque & cujusvis jüris ;

4

LU

medium, nifi fepatatio;aut revalidatio, niftin ra-

conjux peenitens fit in bona fide , feu 1gnorant1a *

1o ca(u per modum fratris & fórotis s cohabitent :

s

invincibili & inculpabili fui. 1mped1ment1 2

& flquxdem impedinientum' a& nullitas matri-

enim bona fide contraxit, & adhuc perfeverat i

1nonii notoria fint,

Mi

Epifcopis, eorimque Con-

bona fide & ignorantia invincibili fui impedis

filiariis: Eccleüaüxc

UT

is cura relinquenda eít; nec

menu ac nulluaus mammonu à efto alioquin

Wïtn

mat'

Jj

i

w d

T

j

Sc&' Il, De peccatz eonjngun.

M

$6g

:

As f?läfidöfe&um v.g; copülam cum confangui-

h

rius de veritate informare; Quia alïoquin e

ffet in

€a conjugis antea habitam , dummodo igno-

malo ftatu. & incapax abfolutionis: Sicutuni-

u

tet, Ob id mattimonium fuum nullum effe , re-

yerfilitet tenetur veritatem aperire ,. q|

uando

:

j

;üla:iter in fua bona fide relinquendus eít; re-

ponitens ipfemet de impedimento velvalore

ulariter enim advertit confeffarius fuam in-

matrimonii fui dubius vcl'anxius ipfum confulit

H

E

ormationem obfuturam potiüs , quàm profa-

aut intórrogat; runc enim diffimulatio veritatis

tutam, talem fcilicét , etiam informatum, tamen

eflet approbatio falftatis , & longe plus mali.

&pnjugem putatitiam non dere]icturum, cura illa

tünc timeri debet ex diffimulatione , quàm ex -

peccaturum , aut f1 derelinquat , oriturá gra»

É

aperta manifeflatione veritatis, przfertim quan-

qiffima (candala, aliaincommoda & difficulta-

do impedimentum eft aliis quibusdam notum.

h

ges,maximé eirca proles jam fufceptas ; eo cafü

Quate Confeffarius vel Parochus rotundé dicat,

poteft & debet conteflarius ptudenter diffimu-

laborare eos impedimento ; matrimonium effe .

l

lare: juxta illud D. Augufüini re]atum c, 7. De

nullum , atque inde abftinendum effe ab omni

pennitentia , d.7, Si fpirems tibi wem prode[fe, um

matrimoniali ufu , non tantüm ipsá copulá, fed .

monereu , nouterrerems, G.

Et communem

omni etiam actu impudico folutis illicito . cum

|. DD.éüm Sanchez i. a, difp, 38, ^. 8, Addente:

reyerà folutifint. Quàd fi ergó conjux poeni--

fiopusfit , etiam poffe talem obligationem de-

tens non fit jam in bona fide, fed, ut dictum,

bitidocere, — Ratio eft ; quia ex duobus raalis

confcius vel certior fa&tus de nullitate fui matri-

minus eft eligendum : minus autem malüm e(t

monii , jam infpiciendum erit, cujus juris fit im-

fornicari materialiter tantüm in. bona fide con-

pedimentum dirimens : Si impedimentum an-

. jugii, quàm acceptá. informatione imprudenti

nullans matrimonium fit jutis naturalis vel di-

formaliter peccare , continuá perplexitate , aut

vinf; ideóque indifpenfabile humanitus , v.g. '

- aliagraviora mala oriri ; érgo filendo permitte

Ligaminis , vivente adhucaltero conjuge, Hic

potitis peccare majetialiter , quàm formaliter ,

eft miferia cnmaceto. | Inducendi , imó cogen-

aliave graviffima mala incurrcre : Iddue maxime

difunt, utomni poffibili modo vel pratextufe--

verum eft - quando impedimentum elt juris na-

parentur, aut fugà occultd, que viro facilior ,

t

suralis feu divini, ideóque indifpenfabile, Sic

i

fzminz difficillima , aütin greffione Religionis;

^ animleeitur, D. Carolum Borromieum , habito

fervatis fervandis , aut divortii fub alio titulo,, f

ii

Concilio Eecl.ejïa!ï:,ico«;'-reliquiiïfe»in -bpyna.f;id;&

adíit, procuratione, Quod(inihil horum fnc-

j

. Nobilem illum , qui matrimonium contraxerat

cederet, & moraliter omnínó impoffibilis videa-

mdl

,gum proprià & forore & filia ex propria matre

tur feparatio ob graviffima inde oritura damna.

Jbh

damnatiffimo inceftu füfcepra, - pofiquàm ne-

pericula , fcandala , ipfique feri* promittant , &

tío'

^0 fandum mefas mater ipfi fanctiffimo Archicpi-

fubindé ( valdé taien circumfpecle , & confü-

)

fcopo conteffa fuit, Attamen etiam fxpé locum

lente confeffario ? etiam jurent, vel voveant

14

habere debet, quando impedimentum cít juris

continentiam perfectam ab omni copula & im-

l

(l

pofitivi & difpenfabile , difpcnfatiöqge impe.-

pudicitia, qua folutis illicita, ut didtum, tan-

Jius

srari poffitjnam reftat magua difficultas plerum-

dem cohabitare permittantur tanquàm frater &

Yi

que, & delicatum periculum in renovando

foror;& quoad fieri pote(t;non tantüm leclo, (ed

ndllïf

' moyo & abfoluto confenfu ,' quando unus tan-

&tiam]oco denoctu feparati. Ut omnes monent.

j

$um conjugum nullitatis: matrimonji confcius

-—

Sed qua'fo te, in eadem domo , in eadem camera ,

fa&tus , caufam nullitatis fine infamiz periculo

& Íubindé ,ob inopiam, in eodem le&o , an un-

grlis y

incommodo prodere non poteft:' ut videbis

,Hc

quam extra prafentiffimum perículum prafer-

al«

— ánfri, G miraberis : idque maxmime, ficonjuges

tim fiadhuc non fe

Íenes ex

perte voluptati valdé

Jius

,fon admodun? bene concerdent ; quid fi alter

affe&ti fint? Nihil hicrem

edii preter gratiam di-

j

&onjux ex petitione novi confensüs nullitatem

vinami implorandam & impetrandam piis me-

al

matrimonii o:faciens de novo confentire nollet?

diis & devotionibus, fingulariter ad fancliffimos

Utalicubi fa&tum fcio, Quin etiam , f pcenitens

T0

Virgineos Conjuges, MARIAM & JOSEPH,

üttt

&onícius nullitatis matrimonii facilé apprehen-

aliósque fan&tos , qui in vero conjugio virginita-

;uil]'l'

lat , fe debitum exigere non poffe; invincibiliter

tem Ífponté fervárunt ; Ut Dixi Henrici cum

. Afamen putet.fe alteri bona fide exigenti reddere

m

Cunegunde , Elzearii cum Delphina, &c. Que

on

dlebere ; eadecn ratione tace , diffimula confeffa-

prudens confeffarius fuggeret : horrent pili,

o

fie , prefertim fi feminee fint , quibusdebitum

dur recordor vexatio

nis, quam in fimili femel

megare difficile & periculofum eft , donecimpe-

habui per fexennium;

alIS- 4'

"

jtata difpeníztione

ETO

Ü

» de revalidando matrimonii

4

:

uód fi denique impedimentum juris446

&ontractu ipfos inffruas,

pofitivi & Ecclefiaflici : adeóque. difpenfabile

449 . II Quando vero peenitens non eft ín bo--

fit five deinde conjuges defa&to jam fint in bo-

j

«

"n a'n |

n& fide, ícd vel conícius fui impedimenti &

pa yel m;ïälfidpu, perindécft; jam folum inqui-

nullitatis matrimonii , aut de eo rationabiliter

g

rere G advertere debet confeffarius , an à prin-

g

li

dübitans, aut illius lvignorlanti,a;y,ingibili & cul-

«ipio bona velmala fide matrimonium contra-

pabili laborans, quippé de o füfpicans velan-

"

xerint cum impedimento dirimente , an fcilicàt,

dius, tamen ex defidiavel malítia negligitin-

quando contraxerunt , ver inculpaté igmora-

y r

quirere veritatem, -omninó tenebitur confeffa-

»

4

verint, veljam

fciverint , adeffe impedimentum

;

Bbbb

diri-

il

Paas IV, ,SACRAM.

l

Ls

E

A

:

$66

;fïbäo!,...Si':'zcmmmz*. Bars l[ Cfap,j L:

dirimens , &t matrimonium. fore ihvalidum;

riusque'novus & verus confgnf;ls cxi'cmus. fenliæ

Qg:mdo uterd

ue conjux mala fide matrimoniü

bilisut matrimonii contractus & Sacramentugi

[

contraxit, mof i

gnarus fcilicet impedimenti &

fenübile convalefcat. Atque id*ipfqm effe necefz

nullitatis matrimonii : lterüm elt miferia priori

farium, quando defe&tus confensós fuit ex parté

li

lhïl

propé par ;vix enim eft fpes impetrande difpen-

unius tantüm contrahentium,docent multiDD..

fationis , Pontifex enim difpenfare nonfolet, nifi

Leffinss Pontius , Hurtad. "feer[a , apud pro-

ul

ti

admodàm difficulter; Epifcopus autem difpenfa-

bile cehfentem Tambur, tra&. 4.6.7.$. 1.92. 2

re tunc non potefl,in communi fententia, & ubi-

Atque ita refpondiffe Clemesrem VIIL. Ponti-

l

que ( quantum mihi aliquotiés experto conftat )

ficem , tefert Comitolus/. 1. "Refponf, Moral. taï,,

Tif

n

receptá praxi : ergó res recidit in miferiam pra-

120. Ratió potiffima eft ; quia quan o Unus.

cedentem , eodem feré modo dijudicandam , ut

contrahens ficté vel coaclé velerronice confen-

m

Va

fuprà. Tandemergoó , quando uterque vel fal-

tit , eo ipfo etiam alterius; quantuthvis verus &.

tem unus.conjugum bona fide contraxit ignarus

ferius, confenius nullus eft & invalidus ; nam;

t

fcilicét impedimenti & nullitatis matrimonii;etfi

tradit fuum éorpus ; & acceptát alterius.corpus

['2r

fort&non ignárus caufe , v. g. copule cum cons

cum imbibita conditione : ( & alter eonfentiat;

Ya

fanguinea conjugis anteà habit (ut jam N. L

tradít& accéptet : heque poteft valere traditio

LT

infinuavi.) jam confeffarius cum poenitente

5

23u-

i

unius , nifi adfit acceptatio álterius : neque acces

deat de remedio , & fciat Epifcopum difpenfare

— ptatio unius valerepoteft , nifi adíit alterius tra--

Li

XDpOos

LU

poffe, pofitis certis conditionibus iníra e

ditio ; ut f;ixg*c manifeftum eft: atqui in propofis

nendis: ergó fifeparáti nolint, vel non poífint

i

toalter vere non confentit , nihiltradit, nihil

ls

ob incommoda fuprà indicata , prout reverà or-

acceptat : ergó etiam alterius confenfüs smllus

qi

dinarié non poflunt ; inprimis eis interdicatom-

eft,nulla traditio, nülla acceptatio t ergo utrum-

W

nemi omninó*matrimonii ufum tám petendo,

que de novo verum confeníüm elicere & exte«

W

quàm reddendo interea, donec impetretur di-

D

riüs manifeflare oportet , & infüper ad eum fi«

Ípenfatio, quam ab Ordinario plerumque ipfe

neti alter , quipriüs ficte & coacté confenfit , al«

[/]

«onfeffarius , fupreffis veris nominibus perfona-

terum de füo fiéto vel coacto . confeníu certios

ibi

rumsaliisque peregrinis fubítitutis, procurate &

rem reddere debebit , ut fcilicet is de nova

-

du

impetrare debebit, ac denique impetratá difpen-

confentiat. Ratio minimé fpernenda : fententià

-. talü

fatione curare, ut renovato confenfu matrimo-

omnino probabilis ,

?

. bim

fed non placet pra&tici. Ia

que dico;

;

p Tl

nium reval-ide;ur: jgxta, dic;ggia infrà -ärdinc*

I Qu:nd

ó defeclus coníerishis &i , Cöa-ä-i; 443

Id

CEIV --

"érronei , eft ex parteunius tantüm contrahentis,

&il

fufficit hunc folüm fupplere & renovare fuam

PRAXIS

E

confenfum verum liberum , dumftnodó alter;

x p&a

Revalidandi matrimonium itte

qui vere confenferat ; interea füum confenfum ,

mmg;

validum.

non fevocarit. lta communis DD, D. 7homas

E

Matrimoniuur invalidum . ex dcfcä'cü

D. Bonavesttira.'Ricbard. Paludanns , Sotus ,

tl

Ahgle:«. Gabrisl, Navar. aliísque citt: Sastbez

[

confensüs tantüm. Per cos[enfus [nps -

r

l c. Layman rr; 10. part. 21 c. G. nnts. 1. ltemi

I

pletionem.

Bonatina, Filins , Diana , omnesque citansDofa

Uando matrinónium fuit inv:i)idufn ex

^ij

447

fius De tbatrimes. . 3. wnm. a8

N

: Herincxi

E

defectu folius confeisüs , utpote ficti ,

Bifp. 3. quefl. 7.m. AT.

-

Pri

vel revocati,vel metu injuflo extorti, aut ex erro-

Ratio efl; quia altera pars pi*ænïtït iegüimum-

re circa fubflantiám vel qualitatem conditionis j

ET.

confeüfum circa materiam habilem , atquein eo

f:

"

1

AV

I

nulla requititur difpenfatio, fed ipli contráhen:

. moraliter & habitualiter perfeverat; imo vi illius

tesnovo vero ae libeto confenfü elicito matri-

K

perfiftit in poffeffione altérius compartis tane

mjümr

monium revalidáre poffunt , & poft fictionem

quam réifuz , fuz uxoris,fuimariti: efgbaes

etiam debent, cüim finé confénfu effentia matrie

!t

€edente novo alterius partis confenfü verum

monii nori fubfiftat; circa quem confenfum fups

fnátrimonium efficitur, Nec utget ració fenten«

-

Á.

; d

plendum, ficaccipe, SidefeCtus confensós fuit

tiz contrarie ; falfum enim eft , confenfutü

^

ex utráqué parte contrahentium , curn fcilicét

vi.c,g

j

€onttahentiur ferti in alterutrum ; atquein va»

Jm

M

d

amiboficlé , ieticulosé vel erronice contraxés

lorem matrimonii , pro tempore praefenti tane

rünt, certum eft apud oinnés, debere ex utra«

*b |

tàm, & nonprotempore futuro, fi pro praíene

Ti

que parte füppleri novo véroac libero confen-

fi non fübfifteret ; quaíi contrahens dicat fem-

fu non tantüin interho ; fed etiam extérno per

per: comfeutío , trado me , acceptote , fedpree

verba vel figna de prafenti exprefío , & invicem

cise fi & tu nnmc confentias , tetradas , meacce-

[m [

manifeftato, ut matrimonii contrádtus & Sa«

MIIVUm

|ptes d non ultra: ubienim hoc fcriptum? fsd

"n

cramentuim convalefcat. Omines. Sanchez, /. 2,

confenfus fimpliciter fertur i tempus prafens

10

h

difp. 3 2.nnm. 1 y.Pontius £. 4. c. 24. Ratio clará

um perfeverantia ufque in finem , feu donec

eit; cüm eniti cenfenfüs ütriusque plan& nul.

fün!,yk

Tevocetur : in propofito autem non revocatut

lusfuerit, & néex párte quidem fuerit matri-

confenfus , cüm vi illius. contráhens accipiat.

Wt

thoniwm inchoatn , neceffarib requizitur ut-

*

h

D

pofleffionem corporis alterius , & in eo períz-

Ü

"n

ye;c.t'j;

um

l, ll; De peccam con;agum.

$67

veretz utmodo dixi, Quaré confeníus alterius

Gi, coa&li, erronei fuerit ex parre unius, five u-

partis à principio ferió & libere contrahentis ad

triusque ad hoc, ut novo libero ac voluntario

fe intrinfece fuit omninó validus, veratraditio

confenfu fepofïts Ícilicec fidtione , metu, . vel

errore matrimonium convalefat , nezeffarium

& vera acceptatio plo quocunque tempore , quo

alterius compartis etiam vérus confenfüs , vera

eft, ut. de novo confentiens feu ratificans fciat

traditio & accepcauo accederet : & folüm ex-

prius mattimonium fuiffe nullum, aut de eo du-

trinfec quoad effectum fuit invalidus vel potiüs

bitet ; aut certé confenfum de prafenti adhi-

fufpenfus , quamdiu altera pars verom & libe-

beat , quovelit concrahere flmphClts.r , etiamfi

rum confenfum non prabuit, quo ptomde li-

prior contractus matrimonii ( itemque profe -

W

bero confenfu pratítito , ümphclter iu verum

fionis, vel quivis alius) fuiffet nullus. Ut lat:à-

matrimoniüm convalefcit :

quemadmodum

patebic infra in fimili, «

Denicue an inüovatio

venditio domüs v. g mvauda ob defectum 1n-

conleufüs debeat fieri cotam Parocho & telli-

terni confensüs ex una parte , hoc folo acceden-

bus generatim dicetuf $. etiimo. quo fippofito

te , convaleícit, fecundum omnes: Étfimiliter.

conienmunt D.D, matrimonium antea ficle , co-

prote(ïio dcfe&u interni confensüs in profiten«

aclé , velerroneé contraQtum . füfficienter revali-

te irrita, folo a!terxub confenífu innovato ratifi-

dari per ipfam copulam affzctu maritali certe &

caur, etfinon accedat novus confenfus Pradlati

volnntaue exercitatn, Sed' con hovpriu*n Cll an

vel Capxtuh, ob eandem nimirüm rationem. Ex

Tnat 1momum ex metü i5

tOo

irtite. contra-

communi $ascbcz» Herincx ,cit, 8U lat& Catdi-

&um revalidetur , feu ratificetur per copulam

nahsLugo Refpanf-moral.l.5.dub.2. 16. quid-

m]uüe extortam affectu tamen maritali non me-

"

quid €ontrà commuaem écontendat Pontins,

retricio prieftitam,vel admiffam: Negant proba-

Minüs urget allata refponfio Clementis VHI.

bilius Santhbez. cit. Comimch Pontius, alii plureg

cüm de eo refponfo nec conüet authentice ,

apx.d Averfam q. 4. de ssatrim, Hl.rincx a. G. w.

i

nec datum fuit , nifi ranquam à DoCore pri-

1. Katio eft ; quia qui cogituragere prædx&am

]

vato iequente , quod tutius eft ; nam fimiliter

copulam , eandém ciminutionem libertatis pae

N

ibidem requirit, ut de novo adhibeatur Paro-

t'tur, quam qui cogitur ad cotitradtum matrimo-

j

chas cum tellibus, cujus tamen oppofitum in

nii per verba de yræienm : ergo pari modo ipfi fit

W

calu def:ctüs occuludeclaram Pms V. ut vxdc-

injuria , & confequenter matr "imoniuni hoc , ut-

h

bimus loco citato.

pote adhuc per metum extoitum; invalidum

449 lll Infaper quandó una tantüm pars cle vel

erit. Adde , quia alióquin non. fuiffet fatis provi-

l& g

coa&e vel ctroue? confenfit, probabiliter iufti-

fum hberatl matrimonii.

Affirmant veró non

I[Ia,

.€it. dlam Íolüm. confenfum internum revoca-

pauc:ores cum ipío /4versá citato . & probabile

gifi

Ita

.fe, nee opus eft ctiamexteriüs manifeflare.

cenient ipleSanchbez. G CO'ZIJ;/QRutIOHBm dant;

Y

€um pluribus Sanchez cí*. difp. 22. numr.' 9. Lay-

quia durum videtür , eum , cui metus incutitur

W

qnanpart. 4.€. 14. in fiue. Boffits eét, sum. 4 .

ad habendam ;opulam » obiigare , ut non pofht

t

KQuemadmodum eodem Sanchez s. 14 &

CO'liellllfC fponte In mat«xmonmm H Ud üt fic

j

-Bofro »zm. 42. docent: folus internus contea-

effugiat peccatum , eundemque poni à pia Ma-

d

fus inpovitus füfficit in perfona capaci , qux an-.

tre Ecclefia in tam duro bivio, utipfe vel peccet

feti

tcà ficle vel erronee :* aut coácté þrofemonem

mortaliter, velpatiatur grave damnum .per me-

n

i

cmlüt : lxehgxo-u. fetió a.ceptante) Ratío ejl ;

tum intentatum. :

Ho« voluitfe Ecclefiam . non

of

quza hic folus novus confenfus internus cum il-

eftprefamendum. — Dicendusi ergo Ecclefiam

—

- loanti qu') fi&o vel coa&o fufficienter manife- ,

iolüm voluiffe providere matrimonii libertati ,

um

flato, tuffitieuter fenfibilis eít, & aliis innotefcit:

quando.pium per verba de p reefenti cóntr ahxtur-

g

. €tgb durante adhuc;& non revocato confenfu

& merito, qma tunc periculum coa&ionis fre-

ü M

ierio & exierno altcrius partis, füfficienter con-

quenter occurrit ; nihilautem curare, quindo

(

ftitüit matrimonii contractum & Sacramentum.-

ratificatur per copulam,quia cafus hu;us coa&h

g

Contrà tamen; novum illum confenfum debe-

onis rariffimus eft,

te neceiT:no ex

j

primi externo novo figno fenfi-

5V

bili,

mihi prob:zbmus cum alíis docet Pontius

Jatis

Macrlmomum invalidum ex inhablhtap

jani

- Les. 25- allecans rarfus 1e1pon1um Clementis

te perfonarum , ob aliud impedimentum : :

n

: VIII. Ratio booa eí ít ; Quod hgnum debeat effe

expreffivum confe: i us internl 5 non antem ex»

per. difgenfationem.

um

primatur confenfus internus novus per fignum

Uando matrimonium contra&um invali-451

tamdtuantecedex.s ergo. Afïvcrt...tamen He-

dum fuit, non ob defe&um confensüs, fed

qud

tincx cit. quej?, G. m 1ue :

ad hoc fignum ex-

ob inhabilitatem, perfonarum ex alio impedi-

f&j/rt!

T

. preffivum — füfficere xluodcüa(ju- fignüm vel

mento )ure indidio , ex parte ccvtxahent ium.

d

lm([

acum, quo guis ilterum tauquam conjugem

minimé fupplebm, fuppofito femper impedi-

tra&tat, & fiaber, & fpecialiter , xpmm&opulam

mentum illud effe juris pofitivi Ecciefiaffici , a-

ydeti

j done

conjngalem habitan: afic&tu maritali, feuani-

deoqué difpenfabile poteitate humaná ; tun: uti«

yat

tno invrcem habendi in conjugem. Idémque di-

que ad revalidandum matrímontum ante om-

cendum proportionaliter de profeffione.

nia requiritur legitima difpenfatio , quà impedi

a

45'0

*V, Univerfliter , five defectus confenfus fi-

mentum illud tollatur ; & facultas de novo con«

TU

Bb bb a

Cïl-

D

i

-

1

g beol Sacm'mlen.t-.;ï Pars VIP. Cp. L

$68

|

xit , laborans fcilicet ignoranti jutis, vel fadli fia

trahendi per reno

vationem confensüs conceda-

veinculpabili, five etiam culpabili , ut ex Trie

tu£: de hac difpenl

atione modó paucis. De re-«

p

novatione coniensüs $.feq.

f

fe[. 24 de reform. Matrim. bene Probat Perez

M

loc. cit; Quin. Henriq. Dicaflill. & alii quidam

4f2

1. Solus fummus Pontifex di£

þeäfat jureor«

[

apud Dianam cit. putant , etiamfi utrinque mala

dinario i omni impedimento jure Ecclefiafti-

u[d

coinduélo, feu dirimente , feu impediente , tam

fides intercefferit, poffe tamen in valde magna

& urgente neceffitate Epifcópum difpenfare ,

&

*

[

ante , quàm poft contractum matrimoni. Eit

hinc hanc gratiam imperriti mifellis. — Tentare

pCl'l*

omnium , & ratio patetex terminis. Epifcopus

d

áutem 'jure ordinario difpenfare non potelt in

|juvat, mihi faltem non füccefit. . Certó autem.

excipiendi funtii, qui contraxerunt fcienter in

du

ullo-impedimento dirimente neque ad contra-

I«

4 gradibus proh

ibitis, aut ignoranter quidem, fed

hendum, neque poft contra&tum per fe loquene

hoc enim fe-

ER

do ( quód poffit per accidens, dicam mox ) Cüm

non przmiffis denuntiationibus ,

pEI

infecior non difpeníec in lege Superioris. Quoad

parari & fpe difpenfationis carere debere decer-

nit ex'preü(ä&-Trid. Seff. 24. & y. ltem quandó

f0j

impedientia tantüm fimiliter certum eft Epi-

u«

fcopum non poffe difpenfare in voto perfecto

matrimonium contractum effet invalide ex di-

fpenfatione fubreptitia Pontificis ; non pofle

W

& abfoluto caítitatis integra ac perpetue , ac

[

h

ampliüs difpenfare Epifcopum, cum aliis mo»

Religionis ingrediendz , cum hac fint exprefsé

tefervata fummio Pontifici , íed bene in voto

net Diana part. 4« tratls 7. refol. 40..

P'Hll

]V. Infüper inraro & urgentiífime ca

fü (&r-tti!

It

non nubendi ,. Ordines facros fufcipiendi ; ne-

.télongé rariüsoccurrente) etiam ante initum

ii

queinfponfalibus , prefertimjuratis, fed bene

contràt£tum matrimonii, & ad contrahendum

N

in aliis. Ex communi fent. Sanchez /. 7. d. 17.

i

Epifcopus potéft uti il

la facultate. difpenfandi

W

Layman. tratt. 1O. €. 4« tum. 1j*

prg folo-

'ob candem , quz füprà, rationem. — Ita primus

Y

453 ]L Epifcopus tamen per accidens

omaiurn docuitSanchez l. 2. dify. 30. . 7.qucm.

J

foto confcientie in impedimentis folo jure

;pofteàcatervatim fec

uti fünt Recentiores , Aegi»,

Ti

Ecclefialtico matrimonium

dirimentibus polt

nald. Caffropalau:. Bonat. Perez. , Barbofa. Fil-.

ft

jam contractum matrimonium difpenfat, fihe

quatuor adíint conditiones. T. Siadfit graviffi-

liuc, Pontins, Prapofcus, Tamburis, && cum hi$:

f pi

2. Si hec neceffitas ità urgeat

- etiam Dianag.r Ti tratl. 3. Refol.3 0.ita bene fcri-.

tna neceffitas.

| bens; Epifcopus poteft ex cáufa maximé ut«

utnon fit tempus , vel facultas adeundi Romam

& Pontficem , vel ejus delegatum valentem

gente difpenfare in impedimento ditimente

etiam ante contractum matrimonium , fiomnis

li

[

difpenfare. 3. Siimpedimentum fit occultum ,

idelt, fort&/notum tribus aut quatuor , non ta-

/. bus tentatis difpenfatio judicetur neceffaria ad

A

þöum

j

menmajoriparti vicinig. — 4. $i ma;rinqulium

vitandam gravem infamiam , velgrave fcandae.

-]um: quia famma neceffitas, cui aliter occurr£

A

fit conttactum bona fide, Eft communimma ,&

tEpifcopo ex:

non potcít; eam facultatem tribui

ltitio

praxi receptifima fententia Doctorum, quos

tacita fummi Pontificislicentia. — Declaro rem.

N

valto cathalogorefert , & fequitur Sanchez À 1«

pr

a&tice cafu vald& pra&tico ab eodem Sanchez

Yot

de matvim. d. 14. num. 3. Layman fipra. Dica-

JAccedit mulier mane cone

ftil. dub. 4. Barbofa. de effic. & poreflate. Ept^

diip. 14. propofito.

[

babeni impeditoestum diris

&i

feoporum all: gat. 3 $ . Perez. d. 44- S«6. pronun-

fcjjura, & reperiums

tians hanc fententiam debere haberi pro omni«

mens , cujus detetlio infamiem notabilem indus

ptton

nocerta. Ratio ducitur ex prafümpta mente &

ceret , & funt ómnia jam parata ad vuptias uce

Hgo ]

[pericelebrandus x & tentatis omnibus mediit s

beaíignitate Pontificis, qui in tanta neceffitaté

dtbet |

»nlla evadendi via veperitnm , fd fufpicio vebee

H Tonny

recté prafümitur nolle ita fibi in damnum fide-

lium tefervare difperifationem , ut eam tunc non

paens orietur alisujus criminis detelli in confefe

-s

lbt

frone fi famina ab[Hinere velit à nuptiis ; ant difa

poffit Epifcopus concedere , etenim omnesLee

1

&-Mih

zes condit& funt ad bonum communrie : multi

ferres donec Poptificia difpenatio obtincat Ms

Sic Sanchez ibi bene probans eo cafü urgentiffis

i M

autem 'effent deftituti neceffario remedio, fi

Jiti

mz neceffitatis Epifcopum poffe difpenfare. At

Epifcopus non poffet dilpenfare , quando adfunt

fonf

finon pateat tecurfus ad Epifcopum , quid cone

ümorc

di&ik conditiones , circa quas aliqua brevirer

nota.

- feffariusaget? Si quidem videret pocnitentem la

LU

- borare errore velignorantia ptzfertim invincibis

454 li. Neceffitas fufficientér urgens cenfetat ,

»

hi,

gravi in-

li; iterüm taceat, diffimulet , & bon& potiüs fide ,

2 A:,.

quandà conjuges nequeunt absque

d

commodo, vel fcandalo feparari ,

, h infepae

quàm confcieritià confternatà agere finat. Ui

"i,

cüm Navarro £a c [i q2is aitesmn. de ponitente

tatimaneant ,. verfantur in pericülo incontinen-

tOpuh,

tie , donec Papa , vel delegatus dipenfet. Ut ex

difp. 7. ».13- optitmé docet idem Sanchez 4:/p.

ibtn(

communi beze explicat Diana p. 11. 7ract. 8.

/38.». 6. poff medium, At veró fi advertat póenie

XTet

?

tenterh duci errore vel ignorantià vincibili , ra»

Refol. 5.' Cenfetut aurem non poffe adire Pon-

tle

tificem , vel ejus Delegatum , quandoó obftat eo-

tionabiliter dubitare;& lufpicari de impedímen-

Nüm

rum velpaupertas, vel debilitas, vel nimia di-

'tolatente; & maximé fi etiam interroget ac

"t

ftantia. Bona autem fide debet effe conttacdtum

éonfilium petat;

Ex hactenüs di&tis,. G come

daelt:

S'E[enm

matrimonium faltem ex parte unius contrahen-

muni doctrina 1. veritas omninó aperien

entioné

quiüdo

i, perínittenda eü cgnyrahcgc cum int

faciene

£is , i faltem alter cox?juguzn b?ng f;dc contta-

Dmniii,:

[

$69

H

Sedi, 1. De piccatis Cb"jlig?'üa m

)

*

faciendi, quàntüm þotcü, fi,ni!äi! obïïe; &c: 3

non povyfTe 'eos matrimbniliäï 'r&fvaïidä're " i;eü n

tificare novo confenfu: cümenifn nihilfit voli -

" fimpliciter interdicenda eft confümmatio matri-

monii, tàm reddendo , quam petendo: 4. pra

tum, nifi cogaitum, non xpöffu'nt velle matri -

tendendum privilegium *'prim'i bimeftris. Inte«

monium antéà nullum ( ficut & Proteffionis*

teà vel Romá dif;enfatio procurari poterit ; fzd

vel aliud voturn ). facere de novo validum ; nifi

erede mihi 5 experientia docuit , hocultimum

Íciant , velfaltem dubitent , aut certe füppos

moderno tempore plerumque effe difficile , &

nant anteà fuiffe nullum , atq; ità inténdaát con-

trahere , ut, etiam(ianteaefletnullum, tamen

periculofz praxis. .O quàm invifüm, & ad au«

- diendum grave eft novis maritis privilegium

modoó conttahere velinr.

Communiffima cum,

- iflud! imó plerisque Vix auditum. Quid ergó ?

Naàvarto & 2. manual, nüm. 4« Laymanc. i4«

Ecce eo. cafa Epifcopum difpenfare poffe jam

um 3. Sanchez & alii;. Rurfüs certum videtur

-audivifti ex Saschez. & aliis; 11 etgo mora füp-

non fufficere hic confenfum novum unius tan-

petat, futge, curre,adjuva fororem tuam in tan-

tüm. conjugis qui folus impedimenti , ac nul-

to periculo trepidantem: Si morà defit,induc , ut

litatis eft corifcius , fed requiri utriusque jam pe£

difpenfarionem hàbilis effe&i novum.confens

ex tempore voveat Deo fervate caftitatem : aut

prímo triduo juxta monitum. Archangeli Ra-

füm internum & externum;ficut requiritur alias.

ad matrimonium de novo contrahendum. Ra

phaélis "Tobig juniori datum ,. aut in ráro cafu »

*

. primis novem diebusin honotem novem men-

tioclaraeft : quia totus antecédens contractus

li

fium, quibus Deipara Virgo Deó gravis füit ;

quoad totum actum internum & externum nul«

velaliquid fimile fanCtae intentionis, — Quidni

lus fuit; & invalidus , utpote factusinter pere

confenfum faltem permiffivum à novo marito

Íonas inhabiles ; G uttinque traditio & accepta-

nova nupra facile eblandiatur? Utinam non f«

tio inhabilium, — Alia fuit tatio füpra ; quando

péeblandirentur multa graviora , fed iniquiora!

mattimonium fuit invalidum ex defe&tu con-

intereà impetratà difpenfatione, fuavis quoque

fenfüs unius tantum partis , altera parte ferio, li

modus effe potcrit renovandi confenfüm. Quàd

beré, & läg'itimä confentiente. — Jam tandem,

fi tibi his omnibus non fatisfaciam , confule me

quàd fiuna tantüm pars conícia fit impedimene

ti, & nullitatis mattimonii , & infüper non exe

apientiores,

S'.' IV& i

pediat id álteri parti innctefcere. Hic Rhodus,

hic falta. Tres reperi fentcntiqs-, &brev

uiftcr»,ï ac

:

;

Per renovationem confenfus,

'fidcliï;t p"x'bpo".axm

!

N

:

;

D revalidandum matrimonium intef inhá-

IL. Sententia cominunis & tutiffima eft, ad4 5

4:6

biles ratione impedimenti invalidé contra-

teválitandum matrimonium poít impetratam

'&um , certum eít, nonfufficere folam difpenfa-

difpenfationem omninó neceffario requiri , ut

t

-tionem , feu ablationem impedimenti & rehaábi-

impedimentum àc nullitas matrimonii utrique

21

litationem perfonarum; íed neceffario adhi-

párti aliquo modo innotefcar, adeoqie confcius

"

bendüm effe novum confenfüm, ádeb, utin

alteri ignoranti faltim generátim ; vel fub dubio

u

hoc etiam Papa nequeat difpeníare: ém impli:

fignificet defectum aliquem matrimonii , non

Ms

cet marrimonium validum fübfiftere fine vero

neceffario ipfam caufam nullitatis, vel impedi-

h

& valido confenfu : priorautém confenfus ihter

mentum in fpecie , fecuudum omnes ; v. g. di-

T

perfonas adhuc jnhabiles nullius. erat Valoris:

cendo: titieo vel fufpicorex cáufa aliqua non

qe

ergo poít habilitationem vel difpenfationem

valuiffe inter nos mátrimonium , ideó rogo te ad

"

debet poni novus cónfenfus Conficiens matri-

pácandam meam confcientiart ; ut quanthm

jts

monium, / Jam videndum, qualiter hoc cafu

h

opuselt; in matrimonium de novo confentia«

j

f

ebeat fiéri novus coni&qfu.ss Res delidgta eít;

iius: & ficuterque confentiat ; rhatrimonium

if

& falebrofá;

contráhere legitimé intendát , & exprimat, Ita

u

" - J Res eft facilis praxis , quando utezque córi-

éxprefsé Scotu$ im, 4: d: 3 y.4. . ». y. Richard;

if

jux impedimenti; ácnullitatis, rnatrimonii eft

Palud. Navat. e; 22. eum. 7. plüresque conge-

r

confcius , vel facilé confcius fieri poteít fine

reüs Sanchez 1. , difp. 36 ». 3. Coninck: difp.

v

q

timore alicujus incommodi, — Hi enim facilli-

24. dub. 10. Pontius J. 4. «; 2 g. (uffvo- Palaus$ ,

fl

mé validare poterünt matrimonium novo cori-

Haürtad. Comitolus. Aver(a, — Eosque citans&C

xcik:-'

enfu, verbo vel fa&to declarato » fea quocurqi

mordicustenens Tambutin, trat. 4. ci'7. $. 4«

h

fïgnp declarante mutuum. éonfénfum matri«

Ratio fán& utgens videtur; quia nullus poteft

u

monii , ut fialfeQtu maritali cohabitare pergant,

efficácitet Velle de novo contraheré matrimo-

jtih

. &opulàám 'm*aritä,lemqpe'tant , &reddant animo

fiüm ; nififcíat ; aut faltem füpponat antea non

[2

haberdi invicem in conjugem (feclüfo fcilicet

effe validé contra&turn ; quaré nifi ignárusagno-

;,:Cilþ

decreto Trideat. de quo mox infrà ) loquimár

fcát aliquo modo.nullitatem /matrimonii prios

r

de valore ; n4m quoad licituni ob feverentiam

tis; nonpoterit effe novus confenfus efficax dé

je

Sacramenti tunc priniurn perficiendi , fine d-

f

Toatrimonio de novo contráhendo ; cüm talis

D]

. biomonendi fünt, üt per verba de préfénti re-

ctedat & füpponat.füum matrimonium jam effe

com;

! yerenter contrahant. Contrà autem certum eít,

legitimé contra&tura j fed folüm erit approbas

tra

cbd

hentes nullitatem matti-

i

. quando ambo con

tio, vel confitmatio prioris miatrimonii ; &€

voluntas perfeverandi i

j

. monii ignorant ; quacunq; habità difg'enfatïohö à

1

n illo ; quz fine dubio

Bb bb 3

non

uf |

Ty

&

H

a

É

4

l

ïbeal Sacrament. 'Pgrksj'H/. äap.

$70

non fufficit ad *

jovum matrimoníi contractum : apparet ratio dubitandi de valote novi mätrimg;

*

llo COHIEHHA«EOEG& ftare a&tualis

nii, &cetté plus non probant DD. priorisfzn»

t

quin imó cum i

1

j

voluntas nequaqu:

m modo contrahendi ,. fi fcie

tentiz,. At , quid fi nulla apparet fpes impetran-

;ä

monium effe nullum , ut aliquan-

di tam benevolumà comparte refponfum ? hor-

tet prius tn atri

(

do appáruit.

Solum ergó vult in tali màtrimo-

refco recordans refponfi co cafi (émel à víto da«

L

nio falsó putato permahere , aut ad fummum

tiuxori, — Sydo mf bidh toot babeny bátte i

L

bid) nicbt / teoft bafi Did) alie Cxuffel báttem.

fignificat , quàd ve/ler de novo contrahere , fi

3

b

[

antea matrimonium contractum mon fuiffet ;

1

IV. Terria fententia el

Iufficere, ütfolus, 69

[5

quod rurfus utique infufficiens eft, cüm vellei-

confcius impedimend de novo cenfenfum ex-

fates inefficaces ac conditionata nihil ponant in

primat per aliquem a&tum externum five verbis ,

qu

U

te Quaré merito fatetur Laygan 1nox ci-

five fa£tis v.g. per copulam affectu. maritali ha-

bitam , hec effenécefle, ut altera pars impedi-

t0

tandus, hunc modum tanquam fecuriffimum

Itj

omninó tenendum, fi fine incommodo, pericu-

menti ignara ullo modo moneatur vel de nulli-

tate matrimonii , vel de novo confefifü eliciene

L

loinfamig;&c. adhiberi poffit,quando nimirum

confcius nullitatis fine graviffimo incommodo,

do: nam ipsá v. g. reddente copulam ab altcro

Vi

periculo infamias divortii, fcandali; alteriusque -

petitam, jam adelt , ajunt , fufficiens ejus con-

fenfus, & quidem externus, ideoque conjun-

L

mali compartem de nullitate matrim

V

onii præfava

to modo certiorem facere poteft. ——

&us. cum petitione alterius animo revalidandi

n

p

479 ll Altera fententia eft, requiti quidem om-

matrimonium fa&ta fufficienter novum contra-

ninó utriusque confenfum novum exprefse , fed

Qum matrimonii conftituere poterit. Ita Barrb,.

T

[

noneffe neceffe, ut ullo modo alteri igaoranti

Ledefasa , Gtalii , quos refert Sanchez citatus

difg. 36.1.2. Ecquando non eft fpcs absq; gra-

3

indicetur impedimentum feunullitas matrimo-

nii, fed fufficere ;. ut confcius pro fua confola-

vi incommodo obtünendi novum confenfum

tione , vel coníientie quiete obtineat ab

alteriusexpre(foni, eamfententiam in praxi tue

f

altera comparte , ut de novoconfentiat. — Sic

tami cenfent ipfe Sauchez eitarss n. 9. Bonacin.

[j

Cajetan. Sotus, Peraerux , Ledefma, Henri-

de matriumomieq. &. propofit. 9. n. 7. Callto-Dal,

p

fs. . 4. Golat. Tbeclog, X'nvidico morali.c. 37.

Jxt

quez, Rodriquez , aliiapudd- Sanchez citat. Lay-

ruan. eitat. v. £. Fillinc. Bonacina,lii moderni ;

w144,802lii,. Ego , quamvis hancfententiam

il

ofí

atque hanc fententiam probabilem cenfent ipfe

fpeculativé , Gtre ipsà omninb falfam credam ,

tàmen ob authoritatem AA. tanquàm praclicé

i

Bu

Sanchez cítat. s. 2. Ca(fre-"Pal. quando gravia

incommoda immineant , f1 compars fieret con-

probabilis poteritconfeffario fervire pro ultimo

r

remedio, quando nullum apparermedium me-

ttidi

fciaimpedimenti, utindicatum, — Ratio hujus

dententiz eft 5 quia conjuges tunc jam funthabi-

liori modo juxta primam vel fecundam fenten-

tl

tiam renovandi confenfum mutuum matrimo-

les ad matrimonium per difpenfationem effecti ;

fif

nialem. Egoad hasangultias nunquam reda-

qui

ergo fi utraque pars confentiat denovo, habetur

totum, quod requirit effentia mattimonii, Ego

us füm , fed in caibus plus 2quó frequenti-

T

bus , aut inveni fecuriorem modum contrahendi,

ln

cum Patre Herincx bíc difp. 6.4.3.0.33. pro cet-

aut igaaros füi impedimenti, cüm adverti non ef-

M

to credo , quod abfolut? poffit revalidari matri-

monium etiam ab infcio nullitatis , dumodóno-

fe latis ben& concordes , diffunulans in bona fide

»-

tingy

reliqui; juxta dita $. 4. . 1 Erjan vides,

Affel

vus confenfus fit de prafenti & abfolutus cum

hac expreffa intentione , quod etiamfi non vale-

quàm merito ibi dixerim , ejusmodi ignaros effe

Agr

zet matrimonium antea factum , velisnunc de

relinquendos in bona fide fiepe , etiamfi impedi-

lii

novo facere; fine dubio enim non fufficeret

mentam fit juris pofitivi, ac difenfauo facilé

fj

confenfus conditionatus imperfedtus, feu vel-

impetrati poffit , eo , quod plerumque fitmagna

[ J

difficultas in renovando nowo , & certó fuffici-

leitastantüm , utjam füuprainnui. — Sedabfoluté

At

de prafenti dicat etiamfinon fit matrimonium,

ente conf2nfa ad revalidandum matrimonium ;

N

f

utmodo fatis audifli.. Quáre prudentiffimé no-

l

nunctecum conttaho , nuncteaccipio. —Quare

ftly

tat Gobat, cifatus ». 128. monetque confeffa-

Á

conícius nullitatis , poltquam nactus commo-

J

dam occafíonem in fignum'amoris alteri dicat :

rium , ut priusquam pronuntict matrimonium

effe invalidum , interroget , an alioquinfe conju-

ego eti necdum effem conjugatus, íed matri-

"

monium nullum efict inter rae & te, vellem ta-

ges putatii mutuo fynceré ament,. an verbfe-

' umaftl

mea te habere in conjugem , & ex nunc te volo

pius rixentur,an uxor putatitia habeat magnam

T

G accipio , &c. rogant compartem , ut in fi-

parentelam, necne , anfacilé poffit ejus confor-

L

gnum amorisidipfum dicat. Similiter loqui-

tio carnalicatere? Ethisac fimilibus confideta-

]

tis tandem dicat, vel non dicat, matrimonium

tur Laymancitatus s. j. f1 maritus v. g. impee

Tj

ttatá occultá difpenfatione fupet impedimento

modo tevalidandum .&c.*

eífe inva*lidupj ,tali

. VII.

X[, ]ü

nonpütetexpedire, ut uxorrefciat, poteíteam

ht

Oblati opportuná, occafione intettopare, an tali

e/fn etiam per uovam folemnitatem? .

W

ipfum amore profequatur,, ut jam etiam in ma-

bEr novam , dico: -nam fi matrimonium fuit,6x

a

z

ritum ipfum accipere confentiat, perinde ac fi ab

invalidum ex defectu ipfius folemaitatis,

l!m')ä

Düy

quia fcilicet clandeftinefine Parocho &

duobus

eoliberaeífet ? Sicille, Hoc autem fa&o nomn

*

fKj

L

-.;eikibr:g

as

Ed

Sedi, H. De -þecedtz'y c:bnjgg?,m!* p

N

2

teihbus eoatra&tum in locis.ubi Tridehtinum

confeffionem unius v. g. comugls; ut eX jure ,& |

promulgatum & receptumelt , poftei debere

*omuni notat Sanchez ciraras s. 12,) Eo im-

'ab utroque eonjuge renovato confenfu revalida-

-pedimento füblato , debeat matrimonium in«

ri coram Parocho & teftibus, nimisclarum eft;

novari rurfus folemniter coram Parocho &te»

Quaftio ergo eft in' cafu , quando matrimoni-

ftibus? Ita affirmant graviffimi DD. quoscone -

um conrractum femel fuit cum debita folemni-

&&te coram Parocho & teftibus, fed invalidé, fivé

Berunt, & fequuntur validiffimus omnium Ba«^

&

Tilins Pontius /, 7. c. 6, de matrim. v, 6, Paulug

'9b defetum confensüs five ob defectum habili-

Comitolus vefp. meral. 1. 3. 4. &z0v Ratio eftz.

tatis ex alio impedimento dirimente quocunque ,

quia Conéilium Tridentinum flatuit pro for-.

quando pofteifublato impedimento, renovato

confenfu revalidatur; debeant rurfus adhiberiPas

ma fubítantiali contractüs matti

monii praefen«-

tiam Parochi & teftium :

atqui forma tanc ad- -

tochus & teftes ?. Quattio

hiberi debet ;

menti. Dico fequéntia;

fané gravimmi mos

quando actus producitur in füo ef-

462

Ie ( ut optimé probat Baldus j2 Z.

..L Certum eft, quando imipedimentum pie

ep. ebfervari q.

3- ff de officío protonfalis

) Tuncautem produe.

-'' . blicum fuit ;; &ad forum contentiofum dedus

A

&um: itemque fi periculum fit; ne in foroex«

citur matrimonium in füo effe, quando innova-

tur confenfus: ergóà tunc debet adeffe forma in-.

ternó , velin facie Ecclefiz impeédimentum ali-

quando inaotefcat ; vel faltém duobus teftibus.

duéta à Tridentino , feilicet prafentia Parochi ^

& teftium, — Refertur etiam ita refpondiffe de

. probari poffit , -debere confenfum renovári ad

*

muliere , qua fcte cotifenferat Clementem VIIT:

matrimonium de novo renovandüm coramPa-

effe.. fcilicet n'eöeffariut;i novum cónfenfüm ,

»

xocho & teftibus. — Omnes Sanchez /. 3: difp.

utriüfque eoram Parocho & teftibus , admonito

3]- ntimi. YT. Layman citatus p. 4. & I4. 9;.4:

Ratio marifefa eft ? quia illud mattimonium *

prius fnarito de màtrimonii nallitáte: fed ad vi-

tandum fcándalum Sanclitas fua difpénfatut (e«

quod conftat, vel probari poteíteffe nullum , ne&

infefuit validum, necin

i

&reto intér fe contrahant , renovato conlenfü:

acie Eccle(iz przfüms

Refertur etiam fic declaráffe Con$regatio Car«

ptum ; ergo ut convalefcat , neceflria eít.

dinalium;

Sic etiam Rotam Ro

z

t

manam fzpe

.juxta Tridentini formam , praféntia Paroehi &

( Lugo &it ; fesszper Y ita decidiffe.

teftium ,

qui apud Ecclefiam teflati & probare

[6)

^.ll Contrà tamen , quando matrithniumq,äg

ü

flunt , effe matrirnónium validüm contra-

i

nvalidé contratum elt coram Parocho & te-

"

étum. Addunt Heuriquez., Ledefusa , alii , &&

:

" . w

ftibus ob defe&tum confenfus , velaliud impedi-

. pottipfos Saschez , & Layuan citatus, idem diz

L

cendum , quando impedimentum alioquin o&-

mentum occultüm ; neceffe non eft Parochum &

d

teftes iterum adhibere , fed ipfi conjuges per no-

eultum , tamen folus prios Patochus extra con-

feffionem , vel unusteftium co

vum confenfum imodis fuprà explicátis , matris

"

!

gnitum habuit :

monium yalidum efficere poffunt. Ita jàm com-

quia non potérunt áuthoritatem

& teftimonium

[e.

matrimonio prebere , quod f

€

lebait éffe. nül

munior DD. Navar. sessal c.

32. num. 26. ?

l. 4 canþl-.

14. Petrus Lede[ipa, Corduba, Hen:

1

lum. Verüm id reClihs ne

gant Coninck difo,

]

24. dub/10. l'amburin.

riquez., aliisque congeftis Sanchez /. 2. difp. 27

/

citaths S. 2. . YO He-

k

- tincx difp. .6. 3. 3 1.

Ratio eit : quia ex una

hiin 3. Layrman citatus c. 14 nio2i. 4 Conracbs

8T

Bowsciva , Diana; alifque , quos citat & fe-

, parte unus tantüm teftis non facit impedimen-

quitur Boffius bic e; 2, $&5 9.

e

j

Et nofter He«

tum probabile in foro externo fuüï;icn;eraddif-*

tincx difp. g. qua[]. 3. wutp. 30. Ratio fufücieng

1

folutionem ratrimonii, ut con(tat £

pro eo , &c;

elt ; qui

yui

Párochus &

à totá fatio ; que movit Concilium T. tis

|OFibiss "De teflibus, Et ex aliaparte

déntinüin ad caffanda matrimonia clàndeftina ,

iU

Vep

tefles illi apti funt ad teftificandum

matrimoni-

"

eft; ut impediantnr nimirum grándia peecata ; &

um contraétum fecundàr forimam ab Eeclefia

j

pratcriptam:quod certe

; non obftante unius co«

incommoda , qua exiis oriri plerumque folent $

gnitione contráris , fatis

teftifi

in noftro caía penitixs céffat ; quin potiüs é cori-

e

cari poffunt: neqs.

u

ipfi debent effe teftes validita

tis matrimonii , ut

trário incommod4 & fcandala graviffima fepif-

fimé fequerentur , fimatrimonia ; quz publicà

Yif

cilicet tefles teftentur matri

monium à parte rei

oty

effe validé contractum , quo

d ipfi fcire non pofz

valida habebantur ; iterum coram Párocho &

teftibus celebrari oportetet : ergb meritó ratios

(

t

funt, fed folüm debent eífet

eftes conttáctüs mà.

n

trimonii , fcilicet matrinio

nabiliffimé colligimüs Concilium Tridentinum

nium fecundüm for-

deeretoillo, quatenus tám prohibitoriuras quàni

0]1[0['

tam ab Eeclefia

prafcriptam effe contra&tuim;

ceffatorium eft.matrimonii clandeftini , nequas

u*

463. L. Quzílio ergo totá difficillima éft; an

quàm comprehendiffe cafüm illüm; quomatri-

)

quándo impedimentum omnino occultum fa-

monium occulté invalidum revalidari deber ; fed

(

'àt ita ftilicét ut in foro externo per düos fal-

folum voluiffe femél adhibeti folemtitates , ut

- temteítes non fingulares probari non poffit ; efto.

conftet -Ecclefie de zontractu matrimonii ,

tres vel quatuor fingalariter aut €x relatione al-

terius, auti

pfius unius conjugis confeffione co-

quantüm conftare poteft & debet; ne qusndà

inalitiosé diffolvi poffint matrimonia ; quod in

ub

nitum habeant : (' tunc enim adhuc cenfebitur

impedimentum occultum , quia tota illorum

hoftto cafu etiam fit ; cüm enim impedimen-

j

tum occultum non poffit Ecclefie probari,

hon

hod

isítium auzlyotitasrcducituradr.clatiOnem, vol

eft via diffolyendi mairimonium , quodex

prg-

lum«

572

4 beol, Sacmmeægta Pdts WCaP I.

x

&«

lam &on adhibeat,. nihi-l efficit delegatus. $o :

fumpt

ione Ecclefiz erat validum, Adde 1.

r

Quo

d Concilium Tridentinum , ut ex contextu

propugnat Sanchezium Pontius e,2. ».2. For-

f

dat irritate matrimónium clan-

mam à Tridentino impofitam effe , ut femel illa

atet, folüm inten

J*L

deftinum , quod anteà jam erat prohibitum : at

prafentia Parochi Gieftium. adüt, quando fci-

- jl

liceg in facie Ecclefim fit contraétus ; cüm igiy

nullibi apparet priüs fuiffe prohibitän) occultam

i

ratificationem matrimonii priüs in facie Eccle-

tür in cafu noftro tunc ad(uerit prafentia Paro-

chi & teftium , fatis füper

ia

fizconttacti , fed invalidijob occultum impedi-

que fervata e&ïfoglna

j

K

mentum. 2. Ita declaráffe Pium'V.ztchc/ Navarto:

;equiüca à Tridentino.

,

$

um

4

du

éitato c. 3.24- ". 70, lta declaráffe Congregatio-

L.

nem Cardinalium tefte locuplete Barbofa in Re-

SECTIO.

n

miffionibus in TxiQexm,tixlum féff. 34« €. 1. De ve-

conjugum in ufu matrinenii

Dr peccatis

Es

fermatione matrimenii. 4. Ita quoque decidiffe

& 4:(1;':9 ;onj;:ggsli?

Rotam Romanam apud Boffium citatum ».7. -

$ UMMA AIUM,

46; ]V.Vides,& miraris ntramque fententiam ad

ssc

fe advocare Pontificem ,' Cardinales , & Rotam;

46. 7 Conjugum sbligationes,

470- Nec petere ) uec r«

£

ddere p

of

"

fed certé pro neutra parte convincunt ejusmodi

unt g'e;imm ffe utmg

i

teftimonia : "Tum. 1.quia de iisnon conftat no-

474- Sibe una tautim pars phyficó ,

lrgi

4

Vel moraliter certo feiat metripteniun: cffc nuh'um;

bisauthenticé, Tum. 2. quia Pontifex potuit ita

47 4-

Quid in dubio dePalore ?.

ul

p reddere & petere poffet halb

tcípondere ut privatus Dodlor tutiora fequens ,

4j

MA vmpelxmwwn

li

non autem docere ex cathedra : Tum 3. quia

Zmpediens tantnuna ? -

476..

V. g.Potun continentit; ante 477 . $e

Lpoff mxptm:

quit

cüm uttaque fententia fit probabilis , pro renata

Ac.etiam.p

j

f

modó unam, modo aliam fententiam Patres illr.

qn-

ene? fa. —

ofd 'matripowi;wæ ]w cargätm.gt;p?a!

W

fequuntur: Tum 4. maxime , quia modoó fupþc')f

"

Quid É zuped.

Zþchtæþ mqtiiw&p'ie jitþeräen?df?

à

nunt , vel timent publicationem , yel periculum

f. g. valfeitas cx inceffm cmn com[muguimea u,

fgris H

"

Vel cagmaiio fpiritualis ex baptifmse ,*

;

publicationis talis impedimenti , modó nonti-

1e

/a

m/cepto facri Q»diuis.

482-

t proft

&o Relcgzoiis, fel

metur. Quarcutraque fententia elt veré proba-

48

Tria Cenfef[ariis 941:!;,;9(43[;9 eirce inpeditos Pel

bilis:prior quidem tutior , hzc veré noftra lon-

priéatos jure petemdi,

p

a &

!?ll þgæm teztrabat

$? proabilior. In praxi tamen placet judicium

quamdo copgla inte? *'—,4',

'Tamburini citati e. 7 $. 2. ». 8. in hz verba:

( fpecialem imalitaau $

f

484 Licité utuntur conjugio ad Éuem generakionis ,

Sanum nihilominus eft confilium advocare Pa-

487- Et ad Pitandaum incoutincutzau..

?

Ym

zochum, teftésque, quantum fieri poteft , inre-

.. Ut

48$. Ex mera fer

fenzaliter.

'é Z:izdzm & ffleïgt; ptentes pecc.

:

validationem dicti matrimonii , ut Jitibus de

H

nullitate

matrimonii

aditus — pracludstur,

450. Quis modus fergamdus i ufn o

4

od ]

agieuid, ad n. 494

494. Quo loco ) tempure licité ffat ?

Quando autem Íubeft aliquod peziculum, fi

i

Parochus advocetur , opportunum temedium

492y« Qu acceloria, $ 4dfpo[itifalicita fint im spfo ufn ?

N(

496; Quando gotabiliter & mortaliter exeedunt per a

c(t, ut confcffarius obtineat ab eodem Parocho

&us && tatius Zmpudicos ?

licentiam (quam certé daregraviter obligatur )

jo. Quawdo taius , amplexus &e, sader co

ptel

äjags fot .-.

affi(tendi , quà obtent adhibitis duob? fidiffimis

fel uep fnt peccatim ?

din

04. IEt ais eis liceant etiau, dam copula ab e

teítibus in folitario cubiculo matrimonium re-

dmpedita , énterditla ,el «icita ?

;;(r?n/ät'a gt

- Utroy

validetur. Si neque hoc facilé fieri qut , tütà

$9. M $ qualiter eis licita fit deletatio guorof benerea

ittt

77

amplectito fecundam fententiarn , nam reverà

. fé

jf

bzlis ex topula;änrtüw ;;zgzijgi P ï:"f?-*"?iffi , fel

LO

hzc hodie communiter à do&tis. & piis viris in

Altero abfcute ?

^O

ïmm df !

praxin dedncitur, eàmq; in praxi fervari teftatur

Mjuges contra&to I:'gx'timo,maari';nghipz;&j :

"r

Seraphin. decif. 96. Hac Tamburinus fapienter,

fimul contrahunt multiplicem obligatio-

At

4

Petes tandem. — Quid fi Pontifex. vel facra

fem ; & generatim quadruplizem : z. Mariti &

x(ütmq

Ponitentiaria in Brevi, vel Refcripto alicujus di-

uxotis mutuam, * 2. Marittaduxorem.. 3. U-

ls

fpenfationis conceflz ad revalidandum! matri-

xoris ad maritum, 4. Utriüíque ad prolem, 1.

li

monium contractum cum occulto impedimen-

AObligationes mutuz axoris & mariti funt red-

'Jgg

flbl

to, apponat morefolito bzc vel fimilia verba :

ditio conjugalis debiti: fides intemerata toti ,

l MN

«haritatis & individua vire fociétas, . De hishoc

Em

i ita et , cum eis difpen[a , wt intev fe publica &

j

IA ua,

feruatà form Tridentini contrabant : neceífa-

& fequenti $. 2. Obligationes propriz mariti ad

riümne erit, utid fiat coram Patocho & tefti-

^ ii

nxorem funt: uxoris fuftentatio, inftru&lio, pra-

Tüy il

bust :Refpondet Sancbez , non eíle neceffarium,

te&tio. 3. Obligationes propriz uxotis ad mia-

fido i

quamvisenim ( ait) non poffit tunc delegatus

xitum funt iterum tres : Obedientia , reverentia,

difpenfare ; ut occultécelebretur matrimonium,

liberorü & familie gubernatio fibi competens,

A0 o

L

h af

tamen poteft difpenfare in impedimento, quo

A. Obligationes mariti & uxoris communes ad

R

per difpcnfationem fublato jam ex doctrina data

prolem funt tres: dile&tio , educatio corpora-

fj

poterunt conjuges inter fe folos matrimoniam

Jis, & fpiritualis. In his omnibus peccant conju-

i üw

celebrare. Verüm huic refþonfioixi totis viribus

ges graviüs vellevius juxta rationem materiz ,

t

(Unj |

fe opponit Geerierez, :Eo c

juód Pontifex iis verbis

verüm non contra continentiam , & fextum

det formam delegato , ucnon poffit difpenfare ,

hi

preceptum , fed contra pietatem & quartum

UT

if fervatá difpolitione Tridentini : ergo fi il-

dt i.

l Muhl(

. Decalogi praceptum ; ubi de e"bli'gazinne- h

^

&

D

IN

um

/

d

r d

N

/

"

XSec'l.v II. be ';chcäaïz'k.zfanjugum.

573

E & ,,þl'eic.cat.is 'op Pogtis 1'üf.*'1ci('en't5:fth exprEfTä funt,

mortale faltem. 1. Aliqui , fi urgeatür meta

Sed lege utiliffimé tam pro cathedra , quàm con*

mortis : quam fententiam Sanebe; citatus vo-

feffionali par nobile fratrum Pettum Marchant.

cat- falfiffimam. 2. Alii apud Dianam virar. fi

^ gart. 3. Tribus. feu fpec. Thecl. tom. 3. Trad

talis, prafertim feemina , fimul mortis , & gra-

1. Ht 12. 20t0. Et Jacob Marchant.:iw fuo borto

:Viffimz infamite metu urgeatur : poffe fe-quafi

*

pallorum im quartum praceptum.

Item Dae

paffiv habere; femel & iterüm ufque ad di-

^ -vid à Mauden in fuis doctiffimis Commentatiis

ipenfationem omnibus modis feftinandam. 3«

- de rO. praceptis , & de Tobia. Hic ergoproprie

Alii; fi. cogatur metu magiftratus Ecclcfiaftiet

reftant. explicandze obligationes mutua conju:

ignotantis mpedimentum illud , tunc enim Epi-

! gum quoad d?bïFllm:ïorïlm, & iö'cietfa'tems.

Ícopum difpenfate ex commiffa poreftate , fiqui-

dem impedimentum fit juris Ecclefiaftici. 4.

ASSERTIO.

Alii abfoluté concedere videntur. Saltem faten.-

dum eft, poffe hic dari agnorantiam invincibi-

Oujuges dgbitum "cdn*"juga'legï»ï'c'ït'ä : honeüfb

leni , & pocaitentem à Confeffario in bonafide

. imo & meritorié exercere , petere ; & red-

poffe relinquiut jam Se£f. pracedenti $. 3. mfi-

dere poffünt , d»mmodó fiat debito jure : debito

nenotavi, Sedabfoluté loquendo.

fines. debito modo && circumflantiis y & intva

.. ]l Quándó uni conjugum certó & plant47$

tevmisos bone[fatis naturalis.

Alioquin pec-

tabunt etiam fepé mórtaliter &t graviffime.

phyficé conftat matrimonium effe nullumi, quia

liquidoó. novit adeffe impedimentum dirimens,

Hac partim eft de fide , ut conflabit Affert. fe-

quenti, partim eft commüniffima DD. ut con-

quantumvis alterà pars bona fide indubitanter

matrimonium valere putet , & debitum urgeat,

ftabit; nulla proin .alia fprobvati'one ; fed multá

indigens explicatione

nulo cafu peteft licité reddere debitum & po-

quatuot conditionum m

M

tiüs omnia perferenda funt,quàm debitum red-

E

dendum, Communiffima DD. apud & cum

'Afïmï y&fxta/rum.

&b

Sanche£ lib. 2 difp. 31. Bonacina dematrigz,

Propofit. 4 s.17. Tanner. TO 42 ifp. $ qä.z/i.S.

Delito Jure,.—

Y

3. 34. Perez difp.y 3. Setl. 1. rota; Caftro- Pà-

A walido fcilicet. matrimonii cont

radu ,

laus, dicaftill. alii cum Gobat. céf. 16.». 638«

feclufo omni iipedimento vel dirimente;

Herihcx difp.6. ». 3 9. Atque ita exprefse decla.

tat Innocentius III. c. 4pgui[ittoni. De fentez-

velimpediente ufüm matrimonii;.pro quibus

p

difternendis quatuor pono regulas;

tia Excoramubivattonis.

Ubi confultu$ de

B

PRIMA REGULA.

tali refpondit : .Deber potips fententiam &x-

Á

cominicationis 'hx;«?milinfr fuflinere 5 quam

* Qub àd imptdimentum dirimens.

»

per cominercinms Carnalé cooperari | peccato

Onjuges confcii impedimenti àc nullitátis

amertalr, ; Sic Pontifex: Quà fententia defini-

ii ;59

r

matrimonii; five à principio mála fide, ut-

tum eft,quod illatraditio fitintrinfece malajiem-

f

. potefcientes, vel pra&tiée dubitantes cum im-

pérque illicita,ut re& notàt Perez, citatus. Ra«

pedimento dirimente uterque ;' Vvel alteruter

tio inviclaeft:quia fornicatio eft intrinfece ma-

. Contraxerit; five , licét à principio uterque vel

la; fcimpérque illicita; atqui non poteft negari ;

n

; altetuter boná fide contraxeriít , adhibitá fcilicet

quin tunc admittatur proprié & Theolcgicé di-

u

Y

' debitá diligentià , & fervatis fervandis, pofteà

&a fornicatioycüm reverà foluu fint, & non con-

tamen de impedimento , & nullitate matrifnonii

juges: quamvis enim pars ignara impedimenti,

ul

x

certiores fiugit . vel practicé dubitant ; peccant

& in bona fide perfiftens debitum licité exigat;

t*

" iortaliter toties ; quoties copulam petendo vel

i

3

litatis ; non

excufante ighorantiá ipvincibili nu

M

- teddendo, vel àlia impudica folütis mortaliter

tamen exigit validé , fi& ut alter impedimenti

Ü

illicita exercendo ; réfpective , folo fcilicet illo

conícius räddc;e 'pbïï';'t,ïlel debeat: putat quidefn

m

tonjuge , qui in bona fide & ignorantià invin-

pars ignàra fe habere jus petendi;fed illam reve-

ncä-

cibili impediment fuit; & manfit , à

PGACCQEQ

1à non hàbere jus certó conftar parti impedi-

ïofi)

excufato.

Declaro particulatiimn.

ienticonfcie , quare confentiens ii copulam

sl

m

o l Quando uterque conjux novit cefib mae

non confentit in debitum conjugii ; fed in cri-

ii

ttimonium effe nullum, nimis clarum eft, u-

men fornicationis, Iddue proin verum eft; five

T

rumque peccare imortaliter & reddendo & pe-

jutis natüralis ; vel divini ; five Ecclefiaftici tan-

]nr

tendo debitum ; quia jam evidens elt effe me-

tóm fit impedimentum annullans matrimoniü j

gt

ram fornicationem , qua e(t inttinfécé mala ;

cüm utroque zque reddatur nullum, Erfalfiffis

EECRS'»

aullo cafu licita , ut Reque certa tnortis, formi-

mum eft Ecclefiam per judicem Ecdefiafticum

j

dine éxcufari queat.

]uxtà éommuniffimam

conipellentem talet ad matrimonii confutae

3

DD. ut fuo loco videbitnüs.

jore

Àt veró quandó

tionein ; difpehfagc in impedimeuüto occultos

vnus conjugum. optitoa fide , finceriffime , &

quod pars confcia probare non poteít : nam pros

j

g[lZ;

penitüs pro certó fibi perfuadet , mattiinonium

ceditur fecundüm allegata & probata , fuppoe

yuf

effe validum , alteriautem foli conftat, effenul-

nendo;non faciendo matrimonium. Undéfi po«

xr[Um

lum.Multi quidem graves viri olim cenfuerunt

[teà impedimeritum detegeretur, & probaretur ;

af

hunc pofle rdddere debitum citrà peccatum

Eccdlefia eos feparáret ; &liberos declararet: ut

V

zi

C ceé

optie .

s PaRs IV. SAGRAMENT:

as

$74

d beol, Sa;mmänt.- ,Pars IF' Cap. 11.—

vat Herinw& loco citato : c&nfüra

in 6m'ni-buä7:c'ontra&ibüs » fi oborto dübio ,-'n,e.l

optimé obfer

l

autem tunclat

a non obligat in conftientia &t co-

queat quis dcprehendere rem non effe fnam, li«

dfolüm in externis debet fe talis ha-

berriméutitur re boná fide poffidere cocptá. Car

ram Deo, fe

uando u«

bere pro excommunicato ad ev

itandum fcanda-

non fit idem in matrimonio ? 2.

:

terque malá fide contraxit mattimoniutn fcien-

i

lum , & ob bonum commune. Quid décatero '

xh(

tes vel credentes fübeffe impedimentum diri-

taliagendum fit, jam noffe debes ex dictis SeZ.

I

$a rd(!d"ifi. 50 40

mens , etft fuperveniat pofteà dubium de t(aïore

hac vcfa eft;etfi tälis- co&apü]fuäs !

matrimoniinimis clarum eff,neutrum poffe pe-

he

87

^. MI.Sententia

[

ad reddendum debitum non fit phyfice, fed tan-

teré,nec reddere. Sanch. citatus lig. 2. dtfp. 43..

Q

tüm fnoraliter certus, matrimonium efie nullum,

aliiomnes: Idémq;. dicendum; quando contra-

id eft, quando ita de eo moraliter certus eft ; ut

xeruntà principio cum dubio de valore matri«

hj

j*

rudenter non poffit dubitare , oppofitum effe

monii( faltem abfque praemiffa diligenti inqui-

fitione veritatis ) Vide dicta Se&. 2. $. 2. IN. IV.

T

probabile, ut fi tres teftes omni exceptione ma-

jores jurati dixiffent;uxorem cffe intrà quartum -

Ratio cfl;quia poffeffio mialá fide coepta nullum

n

W

gradum junétam marito, & nullus alius auderet

tribuit jus indubio: atqui mala fide contradtus

contrarium affererejcüm etiam talis nequeat. du-

initur , vel poffeffio inchoatur in eo , qui ab ini-

j

bitare, quinmatrimonium fit nullum, confe-

tio dubitat , an contrahendi vel pofleffionem

:

quenter dubitare nequit,quin redditio fit illicita.

capiendi jushabeat: ergó,G&c. Quare tales, &

SPerez,, Dicafhill. G. ahicum Gobat etato »tm.

contrahendo Sacramentum. periculo nullitatis

u

l

[5

646. At veró quándo folüm opinatur probabili-

exponentes ; & pofteà petendo , & reddendo

ter matrimonium effe nullum ex aliquo impedi-

debitàm , vel copulam ; toties , quoties peccant

li

W

mento,non obftante ea opinione , tenetur redde-

mortaliter ; quia femper fe exponunt periculo

Y

1e conjugi,qui bona fide contraxit, & debitum

fornicationis. 3: Quandó unus tantümj dubitat

de valore matrimonii , fivé , quia ab initio mala

[

exigit,donec ita certus fiat, ut parüm aut nihil .

H

dubii remaneat. Communis apud citatos. Nam

fide contraxit , five quia in dubio füperveniente

1f

fupra citato c. /nquifitioni exprelsé dicit Ponti--

diligentiam inquirendi veritatem non adhibet,

fex : Si babet confcientiam de credulitate ,

ipfe folus debitum petere non poteft ob ratio-

(f

L

probabili & difereta , quamvis mon eviden-

né modo di&tam , fed tenetur reddere alterinoa

dubitanti,& bona fide petenti ; quia hic boná fi-

[/IU

ti d manifefla , veddere debet. — At nunquid

tunc etiam poterit peterc non obflante opinione

de utitur jure fuo , quo per alterius dubium pri-

g

robabili de impedimento v. g. vità priotis con-

vari non poteíl, nec debet : Idq; faltem poft con-

J HL

jugis? Refpondetur , fi fimul etiam probabiliter

fummatum moatrimenium; nam primobimeftri,

Tdtt

fi non fit confummatum matrimonium, nonad-

opinetur , vel credat non fubeffe ; v. g. priorem -

lg

efttalis obligatio reddendé, juxta diclafuo Iov;'o

n

k

conjugem jam obijfie ob rationes utrinque pro-

babiles, poterít etiá petere. Ita cum áliis Sanch.

REGULA I

t

lib. 9. difp. 14. & aliicum Gobat ». 642. Quia

Q

nonapparet ratio,cur ex opinione fpcculativa de

,&äua;:d dmpedimenta impedientia tgnlgïill: !

[

& fpecialirer , votum.

valote matrimonii ac nullitate impedimenti ne-

du

Onjuges, qui contraxerunt cum rmpedi-47f

queat inferre probabilem refolutionem pta&ti-

C

Àpt

cam de licita tam petitione,quàm redditione. At

mento impediente ve] prohibente tantüm ,

dl

non prohibentur, fed licité exercent copulam,

veró quandó ita habet probabilem opinionem

Ti

de nullitate matrimonii;ut nulla probabilitas,fed

duobus tantàm gafibus exceptis, 1. Si interdi-

Va

&Qum ftcontrahere ob examen faciendum de

tantüm fit dubiü, fufpicio vel formido de valo-

pl

impedimento dirimente dubio, peccant petene

*

re,non poterit petere quoufque veritatem inqui-

]s

rat.Sanchez difp. 4 5. Dica[lill. Gobat , & alii,

do,& reddendo,donec cauía decidatur , & ipfis

$u

conítet , nullum effe impedimentum ; alioquin

373 IV. Quando occurritdubium de valore ma-

Vg

enim pra&icé dubii exponerent fe periculo for-

trimonii, ex alibi generatim diclis. ita breviter

Bequf

refolvendum eít. 1. Quando uterque , vel alter

nicationis, 2. Quando cenjux emifit votum

hnj

fimplex coftitatis, feu continentic , quo voto di-

conjugum bona fide contràxit matrimonium ,

m

& polteà incipit dubitare de impedimento la-

tecle excluditur actus conjugalis: ubi adcüza;ä

"llmn

tente vel valore , inprimis tenetur adhibere di-

ita diftinguendum & refolvendum eft. .

müWu

L Sivotum continentis perpetue editum476

ligentiam moralem & exa&tam cognofcendi ve-

j

ritatem , interim abítinens neceflarió omni ma-

e(tante matrimonium contra&tum , tenetur vo*

m 0'

vensfervaretantüm , quantüm poteft fine pre-

trimonii ufü:füfficienti autem adhibità diligen-

ftiüs

tiá , fi veritas deprehendi non poffit, & dubium

judicio conjugis : nimirüm ut durante matri-

Voncel

perfeveret, jam non tantüm reddere , fecundüm

monio debitum non petat , eti petentí femper

lipe

reddere teneatur : nam conjux nonobligatur ad

omnes , fed etiam petere debitum licité pof-

db

fit , fecundüm communém DD. cum citato

petendum debitum , fedtantümad reddendum.,

r k Unp.

Sanchez., Pevez, t c. Ratio eft : quia ftat poffeffio

Exprefsé e. 5i dicat. 33. 4. 5. Undé fi contingat

Uteï.s

provalore matrimonii bona fide contracti, jux-

alterum conjugem inceftum cum illius corfan-

eM:p

ta receptum illad ; Dsbinm fuperveniens bo-

guinea , vel adulterium committere , debet in-

tl

v« fidei P"J"I"i ,,,obc[c, son deber ; quare

nocens fuum votum ( nifi difpenfatum üt')'ïer.

D lyf

l

ag

»

u

$, Il De pecitie conjagain:

$75

fe&ä;fmafe ; etiam non-reddendo , quia tunc

cros Ordines fufcipere , janvalibidictum , pe.c.ï

fine injuria conjugis poteft, . Uti ex communi

care quidem mortaliter contrahendo matrimo-

5

ere s

docent Leffius. Lié. 2.c. 41. 9. f3. Layman bie

nium ; at poft contractur poffe licité red

part. 3. c. 1.9. I0. Diana fapra , alii apud ipfos.

& petere ; fed intellige tunc, & addenunc ,

fal-

"

Soluto veró matrimonio , etiam(i antea in peten-

tem poft primam confummationem,. Etenim.

do debito ab Epifcopo vel privilegiato difpene

probabiliffimum eft,eum, qui vovit Religionem

fatum fuerit , rursus contirentia integra fervan-

ingredi, peccare mortaliter primà confummd«

daerit, neque ad alias nuptias tranfire licebit

tione, non tantüm petendo , de quo vix dubie

fine expreffa Summi Pontificis difpenfatione ,

tari poteft , fed .etiam reddendo, maxmé intrà

cui votum illud femper reférvatum eft. Prout la-

primum bimeflre. . Ratje e/f : quia quamdii in».

tiüs docetur in materia de votis.

trà primum bimeftre matrimonium mánet.dun-

47

Il Si votum. editum fuit poít nuptias , ac

taxatratum , certó habet jus ingrediendi Reli-

matrimoniüm ratum ante confümmationem ,

gionem ,. neque ab altera parte compelli poteft

fiquidem vovens fcivit, fe aliter votum fuum

ad copulam: per confunjmationem autem ted«

-exequi non poffe ,. quàm ingrediendo Religio-

dit primüm fui voti executionem impoffibilem £ -

; nem, cenfetur fe adid obligaffe , & tenetur Re-

Atqui culpabiliter reddere fibi impoffibilem

ligionem ingredi : qui enim promittit finem ,

executionem voti , vel cujusvis obligationis fub

implicité etiam prornittit medium unicum ne--

mottali, mortaleeít; ergó, &c. lta cüm D.

ceffarium ad eum finem , fi id intelligat : unicum

Thoma Íio tempore communis DD. Et etiam-

autem medium exequendi votum continentiae

nüm docent multi RR. Cetes Diécaffill. apud

fimpliciter habet conjux , ut ance confummatio-

Gobat Tratt, 9. cafu 1. ntit». $ 9. Herincx difp.

nem ingrediatur Religionemt : ergo tunc vo--

6. q. 2. . 17. Poft confümmationem autem fa-

D

vendoà

folotam continentiam ad id fe obligáffe

étá jam impoffibili impletione füi voti , licité &

cenfetur. . Secüseít, fivovens hocnon intelle-

validé deinceps poterit petere -& reddere debi«

Xit , fed putavit fe in matrrmonio poffe conti-

tum, donec conjuge motiente, aut adulterante ,

" gentiam fervare,, vel patavitalterum conjugem

aut Religionem ingrediendi confentiente , &c.

. confenfurum , cuncenim folüm tenetur ab(tines

ipfé votum.füum debité exequatur , ficut oblis

teà petendo ,reddere autem cogitur, ut in priori

gatur, Verüm quamvis hec doctrina tempore

;cafu. . Ex

E

communi 'Conjir':f/(l,f Layman , Kalii'

D. Thomz communis fuerit, attamen pofte-

. paffim,

tiores Theologi tanto numero apud Dianam

"

Ill Si

7

votum à conjlige editum fuit poft

parte 1. trall. g. vefolnt, 4.confentientem talá

matrimonium jam confümmatum ,. rursüs di-

abfoluté concedunt ]

icentiam liberé confume

.

l

flinguendum eft, fadum fit fine , vel cum

mandi reddendo debitàm , ut fentiam cum Go«

U

confenfu , vel approbativo ,' vel permiffivo tan-

bat tra&. 10. cafse 16. nim. 629. tali à confef-

tum, alterius conjugis? Si votutm etniffum abs.

fario absque fcrupulo peccati gravis poffe per»

que omni confenfu , fed nefciente vel contradi--

mitti redditionem debiti etiam primá vice pes

)

cente altero conjuge , cenfetur fe obligáffe in

tentí, maximé poft primum bimeflre, imó &

quantum potuit fine ejus prajudicio, ut fcilicet

intrà, & fimpliciter, uti cum multis contrà

ni

à petendo abftineat, G, fi ab obligatione tedden-

multos expreíse docet Tannerus Difp. 8. quaft.

*

1ly

- diliberetur peradulterium , inceftum , & maxi-

6. 9. $ 6.

If

mé mortem conjugis, in continentid perpetua

AREGULA Il.

d

^amaneat. — Si veró votum editur fit cüth pleno

pofitivo & approbativo confenfü conjugis juri

-Qusad. impedimentum matrimunia füptrs

:

u

fuorenuntiare volentis. ( & maxirae f emiftum

vetniens.

!

i

ab ambobus mutuo confenfu per modum mu-

Mpedimentum dirimens matrimoniurm con-480

l.

qdlh

tuzconventionis.) tunc omninó obligatur , ut

trahendum poft contractum matrimonio fu«

|t.

neque petere, neque teddere unquaai liceat füb

perveniens ptivat jute petendi debitum , ut fci-

mortali ;; fecundüm omnes.Secüs (i votüm einif-

j

licét nec validé , nec licité petere poffit , pee

Ti

. fum fit cum confenfu. permiífivo tantüm alte-

tendóque peccet mottaliter , etfi innocenti

"d

rius conjugis, fcilicét permittentis folum alte-

conjugi teneatur teddere, Ozzwes, Hujusmodi

rum vovere , fed falvo jureíao , tunc enim huic

auter impedimenta marrimonio füpervenren-

juti füo non renuntianti vovens reddete debi-

jum

tiatantüm poffunt effefequentia. | 1. Affinitas

r

tumobligstus manebit. Quin etiamfi abfoluté

contracta cum proptio conjuge , ex inceftu cum

r

priüs coníenferit , pofteà tamen poeniteat de

confanguinea ejusdem conjugis in primo-

"

(

€onceffione , & maximé fi in gravi incontinen-

fecundo gradu tantüm, claro jure, privat jure

t

tig periculo verfetur, votumalterius quoad red...

& facultate petendi debitum , fic ut nec validé ,

if d

dendum obligare ceffabit , quatenüs majoris bo-

nec obligátorie , nec licità fub mortali potfit

duf

-pi impeditivum eít. Ut contrà alios cum aliis

petere debitum ; attamen parti innocenti rede

dere tenetur.

* docet Sanchez Lib. 9. difj. 7. Sed tutiüslongé

De quo jam fatis dictum e, t,

Jf

-effe fuper cáre difpenfationem petere, recté mo-

féfl. 1.cum de impedimento affinitatis.Dicoauté

fi

^

et L^

net Layman ec££at. c. 1. 5. 14. ad finem.

inceftus; nam adulterium folütm non ince(luos

fumnon privat jure

quae

P

429 IV Qui vovit ingredi Rcligiongm, aut fa«

Cccc a

petendi deþie,uml, nifi

tenu$

1&&

d ol Sacratment, Pars lp Cap L

$76

télli$ conjox innocens fciens a&ulterit;m corni«

üs obledari multum , ipfi tantüm?giätinca;f vc!-

[

mhiffam , eidebitum juflé negare poteft; quare

le. ZAlterum eft 5 certum effe, quód ignoran-

adulter vel adultera femper licité petet debitum

tia & facti & juris feu legis privantis jure peten-

t?

faliem rogando , folum. valide & obligatorié

di debitum excufet ignorantem legem privan-

non poterit exigere, quando adulterium con-

tem hocjure, ut eo non privetur. Ex commu-

jugi innocenti apertum eft , ut mox indicabo.

ni Layman trat£, IC. parte 4. €. 8. . 8, Ter-

Dico etiam ésceffmofus cum. confanguinea con-

tium efl : cum privatis jure petendi debitum , fi-

j'gis , non enim jure petendi debitum privatur

ve propter inceftum, five propter fimplex vo-

is, qui peccavit cum . affine tantüm propriz

tum caltitatis difpenfare poffe confeffarios Men-

Jf(

conjugis , cum ifte fit improprie inceftus , & ni-

dicantium à fuis Provincialibus deputatos, per

di

fnis improprié contrahatur affinitas cum pro-

privilegia non tantum vive vocis oraculis ( qua

br

priá uxore , quippe quam , fi non eifet uxor , ad-

ér Tridentinum revocata novimus ) fed etiam

U

huc ducerepoffet. Ut contra noftrum QeZri-

per veras Bullas feu. Brevia conceffa, ut bene

l

j4€2, docet communis DD. cum Saschbez ctt.

probat preter alios. Quintanaduennas fimgnla-

ü

48

- 3. Cognatio fpiritualis contracta cum con-

rium tratl. 9. fiaculari 1. à n. 6. atqueibidem

juge ex Baptifmo vel fufceptione propriz com-

fingalari 11. obfervat , eosdem Mendicantes ,

D

[

fnunis prolis, etiam privat jure & facultate pe-

quandoquidem pollent hac facultate , etiam

tendi debitum fecundum longe probabiliorem

extra Sacramentum poenitentiz poffe eos di-

[

[

fententiam apud S«ascbez mox citandum. At

Ípenfare, etiam cum abfentibus.

Ac proin

Cait Gobateit. ». 604.) i Parochus fcribat tali

[:

eerté zqué probabiliter , vel probabiliüs negant

alii jam fatis communiter. "Durazd. (ajet. $ua-

Religiofo : peto reverentiam veflram, ut di-

fpenfet cum ININ. in petione debiti: erit res

1

f€2», aliisque congeftis ipfe Sanchez l. 9.difp. 26.

Coninch , Hurtad . Dicaflill. ac totis viribus Perez

falva, cüm confeffarius refcripferit? difpemfo..

difp. 16. fe[i.þ.l'—letincx difp.*1.4. 2. ». 10,Ratio

Dummodo fubfit jufta caufa , que vix poteít

—de«

]

fufficientiffima eft $ quód hoc nullo claro jure

effe. Quod valdé nota.

,

Xi

[

iV

[

oftendi poffit; absque claro autem jure non eft

REGULA IV.

afferenda tam gravis poena. — Quare ego cum

[7

- Quoad fpeciem peccati.

Gobat citato cafm. y. ». 615. ctiam feclufo pri-

lit

Opula habita inter perfonas, quarum m?;483ï

uií

vilegio , tutó fequeret in praxi hanc Íenten-

?

C

tiam.

ttimonium ob impedimentum non fübíi-

udi

48

^

4*

is & ftifceptio facri

ftit, vel aliàs jure petendi debitum privatze

lII. Profeffio Religion

nbh'ga

Ordinis poft matrimonium contractum, vel etiá

funt, tünc accipit fpecialem malitiam necef-

n

farió in confeffione explicandam , quando impe-

confummatum qualiter valeant , & non valeant

d

'& fi non valeant , qualiterimpediant pétitionem

dimentum jure Divino vel Ecclefiaftico indu-

T

&umi fuit pracipué propter ipfam copulam tan«

debiti fatis dictum eft c. 1. $. alr. Similiter quoad

n

impedimenta impedientia tantüm, matrimonio

-quam fpecialem indecentiam & deformitatem

lp

tantüm füpervenire poteft votum fimplex con-

habentem inter tales perfonas contra aliquam

ity

virtatem fpecialem , aut Religionis , ut vidcre eft

tinentiz , Religionis ingrediendz , vel facri Or-

Im,

'dinis fufcipiendi , de

Y

in impedimento voti folemnis , five ordinis ,

üput

&um.

quibus etiam fatis ei)crd.i-

cultás difparitatis;aut pietatisacreverentieerga

plüpq

43

lV. Circa predicla omnía pro praxi nota

fanguine junctos , ut in impedimento confan-

Qnten

guinitatis , affinitatis , cognationis fpiritualisac

adhuc tria confeffarie. Primum. Quovis impe-

plm

dimento obftrictus ac jure vel facultate petendi

legalis ; aut contra virtutem jsfPitie , utinimpee

a

debitum privatus conjux v.g. inceftuofus, aut

dimento ligaminis , &c.In his enim prater pec-

Ui

voto continentiz adítridus, fi intelligat ex eo,

catum ^ mortale fornicationis contra virtutetm

À

quod nunquam petat debitum , matrimonium

continentig , copula illa accipit fpecialem fpe-

conjugi, prefertim uxori , fieri onerofum , ut.

ciem malitiz contra illam aliam virtutem , utpo-

ïfiilriq

i

pote vel quia pr verecundia ita petere non au-

te facrilegii;inceftüs, adulterii, &c. utique necef-

lndlü:

det , vel quia in periculo incontinentize verfatur ;

fario explicaridam in confeffione. Secüs veró fe

,Wh"

vel his feclufis ; quia malé de ipfo fufpicatura fit,

res habet , quando impedimentum matrimonit

- induCtumfuit, non propter fpecialem indecen-

palt [

poterit in gratiam conjugis fe ad debitum mo-

i h

deíte infinuate. Ita communis.Sotss , Ledefma ,

tiam copula carnalis inter tales perfonas , fedob

Tiltrs

aliisque citatisSanchez l. 9. difp. 7. Layman , &

aliamcaufam, utpote ob criminis punitionem ,

aliicitati, Ratio eft: quia nequeimpedimenta

ob matrimonii libertatem tuendam,&c. ut vide-

'49. lq

IT

indu&cta ab Ecclefia , neque ipfa vota obligant

re licet impedimento criminis, raptüs, me-

Va

cum tanto rigore vel impedimento majoris bo-

tüs , &tc. Quo cafu fi quis cum muliere tanquam

ni; id veró tutiffimé fiet per modü interrogatio-

conjuge conjungatur , folüm fimplicem forni-

nis , annon placeat , &c. quód firefpondeat con-

cationem committit, perinde acalii foluti : nifi

L] m(b

1

jux modo imperativo, res falva eft ; tunc enim

facerent forté idin contemptum Ecclefiz , aut

hac petensjipfe potius reddens erit : at f1 ipía non

formali non obediendi intentione , tunc enim

jj (

refpondeat , f-d viciffim interroget , cur egonon

&. contrahendo , & utendo matrimonio com-

"t

faciá more folito? facilé refpondetur,fe nó ampli-

ie for-

&

mitterent fpeci»alcjpe-ccätum inobedient.

d

malis ,

b

W

m

n

4

$77

k TIL De peiéatis conjugunn:

mäl'ïs; femper & in omni materia mortale. lta

fi femper examinare debefehi:ï',xä;ilüs mediis

communiffima. Sanchez /lib. 7. difp. . sum. 7-

V. g. orationibus , jejuniis , &c. concupifcentiae

Coninck citat. dub. 2. in fige Layman citatas

füz mederi poffint. ' Ut bene notat. Läy:pgnhic

€. 1. s. 6. Ec pra alijsop timé Perez. , omnia im-

part. 5.tratl. 4.m.2. in fine.

*

m percurrens dífp. 27. Setd. 2.

Tertia. Conjugio uti folius lib

idinis vel vo-488

Pcdimcgta figillati

Y

$.L

luptatis exercende gratià, eft peccatum vesiale.

Debito fine.

Ita exprefsé S. Auguftin. £. de bono conjug. &« -

dicens: eovjugalis concubitus generandi causd

x' U'o fine , quáve intentione contrahendum

| *fäf

non babet culpam , conctipifcentia verà ffnigmdl

fit matrimonium , ut non peccetur , jam

tantim cum conjuge , venialem. Eftquecomu-

dictum efte. 1. fe&. 3. Jam videndum e(t, quo

niff. DD. cum D. Thoma, D. Bonavent. Scoto

fine,' vel intentione matrimonio utendum , feu

in 4.d. 31. aliísque congeflis Sanchez l. 9.

copula conjugalis exercenda fit , ut honefle , vel

difp.11.quidquid aliqui cumDiana ab omni pec-

faltem licité abfque peccato fiat, — Pono iterum

cato, modó improbabiliter, excufare conentut z

N

quatuor velut regulas. :

eít enim inter propofitiones noviffimé ab Inno-

486. Prima. Licitum. &

fandtum eft cbnjugïo uti,

centio XI. damnatas etiam haec , ordine 9. Opus

ad finem generationis prolis, ad evitandam in-

conjugii ob [olam voluptatem exercitum omni pte

continentiam in comparte, aut ad fatisfa&tio-

nitiscaret culpá , ac defetiu ventali. Ratio elt;

nem (ui debiti. O»nes. Ratio clara eft , quia ge-

.quia eft inveríio ordinis à natura inditi; volu-

neratio prolis eft finis principalis matrimonii ,

ptas enim venerea indita eft à natura ad acuen-

& actus matrimonialis, ideóque femper licite &

dam ipfam operationem naturalem & prom-

fandlé intenditur ;; quam rectam matrimonii in-

ptidrem reddendam : ergo contra ordinem na-

tentionem ab Angeloedo&tus exprimit 'Tobias

junior Tob, 8. dicens: Et sunc Domine tu fcis ,

turg pugnat , qui operationem ad delectationem

refert , cüm dele&atio amplectenda fit propter

uia non luxuria causá acci;do fororem meam

operationem : idémque eftin cibo, potu, fom-

eonjugem, fed fol poflerttatis dilelione , in qua

no. Contingítque fepe in eo peccari mortaliter,

benedicatur nomen tuum in [acula faculorum.

quando in ea voluptate ultimum finem coníti-

Vitareautem ssycontinentiam eít finis matrimo-

tuunt, feupropter illam legem Deitransgredi

i

nii fecundarius, & refpeCtu compartis debitus eft

paratifunt, quofenfu Archangelus Raphael di-

ex charitate : fatisfacere autem debito poftulato

xit Tobiz juniori. Tob. 6. Hiqui conjugium

obligatur conjux ex juftitia && bono fidei matri-

ita fufcipiunt , ut Deuma[ua mente excludant,

monialis. .«

C [na libidiniita vacent , ficut equus & mulnus ,

j«

- Sreunda. Licitum e(t conjugi etiam conju-

quibns non eff intelletins , babet poteflatem "Dat-

gió uti ad evitandam incontinentiarn in fe ipfo

P

sonium [uper eos.

j

tantüm , idque etiam absque intentione forma-

sarta. Seclufa intentione generandi

Pro.48, »

li prolis generandz , utpote, quia ob fenectu-

lem , velevitandi incontinentiam , cujus peri-

tem , vcl fterilitatem non eft fpes generandi pro-

culum non adeft , conjugio uti folius corporalis

ä

lem, velquia jam impraegnata uxor ultra con-

fanitatis causá, effe culpam venialem in petente,

tipere nequit, &c. ldqueetiam i conjuges ob

paupertatem , vel fimilem caufam non malam

docent DD. fàtismulti cumS. 'Thomacit. diff.

31. 4.2, 2.4. 2. 4d 4. eb quód fit piorum homi-

optent non concipi, nongenerari, multiplicari

V

num perfuafio copulam conjugalem non vaca-

prolem. Itacontra D. T7bomam & D. Bona-

re culpá , ni(i referatur adbonum fidei & prölis.

"

vent, aliósque veteres non paucos £n 4. difp. 3 1.

Verüm id long& probabilius negant, & omni

u

comunis DD. cum Navarro difp. 16. stm. 32.

culpá liberant jam alii. — Communiffima cum

d

Sanchez,, Layman , alii paffim. Ratioeft; quia

Sancbez, &* Layman citatis, cüm enim matrimo«

W

matrimonium poft lapfum hominis à Deo or-

dinatum eftin. remedium concupifcentiz , ut

nium precipueé inftitutum fit ad propagatio-

FO.

nem fpeciei , videtur etiam fecundarió inflitu-

"

indicat Apoftolus x. ad Corintb. . Propter for-

j

tum ad confervationem individui generantis ,

wmicationem unusquisque mxorem babeat Gc. Et

cüm fpecies nifi falvis individuis propagari non

i

polt : revertimini in idipfnmne tentet vos (atba-

poffit. Dehis plura curiofa apud citatos.

ii

»: propter incontinentiam veflram. Nec ad-

$. IlI.

j

mittenda eít limitatio aliquorum apud Sanchez

Debito modo , &t circumflantiis.

fl

l. 9. difp. 9. tunc folüm licitum effe matrimoe

ile

nio uti proptet evitandam incontinentiam ,

( EGULA B

n

quando alia remedia carnis coércenda non fuf-

*

ficere videntur: Cüm enim ipfüm matrimoni-

Odus effentialis copule utpote princi

An

M

te

49

illg

um inftitutüm fitin remedium incontinentiz ,

paliterad generationem prolis ordinà

ejüfque actus defe honeftus fit : curalia remedia

eft, utfiat cum immiífione & retentione femi.

sl

)

preferri deberent ? eífet reverà hoc materia

nis intra vas naturale. Katio patet ; quia alioquin,

nifi recipiatur , & rerineatur ibi femen , impoffi-

if

infinitorum fcrupulorum & anxietatum conju-

00

gibus, prefertim, quiíine fpe prolis, utpote

bilis erit generatio: ideóque peccatum contra

conjuge fterili , vel jam pregnante , copulantut ,

naturam. Peccant ergó mor/taliter& graviffim&

lr

Cc 663

Cone

ïfbr

ass

r Zeoä *PS):lcrm—;'- -ij A. Cap,. M.

578

toties ; quoties fe polluentes (De

Sanchez Lib.j. difp. 9. Layman citatus. Qui

€onjuges

libe $. feq.)feu voluntarié abruptá co-

idetiam ab omni. culpa excufant, quando juffa

L

hoc fpecia

ulá femes extfa €

ffandentes ; uxores ad hoc

caufa fubeft Y« g ob paupertatem , nemultipli«

centut prolesex una parte , ex altera.ver»,z/;gpmg

€oo

erantes ; confentientes , vel femen jam re«

-

que da caufà fiat , five

ad fedandam aliqualiter. concupifcentiam , &

1

ceptum ejicientes , quacun

incontinentiam vitandam. Rarie ef/ ; quia vafis

aupertatis ; ne multiplicetur proles , fiveinfit-

[

micatis vitand , five etiam periculo mortis, in.

illa foeminei penetratio absque feminatione, &

partu v. g. evitande. Certum apud omnes.

pollutionis periculo reputatur inflar tàctuum

l

Sanchez LiP. 9. difp. 17. ». 19.alii paffim : ad-

partium pudendarum , qui inter conjugespers. - -

dente Dicaftillo apud Gobat »m. $90. etiam

miffi funt,' Siautem fcemina jam (eminávit , aut -

[

minimam deliberatam effufionem feminis ex-

ad id excitatafit, Icthaliter delinquit maritus; da-

trà vas effe mortale crimen, Ratéo clara eft; quia

tá operà defiftens ante fuam feminationem ,

ut meritoadvertit Sanchez. ibid. ». 4; Atquiin -

omais voluntaria. effufio feminis extra vas ef!

[

intrinfecemala, & peccatum contrà naturam,

totum fané probabiliter contradicunt Sylvefter , -

quippe dire&& excludens finem principalem

Henriquez , aliíque citati. 4. Dianaparte g.res

conjugii , & copulz carnalis,, fcilicét generatio-

folut. 37. fic fcribit : quidam incboat copulans -

nem prolis ,. ac proinnullofine , nullà causá ne«

eum uxore , & poffea ob morbi perieulum de ejus.

ceffitatis cohoneítari poteft. — Undé etiam in

confenfu fe vetrabebat , verim ex bos aliqud;xdo/.

[

fornicatione inter folutos eft circumítantia mu-

fequebatur pollntio , qua[ittm à me fuit ,an talis

alius effet licitust Re[ppndi affirmativeSie iftes-

(i

tans fpeciem neceffario in confeffione explican-

da ; eftenim tunc inchoata fornicatio, & com«.

quem vide. De hoc iterum $. fequenti.

pleaa mollities, nifi ipfos ignorantia excufet ;

""REGUPA I

rout reverà pleru'mque ignorant, atque id ex-

K Odus copulz conveniens ; & fanum e(t og.

primunt quaft pro minuendo fuo peccato; qua«

[

re cautus fit confeffarius in interrogando. — In-

confilium; ut conjuges curent, ut fimul

l

utriusque feren effundatur, eó quàd id multüm. -

telligendum eft. femper ff veluztari? fiat ,& ex

K

conducere ad prolificandum doceant Medici ;

1lü

propofito ad impediendam generatiouem , vel

quate tardiori ad feminandum permittendum ,.

ob alíam quamvis caufam. Secüselt 1.Si pre-

9

terintentionem accidat , utpote ex feftinatione ,

imó confulendum efít , ut anté concubitum ta«.

CHJ

ex metu, ob fenium ob indifpofitionem alterius

&libus excitetur ac venerem , ut ficpoffit inipfo

i

concubitu fimul feminare : ejus tamen ret nulla.

partis. . Addeetiam, ex malitia folius alterius

[!ll]q

attis, etfi enim uxor fciatmaritum folere copu-

eít neceffitas vel obligatio : Quare dumvir fe«-

m

men eifundit ; non tenetur foeminz feminatioe

ii

lam abrumpere , & femen effundere , nonta-

men peccat nec petendo , nec reddendo , dum-

. nem exípeGaare : neq; culpa faltem lethalis reus

j

etit vit prius tactibus incitans venerem , fciens

modó ipfa non confentiat ; nec cooperetur, quia

g

non fequitur ex actione uxoris , fed pracise ex

Íe ob id citius foeminá feminate,

Ita cum aliis

n

Sanchez citat. difp. 37..8.4. 10. . 1 1. Ad-

gnalítia viri. 2. Sifiatob inpotentiam aliquam

fin

dens s. 12. ubi vir femine intrà vas recepto,

corporalem quamdiü probabilis fpes fupereft

al

copulam debit? perficiendi: tamdiü enim lice-

membrum virileextraxit, licet foeminz , qua

tj

nondum effudit , tactibus fe excitare , donec&c

.biteis conari ad copulam ; quaámvis prater in«

tT

tentionem fzpius contingat maritum femen ex-

ipfa feminet , quia hac provocatio eft actüs -

d

conjugalis perfectio & confümmatio. Confir-

trà vas effundere , donec omninó defperetur de

ATT

copula perficienda , juxtà. dicta c. 1. ». 127. de

matur, quiaaliàs maximo & evidentiffimo pe-

li

dmpcdimentó imporentie. ..De hoc laté Sanchez

riculo admittendi peccata mortalia effet expofi-

N

h

itat. difp, 1]. . 2.3. addens : quamvis , ubi non

ta foemina. Hac vità & moribus veré virgineus, -

fed do&triná Phyficus Sanchez, cui fubfcribunt

W.

conítat impotentiam effe perpetuam , fibi vir

an

exprefsé Bonacina de ssatrim. q.4. part. G. s.

perfaadeatfore, utillavice, quà congreditur ,

ftti

intrà vas non poffit feminare, poffet tamea depo-

j :

14. Perez difp. 94 Sett. 8. Bafilius Pontius/. 10.

A

(itá confzientià accedere ad uxorem. Et ». 26.

c. 1 I. Dicaftil. difp. 9. dub.r. n. 5 1.Dianaparte

Utdm

addit :- ab omnibus admitti judicium Cajetani ,.

2. trat. 17.refal.5 1. (teftans ita fentire Leffium) -

Gobat caf. 1f. s. $91 merito reprehendens

[ l

,qui cenfuit quemdam marium, quitotobien-

X

nio nequiverat feminare intra vas, at elapfo fe-

Stephanum de S. Paulo fcribentem oppofitam

fententiam effe omnium comniuniter, Certé

ufmm

xcnnio potuit, & non deliquiffe illis fex annis co-

TCR

^nando habere perfeCtam , ficut prius habuerat ,

h&c doctrina mihi non raró fuit neceffaria in

iod

copulam , eo quod femper probabiliter fperaret

*confeffionali. Similiter autem econtra, neque

f« babiturum illam. 3. Infüper ceffante omni

etiam uxorem peccare, fiviro ufum vafis con-

lm[ P1

M

peticulo pollutionis in utroque conjuge, con-

cedat, ipfavero animum adaliaconvertat, ne -

conciteturad feminationem , & fic impediatur

lie F

juges mutuo confenfu inchoatam copulam ab-

rfumpentes, nc prolesceneretur, five ob ino-

genetatio prolis ob fuprà dictam aliquam juftam

piam , fivéob aliam caufam , non peccare mor-

caufam , docentibidem Sanchez . f. Perez Sett.

T

b

talitet, , docent DD. fàtis communiter , Cáje-

8. Diceflil, Efcobar., aliicum Diana parr. f« -

"

&T

)

'mltc

s4nH5, Paludang; , "arinil. $a , gliis:l; congeltis -

tmö?f 14. rcfolut. 58. Gobat s. $ 92.

d

R

—

r ,s? &. 1 ) 'I? Pe"d'ïif-fmi"gm:

$79

|

RÁEGULAIIL

flans eft, mortaliter delin*qxigrgxconiu'ges » fi ita

vatient fitum cum pravifo periculo effufionis

Odus copulz licitz: neceffario requ.i'rït"ï

E.

fitum corporum aptum ad femen intrà

feminis ; aut f ob peculiarem corporis difpofi-

vas infu

tionem , aut morbum fieri foleat, nt uno-ex illis

ndendum & retinendum, — Situs natura-

lis ordinarius-copulz eft jacendo ,. viro incubo

innaturalibus modis. concumbendi effundatur

& foeminá füccubá copulari, .. Hic enim modus

femen, aut denique ( faltem ex conlcientia er-

ronea. ) Si ex intentione ita ingrediantur v.g.

