Gg497b Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Casus Conscientiae De Mandato Olim Eminentissimi S. R. E. Cardinalis Prosperi Lambertini Bononiae Archiepiscopi &c. &c. Deinde Sanctissimi D. N. Papae Benedicti XIV, Propositi Ac resoluti Benedikt XIV., Papst s m 5l E. i X * N .- A* i x : E - x u j E Aó E. E - : d MM que J & 21 ass E 5 x . Y 2 FE 2 as E " T us g d 23 z £2 z. M r v Z z 95 PA od p2 r d p d Ls ii * T - 2 t 2 a Á2 n E yer d ^ f - A Ms & NT AT m C MT FU lm p — x ia nn — A MM E Fy; Blli Ilen Za Cg- 0![[ lï'c-:(,&s-c': P- GUJ) t(/if Zx/,o? j Jen: Ccnvcntzus Mezgeu 2Kaima(rffs Eä J7q90 r r —— f/ Ccyl; Dnl j jfx 1. iib c u g j ! » ! n CAS[IS CONSCIEN TIZE DE MANDATO EMINENTISSIMI $. R. E. CARDINALIS PROSPERI LAMBERTINI BONONLE ARCHIEPISCOPI &c. &c SANCTISSIMI D. N. PAP/E BENEDICTI XIV PROPOSITI AC RESOLung, PUS * CoxrFEssAR us Owwisvs ÁTrOUE ANIMM » URAM GERENTIBUS PERUTILE AC NECESSARIUM, Cux IxnickE. LOCUPLETISSIMO Conv. ? u) &*æe 6&&4!288 äw&äaaf /7$0. 1 Editio i» Germania quarta SOOQOOOOOQOOGOOOOOUOGQOOOOO00C AUGUSTZE VINDELICORUM Sumtibus Marizmmi Rircen, & FinioRuM MDCCLXVI, e ho *.8. ub de ää i5 ^ w wne b . À j À. t& t:n;,s ^ ADLOPINTA i & ä LECTORI STUDIOSO THEOLOGI/E MORALIS BIBLIOPOLA C Afus . Confcientie — zuffà BENEDICTI XIV. pe- ye in wnaquaque re propofiti , atque fapientif]ime | refoluti , cum ita pa[]Jun. ab. ammarum Curatoribus | fuermt. excepti , ut jam defiderari sviderentur , ! placuit eofdem , ex multorum unpullu, mea opera, tuoque comumodo, Benevole Lefor, eleg antioribus typis iterum de- fcri- *R fcibi , atque Valz'quot. ettam mendis , que irrepferant , ve- furgart. - Maximum certe ti- b ad affequendam metam y? heologue AMoralis conferent pondus , ft eo, quo affóles , Jiudio, & affhduitate excu- ies, €9 evolves. luterea co- watus. bo[ce eo$ equi boui- que confulas , meque folito tuo Javore compleifi pergas , ob- mxevogo. lale. sf as T0Y x* 3 l CA- É 5 " , Wt S Sefc Laf EC ») M L e RN N 3 LA N 7 o b CC $$ , /) d "x UAGOÍ UAR J . 'CASUS C ONSCIENTLE. . ANNO MDCOCXXXII. d MSE ä*'szUARII.. CAS. 1. Arochus pärum ftadiorum amans & - 'mefciens quid agere debeat primis horis nocturnis, frequentat domum cujusdam Parochiani, ia qua coram pluribus infti- tuit fermones fcurriles. Quaritur, angraviter pec- cet, G in quotfpeciebus ? Refpondeo ad primam quafitipartem, Parochum, attenta praecife fcurri- litate fermonum, per f peccare folum venialiter. Ratio eft, quia fcurrilitas per fe loquendo, five P inverbis, fiveingeftibusfita fit, dicit femper ali- quam'inhoneftstem , ficque per fe femper importat culpam venialem ; ergo, attenta przcife fcurrili- tateverborum, peccabitvenialiter. 1ta La Croix, Efcobar. &c. dixi: attenta pracife fcurrilitate ver- boriwmn, quia fi per exiguum amorem erga ftudium redgeratur Parochus ad fua minifteria obeunda in« fufficiens , clarum eft peccare lethaliter. Dixi etiam per fz , quia per accidens poterit mortaliter peccare , ut ex Refponfione ad fecundam p. . — quefiti. Refpondeo ad fecundam p. Parochum peccare pec- cato fcandali, & contra illam virtutem, cuiícur- rila opponuntur. Ratio eft, quia cum Parochus teneatur pafcere populum exemplo, & fit lux fu- pet Lambertini Cafus . Conft. z Casus CONSCIENTIX. e r candelabrum pofita; fcurrilia proferendo coram P arochianis, idem eft, acillosadtnlia , vel fimilia allicere, &invitare, in quo con(iftit fcandali ma- litia, & proxima occafio ruinze fpiritualis proxirmi. Hoc peccatum fcandali mortale erit, fi Parochiani ex prolatione fcurriliam occafionem fumant mor- taliter peccandi, ut docent DD. de verbo jocofo à religiofo coram fceminis, quae inde occalionem fnortalis peccati fümere poffint , quod facile eve- nire poffet in Parocho tum attenta obligatione pa- fcendi populum exemplo, tum quia nugee in ore fz:cularium, blasphemize funtinoreSacerdotum , ait S. Bernardus, eniale vero peccatum erit, fiPa- rochianis occafio ruinze venialis tantum praebeatur. Ultra peccatum fcandali peccaret contra caftitatem Deo promiffam , fi verba fcurrilia fierent caufa de- leétationis venereze , G fic femper effet mortale ; peccaret contra jufitiam , fi fcurrilitas proximi famam denigraret, vel venialiter, vel mortaliter, attenta qualitate materite, & fic difcurrendo de alis materiis, circa quas fcurrilitas verfaretur. Hzc communia funt apud 3mnes. CAS. II. Capellanus raras habens eleemofynas pro Miffis celebrandis , fzepe fuadet Pcenitentibus, me- dium tutius ad confequendam zeternai falutetm ef- fe dationem eleemofynsrum pro celebrandis Mif- fis in fuffragium Animarum Purgatorii. Q. an recte agat, veliit reprehendendus. hendendum. Pri- Refpondeo. Capellanu:n eífe repre mo quia falfum docet ; licet enim datio eleemo- fynz pro Miffis celebrandis in fuffrsgium Anima- rum Pargatorii fit medium valde utile ad falutem confequendam, cum fitopus charitatis, & miferi- cordiz , confequenter opus meritorium, fi concur- rant circumftantize ad meritum requifitee, ut do- cent DD. agentes de eleemofyna ? * 0 [ ttamen non eft medium tutius ita, ut praeferendum fit obfervan- tize mandatorum Dei, 'Tutius enim eft ad falutem confequendam mandata fervare ; quam ex libera- Ü litate eleemofynas impertiri , cum dixerit Chriftus : Si vis ad vitam ingredi , f[erva maudaia. Secundo e * MreNsE JaNvanrrt. 9 m jl eft repreh;endendus, quia ex circumftantiis cafus , cum raras habeat eleemofynas, fatis aperte colligi- ia Il« tur, talem eleemofynarum fuafionem, & quidem frequentem, non procedere ex pura charitate er- nt ga Animas l'argatorii, fed potius ex motivo cupi- or- ol ditatis, & avaritize, a qua quam maxime abhor- » rere debent Clerici juxta 1 1 2cros Canones. HincS. e 2 ' Carolusin inítitutionibus, ouas habetin ordine ad adminiftrationemSacramentiPoenitentiZ,exprobrat » peenitentias Miffarum celebrandarum a Confeífa- Jïff at rio impofitas, cum facile valeant avaritize fufpi» cionem generare, Similiter in nltimaSynodo Dice- h Lurï cefana de Sagramento Poenitentize habetur: .Sint cauti Confe[favii in imponendis poenitentiis veccu- ei & miariüs, «ne venalis Sacramenti (ufpicio na[catur,. le Dicendum ergo, effe reprehendendum. lej CAS. IIT. Confeflariusfimplex ex incuria circa füum ini 3 minifterium non advertens expiraffe tempus pote- flatis fibi conceffzae ad excipiendas Confeffiones de Sacramentales, per duos Menfes plures excepit, üh Q. An üilam incurrerit poenam Ecclefiafticam. Refpondeo. Nullam poenam Ecclefiafticam incurriffe. pfü 1* & Ratio eft, quia non eft in Jure communi , nequé in Synodo Dicecefana exprefía aliqua poena Eccle- d- fiaftica contra Sacerdotes audientes Coufeffiones j- fine jurisdictione, & approbatione fui Ordinarit, g confequenter neque erit contra Confeffarium, de J quo in cafü. Eft tamen certum, quod poffet gra- viter Epifcopus punire Sacerdotem andientem Con- Qo* feffiones fine jurisdi&ctione, & approbatione ab t ipfo reportata, ut teftatur Pignat. tom. 6. conf. ;H'n X. q. 4. dicens , transpgrefforem effe caftigandum ) arbitrarie ab Ordinario, ficque poffet graviter etiam i punire Confeffarium in cafu, fi ei conftaret de in- 0* curia graviter