- eft aptiffimus ad feminis virilis effufionem, intrà

vas immiffionem , & retentionem: à quo mo-*

ftando ,. &c. ut ea ratione proles non naícatur,

. do,quó magis deviat fitus , eomagis adverfabi-

ficut enim mortale eft actu, & re ipsà pofitive

tur naturae.

impedire. generationem per concübitum inna-

Prima & 1nodica deviatio eít ja-

' cendoàlatere vel flando copulari : hic jam non

turalem; ita & mortale eft velle fic eamimpe-

dire,-etfi erroncó & falso credentes ita impe-

aeque tuta eft feminisin vale receptio & reten»

/.."tio:cértó tamentuta fatis. 2. Etiam deviatio

diri. Contrà vero fi feclufo pradicto periculo

eft prapofteréà tergo copulari more pecudum :

ob juftam caufam fiat variàtio fitüs (. v. g. Quia

xori pregnanti timetur periculum , f1 incum-

; hic jam etiam elt periculum effufionis , attamen

fané non certum , nec ordinarié , cüm co fitu fz-

batur ventri, vel quia vir debilis membrura ea

minafemen integrum & recipere& tetinere , fi

ratione meliüs ftabilit , &c. ) omni culpá váca-

bit prepofteré coire fervato debito vafe , utno-

[

velit,regulariter poffit; 3. Et' deterrima devi- -

tant DD. citati.

. atio eft, converíim viro fuccubo & feminá in-

Nullo tamen cafu licebit co-

cüba copulari : ubi practer periculum gravius ef-

pulam inchoare extrà vas naturale. . Ut $. fe-

*

quenti patebit.

. fufionis feminis , etiam conditio perfonz natu-

. xalis vatiatur, eft enim naturale viro agere , &

REGUZLZSA IV.

. femine pati: eo autem modo potiüs vir pati«

Odus licitus copule requirit eas cirtum-49 $ —

j

tur, & feminaapit. Iflis ergó modis innatura-

ftantiastemporis, loci &c. quibus co-

libus, prafertim fecundo & tertio , copulari

pula terminos legis & hoheflatis naturalis non

?.

peccatum mortale cenfent DD. graviffimi bono

excedat, ut nimirüm fiat loco & terpore fe-

numero citati à Sanchez Lib. 9. difp. 16.

éreto, G non prohibito. Locum fécretum effe

493 Verüm communis jam & long? probabiliot.

oportere ipfa naturalis verecundia dictat: & ne

t fententia DD. cum ipfo Sanchez, ibidem ,

inloco facro fiat , lex Ecclefi& prohibet füb

Layman , Perez , aliü citati. Nimirüm : Quo-

inortali , extrà tamen cafun utgentis neceffita-

cunque dictorum modorum copulari fervato va-

tis, ut fi conjuges diu debetent effe inclufi in Io-

fe naturali , & feclufo certo periculo effufionis

€o fatro , vel tempore belli in defertis Ecclefiis

leminis,etiam folius voluptatis gratiá, absqs alia

habitare cogerentur,ut docetur in materia de fa-

;

juffa caufa non effe peccatum . mortale ( fed cer-

crilegiis, & nos aliquid c. fequgnti.

Tempus

j

técraffum veniale) ut valde increpandi fint ita

etiàm fecrerüm , & nocturnum eadem naturalis

fine neceffitate copulantes. Rario eff ; quia eft

verecundia fuadet , fed non obligat, ut raró in

fané abufus,& inverfio ordinis nature , adeóque

circumftantia témporis peccetur, — Aliqua ta-

eulpivacarenonpotens. — Attamen certé inter.

men ex dictis notinda funt. 1. Conjuges poft

DN

conjuges non poteft rationabiliter damnari pec-

matrimonium ratum primo bimeflri liberos ef-

cati mortalis, tum quia verfatur tantüm . circà

Íe ab obligatione reddendi debitum , jam füprà

jj

accidentalia copulee , cüm fubítantialia omnia

andiviftifatis.2. Concil. Trid. Seff. 24. c. 1. De

iC

erventur, utpote vas debitàm , immiffio &

reformat. matrimonii , hortatur conjuges , ut

Xe

retentio feminis , utfupponitur; tum quia ex

nullo didiorum modorum etiam tertio eft cer-

ante benedictionem facerdotalemà proprio Pa-

f«

rocho , vel altero de ejusdem vel Ordinarii li-

n

tum periculum effufionis feminis extrà vas :

centià collaà, in eadem domo non habitent ;

yutl

quia lemen non recipitur per vas in matricem

fec matrimonium confumment.

Cüm autenm

( h

per infufionem , vel defcenfum , fed. pet attra-

illa vocula bertatur, confilium potiüs, quàm

2

&ionem virtute. naturali attractivà feminis ,

ut demonílrant Medici.

preceptum fignificet , ideó probabilis eft fen-

T

Quare quando viri:

tentia Navarri v, 2. ». 38.ac aliorum cum Lay-

confitentur, ie ita prepofleré congreffos cum

jm

man /Jib. $- tra£?. YO. parte 2. 0. 4.9. 12. nullam

y

uxoribus , non eft opus communiter quarere,

culpam effe per fe loquendo , feclufo contem-

1

j2

utrum effuderint femen extrà vas, fed potiüs eis

ptu vel fcandalo , fi conjuges ante benedictios

t

dicendum , ut abftineant à tali concubitt, eb

nemmatrimonium confurnent, licet alii com-

j

quód- multi fapientes eum concubitum darn-

muniter culpat venialem agnofcant , favent-

gqllf

Bent peccati mortalis; tametfi alii plures fapien-

que Sauchez //b. 3. 4ifp. 12. laté de hoc agens.

(

tes fentiant clementiüs ; quod addi etiam quan-

Convenientiffimü & decentiffimum elt pro

j

doque potelt, ut parcant. con(cientie & pudori

antiquiffima & fanctiffima confuetudine eo die,

j

üxoru,m, quz forté credent, id continere cri-

quo recipienda velrecepta eft factofan&la Eu.

f

men mortale; & tamen fortaffis prz verecundia ,

chariftia, abftinere à debito conjugali. petendo,

|

non confitebuntür , prout experientià compe-

TtaomnesSS.PP. & DD. Hieron. in Apologia

f

terunt confeffarii. Caterüm apud omnes con.

ad Damafum JMlorum, inquit; confcientiam con-

venuto

W

Z

al

$8o

q beol. Sacraris?nt.- 'Par:- iV. äap, XH,'

qQenio , qgi e

odem die po[fl coitum eommuni- :mole&a; maximé tamen pra&ic; efthae qu&e

tant (?6.

Q

uam quidem confüetudinem Le« — ftio , quà fxpiflime pulfantur confefiarii à con2

is vimobtinuiffe,ut faltem fub venialiobliget, —jugatis,

prafertim foeminis & novis nuptis , ubi

j

venialitérque peccentconjuges , eodem die poft -cautus fit confeffarius.quoad feerninas maximé ,

[

copulam ad Euchariftiam accedentes ; decent

nihilex fe in particulari refolvat, fzd veleas ad

[

muli graves DD. apud Sanchez lib. 9.difp. Y5« . smatres , fihabent, vel cognatas , aliásque con-

z. 2. Et mordicus aofter Marchant 7ri£smal.

fcienziofas , fidásque matronas ableget, vel ca-

h

)!

zom. 3. fen [pecal. p 3. trat1. g. 0i Y2.quafl..— um Rrupulis de dictis & propofitis , quàm poe

li

4.S-4. Verum communis eft fententia DD.quos .

xeft, honeftiffimé refpondeat. Cüm viris locu-

laté cítat, & fequitur Sanchez ibidems num. $.

turo audacius, pono ruirsüs claras ;ïaïopoütiOnesg

eámque fecuti RR. omnes : quod fi debitum

& velut regulas.

:

etatur, & reddatur recto fiie , & fine omni alia -

REGUL

AL GE

NERALIS, '

l

culpa , nulla erit culpa eo die ad Euchariftiam

"

x -"Oniuges quoad a&us impudicos , tactus496

"

gIX

accedere, quia actus ille de fc eft bonus & hone-

W r &otunctantüm teriminos hone(tatis na«

3

-

M

ftus: imo meritorius , & carnalis voluptas ad-

turalis notabiliter excedunt ; & mortaliter certó

m

mixta propter bonum finem licite copulz pu-

peccant, quandb agunt, attentant , vel admit-

«

tificatur; quod fi veró copula conjugalis peta-

tünt voluntati? aliquid contra naturam , aut fo-

tur, & reddaturex merarimia concupifcentia ;

(l

domitice, aut cum pravilo periculo pollutio-

[

& voluptatis capiendz causá;fane plerumq; erit

nis voluntariz , feu cum periculo confensás in

Á

culpavenialis, eo die Euchariftiam fumere ob

illo; .alioquin aut omninó non , autnon nifi ves

magnam indecentiam & difconvenientiam ad

g

nialirer delinquent. — HàncRegulam etfi inter-

[

Sacramentum putitatis. — Excepto tamien , jhifi

minisnonrepéri, longa tamen & improba le-

iufla caufa excufet, & indicentiam colioneftet;

&ione plus quàm trigintà authotum , omnium

li

utpoté quia eft magnum £eftum , in quo valde

huc collimantium collegi, G tanquam facilem

J

deceat communicare 5 vel nifi quis communi-

'&EXpedimm 'liben-s communico. R« regul&

cet, alii pravé judicabunt, vel fcandalizabantur ;

Disr

eft; quia ex una parte exceduntur fine dubio

far

vel quia quis [peciali przparatione & devotione -

mortaliter limites honeftatis naturalis ; quaudo

lr

indecentiam illam füppleat. |Legelaté Sanchez

fic proximé ad peccatum contrà naturam acce«

citatum difp. í3. tota, Eádem rauone dicen-.

(jüi(

ditut.

Ex altera autem patte: cuicunque licet

E

dum de copula habita pott. Euchariftiam eo

diefümpta: Et qu& de culpa dicta , intelligen-

principale, debet etiàm icere accefforium: cüm

jute

ergo conjugibus licitum fit principale copula ,

da fünt ex parte petentis maximé , nam reddens

Tioro

-

non debent eis effe illicita ( faltem mortaliter )

ht

ipsá obligatione fuà à tali culpa excufatur.

acceíforia , feu qusecunque ad copularn indudti-

ttiy

va, difpofitina & preparatoria, qaamdiüà Jimites.

94

honeítatis naturalisdictis modisnon excedunt;

£t intrà erminos bonefatis naturalis.

N

Eré certa eft regulacommuniter affignata :

Hac 2. pats regulie declarabitur per regulas fe-

lu

r

conjugibus in ufümatrimonii una eum

quente

. Jam quoad 1. partem fic breviter de-

Aj

claro.: Sed eaftis omnia calt

:

a, & juxta Apolto-

-

ipfa copula licere etiam accefforia, feu omnia ad

Titrt

eum ufüm copulámque carnalem difpofitiva ,

]um: omuiemmnda mundis.

[ p

corde , ore , opere ; ut funt affeétiones carnales , .

l, Copula fodomitica inter conjüges ,

in vafe49? -7

ld

A

innaturali quocunque confummata , vel an:mo

im'aginatiqnc*s—,de,le&ationes morofz , afpectus;

tr

fermones venerei , amplexus, ofcula , tactus

ibi confummandi inchoata, eft peccatüm mor-

mf]'](

tále contrà natufatur tam ex párte petentis, quàm

&tc. intrà terminos honellatis naturalis : adeo

M

uttunc certó peccent mortaliter , f1 limites ho-

reddentis, Osures.. Efto cuim vit habeat potee

lum

neftatis naturalis notabiliter excedant;aliàs non.

flatem in corpus uxoris , non tamen habet ad

Aj

quemtunque ufum , fed àd ufum Gxorum nátue

Sicomnes fatentur , & in termínis re&té propo-

3. lu

nit nofter Marchant. tem. 2, tratl. 7. titulo 2.

ralem intra vaslegitimum tantüm in ordine ad

:'Imd,

i appendice, Ratio eft ; quia totailla indulgen-

geheratit)ncm. Iniu

per ex D. Augullino /jb. de

lp ]

bono conjug. c. 11 ; & conmuni DD: recté docet

tia. conjugibus data eft,& tantüm dari potuit ab

ll([ev

auctore nàturz intrà terminos honeftatis natu«

Sapgbez. citatus ; id effe graviüs peccatum in-

üm&

ralis, & concubitüs humani rationalis, 1eu quá-

ter.conjuges , quàm inter foutos * quia intef

CHII[I(

tenüs illa fecundüm naturam , & rectam ratio«

folutos etfolüm peceatum fornicationis contrà

tfnh

nem ad naturalem humanum & ordinarium

naturàm ; inter conjugatos adtem -eft fimul

pili

concubitum ordinantur. LHos limites quó quis

etiam formale adulterinm, tam ex parte viri pe-

*

L3

nequf

magis egreditur , eo magis ad peccatutn contrà

tehtis, quàm e& parte uxoris confententis

V

naturam accedet , utpote mollitiei , fodomiae

quia fic reverà peccant cortrà bonum fidei,

Ài

&c. Eóque graviüs peccabit mortaliter.

Verà

quo ex vi contra&tüs matrimonii obligaütur

dWm

& certa funt hzc omnia.

At at undé fciam

invicem. ad concubitum — naturalem. aptum

]

npartculati , velalteri exponam excedi, vel

generationi tantüum : érgó extra vas maturale

non excedi notábiliter terminos honeftatis nà-

Coeuntes eqné violant fidem datam mnatrimo«

tünmg

ifent i

Ug

teralis, id':o'Fl'-"ïPeccarimor'talit,c*r, nec n;?Pcr. nii , acficum aliis ambo concubui

*

-

"quate -

Wt

)

R

".

d

d

]

| Seäï. III.:D& þec&atäi cmjugäktf

c& "

äugte eleganter D. Ambrof. lib De "Patriar-

lud D. Ambrofius fupra allegatus, No». védeo

«

chis. relatus c, wemo fibi 32. q»efl. 4. dicit : nec

zatmen ( àit nofter Herincx difp. 7. dema:rim. 4.

lhoc folüm eft adulterium peccare cum . aliena

4205 1. ) efficacem iflius femtentievationéyvartos

conjuge, fed omne, quod non habet potefla-

etiam deprebendi ponitentes , qui non apprebens

tem conjugii &c. ac proin. ea circumílantia

debant [pecialem malitium ex parte conjugii in

tanquam [peciem mutans fcilicét copule So«

pollatione , eredeutes fidem vonjugii per boc non

domitice cum propria conjuge neceífarió eít

frangi. Sic ille : cui poft fatum acquiefco , fed in

in. cofeffione explicanda. Le

ge Sancvhez l 9

utürum communem DD. fententiam inculco,:

di[p. 18. fatis Teutonicum.

IV, Peccant infüper mortalitet conjuges »,Wa'lx'

. Navarrus quidem.- Confil. 9. .de pænümh

quando dele&antur moros? , exercent tactus,

C remtfion. Íatis ap&rtä excufat à mortali matri--

ofcula, amplexus , afpectus , colloquia venerea

monium, qui volenslegitimé copulari uxori, fed

cum pra&vifo peticulo pollutionis ; feu femina-

pi

(quo fé excitet , & majoris voluptatis captanda

tionis 'extra vas , etfi direclé eam non intendant ,

gratià ,. inchoat cum eacopulam fodomiticam

nec fübüt periculum confensás directi in illam ,

in vafe przpollero cum intentione non ibi , fed

fi talia fiant folius voluptatis grátiá , & nullaalia

in vafe náturali confummandi. At contrà effe

(ubfit jufta caufa exercendi tales tactus vel actus,

ecertó peccatum mortale Sodomis inchoatz

prout apud omries in confeffoeít: quod enim

cum viris doctiffimis àfe confultis meritó do-

directé velle mortaliter illicitum eít ; étiam indis

«etSanchez cír. difp. 17 .num. y. aliisque citatis

re&té caufare illicitum manet, nifi eaufa juita il

fequitur Diana part. 2. tra&à. Y7. refol. 3]..

lam actionem 'éxcufet.

Non ergo íemper in

— 458

. 1. Accurdixitti : /nvafe inmaturali quotume

conjuge petente , multo minüs in reddente mor«

que.? Urges me & te erubefcere ; non tafnen fru«

tales funt illi tactus & a&tus, facti cum pravifo

ftrà quaris confeffarie : dicam inaurem. — Rtfi

periculopollutionis infé , vel in altero conjuge,

forte. non Sodomia proprie , certe fpecies in-

quando nec ea eít intenta in fe , nec adell peri-

nominata, G& infanda luxuria eft ( de qua ge-

culum confensüs directi in illam , fed folüm

neratim forte c. fequenti) & mortalifimum

quando fiunt ábsque légitima caufa excufante ,

nefas , fi conjages etiam ore coeant ufque ad

qua intér conjuges poflunt; effe variz : & inte£

- feminationem. — Quis patáffet. feri pofle, &

illas lepitimam caufam excufantem à mortali

quidem fepé? Eadem fpecies infanda inchoa-.

cenfent Sanchez 1. 9. difp, 4.9. ». 37. Perez difp.

ta , & mortale peccatum erit meritó , membrum

4j. manifeftationem & confervationem mutui

- pudendum ori.uxoris. immittere & delectari

amoris , prefertim ex partereddentis: & con-

, morose &c. Attamen firpliciter ofculari , lam-

Íentit Gobat caf 17. de matrimon. nutm. 667.

fjere » Obiter folàm ore excipere has pártes inter

j

Quando alioquin unus cohjux alteri effet fufpe-

*ounjugesà mortali excufant Filiuc, tzacl. 20. c.

usdeexiguo amore , undefacilé nafcerentur

- 9-9. 193. Jacob. Marchant. ad .6. Przceptum.

finiftri affectus: & ibidem refolvit cafum valde

Confentit Dianá part. 4. trath, 4. refolut 22 1.

& frequenter pra&ticum s. 669.

lta (cribens : Ve V2 conjugatis ,fi vera effet opinio

. Titia uxor juvenis , jovialis & cálidigenii,

Paludani, Sylvefiri, Rodriquez. , docentium effe

fnaritum habet jam jam feptua genarium , ali-

mortale , ff coujages inter fe tangant , C? ofculen..

quot tamen ex ipfa liberorum patrem, attamen'

tur pudenda propter folam impteritatem ! Ec ipfe

il

jam fenio confe&um , omninó impotentem ;

Sanchezcit: Difp. 1. num; f. Sicfcribit. Quod

amant tamen invicern. Maritus aráns , quia ali«

j

L fivir n faperficie tantim vnfis prapoffeti uxo-

ternon poteft, rem tactibus agit , agit patitur ,

Tis fricaret fia verenda , vel inos ejus intromit -

d

H

& inde polluitur femel, bis, ter: anxia rogat

teret ,ceffante omai pollutíonis periculo , non cre-

opem; hinc Deum & peccatum timet : illine

u

C odéreme

»

[[e wmortale, Polluntliz fententiz fervire

maritum amat; carnis ftimulos pátitur peracres,

T

.€onfeffario poft factum ,. fed ante faCtum nullo

Quaritur, annihil, vel quid remedii füperfit?

fitg

tnodo confülendz , quin imó

Refpondet Gobart his omninó verbis : Refpon-

T

hendi fünt talia faCtitantes.

gr.av*ite'r fepte«

deo ex jam dictis, cüm illi tactus videantur pra« *

j i

. 499 lll Certiffimum quoque eft peccare mor-

Gicari ordinatie fine pollutione, tametíi haec

hd

|

v

taliter conjuges , quàn

do vel feorfim , velinyi-

quandoque fequatur prater directam utriufque

j

cem fe pollunt , feu tangunt cum pollutione feu

intentionem , cüm deinde appareatfieri non ex

j

effuione feminis extra vas directe volita & in-

mera'liïbidxine ; fédadteftandum , fovendümque

gnili

tentà-— Üvzse s. cum id repugnet caftitari conju-

amorem coónjugalem , qui cateroquin facilé fri»

n

gali , acfini principali feminis, & matrimonii :

gefcit in tam impati conjugio ; ideoex fententia

heque mollities naturz contraria

j IFc'

per conjugium

Sanchez & Fillucii non videri delinquere mor-

i5

tohoneftari poffit : & infuper ex communi fen-

taliter illis ta&tibus; Confirmoauthoritate Dia-

jdy

fu DD.pollutio voluntaria conjügatorum ( ea-

nz , qui abfoluté & (ine limitatione refpondit

TM

uf

dem ratione,quá füpra Sodomia)habet malitiam

num.

li

confültus,non peccare conjuges, quiin fi

ul

pecialem , quafi adulterii formalis contra fidem

amoris conjigalis fe amplectuntur , quámvis

i

[

ufjlf

conjugii , que fcilicet prohibet omnem ufum

pravideatur feeutura pollutio , quia affectus

jo'

earnis extta limites conjugii,& obligat , ut uter-

conjugalis eft fufficiens caufa talem actum ex-

M

que fervet alteri corpus fuum : & confirmat il«

cufans. Sicreftatur ipfcf

part. & tratl. 6. vefolut,

ïdlrf

Ti ?Ms'W. SACRAM,.

Dd dd

27

v?

i

ibeal. Sacrament, Pars Ij Caþ. l.

$82

23. Hatteius

Gilbat; Confirmat hic cafasvalde — dito : quando certó .abeü*-»p&ricuïum,poïh.x"tdï-ög

)

um Ovidii :

nis, utpote, quia habetuxorem adlatus, vel

frequens jodici

$I4guA "O

les apte nubere , mnbe pari.

propé in fecreto , & ( quod fempc'r füpponene

4

REGULASECUNDA.

dum ) fine imaginatione alienarum perfona«

rum.

!

Ntrà terminos dictos honeflatis naturalis

Ratioeft ; quia reverà talis a&tus eft in«

- differens adaCtum conjugalem , & fornicarium :

Ó

j'OILI

affectus carnalis , fermones Veüetei, ofcu-

.

k

la, amplexus , & tactus quicunque inter con

]ue

*rgo fi exerceatur ab habente, jus & proximam

[

ges, dum fiunt vel ad preparandum & excitan-

potentiam ad copulam conjugalem , merito di«

[)

dum invicem àad copulam , velad conteftan-

cetut naturá fuá refetri ad co

^v

.

pulam illam ,,ideöï:

t

«

dum , aut fovendum amorem conjagalem, omni

quefaltemà mortali excufari.

«

IV. Ceró tamen peccatum mortale eft :

culpa vacant. Ovses. Ratio eft: quia cui cone

bi

ceffus eft finis , etiam conceffa funt media ordi-

. Qquàándo conjux abfente conjuge fic libidinose

tangit fe ipfüm.

1tà contra' Sancbez, citaturi

e

nata ad illum finem 5 finis autem conjugum elt

[

amor & copula; utriufque mediafunt illa pr&«

. tommuniffima DD. Zfrmilla, Fafquez.aliiapud

du

dicta : ergo. Ex communi Sanchez l. 9. difp. 44.

Layman citát, z. 12.22 fine , plurimifque citatis.

Ü

Dianapart.3.tratta.refol. 2.1 f& parte 9.tratt,

Quódfivero ejusmodi fiant , G referantur ad

Ü

majorem voluptatem in ipf copula captandam ,

- S.refol. 351. & 24. Ratioeft : quia éonjux nón

habet jusin proprium corpusad ufüm Venere--

[:!

ad fummum funt culpa venialis ; quia referun-

p

tur ad a&tuni. folum venialiter malum 5 nam &

üm , nifi tántüm per áccidens, uthic Gb mine

poffit copulari cum conjuge : ergo extra cafum

Q

ipfa copula folius voluptátis captandz gratià

exercita tantüm venialis eft , ut pauló füpra di-

& finefn copulandi cüm conjuge, tactus libidi«-

nofus fui iplius conjugiperfe eitillicitus , quipe

1

&um, Communis cum Sanchez cítato s. 9.

pe proxime ordinatus ad pollutionem , ideóque.

5 OA [ Infuper etiam(i ejufmodi actus & ca&tus

fiant ad folam voluptatem in ipfismet captan-

..ex genere füo peccatam mortale ; & certe inci-

4

piens talera tactum cum intentione dele&latio-

dam abfque otdine; vel animo perveniendi ad

&

t

ipfam copulam , non excedit culpam venialem,

nis Venerez captándee exponit fe nimio péricus

lopollutionis; càni abfente conjtige;defit facul«

Tei

uti contra D. 4Intonin. "Paliidan. Sylvefl. Mar-

f

arit-Rodriquez,alios non paucos, ex communi

tas copulz conjugalis. Equidem cum Gohat ci«

/tato &. 6$0. valdé timeo , ne pau::ifïiïni fint, quï

d

D. plutimis citatis docet Sanchez lib. 9. di/p.

4. ". 12. ficícribens : procul daubio dicen-

- non fateantur fe fer& femper pollüi ; quándo eti-

Wt

am fine intentione pollutionis procuranda cce«

.O

um eft [olzzm e[fe culpam venialem tatius intev.

eonjuges ob þlam volup:dtäüi captaudam absqie

perunt fetangere ob voluptátem Veneream ab-

fenté uxoré.

Di&ta de tactibus conjugtm intel«

animo perveniendi ad copulam. Sic ille.Sequun-

tur Layman l. 1. ?f 3. 0.6. $. 15. Perezs, Di-

ligenda fimiliter deafpe&ibus, & verbis tutpis

ÉN

eafhll. alii RR. cum Diana paulo füpra citatos

bus; nifi quod afpectus & verba non fint ità l;n-',

j

éitativa ad pollutionem fieut tactus;

.

i

.

u

Gobatcaf. 17. ». 65 6. Ratioeít; quia voluptas

ml

illa Venerea non quaritur extra matrimoriium ,

E

REGULA TERTÍIA, .

(

fed in a&u fuápte naturá ordinatoad matrimo«

E Tiam quando conjugibas legitimis ab e&«£64

fomr

nium : atque ád id ei nihil deeít, nifi ciccumftan-

trinfeco effet impedita, interdicta vel illici-

u,

tia debiti finis , fcilicet copulz perficiende ;

tàcopula, adhuctamen citra peccatum morta-

&l

quo defe&u non redditur culpaplus, quàm ve-

le licent ipfis affe&tus carnalés , fermones ; ofcu-

OP Ula l

nialis; nam juxta regulam moralem alibi tradi-

la , amplexus; &c. folius voluptatís catisà , &t ci-

tam: exce[fus fes inordinatus ufus vel alias licis

od is

tra periculuri pollutióus; exceptis dtcbus ca-

* Mi

te , non eff nifi venialis eulpa : conjügibus au-

fibus, nimirüm fi dubitetur de valore rnatri«

EW

tem illi tactus & actus aliàs licent ad finem co-

fnonii, & fi votum continentize effet emitfum,

Y (*Mm

pule: etgo exceffus & inordinatus ufus abfque

: tà (écontrá miultos) ex communi Sanchez ci-

j

debito fine, non erit nifi culpa venialis; intelli^

tak; difp. 44.4. : 19. quem iäquuhtuf Lajman,

1

At

ge femper juxta predicta , ni(i fiererit cum ptae-

àli RR paffim. Ratio eft : Quia tunc iriter con-

.

h

d 0

vifo certo periculo pollutionis, faltem quando.

juges legitimos füdpté naturd efL licitus ufus

lg

ipsi copulá illud periculum inipediri non pof:

- matrimonii , & folümper accidens impeditue

l

*grà

fetv.g. inloco publico. De quo late Sanchez

&b extrinfeco , V. g. ab impedimento impoten-

difp. 49« ànum. 2 9. Et hac de tactu conjugum

tiz fupetveniente mattimonio legitimo, quod

E]las['

ad invicem. Jám feorfim.

tamen non impedit é4tera; aliàs conjubibus

f

$o3. lll. Quando conjux non antmo copulatdi ,

licitàfine mortali. Item fifit periculum abortüs

k»?& ü

«d folius voluptatis capiendi gratià fe ipfum

prolis, vel falutis conjugis tempore puerpetii

"d

taugit libidinos?. ( nimitüm cum commotione

vel ultimit pregnátionis , &c. copula folüim

Venetea fpirituum generationi fervientiurn) eíle

prohibetur ab extrinfeco ex virtute charitatis, &

Wl

N

T

É

olüm culpám venialem abíoluté docent San«

pietatis, quibustatmien non adverfántur catera

€hez citat. »um, G. & Perez feB. 2. mum. 6. Et

:

Nmnfu

€onien

tiunt Zz

É

conjügibus fine mortalilicita, Item ficonjux

Rn

&

[quez. , Cafhro-Palans , Dicaflill.

contraxit impedimentum affinitatis cum coti-

pE

cum Gobat citat, »un, 658, cum ad-

ab ex«

üjm Gl)

inge , cfo'p'ula folum prohibetur in poenam

4

&ri nfef

?.4

N

7

—À

Sedi, MI, Dc þe,cc;itz': conjupn m :

$83

tiïnfeeo-præcepto - Ecclefiz : quod przceptum ,

excufat quoque commöfïonem. illam connatu-

€üm fit poenale , & ftricté interpretandüm , non

taliter ex illa confequentem. — Communis DD.

debet extendi ultra copulam ad. deleéiationes ;

Ve[auez. , alti, Loquimur autem femper de dele-

tacus , &c. conjugibusaliàsfine mortali licita.

Clatione eX copula conju

jali cogitata , nimi-

N

Dico femper [ime mortali. In hisenim omnibus

ruf inter ipfos conjuges.

am apud omnes in

eccant venialiter ob defe&tum debiti finis ; fci-

confeffo eft: peccare mortaliter conjugem ,

)

E

icet ipfius copule , quz eis impedita,vel inter-

düm , etfi in actu conjugali cum: proprio conju-

dicta eft; aii id fiat ad amotem conjugalem

£e, imaginatür fibi aliam perfonam, virum vel

foeminam carnaliter dile&tam ; hoc eft, five eff-

conteftandum , velfovendum. Secüs veró di.

cendum , & fnortaliter peccare conjuges talia

caciter. defiderando eam hic & muric habere

exercentes ín cafibus exceptis, 1. Quando du-

fuppofitam pro copulaloco conjugis 5 five mo-

itatur pra&licé de valore matrimonii, cüfi

rosé folüm delectando f& in imaginatione alte-

enim folum ipfum matrimonium illa ommiz

rius pérfong,quafi hic pro propria conjuge prz

cohoneftet, & à tnortali excufet , quamdiu du-

fentis: priüs enim eft vetum mentale adulteri-

bium eft mattionium ; dubia etiam erit ho-

um;alterum eft delectatio morofa de obje&to

neftas,vel excufatio illorum tactuum & aduum;

mortaliter malo & illicito hsc & nunc.... Come

& confequentet dutante €o dubio illos exer-

muniffimz cum Sanchez liz. . difo, Y n*wm. G.

centes éxponurit fe periculo peccati mortalis im-

Layman;alii, Dicunt autet carsaliter dileClam:

pudicitia , eóque ipfo mortaliter peccant. z.

nat Íi imaginatio & delectatio coéuntis cum

Quando ab uno vel utroque conjuge votuni

propria conjuge veríatetur folüm citca aliam

continentiz perfe&tz emiffum e(t; quia vovens

erfonam;virum vel f&minarn,non fic carnaliter

&bfolut? caftitátem ; terietur ab(linere ab omni-

dileCtam in rétutpi, fed folàm,ut naturalitet de-

bus,qu& advetfantur caftitati , falvo folüm jure

lectantem ob naturalem. pulehritudinem feu

alteriüs ; qui fon novit: ergo . ficut talis cogitur

formam amabilern, cádem omninó ratione, qua

abítinere à petendo debito , & folüm poteft; &

etiam oblectare fortnofa flatua, vel imago affa-

tenetur reddete petenti , ia etiai co

"itur abfti-

bré picta poffet, idque ad honeftum finem,ut fic

3

nete ab orüni catnali ac venerea delectatione ta-

faciliüs fe provocet ad ferninationem,vel ut uxor

-étu & aCtu, nifi quatenus terietüt uxori petenti

formofiorem prolem concipiat. Quas ob caufas

teddere debitum. Quód fi qutem folüm voviffet

fi conjuges in lecli tecto. formofas imagines fz-

Ron petere debitum, catera ipfi licita manebunt,

tmin£ vel pueti pingere folent, per f& loqnendo

ficut modó ii fuperioribus diclurm eft,

nullani culpam lethalem teclé agnovit Sazebez.

^ REGULA QUARTA.

citatus : etfi fateatur rem . plenam periculi , &

minimé confülendam vel permittendam , po-

l

dem ratiorie juxta predicta. citrà morta«

tiüs.permittendz imagines, fedcerté profana ,

"EÀ

lemfalten: culpami; licita eft conjugibus

dele&atio iorofa venerea , feu voluntaria ad-

hon facre ob graviffimum itreverentiz. petícue

lum , quamvis nec ipfas permittere velit Diana

miffio, apptobatio, ac velutfruitio deleclationis

part. Y 1,tratl. g. refol.3 p. eó quód femper füb-

venerez cxfurgentis in pattibus vetecundis ex

fit periculum , netempore coitás intuendo illas

i4 L * s eommotione fpirituam

[o]

generadoni fervienti-

d«

imaginentur fibi alias perfonas, & fefe objeCtent

— um , eX copula conjtigali tanfüm cogitata ,

copulá cum iisimaginatá. Verüm durum eft ni-

d*

etiam alteto conjuge abfente j vel aliàs ipsá co-

je

ticontrà torrentem. confuetudinis jam ubique

|207puli impedità vel prohibitá ; feclufis fempet

À

tecepta: & toleratz,

l«

*

tribus pradiétis , periculo pollutionis , dubio de

"

matrimonii valore ; & voto caftitatis. Comimu-

SUBSECTIO,

fl

. tisDD. Navar,sj4eval.e; 16. 5 22. Sancbez, ,

^ Deelligatione debiti conjugalir,

i

Coniucks Layman . Perez,.alii paífim. Ratio eft:

SUMMARIUM.

quia talis eft delectatio , quale eft objeétum : fed

L* F

$6; ,Cfe"njux' obligatur fab mortali véddere deöim.

ntti

^. hujusdeleclationis obje&um nirntirum ipfa co-

$0o7. l. Conjugi petenti Verio.

con

pula conjugalis conjugibus de fe femper eft lici-

598 II. Et petenti jalte ( ub quae,

lo foffit jäjtia' ntgAfi.)

$12« III. 4c petenti ratiopabiliter. £ode

u

5

|

. ta, eftohic & nunc per accidens fit impedita:

Qu

ergo & dele&tatio de illa habita ; fiquidem ad

513« Non teuetur reddere pstenti jm. cbrietate y furare , uo

*

mentia.

Qidl

eam copulam órdinetur ; fimpliciter licita erit;

f14- Vel quot£es timet periculuim emortis,aut gra$is morbi.

qu

aliàs tanquam actus inàtilis & deftitutus debito

$4 Vel periculg nortisabortusymonffrofitatis 8$c. proliss

416. ia licent vegave , ne proles wauleiplicentur 2

ii

: fine , fcilicet copula perficiendz ; cujus illa de-

(

lectatio velut inchoatio eft , culpam venialem

447« Petenti licité, Ubi quando petatur sicité.

:

r

ASSERT 10O.

diis

excedere non poterit, cüm delectatio illa, extra

eopulam licét,nor tamen extrà matrimonium,

Oujux. fali mortali obligatur reddere de-3

olort

u

i

quaratur, Idem dicendum tametfi à delectatio-

bitute covjngi petenti ferio , jeffà , rationa.

,. meconfürgat, ut plerumque folet , commotio

liliter , ac licité (altems ex parte copula , adeo ms

jten

Qu

membrti verendi. Sanchez difp. 44- Perez , alii

iffis eircumffantiis soneurreztibus ; injufle ne-

tum Gobat s. 6£4. Quia matrimonium excu-

gns peceet smortalitertoties,quoties, Certiffima

ó (05

P.l

QntX

apud omnes. Razjo obliga

tionis ,cffc juris natur;

a

e

fans à f,nortali dcle&ationqu fenfitiv& partis,

Dddd 4

"

1

J

*

d'beol. Sdcra'iitehf.ql Pars 17/ öaf.ï,ll. v

$584

culo incontinentig cXpohii ,. :th;'oäue cafü nez

legitimo , rato ac Sacramentali

[

lis : quia.ex ipfo

tractu , quo fit utrimque mutua

gans pertinaciter , peccat mortaliter.. Commu-

matrimonii con

j

traditio & acceptat

io corporum ad eum ufum, -

niffima cum Sanchez Lib. 9. difp. 2.. 19.3.Si

conjux advertat conjegem femel tantüm vel

eífentíalitet oritur o

bligatio reddendi corpus ad

p

obiter petentem non audere prz verecundia fz-

eum ufüm juíté & rationabilitér petenti. Undé

[

non tantüm monet , fed przcipit Apoftolus r.

jiüs & exprefsé petere, peccabitmortaliter non

reddendo , quia jam conflat eam ferió petere.

t'ïl

ad Corinth. 7. Uxeri vir acbitum reddat , [mai-

Ex communi Sanchez i/zdem. Diana parte $.

p

Im

liter & uxor viro: teddensque rationem: Zdulier

)

fi corporis poteflatem non babet » (ed vir ; fnili-

tratl. y4. vefol. 36. 4.. Certiffimé autem peccat

mortalitér uxor , quando ex indignatioóne,vindi-

D

ger auten G vir fini corporis poteflatem non ba-

Id

&lá, invidia; contemptu mariti , negat lpfi ufum

bet fed mulier. Et oftendens Apoftolus eam ob-

LU

ligationem reddendi debitum effe ex Juftitia ,

corporis , aut non acquiefcit , nifi poft rixas , vel. -

magna cum difficultate. Tannet /e difp. 8. 4

u

ejus negationem fraudem appellans fubdit : o«

[

6.nutn. 2 f . celtans ita omnesfentite. Longé au-

lite frandare inuicem ,nifiex con[en[u ad tem-

D

pusyut vacetir oratiovi:& iterim regertimini in

tem frequentilis peccant mariti , fi ncgent uxo-

ribus illud maritale commercium petentibus;

ádipfum, ne ientet vos Satbanas propter inconti-

N

nentiam veflram. . Unde ex communi re&té in-

cüm enim pleræi]ilc pre. verecundia non au-

ff

ferunt Gobat cef. 16. ». 69. Et Marchant fupra

deant exprefsé & inftanter petere , cenfendi fünt

mariti offendere DEUM mortaliter, quando

dcbl

citat.tratl. Y2.q. 4.$. 1.peccare femper mortali-

$n

uxoribus fe fe infinuantibus nolunt obfequi , nift

ter conjugem , negantem debitum ra tionabiliter

forté experti fint ea

nii

petenti , etfi in pentente nullum effet periculum

r

s iprætervmorem efíe invere-:

li

incontinentiz ; fed gravius long? » fi negent ;

cle—ndaS $ G6

la

quando advertunt in petente grave incontinen-

$1

DL

tiz periculum , quo cafü non tantüm contrà Ju-

Petenti juffo,

i

Uando nimirüm petens jure petendi gau-,

ftitiam ; fed fpecialiter etiam contrà charitatem

delinquunt. Et resté monet Layman LiP. .

det,eóque legitimé privatus non eft. Gene-?

gj

füft

trall. 10. part. 3. c. x. quód confeffarii , quando

raliter'ergó conjux mom tenetur reddere , nec

advertunt defectum circà hoc , debeant poeni-

peccat negando debitum , quando alter conjux

ünj

tentes admonere. - Infuper inferunt DD. citati.

jüre petendi debitum privatus eft , quod fit per

tpit.

inceltum , vel adulterium. - Communiffima

Nrs.

nominatim Sanchez lil. 9. difp.3. Coninck difp.

cum Sanchez Lib. 9. difp. 6. Layman citatus c.

At

"

34. Dicaft. difp. 9. dub. 19. peceare 'contrà

juítitiam conjugem , qui ad reddendum debi-

I. ». 14. Ratio patet; quia ubi ceffat jus petendi,

m;l

tum reddit fe impotentem , aut jejuniis , aut vo-

confequenter «effat obligatio reddendi : atqui

&

luntariis pollutionibus, aut qui longam volunta-

conjux. inceftuofus in poenam criminis amittit

liioe

riam peregrinationé fufcipiunt abique confenfu

jus petendi debitum, ut fzpé repetitur inJure,

ltb

ba

alterius , maximé fi huic immineat periculum

& explicatum habes fupra 4 », 7 1. de impedi-

incontinentim. — Jam veró conditiones ad hanc

mento Affinitatis.qu& revide, & adde:poftquam

1hnpf

tantam — obligationem

inceftuofus difpenfationem füper petendo de-

D

4ünt.

ercqu'iäfitfæ cxg;

1

icand?.

Tilon

j

bito impetravit: quam jure ordinario Epifcopus,

&L

& ex privilegio Mendicantes conferuntj tünc

&t

Z

- Petegti [erio,

jus exigendi debitum planérecuperát, & con-

qUOd |

Imitum exprefse & inftanter,, ut conflet

jux innocensreddere tenetur.. Utomnes notant

U

$07 N

cum Sanchez Lib. 9.».10. Jam veró qualiter per

3

Maritum v.g. ferió velle exigere debitum

tanquàm debitum , velecontrà uxor , &c, Ubi

adulterium amitatur jus petendi , & alter conjux

ij

Perez citat. difp. $O. w. 3. Sic fcribit. Excisfa-

liberetur ab obligatione reddendi debitum pro

RW

longe frequentiori praxi

tur conjux à cnlpagravi , quando alter petit co-

"accumtifäs .ei(p!icxan-

mn'xg'»

pulam non tanquam debitam , fed tanquám be-

dum eft.

ie.mï!,

vm

xnevole & amice, utires alias debitas folemus. ab

I.. Conjux imjocen's' cert&»p'o.tä(/ï r;e*garc de—;oþ

bitum adultero velut jure naturz, quia frangenti

D

f

1mvicem petere non anima obligandi Sic ille.Non

ergó peccat conjux conjugi débitum femel

, fidem, fides meritó non fervatur. Oranes. Et col-

um

tántüm , & obiter, velimplicite petenti , etiam

ligitur aperté exe. f. & 1 9.Matthzi. Dummo-

(ine aliacaufa modelte denegando , tergiverfan-

dótamen adulterium commiffum ipfi innocenti

Wj

do,excufando , prece vel fuafü avertendo peten-

certó, vel non levibus conje&turis cognitum fit ,

dtl

Al |

tem ,.fi videatur non admodüm zgré laturus.

nam fi dubitet tantüm,vel fufpicetur , aut folüm

3

n

Communis. Segcbes: fuprà, Layman part. 3. c. T.

leves , vel probabiles effent conjeCturz., negare

"lnp

2. 1. Excipiendi funt cafus. z. Si intelligat con-

debitum non poffet ; quia nemo eft fpoliandus

Dto

jugem tergiverfationem talem valdé egré latu-

certo jurefuo, quod poffidet, propter dübita-

Wib "

rum , tunc enim conílare debet , eum ferió pete-

n

tionem,vel probabilitaté oppofitam. Ut docetur

J

Ie debitum, 2. Etiamfifciat conjugem nof adeó

in materia de Juftitia. Et dico femper:Cozjsx in«

NSQM

ferib & rigoross debitum cxigere , advertat tà-

t0cens:Nam fi & álter fit adulter,jam negare de-

lmwu

tég

men ex privatione debiti conjugalis eum peti-

bitum licité non Potg&, quia jam injuriz adul

s !

Üü .

M

tss

p-

74

"d

| Sedl, Ml De peccatis conjugam. —

$8s

E

Z

: ("äij fbi invicem compenfaræjunt,'ï &ütloquun—

/foro extirno'probarä non poffit. ,Ucn;dtat,Sah-

tür Läg»iifæ , fant cjn;d&m farine.

M.

f

Chez lib. 10. difp. 10. 2.8. Laymancitat. in fine,

di deBi-

o. Il Conjux adulter amittit jus peten

Intellige autem fempet , nifi conjuxifiocens poft

,.,5;;?-1-

um non fimpliciter, ut nec validé, nec licité

cognitum certó adulterium alterius conjugis

petere. poffit ( ficut fi comififfec inceítüm cum

femel remififfet, qua remiffio poteft fieriaut.

«onfanguinea conjugis in primo vel fecundo

exprefsé verbis , aut impiicité & fatis : Ut ïï,

gradu) femperenim adulter licité petit, & con-

conjux innocens tamen fponté & nulla neceffi- -

jux licité redditdebitum, fecundüm omnes , fed

tate urgente eidem debitum reddat, velabeo

folüm fic amittit jus , utnon poffit validé & ob-

petat , fieicorrideat, confabuletur, &aliafi-

ligatioré petere , ita ut conjux innocens redde-

milia amoris indicia exhibeat adultero, veladul- .

te teneatur ; cüm , ut modà dictum , ei jufté de-

tere conjugi , heac enim faltem in foro externo

megare poffit. Nam jure petendi non privatur

habentur pro figno omnimodz remiífionis , &'

adulter , nifi per voluntatem & quafi fententiam

confequenter , illis exhibitis, repelleturà Judi-:

uxoris, velconjugisinnocentis, quz hicobti-

cibus accufatio , ut notat Sanchez ezratzslib.1O. —

-met quafi locum Judicis. — Interim certum eft,

difp.14. à".6. At quid in foro confcientiz ?

poffe ei etiam injuriam faCtam remittere , & de-

Srconjux innocens fciens adulterium alterius:

bitum reddere , atque poftquàm femel remifit

ita fponté ei debitum reddat , vel petat , aliáque"

conjux innocens , jam non poterit ei ampliüs:

figna amotis exhibeat, (tatímne intelligetur ver& —

debitam negare vi prioris adulterii jam remiffi.

remittere , ideó non poffe ampliüs in confcien-

Secüs, finovum accefiffet , quia injuria femel re-

tia negare debitum , vel accufare ? ( Spanr? dico,

miffarevivifcere nequit,& darejus negandi, jux--

Si enim vi vel metu etiqm levi hac praftet , non

ta communem DD. Sanchez li^. 10. difj. 10.

eft equum innocensem privari fuo jure , fibíque

Layman //. f.parte 3.c. 1.5. T. T

5

prajudieare: eZg weme in nece[fariis pra[uma-

'

?

gmburin. cxt

t4t. C. 3. $. 3. 9. 7. in fine.

I

€

zur liberalis ; L.Rem legatam ff. de amittendo

[ II ]H Conjux adulter & validé & licité poteft

J

Legato, ) Refpondetur , conjugem innocentem

exigere debitum , lioc eft, non tantüm ut lici-

ea exhibendo triplici modo fe poffe habere in

tum, fed etiam ut jure fibi debitum , quamdiü

animo. I. Ànimo vere remittendi injuriam , &

conjux innocens propter ignorantiam nihil ex-

tunc fine dubio verà remittit , utnon poífit am-.

€ipit, vei fponté fua nihilexcipiens reddere pa-

plius 'n-eg:ircdcbitum, velaccufare. 2. Animo

ratus efl. Ita, contrà Navar. esria. noftrum

nullo modo remittendi, fed fibi fiíum jus fer-

&

"Alphon[im a Caflro,alios apud Sagcbez.,e Lay-

vandi, & tunc cüm veré non remittit , remane-

más , communis jam DD. Cajetaz. Sotus , Co-

bit innocens infüo jure negandi debitum, San-

sinch , alii cum Sanchez /ib. 10. difp. 68. . 4.

chez ibidem u. 21. 3. Abílrahendo ab utroque ,

Ratio e(t ;quia quód adulter privetur jure peten-

feu non babendo animum expreffum aut remit-

di.debitum propter adulterum , poena quedam

tendi, autnon remittendi, quod certé fubind&

eft , ad quam feipfum adulter condemnare , vel

contingit, & tunc putat Sanchezi/ideza , inno-

]

fibi ipfi infligere non tenetur, nemine agente vel

centem non poffe ampliüs negare debitum , vel:

excipiente contrà ipfum , fed , utmodó dixi, per

accufare,quia eafigia amoristam voluntarié fu-

)

voluntatem , ,& quafi fententiam conjugis inno-

fcepta cenfentur vera remiffio : cuicgo acquie-

centis ea poena infligendaeft adultero, Accedit ,

"

fco; etfi fübdubitet Tamburin. citatzs . 12. in

quod conjux adulter, maximé vir , plerumque

/ine,

t

non poffitabítinere 3 debito petendo modó pri-

$. lIl

s folitó, quin in criminis fufpicionem veniat

Petenti vationabiliter , [cilicit cum ufu &&

M

'apudalterum conjügum, vel alia mala oriantur,

ssoderamine véile vationis.

quod valdé notent confeffatii, nec oppofitam ni-

H

Uül

4 T univerfaliter (ic, ut altera pars debitum 12 -

A

mis rigidam fententiam antiquorumCafiftarum

absque incommodo rationabiliter reddere

fecuti, poenitentes adulterosgraviüsillaqueent.

poffit , neque denegandi, vel fe excufandi juftam

, Exempla novi, & fubindé etiam tragica. Quin

& rationabilem caufam habeat , vel ex parte co-

de»:;:iï :

'etiam, fi conjux adulter advertat , quod conjux

pulz, vel petentis, vel reddentis,vel prolis : quze

entt

1j

innocens adulterium fuum certo compertum

omnia ad certa capit

hon habeat , fed levibus tantüm fofpicionibus

tié reduco.

va » & quafi regulas fummia-

mo:

gt

inducla feà debito reddendo fübtrahat ; eam ad

I Non ergo peccat Eonjux négando debi-, 1

debitum reddendum etiam compellere poterit :

lf![)

tum petenti conjugi: inprimis , fiis petat in

ut re&e infert Layman ibidem s. 4. in finc. nam,

ebrietate , furore , amentia : ut contra JVavar.

jm

ut füprà dictum , conjux innocens non poteft

Sylvefl. & alios docet communis DD. cum

;zrc

exceptione adulterii eam poenam infligere ne-

1

-

Sanchez.,| Layman , Diana citatis, - Katio e(l 5

gando debitum , ni(i de crimine cà poená di-

quia talis non petit rationabiliter & uthomo ,

t

$no , fiilicét adulterio commitfo ,' non levi-

tf

fed potiüisut beftia, Limitant tamen DD. quód

us conje&turis conftiterit, At verb fi conjux

fi talisebrius vel amens acceífürus effet ad àliam,

17

Annocens certó cognitum habet adulterium al.

i

vel fe polluturus , teneretur per accidens, &t ex

ferius , utpote fiin flagranti deprehendit , tunc.

charitate faltem reddere ob impedierida mala

ji

ffe

!

indé emergentia. ltem non tenetur reddere, fà

(

wmp?lli non poterit ad debitum , quamvis in

D&4dd 3

con.

X&*.*

* beol, Sacfamänt; Bars IP. C"P N

$96

reddenti er'itum—propinquum, infectionis perí«

éonjux petát

nimis frequenter & importuné v.

de no

&u petenti. reddatur ; quartà vice

culum plerumq; non immineatàleprofo; prg

£. fiter

fertim cümraro admodüm fiat , fitísque mutas

hegetur

;ut notat Glo

ffa incapit. Quonidm; di-

D

alii cum Layman eitate e;

tione , àc vellitu periculum caveti poflit. 2. O«

iil j 1. Rodriquez,

K

ii i, Item non peccat , f folum parvo tem«

titur pericülum tale ex parte ipfius reddentis,

ü

utpote quia rhorbo laborat V, 'g";'he&icä,feäri,sfcl

l

pore d

ifferatur : ut fi petenti de die neget reddi-

r

K

turus no

&u,, nifi advertéret periculum inconti4

Alio ; €ui vàldé noceat coitus: vel ex ipfo impetu

li,

nentig inálio: quía cenfetur parvitas materiz

copule gravis infirmitas; vel periculum timea-

0

tuf. [tem fi mulier pet Medicorüm judicium ,

exculans faltem à mortali.. Ex communi Daua

de

arte 1. traBl. y . refolut. 14« Eádet rátione , fi

r

vel éxpetientiám antecedentis partüs in proba-

P

bili periculo mortis conflituenda fit , f prolem

pn

€onj

ux valdé raró petit. debitum v.g. in menfe

d

Cconcipere & parere debéat , petenti debitum

quater , & quintà vice egetur Sagcbex & Laj-

teddefe non tenetür; Omses. At vero feddere.

n

eman cicati cenfent parvitatem maatetia ; nifi con-

debituri matito ; & deiide vel expellerefemer

fict conjugem tunc ferió petere ; aüt verfati it

D

periculo incomtinentim. ltemi fi corijux petat

fecéptumi , Vel fompto phatmaco conceptio-

nem prolis impedire ad evadendum futurum

indebito modo , five ex parte c

OPlQlæ' LA g." iü

II

periculóm mortis in partu , fimplieiter & mor-

grapoftero fitu : five ex parte circumftantiarum

talite£. illicitum eft 5 ficut & in omni alio cafü, -

'dn

loci & temporis ; juxtá dicenda $. fequenti.

Communiffima DD. imó otnneés cum Sanchez

li

$14 1l Quoties reddenü

timeretur grave pericu-

t

ütpote mortis vel niorbi

lib. 9. difp. 20. Katio eff ; quia id direété tepu-

V

lum falütis corporalis ,

griat fint principaliffimo & bnico matrimonii ;

I

gr'avi

H

$& periculofi ; nori teriecur reddere; Com-

& debiticonjugalis. Undé e; sitimo; — Decon-

imnuni

ffima cüm D. Thoma, Scoto , aliisi» 4.

dition.

difl. 32.aliisque,quoslaté citat, & fequitur San-

ofités. Ynter conditiones mátrifnonii

fübflantie repugnantés hac ponitür , fi ge-

l

€hez /: 9s di/þ. 24 fi; 16. Là man Fiï.* 6; 1. & f.

Ratio eff $. quia exnaturali interpretatione con-

merationem prolis evites, . Et 5 femelinalique

]

Cafu conceísà hác licentià fafniris eà pafhm

0f

jugesin matrimoniali contraQtu. corporis pote«

[

ftatem inter fedant, falvà fuarum perfonarum

ábuterentür com magno générationis homanae .

incolumitate; imó cüm fuorum corporum dó-

derrimento ; alià long? cít fatio de expulfione

1'51

foctás tiondum aniritati ad fetvandem vitam mas

A

ininium non habeant , nec poffunt licité eorum

7 Ws

ufum in tànto pericülo mortis , àut gravis iu-

trisin evidenti peticulo mortis, quam. licitant

cffe cumi Sascbez, docent mult ; quia foetus

in

lu

frmitatis permitteré, multo minüs praftare ;

tufic eft actualis agg*rreffor vita mattis , & actua-

o

confequenter peccant. in tali periculo copvlam

lis ác unica caufa mortis illitis , contéà quam

M

exercendo , petendo , & reddendo; ergo Afots

habet máter jus náturale fe defendendi , eámque

g

tiori Cconjux rion tenebitur reddere debitüm pe-

tenti in tali periculo ; quia irrationabiliter ; injd-

tepellendi : at vetó. fostu$ nondum exifteas ,

iWf

hoA eft a&uilis agreflor , nec defacto vim

hT

(t:, illicitépetit. — Periculum autemi tale dupli-

infett; fed folüm timetür de,eventu futaro,

&

éiter imminet, 1. Ex patte petentis ; ütpote quiá

pefteinfeclus, leprá, morbo gallico; vel alio

&ontrà quem proim mater nullum habet jus na-

kl j

turale fe defendendi; uti explicant Seucbez; Q*

Wuig.

€ontagiofo, & probabiliter certo infe&uto là«

borat, ei petenti non tenetur conjux reddere ;

Laymas citati : nos$ autem €unl coPimüniori

iif

inftà c, 4, ScQ.. 1 ütrumque negamus, *

i

i

eíto fitin periculo incontinentig, nomex jufti«

.MI; Quandó ex tedditione ócbiti timetur

po-/1$ .

WN

üià, f:äwndüm omnes , ob fationem datam : neq;

ex charitáteut contrà Ledefmam; Reodriguez:

babile periculum triortis ; abortás ; montltefitas

!

T

tís &c.ptolis, tun nec petere, siét reddete li-

LT

noftrum ex communi docent. Sauckez; &* Lajs

$p4x Citati : quiaordine & lege charitatis nemo

cét , confequenter multoó niinbs petenti teddere

M

tenebitür conjux absque nieceffitate, Quzpes, Et

]

J

tenetur fui corpotis vitàm &t incolumitatemi

h þ[

fpecialiter tempore menfirui üfust conjugalemr

jl

gro privati hominis peccato vitando exponere s

cüm is in neceffitate (impliciter pofitus non fit;

fa&ui fine neceffrate peccati mortalis dam-

Itj

fiant multi cum D. Bonavehtura zpud Sanchez

fed alia concupifcentiz remedia adhibere poffit *

flliug g!

eíto, fan&é & laudabiliter ita faceret ; atq; etian

difp.ai.zum. 2. — Eo quód tu&c foleant nafci

l'IS Ihcm

aliqüando faltem ex cliaritate reddere debebit:

pioles mifertimz àé monílrofs, — Átque tunc

M

temporis conjigeni féddendo peccare veniali-

WR Vw.

Ut 1 fiofbus contagiofus ; gallicus, vel lepra

valdé diüturnus fit; cüm valdé difficile aliquibus

terpoft Hesrig. Sylvefl; Rebell; alios docet Bo«

'Jtrem

gacina /c qMeff. 4. prepeéf; 6 0. 10.. Coramus

fitin perpetüa lu&la contrà motüis concupifcens

"tilia

tix perfeverare. — Quo fenfuintelligendus Ale:

hi amen fententià DD. cum Sanchez difp. a1:

"rte.

xander IIL cap. 2. Dé éónjug. leprof; itatefpori-

&um. 9. petens tunc folim. peccat venialiter ;

þtl()m

etiamfi ceftó pravideat periculum prolis vitio-.

dens. Si virum Vl suxerein léprofua fieri conté-

"n

erit. G infirmus à fano debitirm exigat,gemrqlï

Íx, vel manítro( generande ; teddere autem

Mnmu

licité poterit uXor ob importunitatem petentis t

»i

pracepto Zpofloli , quod exigitirr, ejfi folvendum.

W N

l

Reípondent enim DD. communiter ápudSan-

€5 quód melius fit prolem vitiofam, ronftros

lncomu

€hez citatum difp. 24. num. 1. Pontificemita

"famvelleprofamnafti, quàm omninó nonnzé

*

Vg

enduti

fgi: Attameg tenc n Qbiiga»ti ad redd

-

*&fpondiffe ex prafumptione , qtföd conjugi

&So6y

——

Mi

Y

P d

d

1

- Sedk, lll. Der þebcaii: cohjuggm. N

$87

7

eontra Savchez, ibidem rc&iüs»doceh*t fuþfa Ci«

concipiet enim p'robabiïimmäprïäïö, cengreffü

tati Sy/veff. Henriquez. , Bonacína , àc noftér

tanto avidiüs femen rapiente matricequantó dia

Matchant. Jribsu.. 100 3. fem fpeculi pavte .

utiüs carüit illo velutalimentó. Quarenon mee

C gyatl, 1. tit. Y2. quefl- q. . 1. Quia veré irra-

mini ( àit 4bzdezastmn 625. ) me unquamime

tionabiliter & injuflé petitür , quod cum tanto.

pertüffe abíolutionem praferenti animum nee

-danino petitur ; & fi labatur alter'in inconti-

gandi debitüm marito ferió petituro ob metum

nentiam, fibi imputet , & impotenti fuz libidi-

difficultatis in prole enütrienda. Sic ille. Si€

ni. Secüs effetin cafu neceffitatis; ut quandó

£go. Quód fi tamen res có loco cífet , ut ob pro-

€onjuges nunquam poffent petere vel reddete

lis multiplicationem , vel patentesipfi, vel vivis

debitum fine periculo prolis vitiandàe : ut le--

parentibus liberi in extremam inopiam ( «aíus

profi , vel alió morbo laborantes hzreditario. Si«

Certé rarus inter Chriftianos ) redigendi effent,

militer quand? eft ptobabile periculum mortis

omnino fatendum eft, a€ fatetur Lajmæn'ci&a-

proliss vel aboriós ; ut fluxor fit valde gravida ;

tüs, debitum juflénegari pofíe, — Ft quio te

& fitu communi copula petatur , non tenetu?

tonfeffarie , an peccati damnabis miferam uxo«

teddete : pöffu'n-t tamen tunc mutàre fitum ace

tem, dua , maritoomniá obligutienti, ipfa cum

. ommodum, ut Affert. pracedenti infinuavi.

liberis famem & erumnas toleràns , ne amplius

- Tandem fi fcemina experta fit fe foctum vivum

maltiplicetur miferanda proles, debitum negat,

ederé nünquam poffe, probabilitet cummultis -

priusquam fe emendet? Quoniam abfoluté non

docet Sencbez, citat. nihilorinus mulierem dee

improbabilis , & bené confideratis circumftan-

bitumredderepoife, imó & petere ; quia pat-

timeventus inceftüseft, & Dei beneficioordi:

tiis, inpraxi tuta videtur (enténtia oppofita, ni«

mirüm ob paupertatem , ne multiplicatá prole

warionon impoffibilis,adeóque conjuges viden-

niiià moleftia, vel mendicitas fuilinenda fit,

tur manete in potleffione fui juris G petendi &

poíle negare debitum ,. vel fine omni culpa: ut

reddendidebitum , partim; quia meélíus videtut.

cum Zedefima , & aliis vult Saschza citatus, &

puero , ut exiftat privatus vifione Dei , quàm ut -

omninó non exiítat: ut indic

Diana part. 9. traB. 7. vefol. 3. vel faltem fine

'a't D. Augl:b. )'.

culpa mortali, üt volunt Sorzs , Kodriq. a. alii

tonría X uliaw. c. 9.

apud Laymas ciati, Gonfültiffimum videtut

qig 0V. Obinopiam, ne mul

y

tiplicentut prolés ;

tonfeffario inducere conjuges ad dictum pas

inprimis validum eft pactum conjugum ed de

aumï'

$

cáusi continendi, feu non petendi, nec reds

N

dendi debitum : imó & licitum ; quamdiü abeft

$. .

jériculum incontinentig. Ex eorhuni Navatf.

$:36.mum. $ 9. Santhez lib. 9. difp. 2 $. Layman

Peie;üi"licitä faltem ex parte capula,

]

£. t. us 16. Dianà part. 3. traB. 4. rejol. 15.

!

d —dithdervatisnimitumoimaibus ätmdi"ri't)-.

Poffent etiam abfolut? ita pacifci,& quidem far.-

-4 nibus Affertione précedenti explicatis; fci-

fiz- |

G6 & metitorié fi fiat ob honeftum finem; ergo^

licet debità jure : debito fine : debito mado && cir-

n

etiam ob eam caufam fBeeeffitatis, atque ftaate

cusi[lantiis x atque mutraterminos bone[lattt nas

l

táli pacto , 'utique conjux Tion tenetur reddere à

tiiralis, $i quidpiam horum defit , plerumqi cef-

;

quia injufté contrà pactum redderetur : at vero

fabit obligatio reddendi , quin etiam fpe licité

J

leclufo taíi. pacto conjugi petenti tale debitum

teddete non póterit, quando nimitüm pétitur

negare ob folam paupertatem , effe motale do-

4l

€ent Navar. &i 16. pasg. 254. Sylveft. alii com-

illieite ex parze copule, feu quàndo copulà petità

eft illicita per. culpam vel cireumflàntiam té«

M

munitet negántes abfolité multiplicationem

J

nenterm fe ex parte copülze? ut fi petátur in loco

proliséxcufare à redditione debiti : & exprefie

facro ; cum pericule pollutionis ; prolis, con«

w

Layman cap. 1. 42 t6.. INam cüm hoc catü

Es

jugis, &c. quià tune reddens Cooperaretur ad

jute petatut debitum , quià ex unà párte multi-

peccatum direlé, At veró quàndo copula eft

i

p

licatio prolis fpe&tat ad praécipuum finem tnà-

H

tr

:

illicità ex parte folius petentis , jus tàmén péten-

monii , eftq mágaum bonum ac donüm Dei j

di retinentis ; ut fi petat voto cáftitatis adftridtus,

j

€ujus gratià conjugibus perferendum eft quod-

velpetat ex meralafcivia ad aliquém finem ma«

W)thl

Visincommodum. Exaltera parte autem me-

U

Wiseft proli, ut viVatinops, quàm utomnino

lum ,&c.conjux , nifi facile poífit àvertere, ad«

huclicité reddere poteft , ac érió petenti àc jure

ii

Ji

honvivat, atque intet Clxri&iailosiviï éveniet .

íuo üti Volenti , etiàm reddere ténetur .

5 ]uX[a

J

extrema neceffitas , cüm in auxilio Dei ; 2 vo-

communem fente

ntiam àpud citatos ompes.

n

latilia paícit , &, piorum hominur confideré

Quare non feuiper in ufü matrimonii , feu debi-

u

oporteat,non apparet excufatio tam tri&tze obli«

toconjugali, quando peteie illicitum & pecca-

(v

gationis ; confentit Gobat caf. 1 6. s/m, 24. Hac

tüm eft, etiam reddere peccatum eft ; fed illici

ti0*

etiam ratione confirmans : Àut uxor diü negavit

tépetenti , fepélicite reddi poteft, & quandog;

1

debitum ob illud periculum paupertatis;aut non

a

debet: pto quodignófcendo ex Cozésck, Saga

*

j

diu? Si diu: Exponit mafitum ingenti periculo

£bez; , Layman citat.e. 1.

ihcontinentig ; & fic delinquet mortaliter ex

"i älii; communiteg

rursus ponotres régulás.

?:Iï:

&ententigomnium. $i non.'diü: ergo fruflrà :

Regula prira. WQu:md*o petere debitu

me'&y,g

jl

"

Pa

tan-

f

uÀ

X

[

P

588

d beol, Sacrament. Pars. IP, Cap. M

g Agtapon - mekL as od quale tf , quotuples

tantüm culpavemahs,unde"unq, reddere. debx—

cum nulla eftculpa , nifi reddens facillime aver-

peccatum & qualiter- 2n coæf efffone: explzmwlum ?

j2y- "dulterium formale tantim quale Peccatum ?

tere poffct, ntpote fi maritus petat debitum cum

$28- "Adulterium reale peccatum marmle gmäzf HU s

;;

variatione üms, folius vo;uptam graqa, aut cum

529. Multiplicis maltie , &5

tactibus extraordmarus, uxof mü facillime abfq,

$39- Maxzmorum damnorum cAn/A ,

; 31. Merità grapzffmmas trabens pamas.

ulla dlfphccnua poffet mlpcdlre ; non peccat

[

reddendo ita debitum , veltales aCtus.

Ratio

Dulterium definitur communiter , malaesj'zf

tio tori alieni s concubitus 1/1mmxzn alieno

i

efl 5 quia licét alter itapetendo & copulando pec-

f0

cet venialiter ob defectum debitifinis , G jufte.

toro5 fpecies lnxurm, quá vielatur fides torican-

(à

jugalis, — Fit. tnphc:tcr ; aut, enim eft concubi-

caufe , conjux tamen ita reddendo excufatur à

Ti

pecato, & culpabili cooperatione ob juftam '

tus conlugau cum con;ugata , aut con;ugau

I

caua.m & honeitum finem , ne fcilicet difpliceat .

cum folutà ; aut foluti cum conjugatà. .Pro ple-

na autem notitia in. ordine ad confeffionem ,

viro, vcl eum offendat ; 1deoque culpa manet ex

V

parte folius petentis , imó eo cafu plerumq; ob-

advertendum , adulterium quatruplex dlihngm

-pofle.

r. Mentale tantüm , quo folo a&tu in-

ligatur ad reddendum, quia& alter jure fuo exi-

terno violatur fides tori,. 2*; Formale:, quo vo«

git, G uxor fiue peccato reddere poteft. Quam-

o

VAS contm fentiant alii cum Banactu iupra Cllïa-

untate cum actu interno violatur fides tori , re-

verà tamen noncum aliena, explicationem ha«

f

to.' Et ptudent»r monet Gobat e4f. 16.». 655.

Á

bebis infrà..

3. Materialetantum, quo reipsá

caveat confeilarius , ne fcrupulum injiciat no-

lt

bilibus aut valde ingenuis matronis, quandó

cognofcuur aliena ,. at effe aliena invincibiliter

ignoratur, & hoc quoad malitiam non differt à

Ó

non P?fCh'. imaritis exxgentlbus ex mera petu-

lantia , ac ftantibus , &c.

fimplici foxmcauone , de quo proin nihil hic

i

Regul.z fecunda.

Quando petere eft culpa

fpeciale dicendum e(t. ..4. Reale & limpliciter

$12

dictum adulterium icxhcet materiale & forma-

molrahs fed culpà vel circumftanti tenente fe

le fimul E quando nimirum fcienter & volunta-

li

ex parte folius petentis; utpote, quiapetit voto

& d* hoc

caftitatis adítrictus , &c. tanc reddere nulla cul-.

rié rexpsa cognoicxtut periona ligata.:

nobisfermo efl. Prgemifsà tamen. brevi con»

ft

oaeft. — Ratioefl ; quia cim actus ille ex natura

feffario neceffariá explicatmne adulteru men-

Thi

fua non fit illicitus, fed folüm ex culpa velcir-

talis & formahs tantüm..

fii

cumfítantia tenente fe ex parte petentis, justa-

i

men petendi retinentis , hiac idem a&tus ut fe-

Adaltem;m mmmk tantum.

tenet ex parte conjugis reddentis , in . qua , vel

Ve

quo non reperitur aliqua culpa , vel circumtan- -

Eul

tia vitians actum , eritlicitus; imó etiam debi-

chunque Vel - qu*ecunquc efä».acxtetïää

Tiatt

proponit , con(entit , dehiderat , vel cone'

tusex juftitia: Exceptofolocafu, quando cons

E

cuplfmt cognofcere alienam , vel non fuam et-

jux petens per culpam fuam amififfet jus peten-

3. Pec-

oj

fi effe&tu quacunque causá non fecuto.

41

di debitum, utpote per affinitatem contractam

^€at mortaliter coatra nooum Decaiogl pracee

hus

per inceftum, tunc enim non tenctur reddere ;

ptum H ?1014! (-'0?16'!4?1/6'65 uxarmproxzmt ïüt E qUO

imó cüm commode avertere po(iït , faltem ex

W

charitate , tenetur nonredderé. Abíoluté autemi

"omnis illicita concupifeentia , & maxime cffi-

lm

cax ad alienam , vel non fuam prohxbetur. 2«

poffe reddere, contra alios probabiliter docent

at

Peccat peccato adulterii formalis juxta clara

Sanchez . 9. di[p. 6.5. 12. Dxana parte 9. tra&,

qt]ld |

véerba Chriiti Matth. y. ny viderit maulierez

8.refil. 32.

ad cancupz/i cndzim eam , jam machatus ef! can

Vaf

$20 Regnla rertia, Q'ando teddere eft peccatum

P «

t

in core fuo;

3. Et cónfequentér tenetut expli-

mortale ex culpa, vel circumflantia tenente fe

d

carein confefüone ; Gfe effe ligatum ; hfi, &

ex parte ipfius aclós copulze , utfi petatur in lo-

éircumftantias alterius perfonz concvpxtæ ,

Wm(

cofacro, cum ewdcnn penculo abortüs, cum

foluta, veletiam ligata , cónfanguinea , afï]ms,

lt«w

inceptione extra vas naturale , &c. tuncetiam

E]

àcra , &c. certum apud omnes, ' Ratío eji quia

reddere eft peccatum mortale, nifi ignorantia

á&us internus efficax fumit fuam fpecificatio-

li

vel metus incuffus excufet à totó , velà tanto ;

(fp[g Í

nem à toto actu externo prout à parte rei fietet

quia tunc vere & proprié effet cooperari ad. pec4

li

velfieri poffet, ideóque totarn ejusmalmam ex

catum mortale : etenim quando ipfe actus de fe

objecto & circum(tantiis participat: quüacun-

fsj

eft illicitus, utpote quia reverentiz loci facri

titj

que ergo malitia fpeciem tnutansin actu exter-

faluti prolis , aut naturali honeftati repugnat ;

ficis

tunc eàdem malitià, & pravà circumflantiá af-

no admmiffa heceffarió exphcanda et in con-

feffione, etiam erit explicanda in alu interna

11] ii

ficitur & petitio & redditio.

' éfficacis propofiti , confensüs , vel coucuplfcen-

*

fine

SECTIO IV.

tiz ad alienam.

At ü

Il. Conjugatus ( & cadcm ratione con;ugä-;zä

*f

Peccata corjugum tóntra matrimonitm , ni-

miriim de adniterio ,

& refitutione inde

tà) fi folün morosé delecletur de copula cogi-

mmm&

Cm,

debitá,

tata cum altera ábsque animo: complendl, uu—

Qu

$9UMMARIUM;

quc peccat mortaliter. contra nOnum præ;e-

h

l

$81. dnlterinrn quid , $ quetuplex ?

jpuni.

Sed numquid etianí peccato. adulterii

Pïflem

mumm

m

N

E

-

»

589

1

Se& IJ. de chädäs cxöm'zigüm., i

D

| ineütalis ; adcó ut talis oBligetur Qiïgr'c.onfiembnc' :

aliená feeininá ; äpp;gehens*äls;præ;*:isä T

éxplicate fe effconjágatum? Affirmat Vafquez .

non tüa , minimetautem ut alteti nupta ; confan-

3. parte tom. 1. difp. u12 cum aliis. Ratioelt;

guínea, velfacraeft, tunc quia nonfortitur to-

Quía fides matrimonii obligat, non folüin cor-

tar operis exterham malitiam , fedadfpeciern -

pus; fed etiam meritem ad aliud*obje&um turpe

fimplicis fornicationis , vel impudicitiz reduci«

noütollocare: ideóqué talis morosà deleclans ,

tur; circumílantias illas explicare neceffarium *

son tàntüfn peccat peccato luxurie , fedetiam

nonéft. Ratio fündamentàlis data eft in materia

-adulterii méntalis : quemadmodum oiünium -

de atlibus bumanis parte 1. 'cäal;.c".' j.n. 28

;confeüfü Religïöïüs ; Sacerdos ,- vel alius votó

Et tutsüs füpra de Poenitentià j éum de cirenme-

- caftitatis adítritus in confeffioné dele&ationis

flautiis confiteudis à&. 49jf.

morofz vénérez tenetur explicare circum[lan-

tiam voti velftaiüsfüi; quianonfolüm conttá -

Adulterium f?:imaïe fAntimh.

X

-

caftitàtem , fed etiam veré contta votum , & virz

tutem Religionis delinquit. . Probabilis & (ine -

4 g Ommititu. — r. Cum quis reverà C'Ogriu-m &

vitfuam , tamen credeas, vel putanscffe

dubio tutiorfententia. Negat véró non impro-

Alienam,. vel non füám,

Quo in genere valdé.

RE

1

babiliter Hurtad. apud Tambur; /ib. 10. Deca-

lepida contigiffe novimus j

x

oxc

ioc prater mor-.

i

Jdegim. 6. his verbis:Docet Vafq

üez conjugatum ;

talem malitiam pratereà nihil importát. 2, Cüm

;

-.qui véiereé dele&latut de fornicátióne cum non:

1ua, nóütántüm pétcare peccato luxuris con-

quisícienter cognofeit fuàm , fed imáginando

fibi aliam caraaliter dilectam ; vel fáltem éffica-

- tra caftitateim; fed etiatm peccato adülterii contra

Citeraffectàns , & defiderans loco füz éàm ha-

?

fidem matritnonii. Idtàmen difficile, & absque.

bere; dequojam füprà "fert. 3. Setl. 4. fuffici-

- : fufficienti fundamento probaturi ; quia difficile

éns mentio fácta,

.3: Cüm quis ità impudentet

& absque fundàmento dicitut in matrimonio

affe&tans hi£ & nur

1c accedit adfnai ) ut ónini-

praílati fidem conjugi ion collocandi menteri..

no ctiam áctéederet;etiáinfi effet noii fua. 4.Cüm

inaliarn. Hec Hartad. Sané ptobabiliter. Certé

conjuges peccant contrà nàturàm, aüt Sodomiá.

absque füfficienti fundamento & tirgenti necef-.

Secundüm éóoinmunem cum - Sanchez lib. 6.

fitate , aut ratione non eft gràvandum Sacraa.

difp. x O. s.4. $. Aut mollitie,nt dum conjuges

mentum Panitentim. ' Aliaeít ratio de voto cá-

. ftitatis adflricto : nam vovens cáflitatem DEO -

vel mutub fe polluunt, aut fe fcorfim. fuxcà diéla

fupra fio locó. Ratio ibidem data eft; quia ma-

|

- dnfpcctori cordium , fine dubio principálite?

trimoniüra noa dat conjugibtis facultatem , nifi

f

^* Novet , & obligat f& ád caflitatem etiam inter: .

adcopulam &

E

inam, fine quà iiihil valet externa ; at contrahens

eminatióneni aptam géneratio-

xü* I

ni ; qualis mizime eft illà in Sodomia vel molli-

m:ïtrigiohiün*i' cumi hórmine (ine fündamento.

tie. Et deinde fic veriffimé d

J

H

H

afferitüt ei étiàm obligare méntemi , ne

L

"n'aliud,'

ro contrà fidei matrirüónii.

ividitur öbfLïm eqs

i

/

-

objé&um libidinose tendat; .

Conjuges erzórei Sodoraize & mollit

"

E gà4. lII Uaiverfaliter conjugatüs ; vel quis alitis

Ceffario accufàre fe debent

dele&ando morosé dé copula cogitata ; velalia

; & fc effeconjuga-

tos,G factum effe cum

proprià conjuge. Ratio

. tutpitudime , peccat mortaliter peceato ejus«

primi pátet x dictis;

Katio. fecundi eftj quia

)

demfpeciei cum peécato cogitato'; quoadiübs

ftantiari ex objecto, fecundünmi onines, Sed riti-

aliá nunquáti explicabunt peccatum à fe com-

miffumi. Acnunquid. x; Satis effet; hoc fcelus ita

quid etiam quoad circurftantias; it4 ut quisir

7

5

confiterí ; Peccaui contrà matiiram cnm . tóne

confeffione tenéatur explicate circum[tantias

J

jugata ? R,efpondc(t*ur', non e(t fatis ; f«d neceffa-

perfone cogitatz , vel imaginate in ejusmodi

l

rió addendam fuiffe proptiam conjugém; Sán-

delelatione vénereá rnorosá , án folüra, ligata,

confangnineà, facra? Multi affirmant abfolti-

Chez citat; n. g. Pórtius, Caflro: Palens,alii cum

!

"Támbar/ib. 7. Decal

09.6:3:S. 2 Ratio eft; quia

t s prafertim veteres. Abfoltit vero negantálii |

ii

explicares peccatdm , quod nón commififli ; per

€um Vafquez loc. i. & cum co Tamburiri. cir:'

illa enim verba

YU

L. 10.6. 2.». 4. Sed réCliüs ex communi , & re-

peecaui conirá naturam cum

Jl

Ceningata, hg

icares; quöd alius maritus in-

€eptà fenientiá apud Azor. l. 4. €. 61 4..3. Sànchi,

[

juriam effet pa(fus. 2.Quid fi áddami Pectavifie

lib. 1. ipor àl; 6; 2. . E. ità diftinguendum elt ;

cum coujugara vira coxfentiente $. non éfkía-

n?

quando dele&tátio motofá fertür inobjectümfe- -

j

P od

us : Quiafic fignificasinjuriam élfe fatam con-

cundüm tota

ná ejus n

áliiam , itautipfe euami -

trà tuam propriam uxorer , quafi abufus fuiffes

U.

rA

éircumitantis ditecté

q

Volita & intentae fint: ut

uxote alteriusconfentieatis , & non tuà proprids

finipropofito deleCétisin copula cum confan-

j

3. Addam ergó: peecavi fic tum conjugata uxae

$uinea; facra , &c. qüatenus tdles funt ( quod

Yeméa confentieu:e ? Nihileft. |Sic enim du«

k

certé ratum ) uüiqué neceffarió -explicandz in. .

jliciter decipis confeffarium ; nam per hzec verba

confeffione erunt circümítanriz il ; nontam ut.

adhuc figni&cas uXoreni álterius viri turpitudi-

5

g

eircumítantiz ; quàr üt objecturii pattiale. At -

nem pafla cflc , & proptia uxori impingis peccas

d

veró, quando deleatio fertur in objeCtum, non .

W

tum; quod non fecit; aumirüum -illa'rp conifenfiife,

fecundüm totám fuarii malitiam , fed fecundümi ;

Géooperatam eífe cüm peéccáto uxoris alterius

j

partem ; velfecundüni ipfum objeCtum nudum

Viti. 4. Dicendó áperté : pect2vi contra zatsie

tantüm: üt fi delecteris de €o

:Nu

/|

Pàázs IV.SACRAM.

gitata c'Opuh cumi. vamcum propria conjuges Íocdam notam inf'a-

Eéee

'

A.

Ti

T

N

B

$90

Ilgeþi.'SAcräme-nt; Pars IIL/TACa,b. 4l :

sniz apud con

feffar1um in urouxori mez ? Ser-.

violatam duplex com'mittiïtüf inju&i;ïa& injt^

ria, &inpropriam conjugem, & in conjugem

9

vetur do&rin

a cominunis , & Regula data de

1

usab integri-

complicis adulterantis : quz dus injurie "et(i

Ponitentia ,. de caufis excufantib

[/

tate materiali confeffionis. -His praemiffis , jm

ejusdem fpeciei, tamen diftin&tz! numero ne-

ceffario explicandz funt in confeffione , ficut

adaliam materiam pergamus, nimirüm adul-

[dfl

cerium reale, quo fcilicét quis fcienter

& peccatum perfane facre cumfacra ; non e-

peceat:

nim fufficit fimpliciter dicere : commifi adulte-

eum alieng & noníua: äc econtrà.

rium, vel facrilegium carnale , xf)ed'bmninö ex-

i

il

' -Aduli&rz'iw; Reale.

plicandus eil ffatus utriusque. — Juxtà commu-

niffimam DD. & laté Lugo fe&f. y. s. 38. Ratio:

D

[2

COASSENTIO V

quia tunc duo fünt commiffa peceata , unumin

l:

Dulterium reale . eft peccatum ,wärtzkle

perfona propría , alterum cooperando ad pec-

.

127,A

catum perfona alterius

H

duo jura violantur in

D

graviffimum. multiplicis malitia , &

maximorum . plerumque vix compenjabiligm

adulterio mutuo, duocorpora DEO facra pro-

fanantur in. horribili facrilegio mutuo. . Infuper

damnorum ceuf3 , wmerit) graviffimas fezum

adulterium cominittitur à conjugato ip omni

trabens pzuas. Eltcertum apud omnes.

A'S.I.':

r

piorsàs fpecie laxurige faltem externz: non tane

X

tüm naturali cum foluta, ligata ; confanguinea ,

/j

'Peccat'/lm murtale g)*avijïa's&.

facra , &c. fed etiam contrà naturam ; beítialita-

D

te , fodomia , mollitie , itém que oículis &t cacti-

D

Am imprimis ipfum adulterium. nominá-

W

tim folum tanquam damnofiffima fpecies

bus impudicis etiam cum folutis: ideóque talia

d. yzS»N

D

'Luxuriz expte

ffo nomine prohibetur fexto pra-

agens conjugatus velconjugata ténetur expli-

f

cate flatum matrimonii fui. . Communiffima

eepto Decalogi , naturali , ac pofitivo : ANow ue-

chaberis. Deinde gravitas peccati maximé ex-

DD,Sanchez Li£. 9. di[p, 18. ». 4.Lugo loco 6i-

f

£ato. Tambuzin.cztat. c.5.$. 1. Ratio eli: quiain

ff

aggeratur, Q gra

viffimé damnatur paffim i

[

his omuibus femper fitinjuria conjugi , juxta

Scripturis utriufque Teftamenti. Levit.2. Deut.

Pir xon, babet. poteftatem

22.8 27-Tob. 3 1. & lat Proverb. 6. Ecclefiaft.

Apoftolum citàt.

n

Etecontrá.

Hf

33- 1. ad Corinth. 6. ait Apoftolus : Nvolite erra-

corforf: fni , &«.

»

&. Ill.

vye , neque foruicarii , seque adultevi, meque

eJMasimorsua damstrum: cau[a,-

.

emolles vegnum . DEI po[iaebuut,. Alibipaffim,

Amna denique niaxima ex adulterio cumt3o

i

li

NU ls

[

ligata provenientia , & plerumqj incom-

j 0

Multiplidis Malitie. —

penfabilia funt;quodproles inde nata inalienam

Ij

Am adulterium femper involvit effentia-

curam , alimenta, hareditatem tranfeat, & irre-

T

£:9N,

liter duplicem maliuam , unam luxurie

pat cum maximo damno mariti , & prolium le«

quatenüs acceditur ad

gitimarum; qua damna , quiaordinarié irrepa-

-contrà continentiam ,

tif.

non fuam ; alteram contrà fidem Matrimonii

rabiliafunt, utpatebit, inimmenfüm augent

malitiam adulterii : quanta enim malitia & inju-

SSI-;

& Juftitiam ,

quatenus acceditur ad alienam j

D

nam quátenüs ligatus peccat contr

à fidem da-

ftitia eft , voluntarié, & caufare talia damna, &

M

tàmin Sacramentali contcactu matrimonii , quo

fimul fe precipitare in impoifibilitatem ea com-

ffo,]

enfandi, ^ Quapropter in confeffioze neceffa-

f]

. 'corpus fuum foli conjugi promifit , & tradidit ,

peccat conttà Juftitiam , fcu jus corporisfui ace

rio diftinclé explicanda , &t à confeffario exami«

h

nanda funt illa damna : utpoté 1. An proles indà

f h

:

uifitum conjugi : juxtaillud Apoltoli r. Co-

tint

h. g. 4Mulier. fai corporis poteflatena non

natafit, & adhuc vivat. 2. An ex communire

V

baber, fed viv Ge.

Quatenüs. veró peccatur

familiari, vel fumptibus innocentisconjugis ala«

.tur, 3. Aninterliberos, velharedes legitimos

cum perfona ligata, peccatur contrá Juítitiam &

tïï';

- jus'acquifitum tertii , filicet conjugis alterius

hareditaté , nacta,velna&turafit ex bonis pater-

nis vel matrimonialibus ad folos legitimos hz

li

perfong ligacae. Itaque

!

Gravitati$ peccati hujus hi funt gradus 1.

redespertinentibus, Haec enim adulterio com-

miffio novam & omninó diítin&lam fpeciem in-

Gravis, cimperfona foluta peccat cum ligata :

juftitie, & injuris in conjugem innocentem

2

quia prater fornicationem folüm cooperando

peccát contrà justertii, 2. Gravior , cüm petfo-

& heredes legitimos füperaddunt ; atque indu-

x

naligata peccat cum foluta, quia prater forni

cunt gravifïiman?, Qþligatiqncm'. De qua qu;

|

cationem peccat contra fidem à fe datam pro-

*

.

prie conjugi , &t quia violat jas acquifitum con-

" eAMerito graviffimas traben:

pasan

D

Rater poenam Juris naturalis , Ícilicet obl

"E

m

jugiin ejus corpus. 3. Gravz/fmus , cüm perfo-

na ligata peccat cum ligata , quia preter for-

"- gationem reftitutionis prodamnis ex adul-

$m

terio confecutis marito , & prolibus legitimis;

nicatonem , peccat & contra fidem à fe da«

"jf

tam conjusi, & contrijus proprie conjugis:

de qiibusftatin , Jure pofitivo vari& poenge ad-

Al

f contra jus tertii fcilicet. complicis ligatae

ulterio decretz , & jure meritiffimo. Prima pa»

"dllilq

f

gniugi.s ó ubi»pïæteä fornicatioricm .& fidgü

gae& IROIS irflig'cnda—ä ]udice adakerær d non

E

D

a

:px

m

i d

x

— $, Ip, De peecatis conjuguni;

$91

;taniïh adultefo. Sed hacnihil ad.vnos.* Secunda

'p.rimüm ppiï illum f'puiium nato. Quaritur,

i ana elt, quod dos, vel donata pn

(*)

te

r nuptias

quid, & pro quo teneantur reftituere Titius ad«

ä&

amittantur propter adulterium , de

j

oc dixi fa-

ulter , & Caia adultera tantorum malorum cau-

tis cum de contractibus, Tertia Pona eít, quoód

fz ? Generaliter tria hic diftingui debenz Prís

propter adulterium conjux adulterans privetur

n eft ipfa injuria per adulterium illataSeme

jure petendi debitum , ut communiter folemus

pronio ab adultezo, & adultera, feclufo omni

loqui. Et hzc, quidem ad nos, fed jam fatis ex-

alio damno famz vel fortunz : Secumdum eft in«

plicata fuprà. Qwarfa ?Pena eít, quód propter

famia & dedecus illatum Sempronio cornuto

adulterium poffit fietí divortium ad petitionem

ex adulterio divulgato. ^ Zertius eft dámnum

innocentis. Sedhzc tota fpectat ad forum ex-

ternum , nihil ad confeffarium ; fi. tamen noffe

temporale Sempronii inalenda prole fpuria, &

liberorum legitimorum , in hareditate ab illo

velis, nervosé , &t o

pt

N

Ípurio participata, & fimilia. Huc etiam teferti

imé tradit Layman Fiþ,' m

3

traci. 10. €. ul:iæa;;

debent famptus hofpitalis, fi talis proles fpuria

SUBSECTIO.

expofita effet, & in co educanda.

De fingulis

breviter feoríim.

D Roffitutiom ex adulterio d?;itä;

-^

SUMMARIA.

*

d. Pro injuría,

g Quidex adulttrío r

Ro ipía fola injuria adulterii (eclufo omni ,.

effituendum. -

433- F. Proinjuria?

& damno,in honore, fama, vcl fortuna, vel

$30- II. Pro infamia Vel dedecare

$37- III. Pro damao tezporali ?

bonis temporalibus nihil reflituendum eft. . Ita

$38« AV.. Pro feonptibius bofpitalis ?

contrà Aebel. & alios RR. apud ZMelivams.

339« Aulter abUzaiur ad reflitutionem pro damnis ma-

communiffima. DD. quos laté citant, & fe-

vito 68 liberzs ch Hzmis.

quuntur Z4oliea C" Lago. .Ratio communis

g40. lipate prodofamie, 6 alimento pralis fffe ji;ä/ärih

444« Sie mon fGnaferiteam warito fapponi.

eit: quia . obligatio - reíflitutionis tion oritur

precisé ex injuria , fed ex damno permanentes

$43- Mdulter in dubio, sitme proles fAa, nec z ? praäaäz'-;

Hiter adbuc oblisatur reffituere prorata dubiz,

injufte illato:;-atqui in. propofito fupponinius

J44- Sed eque probabiliter ad uihil. obligatur.

ex adulterio occulto permanente, nulla prole

$45- At quid ff duo Sel plures cum ea

conmitfer uast 2

dem 4:(ultcr:'um

fuftepta, vel aliund& educuta nullum prorfus

oriri damnum in honore , fama, vel bonis tem-

J42- Etiam adultera per. /e' oblizatur 4d rcfitutg'omm

]

$48. Omnium damnaram ex adulterio

per f canfiquens

poralibus conjugis vel aliorum liberorumj:

D]

- um marita ac fíléus legitimis ,

ipfum autem adulterium in fe non eft damnum,

$$2« Ownimoda commado , &f maralitey poffibilt,

fed mera injuria tranfiens ; quà transactá, nul-

53 Non tenetur - regulariter €rómen

fium manifeflare

lum remanet damnum : ergo nulla indé reftitu-

- marito , $el proli [huris.

$94« o 66 quando filius teneatur

.

tio debita: Quia tamen poffet quis contendere

i dpfum effe fpurium? — -

eredere märfif gærfn- ;

ex adulterio femper remanere aliquod damnum;

.

j

436« Adultera zon tenetur m'aniþfdrejïwü erimen., 6

Ícilicét maculam aliquam tori conjugalis ( et«

prolis illegitimationem. L. quando

z

Í! occultam) tamen aliquo modo azílimabi-

j

$37« II Quando prefümit id nolle alios

4

J36- II Quando nibil prodcrzt.

A

D/a campefz(kr.k

lem, ideó.

Ratio melior eft; quia damna il-

lara in uno genere bonorum non debent ex ob-

J52« IV. Nec cum periculo $itat.,

460« V. Velinfamie fs majoris.

ligatione per reftitutionem reparari in alio. ge-

"

62- VI. Aut ctm detrimento proprie fame,

nere bonorum : undé in communi fententia

»

367« Hás Perà ceffantibus tenetur.

homicida pro in

juria , & damno naturali ipfius

364 .äþ(ün:zr féndamenta contraria,

"

A

occifionis feu

i

mortis hominis, feclufo alio

Uatuor hic explicanda funt, z.

Pro quo

damno tempor

ali nihil debet reflituere per pe-

"

Q

cuniam, vel

(

reltituendum? . Ad quid obligetur adul-

quidvis aliud: cüm ergó injuria.,

tét? 3. Ad quid adultera? 4. An hac aliquan-

adulterii, &

quajecunque damnum illud natu-

(

O teneat

rale permanens,

i

3

*

ur fe p propter damna avetten-

vel tranfiens non fit in gene-

4

*

re pecuniz , vel boni temporalis, fed in alio

y

fuperiori genere bonorum , nimirüm circa cor-

&L

""

pus conjugis , confequens eft, quód adulter

j

| .,?gtd à ;(i?þn quo

refHitutndum ex adul-

terio ?

nom tencatur pecuniis compenfare injuriam,

vel damnumillud. — Adde, quód oppofita fen-

Eius nobilis & opulentus comrhifit adul-

;| p*

tentia fit contrà fenfum & praxin omnium fi-

terium cum Caia uxore Sempronii fimili-

delium , & confeffariorum, qui etiam do&liffimi

ter nobilis & divitis viri; eo adulterio natum

fil

^"

optimi talem obligationem nunquam agno-

ij

l

ium fputium bonus Sempronius tanquàm

verunt.

5

1

egitimum filium , & quidem primogenitum,

Dícer: Maritus vir honeftus. mallet carere 24

T

flatui fuo iummis fumptibus competentibus

centum aureis, quàm pati injuriam aduiterii

4

educavit, & cum aliis liberis pofteà natis ei hz-

przcisé, feclufo omni alio damno in honore ,

l pï'

reditatem reliquit , & infüper tanquàm primo-

ama, vel pecunia: erg? pro illa injurid pracise

fU

Benito fideicommiffum feu pracipuum cone

eft obligatio reftituendi equé, imb major, quàm

i

pro furto centum aureorum,

r nes

tulit , poghabito vero fuo primogenito filio;

-Re[pb;zdn

Eeeca

gardo

—

m

X

ass

d beol, Sacramiant, P&;*;ïllïg- Cäþ?llæ :

$92

7

Nam etiam occiden-

ando confequentiam.

*

"LL Pro damun temiporali. -

dus málle

t carere ml

lle aureis , quàm vità , &

f Eub reüimen:d:qu elt marito pro :&Xpeüiiï;«?

tameu noi

i fequitur tuum illatum : folum ergó

X fis,quas facit in aliena prole alenda : Itéme

*

fu fequiturmajorem effe injuriam ,

|

utroque cà

que pró iis , qua patet pucátitius tali proli fpu«

a

1

& gráviori poená dignam,

quàm fit furtum cen-

ri

t donat,& poft mortem relinquit hareditate,

zum , vel milleaureorum ; non poteft autem fe-

l

fideicommiffo , &c. lt&mque aliis filiis , vel -

quiobligatio reftituendi propter impotentiam

h"ær'edibus,ICgïtiihïs",juxtä dicenda $. 2.& 3.a6 -

p(

compeníandi ad zcqualitatem , cüm fint diverfa

etiarm pro iis , quàé cónfanguinei

mariti ejus in-

J

genera bonorum , ut dictum eft.

tüitu donant, vel relinquuiit tali p

roli putatitie ,

G

'3r.— Dicesrursis :Qui utitur re aliena v.g.equo;

: aliasprolilegitimo d

oudturL

AdditMoliaa *

f

invito Domino , tenetur non folüm reddere

flituendum effe pro

li

tratl. 4. difp. 101. etiàm re

equum , fed etiam pretium zquivalens pro ufu

iiss quz mater plus iufümit , vel minus lucra-

d

il

pr&terito illius equi , vel reialieng : ergó- fi-

tur bonis communibus ,. quàri álias itfumptus

militer , qui ufüs et uxore alietia, tenetur non.

ra, vellucraturafuiffet. Veràm hoc Bimis rigo»

Al

folum uxorem relinquere viro.füo, fed etiam.

rsé dictum merito cenfet cum aliis Lugo 257*

f

aliquid quafi pretium aquivalens dare pro ufa

deno nsm. 3. nunquid enim f1 uxor éx

culjabili

Ji

rüm negando confe-

& (ic minüs lucretur, vel plus in-

cotporis. Refpendetur itc

caufa :egrotet,

j

quentiam & paritatem.

Quiaufüs equi eft in

fumat , tenebitur: pofteà reftituere? nunq

uid e«.

p

eodem genere bonorum cum pecunia ,. fcilicet

contra culpabiliter. zegrotus mäïiïP53 Lege

n

boni temporalis, fortunz, atque adeó potcü &

D

Ü

ipfümmet , fi curiofus es

debet pecuniá compenfari ; at veró ufus uxoris,

IF, Pro fümpti

bus bafäïiza[i:.

ficut & ipfa uxor funt in alio altiori genere bo-

Uando proles ex adulterio fuüfcepta expo-$38

noroum; quare ficut qui occidit uxorem Sem-

Q

&. nitur alenda in hofpitali ad id fundato,

4

pronii, non tenetur ei pecuniam reftituere pro

ac

lulteri divites tunt ,

ipfa uxore przcise feclufo alio damno tempo-

faltem quando parentes

:

*

(ï,-

[

folüm. ad tegend

um n

men fuum prolem ità .

rali; ita neque ille, qui ufüm uxoris habuitin-

hoípitali pro fumptibus

f

vito marito: quia hic ufüs ad aliud bonorum ge-

exponunt , etiam ipf

alendz prolis reftituendum

"

effe ab ijsdem pa«.

(

nus fpe&tat, que zquivalente pecunia compen-

s DD. Plurimísque

R,

fari nequéunt. Undé etiamfi maritus fciat adul-

rentibus, docet communt

citatis Sanchez Lab. 1. Cosfil. c. $- difp. 64- -7

E

Milqb

terium , exigat fatisfactionem petuniz pro iplo

qum

adulterio , certum eft , adulterum poffe recufa-

Ázor. l. 3. tratl. 2.€..

j .loquentes univerfaliter

d

lem fivefpuriam ,five le-.—

7

o

1e , quia id ob fpeciem lenocinii ; pudicitiam

deexponentibus ,. pr

h &ï

vendere, prohibitum eftin jure.. L. Travfigere

gitimam:& infpecie

de prole adulterina ,. Mo*

1. Lugo cit

aitus SeQf. I.9. 4«

ilb

€od. de Tranfatl. Quod fi tamen adulter loco

lina citatss Aifp. 130

- Herincx difp. 6. q. 1. . 96-R

atio eft:quia fumt-

Atl

pona velitfarisfacere in pecunia, poterit mari-

dai & relicti

ET

«us in confcientia illam accipere & retinere ,

ptus illi & reditus

hofpit alis fun

" funt, ut fub

veniatür pauperibus;

'ergo injuflà ——

a

quia tunc non adeffet lenocinium, ut fappono :

lii

Leges autem folum in féro externo illam fatis-

agit , qui ci

»

1dives fit., & poffit , ac teneatut .

factionem vetant; ne detur anfa lenociniis , ut

filiis alimenta pret

lare , absque neceffitate in«

* a

bene obfervat Tamburin. Li£

gerit ; & cogit ill

um ali ex bonis pauperumg

lm

Pa

f.

» 6. P:ca(ag.- c.I ;

umptus ex

juttitia tenebitur — -

B

$. 4 mum. 2

confequenter eós 1

'dedic'are. ;

rcfundere,& cert fempe

rcommodé poterit, fi -

3

iLl

- H. Proinfamia , vel

infatnig , cett& per . .

non per fe ipfugi ob nietum

WIHM

516j

Ertum eft; quàd ficut pro infamia , vel de-

aliam perfonam fidelem,aut

ipfüm confeffatiü.

4i|

decote, qüód ex injufta detra&lione , vl

m fentiant,

& fatis ben? fua-

Quamvis oppofitu

Wn

contumelia oritut , compénfatio fieri debet pcr

deant aliqui,qu

os rel

fert & approbat Diana part,

4

reftitutionem, juxta dicta alibi ; ita étiam in-

2. tratl. 5. Mift

el. refolut. 4C. Quem videnom

famia & dedecus , quod matitus patitur ex in-

.

.

enim libet ret rara praxi

s imiiotaris

[

j

arià adultetii , fiadulterium ad aliorum noti-

ffnglü,ü

tiam perveniat, fifieripoffit, reparari debere

I

;

! ] ]

ex obligatione Juftitis. — Dico tamen , f fieri

,öb'lig;uio adtzl'!e(i. :

a

polfit 5pletumqué enim erit impoffibile eám in-

famiám , vel dedecus miiferi cornuti auferre.

Ertum eft adulterum , fi moraliter certusf35.

j

N

T.

Dedecus tamen aliquando conipenfari poterit

C

í

fit , prolem e

ffe fam ex fuo adulterio ge- .

nitam , obligari

ad reftitutionem pro damnis

Ane

A

ab adulteto horiorando vel elevahdo ad altio-

ff[ätuc

seni grádum , ut videatur nullam , vel modicar

confecutis marito

& liberis legitimis,rnodis po-

fteh declarandis.Commhni/fma apud mox citan«

t d

honoris jaCturam incurriffe. — Deinde fermo eft

tantüm de riiátito irijutiami paffo , fed fi maritus

dos.

Ratio gehera

timelt: quia omnis injuité

Tit)

reítitutioné £

Wæq

ipfe adulteriumi commifilfet, ron videtur ex

- damnificans proximum terietur ad

A

o€ obligatus ad reftituendum uxori , quia hec

fed adulter veré injufte damnificat , & vere injue

ïia(7

cx mariti adulterionullum dedecus , vel infanviá

(iacauía eft damnorum illorum , quando eartt

incurreté conimuhnite

injuftam actionem éxercuit , ex qua fuápté àd4

'E'"h?a &

r e;iüimatä; $ ait Lugo

atnnó

*F*'&-! P di/þ. 223

tbrá prolis generatio conjinéta cum d

M,zi

gaarï-

)

:

entis £OHIARA, ,

523

' fmáriti , & liberorum lc*ritimomm £onícqui po«

5

üegante Ah.uju:; f'cnte.nþtïæ þrofbabilitatem; ' Fuha

.,t:ïi-'ï;; & folet : ergo& i

pfe tenetur ad rcflitutio-

dagientum eft : quód tune adulter non fit caufa

Aem, feu compeafationem illorum damnorum

propria illius darani, fed fola uxor adultera; quàe

foro omni , etiam confcientiz niaxime? in-

fvla fupponit marito prolem alienam pro fud,

(

llige tamen 'p-eür fe loquendo , nifi fcilicet excus

quod adulter, ut füpponimus, nec inteidit; nec

Aetur in toto, vel in paite; five quia damnum ab

€onfulit, nec procurat : érgo folà mater eft , quz

Apfa adultera jam compenfatum fit, vcl com:

daninum infert ideóque ea fola ténetur repata«

; pepiändgm eredatur; five quód reftitutionem

te. Quemadmodum , fi eo cáfü adultera pro-

praílare nequéat ob impotentiam , vel phyfi-

curet abortirm , non ideó adulter effet caufa ab-

«am vel moraleta ob periculum vitz, gravis di-

ortüs, fi illum nec fuafit, nec procurávit , licée

Ápendii ; fama &c. juxta caufas generales excu-

illius occáfionem dederit füá copulà adulteriná :

Aantes à reflitutioné. — Et in fimili dicam infrà

ergó fimiliter non erit càufa illius füppofitionis

deipfaadultera. — Ín particulari ergo quoad ad-

prolis alienz , fi eam nee fuafit , nec procutavit,

d

H

:

iterum tria hic eerta funt, duo avu*t'cm. valdé

licét illius occafionem dederit, Item fi egotibi

dlubia && controverfa.

furatus fur tüám fqpþele&ilem , tü Véró ad eam

540 L Certum eít, inpriti

isadulterum debere r.&a

compenfandam fureris db alio tertio pecuniam ,

flitaere marito pro infamiá vel dedecore ex ad-

inon ideo ego debeo tertio reítituere peccuniam,

.ulterio diffamato fubfecuto , quando ea mala

fcd folum tibi pro tua fuppellectili: ita in pro-

potlunt vel in toto ; vel in parte reparari , juxta

pofito adulter eft quidem reus adulterii, non ta-

pauló füperiüs dicta. . 2;. Certum cit , ininte-

men illius fuppofitionis, & damnorum, qua

g«:uin debete folvere vel cofnpenfajrc marito ali«

uxor adulteta füpponendo prolem alienam in«

menta proli adulterinae, cum ipfe fit vefos pater,

fert marito , & filiis légitimis: confequenter ille

& ipfi iacumbat alere filium, Sed intellige à

à reftitutionis debito inimüniserit, Sententia

terüo anno atátis prolis , nam ufque ad tertium

non omninó improbabilis.

tatis annum , feu in primo ttiennio ipfa 'nfgt-er

Sed verà eft féntentia affirmativà communis ; 4

1ola debet aletefiliurh , ut habetur utroque fure

DD. quos laté citant & fequuntur Molia zrat?:

€. z. De conver[f. Infidel. «* L, 9.mec þlium, &c.

4- difp. 104-. Laymán lib. 3. Thcolog. moral.

( De Pat. Potefl. — 3. Siadulter fua(it adulte-

Eratl. 3. part. 3. c. 14. n 4. Lugo difp. 12.fett.

5& , ut prolem adulterinam matito füpponeret,

2. s r 1. Lefl. Zjb 3. Dejhflitia c. 10. dub. g.

tanquam ex ipfo genitam , & confequenter tan-

Herinex difp.6. 3.7. s. 93. — Ratio communis

quam fuam educandam, certüm eéft apud omnes

elt: quia licét mater fit, qua irediaté füpponit

eumobligari ad compenfanda damna indé fécu-

prolem illegitimam matito , adulter tamen eft

ia G marito in fumptibus & liberis legitimis,

caufa illius füppolitionis & dàmnorum confe-

vel haredibus in diminutione hareditatis, &

quentium , quatenüs ipfe facto fuo conjecit ma-

fimilibus; quia tunc fuit vera moralis & volun-

trem in neceífiratem ia faciendi, né prodat fu-

tàriacaufa illorum damnorum, atque hoc fimul

um delidtum: certe enim regulariter faltem non

&um adultera zqueé primó & equé immediaté ,

poterit aliter facere: quia tamen áliquando fal-

J

'& non folim fecundo loco in defectum adulte-

teni poffet non ità fupponere, fed extra fámiliam

j

t2 quia quando confilium datum eft in com-

alere prolem fpuriám , quo cafu //gu. apud

lj

inodum utriusque , & confültoris , & executo-

Lug. cit. fatetur poffé locum habere fententiari

t

Iis, uterque tenetor eque primo pro rata , &

Soti.

Ratio gereralis éft: quia adulter etiani

J

,.fingu'li'.in- folidum in defectu alterius. . Ut ex

€it vera, proxidia , & immediata caufa illorum

.&omuni notat Leffius /2/. 2 c. IO. ». $.. Et ex eo

at

damnorum (icut G mater adultera, hzec enini

W

Lugo dzjp. t 3. Se£1.2. 7 1.£» fine.. T'enebitur er-

non alitet concurrit ad illa damna; nifi quatenüs

U

.go tunc reftituere adulter aut in parte ratajetiam

hiium illegitinum talem permitrit efle in do-

. majori , etiam in toto , prout ipía adultera mul-

1n0, & familia mariti , ut maritus & alii éredant

41?1

)t

um,parum,aut nihil ad reftitutionem cooperari

cile filium legitimum, ficut reliquos, neq; enim

el contribuere potuerit: fimiliter & econtrà di-

ad hanc eautálitatem neceffe eít, quod mater po-

-cendum de adultera. Ex haéc tria certa fünt.

fiivé dicat , eum effe filium legitimum patris;

j41 . Il. Dubium & controverfum primum eft,

neque ita dicere folent, fed (olum permittit eumi

fic domi manere & decipit maritum ac álios

an ex adulterio pracis? , quando adulter pofteà

adulteze nihil fuafit, nec ullo modo procuravit,

putantes eum effe filium legitimur: atqui eo«

«t

[

quód proles adulterina rmarito füpponeretur ,

dem modo multó magis concutrit adulter , qui

teneatur tamen faltem ex parté pro rata fuá ad

cür fit verus pater prolis , ipfe déberet eam ale-

at

1mmi

tetituendum Jiberis legitimis, vel heredibüs

re,educate, & illius eurám habere; eo ipfo;

WO*

h

quód flium iuum relinquat ià alienà domo

pro damnis, utpoté pro haeréditáte diminuta vel

j

ablatà, pro majoratu, vel fideicommiffo , álió-

apud alium putatitium patrem, à quo videt eum

»]u&s

ve pracipuo, tali fpurio tanquam legitimo col-

T

pro flio legitimo haberi & educari &c. eft caus

|]

of

lis? Negavitante omnes Sotus lib. 4. de ju[H-

N

1inon miinus , quàr mater illius deceptionis &&

itjf

1a6.7. 4.2. Et poft eum Henriq. Barthol. a 5.

damnorurn confequentium mariti & liberorum

dl

legitimorum : ut fan& perpendenti luce meri-

Faufto , & Diana parte 2. tratl, 3. Mifiel. re-

;l

4

dianà clarüs apparebit, & latius profequitue

v

lh zj 'äl?fgþe&RR; tefle Leffio Joco eirate non»

"d

LUE

Lugþ

g

[

A

ass

Dd

$94

d beol, Sacratment, Pars IP, €ap. 11,

Diverfaeftplane — ulter in confcientia prefumere contrà fe, & cre-

| Lug

Ó biiatus 9. 14 €rgo &c.

ràtio in exe

mplis allatis de abortu,

& furto;

dere fe effe debitorem damni reftituendi, faltemi

ad fuppofitionem prolis concur-

fecundum quantitatem dubii. 3. Molina ci-

uia, Ut lei 3

s

zitadulter eti

iam irnediaté ponendo eam in utero

tat. ita fere arguit ; quia adulter non eft poffeffor

bona fidei in tali cafu, cui in dubio favendum fit,

adultera , & tenendo in aliena domo: ad abor-

tum autem nullo modo concurrit limmediate ,

nam malá fide appofuit caufam, undé damna illa

fed nudam occafionem praebet ipfius liberz ele-

fequi nata erant: nam fi quis injuflé fagittam

&ionis: & furans tibi cuam fuppellectilem nul-

projecit, & conflat pofleà eb loci fervum Pe-

tl

lo modo concurrit ad tuum furtum pecuniat

tri fagittá interfe&tum effe , etfi non certum fit ,

fed dabium, an illà eádem

facittá intetfectus fit,

tefpeGtu tertii , fed meram occafionem przbet ,

i

ex qua libere eligis furari ab altero tantundemi :

non erit eítimandus poffeflor bonz fidei , fed

obligandus pro quantitatedubii, & verifimili-

Et neuter in neceffitatem ità agendi regulariter

conijcitur

jod fi tamen in cafu fingalari

tudinis reftituere damnum: ergó fimiliter cüra

j

adulter fuo fa&to caufam injuftam fufficienter

f

alicui fürto auferas fua, fciens & volens coni-

icere in neceífitatem furandilfalteri tertio, certé

appofüetit ad ea damna, debebit reftituere pro

'

etiam injarius eris in illum tettium , ideóque in-

quantitate veri fimilitudinis & dubii. 4. Ergó

|

defectum prioris furis reftitutioni obnoxius:.

malé quidam videntur arguere: filius in illo du-

l

quo ipfo tamen onere te liberas reftituendo

bio lcgitimum fe reputare p'otcfh ergo & adul-

ter. Megatar enim confequentia, & patitas;

tuum primsm furtum, de quo alibi latiüs.

$43

Il - Dubium controverfum alterum & diffi-

quia filio innocenti , & in poffeflione filiationis

cilius eft. Dixeram initio adulterum, fi ssorali-

legitimz manenti omni jure debebitut pra-

l

ter certus fit, prolem effe fuam, obligari ad refti- ,

fumptio, ut habeatur Iégitimus, quoufque de-

monftreturillegitimus. — Ad véró adultero no-

tutionem. Idautem in propofito moraliter cer-

tum ceafetur, quod prudenter ita creditur, ut

centi, & injuftam caufam prabenti, undé ta-

I

contrarium nullo modo videatur probabile : ta-

le damnum íuápte naturá fequi folet , nulla de-

lia enim paffim humano modo certa dicuntur,

betur prafümptio pro fe, fed potiüs contrà fe,

h

&

ait Leff. citatus lib. 2. c.10. dub. 6. num. 39. ab

utdictum eff:ergó &c. — Audésne huic fenten-

omnibus communiter receptus? — Ut fi in pro-

tig negare probabilitatem ? Ego autem

s

«

LU

Tno

pofito tempus partás correfpondeat cum tem-

IV. Dicofimpliciter: adulter non o

bl.igaturïä( n

ad ullam damni compenfationem in dubio, nift

d

pore conceptionis & adulterii. commiffi ,. &

tunc matitis fuit abfens , vel infirmitate impo-

ei moraliter certum fit , eam effe fuam prolem.

Eu

Ita Ser. Nevarr. alisque congellis L:ff. lib. 2. «.

tens, vel aliàs filios nunquàm genuit , aut ali-

Ti

undeé meritó credendum fit adulterze afferenti fe

IO. dub. €. v. 39. Lug. citat. f2 1.3. Dicall. tem.

t

Ti

ex adultero concepiffe, non ex macito.. Quidfi

A. tratl. 2. de ju[fitia dífp. 7. dib. y 3. Yambur.

ergoó adulter non fit 1ta moraliter certus, prolem

lib.7. Decalog. c.3. $.4. 9. 3. Ratio valida-

Lugc

e(fe fuam , fed vere & probabiliter dubitet in»

optime traditur à Lefl. citato his verbis : Quia

ij

utramque partera , sítne proles exfe genita,nec-

in dubio melior eft conditio poffidentis. nemo

^ h)

ne? Adhuc adulterum obligari ad reltitutio-

enim tenetur aliquid folvere , & re fua fe fpolia-

D

nem dictorum damnorum faltem pro parte fe

re, nifi conftet fs debere.

Confentiunt feré in

Oi

cundàm qauantitatem dubii , fané non improba-

hoc DD. quamvis enim quidam dícant , illum.

j

biliter docent cum multis Molina eit. tratt. 4.-

fat

teneri,quando probabiliter credit effe fuàm pro-

difp.xo3. Laymancitat.c, 14.»54m.2. Fun-

lem , hoc tamen non eft ita generatim intelli-

llifd i

damenta funt.

1. Quie licét ipfe adulter du- -

gendum , fed quando ita ctedit, ut non habeat

[

bius fit, an prolesfit fua, tamen zequé etiam du

rationem dubitandi de contrario. - Fieri eniri

IY

bium eft, an fit mariti? atqui in dubio uter duo-

poteft, ut quis probabiliter credat effe fuam pro-

üümn

rum pater fit prolis, equitas non patitur, ut unus -

lem , & etiam probabilitatém habeat non etfe;

l

eorum omnes expenías fubeat in ea alenda &

quo cafü certum eít, non teneri. Hazc Leff. ams

educanda, alter vero omnino immunis fit, fed

fubfumo; atqui quàmdiu adulter non eft mo-

fig

»

1

oportet eos contribuere fecundüm proportio-

raliter certus, fed veré dubium eft, an proles fit

nem dubii , juxta communem fententiam: ergó

fua, tamdiu non conftat ipfum effz debitorem:

"tb

licét adulter non fit certus de prole;fua, tamen

& licét non fit bonz fidei in ordine ad adulreri-

Ti

debet effe certus de compenfatione damni pro

um, cít tamen bona fidei in otdine ad bona fua

ratàfua. — 2. Generaliter : quandocunque con-

legitimé poffeffa , nec illís fpoliari debet , donec

fii

(tat deli&tum eíle admiffum, ex quo damnum

probetur filium effc fuum : & infüper ia co du-

DO

fequi folet , prfumptio folet eífe contrà nocen-

bio adeft prefümptio jurís, filium effe legiti-

raculta(

tem, ut ipfi incambat probatio, nihil ex fuo de-

mum ; ut conftat ex L. filinra ff. de bis, qui [unt

itto fn

li&o damni eveniffes quod aliàs fu&pte naturá

ftti vel alienisjuris. L.quia [emper ff. de inj':

olet fequi, cüm in dubia caufa potiüs faven-

vocardo, — Et pluribus locis apud Lugo: cit4f.

a

dum fit innocenti, quàm nocenti: at hic con-

8.17. ldque generaliter in utroque foro lo-

ftat adulterum comrmififfe deli&tum, ex quo tale .

cum habere plurimis telatis docent Z«g. & Leff.

damnum , fcilicit

nvées

f

prolis alienz fuppofitio fequi

ls, Quia cum tatione matrimonii Glius i

olet: ergo in dubio, an tevetà ita fit, debetad-

fiiit»

j

l

Id

$35

$3. 1 V. De feccjatis- c;njzgdnf;

.,;h'iäur in poffemoxie legitimæv filiationis, non

$. II

debet propter hoc dubium poffeffione fua pri-

Olligatio adultere, .

n*

vati : rgo etiam adulter eam prolem legitimam

OASSER TT .

mariti , & nonfpuriam fuam , ficque íeà refti-

"Dultera per. fe obligatur d veflitutiosf 46 .

Autione immunem praefumere ,. & reputare po-

A

nem omnium damuorum ex adulterio

tefl..— Alioquín certé talis filius dubius melioris

per fe. fequentium gnarito & filizs. legitimis ,

conditionis effet,quàm alii filii ejusdem mariti ,

£0do commodo (j moraliter po[fibili , vegue

non dubii ; ille enim ratione przfumptionis ju-

lariter tawen ad ea damnma avertenda man

tis defua legitima filiatione poffet accipere &

tenetHr prodere. fugm. deliilum , nedue. ma-

retinere totam portionem hereditátis paternz ,

& infuperpoffet recipere partem , quam adul-

vito , meque proli illsgitima ex. adniterio

fejeepte. Efttota communiffima. Ratio genera-

ter ei deberet dare propter aliménta proratione

lisobligationis manifefta eft ; quia ipfa adultera

[.4

dubii, Fatendum ergo et , titulum illum, qui

eítper ie immediaté caufa,cur maricus & filiile-

fufficit ad hoc, ut filius accipiat portionem ín-

gitimicredant , illam effe vcram & legitimam

ie.gräfn filiilegitimi, fufficere eodem modo ad.

Jiberandum adulterum ab obligatione eum a-

prolera, atque idcircó ea damna

patiantur. Rfcli,-

lendi etiam ex parte.. His bene perceptis liquidó

qua eleico particulatim.

4 Per fe obl::gatuf ad veflitutionem.

ruunt fündamenta oppofitz fententiz , quia ex

Auna parte adulter. reverà non probatur debitor:

mirum nifiad(it jufta caufa excufans , namj47

Nl

GL ex altera parte omnis przfumptio contra ip-

ficutin omnibus aliis , ita etiam in hoc ca«

fum ratione adulterii commiffi eliditur per con-

fu fine dubio excufat. impotentia phyfica vel

xrariam prefumptionem juris , de legitima filia-

moralis, utfinon poffit reítituere fine periculo

tioneprolis; qualis prefumptio contraria certa

mortis , aut infamig , a kteriüsve gravioris mali,

non adeít in

M

;

quàm fit damnum inde fecutum ;; de quibusla.

olina exemplo de emiffa agitta ;

ideóque non ad rem.

tiusS. feg. Idq; fi aon omninó ad omittendam ;

id f duo vel plures m-oechi eodem feré

.. fA$. Atqui

faltem ad differendam reftitutionem ; quousque

Lempore commiferant adulterium cum Berta

talis impotentia, vel pericula dürant. Abío-

uxore Titiiin iis circumítantiis , utcertum (it

luté ab onere reílitationis adulteram liberant

moraliter ab alterutro , vel unoillorum , prolem

duz'caufz.

Prima , 11 & ipía adulteranon

effe genitam , non à marito: tenebuntürne tunc

fit moralitercerta, prolem hanc effe ex adulte-

ambo velomnes reftituere marito & filiis legiti-

rio genitam : tunc enim excufabitur à reflitu-

mis pro damnis ex prole adulterina fuppofita

tione eádem ratione, quá modó $. pracedenti

marito, prorata fua parte? Refponfio eítaffir--

de adultero probatum eít. Quamvis autem ra«

mtiva., Commwunis. JMoliza , V'afa. alii cum

toid materigaoret , tamen contingit reverà , uc

Lugo citat, difp. 13 . fect. 3. 5um. 24. Hetinck.

propter vicinitatem copule cum adultero &

difp. 6.4. 5. n. 19. Ratioeft : quia exuna parte

cum: marito ptorsüs ignoret, vel faltem ambi-

certum eft prolem ab uno eorum effe genitam :

gat, ex quo proles concepta fit.

-t quid , f

ex altera autem parte licet incertum (it , quisnam

adultera commitfo adulterio ( utreverà folent )

corumgenuerit , uterque tamen Íua actione in-

de induflria citó petat copuam à marito; ut fic

julta fuitin caufa , ne certus damni auctor agno«

incertus evadat conceptus prolis? Refponfio-

;

Ícatur, à quo certó compenfatio fieri debeat,

nem non inveni apud meos AA. refpondeo ta-

ideóqueuterque certó injuriam & damnum in-

men cum diftin&tione ; i ita faciat przecisé ad te»

tulerat, utpote vel ob prolemillegitimam, vel

gendum füumi crimen , ne forté natá ptole ali-

*b incertitüdinem auctoris; qui folvere tencatur

quando innotefcat, ceníeo adhuc liberamà re-«

ä

eà damna & confequenter uterque pro rata fua

ftitutione damnorunr fecutorum: quia ex una

j

ex ea injufta aGtione reftitueretenebitur ; quem-

parteufa eftjurefuo , ex alterá autem parte re-

admodum (i duo fzorfim vel caíü fagittas proji-

verà proles manet dubia,

Si veró ita faciat ex

lr

ciant, quarum una interficit certó fervam Pe-

directa intentione , ut proles poíteà nata mari^

(f

tri j licét ignoretur cujus fagittà /nterfetus fit

toinnocenti fapponatur , cum ejus & legiti«

fervus, finguli tamen debent compenfare illud

morum filiorum damno , non poffum eamà re«

(l

damnum pro rata & quantitate dubii, quia ni-

fitutione damnorum confecurorum liberare $

egi*

mirüm uterque certum damnum intulit , vel oc.

quia feverà jam eft voluntaria caufa illorum

t

*idendo fervum , vel caufando incertitudinem

damnorum; imó propé certa, cüm regulariret

jre

udu'

aüctoris damni , & fic privandoPetrum jure &

faltem ex priori pracfertim extraordinario libi-

facultate. exigendi reflitutionem ab occifore

dinofo concubitu proles concipi foleat. Secs-

;

n

certofui fervi, quaré uterque debet reítituere

dacam[a omnino excufans eft, fipater, velli.

retii.

1]

Certam pártem

Idem profus eít

berilegitimi liberé remittant éam obligationem;

h

& res clara eít , fi remittant exprefsé cognito jam

A^

|

m no

lro prppo'ü:g.

M

V

crimine , & prole adulterind : quin etiamfzpe

tacitam ejusmodi remiffionem poteft prefume-

ij

re mater, & fic fenon manifeflare, utS. fez.

M

f

dicam. Däxiva.rnm,äþ (t&erb remittant, Q

-

am

*

b

i

M

;

qbeol. Sacrament. Pars ID Cap, 11.;

*

$96

t''ditexa funt, &

P

dàm fic fe libet

avit: hab"cbat tres filio

ss quorum.

pet f; driuggä ex fi; Pþ(;fïäoüö ,

^s

"

kerio , & quia ab illis nihil fibi

prolis adulterinze:

unus erac ex adu

II. Uxor adultera non tenetur

.Lxef't.ittrelfc Easl" ; r

timebat, £05 itd

állocuta eft ; unus veftrum non

rneé natuss

fi eum nominem , ab h&redi-

liis legicimispro his damnis i illis bonis , qu&

|

eftlegiti

tate amp

la neceffario depelletur, quid vuliis fa-

filiis legitimis non debebantur, & illegitimo

f

ditis , tiimuit quisque fibi , nefpu-

conferuntur : ut f coifangüineus vel amicua

DA

ciam? hisau

rius nominetür : quate omnes rogárunt m

ae

matiti putans hunc effe verüm ejus filium , 'vel

alius quicunqae illum fpurium füüm haredera.

I

trem , ut filerec; fpuriómque, quicunque ille

fit, fibi invicem remittentes, in partem haredi-

iuftituat ; aliquid ei leget , vel liberaliter donet ,

K

fumptusád ftüdia, ad nuptias, ad doctoratum

tatis admiferunt, Hoc tamen remedium méritó

$e

tiibuát quod forté certé nón dediffet , imb de-

Vs

non approbat Cevarrsvias apud Layman cit.

diffet verofilio; fi veritas conftitiffet. Hujus-

z. 42. quia tunc filij non liberé & fponté, fed ti--

q

inodi enim funt damna non per fe ,fed folüm peg

i

more gravi & metu injuíto ada&ti remiferunt

fpurio , cum reverà ipfi reliqui duo nullum ha«

accidens provententia veris filiis , quia ad ejus-

- nodi libérales collationes jus nullumi habebant.

beant periculum illegitimiratis. ^ Poffet tamen

Z

&

j

rem

edium hoc admitti ; fi omnés Veté G ex ani-

Ità contrà Z4oliv. cette in háé te nimis rigidum

)

mo fponté feciffent , non ex metu: iddue expli

plutésque fequaces , ex coriümuni Lugo ezfar.

l)

a. 3. amburin. c. 3. $ 4. $. 8.

cité declaráffent, ac pioteftatieffent, fenonex

tjüssioa[ Tf

metu, fedex ámore ac benevolentia erga ma-

At quid de ipfo filio illégitimo ; qui

[it

pet érrorem collata , vel donátà liberaliter , reci-

fl

trem, velerga fe fe invicem fimulin eadem do«

$10 educatos temittere velle ,. temiffuros étiami

pitfciens, fé effe illegitimum? ( nam fiignoret

N

boná fide excufari omnes fcimus ) Refpondet

omnino, fifirent, quiseffet illegitimus. Uti

Y

feCle Lugo cirat. ». 38. ipfüm in tébus majoris

fapienter admittunt Lugo citat. & "Z,[.'am"bur'im:

iomenti débere reftitüete ex re accepta ,. quo-

$. 4« s. 12« n [ine;

h

tiiàm etrot ifti caufat in donante involuntariurm

t Julterü per fe

faltem in rebus majoris momenti.

Aliá eít ra-

1l Omnium damnorum

^tiode ipíà matre adulterá; Qus nonobligatut

confequentium guarïitqaa filits legitimis.

Mnis enim , qui ponit caufam aliquam; di-

-éx re atéepta, cüm ipfa nihilacceperit , fedfo-

lüm obligaretur propter cáufamà fe politam ta-

9f

' 54—"

Ó

citut etiamcaufa effectuum , qui ex illa.

caufa per Íe oriuntur , feu qui perfc connexi funt

liserrotis: qus caufa cüm per fe non influat i

a

illas donationes, merito à reftitutione excufatur.

o

cumilla caufà pofita, non autem omnium effe-

&uum , quiex illa caufa quomodolibet per ac-

do dbm;iz'üdös

i ï?iaülz'mf

!(M

ALL, 0a m

]

cidens confequuntür; & poffunt efíe innumeri.

,

þbj]ïbil;.'

A

:

avX

nécpravifi, nec provideri debiti , ut latiüs doce-

Anet ergo àdulterie graviffima obligatioeea -

vur in materia de reffiturione. de inju[fla dam-

compenfándi omnià daimna perfe con-

ilen

uj

Ul

æiþmtiane ex bomicidio , &c; Sicüxot in pro«

feïquentia & marito , & filiis legitimis maxime,

ofito adultera fupporendo filium illegitimtni

Quanturi ia fe e(t, quantümq; omni modo mo-

du

al

eft folüm caufa illorum damnorum , quz illà

ráliter poffibile et : utpote. 1; Débonisfuis pro-

fappofitione matito & filiis legitimis per fe con-.

priis paraphernalibus , ü€ liberis; de quibusfine

i

fequuntur, non autem eorumi, qus indé mieré

mariti ac legitima prolis prejudicio libere di-

Ti

tlj

per accidens,& quafi fortuitó fequuntur, G cors

- fponére poteit ; làrgiendo; lezándo vel teftando

fequenter proillis tantüm , non autem pro iftis

matito ac liberis legitimis ufque ad zqualitatena

[f

damnis tenetur uxor adultera. . Pro clará refolu-

Di«

dàrinorum ratione prolis illegitime acceptorums

tione pono claram bipartitàm regulam.

: Dehociterum áliquid. $. feq. 2« Si ejusmiodi bo-

D

.a ^ l, Adultera tenetur reftituerematito & filiis

ha proptia non habeat; vel non füfficiant , debet

mak

^ " ]jegitimispro damnisin illistàántàm bonis; qua&

conari füpplere aliis modis; utpoté rem familia-

i

filiis legitimis debentur, & conferuntur fpurio :

rém diligentiüs adminiftrando,iinuendo füms

T

utpoté. r. Marito proalimentis & experfis

ptusalioquin conceffos in cultu corporis; recres

mmf, (

X

ineducanda prole fpuria ( fed hoc poft trienni-

^ ationibus, donationibüs , quantüm conimodé

U

um primüm fimul cum aduizero, & in defectum

: poteft attentá conditione fui ftátós , valetudinis ,

Sil) T&

hujusin folidum , juxta dicta $; praced.) 2. Fi-

&c. ltem extraordinarià diligentià adhibità

b

liis legitimis pro. diniinutione hercditatis, feu

quidquid projrià induftriá fiie detrimento, vel

portione hareditatiscollata fputio. — Iter pro-

ummly

przjudicio familie ácquirere, & fibi retinere po»

majoratu ; fidei conmimiffo , aliáve pr zetogativa

teft; familig applicando. Leff. c. 2. ». 47. 3- Ad-

jinl

aliàs filio legitimo primogérito conferenda;

dit Moliná dif». 102. nm. 1 £. Debere eam ete

kïüml

miodàó autem collatá filio pütatitio illegitimo;

iamocculté accipere de bonis fpurii , que ad ip»

h g

Itémque hareditasávi , avunculi , aliorámque

fum devenerunt ; vel deventuia fünt; quantümt

,

3cendentiumi vel confanguirieorum ,. qua de-

tutó poterit, nt ey illis reftituat; & occulté com-

kgmmæ

€onteruntur

e»atur filiis legitimis ;

& per iítumi errorem

penfetiis , qui daminum propter fj putium injufte

"Wu

» Veloécu

pantut à fpüfïo. Com.'

patiuntur. 4. Quód fi pradictis modis, vel

lfg() [

muniffima DD, Ec

laté Lugo citat. $£E. 3 9. 39.

fimilibus parum aut nihil compenfare poffit

Katio data eit

j quia hec ozvnniaxdama per Ís

5(

PAK(

*

9

ädultera' ; tencb?tu-r bac * *qqanti(ïm fe

per

"

/:'x

[

R

Va

:

$97

—CMed. IV. D&:pec*gia"t:'is conjz:gu'uj;

1

:

p;:füadcre fputio alium ftatum, religiofum, vel ^ do,

vel avertendo, non tenetur fe prodeze adul;

Ecclefiatlicum affumere , renuntiatá hareditate;

tera, neque marito , neque proli illegitima.

J

aut promovere eum ad aliquod officium velar-

Non quidem ipfi marito ob rationem modó

tem , aut quoquo modo ita accomodare , ut fine

- dictam, hoc enim effet periculoümmüxdi.;quia

hareditariis bonis, filiis feu haredibus legitimis

relictis , honefté vivere poffit; Communil[tma

fic adultera prater füi infamiam, pracipitarer

l:

matitum in pericula irz , triítitia , divortii, ho-

D.D.cum Scote infra citando. 4Molina, Le[f. Lay-

micidii , aut adulteri,, aut adulterg , aut utrius-

poau. Lug. (ell. 3. 2.49.Quamvis quoadReligio-

que;adeóque & fe ipfam in periculum vita pra-

nem contrà fentiat Scotss , eó quód filius non te-

cipitaret : & plerumque eft inutile, aut enim non.

tieatur ingredi Religionem ; quantumvis fuafus.

credet maritus adultera , qua forté eam pro-

E

Sedcontra. Ratio e(f : quia licet filius qantum-

lem malé affeclat , aut fi credat , quomodo po-

»

visfuafus non teneatur ingredi Religionem , eó

. terit eam prodere, haclenüs in foro externo

P

quod ipfi hoc graviffimum onus fit, id tamen

omnium opinione legitimam habitam eam ex-

filiofuadere non eft graveonus matri,quare cüny

haredare? quomodó poterit ad eum finem ad..

mater debeat reparare illa damna omni modo

ulterium uxoris publicare, fe ipfum infamiz &

poffibili moraliter, fi nimirüm poffit absque

graviffimo füo onere vel incommodo , non eft

dedecori exponere , opprobrium hominum fa-

cere tanquam cornutum? Et innumsra fimilia

mirum , quód ipfa obligetur ad tentandám eti-

fequerentur.

1

-

am hancviam, in qua ipíi non eft grave onus,

. Neque etiam/proli Ípuriz, nam,ut ruräüs IQ«

etiam refpe&tu filii, & long? facilius refpecta

& arguit Scotus ci;. w. 38. aut filius credet ma-

filiz fpuriz , utobfervat Lu

Y

gO num. AT. iu fine,

Qued fi denique nullo didorum modo com-

tri, aut non credet? fi credat tunc utig; tenebitur

hareditatem, & (imilia accepta relinquere , tan-

penfatio fieri poffit , dicimus tandem

quàm jam incipiens effe poffeffor malz fidei:at

le

AF, Regulariter ad ea damuma avertenda mf

certé non tenebitur cum certo tanto fama de-

Tenetur adultera [nuus erimen manifeffare ,

decore à familia tanquàm Ípurius recedere; & -

"

, wtque taarito , neque proli (puria.

hæreditatem;eli»nquere ; nec ruríus eft probabi-

m

D

Ommunis DD. Scet. i 4. diff. 44. $. u-

le przfümendum, eum id fponté fadturum,

f

*

N toutu. Cajetau, Cowrruv.Nawrm: 772 2

Quia pauci reperiuntur tam perfedti, ut propter

| t.ä-

juítitiam in foro DEI fervandum dimittant ma-

L

que. Paf edfque cttans Layman lib. 2 . tra8. 3.

part.3. €.14.. 1.

€ plerique D D. $. féa. allegau-

.gnas pofleffiones , quas poffunt tenere ii foro.

i

di.

externo, . Siveró non crederet , ficut reverà re.

Sumitur fatis evidenter ex c. officti.de pumi- .

tent, G* remiff. ubi Pontifex Innocentius con-

gulariter non tenetur credere , ut mox dicetur ,

tunc effent duo mala, quia & ipía effet diffama-

n

fultus refpondet, non effe ponitentiam dene-

(

i

gandam foeminz ; quz finxerat partum, prole

t2; & ipfe nihilominüs teneret hareditatem, fi-

;atïof

l

cut priüs , inquit Scotus ]. c.

Regnlariter femper

£oib

aliená fuppofità , & poíteà timens iram mariti

dixi.

nolüitrem manifeflare ;

ficut uec illi deueganda

Jam ut videamus in particulari, an ali-

imäf

j

eff penitentia , qua ob fimilem timorem prolema

quandó teneatur adultera proli fpuriz aperire-

Íuum crimen, neceffar

&

^

.

io pr

?

! pIO

ex adulterio conceptam non vult mavito fateri.

multüm fcrupulofa

iüs expedienda eü-

T

Sicibi. ubi manife(té fupponitur, faltem regula-

riter , non effe cunc obligationem manifeflandi:

QUASTIO INCIDENS

d

lldd » |

alioquin enim fcemina nolens manifz(tate non,

4 , & quands filius teneatur credere ma-

QU

eflet capax poenitentiz, & abíolutionis facra-

a

mentalis. Et inepté diceretur cum aliquibus,

tri afferenti sipfum e[fe ex adnlterio genis

tU y ilegitimum , fpurium.

00

h

quód ibi non (it fermo de peenitentia Sacramen-

tali, fcd pornitenti Ecclefiaíticá externá & pub-

Uoad forum externum apud omnes Jurís-

Y

j

peritos & Canoniflas certum eft , in ho

[el

554

jl

n

l; quomodo enim Pontifex voluiffet talem.

non flari dicto matris , nifi liquidis , & indubiis

jl

UI

cminam agere poenitentiam publicam procri-

n

'?à

mine, quod íta anxiéà marito celare conabatur ?

argumentis id probetur, fed femper prafümi.

tur proles legitima, fi tempore conceptionis

jgol

Ratio aütemxfixæcicnti(ïïma. eft ; quia talis obli-

gatio regulariter faltem eít nimis difficilis , pa-

Uxor cum marito habitárit, nifi conftet. eum

q af

fuiffe 'impotentem, vel alia ratione prolem effe

o

rüm utilis, plus nociva : ergo nulla. Nam fe-

adulteram liq

cundüm communem DD. reítitutio damno-

uido demonftretur ; unde Juriítee

»nw,ve

' veteres irrident

tum in bonis fortunze

ordinarie , feu regulariter

juvenem primogenitum , qui

t |

fa

credens Reginz

matri dicenti ,.

quod ipfe con-

j ^i

m

cienda non eft cum detrimento , vel periculo

ceptus fit non legitimà e

X Rege, fed adulterió

onorum altioris ordinis, fcilicet famz »vel vi-

-ex milite, ceffit frarri na

aelm Cs'

tu minori Regnum.

lzädlp

U : atqui in propofito adeft certum periculum

Quoad forum aute

m internum confcientia

infamice adulterz, imó & prolis fpurie ha&tenus

n

aliter docent graves D

D.a

pud Lug. eitat, difp.

'e (

n

egitimz putatz ; infuper eft periculum perpe-

13 - (é8. 3. oum. 6 1. Hoffie

nfi. Panormitan. M.

"

tui odii, divortii , & fiepe etiam vitze adulterz;

jinjl^

dina, eósque citans Molin

a difp. 1O1. dicentes:

vii

- ergo regulariter faltem pro damno illo in bonis

quandó filius nullam habe

ns rationem dubitan-

il"v

fl

*ortunz marito , vel filiis legitimis compenfan-

di, id merito fibi pc;fuad.et ; €ó

» quód mater fit

"

CFM

Pags IV. SACRAM.

1]

l;ü

dign'ifä

as

d beol. Sacramn;?; þ;trs I;P;L(ïhp. ECC

$92 |

legitimäm; quam pomdet &c. Quia non eft; cür

attentà ejus probitate, timoré

digniffima fide ;

dem filiurn, & maximeé, fi te-

eadem motiva habeant plüs vel minüs efficacise

Dei, amore in eun

in uno foro ad probandum,quàm inalio, f equé

9;

ftetur ipfi in morti

s articulo, teneri ei in confci-

r

redere , & hareditate ab-

in utroque probentur; poterit ergo tunc filiue

[:

en

tia filium omnino c

confülere Advocatos doctos & prudentes pef

ftinere.

Eodem modo loquuntur Adriar. Sotus,

f

apud Lug. citar. etiamfi

interpofitam perfonam , & tacito fuo nomine ,

[

eósque fequitur 7afz.

H

i&torió declara«

üit fciat in confcientia, quid judex externus judis

filius in judicio publ

1co Contra

At

tus effet hares, non tàmen poffe

tunc in confcis

càre deberet cum táli & canta notitia motivorü :

[

entia retinere hereditatem.

Toletus autem &

& juxta id, quüd in foro externo judicandum ef-

fet , poterit etiám judicare in foro interno circà

Stulias. apud eundem dicunt in aliquo cafu te«

[*

neri filium credére foli matri cum juramento in

/

.

obligationem éredendi matri in talibus circum-

articulo morti

flantiis. Hactenüs Luge.Meo judicio fapientet,

s poft Euchariftiam fufceptam.

& fufficienter confeffario ad di

t

i

His & fimilibus probationibus hác fengentiä in

1 iggud'qmqpæni'a-

f

ä-æ ;

illimo cafu.. -

fua probalitate reli&

*

töin-te'm in hoc diffic

[

Dico. abfol

1

ute :

f

lius vel &ülia hactenüs. ín

& IVe

l

355

em texeatur adulteya ma-

poffeffione legitimorum natalium perfeverans

An aliqk'äm'ä alt

|

ininimé tenetut credere imatri fatenti , vel ei eti-

qif:.[t'are fuum

crigen ,. prd:t"[qug i/ltgiiiä

d

adulterio fufce-

faatiokem.

am jurato afferenti , ipfos effe ex

p

Ptos ;

& illegitime natos, nifi e

à liquidis & in-

Ercurremus priüs in particulart cafüs; vel

hi

etiam in foro externo vali-

-modos, in quibus certó aut probabilitet non

dubiis argümentis,

[

turis id oftendat ; ut. fi matet

teftibus vel alio

tenetur ad id adultera, ut tandem appareant ca-

K

ore conceptüs

modo evidenter probet toto temp

fus & circumftantie, in quibus tenetur,

& partüs abfuiffe maritum , fuiffe impotentem

L. Nontenetur ,quando ip[a compen[at.

j

&c. ltaGloffa in fupra citatoc. offic. de pemit.

CWUando foilicét mater ex fuis propriis bo-£ 56

:

& remi[[.& Canoniltz communiter. Cevarr&v.

nis, aliisve modis füpra indicatis poffet ,

il

"Alphon[. à Cafiro, Sa, aliísque citt. Leffius /ib.2.

vellétque compefifare fufficienter omnia dam-

de ju[Hitia , c. YO. dub. T. Laymancitat. c. 14

na marito , filiisque legitimis de fe provenientia.

num. (» & reipsà Lug. cirar. f£8.3. ».62.. Ratio:

ex füppofitione adulterinz prolis: Sic enim

quia jure gentiuth boni communis causá ád plu-

rimas hominum aftütorum fraudes evitandas in-

jsm habent filii legitimi equaliter id,quod acce-

pit fpurius , & fputius jam jufté retinebit hare-

Jïll?nc

ttoduQtum eft, ut nemo unius quantumvis mini-

ditatem , etiam paternam. — Quiá jam non ha-

Wtl

rhe fufpeéti hominis teftimorio cfedere teriea-

bet illam veré à patre putativo, fed à matre, quae

inc l

tur in fuum przjudici, praferrim tarm gráve, ut-

fuis bonis fa&ta compenfatione à filiislegitimis

EC

elti propofito. . Undé in fimili docet Navart.

redemitillam partem hareditatis ,

& dedit eam,

ityy

c. 22. num. 82. Quod conjux non teneatut cre-

i

quafi fpurio filio fuo.

'QOMF

dere uni tefti quantumvis amico & jurató dicen-

" Nec obftat , quó

d. fpürius natus ex coitü

aifi

ti, fübeffe impedimentum mattimonium diri-,

dámnato jure communi non poffit füccedere

g

mens, nifi id certis argurmentis demonfttet. Pla-

pátri, imó necrmatti ex teftamento , vel ab in-

r

cet ergo regula tradita à Cardifi, de Lugo his fe-

te verbis: Lunc folüm filius tenetut credere in

teflato : pet hoc enim nom redditàr unquam ii

L

cápax accipere áliquid à matre per viam dona-

*

foro. confcientiz , quandó motiva, qu& habet.

tionis , ut bene oblervat Lug. eftat. nwrh. 3 6.re«

Qu

ad credendum, íi in foro externo proponeren-

verà enim tunc Ípurius accipit portionem hare-

tur & probarentur eodem gradu & modo, quo .

IJJ'orcä

ditátis; non tárquàm.à patre per modum füccef-

lp

ipfi probantur, judex propter illa motiva ita

fionis , cujus utique eft incapax, fed füfcipità

UT

propofita illum pronuntiaret illegitimutns»

uando vero notitia illorum motivorum cum

matre per viam donationis tanquam jam 1uffi-

Yal

cienter compenfatam filiis legitimis , quibus fo-

tipd

eodem gradu probationis, quo filio proponun-

lis jure neceffarió ea portio fpurii debebatur.

Áilei

tur , non füfficeret in foro externo ad talem de-

Quod notandüm eft valde.

Wl

clarationem , neque ad vincendam przfumptio-

IL. Non tenetar, quaudo pra[umit id molle

(anm

sem contráriam , & poffeffionem legitimitatis,

&l20i.

:

4

idem credo omninó effe in foro interno. . Katio

U]!fmn

^* Xcufatut , adultera à manifeftando

'ycrimji"- ,557

efl 5 quia quoties forum externum non innititur.

prafümptioni falfz , féd in eo conitant ortnia,

l. inc, quandó prudenter credere potett, mari-

tüm id nolle, & potiüs velle pati ea damna,

('&'S-M

qua conftant in foro interno, non eft, cur rece-

damus à fententia ju(ta fori externi, imó pruden-

quàm manifellari crimen füum cum infamia

ïfflefur(

tánta, ac dedecóte tánto: Et fáné nifi aliquid

VeH*e

ter illam ample&timur , fiea non difcordat à ju«.-

re naturz , f1 omnia etiam motiva in contrariuni

multüm grave obftet, & damna immodica cf

WC& ;

fent, facil poteft pr&fumere ejusmodi remiffio-

"tyir

adducta non füfficiunt , ut judex arnoveat filium

à poffefione filiationis legitimz, quam habet,

nern adultera , & fic nihil manifeffare marito,

Vaj

dut filiis legitimis : nam matitus potius cenfecur

F

Cur eadem motiva abfque ullo alio , nec magis

claré probata füfficient, ut filius ipfe proferats

vellé nefiri adultérium conjugis non folàm

tffdm !

7(0-

- fententiam contrà fé , & telinquat filiationerti

aliis, fcd etiam fibi , ut pfu*dgme"r iiotavite A

i

Wi

—

d

P

»

7

$99

'Seä; - W De pe&dti? pmjagim;f ts

d

;ägxaapuä Lug. vttm. .ï;8-.:& potiüs rnagna parte

veritatem,quando aliund? 8on. ïmmin?'f peticu-

facultatum privari, eámque relinquere fpurio,

lum , infamiz majoris , aus fcandali aliorum ;

'quàm reícire adulterium conjugis cum tanto fuo

cum 44riaw Paludas, p;;[q;/iegf, aliis ,f,e&ä

COR UET p r

dedecore;dolore,periculo invadendi adulterum ,

docet Lug. ibidess »um. 3 1. Ratio eft; quiaree

vel adulterà. Siniliter filii faltem ingenui prafu-

verà tunc manifeftatio non eíL inutilis ad come.

muntur málle, & reverá multi fünt , qui mallent

peníanda illa damna , fi fiius credat , vel tenea-

confortem hareditatis habere filiur fputium

tur credere j etfienim pro tunc non credat , neé

amittendo aliquid fortunarum, quàm maàtrem

zeflituet , pofteàtamen forté confcientià ftimu-

[ä

tanta obligatione urgeri , ut propriz matris cri-

latus mutabitur, & reftituet hereditatem : at-

inen detegatur , ex quo etiam non párum dede-

qui mater tenetut ponere omnia media apta ad

l«

coris infilios redundet , uti prudenter obíervant

tefarcienda , & non continuanda damna legiti-

h

Lugo &t Tamburin. citát. Et hinc ulteriüs infett

[

morum filiorum , nifi aliunde fit excufatio( qua-

Lugo ibidem zum. s 9. quandó. mater fcit,quód,

lis certénonadeft, quandó non fübeft periculum

firem filiis fuis manifellaret , aliquem ex ipfis

eff ille

2

dnfamiz graviorisaut fcandali inter cognatos aut

i

itimum ex adulterio conceptum , ipíos.

alios ) ergó tunc tenetur mater. aperire verita-

ibenter & fponté fibi invicem remiffuros, &

temfiliofpurio, — Videlaté Zsgoéit, Sed non-

fpurium , quicunque ille fit, in focieratem here-

dàüm habemus cafum determinatum particula-

ditatis recepturosin gratiam matris , & eo ani-

rém , in quo mater teneatur manifeítare crimen.

1n0 , ut etiamfi certi effent de perfona in particu-

filio , eüm adfint adhuc caufze excufantes, peri«

lari,adhuc eiremitterent, poffe prudenter mà-

culum vite , veli

j

trem ab co oncte,fe fe filiis manffe&andi, liberà«

que.

nfan?iæ ,ipüus mauis —ltas

*

re, & omninb tacere ;quia tunc certum elt , illos

multó gratiüs habituros rem omnino ignorati ,

HN mze'tui cum pa)ichla vitá.

f''Ommuniffima , & veriffima fententia DD. $$9

quàm re cognità debitum remittere , nam renon

nf

cognità , vitabunt ad minüis dolorem & dedecus

non obligat matrem ad manifeítandum

)

illud, quod ex notitia illa habituri effent;

foum criten cüim periculo vitae fue , vel adul-

teri, vel filii fpurii.

Ita paffim omnes & mul-

A

AII, Non tenetur , quando nibil p,ina'eri;.

tiscongeftis Lugo »4m. 4.2. . Ethoccafü maxi-

I

Uandó manifflatio nihil proderit ad dam-

U

" xrsQ

mé intellizendus Innocentius Papa fuprà citat,

na illa refarcienda : iddue , vel quia fi.

c. ofic. de pen. G remi[f. Ratioeft; quia in ex-

e

Jiusnon credet matri , vel licétcredat, non refli-

tremá necéffitate , & periculo ipfius vite licet

La

tuet , (ive quia non potelt , .five quia non vult,

cuivis non folüm non teflituere , vel compen-

tunc liberam effe matrem ab obligatione mani- -

fare darnna illata , fed etiam . accipere de bonis

us

feftandi fe , habendámque tanquam debitricem

aliorum , quantüm opus eit ad earn neceffitatem

"

impotentem reftituere, (1 alia. via non füppetat

fublevandm , ut fuo lóco dictum ; quià nimi-

«ompenfandi , docent, & fupponunt commu-

rum in exirema neceffitare omnia Íunt com-

oini

nifime DD. quia ceffantefine, ceffat tatio a«

muünia, & alii non poffunt eífe rationabiliter

iud

gendi propterfinem , nec tenetur mater fe fru«

inviti, fibi tune non reítitui » Vel res fuàs alteri

"

itra diffamare. Addit Leff. li£, 2; «. &o. dub. **

extreiné neceffarias fibi auferri: érgoà fortiori

1l

541. $0. non teneri matrem ad manifeítandam

in propofito non erit obligatio adultetz fe mà-

0ni«

fe , finon fit moraliter certa damni avertendi ;

nifeflandi ob compenfanda damna illa 'ct;m; pe-

,fe

quia in dubio, de fructu manifeftarionis , me-

riculo vit füx , vel alterius : G reverà maritus ,

(

lior eft conditio poffidentis fuam famam, Addit

vel filii legitimi non €,H'Jent"ï'ati0haþilitelï invitis

wl

ánfüper ipfe.G Molina 4ifj. 102. tum plerum-

quód mater cüm tánto füo dettimento non re-

u

que non poíle adulteram absque peccato cri«

ftituat. — Ab hiac communiifima do&trina excipia

?'x

(

lu

men fuum manifeftare ; quia absque fructu fpe-

tur unicus , & ratiffimus cafus , quo agitur dé

yli

tato dat aníam filio peécandi contrà jultitiam ,

fucceffione in regno vel provincia, & filiusfpus

fi detineat hzreditatem ; quandó matri «redidit,

rius pto primogenito legitimé habitus fucceffu-

þatuf-

velcrederetenebatur : atqueetiam marito, vel-

tus effet hareticus , vel peffimis moribus imbue

| va

«onfanguineis , qui excandefcerent in odium ad.-

tus, à quo Refpublica, vel Ecclefia magnumo

ulterorum, & alia peccata tali occafione come.

detrimentutmn ácceptura videatur ; filius autem

mitterentur. — Arque hanc communem fenten-

Iegitir'ims,' cui fücceffió jure debetut bonis mo-

crim'f'ï'

tiam omnino verani cenfet Lugo £it. difp. 13.

; i

tibus przditus Reipublicz multüm ütilis fpere-

feti. 3.4m.32. quandó filius non credet, nec

tur , tunc enitm noii quidem propter reftitutio-

hmn:h

j

tenetur credere: sicque mianifeftatio revera inu-

nem hareditatis,& ex jutlitía,fed potius ex cha«

tilis effet: quoties enim manifeftatio mea not

ritate propter damnum commune Reipublicie

jiui

prodeít ad ptoximi rnalum avertendum , non eft

(à

ávertendum , quod multó plus valet, quàm vita

Alle invitus,nec cutat, quód manifeftem, vel no

unius privataeperfonz, teneretur fe mater ex-

jf

manifeftem. At veró quandó filius putatur ma-

ponere periculo vit& , fi fpes fit impediendi illa

at

tri erediturus , vel tales fünt circumflantie , ut

dammna imauifeftàndo propriuri adulterium,

j

Jf

€redere teneatur , etíi forté tunc crediturüs

Quamviseaobligatio, utjam innui, & recie

foïüfïl

W

qgn fit , tunc teneri matrem filio max-zife&arg hotat

Leff. cir. dub. 7. tMt. $4. eX charitáte

V

pouus

n

Ffff'z,k

p

-

n

"s

d bol; *.S"äcm-nä.*l'Pa?&ï Ij. Cap. u

600

fitiacommutativa.Unde f

feirari.'Ut ben& notant 24oliza G.

po

ciüis fit, quatm ex ju

;ä,go cisti &

quan

db ea manifeftati

o folüm deferviret ad — mesalibifuoloco. '

4

[

fucce

ffionem Regni legitimo haredi"afferen- — y, Non teyägt?f abfolu

t2 cum ,Zefrimgntq

fi

dam , feu nón impediendam , non tenebitur ma-

proprie fame,

y

j

H

nifeftare fe imater cum periculo vite , quia vita

'Ta: fafis comi

yunis DD. $totus fup. Ricb.

S-;ää

&

Anton, Cajctan. Mediua , «dpbonf. à Caftvo,

cujuslibet perfonz praeponderat quibuftunque.

T

glll

bonis temporalibus, ut bené probat Vafgsez

Covarruv, N

4'!)47'?'.

Fa[quez , -& ipfe AMelisa

hr

apud Lugo citat 248. 4 3. ?» [ine. Vide$ rursüs

apud-Lugecitat. & meus Layman c. 14. Ratio

d

[

hunc cafüm non fpectare Jnuc , fed ad materiam

communis elt': quód damna in bonis inferio-

claritatis,

ris ordinis non fint reftituenda cum detrimento

Y«

V, Nom ienetur cum ,perilclulak eiam . [f)æ

bonorum altioris ordinis : at in propofiro dam-

fe

E:

na, qn& patiuntur filii legitimi, vel maritus ex

m

- dufemia umajori:s.

fuppofitione prolis adultera font tantüm in bo-

f

Tiamf manifeflatio profutura fit ad illa

nis fortung , damnum autetn adultere ex fbi

y 6.0'F

.A

damna compenfanda , non tenetur tamen

lio

manifeflatione effet in bono fam& , qnod eft

amanifeftare fe adultera cum periculo gravio-

4

alioris ordinis fecumdüm omnes: ergó &c.

- bon

;ris füz infamie, quando mnimirhm infamia ,

Alia fundamenta mox infrà diffolvam.

Ni

" ,quam mater ex manifeflatione incurret, talis

Hic ben& obfervandum , valdé diverí

hg

den

actanta :efíL, ut multüm praeponderet detri-

béec duo-, quod pro dettimento in bono.unius

4mento, quod maritus, vel filii legitimi patiun-

191

ordinis non fit obligatio reftituendi in bonis al«

tur ex füppofitione prolis adulterine, lta

W

teriusordinis, quod veriffimum eft: (ic enim in

D

(contra//A4drian. Ho[fisenf, Paludan. alios pau-

homicidio pro ipfo damno natutalis vite per fe

cos ) communiffima DD. quos late citant , .&

)

-inccmpenfabiïi non eft reftituendum in pecue

n

fequuntur Molina difp. 1 12. uz$. 10. Lugo ef-

pia, &c,joxia communiffimam fententiam,

p(

! fatus num. A. Et fumitur ex eodemo, offic.

&

Aliud lorgé eft, quód damnnm illam in boni$

ubi Pontifex dicit, wow e/fe ntgandam paniten-

ünius ordinis non debeat reparari cum detrie

áil

"tiam famine nolesti manifellave: fuum crimen

mentoin bonis alterius ordinis , quodinrigore

lg

ob timoresme spariti ; quod immcerito aliqui rc-

jial

fimpliciter falfum eft.^. Ratio. difparitatis eft ;

tbl

ftringunt ad folum metum mortis; quia in eo

textu nihil dicitur de timore mortis., fed inge-

quia in cafü primo non potefb]ufiitia confcqui

i"m;

Íuum finem fcilicet eequalitatem , ut nimirum

,nere de metu manifeftandi crimen marito. Ra«

habeat la-fus idem formaliter , vel'quivalentet

(indo

tioantem coriflat ex generali dcClrina de Refli-

qucd ei ablatum.eft , ut confideranti patet : in

N

tutione, & caufis excofantibusab illa : Quod

iti,

decundo veró cafü, quando non potelt reftitue-

debitor , quandó non poteft reftituere absque

re , nifi cumdetrimento bonorum alteribsetiam

i

longé majotifuo detrimento , przfertim in bono

n

altio:is ordinis , adhuc poteft Juftitia confequi

altiorisordinis, ut eft in propofito , poffitlicite

fuum finem, fcilicét equalitatem , quodlzíus

for

differre , & aliquandó etiam omninó omittere

zecuperet, quod ei ablatum eft:. ergo differentia

hi

reftitutionem , quando nimirümillud detrimen-

illa-bonorum per fe nihilfacit ad excufandem

f

tum fem

per occurret : ita ,e-,Pck in propofito : ergo

reftitutionem , fed recurrendum eftadaliam te-

N

&c.

ulam commüncm : quód debitor nondebeat

I)

$61 — Dices : ,nyon licetfurari ad confervandam fa-

ftt a

reftituere cum füo detrimento longé guajori

mam, velvitandam infamiam , fienim te ali-

pro debito longé minori : quà ratione verelos

Vg

quis vellet juflé , vel injuflé certoinfamare , nifi

cum habet excufatio . preced. allata. Quando

LT

desílli milleflorenos , & ipfe non habeas, non

buii

licet tibi eos furari ad impediendam eam infa-

ergo damnur in bono alterius etiam altioris or»

dinis noncftevidenter majus quàm tuum dame

At

ruam : fed idem videtur effe furari , ac non

Dtà

num ex rellitutione fecuturum ; .corruit tota vis

reftituere alicnum , retentio enim injufla rei

argumenti allati à

Hwil

alieng cenfetur eadem continuata ablatio , a-

4

,cg,mmunilgcntemm. Su ergo

þüdqu

deóque fürtum continuatum : ergo materob

itandcm,

y

füam infamiam vitandam non liberatnt abobs

! r Cominio;

[

fl

il bam

ligatione fe manifeffandi ad compenfanda illa -

Olliaatur.

N..

m

E

àtodi

damna. Refpondetur: Neg. más. Quia furari elt

Uandocunque ergó. exuna parte

TM

t

contrà praceptum negativum , quod. obligat

W ftatio profututa efL ad reparanda illa dam-

10 i

femper & pro femper, nifi&eceffitas, velalia

a marito & filiis legitimis, ex altera autem par-

graviffinia caufa excufet : non reflituere alie-

"yhog

te damnuminfamisz, quod adulterz imminet ex

num autem a&u pofitivo eft contrà przceptum.

manife(tatione fui criminis, nihil vel non mul-

í

Erc

afhrmativum tantüm , quod non-obligat pro

tüm preponderat damnofiliorum legitimorum,

emper, fed certis conditionibus , quando ni-

omninó tenetut adultera aperite veritatem non

türen

Á MQ& 1

miürüm reftituere quis commode poteft abfque

obítante detrimento illo fama fua. Ita Tolet, $0-

&raviori fuo detrimento ,

| prafertim in bono

)lh,& Y

altioris ordinis

ts , Lede[ma , Covarruv, alentia., aliisque ci-

LU

» Ut eft eftin propofito : Ideóque

tat. Lugo citat, Se&. 3:». 4f.. Ratiofolida eft.,

Ti

deng? facilins

cxtuer um refitugre , quam

quia

injuflé damnificans tenetur refarcire

gage

' iiü,d,o;

x

*

-

4

Sedl. lV, De ,

6ot

i

CCHL24 con]ztgum.

damoum dlatum, quoms fine ma)on fuó dam-

3nfamig , quia filius apud f

f

etam fet-

-noptoprio & detrimento potelt : atqui. in cafü

varet ( ad quid deferviret reï*ïx u confc!ïano

nollro adultera-taxime in ;uhe damnificat ma-

tevelare 'cumlicentia eam maànifeft

i filio (ub

matre lo-

ntum,& »roles legmmas

'quxdem manet in

ieodem hg!l!o, &rursüs eadexe cu

$

continua actuali fraude, quó continuó- maritum

quend: &t. ? )His enim c:rcümfïa,ntus con«

& cieteros decipit , fupponendo illispro filio le-

Currentibus non eft, cur ob modicam illam ine

gitimo prolem Ípuriam cum tànto illorum da-

famlam 1pud Hhum folumà ex

matcr &

mno : ergo ftri&iffime obhvatur reiarcue illà

ideóeam obligationem omnes :

mithint, ut fa-

damna omni modo & mcdm pomblh, morali-

tenturAdverfaru »etiam /a(guez. apud Lug; cie

ter faltem , quando poteft fine notabiliter gra*

t4t.2,6. Quod idem dicendum eflet deobhga-

vioti damno ergo ulteriüs tenetür etiam mani-

tione manifeftandi fe marito 1jsdem cu*tulgl'-

feftare ad eumfinem füum crimen , quando eà

flantis concurrentibus : Sed certé refpectu hu-

tnanifeftatio profutuia eft; & damnum infamise

jus raró concurfent , &ionge difficiliüs ; long&

fus non multum füpetat. damnum mar1t1 & fi-

L2

majuspericulum, ut exfeconftat. Caveat hic

N

llorum legmmorum.

confeflarius VelParochus. 3. ldem dicendum ;

;64. MMec obftat . Qubd damnum 1pfius fit in

fiadultera ütïoemma vilis , & abje&lz conditios

bono altioris oidinis fcilicet fame & honoris,

nis, ut ipfius fama prudentam jüdicio parvze fit

Nihil €énim obítat bonum altioris oxdmxs in pru«

eftimationis refpeQtu hereditatis opulentze , quá

-denti eftimatione æqmþaran velfuperan à bo«

»

filius legitimus privandus eflet. 3. Qualis &&

110. mfeuorxs 01d1ms ? 'Sicut : emm parum anl

quantacunque fit mala adultetà; fi. tamen fama

pruienu &ftimatione & adzquatur , & iupera-

illius; velfilii illegitimi jam antcàlafa fuit; ut fi

ir àmulto argento; ita G bonum famz ; vel ho-

jam magna fufpxcxo toncepta erat , filium ex

*oris non ita magnum poteft adéquari , vel fue

adulteno effe gentium , tunc matv*em Ob infas

perarz à magno bonz fortunz , vel dthxarum f

mniam non excufari ab 'obli? auone mánifeftàndi

ergó hoc rodo adæquetur ; vel [uperctur fama

füum érimen ; fi id utile

t neceffarium fit ad

adulteræ nocentis à bonis fortung , qu&e liberi

compenfaqda illa damna :

confentiunt feté "s

legmml innocentes amittunt causá adu!tcru ;

mnes, nominatim mei , Afolina Ley n5 s Lay-

rolisfpurie , non eft excuiandg, mater ab illa

n1AP , L:;ga citatnc

mgndo enim in eà re jàmi

bblxgatloncre[htuendr & compenl.mdudamna

l

comrüunitet füfpe&là erat , & parvi &ftimae

illata, etiam , fi itaopus & utile fit j fefe manifes

batur ih eo genete , non dicitur proprie & fime

Rando præf&mm folifilio fpurio credituro.

5

pliciteramittere famam , quippe quam mtcgr&

n

Necobflat hic 2. fepé dictum capit. Offei-

faltem nonhabebat. Meritó autem monet 4

nm.

Adulkeram non teneri manifellare fuum

ls

goibidem ». $7. tüàé non fuffcere quamlibet

&rimen , fed abfolvi pofTe etii nolit manifeftare

fufpicionem , vel tumorem citcà famam tális

pb metum mariti. Idenim intelliei debet de ti-

qm

perfonæ ; fed debere fufpicionem taler effe ; ut

lUf

more juíto & re&ta ratione excufante àb illa ob-

vulgo jam eircà honeflátem mal? audiat; iam

tid

Jigatione, quando nimirüm timet malum longc

alioquin magna ja&tura eífet ex füfpicione quae

n

rzponderans damno aliotum.

tunque levi, vel tumofe incerto in certitudineti

K

;

s6$ | Necobítat 2. IlludProverb; 23 Mælw:e

proprià confefüonc ttanfire; Et de his hä&enua

m»m gomen j quat dioitie multe, Namins

bel

j

ter vatiàs explicationes illius textüs, placet plana

& facilis exphcatxoCardmahsde Lugo n y. Illa

*105562-063-055 003--000802«

clos

'velba mteihgl de bono nomine vero , feu v

]

GäPUT liL

n gx

bona fama fuadata fcilicet in virtote & jufta v1-

set

am

t ; hecenim veriffimé præ[*cat otmnibus divitist

DE RELIQUIS PECCATIS

non àutem de. bono nomine falfo ; & fi&to ; füri«

X

4

u

4

datoin hóminumi Agnorantia GC dcceptlone Ed

Contra 6' Præceptum.

Dan PUH

p

pud quos ideó al iquis bonum nornen hábet, c

uià

!

1tO;

& Uas præcnpuas fpecies; : adsltertiin, . e

Vitià ejüs lgnoramuïu

Et'fic eftin propol

AÀd hanc enim falfam eX1me1rncnenï bonam

V

concubitum. innaturalem cahjugum,

jamexplicatas babes przeced. e5e&, 3.

adeodxhgentcr pxosurandam * dxlxgendam,

mon et verofimile acram Scrzptumm tam ferió

e

4: De reliquisc,eruntSeCtiones. p, De for-

jonti

micatione funplicé, & De[lupro? vaptu. 3. De

pàf

iios adhortari ; cum plerumquf obtineátür per

hypocryfm, nec mültürn condücat ad falutem

Suacrilegio carnali. 4.. De inceflu. $. De peta

d

£atis &üntra naturain . & fpecmzm mullxtm. 65

j

[e

ánimz ,nifi quatenus evitaret fcandala aliotum;

$66. Ex di&is tria tüihi certá fünt;

i. Obligat

De. :mpud:;ma interna Q' externa.

2

j

gru

matrem rem filio fpurio manife(tate ; quándo

SECTIO £L

non eft alia via reftitueud

umpedrendx dammná

.mnün

ü

m

illa, & verofimiliterfperatur fijium creditutüm;

De jbrmcatzam y/ mplzci,

,Selex Dei timore ; Vel ex füafu & PI'CClbUS ina«

u

SUMMARIUM, ,

Eü)

ttis bonis illis creffürum; aut Rehgionem ingte-

Fornicatio eff peccatum mvrfdlh

jdi

j

gxendu j aut aho modo; nee eft txmer ulteriotis

;6 .

[efäf

D

375

Ex patüra fita mfrmj?t: j

W

X

Efff $

Ddl

as

602

g Leol, Sacmmcn;.xparslll. E?;p, li.

ai7r. Et z'rza'g/;venpz[»iliw.

nifïïmä DD. contra Derandum, Martin, à Ma-

per ignorantiam inGincz'h'Eäm.

572

wcufabiliter tamen

&ifris, & novifimé (aramuel apud Tambur.

z

423. 9pe6

Zalia ex parte zpftus acius explicandi zn ca;z-fäy -

076

Lib.97.c.1.6. 2. . Ratio communiter affignata

54. Ut fi mon ferbatur debitus modus ) Néel ftus. '

eft; quia naturalis infin&tus , etiam brutis ani-

Í

7f. $i copulafalim inchoata , non tamen abfoluta.

mantibus ,.multó magis hominibus ratione u-

y74. Licité poteft , &$ debet abrnmpl , etam eum cfujfa-

tentibus inditus ditat, cpus generationis non

PI

me[eminis extra.

gl

efle exercendum extrà focdus matrimoniale ;

527., Cum infideli eff fpeciale

: prcmtzmvzx contra Rel/gzo-

)

3em.

cum congrua prolis conceptio, nutritio , edu-

$78. Fo

]2

catio neceffarió exigat certi parentis curam, co-

peccatum ?

"wicatio ex parte Gz'rz'x 4n fit grfzüiu; &5 fpeciale

f

[

habitationémque , qui naturz inftinCtus eft na-

$8o. Quid comtulinatus ?

turalislex,cüm verfetur circà materiam gravif-

f

fét. n firgo prima ice peccans con;mz'tt;:(

/þ&cida :

malitias , Pelimdecentzas 2

/

fimam, utique obligabit füb mortali ;|ut habet

$82. 4n G qualiter deinde peccet. amiffom Wrgz'm"tdtehx

communis DD. i» 4. diff. 33. Atqui huic natu-

féturo marità celans?

rali inftinctui penitus adverfatur fornicatio fim-

1

583- Virgo, G quabis femina

Pro ufa corporis licit rg;

plex , quá proles exponitur manifeflo periculo

i

czprt mercedem.

malz conceptionis & educationis ob incertitu-

584« Dnid fíVirgo

27 promz't;

felamunera accipiat ?

gm bunc q/ilm , ;;rctiurfl,

dinem , vel malitiam parentis nolentis agnofce-

4

re prolem fuam ; indé enim ad evitandam infa-

Ornicatio eít concubitus naturalis ïliicitus.

miam tot horrenda remedia impediendi concepe

l

16—85'

quorum fcilict neuter eft aliquo vinculo

tionem vel ptocurandi abortum ; indé iafantes

exponuntur cum periculo mortis vel pravz edu-

fpeciali ligatus five homini, five DEO :Ideóque

tzcisé ell contrà virtutem continentiz, feu -

cationis, GC fzepé aternz damnmationis; eáque

; s5 ER

mala fequuntur ex natutà aclós fornicationis in-

Caftitatis , & nulli alii virtuti adverfatur; eft er-

go intertales perfonas , qua poffent ftatim ma-

tet folutos; eftoper accidens aliquando abfint ,

trimonium contrahere ,ideóq; proles indé nata

& provideatur debita educatio , tamen ipfo actu

fornicationis prolem tali periculoexpofuerunt ,

t

nonípuria , fed naturalis dicitur , & fecutis nu-

puiseoipío legitimatur. Dicam 1. Breviter de

ergoó fornicatio ex natura fua intrinfecé mala ,

&

hujujus malitia,dein commod? addam , & con-

"

ipsánaturz lege prohibita, & peccatum mor-

,

ti0

eram fpecialiain ordine ad' confeffionem , fed.

taleeít. —

Ya

?

[0)

Al

rnicationi , & al

?

N

- W. Et indifpen[abiliter , adeb nimirüm fote$s. .

L

munia.

lis fpeciebu? luxuria feré com-

nicatio intrinfecé malaeft, ut nec per Divinam

um

*X

difpenfationem licité fieri poffet,

Communis

&

DD.cum D. Bonavent. iz 4. diff. 33. tit. 2. p«

Y

Malitia foruicationiss

2. Ratio eft ; quia fornicatio fignificat acceí-

E

Ornicatio efl peccatum mortale ex natuta

fum viriad foeminam nonfuam , feu cujus po-

süF

teftatem corporis non' habet , quo ftante repu-

püc

fua intrinfece & indilpeníabiliter ? attamen

[

excufabiliter per ignorantiam inLVi/hcz'bilem.

gnat clare,licité accedere, ideóque necfubomni-

n

Commnnis DD. ut patebit, — .

potentia DEI cadere poteít. — Qnód fi autem

M

k Efl peccatem nortale, Certumde fide ex -

DEUS corporum Domiaus , alicujus mulieris

W.

lementina ad noflrum. De Hareticis. Ex facis

poteftatem faciat viro , tunc eo ipfo aceedet ad

conítat ex Scripturis Deuteron. 22. .5i son eff

aliquo modofuam , feu cujus poteftatem acce-

D

[]

ánventa in puclla Virginitas , eijcient camextra -

pit; undé Deus non difpenfavit cum Ofea , ut

jrol

fores patris fs , & lapidibus obrnent , quoniam

fornicaretur , fed przcepit, ut acciperet mulie«

itey

fecit nefas in l [rael,ut fornicaretur in domo pa--

rem fornicariam, & hoc ipfo mandato fecit il-

N

trisfui.. Etalibi. Apertiffimé autem & fzpiffi-

lam effe ejus uxorem , Propheta ntique confen-

mé inculcatur in nova Lege. "Rom. 1. Fornica-

3

tiente , velfort DEO ejus confenfum fapplen-

Yà

tio recenfetur inter graviffima peccata Gentili-

te, etfi alii, & RR. communniter c

1

ontrariqþy

[

um,propter qu& in reprobum fenfum dati fünt,

fentiant in materia de legibus.

à

E

Repletos omni iniquitate, malitia, foruicatione , .

IV. Aittamen excu[abilster pev iguorant

iamy 72

1oj

('c. Ad Ephef. $.. Omnis fornicator , aut im-

invincibilem. — Sicutenim in aliis nonnullis na-

smundus non babet bareditatera in Regno Chrifli,

tinj

turz legibus & peccatis oppofitis , ita etiam»

fij

& Dei. Ad Galat. f. Mazifefla fant. opera. car-

circà hoc praceptum non fotnicandi poffe da-

(l

Ü

nis ,qua [unt fornicatio,immunditia, impudici-

ti ignorantiam invincibilem excufantem , fal-

tia ,luxuria , G.

Quoniam quitalia agsnt ,

' tem apud Barbaros, & incultos ,. docent DD.

lo

mmg

Regnum DEIyouconfequentur ; Similia haben-

communiter cum a4zor. p. 2.lib. 3. c, 9,. Ratio

q:xand

tur Colloff. 3. Hebraor. Y1. 'c.. Ét Apocal. 21.

eft ; quia id non admodüm manifefté deducitur

dicitur : foruicatoribus pars evit in flagno arden-

'

ex primis principiis luminis & Legis Naturalis.

& vo|

lty

tiigne Q [ulpbure . quod efl mors fecunda.

Certé ratio à nobis allata [N. £. id claré non

$10 l Exsatara [(naintrinfecé. Fornicatio ni-

convincit: adeó uttefte Tambur. eirar, $. 1. in

m

mirüm exnatura fua,& intrinfecé mala eft,adcó-

hac certiffimaveritate fateri cogamut , dari qui-

que ipsá lege naturali prohibita , & non tantum

t

&t

dem rationem naturalem id probantém claré &

f

Mge pofitiva Divina,ve] h.gmm.a* Ia commiu-

erto , cam tamen à priori nosdàm claré con-

CCh

Imü t

i

N

603

Sedf, 1. De farm'mtfþä: füæplz'ci

teéptam éffe, prout etiam in aliis pluribus re-

minavit :/ita ( contrà meum Sanchez &rar; 4ifp-

fpondere. cogimur. . Veruntamen ejusmodi

19. s. 7. docentern effe etiàm probabile licere ,

ignotantià invincibilis vix locum habere poteft

imó teneri fornicantem i'acff'pröfequändam &

apud Chriftianos, nifi forté inlocis, ubi permil-

complendam copulam, quando foemina jam fe-

fa funt lupanaria publica & meretrices publice ;

minávit , vel inevitabiliter feminabit. ) Avería,

poffet enim tünc fimplex homo nefcieus diftin-

aliísque relatis Diana part. g. tra&i . 8. &* part.e-

guere inter licitum fine culpa, & permiffum (i-

tradl. 6. re(olur. 31.. Ratio eft ; quia fornicans

ne póena tantüm, credere, quód accedere ad

omuni tempore.ante completam fornicationem

tales non fit peccatam , üti éxperti fünt«onfef-

tenetur defiflere, & eam non coníummare,

farii talium locorum, & teftantur Zil/is

. & Ja-

cüm omni tempore teneatur defiftere à peccatot

cob Marchant, 2 6. Pracepte.

defiftendo autem à copula , defiftità peccato ,

/

$. Ii.

quod ,femper licitum & debitum éft ;. ergó ft

tunc fequatur pollutio extrà , fequetur ex opere

] ;Spe*cialia'-eä parte ipfins atbis confefranis.

M

licito, & prarter intentionem, confenfümque

Ui commifit fornicationerh, vel illicia

ipfius : adeóque eo cafu cenfetur pollutio non.5

f'iä",ï,g

"M* tàm copulam quarvis , non fátis expli-

voluntarié caufata, fed permiífa tantüm ob ju-

at dicento : fe peccáfle contrà caltitatem ; fed

ftiffimam caufam deiflendi & peccato ccepto

addete debet, fe copulam habuiffe, ut bené notat

fornicationis, velíimili. Nec refert, quod

' Lugo 4ifp.16. de'Panitent. Set.,. — Quia aliàs

altera párs feu foemina jam feminaverit , vel cer-

non explicatur malitia propria fornicátionis , fed

to feminabit, hoc enim non tollit obligationem

altetius fpéciei, quz fine dubio divería eft à ma:

defiftendi à peccat

,malum-.

o,& gon confumandi actuni

J«

/

litia quacunq; contra cáftitatem j Infuper quan-

- "do frigidus vel Eunuchus cur áliqua peccat, de-

. Cüm fornicans dutant

te Eoþüla imaginatur.»

. bet fáteri fe effe tàlem , uti bené probat Sanchez

fibi aliam perlonam , dic eodem modo, & di«

Lib. 9. De Matrim.difp. 19.9.8. Ratió; quià

fLingue , fient e« praced. de conjugato.

tunc non folüm adeft malitia fornicátionis , fed

etiam malitia contrà naturam , icilicet fruftra«

'tio firiis natüralis feminis , quod inutilitér pro«

Bpecialia ex parte complicis.

vocatür à frigido , vel Eunucho,

!

delis peccans carnaliter cum perfona in« $47

$74 L Quandoquis in copula non

febiat debi

i3 Fx

fideli peccat fpeciali peccato contrà Re-

tum rtiodum & (iturn náturáleni , fed vel ftari-

l'gionern, & reverentiam Sacramenti Baptifimi,

do, jacendo à latete ; à tetgo brutorüm iodo,

Utcum aliis docent Sanchez 1.7. dáfp. $; ».10. Et

l

vel viro fücétibo copulatür, ifiodó fervetür vas

l

Lugo 4ifp. 16. de panit. (e£t, 6.. Ratio eft; quia

natürale, noh eft cireumilantià neceffarió ex--

Ecclefia ; dum damnat. conjugium Fidelis cum

plicanda in confeffione , minüs intertoganda à

Infideli , prohibet etiam quamcunque commixs

confeffario , quia id eft áccidentalé copulaé, &

tionem , cürn fit idem motivum reverentiz noa

[*

in conjugibus ad fumrium venialé eft , ut füo

ftre Religioais ; & Sacramenti Baptifmi , & via

loco diximus. Vide Sanchez dif». 9. Se& t6.

detur talis conjunctio damnofa tam ipfi Fdei ,

tl

2. 3. Cererüm fi ita faciant five foluti , (ivé con-

quàm prolieducande. — Quamquam id tiegent

y

jugati éx intentione , etfi erronea , ut tàli fhodo;

Axorins, eumque fecutus Tamburin. citar, c; £.

d

etfi reclé fufcepto femine, tamen conceptió

$.T.55 Gaterümquid fit dicendum de for-

g

ptolis impediatur, eà intentio utique miortalis

nicatione cum virgine, cum filia confeffionis ,

(fa

in confeffione explicanda erit,

um fponfa alterius,partim patebit infr

x

Y

p7j , lL. Qui folüm incipit éopulam,; fed non.s

€is; partim patuit füprà

a.fuis lo«

u

|

abfolvit, nec feminat, debet id ipfum 'explicärö;

L. Fornicationis peccaturi ex. parté viri þle'n j 73

|tt

'quia licec tunc fit fornicatió inchoatá, & in af-

rumq; aggravatur fpeciali malitia fcandali; cüm

(

fectu, non eft tamen fornicatio te ipsá; fed eít

Ícilicet is feminam etiam corruptam ,. & aliàs

actus impudicus , & extremus impudicitie. Ut

paratam , tamen hic & nunc ad peccatum indu-

T

yit

hotát Sanchez 4;fp. Y 9. ». 1« Multó ragis; qui

€it. Certé & gravius, f1 aliàs nolentem; & in-

gt

tandem copulam iic

it, & excitatàijam natu.-

vitam follicitát precibus; promitlis , blanditiis;

1

i

tà refilit , feménque

fpergit ; explicare debet ;

donis , &c. perfuadet , eáqué in confeffione ex-

m

quia jam adett duplex malitia; nimirürn fotnica-

plicánda eft málitia, juxta communem doéclris

tio inchoata & in áffectu , & mollities confüm«

[

nam in máteria de fcandalo cum Sanchez li£. 1

p

mata,utperíe patet. Veràm id intelligendum;

moralc. 6; 5 14.. . Etfi rursüs probabiliter né«

u

qnando peccans ità facit in péccato petfeverans;

gent Pa[g. Sfonw. Sanchez, & Lug. catat; difp,

j

gtf

ac voluptati confentiens : INam aliàs

16; feél;3.n.141; Eó quód eadem fit malitià co-

3

ll

| f76

.IV. Quicunque inchoavit fornicariam o«

operatiohis ad peccatum , etfi gravior fit ; quàm

10

pulam ; vel quamvis illicitam cum aliqua, & li-

ficum volente peccet — Quód fi tamen quis fo].

m

cit poteít absque novo peccato; & debet fe re-

licitavit, fed dein ad opus procéffüm non eft, vcl

trahere, quámvis propter naturz irritatze imi-

certé multo temporeé pofteà ; utiq; debebit con-

qu

j

petum femen fit emittendum extrà vas naturale :

fiteri ; quippe peccatum follicitátionis eít di-

E

at

(

ïmö etiam poítquàm perforia complex jam íe-

&in&urp ab ipfo opere, ut omiies fatentur

[i]

R

Qaa

N

lil,

604.

"f beol, Sacrauient, P:;rs W.uïäaþ.

i

flatim fecuto opere, in idem peccatum coale-

TE

ítit. Eadémque ratione qui fe periculo ejusmo-

- Specialia ex parte wiigihis; ('

expofuit v.g. ingrediendo domum

di peccati

Lacet refolutio generalis. Virgo, feu mas; ;8r :

fufpectam ,

& comperti periculi , & eà vice non

I.P

E

feu femina prima vice fornicando virgi-

eccavit , fed longé pofteà, tenebitur confiteri;

nitatem perdens, non peccat.peccato Ípeciali

k

non item, fl eadem vice flatim peccavit : quando

diverfo à fimplici fornicatione; quare fufficiet

[

enim hac duo exponere fe periculo, & actu pec-

care fimul concurrunt, coalefcunt in unum nu-

pofteà confiteri fe fornicatum. effe ; nec tenebi-

q

li

mero peccatum : fecüs f1 notabilis mora , vel

tur explicare circumítantiam virginitatis perdi-

t& , nec confequenter ea tircumftantia. à con-

u

contrariaintentio revocans intercefferit , ut ha-

bet communis doCtrina in materia de peccatis.

feffariis examinanda eft. . lta univerfaliter cum

"

d

Denique de his, qui feminam vi , vel metu co-

aliis Tamburin. /i&. 7. Decalog. c. 1. $. 1. 9. f»

Ratio fufüciens eft ; quía non apparet, unde hoc

gunt ad peccatum , aut.fraude , vel dolo dece-

eflet peccatum Ípeciale, non enim continet Ípé-

(i

ptam inducunt videbimus, Se&. feg.

cialem malitiam in genere luxuriz ex hoc Capi.

W

III.. Qui committit v. g. tria peccata forni-

77

te, ut manifeftrum elt: nec continet aliam fpe-

f

cationis , vel alterius fpeciei , cum tribus foemi-

ciem peccati contra juítitiam , vel aliam virtu-

!

nis ejusdem rationis, non tenetur in confeffio-

[/

ne dicere, fuiffe tresfaeminas , fed fatis eft dice-

tem per fe loquendo : quod ex parte viri clarum,

. & omnes fatentur,

Ex- parte virginis autem

fit

re: ter fornicatus füum , &c. uti cum Bosacina

& aliis docet 'Tamburin. cítat. c. 1. $. 1. s22- 3.

primó fornicantis verum quidem eft , eam com-

I

mittere fpeciales indecentias; ntpote. — T. Amit-

Ratio eft ; quia eadem eft malitia; five cum tri-

"

tit integritatem carnis, violando fignaculum vir-

W

bus, five ter cum eadem foemina forniceris;

ginitaus , quod ceníetur inaflimabilis pretii. 2.

P

quantum eft ex hoc capite peccati fornicatio-

- Hoc ipfo minüs aptam fe reddit ad honeítum

[

nis; nam ratione fcandali , fi tres fzminas, (al-

fibique & fuüo ftatui competens matrimonium ,

[

tem alioquin nolentes & invitas folicitando in»

atque etiam ad ftatum religiofum. 3. Peccat

l

peccatum induxifti, in communi & noflràfen-

contra pietatem parentum confentiendo in ftu-

tentià omnino numerum perfonarum , utpote

:8;

prum cum eorum & familiz dedecore , & ali-

multiplicantem malitias, explicare teneberis, fi-

[

cut & econtra teneberis fateri , te cum eàdem

. qualiinjuria, cum clauftrumvvirginitatis fuze fpe-

(0![)

ciali curz parentum commiflum vendere cen-

E

fzminá toties peccáfle , fi cum illa perfona fis in

uþn,

, featur ( propter hac communis fententia DD.

occafione proxima, aut ad eum finem confeffa-

fj

rius te interroget, ut occafio proxima tollatur,

apud Filliuc. :ra&. 3c. v. 3. 4. 7. docet virgi-

Mf;hn

nem , non autem virum primó peccantem

quz ex iilafrequentia cum eadem períona time-

Accipe

committere peccataum Ípeciale in confeffione

ri potet: & maximé hoc verum eft de concu-

ftim,

binaria , de quo breviter annoto.

explicandum , fane , ut vides, probabilirer )at-

Is

qui primur & fecundum nibil fpecialis peccati

$80 V. Concubinatus eft concubitus frequen-

que

tatus viri cum foemina foluta , quam velut uxo-

inducit, cum virgo habeat jus, & libertatem in

ia

rem domi retinet; vel alibi ad eum ufum con-

corpus & mermbra fua, ut eo vel nunquam uti

poffit ad carnalem generationem , vel uti pro-

mm

fuetudinarium aflervat, ita ut ad earn confuetu-

K J

dinarié, ut libet, accedat, velaccedatur; & fi

utipfiplacet. "Tertinm verum eít, fed omni-

tium

quidem vir fit folutus, ipfe quoque erit concu-

- n pet accidens , & non nifi in publica violatio-

potis

. me virginitatislocum habet ; ergo per fe loquen-

binatus fimplex ; fi ligatus erit concubinatus ad«

Vil

N

ulterinus; f1 Clericus, erit concubinatus facri-

do etiam virgo primoó fornicando non commit-

ihfmm

legus.

Malitia aggravans peccatum concubi-

tit fpeciale peccatum in confeffione explican-

D.

-dum, & confequenter multó minüs folüm con-

5

natüs eft perfeverantia voluntatis in peccato,

Ws

fentiendo actu interno in peccatum. — Confe-

a

quód nimirüm concubinarius non tantüm pec-

€et peccato fornicationis toties, quoties, fed

quenter ulterius idem dicendum de quovis alio

lt

,

primo peccato luxurim five contra caflitatem

etiam in continuo faltem virtuali aut habituali

lfj

virginis, viri, vel feminz;, ut fi morosé deledle-

propofito peccandi perfeveret, — Unde concu-

dl'f()r ; ,3

binarius abfolvi non poteft, nifi& domo ejiciat

tur ,fe polluat, peccet contra naturam . &c. fo-

lum fimplex

-

Hj

concubinam , aut f alibi habitet, firmiter pro-

:p.eo:fatu;m erit mollitiei, fodo-

ts

Tniz , &cc..

ponat, ad eam ampliüs non accedere , additá ex-

ii

perienti'ä per aliquantum temporis , juxta þru-

Il. Cüm virgo femei violata minüs äptam f;e* j82

dentis confeffarii arbitrium.

In hos concubi-

atrin

reddat ad matrimonium fibi aliàs 'competens z

vd.

narios Concilium Trident. feff. 2 g. c. 14. decere

peccátne puella fignaculo virginitatis occulté

& Ve]

. nitfententiam excommunicationis poft trinam

violato, fi medicamenis , glutine pifcis, aliísve

Óà

"

4

admonitionem ab Epifcopo ferendam; & fi Cle-

rgediis utatur , ut defectum i(tum celet,atq; ita

lis do

ricus (it, fu(penfioni fubjacet, attamen poft fen-

ut virgo matrimonio collocetur.

Refgondettr.

,O

tentiam Juüdicis Ecclefiaftici. . Vide'Tolet.

1. Si prababiliter credatur , quód maritus futu-

(

V

Lib. 1. v. 46. Et Clavem regiam

* rus nunquam hoc vitium cognofcat, tunc nec

UA

lib. 8. c. 7.

ipfa, nec parenres ad id cooperantcs peccabunt.

E E'"rldl :

Uti cum Navarre & aliis desetSanchez de 4*

H ml

;r;m,

ïu«

N : &3 d V De förnicatiaüg '/z'mplz'bli,ï** :

^

60$

t?im. df/þ. 27. 0. 8. Bonacina, alifqu& citati cum

detur. 1.Si ejnsmodi mbä;&rg,velfpre'tia'acrccpi:

Tamnbarino cz*. l. 7. 9. f.$ 2 7. ;. Rario efl ;

ex pacto futurz copule , quam procus paciíci-

quia tic nullum infertur. marito damnum ; fed

tur , & illa feu fité , feu veré promilit, nec reci-

j

neque puella illa mentitur , non enim ita agit

pere , necretinere poteft, fed omninoreftituc-

animo (imulandi falfum, & virum 'decipiendi ;

te tenetur refciffo pacto, ut modó dictum fuit.

fed folàm animo diffimulandi verum , quodob

2. Quód (i veró feclufo pa&to ex fola liherali

àuíam fiepe licet , & occultandi fuum vitium ,

donatione prociaccepit , & ei certé mortaliter.

quod maaifeftare non tenetur , . nec potelt fine.

conftat de prava & libidinofa proci intentione ,

fai diffamatione. 2. Quód fiveró credatfore ,

adhuc peccat mortaliter virgo , vel puella ejus-

ut vitium füum in mariti notitiam veniat, qui id

modi munera accipiendo, regulariter loquendo ;

egerrimé ferret , fané peccabit graviter contrà

quiafic fovet impurum ejus amorem , -defide-

tharitatem; fic enim prebet occaionem innu-

rium, & fpem copulz aliauando obtinenda : &

meris malis , preíertim magnz averfionis, &

quamvis dicat puella fe quidem accipere , fed

difcordiz inter ipfam & maritum toto feré vitae

nolle confentire inaliquid turpe, adhuctamen

tempore. Attamen neque tunc 3. peccabit

alter. dans femper pucabit admiflo munere à

tontra juflitiam ; quia non folent conjugandi

puella, eam faciliüs expugnari poffe , sícque im-

vitia fua occulta manifellare :: & (icut maritus

pugnare perget , adeóque adhuc peccabit fcan-

fua occulta non maniteflat , ia necfua manife-

dalipeccato. Quód fi tamenin raro cafu id non

flare tenezur uxor , efletque nimis grave & into-

effet ; (icut etiam ,. fi puella non conftaret deli-

lerabile obligare puellam, vel ad fe infamandum,

bidinofa affe&tione donantis, tunc utiquelicité

velad omninó ab(tinendum à nuptiis , 'vel ad

N APYVN

reciperet. 3. Attamen eo cafu munera fic libe-

i inferioris, & infinz fortis;

nubendum homin

raliter donataà proco, & quamvis illicité acce-

alia elt ratio de venditione, in qua vendens tene-

$taà puella, non tenebitur hac retituere , fed

tur manifeítare vitiüm mercis , quia iu eo con-

retinere poterit , ut polt alios bené cenfet Tam-

tractu ita confuetudo obt

inet , non ita in contra-

burin.citat.»5. $ 3. Ratio elt ; quia recipiendo

&u matrimonii.

?

non peccabat contrà juftitiam , jamenim libera-

y83 lll Virgo,. & quavis fzemina etiara corru-

liter ea dedit amafius, fciens, puellam ea non.

pta , etiam meretrix qualiter licité poffit pro ufü

Acceptáffe cum paclo copule, utfupponimus ,

corporisfüiexigere, recipere, retinere merce-

quantumvis eam fperabat; quaré fiíua fpe fru-

dem, ex profeffo dictum elt in feptimo Przce-

ftratar amafius , fibi [uzdue imprudenti credu-

pto- p. f Decal. e. y

»4 . 13 4- Ubi de acceptis ob

litatiámputet; [icut quando quis gratis fervit ,

tgrpem caufam.

É

munera dat, vellargitur Principi &c, intentio-

Accipe hic compendió.

I Ante patratum ftu-

ne ac fpe acquirendi , velobtinendi beneficium ,

d

prum vel peccatuin debet virzo refcindere con-

ac officium pingue , & pofteà fpe fruftratur,

l

tra&um , quippe de actu 'illicito , & coafe-

Principem vel Épifcopum nullo jure ad refti-

li

quenter prctium jam acceptum reítituere , cum

tutionem coget , fed fuam in'gmem Ípem merito

ipí promitfis flare nequeat, 2. At veró poíl pa-

4

deplorabit.

i

watüm jam ftuptuim poteltlicité & juil exigere,

.Ex di&is ordinis gratid confultó prarmiffis

ac reüinere in confeientia ; non euim ell pre-

jam patet, quid fit dicendum de ftupro velut

[lle

tium pro peccato formaliter ; (ed pro ufü cor-

paffivo ex parte virginis fponté confentientis ,

g*

potisífui materialiter , quatenüs alteri bonus ,

effe nimirum per fe folüm peccatum fimplicis

dlle

utilis , ac deleCtabilis , .ac confequenter pretio

fornicationis ex dictis: N. I. Nunc de ipfo ftu-

ll«

&eltimabilisefl. 3. Virgo pro prinio ufu füi cor-

pro velut activo ex parte itupratoris, ejufque

lfl

poris, imó & quzlibet foemina honefta poteit

malitia , & obli

Jte

gatione reüituciqnis pquc'ulli»sL.

petere & accipere pretium ,. quantum ipfi pla-

qgcnäum etit. -

t

ectj quia in his rebus, quz pretio flatuto ca-

ao

rent , necfunt neceffitadi communi necelfaria ,

SECTIO II

(el

tanti res poteft vendi, quantieam afftimat ven-

J

ditor:'at virgo , vel puella honefta poteft fanà

De /i'uprq Óf Rapta.

.lf'

plutimi fuam virginitatem , vel honeítatem:

S UMMARIUM-

plv

amittendam z(timare : unde tales metu, vel dolo-

J$f. Stuprum quid ?

fedu&ze , etiam ex hoc folo capite jufté exigunt

J86. Ejusmalitia duplex cumomere veflitutionis.

matrimonium ipfum à ftupratore juxta mox di-

$87* Siffattwm Vergiie 2nfzta.

ij

388« Dmà Probabiliter et

dl

«enda. Atveró metetrix non poteít jufté pete-

tzente.-

fam fE ffat. cum bérgine confime

te , vel accipere, ni(i quantum plusminus folet

$89 Probabi

)crllkä

?fus tamen ?üm/tälx' eff foliam fimplex forzs«.

ipfa à cetetis conquirere, Uti cum Lug. &

catzo.

jist

y2o. 42 nullam rbjätutiomm obligans per fé loquendg.

aliis docet Tambur. eir.c. g. $. 3. .

2j. Ql.em

j i

vide.

y2r Etzam in dubio , 4n Virgo confénferit , tie€ nt.-

3

af

322* dut fEnullum aliud. damnum paffa fity-

ba

4 1Y., At qui

df vitgo 6&& promïita:" copu-

323* Vel non amplius fuit Virgo.

futie

" s g

àm, Íeu ufum corporis , aut faltem fpem po-

44 Stuprator Girginis infit& (ine promi[ffrone matrimo-

tundi faciat amafio, & fic pretium, vel mune-

72 , tenetur illam ducere geldotare,

p

J48.. DefloratorVirginis cum promiffione matrimonil

.Ta accipiat ?. praxi valdé communi ,, & vocant

ferá ,

fi

j

vUigO: precot dacere in fane fatuo. Refpon-

399- Seu ffGA , tenetur eam ducere.

Paks YV. SACRAMENT,

6722

n kx

0. N;[i

asl

606

' 9 beol, .Sacramääzt.

Pars l. Cap. ].

600

CNif accedat Alia jufta caufa Exmfzm. )

nii,þ mag-næ'dotis,vel remunerationis,promöiïae

6 01

NG u obf

gte oto cafhitatis.

nis ad aliud pingue matrimonium.Caterum his

622

e-T

[2)

C-;E!t'["(! excufzntes ?

a,

212

caufis invitam puellam reddentibus feclufis. — ,

407

7

JII. Etiam íluprum laté fumptum feu deflo-$8$

402

L

pena raptoris.

642y

alia quoad faminam vaptam , Vel ?i oppref-

rationem virginis confentientis, ac libere volen-

j

fem-.

Y

t

tis effe peccatum fpeciale in confeffione expli-

toprié di£tum eff concubitus viri

candum à ftupratore cum aliqua obligatione re-

!u

L Aenm virgiueiavita fennon cou[eatiente ; Ttri-.

ftitutionis : docet feré communior DD. pra-

i

&iffimé hic quandoque accipitur pro concubitu

fertim antiquorum D. 7bomas , S. 7dntonin.Ca-

&

viri cum virgine per vim coacta & comprefla

jetan. INavarr.Syluefler, Armilla, Azar.Filliuc.

j

tantüm.

Latiüs, & fatis ufitaté accipitur pro

fuprà citatus,& fane probabiliter . rem zftiman-

D

concubitu viri cum virgine quacunque , quo

do moraliter: nam communis feré omnium elt

(0

ejus virginitas violatur, five ea confentíat, f1ve

perfuafto,eum, qui virginem etfi confentienteni,

non. Latiffime autem etiam in Sacra Scriptura

tamen inducitadítuprum , ultràfornicationem

ä.

& Jure quandoque accipitur pro quavis fpecie

communem fimplicem , committere fpecialem.

)

luxuriz , feu quovis concubitu five naturali;five

deformitatem , & aliquam inferre injuriam , &

innaturali ,' ac contrà naturam fa&to cum virgi-

ipfi pueilz , quam inducendo , et(i non invitam,

ne, femina , velmafculo. |De hoc ultimo hic

Í

privat magno bono integritatis corporis , &

non eft nobisfermo, fedde ftupro primo &t fe-

multo magis parentibus, vel tutoribus, fub quo-

2

cundo modo accepto.

rüm cura vel cuftodia virgo conítituta erat, fi

L

contrà eorum voluntatem & diligentiam virgi-

N

" s

W

Stapri malitia.

nem de'f]o:axcins faltem hac erit circumftàntia

1

1

Tuprum propré dictum fcilicet defloratio

aggravans , quz à confeffario meritb expendi

1

;gül;

virginis invitz , feu noa liberé confen-

debeat. Quaré ficut in foro externo deflorator

t

tientis, ac contrà füam liberam voluntatem,

virginis, etiamft volentis, cogitur à Judice eara

prater peccatum mortale fornicationis, eft pec-

dotare , lege fic ftatuente ob bonum commune ,

[!!

catum contrà juftitiam graviffimz lcilicet in-

ut notat Leff. [ib. 2. c. 7. ». 44. aut faltem folct

€0

juria illatz virgini & ejus parentibus, ideóque

condemnari ad poenam,feu mulétam patentibus

neceflario in confeffione explicandum , & indu-

lii

ftuprate folvendam ; ita in foro confcientiz

pis.

cens obligationem compeníandi omnia damaa

confeífarius poenitentem. ftupratorem ad ejuf-

virgini inde confequentia , juxtà modos infra a[-

V,

modi poenam per modum poenitentie , faltem fi

fignandos. .Eff omnium extrà controver(íiam ; Et

crimen aliis notum (it , obligare meritó poterïg $

iT

ratio manifeíta eft: omnis enim per injuriam

ut notat Lajymaz. citandus. 'T'amen

?

ifn

damnum infereas alteri peccat contra juftitiam:

i

]V. Probabilius & verius eft , ftupru

m, !3??5'99

L

atqui cüm virgiaitas , fcu in'egritas clauftri vir-

deflorationem virginis confentientis , non cíle

i

ginalis fit donum quoddam fuipretii & afti-

Q

jt

peccatum fpeciale diftinctum à fornicatione

mationis apud homines, tum in fe , tum in ordi-

tor

nead (tatus. in Ecclefía fufcipiendos, fcilicet aue

fimplici , confequenter nec explicandum in

atj

confeffione , neque per fe uliam parere obliga-

matrimonii , autReligionis , graviffimum fanà

Ín

tionem reílitutionis in foro conicientim. — Ita

infgrt virgini injuriam,ac damnum, qui invitam,

cüm Scoto i» 4. difl. 18.4. 2. communis RR.

hn

feunon liberé confentientem ftuprando contra

Y

Petrus Navar. Suar. Pafq. aliis citatis,. Leff.

ejus voluntatem liberam, clauftrum,feu integri-

DT

citat. Sanchez láb. 7. 7Matrim. difp. 14.Layman.

tatem virginalem violat, & eripit : ergó contrà

lib.5. part. 3.€. 13. Tamburin. citat. c. y. $. 3-

J

juftitiam graviter delinquens reftitutioni obno-

Ifi

xius fnanet.

sum. j. Ratio eft eadem, qua fuprà data de

;87 .. Cenfétur virgo autem

4invi.ta , nonlibe-

. Virgine in ftoprum confentiente : non enim hoc

eft fpeciale peccatum contra caflitatem , quia

lii

réconfentiens , ac contrà fuam liberam volun-

t

fupponimus concubitum fieri modo naturah

tatem (tuprari. 1. Maximé, quando vi , vel

intrà vas debitum : neque eft peccatum fpeciale

ireii

violentiá phyficá coacta ,. opprefía , vel fübacta.

&ndi,

contrà juflitiam : non enim infertur injuria ipfi

eft. 2. Quandó metu gravi in coniftantem pucl-

linyj

lam cadente v.g. mortis, infamie, attocium

virgini ftuprata fic vol.nti , & liberé confen-

tienti in ftuprüm , & confequenter in quodcune

f

verberum , vel alteriusgravis damni ad ftuprum

ue damnum confequens , juxtà notifüimum,

P

ada&taefl. 3. Quando etiam metu reverentiali

illud : Felenti non fit injuria : ergo ut dicitur. L.

D hi

adigitur, autper conjunctam minis precum im-

2.ff. Deinjur. Anlla eff injuria , qua in volen-

!wt 016

portunitatem , cui puella non facilé refiftat

&i I"am

( namfolas preces importunas , fecluíis minis ,

temfiat: neque tamen infertur injuria parenti-

bus virginis , quia hac fui corporis, quoadhoc,

W

il

vel metu reverentiali , non fufficere, contrà ali-

H

quos apud Dianam part. 2. tralt. 16. vefolwt.

domina eft , ut poffit eo vel nunquam uti, aut uti

? do

hu

: (

48- non diffentienrem , veriüs docent Vaíquez ,

legitimé, autetiam illegitime abuti abfque ulla

. injuria cujusvis alterius: ergo &c. Reftat er-

& alii cam Tamourin. eap. f.$. 3.mum.26.)

4. Quandó dolo ac fraudibus feducta eft, ut

£9 nunc ex

plicanda obligatio ,rö&ignïx;ipqis ex

] mbdü[m-

flupro.

Q

Mi dülu

promiflionibus äc"tis & fraudulentis marim»

d

i

$n

m

€

z

&gn Dc jiupra' e FaAbu. o

607

]

)

um

pratorem in. confeientià aüté jüdicis. fenteu-

- SinprAtor Virgisis con[entientis.

tiam : utpoté fi deflorata crimine o

1no.ma-

j

-- J 1 ad nullam in confientia , per felo-

nente occulto; zqué honcítoim ac ütile matti-

g | 9,01 ;

quendo, tellitutionem obligatur; neque

inoniüm confeeüi

ta efL, vel confeqüi certo pof-

fit.CommunisDD

r

; Navarr, üc.rque. Corduba,

ipfi puella ; neque ejus játentibus faciendam ;

iulte minüs puellam ftupratam ducere obligas

P(a. alii cum Leff. Laymaz ; Litgo. citt; Ratio

6f , quia pro.injuria fola ; feclufo omni damno,'

tur. Hac jam probata efLs. praced. quia fcilicet

tunc ftuprator non peccavit contrà jullitiam ,

qulia. debétur teíLitutio; fed taitum fatisfadlio-

cujus folius juftitiz violatio inducit obligatio«

per fententiatu judicis: atqui ir propofito, äüel*.

uem reflitutioaisin confcientia. ^ Sed dica .. /»

la deflorata. nullum. damnum compentabile

paffa iipponitur prater violationem. claultri

ten[cientia, nam in foro externo ob bonumi,

commune,X impedimenta flupra puellarum na-

Virginei; quod eít damnum irreparabile, &

y

urà fuá facilé jndpcibilium » Lege ita ftatuente;

altioris ordinis, neque ullá pecuniá vel ptetio

i

eflorator virginis etiam coníeatientis à judiee

&ilimari , ac compenfarl poteft , adeb j Ut

cogitur illam dotare, aut mul&lam parentibus

quandó à judice ftupratori indicitur, pecuniaria

folvere; ut pauló fuprà notatum eft. 2. Dicoper

pena puellz vel ejtis parentibus pro eo damno

fe legueudo ; per ascidens enim deflorator vir-

ápplicando , procedatur potius per Viàmi juftie

ginis etia

»

onfentientis poteft fieri injuriofus

t vindicativz in fatisfa&tionem injutiz, quàmi

& reftitutioni obnoxius ; üt fi domui páternz

commutativé ia compeníationem damni, -

yim inculit, fi crimen cum puella confentiente

. Quéd fitamen puella deflorata ob pericu-

ecculté commiflum ipfe ftuprator promulgavit;

lnm deinceps noh bene nubendi aliquid accepit

fion (ine infamia & damno ipfius puelle ac pa-

à defloratore , quamvis illa deindé optime n&-

rentum , ütique tenebitur damnum inde fecü-

píetit, poterit in conícientia illud accepcüm

fetineré: quia periculum ill

tum compenfare puelle, & ejus parentibus ,

ud non vbencf:' nu-

modis infrà affignandis. [tem fi tali modo folli«

bendi pretio fuit ztlimabile.

IV. Et liin, quando quis etiam vi, vel metu;f93

eitaret confenfüni puella , quo facilé credatur

communiter ; eam confenfüri praebuiffe ; ut

áut dolo cognovit puellám putatam virginem ,

[

quatn tàmen certe non comperit effé virginem,

i noctu per feneflram in ejus cubicülum irre«

z

pas aliis vide;n.sib'us?,' &c, vide Tambür, eítat.

& copula occulta manfit ; ad nullam ei obliga-

W'nd 6,'

toneim five reílitut;oriem obligabitur. |Uti

i

f91, IL. Quandó dubium eft, ái virgo, vel puel-

cum aliis ecté docet Lugo4ifp. 12. fe&. . n.ig.

Ratio; quia ex una patte clauftrum virginale

inetu ;

la fponté confenferit, àn veró fítüprator vi,

fraude adegerit, nec ne , ad nilhil is

üon ipfe ; fed alius abrupit ; & ex altera parté

ij

^ — ebligal

; juxtà communem DD. Ratioi

2ullum novum damnum huc fpectans evenite

k

qu

puellg

V

in eo dubio poffidet certa libertas ftupra-.

poteít ex illa lia copula occulta maneti-

oris , cüm debitum fit incertum : & Ípecialiter;

te — At fi per flupratoris cül

pám patefacta eít

u

delitls

3

violatio , unde difficul

l«

" ifdubio son prefumitar , fed. démous

tas major eXorta áàd nu-

:,'ninza prafamicur dqfi&tiü

ptias, utique reft

2

itatio debe

bitür: ut cum Zef.'

j

& alii

s docet recté Z

A

fg&pdigkoäim'if( L.,ä.-jf de dubiis.. chquä

ugo ibidem. Hls ita fup-

Y

erb quando certunt eft, flupratorem vi, vel

poütis'& fepofitis.

IPJï

Á

h

fraude , aut promiffione matrimonii vel dotis

á

pucllam aliàs invitam ad ftuprum adegiffe, fed.

(ffe[;tjtu Virginit

j

diriita ,abétü , vel fran.

*

dubitatur, an ipfa fuetit virgo inventá , nec ne,

: de ; fine ulla py

ómil/[ioue matrimonii,

emnin

udicandum eft fuiffe v

itginem, & puel-

Yf

la id afferenci fides adhibenda e

letenetur füb disjürickione vel puellam iny 94.

UH

ti,/& confequen-

uxorerii ducere ; fi ipfa & ipfe velit$ aut

. terducenda, vel dotanda à de

floratore ; aut ali-

fii

a5

üra

ter

amnüm cormpenfa

E

"nf

vel ipfe nolit; aliter damnum füfficien-

dl

ndum , juxtà inirà di-

ter compenfare ; utpoté fufficientem: dóotém,

éenda. | ltacum aliis

Lugo cítatus difp.12 .