culpabili. d | (!g JMENSE FEBR UAARII. m mn. CAS.I. G Acerdos pulfabat Citharam, velaliud In- l5* ftrumentum alliciens ad choress ducen- do das indomo cujusdam amici, quod dum audirent u- 2 4 Casus CowscrkeNTUE Juvenes & Puelle vicinze, convenerunt ad infti- tuendas varias faltationes, & ifte tum precibus, tum .oblatione munerum victus, pulfationem profecu- tus eft usque ad finem noctis. Q. An peccaverit, & ullam cenfuram incurrerit, Refpondeo. Sacerdotem in cafü peccaffe mortaliter, & poenam fufpenfionisipfo fato incurriffe. Ratio J primze p, eft, quia licet pulfare citharam in domo cujusdam amici non fit peccatum , in Sacerdote tamen pulfare citharam ad inftituendas faltationes juvenes inter & Puellas a gravi peccato non po- teft excufari. Etenim cum fit prohibitum Clericis choreis intereffe, & quidem füb gravi, ut colli- itur ex "Trid. feif. o1. cap. 2. ubi ftatuit fan&ta $ ynodus, «t quz alias a. Summis. Pontificibus €9 4 fäcris Concil. de Clericorum vita; . €9 honeftate ve- dinenda, de luxu, Clevitis &c. fancita funt, im goflerunm iisdem poenis, vel majoribus , arbitrio Or- dinarii imponendis obferventur , fequitur a fortiori, rohibitum eífe Clericis choreis interefle cithari- Zando, cum fic idem fit choreas tot malorum ori- gines procurare, & promovere. Si autem eft prohibitum, & quidem fuüb gravi, ut patet ex fenfü verborum Tridentini, jam graviter deliquit nofter Sacerdos, cum fecerit contra prohibitionem fub gravi obligantem. Neque dicatur, per acci- dens Juvenes, & Puellas ad faltationes acceffiffe, per quod videtur a peccato excufandus nofter Sa- cerdos, Cont. eft. Do per accidens acceffiffe, at- tamen ftatim ac Sacerdos advertit ad chorearum inftitutionem, debebat citharze pulfationi finem im- ponere, non vero precibus, & munerum oblatione flecti ad annuendum Juvenum, & Puellarum vo- tis de choreis inftituendis , reclamante confcien- tia, per quod magis apparet Sacerdotis grave pec- catum. l Ratio fecundz partis aperte conftst ex Synodo Dicecefana lib. 3. de vita, & honeftate Clerici cap, 1. ubi habetur: ZMufica infirumenta in choreis gul- EE fare uec audeant fub poma fu/penfionis ipfo f. az:,j"' 3 : MeNsE FEBRUARII. 5 i currenda. — Quare fi hujus poenae. notitia non ca- ( ruit Sacerdos, illam incurrit. 2 CAS. II. Diaconus vocatus a parocho in die Purifica- ) tionis B. M. ad obeundum munus füum, renuit obe- L dire; unde cum populi admiratione omittitur can- tus Mill. cum Min. Q. An graviter, & in qua fpe- cie peccati deliquerit. (j 7 ffe Diaconum faltem pec- Refpondeo. Graviter pecca i c&to fcandali, & inobedientiz, Ratio eft, quia cum te Clerici aliquando teneantur exercere actus Ordinis e$ fufcepti, utomnes DD. una voce fatentur ; fequitur fpecialem obligationem exercendi actum Diacona- s tus habuiííe Diaconum noftrum vocatum in die Pu- li rificationis ad munus füum obeundum ; cum ex una u parte tunc nullus alius adeffet, qui tale munus poffet praeftare, ut colligiturex terminis cafus, & ï?' ex alia parte omnia jam effent parata propter Miffae /h cantüum de more. Siautem attenta tali circumftan- f« tia, habuit fpecialem obligationem exercendi mu- fl nus fuum, fequitur ipfum peccaffe, cum a Parocho ( vocatus of&cium füum praeftare renuerit: & quia fi tale peccatum ex natura fua praebuit occafionem Pa- d rochianis male judicandi de Ecclefiafticis, & detra- 24 hendi de perfonis Deo dicatis, & parvi imo nihil )t pendendi fun&tiones Ecclefize , & facras Ceremo- em nias, fequitur etiam peccaífe graviter, & quidem Ti eccato Ícandali, ut patet, & inobedientize, cum j arochusfit Paftor, & Superior. Dixi f/a/tem, quia " fecundam diverfas circumftantias, quze in facto pof- i fent occurrere, poffet effe etiam alterius peccati reus. [ CAS. 1II. Dum duo Tonfura initiati luderent aleis, nie jurgium ex fraudibus invicem inludo patratis,inter 0* feexcitarunt, & fe percufferunt, non advertentes j poenam cenfürz, quam incurrebant. Q.Anrevera d illam incurrerint. efpondeo. Cum diftin&ione, ( rius tamen fuppo- : R nendo illos tonfura initiatos e ! o e puberes, confe- quenter non exemptos a poena excommunicatio- ) nis, ut funt impuberes per cap. 1. & 2. de deli&is Jj puerorum) vel percuffio talis fuit, ut fuerit pecca- il tum 3 6 CAsvus CoNSCIENTIX H tum mortale; tum interne , tum externe; vel non? j finon, cenfuramnonincurrerunt, quiaexcommu- niestio, cumfit pcena gravis, grave peccatum fup- ponit ; & cum fit poena Ecclefiaftica, fupponit pec- catum externe grave , cum peecata mera interna 3 foli Deo punienda relinquuntur; Ífi vero peccatum fuit mortale, tum externe, tum interne, iterum l [ diftinguo : vel non advertentia foit vincibilis, vel invincibilis ? fi invincibilis, quatenus anteceden- Y ternullam habuerintadvertentiam ad ftatumClerica- lem, vel nullum fübortum fuerit dubium tempore ; rixz ; tunccenfüram non incurrerunt; quia ut te- ftanturSanchez, & Suarez, qu:o dicuntur de ig- norantia excufante a peccato , & a poena, valent etiam de inddvertentia, & oblivione; unde fiig- t: h norantia invincibilis excufat, ita & inadvertentia invincibilis , cum qua non ftat contumacia; fi vero inadvertentia fuit vincibilis, excommunicationem incurreruntpropter opgoütam rationem. AMENSE MARTLE !ä CAS. 1. ( Um quidam Concionator in omnibus Ec- N cleflis, adquas miffus fuerat in Monta- nis ardore magno femper przedicaret Jejunium ; Pa- rochus,apud quem fumetedebebat refectionem,prze- paravit ipfi pro prandio folam polentam ex l'arina Caftanearum confectam , dicens, nullum alium effe cibum in Montanis ; unde Concionator/fequenti die, nedum defiit confuetam concionem facere, fed & — CL r PYEPNEE — laxavithabenas, dicendo, Montiumincolas ad nul- lum Jejunium teneri. Q. Anfitlaudandus Parochus, & condetmanandus Concionator. Refpondeo, Parochum laudandum, concionatorem reprehendendum. Primze partis ratio eft, quia,ftando terminis cafus , Parochus pure ex joco ita fe geffit cut Concionatore, ut hic practice cognita quali- tate ciborum , quibus communiter vefcuntur habi- UepKLem. d uito3 —— tantes in Montanis, populum fuum miferum , & fo- ,. la polenta ex neceffitate contentum , folita rigida as — concione jejunii fcrupulis nonangeret; fi autemex — — joco 7 MxwsEÉ ManTIt. fe geffit, & utfic con(uleret quieti fuze-pa- n joco ita « reecise , quis non videteffe potius laudandum? Ra- tio fecundz partis eft, quia concionator generali- Ui o('« ter afferendo Montium incolas ad nullum jejunium na teneri, fal(am docuit; etenim licet Montium inco- u m poleata vefcuntur, non V la, quiunice Caftaneart nj teneantur adjejunium , ficutinontenentur, ut do- cet Tambur. cum aliis, qui unice pane, & aqua, ydl d vel.etiam. vino vefcuntur ; cum.tales fufficiens randium habere non videantur, quod a fortiori ((« ore videtur militare de fola polenta, quae quidem ci- bus eft fatiativus , fed experientia parum nautriti- t vus; tamen dantur aliqui ia Montanis, qui cum g. unica polenta non fint contenti , aliis cibis vefcan- opt Ig- tur, certe a leze jejunii non eximuntur. Repre- hendendus eft ergo Concionator, quia fic genera- (ia « liter loquendo falfüm dixit. CAS. Il. Fures, nocte przecedenti diem Feftum, fu- jpn ratifunt a Sacrario omnia Indnmenta facra , prae- ter illa.coloris nigri. Q. An Parochus, mane fe- quenti ad fatisfaciendum votis Populi pofit illis uti, imo an teneatur. Praemiffa narratione furti , ad tollendam f Refpondeo, Id« admirationem inpopulo, & data impoffibilitate ha- bendi Veftes, die fefto fecundum Rubricas propor- P. L tionatas, poffe, &tenericelebrare. Ratio primze partis eft, quia ex una parte quoad colores para- lIlà /lle mentorum, non appatet latum effe grave praecep- tum, teite Suarez de Sacr. & Homob. de exam. J I Eccl.p. x.quaeft. 