Vel pecaaiam prebendo ; vel alite? procurándo ,

| [P(l

)

coo X n $. Ratio; quia if dubio illud poffidet ,

&t zeque borias nuptias fortiri poffit; ác fi non

5

ptiüs eft; atqui prior eft virginitas

j

pequa

ätäralis,

àm non virginit

4S : ery

quip-

cortupta j fed intacta fuiffet ; quare fi rhalit de-

u

flotator puellam tali modo dotaze, vel com-

poffidet ii dubio,

€c ejus poffeffi virici pos

perfate ; non cenetur éam ducere; ante jüdicie

ub

teít

; liili ex aliis poten

ul

tioribus conjecturis con-

fententiati ; quantamvis puellavel ejus parérites

- ra illam colligatar pr

efumptio ; qualis effet , (i

Cüpiant; petant, & urgeant. Ita 4delisa ; Paf

gt

- dpfa habitaffecin

n

prollibulo, vel, zlfud frequcm

$t2 , aliisque citatis Leff. /jb. 2. c: 10. dub a,

tàfle doccatur.

44

Layman. eitat.c.1 3:5:2. l'ambur.e.g.$.374.29.

lI Caterómr univerfaliter hic f

u

pp'öfleü-ï

eulh

du

€

"Contta eAfzor, & alios quosdam. — Ratio eftz

fl,quandó virgo pägjl!g:uxü ftapr

"quiaisi alternativis debitis debitoris eft ele£tio:

j

modo;

cunque etiam per vii

meétutri, fraudem,

"àtqui ftuprator feclufa omni promiffioe ma--

1155 f *

Scl dolum , nullum aliud d.

amnum paffa eft,

*trimonii rion tenétur abfolute & determinarà 44

dacendam puellam ; cüm m

béac

ial xærhxl, feu nllam r'd&iï&ti

onem ob lig.ääf ftás

atrironium de

SIHI L

effe

"

,

D

us

P

' 9beal, Sacrautent, Pars W. Slap. IIIf

[

608

dicis ï'exuentiim , telte etiam Navar. (. L6. xsmr.

l

fed folüm. indefinité tenetur ad

/

gfïe liberom,

damnum illatum ,

adóque

16. Nos autem hactenus in fqto;confcientiæ*

compenfandum

locuti fumus. . Quid in his agendum iu dubio,.

^

fl

iVä , V€

l alternativ

& , ut vel ipfe eam du-

disjun&t

] aliter ad zqué

vel quandó

virgo deflorata indé nullum dam- ^ -

cat, aut

fufficienter docet, ve

*

ü

bonas nupti

as promoveat : ergó ipfius debet ef-

num paffa e

Q, fqnfqlfo jam Pfæmi 1mus 5,»'4-

li

Íeelectio mo

di compenfandi , non virginis, vel

qed;

N

Unde neque in externo foro co--

$. IV.

qul

ejus parentum.

ii

i folet ftuprator ad matrimonium , fi illud non

rator &irginis cum prorzji[z'aïrze mairi-

lg

romifit , fed aliter compenfare poffit, ac velit.

a

monii (esm veva , (tn fidla.

f0

nod fi ergo puella violata dotem'vel aliam

l

compenfationem ;gquat »fibi ,i.Pü imputare de-

4

L (CyUi defioravit virginem"pgrfüafam verif98

bet.

j & ferià matrimonii promiffione ; multó -

«

D:

$9

II. Atquid

fï duþrator pecur;iä , vel aliá vi

fnagis fi etiam juratá, fir

1e dubio in utroque foro

careat, quá damnum vitiatz virgini compenfet ,

A9

obligatur ea

m duceré, cum ea matrimonium

q

obligatárne tunc faltem eam ducere ,adeoque

celebrando ,.

& cori.fummando;.niü legitima in-

invitus? Refpondet re&té Lugo citat. f1 non e

£

tercedat excufatio. Certum apud omnes. Katiez

magnus exceflus & inequalitas inter ipfum & .

facioutfacias, '

.

quia tunc fit contraétus onerofüs,

fides

[

ipfam, omninó obligabitur : quia juftiua urget.

in hunc modum : promitto conjugium ,

omnibus viis moraliter poffibilibus compenfa-

ufüm corporis : ergo fi illa hac promiffio

ne ac-

?

r

füni

o

[

re damnum : at. hic eft via moraliter potfibilis:

ceptatà ufum

corporis conceffit .0

ergo&c. Atvero fi maynus fit exceffus, & inz-

fe&tüm exequi obligaberis,neque .

conjugium pet

qualitas, aut aliud grave quid occutrat, quz aliàs

tunc poteris uti privilegio p

timi bimeflris, ac de-

folent fponfalia dirimere, non obliggbimrdcflo-

dienda, nec eam ifi-

liberare de Religione ingte

rator eam ducere , fed folüm tencbitur alias vias

de quo inferius ) fed de-

gredi ( ettamfi vovifíes,

um confurnare, jux-

fu

compeníandi quarere, fi fpes fit illas inveniendi.

bebis, eà petente, matrimoni

?

Ratio eft: quia nec in aliis debitis obligatfolutio,

ta comuniffimam DD. Mci omnes contt

à Bafil-.

bu

f

uando long? plüs experidere opus eít, quàm fit.

"Pozt.

Quia r

e€

ulariter promiffio matrimonii —

valor ipfius debiti ; prout elt in propofito.

1

quid enim utilis ciï'ctjonjügii ;

bt

hocimportat ;

$96 . lil. At quid fi defloratoromninó depereat, &

confeníus de praefenti,

feu matrimonium raium .

du

petat ducere puellam defloratam , fed 1pfa nolit,

linquenda effet. Dicetamé

fim

tantüm, fi ea deinde re

aut parentes, aut ommnino contradicant , prout

regtlar itér,

quód fr'enim i

n raro cafü per folum *

Cb(z,[

non raro contingerefolet. 'Refpordetur adhuc

B

[

mnatcinonium ratum,

& non confummatum

puclla dote vel pecunià damnum compenfàn-

totum damnum püell violate refarcitetu

Fs

p

dum effc., Communis apud citatos.. Ratio eft:

Pontii, &

tunc utique locum habet fententia

p

nam quia ex una parte virgo invita vitiata non

aliornm apud Dian. parr. 3. ;radt.

4* refolut.

fogi

debet fine debita compenfatione remanere :

a20j. EtLug.difg. 1. $c8.

j:n4

g.fuäiz.g'.i'ä

fatl

ex altera autem . parte non poteít ipfà cogi ad

nimirüm tunc matrimonium ratum tant

T

matrimonium, quod omnes Canones clarnant,

imo tunc deflorator, fi Religionem vovit , tene-.

&i

debere effe omnino liberum. | Accedit iniquitfi-

um implere , &

retur non confummare , fed voc

mum fo:e, eam puellam, quze paífa eft inju-

Religionc

m ingredi ; fed cafus ille erit rarfis — -

f0

ziam ftupri , obligariad fübeundam aliam inju-

T,.

"

go HEPA

mus. Deni

E

q; confentiunt DD. apudLu

r

riam majorem involuntarii, feu inviti matri-

fi vir virgini deflorandarferio

promit- -

i

monii. Denique ftuprator invitus tenetur red-

32. Eduam

ig-

tens matrimoniu

m fit altioris dignitatis , vel fta«

fitg

dete, quod abitulit : fed abítulit libertatem d

bere ducere non obftante illa

né nubendi; ergo hanc debet reddere : adeó

-

tüs , adhuc eam de

"

.

X

mmg

exceffu: quia tunc

7

"

ratione verz promiffionis

D

que neceffario vel ducere ,/ve,l fi nolis ,aliter do-

ille exceffus , nifi accederetalia

tate.

debitus eft etiam

li

caufa excufans ex infrà

enumerandis. Secusmox —

;91.. 1V. Qui

df prdgus folüm violenter ofcula-

H

£us, Vve

dicemus in promiffior

e fifta matrimonii.

tf

N

] violenter , vel invitam tetigit puellam

ftupravit etiam fi&té pro-$£99

W

cum ejus infamia & nocumento fimili , ad quid

.. JI. Qui virginem

"

mittens matrimoniu

m fine tntentioge fe obli-

&

obligatur ? Refpondetu , debere refarcire quan-

tenetur eam

titatem dampi ; unde fi fufficienter refecit dam-

gandi, ac im;

.

plendi promiffum ,

[EW"

ducere in con

?

í

fcientia, eriamfi nulla adfi

it pro-

[Hau

num dando modicam pecuniam füuprà dotem

foro ex«

miffionis prob

atio. (Erfi tunc non in

Qn;

1

puellz anté habitam , non tenetur eam integré

terno.) Com

*.muni(üma cum D. Th. £

5 4. diff.

"Weto

dotare , multó minüs ducere, nam proptereà fi

defloratam etiam vi., deflorator ducere velit, eà-

:48. 4- 2. «d 4.

Ganchez lib. 1. teatrim. difp. 10.

Iflg [j

quia ( prater certiffimam.

40

que confentiat , fatis jam injuriam reficiet ,-nec

alii paffim.Ratio elt ;

-

obligationem ex d

elicto d

amni injuffé illati,

hi

i

€titpecunia fuperaddenda. " Quod veró ex Exo-

fari non poffit ) adhuc füb-

€1 22« tefertur c. r. de adulter.. $i fedwxerit quts

quod aliter compen

iRU

fiftit contractus onerofus inno

minatus ille ; vir-

y

viTgineho nosdgps defponfatam , dormieritque

rIO

véra acceptata

al

: €um a, dotabit eam, &j babebit eam 1s:xorem.,ex

go enim promiffione fità p

k]l !el

p

&

conditionem fuam im plevit ,

& ftaprator iltam

dqua G pornalis eít, neque obligaas anté ju-

eon-

b

A

z

]

609

;&äïLL*Wäwaöfääwfu

conditionem , feu ufum . cor'p'orïs acceptando,

tum Egcl'eüäe j ita dicin äo&rof cafu propofito,

ipo.íacto de novo.cenfetur confentire in futu-

Nec excufübitur femper tunc a matrimonio de-

co?enie

rum matrimonium, quamtumvis ante fi&t& pro-

florator ex eo, quód fuum votum |

x

miferit: ergó obligatur ad eam ducendam in»

tum fceminz, quia potuit illa crede

re,ü

lud vo-

conícientia, &t ad hoc ipfo modo avertenda

tum, ut fieri folet, fore cïifp':niändümi;—quam;

damna puellz ex admiffo ftupro fecuta ;necfuf-

quàm in noftro cafu nulla opus eít difpenfatione.

ficit compeníare dote, vel alià vià equivalenti,

illius voti Caftitatis ad contrahendum matri-

quia promi(fio perfonalis fuit de danda fua per-

monium, & debitum reddendum ( jam enim

lona: ergo in ipfam perfonam puella jus acqui-

audivifli non effe obligationem fervandi hec

fivit, & confequenter. injuria fieret puellz , fi

vota in concurrentia dictz promiffionis matri-

non ipfa perfona , fed aliud , et(i damno zquiva-

monii, ídque in favorem virginis violatz ) fed.

W

lens, daretur. Sicut f cibi jus eft in hunc numero

folum ad hoc , ut vir poffit petere debitum ; G-

*

equum , non fit juftà com

^

à

l

penfa;io in pecun!fa?

poft mortem uxoris aliam ducere.

x

vel alio quivalenti.

IV. Caufz porró excufantes , ut deflorato

Nox

(( 6co. Exeipe rürsüs, nifi accedat alia j

u&a cagfa,ex;.

rion teneatur ducere puellam defloratam, feu ve-.

- - €ufans, exinfrà enumerandis: Et

Ínecialiter hic

1à, feu ficlà promiffione matrimonii indu

4

- excufat , quando feemina fe ipfam decepit fciens

vel deceptam, funt fequentes.

füilicét, & advertens promiffioner effe fiCti-

L Si fuperveniat impedimentum dirimeas:

tiam ; ut (1 tantus exce(Tus. dignitatis fitinter ftu-

"indifpenfabilc : Ut fi deflorator pofteà aliam du-

pratorem & foeminam , ut hzc facilé potuiffet

xit uxorem, fi Religionem profcflus eft: nzzi»

dignofcere fidionem iliam. — Item fi ícivit etfe

impedimentum dirimens inter ipfos non facile

àd impoffibile nemo tenetur. ' Si verófuperve-

nit impedimeatum dirimens difpenfabile v.g. -

difpenfandum. — Item (i vir ftuprator iis verbis

ambiguis utatur, ut facilé appareat illum finge-

affinitas ex alia copula cum confanguinea illius. .

puellz, certe tenebitut difp&nfatïoncm*imploraf[

se & velledecipere, ut notant DD. citati omnes,

. nc enim mifella volens decepta (bi ipfi dam-

re deflorator ; quia debitor femper ten*tur adhi-

bere media faltem ordinaria ad folvendum debi-

numimpetare debet. — Infuper etiam , quando

tum creditori : eodémque modo dicendum , f

femina ignoravit illum exceifum viri ficté pro-

mittentis, non eritis obligandus precis? ad eam

tale impedimentum dirimens przceffit promif-

;

fionem ftupratoris. Vide Sanchez6. 1. de ma-

: ducendam, fed tantüm ad refarciendum dam-.

ium per zquiyalens: uti cum alüs docent 5az-

krimon. difv. 0. & lib. y. difg. s. T'ambur. S.g.

»..27.Et generatim dicta fuprà c. 1. De eaufis

- ehez (* Lugocitt.Tambur. v f. $. 3/. 1.47. Ra-

E

tio els quia'ex una parte non 6bïigatur is ex vi

dijfoluendi Sponfalia à n. 25 2..

..Al Caufa excufans eft, fi ex tali matrimonio

Ü

promiffionis, quia ficta & nulla fuic : & ex alia

previdetur vel probabiliter timetur oriturum

, partes fi faemina exceffum illum digaitatis non.

'!l

cognovit, non coafen(it in copulam viro fub

magnum fcandalum, vel malus exitus talis ma-

*

trimonii ; ficut eaim hac . diffolvunt fponfália ,

ratione tant dignitatis : ergo non potelt matri-

ó

moniá tam dignum exigere pro copula, femper

ita etiam. promiffionem matrimonii in noftro

&

enim haberet plüs , quam ei deberetur; fufficit

cafu. Lege eundem Sanchez .ci*. lib. 1. difp. II.

ergà fi eialio modo daianum compenfetur.

IIl Caufa excuíaas eít, fi fcemina deflorata

H "

€01. Ill Deflorator virginis feu vera feu fi&à

pofteà fornicetur cum alio , vel fimile quid di-

W.

promiffione matrimonii. deceptz teaetur esm

gnum divortió committat. Si enim haec ma-

ilfe

ducere , non ob(taute voto caílitatis five poíl,

trimonió jam contractó f:parationem. conce-

li

five ante illam promiffionem emiffo, juxta com-

dit, multó magis concedet non contractó.

d

mune

IV. Caufa excufans eíl, (i virginem fe foemi-

?

^

4

jan

m DD. apud cit. Lugo ( nec audiendus

b

n

"

4 de yoto ,þ:i:"ïs

emiffo oppofitàm prob

na finxit, tunc enim fiet compenfatio , ut ficut

m

Bgle cei

fomina virum

tomittentem matrimonium .

pert- $. trall. 14. refol.33.) Ratïä

t

fl ; quia o^

'igatio voti eft ex fola gratuita pro-

decepit fingendo

t

e eife intactam, fic & ipfe fal-

miffione , & virtute Religionis tantum; obliga-

lit non fervando promiffionem matrimoaii fa-

tio autem promiffi matrimonii virgini deflora.

&am. Quodíi vir proprio erore deceptus cre-

?M!

didit eam effe virginem; &. idcó etiam veré &

» Dbk'

ue Cimbetiam viduz honeflze & bonz famz )

Tervari debet ;xg.]q(ïi'tïal";;äq; duplici, & ex con-

ferio promifit matrimonium , adhuc 'certé. non

T

u

vra&tu onerofo , ut dictam, & ex deli&o injufte

erit bbl—igändus ducére; quia ipfe virgiuem vole-

damnificationis: atqui ordine Juítitia debita

bat, &ífüb ea conditione promifit, non aliter,

yot

il

"onerofa, & debita ex deli&to praferenda funt de-

Neque eo cafü, faltem copula manente occul- — .

bitis ex promiffione gratuita tantum , etiam ipfi

ta, erit aliquod dàámnum compenfandum fzmi-

jn

DEO, vel Ecclefiz fa&z, in communiffima

nz jam anteà corruptz.

Ad fummum ergó te«

jf

ii

Jemnium Sententia: ergó; &c. Sicut fi centüm

nebitur ei folvere pretium pro copula ipfa, in

florenos v. g. promittas Ecclefiz , & centum

quam in gratiam viri confenfit puella. -

,

V. Caufà excufans eít, (i promittens mattia

( v

'aureos debeas alteri ex conttactu, vel delicto an-

teà, Vel-þgüeä facto , prius debes reddere debi-

monium pro ufü corporis ipfam copulam qua«

m;taü

Wi

tem ex contracta, vel delicto, quam folvere vo»

cunque de caufa non obtinuit, fed folàm oféula

f !

& ta-

pul

G$gg 3

D

610

qbal. Sacratmtut, Pdh: Iy. 'Caf,. ill.

& tatus quantumvi

s impudicos, cüm enim ipfe.

nifi valdé accidentalite differre à ftupro , & '&ä-*-ï

pter copulam, ut fups

dem prorsiis ratione culpz. & obligationi reíti-

pro

miferit conjugium pro

:

ponitur;

son debebit ex folis ta&tibus,:

At quid

tutionis obnoxium effe, juxta omnia dicta bac

li ejusmo

di ofcula & tactus veniant in cognitios

Sc&ione. | Differt etiam raptus hic definitus à

*

401

nem aliorum cuüfm 1

nfamià & damno virginis?

raptu , proüt eft inipedimentum dirimens ma-

Diftinguendum eft. — Vel enim promififti mae

ttimonium jure novo Concilii Tridentin. — Et

u

[

cimonium pro copula fimul & taéibus illis,

efl abdu&lio violenta pnella.cujtsui à domo vel

Ti

copulam autem non obtinuilli , tunc rursüs nóft

poteflate patersa , vel quafi paterua ad alium

locusm ad coutrabendum matrimonium [ub pote-

a

obligabetis ad nuptias, cum non fit adimpletá

lu

principalis conditio : obligaberis tamen puellát

flate vaptoris ; de qua jam füo loco c: 1. a&uäf.

1

Qu

cotipenfare dàmnum, ut ex fe patet: vél pro«

Pr

mifiíti ferió matrimonium pro folis illis ofculis

. Culpá c pa?rzæ raptorii.

j

jii

& tactibus imptidicis : & tunc Tambur. e£t. s

[) Aptus eft peccátum mortale luxurie fpe-604, ,'

41. cenfet te obligari ad eam ducendam propter

ciale.idami ultrà malitiam fornicationis

put

conttà virtütem continentie , addit fpecialem

W

padum initum, ' Secüs dicendum, fi fi&lé fo«

lum promififti, juxta dicta , Z & 1.

tnalitiani violentiz contra Juftinams graviffi-

: NI Caufa excufans defloratorem, fcu veré feu

[

inam enim injuriaim infert faptor ; ficüt & qui«

Ti

fi&& matrimonium promiferit, eft, fi is quidem

libet violentus ftuprator, feu oppreffor fceminz,

velit puellam, defloratam ducere , fed ipfa jam.

feu virginis , feu non virginis, ipfam contra vo-

p

D

renuat; tunc emim fimpliciter nihil debebit

luntatem iuam violenter cógendo ad exercen-

xuelle , cüm ille matrimonium tántüm promi«

dam libidinem ; efto illà conftanter involunta-

[

Y

ferit, & nihil aliud.. Ex communi Lugo 4?/fp.

tia (.quod tamen valdé rarüm , ut mox audies )

ü

X4. Setl, $. 1. 28. Excepto tamen uno cafu ,

non formaliter, fed matetialiter tantüm peccet -

s

l

ite£

quando deflorator finxit fe melioris notabi

ideóque hóc peccatum & circumftantiam ra-

conditionis, quàm fit mulier tunc enim puele

ptás , feu vialentizi in quocunq; aétu libidinofo

b

la decepta modó indignum compertum jute re--

cum alia perfona in confeffione neceffarió ex-

e

fpuit; ergà tunc deceptor tenebitur ei damnum

plicandam effe, qui

amries in confeffo eft.

ppé iþgc*ïem inptägtemgapu(ï

P

£0l

tatione deceptionis refarcire, — At quid fi puel«

la quidem non renuat ipfi nubere, fed abiuant

Poenz raptoris tum in faéris Canotib

u$ tufl

^l

in Concil. Trident. 5e/f. 24. €. 6« De reformats

if

efficaciter parentes? Navarr. Syloe(l. alii apud

Sanchez, citand. non. improbabiliter obligant:

AMarrim. decrete hziunt. 1. Ut raptot alienze

zi

adhuc ítupratorem |ad alià vià cotirpeníanda

íponíz publicá poenitentiá puniatur.

$. Ut

d

damna pucllz : quia zquum non videtur virgi-

idem nen poffit ampliüs cut ulla alia miatrímo-

A

fiem fine fua culpa incompenfatam manere. At

hpiumcontrahere. Hinc taptus numeratur inter

i,

ATok

certé equé & magis probabiliter ipfe Sanchez

impedimenta eriminis impedientia tantüm ma-

liþ- (X. di/þ-] IÍ.5.I f& & LUgO"O'ih $. 2,9. CuiüJ

trimoniüm, fed hodie' confuetudine abrogata.

i

Tran]

áliis docent etiam tunc ad nihil obl gari ftupra-

3. Ut tàm ipfe raptor , tium ejts adjutores fizit

torem , quia ipfe folüm obligatur ad id , quod

ipfo facto: excommunicati ex "Trident. cit, 4.

AKm

Ht

verà , vel ficté promifit : atqui folàm conjagium

EÉx eodeni , üt donec rapta eft n poteftate rapto-

promifit , & nihil aliud : ergo ad hoc tantüm te-

tis , non poffit inter illos validé contahi matri-

[

fietur , & ad nihil aliud.

:

fi

«t

monium , de quo-

2

uoloco. Pema c,ävpi.e

ü ;,;.&(

E|

a

;

Nota tamen ad dicta in ifta cauf:

a

' sxcufänteg

aliz civiles tihil ad nos.

a

nj

!l

£i ftuprator vel párentes inducere poffit ad con-

Lv

fenfum vel per fe, vel per interpofitam perfo-

Specialia quoad faminam , iil

ópprt ffam.

I

pam, obligári ipfum ad eorum confenfum obti-

*

Z

hi

À

« Oemira vel períóna quavis rapta, velv

,

j

;

5

;

H

lf

aendum ; quia qui aliquid promittit , eriam im«

AT

plicité p

L prefía, ficuc & virgo

iolénter [tugrg

j

;

i, ad :

romittit adhibere otdinaria remed;f ac!

nem faam.

hocut ipfa fit innocens à culpa & ottni

ecato

anem

implendaæ promiffio

V

la

immunis rianeat , duo neceffario réquirüntur.

5-* V. MTM

1. Conflans & efficax voluntas contfatia $ utni-

W &d ï

' Appendix. .

us

inirümi omnem confenfumi in illud opus turpe,

Ym

De raptu C oppre[fone violenta.

€jásq; delectationern conftanrer excludat; quam«

Qj

"Aptusefl violenta abdutlio fæninc;-üdþäfjä

primüm. énim quocunque modo confenferit,

)

i x

603

EN foue cujusdam de loco ad locum ad exercen-

jam «effavit violentia , & incipiet voluntarium

atque peccaturi: riam üt optimé notat D. Thós

0f p

dam libidinem ; quo patet differentia à flupro ;

u

nam flupruni folüm fit cum virgine invita, &€

ilasI.a« q.s. 4j« Llcät, qlü noléns wn"'rt "a

Ie( (

son couferat agendo, conferr tameu voleudo p4-

ET

cum fola violentia , vel fraude ; raptus autem fit

€um quacunque fetmina , etiam viduà ,. coni«

tÍ.. 2. E(t ut étiam efficaciter refiftat pofitive, &

*f

impediat éxtetiüs miotu , agitátione , totóque

th 2

jugata, aliàs corruptá, imó & puero ( qui raptus

omnium. damnatiffimus ) & prater violentiam

connifu corporis , etiam «lamando ; fi fpes füt

"m

*

.

LE

:

:

r

addit abdu&ionem de loco ad locurn. — Undé

fubfid.

ii inmi

A.

pe

trandi, quantüm utilitet potelt ,

"hj

A

md&m)

?iges raptum virginis ïfecumc?rpi f&'c&u; , negg

-

fFatiopabiliter debet;al ioquin «e ipfo, quo qm*;ü

üp[um,

7

,

p

*

-Sedd, 1l D&;imelïuï

n

i tä—mgvpotef'c&debct,,v non fmped;t, cenfebitur

locoadlocum, ut aI'ia tac&am-, & indicat Dia-

faltem interpretativé confensire, adeóque pec-

na part. 9. trat. 8. refol, 2.. Nec confequenter-

«are: ideó enim .Exed. 22. flüprata in domo

raptüs poenis fübjectum ; attamen prater forni-

;

jubetur lapidari , in agronon ; quia nimirüm in

cationis , aut alterius fpeciei luxurig malitiam

domo utiliter clamare potuiffet & debuiffet ,

efíe fpeciale peccatüm contrà Juftitiam ;. quia

quod càüm non fecerit , fponté confenfiffe meri-

etiamíi ea copula non fit cum vi , velviolentià;

to przfümitur. Et fané hocipfo, íi quieta per-

certé tamien eft cum infigni fraude , adebq; cum ..

mamneat, jam cooperatur peccato alterius ( efto

malitia contrà Juftitiam, ac proin fpeciatimin

certiffima effet fe propriz dele&tationi non con-

confeffione aperienda. Sic Tamþur-üua.-cirmt.'s.

i

fenfüram) nihil eaim ille altér à fcemina quzrit,

$

2. HUTA. 17.

quàm ut quieta & accomoda congreflum fuum

admittat.

uód fi propter fuum motum & re-

SECTIO lL -

T

fiftentiam femen viri difpetgatur , invadenti im-

De laceffa.

putabitur , non ipfi jure refiftcnti.. Et recté mo-

SUMMARIUM.

net Layman mox citand.ipfam quamvis viro fe-

£07. Inteflus quid ?

minante, tamen quantüm potelt, fua femina-

6og. Qua ejus malitza ?

&0g. Probabiliter omnes iac

efh us Ffäe zpter confängäfäeä);

tioni refiflere debere , nec poffe voluntarià femi -

mnare,quiaad id nullum jus habet.. Dixiautem:

-fffe affines , in quocutque grad,

. ejufdem [pecied.

j

" , fel lin.w. 5 /ü.kt

quautam utiliter potefl, ci* rationabiliter debei,

&10. lmznceflu iter có

n/?mg'uiäz&o: explicandus eff pr'z;-

utique fine periculo vite , vel fzmz füz , neque

quus', €$ fecundus gradus.

enim tunctenetur invadentem occidere, muti-

K, Ioter affines. primus.

n

6rz. Imceflis 2 cogmatione

lare, vel vulnerare, eito jure poífit , fed retenta

legalz , ö' /þi/rz'i"tmli gr&fdm

conitanti voluntate contraria , paílive fe habere

quadruplex.

613. Quale peccatinm?

potelt: utalibi de injufto agerefíore dixi, Quan-

iltlkuriæ cominiium

,

do ergó fcemina vel fimpliciter , vel ita rationa-

Nkeltus eft. peccatum

1

cum períona conjuncta.

Aliàs dicitur coa-

biliter refiltere non pote,&; confenfu conftaater

€nbitus illicitus inter perfonas con/sygæin:m,vel

exclufo, utiqueà peccato immunis erit; juxta

communem DD. & optimé Toletus Izb. y.«.11.

nes níque ad 4. gradum ; ícd nimisarcta de-

r

nito,

Incefílus enim. non concubitum illici-

z. 12.dicens:: Si fcemina cogeretur ad turpem

lli

a&um , dummodo ifta interiüs non confentiat

tum folüm , fed quodvis peccatum lüxurie , e-

tiam mollitiem , impudicos tactus, ofcula, &c.

m

a&ui , quamvis pateretur ab altero , & fentiret

inter perfonas conjunclas continet, eacircum-

etiam delectationem, fed (ine confenfu in ipfam,

nonpeccabit , nam agens absque confenfu non

flantia in confeffione neceffarió explicanda : nec

inter conjunclas confànguinitate ,. vel affinitate

W

agit,-cum con

£enfu ,aqtem elt mortale. : Sic

« Tolet.

tantüm, fedetiam fpirituali , vel legali cogna-

flie

Exquib

us vides raruhi effe miracul'um;foemi-

tione, & publicahoneftate, ut patebit.

2!2-

u1

nam raptam vel opprefsá violenter manere irnu-

, $ L

nem ab omnicülpa : vwelierea fortezo quis inues-

b

Malitia,

D

N

niet?Uudefapienter monetLugodi/p. 10./e87. 10.

608

$.199.his verbis: In praxi difficulter credenduni

l;ri-

NcePcum effe þ,;ceacum'mo'rcäle graviífi-

effe violentam oppreffionem effe absq; omnicul-

!

mum , nimiscertum ell; indé enim Levir.

&

N

paex parte foemina ,tariffimam enim e(ï?quöd,

20. paena rhortis decernitur inceftuofis in om-

fi velit, non poffit aliquo modo refiftere, ut vio-

nibus feré gradibus cum addito: qsiatantum

lii

lentiam impediat , fed ob metum , ob animi im-

féelus , tantum nefas commierit. . Ec Apofto-

becilitatem , & aliquando etiam ob latentem la-

lus 1. 44 Corintb, g. horrendé exaggerat ince-

o

fciviz affe&tum , quem manifeflare erubefcunt ,

ftum cujufdam cum noverca , feu uxore patris

"

confentiunt foeminz , faltem invité , quitamen

fui ; omnmino auditur inter vos fornicatio, qualis

;'g'alb

confenfus , licét ex parte involuntarius fit , fuffi-

mecinter gentes. — Ratio; quia inceflus prater

j

€it ad peccatum grave: quem confenfum ; ficut

peccatum mortale fornicationis , aut alterius

& congreffum ipfum , debuiffet virili fottitudi-

wr

fpeciei luxuriz fpecialem addit, & continet ma-

(

neimpedire: Etrariffimé contingit virum dele-

litiam. & fpeciem peccati contrà virtutem Pie-

g

€lationem turpem ab invita omninb & reluctan-

tatis, acreverentiz naturali jure debitam perfo-

te capere velle, Z7»c Lsgo.

nis conjunclis, ac jure fanguinis : quia enimcon-

j

606 Petes hic incidenter , quale peccatum fit co:-

fanguinei aut funt ipfi principium noftrum , ut

D

pulaQ de pollutione dicam infrà fuoIoco) habi-

parentes , aliique afcendentes , aut fundantur in

j

ta cum focminá ( veletiam mafculo) dormien-

principio ortüs noflri , ficque nobifcum referun-

tur ad

"T

te, pleneebriá, fenfibus deftitutà , autper po-

Y

j

»

principium ortüs noftri, ut omnes con-

.

iVEv&

fang

uinei

& affines, ideo ipfo naturali inftinctu

»

tionem medicam meénte motá &c. füppofito,.

i

quód ipfa anteà mentis compos , vigilans , &c.

& jure natura debetur eisà nobis fpecialis reve-

rentia, cui directé repugnat actus generationis ,

r

w

——

inid non confenferit ullo modo, vel nec pre-

d

viderit? Refpondet rr. Non effe quidem proprie

ut exemplis à natura petitis pulchré oftendit

oq;l

raptum, ad quem rcquiritur violentg-abdu&ia à

l

od

*

4

as

612

d beol, Sacraiment, Pars IV. Cap. JI; &

biæcufmähïc tota eft ex op,ix;ionum varietate

explicandam illam diverfam qualitatem conjun-

Cionum & graduum ; adcó utfiin quavis con«

de div

erfitate peccati. inceltüs ex diftinctione

ionum & graduum , utrum animirüm

jundtione , & quovis gradu , etiam primo con-

Cc'mjun&

inceltus

faétus in confanguinitate differa: fpe-

fanguinitatis re&tz & transverfe linez v. g. cum

[/ij

matre vel forore propria quis peccavit, fufficie

cie ab inceltu facto in affiaitate , aut alia conjun-

&ione, tem an inceftus fa&us in unogradu &

inconfeffione dicere : commift inceftum; pec-

í

linea talis conjunctionis differat ab incetu facto

cavicum perfona conjun&la toties. Et certe fi

Jl

panitens hanc probabilem fententiam fecutus

[

in alio gradu,& linea confanguinitatis vel affini-

tatis, & ideo in confeffione neceffarió explican-

nolit fe amplius explicare, tenebitur etiam con-

hi

dum fit, in qua conjunctione, & in quo gradu &

feffarius fe eidem conformando, abfolutionem ei

impertiri juxtà dictafuo loco. At veró non fuffi-

linea inceftus fadtus fi/— Communis & tutior

f

feiicentia eft affirmativa. Sed fit:

cit &ftendoin noftra cotuni probabiliori & tu-

Vi

Á

BPESOLUAUOs "

tiori . fententia ibidem afferta & probata , nimi-

li

rüm : etiam circumítantias aggravantes tantum,

609

$

Robabilis Qpiniö eft omnes i'nc,eüus fatos

notabiliter. augentes malitiam fubltantíalis a-

p

five inter confanguineos , live inter aifines,

&üs, ideóque va!de altérantes jud.cium facra-

1

& in quocunque gradu & lineá effe ejusderfpe-

mentale effe neceffarió explicandas in confeffio-

D

ciei , atque adcó illam diverfizatem, conjunctio-

ne. Pro hujus intelligehtid nunc breviter per-

nem, &gracum non effa neceffarió. explican-

curramus inceilus. fingularum 'conj

un&ionuæ

[

dum inconfffione , ut fufficiat dicere : c«»ifi

& graduum.

hs

inceflum. — lrà citandi, Quare r. ineeftum n«

j ï 9. IIJ

ter confanguineos & affincs non differre fpecie

i

l'ntq'lm in con[anguinitate,

ingenete moris , docet ipfe S. Thomxs. 4. 2.

Eccflario explicandus eft primus gr:fdus lecto

4.154. 4. 9. Cajetan. ibidem , & aliicum n

. nez recte:hujusmodi meritó omnium gra-

£n, 2. Similiter inceftus in uno gradu utrius:

vis linee non differre fpecie ab inceftu in alio:

viffimus inceftuseft patris cum filia, matris cum

filio,&c. tam horribilis deformitatis , utneqs ad

At

gradu & linea, cum A'ugzo & aliis docet Filluc.

tale matrimonium concrahendümjn prima ne-

Itii

ératl.20. c. y. . 97. dicens, effe opinionem D.

Thome , ((ajetani , Soti , GC vete "'Thomiftarum.

ceffitate propagationis generis humani divina

ttin

Sapientia vaquam difpenfaverit. / Et probabi-

Vel

3. ideóque non neceffario effe explicandum in

confeffione probabiliter docent varii; eósq; ci-

Jiffimé etiam explicandus eft fecundus gradus ,.

[7

Ratio

tat Diana patt. T« trath. 7.vefolut. 31.

avicum nepte, avia cum nepote ; & econtrà :-

n

etiam grandis deformitatis nunquim difpenfa-

t

W

omnium elt; quiainomnibus iltisuna & eadem

fpecies & deformitas eit contra eandem virtu-

tus , & uterque prohibitus diftinctiffime Levit.

Wt

20. De tertio & quarto gradu vix contingit ca«

tem Pietatis, & reverentia debite conjunclis ;

ET

füs, & tut poffe omitti confeniunt DD. In li-

neque enim illa diverfitas conjunctionis confan-

ibia

guinitatis & affinitatis ac graduum diverforum

neaautem transverfa in no(tra fententiafimiliter

Wtf

neceffarió explicandus eft primus eradus, fra-

quidquam aliudafferunt, nifi majorem & mino-

H fp

triscum forore jure naturali prohibitus , nune«

rem conjunCtionem : magis & minüs autem

alios

non variant fpeciem etiam in re morali , nifi a-

quam difpeafatus , nifi jure poliin prima necef-

Ml

liundé probetur effe contrà particularem virtu-

fitate propágationis generis humani. De lecun-

EUA

tem,vel contrà fpeciale rationis didtamen, quod

dogradu fententiz utrinque probabiles, & tutie,

JUicr

d

hic invenire diffcile e(t5. (irnilite£ juód copula

De tertio & quarto gradu non neceffarió expli-

cando feré confentiunt DD. cüm hi neque de-.

litdi

in tali conjun&tione & gradu aliquando illicita

Il

fit ex natura rei intrinfece , ut in primo gradu

facto affinitatem matrimonium ditimentem in-

d

m

confanguinitatis ; aliquando vero tantum ex

ducant per copulam illicitam, nec auferunt:

jus

Vxl [an

pracepto Ecclefiz , ut in caterisomnibus: ex

petendi debitum conjugi ita inceftuose adulte-

li ]

hoc autem nihil fpecie diverfum neceffarió in-

ranti.. Ratio dictorum eft ; qui licétdiverfitas

dl

fertur ; nam praceptum Superioris aliquid pre-

illa graduum ; & linee non adferat diverfitatem

Uta)"m

cipientis ponit materiam preceptam in eadem

fpecificam pecéati ince(tüs, ut didum eít, ta-

men nimiüm quantüm augent malitiam fub-

r

fpecie vittutis, ratione cujus feu ex cujus moti-

iT

voillam precipit: nunc autem Ecclefia prohi-

ftantialem fceleris inceftüs ,. fcilicet impietatis

& irreverentiz ergà fanguine jun&tos/ficut eaum

n dt |

bet congreffum in illis conjunctionibus & gra»

dibus propter eandem Pietatis virtutem & re-

longé major debeturreverentia matri,quam fo-

Ii

verentiam conjunclis debitam : ergó manet ejuf-

rori, &forori, quàm confobrinz , &c. íta in-

dem fpeciei transgreffio.. Cüm igitur ulteriüs

compatabiliter major & gravior eft inceftusfi-

probabilis fit fententia plufimorun & gravium

lii cum matre , vel filiz cum patre, quàm inter

!W/i;a

D'in materia de poenitentia relata,circumftan-

fratres & forores , & inter hos , quàm inter con-

!]z U

]P'

tfäs fpeciexn non mutantes, fed intra eándem

fobrinos,& patrueles, &c. Itaque fi peenitens in-

d

peciem ageravantes tantüm , non effe neceffa-

ceftum nudé confiteatur , folüm interroget con-

rió explicand

x Qüg[

d

as in confeffione , manet fané pro-

feílarius; an ia primo, vel feïcundo-gïädü : def?*f

lh

babile , etia

tero taceat

Pl!tam

m in inþe&u non effe neceffarió

Iamm

g. IH. 45

'XOrgm ,

AT

m

(

[

)

Z

z

L

$

J 613

i Seä.) 311. p mce Pa

& Il

ter ukoreïm adopvta

miä"

&t adoptatum. ) (ine du-

p

00 aneféus in af

ttate , C boneflate pu-

bio committit fpeciale peccatum inceftüs , ut

DN

blica,

N

tale neceffarió coufitendum , cüm inter eafdem

N inceftu , feu concubitu illicito inter pär-

perfonas , ob fxpé di&tam reverentiam conjun-

: :Gftl

fonas affines in communi noftrá fententi ne«

Cis debitam , Ecclefia conftituat impedimen-

tum dirimensmatrimoniurh. Utrüm autemin-

eeffarib: explicandus eftprimus gradus, & li. -

nez rectz , ut inter patrem & privignam ; ra-

ceftus ifte fit explicandus , ut diftinctum pecca-

trem & privignum ; aut econtrà inter filium &

tum ab áliis inceftibus fuprà di&tis; & an etiam

novercam; filiam & vitricum ; & probabiliffi-

eXplicari debeat illa modó dicta äi*Vei'(ïtäst gra-

méetiam transveríe, ut inter fratrem & uxos

duum feu perfonarum ? rursüs probabiliüs ac

tutibis,quód fic;& fatis probabile , qud non.

rem fratris , qui fpecialiter prohibentur jure di«

vino Levit. 20. e phra(i : sow revelandi turpi«

. Qui autem pecéat cum

N

perfona conjunétá 613 !

tudinem patris ,vel fratris fai.

Non item fe-

cognatione fpirituali contractá ex Sacramento

euadus gradus, etfi graviter prohibitus jureEc-

Baptifmi , & Confirmationis ( cujus duplex eít

cle(iz : minüs tertius, & quartus gradus. Quare

gradus, feu fpecies, Paternitas Sptritnalis inter

in oranibus fufficit. dicere : cvmm'fi inceflum ,

baptizantem ,& confirmantem. Item inter pa-

uel peecavi cu affiae extra primum gradum.

trinosex una parte, & baptizatum & confirma-

tum ex altera parte j & compateruitas fpiritua-

Czterüm ( jam alibi audilti) quando conjux

ince(tum , vel adulterium commifitcum con-

lis inter eofdem, baptizantem & confirmantem,

E

fanguinea períona conjugis in primo & fecun-

ac patrinos ex una , ac parentes baptizati, vel

do gradu , & copuià completà , ince(tuofus

confirmati ex altera parte; nam fraternitas fpiri-

duos poeaas ipfo juro incurrit. 1. Amittit jus pe-

tualis, inter baptizatum & confirmatum , & fi-

YU

tendi debitum , de quofüoloco. a. Etiam poft

ios baptizantis , vel patrinorum exolevit ) is

mortem conjugis non poreít matrimonium

omninó committit inceftum diftinctum : ab

omnibus predictis in confanguinitate , affinita-

contrahere cum ulla alia perfona , Íecundum Ca-

noaeés antiquos , quod etiam numeratur inter

te, vel l;gali cognatione , ideöqüe Ípecialiter ex-

ä

H

impedimenta criminis impedientia tantüm ma-

plicandum in confeffione; quia addit fpecialem

trimonii. Sed certé id ampliüs non eít in-ufu :

malitiam irreverentia Sacramenti, ratione cujus

"d

ut ex /Vavarro, G aliis notat Sanchez lib. 9. de -

reducitur ad genusquoddam facrilegii. Utrum

T

ematvim, di[p. 17. ». . quando quis peccat aut

autem etiam explicari debeat, an factum fit ex

n

euni confanguinéa in primo gradu fponfe de

Sacramento Baptífmi, vel Confirmationis : ltem

d-

t

fututo, &c. aut cum confanguinea fponfi pet .

an in paternitate , vel compaternitate? probabi-

verba de prafenti in matrimonio rato tantüm,

liffimum quód non; quia in omnibus. eadem

u

deformitas,non multüm grauior,vellevier. De-

J

ufquead quartum gradum inclu(ivé , etfi non fit

ibi affinitas , cüm nalla ibi copula intervenerit ,

nique di&ia ha&tenüs de diverfitate inceftuum in

i

d

ut fupponimus: certum tamen erit committe-

confef&one explicanda univerfaliter intelligena

re Ípeciale peccatuni. inceftás carnalis , ut poft

da funtde quocunque peccato externo luxurisx

J

alios bene probatLugo /28. 6. eztat. eftenimetia

intet.perfonas taliter conjunétas , nomn tàntüm

naturalis concubitüs, fed etiam. mollitiei, im-

i

z

taliscopula pro conjugio prohibita graviffime

ab Ecclefia propter eandem reverentiam con-

pudicorum ta&uum &c, v. g. Qui centrà natu.

(td

junctis debitam,con(lituendo in. ea impedimen-

ram coguoíeeret perfonam conjun&tam con-

gl

tüm dirimens publicz honeftatis : quare u tale

fanguiaitate , affinitate , cognatione Lepali, vel

:de

fpeciale peccatum iaceítás neceffario explican-

Spirituali, non ei füfficeret dicere, f& peccáffe

n

dum erit in confeffione , ut non füfficiat fateri -

contrà naturam , fed neceffario explicare debet

N )Ub

vel fornicationem tantüm , vel adulterium tan-

conjunélionem perfonz, ac fateri fe inceítum

hl

r

tum. Anvero etiam neceffarió explicari debeat

fodomiticum commififfe ; quia propter revé-

gradus,vel qualitas perfonz , cum qua peccavit ,

rentiam naturalem propinquis debitam , ultrà

t

nalitiam fodomiz & mollitiei

puta,utrum cum matre;vel forore , vel filiafpon- -

; habet malitiat

t) [J.

f& ,aut econtrà cum

patte , vel fratre, vel filio .

inceftüs,ut bené oftendit Filliuc: tra&; 2 c. f-

d

b

fpaafi ,

fic de czteris dic eodem modo? . ( utfu-

?. 106. Quamvis tale peccatüm non impediat

gmls

matrimonium , cüm nullam inducataffinitatem,

[gmm

prà de confanguinitate ) omninoó probabilius

ad quam requiritur feminatio intra vàs naturale :

o

& tgti.üs',qcuï?d ficsaec improbabile ; quöd non.

nec per illud incurrantur poeng in inceluofos

u

(& 1N..

laiz ; quia poenas fulminatur contra inceftum

f p

proprie dictum , id eft, cutm copula carnali: aa

'I'ncg/ïtvav"" in cog

natione lezali , c [pirituali.

T

veró rursüs necéffatió explicanda fit diverfitas

[C()n' 4

peccat carnal

itér cum perfoua conjun-

conjunctionum & graduum in ejuímodi inceftu

' D

s.

n

:

nu u

P

a Cognatione

legali C cujus quadruplex

innatufali?rutsüs probabile,quód gon , cüm oma

t qo

ze&

gradus. 1. Inter.

adoptantem perfonem &

nes fint ejusdem fpeciei,& folüm fecundüm maá«

&

adoptatam,

ejüsque defcendentes. 2. Interado-

gis,& minüs ineadem fpecie differant: (ine du-

ptatum & filios lepitimos adoptantis. 3. Inter

bioautem tutiüs,qu

»

od fic , juxià jam fepé tepe.

j

uxorem adoptati , & ipfum a

tita.

ll

doptgntcm. 4. In-

PAM; IV. SAGRAMEFT.

Hhhh

SE-

"

bl

]

:.Sïbeol. S;?cr'amcug, P:i?f.f TP Cap, Ti

614

violatur , adeoque eft peecatum facrilcgii aliee

SECTIO lV,

nuni potiüs, quàam proprium, guippä, coopei*a-.-

De. Sacrilegio carnals, ;

tio ad peccatum . alienum facrilegii, 2, Gradus

D

SUMMARIUM,

gravior ptiori , eft peccatum carnale per fena fa-

D

era cum uon [acra ; hicenim jam perlona pro-

il

dig. Sucrilegium carnale perfonale quid ?

[

P772 Ejust/es gradus ,

pria faera contra proprium folemne caftitatie

i. Habens plura ota c

aflitatis , coutraea peec-.go'zäu :

[2

votum violatur. 5 Omnium graviffimus gra-

ti

committit unum tantim [ acrilegium.

duseíl, facrilegii mutur carnalis perfose faera

éig. Nec probaþz'lz:aïmä in cqæf?fag'za cxpngcgri debet fe»

[

£um. folemne.

cuns (acra ; hicenim eít duplex numero facrile-

419. Sacrilegium|

ocale 45 & äuando cosumiéttatur y

f

gium j unum propzium in fua perfona contra

[

dzo. Quando commitiat

n Saäri(cgium earzale ((./'415

proprium íolemne votum ; alterum alienum.

uoad ves facras ?

d

d2 Suecrilegium follicitationis 2 ;oz;þ[/ïm;,

cooperando ad facrilegium alterius.perfonz fà-

[i!

ctz : adeóque hac circumftantia, etít non fit

da2. Hujus pena grapiffona,

ft peccatum luxüria ,

fpeciem mutans,eft tamen nuarero multiplicans

"Acrileginm carnale e

malitias mortales facrilegii, cum caftitas DEO

V

« 14S

quo perfona, vel res DEO facra per actum

D

confecrata in duabus petfonis violetur , omni-

venereum violatur, adeóque prater peccarum

um confenfu neceffarió. explicanda eftün con-

|

luxurig cujusvis naturalis, vel innaturalis con-

feffione, ficet & in mutuoadulterio. Caterüm

tinet fpecialem malitiam , feu. fpeciem peccati

extrà concubitum in peccato mollitiei, velim-

-

li

eraviffimam contrà virtutem Religionis, ac cul-

pudicis taclibus : ltem in inductionibus ad pec-

u

tüs DEO , rebüfque DEO facris debiti. Et di-

[j

viditur in istrin[ecum , feu perfonale , quoipía.

carüm carnale, quandà non perfona facra, fed

alia non facra violatur; ut fi Sacerdos v. g. per-

fu

Perfona DEO facra actn venereo violatur;

fonam laicam polluat , impudic? tangat , aut ad

exirin[ecum , (en locale , vel veale tantüm , quo

ppusturps cum alio patrandum inducat ; etíiin

er aCtum venereum folhm locusfacer, velres

rigore non fit proprie facrilegiam, ut vult nofler

aliqua facra violatur. De qnibus ordine,

Marebant , certum tamen elt , effe adhuc pecca-

1

50 ,I) at

ü

£um contrà votum faum, ideóque neceffarib ex«

ff

£0

Szzcrilegium camglc per/bnule,k

plicandum in confe

/

ione ; ut [f&.- : f*qq;nti de

suellitie probabimus.

[

Roprie & in rigore dicitur concubitus il-

lura vota , feu pluries,.

fij,

éi, P

licitus , feu quodvis p eccatum carnisPer-

IIl Quande quis p

emifit vocum Caftitatis; v. g. fecifti votum cafti.

[

fonz DEO voto folemni caftitatis adítricte , &

confecratz , utpoté per profeffionem Religio- -

tatis fimplex in fzculo etiam fepius , dein fo-

1 pmg

lemne in profeffione Religionis, etiám Ízepiüs ,

I

nis approbata, aut per fuíceptionem Ordinis fa»

cri àSubdiaconatu inclufivé.. Ozzzes. Ratio elt ;

velin eadem ( ut apud Jefuitas) vel diveríe Re-

T

f

. quia facrilegium p

roprié & in rigore eft viola-

ligionis: & rursüs folemne in fufceptione Or-

tem facra proprié dicitur ,

dinis facri &c. & pofteà tamen . conuà caffita-

uc

tioreifacre: res au

11

ug publica au

Goritate & ritu ad cultum DEI

1em, tot votis DEO adfirictam, delinquis, noa

committis pluratot diftin&la facrilegia , vel pece

Vr

inftituta & confecrata elt ; atquí per folum vo-

u

'sum folemne profeffionis , vel facri Ordinis per-

«ata, & confequenter nec in confeffione fic di»

z

flin&ta explicare teneberis , fedunum tantàm,

h

. fona publica anthoritate Ecclefie illud votum

folemniter loco DEI acceptantis confecratur ad

juxtà fatis communem DD. fententiam i& ma»

(

zería de peccatis, Ratio eft; guia votum folem-

(

cultum DEI 5 non item per votum fimplex pri«

vatim emiífum, ' Quaré peccatum carnis perfo-

ne&fimplex, iténque votum folemne Profet-

Íta

,

!

sz folo voto fimplici caftitatis adílridize , - non'

fionis, ac fufceptioni facri Ordinis annexum ,

non differunt fpecie, fed effentialiter funt ejus-

[ite

. quidem eft in rigore proprié dictum facrilegiü , .

«üm non fit perfonz facrz , eft camen fpeciale

dem rationis , ,virtutis , ac finis , ut ex commu-

i,

?

&on)

peccatum contrà virtutem Religionis , & fzcun-

nioti optimà probat Sanchez lib. 7. de métri»

. dumprece

pium Decalogi , fcilicét violatio voti

aoni di[p. *

:

7. sum. 277. Et latius zureüs lib

M

$. moral. feu de voto c. 6. nun. 14. Et confe«

N

o

& promiffio

nis facrzDeo factg, & ideó neceffa-

feffione explicandum, ,. fecsm-

.quenter .etiam violatio voti fimplicis & lolems

T

zio quoque in con

- dumaemness GU

elut quid imperfe&ius ad per-

nisuttiusvis non differunt fpécie , imó nec nu-

& Ue

amero in eodem actu, eidémque virtuti Reli-

fe&um, xeducendum ad fpeciem facrilogii.

&16 !L Sacilegium carnale committitur inome

gionis adverfantur : efto graviüs extenfivé pec-

catum fit Religiofi ac Sacerdotis , quàm

nibus fpeciebus luxuriz , & naturalibus, & con-

M

trànaturam , omníque impudicitia cordis, oris ,

vel Religiofi tantürn , vel Clerici tantüm ;

afpeQüs, taétüs &c. nt ha&tenüs etiam in aliis

ideóque eo cafu communi :Docterum «on-

notavimus : Et quatenus fit per concubitum ,

fenfu füffidiet confiteri unum tantüm pece

ls

feunawralem, feu innaturalem, ac cum com-

iatumfacrilegij. Sed difficultas G lis eft ,quod-

plice. ejus( ficut & adulterii ) triplexg&lgradus

anam votum im eo facrilegii peccato .explican-

Qu

1. Gradusfaccilegii , cateris minüs gravis, eft.-

um fit , fi Religiofus fimul & Sacerdos peccet ?

M

:Communis fané fententia DD.eft, debere ex-

dl&u

gpeccatum carnale perfoue uon facre cum [acra s

iicenim non pzopria ; fs aliena perfona fagra

ne, dicendo Y:2-

li

jlicari faltem vomm folem

guia-

r

614

Sd. T. De .S'di*-tz'legz'oï Eamal:'.

violavi - -uomml fel

e€

"ne &aþitat-i:« Ü .quipp& !

. etiam licitam. conyugum æätäum urgentis. .

cujus violatio tantàm proprie conflit

Uitpecca- neceffitatis; nec tantum mo|

tem unum

m (q

u ipfa

tum facrilegij, ut dictum N. L. aut fal

Ecclefia , vellocus facer pol

ecündum

in particulariex iftis. Layman eitar. ». 4.cum

omnes ; fed etiam occultam , fec

düm com- :

aliis contendit explicandum effe votum Religio-

munem, & probabiliorem fententiam DD. a«

*

nis ;-& non fufficere folàm fateri facrum Ordi-

1ió ef! ; quia ex ipfa inftitutione Ecclefiequàm -

nem,eo quódlongé gravior videatur violatio vo-

maximé repugnat fanctitati loci ad div

In

*

ti Religionis, quafi voluntarii & fpiritualis ma-

"cultum. confecrati focda copula at' pollutio Car«

trimonii cum Chriflo, quàm voti facro Ordini

nis ; ideóque indvit fpecialem malitiam facrile-

folüm ex pracepto Ecclefiz annexi , & implici-

gii confeffione neceflario explicandam , prout

tétantüm emiffi. — Contrà fufficere etiam pate

latiüs dictum p. 2. *Decal. c. 10:ad finem primi

acere facrum Ordinem folàm, cum aliis cone

! pracepti , ubi de facrilegio univerfim. Hoc fo-

tendit noller Z4archant , omnino probabiliter,

làmhhicaddo noneffe improbabilem fententiam

- *& fine dubio in confcientía tütó.

Pfq.& aliorum cum Bafilio Pontio. ///. 1C. de

tollendos fcropulos dico.

n

:

n

N

Attla'mf:n- aþgi'

mairim, é. 1O. uum. 1$. copulam vel pollutio-

619

» Probabiliffinium &tu

tum. eH: ; ,c-tfi-cOn-'--

nem occultam factam in Ecciefia ; velloco facros

fultif&mum , nontamen neceffariuni effe in con-

non effe fpeciale peccatum facrilegii, neccon-

feffione explicare votum folemne , fed in quo-

Íequenter in confeffione neceffarió explicandam

vis cafa fufficere faterife peccáffe contrà votum .

'Ccircumftantiam illam loci facri. -Ratio ipforum

d

taflitatis. lta cum aliis Sanchez Jib. 2. De sma-

eft ; quia in tantüm eft facrilegium , in qusntüm

trím.difp. 27. 1. 3. Diana part. 3. tratt. v. ve-

' polluitor Ecclefia : átnon pelluitur per occul.-

filut. 4:Ba ffeus i; floribus V: cirewnflant. $. 2.

tam copulam , vel pollutionem , &c. Quód fi

Tamburin. l£. 7.- Decslog. c.. 2. $. 1. num. 4

LI

copula occulté facta in Ecclefia poíteà poít ali-

aliiapud ipfos. Ratio eít : quia ex una parte jam

quot dies fiat notoria , polluitur quidem inforo

di&um eft , votum folemne quodvis non differ-

externo Ecclefia , & reconciliatione indiget : at

teeffentialiter & fpecieà voto fimplici; quia

copula pracedens tunc nonfuitíacrilega, nec

utrumque votum eandem. virtutem Religionis:

périllam tunc Ecclefia reipfa füit violata, ut no-

]

eodem modo zqué refpicit : & efto graviuspec-

tat T'ambur. Jif. 7.c. 2.$. 1. Sed ego cenfeoiin

catum fit violatio voti folemnis, quàm fimplis

praxi per fe non effe à communi fententia.rece-

56*1

eis , &inter folemnia forté voti. Profeffionis ,

dendum. . Caterüni per 4olos taCtus impudicos .

quàm facri Ordinis cantüm ; attamen ex alia

aliásve impudicitias cordis , oris, afpeclüs , ame

je

parte probabiliffimum eft, circumítanzias ag-

plexüs , tactüs , &c. imà & per ipfum propofi-

T

gravantes tantüm , nec multüm augentes mali-

rá

tum , condictum , .vel procurationem peccandi

i

tiam fubftantialem a&tüs ; non cffe neceffario ex-

carnaliter , faltem fi non intendatur peccatum in

J

ponendas inconfeffione: ergofive voto fimpli-

loco facro patrandum , non. committi. fpeciale

ts

ci caftitatis adftri&lus (is , (ive folemni , five Re-

peccatum fecrilegij , multis citt. docet commtu-

ligiofüs ,. fiveSacerdos;. vel etiam initatus tari-

n0)

niter receptus Sanchez lib. 9. de ssatr:tm. difp.

tüm , five Religioius & Sacerdos fimul; imb

19.*. 1 . Ratio eft ; quia ideó committitur fa-

pü'

Cüle

infuüper , fi etiam Epifcopus ,^fi Gcneräli's*O'rdiF

crilegium locale, quia fitaliquid ita repugnans

)j

fl

nis, ut habet Sanchez c«t. difp, 27. mum. 3.

loco facro , per quod violatur Ecclefia, finoto-

[5

(feclufo tamen: fpeciali fcandali peccato ). pec-

. rium fit ; illud autem eft fola pollutio , feu femi-

cósque contrà callitatem , femper fufficiet te

lm

nis effufio , nonitem alia impudica. Excipit ta-

f

fateri peccáffe contra votum caflitatis tali mo-

men merito Lxgo , GL alii paffim , nifi quisejus-

do, nectenaberis manifeftare , fi forte non no-

m

modi impudica exerceat in loco facro cum ma-

uD

fcereris , te aut Religiofum effe, aut Sacerdo-:

gna Ecclefiz irreverentia : ut fi meretricem ante

]

tem, aut Epiftopum ; aut omnia, Similiter-

a

Altare publicé impudicà tan

eret., fiinfacro

econtrà i foemina v. g. peecet cum religiofo

Templo lafcivas comoedias ex

h

iberet , &c. tunc

T N

á

Sacerdote,, Diacouo, fatisfaciet dicendo ; f&

enim non effet negandum proprié facrilegii fce-

peccáffe cum aliquo voto Caltitatis adfiricto ,

cgnk-

. lus committi : fieretenim gravis irreverentia di- -

j

quam fententiam probabiliffimam tutó in praxi

. vino cultui , ad

;

z

fequetur confeffartus ; necine

quem locus facer deputagüs &

j

jusmocü' circam

"

E

-

.:

' coxi;ccr,atusï eít.

o

ftanuis fcrupqlosä inquirat,

RE

:

[i Ktll*

V& yt

Q A lo o

z

carnzale reale qgwaa' j

ä&cri;(egï;zm. -

- f&cras.

"m

qum :

s carnale (scale, [es quoad

u

; £4cri2egig

u

Oc tï;mc fo]

üm committitur

, remiffve.

d qu-ä ndo fesä zþ :

j

- facra adhibetur , vel vfürpatur in ordine

Oc facrilegium folüm fit pet voluntatiam

ad peccatum. carnale. perpetrandum.., . utpote

j

effufionem feminisin locofacro. €ideít

j

1. Sires facra quavis, & maxime Sacrificium

. publica authoritate ad divinum cultum inftiti-

. Miffe promitatur,. & detur.in pretium a&üs

Jicite

to & ab Epifcopo confecrato , vel faltem bene.

arnalis $. fecüis fj pofteà liberaliter detur in (ig.

didho, ut lunt tantüm Ectlefize éüm fuis Cápel:

numbenevolentie. An etiam fi per obteftatio-

d [

lis; & Comiteria ) non tantüm illicitam, fcd

nem rei facre v. g. amoris DEI,

B. Virginis,&c.

n

4l

hhh a

ümi&g

*

S!ïh

QLeol, Sacrament, Pars V. €a», lil.

etatur ? T. Rgfpc;ndetür fote po*

degradationem , &c. etiam ad teftimonium fin-

fimile quid P

"

ulare unius perfona follicitate cum aliquibus .

tiüs blafphe

112

m quàmfacrilegium. — 3. Hor-

. tibiliüs, (ires

facra,Sacrificium, Euchariflia, ad-

pre

fümptionibus, mandat Pontifex confeffariis, -

ut moneant fuas poenitentes ita.

follicitatas obe --

hibeatur ad conciliandum amorem venereum ,

1

rafertim modo magico : leges horrenda apud

ligationis fuz denuntiandi follicitatores Ordi-

AMartis. Delrio. 3. — SiSacerdos geftans S. Eu-

nario , vel Vifitatori , qua quidem obligatio

perfonarum follieitatarum eft fub poenaexcornu-

ehariftiam carnaliterpeccaret , & fpeciatim eo

i

ratextu cum fimulata infirma. Addit non im-

nicationis, Sed in noftris partibus in tanto rigore

robabiliter nofter A44arebant, li Sacerdos pata-

Bulla noneft ufü recepta , ut notant DD. Ger-

3

mani ommes. Certe difficile effet in Germania

Ó

mentis facerdocalibus indutus sem foedam age-

zet ; quia illa paramenta facta non minüs ; quàm

honeftis matronis, vel puellis id onus imponere:

prudentiz ergo Confeffarijrelinqu

f

loca facra divino cultui confecrata perillas foe-

:

WUrRad us

ditates contaminantur, adeógq;illam circum(tan-

de malum impedire.-

tiam veram facrilegii malitiam inducentem effe

Deniquec

onfeffari

$S

Ü

us cxgrä,ämn.cm ordinem62g :

fionem ad confeffionem, vel. .

exponendam in confeffione, Et ita in (imilibus

zefpectum, vel occa

adhac facilé reducendis, Caterüm i cum actu

confeffionale ,. peecáns carnaliter cum filia con-

feffionis etiam ordinaria, && fiex parte füa,ut a«

venereogeílentur & collo facrz Reliquie , Agni

DEI, calculi , Indulgentiz , & fimiles res facrae ,

cerdos , facrilegium perfonale committat , noà-

E

non comiitti exeo fpeciale peccatum facrilegit -

tamen ex parte complicis committit fpeciale -

[

facrilegii peccatum , fed neque inceftus alicujus» .

meritó cumaliis docet Filliuc. zracf. 30-e. 7- 9.

129. quia ille res facra tunc plané per accidens-

fed fimplicem fornicationern : Quare ex hae

parte fatis erit confiteri, fe fornicatum eífe; ut

:

fc habentad peccatum carnale; nec indé gravis

apparet irreverentia ; quin imó conjugatis id fz-

ex communi $4scbez , La]:m'n.raliis habet Eil'f

liuc. eir. tratt. 30.cap. f. num. 105. Ratio efts-

peconfultum eft , & quandóque nc;eiïarium ob

quia adminiftratio Sacramenti Ponitentiz eti-

malcäcia afrcrtcnda.

"

& 1.

am ordinarie fa&ta certas perfonz , nec perfo-

mam illam facram efficit , neque ullam cognae

Suii!egium follicitationis im confe[fome

!

U« tanden fpe£tat graviffima , & dámna-

tionem fpecialem ullo jure iriducit : ergo non

5

eft, undé habeat

l

Sg!.

tiffimafacrilegiifpécies. Solieiraréoad

ur /fpcciglis ,mali;tia ex pa'rtg

gurpia in. confe[fiene, vel occafione confeffio-

ipfius.

[

nis;quando fcilicet confeffarius Sacramento Poe-

L

nitentiz abutitur d peceaturm carnale utpot? aut

in confeffionali füb ipfa a&tione confeffionis ,

De f&cuki: contrà naturam.

tut

aut occafione confeffionis, ejusque prztextu , v.

FE

z. apud (imulatam infirmam , &c. posnitentem

N

&

ad türpia follicitando , inducendo, impudic&

NI

-l:*.. Pe:mr;äqwntm.ännim

T

tangendo , &c. etiam folo animo , ut peccatum.

.62j. Quid t$ quale peccatwm be

F

[*

2

alitas ?

poftcà alibi perpetreturs graviffima enim irre-

626. QuidSodomia perfet?a

«

: j

Werentia infertur Sacramento , eo, ejüsveoccafi-

éaz. Bwid imperfea ?

i

&2$. Quid Ó quotuplex mo

llicies ?- :

one & pratextu abutendo ad peccatum carnale ,

five tunc,fivé poíteà perpetrandum, adeóque ut

629. JMollities (ewpollutio

"

qunlx)ïclfi l. cæM

À

, €ogitats. -

2

ochBA

veram facrilegium in confeffione aperiendum.

43o. II. Ex partep

erj&ik polnu h

€22 Contrihujusmodi facrilegos lollicitatores ex«

631 IlI, Ex parte

cooperantis fel complicis ( qu;; qm.— :

ia petcata ? q

ægnäd & qudi:cf« äf)licd»f'a inton-

tam:'gravimmæ Bulla Pii IV. & Gregorij XV.

filfrone) Item

deqi.

ui ia decernít : Qu ad inbone]ja (jve iater

434. IV. Ex parte infir.

Wnent i aäl;iö;it; ..c'æim:i. Lj 33.

n

fefe » [rue eums aliis , vel. quomodolibet. per-

Velinanimati.ó ;9.Cum famina mertua ( atna Gc.

Wi

petranda im atin ^ Sacrameutalis confe[fio-

& 40. Pollutie dircde

P

r

q!fn?uridf:þpcf eft pfccg:ursi mer«

D

wis , fiv? anpteà , vel pofleà. immediate, fivà

tale.

r

eccafione vel pretexim. confe[fionis. bsinsmo-

441. Nundnam licita.

Wt

64a. ddn liceat eaya ipb

'nlaæun';'vm'iä þgrni!tere- y

di , etiaus confe[foue mon fecutà 5. fve extrá

443. ut femen jam corruptum direttà expellere ?

LT

eccafienems in confeffionario , aut im loco quo-

Pollutio indercWà tantém foluntaria ex canfa L

Q

10'4;.

quamdo E$ quantum peccatum ?

eunque , mbi comfe/fiones Saeramentales au-

Aiione aliqua

h

diuntur , [ém ad. confe[Jionem audiendum e-

646. Mertalis eff ,

j

canja fjm prastþ &f mortalts inv.

b

lello , fnonlantes. ibidem confeffiones audiri,

genere luxuria.

i

d q7. Utfunt 9. g. impure eogitak

jofiti, imgimfifnt

i

*(Notabené : Adeóque etiam in domo fzculari

defidería , Fatins , amplexus , G.

$h

apud fimulatam infirmam , &c. ) follicitare, vel

64$. Si Perü canfzt ejns eff folum Venialis ,e

tiam pelintio .

procwrare tentayerit , aMt cum eis ilicstos,

féchita , fed nonm intenta,

W

Jeelufo Pviculf myï' »

i

ent inboneffos. [ermones , five tatims babut-

Tantüm £enialis eff.

Y

tint , inofficio ut infra, punianttr. Et, enume-

É4p.. Quale peccatum ,f

pusid:dm"

fscmtwra x :h-ig- ,

$ate , nimio cibo , potu t5e.

j

Vi

fati's gtavimm pozgis à judiceülfligmdis ufqjad

,'jo. älfxm

ng

aBiont d fe h:xfl; & licita 3:-

Qu4

QW

:»

Es

B

"

"

»

A

4

[2

j

S'c&,(l?. Dc peccaf.fs contra/;i

uram

$

L

dji. Suid de] pollutione ingolunt.

,trig in

Mi s quimmoinïmiäo,';:ontiä)em*'g'

( »—WUtquead n.6s8. :

deóque fine du«

. ,bioid neceffario explicandum

onfeffione: ut

& tommotione lüidi:;þj.gc?

?

[

(0'0- (2 "a libidinofz ?,

, *ex communi notat Filliuc. zra&£

8,2. 162.-

624

Eccatum carnale'contrà naturam dicitur — Infüper etiam exprimi in confeffio

ebet, aR

[ omnis-aClus libidinofüs pervertens otdi-

zmon füerit füb forma foeminz velviri, anfub

nem actás carnalisà natura inflitutum & aptum

orma talisconfanguinez , conjugatz , monia-.

ad generationem ; feu e(t omne peccatum car. . lis; &c.. Quia cunc prater bellialitarem diabo-

nale, ex quo non poteft fequi generatio. 'Ordo

icam additur affe&tus ad talem petfonam , dis...

autem náturalis| actas venerei apti ad generatio-

tunctam fpecie malitiam adferens, utpot? ince« .

nem neceífarió quatuor requirit, nimirüm , ut

às, adulterii, &c. ubi ibidem notatFilliuc.Cze-

fiat cum conjunctione duorum ejsfZem fpeciei ; — tra qua huc (acilé poffunt redu

diveri fexís 5 im vafe debite 5 C fervato . ràde mollitie.

^

z

debito modo. — Ex horum fingulorum, defectu

Sadomia perfeida, d

x

?

4- funt fpeciespeccati contrà naturum., r. Beftia-,

: 72

: ST con

cubitus damnatiffimüs ad "fexqm&:c i

litas,quá non fervatur debita fpecies. ?. Sodomia.

indebitum fcilicet maris cum mare, aut '

. perfecia, quà non fervatur debitus fexus. 3. So-

foeminze cum foemina , adeóque eo concubitu

domia imperfecta, quá fervatur quidem debitus

- fexus diverfus, fed non vasdebitum. 4. Molli-

nec debitus fexus , nec debitum vas fervatur : ia

*

.hoc horrendo fcelere committendo non (atis

tics , quà noa fervatur conjunctio duorum, fed.

e(t dicere fimpliciter: Commiifs fedomsiam , vel

infeipfo, velalio , absque copula provocatur

, fódomitzce pecenvi ; fed necetle eft exprimere

ollutio. Quamvis autem hz 4. fpecies fort

ctiam, an fueritagens , vel patiens: quia agens

phyficé non differant , quia omnes prodigunt

committit pullutionem , quam patiens quatalis

femen fine fpe generationís , certum tamen eft-

noncommittit. Bosac:sa , alii communiter cum

- differte moraliterin recta homin:m &ftimatio-

Lugo difp.16. l.7. SeH. g. . 2 97. contrà Diana,

neob dictas turpitudines, adeóque ut diitincta

D

f'ttra , alios apud ipfüm. Non tamen neceffario

peccata efle aperienda in confeffione , nec fuffice-.

exprimendum videtur , an pollutio facta fueric

Fe dicere. ganeràtim : peecavi contrà satu-.

intra illud vas

!

prepofterum, anextrà exfperfum,

'vam 5 quiá inter propofitiones damnatas füb A--

ut

benénotat Tambur, $.3.»..3. Ratioeft; -

- lexandro VII. eft & hac :« AMollities on a:ffe

Qe

"* quiaratio & formalis malitia conftituens fodo- .

fpecie a befhialitate. Quintam aliqui addunt fp

miam , fumitur ex motivo concumbendi-ad

€iem concubitzps innaturalems , quá non ler-

indebitum fexum, & non ex immiffi ionefeminis:

vatur debitus modus copula : . fed id vel veniale.

invas przpoíterum, alioquin foemina cum foe-

tantümeft ,vel (í mortale , neceflario reducitur .

mina non committeret propriam Sodomiam ,

alia peccata contrà naturamaut mollitiem;aut

- $o

doraiám faltem inchoatam : 'de quo fatis dixi

cüm nullum immittant femen' in vaspraepofté-

Tum, fédfolàm concumbunt , & commifcen-«

vap. 24 de debito wjod» copule inter conjnges,

"Yres priores fpecies nefandas ftrictim percur-

tur cum pollutione ex affe&u folim fe polluen-

di , &explendz libidinis gratià

gam ;in quatta, heu in omni (latu nimisfrequea-

itatos,

,1tuncW?9"f—'£ d

*

ti!nécelario plufculisinhzrendum erit.

fetm?lüdgs; &c. Videc

L]

. 7 Sedomia ioperfecfa, -

Beffialitas,

*

7 ST peccatum contra naturam

» quo fervatoó a

T ST »mncubi'tus hominiscum bruto ,

ü;;e

fexu quidem viri & fcemine , non fervatur

d ; 'Pümvä » fiveactive. - Horrendumftelus

tamen vas debitum : cüm fcilicet vir cum foemi-

um

de quo Levit. 20. Qni cum juwento » wel pe«

nacommifcetur extrà vas naturale in vafe inna-

eore Coiret , murie. smoriatur , pecus.quoque

turali preepoftero. Differt fpecie à Sodomia per-

h

eccidatuv $ mnlier que fuccubuerit: cuiliter :

fe&lat hac enim procedit ex affectu ad indebi-

4 6(1

jumiento , fimul-intevficiatur enpm ee,. Poena.

n

tum fexum , adeóque nec fexum , nec vasnatu

etiam civilis vivi comburij fatis oftendit atroci-

tale fervat:

imperfecta autem eít quidem ad dez,

catem fceleris ; in hoc tamen fcelereconfitendo — bitum fexu

m , attamen ad indebitum & innatu-.

T

. non eft neceffarium explicare fpeciem onimalis — rale vas

: ideóq; fpeciatim in confeffione expli-

omplicis , an fueritequus, afinus , vacea, &c;

candum. Etfifiatinter conjugatos , eftirfuper

,,,f,ii

femper enim eft eadem in fpecie mortalis defor-

pectatum 1fp

j

' gnitas.

Univerfaliàstamenà D. T5oma & aliis

eciale formalis adulterii , ut fuo!i

7

loco dictum.

z

definitur beftialitas pecsatums contrà natram , — Quid autem dicendum, fit vir fe polluat inter

ji

quá bomo cencumbit Emms r& Anuimata di-

alias partes fceming ? &c. commodiüs dicam

j

verfa [preiei ; ut nimirüm etiam comprehendan-

inferiüs de mollitie.

Hoc folüm obiter nota ,

j

tur infandi coitus fagarum & magorü cum dz-

quandó vir & fomina , ita commifcentes fe

monibus incubis vel (uccubis

»pr&terpeccatóm — polluunt extra vas : fiquidem fiatex affectu ad

:(M

«oritrà natutam , etiam fp

eciale peccatum contrà perfonam ipfam ( uti ordinarié fit ) fpeclat ad

Religioriem,feil. focietat

is & commercii nefandi tcopulam fornicariam , adulterinam , inceftuo-

&c. prout fuerit perfonas fiautem fiat ex

;

cum Qafmohe,- DEI nofirámque onjnium n'e: fam

affecta

[]

: Hhþhh 1

j

b

dbuol, Sucrámnt, Pars W. &p. Il

618

affeluad prepo

fletas pärtes , eritSodomia ím-

' &ih fe intcn'iam, vel pr;)curagam : & voluzta-

[

de qua

agimuüs: fi denique fiat fine

viam indiretlé in füa caufa tantüm pofita , vel

perfectra ,

:

" non ablatáj & omminó imvoluntariam , qua

[

concubitu,' V€

] conj

unctione aliqua , fed meré

m libidinem,

eft mollities , adeóque

. fcilicét preter omnem voluntatem fequitur ex

ad explenda

fihgula pet

fe loquendo explicanda erunt in

aliis caufis inttinfecis ; vel extrinfecis ; prafertim

"jnfomnis De quibus omnibus diftin&is $$-

l

confeffione : at certétion examinanda à confef-

fario, ut generatim infrà in fine monebo. - Cze-

- TTandem principaliter pollütio dividitur in fim-

m

&on

eérüm id etiam hic obiter notandum, quód poe-

- plicent ,& qualificatam. Simplex dicitur , qua

nz, excommunicationes , &alie latz contra

nullam habetaliam adjunétam malitiam ex parte

p

s laicus fe ip-

Sodomitas ; itémque refervatio hujus peccati ,

perfonz , objecti &c. ut fi folutu

lt

utpot? odiofz-& (lri&t interpretandg , folüm

fum polluat fiftens in fola propri

4 delectatione

-

Á

comprehendant Sodomiam perfe&am mafculi

morofa , vel libidinofa. — Qsali catá dicitur

vd

pollutio , qua habet adjunctam aliam malitiam,

cum mafculo , non hanc imperfectam viri cum

qu

fcemina, uti communiter obfervant DD. Bozae

'vel ex parte objecti cogitati , vel ex parte perfo-

d

nz pollutz , vel cooperantis ad illam , vcl'/in-

eina, alii apu dvl;?mbmin.;imt. €.7. 53& 6.

V,

ftrümenti adhibiti.

h

. Mollities.

-Pvc.rcq-r:amqs I-þxeyitcr In-

gtvxlafj

]f

628 X2 5T ppllutio . voluntaria. fine. -Foüun-&iolheï

P

!)

1.

4 corporum ; feu ut definit $.Thom. £f

gt

peccatson. contrà, naturam , quo volmntaria

| Molliti

es quäliücatæix

oX

pollatio iu (é , vel im alio quaritur , & pro-

^

b

euratuvr extrá

concabirum . folius. volnpta-

JAEx parte objetfi cogitati '

&

tis gratià , [en cansá captanda , G explende

Ui fe ipfüm polluens imaginatur fibi ali-629

deleslationis 'venerea

,

.

quod additurt , quia

am perfonam carnaliter dilectam , aut ef-

Jl

fi pollutio procuretur non voluptatis gratià,

ficaciter defiderando eam hic & nunc prefen-

tem habere , aut morose folüm delectondofc i

'(

fed ob aliam caufam, vel finem, v. g. fanitatis ,

li

mollities,proprié non erit, erit tamen adhuc

imaginatione alterius perfone quafi przíentis ,

& complicis , omnium confenfu tenetur in

&

peccaturh contrà naturam , utpatebit, . Mol-

litiem ut fic effe peccatum mortale certiffimum

confeffione - explicare circmftantiam illiua

p

a ,liga-

E

If

eíL, tum ex fide, & lege Divina pofitiva 1.

petfonz cogitata: & concupitz, anfolut

ad/ Corinth. 6. . solite. errere ,. neque ol«

ta, confanguinea, facra, mafculus &c. - 'falis

Tiite

enim confentit ver&infornicationem , adulteri-

&

les Regnum '"DE1 polfidebunt. Ad Galat g. 2Ma-

nifefla [unt optra carvis , que fumt fornica-

um , inceftum,facrilegium,velSodomiam, adeó*

dine|

Yont

tio , immunditia Gc. qui talía agunt , ARege

que conttahit eandem malitiam , quam co-

pum D E [non cor[equentur. Item ad Ephef. c. .

gitat, Quod fi fe pollnens cogitet de feemina

5

Sun

'Tum ex lege naturali ordinante effufionem vo-

abftracté , in genere, in confufo , aut quidem de

td

luntariam feminis tolummodoó & pracisé fieri in

ligata v.g. fed folum appreherfa , ut focmina

i

vaíe naturali debito,. & apto ad generationem,

formofa , abflrahendo à qualitate perfona , ha-

Yotd

s potiffima adfer-

o

Ratio hujus cettifimz veritati

bet folàm fpeciem fimplicis fornicationis: ea-

tür: quiaíi ejismodi pollutio effet licita, & fal-

i

d

demratione , qnà alibi dictum elt de circum-

al

ftantiis actuum internorum . confitendis.

At

tem non eraviter prohibita,. impediretur ufüus

fjo !

conjugii tam neceflarius in mundo , quandoqui-

quid fi quis fe polluat obleCtando in. aípectur

Ite,

dem homines ca fola voluptate contenti forent;

imaginis, vel ftatue formofz faeminz? ( Re-

W

necconjugiis plerumque tam moleílis vacare

fert l'amburin. ett. £. 7. $. 2« n&tm. 10. aliquem

lii

vellent. Accedit : fi fornicatio efl jure natura ve-

fe folitum polluere cogitatione fixa in pulchram

u

tita , & intrinfece mala, multó magis eritpollue.

ltatuam publicam nympham aliquam reprae-

W

tio , quá prorsüs prodigitur femen , & impedi-

fentantem ) 'eritne fatis dicere in confeffione ;

tli

tur generatio contrà unicum à natura intentum

toties me pollui cogitando dé foemina ?. Vifum

lii

&nem, jure natura illicita, & intrinfecé mala

eft Theologis quód fic; quiatotus affe&tus vide-

lufe

erit, & ita quidem ,- ut eam direté quarere &

tur effe ad perfonarn foeminz reprefentata: eà-

Kj

procurare nulla ratione vel caufa licere poffit ,

demque ratione dicendum , fi quis polluendo

Is D)

ut videbimus $. 2. -

delectetur in afpectu imaginis, velíitatuá ma-

PUR

Mollities feu pol

luio varié dividi pöteft:

fculi , vel pecudis : aut ( quod horrendum audi-

nam ex patte actüs dividitur in perfe&am , quà

tu) Sanctz alicujus cum affe&lu libidinofo in

f

integra & ordinaria fit effufio feminis apti ad ge-

ipfüm obiectum reprefentatum ; tunc enim ves

HU

aerationem, :'»mp?rfeäqm-, qua diflillatio

ré contrahit , & in conteffione fimpliciter expli-

Mflr

dicitur, dequaaliquid infine Et zecboaram ,

care debet malitiam Sodomiz , beftialitatis ; aut

[US

qua eit ipfa alteratio partis verenda per motum

horrendi facrilegii in pollutione cogitatam: di-

Wa

humoris fpermatici, & fpirituum generationi

cendo: v.g. pollui me cogitando de mafculo ;

M&,

fetvienzinmyin qua confi(tit ipfa deleélatio venc-

pecude , fan&taaliqua.

Intellige,

; nifi aliundé

lii

iéà, de qua fe&l, feauenr. Dein ex parte volun-

conftet affe&tum polluenis foifle , & fteriffe ad

tarii pollutio dividitur ia voluntariato direüle ,

ipfas imagines ,. "Td ftatuas tales propter earu

i

t

[

: Sieb,. V. De peccaiis co;etra ,uamräm- &

61$

fotmofitatem., & nulloiodo adres reprafen-

dotis , &c. omnino inkcï'oïriäemögg idtenetur ex-

, tatas , tunc enim illud ipfüm explicandum erit

plicare ex multiplici capite : tam ratione propri)

| pro minuenda potiüs malitia,

1

.

peccati per fe ( nedum. per accidens ex. affcctu

l

adjunclo ) quàm ratione peccati alieni , feu co-

Il Ex parte per[ona polluta,

|'Imis certum eft Clericum, Religiofum, vel

operantis & focietatis cum peccato aliorum. t;

s

commtunis DD. contrà aliquas al

ii

"

veto caflitatis adílrictum, irémque uxora-

ul

h

tias infrà notandas.. Dico igitur.

A

tum feipfum polluentem, debeic explicare in

M H

4

confeffione circumftantiam ftatüs. Íui : veré.e-

enetur explicare atjone propréi pec

eié3a

pet fés nam omninó conftituunt differenrias &

gim committit facrilegium contrà votum ;; ad-

malitias fpecie diverfas pollui ta&ibus alterius

vlterium maritus contrà jus conjugis. ltemque

fi quis fuis manibus Sacerdotem , Religiofum ,

perfonz ; item pollui ta&tibus alieni vir) , & ta-

&ibus fceminz etiam per fe ratione proprii pec-

vel uxoratum polluat, utique debet id explicare,

quia cooperatur ad facrilegium , veladulterium

cati pollutionis , feclusá etiam actuali concupi-

fcentià corporis alient indebiti , & pracise ra-

alterius. Infuperetiam , fiSacerdos, Religio-

tione peccati alieni : ( ut contrà Cajezas. nullam:

fus , vel quis voto caftitatis obítrictus polluat a-

lium nullo yoto adítrictum, adhuc ille debet ex-

hic differentiam formalem fpeciem mutantem

agnofcentem 3 ex corimuui faris bené probat

plicare votum fuum , juxtà communi(fimam

Dicaffillns apud Dianam part. 7.trati. x2. r&-

DD. (ententiam apud Lug. t Tambur. citt. Ra-

fol.1$. Ratioeft ; quiatadus adeó libidinofi

tio elt: tum , quig eadem caftitatis virtus, qui&

habiti cumalia perfona furtquafi inchoata co-

obligat me directé ad. caltitatem in mea perfo-

pula , & previi actus ex fe ordinati ad copulam,

nafervandam , obligat me etiam indirecle , ne

etiamfi ex intentione operantis ad illum actum

ex indufiria procurem , proximum à virtute ca-

non ordinarentur : ergo pollutio lfa&agta&ibuä

füitatisdejicere. Tum fpecialiter, quia vovens

integre caítitatis virtutem in tota füa latitudine

alterius perfonz, foeminz v. g. jam habetdeor-

dinationem.ac malitiam diverfam, fcilicét: co-

€qualiter cert& communi voventium more &

Yenfa cenfetur voveri caftitas) fine dubio vult

pulze quaf inchoatze cum aliena ,. quam non ha-

bet pollutio per£e ipfum fa&ta propriis tactibus,

& debetpromittére, ut nonÍolüm in fuo cor-

velimaginatione : fimiliter pollutio facta tadti-

pore non admittat aliquid ; fed neque eodem

&orpore füo pofitivé cooperetur alteri ad com-

bus alieni viri, feu mafculi , habet diversá dcor-

dinationem acmalitiam fexüs indebiti ad copu-

mittendum aliquid incaftum : ergó veréadhuc

lam , quamdeerdinationem non habet pollutio

peccatcontrà votug fuum , ideóque in confef-

fione fateritenebitur, — Aliaeftratiode eo, qui

facla tactibus alienis foemina ; nam deordinatio

indebiti fexüs, ficut diverfificat fpecie Sodo-

vovit aliquem particularem aStum v.g. audire

Sacrum , veljejuniumtali die: is enim fi alium

miam perfectam viri cum viro à Sodomia im-

€o die inducat ad omittendum Sacrum , vel jeju-

perfedla viri cüm fcemina j ita fane d*iverüücqb&

fpecie malitiá in tatibus libidinofis alienis viri

niumviolandum , utique non peccabit contrà

votum fgum , fed tantum peccató fcandali , quia

& foming , quibus quispolluitur: ergó per fe,

& ratione propriiæeccati,i:xpli.care.dehet,fl quis

votum fuitde unico a&lu proprio , & non de re

ad alium etiam pertinente. -

*

fe polluat.cactibus alterius perfonz , viri ; faemi-

.

b

i

450 JDixitamen:'ut weque eodem corpore fuo pofi-

nz ; &infüper qualis viri vel faemina: ut tali

minimé fafficiat dicere fimpliciter : feries me

L

! tivecopperetur alteri ad violandam caflitatem;

r

(

mam quoad alias inductiones in fuo valore re-

pollui , velpollutus [um.

,

o

4T. Nedum per accidens.ex affc&tu adjuncto, 63

linquo fententiam Sanchez /i&. $.9zeral. s. 10.

quando , nimirüm quis fe polluit tactibus alte-

apud Tambur. cit.&. 7. $. 1. 0. 13.Eum, qui ha-

rius.perfonz , viri , foeminz , cum vel.ex actuali

ibet votum caflitatis, & efl.caufainducens alios

d.

affe&tu libidinofo ad alias perfonas , five (itaffe-

T

&ad turpiter peccandum , non debere explicare

füum votum, eó quód votum illud non videa-

usfimplicis delectationis morofz.in concubi-

Q]

u cum tali perfona cogitata , five fit affe&tus

tur fc extendere , nifiad obligandum voventem,

d

efficax defiderii ad concubitum talis petfonz ,

[^2

ne ipíe in fu. perfona & fuo corpore turpitudi-

As venereas admittat , non veró ,ne aliosad eaf-

apud omnes.certiffimum eft, debere inconfef-

)b

fjone explicare , ;non .tantüm ipíam perfonam

m

;dem inducat ; propriam enim fuámque caftita-

tem promifit, nonalienam. Sic Sencbez.. Tran-

tangentem ,faeminam Ííeu virum ob.rationem

yli

modo fuprà datam , fed etiam circumftantias :

deat , inquam, hacíententia quoad alias indu-

Á

91

num foeminafoluta, ligata, confafiguinea ,facra,

étiones, de quo doctiores me difputent ; at in

d

soflro cafu proprio fuo corpore , manibus , &c.

&c. num,mafculus , ligatus , .religiofus , &c.

J Il'

Ratiomanifeffa eít ; fi enim polluens fe fola ima-.

alios polluens adhuc fàtis moraliter turpitudi-

)lux

me

2

m

ginatone aliene perfong .carnaliter Jdile&ä:

;dr

gt didum , &imox iterumdicendum eft, — —

m admittit fub'illo voto comprebcndend,em,?

,debet illam ejísque circumftantiam explicare ,

j

,quantó .magis .polluens ;f&þ:iþiö.tä&fu' alteriug

111/ Ex ,;;m eooperantis , vel comþlici.g.

T

sperfonee ita carnaliter. di]e&lze , .vel concupitz id

Ti

r

Ui fe polluit,. vel pollui permittittactibus

explicaretenebitur :;ütrobique enim eft quidem

j

:*,»-» V'S

Q

gltcriqsipcr,fonged, ,fpen;in,æ; viti , Sacgr-

kl

pollutio in re, atin affcdtu eft alialfpe;igs luxu-

r

n

V/

620

q beo?. Sacrament. Pflrs V. Cap. IH.

£

r menta]is,TciliCäthm/icatïO,adulteriüm,in- bruto civra fcopyl.zlam feu concubitum , .adhuc

ceflus , facrilegium , fodomia , &c. nam pollu-

obligaturin confeffione talis pollutionis f& 'ex-'j ,

plicare , non quidem jam peccati alieni ratione ,

tio fubordinata delectátioni morofz ,'vel defide-

rio adulteríi , vel inceftüs , recipit fpeciem adul. vel cooperationis ad peccatum alterius , ut ma-

l

terii , vel inceftüs, & fic de czeteris.

nifeftum eft, fed adhuc ratione proprii peccati

[

JIL Quam ratione peccoti alieni, qui nimi-

pollutionis per fe,quia nimirüm pollutiones per

D

$;f

r

bm fe polluit,vel permittit pollui ta&ibus alie-

tactuspueri, foeminz , beftiz , &c. reverà dit-

j

nz perlonz, id ipfum rursüsexplicare tenebitur

feruntípecie , quatenüs tactus illi libidinofi ex

j

ratione peccati alieni,quia praeter proprium pec-

natura fua ordinantur ad diverías fpecie & mali-

li

catum etiam cooperatur cum. peccato alterius

tiá copulas , cum diverfiffima deordinatione ad

ü

perfonz impudicos & polluettes tactus admit-

indebitum corpus , fzxum , fpeciem , ut fuprà

If

.

tentis. vel reddentis

.

duplex ideó peccatum

oftenfum, N. 7. Ita contrà Cájetas. Idem Dica-

Pl

Ífemper ad minimum numero diftin&dum ;infü- — f£i//. apud Dias. eit. omnino pro praxi appro-

[U

per fi tibi conftat ( quandó veró id non confla-

bantem , & monegtem , non efle in praxi ab hac

P

bit?) alteram perfonam fceminam vel: maícu-

fententia recedendum tanqaam p'tobabiliori* &

P1

lum , viciffim in te motam libidinofo affectu de-

tutiori. Certiffima autem erit fententia, fi etiam

lc&tationis morofz , vel de(iderii ad tuum con-

!

accedat .affe&tus libidigofus ad ;akïmx compli-

cem.

A

cubitum, jam cooperatus es ad novam fpeciem

Ti

peccati illius, v. g. concupitz fornicátionis , ad-

f

ulterii , facrilegii , fodomiz:, &c. confequentet

D þa'rie iü/?ï;lü.äïi 4db

?

ibiti, Xanima!f ,

dnanimati.

cfE novaratio explicandi illam perfonam ; ejüsq;

ll

circum(tantiam. undé univerfaliter quandi te

h

Ui fe pollüit inftrumento alieno anima-636

Q

polluis, velpollui (inis tactibus perfonze voto

to, feu partibus corporis alterius perfo-

nz,utpote prater manus , ordinarium tactüs

caítitatis adítrictzeSacerdotis, Clcr?ci; Religiofi,

j

eam voti circumílantiam femper in confeífione

inftrumentum, v. g. inter brachia, axillas, coxe

Ti

endices , ubera, &c. feeminz vel viri, &c. te-

explicare teneberis, quia fempercooperaris cum

[

peccato alterius ,cujus tactu pollueris , eóq; ipfo

netur quidem explicare perfonam illam & fe- :

Aiti

contra votum. fuum delinquentis ob rationem

xum jüxta dicta . preced. Et cumid regulariter

m

piuló anté affignatam.

Ita communiffima &

fiat exaffe&tu libidinofo ad ipfam perfonam e-

$u

certa DD. fententia , contra Hieros. Lagsmas

jüsque concubitum , etiam ejus perfonz circum- ^

l0i

docentem: eum qui pollutus fuit alterius tactu,

ftantiam ; non enim eftmera pollutio,fed copula

n

folàüm teneri explicare qualitatem fuz perfonz,

" inchoata talis fpeciei , falrem in affectu. At veró

b

non veró qualitatem feu votum complicis, qui

opus non eft explicare ipfas illas particulares

i

illum tangit. quz fententia juffu Inquifitionis

partes corporis , quia materialiter folummodo-

Wa

Hifpanice meritó expunéta efl. . Et res manife-

differunt , & illa major deletatio quzfita in una -

d

ftiffima eft; quandó Sacerdos v. g. cujus tactu

partenon transcendit fpeciem malitiz , que eft.

P

pollueris,ipfe in fe admittit dele&tationem vene-

in alia;nifi adeffet affectusaliquis particularis ad

fion

ream,aut certo periculo illam admittendi fe ex-

partes prepofteras , & fodomiam , quod utique.

explicandum foret. :

n

ponit: & bone. DEUS! quandó non erit fic?

Cþmüqlinis DD. apüud

lw

tuncenim is claré in fe ipfo peccat contra votum

citt.

3

- 1. Idem

lu'(y

fuum ., adeóque ad id peccatum tu cooperans

»dik.*;endum putat Filliuc. erat. 30237

dutet

teneberis id explicare : verüm etiam in cafu rarif-

c. 8.5. 15 g. apud Tamburin. cit. c. 7. $. T.9. 2-

ol

fimo, & forté metaphyfico , quando Sacerdos

- fifiat inore, effe nimirüm folüm mollitiem , i-

t

)

illete tangens in fe nullam admitteret delecta-

deóque partem illam non effe neceffarió expli-

tionem veneream , vel ejus periculum ob ftupi-

candam. Sedegocum aliis citandis horreocre-

n

N

dtm(

ditatem naturz ( uti diftinguit (aramuel apud

. "dere ; nam licét id non fit fine dubio fodomia,

Tamburin. cít. $. 1. s. 18. ) adhuc enim is

reverà taraen non potelt videri effe mera, molli-

peccat contra votum fuum caflitatis , cüm enim

ties ; quia id videtur elfe adea enormiter contrà

hjj

ipfe abfoluté caftitatem voverit , & caftitatis vit-

reCtam rationem, & naturam rationalem , adeó-

tus non folüm pracipiat; utquis in propria per-

^"que excedens ommes alias deordinationes. in

Íona non admittat incaflos motus , fed etiam,

materia luxuriz ; ut meritó con(lituiat novam

VfN

ne eosfuo corpore in aliis procuret, claré is Sa-

fpeciem innominatam luxurie : & certé jam

cerdos frangit votum füum , & confequester ita

baptizárunt aliqui apud Dian. part. 6. tra&t. cit.

(b

pollutus laicus non quidem inttinfec& propter

refol.*]. vocantes : Jrrmmmationem. Videdicta

Ug

fuam mollitiem , fed extrinfecé propter facrile-

[

Tit

faprae.2.8..3. à . 304. cum de modo debia

gium alteriuste polluentis , & ipí& erit facrile-

tocopule. Denique qui incipit copulam ipfara

[fx(jro

gus, & talem in confeffione te

;n:ïnife&arc Qe-

fornicariam v. g. vel alterius fpeciei, & pofteà

BR

bebis.

abrumpens femen difpergit quid fentiendum ,

IGM

'ü

655 " Infuper fingulariter , qui fe polluit tactibus

jam habes $. 1. defornicationez. z&4«. $'*$

m"ln

cum puero doli incapace ,. aut cum foemina, vel

III. Cüm quis, vel qua fe polluit inftrumen-£7$

L 31«]

mfculo dormiente, vel plenéebrio , aut cum

atiq—

M.

3j

to imanimate f;u.ocunque ,. non fa;it müt

nem

Ml :

Aj

^

"

d

7

3

Sdl. V. De peccatis COHt)

4

621

i

"

x

j xäznmr/dm;

BM nem;fpe,efei pet fe loquendo , nec in confeffio--

ne i

d

Es

Benerationi deïï.ïnatt;&i-,ffäþiigþätrïpfï*näturæ itis

d éxplicare tenetur, niíi aliundé ex objecto

- €ogitato alià malitia accedat

uinfece feminis, à DEO & natura pracisé inftia

, jüxta dicta füpe-

tuti ad propagationem fpeciei humane per gés

'. tiorà: G univerfaliter,

five quis f& poliuat fola

interna imaginatione,

vel afpectu rei turpis,five

neratiónem :- atqüi. ficut non poffunt unquam

mutari naturg rerum ,.ita nulla ratione , nullà-

eXterno tactu & admi

niculoptoprio, vel alieno

inaminato inflrument

0; nulla efficitür diverfi

circum(lantiá, fine; vel neceffitate ea cohoneftae

ri, vel licita fieri potefl.. Accedit ratio urgentiog.

tas Ípecifica; quia hac omnia materialiter , &

à pofteriori , & graviffimo damno fübfecutivos

( peraccidens fe habent ad voluntariam pollutio-

)

quia i homini inditus effetinitin&us, vel dicta.

nemextraconcubitum, — Hoc tamer obiter no.

men in ullo cafü extra naturalem concub:tum fes.

- tandum, càm quis fe pollüit folo actu intérno

men profüridendi; feu, fi in ulio unquàm cafa li«

inaginationis turpis, vel etiam afpe&tu rei tur-

ceret procurare pollutionem, cüm in ea re maxis

pis, absque ullo externo fenfibili conatu adhibi-

to, non incurrete cafum refervatum in Religio-

mà voluptas fentiatur, facile homines proni ef-

fent eà facultate,

, Ribus, contrà Suarez , & communiorem valdà

vel licentiá abuti , eámque ex«

. , probabiliter docent b.ni AA, a

tendere ad. plures cafus, & (ic homines magna

Pud Dian» párt,

parte contenti eà volüptate non éurarént de mae

4»'tradd, 4« Mifiellan. Refol,

61. approbantem;

reft ei'v'amür" enim pollutiones

trimonio & generátione (ad quam tamen proe

:

voluütárié procu-

movendam tanta à natuta indita eft delectatio)

rata j quod extetriatn actio

.

n

et

. fativam importare videtur.

em pollutionis cau-

um maximo fpeciei humanaé detrimento:quare

6

in hoc,3t pluribus alii

»

s non attendendü eft dam.-

IV. Copulatentata cum femina mkoy'rtüa, vel

Itatua fceminz,uti quidam ftultus libidinofus fe-

num actoale, quod infert pollütio femel facta ab

graviffimam caufam v.g. pro confetvanda vita:

cit, apud Zambnr. cít, merà mollities eft, quip.

4

p* non fornicatio; quia foemina mortua non eft

Principis, Pontificis, &c. fed damnum habituale

confecutivurm, quod fequeretut , fi femel effet li«

N

foemina , fed 'cadaver : multó minüs flatua fce-

Cit4: nec valet paritas ab ab

mina eít: neque befítialitas

(ut quidam volunt )

feiffione membri ;

cüm neque beftía fit fcemi

difpar enim maxima eft ratio

; nam

A

nà mortua, vel fatua,

* at optimé ptobat Dian, par?. 9. tra&. 4. Nihil.

Il. Licitum omninó eft pto confervanda vi

-6

t & toto füppofito homini membrum al

ominüs id explicandá erit in confeffione faltem

iquo 5

geueratim dicendo: pollui me cum in(trumen:

manum, vel pedem abfcindere; cüm enim

menis

toinanimato cum affe

rà principalitet fint propter to

!

&u ad fiéminam. ion au-

tüm füppofis

tem recte dicere

t: pollui me cum faemina ; tunc

tum , & fcoríim nullum jus, vel

utilitatem has

beant, fed folüm ád ufüm & c

onfetvationeimi

ä

enim (ignificaret, fe polluiffe cum verà fcemini,

füppofiti pertineant , non eít à

|

adeóque. menti.rejmr inre gravi ad judicium Sa-

nàturaà alienum.

"'cramentale

at ratione, unum eorum abj

iceré totius füpa

H

$. £. n. 10.

pertinente , ut ben& notat-fI'amb.qr:'

pofiti fetrvandi. causá: at veró

fenien natutá fuá

ordinatum e

ft principaliter nequaquàm ad ufum

: Petes denique ,-qüid:,ï'i -pherï; vel puellze, qui

.vél conferv

ationem hujus füppofiti in indivia

t

&ondum poffunt feminare, fe ipfos turpiter

duo,

contreclent, aut ab alíis contreclati permittant

fed ad generationem , propagationem , &

Y

!

confervationem] totius fpeciei ; undé nat

ura

in vereudis , quale peccatum erit ? Refpondetur;

utique effe peccatum mortale ad mollitiem re-

minimé patitur illud individui fervandi cau

sá

opt

abjicére, sícqué ne

gligere fpeciem ratione imne

ducendum ; eft enim ex fe pravus. affeétus ad

^

- pollutionem : attamen videtur fpecie differre à

dividui. Deinde «

X illa abfcifhione membri alia

l

quando licita , non fequuntur ulla inconveniene.

l-

vera pollutione , per quam feminatur , in fpecie

. propriereducendumi ad impu

tia; eüm enim à membri abíciffione tatiquàm re

il

duma

dicitiam ta&üï,um

permole(l3 appétitus naturalis vehetnenter ab«

J

d in confeffione explican

$, V.

horreat , non facilé hominés eo medio abuten«

Jl«

tur, & ultrà cafüm extrema neceffitàtis extene

P?Zdtie' -z)b?æ;zt-ari

4

Ó

» an [emper peccatum.

Y

Biortale , nunquamne licita?:

ent . Et hanc tationem etiam date folent illi,

(

qui docent ad|fervandam vitam matris licerea

.. Refolutio.

. J

ptocutare abortum . foetüs nondum animáti,

yam

Mx;is pol

lutio , feu etfufio ferinis ditecté

non item procurare feminis effufionem; quia

n

voluntatia , & efficaciter per fe intenta,&

in priori individuum minus, nimirüm fotus

.pm

(l

qüibusvis modis, vel mediis provocata , vel ptos

nondüm animatus poflponitur individuo ma«

Curata, non tantür folius voluptatis libidinofz

joti animate matris , nec hinc fe

(

convéniefis

qaitur illud in«

dgblrl

gratiá, fecundüm orines : Sed etiam cujusvis

; at in polleriori fpecies poftponeres

morbi, vel mortis periculi evadendi-causá , fem«

tur individ

jn

per eft peccatüm mortale. Commaniffima DD.,

uo, & ex illo femel lieito fequetetur

d

graviffimum illud inconveniens , & detrimeg-

€ontrà paucos aliquos, Etlaté Sanchez li£, 9. de

tum fpeciei. humána,.

u

matrim. difp. rr. conclnf. y. Leffius lib. 4. c.10,

conttátiam dabimus ,

Sed de hoc fententiam

de Xuflit. dub. y4. Laym. lib 3. SeH. a. uum,

infra c« 4. (e8. 1.

& páritatem urgeþimug

j ll

1 f alii paffim, meíque omries. . Ratio eft: quia

"

- Tll. Dixi autem-t. Po//ntio dire

G volugta. & i :

talis voluntaria feminis effufio extrà vas debitum

fí4 , nàm de indirg&ä

j

liii

tantüfn volüntaria miox -

* ,LPnfe.s IV. SackAM.

45. Íeq.

f'

a

q beol. Sadramcht; 'Parg ! P.ï,Cap. 1

622

f.fe

femen provocandum à natura inflituta) pe

aciter intenta : ia fcilicet , ut quis

6. feq. 2. effic

&ivecooperetur, & influatin pro-

tendunt ad verum femen provocandum , quot

arlqüo 110

doa

extra matrimonium nunquàm licet: & per ac-

vocationem

& effufionem feminis, quocunque

]medicamento.

Licitum au-

cidens folüm juvaret educere Íemen corrup-

mOdO, m

edio, V€

n homine ra«

llutionem involuntarie ortam ex qua-

tum : ergó hoc non licet faltem i

|

tem efl;po

tionis compote : quod addo , ut excludam caíum

|

cunque cauía, etiam culpabili,

olüm permitte-

rariffimurm , quo iemen cor

ruptum actu caufa-

|

ré,

nullo impediendi conatu adhibito , ;feclufó-

U

enantia homineni ,

üe omni conlen

fu ; quia Cut fopponitur) ipfa

ret fymptomata à mente ali

velmulierem. De quo vid

etur loqui Sanchez

^

:

ollutio incepit involuntarié, continuatio au-

tem effufionis efl folüm effectus naturalis caufie

lib.9.de matrim. difp.V7.n.19. Op

ngï:um con-

cedens. Vide Tambur. cit.». 8-

præcedcntis,

quem impedire ampliüs vix potes,

utrüm wixii cafü

€ teneri$; vel enim ille conatus

Aliud hic occurrit dubium ,

confequenter ne

bere me

dicinam ad 1fe-

néceffiratis liceat. adhi

reprimeudi nihil operabitur , vel retento, contra.

men verum corrumpen

dum , ut pofteà poffit

naturz impetum ,lernine , fupra modum grava-

&.6. refol.37.

eiici? Do vetba Dianz perz.6. tr4

bitur eorpus, & periculo morborum fubjicietur.

Sanchez lib, 9. matrim. difp. 17. v.

15 Hb. 16.

]ta communis DD. Ge»fon , 92 , aliitque conge-

fas effe

Edit. vet. dicit: neminem negaturum ,

ftis Sanch. //&. 9. d:fp. 177. 9. 16. Dian. part. 5.

Tambur. . 7. $. 2. ». 19. Infu-

accipere fyru

pum tefolventem femen in fan-

tratl. g. vefol. 21.

mvehumorem aliis viis expurgane

per affectu fimplici &

inefficaci tantüm licere ob

gu'jni:m , aliü

vel.

dum, ne ege

romni medio ad falutem cor.pori

1

bonum finem v.g. fanitatis acquirendz,

ndam deftituátur:

Ex hanc opinionem

téntationis tandem fedandze optare, ut pollutio

procura

non effe

improbabilem tenet Prapofitus. — Sed

in fomhis, vel aliàs inculpate eveniat ; ex Sancb.

Layman, aliis alibi explicatum habes. 3. Effica-

ego putoid non licere : quia etiam id repugnat

inftitutioni feminis. Hc Diaua.

citer per (e intenta: nimirüm mediis adhibitis

:

.( IVJ

adip

fam pollutionem provocandam per fe ten-

P(

dentibus

& efficacibus ; adeóque apud omnes

relà voluntaría qu

aliter Üicio

Pz;g'ämia indi

'inconfeffo eftin morbo prafertim gravi,pericu-

. ta , vel illicita à

Ollutio indire&tà & in fua cau

fa tantüm644

lofo, acuto &c. & maxirné circa illas partes lice-

re adhibere medicamenta per fe directé tenden-

p

voluntaria dicitur, cüm quis directà qui-

[/

dem minime vult , & intendit pollutionem, ta«

tia & efficacià non ad ipfam pollutionem , vel

D

feminis expulfionem procurandam , fed folüm.

men aliquam actionem exerceat, undé previdet

ad illos morbos, noxios humores;, aliásve ma-

orituram , vel advertit jam oriri pollutionem ,

es, & morbi caufam expellendum,

terias peccant

sícque-volendo caufam pollutionis , indire&te, .

mQ

etfi per accid

ens , & prater intentionem etiam

& confequenter cenfetur etiam velle , velfalteme

ícminis cjectio concomitanter , vel

W

pollutio, Íeu

permittere ipfam pollutionem. Caufa autem pol«

confequenter

indireclé caufanda fit: eadem ra-

lutionis, feu aétiones illze caufantes pollutionems

W

r

tione; quäinft

a etiam de abortu indirecté procu«

aliz fünt & dicuntut, qu*æ.p(er fe & notabilitef

quia nimirüm tunc pollutio in fe

influunt in ipfam : uti eft vehemens, & diuturna

/

i

raudo dicetur ;

minim& voluntaria , ut fupp

onitur, non active

cogitatio de fceminz concubitu in juvene cali-

W

ii

rocuratut , ihd oþ ju

Qam caufam folüm per«

do &c. & fimiles &c. aliz pex accidens, & levi

.

mittitur.

ter tantüm influentes , ex qui

bus fcilicet, nec

Ti

643

TV.« Utr

um femen jam &ot*ruptum ac gravi-

femper, nec frequenter

fequitur pollutio , uti ef&.

b

n

ter noxium liceat direclé expellere , etíi conco-

ffiot

cibus, potus etiam füperfluus : hic enim per»

N

mitanter fcquatur etiam veri feminis emi

fe quidem influit in nutritionem , & con

fequen.,

fb'xg

Refponde

tur /cum neceffaria diftinctiose. — Li-

ter etiam augmentum feminis, at fatis per accie

Nl

éere fic expellere medicamentis ,

non veró lice-

dens & non frequenter in pollutionem. Rursüs

T

te tactibus , vel confricatione verendorum. . Ita

a&iones illi& caufantes pollationem vel funtde

h

(Lalios Tambur. cit. c.7. $,2 9 8.

Ratio ,

Tij

fé licitáe & utiles , ut (ludere de tali materia , aue

utriusque eft; quia medicamenta illa intüs fu-

dire confeffiones talinm peccatorum , zquitare

LU

fcepta per fe

folüm tendunt ad expulfionem fc-

&c. vel funt de fe'illicite , at non in genere ]ü-

* bl

djam inluem & venenum

minis corrupti , quo

xurie, ut fe inebriare,, nimiüm potare , vorare $

[ D

degeneravit: aliqua

lis autem veri feminis effu-

vel denique fünt de fe

illicite in ipfo genere lu-

( 0

fio, vel emiffio per accidens & prater intentio-

xuriz ut cogitationes,

afpe&tus , tactus inïpud;si |

DN

nem fequituri ergo ficut licet naturz medi-

&c, His notatis, fit.

E

plGXy

camentis fubvenire , ut pravos alios corpori no-.

e;;erdiis.

f

centes humores, vel qualitates expellas , licét in»

RESOLUTIO, c Regula G

UM&(

Ollutio indirecté tantüm voluntaria, tan-

64f

db per accidens fequatur pollutios ita licebit ,

Ti

tum eft peccatum , quan

tum peccátum €

illud fémen corriptum , quód jam non eft ve-,

z mortalis, vel

hn

rum f:men, fed prava ; & venenofa materia, ut

ipfa caufa pofita in genere luxuri

hni

venialis, aliàs vel venialis tantüm; vel

omninà

expellat , naturam medicamentis adjuvare: At

J

vetó ta&tus & contricatio verendorum externa

nullum. — lrà contza diverfasaliorum opiniones

San*

T

(qua funt membra : feu inflrumenta ad. verumg

fatis intricatas, latiffimé & qptimä meus

.ch:*af

T

ial

"

623

Seél. T. De,w peccatis camm,-naturaml-

chez li&, 9. mamrins. difp. 4 p.Leffl. 4.0.3. dub. affectu cogitas, & cäixcupifc-is multó magis (

14,47. 100. Etex his compendiose Layman.

morosé afpicis, turpiter alloque

gïs, tangis , am-

&it. ". 12. Sequuntur RR, paffim, & declarari

plexaris, ofcularis &c ex qua cogitatione, &

poteltalià regulà communiter allaá. — Quoties

concupifcentia praevides;te cafurum in poliutio-

quis dat operam aclioni mortaliter mala , & per

nem, mortaliter peccas dupliciter , ícilicet &

fe influenti in pollationem , toties peccat morta-

defiderió fornicationis , & peccató pollutionis

liter; cüm enim is,qni deliberat? vult canfam, ve-

five mollitiei contrà naturam indireélé volito ,

lit etiam effe&um neceffario, velquafi neceffarió

cui caufam dediíti, & ideó utrumque in con-

ab illa aCtione provenientem,merito ei talis pol-

feffione explicare debes,& minimé fufficeret di-

lutio imputatur ad calpam mortalem. Quoties

Cere : cogitavi Ó* concupivi turpia. INon item

veró quis dat operam aétionileviter , & perac-

f1 ejusmodi turpes cogitationes , afpe&tus, tactus

cidens rantüm | influenti pollutionem | eriam

affumeres in ordine ad ipfam pollutionem pro-

pravifam, toties folüm peccat venialiter . i fine

curandam directé volitam ; tunc enim fecuta

neceffitate & rationabili utilitate fiat ; fienim

pollutione coalefcunt illa media adhibita. cum

caufam leviter influentem ponas, cüm per acci-

adu principali in unum peccatum , utfufficiat

z

dens folüm féquatur pollutio ,. illam tibi impu-

dicere : femel me pollmi : ni(i forté illa mediaali-

tari adculpam mortalem , equum non e(t. — Ve-

undeé adferrent malitiam ipecie diverfam. -

ziffima fünt hzc.

Atqui jam reflat difficultas

&

principalis, & maxime practica, & quanam fint

REGIULA. I

ille cau(z vel actiones notabiliter ; quzenam ve-

Uandó caufa pcfita, feu a&tio illa, ex qua648

16 leviterinfluentes ? Sane nulla certior ratio vel

pravidetur fecutura pollutio , eft tantüm

tegula univerfalis dari poterit, quàm hzc ipfaà

peccatum veniale in genere luxurie etiam pol-

nobis affignata, nimirüm caufas feu actiones no-

lutio fecuta , fed non intenta; & feclufo femper

tabilier inflnentes in pollutionem

; ideóq; mor-

talite

-periculo confensüs, tantüm peccatum veniale

llicitas, effe illas , qua ob id ipfum funt

erit. Ita Sanchez lor. cir. Saarez. , Henrtq. Lef-

peccata mortaliain genere luxuriz ,quód vehe-

fits aliósque' congerens Dian. parz. 1. tra&l. 7.

menter influant in libidinem ; alias vero effe ]e-

refol. 6y. plares adferens parr. 2. trait. x g. ve[dl.

viter tantüm malas , & per accidens tantüm in-

5 1. Ratio eít ; quia cüm tunc pollutio non fit vo-

Y

fluentes, ideóque venialiter tantüm malas. Ex

E

lita in fe, fed tantüm in fua caufajin qua previde

quo principio, adcafus particulares innuneros

d.

tur in tantüm mala erit,in quantum mala eft cau-

u

applicando pono 4. regulas particulares,

fa,intantum'etiam eft mala caufa;in quantum eít

ly

BIDHILA I

voluntaria: at non eft vcluntaria , nili tantüm in

',

Uando caufa pofita pollutionis pravifz ,

Íua caufa ; ergó fi caufa eft. folüm venialiter

ul

: : 646

Q

mala, intantum

,

OV feu aCtio ex qua przvidetur fecutura pollu-

Et hinc-

erit etiam mala pollgtio fecuta.

]l

tio ; eft peccatum mortale in genere luxuriz ,

utpoté per feturpe & ex natura fua ordinatum

Cogitationes, defideria , turpiloquia , cantio,

^

le&tio vana , vel curiofa turpium , tactus , ofcula ,

ad rem veneream , etiam pollutio in illa caufa

u

* amplexus, &c. quz venialia tantüm füntin ma-

indire&t volita peccatum mortale erir. Ratio eft

l«

teria luxuriz five ex imperfectione a&tüs, five

evidens exdiclis; quia perindé ceufetur five ef-

ex parvitate materiz , ex levitate, curiofitate ;

1

fe&tus procedat ex intentione operàntis , five ex

n

p

joco tantum facta ( juxta dicenda/e&. /eq. ) fà

natura & neceffitate operis voluntari? exerciti :

d

nam expliciti & impliciti eadem eítvis , ficut

'ex illis previdetur pollutio, funttantüm venia-

lia,& in fe, & ut caufa pollütionis: femper intel-

u2

'enim qui multüm vini bibit

» €x quo fcit, fequi

«

ebrietatem

, is implicité & indireQ cenfetur

ligendo dummodó hac non intendatur , & abfit

velle ebrius fieri , licet explicité & directe id

periculum confensüs inillam ; nam fi tale peri-

acc'i-

culum adfit, vel prevideatur, peccatum effe

tsl

minime intendat , imo pofitivé nollet inebriari :

mortale pollutionis in caufa , non eft dubium ;

d

ita fané qui a&tus turpes exercet , ex quibus pra-

3,3""

[

videt, vel advertit pollutionem naturaliter fecu-

quia qui deliberaté amat periculum, peribit in

illo. Undé refolvit Diana part. 2. tratt. 1.

pi

turam, implicite & indirecte conv;ncitur velle

n

* pollutionem, quamvis eam in fe direQt & ex

refil. 3 x.loqui verba amatoría v.g. mesm corcare

(fe '3'

pli-

Iunm mea.apima , (fc. ob folam vanitatem ,

"d

cité minime velit , & intendar, Et hinc

vel conciliandum vanum amorem nonlibidino-

q lr

647 Omnes impudice cogitationes; imaginatio-

fum, quianon exceduntculpam venialem , fe-

Ipudla

nes,defideria, turpiloquia , afpectus, tadlus,am-

plexus, ofcula, qua funt peccata mortalia in

clufo periculo proprio , vel alieno, ideó etiamfi

. pravideatur , fed citra periculum confensüs non

genere luxuriz , utpoté vel ex objecto perfe

4///:

obícceno : vel ex intentione captandi delectatio.

intendatur pollutio , mortale nonfieti. Et in his

j

nem libidinofam ; vel ex periculo confentiendi

terminis confentio , qua tamen forté rarö corn-

current,

m

inillam : fi ex illisprzvidetur pollutio, quamvis

US,W

non intendatur , funt peccata mortalia, non fp.

REGULA

IIT,

j

m

lüm in fe, fed etiamut caufa pollutionis, adeó.

^W Uandó caufa pofita, feu a&ioilla, ex quag

j

q»ue fi tu calide adglcfcens dclib?ra'tg & conti-

? pravidetur fecutura pollutio , non eft pec-

d

D

Q

3

CTH

catuni

V

qLool, Sacrament, Pars I/, Gaþ. t

624.

cen'di., etiamfi prævidäas , vel advertas exinde

ce luxatizz , quipp? naturá fuà non.

éatum in gene

commoveri carnem , atque per acci

d

ens fccutu-

otdinata ad re

m veneream , erfi fit peccatum

ibftinere ab

alio genete ,

ut ell ebrietas volunta-

ram pollitionem, non ideó. tenerisa

mortale ia

H

fia

nimt

ocibo potufeingurgitare, ex mera,

ejusmodi. exercendo, excludendo Íemper con-

é

ftanter. omnem

2 ,

deliberatum. confenfum . tut-

6;:]

ula vorate.cibos calidos , f1iniis pravideatur

fecutura pollutio , tatione pollutionis prevife,.

pem , ejusque periculum.

Communis DD. San-

l

-

(u

fcd minimé intentz , non nifi peccatum veniale

chez lib. 9. difp. 4 f. Lyam. fap. cit. Dian.part.

s

&. tratl. G. re[)l. 3 7. 'Yamb. lib. 1. e- . $« f -

li

ecunt. Sagch.fzepe cit. Navarr. Suarez, Paf3.

Laym.Íup. aliisque citt.Dian. part. 1. tratl.7.re-

$2: Ratio fumitur ex gerierali regula. $i jusha-

u

fél-6.. Ratio iterüm fumitur ex dictis ; quia

beasaliquid agendi , ex quo per accidens fecutu-

rus exiftimetur effectus, quem per feintendere

à

quando resex natura fua non ordinatur ad rem

veneream , non nifileviter poteft influere , vel

nan licet, non ideo cogeris abítinere ab a&one,

[U

concurrere ad. pollutionem : atqui pollutio fo

quotiescungjex ea etiam utilitas fperatur niajot,

[9/

quàm fit incommodum eventüs fecuturi per-

T

Jlàm volitain caufaleviter influe nte none(t cul-.

miffi : atqui homo quiyis jus habet ad ejosmodi

pa mortalis : 'communi DD. confenfu ; ergàli- ;

a&iones honeftas & licitas, & fzpé etiam obli-

cét tales actiones fint peccata mortalia in alio

i

gationem , eeque a&ienes utiltatem adferre

genere vitij v.g. contra temperanriam , fobrieta-

poífunt: pollutio autem indé fecuta exiguum ,

tem,&c. atin genere luxuriz ratione pollutionis

pravife , ficut & ipfa pollutio fecuta non nift

vel nullum omnino incommodum adferre po-

foi

terit tam tibi , quàm fpeciei , hociplo; quód ex.

peccatum veniale erit, quia nimirüm aliquam.

äc:

deformitatemi vel, deordinatiouem — conünet;.

caufa licita, adeóque perífe non nifi leviter in-

M

fluente tam facilé proveniat; ergo obeam non

pollutioni quomodolibet illicitam cautam ad-

teneberistalem aCtionem intermitttere : nec pol-

ferre: ideóque id noa potelt vacace culpà faltem

veniali contra caítitàtem. Infuper add:t Dian.

lutio indé fecuta potelt tibi imputari in,pecca-

part. 2.tratb. x g. vefol. 5 1. allegans Cajetax. id

tum ; quia ei, qui fuo jqzc'utitur', non impütatur

id in peccatum , quod per. accidens fequitur ,

q

verum eífe , quamvis gula effet mortalis ex cir-

cumítantia luxutiz,nimirüm quía effet ordinata

cim id potiüis patiatur, quàm agat. 'Cüm ergo

[

valdé tenuis fit obligatio vitandi pollution

en

'ad fornicationem obtinendam , vel promoven-

Y

in caufis perfe, & proximé ad ipfam non ordi-

dam , non ideb pollutionem fecutam fore mor-

te

talem, quia finis ille nihil in eam influit. Et idem

natis , nec confequenter non notabiliter in illam

i

eífe , quando peccatur mortaliter in cibo & potu

influentibus , ut fuse oftendit Sanchtz, l. c. ldeo

lra

re&e notat Diaz. cit. non debere effe canfam

exeo, quódquis fe exponeret periculo confen-

tiendi in pollutionem fecuturam : fi tamen po-

neceffariam ad excufandas ejusmodi pollutiones

l.

etiam àveniali, cüm enim fint innumere acü-

fteà non confentiret in illam; non effet peccatum

ones alioquin licite , ex quibus poffint , vel fo-

mortale. Hac Diasa citans Grd»g:ffenfl Fafa.

urcau-

al05.

leant ptovenire pollutiones , fi requireret

6:31

fa urgens vel neceffaria ad excufandum , daretur

Vl

REGULA.N.

locus perpetuis fcrupulis, & nimiis anxietati-

n

£7X Ua ndó caufa pofita, feu actio , ex qua præ-;

- bus; quod graviffimum foret. Caufz excufantes

é;

cenfendz funt omnes ille ; qua bona fide appa-

videtur pollutio fecutura, de fe efthonefta,

rent vel.neceffariz, vel utiles , vel convenientes,

& licita , & adeft aliqua rationabilis caufa ne-

imó & cormoda anima velcorpori, adeout

ceffitatis , vel utilitatis ; feu commoditatis alicu-

etiam fatis fit meum mérum commodum in ex-

1

jus exezcendi , vel continuandi talem aGtionem,

l

ercenda tali actione ad omncm ctiam venialem

etiam(i pravideatur , fecutura pollutio, dum-

ti)

modo nonintendatur, & femper a5fit pericu-

culpam tollendam, prout docent Sawe?ez G*

Dian. citt, Ec hac valde notaada fuat ad innu-

ld

lum confensüs in illam ,. nullum omaino erit

t

mieros cafus refolvendos , G& fcrupulos tollen-

peccatum. Oaes apudcit.. v. g. ftadere de re-

a

i

bus venereis, confeffiones prafertimn toemina-

dos preer indicatos facis multos. Plures brevi-

tatis & honellatis gratia omitfos facile videre pe*

d

rum excipere , converfari familiariter cum fae-

h

tes apud Sánchez fzps cit. |. 9. per totum , &

minis in re hone(ta, vel utili , foeminas ample-

&i , vel ofculari juxta morem patriz ; neinurba-

Diat. part. 1. fra&. 1 g. à re(ol. 3. part. 2. trati.

15.refol. £ 4. párti 3. trask. g. a refol. p5

Á

[

nus videaris ; choreas honetas ducete , equitare

t

alibi. Di&a omnia de1pía po

llatione indirecte

fcanegotij , feu recreationis rationabilis causá ,

tantüm intenza infua caufa , G caufis excufànti-

h

certo & commodo (itu in le&o cabare, fumere

àfortiori intelligenda funt de

fio

temperaté cibos vel potus calidos (ibi falutates ,

büs , pariformite"r

t

'polluttone imperfea:a-, vel inchoata tantàat fcil.

mederi in partibus verendis , fervire in balneis

g

Cimb etiam fricare membra pudenda ad fedan-

diftillations , & commotione libidinofa fpititu-

um

oeo

enerationi fervientium , de quibus

Qu

dum moleítum pruritum , eadem membra

o

mundare à fordibus ,. &c. utexutroque Sanch.

tamen dicam aliquid feorüim

N

'anfrà füb fine. -

j

( Bonacinga ad(ert Tambur. mox citand. ) &

Ed

j

hisfimilia fexcenta, cüm femper ad(it ratiomabi-

*

P

ejusmodi exer-

lia cagfa neceffitatis, velutilitatis

E vu

i

dl V De [Jeccatzs contfa WALLTANIT.

éag

$. VII.

II Pollutiaim [onnis antécedenter ivdire-

td de' pm'inmne mwlmtarm .€C€in-

Ge tantim voluntaria in TL paf ita

fommsfa&d.

a

CRemiffivé.) .

Ollutm mvoluntarla fimpliciter dlcxtur,

Antom eftpeccatum. qmmum p/:ccawm eftóg4.

6;?

T

qua fit preteromnem directam vel indire--

ipfa caufa pofita in vigilia in genere luxurize

*

*

huc de verbo

öam voluntatem , adeoquc necin fe , necinali-

juxtaomnia dicta $. pracedenti

qua füa caufa e[t vohta, fed fequitur ex aliis cau-

ad verbum apphcanda.

Eftenim eadem,

lm()

fis, velmtrmfecxa,utfuperfluxcate vel debili-

ahquantulum minor ratio de po!lunone mdu*e-

t3tenature , ex compiexmne particulari , vel

&é voluntaria. in fomno pnmum eveniente ,

morbo; utin illis qui patiuntur fluxum feminis,

quàm de ea adhuc in vigilia eveniente; hic enim.

& qui facillimé ex quacunque levi caufa, vel oc-

adeffe folet periculum confensüs , in fomnis au-

caüonefemmxs effuhonem, diftillationem , vel

tem nullum poteft adeffe tale periculum. Quan-

carms commouonem patluntur ïtc.m ex Dl'lmiS

dó ergó caufa pofita in vigilia, feu a&tio illa, ex

motlbus, CX fomniis anteà voluntatié non caula-

qua prævxdetur pollutio fecurura in fomnis , mi-

IXS. VCI etlam ex caufis CXU'meClS uttentatione

nimé autem intenditut , eft peccatum mortale

demonis , vwlentlahomxms &c.

Et haec ex

"ingenere lüxuriz , quippé notabiliter & effica-

- fe fine dexo non pote[f effe peccatum , cum

citer inflvens in libidinem , utqui diuturné ve-

nihil fit peccatum , ni(i voluntarium. (Lod fi

hementes cogitationes , , &L imaginationes rerum

poPc fa&tam ita involuntarie pollutionem potteà

venerearum habet, & indé previdet fe pollu-

accedat complacentia voluntaria ob corpoream

enduminfomnis, etfi non mcenöat, nec con-

Wlugtatem habitam , hac defe novum pecca-

fentiat ; aliàs eo ipfo effet dire&te v. Juntaría pol.

tum mortale erit : fecus fi complacentxa vel gau-

Jutio , non qu.dem poüeam fomno , fed tunc vi-

. dium Gtob alium bonum finem, ut mox infrà

gllans tu tUIPJS 1magmator PQCCHS morm!uer

notabo.

duphcxter in a&tuali 1mpud1cxtm cordis , & mol-

62 Pollutio flmxhrer in fomnis facta qu1tcnus eo

litieindirecté voluntaria. $1 veró actio five fitus

*

ftatu facta eft fine dubio peccatum non eít: íed

tantüm fit venialis in genere luxuriz , autetiam

1

folüm quatenüs aliquo modo fuiffet, velfieret

mortalis in alio genere peccati v. g. ebrietatis .

voluntaria in vigilia:adeóque dupliciter fieri po-

ratione pollutionis previfz , & non intentz ; ío-

teft peccatum , antecedenter, & confequentcr :

lüm-peccabis venialiter. $1 autem illa a&tio de fe

fitlicita & honefta , & adfit rationabilis caufa

ídque direcle, vel indirecté tantüm, — Declaro

brevxter ex diclis.

lam a&tionem exercendi v. g, ftudend; de ejus-

modi materiis,

certo commodo fitu jacendi in

- 4, Pollutio im fommis aptecedeuter. diredfé

voluntaria ,tntentas vel procurata

le&o &c. nullum peccatum erit.

Infuper dixi

xotabilitér &* efficaciter. inflnens'in. libidi-

j

6)'3

ST fine dubio peccatum mo:ttale : idd; tri-

xem: notat enim Sanchez lib. 9. De matris.

difp. 4f. ». 20. & Joan. Seschb. apud Dianam

n

phcxtcrc 1. Cüm quis efficaciter defiderat,

t polluno in fomnis eveniat cb dde&auo-

part, 2:trat. Y6. vefol. nlt. non quodlibet pec-

nem carnalem . tantüm.

2: Multo mag:s x

catum mortale in genere luxuriz effe caufam

füfficienter inflaentem in pollutionem in fom-

b

quando qms vigilans efficaciter procurat , nt

pollutio in fomnis eveniat , utpo*e ftudio turpi-

nis evenientem. v g. deliberata quidem, fed bre-

Ó

bus-& vehementibus 1mqgmutlombus indor-

viffima cógitatio de copula habenda, levis tactus

u

rnendo, velcerta media adhibendo , aut certó

foeminz cum deliberata affc&lione libidinofa,o-

Ya

fitu accubando in lecto , ut inde fequatur pollu-

mnino eftpeccatum morcale in genere luxuriz ;

tio; nam licetaffeQtu (implici poffit pollutio de-

at quis dicat effe caufam notabiliter, vel efficaci-'

fiderari ob bonum finem fanitatis v. g. vel ten-

ter influentem ín pol!unonem in fomno fecutu-

nx(

tationis fedandz , certé tamen non potcfï effica-

ram ; imó nec in vigilia, cüm oppofitum in plu—

«

citer intendi , & procur:m, ficut etiam poteít

rimis experientiis conítet: fi ergo talis cogita-

qu

defiderari mors improbi à privato ob bonum

tio, locutia, veltactus turpis adhucprafens in

P».

finem , non tamen procurari. 3. Etiam ad eum

v1gxha non influit in pollutionem , nec appeti-

IN

tum efficaciter movet ad illam habendam ; quo-

finem pollucnd: in lomnis folóm non amoven-

d

modoó credi poteít effe influxuram leuge»poiïca

do caufam pollutmms pxæwfæ, fi ea caufa fit no-

tabiliter influens 'in illam,

Ín his omnes con-

infomnis, quandó abfeus eft, & diu prxteriit?

t

fentiunt ; qmahcu: polluuo in fomnis eveniens

Qui ergà ex tali a&tione pravideret pollutio-

n

nemnontamen intenderet eani,, non cenferetu£

non poffit effe peccatum p;o tunc , tamen repu-

n d:

!atur in peccatum , quatenus antecedentek in Vi*

dare caufam pollutoni , & confequenter ratio-

l

giliaita voluntarié intenta , vel procurata elit Ec

:mne pollutionís fecütze non peccaret mortalitert ,

(e

eaufa excufans in fomnis evenientem pollutxo-

nec eam confiteti teneretur , fed folüm: a&xonem

illam.

nemà peccato , fcilicetcarentiarationis, &li--

n

bertatis, non reperitur etiam in wgllante itaine

IIt. Pollutio in fomnuis fatfa , þa/lm velun«

tendente & procurante illam, juxtaregue

taria, velcomplacita: remiffive. —

]am alibi traditam,

llutxonem in formne fa&am cv:gx-s fj

SI gott po

Ians

liii3

]

y

d

|/

626

d beol. Sacrauent. Pari II/ C'ap Ill,

$. VII.

[

ans deea deliberat& fibi con;placeatr, 'Kgau'dea't »

delectationem fenfualem , & li-

.. & deledletur ob

Diflillatio , d commotiolibidimfu, —

b.dinofam perceptam ,

- omnium confenfü pec-

- &*Ermohactenis fuit de polluciOn& completa, -

cat mortalitet : quia O

bjectum illud vigilaati

mortaliter eft illicitum : fecüs dicendum, fide

- J5 que efteffufio feminis totalisper fe aptiad. . *

N

r

'ea gau

detet , vel placeret ob aliquem bonum fi-

generationem , magnáque femper delg&ätiqnq

emitti folet.

"

nem v. g. tentationem fedatam , naturam exone-

I.. Diftillatio eft

effufio modica partialis.fcig f8 28

ratam, morbum mitigatum;.fic, enim nullum

minis , vel potiüs humoris fimilis minüs morda.

elfet peccatum, cüm gaudiunt illud vel compla-

:j

centia jam fit de objecto honefto & licito,St non

cis, magisque qquofi, quàm fit femen , minori

quantitate , & feré ftillarum inftar , minoríque

de ipía pollutione , juxta communem DD. cum

voluptate effluentts ;* imo aliquando nullius vo-

Sanchez, , alisquecitatis. . De quoctiam alibi.

luptatis, Undé clarítatis causà , nnamlibidi no-

ä

AF, Pdä'ütia*in fómnis incmpta , fed im vi-

fam alteram non libidinofam dittillationem va-

-

* r

gilia completa.

care poffümus. Commotio libidinofa eftal-

teratio , tumor, & erc&tio membrigenitalis pet

Uandó motus venereus ac ipfa decifio fc-'

Q

minis acciditin fomno,fed ipfa emiífio, feu

motionem fpirituum generationi fervientium ,

656

sfi

effluxio fit pofteà in vigiligl.( & multó magi

in qua motione voluntarié acceptata confiftit

delectatio morofa venerea, eftque preparatio,

ipfa emiffio feminis jam incepit in fomnis , &

artim adhuc fit in vigilia) feclufo confenfu in

& inchoatio quedam ad pollutionem , vel fal-

tem diftillaionem , undé & paífim pollutio in-

illam , nullum fit peccatum , fed licité te negati-

v& habendo permittere potes , nec reprimere te-

choata dicitur: circa que pono-brcyesf refoluti-

unculas.

netis, certé regulariter vix poteris.Ita contra To-

letum , docet communis DD. Gerfoz , aliísque

II. Sicutdeliberaté velle, & procurare ipfamege

plurimis citt. Sanchez lib. 9.matrim. difp. Y7. n

pollutionem , & de ea complacere mortale eft,

ita etiam deliberaté velle , ác procurare iltam di-

16.Dian. part. 3. tratt. y.refol.28.Sa P. Lexw-

rias. YO. lichabet : eaptam im fomnis pollu-

füillationem libidinofam , 2c cornmotionem li-

fionem mnom tenetur wigilaul-.calaiäerev, vel

bidinofam fpirituum genitalium , & de eá com-

placere, mortale elt. Communiffima DD. cum

comprimere . fufficit non placere de: ea. Ratio

duplex eft ; & quia tunc plerumque non adeft de-

Sanchez lh. 9, difpnt. 17. n. 17. quoad diftilla-

tionem. . Et difp. 45. s. 18. etiam quoad com«

liberatio fufficiens , & requifitaad peccatum : &

maximé, quia difficilé , & plerumque impoffi-

motionem. Ratio manifelta eft; quia tunc pro-

ä

bile eft cohibere , ut mox dicam.

curatur & complacetur de voluptatelibidinofa ,

ac venerea illi diftillationt , ac commotioni ne-

|

6;

Quinuniverfaliter pollutionem involuntatié

coeptam ex quacunque caufa five in fomno, five

ceffario conjunctà , quod femper mortale eít , e-

tiam exclusà. parvitate materig à mortali excu-

in vigilia licité poffe permittere,nullo impedien-

L

di conatu adhibito , metitó concedit Sanchez

fante, ut infri patebit.. Deinde illa commotio

cit. & approbat, Tambur. /. 7. Decalog. c. ]. $.

libidinofa elt inchoatà quadam pollutio , & ad

pollutionem eifentialiter ordinatur ; magisq;in-

2. 1. 17. Ratio univerfalis ; quia Qut fupponi-

tur ) pollutiojnc*æpit involuntarié , continuatio

€hoata pollutio eft ipfa diftillatio: ergó eàdcm

autem effufionis feminis eft folàüm effe&tus na-

ratione utraque volità dire&é , mortaliter pec-

turalis caufze pracedentis , que impediri am-

caminofa. |Porró ficut ipfa pollutio indicecte

5

pliüs vixpoteíl, & confequenter nec teneris ; vel

tantüm voluntaria in caufa pofita tantum pece

!

catum eft, quántum eft ipfa caufa pofita in gene-

enim conatus ille reprimendi nihil operabitur ,

'c

veltetento contta nature impetum extrafuam

re luxuriz , ita eadem ratione difcurrendum de

diftillatione & commotione libidinofa , jux'ta

fedem femine corpus fupra modum gravabitur,

& periculo infirmitatum exponetur. . Denique

Regulas S. preced. pofitas, uti ibidem in fine

pollutio magis fecundüm principium , quàm

annotatum eft ; femper enim obligamur amove-

re caufas per fe & notabiliter iafluentes ad volu-

fecundüm finem judicanda eft.. Cavendum ta-

menpermaximé , ne taliter evigilans , velaliàs

ptates illicitas; non autem femper tenemur re-

involuntarie ortam pollutionem fentiens ; non

movere caufás per accidens , velleviter cantüm

';

tantum permittat, velnonreprimat ( quodfo-

ad eas VOluptates,kihfïuent'es , fed ob juftam cau-

lüm conceditut ) fed etiam pofitivo aliquo co-

fam necelfitatis , vel utilitatis ejusmädi actiones

:l:

exercendo , ficutpollutionem , ità etiam rnultà

matu, vel impulfu eam promoveat , vel com-

pleat , etiam folum quoad aliquas reliquiasfemi-

magis folam diftillaionem , libidinofam vel

protrudendas , eo feré modo , quo: mingen-

commotionem carnalem permittere poffumus ,

tes, ceffante fluxu , aliquot guttas protrudere fo-

juxta ibidem dicta.

lent ; quod utique non liceret citrà grave pecca-

I Diftillatio non

libidinofa , qua feilicit

BI ]

tüfrí, 1 omnino deliberaté fieret: nam ineo ca-

contingit fine ulla delectatione , vel voluptate

fu imperfeQtum voluntarium, &indé delecta-

fenfuali venerea ( quamvis adfit levis erectio ge7

tionem intervenire exp

erientià patet , ut bené

(

nitalium ) non éft peccatum, Ita Cajetan. aliís-

ä

nouat l'ambur, ezt, s. 1.9,

aym.

que congcüis*» Sanchez lib, 9. d. 45. 0. 2. L

*

P

nli'

K

æ?l

P

- LVL Dedmpadiitia,

627

tur fe voluntarié polluiffe ,».lpräfter ije&um 'cbf

: !i&- ) SF&- 4. 9. '[8- Reginald' l;þx' g4s ;6'. ;. M

4.1. Tambur. lib.2, $e£. 3. ». 3. — Ratio eft;

gitätu'm-.vixAliquid;;it&frcfgqerum erit.

quia fi talis diftillatio effet peccatum contrà ca-

Ititatem, ideó effet , vel quia effet delectatio ve-

.. SECTIO VI. &vltima,

netea, vel quia effet proximum periculum ad de«

le&ationem veneream, vel faltem quia difper-

De Impudicitia interna , !'&,'l'ti:xtcïna.f

Seu

itur ille humor : JVow primum ; quia nos loqui-

?

mur de eo diítillationis modo, in quo nulla adfit

Gfordis, oris G* afpeciis, ac md'lz?s. i

delectatio fenfualis, AVen fecund um ; quia fi illius

SUMMARIA

humoris-effufio nullam adfert. delectationem

46z. QuidU quale peccatum impudicitia cordis ? þiL

i

** " fenfualem , non eít ratio, cur ipfa fola fpectata

664. l. Cogitationes zpypnra ?

adterat periculum proximum in illiciram volu-

€6 g. JI. Dele&iatlo morofz ?

N

ptatem veneream confentiendi, JVeg, tertéum ;

666. III. Confenfus impudicus ?

quia ille humor exttillans fine voluptate, non eft

467. Quid , quando , && quale petcatum impudi

cit.ï(

oris fenturpia

Jemen , nec ejus effufio generationi nocet, ficut

aiudire ?

:loiui » CRPLaTC , legere &c. Scl 46 g9.

- .effufio feminis; fed ut optim& docet Gerfon

é70. dfpetius tuypium

part. . operum, Trattatu, De poliut. notab.

ex objetfo.

poteff effe mortaliter illisitus. ! d

£71. II. Ex inteutione afhicientis , &

1. cíthsmor medius inter femen, & urinam, in-

472. IIl. Ex perieulo prafzfo.

,

eptus ad generationem , ac habet diveríum mo-

78

£24. SituttatIus , ofc

la ) amplexus PDJ"

? effe rkorrgigæ'

tum ac meatum di/tinCtum ab eo , quem habet

ripliciter ,

' femen: immifcet. fe talis humor . medius ali-

47j- L. Ex ipfo objetio.

6763 Il Ex iptentiome, &

quandó cum urinatione , aliqu&ndo per fe de-

fluit fine cogitatione & fenfu. « Hac & plura

677. III. Ex periculo animadterfo. -

d3e. n quatido, & quale petcatum , taBhus, ofcula , ag

lectu digna ibidem Gerfos. Undé Cajetas. apud

plexus , Y« honeftaus ?

Sgncbä;(), aliíq; non irnerito. pronuntiant de tali

68x, 11.' Neceffiratis t

645. Hb Cunofitadt. Pal levitarg )

F.

diitillatione , effe perindé ac de fputo vel füdore

- labor

ndum,nili ipfa carnis rebellio comitaretut:

683. 1V. Voluptatis £e/ delearionzs

gr&:æ? ubi quid

à

deleiatzo fererea : fenfibilis ?

Et non obfcuré favet S.'Thom. Opsi. 64. De

Jinxn libidinis , fic dicens: Sciendum , qnàd il-

63j. Dehüatio wenetea. Polsptarie babita fem,

jeccatum mor ale.

f&r ejf

lins bumoris effufio mon e[ff. polintio , 24ia ( ut

686. Senübilis zautum per fe foltm Penzale, -

L

dicunt Medici) fime libidinofa. delefhatione &r

687. Per accideus tamenyepiffrme mortale.

€88. Imó femper mertale circa objedlum per J6 turpe &

vearnis motione nullus. potef? pollué. vigilans,

obfcaum.

HacS.Doctor. Si etgo ea diftillatio non eít pol-

&go. In re Generea delibtrati 69 diretià intenta nom dae

- lutio, nec oble&ationem faltem veneream adfe.

— tur parbitas materzs ;

rens, undenam oriatur peccati reatus? .

491. Ben? Veró in re Genérca. indiretià tautim oluptae

"A.

€6r. 1V. Hactenüs dicla traduntur ad intelligen-

damreiveritatem. — la praxiautem omnes Do-

692. Refolbuntur 'u/:"n' Parii commuaiter cont.

U(que ad a,73?.

f'ngebg;e:;

&ores monent confeffazium , ut cautus lit in ex-

aminando circa materias venereas , ne fe vel poz-

Mpudicitia dicitur voluntaria occupatïo poó-66x

:

nitentem fcandalizer ; audi unum aut alterum.

tentiarum citca res veneteas , feu circa pro-

Filliuc. in Inftiturione brevi pro confeffario c. 2.

Vocantia ad libidiném voluptatisgratid. — Ejus-

à

"

ait. — Prsdens e[fe debet confeffarins in exqui-

modi autem impudicitia, & impudica occupa-

ul

tie fit vel in potentiis intetnis: intelle&tu, vo-

rendis cauté circtm[fantiis 6. pracepti pre-

paratoris ad atium vonfumatrm ,. modis

luntate , phantafía , appetitu fcnfitivo ; vel ex-

ternis , ut afpectu, loquela, tactu & amplexu ; &

d

minulis wom wegeffariis, me (e vel pomiten-

u

tems excitet 4d. aliqnam tentationem ,. vel

generatim quatuor modis, fcilicét eorde , ore

Y

»delettationem, — Coninck difp. v7. DeSacram.

afpetlw , dr tatiu. — Explico ügilïlatimg

[

n.56. "Preflat. aliquando. Sacerdotems minüs

$1

!u.

perfeddà — peccatum — pemitentis — éntelligeve ,

(

quáam vel illi , vel fibi aliquod fcandalum

| ?mpudzti-tia cordis.

P

ereare , & e[fe nimium. Augelus V. Interroga-

ST voluntaria occupatio mentis , feu

l^

o n. 1. (owfitetur mulier, quod (t cognita

E

tentiaruim internarum , nimirüm phantafise

po-6 6;

u

extra vas debitum : in quo loco el qnomodo ,

& appetitéüs , intellectus & voluntatis circa res

j

e buju;modi , ficut. faciunt. qnidam , qui

turpes, & ad libidinem provocantes voluptatis

«l

potius funt coutaminatores , quam confeffores.

ratià: Et vulgó numeratur triplex , cogitatio,

Vide etiam Lugo difp. 16.. De Penitent. fetl.

1

electatio, confenfus. — De quibus ex profeffo

n

Y4. 545.59$. — Quare confeffarius percipiens

laté in materia de peccatis,

P L fod]t €. 6:,0?

fpeciem aliquam certam , && numerum peccati

jotutm j àccipe fummatim.

ial

(l

i

luxurize, maxime contra naturam , regularitet

l Copitatio, vel imaginatio rera

n

m obftoeseg a.

ab ulteriori interrogatione abftinere debet tam

narum voluntarié a(fumpta, admiffa,

j

continuá-

U»

quoad ligatos, qnàm quoad folutos. Et fpeciatim

ta, feclusó omni bono fine, ex inéra.

€uriofitàte

lu

in propolito quoad mollitiem,fi pomnitensfatea« — vellevitate praélicé ozdinarie (WFP?

CC&FQ

:'n'ïlor-y- ^

[h

||

R

talia;

D

[:

|

2&

us

628

g beol, Sacrasn, Pars. IV. Cap p

Y

talia obr prafentifimum periculum labendi ii5

cile abftrahit à eircumftantiis annexis , quamyis

gravius peccatum , utpoté delectationem , vel

cognitis ; at veró actus internus efficax própofie

confenfüm turpem,aut in ipfum opus. uxta

ti, vel defiderii tendit in ipfum a&tum externum.

commiunem DD. . Quód fi vero affumantur ,

prout fiet à parte rei , ideóque non poteftabilras

eisque immotetur ad malum finem operationis ;

here à circumflantiis annexis , fed volens a&tum

vel delectationis inhoneflz , 'atque fic actu con-

externum v. g. peccare cum ligata , confangui*

junctz (int cum confeníu vel in opus turpe , vel

nea, & c. neceflarió etiam vult cnrcumüantias an-

faltém in delectationem morofam veneream,

nexas coguitas,

tunc coalefcumr in unum peccatum cum ipfo

S

H '56/ IIw t 4

L

coníenfü & pr

ofito, vel delectationé turpi ,

^

- Jnipudicitia Orit.

3

.

À

ut leorfim non

;

nt exprimenda in confeffione,

Ufpila

quium. Turpialoqu

i, turpia cq;i.;.yäö'-z

fcd fafficiat dicere : confenfiin tale opus turpe;

- tare , legere de rebus venereis, vel ad libis

EE - « LEU AE L - - —

4

vel delectatus

y.

ties , Gc.

fum morosé de cali opere turþi t«

dinem provocantibus venerez delectationis gra»

l

/

tià, feu cum.delectatione circa ipfas res turpes

66f 1L Deleflatio

ero[a impudica eft ümplcx

narratas , cantatas, lectas, vel cum animadverfo

t

complacentia in deleCtationem veneream ex re

periculo confensüs in deleclationem venere-

turpi cogitata confurgentem absque animo illam

am, velipfum opus aliquod turpe( quó etiami -

perficiendi : & ha five abfoluta , five conditio-

fpe&tant litter&- amatoriz ; & libidinofz inter

naca füb quacunque conditione ton fübiftente ,

perfonas folutas ) utique eft mortale peccatum,.

femper eít peccatum mortale , ut jam toties in-

mortalem fcilicét malitiam fumens à fine mor-

culcatum , & probat communiffima DD. in di-

tali luxuriz : juxta communiffimam DD. cum

fto

Cla materia. — Et reducitur hoc peceatum dele-

Navarro . 15. 4. 14: Sanchez

Glationis morofz venerez ad diverfas fpecies ex-

difp. 44. ». 38. Layman, l. c.-

ternas luxuriz , utpoté fornicationis fimplicis ,

Quéd fi tamen. ejusmodi

turpia dicantur,668 .

adulterii , inceftüs , fodomiz , Gc. juxtà ratio«

natrentur , cantentut, legantur non cum dele&ta-

nem objecti, feu materiz cogitatz in tali dele-

tione libidinofa citca ipfa objecta turpia,'xfc—d 8 -

&latione, fi tàmen talis circumítantia attendatur;,

l

aliqua levitate, curiofitate , aut alia delectatione

& intendatur in ipfa delectasione morofa , quod.

noii libidinofa , ex joco , tecreationis , vel teme,

certérarum, Undé qui morosé delectatur de li-

li

poris fallendi gratià, aut dele&latione tantüm

gata , confanguinea, vel facra petfona, pracise

Ípeculativa ob füavitatem , vel artificium Poéfis, -

À

tit formina pulchra eft, nullam habet racionenr

[

mirabiles modos, vel inventiones circa talia

talis circumftantiz , ut ordinarié fit, committit

feclufo femper peticulo confensüs libidinofi)

Ál

a&ctum fimplicis fornicationis. mentalis , nequé

eulpam falter venialem non excedent : ut om«-

W

ea circumítantia perfonze cogltate neceffarió:

Des fateri debent.Ubi tamen merità advertit $4«

Y

erit explicanda in confeffione , ut alibi jam no-

las apud Tambur.1, 7. c. 8. $. 4. convinci pluri-

k

tatum. ^ Quód fi denique complaceat vel con-

*fnos captare , ac confentire in dele&ationem li-

fentiat pracise in ipfam delectationem venere-

bidinoiam ipfarum rérum turpium füb pratex-

am exurgentem absque cogitatione ullius obje-

tu artificiofe propofitionis , cantilenz , müficz, -

Q

&i vel complicis ( quod certé etiam taró) non

&c. quandó carmina vel cantilenas tmagis ar-

k

erit proprié loquendo delectatio morofa, fed

tificiofas de re pia fattidiunt , vel recufant , avi- -

71

)

fimplex impudicitia reducenda ad fpeciem mol-

dius veró. excipiunt de.rebus turpibus. Con-

vinci item delectatione libidinofa ferti eum , qui

L

litie tanquam inchoata pollutio , ptpaulö fupe-

riüs notatum,

frequentiüs & libentiüs loquitur de occulktis

Q

partium corporis, & rebus ad eas partes perti-

!

€66 IIl Confenfus impsdicus. dicitur proprié,

qui fertur in opus ipfum turpe , & eft a&tus vo-

nentibus, quàm de aliisrebus. Derique firilis

-

h

peccati argui, qui metaphoris retum turpium

luntatis efficax propofiti,vel defiderii perpetran-

4

di opus aliquod turpe;adeóque abfolutus femper

gaudent, qui facilé dicta detorquent ad dictos

q

turpes fenfus , quamvis enim hac fpé excu-

eft peccatum mortale5. quin etiam conditiona-

l

tus füb conditione practicé non auferente mali-

feutur ab inadvertentia , vel quiaobjectum , de

?

tiam aclüs , juxta laté dicta in materia de pecca-

quoagítur, non eft adeó obfceenum, fzepe ta«

EH

tis, . Eftautem peccatum mortale ejusdem fpe-

men , quia delibetaté procedunt ab affectu ad

Q

Y

v

cieí cum ipfo opere turpi perpetrando , undé tot

turpes, à mortali non liberantur. '

[/

fünt ejus fpecies, quot funt] fpecies externa lu-

/. Denique ad impudicitiam oris debet etiamé69.

li

E

N

xuriz , ut fuprà initio Tractatüs annotatum eft.

revocari impudicitia atirinm : audire enim vo» '

li

Intellige autem dummodo circumltantiz fpe-

luntárié turpia causá deleclationis vénerez , vel

f

Ciem mutantes fint cognitz , & attentz per in-

cum periculo confénsüs in talem delectatio-

To;

elle&um , etfi à voluntate tuinimé fint intentae,

nem, aut ipfum fa&ctum, vel peccatum aliquod

m

contra quam modó dictum fuit de delectatione

graviustutpis operis, fimilitet peccatum rhor-

D

l

motofa.

Ratio difparitatis fzepiüs indicata eft;

rale,eft, & prater proprium peccatum , fepe

W

quia aCtus internus inefficax ( uti eft dele&tatio

poteít accedere peccatum alienum fcandali , ut.

ii

morofa) fertur in obje&tum pracisé, prout oh-

poté fi ejusmodi turpibus auditis artideas , tibía;

Erg

je&tivé proponitur per intelle&tum ; ideóque fa-

s al«

qu

plsfcere figxïifïces " qu? tália !Qquantes magi

licis

TR

^g

aE

N

s. Jp. De dmpudicitia, .

629

/

]ic'isj,uvel confirmas : vel (i facilé poffis, veletiam — tantes: juxta illud Md!!i:; s'ng viderit giu-

e* officio tenearis, tamen ejusmodi turpiloquia

lierem €?c.. Caterüm cum quis afpicit mulieres

non prohibeas, impedias, abrumpas, aut faltem

affectu venereo fiftendo in delectatione morofa

vultu, geftíqueibi difplicere figuifices, vel loco

fine progreffu ad eas concüpifcendas efficaciter

abeas.* Secüsefl(i ejusmodi audias ex levitate,

ad copulam, meritó cenfet Tambur. /b. 16. Dz-

curiofitate tautüm , feclufo periculo confensüs

cslogí c. 3. non éfíe mecefíarió in confeffione

turpis, aut nori impedias , cum facile non poffis.

explicandas circumftantias períonarum , eddem

Placet judicium "Tarabur, ci7. $. 4. in fine dicen-

' ratione , ficut de ipfa delectatione morofa modà

tis: Si aliis loquentibus, tibi illud turpiloquis,

dictum fuit ; quia etiam tunc tota delectatio vi-

vel impura cantilena difpliceat , fen mon. pla-

detur interiüs confummari. Arfi easdem ve-

ro-n P

€eat , nec tatmen loco diífcedas,nec eos veprehen-

neréo affe

v V

tiam tangat , quia tunc aclus ex- -

dat ob ruborem , imb etiamfi (feclufo fcanda-

teriüs confummatur , uti

que efïetkperfonæ con-

lo. G animoó de illo peccato deletlanziy videas,

. ditio exponenda.

veliquid funile facias: t& mon «ccufo peccati

IH Ex foo pericmlo pravifo, vel ädverfo67z. :

eortalis , quia ip[a erube[centia non. contesm-

xenda raiio

libidinofi confensüs , ut càm quis ejusmodi ob-

je&ta turpia, feu. minüs honella , etfi. feclufa

ille,

eft pra id excu[kæiqæg. : Hrgec

aQuali mala intentione venerea , folà levitate vel

h

^8. D.

v

LA

cutiofitate ductus deliberaté tamen & ferib afpi-

C Impudicitia afiect a

$,

ciens previdet jam infürgente turpi commo: o-

pectus impudicus rerum turpium libidi-

1

, me periculum confens?s in eam delectaticn:m

éro AS

nofus & mortaliter illicitus effe potelt tri-

impuram , vel ipfüm opus aliquod turpe, :ec

pliciter, ex objecto, ex intentione, ex periculo.-

tamen ab afpe&tu ceffat , utique j:m pecca: mor-

( Ex objetfo afprélo, quod in fe valdé turpe

taliter ejusdem fpeciei luxuriz peccato, cujus

eft, & notabiliter apud plurimos ad libidinem

( proximo periculo fe fciens voléns

que e*ponit,

provocans , feu influens in commotionem illam

utapud omnes in confefío efl.

libidinofam. Sic meré deliberaté 1. & ferio

IV. Caterüm feclufis iftis tribus, 6

[

7

jeHo peró?t |

afpicere alios a&tu coéuntes ( non item co&un-

. fe valdé turpt ,. énteutione Pmpurá , ( peri-

tia animalia feclufo affectu ad libidinem ^ 3.

valo vononiüs in delelbeiones/ — weneream ,

Afpicere membra pudenda alterius perfonz di-

velopus aliquod turpe; fe ipfam vel alios, viros,

verfi fexüs, ut vir foeminz , aut. femina viti;

vel foeminas ex curiofita:e , vellevitate tanzüm

feclufa vera neceffitate, qualis eft in Medico,

infpicere , non nifi veniale erit, & juftà causá ne-

vel Chirurgo, àut Infirmario ad medendum in-

. ceffitatis, vel utilitatis utiq; ab omni peccato ex-

iftis partibus &c. .. 5. Afpicere perfonam alterius

! eufatur; quinimo , fe ipfum etiam cirta puden-

fexüs totam nudam deliberaté & ferio , vix un-

. da intueri plerumque veniale tantüm eft: quia

quam à peccato mortali excufati poteft ob ma-

hoc non ita ad libidinem provocat , ficut afpice-

re pudenda aliorum , maxim? diverfi fexis.

ximé prafentiffimum periculum libidinis, atque

confensüs libidinofi,

Secüs dicendum foret, fi

- Denique juxta diéta eádem ratione difcurren-

dum eft de iis,

ejusmodi infpicianrur vel indeliberaté ex im-

qui legant libros de rebus turpi.

proviso , vel ex levitate valde obiter & brevi-

.bus ex ptofeifo agentes; qui ferió infpiciunt pi-

ter , vel etiam ( ut placet Tamburino cit. $. 3.

Guras valdé obfcznas ; qui fpectant comcedias

um m m

anum. 3. cx loco valdé remoto; aut per velum

valdé turpia reprzefentantes; (i enim ita faciant

opacum : tunc enim non erit nifi veniale, quia

cüm voluntaria delctatione libidinofa, vel cum

ficnon adeft periculum ad ulteriorem libidinem.

animadvetío periculo coníensüs in ejusmodi de--

Eadem ratione nudam perfonam ejusdem fexüs

lectationem , vel opus turpe, liquidó peccabune

7

afpicere , f fit valdé puerilis, ambzr. ibidem

mortaliter. — At feclufa tali tur

pi dele&latione,

d

cum aliis re&é cenfet effe tantum veniale , quiz

ejésque periculo, ex foía levitate, vel curiofitate

hoc ex fe.non multüm excitat ad veneremp.

talia agete, venialem culpam non excedet, dum«

t

-

Plures caíus adferam in finé infrà , ubi de patvi-

modó femper abfit períeulum confensüs turpis.

tate materiz.

h

Sed heü in re lubrica, quàm frequenter adeft!

" 67

I J Ex fola intentione afpicientis libidino-

Caterüm de ipfis fcribentibus libros türpes ,

ü

fa. Cürn quis fcilicet ex intentione venerez de-

.pingentibus picturas inhoneflas , hiftrionibus

lectationis captande fzu ex a&tuali affectu ad li-

obíceena reprafentantibus , eos faltem ratione

il

bidinem afpicit aliquid, etiamfi de fe non ita tur-

fcandali peccare mortaliter , & vix unquam à

(2

mortali excufári poffe, habet communis fente

th

pe» v. g. faciem , pe&us , ubera feeminz , utique

s

mortale peccatum eritex v intentionis libidino-

vwa

tiain materià de charitate, & Ícandalo.

12: maximéfecutà , & voluntarié acceptatà ipfa

"

j

delectatione venereà, cum commotione fpiritu-

ob N

g^

um generationi fervientium : nt cum Navartó

: Impudicitia Talás,

ch

€it. c. 16. ». 1 1. notantomnes paffim.

Peccant

u

Mpudici tactus, ofcula

, amplexus,eodem mo: ;

ergó mortaliter mas & foemina foluti alterutrum

I

do libidinofi,

)d

& mortales effc poflunt triplici-

ejusmodi laícivis afpeCibus ad deleCtationem

ter , ex objecto , ex iptev

r

Hnt , Q* ex periculo:

o

m

"venercam , vel ipfius copula defidetium exeie — & q

OHi ratioRe, quia long&

Pa&s IV. SACRAM..

videm lor:gö æaj

K

LOrtiBs

-

"u

g »eol. Sacrkment.ïPar: W. Cap, Ill.

630

fortiis ad libidinem provocat & irritat ta&tus,

tiffimum periculu;'n confcnsüslibfämbfï falteta -

.in delectationem veneream inde infeparabiliter

quàni afpectus tantüm,

tangere enim proximiüs

ordinatür ad

libidiaem , magisque venerem , id

enafcentem; & mirum effet, f1 non fequeretur

eít, fþ;'ritu

s generationi fervientes commovet ,

m

-confenfusipfe. — Agque hoc fenfu retiflimé in-

[

majísque periculum ingerit foedz libidini fervi-

telligitur damn

2

ata illa propofitio infrfä/ adferen- -

?

[

endi , quàm folüm afpicere. . Itaque

da.

clufis his: tfibus; ta&us,'ofcu-678

67g 4 Ex objetto ipfo angere deliberate & ferió

IV. Deniquefe

y

partesinhoneftas alterius perfonze,five ejusdem,

la, amplexus etiam inter folutos,vel non nifi pec-

five diverfi fexüs ,( feclusà' verà , neceffitate

cata venialia erunt , fi otiosé ex mera levitatefi-

d

v.g. medendi ). femper eít mortale ; etiamfi

ant; accedente autem juflà cáusá, omni culpa

liberabuntur: qua quidem omnia hactenüs di-

d

delectatio 'venerea per fe directé non intenda-

tut , fed exfola levitate, veleuriofitate fiat ; ob

.&ain histerminis apud omnes certiffima funt.

rationem dictam ; quia nimirüm id ex natura fua

^ Latent tamen adhuc graviffima difficultates , t

nimiàm & proxime libidinem provocat : & gra-

fcrupuli difficillimi. Ut ergó inre usquequáque

[

viüs peccatum eft , f1 táctus fiat inter perfonas

frequentiffima, dicta meliüs intelligantur, ponoe

ejusdem fexüs , quàm diverfi: quia tunc adgra-

unam & alteram Ípecialem quaftionem.

wius peccatum naturá fuá difponunt, ut recte

QUAZSTIO I

b

]

[

notat Sanch. lif. 9. matrim. difp. 46. 1. 48. Sed

Quotuplex pote[! effe delecfatio im

ämpudi—

f

dixi: 4deliberate &f ferió, nam Sanchez cum

€eis tatlibus , ofculis , amplexibus , vel etiam

aliis ibidem ». 12. admixtit hic aliquam levitaté

" afpettibus.

3 j

& jocum excufantem, de quo infrà. Dixi etiam:

Atus, ofcula , amplexus , ficut & afpectus,679

LOT

alterius perfona : nam tangere fe ipfum in par-

A s

cogitationes, imaginationes de íe funt

tibus verendis etiam ex fola levitate (füclufa

actus omnino indifferentes , pofsintque fieri vel

mala intentione & periculo) culpam venialem

y

: boni, vel mali moraliter, juxta bonum vel ma-

non excédit, quia tactus fuarum partium non eft

1l

tam excitativus ad libidinem , ficut tactus alio-

lum ufum;vel finem, ad quem teferuntur. Unde&

vari& & quatrupliciter potiffimum poffunt di-

1

rum : atque omni culpa vacabit, fi ex rationabili

lo

ftingui ta&tus, ofcula , amplexus; boneflatis ; ne-

caufa fiat ob obviantes necefitates, aut etiam

Di

eeffitatiss levitatis ; vel curiofitatiss & vo-

Cait Tambur. .2. s.4. ) ad caléfaciendas manus.

«0]

II. Ex intentionc, langere partes quaslibet,

luptatis ieu dele&tationis alicujus captanda gra- |

i

j

Z

"tià.' Percurro breviter fingula.

etiam minime inhonefílas, ut faciem , brachia,

j

[:

Ti

edem. mulieris cum intentione captandi dele-

l. Honeflatts,

Ticr

&ationem libidinofam , aut animo fe , aut aliam

Aäus , ofc

ula, ampl&:;us boneffatis dicun-689

T

tur , qua fiunt vel juxta morem patriz ci-

[E

perfonam provocandi.ad libidinem vel opus tur-

u

pe» liquidó etiam mortale eft, ex firie mortaliter

vilitatis gratiá, vel alias ex honefto fine, utpote

)

malo ; atque circumftantia perfonz fic libidino-

ad conteitandum amorem caltum , amicitiam,

pacem , reconciliationem, amorem, &c. — Et fic

*

Ti

sé tactz in confeffione explicanda eft, ut iam

fuprà de afpectu impudico innui.Quare cauté le-

omni culpá vacant, quia honeftatis vircutem in-

l

gendi & intelligendi funt DD. Cajetav. Na-

duunt ; ofcula przfertim in friptura verbis &

exemplis commendantur Gen. 27. &^fccede ad

t

var.alii, quandó dicunt: levitertangere manum

35

mulieris , digitum intorquere, pedem pede pre-

me, G da mibi ofculum. fili m Luc. 7. ait.

"

«l

[!

mere , &c. effe veniale: intelligendi funt feclufa

3

hriftus Simoni , Ofculnum mibi non dedifli ,

mala intentione libidinofa.

bec autem Crc.. 1. Thellal. y. falurate fratres

Áit

Quis enim neget

prementem vel leviffimé manum, vel pedem

ongves in ofcelo [ancto.

Eadem autem elt ratie

r

b

mulieris, fi fiat ex deliberato affectu libidinofo

de amplexibus & tactibus , ac complexibus ma-

nuum ob fimilem caulam , fdque maxiimé inter

il

ad delectationem veneream vel inam 'copulam,

mortaliter peccare ?

confanguineos & conjugatos, vel fponfos ad

Dy

UT

$77 ll/. Ex peritnlo animadwer(o confentiendi

conteftandum amorem , amicitiam conjugalem.

hi

in delectationem veneream, vel.opus türpe, ut

&c. quo etiam referenda eft deleclatio quedam

fi inter tangendum, ofculandum , amplexandum

moralis honeftatis capta ex ejusmodi ofculis ,

T

[

fominam vel mafculum , exurgente jam com-

amplexibus, vel tactibus quam fcilicet quis fu-

t

motione libidinofa advertas periculum confen-

mitex ofculo , amplexu vel tactu honeíto manüs

sás turpis , nec defiftas , utique peccabis morta-

exhibito in fignum caflí amoris vel amicitiz : GE

fn

fl

liter ejusdem fpeciei pezcato, cujus periculo te

- potiüs eft voluptas mentis , & gaudium animi

dehoneíta amicitia & beaevolentia , quàm afte-

lié

exponis. Unde à mortali excufari non poffunt

ofcula , amplexus, & tactus ejusmodi perfonz

&ós fenfitivi.,

lgt

' Ut bene flotlgg Tambqr; li. -

morosé fa&li ob delectationem fenfibilem perfi-

€. 8. S. 1. ». 3.

"

!

ftentem in ipfo ofculo, amplexu , vel contrecla-

uone affeQara : & maxime fi fiant cum ardore

H, Netefftatis.

ESQ,I

& mora, replicatis diu in oreofculis , guftatisla-

us uti & afpe&ius ( nam ofcula & amn-685-

ter

T^

biis, lingu& unius alterius ore exceptá , adelt

exus hicnon habent locum 5 neceffita-

vd

ti; dicuntur, qui neceffario fiunt ip membris cor-

enim, & omnino adverti debet ab ipfis prafen,

dí

A,Pef'w

h

—

631

| Se&f, Vi,'lje lmþuäz'äz'tk'd.j

. Deleclatio libidika[a ö'ïwneräa,c* jam to-

fp;)ris etiam pudenais, turh alienis,utpore-ad mes

dendum à medico &c. tüm. propriis ,. ad mun-

tiesad naufeam ufque inculcata) eft, quz con-

dandam naturam &c. Et hi feclufo omni affectu

furgit ex commotione vel alteratione partis infe-

& confenfu turpi utique omni culpá vaeant ;

'rioris ob motum fpirituum generationi fervien-

«üm neceffitas non habeatlegem. ldemque di-

tium : qualísque percipitur in ipfa copula , pol-

cendum de tactu confricationis illorüm mem-

lutione &c. Undeé dicitur venerea, quia eftor- .

brorum ad fedandum pruritum in iis membris

dinata naturaliter ad promovendam generatio-

valdé teneris maxime acutum & moleftum , ut

nem , cui Venerem antiquitas (tulta Deam prae-

à confricauione fe. contínere difficiliimum fit ,

fidem faciebat.

Deleclatio (ewfibilis taviém

e[to fcquatur aliqua commorio carnis , duramo--

dicitur, qua folàm confürgit ex naturali propor-

dó confenfusabfit , ut ex Gerfoze , & communi

tione potentiz ád objectum tactum , velvifum ,

naturcalit

DD. notat Sanch.. & Laymas. addentes ffccïe ;

enim vifus deleCtatur afpectu rei pul-

chtz; & p'otamia tactivaex contactu rei mollis

non effe condemnandum p«ccati , quí ejusmogt

moleítiffimum pruritum fedare conatur etiam

vel deleGlabilis; ut fi d«lecteris afpiciendo fce-

&

cum animadverfo periculo pollutioniss fimiliter

minarm pulchram , vel tangendo mollem car-

tamen fine periculo confeníós venerei ; quia dat

nem manüs vel faciei feminz ; Eodem omninó

operam rei licitae, ut'ïhprä fuoloco notatur,rám-

modo , 'quo dele&taris afpetu alterius rei pul-

tfi fitres plena periculi in tetam lubrica , pra-

chrg vel mollis absque- omni ulteriori intentio-

n

ne ad delectationera libidinofam, carnalem, vel. *

fertim in perfona fragili.

veneream ordinatam ad illicitam ;copul;m vel

M. Curiofitatis vel levitatis.

Ífeminationem, — Íta quidem DD. communiter

A&us, oftula, amplexus, uti & aípectus

) ó SzT

fa&ti ex mera curiofitate ; levitate, vel joco,

explicant. Subriliis "Tambur Ji. 7. . 8. $. 1. à

num. 7. preter deleClationem veneream libidi-

aut hilaritatis gratià circa perfonám ejusdem

nofam duplicem diftinguit deleclationem fen-

vel diverfi fexás,dammodo ex ipfo obje&to non.

fibilem naturalem tantüm,& fpecialiter ex ta&tu,. -

nimis turpes fint; & feclufa intentione libidirio-

velofculo foeminz absque tamen ordine ulte-

fa,& periculo contenfüs turpis, non nifi venia-

riori adlibidinem. Sedlegat , qui volet, noflrum

lem culpam continent, 1ta ex communifima

DD. pluribmsv congeftis Sanch. & Laym.l.c.

Marchart cum multis. Sed fit -

i

eóque fenfü intelligendi funt DD. fuprà iudi.

RESOLUTIO.

cati, dum docent leviter tangere manum mue

lieris, digitum contorquere, pedem pede pre-

Eledlatio voluntaria captata vel admkifï'agg"q-

mere effe veniale. Sed notanter dixi: dummo-

W

deliberaté ex afpectibus, tactibus, ofculis,

, dà ex objetto non nimis tnrpes [iat juxta di-

aple

xibus , venerea femper eft peccatum mor-

&« $. 4 NI Certé deliberatétangere immedia-

;

tale : fenfibilis autem tantüm, per fe veniale tan-

té (non item fupra veítes) partes verendas perfo-

tüm : per accidens tamen fepiffimé mortale,

n2 altetius , maxime diverfi fexüs , cüm id per fe

imó femper mortale circa obje&tum per fetur-.

' & ex objecto fuo magnàm deformationem ha-

pe& pbíceenum. Jra D D. citt. Expwlico brevi-

beat, & ex natura fifa ad libidinem excitandam

ter.

!

tendat, adeóquehominem eraviffimo confen-

- 4. Fenerea. fe

süs pericülo exponat, etiamfi ex fola levitate;vel

'e,mper'ej? pewam.»; n-avrzale.SSï

Cettum apud omnes ,. & ratio eadem eft, quà

joco fiat ; à mortali excufari non poffe , omnes

fatentur. | At veró quoad ejusmodi tatus circa

quaftio fequens probabitur: Infüper inea dele-

períonam ejusdem fexüs v.g. dum fimul bal-

&atione voluntaria nullà dari parvitatem mate-

riz à mortaliexcufantem.Certé fi delectatio mo«

neant,vel natant, &c.levitatem vel jocum à mor-

ls

-tali excufantem admittit Sanchez /5b.9.4:fp. 46.

rofa venerea de returpi cogitata tantàüm mortale

W

Y

$. 23. confentiente S)li)i.o apud Tambur. cif. c.

eftCut ex comuni fuo loco probatur) quantó ma-

n

gis mortale erit captata ex ofculis , amplexibus,

8. 6 2 . 4. dicente; quod putamus admitti pof-

af

fe, i leviter , & qua(i per tranfennam hoc fieret,

tactibus impudicis.. Atque hac ratione intelligo

jn

damnari ac prohiberi abAlexandro VII. inter cz-

| mnon autem fi omninó deliberaté : quia talislevi-

5

teras num. 40. hanc propofitionem: .Eff proba-

tas & jocus deliberatus eft nimis torpis & peri-

J

culofus. Plures cafus huc facientes 4. fe4: fub

bilis opinio , que dicit effe tantàm veniale.

ofculum babitum ob deleilationem . carnalems

nl-S

finem congeram. Denique feipfum tangere ex

g

€& fevfibilem , qua ex ofculo oritur , feclufo peo

fola curiofitate vellevitate feclufa intentione ma-

rf

ricnle. confenshs " ulterioris ,. & pollutionis,

b

la& pegiculo,Pet fefolüm effe veniale,jam fuprà

Hacibi.Nam perdeleétationem carsalé videtue.

notatum eft,.

^

omnino intelligi venerea feu libidinofa , vel fa]-

1

AV Foluptatis vel deleüaiionis gratid.

tem fenfibilis cum illa conjuncta, cam confenfu,

" Actus , ofcula , amplexus, uti & afpectus

velpericulo confensüs in illam venereá delecta-

16831

A& — depiffimé fiunt propeer aliquam volupta-

tionem, juxta mox dicenda, etfi abfgue periculo

ter , vel delectationem fenfibilem , qua in ipfis,

n4li

confensds ulterioris in aliquod opus turpe , vel

vel eorum objeclis percipitur, Duplex autem hic

14

(f

diftinguitur delelatio , fenfibilis venerea , & -

pollntionis. Sed hac falvo me?iqri judigio,

W.

fen[ibilis tamüm.

Kkkk 2

P/À Sm'ä

d bel, Sacraniént, Pars -,lP.; Cap. l1. — -

b

0632

n aelräaüahïrr j 9j | impolfibile üt,üt,dele&atio quiecünque fenfibas

686 1] Sewfhis t

"f$ta communis DD. càm

ffue

niále. tantum.

lis ejus partis, quà tam proximé infervit generas

Tqa

ibut. Jib.7. Decálog. £.8. 'ïg-. slt,n«6. Aloq'u"e'nte

tioni, affumatur véladmittatur , quin concoints

etiam de delectatione 1llà fpeciali ion libidino-

"tanter confürgat ipfa delectatio libidinofa:quare

fj Ratie5 quià dele&tatio illa fenfibilis perfes

düm àliquis ram proximam infeparabilem , &

'éfficacerh càanfam libidinof» delectationis vo-

feclafo omni periculo confensüs turpis in de-

lectatiohem veteream, omni prorsusculpàá vàe

luntarie ponit,illam volüntarié procutare & fal-

cat* Tàiex fe ordinatur ad bonüm finém , nec

tem indiede velle convincitur , eóque ipfó

in fe ikhonella eft ; quód fi eigo captetur ex

delinquere mortaliter: qua ratio valde notandà

efculis, tactibus, afpe&tibüs, tàtione fui tantüim

eft. — Tàndemfi fiant ejesmodi tactus , aiples

absque aliquo bonofine;eít fané deordinatio ali-

us cüm periculó ipfius pollutionis, de hocjam

qua & abufus rei per fe non mala ; ideóque per

habes fupra fet..4. fatis. Jam fequitür princi-

fe culpam venialem excedere ton potef, Undé

palisin hacmátetia valde intricatac

9;1troverf1ä;

vides meritó jàm fuprà concetfum afpectum vel

& delieatà

tactüm pattis alioquin honeltz v. g. afpiceré vel.

QUESTIO ALTERA.

tahgete faciem, manus; brachia , & (fecundüm

ANavarr. ) etiam mammillam f&ming obiter

Datárue parvitasmaterie excufans d mor«

«

ex joco., levitate ; cutiofitatey ex fe nihil habere

^taliinve venerea , velinateriaduxuria?

mali, prater ipfum jocum vellevitatem venia-

fferünt iíta duo ficut magis & minüs latéé$g

lem 5 natà ut fic folam naturalem fenfibilem pà-

DI

patens ; nam res venerea propr'iäi:ltipiä ;

tiunt dele£lationem: ergo feclufo confenfu ve-

copula, vel coitus carnális, poliutio atque de-

iiereo non eft, unde mo:;;li*s cþi;pæ 'condemnene

d

lectatio veneréa ex commocióne fpirituum ge-

Xüf.

/

nerationi fervientium ortain & circa partes ce»

7. WL Per accidens tame

1 Íepiffime mortale

mitales, & ad fuümmum; que ad hocproxime di-

| 68

péccatum fit deleclatio illa fenfibilis ratione ad-

fponunt,uttá&tüs & agitatiopartium genitalium

jundti periculi tonfensüs turpis: & hoc fenfü ac

&c. AMaterià duxwrie autem $eneralis ultrà

practice otininó veraefl communis fententia

pridi&tas res venereas ad ipfam generationem

DD. acipfins Sachez fepécit. Zib. 9. difp. 46.

pertinentes , tomprehendit omnem etiam ime

Ofícula, àmplexüs, tactusvoluptatis fenfibilis

püdicitiam feu 'occupationem potentiarum a&

$ratiá inter omnino folutus effeplerümque pec-

?fenfu'üm,'/præfe*i'*tim*tä&ü's, eirca res inhoneltas,

D

cata mortalia ob màximum conjunctum peri-

veladlibidinein aliquomodoprovocantes , de

culum deleCtationis venere , 'ac confensüs

quibus hàctenus atümeft. Jam veró iion poteft

f

turpls : & ratio fumitur ex manifefta expe-

X

'effe quatio , an detur párvitas materiz m re ve-

rientia, quà conftat fepiffimé , imó plerüm-

nnerea quoad ipfam copulam & pollütionem feà

que hon fiiti in illa deledauone fenfibili tàn-

Teminatioerm 1llicitàm. .

De hoc enim nemó

iüm, íed nimis f2pe , 'ób fymphatim poten-

fanz inentis aribi £its quin nion : fed folüm quo«.

1

tiarum , exàrgete etiám dele&ationem libidino-

ad dele&tationem libidinofam veneream;directé

fari veneream; àtqueideb itavoluntarie oble-

vel iadirecté intentam , & confequenter criam

:

?

;

1

Cantem fenfibiliter in ejusimodi afpectibus, ta-

quoad im

n

udicitiam cordis, oris; fafpö&üs'?ï.äï

&ibus, ofculis , plerümque fe exponere periculo

€lás &c. Poro duas refolutiones.

[

confensüs turpis , faltefü in ipfam dele&tationem

libidinofam confurgenrem ,. fi non etiamin ip-

RisoruTIOAM —

4

/

füm aliquod opus turpe. Et hac tatione fursus

N -re,*vcne*feä $ hoc 'eïï:-, non tàntüm

'qüoää*ö 90 Q,

[/

fupra diximus, araplexus ,ofcula, tactus, fi fiánt:

copulam, pollutionem,dittillationem libidi-.

j

motosé ob captandam delectátionem fenfibi-

nofim; feu quanicünque. volüntariam effufio-

lem,praefertim inter duos diverfi fexàs, quia a-

nem feminis illicitam , verümetiam quoad dele-

türaliter confequitur €ommotio, & dele&tatio

Cationém 'venéream feulidinofam diredte &

, ïyxl

libidinofa, adeóque adeftpériculum cenfensüs

deliberat? intentam, quaffitm, acceptataim, pras

tutpis , nonpoffe excufati à ihoztali ; tunc enim

&icé faltem non poteft effe parvitas materia ex-

[

ponitür caufaproxinia verz libidinis: nifi forté

3

eufansà mórtali: atqne ideo omnis impudicitia

l

zetàs infantilis aliquid àm

plius peernitat , ti

&ordis, oris afpectüs , tactüs, ofculà , amplexus

[:

permittit Sanchez cir. ni. 33

v68

&tc. facta causá dele&tationis venerez captanda ;

At

8 IV. imó feiiper peccatam fhortale elt-de-

ficut omnis in illam deliberatus confenfüs fea

b

lectatio fenfibilis ex afpe&tu , vel tatu circa ob-

complacentia femper eft peccatum mortale. Eft

&

jectum petfe curpe & obftcenum. Iahocom.

in re communiffima , & mihi lane certiffima

d

nesconíentiunt, & nos

hactenus femper fi üppos

fuimus.

do&trina,quàm latiffime probat Rebellus de js/f.

jl

Ratioy imo experientià nimi$ manis

part. 2. lib. 3.4. 19. Lefl. lib. 4. de jufl.e. 3. w.

hi

fefta ef;quia afpe&tus & ta&tus objecti obíconi,

Xr 9. Sanch. lib 4. ssoral. c. g. Làyd. Hb 4-tratt.

l

vel partisinhoneite 'äa)i"püï'ïS alterius , etfi fiant

y.€. 8.9 2. Diana. part. 3. trath. y. refal. 1 . alii

d

primiribob deléctationem febfibilem , tamen

naturaliter & i

fcni' rab

innumeri apud iítos ( quidquid cum paucis ali-

li

iliter pariunt etiam dele-

quibus contradicat Caraim. $w Regul. 3. Hesedi

&

étationem libidinofam

veneream ; utmotaliter

-'äilinfrä citandus.» Ratio eft ; quia om

nis de-

! ectis

u

N

í [] 7, 1 Di Impzzïzeïtm :

$35

ïeää'tïo venerea & libidinofs 'nä'tarä-füä per fe

fea dire&te intenta, vel äolitä,üäüro-ïïäl. apud

'ordinatur ad copulam , imóre ipfaut bené do-

"Tambür. 'e£t.c. 8.$. 1.». 8. vocathanc commu-

et Galenns apüdcitat.) 'eft ipfiffima inchoatio

miffimam D. Sententiam adimittentem in

pollationis: quid'enim eft nii imotus humotis

mateftía luxurix leve peccatum ex parvitate ma-

áperm atici per fpiritüsgen etatiorii fer vientesine

teriz, aliísquecitt. Talluc.?racf. 30. in'6. pra-

alefceritis , "& percertas arterias ad inftrumen-

ep. /c. 9. 'toro, precipue &. r 8. 6* 19. ltem par

tüm Eenetationis tendentis: 'erpó ficut delibe-

'nobile fratrum JacobMarch. Refol.Paftoralg. 2«

vaté vellecopülam, feü feminationemllicitám

4.6.4.'6. EtPetrus Marchant. 7rib. tom. 2.

fempet iortale'eft, ita/etiárn deliberate velle

ttratl. G. tit. 3.0.3.6. 8- dub. . ve[al. 2. dnfine,

feam dele&tationem , fea commotionem vetie-

Ratios quia valde rationabile , & confonum ett,

Teaminfe, velinalio, femper erit peccatüm

fragilitati hurnane , *qued homo füb ; eccato

mófale: &ficut ia ipfa copulavelfeminatione

mortali non tenextur evitare omtem actioriem

llicita, ita & inea delectatione,, 'vel comino-

levem , ek qua eftpericulum exurgendi aliquos

tioue illicita per fe /ordinata , & 'iuchoánte fe-

imotus dele&tationis venereg ,. Gccum hi iotus

"nifíationem 'illicitam , "nunquarm pó

À

terit 'effe

Tougs facillime exatgart , ut fint mortales, om-

^

jarvitas materig excüfans à mortali , falrem

mitio tequirrdebet majus voluntárium, quàrm

praHic? leguendo, "Nequüe'émim praxi audi-

4ndirectum & virtualein causá maxime levi,

*eadaet äi&iü&in—Gäïamüelis Theol. Regul. frue

'de fe vcniali tantüm z alióquin certe oporteret

dn teghl. $. Benedicli difo. 9. & O. Dele&ta-

fondemnate peccati mortalis omnetm convere

ttionem venerearh effe quidem peccatam torta-

fationem non necellaritm virorum cuim foemie

la quandó pollutio graviter & propinqaeincho-

mnis, jüvenum cum putllis ,colioquià farniliatias

atreft: non itém. fi pollütio folüm levitet, te-

'choreas , aliásque recreationesetiaim honeflas:

imüiter, G remotéiüchoatafir. :Etfi enim hoc

cüm in ijs acillimeintercurrant afpectus blane

Tpecalative defeundi poffe fatear; pra&ticétamen

'dis verba levia , taCtus 'ofcula. amplexus,& alia-

'nulle thodo probari poreft ob'evideritiffimum

hujusmodi venialia, ex quibusplerumque óti-

pétriculamanre tam lubrica & picea. Hic enirn

'urtàr metüs aliqui vererer, quostamer feclafo

vetilfime G cerüffime: qri'tangit picem, d-

oníenfü , 'ejisas periculo'una cum vemiali caufà

quinabtrür 'ab'eas ctenim quantumivis mihi-

fuatüerito cenfemus veniales, quemadmodurn

!

'mà deleclatio & coiotio veucrca naturá (uáiten-

i& ulia, qui rernote tantüim ditponunt ad alia,

!

detis in'majórem & majorem , ipfimque femi-

peccata mortalia ; t litigium ad homicidiam ,

t

"nátionem, & taim deleclabiliter, voluntatié con-

thaüttas füpperfluus ad ebrietatem &c, venialia

t

AFeutientem, ac maxime excitantem exponit pro-

tantüri meritó cenfentur, — Kegula'ergo à DD,

Qs

Xifno & $ravifimo periculo 'confentiendi in.

laffignä"tä-,. -&'r&c'e'þtæ,' &ànobis 't"radita':dcïiüfa

4j

inajorem dele&tionem , tThajá.que peccatam

pollutione indirecte voluntaria velcaufaca à for-

Q

'carnale.

uaratione Sanchez eir. tib, ^ -sporal.

ttiofi locam habere debet in deleClatiome verierea

. 5. dicit(retractansfuam coritniriam fenteritiam

indirecté tantüm volüütaria, nimirüm Quando

anteàtraditam 775. 9. war.di/p. 6.) "duiaiu

'tcan[a pofita'e]l licita , vel venidliter tamzm

E

quavis deléiatione veserea. deliberate ad-

máin, 'etraim deletlatio prater iutentionetn fube

'milja apertim eft pevieulum invidendi n má-

furgeus ioculpata , "vel venialis tautim 'eulpt

,ä.

jotem deleBlationem aliam manife[ie 'morra-

vrit, "Applica in'exeniplis ha&tenus datis, 'Ex

dem guare wec : Audeo » 'wec. waquam anufus

«dictisinferenda eft corollatiai-

!

fom excufare à cenfe/fionibus -hujusmodi de-

deciationatn

RES Q LU-XIO

adij

à

;quaa'gu»;þzx fæoäiggrwm igidälaru.

dqioncg.

Wariorum ca[uum 'in particulari.

(de

:

l

Ó

RES

O lUTIO altera,

Seularipütros és atitore ftäüörä&ïrf"faiiiäï*szga

de

&t

| Mnino admittenda 'eít parvitas mateériz

l.

detats, complecti, tanpere, 'captarido

Ü

-7 exculang à mortaliin materia uxüriar quo--

'delectationem fenfibilem 'ex mollitiecatnis te-

n

ad impüdicitiam cotdis , orís , afpectüs, tactüs

"nerie feclafo confenfu türpi , riullüim vel veniale

'Se. nion taiitiim qüoad dele&tatio:eii fenfibi-

T

lem (de

ttantàm peccatüm'eft. Szwebez , acobus dMar-

(

qua fuprà) fedetiatn quoad ipfam de-

'charit lT. cc. Siimiliter ancillz puellos veftieiites,

ationem verieream Jibidinofam direde fhi-

du

;

lavantes,eorümque puderida taigerites vel afpi-

ndä)

nimeintentam,fed indirecte folüm volungariam

'cientes , 'etfi motus fenfualis , feclufo confenfü

1.

in'eiuämoaiv"cäu'fafle'vl'*paüm-,'Vehïon-ab'- &3, fe-

vel complacentid turpi exurgat: autmonpec-

clufo contenfu, '& peticulo confensüs inipfam

Y

'catit, fi itaofficiüm exigat; aut folüm veniale eft,

fj

deleCtationém veneream , vel'ülterius opus tur-

fi ex curiofitate faciant: mortaliter autem pece

pe aCprater DD.qui abfolute, hic admit-

L

carepoffüntfi id morose faciantob'mor ä]-þjpg'gïia

turit parvitatem materiz , & forté nihilalind vo-

&ülum confenfüs libidinofi:

hu

luityexeepto Caramnele manitefte loquente de

fimulbalneam

t

al

1I Perfonz ejusdem fexüs

hs

;

65695

A |

Qelectatione venereà ) expreffe docet Va'f'q'ü'e'z

matantes, ex cüriofitate vellevirate tantüime

tiam

Tib. . difp. rO&. afïä'r&ylïs-, 'Iiät.äe"r*ejnulläm fuitfe

j

in pártibüs verecündis 'in"vicen'*g afpicientes cum

&onttoverfiam., cuih DD. contrarium tommu-

7

fünt condemnandi :

motà fénfualitatis , feclbfo confenfu turpi, noa

:

ji

miter wäfïe—*rgmeä loquaintut de delectatione vene-

P

&&cati inortalis': Secus eft

-

z

1

Kkkk g.

i

d

-

-

i

64

d beol. Sacrament,-ï/ï Pars H. Cap. iV.

( ebez,.. Oppofitum autemdö&nc Bon"aci'na.; &

d'c—þerfokxnis diverfi

fexüs , tunc'enim femper eft

Se ipfum autem

| Salas apud eundem , & meritó mortale effe,cen-

morale p.riculum libidinis.

aípicere , veltan

y

gere ex curiofitate , vellevitate,

- fet Tamburin. eit. lib. 7. c.8.$. 2. . y. Quan-

ione , complaceatiá

, vcl confentu

do quis ita faceret ob deleclationem fenfibilem ;

fecluía intenti

quia tanta contrectatio pudendorum animalis ,

turpi, ordinarié veniale e(L; quiaminor eft inde-

centia & minüs movent ad turpia propria,quàm -

tam ferio facta ob fenfibilem dele&tationem ,

aliena: ut etiam in fuperioribus notatum habes..

principium ex fe eft impurz libidinis. Denique

694 lll Choreas ducere, etfi afpeCtibus, tacti-

fi ejusmodi fierent ex affectu libidinofo ad ipfa

animalia , maximé grandiora , non tantüm mor-

bus , ofculis, amplexibus folitis , delectatio fen-.

fibilis captetur feclusà femper intentione , vel

tale effet, fed etiam fpectatet ad peccatum beftia-

confenfu turpi , nullum, vel veniale tantüm pec-

litatis tanquam actus quidam inchogtus. E de

catum eft. Cajetan. 7 ('berea. Filliuc. trat£. 35.

his tandem fatis. .

€. 10.7. 224- Ubi fic dicit; Reffici diebus feflis -

-439-t698e2--t99-tt

(52-599862--269

:

mo» [umut probibendi a choreis , modo fiaut

pof!- Miffam j tum quia alias otio vacarent ,

€APUT. M

Sié

quod pejus ejfet $ twm quia fimt pro more Regto-

TRACTAT

DIX,

xis, ( pablicé coramaliis, ideóque magna ex

US À PPEN

parte aufertur libidinis occafio s. 'Tum quia vi-

"ABORTUS PROCURATI.

deuur eonciliatrices amoris, ( benevolentit -

MALITiIA ET POENIS,

inter adolefientes & puellas in ordiue ad matri-

"

nirsium. Sic illefapienter.

Juäcta u$ Commune Z'S*Cm:'iimtioms

69j

IV. Cantare , dicere , legereturpia, pecca

gIXTI F. GREGO R11 XIF.

tum eft juxta intentionem facienus; fi enim fi-

!

«PO.AIVuTIIiICQU M.

unt cum intentione vel complacentia turpi,'

mortale ; 1 ex curiofitate vel levitate tantüm, fe-.

clufo päricujo confensüs turpis, venialem cul«.

PRENOTIO

NE 's..

A

L Abortus

3

;

paumi habent; at vero componentes cantiones,

vel libros eutpes ordinarié mortaliter peccant

ST eje&id fætüs immaturi , ejisque698

i

ob fcandalum faltem aliquorum : quemadmo-

vel inanimisadhuc, aut jam anima-

düm etiàm comodias turpes exhibentes , de.

j ^bà

tianimá rationali. Retinenda pro

quibus itidem jam mentio facta.

'v:'vv)

raxi omnino videtur comrgunis

l

'&o6. . V. Mittere litteras amatorias , munera , &c.

Ariftotel, 4.7. de auimal. c. 3. fce-

erfualio ex

p

fimiliter- peccatum eít juxta intentionem : fa-

tüm mafculum animari quadragefimo , fcmi-

u

' cientis: Si enim faciant ex intentione libidinos

neum vero ocluagefimo dieà conceptione. In

)

fa, vel'animo provocaadi alterutrum ad illici-

1

dubio, qualisnam foetusfuerit , prefumendum

tam venerem , liquido mortale erit: fi ex fola le-.

efle mafculum ; ideóque poft quadragefimum

vitate , joco, vexatione vel recreatione , veniale

diem eje&tum fuiffe animatum , ac homicidiua

Í

perfeloquendo: Siadcaptandum , - velfoven-

obfervare facram Porniten-.

patracum ; atque ita

&um honeltam amorem in ordine ad matrimo-

tiariam, teftatur No/des apud Dianam confen-«:

nium, culpá vacabit, prafertim inter jam fpon-

tientem p. T. tr. y. vefel. $. Contra veró pra-

fos.. Intellige femper: perfe loquendo , nimi-

fumendum fuiffe , focmineum, ac proindé ante

rim , feclufo periculo proprio , velalieno: aut

o&tuagefimum vel faltem fexage(imum à con-

D

nifi [zriptio, pictura; &c. de fe valdé turpis effet,

ceptione diem ejectum, non fuiffeanimatum,

Qi

& ad libidinem provocans.

nec confequenter homicidium patratum , ut ,

I

VI. Afpicere animalia coéuntia

ex curiöflta-

6?7

quo minüs poteft, gravetur delinquens , mitiüs.

te v el levitate, feclufo affe&tu libidinofo,non nifi

cenfentalii. Et fàltem verum effe debet inordi-

veniale eff;quia id non multüm excitate folet ad

ne ad poenas corporales , quando criminaliter

$

libidinem;infüpereadem animalia, minota pra-

agitur ; tunicenim , quoad ratiónabiliter poteft,

fertim,ut catellos,catos,&c.niolliter tractare,de-

prazfümitur foetus potiüs inanimatus , quàm

r

mulcere,etiam eorum pudenda contreGtare, &c.

anirnatus , ut pluribus allegatis tenet Barbef4

L:

(res fané caftitatis amatoribus meritó fugienda?

apud eundem Dianam ilid. refol. 41.

t

éx curiofitate , vellevitate , nullà conceptiin fe

imputà dele&latione , non ni(i veniale effc docet

ce L Abortum procurare

*

.

lpm

ST ftudiosé quzrere & applicare me

ftn

Sanchez lib. 9. difp. 46. w. 15. Aliósque citans

Diana part.2. tract. V2. vefol.3 7.Quia indé non

E

id , ut foetus five inanimis adhuc , five jam

DN

X

tült

excitatur tam vehemes delectatio. Addit qui-

animatus ejiciatur, vel occidatur. , Duobus mo-

dis poteft fieri ejusmodi abortüs procuratio.

(

dem Diana. £r quamvis confricans intenderet ,

ut brutums (imen expelleret ex. cüriofitate il-

Primo , diretl? & per fe: applicando medium

i(qu

[)

fxsxl

Ind videndi , mon e[fe mortale

3

quia zon ff

vel medicamentum per fe efficax & ordinatum

mortale impedire bruti generationem , aut

ad expellendum vel occidendum fcetum :

uti

effiere , wt abartiat , ficmt mec ipfum necare

fünt potiones quedam medicatz , compreffio

violegta pregnantis , percuff;ones , pondera

( brutorum enim Domini fumus ) iicet oppo-

& non

füum f probabilias.

Hac Diana ex Sa4n.

gravia eidem impofita ; alia fegccma

, M(

j faré.

»

/

! -: 'Caþ.' IV De' Zloi*iü;.v

63*

Jaró etiam malefica, — Secundó dudireti

Y

£ame — dam illam Sixti V Confüitutiónem in "Mifobiad

18m , GU per accidens : utpoté applicando

phar- | punctisgraviffimi momenti moderavit, Acci-

macum vel inedium per fe folüm ordinatum ad

. pe verba formalia omni accepratione digna.

&onterendam fanitatem pragnantis, etfi per ace.

Primó $. 2. in fine, Preatélam conflitutics

cidens & pr&ter intentionem fimul foetum ex«

nem (ic duximss moderandam , ut à peccato fr

pellat , efve mortem inferat. De'cetero notum.

extommuncaitione contra perfonas. ibi eäprtjä.

€lt, aborium, ficut & quodvis homicidium,

Jes latá, tam quoad eos, qui batenus delie

poffe caufari aut phyfice & immediaté , aut mo«

querunt ;; quam quoad illos , qui pofl noffram

raliter & mediate , juffione, confilio, confenfu $

cov[Hitutionem in. iisdem cafbus deliquerint ,

Atem aut voluntarie , aut folüm cafualiter : de-

quilibet Sacerdos tam feculavis , quam cnjns«

nique aut certó , aut dubié; de. quibus ordine:

Vis Ordinis Regnlaris , ad. Córtfla fidclium

premifsà tamen neceffariá füummulá -dictarum

confe[fiones audtendas , & ad bas cafus [pe«

Cpn[ïitütionum Pontificiarum.

efaliter per loci Ordimriumdepntatm plenam

All. Summa Conflitutionis 9ixtine,

€ liberam , in foro confcientia tanitam , abfols

Ixtus V. Cov[htutione fua 87. edità 4nxa

vendi babeat fatultatem ,. eandem prorsus ,

—70078

1588. ivcipiente: 4d

L

quam iaem Sixtui Pradece[for fibu ac fuis Suga

e,j'?cud:qæf de ré no»

llra decernit fequentia,

cefforibus refervavit.

Primi $.1. Eos , qui pet fe vel 'in'terpq—'fitas

"Secundo $. 3. Quà verb. ad. pomas procus

perfonas abort(s feu foctós immaturi , tam ani»

fantium abortum fotf$ inanimis , aur exe

mati , quàm inähirhäyi » formati vel informis

bibentium. mulieribus , vel futsentinm vinte

'eje&ion;m prö;tlravgrint ; percüffionibus, ves

na [Lerilitatii , aut quocunqne modo abixiliuns

tienis , medicamentis , potionibus , oneribus ,

w( confilium eis dantium , ip pradilà Gonffi-

laboribísque mulieri pragnanti impofitis, ac

tutione Contental , ton(litutionem prafatam in

-

aliis etiam incognitis vel maxime exquifitis ra-

ea parte , nbi de his agit , ad. terminos juris

tionibus, ita ut reipfa abortus indé fecutus fue-

£o»smuthis , ac facrorum Canonum , & Concilii

tit , acetiam preynantes mulieres, que fcientet.

Tridentini , difpafitionem , Aatboritate adpofto-

pramiffa fecerint: teneri poenis omnibus Jure.

Iicá , teuore prafintium , tam quoad praterita,

Divino & Humano, Canonico & Civili flatu-.

quam quead futura , perpetuo redncimus verin»

tis contrà veros homicidas.

dé ac fi eadem conflitutio im bujnsmodi parte

Secundo $. 2. 3. 4. Eosdem incurrete irfegltþ

nunquam gmanaji-t;

laritatem : undé nec promoveri poffint , nec , f

Non obf

autibus bAdem Prædecejörïsï "0s

promoti fuerit, minifltare ; fed eo ipío omni.

ftri Conflit

privilegio Clericali, Officio & Bene(ücio eífe

ttiüne , quam quoad reliqua omnia,

prezey éontenta in bác uoffra. conflitutione , in

privatos , qua. fic vacatura referventur difpofi-

ffto vobore omninà permanere volumus s C&LeT zi

tioni Papz : atque inhabiles in füturum , etiamfi

que cóntrariis quibuscunque,

delitum fuerit occultum : Et qui foro Eccle-.

Hac Pontifex

Gregorius., d

fiatico fuat fubditr , degradati tradantur foro

Ex quibus vides ex illa Conflitutione Sixtiná

feculari capitali fententi puniendi,

nihilferé remanere roboris quoad abortum foe«

Tertio $, s. Similibus peenis vult teneri eos,.

tüs inanimis ; multüm veró per omnem modum

Qui fterilitatis potiones ac venena propinaverint

quoad abortum fatüs animati , ut patebit.

mulieribus, aut quó minüs foctus concipiant,

impedimentum praftiterint, vel ad haec quo-

SECTIO I

eunque modo confüluerint, vel auxiliati fuerint;:

nec non & mulieres ipfas , qui cadem pocula.

Jlortus fotós inauimati,

B

fponté ac feienter fumpferint,

|^ SUMMARIUM,

D

Qnarto$. ?. Infuper omnes, quicv.lnzlu"e vel

h

f02. Procurare alortun etiaga fütis ipanimati :)? ;'na

quecunque, velut principales, vel ut focii,

trinfec maortAliter malum.

M

lociz, confcievé ad tàle facinus commiittens

793. Refertur opzuzo:

H

d

y elzquanclo licere , jEil 4d firfans

n

dum, opem, confilium, favorem , potionem,

Qam Vitam preenaptis.

7044 Sed fl atuitur féntentia $eya ,

J

vel alia cujuscunque generis medicamenta fci«

Ticere hynqülezbz-. C

7064. Sol?uptur fundameuta oppofíta.

enter dederint , ac etiant fcribendo litteras vel:

797« Penas tamen , fcail. zrregnlaritatega 2oz dncurrunt.

apochas , vel aliàs verbis aut fignis juverint, aut

procurzates 4bart'glm fæ;*äs nondum anzmati.

799: Qualiter liceat indisedia

confüluerint, ipfo facto excommuünicationem -

procurare abortum fatis

j

incurrant , à quà nequeant abfolvi ( nifi in arti-

(zfndum ABimatz ?

i

eulo mortis ) neque etiam in Jubilao , aut vigo»

j Md!lfida

d

te Concilii T'ridentini, nifi à Romano Pontifice :

X :

Ntrinfecé málum & mortali

9

atque etiam ab eo duntaxar urgentiffimis de cau-

l

ter illiqït*um e&

2

f

foetüs etiam inanimat

i abortum procnrare?

fis,in itregularitate eà de causá contractá, difpens

directé

l

:eftenim Velut homicidium privativum,

fari pofit. NNon ob(tanübus , &c. sere foliro,

ütpoté impeditio vit» humanz in materiá

MU

n

du

quà fecundum ordinarinm natura curfüm

pros

IV. Moderatio Gregoriana.

t

'REGORIUS XIV. conflit. 8. edità auxé

Ximé ineffe deberet , de quo acure Tertulli

anus

7o1

in Apologetico c.

j

9. AINobis bomicidio femper

u

J 31. incipiente : Stdes Adpoflolica : tigi-

: ;'w;di:'&o ) €liá

9) Venteptum Wiero , dum ad-

[

kus

xR

636

. d'beol, Sacrament, 'ParsHIV;H Cäþ. IV

abortüs procurandi ulterius extendant ad caven-

buc pmä:l:':

in bominem delibatur , diffoloere

20n licet.-

dam mortem vel infamiam de futuro, utpotà

Homicidii: feflinatio efl , pfahibere

nafci :

nec refert , natam. quis eripiat 4nie

quando pregnans timeretur ex partu moritura ,

vel jam experta fit , fe in partu ad extrema dedu-

94 5

as diflurbet nafcentem. .. Homo eff,

j futurus ef , nam frutius in femine efl.. Et

ci: itemquandó pragnanti ex ftupro, adulterio;

qll

ex

D. Hieron. Sixtus P. V. in allegatá Bullá.

inceftu, alióvé coitu damnato, fecuto partu, iro-

Nimis enim imprudenter contra DE£ volun-

mineret periculum graviffie infamias pornz,

tatem e opponunt , qui , ut. $. Hieronym. ait,

imó mortis ex juffitia, &c. In ejusmodi cafibus

dum natura vecipit (émen, veceptum confovet,

etiam lícere tempeftivé procurare abortum fa.

confotums ! corpavat , corporatum im membva

tüs'nondum animati probabile cenfent Zorres

diffinguit : dum inter venris anguflias DEI

blauca, Bordonus , Lezsna, Trullencbus , alii

memus [emper operatur , üdémque corporis

apud Dianam p. 6. tr. 8. difcell. refol. 57. Sed

eveator & anima efh , iypie defpicinnt bonita-

mefitó reprobat communis DoGtorum etiamo

tem fguli , id eff «DEI, qui bominem plafina-

priorem cafüm approbantium.Sanchez eir. s. 9.

vit, fecit , «& volnit.

Sic illi : idémque fen-

Diana ibidem in fine, addens : 7»o anudio, f ve-

tit D. Augufl. 1. de Nuptiis &* Concnpife. c. Vg«

rum efl , faiffe- damnatmm . in. (ongregatione

?

:

x

relatus c. aligsando 32. q. 2.

fdn&i Oäïcii-

Ejusdem intrinfecze & morta

lis malitiz eft,

Senteutia vera: licer

elnþ»q*um); :

D

quocunque modo vel medio malitiosé impedire

T Ta univerfaliter Communior Do&torum, no-704

conceptionem prolis poft copulani , aut prolis

minatim Leffius /. 2. de jufHir. . 9. dub. 1C.

jam conceptz animationem , aut aliter fterilita

9. 61. P. Navatr. l. 2. de "VReflit. c. 3. num. Y4C,

tem procurare : cui flagitio paena homicidii de-

Card. de Lugo difp. 10. deufl. fell. . à mum.

cerniturjurecommunic. — Sialiquis , de bomi-

130. & lat Bafil. Poncius /. zo. de 7MMatzimonio

cidio, | Si alignis cau[a explenda libidinis, vel

€ 13- alii apud ipfos. Ratio validiffima fumitür

odii meditatione , bomisi aut mulieri aliqm'x

à fimili de pollutione feu effufione feminis vo-

fecerit , vel ad potandum dederit , ut non pof-

luntarià nullo unquam cáfu licità, etiam in no-

fít. geuérare vel concipere , vel ma[ci foboles , ut

ftro cafu ad confervandam vitam hominis ex«

bomicida. teucatur.

Verüm hic ontrover-

tremé peticlitantis. — Et quenam hujus ratió?

fia e(t perdifficilis, utrura praedicta adeó fint in2

[

an vulgaris illa: Quod procurare pollutionem

trinfecé mala, ut nullo bono fine cohoneflari ;

fit eontra finem naturalein feminis à natuta per

[!

nullo cafü ve] causá excufati , a€ licere poffint.

fe intentum, fcilicet generationem prolis? Atqu£

| Opipio : licere aliquando.

)

procurare abortum — foetüs jam concépti, etfr

No faltem cafu , nempé ad fervandarn vi-

nondum animati , equé , imó multó magis, eft

Tl

tam ptzgnantis ex prafenti morbo extre-

contra finem generationis , à natura per fe , non

modo intentum , fed jam actu attentatum , &

mé periclitantis, nullo alio remedio fuppetente,

licere directé procurare abortum nondum ani-

proximé attingendum , uti pulchrà exprimunt.

verba Tertulliani, & Sixti V. P. modó n. 1. re-

mati foetüs, docent DD. fané graves & multi fa-

tis. NNavarrus , Henriquez , aliisque congeltis

citata ; etgb à fortiori non licebit unquam etiam

Sanchez /. 9. de 7Matrimonio difp. 20. Layman.

ad vitam pragnantis co'nf;rvandam procurare

*

abortum.