144.; quod fi in Miffali certi colo- res pro certis temporibus ftatuuntur, eft folum re- M u guladire&iva; exalia parte adeft rationabilis cau- fa, quz eft obligatio fatisfaciendi przecepto in ot- dineadífacrum tum in Parocho, tumin Populo, quae m i caufa faüfficit, ne Parochus etiam venialiter peccet, ut peccaret rationabili caufa nonexiftente, cum fa- i wþ. ceret contra Rubricas ratione magnze convenientize recep tas , &peripfum bonus ordo turbaretur. 1ta jl« Gavant. Diana. Tambur. Ratio fecundze partis eft, i* quia fi rationabili exiftente caufa , nec venialiter Pa- j j rochus peccaret tali utendo paramento, jam urget re- 8 Casus CoxscirENTUE Preceptum audiendi Saerum, fi urget, non eft, cur Parochus non teneatur cum talibus parzmentis Miffam celebrare pro przcepti adimpletione. CAS. 1II. Ceciderat exrupe Saba, cum effet ebrius, vocatur Confeffarius ad eum, fenfibus deftitutum, & creditum proxime moriturum, abfelvendum. Q. An, fi ifte illum intelligat ebrium, pofífit eum ab- folvere. Refpondeo. Cum diftin&ione, vel Parochus eft mo- raliter certus, quod Saba, qui eft fenfibus deftitu- tus, & titulo ebrietatis rationis impos, etupe ce- ciderit in peccato, puta quia folitus fuit fe inebria- re, & pluries correptus roluit emendari, & tunc dico neque füb conditione effe abfolvendum, eo quia Saba nullo modo poteft prudenter praefümi attritus, & fine attritionefaltem przefurpta nullo modo impendi poteft abfolutio, ita communiter te- ite Tambur, qui tamen quafi oppofitum fentit. Vel mon eft moraliter certus, quod Saba ceciderit in Jtatu peccati, eo quia, cum chriftiane vixerit, nec ebrietatis vitio fuerit deviétus, przefumi poteft non culpabiliter fe inebriaffe, fed peraccidens, tunc fecundum benigniorem fententiam Recentiorum ex praefumpta attritione , pofita conditione, /i £sc& gax: dico poffe abfolyi. E JMENSE APRILIS. CAS. T. i N Brevi facrze Poenitentiarize. committi- tur Viro ditcreto , vel fupplicanti Con- feffario , facultas difpenfandi füper impedimento affinitatis, orto ex copula cum Matre mulieris du- cendz; at dum Commiffarius exequitur commif- fionem, detegit copulam fuiffe cum Sorore, & ex errore Scribentis fuifle fupplicatum pro difpenfatio- ne fuper impedimento orto ex copula cum Matre. Q. An poffit exequi Breve, vel aliud debeat pro- curari. Refpondeo. Poffe exequi, Ratio eft, quia licet ad valorem difpenfationis exprimi debeat, an affinitas fit in linea transverfali, ut docent Sanchez, De Juft. MewsE Arnizrts. 9 ft, Juft. & Reinf. eo quia vel non datur difpenfstio itis in linea recta affiaitatis ex copula licita, vel ducere 2ffinem in linea recta indecentius fit, quam in linea llS, transverfali; Quando tamen affinites oritur ex co- It, pula illicita,non eft neceffariaexpreffio lineze re&ze, Q. vel transverfalis, cum ex copula illicita non oria- »5ti 4 tur major notabiliter reverentiae obl El e 4 UA o ex linea reCta, quam ex transverfa, ut docent cit. DD. t fed in cafu affinitas orta eít ex copula illicita, er- iU« go non fuit neceffaria exprefio linez, íiautem TUj haec expreffio non fuitneceffaria, feguitur expret- j fionem unius linez pro alia non vitiare difpenfatio- ünt nem, cum fic vitium nom fit circa neceffario in R 3 V e0 fuüpplicstione exprimenda. eini*'(. tor. 4. p. I81. jmt n. 108. 4[10 CAS.1I. Drufilla fciens, Maritum füum coitüm ha- rYe bere frequentera cum Belluis, vellet ab eofeparari ; I unde confulit Confeffarium, an fibiliceat procura- ( re divortium. Q. Quid ifte debeat illi refpon- dere. w hiij 'Refpondeo. Pro veritate debere refpondere Drufillee, tüy ei licere procurare divortium, quoad thorum , & ma habitationem. Ratio eft, quia etiam per copulam j bettialem, & beftialitatem, five activam, five pat- fivam caro dividitur in aliam carnem contra Ma- trimoniifidem, exigentem , ut fint duo in carne una. [ta Sanchez. Pont. Covar. Girib. Dixi gro veritüte, qüia Confeffatius debetmulierem horta- jtti- ri, ne divortium procuret propter inconvenientia, 9n uz inde fequuntur. MO CAS. HHI. Syrus novit, Uxorem faam fuiffe vi, & $00 dolo corruptam a Pasquali, unde minis ab hoc exi- ml i git pretium adulterii. Q. An Pasqualisin confcien- LX tia teneatur hoc dare. t Refpondeo. Non teneri. Ratio eft, qunia injuria irro- (tre. gata Marito, non eft pecuniz reftitutione compara- pfO bilis, fed folum fatisfaCtione exhibenda per figna doloris, & pe* venize petitionem, ita exigente Ma- Atid rito, fecus non exigente, cum talis fatisfatio po- ^ niti tius pudorem, & verecundiam affert Marito, un- [ de nihil folvere tenetur Marito, maxime cum hoc ? 5 in to Casus CONSCIENTUIEX. in jure reprobetur, ne Maritus videatur füze Uxori lenocinium facere, Lef. Lug. Gitib. de reft. tratt. 2. dub. g. JUENSE MAIIL CAS. I. DArochusin Dicecefi fciens , Parochianum ä füum largiri quotannis eleemofynam pinguem Templo B, M. dittode S. Luca, proprize vero Écclefize nil fere conferre , ipfum acriter ob- jurgat, dicens, ejus obligstionem effe erga iftam, non erga illud. Q. an uliam patraverit culpam , & in qua fpecie ,. fi patravit. ;ä Refpondeo. Generaliter loquendo , & przefcindendo 2 particularibus circumftantiis, cum fermo fit de eleemofyna libera , ut patet, cum fit de eleemofyna pingui, peccare Parochum. Ratio eft, quia Paro- chus nofter, acriter objurgsndo Parochianum, abs- que caufa ilium offendit; etenim talem eleemofy- nam elargiendo Templo B. V. di&o de S. Luca, nulli faceret injuriam , fed ex mera devotione hoc I:: ageret, maxime cum etiam Ecclefie Parochiali aliquam, licet tenüem, faceret eleemofynam, ut colligitur ex illius verbis proprig Ecclefia nil fere conferre; fi autem nulli faceret injuriam, clare [ 'ïn( conítat non eífe objurgatione dignum, ficque l'a- rocham illum acriter objurgando rmaale agere , peccare. Hoc peccatum efiet contra juftitiam , ut patet; effet contra manífuetudinem , cuin fit Pa- i rochus; alias etiam fpecie malitías habere poffet N juxta diverfurn objurgandi finem, cum finis fpe- cificet actum. [ CAS. II. Sacerdos nullam fere przeparationem Sacro [ premittens, ut plurimum hoc diftracte celebrat, & raro hsbet intentionem a&ualem confecrandi. Q Q. an lethaliter aliquando peccet. k Refpondeo. NullamSscro przeparationem praemitten- D do, cujns nomine orationes juxta rubricam Mifla- D lis intelliguntur, vper fe loquendo non peccare h graviter, eoquiailla verba pro temporis opportu- [ titate , - MeNsE Marr. II i eitate , quze habentur inRubrica, fatisdenotant nul- Wi lum adefle praceptum illas preces recitandi, ut not, Girib. & Tamb. de