Theol. Moral. l. 3. tratl. 3. p 3. 0. 4. num. 4.

Diana pgart. f. tr. 14- 7Mifcell. refel. 90.

Ratio

Dices utique cum do&iffimo Sanchez eit. s.

yotiffima eft: I. Quód eo cafu factus (it quodam-

?. Rationem, ob quam feminis effufio nunquam

liceat, non effe dictam fruftrationem finis natu«

1

modo aggreffor invadens quafi matrem, dum ei

periculum mortis creat : quem proinde jure na-

ralis, damnümque generationis pracis , fed.

turali liceat abigere, quensadmodüm & alios

quia natüra omnimodam feminis adminiftratio-

humores noxios invadentes naturam.

II Li-

nem negavit extra coitum aptum generationi ,

citumi eft ad. confervationem totius fuppofiti

propter apertiffimum periculum incontinentiz

abfcindere aliquod membrum etiam fanum. &

ex nimià delectatione , que in illa effufione fen-

innoxium ex fe , ut fi manu vel pede alligatus

titur. . Nambhinc, fiextra copulam liceret fal-

aliter non poffis evadere mortem atrocem à graf-

tem aliquo cafü eam procurare , homines ea de-

D

fante incendio , aut imminente ferá vel tyranno,

le&atione contenti minüs de p:oleggencïändä'

&c. atqui foctus nondum animatus eft pars uteri

curarent, ficd; impediretur ufüs matrimonii tna-

moterni: ergó &c. . IIl Ex duobus malis minus

ximo generationis ac fpeciei humane detrimen«

eít el'izendum, majásque bonum preferendum

to. Quz ratio & inconvenientia non habet

minori: at nónne liquidó majus malum eft mors

locum in abortu þröcurando fine dubio nott^

matris, quàm ejectio foetüs nondum animati ,

multüm dele&tante. ^ Sed pace laudatiffimi Do«

lg Ea OE m E RE

majásque bonum confervatio vitee matris, quàm

Coris, occurro cum Erinentiffimo Caräiha'le—

foetüs inanimis? IV, át quid tandem cum tan-

de Lugocir. z. 131. & fubfumo:

7

^

to matris difcrimine & detrimento confervan-

Atqui reverá , re bene confid

erata

$ eädcm'rä-

dus fit fcctus ille, qui ceri , pereunte matre,

' tio,& quidem fortiüs urget in propofito ; Nam

nuuquam animabitur,

: fi aliquando liceret procurare abortum;, omnino.

illam

Nec delpnt Agthgres, qui banc licentiam, — && majus efet periculum, quöfl homines

dele-

M

! Seä; l Dg Jäartz)-fgg;?s ;i(iänimüg

637

— üeleltationem ïoägä majorem. ipfius copulz ^. Midesegh ioong vïr(ïwiHæC:nä-ente deftino)

quarerent eo ánimo & fiducià, quód pofleaex rationem fundamentalem inttinfece & omni

&aufà poffit procurari abortus, partüisqueimpees- cafu inexcufabilis malitiz , ficut in pluribus a«

diri ( & fáné frequentior multó poflet caufa — liis, ut mendacio, violatione ligilliSacramene

prateadi abortüs procurandi, quàm pollutio- talis &c. ita etiam in hoc utroque cafü noftro

nis sícque homines adhut ea delectatione cone — petendam effe; non à damno actuali , quod atfe«

tenti minüs cutarentdeprole generanda, & non — tunt femel f4&a ; fed damno habituali & confe«

tantüm impediretar ufüs legitimi mattimonil,. €utivo , quod adferrent fewel licira , fi nimirüm

fed magna daretur occafío fornicationibus & ' vel in aliquo uno cafü licete noffent homines ,

ftupris, à quibus abferrere folet timor prolis,. — qui fuapté naturá corruptá ad malum proni fa-

pattüsque futuri : quitimor magnáexparte cef- — cili extenfione vitiosà paílim fingerent fibi ca»

fafet , fifcirent homines, poíleà ex causá licere . fus fimilislicentie , gravifimo morum vei na-

Obortum procürate. Fatendum etgó eftnatu- tüz detrimento, ltà rectiffimé fentis cum San-

Tàths ficut (eminis, ità & fotüsomnimodam ad- — chez depollutione fupra ».70. Idem à fortiori

miuiftrationem nepáffe citra finem generatio- applico abortui ibsd.in Min. fub[uspt. atque

his:atqueadeó, ficot pollutionis,ita& abortüs — utrmvis eqné majus affero malum habitualiter

proeurationem :

(inuPlicitgr & in emn-'rcamin, & confecutivé , quàm (it mors unius hominis

terdixiffe.

i

qualiseunque ; quousque afferatur liquidum &

: 08 Curüm quod wimium prabat ,

nibil probat.

efficax difcrimen : quale certé non elt, quód

- . Ratienesoppofite fententie , autnihil probant ^ "modus procurandi pollutionem facilis fic& ;n-

proabortu, aut efficaeiüis urgent pro pollutio« — oxius; media autem abortüs procurandi diffi-

nc. Namecce: Adl.Siratoneaggreffionisli- tiliajafpera, periculofa ? Ne credas : aliter expes

€et procuráre abortum foetüs inanimis; €erté — rientia conítitit, 'quoad cenceptam vel foetuma

longe violentiüsaggreditur vitam humanamíe- — diftarbandum ptoximis àcoitü feptimanis : cera

men abundans morbis illis acariffimis , quàm ^ té vix unquam talia, ut vel levem metuentem in-

minaalailla fübífantia fasüs adhue imanimis:, famiam abüerreantà flagitio. Parceverecunde

ergbàfoftiori, curfimiliter eo cafumonliceat —Lector in re noà verecündà ingracam motarm.

procurare emiffionem feminis ? quinimó , cut | Nam urgensurfit mearcana caüfa,

non etiam abortum fctüs jam animá formáti :

Pens € Limitatio.

cüra non minüs innocens poffit fe defendere ab-

Rocurantés quoiodolibet abortüm fotüszoy .

agereflore animato , quàm inanimato? Loqui-

nondüm ànimati , quantumvis illicité &

[

"mur autem de fotu inaninii remanente in debi-

malitiosé, poít Conftitutionem Gregorii XIV.

|

tà coaítitutione. hàturali & eapaci animationis.

neque irregularitatem contrahunt , nequeex-

Quodfienim fortas jam effet cotruptus, fiemo

tommunicationem à Sixto V, fülminatam in«

J

fiegabit poffe directé expelli ob confervandam

currunt, ut ex prznotatis ». 70 T. liquet; illasee

vitam mulieris. ( ficut & femen corruptuniad

nim poenas quoad procurationem abortüs foes

jervandam . vitàm hominis ) jam eaim aon eft

tüs inanimis ; flerilitatis &c. Gregorius reduxit

féctus, fed maffa maligna.

, àd terminos Juris communis , $8 Canonum , &

^. Adll Ommnin

o licet ob *cönfe.n;axxdum tós

Concilii Tridentini :-in his autem nulla fulmis

i

tüm ampütare partem : pars eaim nacuraliter &

natür excommunicatio in ptocurantes abore

. »principalitercít propter totüm , neq; membrüm

tum : neque intoto jure ftàtuitür irregularitas

h

hominis ullum,uifrin ordine ad totum , habetfi-

ex deli&to homicidii ; nifi homo jam actu vivens

nem per ( intentum à natura in univerfo. Foetus

& animatus interficiatur : quin in noftro cafu

«

aütem proprie non eft parsmatris, neque pro- expreíse declaratur eap. ficut ex litterarum. de

d

jtsr oiatem 5. aliüm habet finem per fe inten-

botnicidie. Ubi pofito cafu deClerico , qui mus

(

tüm ànàrurà, imb inchoative in fieri jam €

lierem ptégnantem per ludum . zoná trahens

n

M

€ondiltin&tarn individuum humánum. Cerie lie

abottire fecetat,ideóque de irregularitate dubia

d

| Quido magis proprié párs hominis eft femen , &

refpondet Pontifex ;; Quid fi sondwm erot vi

j

- aliquá Gftem ratione proptér hominem , quippe

vificatus fetus , mivifirae poterit ; alioquin

l

& ipíum nutrimentam parium condguarum -

debrt ab Alravis miniflevio ab[lineve. — Gloffa

de

ex phyficotum fcitist ergó &c.

s

Y

s

Ad li Si tibi minüs malum vic

letur :äbo'f-

ibid. E in fupra Allegatum e; 33 aliguis eod. rit,

Y

Adverte tàmen ex procurátione abortüs foctüs

ff

tus fortüs inanimati , quàm mors matris,quà tàne

inanimis inturri refervationem apud Religiofos

1/

«— Qem ratione majus malum fiteffutio ferinis le-

x BallàClementisVIILubi recepta eft,Aliz paes

jd

thalirer j eniciofi, quàm morshominis ; priefers

né h't/lit iceleri jure decret&é non incurruntut

M

tim Princiyis, Pontificis (anctiffimi? Nottri bene,

ánte fententiam judicis, ideoque non füntoftri

quos tàcitus infinuans adorem.

fotl

n

uak

- Ad |V. Eidem formá interrogo : ad quid

Confequenter eàdem

ïatibne -,,p'r'äeä'ilaä's pæ»y—ög

tàndemi càm tantó hominis diferimite & detri» — as irregularitatis & excomimunicationis mini-

*

j

mento recnendum fit femen ? nunquid enim

3

àb incurruntjattamen ob tationém vinso6. in

homo mortuus generabit? aut demenin cada« — fine explicatam, graviifime & omni cafü, criam

t

j

vere rdbefcens utile erit gencrationi ?.

iortis éx pártu irominentis previfo vel jam ex

i

J

éerto periculo, inexcufabiliter peccantomnes ;

u

Paas 1V. gACRAMENTa

^ L1H

Vi

P2

b

beol; Sacransent. Pars lV, Cap. lV..

638

z5 (Quis i»:xm golfit difpenfare ?1)

vir & mulier poft copulam ; ptolis conceptioné

g49.. Me eliam excommunicationem. .

-

vel animationem quocunque modo vel medio

j4 jurie, Fal

249. « qua tamen excu[at. omnis igmo

impedientes ; v

g. lefe retrahentes , & naturam

facti , etiam culpa

;

extra fpatgentes ;

muliet poft copulam femen

affeilata.

Bl lotas tra[fs fg&;xa ; zm s*

p20. Üuisabeap

D/23 -d&jöiäerje ? 'l

eiiciens , & faltem ex erroneá intentione impe-

!

diendi generationem , inverfo fitu , vel ftando

ga& Penareliqua.

)

Malitia, -

E

co&untes, fcemina poft copulam flatim urinam.

Ine dubió intrinfecé malum & mortale

i

urgens &c. Etenim univerfaliter prolis concep-

d

tionem, quz nata eft fequi ex copula, impedire ;

S

2

dire&té procurare abortum foetüs animati:elt

enim ferum homicidium, & fi à parentibus fiat ,

eít contra naturam & finem naturalem genera-

tionis: denique potionibus vel mediis quibusli-

parricidium, & quidem omnium graviffimum

bet in fe vel inaliis fterilitatem procurantes : fic

cum animz rationalis certiffimá damnatione

aeterná, quoad peenam damni. Certiffimum quo»

enim femen perpetuó fruftrabitur. fuo: naturali

fine generationis : idqueparüm & folism fecun-

que apud omnes, id nullo unquam cafu vel cau-

dum magis & minüs diftat ab effufione feminis

sápoffe licere: five conflet jam animatum effe

extravas. Vide Doctores laudatos à Diana /ie p.

fztum , five dubitetur , an defaCto animatus fit :

0 trogs Fefol. g 3« &* p.y.tr.14. Mifiell. vefol.o0.

five deinde abortus'in,cendacqr"proptqf Íe; ut fi

1

nenf, fivefolüm intendatur ut medium propter

Demum fermo femper fuit & effe debuit de

procuratione abortüs foetüs inanimis , & fimili

alium finem v. g.ad confervandam vitam ma-

tris,vitandam infamiam , &c. dummodó media

per f direclé intentá , faclá fcilicet per media

adhibita per fe tendant ad caufandum abortum,

.per fe ordinata & efficacia ad deftruendum vel

ejiciendum foetum. - INam ob caufam propor-

neque aliter conducant ad vitam matris confer^

vandam, nifi qüatenus caufant abortum. . Ratio

tionatam, faltem ad fervandam vitam matrisia

prafenti difcrimine , foetós nondum animati ab-

clara eít : quià non fünt facienda mala , ut event«

ortum indireclé tantüm & per accidens caufate,

antbona: atqui direclé occidere hominem ia«

adhibendo nimirum medium per fe directum ad

nocentem , intrinfece malum , & nullo unquam.

fanitatem matris, utpoté faCtionem venz , phat-

cafu licitum eft: e(tautem foctus animatus verus.

homo & innocens maximé:ergó Gc. Deabortu

macum purgativum feu potionem iedicatam

ad humores noxios expellendos, etfi fimul per

dire&té procurato loquimur. Quoad indirectam,

: aécidens & preter intentionem. fequatur abor-

veróejusmodi abortüsppocurationem ita diftin-

"

tus feu ejectio foetüs inanimíis , omninó licitum

guendum eft. —

eit communi confenfu Do&torum AVavarrzs c;

Quód fi. cer

tb vel probabili Medicorum ju-71 t

dicio, mater fimul um foetü ante partum mori- -

RU. us p P

/ag- ". A6. P. Navarr. Leffius, Sauthez , Laye

$pan, Luge ll. cc. Ratio eft: quia mater.pregnaas

tura fit, fumpto autem pharmaco fpes fit, falem

AA Y

matrem fervari poffe,fas eritadhibere media ,pe"t

&o cafü utitur jure fao procurandi fibi fanitatem ,

& propter 'illam neceffitatem ,. abortus folum

fe directa & efficacia ad fanitatem matris, ut ve-

cenfetur permiffus & non intentus vel caufatus

n2 fc&tionem, pharmacum purgativum &c. ete

fi peraccidens contingat indé to:tum enecari &

moraliter : quemadmodum eádem ratione lici-

tefumitur medium directum ad fanitatem, licét

abortiri , aliàsenim periret mater cum fcetu, pet

medicinam vero forte liberabitur uterque.Ceme

'«onfequenter & preter. intentionem pravidea..

- itur adferre expulfionem feminis , quz necins

munis DD. Sanchez 1. 9. de Natrímon. d. 20

tenditury nec ad fanitatem conducit.

Eadem

Layman. f. 3. trafh 3,p.3.64..4.Lugodifp. 10»

de juft. fc&. . Diana p 7.traB, g. refol. ; y. Ratio

«enim quoad hoc e(t rátio utriusque. Sed jam vi

'deshunc abortum nec indireCté quidem caufarí

eft: quia innocentem per accidens & prater ine

!

poffe, ob periculum füturztantüm.mortis vel

tentionem, incafu urgentis neceffiatis occide*

ánfamie. Et quodpam remedium nunc adhibe.

teà ratione alienum non eft ;. ficenim in bello

ti poterit per fe directum & efficax ad. evitan-

jufto licité exploduntur tormenta contracivitae

tem, munitionem, navim hoflilem, etfi per acci-

dam in futurum infamiam vel mortem ex partu;

à Juititia ,à matito vel parente inferendam, quà

dens aliqui ibi innocentes occidendi fint: fic in-

1Temedio fimul per áccidens. tantüm & preter

aíus ab injufloagreffore vita fuz , licité fugit

eques per femitam angu(tam ( adhibirá morae

Antentionem cauferur abortus? INon capio.

liter poffibili cautelá ) et(i infans vel alius homo

u T p LE

SECTIO ll

forté ibi jacens, conculcandusfit : & propiüs ad

ds anuimati direcià can

propofitum . mulier pragnans invaíaà feravel

| vtbarius fet

SUMMARTA:

Á

Jlatrone fine dubio licité poteft, imó pracepto

naturali debet fagá velforté etiam pugna vitam

Quo. Direlà prociare atortu hor faths auimali

s

trinfecé paalum , $ smortale bomcidium.

fuam certo interitui expolitàm liberare,quamvis

p

£. , fl certó Gol probabilitcy mater cum fetu pericli-

«um probabili vel evidendi foetüs periculo : at-

Febttr ) Liceat ei [umere ;ïncfläczgm«»(am j ufque—*l,d De

.quiin propofito noftro occifio vel abortitiofce-

714.

Mu Omnis quet2; pod; däoriw;nfæfä! kdüimlf;'dif'eöiä

As rhaxime eft per accidens & prater intentio-

D

-t

BEOCHTATS, 0517 sote KCiezter co.

aem;.cüm enim fotus pendeat à vita & falute

Á

oberans,

efttufiu-

to a SpowrPIE D

'e fatfo rregularitatem,

vum

matris, ;i-cqü:..ra:i,füm&'contjng'akt fotum vt

Vkf CO EU NYSICUPEUT UT L lst EUM

p

Y

D

E

: Se&. li, De Aäbftiu, fietds ak?m:ää.;; E.

: L 639

.. progigni poft tisrlsmomenm, hinemedicamen- re quirünt, ut mater tunecerta fit & de filute

Xum direclé adhibitum ad procurandam fanita-

propria,& defalute fcetüs baptizandi, Sic enim

tem matris, ex natuta rei fecundarió etiam ten-

vanum & metaphyficum evaderet praeceptum

nocet.

ditad falutem foetós, & per accidens folüm illi -

illud , quo tenemur animas noflras ponere pro

falutefpirituali proximi : quotufquifque énim

712 At,quidíi medicamentum

—adhibcndlu'm g

certus eritde proprid & proximi falute zterná?

qué efficaciter tendat ad fanitatem matris, & in-

Excipetamenrariffimum cafum , quo mater eà

teritum fectüs alioquin defperati: poterítne ad-

articuló copiá Confeffarii deftituta, &t contti-

huc licité adhiberi,applicari à Medico; affumi à

tionis eliciende ignara reverà verfaretur in cer«

gatre ! Quidquid negent Cordsba , Vzga , AMa-

to peticulo damnatienis sternz : tunc enim eans

uutl , Lsd. Lepez,.eó quod hoc videatur effe di«

non obligari ad ab(tinendum ab illis medicinia

recté procurare abortum, & occidere foetum :

propter falutem fpiritualem fotás , recté cum aà

Vera eíi fententia affirmativa. Sanchez eit. s. 18.

liis docent La h»sn GC Diasa l. cc,. Quia non

T'iana ref.l 36.alti apu « ipfos.Ratio eít; alii quià

tenetur vitam fpiritualem propriam prodigere

mater utitur jüre fuo, potius enim jus habet ma-

propter vitam fpiritualem alterius : & in parí

ter ad confervandam vitam fuam , quàm habeat

neceffitate ben&ordinata charitas incipit à feipe

foetosycüm hic à matre dependeat , non econtrà :

sà. Relicto deinceps abortu indirecte tantüme

S

»

eigó fi medicina equaliter tendat. ad falutem

procurato , de abortusdirecté & spalitios& cayg

:

matris & necem foetüs, eo etiam maxime, quoód

fati pornis horribilibus videamus;

pereunte matre propé miraculum fit , f1 fcetus

*

incolumisevadat. Infuper meritó concedit San-

J"r? üluitd;-

chez ihid. ». 1 9. id etiam licitum effe ; quándà

Mnis quocunque modo vel medió feetáss 14

medicamentum effet dubium , mortémne,an au-

O

animati abortum procuransdirecte , om-

xilium eflet allaturum ; nam ex una parte dubii

nisque ad id fcienter, juffu , confilio , auxilie

periculum damni perexiguum eft, nimirüm ali.

quomodolibet cooperans , effectu fecuto , ipfa

quantole accelerationis mortis : fupponimus

faQto incurrit irregularitatem ex delicto homici«

enim alioquin falutem & : matris & foetüs.effe

dii voluntarii à folo Pontifice per fe difpenfabi-

defperatam : ex altera autem parte. dubii Ípes

lem , tüm ipfo Jure Communi , tum Conftitus

lucri eft maxima , nimitum falus matris, &

tione. Sixtiná quoad hoc nihil immutatá per

forté etiam foetüs , quz videbatur defperata. -

Gregorium XIV. ut apud omnes in confeffo eft.

Sicenimfi mors certa immineatab. incendio v.

Dicotamen: Effetis fecuto. — INam quibuscune

l

g. graffante , vel fera, licit te ex alto pracipitas -

que mediis adhibitis attentatus fit abortus fcetüs

animati , fi reipsánon fequatur,fed. partus vivug

«um dubio periculo mortis. . Addit denique

Sanchez ibi4. Medicum eocafu teneri. medica-

exiit in lucem,non incurritur irregularitas: nàne

mentum illud dubium adhibere ; tenetur enim

poena in Jure decreta ipío facto incurrenda non

N

minüs malum egroti eligere : minus autem ma-

incurritur , nifi propter delictum confummas

lum eft dubia mors fpem aliquam vitz habens

tum,X non attentatum tantüm: iddue maximé

som folo aliqualis anticipationis periculo,quàm

verum eít de irregularitatejque, ipío Jure ftatue

morts omnino certa.

D

ente ,non incutritur,nifiin cafibus Jure expref-

?

p

215 Contmàyerójfi fpes probabiliffima à Medicis

fis,c. 1 qui. de fent. Excomm, in 6. Exptimi-

conceptafit, in rarolicét, non tamen rariffime

turautem homicidium cgnfumma-tum tantüm,

cafü,ut matre cum vitzfuz periculo ab iif me- — nullibi attentatum folüm,neque in ipfa fepéme-

dicamentis abílinente,aut etid mortuá, foetus in -

morata Sixti V. rigidà Conflitutione. Addein*

;;

lucem prodire & baptizari poffit: é diverfo adhi-

füper non incurri hanc irregularitatem, nificon-

L

bitis medicamentis , etfi fort& matre fervatá

fletfatum jam fuiffe animatum , & proind&

[

€ quando enim certa falus Medicis? ) proles- fi-

veré homicidium

patratum,, ut feorfim dicam

"a

4

ne Baptitmo peritura fit , omninó ex charitate — fe&t. ult,

d

obiigabitur mater ab ejusmodi medicinis abíti-

Càm igitur Gregorius XT'

V

". Bullám Sixi Vjgi f

"g

ncre cum periculo vitz füz in gratiam prolis«

quoad reliqua omnia , prater expreffa in fua

j

Sanchez.. Laymas. Lugo ll. cc.alii apudDianam

Bulla Cin qua quoad irregularitatem nihil mo«

Ej

vefol. 37. & pari.2-tr.g.refol. 1 1. Ratioeftjquia

deravit ) in fuo robore permanere voluerit., pa«

i

lex & ordo charitatis poftulat, ut vita fpiritualis

lam eft:, Epifcopum non poffe regulariter di-

r

animati foetüs in extremá neceffitate: zternze

fpenfare in hac irregularitate ex abortu procu-

s

damnationis , quoad poenam damni , praferatut

rato etiam occulto ; preterquam quod Conci-

y

vit& corporali matris. At , quid fi & ipfa mater

lium Tridentinum feff..24- c. 6. de Weforms, in

7)

€o cafu fciret vel probabiliter timeret , fe effein

ampliffima facultate conceffa Epifcopis difpens

u

ftatu peccati mortalis, & damnationis periculo?

fandi in omni irregularitate proveniente ex de«

l

Et hoc non excufari ipfam à procurandá. falute

14

fpirituali prolis ,fed potiüs ad eum finem obli-

liéto oceulto: exprefsé excipiat eam ,. qua pro-

venit ex homicidio voluntario , utique etiam

d

giri ad procurandum fibi ftatum gratiz per con-

occulto :nam particula exclufiva fe

tritionem vel Sacramentum, metitó cenfet Lu-

parat , quz

LQ!G

Íunt ejusdem generis :

feclufo tamen alio fpe«

j

065 133. Etnimiüm meraphyfice quidam — ciali Privilegio.

Poffunt tagjen vi Privilegio-

lul

L z

ET AISIR

trüm

s

|

|

640

Z beol. Sa&räü)mi; .Pdil'?ïlk CAPIP:

'gum in ea frregularitate ex abortu difpenfare crihi«ihiä*cf'gräigifünio difp&nän*fämä aut eti«

Pralati majores Regularium..cum fuis fubditis

m vitz periculo? Debet is omnem operam dà«

tantüm , iddue aliis committere , ut pluribus

re,ut quàm citiffime difpenfatio à fummo Ponti-

allegatis tenet Dianaciti p. 7. £r. y. vefol. 22.*

ficej aut juxta modo dita ab Epifcopo impetre«

Portellus noftet P? ebortis. s. 30. Nam hoec

tur: interim veró poft peractam pornitentiam ,

Privilegium nullibi revocatum eft à Concilio

celebrare poterit ; quoties neceffitas poftulabit

Tridentino. Nec jam obítat Conftitutio Sixti

ad vitandam.infamiam , aliudve grave periculü,

V.Nam plüres Succeffores Poritifices Privile-

aut fcandalum , juxta communem do&trinam &

gia Minorum Concilio Fridentino non adver«

! praxin in. quàvisirregularitàte vel cenfurà.. Ra-

fantia confirmárunt ex certa fcientiá , ut videre

tionem communem dat Návarrus eMan. c. 27

eft in Bullario Rodriquez & Cherubinorum :

9-239-Onia le:x satüralis t dioma ,de defeu-

Confirmatio autem ex certa fcientia revalidat

- desdá proprifama ( multo magis propriá vi-

rivilegia etiam revocata ab Anteceffore , imó

tà, fcandalo cavend

T

À

*2

2

:

Q praftat tegi bumana de

Vabet vim novz conceffionis talisPPrivilegii :ut

prater alios laté videre efLapud Suarez de legi-

qufädkd:f a Sgcrþ' in f'rrþ*e'gisllnrimfyc.

z

busl

1

Extónminicatio.

-S-c 18:8 19 Sed avertat DEUS, ne opus

;

h

" fit uti tali Privilegio.

i

s

Mnis quocunque modo vel medio directéz 18

716

Poteftetiam Epi

fcopus cum ejushaoäi irre-

procuransabortüm foctós animati , omnis«

gulari ex abortu vel alio homicidio occulto , ut

que ad id fcienter juffu, confilio, auxilio, favore,

in füfceptis Ordinibus , etiam Sacerdotii , mini-

U

1omodolibet coopetaris, effe&tu fecuto,ipfo f4«

ftret , difpenfare per accidens in cafu verz ne-

à

o incurritexeormunicátionem latam àSixto V.

«efhitátis miniftrandi ; quarido non eltfacilis re«

V

& à Greg. XIV. folá refervatione pro foro con-

3

curfus ad Pontificem,uti docent SJlvefler, Hen*

fcientia fublatá,liquido in fuo vigote relictanx

viqucz, Avila, eósque landans Laymant.5 . t7. 3«

'Textus autem fulminator fic. habet $. 7. Oseses

B* 3:0:32. fine. Ratio fumitur ex Epikeia , & ra-'

& fimgulos, cujuseund, gradés , flatís , ordinis ,

-tionabiliter praefamptá voluntate: Pontificis ,

vel conditionis exiflentes,tam laicos , quàm ((ie-

ita exigente fuavi regimine Ecclefiz , neanimae

vicos , faculares , & enjuscimá, Ordinis Regne

periclitentur: quemadmodum ob eandem ra-

. lares , nec nóu mulieres [aculares , vel quem«

tionem; communi Doctorum confenfu Epifco«

tänqw'.Ord:'n,m profej]'hr, qui velqua , vel ut

*

pus difpenfat in voto continentiz perpetuse ad

principales , velut focia confiiaud ad tale faci-

contrahendum matrimonium , quando urget

nXi comimitteudum , opemy confilium, favorem 4

, periculum incontinentize, nec patet facilis ac«

,potionem "vel alia emaju[éungue generis medi-

seffus Romam , licétillud votumq &que ac hec

camenta feieuter dedevint , ac etiam fcribene

ä

irregularitas ) fic refervatum fummo Pontifici ,

do linteras prioatas: vel apochas , vel alias

& in omnibus Privilegiis vel confeffionibus di-

verbis apt fignis juverint , aut con[nluerint,

Ípenfandi in votis excipifoleat: quin eádem ra-

wltra predittas ponas ipfo fablo numc' , prout

uoné Sanchez L. 2. de Matrim. difp. 40.5um.7.

ex IMMC EXcommunicaimus y ( pro éxcommu

" bené probat , Epifcopum difpenfare poffe in im-

nicatis déclaramus. Hlactenus toxtus:quo licet

pedimento dirimente , ad contrahendum mátri-

Pontifex non fatisexprefsé comprehendat ipfas

monium in cafü ürgentis neceffitatis, qui non

mattes pregnantes potiones abortivas per fe fü-

patiatur recurfum ad Poritificem. Notat tanien

mentes , alióve medio fibimet abortü procuran-

pié cautus Layman /. c. Epifcopum tunc non

tes.quin imó hàs excluderé ex viverbi Dederixt

fimpliciter tollere irrégularitatem, fed tantüm

acuté videatut aliquibusapud Dianam refol. 7.

E

ejus effedtum fufpenfioni (imilem , ut nimirüm

Attàmen mihi indubitatum eft , fub illaexcom-

R

ihterim celebrare liceat , dum culpa & defectus

municatione comptehendere Pontificé voluiffe

inocculto manent, & donec à Papa difpenfa-

omnes omnino principáles abortum procurane

tio impetrari commodé poffit : fed cert alii Do-

tes,qua$ in illá Bullà exprefferat: atqui $. 2.ma-

€tores non itaanxiélóquuntur, Crédo firmiter,

nifefté expreffit: JNec non praguantes ipfas mu«

Epifcopum türic , ficut in illo voto & impedi-

lieves , qua fecienter prami[Ja fecerint : GU $. g»

l

mento dirimente occulto ,

ita & in hae itregu-

at whlieres ipfas, qu& eadem pocula [ponte ac

K

laritateoccultá impliciter difpenfare poffe pro

Jetenter fampferint : ergó etiam matres fibimet

[

foro conftientiz absque remanente obligatione

abórtü foetüs animati procurantes predictz ex«

recurrendi ad. Pontificem oblatà commodiori

communicationi fübjacere meritó docet coriu-

,9ccafione: átque in contingentiafadi, & ipfo

nis fententia. Filliwcips , Bonaciva , Dicaflillut ,

€afu noftro in celeberrimo Geri

eófque fequensDiana ibid. Excepto tamen cafu,

^ pra&ica;i vidi.

naxliæ.Vicariatu

(

quo fcemina metu gravi & cadente in conftanté

917 Quidergoagendum Sacerdoti v. g. —qu'ï pro«

virum compelleretur fumere potionem aborti-

^

€uràvit abortum fcetüs animati, aliudve occul.

vam : quando eriim coaCta fumit potionem , ex

tum homicidium commifit jideóque irregulari-

quaffit fecutufus abortus , non poteft proprié di«

tati, & innoftro cafu etiam excommunicationi

ci procnrare;hoe eft, ftudiosé quarere abortum,

fübjacet , fed nifi Milfam celebret , aliásve fun-

Idémque fentiendum puto de alio, fimili mee

&tionesSacerdotales obeat,veniet in füfpicionem-

tu gravi coacto ,'ad aliquo dictorum mode

:ä

€oopé-

t

/

aE

1

*s

M

Setd, 1l D/c; Aäortufietäsanimatz',

N

N

641

täaþerandum abö;fui caufando. Ix;f'uper' nó-

patatuth cenfendum effe etiam illum

qui gabct

tà per omnem m

P

fecntoefetlu, -

qdum,?llas voculás feieurer ; &t

)

facultatem ab Epifcopo abfolvendi.

ab omnibus

Cafibus & cenfuris Ep

719 Abhacexcommunicatione Incurrendà , qui«

ifcopo ab hominevel jure.

refervatis,in quà ampla facultate etiam haec con«

uslibet prxdictis modis procurantes vel co-

tineri videcur. Illa enim particula fpecialiter (o..

Operantes ad abortüm,excufat omhis tam juris,

Jàrindicat;non poffe quemquam abfolverevite

quàm fatti ignoranti

a, etam culpabilis lata ,

eraff , fupina , imó

& affeclata, modó cum ia-

.tute alicujus facaltatisnifi ea facultas ad hos eti-

àm cafus extendatur;facultas verb abfolvendi ab

genti temeritateconjuncta non fir, ^ Nam Pon«

tifex in di&tà Conititutione i

omnibus cafibus tefervatis Epifcopo, fi diftribu-

terato adjecit parti«

, tivé explicetur, procul dubio c

eulam féiester :

atqui Omnis etiami affeclata

afum abortüs fpe-

cialiter comprehendit. Sic i/le,

Sed non videtue

ignorantiaexeufat àpcená impofità fieme?r ali«

recedendumà claris verbis & intelle&ucommus

quid facienti,ut latéprobat Sanchez /; 3. 4oraf,

niDó&orumin re tam

Bravi: rectéque monet

€. 109 38. & l. y. de Matrioi df 32.. INon

Diana:Fidednt zgitur Co

wfeffarit,quid «gant ?

enim poteft dici. fcienter facere , qui facit ex

Prelati majores Reg

ularium jurisdictionem» »

ignorantiáqualibetetiamaffedtata. Dummodà

quafi Epifcopalem obti

nentes, Generales , &

tamen abit ingens temeritas , qualis adeffet ,

Provinciales , 'ab

ac excommunicatione fin&

quando quis vehementem habet füfpicionem

dubio abfolvera po

ffant fuos fübditos,

atque ad

deli&ti prohibiti j talis enitn temeraria igüoran«

abfolvendum deputar

uia importaret latiffimam culpam & dolo &qui

2 fuos Confeffarios refpe-

, €u füoram fübdito

rum forté ita delinquen«

pararetur. Tandem à quomodolibet attentanti«

uum: átcerté non t

bus abortum non incurricqxf excommunicatio ;*

efpe&tu fzculariuni laico«

tum, vel Clericorum:

: càm Pontifex exprefse

nifieffecu fechto. . Nam praterquà

conatus folus ad crimen non puniatur

'requira; hunc Confe

ffriumi deputatum- effe

» poena ora

per /eci Ordznarium j

quális éerté non eft Proz

dimari, ut cum multis laté pro

bat Julius Clarus

u

pratt. crim. q.95.

idqüe' in ces

vineialis v. g. Quidq

id aliqui opinentur in op»

futis generálitet

pofitum, -

Pofle ta

admittatur ab omnibus Ípeciali

ter inpoltro cà«

men adhuc Confeffariunt

privilegiatum abfolut

éabfolvere ab i(ta excom«

fu aperté fignificant verbà Coatitutionis Sixti

municatione vi peneralis Pri

vil

nz $. .ibi:

Zta utvei

pfa abortus iud? fe

[^

egii abfolvendg

Hths fit.

ab omni cafü & cenfüra Papa ex

tra Bullam Cee.

& rurfüus . 7. ibi : e/44 tale facinms cora

"nitieus

nz refervatist quemadmodum

dum opem , &c.

conftat autem regülariter verbà

& virtute Jubi«

lziconceffi cum faeultate abfol

intellig.

enda effe cum effc&u , quem fignificánt.

vendi à quibuse

Advertetamen rurfus , tünc incurri fextum &a-

eunque cafibus, quilibet Confe

flarius approbaz

tus poteft ) tutó fentiunt con

muniter Do&g.

fumrefervatum pro Religiofis à Clemente VIII.

:

Neque enim verofimile

eft mentemiPons

à procurante , feu auxilium vel confilium dante

'tificis ab iflo catu refervatione

etiam effectu non facuto.

.Sednunquid etiam

in Papalem aufe-

rentis fuiffe fb foecíali illa O

1

rdinarii deputatios

cafus refervatus ab Epifcopo ? Affirmant non

nerequifità compre

H

pauci fané tutiüs. Sed nifi alicübi ita exprimant,

Yendere etiam illos Confzf

farios ; quibus alir

iidé poteftas fit in cafus de £3-

credo probabiliffimé, quódnon, ^ Namrefer-

Go Papa referva:

P Ü

"De.

vatio abfoluta criminis comprehendit actum

" Decretà & Declarationeg

'incontrarium , & 5

oviffimé duodecima prono-

externüm cum effectu,

Ita cum alüs Diana

fitio inter prohibit

ibid. vefol. 1t.

À

asab Alexandro VII. manifes

t

&loquuntur de c

afibüs Epifcopo refervatis dl

40 .Ab hac excommunicatione Sixto.

V. fulmi.

bomine , Íeu z»os

Ordinavii lóroraus fbi ve[ers

natà, G extra mortis articulum , in quocunque

VAY AAE , Vel refey

eventu,Summo Pontifici refervatá , ex Conítitu-

Declaratio- Saerg

Vabumfafururur , ut habet

L

Congregationis in Decret;

tione Gregorianá modb abfolvit. & Fpifcopus ,

Clementis VIIIN.

"

& omnis ab eo ad confeffiones audiendas ap-

on autem de cafibus Epifcoa

, potefervatisx ]u

teéCommn

iuni ( fj quistamen cà«

j

probatus , atque ad foscafus fpecialiter dcputas

les adhuc hodic fint in y

igore Y certé non de ca«

'I

145 Confeffarius , fzecularis, Regularis pro fo«

fibus per fe Pontificiie

poteftau Ordinariorum.

H

roconfcientie, — Nam proabíolutione in foro

j

àPapa vel jurépermiffi

s, tifi aliter exptimere«

externo obtinendá, fi res publicata eó devenerit,

tur,

.tg in

quies :

ü

etiamnüm recurrendum effet ad Sumtnum Pon-

uónne Epiftopi fibi refetz,

*

vantho

micidiay&

Íepe in1

peéie abortum ? Er-

ul

tificem, cui in eo foto refervata manet: Omnia

g5 tune neabfolva

sà eafu v

!

liquent ex textu initioreci

tato, At quifnam Tiié

el peccato , nifi fa-

cenfendus erit. Confeffar;

us

cultatemab ipfis habeas ; ve

] tempore Jubilei,

l

:

4d bos cafus [peci-

Adhuc tamen abfolve ab e

l

aliter depututatus ab Epifco

p

xcommunicatione *

»? Certé claris vera

Cevfuraenim vo

2 lj?*qajïn, Jed pona vasste, ait

je

bis Gregorii infi

Ptehdo,is,qgi in fpecie habecab

INavarrus ZZan;

e»

Y

Epifcopo faculta

tem abfolvendi àb' excommu:

9. ^62.3 diverfis aute

non fit illatio

jut in utrod; Jüre norum. "Tandem

u

micationé contracd propter àbortum procura-

laudonofttu

tum , ut meritó intelligunt Do&tores communi-

t Laurentigm Portellum V, gora

r

t9. g.ità concludent

em,

d

téf, / Bonacinatamen apud Diànam i£id, refol,

Sed tames aedbus.

oppofitum jndico probabilins

€ fecurin: pro.

pter fpeciales d,

M

A fs non improbabiliter exi(Limat, e jgsmpdi de-

MJfHinatieneve vequifitam à Gre»

L

3

. &erio

Jokine, m

as

g beol, Sacrauent, Pars l. Cap. lV.. .

642

rio YJF. quate fuadeo tibi privilegiate Con-

habilitatem ib

ipofitam. - Etha&tenisd

3

!

effæ&ä T

feffarie , fitibi facilis fit recurfus ad Ordinari- .

Sixtinis pro noftro foro utique fatis.

um, nec apud ipfum timeas füfpiciones vel

Denique etíam Jure communiCanonico c20-7a3

conje&turas faciles detuo mifero poenitente , aut

fantibus abortum graviffima decernuntut por-

forté aliis innocentibus, in retam gravi viam

nz. Antiquiffimum Cencilium Illerdenfe cas.2,

eas fecurxifümam.

fic ftatuit. His, qui abortiusm faciunt , velua-

. Pena reliqua;

tos [u0s extinguuut , poff (epteus aunovum Cure,

vicula , Compunio tribaatar , Gc. Et Synodus

X Conflitutione Sixti V. quoad hoc nihil

6. Generalis conílant. caw. 9. Qui pbarmaca

N

72:

immutatá per Gregorium XIV. procuran-

tes abortum effectu fecuto , fi Clericifint, duas

abortumo facientia procurant , vel venesa fite

fcipiunt perimestia partm: , pamá occifovis

adhuc' incurrunt poenas. noftrum forum con-

acca[tutar HincStephan.P.e, cen[uluifi. 2.4. ..

eernentes, privationis, & inhabilitatis : textus

Siille , qmi eonceptum im nmtero per abortsen .

$.3. fic habet. Eos eutem , qui Clerici fmerint ,

deleverit, bomicidaefl, quantà magis,qui unius

omni privilegio Clericali, offciis , eignitati-

faltem . diei puernlum peremerit , bomicidem.

bus, * beneficiis Eeclefaflicis , qua fie vaca-

fe effe exenare uequibit 1 Caterüm ne credas .

tura wofira (r Sedis Apoflolice . difpefitioni

Farinacio, Peregrino , & aliis qnibusdam afle-

perpetuo vefervdmus , ipfo fatlo privamus

rentibus,eos - qui abortü foerüs animati procurá--

5

QW in faturo inbabiles ad . ea [ucipienda de-

runt;ipfo jure amittere

]

us facri afyli, & iinupita-

$3

oernimus ,&'c. Utramque hanc poenam patrato

tis Ecclefiz,fi ad eam confugerint ; nullum enim

fcelere, in foro conicientiz incurri ipfo fa&to

ante omnem aliam Judicis fententiam, propter

taleextat jus, Verum quidem eft,ex Conftituti-

one Gregorii XIV.7. incip. Cim alias wounulli

textum ipfo fatlo privamus , & inbabiles de-

eernima: , affirmantferé comunius fcribentes ,

1591. homicidium proditoriü perpetrantes eo-

rcfugio privari ; &fecundüm aliquorum intelle-

etiam Portellus nofter . "Abortus m. $. Adeo

wt Clericus procurans vel confülens abortum ;

Gum etiam ab Innocentio lV. e. 1. Probumani.

de bomicid io in 6. At cert& procuratio abortüs

effettu fecuto, ipfo fa&to privatus fit officio &

animatihomicidium proditorium proprié dic

beneficio Ecclefiaftico, illudque mox in confci-

nullo modo poteft. — 'Nunquid enim fctum in

entia , ceffante fcandalo , vel proprii criminis-

utero extinguens, ex infidiis & per induftriam

evulgandi periculo , relinquere vel refignare te-

circumiventum privavit facultate füi. defenden-.

neatur, nec aliud admittere poffit: aut certé

di mifellulum animulum;qui fui defendendi po«

difpofitionem vel rehabitionem , quàm pri-

sens fuit nunquam? fic certé de homicidio pre-

müm omni diligentiá procurare. Durum latinü!

&t omninó verum credo ; quando cafüs effet no-

ditorio accufabis etiam Herodem occidentem

pueros in Bethleém:

uin imó homicidium .

torius: tonc enim ceffaret titulus coloratus ob

proditorium ftri& inrigore, in materià odio-

privationis & inhabilitatis notoreitatem. At ve-

sá , & in ordine ad poenas Juris non dici illud,

£ fi cafus maneat occultusutnos femper fuppo-

quod fit per infidias vel veneno fimpliciter , nift

nimus) probabiliffimum judico, neutram poená.

quis fub pratextu & fimulatione amicitiz de-

incurri ante. judicis declaratoriam fententiam.

ceptum occidat , illuftri exemplo Joab iv libris

Non Privationis: quia hzc poena exigit actum

Regum plurimis allegatis, laté & optimé probat

"

hominis pofitivum ad fai executionem: nemo

Do&iffimus in Jure & Tribunalibus Ecclefia-

autem tenetur effereus & vindex : ergó requiri-

fticis verfatiffimus , Reverendiffimus Dominus:

tur featentia declaratoria etiam in foro coníci-

Alexander Sperellus "Decif. Feri Ecclefiaftie

entiz, antequam quis obligetur imponere fibi

f(.

poenamà Jure ftatutam, Nec inbabilitatis : hac

decif. 35. per totum.

enim licet fit peena puré privativa zion requirens

SEC TIO IlI.

2&um hominis, tamen immediaté apponituc

kAbart-wm idem woraliter cauüt(u;g |

cum przfatá pzená privationis non obligante in

;

ä

confcientià ante declarationem Judizis , ideoque

'SuUMMA RIU M.

224. Omnis etiam moraliter sufluens el coufaes A

äorvtu»i*

1

bujus qualitatem participans, negzue illa itaob-

contrabit peuas flatutas. Ht

ligabit. Secis effet, fi iqhabilitax:'s pona pone-

22j. 1, Mandans 726

: nifymandatum, ante

: ferà rf

r

retur per fe,aut eum poená puré privativà , cen-

cAferzt.

fj

fur&,irregularitate ,&c. Itacum aliis Filliucius

728. 1l. Confulens. 729. probabiliter etiam fdäd/ vebds.

catioue.

:

T

zratlatient 34.n1m.? 9. Mitius adhuc fentiunt

Leffius & Sanchez; apud Dianam ibid. refol. « g.

730. Sed equé prob

Abile cj? » fatla fuficiente ranmü?'-

2ze 202 incurrert.

Tandem illa privatione vel inhabilitate defacto

232 lL Confentiens , approbans , ratw Dabens fuo

1:1

contradà , quis difpenfabit vel rehabilitabit ?

, nomine fferz..

elintuitu N

Certé Epifcopus: quemadmodum & Pralatus

233- Secus , f mom fíat ejus momine ,

Regularis füos fnbditos in ordine ad Officia Or-

734- -Aut fí quis abortum in fuà gratzam j&

m fatium;pos

dinis Regularia,

flea folim approbat, ratum babet , Vel remunerat.

ä:

Nam licét Sixtus V. fibi &

735- IV. Permittens;zoz impediens;n22 incurrit penate ——

Sedi Apoftolice refervaverit irregularitatem &

237. Etiam obligatus impedire ex jn/iitid.

£xcommunisationem, non. tamgn refervavit in-

con-7 24

eniu

OMn-is etiam moraliter , jutlu, ;Qnülip',

/

643

»

568 l, De dlorra fietinaminati,

fenfu vel auxilio per älium' influens vel coope.

tuó mandató vel;?:;;boftumcaufa&i , ut béneno«

xans ad abortum foetüs animati, fine dubio pece

tat Portell. V. 2dbortus. addit v 4.

i;a;ionem?zs

«at mortali homicidii peccato, & effectu fecuto ,

Etirregularitatem , & excommun

incurrit poenas huic fceleri.decretas , & jure

evadit niandans , qui mandatum fuum alteri da« -

communi,& conílitutione Sixti V. irregularita-

tum.-de procurando abortu ante executionem

tem , excommunicationem , &c. utliquet ex

ferio. revocavit , expreffe vel racité , dummodó

claro textufüpra allato & explicato. — Hic fpe-

revocatio ad notitiam perfone mandataria péte '

cialianon pauca explicanda veniunt , preemiffo

venerit , etiàámfi nihilominus illa abortum exe»

tamen femel pro femper , quód ficut morales

quatur:quia mandato in gratiam ipfius mandane

cóoperatores ifti non incurrunt dictas poenas ,

tisfacto , feribrevocato, & revocatione mans

nifi abottus foetós animati reipsá in effdtu fe-

datario cognitá, non potelt is ampliüs moveri

cutus fit; cüm enim hac cenfüra non incurra-

à voluntate mandantis, quam jam fcit effe con«

tur ob aGionem principaliter prohibitam , nifi

vraríam , ideóque fiadhuc exequatur , non po--

effe&tus fequatur , t fuprà ».. 719. ofenfum

telt cenferi executio mandati, neque nomine.

elt , multó minüs incurti debec ob actionem ac-

mandantis factum homicidium , fed proprio

celloriam , que minus priacipaliter & fecunda-

alterius nomine , motu, malitid, autetiam cu«

tib prohibetur ; ità econtra effe&tu fecuto , u-

piditate: ut fi mandatarius fpe promiflze à mau-

tramque & irregularitatis & excommunicatio-

dante mercedis pro abortu. vel homicidio pa«

nis poenam fübeunt , quantumvis ipfos intereà

trando , fingat fe revocationem ante executios

pornituerit cooperationis , mandati , vel confilii

nem non recepille, ficqueadhuc exequatur , ut.

Ipi v. g. juffifti, vel fuafiti, Bertham caufare ab-

mercedem lucretur , certé injufté & invalidé z

ortàm foetüs animati ( idemque eft de quovis

de quo Lugo d2/p. 19. de juff. fet. 2. ». 24. 1dqs

homicidio) ícd re adhuc integrá te valdépoeni-

etiam verum cenfet Tambur./z2.9.de eenf. tvatt.

tuic maligni mandati vel fuafionis tua , forté e-

4« 6 1y $. S. num.. 9. etiamfi mandans ficlé fo-

tiam jam peractà facrá exomologefi ; quia tamen

lim, verbis tamen fufficientibus , revocárit $

non potuifli revocare , aut impedire ampliüs ,

quando enim tua fictio mandatario non eít co-

quin effectus ex vi mandati vel con(iliitui reipsá.

gnita ut fupponere debemus ) ipfa verba exter-

fecutus fit, ine dübio irregularitati , excommu-

na funt fufficientia ad. extinguendum in ipfo

nicationi, cateris poenisobnoxiuseris : híc e-.

mandatum. Contrà veró, fi revocatiotui mane

nim non attenditur ftatus tuus prafens, fed cau-

dati ante executionem non perveniatin notitiam

fa abortüs vel homicidii , quam dedifti : atqui

perfong mandatariz , isque exfequatur, tefore

nunctuum malignum mandatum vel confilium.

irregularem , & excommunicatum , non eít du-

eficaciter non retractatum apud alteram perfo-

bium ; quiatunc tuum mandatum adhuc remia»

nam , etfi modo per poenitentiam culpá deletà ,.

nens in mandatario reverà eft caüía effeclüs. At,

vera tamen caufa eft abortüs vel homicidii mo-.

quid (i tu quidem mandatum tuum ex parte tuá

do fecuti. -Comwkuir:' Dfp. aptd ctatos.

fufficienter & ferib. revocáfti , fed . 1. perfona

mandataria non percepit tuam revocatione-fn ob

vAMandans. :

diftractionem , mentis v. g. . 2. NNon putat te

revocantem loqui ferio & ex animo, ficduead-

än&ans fieri Tab'gï»-r!;;mïh fine 355;5 pto-

hüc exequitur. ex vi mandati , quodin te perfee

i

T Ni

!-

prié diciturabortum procurate ; ideod;

verare putat.

3- Percepit quidem tuam revo-

penis omnibus abortum procurantium fübje-

cationem, fed deindé illius revocationis oblita

j

lus manet, ut claré exprimitur in Bulla Sixti V.

adhuc exequitur vi mandati primitüs accepti?

üis verbis .

In his tribus czfibus mandantem adhuc reum

i de catero per fé, vel interpoe

fitas per]öna:-

1*

-

c. Mandans autem maxime di-

homicidii, .. & reítitutionis meritó cenfet Lugo

citur agete per interpofitas petfonas : iucurrit

cit. à 2Hm. ^y. quia in iisomnibus adhuc tan«

ergó irregulariratem , excommunicationem ,

dem effe&tus ex vi tui mandati confequitur;con-

Stc. quodes ex vi füi mandati fequitur abortus

fequenter ego cum Tamburino cit. »um. 2.4.

tl

ab ipfo intentus faltem quoad fubitantiam; e-

colligo,eriám incurrere irregularitatem, & inri-

tiamíi perfona mandataria medium vel modum

gore loquendo , omninó etiam. excommunicae

if

ab ipfo prarfcriptum non fervet : v. g. juffifti ab

tionem; falvo tamen meliori judicio.

ortum procurari violenta compreffione , tali lo«

Securus quods à prafatis poenismanet man«j

aT

uit

€o,, die, illa autem procuravit fumptápotione

dans abortum , vel quodvis homicidium, fi ipfi'

medicatd , alioloco, die, &c. fine dubio reus

certb conftet perfonam mandatariam mihil

d

manes. . At jufferam eo tempore, quo foetüs

prorfus effe motam ex füo mandato, neque ex

n

.mondum erat animatus , intendens tunc ftatim

eo faCtam eífe animofiorem , vel fecuriorem ad

procurariabortum , fcemina autem lent? apens

facinus perpetrandum ,. fed proríus eodem mio.

adhibuit medium fetu jam animato , eümque

do ac motu perpettáffet , aé fi tu nihil mandáffes,

j

extinxit; fiimne jam reuspoenarum? Omnino

"

Si de hoc non conflet , fed dubium fit, aut igno-

es: nifi mandatum tuum ferió explicátis ,'ne ab-

retur, an perfona mandataria hoc tuum mandas

j

^"ortus fieret : poft animationem foetüs , auttem«

tum exceperit ,' velacceptárit, necne, anverà

g

peftiyé cum efficacid revocáris ; nam alioquin

recusárit, fecuto nihilominus cffeclu , tea

dhué

ii

AtrQe

l

Ranaer

1

$44.

d beol. Sa'craüæ;?t. Pars V. Cap, WV.

irregularem fore ,

non tamen excommuünicatum

petrränäum, 'jpbiïeä, ferib licétjrevocat retraclat,

conítabit ex dicen

dis fe&. ultimá. ' Acs quid fi

refutat, fi tamen perfona fuafa fe amplius diflua-

períona qmandataria v. g. ipía foemina praegnans

deri, averti vel impediri non finat, quià tationi«

naturali pietaté à paricidio abhortens ab initio

bus ütilitatis & conimodi füi confulente ad-

quidemrefpuat tuüm mandatum; deindé vero ,

ductis mota , nihilominüs con(ilium exequae

sutató animó , tenefciente , denuo illud acce-

tür 4 adhuctanquam vera caüfà perfevetaus aba

pians tui intuitü exequatur? Hic gnavitet diftin«

ortüsvel homicidii fecuti , homicidii, reítitue

guendum eft; fienimtu , audità primá repulsá y

tionis, ittegulatitatis reus efít, ex communi,

maüdatum tuum füfficienter revocáfti , v. g« di«

yrobabiliori & tutiori DD. fententiáà, quam e-

cendo : plaeet £onféientia tha : nihil ergó at«

tiam feqnitur Lugo 4/fp.19. de Yaflits fetts 2..

tentes , &c. Jam ex hac revocatione liberaberis

3$. 39. & ptobabiliorem cenfet Layman. ^ 2.

à mandato, G confequenter irregularitate , exe

pro fs pea 6 d n. 2. lnfüper Gb excomimunie

communiéatione , &6 Si vero tunc manda--

cationem incurrerecum aliisfentit 'Leffius J. 2.

tum fufficienter nof tevocá(ti , utpoté , quia ni«

'd!gyhii'its 6;1* -'13.1 dflb. 2'. AHIp. lT. RJHO C!äfa. &

hil dixifti, nec ullo figno oftendilti; tibi repul-

fatis urgens videtut : Quia con(ilium non ine-

fam placere , & maxime (i etiam difplicereo-

fluit proptet voluntatem perfeverantem coníue

ftendi(ti, ficque adhuc ptafato modo fequatur

lentis ( ficut inflüit mandatum ) fed propter rà«

effe&tus,utique vi tui mandati in mandatatio re«

tiones & motiva commoditatis & utilitatis alte-

Tanentis, liberaberis nequaquam; ut eX 5warez--

rius; quam in opere nefatio confulens manifee

& aliis bené refolvit Ta

Z

mburinus , t:'fdtæ & 8« 5'

ftavit , utpoté in no(lrocafu ad evirandam infas

imiam, aliüdvedamnum pragnantis , hocvel

ï9. änwö lf?

:

- Confalen;.

illo medio aborturà cominode & fecuré procue

'Onfülcns et

iam abortum procurandur al

tandum , &c. atqui non obflante tuá revocatio»

728 |

;

teri, quocunque modo vel vetborum for-

fe,retràclatione, refutatione quácunque , mo*

mulá : fivé folüm voluntatem movendo , ro-

tiva illa & *iedia à te propofità feverà adhué

zando , hottando, inftigando , palpando: five

peffünt movere períonàm fuaümrad facinus

intellecturh in(truendo, rationes , motiva , me»

exequendum; neque enim amplius eft in tuà

dia proponendo vel docendo: ut fi puell à te

poteítate motivum illud, & velüt motum ma-

vel alio impregnate dicas imminere grávem

lignum alterius animo impreffum denuó amo-

infamiam & dedecus : hoc vel illo pharmaco

vére , nifi alter. aquiefcat : quemadmodum.

facilé procurari abortum ,. &c, illàobfequeate;

Cinquiunt) fi quis jam venenum propinavit ,

effectique fecuto, fine dubio incurris prdictas

fagittam emifit ; lapidem projecit occidendo

poenas omnes ; & fub excommunicatione fuá

homisi , quantumvis interim ante occifio-

g a ATT

Sixtus V. non femel exprimit confiliuas praben-

nem retra&tet & poeniteat ; imó forté etiam fa«

?e5: dummodo vi confilii vel füationis maligna'

éráentaliter à péccato abfolutus fit , fecutá

abortusreipsain effectu fecutus fit , faltem quo-

tamen rhorte ; homicidii pomnas non effugiet:

ad fübítantiam , ut modo dictum de mandante;

ergó fi non obflante tuia revocatione , ràtio-

'uod fiergó fuadeas abortum ( vel quodvis a-

nes & motiva à ie propofita. adhuc moveant

liud homicidium ) alicui perfonz ad ipfum jam

Pevétà àd executionem maligai tui Confilii,

antea refolute & determinata per fe ipfam vel

veté manes caufa morális effectüs & damni fe«

aliunde , ita ut tuá fuafione vel confilio nihil

éutij quia totum hoc yoluafti in.càusá, erenim

omninó in propofito confirmata fit , tu àreátu

à prineipio ita confulendo pravidere debebas ,

fore, ut polteà non poffes , etiam(i velles aufer«

homicidii, omaibusque peenis decretis inimus

his erit, quia jam tua fuafione nihil effec;fti ne:

fe & velur extorquere motiva illa & media velut

que ulla'mo

1

o pofitive in abortum vel homici-

atma quedam , quibus alterum àd perpeurane

diam influxifti, * Quód ( tamen perfona illa

dum malud inflruxitti , ut

| fapienter expendit.

antea propofitum nón ità omninó determinas

Lügo/ e.

L

tum concepilfet, quod tu maligno confiliotug

*

'eriffimum &t eq

idem a evadendum re44

ina

is confirmáíli , certé irregularitatem , c&te-

tum hómicidii, re(titutionis & paenarum, longà

rásd; poenas non effugies; quia jam caufa fuilli ,

:

plusrequiri in tevocatione confilii; quàm in re»

ut homicidium fieret ; forté aliàs non futuruai.

vocatione inandati , neque faüfficete (implicem

At , quidfi perfona aliàs jam omninó te(oluta

quamlibet revocationem. , rétraétationem vel

procurare abortum, fed tali certo modo velme-

diffuafionem , fed requiri omninó conatum &

hi

dio , tu folüzm confulas , ut faciatalio rnodo vel

modum de f& efficàacsm ad de(truendum malie

medio, illag;obfecuta fit cum effe&u, erísne ta-

gnum confilium & avertendum detuo homis

fnenreus paenarum $ Certénon: nifialius mo-

nem à flagitio confulto , nimitüm per fatio»

u3 vel mediumà te fuggeftüm effecerit, ut ce-

fes & motiva éontràia ; cui homo ratione

leriüs , audacius,vel fecuriüs fcelus committere:

& prudentià ütens merito àéquieftere debet.

tur: tune enim corcurrifti ad abortás fübftanti-

Quódfi tàmen o cáfü confulens réverà fecit ,

am vel

acceletationem : áliàs ad folum modum,

429 .

quántüm in fe fuit , nihilq; pratermifit eorum,

cur

d

u1 malignum confilium à fe datum

ad pto-

quz ad dénuo diffuadendum & averténdum ho-

umg Qmä.ä aliidve homicidium per-

mifem à flagitio neceflaria videbantur : & fi vi«

dcgt

p

E

[

2

N

Iï

! .".S'cä., Ill; De al»amt&etz'is animati,

645

deat alterum*perfeveräre in eddem voluntate ,

autem eft ( inquit Lugo ) quia confilium illud

!

tertium neci deflinatum, ut fibi caveat , moneat

non eít abfolutum, fed conditionatum explicité ,

(prout certé debet faltem ex. charitate , & pro-

velimplicité, fcilicet,fi unum ex his fa&uzus es,

babiliüs etiam ex juftitía) pofteà nihilominüs

fac hoc minus,& nonillud graviussquod quidem

fstuto abortu vel horaicidio , aut quocunque

vetiffimé & rationabiliter confulitur : quia ex

damno, probabiliffimum eft, confulentem libe-

duobus malis minus malum eft eligendum. itäax

rati à ponishomicidii,reftitutione,irregularita-

élle: applicatio ad cafum noftrum claraeft. ——

te & maximé à purá poena excommunicationis

Confeniens approbans, ratum babeus. |

in nofiro aut alio cafu, quo ab homicida incur-

4 Onfentiens authoritativé , aut ad füo nomi-T 3.':;

renda effec,

dta Innocentius i» e. ad audien-

- Wene,fütve intuitu procurandumabortum, vel

tiam; S. ddntoniuus, Sylvefler, P-Navarr. apud

Laym.cir.qui valdé probabile cenfet, pluribisq;

quodvis homicidium patrandum, utique peccat

graviffimé contra juflitiam, & effe&tu fecuto ,

allegatis tenet Diana bicp. ]. tr. y. refol. 29. &

P. r 2-vefol. Yy. ac alibi fepigs : & proba-

homicidii, irregulatitatis & excommunicationis

in noflro cafü (vel alio, quo ab homicidá incur-

bile fatetur ipfe Leffiuscit.dné.5. 9. 18.. Ratio

xénda eít) reus erit : taliter enim confentiens ve-

füfficiens eft ; quia talis fecit, quantum potuit, ut

ré moraliter influit in effectum, quippe nón nifi

malum confilium fuum everteret & deftrueret ;

quid ergó ampliüs ab ipfo exigat vel iplaAftraaz

dependenter à fuo confenfu fecuturum ; imó a-

. quiparatur mandanti : Omnis enim volens ali-

Deindé: quando confulens operam dedit , vt

confilium fuum argumentis contrariis everte-

. quid fieri propter fe ipfum, & fatisfactionem vo-

luntatis fuz, manudazs cenfetur , quibuscunque

ret, facererque pro viribus, ut illud malum ini-

quum , néc fequendum effe , pateret omnibus,

verbis utatur , ut obfervat Bartholus i»leg.sow -

felamff. de Injor. — Quin etiam ex communt

jam non poteft executor; fi nihilominüs facinus

éxequatur , prudenter cenferi vi illius confilii

: DD.fententia, adirregularitatem. incurrendam

fufficit confenfus tacitus : ut fi cui affirmanti fe

moveri & agi, fed propriá improbitate & mali-

tià, feu propriis rationibus motus agere cenfen-

in gratiam tui inimicum tuum occifürum, aut

puellzà teimpregnate abortum procuraturum,

dus, atque in foro etiam externo preefumendus

erit. Alialong? eft ratio de veneno,fagittàjlapi-

fi ipfa puellaà te impragnata tibi dicat, fe, fi ve-

lis, abortum procurare velle, &c. credas , & ta-

de fuprà inexemplum allatis. Hac enim, cüm

fint caufz naturales , femel applicata neceffario

ceas, necabnuas, vel contradicas, aut cüm poffis,

maturaliter agunt, quantum poflunt: ut proindé

non impedias, Gc.. Nam etiam tacens confenti-

effcctum impedire nonfit ampliüs in noftra po-

ve videtur,rcg.jur.4.3.£5 6. Saltem quando agi-

tur de ejus favore vel commmodo. — At certum

teflate : at verb alieno confilio perfuafüs ad. oce

€idendum vel abortum procurandum , eft caufa

videtur talem tacitum confenfüm in abortum

minimé fufficere ad incurrendam cenfuram Six-

moralis & libera ,. quz ratienibus contrariis &

conceptáfemelíententià dimoveri pollit ac de-

tinam: tacens enim nullo prop

rio fenfü df(:i«po.

&

É

teft procurare abortum. ,

beat: quare i diffuadens faciat; quod poteft,

alter diffuafionem non recipiat , effectuspofteà

Immunis ergó à predi&ts pcenis omnibus ,733

atque etiam cafü refervato Epifcopali, eft nudé

fecutus ipfius malitie , non amplius fuaforis

confilio imputandus erit. Concludo verbis Lay-

confentiens vel complacens in abortum procu-

man.cir, s. 743 fine.Refolutio ergo fit : Qui alteri

randum, aliüdve homicidium perpetrandum ab

propofitis rationibus homicidiuminjuftum per-

alioabsque ullo fui intuitu , nec ullo modo füo

fuaíit, fi eas pofteà ferio, & quatenus poteft,effi-

nomine vel commodo, absque alià pofitivá co-

€aciter retra&tavit , fecuto nihilominüs homici-

operatione, favore, vel auxilio (feclusique obli-

ä

dio, excommunicationem non incurrit...Quin

gatione juftitie impediendi , i» commwni fen-

!

& probabiliter ab irregularitate & damni com-

tentia, dequámox ».7535.) Ratio clara eft:

penfandi obligatione immunis eft : quamvis op-

quia,ut fupponitur , talisconfenfus nullo modo

J

pofita fententia quoad irregularitatem & damni

influitin abortum velhomicidium;quippé quod

ä

compenfationem, zqué probabilis , aut fortaffis

odem modo. & motu fieret fine ullo confenfu

12j

meré peraccideus adveniente : neque ad talem

proþabiiier,;iiüat. Síc qumanf: :

confenfüm ullo jure fa&ta eít extenfio izrepulari-

; - Petes hic incidenter : Utrum l'ice;:;t abþrtüs

tatis. vel excommunicationis , nifi ad fümmum

;,7.3!

procurationem fuadere puelle gravide, quan-

Canonis : Sí quis fuadentes .. Quante. de. fent.

do prz pudore vel infamiz , aut poenarum hor-

excopms. relpectu Rectorum Ecclefiz , de quo

l

lj

sore parata &t omnino refoluta eít fe ipfam inter-

rursüs inferius.Multo magis ergo eadem ratione

0]

ficere: utique fimul perituro factu, nec alio mo-

à pradictis peenis immunis erit,qui abortum vel

i

doab hac voluntate revocari poteft ? Tangitur

. homicidium non fuo nomine, fuive intuitu factá

"

hicaliacommunis quafítio in materià de fcanda-

abalio, pofteà confenfü fübfequenti folüm aps

d

Jo:an volenti facere majus malum , liceat fuade-

probat, laudat, commendat, & velut ratum ha«

li

reminüs ? Ad quam ex communiori fententià ,

bet : propri?' enim non poteft tunc ratificare

quam fequuntur Sanchez 1. ?. de AMatrim. dijp.

nam Karum gsis babere non pdiefl , quod ipfius

l

Xion T4.& Lug. eadem difp.19.fett.2. $ .2,.43.

nontine von e[t gejjum. Reg. jur. 9

il

ro nunc breviter refpondeo, quod fic.

c)m- quis de fent,

ngz*bm. ibid, "-

6 d

Pans IV. SACRAMENT,

'Ratig

Mmmm

$ed

-

646

T laeol.» Sdf?'?f??f?fff f:l?ars',;qu' gag: .,'IP. ;

xum ,utdx&ume&, nimitüm fion deferdendo, -

4. Sed nedq

ue eam irreguiäfït;tem-, aüt excom- 'A

hr

"

em ullam C exceptá-folá excommu-

.qucm--dc'fendcæ,;tcnc.bagur.--ïam;f;c :Tyen lt

qnunication

nenda irregularitas ; nifi .in jure fit exprefi

ícatione C

anonis ob percuffionem vel oécifio-.

nem Clerici) incurrit,

qui abottum,vel quodvis

cit.c. 15, qui n Eccle(. -atqui .facri Canones.

ftatuentes irregulaii,tä;gm homicidio nunquam.

homicidium etiam fuo nomine , futve causa jam:

atratum ab alio, pofteà folàüm ratum habet, ap-,

-exprimunt.negativà.non impedientes, fcd coo-

perantes tantüm : quaré-cum leges ille pocnales- -

robat, commendat, imó & remunetat. Ita con-

in matéria odiofa ftricle interpretari debeant,los, -

tra Navarr. Sylvefirum ,-Molinam , alios apud.

Dianam mox citandum communior & verior

lürn.intelligi: debent de cooperante. regliter,So. — -

pofitivé per influxumaliquem realem velmoras

fententia DD. quos lat? recitat & fequitur Dia-

de-

ia part. 4. tratt. a. refol, 1 3. Laym. lib. 3. £ratt. :

lem pofitivum ad homicidium , & minimé.

x

E

u

bent extendi ad impropri

prorsüs, neg

h

;

ativ&, & .

3. 0. 4. . 6. Lugo difp. 19. de juff. fett. 3. num.

N

34. Ratio eft5 quia irregularitas , excommuni«-

imputative cooperantes.

Neq

c his adverfatur -

Alexander III. e. fjesst digntm. . 4l autem de

catio, & fimiles poen& non imponuntut , nifi ob

deli&um commiffum , vel cooperationem ad il-

bomicidio. dicens : . Qui porpit homimem lib eras

ve !à mortes G son. liberavit , emm occidit,.

lud : is autem, qui folüm ratum habet abortum.

velhomicidium jah antea corniffum ab alio,non.

Nam certé hac verba, in ordine ad irregularita-,

tem contrahendam,non potes accipere in fua ge«.

oteít dici illud commififfe , vel àd illud coope-

ratuseffe, Et univerfaliter: Poena decretain ali-

neralitate, prout reyerà fonant : fic enimneceíla- : .

quod delictum non compreliendit illius ratiha-

rió comprehendes etiam ex charitate tontüm obz

ligatum impedire ; contra omnes. Érgo pro uia, .-

bitionem : nifi in cafibus jure expreffis. Extendi-

tur auteni folüm excommunicatio Canonis ad

lubentia reíiringis ad folos obligatos ex juftitia,

impedire? Et cur non long? rationabiliüs [

ratihabentes percuffionem vel occifionem Cle-

rici cit. e. Cim quis. De fent. Excomm.in 6.nül- -

Cardinale de Lugo difp. 1 9. fetl. 3. 99.in finez;

ex ipfo contextu intelligis de prfumpta voluns.

libi autem facla eft talis extenfio quoad irregula-

ritatem vel alias excommunicationes vel poenas, :

tate & favore praftito,

& reítrinigisad non impe-,-

dientes, non mere negativé fe habendo,

fed pofi-;

neque etiam in,rigidifïlmäCönHitütiodc' Sixti-

tivéaliquo modo cooperando ? nam ex illis vere,.

nà quoad noftrum cafüm. Regula juris tO. in 6.

Ratibabitionem vetrotrabi , * mandató sion

bis imediate infert Pontifex : cevflat.ab bomici- , .^

diireatu immuutm non effe , qui eccifo

tibuscone . ,

eft dubitm c*ampämi'i : habet qbid&m"c't'ïani"l'd'-

rat :

nec. caret.

cum in deli&is quoad culpam, fed certé nón5

ira. alios opem. preflare. wenei

férupulo:[ocietatis occul

t&, qui

*

H

quoad pocenas ordinarias; fi ipfüm jaüsvelfüpe- -

1 manifäj?o,-fgfig

*

aori definit obuiare. Sic ibi.

ces

tior alitet non dxfponat Vi'd»:e*Lirgo Firl 33;.

Multó - tninüs excommunicationi $

b

Permittens , uom impedieus. -

fubjacebit'ejusmodi feu Clericus feu laicus., me«

73f l Rregulatitatem non incutrit, quisquis five

ré negativé non impediens abortum procurati .

ex juftitia , five ex chatitate tantum obliga-

etiam fostüsex fe geniti. . Parer gnim , five ex:

tus, purà. omiffione meré negativé fe habendo-

jüítitia, five*ex pietate -G officio paterbó: tan-

tüm terieátur ad tuendam vitam prolis ;'non.tae

non imipedit abortum procurari, aut quodvis

homicidinm perpetrari. 1ta ( contra commiu-

men hic concurtit ; nec cooperatur' ullo . modoy

nem & velut torrentem Do&orum & fcriben-

'pofitive , fed folüm meré negative, non defen^

tium, quos congeftos videre potes apud mox ci-

déndo,quem defendere tenebatur :Sixtus autem

füa conftitutione folàm . complectitur. procs-

tandos, & fequitur Laym. eít. c. 4. ».7. ) proba-

biliffimé & contra infinitos féripulos falutari- vawtes,& aliquo tandem modo pofitivé coopes

rantésad abortum ; nullo autem verbulo .foisza

ter docent , afghiez , Tarrianus , oannes Pra-

son impedientes indigitat. At, inquies:.nónne

pojtus,álitsqs citatis probabile cenfent Card. de

Lugo difr. 10. de u[t. [e. v1. w.219. 0 222.—

í

tális impregnandocmulierem, prafertim. inva-

*

2.tf.y

.

vefel.--

tam , "fctenter conjecit.eami in eas anguftias , ut

Diara p.4. tr. 2.vefol.*: 9 8. & p

28. l'ambürinus /. 9. zr. 4. €. I

. Ne

Et ratio

autfeitum abipfà extingui , aut-fame jadturam

diat, manet

probabiliffima eft: quía quaivis obligdtus ex

pati rieceffe effet ?-ergo , fi nonimpe

juftitia impedire, & non impediens homici-

vera cauía, & ideo reus homicidii.

Nihil con-

*

*

PU — W RPE PA EE CT M — RPE

dium , peccet contrajuftitiam, & fit caüfa ho- ^

tme. 'Jam enirh egrederislimitespure omif-

u^

Berio.

mitidii moraliter irputative , quatenus propter

fionis; in honimpedierdo. ; HHabeas ergb ( per

debitum juftitiz negle&um , imputatut ei, ac fi -

-me licet) pro irregulariex homicidio.indirecté

-caufato , de que moxjinfra: atnon habeas pro

influeret, etíi realiter & pofiive minimé influat:

& quia própter idem debitüm juítitie neglectü

excommunicato ex abortir procuzato : id enimà

'ex terminis fpé dicte

privat alterüm occidéndum jure fuo in re necef-

*

)

Confkimti??iï;.?ïfjþcæ

faria ad fui defenfionem , meritó etiam füccede-

nunquam.

»

r€ debeat in debito reftitutionis in defectum .

Atque idem fentien

dum de noh.- imþ-eäie;xt;

principalis pátratoris..' Attamemnon eft homi-

«homictdium quodcunque, cui decreta eft'ex-

cida proptié, néc'caufa homicidii realiter & -

'communicatio', nifi illa fpeciali jure exténde-

.

de-

POüfi,ve ;fámer negative , & imputativei

tan- -zgetq

radnon imge-*c.i*lï'e:ite;, 'pr-guc '*cxþtgtjidi vi

Á

-

P

*

—

E

tur

*

LE

«2 4

-

N

Y

4

Se& l. De ïä(äartu f&t?;; &äiäzäti.*

647

tür excofmmunicatio Camäi': ; ad €0$, qui non

744-Ex abortu merà cafu &

pena inorritur.

E

jimplmter ikFquntaria nulla

1

* impediunt violentas manus injicientes in Cleri-

cos, RéGtores Ecclefiarum e. Quaste. de feént.

746. Nifi Adlio alia a ipfarattone fit pro

&

x

xiþblg'xtuluj,in* Cïe('i;

cis & Monugebis-ufus Cbyrurgia.

)

"excomh. übi ait Pontifex : facientes ( eon-

7247. 4ut bic E5 munc nimis pericule[a.

$

d

70 9t*f

fentientes im pari pyna pleffendos Catboli-

748. Quid de abortufel bomici

e :nþaiï'ex. erore

&4 condemnat dutboritas.. — Eos delinquems

fadlo ?

N

749. Pro aborín f

el bomicidio dubià caufato þapuizft;r

tbus [avere interpretamur , qui , cam pe[.

fent , manifeflo. fcelevi deffnmut obviare: Sed

tres regule quoud penas.

A Bortus cafualis.generat

im dici'tuf; ïlu'i,fïtï*'n9 :

a.

cum Gloffa ibid. bené tefpondet Luügo füprà s.

4

vél fequitüt exactione aliqua vel omiffio-

- 99-fermonem effe de iis, qui ex officio teneban-

né pratet directam operaritis intentioné ; ideóqi.

tur impedire; quorum perinde confenfus exprefz

directé faltem & in fe involuftari&, Ethine dici«

füs vel tacitus ex omiffione refiftentiz prafum -

turalius cafualis mixtus , & indireQe in fua

ptusaliquo modo influat in delictum , juxta di-

j

caufa adhué voluntarius, cüm quis fcil. aliquid a-

C fapra n. 732:

.

git, undé przvidet, nec tamen fatis praecavet ab-

737 . Manetimmunis &

ab ,irreguïafitaiä,& ab ex-

ortum fecutürüm; fic enim pártim cafualis eft,

communicatione , alisque pcenis Sixtinis, five:

N

éx charitate, (ive ex juítitia obligatüs , qui non

quatenus fit prater directam intentionem ópe-

rantis : partim adhüe voluntarius eít in fua caufa.

impedit aborcum procurari , aliüdve homicidi-

indirecte:qui enim vult agere aliquid,undé pr«

uri patrari , etiam malitiosé, ex maligno affectu

Aidet, nec praecavet altérius mortem caufandam,

interno volens, intendens, optans omninà

eoipfo indirect& , infua caufa volitavultipfam

abottum fietis vel iftüm hominem occidi. Ra-

mortem, Alius eft ábortus mere cafualis & fim-

tio et: quiaiolus malignus affectas iaternus de

pliciter involuntarius ; qui fit preter omuem di-

fe nullo mod^ influit ineffetum, neque extrahit"

tectam & indireclam operántis intentionem ,

omiffionem impediendi ex füo puro effe negá-

cüm quis nimirum aliquid ágit, ex quo nec pra-

tivo: ergo rátio noftrá fuprà allata adhué manet

in fuovigore. Át quid ( alium five ex charita-

Vidit;nec prvideredébuit aborrum fécüturum :

aut fi quid periculi pravidit,illud fufficienti dilis

te, live ex juftitia obligatim & jam paratum a&

gentia adhibita precavere ftuduit. "Tandem du«

Volentemi -maximé impedire procurationem ab-

ertüs,dut alterius hominis occifionem , tu ims

bié& caüfatus abortus potelt effe dupliciter.Primà.

fic : ut dübitetur de ipfo corpore delicti,sítrie re-

pius homo maligna diffuáfione , maximé per

vin vel fraudem impedis, neimpediat, & fic

Vera ex alj cujus a&tione abortus fecutus, nec ne?

é

Secundb fsc

.

üt conítet de corpore delicti feu

fequatur effectus , erísne irregularis? Omninó

etistu:. & non éritalterperfuafus non impedi-

abortu fecuto, dubitétur folüm de caufalitate feu

efficacia cooperationis ad illum effedtum. Res

ens. .Ne mireris: Nam alter licet immediatius

,

poltea exemplis manifeíla fiet. Prore & Jurium

fe habeat'ad abortüm vel homicidium , tamen

& Opinionum varietate valdé perplexa & in«

meré negative fe habet ; purá omiffione , cui à

tricatà, quoadirregularitatem, aliásque paenas*

S$. Canonibus non eft impofita irtegularitas:

incurrendas, dabo pro coronide tres Regulas-

at Verb tu maligne diffuafor, etfi remotiüs te ha-

forté Confeffario non intiles. Loquimur in fpe-

beas adabortüm vel homicidium ; hábes tamen

cie de abortu foitüs animáti : Eadem aütem omi«

te pofitive maximé , per actum diffuadend: , eó-

que pofitivé influis in mortem fecutam , ex cuá

ter ; caufáliter , & dubie caufato. :

hiá funt de quolibet hómicidio illicito , morali«

diffuafione: cui actui pofitivo & coopcrationi

clar conjuncta eft irregularitas à Sacris Canoni-

Abortus cafaalis

mixius , iudireclà volun-

táriüs

:

bus. Ita Sgarex , Sayrut , Pegas 7Megala apud

Dxanamp. 4« E£Y; 25 Iïf(f)l'.-?a in fne C fed difen-

Y $T pecéatum mortal

e , vel veni

al þ':o 1à-739

tientem cum dvila & Laymanno lüprà citato)-

— tione majoris vel miroris, & periculiin

lr

& tenet etiam Tambürinus ei; tv. 4. c. 1 g. $. 9.

caufando , & culpz vel negligenti& in cavendo:

!

3.1O. At nunquid in no(lrocafu etiar cénfuraé

ác proindé nortale erit; & irregularitatem indu-

Sixting fubjacebis? Credo ontninó , quód fic :

éet ,. quando áctio de fe eft efficax & periculofa

:

Nam certé pofitivé praftas faltemi favorem ad

adabortüm vel h'omicidi'um càufandum ; & cul-

na

abortum : faverés. àütem prabentes clatà ex«

jà feu negligentià in cavendo lata feu gravis eft :

f

primit dicta Conítitutio,

fecus , ( a&tio de fe non ita periculofa , aut licàt

periculofa ; culpà tamen in cavendo levis fit i

" SECLIIO IV

;

five deindé aliquis det operam tei licitas, feu illie

Abortus idem ca[ualitér vel dubió caufatus

éir& :five in alià ; five in ipsá matetid homicidij.

[]

SUMMAKIUM

Ratio peccáti clara eft : Quandocunque énim

7,;:7--

Aborius Cafualis ,inii(:&g So(unf4riu: qüdha/ld;qudä

peccatum ?. -

i

áliquod opus directé facere illicitum eft; etiàmi

240. dppmnas mcurrat

pet fe illicitüm erit illad indire&té faceré, ejus

dani op;:ram rei lic.þtie ?

u

741. Vel vei illicita ?

:

:

pr&vifi caufam voluntárié ponendo; nifiurgen-

242. t etiam mandams, $

el /iïmlimsv ÉLalem rem $el 461:3-

tiffima éaufa ità opérantemi excufans moralita-

Y

nem licitam el Wicitam ?

;

N

2434« Ex abortu CMfual? mixto

dndipdfbd antinn Qolns

tem cooperationistollat; & permiffionem juftá

efficiat , ut /upra z. 211:9

l

tario non incurritur excommmunicatio , þüf qüik det

712.admiflum eft :

Mmfüm a

irféa

éperantvei licf'f.e fffe illieité,

d

6498

Tbeol; Sacramm, Pars W. Cap, -

irrcgularitate autem mericöxpün.iunt Sacri Ca.

fualis ,' nifi calpa feu h&giigehtiä inïc*även;dö

homicidio lata & mortalis fuerit : ut proindé

nones , non tantàm homicidium voluntarium in

fe, fedomnem etiam actionem ad homicidium

tutó nemo fe cenfeat irregularem ii foro con-.

culpabiliter concurrentem:atque adeó etiam ab-

fcientiz , nifi delictum commiffüm fit morzale

ortum aliüdve homicidium cafuale indire£té &

in ipfo genete homicidii. Ita Hear£guez , z1-

in fuá causà voluntarium , utliquidó conltat va-

vila , Suarez. , Canintk , aliísque citatis Tambu-

riis textibus tiz. de bomicid1o. partim infra adfe- , rinus liice. 1 g. $: 2. 4.». 12. eamque do&trinam-

rendis : & figuaté exprimit Canon XL de carero

probabilem & in praxi tutam cenfet ipfe Lay-

920U€Erif, qnbd Diatontt, qni bomicidio cau-

man /.c. Ratioeft : quia irregularitas ex delicto

fam dediffe videtur ,/ nón videtur ad Sacerdo-

homicidii cafualis per Sácros Canones non

tium promovendns.

inducitur ex eo , quod opüs in felicitum velil-

o . Quando quis datoperam rei licite guancum'-

' licitum aut periculofum fit : fed ex eo , uód ex

74

vis periculofz ad pravifum abortum vel homi-

tali opere culpabiliter inferatur mors hominis

cidium.caufandum , effectu fecuto, tuncfolum

aquitasautem non patitur, ex levi folàm culp&

irregularitatem contrahit, ficulpa in cavendo

induci poénam tam gravem. Difcrimen ergo il-

lata,gravis & mortalis fuit , alías non. Ratio eft :

lud, aàn homicidum fequatur ex actione licitá

quia hec irregularitas eft cx delicto j fed non elt.

vel illicità pertinet folim ad forum externum ad

verofimile graviffimam irregularitatis poenam

Hanc ipfam culpam difcernendam : nam in

efle impofiram delicto levi & veniali tantünm.

foro externo prafumi folet eum , qui operam

Cüm ergó in ipsá aCtione licità, qua eít caufa

dedit teiillicitz , ex quà homicidium fecutum.

abortüs vel homicidii , nulla fit culpa, requiritur,

eft, non nifi latá culpà caufam homicidii prz-

utex parte negligentiz cavendi culpafit gravis- buiífe: ex quà preefumptione c. ficur ex literae

& mortalis. Exempla habes, & hac ratione in-

vnt, de bomicid. Pontifex merito pronuntiavit

telliges. in Jure c. Presbyterum. de bomicidio.

irregularem Presbytetum illum,; qui mulierem.

ubi pronuntiatur irregularisPresbyter, qui causá

- gravidam per ludum incauté zoná traxit, abortu

difcipling percuffit puerum in capite , undé po -

indéfecuto : meritó enim prafumpfit gravem

fteà mortuus eft : quia nimirüm correGtio fuit

cülpam & temeritatern, & forté etiam directam

ifoderata cumlataculpa. Ete.costinebatur i^.

abortás procurandi intentionem , ut ex contex-

declaratur irregularis Diaconus,quód,dum falce

tü videtur innui : atque ita in fimilibus ca(ibus in

precinctus, colluderet cum laico, & hic vi:tor ,

' jurerepertis. — Etuniverfaliter : fides operam

juxta conditionem: ludi , .ejus tergo velut ine-:

rei illicite valdé periculofe ad abortum vel

quitaturus infiliens , ejus falce graviter vulnera-

homicidium caufandum v. g. mulierem gravi-

:5

tus objerit : imputabatur enim in culpam latam, -

dam atrociter verberando exiracundià, homi-'

qued. gnarus conditionis ludi, falce non priüs

nem (faltevelenfe cefim in capite feriendo, &c.

depofità colludens , non caverit periculum , :ut

femper in foro externo pronuntiandus eris ir-

recté notatFilliucius tr. 20. e. 3. 4. 3. Idem dic

regularis : idue ex delicto homicidii voluntarii

in noftro cafu fimiliter eveniente : utfi judex

E

potiüs, quàmcafualis, utinfra de abortu mer&

vel parens mulierem vel filiam pregnantem

j

.. cafuali rurfus notabo. Atqui inforo confcientiae

flécaftigans; modümque culpabiliter excedens

prafumptio cedit veritati : ergó cuicunqueret.

eiabortum caufet : fi maritus in copula cum

etiam illicitee & periculofz dederis operam , ex

uxore pregnante incautá violentià foetum ex-

quà prater intentionem tuam fecutus eft abor-

tinguat, vel abortirifaciat, &c. Iddueà fortiori

tus, velaliud homicidium, fi tibi conftet cilpam.

dicendum erit in copulà illicità cum pregnan-

ravem & mortalem non interceffiffe in caven-

te, . Quinimo univerfaliter : quando quis dat

ä

- do homicidio, fed levemr & venialem v. g. inad-

operam tei illicitz de fe periculofz vel efficaci

vertentiam , précipitantiam , &c. tuto incon-

adabortum vel homicidium przvifum caufan-

fcientià ne cenfeas te irregularem ( quidquid

dum , non femper requiri culpam latám & mor-

pratfumatur in foro externo jfed , feclufo fcan-

talem, fed fufficere fzzpélevem & venialé in ca-

dalo, poteris te gerere tanquam liberum ab ir-

vendo negligentiam ad. irzegularitatem contra-

regularitate; quemadmodum & econtrà , fi ex-

hendam íentiunt fatis communiter Doctores

teriüs judicetur quidem nullam fuiffe culpam

a

apud Laym. cit. tr. 3.c. 10. ?. 4.confentientem,

velfatislevem , tu autem confcius tibi fis gravi-

ex eo. quód longé faciliis incurraturirregulari- — ter deliquiffe ,

obligaberis ut verum irregularé

tas,quando quis dat operam rei iilicitz , quàm'

te gerere abítinendo à Sacris, ' &c. Vide Suarez

cüm quis opus licitum exercet , ut fignificant

, de cenf. difp. 45- fect. g. Denique indubio, an

paffim Canones c. J4d audiemtiam && fiqq.

culpa illa gravis vel levis fuerit in cavendo abor-

Cüm ergó in aclione licità requiratur culpa gra-

tu velhomicidio de faCto certó fecuto , omninó

vis,confequenter in aCtione illicità fufficiet etiam

prafumendum te irre

culpa levis. Sed flat fententia.

golarem col'ligels- infra n.

741

Etiam cüm

149- Regulà z.

quis dat operam rei illicite , five

inalià, (ive

in ipsà hoimicidii materiá, etiam

Idem porró dicendum de abortu vEl 507742

periculosá ,

nunquam in foro confcientiz in-

micidio . cafuali moraliter. caufato , — juffu ,

éutritur i;*regularita; €X deliclo homi

cidii ca-

«onfilio, inductione

Ut fi v. g. mulieri

pre-

"

]

!

/

x

Sedl, IV De däoft//t fä:fäs' animari,.

N

649

, pragnaoti mandes, vel fUadgäs.g&ionerü pe'fïcu.

vel'uxo,rehi prægnax.it'em"ï

y

ä-x- fïve yu&æ punitioäis :

[

lofam;geftationem gravisponderis,afcentum ar-

[u

3usá , five ex iracundiá graviter percutiens non

duum,faltationem immodicam, &tc. ex qua pra-

Íine gravi culpá, : & pravifo abortüs periculo

vides , & gravi culpá non pracaves abortü fecu-

pofteà fecuti ,. fi eam non intendit, INeque ma-

turum. Etuniverfaliter : quicunque alteri man-

ritus cum uxore , vel alius cum foemina pra-

dat fuadet,confülit;vel quomodolibet inducit ad

gnante copulam . nimià. vehementid exercens

actionemaliquam, feu licitam , feu quomodoli-

abortu'indé fecuto , fi eum miaimé intendit, fed

bet illicitàm , ac de fe periculofam , ex quaprz-

folüm explerelibidittem veluit. Quia licét talis

videtfüfpicatur , vel fübdubitat , nec tamen füf-

fuiffet in culpá mortali ; refpectu abortüs caufa-

ficienter pr&cavet , fecuturam mortem alterius

ti , atque ideó irregalaritatem ex deli&to abortüs

tertíi j ed fecutá irregularis erit,fi culpain caven-

cafualis minimé effugiats ' nóm 'tamen diceretur

do gravis erat : jaliàs non.- Et fic intelliges c. ult.

procurare abortum :. verbum enim ipfum proe

dehomicid. in 6. Qui mandat aliquem ver-

eurare Üignificat ftudiosé & ex 'induftrid qua-

berari ( licet exprefi. inbibeat , ue occida-

rere, ideóque directé & in fe velleabortum. At--

tHr ulbatenus , vel membro aliquo »mutile-

que-propter eandem rationem nota hic obiter .

rur) ivregularis. eficitur , £ mandatarins fr-

Epifcopum poffe difpenfare in irregularitateex

nes maudati excedens , mutilet , vel occidat :

eoabortu, ficut & quolibet homicidio cafuali

cóm mandand» in culpa fuerit , & boc eve-

occulto indirecté tantüm voluntário. Nam &

zire p?þ*e debuerit cogitare,- At quid fi mulieri

Sixtus V. folüm loquitur de abortu volzstarie

H

pragnanti fuadeas,vel offerasad abortum ptocu-

procavrate

»

& Concilium Tridentinum in &-

randum pharmacum nimis acre, undé continget .

cultate conceffa Epifcopis folüm excipit bomici-

matrem fimul cum foetü extingui : erísne bisir-

dímmn voluntarium : quale fimpliciter non po-

regularis ex duplici homicidio , uno voluntarió

teiÜllici catuale indire

fcetüs, altero cafüali mátris; fimiliter i alicui

&e & imperfect? volunta-

rium : ut'fi mandes alterum iniqué verberari ,

mandes velfuadeas occidere alterum , duellüm

mandatario excedente & occidente : i provoca-

inire , &c. contingat occidi ipfum. mandatari-

tus ad pugnam folüm animo percutiendi accef-

um velfuafum , cum id poffe coptingere certé

filti , pofleY veró praterintentionem , neocci-

pravidetis ;nec fufficieater pracaveris, etfi non.

dereris, occidifti, &c. Ita Naavarrus , Henri-

intenderis , erísne adhuc irregularis? Affirmadt

quez-, Snarez, , aliísque citatis Filliucius tr. 20.

communius & ,fine dobio *probab'ilius AC tü«

6//3. 4« L 1. Laymaa. c. 12.2/ffert. 4.in fines tecté

ts DD. Sgarez , NAyarr. (ntuck,, Sayrus ,.

addens, hanc refolutionem etíam fet vire pofíe

aliisque citatisDiana p, 4.17.2. refol. 11. 6 quod

Parochis,quibus homicidia refervari folent. 44:-

hujusmodi a&tiones de fe. fint periculofze ad ho-

tumen dm confleutis foro confienti bomini

micidium , illíd que illicité caufent.

Negant

ereduve polfant , fiajjerat, eon babniffe fe pro-

veró non improbabiliter Zzrriassue, Hhurta-

pofitum occidenai , fed folm w. g. rixandi ,

dus. Joan. Prapofitus., quos citat & approbat

pofiea verb. neceffisate. compulfum eccidiffe ,

Lug. défp. 9. fesl.2: S.2.5.4.Ratio eftiquiaaliud

st $yfemet oucideretmr , ejusmodi peccatum

eít mandare vel contulere, ut quis occidatur ,

quod , effe&tu fecuto,, femper fecumtrahit irrc-

265 debet)g*e[er'zmmm cenferi , præferting f

occtltum . fit s fim oerà mororizm ,. convenit

gularitatem ex claro jure.. Aliud eft , mandan-

plermmáue ,'mt. examini Epifcopi r&linquk-

do vel confülendo alterum folüm — periculo

tz7. Sic Layman. — Eadémque erit ratio in no-

mortis exponere, quod nullo claro jure fecum

trahit irregularitatem. Excipit tamen rectiffi-

iïþo cafü ;Bt jagu innqi. :

méLugo zidez; , nii quis eo animu & directà

"Abortus mer cajitali:, Fmpliaitär invo-

intentione- mandatum vel confilium dediffet al-

; :

duplerins.

teti, ut ea occa(ione ipfe occideretur : Quà enim

Equens nimirum ex a&tione alïcujllg feu lviei; :

ratione David occidit Uriam gladio filiorum

tà , feuillicità , fed'aut nullo modo pravi-:

Ammon? hoc tempore fine dubio futurus irre-

fus, aut,fi quid periculi pravifum, fufficienti di-

gularis.

lig:ntiä adhibità , ne fequeretur , precautus,

ä 4 43 : Ex abortu cafuali mixto indire&$ tantüm &

in causá voluntatio non incurritür excommuni-

nec peccatum eft , neg; inducit excommunicati-

onem Sixti V.fedneq; irregularitatem , nifi fort&

catio Sixti V. (ive quis det operam rei licita,five

in uno cafu. Ratio clara e(t : Quia ubi nullum eft

illicitz, &non (inegravi culpá in cavendo,dum-

j

modoó directé non intendat./ Ratio eft: quiaab-

voluntarium, nullum poteft eff? peccatum ; & u-

bi nullum peccatum, nulla debet effe poeena,prae-

j

ortus calualis quantumvis culpabiliter caufatus ,

fertim cenfüra; & quoad irregularitatem etiam

direclé tamen minimé intentus, non poteítta-

)

men dici voluntarie : procuratus , ícu fludiose

Cértum eft,quando quis datoperam reilicite,v.g.-

,

Medicus medendo, maritus cognofcendo foemi-

guafitus, qualem folüm füo fulmine ferit Sixtus

Pontifex : Eadémq; eft ratio de refervatione Cle-

nam gravidam , fi debitá adhibitá diligentiá in

meritis VIII. proReligiofis: imó & Epifcopali ;

&avendo, nihilominüsfequatur abortus , ex cla-

ro Jure in fimili. c. Dile& u5 & feqq. de Homi-

)

pro Diccefanis. : Non ergó eam cenfüram vel

)

cid. ' Atqueetiam omninó verum et, quando

refervationem incurrit parens vel maritus filiam

quis dat operamrei illicitz , faltem nonnimium

J

' peri-

Mmmm;

y

s

-

39 r

650

- Sbeol, Sacraiment, Dars ly. Cäj).xl]ï/.

ad abortum vel homicidium. cau-

MOnach«ds-Chyrurgïcuä " qui mulieris tumä.ä

periculofz

fandum.

Ita communior Doctorum , quos ci-

rem guturis curare volens ferro incidit, expref-

u

sépramonens, ne fe vento exponat, neforté

tant,

& fequuntur Filliucius £r. 20. €. 3. 4. 8.

'Tannerus p.

3. difp. 6. dub. 1 1. 116. Layman.

ventus fübintrans caufam mortis adferret; illa

€. 1O- f* 3 65 [c ;. Diana Pt 4. t?. . reïbl-,lo. I'(a-

neglecto falutari mandato , meffis causá, vento

tioeft: Quiahac irregularitas non incutritur ,

fe expofuit, eóque intrante fciflüram , multum

nifi intercedacculpa homicidii : At in noflro ca-

fanguinis'effundens diem füum obijt (En tibi ,

ífu nulla eft culpa. homicidii : licét enim quis

omni adhibitá cautelà homicidium meré ca:

eccet exercendo opus illicitum , abortustamen

fuale & omninó involuntarium. . Simile quid

vel homicidium indé fecutum elt ei fimpliciter

facile poffet contingere in noftro cafü quoad ab--

involuntarium , quippe de quo aut nullo modo

ortum ) Refpondit Rontifex : Fratersitati tu&

cogitavit , aut ficogitavit, debitam cavend

N

i di-

refpondemus , quàd licer ipfe. Monachus mul-

ligentiam adhibuitle füpponitur.

tum, deliquerit / alienum offcinm. n[urbans

74f Contrarium tamen univerfim docent gra-

do, quodfibi tminimée congruebat ; fi tamen

viffimi Doctores, INavarrws, Covarruvias ,

canfà pietatis , C? mon cupiditatis id egerit ,

Sanchez, , alentia, alii permulti apud 7asse-

(v peritus erat iu arte. Chyrsurgie , omneme

que [luduit, quam debnit diligentiam: adbi-

vum ( Dianam citates , ptobántque ex Jure.

c. Dile&lus. c. S'oannes. c. ult. eod. tit. ubi de-

bere , non effex eo , quod per culpam mulie-

ris contra confilium .ejus accidit , adeo repros

cernitur, eum, qui dando operam rei licita adhi-

bità debitä*diligentiä, homicidium cafualiter fe-

' bamdus, quód mon pofl fatisfattionem condige

mam, cum eo mifevicorditer agi po[fit , quod.

cit, noneffeirregularem : ergoó à contrario ar-

umentoinferunt; omnis, qui dando operam

Divina Offéia valeat. celebrare ,. alioquim

od

tei illicita homicidiü fecit,irregularis erit:

interdicenda eft e$. Sacerdotalis. Ordinis exe«

- eutio is vigere, Sic.Pontifex. Quamvis au«

argumentum , lict non apud Dialedticos , ta-

men 4pud Canoniftas valere,ait Navarrus c. 277.

- tem tale non fitverum formale homicidii, cenk

- fetur tamenhomicidiumex interpretationeJaris;

». 219. Verüm quidquid aliàs apud Canoniftas

valeat illud - argumentum 4 cemtrario fenfu ,

obreverentiam Sacrorum,ad irregularitatem in-

ducendam fufficiens,ut notatFilliucius cit.4. 10«

yl

cert? non debet valere in noftro eafu ; quia irre-

gularitasnon incutritur , nifi in cafibus Jure ex-

Nihilominüs talem adhuc ab irregularitate non

imptobabiliter liberant Cosinck ; Joannes Pra-

reffis; atqui contrarius ille fenfus in illà gene-

ralitate nullibi expreffus eft in Jure , quin oppo-

pefitsis,eósque citans Tambürinus hic c; 1$.S. 4«

fitum aperté colligitur ex e.. Quantum. d $O

num« Y1. & licétanté pluribuslocis contratiuss

tandem etiam fecutus eft Diana part. 1 1. rratt,

ubi Pontifex declarat, eum, qui caballos, etiam-

fi fartivos , abduxit , à quibus mulier collifa ab-

3. refol. 8. apud eundem, Iddue exalio diver-

fo intelle&u illius apicis, quem fuggeret Gloffa

ortum fecit, furti quidem reum effe,attamen sib;

voluntas ilins non agnofcitur perniciofa fuif-

ibid. V. alioquin , id e(t, . f mon erat peritus , fs

son adbibwit diligentiam ,- quam debnit v

fé, mon potef? addici, GLoccidi per leges ; quia ni-

mirum ( ut notat Gloffa ibidem ) sselierem , ut

aut.ex cupiditate fecit $. tünc Ícilicet istere

f

£ caveat pramonsit : aut forté periculum

dicenda eft ii (acerdotalis Ordinis. executia

omninó noti advertit,:

Quidni eadem fit ratio

inrigorex etgo aliàs non , fieratarte peritus , fi ,

de irregularitate ex delicto ? Videamus ergó, an

adhibuit debitam diligentiam, &c. Sed in praxi

ego non auíim recedere à communitfimo in«

aliquid faltem partículare exprimatur in Jure.

Communis exceptio eít: nifi actio aliqua eà

- tellectu illius Sacri Canonis.

14

' Exceptio alia neceffaria eft: ni

ips ratiorte illicita feu prohibita fit in Jure,quód

üaioilaibgay —

r AE PTR

cuin periculo mortis inferende conjuncla effe

licita defe, aut'in his eircumftantiis perfona-

foleat: quà ratione Clericis & Monachis inSa-

ruri , loci , terporis, inftrumentorum &c. hic

cris conílitutis graviter prohibetur ufus artis

& nunc adeó fit periculofa adabottum vel ho-

chyrurgice per fectionem , & aduftionem c.

micidium caufandum , vel ita connexa cum pere

iculo abortüs. vel homicidii, ut.nemo nifi ftul-

st

fententiam, we. (lerici vel. Monacbi, ubi in-

LL d

ter alias prohibitiones coopetationisad mortem

tus vel mentis impos.exerceát talem actionem ,

quin velitoccidere vel abortum procurare; fcu

dicitur, — Nec sllam Cbyrurgia artem Subdia-

|

conus , Diaconus vel Sacerdos exerceat, qu4 — adeb ut peccet contra jus raturee pracisé ratio-

u(fionem vel incifronem inducit,

Atque adeó ,

ne periculi occidendi , cui itáoperans hic &

H

fi contra hanc prohibitionemClericus velMona-

nunc fe exponit : utfi feriás punctim circá pe-

chus in Sacris conftitutus exefceat Chyrurgiam

, €us, cefim incapite, fifufte percutias in capis

[

perincifionem vel aduftioné etiam omni adhi-

te prfertim perfong tenerz vel pueri , áut n

bità diligentiá & cautelà,ne mors fequatur,eá ni-

noftro cafu itá vehernenter percutias , tundas ,

Yilominüs ptzeter omnem intentionem meté cá-

terreás mulieremi gravidam , ut percuffio vel

fualiter fecutá , irregularis erit, fecundüim Do-

metüs incuffio adeó fit manifeíta caufa abortüs

étorum communem confenfum & intelle&um,

vel mortis, üt pércutiens vel metum incutiens

c. THa nos. de bomicid. ubiPontifex requifitus ,

cujusvis prudentis arbitrio repuretur , perinde ac

sítne irregularis , & à Sacris .arcendus quidam

f abormm vel homicidium vellet ac intgnde-'

fet

—

Conse

*

b

Seö? lil. Jbarm fæms animati. ..

Ü

ég1

Z

ret Cut bené explicat Molina tomo4 traBlat, 3.

-proderet, ac permnfit amicom illum comedere ,

difp. 3« ntm. G. ) Íccuto abortu vel homicidio,

Cenfüi huncnon

.qui poftea: veneno iriteriit.

utique omnium calculo pronuntiandus erit ir-

fuifle homicidam vel 1rregularem quia peri-

fegularis, .dquc ex delicto homicidii voluntaru,

:€ulum non previdit ; & pottea non tenebaturs-

non cafualis.

anmv:s enim eo cafu, tu di-

&un tanto penculo 1mped1re damnum; quod

teclé actu formali & explicité non intenderes

cüm non 1ueru: mtentum nec prævdum, gOn.

eccidere, vel abortum: procurate , feéd folüm v.

fuit ejus cauf, qui i ficum venenavit; fed per ac-

g. acrem vindictam fümere: Attamen ipfo fa-

cidens & prater intentionem evenit , hcpt o

:&o (nii lultus fis ) tacité vis , &íemper pra-

actione illicità & injuflá erga illum, quem oc-

fümeris in causd tam pencufosa voluifie mali-

cidere volebat , non tamen m)uüa;erga eum, quz

tiosé ipfum abortum vel homicidium; etenim

occifus eft.

Hac Lugo. Eadem omnino ratio

impoflibile videtur,. quód homo mentis com-

eft de potione ab uxore', vidente marito, pota-:

pos tunc pcrxcuium tam manifeftüm non ad-

ta. - -Eadémque ratione tefolvendum, de man-

vertat ; & Ír 'ädVCftäS; hneccaveas 1m0 neccavere

dante vel procurante abortum ficri vel homi-

.potfis, nifi dch&endo ab aclione tam per 1cu;osa,

cidium per alium, f& mandatarius , vel commif-

nec tamen defi(tas; qmd tandem aliud velle po-

fariusper errorem aliam pro lia abortire faciat,

te$, quàm occidere ? Pofito tamen taro caíü;

/ahum pro alio occidat: eóque cafu à mandante

quo:talia agendo , boná fide reverá nullum

non incurri- 1rreguïantatem "X vclunïmo hO-

mortis periculum advertens, aut quid advertas,

micidio indifpenfabilem Epitcopo, refponfum.

füfficienti cautelá excludere conatus , abortum

eft à Cardinale Caraffa hpdcopo Hieracenfi an-

E

xel homicidium revera nullo modo intendiffes,

no rf 87. ut habetur in noviffimis editionibus

coram Dco & in confcxentxa te non fore i irregu-

Concilii Tridentini 44 Sejf. 14. c.7. de veforme-,

larem, cum alus meritó pronuntiat Tamburinus.

€.15. 6.2.. Nam inforo externo te fémper.,

Pro abortu, vcl quevxs hormcxdlo du-

bi& caufato.

præiumendum xrregularem non eít dubxum ut

in fimili innui fupm nn. 41

REGHLA T

748 " Tandem qmd de abortu vel alio honucldlo

u04d lrreguiar:tatem.

meré caíuali ex.errore facto? Ti itiüs adulter ,

Uandocunque conflat Ze corpere del:fz'a,;- r

prater uxorem etiam ancillam i 1mprægnavzt,

feu ipfo homicidio facto. ex ahqua tüa o

fed ad evitandam infamiam, & pcenas, potio-

actione vel cooperatione, quando nimirum cer-

nem aborüvam. præparavxt ancilla : qua contta.

tum eft, foctum animatum abortituin, áut alium

elus intentionem per errorem potata ab uxore.

hommem eífe mortuum vel occifum, te aliquà

prægnante eam abortire fecit £xtum diu ani-.

modo concurrente., dubxtmur auteri folüm , àm.

matum.

quus venenum paravit inimico, fed.

tuaactio vel.cooperatio fuerit efficax, velífuffi-:

fimili errore , potatum ab alio amicilfimo , eum,

ciens ad- caufandum abortum vel homncldxum,

brevi extinxit, & ita in fimilibus? Certum eft

quod forte etiam aliundé, feclusá tuá a&ione» .

talem. non committere homxcxdxum formali-

vel coopexanone, caufatum fuxflet, irregula-:

ter, ac promde ex illo homicidio mere cafuali.

risomninb habendus es , & interim à Sacris ab-|

& materiali, nec in cafu nollro , aut fi ahus Oc-.

ümele debes., Ita enim e*(prefse Iïatuunt fäcm

cifus Clcrxcus fuiffet,. excommunicationem Six-.

Canones ri:. de bomicidro, Imprimis . 12, 4d .

ti V. vel Cagonis incurrere.

Commums DD.

andic ia Pofito calu de Presbytero, qu&

Sanchez /. 9. de Matrisiwn.di[p. 32. . 3. Mu«

cortcöhoms causa famulum c: ngu!o percutiens; ,

lina,, [bnmak Fmgajk:, Fagandez, , Tortellw,

cultro, vagxm cmgu o appensa, elapfo yulnerae

i

eósque citans Diana partig9. tra&. 4.. reþlm.,

vit, qui r poíteàà vulnere quidem convalefcens,

3 1. Tamburinus/. 6. Decalag: £. 4 $. 3. HH

iupervennme alia infirmitate , oblit. Dubitanti- |

26. Ratio eft ; quia quamvis talis pzmc;pah in-

bus aute 1n, utrum mors o vulnere, an VCAO ex

tentione procurgndl hunc abortum , aut ecci-

morbo fugewemente tantüm fecuta fit, & ideo:

dendi hL.nc hominem, : peccaverit gmwmme,

Presbyter ut irregulatis à Sacris arcendus fit?.

alius t;

en abortus fecutus, aut aliud. homici-

Relpondet Pontifex Clemens 1Il. quód fic : -

dium eftei ümphater involuntarium, ideóque.

/' $ appareat , illura alíá infirmitate obiiffet cnm

ficuc à. culpa, ità & & peena homicidii vacans.

in dubiis [em:mm débeamus eligere tutiorem.

J

At quid fi uxor potionem illam potáfet marito

Rurfüs £ap..19. .Si nr/zca]f:, pofito alio cafü .

infpiciente, fed monere vel contradicere nom»,

de Presbytero qui furem Ecclefie ornamenta ;

]

audente? Idcmquc e(tin alio cafü veneni& pota-

auferentem ligone percuffit, pofleà à fuperve-

]

ti. Refolvnopt mé Lugo difp.8. de j«jlir. fett.

nientibus Parochianis tüm gladiis & fuülbus

6. »um. 86.in fimillimo cafu fibi propofito, hii

penitüs occifum.

Hinc orto dubio: an ex fo-

omnino verbls

(äldam ut alium occ.deret,

lis percuffionibus Parochianorum, an veró ip--

ficum veneno infecit ; ;quam illi i in prandm ap-

fius Patochi obierit, ideóque Sacerdos cenfen- .

pofuxt quidam autem , qui proximé a(ïïdebat,

dus fit irregularis? Refpondet Pontifex Inno--

ficüs venenatz Duïchntudme alle&us , eam vi-

centius III. 7z boc dadbio tanquam bomicida de«.

22

cino arripuit , quod düm dehnquens adverteret,

bet baberi Sacerdas , etft farte bomicida nou fits.

dxmmulav:t ne fe xpfum, fuimque ma'teficxum

4 Sacerdomh Ojficit abjlmer: debeis egm in

u-

eafis

—

3

ïbcbl; .S'qer(:men:. far: lV. C;Jp. IP, i

f entins, quam temere celebrare ,

& ideó flriclé interpretandam, non extendiad

,SAf&t ceffave,

confulentem & dubitantem, aníuo «onfilio mo-

groeo, quid

ja altero mullum , m veliquo veró

magnum periculum timeatur.

"Tandem c. pen-

raliter vere influxerit i

fit

T

nhemicidium. — Ethinc

pl Petítiotza.. Proponit.Clericus cafum , fe

um czteris Clericis & Laicis occurriífe irruen-

"RPÉULAIE -

zibus in caftrum hoftibus DominiceCrucishinc

.. Quiad eandem Irregularitatem. —

indé occifis plurimis , fe quoque aliquos percuf-

fiffe, dubitare autem de alicujusoccifione, ideó-

. Uandocunque non'conftat, fed veré dubita-7 j X

*

que irregularitate contratá : Refpondet idem

tur de ipfo corpore delicli , uttum revera

Pontifex : Mandamim quatena, fide inerfe-

abortus fcetüs animati, aliudve homicidium vel

&ione cujunquam in illo confliiu tua eon[cientia

mors hominis ex tua actione vel cooperatione,

1e retyordeat, à eminiflerio Altarie nb[fineas ve-

feuphyfica,feu morali,ad caufandum illud factá

^

verenter , cim fit confultizs in ejuamodi dubio

fecutumfit, necne; poftfactam diligentem in-

quifitionem dubio perfeverante , nulla timenda

abflinere , quam iemeré celebrare, -

lga* facri

Canones,

*

eít irregularitas. v. g. fcit aliquis percuffiffe gra-

viter, vulneráffe hominem, explofiffe in hoftem

7/O Confimilescifüs certe irr&gula;&gfis füb al-

in bello feu jufté feu injuflé: dubitat autem in-

vincibiliter, an indé motsfecuta fit : fcis te alte-

. legatis Canonibus manifefté comprehenfi pof-

funteffevarii, — Titius v. g. venenum porrexit

zi rnandatum,confilium,confentum vel auxilium

cuidam , ut interiret , & illo infcio aliud effica-

prabuiffe ad aliquem occidendum ; dubitas fi-.

cius venenum propinatum fuit: dubitat ere

militer,an is obfccutus;reipsá occiderit ; an verà

g Titius , anvenenum füum efficax fuerit ad

pornitens omninó intermilerit: aut fifortéinva-

mortem, necne , an potiüs alterius venenum

fit, percuffit, vulneravit,num ex eo vulnere mor«

folüm mortem causárit : fecutà morte irregula-

tuus fuerit,an veró convaluerit : & denique in

cafu noftro : fcio me caufam applicáffe , confi-

riseíl. — Cajus applicavit caufam v. g. phar-

macum ad abertum foetüs animati effectu &

lium dediffe vel auxilium , aut aliter iuduxiffe

foeminam ad abortum procurandum, dubito au-

vero homicidio fecuto , poíteà dubitat , an cau-

f illa vel potioà fe applicata fuerit fufficiens &

tem, an omnino abortus aliquis fecutusfit , aut

efficax ad caufandum abortum , an veró cauía-

fi conftet, abortum aliquem effe fecutum, dubi-

tus füeritex vialterius caufz , ut violentà com-

tatur, & neque ex diecoitüs , neque ex (ignis ma-

preffione pregnantis : omninó habendus eft ir-

terigeje&te , neque aliundé conflare poteft ,

'.- regularis.

Item fi confilium dedifli Titio ad

num Ífotns jam fuerit animatus , « ideo

Occidendum Cajum , homicidio jam , patrato

homicidium patratum, nec ne? &c.. Taliter in-

comperis , Titium capitales geffiffe inimicitias

quam, dubitans , debet quidem omnem mora-

adverfuseundem Cajum, eique jam aliàs mor-

liter poffibilem diligentiam adhibere ad inqui-

rendam veritatem , & interim quamdiu fpes fü-

tem minatum vel machinatum : dubitas ergó,

num is occiderit motus ex vi tui confilii , an fo-

pereft. veritatem cognofcendi , abftinere à Sa-

lüm ex privata inimicitia ; aut fimiliter in noftro

cris, quantum poteít (ine fcandalo velalio gravi

cafu, fuafifti Titiz, à te vel alioimpregnatee.fa-

incommodo : quód fitandem adhibità fruftra

cere abortam fcetós animati , effectu fecuto, in-

diligentia dubium invincibile perfeveret, irre-

' ; telligiseam jam antea abortum attentáffe, du-.

gularitatem fecuréne timeat , feque eà pocná li-

bitásque fimiliter de efficacia tuiconfilii. — Irre«

berum credat. Ita univerfaliter contra JVavar*

gularem te pronuntiant fané communiter Do-

vum, Sotum, Sanchez, Aolinam , & omninoó

Y

€res apud Dianam p. 7. tr. . vefol. 26.. exin-

communem Doctorum, maximé quoad dubium

telletu eorundem SS. Canonum.

Attamcn »

de animatione foetüs aborti, apud Diazam mox

cum Sacri Canones- allegati in dubio homici-

citandum , jam tenet communis & tuta Recen«

dii irregularitatem ftatuentes , & in re odiofa

tiorum fententia, quos citant & fequuntur Fran-

ftri&té interprerandi, exprefsé folüm loquantur

cifc. Bardi de confcienr. difcept. 6. c.7. S.4. Th.

de homicidio dubie, fed phyficé patrato, ut in«

'Tambur. cit, c. f. $.. &* 1.1.i2 Decal. c.3. 9.7-

| Kuenti patet, fatis probabilé eft, non debere ex-

F. Irregnulavitas u.2. aliisque relatis probabile;

tendi ad homicidium dubié , fed moraliter tan-

cenfet Diana p.4. tr.2. vefol.Y6. & p.7. tr.q.refol.

tüm caufatum ex tuo confilie, fuafu , eonfen--

2 4. Ratio füfficientiffima fümitur ex duplici prin-

fu, in moedó di&tis & fimilibus cafibus.Ita 'Tam-

cipio ; Unumeft: JVen efl. poneuda irregulari-

bur. hic c. f. 4 ». 1 1. citans Swarez, utrumque

t5 , nifi in cafibus jure expre[fis , fapé vit. v. i

Sanchez ,. dxorium, AMerollam , Gibelinsm ,

qui.de fent. Excomm. in6.. Alterum eft : Odia-

Doas."Prapofitum , aliósque citantem Dianam

fa refiringi comvenit , nom ampliari : juxta

PA1. tr.G. re[ol.24. &* 55. ( quam partem ego

Reg.15. in 6. Atqui Canones allegati omnes

. "ondum vidi.) Ratio jam infinuata eft. — Irre-

Cex quorum conílitutione pracise inducitur

gularitas enimhzc imponitur homicidio dubit

irregularitas in dubio homicidii) exprefsé lo-

commilfe : atvalde differunt homicidium com-

quuntur folüm in cafibus , quibus conftabat li-

mittere, & ad homicidinm dare confilium , vel

quidó de corpore delicti, feu homicidio patra»

moraliter tantim co

ncurrere ; ergó probabile

to, atque in fübjecto certo capaci mortis, &fo-

;valde eít

»tamimegulariatem, utpoté poenam

lum dubitabatur de cooperatienis Vel r ä::

-

"

:

*

1

Seö? V'l,.- D& ;fäöi/w-Fætz?: -aniäziti.

653

fit& efficácià velfüfficientiá ad mortém idfeu;à

(:xöleptä folá if'r'eg'ulärii/ätäf éx delicla homicidii

Quo ; variis concurrentibus ; mors fit illata: ergo

voluntatii,conftánte corpore deli&u. |Comuris

facri illi Canones non funt extendendi ad. cáfus

jàm & fecura fenténtia,qíam cum allis allegàtis,

iioftros long? diverfiffimos ; quibus de ipfo corz

r

docent Suárez de cenfidifp. g. fe&. gi & 6; Sáris

pore delicli feu homicidio vel morte caufatá

chez L. 1. Moral.c. 0. latiffime; Fillinciüstratt. -

ámbigitur invincibiliters

2

à0:0.4.Laymiati. Iib. 1;0. 1.0: i. 2 9: Fráncifcus

)2 Regulá haciniverfaliter vera eft iri quoCüü-

Bardi 4e coxfcient. difcept. 6.c. 7.8. 2 Ratio eft:

que dubio. L. Non tantüm in dubio Fa ,

quiá n dubia factüm non pr(uritur;& fpecia-

quarido fcilicet dubitatur.de ipfo homicidio fa:

liter : Aesno in dubiis pra[umitur deliquiffe. L

élo; de quo hactenüs locuti fuimus ; fed etiam,&

imerito ff. pro focio. . Ergo deliCtum aliquod fa- |

siultó magis, in dubio Jurzs, quando nimitümi

Go veleventu completum fuiffe; indéque coni-

dubitatur , an pro tali fácto irregularitasaliqua

Íéqueris poena; non prefuüini, fed demon(trari

Gecreta fit,áut non ? nifi dübié , ambigue velob«

débet. Deinde leges poenales & cenfürz tàntüm

Ícuré habéatür : fi& enim isi jure expreffa non eft,

ferant delidium . fimpliciter: fed delictum dü-

ÍL.Non efttintüm in dubio zegatzvo; quando vi-

e

bium non eft delictum finipliciter, Certé poená

delicet intelle&tus meré ariceps lizret;nullam l-

ordinaria ftatuta deliclo certo non eft imponen-

bens ratiorier probabilemi inclinandi in- unam

da déli&to dübio,fed alia arbitraria feu exttáordis

Velalteram partem ; an fit; néc & homicidiuni

naria;fecundüni qualitater dubii. KTajhde'r'ri Orü-

commiffum : türc etiam poteris eligére quamilis

niajura clamànt: Reum dabium ejfe*)zäfalwää

bet partem etiám tibi faventemi , etiamfi oppofi-

dum.: In dübio neminem cóndemuandum; In püés

tz rationés probabbiliores videantur: fequendó

nis benigniorém iuterpretaiionem f'Aciendam.

E

enim probabilem fénténtiam fémper pradenter

Odia re[lringi, favores ampliari oparteré: Qu

te geris; juxta communeni doCtrinam in matería

ficut in aliis legibus peenalibus; ità fan etiàm in

de confcientia. ÍII. A fortiori fecutüs eris , (i lia-

cenfüris;& irtegularitatibus ex deliéto ( nifi ipfa

beasrationem probabilem pro te v.g. lioniici-

Juraaliud exprimant ; prout expriniünt in folo

dium non effz fecutum, & folüm negativé dubi-

cafü in regula excépto ) & foto conftienti& lo«

tes de oppofito;uulla apparente ratione probabi-

éum haberedebent: quàd i énim Judex nenii:

li inoppofituni. IV. Contrà veró, &i adfiat tatio:

ném puniré débet, fed abfolvére,fi delictum , ob

üés probabilescontráte, v; g. prudenter judicas

quod Juris poéna decretà eft , dübium ; vel fuffi-

te feverà occidiffe,& foim negativo dubio am-

ciénter cognituni notifit i riulto minüs i foró

bigis, forté iiori occidiffe; nulíá habitá rátione.

conícientiz aliquis feipfüri condémnáré & poé-

probabili;unde judices ex tuá actione, confilio ;

nàni iy fe.éxequi tenetur, v. g. abftinere à Sacris

àuxilio mortemi non effé fecutam , prodt füit in

tánquam excommunicatus, fufpenfus , irregulas

&afu fuprà allato,c.perírio t44: eífet; ( aliquem

ris , donec delictum certum & exploraturi fit

àteglobota&tum videres ex equo ruentem , &

ut, ft veré dübites, aa homo ille Cléricus fit ;

iullo indicio vel ratione probabili appareret ,

quem percuffili ; quamvis temeré peréfferis;

mortem evafiffe : Atque in rioftro cafü ; (i phár-

hon fine füfpicione velformidine effe forté Clé-

mácum efficax applicáfti ad cáufanduni abortum.

ficum ?.fi tamen poftea veritatem depreheri-

feetüs jam certó animati; & poftea fimüiter frie-

defe non pofíis ; noón debes teéxcorimunicatuni

16 negative ámbigas de effectu fécuto : In his &

reputaré: quia lic&t conftet de percuffione, riori

fimilibus cafibus te irrégülárem habendum,hie-

tàmen conftat de percu(fóne Clerici ; que folá

titó declarant Thomas "Tamburinus et: e:. f $

cá cenfará punitur, can; fi qitis fasdente, Sirnilis

n num. j7.tationem dans : Quia tunc pruden-

ter fi quis etiam temeré & malá fide facruin O«

ter' apparet tantüm rátio iricursüs in irregularitá-

dincin fufcepit, dubitans v. g. ütrütn etátef ré«

tetn ; & nullaapparet ratio evafionis feu libér-

quifitàm habcat, an Iegitime natus fit ; aà üxot

tionis ab illa : & P. "T hefaürus apud Dianám czr,

à

unica virgo acceflerit &c. f1 pofTea veritatem

P

: 7- trall y.refol. 25. rationem dansi Qaía lícet

- deprehendere non poffit; rion eft cenfendus irz

fatta in dubio uon prz[ümantur , fallit , quando

reguláris , ac fufpenfionis. cenfüram incurriffe ;

funt [ilita fieri. L. ult. C. de fid. Inftr. Maftar-

quamvis fic temeré accedens & fufpicáns pecs

us concluf. 23 &.m. g. v Sic ille

caret ; & perfeverante dubio; nifi neceffitasugz

t

——

REGULA TERTIA. --

geat àfacro minifletio abftinere debgat ; doneé

In

,!

DQusad Excommunicatiosem e 'dl—'z'ds jé-

certior fiat ; quàámdiu nimirum cerüotein fieti

uas umiver[rm.

poffe fpes eft. Ex commüni Laymán. c£; $.4. 8

l

uribus & Legibus peenalibus ;

| 5í3 : N omnibus J

58. Sic tandéni in:éafü noftro quoimodolibet

l

etiam cenfurarum & irtégularitatum : non

figürabili : five dubitetur ; àn ex tua a&tione vel -

(

tantümin dübioXeris , quando dubitatur , ári

tocperationereverà abortus aliqüis fecutus fit :

pro tali factovel cafü aliqua peena;cenfuras irte-

néc ne t five contetabortum efle fa&tam, dubi-

J

gularitas qu&cunque lege decreta fit: fed etiam

tetur auteni invincibiliter ; füerftne fotus i(te

01

iü dubio Fa quando vere & invincibiliter du-

animatus ; nec ne : -five etiam conftet fuiife ani«

l

bitatur, an quis commiferittalé Fa&um,proptef

matum,dubitetur autem fimiliter

]

; àn reipsa eX

quod.conftat decretam effe penam , cenfuram ;

Vi tuz actionis vel cooperationis;

juffionis ; cons

(

ifffegularitatcm

; nemo cenfendus eft li

gatus

filii, medii appl

icati caufatus fuerit ; a aliunde ?

»

9A

Pans IV. SACRAM:

vniün

fecur&

Nessss

d beol. Saer&mmt. Pars , Cap. 17.

654

teliberum eífe ab ex&ommuu? Excipe tamen id iþiüm, quod s. 7 $2

fecure ceiífeas ,

'Conílitutionis Six« exceptum ell. -

- num. lF.

catione , aliisque poenis tam.

Et hactenus de

Mafrimonio, & annexis, ac

tinz, quàm Juris

communis fed. 2. explicatis :

femper enim du

bitas ; an comiíeris delictum | de foedo 24bort& , ad pulchram tamen.

j

DEI Glc

illud , propter quo

ddccrcta ;ü; ejusmodi pcena. rigm , utíit & maneat.

AB ORTU

!

[

. Solis ufque ad Occafum

jt

V,II,AUDABII.,,;E" NOMEN DOMINI.

.Abes hic,s ; AMICE LECTO'R; fänkitam ThcologiamMoltalcm

&

;8

a

- SACRAMENTALEM : cujus tota doctrina hác novà & fuavi metho-

N

j

do c-onfcfipta, collecta , digefta, & depofita, Tibi , & omni-

bus lepentibus millies proficiat; ac quoad omnia Ma itre fidei ve-

h

ritatis S. R. Eeclefiz , ejásque Judicio Cenfurz, & Corre&ioni humi-

[/

liter fubjectafit; Et fi que , ultra fpem, npri effcnt bcne—'ö?&a , ome

ninó revocata, & dicta non funto.

T

D

Jàm jam etiam actu fub prelo f

udat , & brevi fc»:quc—tur' in ülmi-

li forma Theolo

n

gia Moralis Decarocaus , feu fup

j

Q

;

er DccalorgumT Tu

interim hác frucrc, vive, & jglc. /

|

U

SNN

N

m

W

iX

AV

ïï

7

ü )»4

A^

W

u

N XNX

j

N

*

iE

C

N

i

A

4f DN

/

SSS

NY

L

N G

N

»

MA

Y

7,

A /æf

Y

SSES

S

N

*

NU

x

LO

,

U N

—

A

AA

v

l

!)

-

N

Ü

N

2

27

N

'n

ESS

s

m

i

-

7

EY)

Rsj

x

hx

Iä

r

ECS

S

£

d

E EK

33*

N

VZ/,.*

S

i

NS

XEZA

3

N

p od

-

x

—

-

ES

LA

N

f

:

SSSA

—

6s

a

z

A

;

.& A?

:

ä

M

ET

NNANSAANNN

KLLIFIU LA M BP

UAH LRTIEMI r AT VP

Z.

::

::a;;

äs

g

"

L:

?

V

1

At

!

L

*

IN-

a

—

d

i

Index Rerum notabilium

in hoc

'Tomo contentarum.

Mtäzfrw primus

folium demouftrat , Jecundus mdrgfnenz.

& Borrus quid ? f. 626. n 698. quando cen(endus fit faecus

tione à cenfüra , peccat motrtaliter. F4o 3.n 632.valertamen

animatus, vcl inanimatns? 2574.

talis ablolutio uttinque bona fidefata;aliàs non ;5. n. 622*

7 Abortum procutare quid ? ;/;7. n. 699.

Et talis Pocnitens etiam abíolutus manet ab ipía, excom-

Summu conftitutionis $xz; V. poenalis ia procurantes abortum

municatioue ; fi confeffarius

ibid.àn.634

Y

fue:if potensab ea abfolvere.

;

£ 627;n. 700. Ejus moderatio à Gregorzo XIV. zbd. n. 70t

Abortum factüs etiam /zanziati ptocurare cft intrinfccé mor-

Vaiidé & licité abfolvitur moribundus loquelà & fenfibus de«'

: tàliter malum.7/;2. n. 702. refertur opinio aliquando licere ,

ftiratus, fi det figaa doloris & confeffionis£. 404. n 656. ad:

fcil. ad fervandam vitam przguantisf.628.n. 705. ftatuitur

sbfolutionem petendá diredta. 72/7. àn..627 etiam quando

Sententia vera , licere nunquam. z5i4. n

ca dedit, facerdote adhucabíente ; coram aliis, etiam unoy

. 704« folvuntur fun—-

. damenta oppofita. f. 62 9. n. 706.

poftea reftante 7277. 0. 6239. & quidem abfolute;fi figaa-do-

Aboertum foitüs nondum animati procuranres nbn incurrtunt

lorisfunt vel faerantcetta, vel probabilia, fub conditione

ponas, (cil. irtepulatitátem , & cxcommunicn.ioncm.'i/b:'d.

verb, fi dubia £. 64t. quando figna cenfeantur cerzz ,

n. 705.

N

þmbsbi!ia » vel dubza ? zbzd. . 64 1. Confeffarius nontan-

Àa, & qualiter

liceat procuiare indirecte aborum factüs non-

dum animati. f. 630. n, 709,

N

tum poteft , fed ctiam tenctürtalem abfolvere 22/7. n« 642.-

Àn, qusndo , &qnaliter ab(olvi poffit moribundus, qui nule

Abortum foetüs 4nznati dire&t e procursre femper eftiatrinfecé

lum dat , vel dedit fignum doloris , aut confcfüopia?

malum , & mortale homicidium 22;4. n, 7 10

»

Zbid.à n.644.

An , fi cerró vel probabiliter mater cum foctu pericliret

ü

: r;uliceakr

À» abfolvi poífit ignotans peccatum fuüum effe refervarum 2

ci dage, & (umere medicinam ? /5/7.àn, 7 1 T.

£, 425. n, 735.

Omnais quovis modo abottnm faerüs animati directé prócurans,

Abfólvere à relesvatis quis. poffit generatim ? f. 416, n. 7 38.'

omnísque fcienrer cooperans, effe&tu fecuto , incurrit ipfo

A quibus cafibus & cenfuris Papa refervatis abfolvere poffing,

. fa&o irregularitatem, f.65 1.0.714. (quis in ca poffit difpen»

Epifcopi & Przlati Re

- fate ? /5id.à n, 9 18) acctiam excommunicationem. £. 622.

-yum; £. 426. n: 636.

gulayes refpectu fuorum fubdito-;.

n.719. àquatamcn cxcufat omnisignorantiajsrzsvel fadi,

Qualiter & à quibuscafibus & cenfuris papalibus ex privilegio

etiam culpabilis, lata,cra(fa, füpina,imà & affectara. f.635.

Mendicantcs abfolvere poffint fzcularesf. 427. a.n. 740«

n. 7 19.Quis ab ca poffit abfolvere 27272.n.720.

Pæn: relie

vide V, Reférfatzo.

qua. £. 634. n.722.

^

2

Abfíelvens ia mortali fciencer , mortaliter peccat , tamen fee

Abortam fo

tüs animati etiam morali

tet caufantes , influen»

-mel tantüm ; cfto eadem vice plutesabfolvat, f. 436 n.775,

tes; juffu,confilio , confenfu , & c. contrabunt omnes poenas

unde tenetur pre mitrere confeffionem , vel contririonem »

acutas, F. 654.0, 7 24. Ut l. Mapdans. f. 635 n. 72 $. nifi

aut faltern averfionem ab emni peccáto. 7274. n, 77 6.

mandatum aate ferió tevocavcric z/7. à. n.. 7 26, I1. €or/2-

Jtas, :

densf.636. n.728.probabiliter etiam facta revocationc.z277.

AIEtas C;nonic: ad Ordi

3. 729.fed zqué probabiliter fa&a füfficienti revocatione

nes requifita quz ? f. 63'. a. 94»

5on iacurrit. 2274. n.730. 1U Coz/etzens, approbans,rarum

" qualiter computanda, 2/;4. n. 9 $, Quid fi quis fcienter ante

ztatem requifitara. ordinari fe finar, f. 64, e. 69. Quid fi

abens /Zo nomine ficri £. 627. n, 732 . Secus , fi non fiat ejus

. Quisbona fidc fic auté otdinetur. /2/Z. n, 97. Quid in dubioa

:

nomine, z222. n. 62 3. 1V. Permittezs,non Zmpediensnon in-

n adfit debita atas, f. 65. n. 98.

curtit pocnas f. 658. n, 63;. ctiam obli

-

dite. £. 6;9. 0.737»

js

gatus cx juüitiaaimpc:

Adplter.

Abottus cafualis quid ? £.659. 5, 7

,3,quandö & quale peccatüe

Adulter juspétendi debitum non amittit fimpliciter, ut nec vaz

2Did.n.729.An panasincutrat dans operam rei licitz?£. 640.

lidé,nec licité petere poffit , fed folüm fic, ut non poffit oblia

0,7 40,vcl rei illicitze 25.à n.7 4 1. Quid de abortu vel homici-

gatotié petere. £, 57$.n. &10. Undecamdiu jure percre pO«

teft, quamdiu ifiocens propter ignoraotiam , vel Íponte fua

dio ex cnorc.Esgg.nq 48.vcl dubié caufato?f.643.i,n.7 4Q:

nihil excipiens reddere paratus cft, /077. g11.

Adulter oblipatur ad teftitutionem pro damnis maríto & liberig

- dhfolutio.

lcgitimis.f. 584.9, 539) utpote pro infamia, & alimento pro«

lis five fua

f

Abfolutio feü forma abfolationis cónfueta declaratur: £. -,;9365,

;

erit.É. 58.5. an. z40. fivenon fuaferit eam marito

"599. quz vetba , vel forma fitfufficiens , & neceffaria fub

Tupponi. 25;7. n. $42; .

mortali £. 294 n. $91. Qualiter facienda abfolutio à ceníu--

Adulterin dubio sítne proles fua, Bec ne;ptebabiliter adhucobe:

tis? £. 305 &« $93-

ligatur pro tata dubis; £, :86,n, & 43. (ed zque probabiliter ad

Abfoluríonis formá effentialis confiftitin his duobus verbis :

. Mihil obligatur. /5;2. n. 544. Si duo vel plures cum eadem.

abfolgo te.ibid.àn. $94 formaliter fumptis.2027.n.997. fufs

codem tempore adulterium commiferunt;nata prole; in dügs

ficit etiam;fi proferatur modó imperativo,f 396.n.599. non

bio cujus fit,ad quid ceaeantur? £: 587. n. 545,

auter prelata modo optstivo.z5;d.n 600. Forma eflentialis

Adultera oblipatur pet fe ad teftitutionem, 7/;7. a 1.546.0mni&

uis (enfus peneralis? /474.a.601..quis proprius & ptiricipalis.

um dámnotum er adulterio per fc confequentium marito ae

D

397, t. 603. & quisadzquatus. 7272. , 604,

filiis lcgitimis.f.gäz.g n.648, omni modo; comnodo, mora-

Abfolutioais forma qualiter proferenda 39875.906.necc0"aiiö

liter poflibili 7: $52, Non tamen teneturregulatiter ad

dcber eífe vocalis, 2577.8,607.ad przíentem pacnitentem di-

ca damna avertenda fuum crimea manifeítare

marito ) vcl

tccta, undeinvalida eft abfolutio dara abfeati ; five ptafens

proli fputiz. f, $89. n. £55.

confiteatur , & abícas abfolvatur. 24;7. n. 6c9. fivcabfens

An & quando filius teneatur credere marri afferenti

ipfüm effe

fpurium ? 25/4. a n,

N

eonfiteatur, & pra'fens abíolvatut. i2/7.

Adultera noh tenet

u

Que fit & ceníeatut przfentia moralis & fufficiens ? £. 299: n,

:

üt manifeftare (aüm crimen , & p

olis i-lïcgïd

610. quid agendum, fi pornitens antc abfolutioncm jam rca

timationem. I. Quando ipía compen(at.

É $g0. n $56. N7

ceffit ? /5id, à ni 915,

quando pra(umit d nolle alios. 25;4. n, ;

57. VL quando ni-

Abfolutio tegulatiter danda eft

7abfo!ut'6. f. 460.n, 619.hec Yae

hil proderit. £. £o1.n. 558. 1V.

- let füb condítioné de futuro. £, ;or, n. 620, fub conditione

nec cum peticulo vitz 2277.

n.459, V.vel infamiz füze maie'ris.f.vggzþn,stso. VLavrcum

autem de prz fenti, vel przterito valer. 75/. n, 621. & cx cau-

detrimento proptiz famz 5;2.a n.569. His veró ceffantibus

fa licet , imó quandoque neceffaria eft. zbzd. n. 6224

tenetur. 2574; n.364. folyuntur fundamenta conttaria,

£.593«

Abfolstioquando danda? 401.n 623. quando tépetenda ? f.

2, n. $64.

"ddulterium,

202. , n. 627. cafus vaij. /5/7.

Adulterium quid , & quotuplex ? f. $80 , $2 1.

. Abfolvcns cxcogmgpicatum à pegcatis Qo"ä pramiffa abfolu.

—

Adulterium mennlc:mtünï. morofà delectatione , defiderio

2

iÉnnng

&eg

l

g

T

7

d

]Jadex Rerum m'mäilz'm in boc d0mo Egmmtar*m.-

&c. quale & qno

tuples péccatüm, f $80. n. $12 & qualiter

xdKenfionem infermám fub miotali 'rc'q'üïri' iorigé probábiliué

in confeffione exp

licanduma ? Zed: n;. 499. feq.

- oftenditur f:105. a 0.76. faltem füperficialem cum inentioné

üim quale peccatü? £. ;8 1. n. g25.

fcci H

. Coleridi & orandi Deum; f. 106 n: 80:

Y

.

*

;

Adulterium fotmale táhf

Adulrerium resle fccca

tüm mortale graviffimum. f. 582.

Zrentio literalis , vel fpititualis nece(faría non e

R

mnltiplici

s. malitiz 2427: n,529: & tnaximotum damnorum

optima tamen cz omnipó confülenda ;2/4. n. 85.

caufa.n. $ 20. feq.

.

meritó gtaviffirás traliens poenas.n: 521«

"itentio interna debet virtualiter continuari,f. 107.n.8 4, Unde

Ex adulterio qui

d reftitueadü ? £. $83. I, pro injurís. n. 533.

fefoluhtur varia circa difttadtos 7274. a n. 8 g.

/

II pro infaria vel dedecore, f 584. n. $36: HI, prodam-

Recitans cam Socio ; ;

D

no tamporali. n.$27. IV, pto fumptibus Ho.

vel Choro fub mottali oblig*aiüt;a"tc'dns

h

fPic;li; j i'biä».'fvï

Site atteridente; alter non attendat ;

dete ad illum. f: vx/xz.- n: 106:

infans có tradatut alenda. 75;7; n, 5 58.

'te non áudiat , nec dia'üdi

,Afnim:s

D

inteitidnem hiabeat; tu adhuc fatisfacis. /22. n; 107:

Afüinitas 4uid ; & quotu

ple ? £. 480. e€ quia copula

,& quan-

Qualiter. Canonici attendere. &

£. p13. n.108.

(g :l?'ab'crc debgan: in Chpiö .?

(à

. do oriatur. 7/;7. t 75: Refolvuntur variz; £. 481,n, 74 *

- Alriripio.

(

Qualis affinitas dirimat matrimofiium ? f, 48 t.n.76, feq. quo-

usq; £. 482.n.29.feq. & duojure? n S1.feq.eltimpedime-

Jtti?tïö quid ? :g06. 9. 289. diffcrtà contritioné rationé mos

tum perpetuum,. z277; n. 82. folvitur dubium zZiZezz.

Aflinitas matrimonio füperveniens, feu quis & quo gradu

tivi , & rationeeffectüs. f. 307; n: 227; nam licét neccdarià

ctiam concipi debeat x motivo lionefto. f; 207. 2:224:

: co/ntrah;t impedimentü

petendi debitum ? £. 482. n. 83. feq.

& fupernatucali /277.n. 2 2 y;non tamen ex motivo charitatis:

" Altare.

iLbid;n. 226 fcd álio inferioti. /2/2.u, 227 v.g; turpítudind

peccati, meti gehering ; vel penarum; f. 398 n: 228 ulti-

Altate cum fua fupelle&ili ad celebrandum requifita. f, 229;

n.

maté tefolvitur in motivum fpei T heologiczs ;/77: 250-

Altare quale requiratur

9 ibidem, Quando 4itaria exfecrentur

Ex meru poeriatum poffümuis deteftari ttipliciter.£; 309« 2:05

ibid.n, 37;, Alia tequifira ; mzpp, 7à/4: à n. 377. Lumen:

231; Quid timor, & inde natus dolor, fcrvilis ; initialis, & fi-

cifixus , Milffale: 2272; a n. 395

x

lialis; ; 210: n: 234:

d

[

f 130, à n.-38'1.4Cxux , Crü

//20T «

Qualiter ómnis attritio. vetá ul

tirhaté re(olvatur iu. cdu(£:ïtid-*g

cd«

4mor DEÍ genetatim duplex concüpifcenria: & amicitia. f:

nem ; & amorem Dei füper ornnia; 227; n: 925

Ch

288.n.149. quid amor concupifcentiz ? 75/4. n. 150, quid

A.tritionis motivum quz' & qualiter effe poffit turpitudo pecs

Y

amor amiciziz quoad sffectum complaceaciz, £.289. 4 n.

Cati, 2;7. n; 237; metus gehenrz , & peenarum ? £. 3 t1; n;

139. & mctüs poenarum cemporalium ? 2277. 24 2.exempla

1:t.quid quoad affe&tam defidetii ? 2522.3 n. 14« cüt Mi«

[

catur obedientialis, £, 290. n. £56;.4n; qualiter & quando

/

f.512.0.243: applicatio practica hotum motivorum. f; 312;

ü

juftificet martyrium ? £. 290. à n. 159

fi; 244: quibus & qualiter ptoponi debeat 7urp2t270 peccati:

iblicAtio.

15id. 244. quibus & qualiterszez4s gehenna ? 25/2. n; 24 .

ü

Quibus & qualitet s;ts poenatum ? £. 312;u; 24.6; fordiu-

[

Afplicatio fru&ós Sactificij.£.19 9. feq.

juibus prof;t'&: appli«

lz conttitionis; & attritionisz/77. a n:249:

a

caripoffit frü&tus fatisfactorius? -£.o00

.àn, 167. Quibus

alttritio /zpermaturlis 5 effta & unzbef/alis vef

P

c&u nióttds

impetratotius 27277. n: 971

«dn & qualiter applicari poffit pío

Beatis?f gor.n, 272.1':6 ii«

lium ; neceffarió requiritut ad. Sacfadientum nontantüm.

ii

fidelibus. 22;. n. 27 4: pto Catechumenis? z524.n.27 . &&

ftu&uose £. 314: n. 2j« fedetiam validé fu(cipieridüm: f;

$15.n:258. unde Sacramentuni pocriitentiz nuriquam po-

[

, excommiunicatis ? £, c02 à n. 276.

teft cfIe validum & infotme: f. 5316.5:265:

"dpplicatio quomodo facienda ? f. 202.

ü.2'78.E-x'þl'lfcan-rur ü-'

40['!

rij modi applicandi; 7577. , 279.

"ddSacramenrum pochitentiz non requititur contíitio pérfc a.

"Applicatio fub conditione de prafenti

; vel futuro an & quáns

f. 317. a n: 268.(ed fufficit attritio vera f:518. n. 2.17.ctiam

do valeat ? f. 203. àri, 280..

Cognita 72Z. n. 275. non tamen &íftimata tantim. £: 319

n. 27 j. etiam invincibiliter 2272. n. 2 76. Sacramentum pses

ttr

Quidfi Sacerdosnulli applicet? £; 204. ti. 285. aüt incapaci j

nitentiz: qualiter ex attrito faciat contritu

ig*

utpoté pro anima jam beata , vel damnata,f,20 j.n.284. vcl

7

m. 2274. i. 277;

k

prius uni ; & poftca alteri ?. 7/7. ào, 28 :

5

.

PUA tjfenzf-ia.-

|:

"fpplicans contra veluntateri Superi

otrn

isillicité -a*gi'ts'j?.l 206.8,

diffiGentia Plaro'cl'xi,

& teftiam;£ j57:n.3,8. qualis Patochut

[

'/487. attamen validé à n. 289.

ibid.n. 359. & quis nomine Paroclii proprii intelligatur £

4b.à n.360. quis de ejus licentia poffit affiftere?f. 58..56;.

"pplicandi óbligatio ex fidelitate folüra ; ordinarié folüm il

(ub veniali £. 221. n. 2 2, exjuftitia veró fub mortali cx ge-

,qua licentia cenfcatur ad id fuficere ? 72/2. 2o; 364. quas

Berc fü0,/274.n.553. unde mortaliter peccat,talia Sacra fine

les réquitantur teftes ? f.

J39:2 n. 368. qui ceníeantur teftesa

qufta canfa nimis diu differens , 7277 n 354. fi nion applicet ;

idorei ? z027. n. 370.

li

velomninó omitat, tenetur ad reftitutionem.f, 2

Qualiszequitatut Parochi & teftium prafentia ?f. j 46.5. 371

[

]

22.'0. 255*

hi

" dj 'i'obqtz'b.-

fieceffe nón eft , ut adfint voluntarié, /5;Z. n. 375: aut adid

"fpptobatio quid?f.4/to,n. 668-quotuplex /574.n.67 1. E pifco-

to; ari, modó intelligant ; quid agatur /27Z. n.

376: etfi ng

li

pi non poffuntcitta péccarum injuftitiz Regulari legitimé

;oc—hgs nibil loquatur; z

id;n 377:

72

f

prafeatato & idoneo negare approbationem z7zZ.àn. 671.

Calix;

l6

hf

nec eám femel jufté conceffam tevocare; velapprobatum

C

llix facer eX qua máteria confláte debeat ? F. o41. i, 393.

lh

/denuó ad examén vocare.f. 4 11 n.674. (ine juffa nova catt-

an confecrandus & qualitet ? £255. n. 394.quando exfe-

la

fa. 7574. i, 67 f, Minüs revocare vel (ufpendcte poffuntjutise

crctu£, bencdi&tionem amittat Z £, 232 n

di&ionem Mendicaariura femel legitimé approbatorüm ;

395- Qg&le pécs

fine ju(ta nova eau(a /z4; n, 676« five ar&are ad cértas pera

catüm confectate fine calice ? 7774. 2.396,

Clm(

t Cau(As

!

fonas , vel tempora 2/;Z. n, 677. fine approbatione Epifcopi

Ganfo ei culittesab Ho

ti$ Can, fünt 4. Pzportentia , Infmi-

Ài

non poteft R egularis audire confeffioncs.f, 412. àn.679. a

tas ; Charztas feu occ.

1

validé abfolvat contra , vcl fine legitimo contenfu (ut fupea

zlegzum. £: 31 4, n. 150«

(hatio ; Di/lägufdtfo legitima fc/u, fri?

w

riotis apptobatusab Epifcopo ? £. 415 n. 681«

Qs

27

zIttenii.

atio J/zpotent?« excüfat I. Inculpata oblivio. 7272. m; f;,'-d.lls

to

Inculpata carentia v.g. amiffio Ereviariii É.19 j n.0:152. Quae

ch(h

Qualis qatrcutio tcä.uir

atür ad miaifttanda ; & fufcïpichda Sas

liter peccer. Breviatium fponte abjiciens & fic culpabilitet

cramenta. £. 50. n. 3 j7;

catcat Breviatio.? ;2;2.111: Cacitas ; quz excu(ct a legen»

j

^ftteptió qioad Horas Can, quivd' 2É 96; ti, 46. alia füperficia-

do; non támen à dicendo , que quis fcit Ànemotite£, 777. ns

L

4ficentio; exierna fub morrali neceflaria cítintecitandis Ho»

hs; alia litteralis, alia fpititualis 8c; 574. n 47:

15y. IV. Metus

gtavis mali, vcl damhi ptoptii ; vel alienis

[

tis £, 102, à n. 86.

dbid. n, 135:

[

Ratio I»ferinitatis;

Attencionem iternam &ullam g

éqaii fententia ptobabilis gtoa

£ 116. n [j .

quando quis (xc/uf'&tu'r à £eci-andis Horisf

ponitur. £. To

3:an.7i. Sede

jus fündamenta facile folvuris

In dubio infirmus tutà ftat judició Medici, 22 a v; 155 Quid

h

tucf. 104, a. 74«

f orunes ; & Medicus ipfe dubitet ? £. 127.à ?; 1

59*

"

Quas

p

J

"

hndex Rerum notabiliati u boc damo contentaram,

4

C[xmudo eicn&tcimïüs fai, vel ptoximi & £, 127. b. 4b T.

'ngustäo fpititualis äuïd &qubr&äi&x? 114. n. 96. qualis ;

*

Quaádo excufet occupatio gravis? 75/4. 4 n. 162. n liceat

- & quojute ditimat matrimonium ? f, 484,à n. 87. Quis

j

fponteaffumere ralem occuparionem ? , 128. n. 16y.

baptizans.eamr contrahat. /5/7, àn. 89. & quilis patripus

Quis poffit valié & licité difpen(arc à dicédisH oris./5.2 n.166.

cam contrahat ? f, 485.à n. o2.. Refolvuntur vária. 486.,

l

44n impeditus ftatis horis recitare OH-iciqm, tcnc—acur anticipáre,

àn, 97. ut contraharur; requirirur conractus phyficus in-

f. 1294 n, 170.

Fantis. £, 485. n. 95. poteít tamen quis ficri pattinus pet

4nob impedimentum non potetis dicere rotüm ; tenéatut ad

procutatorem ; vel lc

gsturm, £. 486. n. 96f " Refolvuniue

pártc, quam poreft ? £. p0. Z n.174.

S

varia, ;277. àn. 97.

Anob czcitarem, velaliam caufam non potens recitare folus ;

- Concelebrans,.

potens autem cum focto, teaearut uti focio 1 £, 13 x. n. 179.

Concläcbrantcsteo

ttyftze cum Bpifcopo qtaliter cohfgeien:!

An, qui non poteít dicere Hieras, rencatur aliquid aliud orate,

f.143,0.57. qualem debeant formare inrentionem. £, t44.1«

oraptem audite; vel alium fubftitaerc ? £, 122. . 184.

'40. Anpofüntillud Sactificium effe:re

pro iii;o ? £144-B.4t.

Cauíz fufücientes folvendi (ponfalia. f, 5o s, vide Spon/ai/a.

f

Coacubinatus.

Cau

f

z cooperantes moraliter ad abortum , mandans, 'c'onfita

1

- Concubinarus quid ?£. $96. n. $80.

1

N

Ciml'itm.

^jens, &c. £.634.4.7244

- Celebrare.

g pecefiitat

Conditio fetviïis igaotáta

ditimir mattimonium. £, 464. n. 9

ln;lioco-yfofmp celebrare moitale eft; nifi excafe

qaojurc? Nendirimizfi hzc conditio à libero contrahene

f. 241. n, 437. qualiter id petmiteze poffint Bpicopiin do»

:

mibus feculerium ? 277. à. 438.. Privilegium Mendicane

te (ciatur, zb24. à n. £o.

Ge.

tium quoad bec adhsé valet, 772. 4 n.439. quaado Eccles,

af;-jjhi.im.

"

fáa dicatur pollura,exfecráta iarerdi&ta ? £,2 42, Z n, 441, in

Gonfeffarius quid ? £. 407. n,649,. Ejtts poteft

asl äixpllexqoff:

tali non licet celebtate; ancequam recohciliecu

': dinis, & Jurisdictionis. 222. n, 6 1. qualitet ha poteftates

.

f. ibz"d.(nï*443. 1

differant zézZ. n. 651. de €

j

asliter recoscillaeda ? 7577. n. 444.

jus approbatione. & jurisdt&ione

&elcbrate eperto cà pite qgaldo ; & quis

'*piimi;ttere polï?t i

geheratim. f. 408,.àn. 6 54*

£.237. & 416.

x

Covfeflarii bonitas qualis requiratut? f.436.àn 772. —

Q elebtrens debeta

fe jeimnu:j;:iux;iö natutali, £, 147« :

Confclarius qua debeat ícite, urabfolvat validà ? £. 437. tt.

Chiiflus qualitet exiltat fub fpecieb

777 Quaz, ut abfolvat licité; 2572 àn, 77 8. Nec requititu£

[i

us coaf'cc;ftif; f 160 ?ide

ut fc reficétet fuper fingulaaudita, düm actu abfolvit. /272,

r

v Ezgchrff(m—

Charatier,

3

, *81, Nec tequitítur gotitia exacta & intellipentia. f.438;

Cham'&c"t' quid, & quotuplex? £. 9. n,

4e.

àn. 78 . nec fempet judicium determiaatum de quamitate,

l

* Chara&teris muaera, Officia, & Proptietates.

£

» 106 411"6 61

vel quàlitate peccati ifi individuo. zbid. n. 789s

/A

Cenfcílarius ad officium fuue requifita ignorans, quando , &

Chere&er quid, & quz fignificet 7 724. 7 a. 6s.

"

:

P

qualiter peccet ?. 7277. à. n. 784.

!

- Chára&ter mog eltipía poteltss,

fed fignum poteft

at

s É fr.ue

JIbig. & non nudé:

.. Confetfaiius tenetut fb mottali exatninate þænücutemlä;uiaä

(

go :dquc ad Phcimm

Ciborigm,

f pc:ula:iv».m. fbid;

:

do probabilitet credit eum ozittere aliquid neceffarium ad

valofem. f, 430, n. 789. unde iatertogare deber ipfa peccae

tit

Ciborium; pixis./iubuli Mobftrantiz &c, £. 932, n. ;;dx'. a8

tà, circumftantias, numerüm , & aliás difpofitionesf. 449

& quele pecearum; facra vafa ab aliis Sacerdore & Diacono

PO

infcriorbus tanpi ? 7/Z. 4 n. 403.

J

3

5. 79C. qüando posnitens putaturilla omittete culpabiliter.

ia5 cx:

vel x ipnotantia & ruditate erendabili. 7477. p. 791.exa-

&

&orporale, palla, & alia circa calicem, qual

:

quá matcxiä.

minetamen morali & hümano. /6/4. n/7$2. àc prudenti &

& fub quo peccato requírantur? f. 22.4n. 397,

cauto, nor ihdifcteto & curiofo ;

tin

A

Crreum[lantia,

2

2

xutiz. 7574. n, 7934.

Pfælcr:imiu magetia lus

5

Confeffarius teaetur fub rnortali iaftrüete & mosere pæäïteäa

p

Circam(tadtía peccati quid ,. & quotaplex ? f,340. n 299.

apgravantes /5/4. 0. 400. fpeciern mutantes f. 550 ni401,

tem.f.441-n. 794, l, Laborantem ignorantià vincibili

ha neceffarió explicanda. 2074. 4 n« 402. ctiam in actu ine

in quacunque materia mortali. /2/4. n. 79$, fecüs quando.

teino cBicaci. f. 443. 2 n. 40 4. non ramen aggravantestáne

qàc, 6 ignotantia firinculpabilisz/77. — 11, Etiam laborane

di

turn. . 642. Z n,407, beuéd aurem mixte f,253. 7 ni 409»

tem quacunqueignorantia iniis , qus& füunt de, neceffirate

u

medii ad falutem. f. 442. n, 796. . & IlI. ignorantem ea

guijoris materi£, 7074 4 n. 41f, & tatione o

.

E

öjaäki multi«

uz fant deneceffirate precepti ctedenda & (cienda omai

1j

-

plicati. f.*--g $4s 4' nEf

(

lllh

« Clán

dej!iuita:;

Chiiftiano, /2/Z. n. 797. Ac IV. fpacialitet iddifpofitum

lts

difponere. 22/2. 798.

&lspdelliaitas. É 4€c. Mattimopium fine Patocho & teftibus

Confcffariuslegitimé difpofitum tenetur abfolvere fab mortas

nullum eft e'Decretó T ridentiai.z274.4 , 22-quod obligat

li, £. 4423. n.799. nec differenda eft abfolutio ,. nifi exute

Jl

folüm iaiecis Catholicorum;uci promulgatum elt. £, 407,

penti caufa, « Quae raleà ? /74, n.8o0, liquidà autem indi«

jdil

n. 33, unde Cathclici valldé contrahunt eotam Prazdican-

u

té, ubiptomulgatum aon cít; vel ubi non adfunt Pafto-

fpofitum abfolvens peccat mortalitet factilegió uterque tani

ipfe, quàm poenitens. 72/7. & 8o:. An & qualiter interto»

tes Catholici a. 54« Quid de locis, ubi Catholici petmixze

gandus, qui fe non excufat de peccsto Confcffarlo.

t fuat cum hzreticis ? 22;4. 4 , 35. An fi fponfi in fponfa«

extta confcffionem noto. f.444. 8..802.

jam an':ä.

.

libus przfente Parecho & teftibus, utantur verbis de prate ;

€

onfc(farius fi erravit cums nullitate Sacramenti , tenetür mes

T

!f;p,&ti. fitmatriménium ratam * /272. 4n. 37«

Cleríicus;

n

£cte poenitebtem,eriam cum pravi fuo incomtodo. f. 4444

Tj

-

580;. Non verà fi ftantc valete; etiavit meró negativé,

Clericasquid ? £,

!

75,8. 1217, Quid ptima Tonfgrs, t.1785

tiob iaterregando fpeciem; vcl uametum. /2/2. n. 804. uoe

ejuseffe&us, £. 7 9. n. 359:

etiam ; & ctravit cum damnmo tettii meré Begativé, v. p. noa

€leicatum vel ptimam T onfütani áccipiess qua téqui

fhonendo, mendocendo. f. 44 y. n. $o s. bene veró (i pa»

hn

bete debeat, 2524 n. y Ca.

('ïtl hä.,

a

fitivé; v. g. dicende cum aon obligati ad reftitutionem , ia

Qualicer peccet secipiens T onfüram , ve

| Midores cum I:'nïim';)

fcilarius in fe lufci

tamen eblipeturii/74. An,& quando teacatut,vel poffit cone

&on pefmanendiinftaru Clericali 2 : 574 2 n« VX«

i

g

GClerici qualiter obligentur ad peftandum babirum, tonfuram,

dbid. h, 8e6,

pére enus poenitentis, v, g. cotig&iogem ?

/

,bi'n':! $

£, 81.20. 166. ad reverenciam

"

& obcdicn:igm Epi(copo

COH ?Hio.

promiffam. £ 82.n. 17 1.

ld

€lerici ia Sacris obligantur ad. caftitarem. f. 82, n. 172. que

Conftfto Sacramentalis generatim qüid ? £. 436. v. 240. quid

/

i

inchoaa illegitima. 2;4. n. 44 1. quid cempleta,

itima.

il

oblisatio, unde, quanta, & qualis ? 2274. À n« 17 4: vide ob*

£,.337. 8242. qualiseffe debeat ? 72/2. Z n,

3. eft duplex,

Sz'gztia Clerzcortiit,

ormalis, & virtualis: 574. n. 347. qualitet

b

N

ebcat e(fe (en-

Cogaatic.

formalis.zzZ,

l F

otüplex , & intet quos ditimat imae

" fibilis ? i6d. 4 0434 9. pet lc femper debet effc

n

x.

,Cïega:tio legalis ciuïd, qu

(

3 Genícifionis intcgritas alia matetialis, alia formalis, f, 258.

whnenium 2 f, 48 j d. 86

Qooe

B. 3534

jl

,

ass

:

Index. Rerum mtaäz'lz'gm n boc Touo contentaruim,

B. 252 fota

lis eft cffentialitet neceffaria. 75/7em n. Sj4

253. n. 484* Non fuppeteate copia Co&felfatiiquasdo. &

& fufficicos a

d abfolutionem, zPzdemn. 35 g.

quibuscafibus poffit Sacer

-

dos contritus celebrare ? iöigem

Confitenda funt ombia mortalia in fpecie & aumero.

£ 319.

n. 486

"

!

i iliud Y quén primbip «anfee

,n136o. poft d!!

igens examen occurtentia. Z2/4. n. 36 3. Qua-

Quos comprehendat præccæruin

le, & quancum i

llud effe dcbeat ? f. 240. Z n..364. jute di-

teatur ? 9g4. n- 490 quomodÓ intcliigendum illud quzma

vino mortalia in fpecie co

nfitenda funt. f. 247. n. 369. n

, primim ? £.2 g4. n. 491 quomodo pollutio impcdiat cele4

in confeffionc explicandum hoc mortalejam femel effe cone

bratibnem vel Communionem. £,2 $5.2 n: 494«

feflum, vel non confelum ? f.342.n, 370« . !

a

Quid refpondendum mulicribus quzrentibus à Confelfario, and

! teneantur reddere debitum d

j

Cenfcffio venialium an fit prazceptas faltem tempere Pafchali?

ic communif:nisg vcl nocte prie

ibidem 4 n. 377. vel poffit pizcipi? f 243. m. 375.

1

Coafitenda funt morralia in fpecie moralis 227e n, 276. &

diana ? 4 n. 497-

| Conjus.

Ó

infima, z//er» n. $77. quantum fieri poteft. 244. n. 378,

| $64 2-3

C;::Sj ugum oblipationes

» & de corum peccatis. £.

Quid agesdum cum rudibus ,. qui etiam examinati folüm,

468. Nec petere, nec reddere poflunt, five utraque, f 565«

' dicunt (c effe peccatores , in fpecic autem nibil , ne veniale

n* 470, ive una tantum parsZLiZez n.4 7 r phyfice vel mos-

idem fatentur ? //4em n, 279. An,& quando explicans

ralitet certó Íciac matrimonium efle nullum 4474

3'?

fint effe&us peccatotum externi ? f.

Quidin dubie? £, 466. . 474./c4,

*

X

þem xn Ms

4l dubia confitenda uc dubia? f.346.

345.4 B. j8r.

u

Àn reddere & petere poffit habees impediment

'm.-ï&pcdicux

Que circumftanriz neceffarió confitenda ? f, ;49.

tantüm ? Z/zde n.475:Y g» Yotum continentiz ante 2074e78

lo Confeífionc qualis numerusexprimendus ? £ 3856 vide N-

» vel poft nuptias,vel etiam ma

$

Y

erus«

2

edicum. i5zZess 4 n. 476.

trimonittta jam ci;nfumma:gm

Es

Confeffio debet effentialiter effe fera. £, 368. &, 476. unde

ndi , 1

H

mpedimentum matrimonio fue

Quusliter privet jure pete

mortale eft & confeífio aulla , ncgate verum in re gravi &&

perveniens ? f,567, n. 480. v. g. affinitasex ince(tu eua

- necelTaiia. zidem z n.477. ficut & fatcri falfum in re gravi,

confanguinca uxoris ;574. vel cognatio fpititualiscx Baptifa

47 9. Mcntiri in re levi.i27ders n.480.velin re gravi quidem,

mo. £. 568.n.487-aut profeffie Religionis, vel (aiccgtio 9a4

&d cepnfcílionem tamcn imp

. eti Otdinis ? z2ieem n. 4.92.

)

6 9. n. 487.

;

ertixncnte ; i;ujlc peccatum. £.

'Tria. Confeffariis valde notenda cir

ca impeditqs vel ptivatos

&oníeffio debet effe /cere?a , non cffeatial

äter, vel "cxknece[ïï.i

juze petendi. z4i4eno . 483. .

-tate praecepri, fed ex ufu Kecicfiz, Z2:4eso n. 482.unde ob ra-

Zn; & quando copula inter cales habita. contrahat fpecieleom

:

szionalem caufam poteft quis fua pulice cenfitert. 74zZen,

maliiiam ? z4dem u, 484,

484. nullus tamen ad hoc tenctur. 7277es n.48j.nec etiam

€onjugesiicité utuntur matrimonio ad finem generstionis, fa

tenctur ignacus lingug pet interpretem 77222 n. 49 G. nullüc

469.n. 486.& ad vitandum incontinentiam. /277e71 n. 4$7,

criam cenetur peccata fua Ícribere, £, ?70. n. 487.

7

ex mera vcró libidine & voluprate urenres peccant veniali-

€onfeffie ex ufu Ecclefiz debet effe $ocz/is. £. 370. n.

488;

ter- /07den. 488: — Quismodus fervandusin ufa conjugiis

undc gtaviterc peccaret, qui fine juíta cauía fipnis, vcl hutie-

ibidem 4 n« 4.90.Q)uo loco & tempure licite fiat? £, &77. a.

bus folüra cónfitetur. 2577ezs n. 489- caíus excepti v quibus

494- Que acceíforia & difpofiriva licita funtín iplo u(u. £.

licetfigno, vel natu confiseri, /44c;z n. 490. imÓ perpetuó

57 2-0:49 y. Quando mortaliter excedant per/actus & cactus

murus ceaetur Ícripto vel nutibus confiteri, quoties obligat

impudices?//zZex a.4096-p*r copulam foéomiticam .;/74cza

przceptum confeflionis. Z2Zem n. 4

nh- 497: innaturalem. £. j72- 0.498. fc invicem polluendo,

tales confeffiones. £. 377. n. 492.

91- Ob(i::ïahda citca

"

n

€

3bidem n-499. Delcétando;vel tang

c'nfi,o cum pcn'culq pole

onfcífio invalida quando,& qualiter repetenda. f. ;77.n.493.

lutionis. z5zZezz n. yoo-

. poteft cfle dupliciter invalida,ex parte confeffarii, & ex. para

Quando tactus, amplezus, &c.

inter conjuges fint, vgj noaï

- tepoenitentis. 22Zcz. In Confelfione valida, fed aon intee

fiat peccatum 2 f.67 4. 4 n. sO1. & an cisliceant etiam,dams.

ta , repecendum eft folum peccatum inculpabiliter omife

copula eft ab extrinfeco impeditajinterdicta;vcl illicita 2574.

ï:

um. f. 372. n. 495.Non eft repetenda confeífio tata bo»

n. 404. Zía & qualitet cis licita fit delectatio moroía venc4

[

na fide indo&te aeícienti etiam iater mortale & veniale dis

1ca fen(ibilis ex copula tanrü

T

m'cogigam. inapedita, vel altero-

z

fcernere, (ecus fi fit facta mala fide. :2/4er2 n 496*

abfente ? f. 575, . 505,

M

€onfeffio facta bena fide(urdáftro , dormitanti, diftrzcto, an

Conjux obligaturfub

mortali redd,

ere debitum.;J demn. ;cög

& qualiterreperenda . 22772 n, 497.

L. Conjungi petenti /erz0. f. 756. a. $67« L. petcati jmf/à.

Peccata dubia ut calia confefía repctenda

non fu,at.dtïm( poftea

ibidem w.508.Quando poffit jufte negari ? Z5/demB n. $ 09.

. fciantur effe certa. z5;Zeren, 498.

d

Z

Il ac perentizat/onabiLiter Ícil.cum ufu & moderamine re«

Àn, & qualiter tüdes bena fidc aliquid omittentes cencanturre-

peteré confeflionem ?. ;6iZems n. 499. .

6tz rationis.f. 77.n.5 rg.nude non tenetur reddere petenti is

t reþ:ccnda ?f

in cbrietate;furere;amentia. 7274«5 n.13. vcl quoties timc£

Confeílio invalida inculpabiliter, an & qualite

periculum mortis, aut gravi morbi, f. $75. n. j 14. vel peria

973. 4 n« 5o0, & qualiter invalida culpabiliter ? z5;Ze B.

eulum mortisabortüs, nocumenti vcl monftrofitatisipfius

$0. Qualiter repetitio facienda fit apud cundem confe(fae

ptolis ZZemn.s15. /4a liceat negare, ne proles multiplicene

(

tium 2757dem n. 50$. qusliter apudalium ? £. 574.n. 504,

tut ? £. 579. n. & 16. IV. Petenti /;7

Z

Praxes & modi faciles Confeffariis.

L. quoad repetendum

do pctarar illicité ? .2222c7 4 n. s19.

76; z'bz'de'm D.5$17.quáng

ipfum peccatum omz[fum vel retzcitum. ibidem 2 u. so5.1M.

' Cdnfanguiæima'.

D

. quoad ipfam peccati oysifffonem feu reticentiam-ibidem À n.

507. lil quoad fac

Confznguiniras quid ?. £. 478. n. 65. ex

plicantur ejus :linem-

(

t. 375 & t $12.

ilitandam tcpcti;ionem;canþ&bnum.

;bzdemn.66.

hi

£479. n n. 67.

.quousque, & quo jure dirimar mmimoniung;;—

Conícffionis pczceptum Divinum quos,qüando , & qualirer,

obliget? £, 277. 4 n. «77, Item quos, quando, qualiter,

Confecratio.

& ad quz obliget Eccefrafficum ?. £. 378. 4 . y13. Prazis

Confecratio eft pärsc

ffeatialis Mifiz. £. 74:0. 84.

*

p a. - u

circa rudes, pueros & pucllas. j&/4ez: 4 n. $26. Quis cenfca-

Confecratione facta , qualiter maneane fpecies & &ccidentigs '

'tür proprius Sacerdos ? £. 379. 0. 430.

£. 15 9. n. ros, & fub iis Chrittus f. 760. u, ro6. /7

Eucharifiia.

;

d vific' f2

Parochi nos poffunt prohibere fuis etiam tempore Pa(chali,

quin validé confitcagtur Mendicantibus. £. j80. n. $3r. imó

Confectario urriusque fpecici non eft de neccffitate ägchincn-ä

"u RUR

ob juftam caufam licentiam dare debent. bidem n, e52.

ti.£. 265. n.130. fed pracepti Z/;4. adeó6que per fenunquam

-

Tempus annuz cosfeffionis pracepti eft totus annus. zL/Ze

licet confecrare uaam fj

D. $23.uudctem

' Quando per accidens? zbzdem n. 123.

peciem fine alia, ;274ep p. 132-

tione Communi

pore pafchali folum obligar per accidensra-

onis,

£. 381. n. 5 35.

Confccga:ioqis marería. f. 764. n. 218. vide y. Mnfer(;»?-

Qualitet & quibns cafi

bus peccetur comtra hoc przceptum.

Confen[u:.

b o

ibidemi B. $36,

&onfeffio quo jure

przemitteada Sacto » Yd Communioni f,

Confcnfusad fponfilia. f. 2o4.4 n. 174- & 8d matiimontam;.

qualis requiratur & effe debear

]

2j2 P. 4?2.

quando cenícatus decífe copia confeflarij f.

irámonium-

L ;gz. An, 299. tize Ma*

Cons

OE ARNAET 7

^

À

Indea& Rerum nstalilium in boc 70;710 cOHsentar um

on Qi:ionatus. £. 526,

tur, 2574. 4 8.183

: ,anfcnfusi Mgnim.;:nii c

Contritío,

, waädkc;'cc'qgibkqs,caübus obliget p&'—geä,

cidens ? £ 498. 2 n. 187.

ontritio genetatim quid? £260,n.;8.ex quibusäa&ibuvs con»

'Contritionis perfeótz effec£us. F.

99 primus elt iofufio eratiae

€

Turgere foleat ? 7572. 2 n, 60. effentialiter includit dereítatio-

fanclifcantis, £ ;66.n. 194.quàtn contritio non caufac ex

)

—— - -

ncm, & dolotem. f, 270, n. 64- principalius tamen dete(ta.

natura tei, fed ex libera Dei ordiatione. j/i2. n. 196, nee

tionem 7572. n. 6$. eum ptopofito faltem virtuali. f. 271, À

eficctivé, fed difpofitive folüm, /5/2, 2u. 197 Secuudus

b. 69. enumetantut actus reliqui ad effentiam coacitionis

eft remiffio omhium mortalium. £, 3e1t. 4 h. 260 qua re»

hon fpeótantes, 25/4; Z n» 71. centtitio perfeCta ,. & attritio

ipla veré delentur 22. n. 302. nec unquam ampliustevivis

quid, & unde ficdide? f, 270, 2 n.74.-

Ícunt ob fcquentia peccara quiecunque;/7. n.:03. qualitet

, "Ccnuitio ad Sacramentum faff ciens neceffarió. debet effe 1.

venialia remitrantur poft mortem ? f, 202. n. 204. Tertius

doler formalisf, 27 2. n, 77. nec fufficit virtualis tantdm. v.

pona aternz condonstio //77.n, 20 j, quz plerümque nor

. £: amór Dei, //77- n. 79 minüsimplicitusin fola volunrate

remittirur tota » fed zterna mutatur in temporalem. f. 303«

. pon peccandi de czteró, 7274. n, 7 9. aut in defiderio doloris.

5, 106. quanra autem temporalis luenda ia hac vel ib alcera

f; 273.n-80. nec (ufficit qualiscunque formalis & explicitus,

; vira remaneat, nobis incetcum eft, 757, n. 207. Quartus t&e

ibid. h. 82. fed 1. debet effe fapermaturalis. ibid.n.83. tamm

viviícentia metitetum ? qua dicantut epera moríue ? quas

ex parte príncipii cffoGtivi, 7572. n,85, quàm ex parte motivi

! eportzficata ibi4. üeaOQ. mortificata percontritionem & ju«

35j4, n. 86, unde non tufficit dolot meré raturalis.f, 27 4.&.

: j

flificationem omaia revivifcunt, i274. &. o 10.

ad iutegrum

2487 HHL debet effe eiter/zls tefpe&tuomnium mortalium,

premium effentiale, £, 204.

2, Q1I. Scquoad jus ad coram

$bid. n. 88 nen tamcn requititur excen(io ejus explicira ad

priftinam gratiam antca nnd

ecunque habitam. 7274. n, 212*

fingula pet diflin&tos aGtus z/7ezz n. 8 9. aut fingula ut di«

Qua probaliter etiam ftatim redditur ablato obi

Éincte recopitata.f. 275. num«go-fed (ufficir extenfio ejuse

. 2175: Corollatia- 2277. Z n. a p4,

ce, f. 3?5q

dem doloris implicira ad fingula moicalia: //27e72 4 n. 1.

Contritio impcrfe&a. £. 3o6, vide Attrzre,

de

Crimen.-

-3bzd. 4 n.98.

dolore vcnislium. f, 276. 4 pum. o4.. dcbet ci?c,ej]ïfaxe

8

Crimen matiimonii impe

:

dimentum eft quadruplex, £.

k486. :

^ :

&onuitio perfecta

eft fagmusanimi dolor , appretiaiivé , &

96

obje&ivé. £. 279. n. 11 3. quatenusícil, cfl peccatum coaua

l, Homicidium fo

bonitatem Dei iofinitam- 2572. &, 114. naturalem & etleas

l;(m, fi quis occidit uxotem faam , ;rcl mae

ritum altetius, 754. i toO. ex previa cosfpitationc. £, 487.

tialem. 7574. n, 115: qua cft füpremum motivum detcíiaa-

'm. Ior. & intentione contrabendi matrimoniüm cum illa-

Ü

di peccata £o80.5.1r6. Atque adcó unicum motivum cons

t&itienis períc&tz cft fumma Dei bonitas offenía, ZLid. 4 s.

vel illo, z27Z, n. 102, Exempla, 724. B 195,"

H, Homicidium cum adultetio jam prius cum alia commif»

117 é(tque concritio perfecta veius a&us charitatis divinze,

Ío , factüm. cum íntenti

f£.281. 4 2- 122. &c ctiam actus ponirenuze virtutig, faltema

488. 4n, 104«

A

onepoflea eum ea contrehcndi, f

"

W

h

Mmperátus /7/der, n. 123. ia omai lege fufficlens, CoBgrüa,

HI, Adulterium falum cum p

SEBET M 'tatilugait de: füc

[

vel ultima difpofitio ad juftificatienem £. 982, 2 n. 122. dc-

fa&o ramen non juílificat (ine Sacramanto , faltem in vo-

turo. j572. s. 106, five dein adulterium fit commi(fum ante

i

vcl poft promiffionem. 7/27. n

2

, I07. debent càmen ambo,

(

to, rAidem n. 126. uade contiitio perfe&ta cxtra Sacramene

promiffio & adulterium fuiffe

fa&a viveate eedem conju-

rum juftificativa non cft emuis alius delor ex alio motivo.

ge- £. 4$9. n 108, debéc

d

que ills promiifio attinque etfc fc»

Jja

infctioti cenceptus. /Jdem B, 127 v,g. cx motivo Religios

tió acceptata, & ubfoluta.

dbzd. m. to

bis, obedientiz, gratitudinis. f. 283. n. t28. obje&tio noza-

formale, & perfe&um, z;7. n. 11

n

Q. aC ndul:cri»uq.ycmm

u

bilis, /5/dem n. 12 9. folvitur, & oftenditur, quando babea«

Q1

tur, vcl non habestur coatritio perfecta, 2524e5 n. 130. Re&

IV. Adulterium folum cum alio marrimenio Eoutri&o;i&i)a

t

B. 111, Quo

]^

ferantur, & examinantur quedam communes formulz do«

FT PSTA

uo jurc fitiaductum hoci:äpedimcncum ?490.

lendí. £. 084. £ n.151.

*

o

€outriti

0 vel paenitentia aliqua 1

5 oimai lepe neceffaria eft pece

Cultu.

L

id

Cultüs di?parïm impedi

mentum matrimoniom Ldirim/ens,.

f

€atoti mortali, £. 2.8 & 4 h- 125« poffet tamen Deus abfoluté

49L B I1j. utde nullum e(E matr

"

fine omni pceairentia, vcl atu alic. f. 286. n. 237. pecca-

imoaium fidelis cum iafiy

(

toti du non peccanti,feu ad peccatum nom affecto,fua

deli, feu non baptizate. i2j4. n,

I16.

l):

EcCg

- Valida autem fünt matrimonia Catholi

corum cum hærcficis

cata pratis remittete, 2227e72 B. 13

,. tegulatiter 7277. m,

ul

Wontritze necelJarza necz[fet ate oncdiz: £, 286,

"

II7. illicita tamen mortaliter per (e lo«

T

Inlege veteri fediper neceffatia erat conttitio perfe&ta 7Z

ideä

quendo, 274, n, i

L

& ptorsüsimpia cum pacto relinquea,

"

fide ha'retiea, 75/4. n, 120,

0.239. in lepeautem nova fufficir atritio cum $acramente

di pattem prolium in

-

if

4

Baptifmi,velP oenitenrisc 2274em t 40 non tamen atttitio cum

Deleitatio,

p

sliis Sacramentis per Ícloquendo. Z27zere 4nB. I4T.

* .Q&&itiä morofa..

£ 610.n.

66s. ex alpetu mrpïm.

W

Contritio perfe&ta etiam cxtra Sacramentum juftificativa, non

4 621, 4 n, 670v ex ta&ibus

j

neceffarió debet effe formalis. £. 187. a- 143. (ed (ufficie

B,674.

.

» oículis , amplexibus, 'z'bz'af.-

ww

virtualis,amor Dci fuper omnia. 2527e n-14 4- five peccatot

Delectatio Pexerezg, &

fenibilirquid?. . 623. n. 682. Vencs

&t immemer,five memor füorum peccatorum./2/4em n.145.

tea voluntarié hab

ita fem

per eft peccatum mottale ;424. n.

femor tamen in cxtremis conftitatustencetur infu

68 5. Senfibzlis tantümy

pet elicete

pet fe folum veniale, f. 624 m.686,

I)

contritienem formalem. f. 238.0-147.

per accideastamen (z

piffime mortale. ;2/7. n, 687.. Imà

j

Ftritio seceffarin necefftate pracepti. £. 9&- Datut pracee

. femper mortale circa

prum divisum Z/z7ezz v -1C j. partim natutale.2277. 4 n.-166.

ibjd. n, 688,

obje&tum per feturpe & obfcægum.

J attiua pofitivum. z22Zeya n.r68.(peGtansad vittutem . pocnis

n rc veberea deliberaré & dire&e

intenca do'n datar patvitas

tentiz [ 295. 2 n.169. ebligans ia defe&u Sacramenti o-

materize. 2224 n,

690: bene vcró in re vencrca iadire&é tan«

fonem pceccatorem mortalem ad coniitionem perfe&tam,

tüm voluntaria.

ii

"À

£ 625.n,691 Refolvuntur cafus vatii. 224

j

abidémn. 171. etiam in articule mortis cos;qui habent amos

l"ll- 692-

4fa & qualc peccatum ofcular

i, tangere pucros$

1em Dci faper omnia. 7/7Zer. n- y71. Non tamen, qui uf

€x amorc tenerz infanrilis zratis, j/77. n,

Sacraaientl cum atuirionejuftificantur. /274ezn. 772. unde

tcr fimul balneantes &c. zb

693, afpcétus ine

d. sfpectus'& tactusinter cho»

Ia

tiam in articulo mertis attricio cum Sacramento Baprifmi,

teas. f. 626. . 694

» cantare , lepere, dicere turpia, ;4/4. a.

qllm j

vel Poeniteatiz eft (ufficiens £. 204. n- 174. ubi tamen o«

69;,

Mittere litteras amatorias, j

lia cocuntia &c.72;7. n. & 7.

?. n,696.afpicere amimae

runimodis confulenda contritio. 224 n. 17$. ad quam

certó obligatur in ta(i articulo conflitetus in eortali extra

Diftillatio & commorio libidinofa, f. 618,4n

Sacrameatum z/zZem n,76. ROU tamcn aate pet fe loquene

658. & fon lig

bidiiefg. qualia peccata? //4. 2 n. 660

:

&0. 227 n.177 - ec ftatim poft motale commitlum.f. 2 9f»

Diaconatius,

:;,Iyïg' *

ti- 779- folvuntur obje&tiones. 2277« Z n. 18 0. praticé ta-

Diaconacis

xocn longé probabilius eft, etiam abte periculum mortis

quid ut cremonia vel Sacrámentum ? £,5 j.m.13f.

Qua & quotuplex ejus matetia //74. qu effeorialis 2 42;d.

5, 139 88 ugum, vel duosim

(

guïmdoquf: parie *obliga:cf f 297. lf 182. optimé oftcndig

Ooo9 2

»

pritmat chargteres 3;'5»4.249.

N

e

i d

dudex. Rerem notabi/äm'ik boc Tfomo contentaruna.

Sacramenti ?. Z£Z. m« 14t.

Egchari(ïiæ effe&us fecundarii fuar quatuor. f, 186 n.2t6,

Qvid ut gra?

us & ses

Scil. fpititualiter reficere. 25d. n- 117 àmortalibus prefer-

Diaconus,&

Subdiscenus mini

Ílzantes in mozrali c;uqlitc; pe;-

cent, . 76. n. 142-

fare. £ 187. n. 218. venialia Ze/ere quod culpam. z/d. n..

".Dalm".

z

219. uzzre cum Chrifto & fidclibus, 2077. z n. 190.

Euchariftiz con

*

Dolor, vide Coztritz2.

P

J n. 302*

ficiendz & 'df[ tgi(büendä)t(ingücr qms 2f aoqä

De dolore venialiuai; qui

$ qualis;& quándo neceffarió h;bcu-

dus £jb 15-6.4'5.94.

Examen.

/Dolor eontritionis perfect

z debet eífe fuhamqs aïaptaia;iüä feu

Examen in pectitente qualc requiraiur ,

& fqmciak ? £.339.8

,

z flimativé. f. 277, 4.n. TO4. non ramen Íntenfivé, £. 178.

23, 363. vide V, Integritas.

j

feffarius temeatur exa

- À R. 107. hec requiritur ceíta cjus intenfio. 7574. n

Y

; 1:.39,.» nia

Quondo,quz, & qualiter con

nfx'inarc pq:-

nüs, ut fit fenfibilis. Z27Z. n. t 10,

niteatem ? £. 459.8. 789.

a

"

N

SDolor perfe&tus, vide V, Contritzo.

Quale illud exarnen effc debeat ?

£ 440.):.(792.' '

ffarió dcimt aliquo rooe.

Qualiter examinandus, qui fe noh accufat de peccato confe

fa.

Dolor quando cliciendus. £. ;10. nece

€.

ffiopem ncto? f. 444.n, 820«

do jungi confeffioni. 2272. n.28*, non quidem phyfice 54.

4io jam fut&jchtfa confi

i.

p, 282. ícd moraliter. ///7. n, 284. utiliffimé premitrirur

Filius-

confeflioni, 321, n 286. non tamenm ire immediaté , utad-

[ iliifamilias valide contrahunc mattimonium.f, fOT. n.201;

huca&u duret tempore confeífionis, ;274. n. 287. debet tae

& fponfolia infciis,vel invitis parentibus. 7277.7 n.202.pc

c-.

men neceffarió alique modo virtualiter ad confeffionem efe

cantcamen communiter. f. y02. n. 004. etiam 'gtavi'tc'r/ Á

fe xelatus. £, ;13, n. 288. ( eftÓ id negent alii /2/4. n. 389

?

1./

cum iridignis fic conrrahant. 75/Z. n. 206;

& non revocatus, z27Z. G0, .

filiusan, & quando teneatut crederc matri afferenti ,

Àn dolot novus cliciendus fiufi h

eri dolui, & Bodic novudi o£«

cile (pirirum ? f, $86 2m 444«

þiþ*fum

' Feresa.,

x

T

- cutrát peccatum- F, ?23, B. 29t.

gPolor non neceffarió przrnitzitur cenfeflioni ,

ft-d c!tï'lïm pofþ

ïo;ma eonfecrariopis pa

miseft! Hoceff enims Córpui meum. h

. poni poteft. 2z4. 4 n.2.92. modó.ad eam referarut,cámque

177.n. I8r, Ubily m non cft áe effentis, 2574.

informet. f.224. n. 396. neceflarió tamen habendus eít aüe

Torma cflentíalis cosfecratiois vini eft : Hic e/f Calrx Sangafe

té terminum abfolutionis, 7/72. n. 297

(É datam ab(olutionera

mis mci. ibid. n« 181. veliqua nom funt de effentia, £. 178. 4

Wolot sn fit repetendus, fi Poenitens po

p. 185. fed folüm de przcepto. ;)id. 65 /eyq.. Quid fignifia

afferat nova péccata 2bid. i« p98s ca[us*'vagii. iäi;!. 8. 299*

ecnt pacticulz. Hic, Hos f 170 àn. 186. Quid ly Eff./4.

Épifcopates.

t I89. & Eninm ibi4. . 1390: E

4

x'quidfgï'q:gm meum,Sq;:gui-

Pifcopatus eft vetus Ordo à Saccrdotio aliqualiter, £ 4 ; tj

yis meus.f. Y80. 7 n. 19t.

E

9.non fimpliciter & adequaté diftinctus, ibid. n.1o: prae

Fotma feu veiba confecrationis pr

oferenda recitatzté. sbid. 4

n. 194, & ffgnificatibo. F. 38 1, n, 196. ac practivé. i&'id.?

. flantior Presbiteratu. i9;4. n, 11, imó foprerusin Ecclefia

"Qci z5jd. « I2s

£

B. 197-

4

7

Formz mutatio

labftantialio, accidentalis, /17. 4 v. 190:

Errof.

Sitor privatus non ebftat intentioni genctali faciendi id , quod

Forma confecrationis realem Cotporis & Sanguinis Chrifti praes

- fentiam in ultimo prolationis inftenti e&icit f, 18242 n.204,

$

facit Ecclefia. £. 13, n- 127,

monio folim, non ià aliis Sacra-

non ph

H

ficé, fed motaliter; 7074; n. 205. & praccisé

Brior circa perfonam in Marti

Mficativa, non ut formaliter vera; f. 132. 5.206.

ut ?jg?i-

mentis obítat valori Sactamenti. £. 24. Z n. 124«

Refolvitür dubium an validé ordinetur regularis; v&t illegitia

Fotma Sacramentorume f. 12 cjus inutatio, f. 14,

r

fe;g.yiag'

qu$.contra inrei

d-

Materias

?

ütionenm Epifcogi ordipantis accedens 2

Toimz , aut ver

t^uwm & Iyllabäm;n interraptio cig:o&ïci:t

ibid.w,136 ^

$acramcáto, q. eben ? 1. Zn, 9 -

C

Errer circa per

fonam jare naturz irtitat matrimonium.

E 46:*

TC fu;;ci' éandem

n. 4. hon tamen circa qualitates petfonz. f. 46 ;.n.5- nifi tae

Yormam in Sacra :entisquando liceat repete

lisqualitas it per fc intenta a&usvel virtute. 75/7. n-6. aut rii

inateriam 2f,.o. 4 n. 96, peccanc temeré & paffim repeteaie

tes formam Confectationis, Ábfolutionis &c.z5id, n

fi ertor circa qualitatem redundetin ip(am perfonam f; 464*

Feornicatio,

:

:

. 99-

4 n. 7, quando fic cenfeatur redundare? /277. m«

Á

&

Euchari]Hia.

Fornicatio f&mplex quid ? £. 594, 5. 568.€

Lpeccaum mortale

ibid. n. $69. ex natura fua intrinfecé.//72, m. 570 indifpena —

guchariflia quid nominis ? f. 1 57.n.02-quid rchi/72.n.63. Ut

g

fabiliter. 2272. n. j71. excufabiliter taraet pet i

fignum gratiz fubfiftentis confiltit in folis fpccicbus confe-

" invincibilern. 272. n. $7*«

gnpixprinm

eratis, ibid. n. 94« Ut veró lighum cflicax gratiz fanctifi-

eantis cfTentialiteríacludit fimul fpecics; & &orpusac Sangui»

Specialia ex parte ipfius a&tüs exp

ïiäändi ia conteffioxe. f. 9j*

pem Chiifti; /57. n. 9- Forma confecrationis non cít de

n, $73 ut i nop fetvatur debitus modus , vel fitus. 2572. n«

/574. $i copula folüm Inchoata, noncamen abloluta jhcté -

effentia' bujus Sacramenti. 72/2. n. g6. /e4. & nullotenus

fumptio. f. 158. n. 97-

poteft, & acbet abrampi etiam cum effufione feminis extra -

Suchariflia cft verum Sacramen

tum. ifia?. n; 98-- & utcom-

! vas, z5zd, n, 5?

Totnicstio cur in

gdch eft fpcþini& feccatüm contrà Rcligioe

b

plectens utramque fpeciem unum us tare integritatis. 777.

nem, 227d, i. $27«

*

l

n. 90« feorfim tamen due numero. 7274. n. 100. conficirue

Fornicatio ex patte vi

]

vi confectationis per teslem converfionem Panis & Vini in

ti a& fit gtavius & ,rpc;;.;e 'peceueüxiïi;"

€oipus & Sanguinem Chrifti. f. 159: n. 1o2.. Facta con-

ibidy& n.478,.

j

fectatione manent fpacies feu accidentia miraculósé finc fab-

-Specialia ex patte v

itginis, an prima vice péccans couimircic

[

fpeciales malitias, vel innocentias. f. ;96, n. $8 1. & qualie

ic&to. 71;4. n. 103. pelfüntque pati ab agente naturali.7£. n,

lg

104 Exiftit fub iis totus Chriftus cum totà divinitate, & hu«

. ter deinde peccet amiífam virginitatem futuro marito «

| fanitate, f, 160. n. 10 6; cum quantitate & qualitate, & o

: lans. 2/;4. n. $82,

mnibus aliisaccideritibus ab(clutis. 7277. n. 107.

E

4n, & quando Virgo ve

1quavis fáxmina pto fu. corporis li?

Quomode tetus fit fub utraque fpecie ; vi verborum , & pet

cité po(fit recipete mersedem ? £ 597. m &83.Quid i virgo

ficté promittens hunc uíum;

concomirá&tiam. 75;4. 4 . 108. & quomodototu:s (ub pare

3bid. n. 5844

pretium vel muncra fc/cipiat* .

tibus fpecierum. £. i61. 2 11..40, & quid Chriftusagee

:;

te vel pati poffirin Buchariftia? £. 162.Zn. y14. Quamdiu

Fornicatot vel deflotator vi

Qgïaiä eum pfomidïohe mattimo«

manet Íub fpeciebue? 25/2. Zn. 119 Quid fentiendum de

nii , (eu vetà, f. 6oo. n. $98 feu fi&tà; renerur eam ducerei

4i

ibid, n, 599. nifi accedat alia jufta caufa excufans, f. Gore

n. 124

fpecierum confecratarum mutationibus miraculofis f.163. 4

n. 6o0, tenetut ctiam non obftante voto caftitatis //77. n«

Éuchariftiz e

ffe&us pxincipglis cít aupmentum etatiz. f. 195«

601, Qu£ fint cauíz excufatites , u

«

tnon tencltlf: ducete äcj

.p.267. An

&jer gratia confe

tatur füb "uttáque. fpecie;

floratami. /274, t 601.

-

. quàm fub üra tantüm ? ;5/2,4

n«a

Frutlan

?

j

!

98, Qïï—äufio &i quáma

"

gfiu «onícratat 7,f, /85, 4 n. 2105

-

Fructus, va'—þ: Sactificii quid? f. 92. 1.1. d & qu

24

"

4

r

X

:

!3

»

ludex. Remni natdäi/jum-

in bóc .&(omia eontentarg,

j

ibidean9.823; Quid valor & fru&usex opete operato,& ex

n 90, B. 16. . Cui c;bligntioni, duo'vel tres non fatisfaciunt

. * opgre operánrís? 75i4e7 n. 124: quid opusoperatum, opus

h

?bidem w 17, unde fi nonadfintfaltem quztuor, à habendo

operantis ? f, 789. n. 22 . Qualiter remittat poenas purgato»

4

(

Choro excufstur Communitas, /277e7 8« 28.

rii zPzdem 2 a. 226. -

Qualiter peccet culpabiliter à Choro

Y

Fructus meritorius , Satisfactorius, & impetr

atorius. ;'äidem;z'

lens?. Zbzdeg n, 19.

i

'ab('c,ns,;"vcl;in Choro fi«

n.228..

3

An Religiofus C'ericus nondum Majoribus

Fructus generalis , fpecialis, fpecisliffimus, & m

!

inizi;tnls',fiæäar Lai./

iniüeriali;. &

cus, oblieeturad Horas? f. 97. n. 20.

193.20.246.

Ad Horascitulo Bezeffcz quimam obligentur?25/dem

i.æ'?-Bo.&

Trué&tus fcu portio Gezeralis qualis? 2022em 0. 247. cuiobve-

titulo non obligantur, T. H abentes folüm titulum benefi-

niat? f. 194. n. 249 an pro libitu applicati poffit ? ;277ez»

& quantus fit ?. Z27Zez n. 24Q, Fructus feu portio /peczalis

cii, aut etíam poffeffionem, ita tamen litigiofam, ut intetim.

fru&us non petcipiant. /4zZe 4 n. 21. 1. Nomhpercipien*

; quibus obveniat, & applicari poffit, 7/77ez; Z n. 25e,

tes fructus beneficii, Z44e n. 24.. 4a habentes bencficium

Tiuctus feu portio /peczelLffema

qualis,öf an aliis applicari pof-

tenue obligentur rationcillins ad Floras. f. 92.2n.926. .

^ fit? . t9$ n.255.

Antitülo beneficli ad Horas obli

Fruétus Minzferialis quis & quibus obveniat 7 25;derz n.2 56.

" fionatii ? z£Zens n, 19.

gcnm"r Sacclla'ïni,Vica:ii,"PEväa

Fra&tus & valor Sacüficii non eft taatus,quantus Sacrificii cru-

-Beneficiatus culpabiliter Horas omittens obli

cis. f. 196. n. 1 7.

tionem, f. 3. n. j7,

g ad xcft;ixþ:

Tru&tus Sactifiii quibus prodeffe & upp'ïcari poffit? £. 1 99.

Qui ab hac obligatione excu

fetur? 22/deo n.gz..ran etiam raró

- pro quibus fatisfa&torius? f. 200 Zn. 267. pro quibusim-

petratorius ? ;5iem n.271. an & qualiter pro Beatisf£.2or.

vel parüm omittens ? ///7e7 2 n. 34. pteefertim an extufen.

tur à reftitutienc aliter occupati fpeciatim Parochi ? 2267 2

4n.272, pro Infidelibus.z£zZem n.27 4.pro Catechumenis?

n-36. Quastnmie(lituendum ? f. 94- D. 27. ptzíertim à

ibidem n. 27 s. pro excommunicatis ? £. 29242 n. 276.

Patochis. 5;2e» n, 38,

Fru&us Sacrificii an,qualiter &

.tutio? £. 94. 2 n-.4Q.-

Qualitér: & cui faciendá hac r?fü-

quandoà celelebrante licité dis

vidi'g'dlïïnt ? £.207.4n, 291.

Horz Canonicz recitandz funt defor & //u47052. f. 9f-8:41,.

Gratia.,

— Explicantur hi tetmini Deforé & Studiose: ibidém. Et

jn'de

Ratia Igcueuiim quid

quid & quotuplex devotio 2 z/27ez n. 43

» & quotuplex ? Ff,' A n 24-

Gratia habitualis quid, & quotuplex. z5ez: n, ?7. actuas

Ad Horas recitandas requiritur intent'o aliqua formalis colens

lis quid & quotuplex ? /iderz n. 40. Qualisgratia copfera-

di Deum, f. 97.9. zo. ita ut non füfficiat nuda exteraiá Ver-.

"]

'tur per Sacramentum N.L. /derz z n,42. & qualiter cam

borum pronuntiatio, zbidemu. gr. Objiciuntur, z2zZezz n«

caufent, moraliter, an pbyfice? f. 7, Z n. 4$. conferántneo-

52, & lelvunturfundamena contraria, f. 98. n. 27.

mnia zqualem, vel inzqualem ? f.3,4 n. 49

M

44d Horas non (ufficit intentio orandi gereral;ffrd. 2bidem a

i

'Gratiz augmentum effe&us principalis Euchariftiz. f. y $3.u.

$5« nec támen requiriturintentio orandi /Peczzliter. f.9 9.

,207. probabiliter major gratia conferter füb utraque fpecie

$6.fed requinitur,& fafficit intentio orandi geberaliter, 7522,

,communicanti , quàm 'fub nna tantüm, z227ezz n. 208,

5. j7, Qualiter proferenda fint verba Breviarii; formaliter &

i

fignificativé, vel materialiter tantüm ? . z/4ez. n; «q

j

L

fententia tamcn negativa probabilior. f, 184. 4 n. '209. Si

j

autem difpofitio fit inzqualis, majot erit gratia in meliüs

Neon cít neceflaria intentio explicita & actualis (emper. 42zesf

LI'I

difpofito , fivc utrámque, five unam tantum fpeciem fua

n. 49. minüs actualis femper durans. f. £o0. n. 60. fed fuf«

tnat Zbdem 4 n.210.an conferacur major;fi quis plures Ho-

ficit virtualis ipfius finis;,non pricepti neccffarió, z274ep: n.

]

ftiss füumat? ;jzZe» n.211.

61. undc recitans, v.g, Matutinum ex dcvotione,vel Chati«

xuamdiu. £, 185.2 n. 112,

Quando confcrafur gmia &

tate cum infirmo & c. non intendenstunc fatisfacere, tamen

W

X

Hermophroditus.

fatisfacit. //2em n.92.H orz Canonicz pto quibus & qua«

i:'miophroditi

litet debeant offerritam in,quàm exra Chorum?/7Z. n.6 3.

E

V,X/

H

D;ölo

an & quando fint capaces Ordinis? f.56.

ln Horis dicendis fub mortali requiritur attentio extetna &

ctiam interna faltem fuperficialis. £. 102:n.68, u&de mortas

u

Honceftas publica quid ? £ 475.n. 4. quoufque dirimat ma.

trimonium ? 7574err, oritut ex fponfalibus validis./74em.n,

litet peccat exerceps intertecitandum actiones cum attentio«

nc interas incompoffibiles. 72/7em 4 n. 6 9. Secus fiexerceat

55. intet (ponfum & confanpuiness fpon(z, ac viciffim, in

aGioncs folàm leviter diftrahentes. f 105, n.70. Sententia

]

gradu ptimo,& non ultrs, z4erz p. 56- eftquc impedimene

tum

nullam requirens fb mortali attentioncm internam ; tum

IW

perpetuum,nec ceffat per mortem fponfz, £.476

.Po;7-

Fi]

Refo

lyupcar varii cafus.zAidern n. «8. Oticut eti

am ex máattia

fuis fandamentis. ///Zem 4 n. 71. Sed facilà folvuntur,f, ro4.

monio rato tantüm, nondum coníummato uf.

4 ,74. ldeóquelongé probabilius cft (ab morrali requiri

q

ue ad quar-

attentionem intcrnam, f. 105. Z n.76, Saltem fuperficialem

[1

tum gradum inclufive, f. 477.0. f Q.etiam ex

tali matrimo-

cum intentione colendi & orandi Deum. f, 106. n. 8C. nom

hio invalido. ;274cz n,60. Secus,fi fit invalid:

um ex defectu

n

ipfius confen

ergo neceffaria eft litteralis, vel fpiritualis. 222eyzn,

81.qux

jl

süs. Z2idemn, 6 I.Rcfolvqnx'ur duo dFlbil.ibids

tamen eft optíma & confultiffima,z/77ezz n 83,

Attentio illa

;:fn-. Ó

debert faltem virtualiter continuari f.10

Hore.,

vatia. ;5iem 4 n. 8s.

5

7:n,84. Rcfglvuntux

o

Horz Canonice quid ?f. 26. n. 2. Preceptum dicendi Ho-

135 (ub mortali tribus titulis obli

Horas diftta&é recitans,an teneatur aliquid reftituere ? £. Yo8,

i

gare poteft ; titulo Ordinis:

^n, 88. & an aliquid; & quantum repetere ? j/Zem 4 n. $9.

Beneficii : &5 Religionis. £, 87,

n. 2,

Horas omnes culpabiliter ofnittens probabiliüs unum tantum

"fdHoras titule Or4zzzs . Jacri obli

gantur omses in Majoribus

«peccatum mortale committit.f. 109 n. 92.

s

conftituti, 2527e n, 4. IdQue lub mortali,/z4er;

n.$.à die

Qu cenfeatar pars notabilis fufficiens ad mortale 2 z2;4ez» m.

d

: & hora fufcepti Subdiaconatüs, f, 88, n. 6.

Vsde mertaliter peccat fuíci

93 quz nonnotibilis? ;/4e5. Ad culpam periode cft,five

j

picns fubdtaconatum ignarus lea

t

parsnotabilis in eadem Hora omittatur,vel in divetfis. 7274.

gendilatiné. 75205 4 n, 7.

n.94. Omittens partem notabilem non tenctur altero die

Ab hactamen obligatione eximunrur, I

.Qigx difpcnfäiomg

fupple

r

j

duxerunt uxore

m,Z^dem n.8, 1.Damnati ad ttitemes,Ca-

e Z)idem n, g6.. Quid.de d'ubliüntc, ah omifcrit alie

quid;nec ne ? Z54em n. 97.

g[[fll

ptivi apud infideles (crvientes. 2222 0, 9. 111. Degradati

4fn occupatus circa alia ad Chorum

fpectantia,teneacur rqct'o-?

Y

' noriftz rárionc Or

C non tamen excommunicati, fufpenfi ) 25/4ez n, 1o. Mie

te ? - bidemn.

O.

Ti

dinis ad Heras non obligántur.7572.n.11,

Quae folo organo , vel alio inftrumento mufico petfonaat , ab

du

4ld Horas tituloReZg.

jonis profe['e obligantut omncsR eligiofi,

:

n

;,& Moniales profe

ífi Rceligionem Choro adílri&am. £, 89,

Quàm diftin&é debeant omnia

aliis fübmifse dici debenr, f.. 117. . 99.

D. 12, etiam privatim extra Chorum füb mortali. 2277e7; n.

pronuntiári ; & qual

iter in Boc

i^

uiex Re;

defectuofi peecent ?

Zbidem An. 100, -

T

13. Sccus probabiliter cít de iis, q

gula vel voto fpe-

Qualite: poffit, & d:beat dici Officium cum fo;:io.

vel fociitq

€ialc praeceprum nop habent. z24e;z 4 n. 14.

£ 112, h. f04.

Obligatio fub mortali perfolvendi Horas in Choro principaz

Recitans cum focio,vel Choro fu

litcr iacumbit. Communitati ; &-cx giïicio Supetioribus

tc ad illum, 2224ez n. 106;

b mortali obligatur ntceadge

lllüïjä?

Y

Pppp

8j

r

N

-

as .

ludex Rerum uctaliliuin in boc dou c/amentd;.-;)m.,/

alter aon attendat,te $oa audiar, nec o»

-I&xpcdimentüm 4- Raptus.k. 468. 4 8:16, vide Raphu —

Si sütem te sttendeate,

tandiinteuttonem habear &

c.tu adhuc fatisfacts,2522.n-107.

Impedimentum 4: C/2z

á

Qualiter Caponici Cathedrales, ac etiam alii iafctiores'Cano«

deftinitas.

dcffz'rnim.v'. £, 469 d.:n,y,. 32: ?idc,C(alie

zici beneficiati &c. in Choro fe habere debeanr, an fatisfaz

Impcdimentüm 6 Poru.

" /älmm;; f 471; 4n.39, vide Potmn:

ciant pudà affifteatiá, vcl (olum faboifsé orando ? £. 115,

Ampedimentum 7. Orde Sacer. £. 471. d 0:44. vide Ordo.

. 708. an, fi voluptarié diftracti confsbulaando ad alteram

Impedimentudi 8, Lzgamez. £, 473:4 0. 49 vide Ligamen- '

artem non attendant pecceac, & teocaotur Fepereres amit-

Impediimentum

9- Publica boneflas, £, 475« 4 n,"s4.'ïifi/c Ho-

tant diftributienes &c. z5zde»s n. 1091

geff as publica.

X

Recitans (olusquam alta voce üti debear 2024eyi 0: "6

Impedimentum i. Coz/apguznità

An & quantam válcat 'tivilegiüm à Leoae X. datum FF.

fanguinitas:

P

s £ artdn,6gc lG-

Minotibus perfoleendi Eloras meotaliter Z227em n. u

Ímpedimentum i1. 7

'f;nitdf. f, 434.;& n $, vidt A,ä'äim:.

Quali utendum Dieviatio;ad adhucantiquo uti liceat ? É g

Ympedirnentum i 2, Cogzatzo. F. 485. 4 n, 8y. vide Cognatzo..

n.272.

?

Impediihentum 22 C'zzez. f. 4864 n. g9. vide Crzozen. t

An adítrictus Breviatio Romabo v.

g./fui'sf;ci.atr dicenido Of.

Impedimentum 14. Cultzs d5

ficium peculiaris Ecclefie , vcl Ordinis v. g. Benedictint,

Cultis difparitas.

í

ifparitas. f, 49t: a*/ þ. ug.vxdc

"

; Dominicani &c. & an ad id teneatur.finon habeat Romae

Impedimenturn i z. Irpoteztza- F

;

4 97":. 4 , 1Qt.

num ? /&iZem. n. i1j. & econtra,an €lericus vel Religiofus

impedimenra irpedientia tantüm funt fofuzs..

£. 497. 4 m

adftrictus Breviario

134. lnterdictum. f. 498. n. 14 j. Feriz. jbidem n. 144. &

£, 115 n. 114.

"

pmg;io fai O:dims,yquïït uti Romago"?

Sponfalia; 2/27ez2 à, 145. Ctimens Z57dem

:

n.i 46. qüi;i;e!

Àn.& qualiter liceat al

1quld ädäckc Officio Cationico ? xbzd

impcdiant mattimonium ? iZiem.

3

B. I$

j

depotentid,

*

Qualiter peccet

fine cäu(li íntitarís Ofïxciun*i iá aliud &qüale.

rmporentia cóeuridi. £.491.22. 122. quando cenfeatur adeffe

£.116.2 n. 116:aut Offiéium longius ii brevius altctius diei;

& undeoriatur? f. 493. n. 123. fi perpetua fit & incutabilis

]

vcl temporis. f.277; : 429.

"

licité; ac antecedens. z5Zemi n. 124« dirtimit matrimonium

Qb quas caufasliccár Olficium fi

cimurátein aliud vel aliis fe

cont£abendurti raatitm. f. 494 n. £2

accommodate ii dicendis H oris? Z/zZezz n. 121.

$; Quid iq Quoig an (1:

l

. perpetus, necne? . zbidzm n. 126;

Éoumctantur; & xcfohïugu caías vatii potaþilcs; £ £18, 4 B

L

loporentia fupervcnieos non diffolvit triatrimon

iani Atl

I2f

contractum. z£zderz ni127.

|

An & quan

do iïccui Horas irenipotieie, dicendó v. g. Hotas

Nullaimpotentiatemporalis tancümi;etiam antécedens dirimit

minores ante Maturinüm ? £. 720. 4 n. r21s

matrimonitm. 4954 n. 128. Cafüs. z5iuero 8 129-

An,quz, & quando fit licita,vel peccamimofa intertuptio i

lmpotenti& acéatisjute narurz dirimiit folüm inter conrrahens

recitaadis Horis Cenotiicis ? 25zdera n« 138;

xes ante füfficicntem ufum rarioris: z274ezi n, 120. jüre veró

Sinz omnicauía Horam ceptam intetrümpsre eriam motabiliz

ecclefiaftico ditimitinter impuberesmafculum icil. ànté 145

terper mulras horas;per fe folum veniale eft, f.z2z, Z n. 236.