Sacrificio Mil ige g fi autem noneft praeceptum, neque eft peccatum. Dixi per fe loquendo, quia fi ex omiffione talis praepara- tionis per accidens fequatur diftractio in celebra- tione, ut colligitur ex terminis cafus, tunc pof- JUm. fet graviter peccare, $i diftractio eflet notabilis, u eo quia nolens fe przparare fciens ex tali omifüione oriri notabilem diftractionem in celebraticne Sa- p'læ D crificii, idem effet, ac velle talem notabilem di- "uI ftraCtionem in cau(a, quod eft velle peccatum : Éte- ymy nim fi in Miffa notabilis diftraCtio attualiter volun- taria in Canone, vel contecratione , aut füumptione, ndo eft peccatum grave, ut DD. afferunt Tamb. tum to propter magnam irreverentiam in Sacrificio, quo N quis profitetur Deum effe fümme venerandum , Duft tum propter periculum errandi, quod practice vix li abfuerit; ita erit peccatum grave talis notabilis QiV* diftraétio voluntaria folum in caufa. Qucd tamen , non militat de intentione aCtuali, cum ad Eucha- hC riftiam valide, & licite conficiendam füfficiat, juxta üxx?h communiffimam , intentio mere virtuslis, qua fane m Ia etiam deficiente, nedim graviter peccaret, fed nec Euchariftiamrn conficeret. clare. CAS. li. Parentes cujusdem Vidnz claufam eam 2 D. tenent in domo, & aliquando eam verberant, ut & defifft a propofito ducendi Maritum Juvenem b y pauperem, & conditione infamem. Q.an poflint P excufari a gravi. Pg(':et Refpondeo. Poffe excufari, Ratio eft, quia ex una p parte cum non poffit fine peccato filia contrabere cum infami, ex cujus matrimonio fequitur familias Oeto dedecus, & ad dedecus confequuntur fcandala, & ) xaï J ifcordize, ita Parentes illud poffuntimpedire, abs- jl que violatione libertatis Matrimonii, cum filii li- beri tantum fint ad contrahendum fine peccato, ut jf expreffe docet Laymau , de fponf. tra&. ro. p. r. j €. 2. & ex alia p. cum parentes habeant naturalem ld poteitatem , G jus moderatis coercitionibus filios lll cortigendi, etiam in vinculis privatim detinendo, il 12 Casus CONSCIENTUE & modetate verberando, ut fentit cum D. Thom. Leand. in 4. preecep. Decal. difp. 7. quaeft. 6. & 7. fatis infertur, poffe etiam tenere claufam filiam in domo, &aliquando moderate verberare, ne peccet fic contrahendo. Neque obftat filiam effe Viduam, quia fi poteftas taliter coercendi extenditur ad filios e emancipatos , & hoc jure fanguinis, ut teftatur Boítius innumeros allepans DD. etiam extenditur ad filiara licet Viduam, quz parentibus fübje&a fupponitur. Melius tamen agerent Parentes Judi- cis auCtoritatem implorando, cum difficile fit, agendo de verberibus, moderate fe gerere erga filiam, tum attenta qualitate fexus, tum attenta parentum indignatione. Rl MENSE gUNIL CAS. 1. | ä Rchipresbyter, propter expenfas fatas in Vifitatione fui Ordirarii, voluita Pa- rochis fui Plebanatus, titulo majoris incommodia Q.an fe paíi, plus quam jufta taxa permitteret. poffit retinere, quod obtinuit. Refpondeo. Non pofie retinere. Tum quiaillüd ma- jus incommodum eft onus annexum honori Archi- presbyteratus ; unde illnd de jure pati tenetur, tum quia ex terminis cafüs habetur, quod taxa fuerit jufta, & quod aliquid voluit füpra juftam taxam, hoc dato clare conítat, illud plus effe injufte voli- tum, & retentnm, cum omne volitum füprajuftum, fit in CCAMMESEGT T m RPE N juftum, injufte autem volitum ngquit jufte re- tineri. CAS. II. Unus ex dictis Parochis obligavit fuos Pa- rochianos fibi aliquid contribuere penfis. Q. an licite. pro praefatis ex- Ratio deducitur ex Refpondeo. lllicite fe geffilfe. Barbofa de offic. & poteft. Epifc. alleg. 73, refe- rente Decretam S. C. in quo habetur, /i effet con- ) fuetudo, ut comumunitates procurarent Epiftopum vifitautem , forvvauda eft , quamdiu voluerint, ipfa famen cogendag mon fust, fi recufent. Ex quibus 1 ver- um MzwszE Jowir. m verbis infertur, fi illicite agerent Parochi obligando ? Laicos ad miniftranda viétualia Epifcopo vifitanti , h fi adeífet miniftrandi confuetudo, multo magis il- el licite ageret Parochus , ubi talis confuetudo noR lä Cäg: IIT. Alter ex eisdem dixit pluribus, & in Dice- üf cefi, & in Civitate, quemdam ex Convifitatoribus üf deputatis fuiffe nimis rigidum , ferupulofum, & i malo animo affe&tum contra fe in Decretis condi- il tis, licet revera decreverit folum, quod ejus n officium, & neceffitas Parcecize poftulabat. Q. an p graviter peccaverit, & fit obligandus ad canen- n dam palinodiam, feu fe retractandum. R efpondeo primo. Parochum dicendo quemdam ex Convifitatoribus faiffe nimis rigidum, & fcrupolo- füum, non peccare graviter, quia fic potius laudat, quam offendit Convifitatorem, cum talia verba apud homines communiter idera fonent, ac effe 1 attentum, & delicatz conícientize, Refpondeo fe- h cundo. Parochum addendo, Convifitatorem effe Ya male affe&um contra fein Decretis conditis. gra- , viter peccare. Ratio eít, quia idem eft ac dicere, fuiffe injultum, & ex odio injufta edidiffe Decreta, n? quod eft famam proximi denigrare, tum ratione hi injuftitize appofitze ; dum decreverit folum ea, quze im Parceciz neceffitas poftulabat, ut patet ex terminis itit cafus, tum attenta dignitate perfonze, morum inte- am gritate, & doCtrina raeftantis, utpote in partem 'oll j s Vifitationis ab Ordinario ardui negotii paftora Qity deleCtz: ; Quod maxime in detractioneattendendum fe eft, cum fzpe detractio levis infe, gravis evadat attenta perfonze qualitate, ut ex Leff. Andreaa M. Dei. s Refpondeo tertio. Obligandum effe ad fe ee retraCctandum , cüm hzc fit detra&oris obligatio. tex MENSE SgULIL. d- o ftulit Agricola contra voluntatem Do- pu CAS. Iï DI mini metere triticum ; interea cecidit grando, quz totam feredevoravit meffem. O. ad i pbll? quam compenfationem Agricola fit ebligandus ? ge 3(. H C;-.svs CowscrENTUE Refpondeo cum diftinctione ; Vel Agricola fuit in mora theologice culpabili, fufficiente ad grave pec- catum; velnon. Si primum, obligandus eft Agri- cola ad compenfanduüm damnum ad ratam partis Íperatz meflis, arbitrio viri prudentis, & periti, ( quia fuit vera caufa damni. lta communiter. $i non fuit in mora culpsbili, quatenus triticum non- dumeffetaptum ad meffem, velquia impotens effet ad habendos operarios, & fimilia, & fic ad nihil eft obligandus Agricola, quia damnum mere ex 1 accidenti evenit , & Domini imperium de tritico d mnetendo erat irrationabile; ad damnnum autem me- re caíuale neminem teneri, éft fententia commu- j nis. CAS. 1I. Callitus egens mille libris Cenfum corifti- tuit fuper przedium reddere folitum triginta dum- taxat annuas, & obligat fe ad dand nr 104 1 quotannis alias decem; velviginti, quas eruet ex induftria fua. Q. an ifte contra(tus fitlicitus. Refpondeo. Efe illicitim. Ratio eft, quia ille con- tractus eft illicitus, in quo co ien 21 mittitur ufura, fed in prafato contractu ita eft, etenim cenfus ifte faltem partialiter fundatur füper perfonam, confi- derando induftriam, ut fru&um perfonze, cenfus autem fandatus füpra perfonam ífceneratitius eft, ut conftat ex Bulla Pii V, Cum otius apoftolicg fev- vitutis, quz foeneratitios judicat cenfus non fun- datos fupra rem immobilem ; cujusmodi fane non eft perfona. CAS. III. Mutuaverat Proculus Floriano centum au- reos, & accepitab eodem in pignus przediunculum, ex quo mutuaterius nullum capiebat fru&um; at mutuans ita coluit, ut non paucos perciperet. ( anifte, dedu&tis expenfis, & labore, debeat illos Cfii in fortem fibi debitam computare. | t Refpondeo. Fru&us prediunculi debere computare in fortem fibi debitam, funt enim fructus natura- les agri, qui detraCtis expenfis pertinent ad Domi- num agri, qui in cafu eft Florianus mutuatarius , [ qui unice precdiunculum tradidit in pignus Proculo * MzNsE ÁAÁUGUSTI. 