& fzmellara abic 72. annum imfict

cunrcaufa racienabilt, omniaó nullum, Z24e a. 1 37:

um, ibidem gg;'.*nilï

"

malitia fuppleat étatem. z5iZem &. p32.

l

Quo resipore debeat aut poffit dici vel incipi Officium Canos

ÁAmpotentia fexus miti,feu matrimonia liétmaplhroditorum. f«

nicum ; v.

g.qua hom: ptidie poffit dici Muqtinum 9 £r21.

untur quatuor Cafüs, 257

(b . 439s

/ 496 4n: -[34. Pon

o-!rmfn. 1387

Dctenipóre

l

Ampudicitia;

fingularum Hetátimi, É ;13. 4 n. i;äa/

fiipudicitia cordii quiid & quale peccitum ? £. 6to, n. 662

An & quale peccatum Horas ariricipare,vel differre ultta ordia

u:pote I. Cogitauoncsimpurz . 75/4emu, 66$. 1. Delecta-

narium tempus. Z/zZem z n: 146:

1

uó loco dicendz fintHorz Can. ? f. 124: n. 748.

tio motofa. f. 9

20:0. 665. c'onfcräfus' impudiens. 5/zem n«

j

666.

Quo ficü & habiru recitandz fiat Horz ?- 2/22em 4 n. 24.9.

Impudicitia orzs;totpía loqui,captacé/legere. 2574er 4 8.556;7.

|

Cauíx éxcufantesa

N

b Horis dicendis, ibidem vide éaufa excu-

faniess

& audire, quando & quale peccatum ? /4Zez u« 669.

Iapudicitia 2/pe&o;: f, 621, n. €70: Afge&us turpiam poreft

? Ho eit!a

efle mortaliter illicitus I;ex objectos z07Ze»z. TT.cx intentione

H cflia, ejasimmutàtio,

deftructio

qualis,quotuplcx? £ t5r.

.. afpicientis. Zézdesi n.6 71,& lL. éx peticulo previlo.zózdera

4n. 74 - vide V. Msze

R

-

h. 072. his feclufis afpectus. eft folüm vmialc.iib:je':*'mu.

6

H

2

Oiejunium.

lapidi

t é(fe md!-.

Ejunium aaturalé in quG. confiftar ? £. 248. 8; 466.. Jejus

citia tä&f;s,ütöofcul à; am/þltfgäg &e. pofün

]

nium hocnon violat;deglitiens aliquid;quod nee cibus, ncc

taletiipliciter. 22240 n. 674. 1, Exiplo obje&to. £. 622. ,

675.M. Ex intentionc. zzZezi n. 6

potüs c(t,/57407 n.4677. aut quid pet modum falivas z524e»;

76. (&' lil Ex pericglo

D. 468: ( quid cenféarür per modum faliva fumi ? 22z4z7. )

animadvetío. ZLzdeza n. 677.

.

k

nec deglutiens reliquias minuta$ pridiang czüz dentibus

A

5, quando, & quale peccatumi tactus, o

chüla,amp!ciu's,l,'þa-

nefatis ? ibidemà n. 679. 1. Necéfttatis. zósdern . .681.

implicitas. 277ez n. 4 $. Aut fanguinem;vel hamorem cx

capite defluentem; f. 2 49. n: 470.

AUE eurzofitatis; vel lefztatis ?f6oj :.682. Ec1V Foluptas

jJejunium.natürsle incipit à media tio

Óe. ibidem. 471.$nà

t5 & deleiLationis gratià, iórdem 68

à

Fenerea & [nfihilis d ibidem À n. 684

;.ubl,g'uid (ïc!c:&atiö

primo,vel ultimo i&&u daodécima ? z2/4em;. an audito ptia

mo i&u quis cibum vel potum cx ore ejicere debeat,vitrum

dnce[lus.

f

velcraterem deponcre ? £/ 2 fÓ. ; 472. In dibio an aliquid

Ínceftusquid 7 f64..6

07.qüz ejasialitia

tilidon n 608-

anté,vel poft mediam noctem fumpferis; potctis przfümc-

Probabiliter omnes iaceftus five intef cobfanguintos ; five

l

1c, quód non. Z0/der n. 474.

"

affines, i& quocuaque gradu, vel]

T

inca;fünt :jusdc!'u".fpcci"cf.

Àb hoc jejunio naturali cxcuíat T. Nec.

[j

Axt;zs ii«tegrz" Sacrificis:

£.60o4.n: 699.

/ ii inccítu intcr confaüguibeos explicátidus eft

ptimüä & fe-

Cafus vatii.z&zdem n.476:13: Necefftas veberent?e dpfius Sa-

eramenti. Cafus varii, ubi quid agendum cum reliquiis poit

, eundus eradus, &zdez n.

! 610. ihiét n'!fincs pricbuss f-fos-*

hi

sblutionem ; vel Mi(fam in patena vel cotpoiali invxnnis- 7

n..631I.

?

1251 n.477. lll. Necefitas fumeudi Prakicz. Cyaoties id

ÍInccftas in cognatione

legali, & fpirituali eradus q&oti;þ!ä?

fumi poffit,vel debeat 1 dó/4em n. 478.YV . Neeceffetz as bitam«

ibidem n« 612, Quale peccatüin ? 26/Zem n. 613*

4i fiandalum.ibidein 9,«

Indiffolnbilitas,

439*

79..-€a(hs—nöm-öilcss f. 952- À n-

hi

iddiffolubilitas ;

Matrim.

K&; diffolubi

litas matrironiis £ fszif:*vvi;c"

Jmpedim?n?li»i.-

Impedimenta Matrimonii quz,

quot ? f, 469. n. 7«

/ntéifitar,

Impedimzutum z. Erjo;.,

Zbzdem vide Error,

)

)opedimentum 2,

Cozdito.f

Inteéritas cenfeffionis formalis a erislis, f.338.40.153, m

«464. 4 n, 9. vide Coxditio.

tctialis rion eft éffentialiter neccílacia, ramcn de pracceptote

:lfn pedimentum 3. V7s vcl Mer,

A5f q65. d n, 13 vidc Metos.

339 n: 357 .1efpcQtu ejusdem confeffuii & conkffionis;

-

h

gbidem

m

—

1

1

lodex Rmtki üätaöi/fum in -b*oic. ia'mo cottteittarsni,

disderi n. $58; confitenda fant *c;mnia mottalià in fpecie &

pumero ZZidejz à n. 36 6.poft diligens examen memoriz oc«

Irre; ular;w.

R

2

eurreatia, f.

ix'regu!ätitäs' äuid ?

f.f9 n.26.Q

uid ire

nl

gtiras EX d':li&ö;ï

239. :363: ía quo examine nou £equiricur dilis

& cx quibus dclictis oriatur ? 224652 4 a. 77.

£cütia famma,f.

340.8n,364.[ed (utficit mediocris./2/dem a.

Iteguláitas ex defeéta

$6s* quahdo lizc cehfcatur adeffe,vcl adfuifle,qua adhibità

*

quid; & ck quibus dcfc&ibgs üria:p'u i

É. 60.4 n.80,

uficit, efto quis putct foteplura occurfuta pet lobgius exa-

.?uri:di&ö.»

N

^

men. ZZidem a. 366. x deléctu autem vel bepligentid exae

3

?ints morcaliter c'uipabilj cvadic confcfïiovlfnvalida & nulla.

jarisdictio à Poarifiee Regulati approbato 'advéniens non li-

£, 344- t. 267.

"

miratur ad folam approbátitis Dioccefin, £. 41 2; h. 678.

Àb iategritate matetiali confeffio

Non poteft tameí talis Rcgulaiis ia lia Diceceli fine ejus-

hisexcu fa(./ï L Ipculpata obli:

$70 £.365.n 456 quz & qüalisignorantía excüfet ? j/idem

dem Epiícopi apptobatione & licéütia audire confefliones.

n-457. ll; Impotentia phyfica, us ia infitmio; füído, muto,

ibidém n. 679. léd dcbet prius i lepititné pr&fentati à fuo

in peticulo moiris &c; £,364.2 n.467.ca(us ambigui. //7ezi

Supetiore £. 413:8: 686;. Áh valide abfolvat contra vel fine

legitimo confeofu fui Süperiotis approbatus

n« 468. ILL. Imyporeztza moraLs. F. 46y.8. 467.ut damnum

ab fipifcopo,

proptiura ipfitis poenitentisiZ/7ez2 n: 4 68:2c damnum ipfiu$

207dem n.691«Non validéabfol vithguläris aliosR

giofos

Confcffatii corporale, vel fpiritnale. 22402 n. 469. aut alte-

fui vel altetius -Ordinis fine liceatià Sa

s

$

cä

s oxdl à

tius rertil v. g. Complicis Z4/dez n.470.(olatameb fama las

tisrelpe&tive. Z0/dem d. 683. -

periotis caj'q

f

fio complicis àpüd (olura confeífatium áon. excuíst; f.366.

risdictio Oidipatia-quid ? £. 4 $4. i. 686.

quoturm feu quis

n. 470.quándo ftil.adeft neceíTitas confiteadi,& alius Con«

-; bus compétatZ//dem 4 n.685.à quo habe

atüte

£ 4tg:bi6gt.

feflatius habeti aequit, Z/z4e;a n. 4^»;: Alid á&iimadverfiones

quinam i fübjitfantur tatione domitilii , vel

quafi domi-

€irca impoteatiad

cilii ? Z6emim.6 o5.aut privilepió ftárüs.

mo&alcm? alíásque cauías ;*:u(antcs; £

Zbidem ü;ö'g;gf Yel

.

366 A À. 473';

juris difpofitione. £, 476. Z n. 69y:

intenito,

Jutisdidtio delepata quida ZZ;4em n. 697: quis poflit eain de-

h;tc;nzio' tequifita ad Sacta

legare ? /Diderm n,698: de

à

menta conficieáda. f

r

ibiden n:699:

legati poteft dire&&k.'vcl iüdite&te;

Quid iatentio actualis egpie(ï'a,ïmpliciti? ibidemáw ioi

Intentio virtualis quid ?

Quibus & qnaliter fiat delegatio à

jure vel prébilegio? f. 417;

- quid ? £.:9 Zn. t69;

f 18. Z &. 10j. Intcbrïoþabftugliä

4n. 700, quibus & qualit

cr à Copfnetudzne. ibidenaàn;

704

latentio dite&a, & indirectá

, Quibüs & qualitet ab Zorze ? £: 418. 4 p

709

:* ditionata, zózZez n. 113;

. Pbidenn. 1ii. äbfolu;ä,& co'na.

Jutisdi&io certá qaid ?, £, 419.n. 7:5

Intcntio a&ualis od Sactamenta validé coaficienda . eft quis

Jurisdi&tio ex ettote támmüni ;; cüm

5 vyJan titufd»daior:ifö

!

Quid; & quaado cenfeatut adeffe ?

zbidemi . 214,

)

dem optima,non támen neceffaria.£ 20 2 n 114. fed (afücit

Jurisdi&io probabilis

virtualis. 2227655 8.116. cáqüc omninó nec;(fnia' eft.zbidem

- ficiat ? Ia deri Z n.

quid ? f. 426. n.713. an & quatido fuf-

li

n. 117,0ec fufficit habituali., (excepto matrimonio-) //Zeri

716.2b & quando fufficiatjutisdidtio dus

Y

Zn. 118, miaus fuff

3

bia.f. 491, n. 718.

urisdictio uuiveifali.

$ quid, & quibus

fi2t. Zm. 120.

ci*thirïirckptletanva feu indite&a tantám,

€onveniat ? f, 421- 4 . 751;

In articulo morris eam ha«

bet 6mais Sacérdos,

Íatentio validé con&ciendi Sacta

mentum debet eífe fä:r:;zalü,'

ad quoscuaque

cafus vel pa:nitentess

id eít

» iateatio fáciendi Sacramentum. £, 22. 4 n,

$29. Salo,

etiam fimplex, 7277 nii 723. fecüs;

fi tunc adfit Cosfe(Tas

tem implicita & 2quivaletitertalis, v«

iiusotdinatia; vel deleg

átà poteftate przditus, oppofitum

B 'aciesidi id, quod

tameti eft ctiatn probabil

e. £. 4350:ni 724

»61. |

v fecit Ectlefia. ibidem 4 n. 12f.

quà habitá fit $:ctameütim

Án; quando abfolutus ia art

non obftaate errore Ipectlarivo,veli

icilo mortis à cafüu refervato ; vei

Q ;

Jl

ticülari qüialicanque, f. 23. n, 727.

atcttioné contratia p'arïä'

éenftita à non liabenre poteftatem p

oftea convalc(cens dea

Refolvuntar cafus varii. 2224272.

: beat fe fiftere Süpetiori ?. ibidem b

725;

"g

larentio ad validé conficicadur. debet infüpet effe abíoluta

m

Ligamm.—

- fine canditione fufpentiva, 75/4eza n. 728, unde efto validé

í ïgimcü fesi visculu:

i

mattimónii éim conjuge adhuc vi«

& (zpélicité conferri poffit Sacramentám ub conditione

vénte dirimit matrimonium jüre naturali & divino curii

od

*

,,

t

* deptaíenti, vel praterito, z/zZezi n. 12 9.

quovis alio contraliendum, f. 473: 0. 49: . Unde neutct

n

Nunqirám ramcn (üb coriditiose de futuro, £.24. & /36. unde

conjux ad fecüridas nuptias tranfire peteflnifi habità na-

t

adhibens conditionem de futuro

titià motalite£ cettà de niorte altetius. 72275 n

:50. quanta

"Matrimonio) zdeza o. : jn

peccác moi:ali:crk(cx*'ccp to

Botitia teqQuiraturid foro externo. f

474. 5. $1. & qua fufs

ov

Inteatio qualitet debct effe detetmiaata ad cerradi materiam;

ficiatin foro initérno; zbideni a.

$2- cafus. Z/zZem n

?

r

vel períonam?/2/4e; 4 n. 1$2. Etrof circa perfonam inMae

Loczs:

"

7

trimogio foludh,non ia áliis 5

Locüs id celebrandum teqüii

ricul

z

40. 134«

]

actamenitis;obfítat hloris, [v

N

tu$ quis & qualis c(ï'c äcbc:'t.—

£

241L.in loco ptofano celeb:

are mottale eft.z27465; n.436.nis

,

p

Refolvitut dubiiri,ati validé otdi&erut, irtegularis, illcgitimus;

fi ekcüfet neceffitas. 2274

"

* ^. 427. Qualiter id permitteré

.fion admiffus ia examiné, fed fartive contta intentionem E«

poffint Epifcopiia domi

v il

.. pilcopi otdisantis accedens ? ;24em 4 n.136.

A:Martirzum;

bus fzcülarium .?iäz'dmz'a.- 438«

n

0i

)

À KAt

a

Qualis iatebtio requiratür 7 /u/Gipzezte Sacramerituni ? f. 16,

y

riim ad, qialite, & quando hotüinem juftificet ? [:

Ut adultus rationis cormpos validé fufcipiat Sactare&tum;

V 1 90:2 n:1$9:

ER

heceffarió debet effe a&tu j vel falter habitu pofitivé volens

feu habuiffe intebtionerm, 2746 4 n. 1 j 9: tefolvunrut ca-

AMareria & foviná,

il

Matetia & kf;or,n*ia'

iü Saciameoto quid &

- fusvatii. f. 27. 2 n, 122.

76;alia remiora;alia ptoxima.

qüotüpléx ? £ 12.4 q;

5j

Inteatio habitaalis , habita fcil. & nori revocata füfficitin fuc

abeodem Miniftto fimul; 7Z

2bzdemi D.7

9: debent applicari

ifyimx

fcipicate (excepto Mattimohio.) .18.2 n. 14 . Báque etiam

idéga n« 804

implicita habita fcil. i&alio volito tale Sactamentum invol-

Qualitec matetia & fotma debe

ati: effe fimul ;

tate in quiovis Saciamiento 7

l'äl'dfm n. 6I

feu qua fimuls

"

véute. /5ider 4 n, 140. R efolvüntut varia. £, 29: Z n, 15c:

Qu ceafeatut (imül

IH

Intentio leu voluntas genetalis étiam vivendi & motiendi mos«

tas motalis & füfficiens? £ 13. , gày

te Chriltiano Catholico fufficit ia articalo mortis ad (utci-

Qualiter pecceráion

procüraü

$ d'cþimp tnateriz & forma fi,

4

! piendum Euchatiftiam,Extremam Unctionem-ZL/Zor 4 n;

thultaterm ? 22465 à, 85

Matetiz & fotma rmutatio (abftantisli

/354. Nontamen ad teliqua Sactamenta, f 36. Z ü, 156.

, tum; non accideaialis, f./4. 4 9.

8 dnnullatSacraqxcue

Inténtio quosd Horas Can. alia marerialis; alia fotmalis, f.

95; . 4 4. a&tualis, vicualis, explicita; vel implicita, 22ezz

Quz cenfcatut mütatio füb(tantia'is "

qz accide

Qtliis.mätd-j

i l

h. 4j

tiz ? bzdepzm. 87. quz for

mze? 75/7/5 n 9g.

Matetiz vel formz müraiio c

afualis & iny

Quslis tatenci

o tequiratur ad dicendas Horas Can. 2/idepvie

. Peccato; non veró voluntaria, f;

oluntatià éxcufat à

: de Hora Can. .

4$«n. 8 j

T

drterditiam.

Matctiam vel fotaiam dubiam a

dbibens,

ii.,pofïït babeíe cere

i

tani, peccat mottaliret.

?Didem.u. Go

*

u^

!nfer:.;ï&um ä'nid? &

M:tcria. Ordinis,

W

qtqw:uplcx»?(fa 62.4 8: gl

vide Orde;

ejüisque contactus quzlis'nccdfaiids?l r 47:

PPP 3

Matetid

ÉÀ

Yudix, Rerum notabilium in boc ïom'o*contmï,ar?maþ

Materiä & forma Sg;jgrdOïi.l' duplex. £, 154.n. . certam inin-. — . & fï.'atin-; nullum eft,i conditio falfa.. s2 7. 4 ^.527.neceo

dividuo Chriftus non determinavit, fed:

"fpoftolis & eorum

ii poffant,donec conditio exiftere copno(catur.z.Z n.229.

Succefforibus determinandam reliquit, £ 156, a. 9.in primi-

. Mattimonium fub conditione de füturo honcfta & poffibili

tiva Ecclefia faic fola impofitio manuum.75/7em n. p 1 mo-

initum. f. j 28.u. 731. fufpenditur u(que ad conditionis,even-

dà porre&tio calicis cum vino;& Patenz cum hoftia.Z/;ep;

tum. Z5idem n. 332 qua pofità, ftatim peificiturfine novo

n. qz. vide V. Sarerdotiug,

confen(u. /ides n. 333, & fine nova affiftentia Parochiac

Materiz Sacetdoui conraétus qua

- teftium. f, & 29. n.234. Exceptio. Z4iZem n. 33 1.

lis rcquiracm;. f.rA4r. B. 17.

J Materia Euchariftiz eft panis & vinum- £; 164. n. 128.

Conditio de futuro turpis vel impoffibilisan , . & quando irri-

Materia neceífaria & 'fufficiens eft omnis & folus panis triti-

|ter matrimonium ? z/z7ez; 4 n. 3 ;6. irtitat conditioturpis

ceus & ufualis, f, 166. n- 125« confectus ex fanna'triticea

rcpugnans fübftantiz matrimonii f. 30.n. 341. cj üsque atie

& aqua paturali.f. 167.n. 14 2. igne toftus. Z2/4e a 14 5« &

plici bono, fidci, prolis, & Sacramenti, 2077. $42.-

fubftantialiter incotruptus. £, 168.7 n. 144. in Bcclefia la-

Matrimonium contractum cum pacto nunquam generandi an

tina azimus. //dez n.146. utpote convenientior fermenta-

valeat? £, $21j. n 343 valct contra&tum cum intentione

tó. zbidem 9. 147. in quo tamen tam Grzccus, quàm latinus

nunquam có utendi. 77Z. n. 242;

"Dc Matrimonio rato, ut Sactamentum eft,

füb morrali debet fervare ritum fuae ch!cfiæ.il:z'dem n148.

cjüsque .ll'c;lcminif

Quid fi fint extra? 169 n. 149.

tate; & indiffolubilitate. £, 5424 n. 245.

Matería altera hujus Sacramenti eft vi

numixdc' vite. ibidem d n,

Matrimonium &$acramentuma Chrifto inft

itutum, ibidimm.

1 1- (ubi qui excludantur à ratione vini:z2z7e5 2 n.g j2,) &

246. cum pmmimonc'gtg:iæ. £, 533:in Lege Nova inter fi-

quidem omne vinum vitis véré tale,& perfe potabile;cujus-

,. deles,Z0zdemn.348. Materia ejus funt corpora, & forma vers

cunque fpecici vel.coloris eft materia validz confecrationis.

'ba contrabentium.£533. Zn.

ibidem n. 15 j. ctiam muftum ex uvis maturis expreffum. f,

trahentes.. £. 575 4 n.354. —

230-Minifti f?nt ipfimet con-..

Anratio Sa»ramenti validé po

ffit fepareari à contra&u inrerfiz

170, B. 156, Quid de vine acido?7/4egm.r57.& condi-

to eromatibus, abfynthio &c. z574ez n.y $. ac congelato ?

deles pet intentionem cóntrahentium ? 2/2e7z n.

356. pecs

ibidem n. 15 9. vitio admifcenda eft aqua, £. 17 r. n. 160. de

cant mortalitcr fic facientes. £. 526, n. 757.

M.

;!

przcepto. zbidem n. 161, naturalis. z572e7 n. 161. modica.

Ad Matrimonii valorem rcquiritur affiftentta Parochi,& duos

£. 172. n- 163-ad. Altae in ipfo calice. z5z4ezs n,164. que

rum, veltrium teftium, £, $37, n. 358.. Qualis Parechus

convettitur in fanguinem roediate. 72/Zem n. 165.

rcquiratur ? 2524ez n. 3 59« &ut hic intelligatur ? z2iZem n.

Materia confecranda debet effe certa & determinata in indivie

60-quis proprius Parochus eflc intelligatur? ibidemnn. 261-

duo;& ex intentione confecrantis. £.773. 4 n.767. refolvun.

valida cft affiftentia, etfi Parochus fit interdiétus, fufpenfus;

tut varia, z5/de 4 n, 168.Materia confecranda qualiter dce

excommunicatus, ctiam hon toleratus, f, 538. n. 252.

beat effe prafcnsceafecranti. £.17 j.n. 77 . Refolvuptur vae

Quis alius de licentia Parochi poffit affiflere ? z222em Z n.362«

tia, ZDdem 4 0.17 4. validé confccrari poteft materia in quae

Quz licentia sd id fuficiat; an etiam tacita ; przfumpta ?

Zbidem n, 36 $.vel etiam per vim,vel metum extorta?f, 539

cunque quantitate fenfibili.£.776 n.777.ctiam minima pars,

ibidem n. 128.licite veró non nifiin quantitate conveniene

n. 366. Licentia Parocbi eriam neceffaria eft Confeflario

2

te fini,ufui,& reverentiz: Sacramenti. £, 777: 2 n. 179. -

pro copulando mortibundo ? z4dem n. 367.

Matetia Sacramenti paenitentiz quz, & quotuplex. f. 262. 4

Quales requirantur teftes ? 7527e7 n, 368. qui cen

feantur uïc-ï

nei & fufficientes? 20/7e/ 4 0,368.-

z

n. 21. qua rationc vcnialia fint materia fufliciens. f. 265.

P

quibus modisuniverfim temitrantur ? £ 2.64.2 n. 5 j.qualiter

Qualis requirarur Patochi & teftium prz

fentia? 540. n.373.-

pecceta jam femel rité confeífa fint mareria Sacramenti poc-

" pecefle non eft,ut adfint voluntarie. z5Zez n. 47 j.aut ad id

i

pitentiz ?. f. 267. Z n. 49, qua ratione peccara dubia fint

rogati, modo intelliganr, quid aparur ? 2577ezz 276.

materia Sacramenti poenitentiz ? f. 268. 4 n: j 4. qualiter

Mattimonio przmittenda funr tres denuntiationes, f, & 41. m,

Confeffarius prócedere debeat,fi poenitens afferat mera du-

477. €x ptzcepto tantüm. 7577em n. 378- con(cius alicujus

[

impcdimenti inter fponfos tenetur illud manifeftare fub more

bia: ? ibidem 4n- 56. Mateua figilli. £.449.

1

ES

Matrimonium,

tali per fe loquendo. zZ/dez 379, Qualiter, & cui intimana

dum ? ibdemn. 380. anetiam fponfus, vel fponía ceneans

L

Matrimonium quid ?. f. 46r. n. T. qüotuple; ä?äidc;n n.21-

tur manifeflare ? £, 542- n, j r. folvitur cafus, //idems n«

Matrimonii impedimebta quz & quot ? £. 46*. vide zzped;-

382.

L

mentum-

Matrimonii

ut Sacramenti effeQtus eft pratia fanGificans, /5;4-

Mattimonium dupliciter fami poteft,ut coztra£/us, & üt fin-

4 n, 393. & ttiplex bonum eflentiale matrimonii,fidei, pro-

j

culum. . s19..n- 288. Quid utroque modo ? z;dem u.289.

lis, & indiffolubilitatis. Z5zZezz n. 384-

:

Ad Mattimonium. ut cov/rzGu5 eft, requiritut 1. confenfus

Matrimosii indiffolubiliras, & diffolubilitas.

Y

;

E.;q4 t ]ürc de4

mutuus obligarionis. i224em n- 2 9o. Qualis fuff ciat ut vali-

x

vino,zLider d n. ;88. ac eriam narura.//Zem n, 580.faltera

dé ? £, 520-4 n-291. & qualis;ut licité contrabant? 574.4 8.

inchoativé,indi(folubile eftomne matrimoniuto ,egztzzum

1

295. VL Verus; ferius, Polisterius, ) liber. £. 531- n.299.

ratum , & confammatumn, £. s444n. 390. adeóque etiam

[

II ALfolütus , & proprzus contrahentium tantüm. zbzdezz

Metrimonia Fzreticorum aut indiflolubilia funt,auc nulla.

n

[

vp. 30c.quem hemo;z5;Zezz n. 30 . nifi Deus fupplere poteft-

"ibidem n- 391.

il

ibidem n, 302, nec requiritur confenfus parentum, vel alio-

Matrimonium infidelium,

etiam confummatum , folvifur:pct

rum f.522.2 n.3c j.1V .Exferzus per vctba,vel figma de prz-

unius converfi &"baptiz:ti aliud matrimonium contractuta-

fenti expreBlus.i27dem n:305.an necelarió per verba. i2i4ens

ibidem 4 n. 392.

[

n. ;06, & quibus vetbis,vel fignis. iaiZem n. 208. & quo or-

Matrimonium fidelium 72£27 tantüm folviturper proteffio-

Min

. dine,qua fimultate exprimi debeat ? f,

nem Rclipionis. £. 24 . 2 n. 306.ctiam poft multos annos,

tim inter abfentes. 25/2em 4 n- 317.

523.4 n.;cg-prg(cr-

ibidem n.398. (deprivilegio primi bimeftris.f. 46.n. 599.»

u

m

Quez fint perfonz habiles ad mattimonium conttahendum ? f.

&c ctiam pcr difpeníationem Pontificis, 2/4em n.. 400- fole

N

2324 n0:216.

:

vuntur fundamenta contraria. £, 547. n» 402.

Nullnm eft ma

trimonium,f latenter fubfic impedimentum di-«

Matrimonium coz/zzmatum fidclium cft fimpliciter indiffoa

Yi

rimensZ5zdem n. 316. valet vetó , quandofolue dubitatur

lubile.z5;2e:n: 404« quoad vincnlum.z/zZez n,40«. lolue

À

* tale fübeífe;revera camen aon fübeft ;//4ezz n.317. quando

bile tamen quoad torum.f. 43.n.407, I.Per profeffionenr

[

autem certó putant fube(fe;. eíto non fubfit ,

ptobahi)ius

R:ligionis, mutuo confenfu, vel de licentia alterius factam.

nullum cft, 7572ezz n- 318.

ibidem 4 v- 409. M. Pet fufceptionem Ordinis Sacri.f. $49*

$

Mattimonium ctiam coatrahí'poteft inter abfenres per Epiftos

n.411. III. Per Votum fimplex caftitatis mutuo confenfi

Jam, f. $2 5, n..520. vel per Precuratorem. 24;Zera n. 321.

emiffüm. 2524ez n.4192. &

7

"

IV. Per elc&tionem cqntipcntif,

qux requiranrur ex paite principalis contrahentis,

& qua cx

ibidemn.

[?

Mi

arre Ptocuratoris ? 25765 4 n.

311.

Matrimonium fide contrahens peccat mortaliter. f. $5j ts

Mattimonium fub cenditionc.

M

mitti debet. f. 526, n,

» ptefertim de futuro, raró per-

431. & inforo exttrnocompcllitur ad veré coptrshendums

316. contractum fub couditone de

f. $54. n- 432. ifi adfit legitimg exceptio- j&idere n. 453«

prxfeati vel pretetito , ftacim valet, & conditio veta cft,

Cafus difficilis, j)idem n. 434- ,

M24

us

7

- ludex Rerum notabïliäiïz in bocTomo contmtamm, !

Matrimonium fcientet - contrahens cum impedimento.quo»

Minifter feu miniftrans ad Miüarä

requiratur? £. 020.0.389.

quilis & fub quo pecema

n

cunque;peccat mortaliter. f, &54,n, 4 34. peccato facrilegii,

.. Slidem n,426.contra reverentíam Sacramenti.f. p 5 c,n.4.38.

Minifter Sacramenti poenitentize quoa

d vgliäfem eft folus $a»

fecüs, fi bona fidecontrahant ignoranres impedimencum.

cerdos ferus - f. 4 0$.2 n. 655. nullus Lsicus. /577em 8: 657,

, dbidem n.439. Quas pocnas incurrant fciester cum impedi-

" quid fi quisfe fingst conf-flarium 2z5/Zezm. 638.. —

mento contrabentes? £, 556. 0. 44 1.

1

Miniftet debet habere jurisdictionem Z2zZezz n.6 : 9- & approe

dimento contractum aut di(ï'ölv;en.

Mattimonium cum impe

bationem ab Epifcopo exprefsé, vel tacite, £, 409, n. 660.

. dum, aut difpen'andum eft. f. 556, n, 442. Inftructiones

" Anquos, & à

quibus abíolvere Poüï;vnoä ap quþuiq—»ïä&

; Gonfelfariis valde notandas.z274ezz n.443. un pocnitens ha-

à n. 661.

3

. bens impedimentum fit in bona fidesz5/e;z n 445. vel ma-

Miffa.

J

à

la fide, f.547,n 445. fi impedimentum fit difpenfabile;quid

Miffa quid nc;minis? £ 248

. ^. 6I, quid rei ?£, 149.n.62.. eff

i

"faciendum Confe(lario ? z/zez: n, 446.

verum Sacrifieium in &ova lege probatur v:;ie.viäxifkänx As

Matrímonium invalidum ex defe&u coníensüs rantüm, quali-

63.folvuntur obje&iones,f 150.2n.68. .

. ter tcvalidandum ?. f. $58 n, 447. àn requirarur confenfüs

Co!

Miffa hoftia fcu res oblata prircipaliseft

orpus & S;nguiä

movus unius tantüm ? JAiZere b 449, internus tantüm, vel

Chrifti.f./57.2.7 4.fpecies Euchariftiz fünt medium .z2z4ema

exteraus? f. £ 59.n,449.

&, 7 . fabítantia panis & vini matetia ex qua. f. 182. n. 76*

Matrimonium invalidum ex a

liquo iinpcdimcuro revalidatur

pet difpenfpationem.7/77ez n 451.in quo jute ordinario di-

iramutatio & deftructio hoftiz alia myfüica. f. t 53. p 79-

fpeníat folus Pontifex.£. 66.n.442. Bpifcopus per accídens.

. alia moralis,z277.n.8Q.alia aliquo modo realis, 7572. n, 81.

Miffz partes effentiales, f y £ 4.n.83» aliz accidentales, 2247

ibidepin, 4$3:buando? Z5idem n.454. -

confectatio eft effentialis.£5/4em n,84.an & quz oblatio cle

Quid agcndum Confeff;rio vel Parocho , fi immediaté ante

fentialis ? ZzJeuin. 85, (umptio non cft pars cflentialis , fed

ruptías jam jam cclebrandas in aliquo contraheare inye«

intepralis Millz. £. 155. 4 8 96.

hiat impedimentum occultum ? ;/zZen. 455. -

Miffa Sacerdotis mali quo fenfu & refpe&tu eque, & quo mi«

Hiabita difpenfationz neceffartió requiritur etiam novus cone

nus valeat, quàm Sacetdot

fenfus, & £61. n, 456. &

quidcm utriusque , internus & a

M.tfz Oblatio. f, 2x j,

is boni ? £, ot3. .c' 8, 31t,

E

ternus, z5dera n. 457.

Miflz Stpendium.£. 222 vide V. Stzpenium.

Animpcdimentum & nullitas mátrimon

ii debeat alteri patti

!

"

Qualem partem omittere in Miffa fic mortile ?. f. 238, 4 :

manifeftari ?. . 2520 Z a. 4c8.

! tefti-

, 41j àn & qualc pectatum fit aliquid adderc ? £, 239. 2m.

Án requiratur nova folemniras ícu praefencis Parochi &

472.

um? f j65. Zn, 461. una fententià affimat, f.

Miflam mutare,legendo

aliam,quàm fit þïæfcxipta.an & quale

463. altera negat. z&dem 4 n, 464,

föjuän.

|peccatum. Z2Zez n. 429. Cauíz juflz mutandi Miflam.

Mactimonii ufus, £. 64. vide Conjuges.-

ióidemn, 430*

'

AMendicaptes.

Quinam, quando, & qualiter fupplendi fiut defectus in Mi(fa

commiffi 2f. 240. 2 n. 43

Mendicantes qualiter , & à quibus cafibus & cen

Xfur'is papali-

2, Quid f Saccrdos in M:liþ dg:

bu: cx privilegro abfolvere poffint (zculaies? f, 427. 4 n.

'/ficiat ? iäid:m n,

435

ad Bpiícopales? f.428. 4 n.745,

"M:Moribundus.

750 qgid poflint quo

AMetns.

/Moribundus!oqüclä & fenfibus, de(titutus, fi dedic figna dog

Metus | gravis injufté inc

1llus ad extorquendum confcanm

loris, & confeffionis valide & licité ab(olvitur £ 404,n.626.

mattimonii , irritatillud probabiliter jure natutze. f. 465, n.

ad ab(olutionem petendam directu.z527..6 ?7.criam quan-

h

33 cettiffim? irritat metus ptavis abfolute. zbiders n. p4. ac

do ca dedit Sacerdote adhuc ab(ente;coram aliis, etiam uno

poftea-teftante. Z027e n. 639. qualirerabfoluré, vclíub

u

ctiam gtavis :cfþ;&&iy&-iäidgm D. 1j, hontamicn metus fime

- conditione? 404 n. 640

/

pliciter levis, vel meré reverenrislis. f. 466. n.16. ni

^

Q quane

M

doquc per aceidens. 727Zess n, 17.

Moribundus, qui nullum dat, vel dedit fignum

» 8B, quango.

l,

Mctus gravis autem , utirritet, debet effe zja/lus (eu z7ju/72

| qualiter peffit abíolvi ? 25/7e»; 4 n. 664,

h

ANotitia.

incuffus.i2zem n. t $. per fe directé ad extorquendum ipfum

matrimonii copfenfum-;5/4e5 n.19.in dubio,an metus fuee.

Otitiá confeffionis quando & qualitcfnnn liceatuti, &

f.

rit jojufte incu(fus;prxfumendum eft pro valore.z277. n 2o.

N

quando, ac qualitcr qu

Q«

Metum talem incutiens peccat mortaliter, f. 497. n. 27 alter

gilum.

X

andoquf liccat ? f, 4;6.1 vide 55

,erà venialitet tantüm.fi folüm fiété confentiat :47Z, n. 20o.

[

/ NNumerus.

dmó ncc venialiter, (olum contentiat inipfum matrimo-

Numerus moralis tantüm peccatorum exprimeadus eft in cona

n

pium fine animo con(ummandi. 2577. n. 22. mortaliter ve-

feffione,non phyficus actuum, £. 226.n,427, quando pece-

1]

10, fi ex tali metu contrabat cum intentione confummandi,

€ata interna cenfeantur uoum,vel plura hbummere.Z/zZern 4 n..

"

fciens tale matrimopium effénullum z5zem n.23. & exer«

429. quando cenfcantur formaliter , vel interptetativé íne

ilh

cendo a&us carnales meré fornicantur.ZLer n, 24. nec per

terrumpi.£. 247.2 n. 430. Án multiplicatio objectorum i

illos a&us mattimonium tale tatificatur. z£zem — Qualiter

codem actu multip./cet numero malitias. z5/dem n. 43t.

li

peccet;qui contrahit ex tali metu itretitus infupcr alio impe-

Quando actusexterni fub uno eedémque interno multiplie

VU

68. n:1q.

Qimgnte 4iximdnte 14

cati cedfeantur unum numero peccatum ? exempla vatia,

AMinifler.

ibidem 4n. 432. Quando cenfcantur plura aumero peccáta

f

Mihi&& $acramentorum

validé conficiendorum, quis, & quz

actus ibterni & externi. £, ;59. 4 n. 425.

urüsl

ineorequirantur? f ;o, Z0, 158,

Numerus certus explieandus c&, quantum fieri poteff, ibidem

8

! (01'

Mianifler,ut licite conferat, & conficiat Sacramenta; qua in co

D, 441, ünde praviter peccat, qui numerum fibi certum, ex«

tequirantur ? f, 52. 4 n. 169. vide Sacrzmentusm.

primit fub illo füo czrczter, plus, mznus- £. 360. 0. 443,

Minifterin mortali miniftrans ,. vel conficiens $acramentum,

quem numerum comprehendant, vel copfeffariofignificare,

jf

$n, & qusndo peccet mortaliter ? £. 3. n; 169.

— poffint di&z patticula,czrczrer,plusmimus ? ibid.4n. 446,

li« p

À Miniftro indigno.feu cum peccato mortali collaturo. an li-

Quando nullus, nec probabilis quidem numetus habeti potcft,

ifh.

ceat petere; & recipere Sacramentum ?. f. 36. Zn. 178. vide

qualiter fufficiat , & exponi debeat ftatuspocnitentis, cone

Sacramentumy,

fuetudo , & mora peccandi. f. 36:. n, 449, cafus varii, £,

"

i l

Miniftrans Sacramentum indigno qualiter pþccct ? f..' 37-4n,

862 4n.431.

2

í 840

Obligatio.

S

1f

Mibifter

Ordinis validé conferendi. f. $0. 4 n. 39. & licité

Bligatio applicandi Sacrificium ex fidelitate

rfo!üm,rcgüh-*

j

confetendi quis? £. z. à n. 46. vide Ordo.

O

riter eft füb venialitantürs. f. 22t. m 252. ex juftiria verà

Munifter Euchariftiz & Sacrificii et lolus & omnis Sacerdos

fub mortali ex genere fuo. //Zer &. 553. unde mortaliter

t

f. 209- h. 304. quis licitus ? f- 2 10.à n. 306, quis ordiuarius

b

& cx officio? /eZem n. 308. quibus cafibus Regulares dare

,peccat, qui talia Sacra fine jufta cauia nimis diu diu differt,

3bidemn. 354.Si omninà omittat, tenerur ad reftitutionem,

. 4222,0,355-

W

geflint Gommqnioasmifu ariculo morzis? £. 211, F- 24

Oblii-

Q.qq*l

]udex Reram ubtabilium jn boc domo c'onfäm'amm.

Oblgationes Cletic

oram feu Ordiuäu;mm; f.728 a'.n. 157.

t&tus phyBicusprefextim in Prcäbyt&;tu 4bidem n.56.Qui. /

i babitum & tonfüram quanta. f. 81. 4 n,

deber ficii fimul cempore , faltem motaliter,cum prolstiong

.9bligatio geftand

rationum &« M:flatum ia ordinatione 1n.

formaz-ZBidem n- 27, an contact us il!g' debeat efle iwmcg!ia-

16;6'- o

bhigario O

tus. £, 50.n,38.. —

junctara

m.zbdem

n 170, Obligatio Revereatia & obedicn-

tiz O:dinatori

promiíIz: quz & quanta, f 85, n. 177.

Ordinis 92//22 copfrendi

Minifer eff omnis Epifcopus cotte

Oblieario €aftitatis in Majoribus ordiaati qualis ? f. 82. 4 n.

fecratus. /5;erz n«5 9) isque folus,non itern non confecratus,

172. eítcx folo jure humano Ecclefiaflico. £. 83,n,175. ita.

z

ibidein n. 40. Sáltem refpeétu Sacerdotii validé confetendi.

utM

attímonium valide contrahere non poffit,/27Zés u. 176,

f. 541. sum. 47. nam Otdines minorcs, & primam "Tonfu-

Quz obligatio cít immedisté ex voto folemni, f.84. 2m

tam conferre crinm poffunt Presbyccri Cardinales, & quia

178. aut cetté ex lcge Bccle(isftica, ZAidem n.180. in ipfa

dam Abbaaes.//idern n. 42. Hi tamen probabilius Suis tane

ordipatione falcem implicité volita z2/4em n, ,:-81'.Rcfolv üne

:

tüm ;2emn.43.Dieconatum & $ubdiaconatum ex come«

tür varía, £. 85, 4 n, 132

Obligatio recitandi Floras Canoaicas q

R

Q;lis,

miffionePapz etiam confetre poteft fimplex Sgccxd"osf Fst-

B. 44,

ques, & quiþ us

titulis obliget ? f, 87.vide Hore Cauonice-

Ordinis ic//? conferendi Mini

fler eft folus Bpifcopus pmþifm

Obligatio reftiruendi ob omiffas Horas. f.63. 4 n. 57.

ordinandi./2/7cm 4 a. 46 Qui poteft elTz proprius ejus ratioe

Omittens omnes Horas probabilius unum tantüm peccarüm

ne vel originis,vel domicilii,vel bencficii. f. 524 n.49 Qui&

-committit; f, 1606,n. 9t

Qu cenfeatur pars notabilis ?

nam dieatur gropr/n: ratione orlginis- 7574em 4 n.$0. ratioe

ne domicilii ?f.;.

4

:

diidem gj Qu

)uid de ddbitant/cfln aliquid omifcrir ? ü*fof

neficii ? £ gc. Z .

6 B. 3- a;iql'uingqg proprius ratione bes

4 n. 3 us

É

o

rdinis valid

Occafe. -

é fnlcipiendïs;gyeäuwe eft folus baptizatus i5;ena

Occafio temota, f. 230. n, 321. propinqua.ZL/Zenn. 322. &

n 5j.nulla focmina,5/4ew;. Quid Diaconiffa ? f. 56« n.60.

[

uid de Hermaphroditis ? ;527eo n, 67.

roxima quid ?

&

jtn.32 3.quid & qualiter agendum cum

Ordinandus adultus debet habere igtentionern. f. 47« n. 62.

secidivis ex occafione proxima ? 4ides 4 n, 32.5, fpecialiter

V alidé otdinantur infantes & pueti ante ufum ratiobis. zbidem

cum concubipariis ? £. 552, 4 n- ;26. quid cum rccidivis ex

intrinfaca rantüm fragilitare? £,5 7 2,4 n.530; (pccialiter quo»

4 n. 65. uti & amentes, füriofi, ebüi.dgxmicntcs &c. non

tamen licité. ;4Ze» n. 66.

axdkmoïli—;i'cm'., f. 334. 4 n. 333. vide Recidifi.

:

Ut quis licité fufcipiat Sacramentum

Ordinis, äcbcicü'c L i

^ Offerens.

ftatu gratiz. . y8. « n, 68. unde qualis oblipatio confiten«

O!fcrehs Sacrificii varius, f» 212. B. 2t5.

Priucïpalis eft ipfe

di, & communicandi ? s&zdem 4 n,70. T. Debet effe cotie

)

Chriftus, qualiter is adbuc offerat ? z2dem z n. 316.

firmatus ordinarié, & non pcr faltum fufcipicnt. 2.0,7 2- 111«

Offerens Minifteiialis eft omnis & folussacerdos.f. 212.n.310.

Non debet«ffe irte

:

$

ularis, f 59.2.76. Quid irreg ularitás ex

Quo (enía & refpe&tu Miffa Sacerdotis mali zqué,vel mi-

deli&o. ;/i4em A n. 7- ex

defe&u ? f. 6o.4 n.$0. 1 V, Not

nüs valeat, quàm Miffa Sacetdorisboni? ibidem 4 n. 321,

debct effe cen(urá ligatus: f.62-n.89. quid & quotupl-cx ia*

Offerens Generalis e[t Rcclefia, £. 274« n. 524

terdictum, i4idese 4 n. 9T«

D

Q fferentes fpeciales fecundarii fanc fideles concurrentes.

dbidem

Qualis etas requiratur ad Ordines,

f.63 1.94. qualitet cbmpui

4 n.325.quo ordiac hi ofícranoquomodo & —qu'ali:cx.? ibid.

tanda ? Z/jemn. 95. Quid fi quisfcienter & mala fide ante

4n. 226

illam ordinetur ? f. 84. n: 96. quid in dubío; ari adü; dee:

O ffciri debet Sacrificiam foli Deo ex duplici ratione. f. 22 $.

bira ztas?. £, 65. n. 98.

^

n. 220, idque ex fine colcndi Deum. £, 216. n. 330. qui

Deatdinzndi probitate. f. 6 $.0,99.$

cietia. £)dem 0.100. &

finis fcmper , faltem implicité haberi debet. ;bzZers n. 371.

examine; f, 66. n.101. ac apyrobstione. $27Ze5 n« 162

Quid fi prxter buac;alius finis iatendatur ?. /biex n. 332«

O:dinarli littera dímifforize: zb/4ey n, 10 3« d quo conferane

Ien:entio ia ,celebrante neccífaria tam quoad confecrandum,

tur- 5idemzn, 104- quid continere debeant? f.67 7 n-1of.

f. 217. 0. 337, quàm quoad applicandum qualis ? /b/Zez 4

Otdinaadi titulus fuftencationis. 42655 m 108. alius bencfi-

5.338. quando habenda/feu quamdiu anteMiffam fieri pofa

cii. jbidem n. 109. alius Pattimonii, €. 68. 2n. r 10. alius

áit iatentio cenfecrandi. £2 19. 4n. j47. & intentio appli-

]

paupcttatis, ib';'d:ns B, 112 yognæ in oppofitum, /2;4e n«

;and-i 24lidem 4 0. 34.

114*

1

Ordoe.

Ordiaatio&islocu

&tempots;& intetflitia. £. 60 p 116. neà

Ordo fumi pogcü duplicite

1 aétivé &paiüiä ? É d n. f

€ueunt codcm die in eadem ordinatione gencrali conferrd

;duo Ordiocs Majores.Z224ép» n,118- enumerantut interftitia

Otdo quid a&ivé ? jb/dez quid paffivé fu

mptus ? f'bid:m.

O:dinationis effc&us qui ? jbdem n. 5.

[

à Yure flatuta: £Ldem n, 71 0. Quibus dicbus conterri poffint

Ordincs funt feptem 2 zbidezz n. s.

Minores ? £,2 .n.119. Prtvile

N

già Regulatium cjtca tempora

Prima T oníura non eft Otdo , fed

fandamentam & difpofitio

otdinandi. £, 7 1. 4 n. 121«

ad Oidines. f. 42. n. &

Eui:io,'mazctia',fofma ;& 'ochiAg [2

x

*

Qrdinum fmguloru—m dc

q-p

Cur Oidincs alii dicantnr sz4jores

& Sacri ? ibidgm B. 7. alii

minores & non Sacti ? abideps n. 8.

N

?

ördï.ORi;tïar&s q-/:idx ut Sact.atxf)chtum i'l:iäem u.lä ; uid ut

Eplícopatus eft verus Otdo 4 Sacerdotio q

uidem aïiqualitcr.

j*

tcs Saciamenti. zLidezi n. 126. qua ejus matetia, Z2/dem

43.n. 9 non ramen fimpliciter & adzquaré diftir us.;L/Z,

Otdo Le&oratüs quid ut Sacramentum ? j2jdem n-127, Quid

n.10.p;z'ftaatior tamen Presbyteratu. jb/demn. I1. imó eft

ut resSacramenti ? Zbden. 118.

fupremus Ordo in Ecclefta D i. ibiZera n. r2.

Otdo Bxorciftatás ut Sactamentam * uttes Sacramenti f, 72

€:do eít Sacramentum.£. 4 4.n.5. inftitutum à Chrifto in ulti-

4n, I29. quz ejus materia, i5;derz.

—

ma Cona, explicité quidem quoad Sacerdotium. ;b/4ez; n»

O:do Acolytatüs ut Sacrámentum. i4/Zem ti. 1 7t. t tes Sacraé

&

16, & implicité faltem quoad alios Ordines, ibzZem Z n. 17*

menti.//zdem n, 121. Qu& cjus matzeria . zb dem.

cotümque materias & formas. f. 4y. n« 18.

1

Ordo Subdiaconatüs ut Sacramentum. ;5 der n.24. cjusmas

E EWPT M J OLENM MUU N D

teria quz, & quotuplex. f, 74. 7 n, 13: Quid ut tesSactas

6:diaes omnes probabiliffime funt Sacramenta jb;Zem 4 n.20.,

ficut eriam probabiliffimé ordinatioBpifcopi eft veré & proe

menti, & quz ejusofficia ? z5/degi n. 137

prié Sacramentum. £. 46. n; 2 j. etiama ut diftinta ab Ordi-

O:do Diacoratüs quid ut Sicramentum , quz, & quotuple&

natione Presbyteti, ZbiZezz n. 27e

ejus matcria.f,7 5.n. 138. quz cílentialis ? 2/dezz n- 79» 8

Qualiter feptem Ordines dicantu

[ura Sacramenta ?

unum,vcl duos imptimat Charaéteres? 22;er» n140: Quid

-47-n. 28*

1

t qnum,lc P

*

O:dinis mareria alia remota, al

ut gradus & res Sacramenti 75/2.,141. Qua ejos officia l.

ia proxima. f. 47. . 19. forma

Ordinatorum paramenta , eorümqne Egnxäcgtiancs.— f 77.4

funt verba Epifcopi./b/4ezz n 39. Traditio materiz, & pre-

n.z D

latio formz debenr fieti ab eodem Epifcopo.f.48.n-38- non

Orlinatorum obligationes. £. 78. Touhm & Minores nul«

tamen neceffario fingulis ordinandis. 7D27:» n- 32-

]am indacunt obligationem, f. 80. n.z64: Qualis obligatio

Qualiszequiratur contactus materiz in ordinationc?/D;4.n. 24»

geftandi habitum & tonfuram, f, 81. 2 n.166.. Oratienuns

Probabiliffimé ad valotem & effzaziam pullus tequiritur con«

& Miffarum in ordinatienc injungi folitarüm. j5zden 0.70»

taCtus f 49,0-25« Dc purcepco camen ncceíTarius *eü'wn-

O:diaäti) in Sgcris obligantar ad Gamtatamf- f. 82. 4. lï.;

lndex: Rerum notabilisum im boc qomo comentarum,.

£& folo jute Bc:ïc(in&ic*o.,ï, $3. n. tyg,ür Mattimonium - Pænite-ntia,geguhxïm imþþagnd'ufg-þgü peccara auditt abte

validé contrahere aon poffint. Z2/4eig n.176. qua obligzatio

abfolutionem J/idem n.j 7 6«& implenda rempote vel tcrmie

eft immediat? ez voto propiio folemul. £. 844 u. 778. Aut

no przfixo: f. 207. n 577. fi non fic prafixusquàmprimura

«etté ex lege E celefiattica, Z/zdez n«180. in ipfa oxdinatione;

commodé fieri poteft./272er5 0,478.poteft impleri pcr opus

faltem implité volitaz627em n,181. refolvuntur varia dubia.

aliás prcceptum. z&iZem n.$79. vel aliàs exereitugiyetfi quis

l

l. àà. cam cafliraris obligationem contrahat in ordisstione

deva implenda non cogiret. z0/4em n, $89..

7

H

exprefsé nollensillam ? £.85.. 182.. 1« Otdinatu. éx me-

P

Genitentiam juítam à con

feffario impofi

tam.2

&idmi n.i;Sz.-

tu, bidem n. rej 11l. lgnorans eam e(le O:dini anne«

tommurare poteft folus Confeffarius. f.592.n.583. non fo-

xam; f 86.n.184. 3 IV. Àn ctiam infa

(u,s. fic in Sactis Ota

Jümisqui impofuit;(ed eriam alius. 24/4ers c. 584 zqualem

poteftatem babens. //zders 8,585, Qui primó impofuibpoe

* '?.i.hltus- ial;dm D. 8,1

A

Peccatum.

teft cam mutare extta Sacramentum., ;2/e7 n. j 86.non ve«

äctntägh.quodliber qualiter & quot modis repugnet Deo ?

10 alius.2/dem n.587. fed probabilius dcbet ei prior coufel*

fiotepeti-f. 2 92.0.588, Probab

j

5

Flc támen, eam cí non 'dtbä,tc

£258.4 n. 4. continct offenfam & injuriamDei-E, t« 9. g.

Peccata vcnialia quibus modis univetim deleanstur? f. 164,

t'epctik. ibidem w $89

Pollutio.

n. 33 €xopete operaotis.Z2/dcpz d n- 74. ex opere opetaro.f,

* &6$-4n. 40. pet Saccamenralia. £. 266. 4 n. 4 nullum re-

Pollutio quid 1£.&10..628 quotuplex ? Jbidem.

ng!iacnga L

mittitut fine remiflione mortalis. //4ev n. 46.

Ex parte objetfi ogitati ibidonn.629. I) Ex patte per/oraà

polluta.f.611.4 n.Gx9 Tl Ex parte cooperantzs Pelcomplicis.

: Peccata jam femel rité confeffa quà ratione fint matetia fuffia

E

JWbidem n.631.0u4,quanta peccata ? quando & qualiter ex4

ciens ? f. 267. 4 n.48. & quá rationc peccara dubiatf,2684

p. j4. quàndo calcs abfolvendi, vel non 1 i/dem 4 n. $$v

plicanda in.confeffionc?224eza 4 n, 6 3. fi fiat ta&tibus alte»

tius perfona 2 92der 0,63 j: ratione peccati alieni.. &12. n«

! Peccata mortalia in Ípecie & numero necclir:ó conficenda. £.

6:4.fi fiat cum puero doliincapace,cum feemins,vel mafcue

339. 4 n 360. poft diligehis examen. 20/dem 4 n 363.. vide

lo dotmiente,cum cbtio;vel brüto & c 522em n.63 . YV.Ex

b3

t Cenfeffvot

[

Peccara dub

ia a Bece(farib confiend: ur dubia? F, 146. cet-

pare nf rament? sdhibiti emimat?; hi fizc alterius perlonge

-^tus de peccato, & dubius de confeffione , illud copfireri de«

manibssinter ejus brachissuberay& c. Z4derm n.. 636- vcl in

ore altetius.Z2ierz n.6 37 vel /tatisoati. ibideme n 658.ut

! bet. óiZem 4 0. 386« dubiam juri;.fa&i,neguivum,goüti—

fiat cüm foemina mortus,vel ftatua faemipe, f.6315.2:629.

sovnm &c-f. $47. n. 359.

Peccata meré & veré dabia noà e

ffe neceffarió conärenläa do»

Pollutio dite&e voluntatia femper cit peccatum motale.id.

cent mulri. 252em 2 n.39 9. fententia tamen oppofita affire

"B- 640. nunquam licita quocupnque cafu. /2/dern c. 647 Àf

liceateam involuntarié ortam permittere Z62 n.6 4 2,aub

mativa practicé vcfa oftenditur. z//4em Z n. 395.

Íemen jam corruptam dire&té espellere ? . 672« n. 643.

Peccatum conf-(lüm ut dubium,

poftza non rcpeiendum ett

Pollutio indire&té cantüm voluntaria ex caufa vel actionc alie

in

- ut certum. f. 248. n« 297.

a

0 Bepeccátis coniugum in ufà matri

mroaii.f.g;;.& £ $64. vide

qia quando; & quale peccatum ? //Zezz n« 644, Mortalis

i

elt.(i caufa cjus previla eft mortalisin geacte luxuria 2574

Covjuges. -

n 645: ut (unt impurz cogitationes,imaginationes, defide-

. Peccarum coBtta bàturam quid & quotupiex ? f. 609.n-624,

1

Bcftialitas.Z2/4ezs n.62 j Sodomia perfeGba. 70/7em n 62 6.

tia«tactusamplexzus & « f.615. 8647* $1 veró cáüfa ejus eft

imperfecta,zD4em n.627.Mollitics.£ 610 n.628. cjus divi-

folàm venialis,etiam poillutio (ecuca,fed non inrenta;(eclufo

À

periculo confensüs,tantüm veníalis eft. Z22desz t. 648«

fio. ibidem. Mollities qualificsta ex parte objedti cogitati,

Pollatio quale peccatum. fi pravideatur (ecütara ex ebrietste;

ébidem à.629.cx pate perlonz pollutasf.672.5.629.£x pare.

nimio cibo, potu t 7574tg n« 649. vcl ex alia actione de (e

It

'tc coogcerantis vel complicis. 2224ez n. 63 . ex pace infltu-

f

menti adhibiti ïmi'mari, inanimati- 612 4 h. 68*

honefta & licita ? £. 672. n 650.

f

l

S

Quid de pollutione involuntaria in fomaisfa&ta? 17 n.652.

Panittutia,

fi antecedenter directé fit voluntaria;ntenta & c. ZbiZeso àe

uf

,länïtenïia quid vomini

s? f 2cy. n. p t virtus, & ur Sactae

6,3. vel inde&te in cauía pofita. ///es n. G y4. aut poftea:

1

menuim. É, 2 58.n. 2. quid t virtus? /ozZem n.3 off«nía &

f

voluntarià & corplacita. 224e5; n 655-

S

injuría quid & qualiter differant ? /5/4ese ». 4. Item quidy&

Pollatioin fomnis czpta/fed iu vipilia cornpleta.

E-6!8.;1.6 j6.

- qualiter differant facisfactio, & ieftituuio. 27705 n. 6

3Diftillatio & commotio libidinoía, 227 4 n. 6

58. & non li«

d

Pucnitentia ut Sacramentam quid ? £. 260 n. 10.. Eft verum

660,

Z

j

- N,L, Sactamentum. 2bidem n. 11. immediate à Chrifto in-

biglinqofä. iidemw.

(nf

' Preceptum.

ftitutum» n,72. neceffatium omoi poft Bapti£fmum mortalíe

Prsceþmm Confeffionis Zizwup quos, quaado ) qualitet

WI

ter lapfo;neceffitare roedii in re vel in voto.Zc n,t3, ejus

obliget? f. 377.4 ni $t7.

fubje&tum, & differenriaà Bapti(mo ;5/2em ny 14-

àd

Ponitenti ex patte Sactamenti matería , & forma. f. 26T. t

Preceprum Cosfeffionis Ecclefaflicum quos,quaado, & quas

. litetobliget? 578 2n. 522.-

gj. x parte paeaitentis conttitio , confeílio. & fauisfa&tio.

Prepofium.

j

dbidernn. 16. qu&nam cx his fint partes efTcntiales ? /4;deza

Ptopofitur ad validam & liciam abfolutionem

q

p.17.quomodo coattitío & cauf:ffio fint pattes effentiales:

ieqüi;ïuïü

* dbidem n 18. Tþomi&æ & R&. voluateffe pattes

proprié

ualc? £.52 f.debet elfe Laé/o/uturi ? ibidem n. $0$.oec lut-

ellentiales, 25/der n. 1 9. negant Scoti(tzes 2idem. n. 20. in

1

cit velleitas conditionata, £. 226. n« 405, utalii volüat,

Ibidem yo6. VI-Firmum.ibidem n.508,quà firmitate? £3175

n

qio etgo cjus effentia confiftar. £, 162« . 1 1.

L:

ccnitentiasn implens in móttali , fatisfacir quidem przcepto

B. 700. non tequiritur credulitas vel perfuafio cettaex parte

"u

Confeffarii.£. 58 j.n: 4 1. peccat camen venialiter. 25:n.5 44-

intelle&us, ut quis certó credat fe noh ampliüs peccatutum,

imponenda eft é Confcffatio neceffarió neceffitate praeccpti

sbidemn 316 nec promiffio &ova obligatotia.ZA/Zem n.4pz.

IlI. debet effe LHipifer/ale . 308.n-212. & 1V.Efgcax. ibid.u,

T

tantüm ? i)/Zer t« f 43, & quidem fub gtavi culpa perfe lo«

»

D

quendo: iZidem h, y44. quibus cafibus poffit nalla, vel levis

Á

3.Corollatia. /54,n. 37 4 & applicatio pra&tica, Zbim. 31 .

imponi ? £.384.n.e 4c«qualiter posnitebs téneatut accepta*

n fufficiat propofitum virtuale,f. ; 29.n.216,vel an fempet,

$c ? ibid. 4 0. $47 . & implere.É.28 .. 49 poenitentiam r

*el quaude debeat effe fotmale, & ex

preffum? /5/2.4 a. 3r7,

9

Ptopofitam vitahdi venialia quale eile debeat

1n

Wionabilem.ib«- y50,& ebligatori? impofitamyz&id.n. s g 1.

15334 B 4

yl

P'oaitentia quaata & qualisimponenda ? £386,n.5$3.Regu-

EN »

hotantür fpecialia, £, 335.-4' n, 33j:

Jl

]z praCticas 2022em 2m, 54 & can(z excufantes , utjuftó

Ra ts

"

!'

tnibor imponi poffir, F. 387. 2n q$8. qualia opeta injun-

" Aptüs geacr;:im quid

genda,£.338.4 n. g6o. an imponi poffit opus alia: debitum?

Y£ 4684 16 cjus poctae, 1/4es,

Ad raptum proptié di&um tequititut violentia. £, 469 n«

p

3bidem 4 n. $ 64. vel opetaqua aliàs fa&turuseft. £,389.2 n.

27 illata ipfi puellz; (non patenti,vel tutotizA/Zeps n $8J.

j

$67. An opuspro dcfun&tis vel pro aliis.Z£em 4 n.$70. ac

Ídque in otdine ad mattimonium 57422 Non cft impedia

j

an opus peralium implendum.f. 390. n- £73. an opusfub

meutum, fi puella tapist virum, Z5/7ez; n. [

j

eonfilio (olüm implendurn ? /&iderz n.$74. & an celfatio à

b

Rapiens pucllam nof pto fe,(ed oro alio

jihcutrit paitas &6h

n,l

bone opete, 575

tamen impedimentum., ///Zprz n, 21,

Q334 *

a Raptas

N

N

Judex: Rerum notabiliam in boc S/omlo-cmienïamm.'

. 60j. culpa & pocna rapteris.

Sacerdotes ad'vquid fintin novalege ? id/dem;

". 8; T

Rapri;s proprié quid ? f. 602.

Sacerdotii materia & forma à quo & quomod

o inüitut: D iZiJ.

ibidem n. 604.

n. g« non fuit explicité. dererminata in individuo à Chrifto,

$pccialia quoad foc

minam r;y:aæfvel vi eppreffam, iþ,idf(n- ".

fed Apoltolis, & eorum Succelforibus determinauda relicta.

605.

dhidem. unde etiam-modó Ecclefia Grzcaconfert Ordiaes

Recidivus.

pet folam impofitionem manüs cum certa forma.f.156.n.10.

Recidiv

iex occafione proximá qualiter juvandi?. f. 751.n..

& etiam in primitiva Ecclefia diu Sacerdotes & alii ordinati

325* quan

do & quoties abfelvendi. f 772. n. 326. aut in

funtfolá impofitione manuum.fine traditione. zbiders n. 1.

occafione petm

ittendi, i&dez n,. 317. Ipecialiter concubi-

toceffu tamen temporis ad expreffiorem fignificationem ab

narii. 25idem n.382. qu

ibus conditionibusin domo permitti

Ecclefia etiam determinata cft porre&tio caliciscum vigq,æ

poffit concubins ? ibidem 329.

d blafphemias,odia, dcle«

patenz cum hoftia. 75/Zem n. 12..

ccidivi ex intrinfeca fragilitate quoa

Sacerdotii materia effentialis quibusdam vifa eft pri

ma impofis

&ationes morofas &c.. quotics abfolvendi ? f. 533. n. 33o-

tio manuum. f. 177.5. 14. fed dcfacto i& Ecclefia latina ve«

uando cen(cantur habere propofitum ? 25/4er 4 n.33 1-Ípes

riuseft (olüm caeremonia j4;dem 4 n.3 f. Matetia verà effene

cialiter quoad mollitiem. f. 334. - 73

$

ulati mendicanti an póffit negari spprobatio a

f)' Epifcopo ?

tialiseft traditio calicis cum Vino;5 Patena cum boflia-£.139»

Rcä

f

4 n.1$.non quidem abloluté. /274exs n.20. fed luppofirá des

419: ^ 1.672. findg & q'u(aþg his .adv/c.:niatjþurisdi,&iq.,

terminationcEcclefiz.75/4.,2 1 -& optimé conciliatur cura

412.n. 670:

materia & forma Ecclefiz Grzca & primitivz.f142.n.224

Repularis non po

teft validä abfolvere alios Religiofos,vel Res

*

ligiofas fui vel alteri

us Ordinis fine licentia Supetioris cujus-

Refolvuntur varia dubia circa validam & ipvilidlm ordinaties

*

vis Ordlnis refpe&tivé:

£.413.4 n.682» Ncc etiam poteft uti

' pem Sacerdotis 5idez; 2 a. 23*

ndum effentialis efi. etiam

licentia fui Superioris./.n.684. .

Ad Sacerdotium adequaté. copfere

jurisdi&tione Poatificia fin&

.

& cui poflit

materia fecunda feu impo

fitio mapnnum. £. 147..28. adeós

.eli

giofus extt

a Monaíterium commoug; , n

querefpe&

uSacerdotii adzquare fampti eft effentialis.f. 1422

n.30.unde

fi omitteretur,ordinarus effet tantum incomplet

confiteri ? f.-'.?u, 2s.685..

Repetere,

9

lebrare, nón tamen abfolvere«zbzder 4 nj

Sacerdos potetis ce

.P;c etere confcffionem, feu confeffionum tepetirio quando;&

31. validé quidem ralis celebraret.f,z4 34 n 3j graviter tà«

.

qualiter facignda ?f

374. vide V. anq?io infalida.

,

men peccatet. /5/7em n. 34

Refervat1o.

Refolvuntur plura de Genccele

45,27-.

bgatioge Na;omyRaxum- ibidera

xef&vatio quid ? f, 415 m 726. quinam poffi

nt fibi refcrv;rve

Sacramentum.

caíus 2 3bidem & n. 727*

Refcrvari folent, & dcbent

folum m;:r;alia atrocis, fq' 424- n;

$acramentum quid? £. 1.n.z, Signnm vifibile.i//Zem 5,2.Invis

730. extetna. zbidem n.

731. opete confummáta. zbidem n.

fibilis eratiz.z/7dem n.4.

$ignum pra&icum,non nude fpez

732. & certa taptüm, non

dubia. Zbidenzn. 7 3 7-

culitivum:f.2.4 p. $.qualiter diffe

ffe ze^

ctamentis, V. L. zé&zdem n. 6.

1

rat äSacx-iEciþ N.L.& Saz

Anabfolvi poffit Pocnitens igaorans yccögmm fuum €

fetvatum ? £. 429.n-725--

Sacramenta àquo;

& qualiter iaftítuta ? /5/4e» 4 n, 10.

€a(us in Religionibus refervat

m ib;'dem n. 736

hibere füb

Sacramenta N.L. funt Íeptem,cur non pl

ura,vcl pauciora 2 fs

An Pralati Regulares non poffint;alia peccata pto

À n.14-Sacramenta iterabilia,274e 4 n-18-alia mo&uorume

excommunicatione fibi refervata? z£/Zerz n- 737*

Z n. 20. alia vivorum. zidem & n. 22-

A tefervatis q

uis abíolvete poffit generatim ? 426. n. 738.

*

demA n zg.Qlauad

bus & cenfüris Papa refervatis abfolvere po(fint

Sacramenta quaudo dicantut formata? 257

À quibus cafi

& quz dicantur informia ? f. , n.27. Qnaliter, & qua Sas

Epifcopi,&

PralatiR egulares refpe&tu fuorum fubditorum ?

cramenta informia revivifant? 4/em 4 n, €8.

sbidemn.730.

Sacramentotum effe&us. Vide Gratza & Cbar

*

ater.

liter & à qui

bus cafibus & cenfuris papalibus

ex'prfvilggid

Sacramenrá fingula qualem grariam con

ferant,

f. 6À s. 41«

Ts

endicantes a

bfolvere poffint fzzculates ?f 417.à n. 740-

Secramenta caufant gratiam ex operc operato £.7. n.4 j* Infu

Quid Mendicantcs poffint quoad cafus B

pi(c(-)palcs ( /42 ["

xu morali, non phyfico. z/zez n. 46.

4 n 745.

Saeramenta an omnia confcrant gmi

j

am zqua'leæ » vel insá

Quis per accidens &

adhuc dire&té in neceffitate , & impedi-

qualem ? f.8.n. 49.

i

H

H

mento perpetuo à

deundi Papam, vcl Epifcopum poffit ab-

,Sacramcutorum mateiia

,& forma, Í. 9. earum mutatio, füþ-;

folvereà refervatis eisdem ?f. 429- 4 n- 749*

flancialis, accidentalis, f. 4. vide Matera.

V

"

"T ales abfolvi poffunt ab inferiori,fub duplici tamen onere, yel

Qualis requiratur intentig ia Sacrameari; cói

ficiendis,& f*.'*",

conditione. z224dem 7 j 2

picndis.vide Infeztzo.

*

Quando,

& qualiter per acci

dens & indirecté à telervatis abfol-

Sactamentorum Minifter

fafüciens de ege ordinaria cft folus

ycrc po

ffit inferior in cafu neceffitatis, vel impedimento adee

homo viator. f.40.4n. 153. Non tamcn omnisrefpe&tu o«

undi Superiorem ? f.430 4n

753 Réfolutiones & cafusno-

|

tabiles 7L/Zem 4 n.7 j 4. ípecialia quoad hacc ex parte poni-

mnium.f,57.8 759. Ut 64//4? miniftrer, in illo requiricur fo4

]um Poteítas, & intentio. ZZZeus n. 160 Non fides bonitass

tentis, f. 439. 2n. 757. ktem

fpecialia ex parte (Xïgnfclïaxii.

vel probitas.z2/4. n.zéz. Ut autem /icite mipifttet,debet ha«

£. 433 4 n.761.

bere I. Jurisdi&tionem Bon impeditam f. 32 n.z6g.I.ut mi«

Spccialia quoa

d refe

rvata tempore Jubilzi. f. 434 4 n.766.

niftret validé & rité. j5.n.163. I1].Digné.& diguis 75.n.164*

Specialia quoa

d Superiores Regulares,quando poffint & dcbc-

Sï

anta

bfolutionem à refervatis cemmittere inferiori ?

ibidem

Quale peccatum ínvalidé & indigne miniftrarc,& fufcipetc Sad

j,

cramentum. i4idez 4 n 165.

t

àn.768.

Sactamentum minillrans in mortalipeccat m

ortaliter. F,ä; "A

R eftitutio ex adultetio debita. f..582- n. $3. quid reftiruen-

- 169.fi fit Miniflnr ad tale Sacramentum miniflran ?um fpe*

dum L. pto injutia-;/4er À n. 53 3. M. pro infatia,vel dedee

cialiter confecratus2ideiz n, y70. ídque infex praccipué/cae

€ore ? f. $84» n.536. III. pro damno temporali ? ;/4czn,

- fibus.f.34.40.772.8c toties,qnoties fic miniftrat.t. 3 5.m27$»

$37 1V» pro fumptibus hofpitalis ? ididemn. 538.

Ritut.

*

Seclu(a neceffitate, vel caufa excufante. zbidem 176.

Sacramentum petcre & recipere à Miniflro indigno , feucume

Ritus in Miffa alii effentiales;alii accidentales. 5;237- à n. 419-

peccato morrali collaturo, per fe non licet. f. 26.n.178. licet

itemRubricz aliz prz'ceptivz;alia direétiva tantüm.f.2 58

autem ob rarionabilem caufam neccffitatis,vel utilitatis now

n: 4*1, ptzceptiva obíervandz fuat fub mortali./2;4ezz B.

tabilis, 24dem n.17 9. prac(ertim ab co;cui ex officio incum«4

413. dirc&tiva: füb veniali, 254e t. 424«

bit.Z&Zem n.180,etiam à concubinario nototiojac etiam exe

Sacerodotisuma.,

communicato gcncralitcx.ilaidcm

4 n.ig Y« nontamen ab cx«

* Acerdotium quid ut ordinatio, f. 754. n, 2. ejus materia &

communicato vitando;aüt alio carente jurisdictione t

ibi fall

Sactamentum conferendi. f. 57 n. 183«

fotma duplex. 5idew n .3.quid ut res Sacramenri. 75;2-n.4.

Sactamentum miniftrans fcienter indigno , peccat mor

talítets.

Sscerdotium, Sacrificium, & Sacramentum qualiter differant ?

n. $. quz corum partes, £. 12;. n.6.

ibid.n.185,nifi indigoitasilla velindi

(pofitio effet ci notà cx

eonfeffione , at peceator occultus [oli Miniftto notus pu-

1c

tacfxdoxis & Confcflarii Potcftas quotuplex ? f. 725. n. 7

N

Index: Rerum notabilium in boc domo comteutarimg,

lice petat $acramentum. /5/42» n.186, aliàs nllo u&quara

Sacrilegium Zeca/e ubi,& qni&Wl;tntmäiöidein 8:610$

caíuyctiam mortis periculo licet miniftrare Sacramentum in«

Quando cemmittarur facrilegium carale quoad res Sacras,egs

capaci. f, 3. . r87, indipno autem capaci probabiliter eo

adhibendo ad peccatum catnale 9 i/7emn. 60

caíu licer miniftrareSacramenta conferibilia indigno z/zders

Sacrile,

gium follicirationis in canfefi-iouc.ïf-.ïog'.g: 621. Hus

przbere Euchartítiam ad ufum malum v.

Dv £88.//4a in graviffimo metu; vel periculo mortis liceat

jusporna graviffime, iZi4em n. 63«

g. magiam , vel

Satisfatlio,

^

N

maleficium ?. ziide» n, 189.

e

- Sacrameutorum validé (afci

piendotum fubje&um quodnam ?

Satisfa&tio $acramentalis quid ? £. 581.n. 138. ejus.

ao

- £ 39. n 190.

remiffio poenz: temporalis. £. 58 ? n,5 ;9, quem ut fortiatur

fieri debet: in ftatu

Sacramenta ut validé füfcipiantur,tia tequituntur.i2i. . 19

dentia,

gratiz. ióidem n. has .V'lid:evVi Pæm!

Qus tequitantur, ut füícipianrarlicite? 7

bidem àm 192*

L

rgtllun.

Sacramentum Ordiais. vide Orgo,

. Ad Sactamentum P anitéstiz non tantür früctuosé. E;u, P

Sigillum $

;aaüi entale q

uid?f 446.n-Bo', 'ori'ru-r: e'x.?b'h:.ïiz;)f.

P

B« 25 j- [-d ctiam válide fuícipiendum requiritur atttitio fote

n, 808, & omni confeffione Sacramentali, etiam invalicé

^

fácta, //:2e55 n.881 obli

gat ad tacenda audita,quarepusir

imalis, fapernaturalis, cfficax, & uniyerfalis tefpect u morta»

iuih. 37 $, Z 0; 268. uade

fpla confeffione audita;non quarenusaliunde cognita, i2

Bácramentum P&nite

atiz nanquam poteft effe validum , &

» 810. É(ique ea obligatio juris divini naturalisvel probaa

- iaforme. f. 316. Z n, a

62.

bilius pofitivi. £. 447. n. $r ex virtüte Religionis)fidelitas

AdSacrameéntuni Pceuitentiz no

n requiritur contritio pcxf&,&a.

tis, & juftitize, z£z4em. Semper füb morcali ex virtute R clie

£,317.0.168, (obj

e&a folvuntur, z277em B.269.) fed fufficit

Bionis. /5/dem 4 , $1 :. in omni cafu. JJidesz n.845. corani

quovisjudice £.448. Z n 817.8ifi dc expteffo & libero cone

artítio vera. £. 318 4n. 271. etiam cognita. z/em 4 B.

fenfu paenitentis.ZZZem 4 n. z

277 non tamen zílimara raptüm, É. ;1.9. n.

275:etiam in»

ditis in confeffione, ne

9. fine quo nupquam de aus

vincibiliter. 2222275 n. 976.

quidem cum ipfo pocnitente Icqui li-

Sacramentum P ceaitenii

cetextra confellionem; £. 4

49, n. 8;:.. bcne autem íntrá

sbidem d n, 277; :

& qualiter ex a:trito faciat contxi:gm?

tonfeffionem, z5/7e n. 85

Ü

Sigilli materis £. 449. (ub fipillum cadunt. T, omnia moitalià

- acrificium.

:

N

tam ia gencrequam in fpecie.f 4 r0.5.825.cautelz pradti-

Bactificium geperatis eft oblatio extetna legitim? ieftituta.f,

cs valdé notandz.zZZer à-n.826. 11. Omhia vcialia i

144.0.44- qua perlegitimum Minifttum. f, 145.n. 45. tes

fpecie.£ 451.0,829.non tamen in penere & indcfinité. ;574.

fenfibilis realitur immutatür.//74e5 4 n. 46. in prote(tarioe

n-830: nifi ex circumftantiis,ve! modo loquendi detür an a

fufpicandi praviora de eodem; vel de aliis, 2267 2 n. $35

fém fupremi Dei Dominil. Z2de» n.48. Eftduc a&us Re-

"ligionis. £ 146, 20 q

9. fpecialiffimus culrüs latti& ac fs

II Omnes peccatorum eircümftantise, quas tacere posui-

premis; ideÓ foli Deo debitus; f. 147,. R, f$.

tentis interef, dem m 833. 1V, Corbplices (cu peccata

Sacrificium quotuplex, & undee

jus origo £ 743. 2 n. &6.

cotüplicis; fivejufté , five injufte detedto, /1/demi i, 824;

Sacrificium Millze quid nomiais, 2546 8 6E, quid rei, £.14 9.

V. Peccatoium objecta; v.g. fi quis confiteatur fe infama «

9 B. 6x. & qüotuplex £. r$ 3. 2m,

torié locutum de adulterio Caii &c, f. 422 2n.825. VI.

um

tes oblata quas ? 77

[

Z

73. In, Sacrificio Miffze

Poxnitentia injunctà. ///4emu. 857. — VA. Negatio abfos

Sactifi-ii effeatia coafi

472 ti» 74

2

ü

füt in; confccm&oni: Qttiusque fpäsici: £

Tutionis. Zizem Z n,n:858. — VIIT. Negatio fchedz cona

fo

feHionalis. Z24e». cft tamen probabilius ; hanc ne&?renosi

Sacri

k

iu:m tq'uaïïtei äiä;ïat'ä Cohfecmyjohgïiüäm,chfc,ä $á-

eífe contra figillum. £. 45:: 87840. '1

ctificio Crucis, & ultimz C ànz? fi156.8. 9i,

& defe&tus natürales'z577e : 849;

x fj;ïexþ**gfïapuu.

Sactificii effeCtüs,valorfru&tus. £. 188; n. 291. ex operé opés

Sigillo Sactámentali per [e primó obligatur 1

. Confeffarius. £

fato. & cx opere o

4j4 4 n:846.ctiam fituszLier 4 n,8

]

?

perantis 222dema m, 224. opus opcrn:ufn,

Bitentis.IPidem Z n.

4 8.IT-Intetptes pae«

"f£.189.n.225.

850. HI. Alteriusconfcfliónem fctibens;

Sactificium qualiter temittat peenas þütgatorii ?odbidem Àn,

3bidem.lV.Adftantes,five cafüjfive ex induftri

a aliquid au-

226; qualitet fit Satisfa&torium feu remi

dientesZ//deri n.851. V. Tlli;quibus confeffari

us fine licens

catis debitz ? f, 490 4 n. 233.

ffivum poznz pece

tia pocnitentis aliquid revelavit ;2/7e 852. VT.

"Süpetior pr&

licentia requifitus.f. 4 &5,0:8 54 V11. Confalti d

c péccatis,vel

r

Saciificium qualiter. & qualium bonotum Spiritualium $ -&

ftatu pocaitentis.

Tempotalium impetratorinm ?. f, 791; 2 n, 237.

i8bidem 4 n. 8y4. ptobabiliusetiam; quos

Saciificium qualiter propitiatorium;feu cosferens ad reamilfios

p«cnitens ipfe ante, & in otdine ad confeffionem confuluit;

.;nem

peccatorum mortalium ?. 2572 ej4 . 2

;

:

3bidem. V1H, Legens , five eafu, fiveftudio confeffionem

Sactificium qualiter cxpistorium feu d

fcriptam altetius, 25742 0.857: in quo tamen folüm fecreci

Án

"

cktivum peccfto:?æ

nqtmilis*obligltioncm agnoícunt alii. 7272e n,

U

Sactificii fru&

»; venialium ? f. 192, 4 n; 245

L

m

£

.

858. gras

[

US várit,

:193, vide V. feu

idhu,

vilhimé tamen obligantis.f, 4 56. . 856:

(ió

, Sacrificii ftu&us & valor non tantus, quantus $actificii Cru

de.

Nortitià'copfeffionis non licetuti fic. ut alii advettaBe: £, 4c6a

»9£.469:n 257.n & qualiter infinitüs ? ;jder n.

158. an in-

0. B6z. /4n confeffarius ex confeffione (ciens fibi infidias pa«

lk

finitus intenfive, £, 197. 5 2

5

tari;pefficaliquam a&ionem omirtetedomi manere?f. 4 £s

, tus extenfivé ? £, 798:7 n. 263;

9. qugl?sï & qualiter inäf:i-,

4 n, $63. aut aufupere, efto infidiatores id advertant; & fors

if

ideó occifuri fint innocentem ?. 2/4e» n. 864:

.M

Sacrificii fractus applicarc. £, 199, vide

&ps.

Jpplz'i*gre, & V' Frue

Nec etiam licet uti notitià confeffionis fic;ut P anitens ipfe fo«

Sacrificii Minifter eít folus,& ornis Sl"ce'tdos,f&og' d.n.304s.

lusadvcttat.2/dess n,86$. exetcendo actus illi'inpratos, via

?

Plutes validé confecraie poffunt eandem materiam. f. 210,

tarcpusite,deponeres &c, f, 458. 4 n, $66. probabiliter tad

"

B,307, -

men licet ci negare actus aullo jure dcbitos;

u

" Sacrificii 6

Beficium; &c, 2/2depi n; 867:

!u&'tfgiql?x- be-

n

ffetens vatius £ 273.n. 31'5"; Principalis eft ipfe Chriz

u5 , qualiter is adhuc offerat t 2/2em 4 n:316. Miniftralis

Nec etiar licet üti eá notitià ad gubernationeim ipfitis Poenia

eft omnis. & folus Sacerdos; £, 2 1, 4 n.330.

:

Quo fenfu &

tentis,2/em n.869, bene autem ad gubernationem fui ipfia

. tefpecta MilffaSacerdoti

M

4

s rbali &qué;vel minüs valeat,quàm

. us f.459 n:870;Rcfolvuntür cafus

(d

" Miffa Saceidotis boni.

ibidem 4u.321. 0ffctens gencralis cft

d notàbiles, f, 460, 4 n.877:

;liquo,l: pm-ici:lfl.a;x;es*iali

T

o

- , Ecclefiá. £.

J

i

Sodomíd;

N

n

—turtentes. 2D2er n; 308;

ii4s B. $24^ fpecialis & .fecundatii jidcl;f foþg

Sodomía perfe&à quid ?. £ 669:n.

[

Sactificium applicate, vide V, Applicarios

quale peccatum ?- idjem i. 6277

636, quid iþpe?

uf

, Ssctilegium carnale per/onale quid?f. 6 oG.n.

615.c]ustres gta- !

Sollicitatib,

jl

dus, Zózdeps a. 616.

Sollicitatio ià c;mfemo

nc; f, 6o8. n.**ägi; ejus poxns gravif

Habens plura vora esfliratis , econtrà eà peccando committit

Gm;, h. 6:;;

unum tantum péccatüm.i/4.n.677. Nec probabiliffimé ii

Sponfalia,

M

€on$sílionc explicarc tenctut voram felemae, f.($07.n,619;

'*mü

d

Sgonï&luqtädx i :4,9

ll,if& funt f!l'ehtinii:cr" yi'oajhiüö

fuá

22

d

Iudex: Rerum notalilium in bc Touo contentarum,

tabidem 0. 3 j0.cum :eptömiaïo.

Sponfi cam aliis peccant gradvis catetis, /Uideso 4 . 42 $. B0R

Q4,:5/2em ...'.4,,*&?:.

& fetia,cum animo promittendie

quidem eft adulterium. àdidem tamen circumftantia fpee-

üc. f. cOo. D. 15

1 ac vetà;

& fe obligandi- f-

jor. n 185.acimplebdi, ;2édems , $56. —

.

€iem mutamns in confeffione explicanda f. 552,4 0. 414

Quid ia dubio» 28 qu!

sveré , vel fiae promiíeric fponfalie ?

Cur fe invicem autem peccaat levius.i2demn. 42 6.mottalie

CIRGE,

Sbidem n. 157*

H

' tet t&men exercendo co

ulam. zbzders n.

427. vel morosé

uàm volantaria

& deliberata ? ibider 4 a.158. & quiuä libee

dcleftando de ea ut pra

ï

enti fenfibiliter ;5/Zem n. 428. aut

t c(fc debeat promiffio fpoafaliorum ? f. $o9. 4 n« 162.

taibus valde impudicis.£ééderz n.429. mon item, fi tactus

non fint icaimpudici.f, $. n 430-

uaado, & qualisignoranria, ertor, vel d'eceptio.fep dolue

i

Stépendium.

z

irtirec fponfalis ? £. o 7. . 166.

Quando, & qualis metus ca irtitet ! ib

k'dmli B. 170

Stipendium Milfe, f.222. qua ratione illud exigere & recipes

Confenfus in (ponfalibus debet verbis, vel aliquo figao extete

tc liccat ?. i/iderz , ?5 . quodmam fit Stipendium j2//wrs

no ezptimi, f, 04. n. 174. quz verba requirantur , & fufe

fcu debitum ? f. 225 4 8. 357. an pto uns Miffa accipi pof-

ficiant./Aidem n. 176, qualiter verba contrahentium debeant

fint plura tipendia ? f. 224. 4 n. 20. faltem plura minuta

intelllgi.£ 054 n-176.verba certà (pon(alia jbldem n 179.

à plutibusidignorantibus? f, 125. n. 361. velfaltem plura

& ceitó matrimonium fipnificantia. ;4jdem n« 180. eramie

pro divetfis ftu&ibus? iDidem n.

nantur verba dubia, £, £06, 4 n. 185.

tc opetantis ? f. 2 26.p. 364.

363 aut p;qfxu&u ex opee

Quanam 4lia (igna fufficiant, & arguant fponfalia ? f. 107,4

n.188.

Àn accepto ftipetdio poffit Saceidos Miffam alteri committes

teyretenta fibi parte Stipendii? JPider 4 n. 265. oftenditur

Quanam perfonz fint habiles ad fponfalia.ibidem u.tþt;,quc

effe prohibitum & jure natura & ex prohibitione Bcclefiz,

inhabiles saturaliter ? /5;4em n«193« Qu rcquitatur & füfe

£.227.2.368.imÓ & reftitutioni obnoxium,z/z4em n 369»

ficiat ztas ? £, £08. 4 n 194«

Bec reg.

ulatiter excufat remiffio & confenfus minus 3&82'

Sponíalia invalida funt inter ad

ftti&os impedimentii matrie

dium fponte acceprantis. f. 128. n. 37 -

monii, Z/zdem 4 0. 298. tam mattimonium- f, &ot. B.20E,

Stuprum.

s

quàm fpanfalia valide contrahuet filiifamilias infciis, vel

Stuprum quid? f. $98.n.485. cjus malitia eft du

plex cum 6uc-

-ipvitis parentibus. Z/4em n.202, peccaut tamen communíe

te reftitutionis.zb/Ze» n.586.fi fiat cum virpine invitaiii4.

! ter £,.502» 0.204, etiam graviter,fi cum indignis fic contrae

h. $87.Imó probabiliter etiam; fifiat cum virgine conícn-

Rant. z22de»2 4 n. 205

tientc.z9idem a. $88. Probabiliustamen cum tali eft folàcn

Sponfalia fieti poffunt fub conditione honefta de futuro.f.so .

"fimplex fornicatio, z2zuer» n- £89*

n.20$.quz licét inducanrobligationem fufpenfam, ididem

Stuprator virginis confentientis ad nullam reftitutionem obli-

4 n, 108. babent tamen vim itritandi alia fponfalia poftca

iinita cum alia. /2/Zem n« 211. & condicione impleta, ftatim

gatur pet le loquendo, f f97. n.590.etíamin dubio,sn vire

tran(cunt io abfoluta. f. $04. , 275*

£0 copfeaferit, ncc ne. ;2idem n, ;Qt, aut fi nullum aliud

damnum paífa fit. ;&idem n. 592. vel non amplius fuit vire

Sponíalia fub coaditione : // Papa 4iffenfaferit ia impedi-

£o. j&:dem n. $93-

mento,qualiter & quando valeant2;5/dem 4 n,214 Irem fa-

Stuprator virginisinvitz

fine promiffione matrimosii!, tenetur

€ta fub conditione ; f Pater cozfenferit ? £, jog. 4n. t18.

tllam du. éte vel dotare,/2i4em 4 n. 5 94. i non poffit pecu-

ac füb conditione impoffibili, vel turpi ? ;4idem 4 n. 212.

biá compenfere;tenetur eam ducere? f.600.5.595. Quid fi

Sponfalia quis difpeotare;vel folvere pcffit ? f. so7. 4 n.322.

ip(à nolit?;2/4.5 96- Quid fi procus cam folüm fit violentet

Sponfalia folyuntur l. Murwo cen/en/u. ibtdem 4 n. 352. ctiana

urata.;5;dem 4 0.2 54. faltem validé,non tamen fem per licie

oículatus, vcltetigetit cum infaqia veldamno? i£idem n.

té, £. £08.4 n.255, 1. Receff uniusà fponfalibus, jé/dem t«

$?7-

9237- M. Diletione vimia matiimonii ulrra tempus,vel tete

dempns Miffa,

EmpusMiffa celebranda-.f. 24;.qua hota licelt-i&dgmni

minum prafixum.i&/dem n.228. quid fi nullus pracfixus fit??

1

445-quanto cempore ante auroram./Z/4e;» n. 446. quale

f.509.0,239. IV. 4//cntza [Ponfí, quz, & quando ceníeatur

peccatum finc jufta caufa notabiliter ante auroram,vel po;

illa folvere ? /2Zem 4 n. 240. V .Religionis ingreffu,vc! proo

mcridiem celebrare ? j2 em n. 447« Caufz fic notabiliter

c[fone, £, s1O À n-24 . VI. Foto Religionis inpredicnd. f,

anticipandi, & differ

411. 4 n- 249. V11. Ordine Sacro,c]üsque fofo ibidemá n,

ggdi Mitfam poitlmcxirdiem. ibiden d

24 3. VIlI. Poto frmplici caftitatis feu eontinentiz perpetus.

n. 448*

f, j12. n. 257. Quod tamen probatilius invitá alterá patte,

Quocdie licitum eft celebrare per fe loquendo? f. 244 n.450.

nec licité emittitur, nec folvit (ponfalia.z4/demn. 148. cflo

excepto Parafceve. //zder n» 4 52.

Quid faciendum Parocho, qui ferià quintá canz omifit con-

mon omninó invalidum fit tale votum,/472.n.2 j7. 1X .Ma-

fecture Hoftiam majorem pro officio dic ícquentis , nec e-

&rimonio alio centrAtfo contra ptiora fponfalia. f, 513« 4 n«

tiam minores Holtias habet ?. ;5idemn, 4«9.

x

261. quod raaien probabiliter illa non omninó extioguite

ibidem d n.265. Spcnfalia ptiora legitimé contracta diflol-

Tam in dic Jovis cenz Domini. /2/dem 547 5, quam fabbas

vuntur pet alia (ponfalia fcquentia cum alia- £. $ 14.2 026f«

tho SanCto fas eft cuilibec Sacerdoti celebrare privatim pet

licet hzcpolteriora fint publicé celebrata. /274er n.267. ha-

fcloquendo. £.24 s. n-4.54. tegulariter in die femel tantüas

beáatque copulam annexam .j2/dem n.268.ac (int juramem.

* licet celebrate, zbiderm n.4 5 ;.ob quos cafus vel caufas liceat

to fitmata. ió/Zez n. 269. X. Fernicatione fponfi vel Spone

fspius ? 4bidens À n- 456.

Quoties vél quando cencacur Sacerdos celebrate ? f.246. 4 1.

Áz.£,519.4 n,270- etiam, fi (ponía vi oppretla fit/dens m.

272. vl ofcula,amplexus, & tactusim

i

pudicos admitcát aþ

Titulus.

alio ; &ontamcu ccomntra, i2idyzn. 2

*

Impedimentum fuperveniens,quando & qualiter folvac fpene

Y

"Titulus luftentationis feu nieníz. f. 67. B.108. aliiss eft benes

falia.zóidem n. 2

»

ficii.zóidem n.1o 9.alius matrimonii.f. 68. 4 a- 0. alius pade

Ytem aliz mutationes notabiles particulares fa e, vel patefa-

pertatis.zbidem n.1

?4

&a quando folvant? f. ;16. n. ;79. V.g.inbonisanimz.f,

Curtant, i2iders 4 n- 114

'3.ine titulo tali ordimaci quas poznas ia-

don[ura.

"

^

$17«u. 280. in boniscorporis.idem n.282. in bonisfortue

nz.ibidem n. 282. etfi jam amre fponíalia extiterint,vcl poft

Prima T onfura quid t £, 78. n.rs8. quis effe&us

-f-79--»rsæ?

primum patefianc. £. 522. n.225. cafus varii. d n. 284«

Quid requiratur in accipicnte T oníuram, vel Clericarum 2

Sponfiss.

ibidem n. 160.

1

E

ponforum obligatioaes & peccata, $49.

"Tenfuram,vel Mineres accipiens

cum anímo nos peml"leidl

E

poníus vel Sponfa promittens fpon

in ftatu. Clericali qualiter peccet j2/8ler 4 n. 161*

vel fraudulenter;pcecat mortaliter

alia i. f. $59. B. 4t&.

Tonfurá & Minoribus iniciati nullam contrabunr ebligatios

eblipatur. 25idez; n,

ibislems n.416,non tamen

&

&bidemn, 418.

417. per fcloquendo,& in confcientie,

ncm- f, 8o. n« 164.

-

j

Qui vero rité conraxit f,

Penialia.

ttahead

Poníalia , tenetur füb mortali ad come

Enialis quibus modis univerim delesatur £, 264.9.33

um mattimouium, ;574;5; B.

419. tempore ab ipfis

V

qualiter per actus meritorios./5;2.4 n.34.perP eeniteptiam

I Íctipto.f.e yt.5.420. Ad Quod cen

fuiiscogipoteftéz dew — Éormalem, vircualem ? f. 26 s. n. 2 s. vet attitiopem /;/id,

»

»

injafté reflse volcas, iPidrm g,

125

837*

L m

I

:

Iudex Rerum mf&&iliun) in bocTomo cohtcntm

?

[.3 37.'31!:: actum amoris Dei fuper omsia ? z/idem n.58 pet — Vine confecrando debet n,d]nifccrïl

m.f. 171. de precepto

erationes;jejunia & eleemofynas &c, ibidem n.39.cx opere

opcrato per

Sactamenta. j//derz 4 n. 40 perSacrificiumMif-

B. 161. cáque naruralis. ididemh. 161« & codica, f. 270,

fz. f. 966.

n

- 43- Qualiter per Sacramentalia,25/4e»y n 44«

B. 163. ad 4fltare in ipfo calice. ibidem n, 164. qu cone

Nullum venia|

'remittitur. non remiffo mortali. /474. 4 n. 46j

vettitur in Sangu

isem Chrifti non immem kd Bicdjard;

Venialia qualiter remittantur poff mortem ?f 502.m304.

sbjdem n, 168.

N

V' €$.^

Firgo.

p Vitgo prima vice fornicando committat malidas vd inde

Veftes $acte quz. & quales requirantur ad celebrandum. f.

eentias fpeciales ? f. y96,m. $87 ^f2 & quando virpo vel

234: quale peccatum fine facris vcítibus celebrare? ;5;em»

uzvis foemiba pro uíu corporis poffit recipere mercedem,

45. 407 an lalem ali

quando liceac fine aliqua. v. g. Ma«

* 97- 8 4836

id fi virgo ficté proínittens huacufum .

Bipulo, $tola ? £. 2 »«. Zn. 40g.

pretium vel munera accipiat * 25;4e7om. 584«

N eftesSacrasquinam poffint benedicere? j2;4. 4n411.

P

Votus.

j

do bencdictioncm amittanr. £, 226.4 n. 4.

Votum jöl:m:e caflitatis d

Veftium colorqualiseffe debeat, f.

237-Bn.415. An,qulhdo,&

irimit matrimonium coumbenduuh

quis poffit dare licentiam celeb

tandi operto capite. jZ;4ema

* 471,4 D. 39. jute Bcclefiaftico tantüm. z4idess n. 4t.

--qu.

ac codem jurc folvit matrimonium ratum tantüm, z5idem

VFinum.

B. 42,

yiium confecrabile debet

Vorum fanplex caftitatisnon ditimit ;3/4ems 5.43.fed eft impea

effe de vite. f. 269.

8. 167. qua; exà

dimentum impediens tantüm.£,497,

5.139.éftque quadrus

cludantur à tstione vini ? //;4. 4 n.150.0m

ne vinum de vite

plex,

fcil. votum cafticatis integca :Relipionis ingredicnda,

verétale, & períe potabile , cujuscunque fpeciei vel coloris

& profitenda ; (ufcipiendi SS. Ordines& coclibatüs j4/4em

eft matcria valida.z4;4. n.y

D

j.etiam muftum.f.770.n.1 56«

B. 246.

dcbent tamen eífe vota perfeGta. j5dem n. 147.

quid de vino acido ? //;dern. 1

57- condito atomaribus vel — Án & qua

ndo peccet conrrahens conra tale votum matrimog

abfynthio ? ijidem n 58.;

&c cofgellto ?»—üidm u.qx;g.

aium conditionatum tantüm, ; f 498- &. 142.

|

DEI, De»ipafæqucïVifginis MARLE

y*s M Majorem

Ponorem, & Gloriam.

9.

7

&

5

:

N

NSS

»,

O sf

if

"

"

e

^

E

K TAU rR MT

:

aE

//

: :.(

L

í

]

1

$;

N

. h g;*a

(

—

A

I

s

E

?

»

EM

T

XH

Em

-—

L.

lo

ts

35

DA

s

5

*

3

$

*

d

$8

AE

s

E

pe-

A

s

R

s

E

"r

M,

ZA

E:

MO

p

s

by

"E

E

d

r

"-

"i

3.

"N

TE

Y

À

- L.vk t m.l

T

T

——

—

-

—

. CSTTNEERNEE

n

N

[

D

M

W

E.

DIRWR

E

A

20

M

Wl

»

r

o

»

d

N

A

7.«*

Y

v*

*

z2

-

r

*

D UE

*

[

—

-

—

——

—— .

x

É

p E

-

ELIDIUUEX--

-

a

T

D TM m

-

s

T

&

:

*

-

sex

-

-

E.

b

E.

E.

".

EN

Dd

-

i*

wtp

vt

z.

"P

x

(

Aecr.

Lion

MS

RI

EM

^

E

As

E

Hs

:

|

g

D)

L

"J

-

L

"u

-

-

3

r

C

RA

LE

s

EM

i

M

n

—

T

m

Ts

*s

La

x.w

RT MP

A A

7

E

at

s o t OU s

x

".

^

d

*

Vs ( d

s

ENWA

A

xX

"

^

P

r

1m

TA

A

T

A

N

j

n

zi

:j

ä-

Ü

x

ss

í

TT

-

E.

e

i

EW

B n

g

R

wux

b

E PT

N

"U

?

z

27

x

d

$

53

E

p

p

E

T

A

i

Em

s

2

d

HE

2

x

X

a

x

E

A

d

n6

-

l

RL E

$

m

n

E

-

3

(à

N

*

A

-

us

A

*

&

TA

Zs

T

E us

fj

LU

T

s

CA

P

Z

237

-

L

b

&le

*

E

a

2

3

"

s

x

d

u

us

LE

X

A see

d

134

.

s

m

P

T

s

um

x

z

[

x

æ*

Y

x

n

x

b

f as

*

.

MR À

m

2

x

EY

EUR

(

d

4

E

u

d

&

w

42

E - -

3

x

j u

REU

s

22

"

7s

E

CO

M

ai

-

2

5

ATE

W

üu

s

p

d

AC iab

-

z

T E.

z

p

*s

z

192

E

pf

ss

2

7

-s

5

s

^

2X

u i

E

3

x

TE

:

j

*

as

v

s

HH

T

K

BR

E

T

us

E

E

x

W...

s

U

5

EE

4

Ms

Y

EM

suN

s

at

TY ;whs

-u

x

f

i5

v

r,

DA

E

As

M

(.9

Puo

m

»

w

z

i

sE

2

A

EU

d

p

s

B

1

N

N

æ.mWHw

$:

X 6

£

2

A

m

2

P

ïaüwmw

ES

IN

a.

a

AN

*

.

*

x

E et

&

s

$.

E

n

TO

s

(s

:

x

AE

CX

E

R

ss

Dus

s

EX

L

nl

F

d

J

u

$

a

x V

23

E

OE

E

E

o

A

p

L

j

A

a

z

a

Ee

s

2

E

X

At

E

E

p

(n

M

TU ANENES

Y

x

a

:

2

um

]

p

u

"

5

.

C

E

E

i

c)

v

us

Es

EU

D

»

u

T

sE

AAEX

EM

G

d

Fs

É

VC

V

.b,xw.

DA

r

--

S

:

«,rw N

C

fa.

$

L

-

.w,

RE

z

x

x

o

2

d

X

-

d

a

REU

"

:

KOOR

1

DA

EUA

r

TM

A

u

:ed

E:

Cs

R

TA

*

d

x

.

$.

f

o

x

T

i

W

3

e

s

d

[

d

x

g

us

?»«

A

x

*j

d

LTAR

E.

&

eSEUS

X

«-Mu

*

i

d

P

"

i

AR

B

D

R UR

t

GE

p

TE

R

AA

n

dee

d

E

PouN

AE

d

x

3964

s

p

i

du

s

z

MW

á

d P

3

E

m

ss

3

d*

g

Ws

A.

"s

u

:

«

*

VE

i

i.w

ID

-

-

*

931

r

o

3

2

As

"0

s

AE

o

T

ia

Es

i.

prs

z

N

o

n

A

E

R

o

hr

w

E

x

r

-

m

av

x

g

ER

sE

NG

du

5

3

pE

H

MWM

*

gX

o

:

..öw.

*

*

2

ss

L

E

O

-

*

ov

AA

d

Es

um

LR

t

B

Md

2*

i

*

$

m

o

M

l

z

x

s

a

i

u

WE r

d

-

-

x

z

x

o

-

.W

ä.

z.

n

YT

T

s

s

p

A

x

iv

M

:

d us

u

o

P

LU

m

m

M

d

SS

p

z*

TSED

Es

w

iE

n

u

EUR

z

a

x

UE

Cs

36

2

g.

um

DA

u

x*

*

a.

,æ atvl äw

a

Bo

z

r

qw

E

z

N

L ANN

2

ET

hpE

Bs

u

G

w

P*

A

AE

N

od

I d

dU

lo

OEU

Q

iA

:

i

m

9

hs A

s

-

S

E

ii

d d

u

RRR

e-

N

m diumon

t

EeS

ii

M RE

w

x

2

t s

-

Mecpxhh n

x

GE LE

2

E

&

E

D

d

A

N

Pa

:

i55

d

"

Vr

u

x

n

* d

T

z2

.

E

r

o

z

-

E

——

-

OU

".

kios

&

:

Est

W »

*s

od

4

ce

$x

-

E

-

3A

n

B

p

--

DEO

JOP UI

XIMO,

ane Q H S T U V

Icem 1nacceiïibllæm,

LE

ä

nfibili, & ïnwübüa :

F-EHH

[ri- radme Tn uni

ZETERNO

Y

)

IMJE EF INDI-

IDU/A

J K L M N

NITATIL.

l

MVIRALI

ARCH/E

|ligitis appen-

ENE UM

)lem umverfæ

Terræ,

EO c DEO MEO,

MIN! E7 JPIRITUI

l$ EUS

A B C D E F G H