15 IIf ob fui crediti fecaritatem , non alia ratione, Ita communiter Cont. Sotum. p g j ls MENSE AUGUSTI 2 Apellanus cujusdam Oratorii juffus a M CAS. I. C Patrono procuravit tempore tatio- 10ll nis comtmodari fibi varia indumenta facra ab aliis, d ne Vifitatores conderent alighod Decretum inde- ii corum Patrono,. Q.an, & cojusnam criminis reus eex fit Capellanus. ttco m Refpondeo. Peccaffe primo, contra juftitiam, quia cum Patronus Oratorii, in quo fleri debetSacrum, !u teneatur ex juítitia providereindumenta fascra apta, & decentia ad Sacrum faciendum , ut ex Batbof. tili« & Diana, &iila non providerit, cum veftes Ora- jum: torii fupponantur attritze, ut colligitur ex manda- M fitia to Patroni, & ex timore Capellani,' ne Vifitato- res conderent aliquod decretum Patrono indeco- 1 (01t rum, jam Capellanus commo ndo alia indüimenta, cooperatus eft injuftitize Patroni, fic ccoperando , fed ; M injufte fe geffit, & 1njuftitiamm commifit, ut do- cent DD. de Cooperante. Secundo, contra Beli- oni us gionem, quia cum Religio refpiciat cultum Dei, & res facrze , ut funt indumenta Sacerdotalia, ad geh cultum Dei pertineant, fequitur Capellanum . alia ij Indumentacommodando, egifie contracultum Dei, füne impedimentum apponendo, ne Vifitatores debito o [ decreto cultui Deo per facras veftes debito confu- lerent, quod íane eft contra Religionem peccare. d Tertio, etiam peccato fimulationis, cum taliter jlut [ egiffe, fuitSuperiores decipere. j LV CAS. 1I. Confefíarius, vocatus ad excipiendam Con- feffionem Moribandi, invenit ipfum effe illaquea- ; jlos tum excommunicatione refervata Summo Pontifici ; unde nolebatabfolvere , nifi juraret, fe przfenta- turum fi convalefceret, quod Juramentum nolens illefacere, inab(olutus deceffit. Q. an Confeffa- 3tort )on! rius graviter deliguerit. Refpondeo. Negativ Ratio eft, quia a peenitente yis C0 non puero, quïx in mortis articulo abíolvitur a à- oh "16. Casus CowscikNTEX. Sacerdote alias non habente facultatem abfolvendi R1 extra mortis atticulum, extorquendum eft, fi fieri poteft ( hoc eft, nifipcenitens fit fenfibus deftitutus ) " tf J i E H entum fe fe , fuüblato impedimento non per- petuo, prafentandi, quamprimum coimode pote- S rit Superiori, ut colligitur ex cap. eor. de fenten- tia excommunic. in 6. Hec funt verba Bonac. de cenf. difp. r. quxft. 2. num. 11, Ex quibus infertur in Confeffario effe obligationem exigendi tale jura- mentum , confequenter in poenitente effe debi- tum, fiautem adeft debitum, & non vult jarare, cum poflit, fignum eft, non effe paratum ad obe- diendum, ficque effe indifpotitum, fiautem eft in- difpofitus, non male fe geílit abfolutionem dene- ( ARU 4 - PC AMEEEEAUEES ando. CAS.II1T. Parochusnonhabens vifi famulam, nefcien- tem pulfare Campanas, omittit dare fignum Salu- tationis Angelicae in Aurora, & in Meridie. Q. An fitexcufandus, velgraviter delinquatin officio fuo, poft conceffionem Indulgentize Benedicti XIII. Refpondeo, Graviter non delinguere in officio. Ra- tio eft, quia nullibi reperitur hoc praeceptüm obli- Curare tamen debet Parochus , a n gans fub gravi. quantum poteft, ut füo tempore dentur figna Salu- tationis Angelicze , cum Paftori debeat cordi effe, mediis noníolumneceffariis, fed etiam utilibus, ut ( fane(unt Indulgentize , populum fuum ad zeternam falutem dirigere. [ à MENSESEPTEMBRIS. [ Ne CAS. 1. Uidam. Clericus menfibus precedenti- bus Auguftum lufit pluries ludo alea- t rum cum Cauponario ea conditione, ut quoties i fuiffet lucratus, toties ei fuiffet paratum fplendi- dum prandium ,. & toties hoc folveret , quoties h amitteret. Semper vicit Clericus; at Cauponarius D intelligens , Clericis ludum aleatum effe interdi- ( &um, recufavitprandia, de quibus convenerant, (As parare. Q. An jufte recufzverit. f Re- MNsk SgPtzMnhRrIS. T V Refpondeo, juíte recufaffe. Ratio e tl ft, cuia, qui I« ir) do vetito aliquid perdidit, ftando in jure commn- er ni, folvere non tenetur, ut colligunt, ex L. dlea- rum Left, , Covar., Molia. fed in cafu C auponarius g^ lufit ludo vetito Clericis, & z poenis, etenim, licet Clerici 4 uidem (üb gravibus d eis ludentes mode- Lf rate, & recreationis gratia excufe ntura peccato, ut docent Bonac., Rofign., Layman. cum in hoc n fenfu jura etiam quoad Cle ricos videantur a fuo )bl- It rigore ceflaffe, tamen Clerici fape aleis ludentes, jta ut attenta confuetudine vere dican tur aleatores, i graviter peccant, cum hoe fit $ tum Clericis in czp. Cleric. de v it. & pecisliter prohibi- i. neft. Cleric. & in Trid. fe. 22. de refor. cap. x. non obftante: quacumque con(uetudine, qua corruptela potius ett dicenda eít cum Sanchez ; & Molin. qnam confue- au tudo; porro Clericus no fter aleis 1 uülit pluries, & (C10. fic habetur confuetudo ludendi: lafit fplendidum prandium, & fic h abetur ludus immoderatus; er- II h go Caupon arius lufit ludo We prohibito Clericis, adhuc. yylie prohibitione vigente, ficque non tenetur folvere, ficati nec debuiffet fo lvere Clericus, fi perdidiffet, y debet enim quoad fo lvendum effe zequalis utrius- j que conditio, fi autem non tenebat em ur folvere , ju- fte etiam folvere recufavit, j CAS. II. Przfatus Clericus non potens prandia lu- 74 crata obtinere, timens ex ad ipfum haberet recurfu probrari a Superiore, fi m, procurayit fibi in bo- nis Cauponarii compenfa tionem, Q. Ántutacon« fcientia id fecerit; Refpondeo negative. Ratio deducitur ex refolutiona. primi cafus, Ad valid jent am compenfationem debet in- [ies ter alias conditiones credit um effe certüm, & li- j quidum, ut docent fe reomnes cum Diana, Leff, j gnil Molin., at in cafu, dato, buerit obligationem folv m quod Cauponarius non ha« 0 endi, conftat creditum ne- WI!S dum non effe liqnidum, fed nullum adeffe, ergo retil Clericus non tuta confci entia fibi compenfavit. arius, tv CAS. III. Sciens Caupon quod fecit Clericus, recurfüm habuitad Superiorem »ut ejus officio bona, m Lambertini Cafus. Confc. 18 Casvs ConwscigzNTUE in quibus ille fibi compenfavit, redderentur. Q.Ag reftitutionis. jufta foret petitio talis Ratio deducitur ex ditis, Refpondeo affirmative. Si Clericus non potuit valide compenfare, quia nul- lum habeat creditum erga Cauponarium, & fibi compenfavit, jam lefit jus reale Cauponarii, l- u fum autem in jure fuo reali quis non videt, polie juftein judicium agere, ut ei fiat ablati reftitutio ? D MENSE OCTOBRIS. chipresbyter habens pro certo, omnes u;ïï CAS.I. AR obftetrices ignaras efle formze bapti- zandi, vel intentionis necellariz, baptizatomnes Parvulos, qui ad fe feruntur pro Czeremoniis, fub conditione, nulla facta interrogatione circa bapti- fmüum collatum. Q. An licite. Pro refolutione hujus Cafüs legatur eruditiffima No- . tificatio Eminentiffimi, & Reverendiffimi Principis noftri Archiepifcopiad Parochos transmiffa in otdi- ne ad obftetrices, circa materiam Baptifmi, & ibi clariffima habetur ad Cafum refponfio. CAS. II. Parochus nullum Librum fervat Confirma- torum, füb pretextu, quod multi fuze Paroeciae ï ducantur a Parentibus ad fufcipiendam Confirma- tionem , ubi miniftratur absque fui participatione. Q. An fic delinquat graviter, velleviter in Officio. ï; Refpondeo cum Pofievino d e offic. Parochi cap. 12. n. 42. delinquere graviter, Ratio Poffevini eft, quia idem judicium ferendum eft de libro Confirma- torum , ficuti de Baptifmo, & Matrimonio, fi ne- ligente Parocho omnes negligant adnotare con- 2 rmatos, & confirmatorum Patrigos, fed Paro- chum non habere librum de Baptifmo, & Matri- i monio eít peccatum grave, cum fit contra Pra- ceptum Trident. feff. 24. de ref. cap. 2. ergo eft pec- I6 catum grave non habere librum Confirmatorum, li & ficuti non excufaretur Parochus a gravi culpa lt nec ex- dato qnocumque prætegtu in primo cafu ; ita Cu a- Ed MrewsE N ovämnms. 19 cufatur in fecundo; cum fit ejus officium. Major Àn propofitio non probatur a Poflevino, poteft tamen dis, fic probari, quia tam oritur impedimentum diri- mens ex Confirmatione, ficuti ex Bapti(ino &c. ul tam eft irreiterabile Sacramentum Confirmationis, fii 2c Baptifmi. - ! lt ofe CAS, III. Dum Vehditdr- mufti no&Ge hoc duceret ad Emptorem; prope civitatem advertit, per me- dietatem fluxiffe; unde, ne Emptor conqueratur, implevit continens aqua. Q. An fitobligandus ad aliquam, & quam refectionem. Supponendo veuditorem mufti habuiffe obligationem ducendi talem mufti menfuram, itaut emptio fuerit conditionata. neinpe dabo tot nummos pro tali lne.s meníüura mufti domum meam ducta, ut communiter Certiffime teneri s pti practicatur, Refpondeo primo. ad aliquam refeCtionem , tum quia vendit aquam ,Ii ro mufto, tum quia per talem aquz/ mixtionem pl muftum fit deterius, quod fane eft Emptorem cul- No pabiliter damnificare ; ex damno autem culpasbili ad refe&tionem teneri nemo eft ex Moraliftis, qui :ipif hoc inficiatur. Refpondeo fecundo, vel muftum MX' [3 r aqua mixtionem ita deterioratur, ut iputile fit &i E mptori, qui muftum emit, vel ad confervandum vel ad alios effectus , ad quos habendos requiri- r tur muftum perfeCtum, ,& fic tenetur ad refectio- !gciæ nem integram, cum Emptor in integrum damnifi- rm joDos cetur. Ita Girib. de empt. D. Th., vel muftum per aquz mixtionem non redditur totaliter inutile "lts Emptori, & fic tenetur reficere ad ratam damni av pretium pro aqua reportatum Emptori, reftituendo, jb jmie ut fervetur aequalitas iqtär datum , & acceptum., i JAMENSE NOVEMBRIS. : [/)'g ifü* stti^ Uo Jüvenes inter fe amïciv anhelabant ad CAS. T. D ne nuptias cujusdam Puell;, & ne lzde- n)eC' rent amicitiam, conveneruntad invicem, ut qui pri- o mus fuiffet illam ofculatus, illas procuraret, & al- alit ofcula (X ,ter cedgret. Uterque iyit, at qui primus ten- ;fa- 2o CaAsUs CowsCIENTIE tentavit infigere, illa renuente, non potuit. Unde alterjus ad nuptias procurandas przetendit. Q, cui- nsm fit adjudicanda pralatio. ondeo, Nulli adjudicanda eft przlatio. Ratit;) Rïä , quia conventio fuit de ofcalo infipendo, non de pura tentatione ofculum infigendi, cum autem, & de eo, qui ofculum infigere tentavit, & de eo, uinou tentavit, verum fit dicere, non eft puel- Jam deofculatus, neuter pofuitconditionemin effe, ü ficque nulli adjudicanda eft pra-iatio. ] CAS. II. Dum quis venaretur in nemore alieno fine Canibus, creditus fuit a Domino nemoris graf- fatór viarum, unde, & occifus. Q. An occifor ATUL V poffit abfolvia fimplici Confeffario. Refpondeo, poffe abfolvi. Ratio eft, quia homicidium, uod cadit fub refervationem, eft homicidium vo- luntarium, fcilicet apenfatum, & ftudiofe procu- ratum: tale autem non eít homicidium in cafü, eo quia Dominus nemoris credens venatorem elle graffatorem viarum, hic timens, licet ex falía ap- prehenfione de füa vita, illum occidit notius ex ä vita timore, & quodammodo in defenfionem, li- cet cum exceffü moderaminis inculpatze tutele, quam ex malo animo, dolo, & ftadio; qui autem ita occidit, non incidit in. cafüm refervatum, no- g tat Girib., Rotar. cum Mazzüch,., unde poteft « fimplici Confefíario abfolvi. CAS. IIL. Habens quidam Canem manfüetum deam- bulabst per montium cacumina, ubi cum efllent plates Oves, Canis eas deterruit, & ruerunt prze- cipites de vertice montium. Q. An teneatur dam- na reficere Ovium Domino. e Refpondeo negative. Ratio eft, quia, ut quis te- D neatur damnum reficere , damnum debet eífe cul- NT pabiliter illatum, & non mere per accidens, ut cum Rebel. Leff. &c. fed in cafü damnum illatum Domino cvium eft absque culpa, & mere per ac- lt cidens, etenim cum Canis fupponatur manfüetus [ Dominus Canis nullo modo praevidit , nec potuit l) pre- [ MewsE DeckwnnISs. le .2; ! previdere tertorem ovibus incuffüm, cum oves deterrere non fit Canis manfueti, fed ferocis, ergo I) non tenetur Domino ovium damna reficere, on j MENSE DECENMBRIS e0 2 tenta a Confeffario, & executioni de- l CAS. I. Q? mandata facuitate difpen(andi Bertam füper impe dimento dirimente ante Matritnoninm j contracto, cum fit conjugi, poftquain eam condu- u xit, invifa. Q. quid fit ci függerendum ad Matri- Ini R monium de novo ineunduqx-, vel convalidandum. efpondeo, neceífariam eíle renovationem confen- füs, & cum litt. Apoft. apponstur claufula; nf u yo alier conjux certior fiat de mullitate primi confen- D jus. E? tunc ab uivoque coujuge venovéiur , fug- [2 gerendum eft etiam debere certiorare maritum de nullitate primi confenfus, non tamen csuía falis aüe nullitatis recenfita, & deinde novum mutuum con- Q (1 fenfüm habere, Hzec eft fententia practicanda, & uam eommuniter t uentur DD. ut videre eft apud ,l irib. de matr. tom, ';*!æl matr. Neque obftat ; 7. Cap. 1. de difp. impedit. um quod fcemina de przfenti fit ? viro inviía, quia h oc folum probat, magna dex- teritate vel per ami cum, vel per Confeffarium de- 1 ere virum certiorari de nullitate Matrimonii, non vero probat, ad ineundum, vel revalidandum Matri- 2 monium fuüfficer euti quibusdam formulis a DD. re- jat latis, & multom inus copulam habere affectu mari- tali, cum hic modus nullo modo fit litt. Sac. Poeni- p j tentiarize conformis ? Quidquid dicat P. Sanehez cum aliis oppofitum tamquam probabile fuftinenti- us. ;te cul CAS. IT. Parochus vocatus ad miniftrenda Sacramen- 4 i ta m & graviter infirmo invenit enm elfe phreneticum, non poffe ei miniftrati nifi extremam Un&io- rv nem, ad quam etiam miniftrandam neceffe eft vin- jell culis conftringere. Q. An Parochus debeat ejus onit Domett ere ad tale officium peragen- um, ?cos compell B3 Re- 22 Casvs CowscreNTIX f Refpondeo, debere compellere. Ratio eft, quia ex una parte, Parochus tenetur miniftrare Extremam Unctionem infirmo, qui absque ullo Sacramento eft proxime moriturus, quia in tali caífü hoc Sa- cramentum eft illi neceífarium juxta Dianam, Sanchez, Palao, & ex alia parte Phreneticus, qui habuit perfe&cum ufum rationis , eft capax hujus acramenti, ut ex Rit. Rom., fi abfit periculum . irreverentiz , ad quam cavendam poffe Phreneti- cos ligari notant gravitfimi DD. cum Averfa, te(te La Croix de Extrema UnCtione num. 2110; eoau- [ tem ipfo, quod Phreneticus eft capax hujus Sa- D! cramenti, & ligari poteft ad cavendam irreveren- [ tiam, & Parochus miniftrare tenetur , poteft, & debet compellere domefticos, ad illum ligandum, quia eft unicus modus, unicumque remedium & uidem licitum , quo obligationi fuze valeat fatis- acere, & infirmi falutem procurare. CAS. 1II. Silvefter pauperrimus, & ha bens copibfam l familiam, ut cum hac poffit pellere rigidum tempe- m! flatis frigus, quzrit modo in uno, modo in alio f pradio ligna comburenda: at, cum non inveniat arida, & infruCtifera, csedit, & aufert fructifera ; EN vel quz poft paucos annos effent valde utilia Do- [ mino. Q. An fit tolerandus , vel acriter reprehen- l dendus. [! Refpondeo cum diftin&ione. Vel familiaSilveftri in- h digens lignis ad pellendum frigus eft contlituta in extrema neceffitate lignorum , ita ut fine talibus lignis habeatur probabilis timor periculi vitze, vel eft conftituta folum in gtavineceffitate ; fi primnum, tolerandus eft Silvefter , quia in tali neceffitate Q omnia funt communía, & Yicuti in fimili cafu Do- [ minus arborum illas czederet, & combureret; n quamvis effent fruCtiferz , cum nullo alio modo füze extremze indigentiz X leret occurrere, ita ( l s ias czedit, & combuf- p tolerari debet Silvefter, i al Tál fit. Si vero fecundum dicztur; eft reprehenden- M dus, ut clare conftat ex propofitione damnata ab Innoc. XT. , quz efttrigefima fexta in numero. Refpo leqc AN- MzewsE JAwvAn:ir. | 23 1 m ttO ANNO MDCCXXXIII. Y m qu AMENSE 5HJVUARIL jj l um tius providit venenum Bertze conjuga- i CAS. I. TI tx*, cum qua plura fcienter patraverat el adulteria, firmitertenens eo uti velle ad occiden- |au dos mures, quos ei valde noxios effe fciebat. Berta, b cum effet quadam die graviter a Marito verberata, ei £ tradidit tale venenum, ex quo periit: modo vellet & contrahere Matrimonium cum Titio. Q. An poftit. um Refpondeo. VelBerta habuit animum ducendi Ti- tium; vel non: fi habuit, non poteft; fi non, po- "a teft. Ratio primz partis eft; quia fic habetur tum Viricidium effectu fecuto, ut ex ly ex quo periits m tum adulterium formale ut ex ly /cienter, tum ani« Qe mus contrahendi matrimonium cum adultero , ut al ) füpponitur, confequenter habetur, quidquid re« ent quiritur ad impedimentum criminis, quod dicitur 2 Viricidiun, feu uxoricidium cum adulterio, fic- ]o que Berta non poteft cum Titio matrimonium inire, hat Ratio fecundze partis eít, quia fi non habuit talem animum, jam deeft unum ex requifitis ad tale At impedimentum contrahendum, abfolute enim re- j quiritur cum Viricidio, & adulterio animus du- W cendi, ut ex cap. Siguificafli , €9 i quis vivente, hh cum fit impedimentum ab Ecclefia inductum, ne qum Conjuges fibi invicem mortem, machinentur, fic- (itt que Berta poteft Titium ducere. Ita communiter p omnes agentes de impedimento criminis, de quo g unice dubitari poteft in przefenti. CAS.II. Parochus vocatus ad Vetulam moribundam 110(!0 n pro excipienda ejusConfeffione,invenit ipfam igno- nb!lf rantem Articulos Fidei, & periculum eft in mora. d Q. quomodo fe geret. id Refpondeo. Sipoenitens Vetula ignoret effentialis requifita ad valorem Sacramenti, v. g. dolorem, 4 ve. V " m 6 t CasUs CoNwscikNTUE vel propofitum, aut Trinitatem, & Incatnatio- nem juxta propofitionem 64. damnatam ab Innoc. XI. debet Parochus illam eo meliori modo, quo poteft, inftruere, fecus Sacramentur effet nullum, & Sacrilegium committeretur : Si vero Vetula la- beretignorantia vincibili, vel invincibili Myfterio- i;; rum, quz non funt neceffaria neceífitate medii, fed tantum neceflitate praecepti credenda, tenetue f monere Vetulam de ignorantia, & fi non poffit tune illam inftruere, tenetur tum exigere ab ipfa 1 propofitum ignorantiam emendandi, tum curare, ) ut emittat aCtum fidei de artículo ignorato, dein f illam abfolvere praemiffis czteris «d Sacramenti l validitatem requifitis. Ita cum Viva in explica- D tione eitatz propofitionis. ïw CAS. III. Berta houeftis Parentibus nata, ipfis invi- tis, contraxit Matrimonium cum fatellire, quare parentes recufant tum ejus colloquium, tum ejus afpectum, etiam poít petitam veniam. Q. Angra- viter peccent. Reípondeo. Vel parentes, quos rufiicos fuppono, colloquium Bertze filize, & ejus afpectum sd longum tempus recufant, & in perpetuum recufare parati funt, vel folum ad breve tempus; fi primum; pec- cant graviter, nec poffunt abfolvi, quia permanent in odio, ac vindicta excedente deli&um filize plebe- j* poft petitam veniam; fi fecundum, non peccant, — CT m Rs* - 4 « C c — & ia id honefte fieri poteft in emendationem filize, in pcenam füi criminis, & ad aliarum filiarum cautelam; licet enim filia non teneatur obedire pa- rentibus, quoad ftatus electionetn, tenetur tamen ftatum illis non indecorum eligere, & indecorum eligendo, ut in cafü, cum infamia propria, & pa- rentum, fane delictum committit. ea punitione dignum, utad br eve tempus ejus afpectum, & col- loquium Parente S recufent, ]ta cum Girib. Diana. Laym. de Charitate proximi, MENSE FEBRUARIIL CAS, I.'I'I tius contra&tis Sponfalibus validis cum Rofa, cognovit Francifcam Rofze fororem DO ex MrewNsE FEBRUARII, 25 ilge ex patte Matris, nunc fciens neutram ducere poffe, ID00, vellet faltem ducere, vel confobrinam, tantum Qu confanguineam Rof» ex parte Patris, vel confo- w l"ml brinam, tantum confanguinesm F i ancifcze fimiliter 13 ex parte Patris. Q. An poffit pro libito unam ex D ifis ducere. edi elut Refvondeo, poffe ducere confobrinam Rofze, non vero yit Francifez , fi fit confobrina prima, & copula fue- b rit completa apta ad generationem. Ratio primze ratt partis eft, quia cum Rofía, & ejus Confobrina non dein fint in primo gradu confanguinitatis conjunctze (in- venti ter iftas enim, & ftipitem debet necetfario mediare lica- altera perfona, quae primum gtadüm conttituit) fequitür, fponfalia valida inita inter Titium, & tv Rofam non caufare impedimentum publicz hone- qugre ftatis (de quo unice poteft dubitari) inter Titium, ejIs & Confobrinsm Rofz, cum tale impedimentum ge ortum ex fporfalibus validis ultra primum gra- dum non extendatur; poteft ergo Titius Rofz ono, Confobrinam ducere: Ratio fecundz partis eft, u quia inter Titium & Confobrinam primam Fran- parati cifcze ab ipfo coiplete cognitz militat impedi- mentum affinitatis ortee ex copula illicita, quod pEC apell dirimit usque ad fecundum gradum; Talis enim jebe« Confobrina eft confanguinea Franciícze, cum ambze gant, defcendant ex eodem ftipite ex parte Patris, & mlïæ, quidem in fecundo gradu, cum inter has, ac fti- tUt pitem mediet una tantum perfona, quze primum Ire* gradum confituit, & copula cum Francifca fuit t perfeGta, ut fupponitar; ex quibus fequitur, Con- port fobrinam primam Francifce effe affinem cum Ti- p tio in fecundo gradu, in eo enim gradu, quo ifone Confobrina eft confanguinea Francifcze, evadit affi- ia nis Titio, qui Franciicam perfe&te cognovit, un- J de non poteft illam ducere; dixi, fi fit Confobrina prima, quia fi eflet fecunda, effet in tertio gra- u,ad quem non extenditur impedimentum affi- nitatis ex copula illicita; dixi, fi copula fuit g cin completa, quia ex hac fclum Rafcitur affinitas, o Nec dicatur, hac ratione Titium neque poffe du- [4 cere 26 Casvs CONSCIENTIA& cere Confobrinam Rofe contra dicta, quia fi Fran« M cifeaeft Soror Rofze, per copulam habitam cum Francifca, eft etiam affinis in fecundo gradu cum Confobrina príima Rofze, quae debet effe confan- [ f guinea Francifcze : Contra; Confobrina Rofz fo- ( lum ex parte Patris non eft. confanguinea Fran- Jl cifcz Sotoris Rofze folum uterinz, cum Confo- l brina Rofz, & Francifea non defcendant ex eo- tii dem ftipite, ut refle&tenti patebit, & Titius pet lam nullo modo evafit affinis Confo- u talem copu IE brinz Rofz folum ex parte Patris, ficque illam ft oterit ducere, non vero Confobrinam tantum ex parte Patris Francifcze ab i pfo cognitze. Ita om- M nes agentes de affinitate, & juftitia publicae ho- [ Y neftatis. CAS. 1I. Petrus videns altetius animalia poffeffio- "nem íaam damnificare, ut fervet fe indemnem, illa occidit. Q. An peccet mortaliter , & teneas l tur reftituere. le N Supp(;nendo cafum procede re de Columbis, aliisque fimilibus animalibus , ut contingit de via ordina- Vel Petrus nulla alia via poteft [ ria. Refpondeo. li damuum impe dire, vel poteft; Si non poteft, Ti non peccat, nec tenetur reftituere, & ratio eft, quia cum quilibet habeat jus ad fervanda , quze fua fuünt, habet & Petrus jus, ne damnificetue unde fi nul- in iis, ad quze percipienda jus habet, " poterit abs- la alia via poteft damnum reparare talia occidere, ( que peccato, & reftitutionis onere, fi enim ad defendendas res füas magni tamen mo- menti cum moderamine inculpate tutela pote re volentem illum in- Mi quis absque peccato occide re, a fortiori poterit ani- li jufte talibus bonis fpolia E malia occidere, fi nulla a lia via valet damnum im- l pedire, quod in praxi tamen moraliter impoflibile [ ceníeo ; fi vero alia via poteft damnum impedire, li ut ordinarie loquendo fieri poteft, tum elamando, ) tum artibus ingeniofis animalia arcendo, tum fa- ) tisfa&ionem exigendo, ut pra&icare Tolent viri X timorati, tunc Petrus injufte occidit animalia, D [ inju- N MrwsE Manrttr. er hi Qm injuf&e Dominum illorum damrnificavit, & quidem pnu graviter,fi gravis fuit materia, ergo tunc gravi- ter peccavit, & modo tenetur ad ratam damni re- fan flituere. -Ita Felix a Poteft. de7. praécept. Decal. fo fàl CAS. 1II. Francifcus, poftquam confeffus eft peccata li lr fua, interrogatus a Confeflario de fua profeffione, refpondet ; exerceo profeffionem periculis plenam ; & w merces prolibitas modo introducendo, modo frumen- i tum, modo vinum de uno ad alium locum afpore tando. Q. An hic nolens defiftere a tali exercitio [lan n fit capax abfolutionis. ott Refpondeo negative. Ratio eft, quia, etiam preefcin- ho« dendo a gabellarum defraudatione , & a pericnlo notabilis damni familic , hujus furfuris homines. ff: experientia magiftra, femper habent pravam vo- lüntatem faltem habitualem injuíte refiftendi, & jelt) vim inferendi, fi opus fuerit, miniftris publica po- ( teftatis, usque ad effufionem Sanguinis, & mor- tem; fi hoc, jam funt indifpofiti ad gratiam in Sacramento reportandam, ficuti habentes |domi que Concubinam, quam propter utilitatem nolunt eji- Ti cere; confequenter fi nolint ab exercitio defitere, otel non funt abfolvendi. lta in terminis Bonac. Na- C var. & Giribal. de poenit. [10 £ otut MENSE MARTII pl u CAS. 1. Jtius vitricus vellet contrahere Matri- d monium cum Uxore Petri Privigni, q mortuo Privigno. Q. An potfit. . m[fa Refpondeo, poffe. Ratio eft, quiaaffinitas extenditur y1t folum ad confangiuneos foeminze cognitze refpeCtive ad viruüm; & ad confanguineos viri, qui fcemi- u j ID nam cognovit refpective ad foeminam, füblata mo- d do quacuimque affinitate mediata, remota; Ti- iif tius autem vitricus in cafu non eft confangnineus andoy Petri Privigni, fed tantum affinis in primo gradu 74 per copulam habitam cum ejus Matre, quam du- [ Xerat in uxorem, unde per affinitatem cum Petro contraCctam non eft affinis uxori Petri, quae, ut talis 28 Casus CowscrEeNTUE [ talis effet, deberet efe confanguinea cum Matre Vl Petri a Titio cognita, quare Titius poteft uxorem Petri Privignui, mortuo Petro, fibi in Matrimonium P conjungere. Ita omnes tefte Reinff, & Sanchez. [ agentibus de 2ffinitate, i CAS.II. Rufticus affuetus laboribus, quadam die je- lite junii non jejunzvit, licet non laboraverit. Dum Tug [ autem de hoc fe accufat in Confeffione, graviter objurgatur a Confeffario firmiter tenente, & afle- a rente effe peccatum in Ruftico non jejunare illa li die, qua non laborat. Q. An bene fe geíferit, & i verum docuerit Confeffarius. ' Refpondeo, tmale fe geffiffe, & falfum docuiffe. Ra- tio eft ; quia exempti a jejunio ratione laboris cum ie junio incompatibilis, quales (unt omnes ruftici üS la à orantes, & fpecialiter rufticus nofter, qui dici- turaffüetus laboribus, vere excufantur a jejunio, [ fi quadam die non laborant, non tamen fi plüribus li diebus fucceífivis a labore ceffarent, eequitas enim, DO & ratio poftulat, ut vires ex przecedenti die defa- Ts tigatas reficiant , & ad fequentem laborem come- lt dendo componant, & fic ad opus füum exeuntes j incperenon deficiant. Ita Diana, Giribal. & com- &il muniter DD. agentes de jejunio, ergo rufticus no- ili fter tali die a jejunii lege eft exemptus ; confequen- Qn ter & falfum docuit, male fe geffit Confefiarius Ter poenitentem ultra debitum gravando. k CAS. TIL. Petrus feaccufat fzepius sudiviffe Amicos mï inter fe graviter detrahentes famam modo Fran- W cifcz, modo Catharinz, non fe retrahendo a tali H dl« auditione przcife ob humannm refpe&um, abfque di eo, quod tamen illos excitaverit ad detractionem l vel de hac fibi complacuerit. Poft Confeffionem petit a Confeffario , an fic detrahentes audire fit Q peccatum mortale, Q, Confeflarii refponfum. hj de Refpondeo, Confeffatium , ut veritatis magiftrum, li teneri refpondere ne gative. Cum D. Th. g. 73. att. 4. in corpore dicente, Si uon placet ei geccatum, fed D ex timore, vel neglig. il entia, vel etiam verecuudia qua- fin dam omittat veyell ere detrahentem, peccat qu-z'azem, MeNsE ÁPnuiLIS. 29 fed. multo eminus, quam detrahentes , £2 plerumque: Mite veutaliter. In cafuü enim Petrus detrahentes non X0I m repulit ex verecundia quadau, cum idem fonetly oni ob humanum ve[pelium, unde venialitertantum pec- lZs cavit, nifi verecundia orta fuiffet ob magnam au- &oritatem detrahentis, in quo fenfu nec venia- dj liter peccaffet; ut docet la Croix in 8. decal. prae- Dw cep. Licet fic refpondere debeat Parochus, ut ve- vitet rum dicat, monere tamen debet tamquam Medicus T peenitentem, ut faciat, quantum poteit ad detractio- re il nis peccatum impediendum cohzrenter ad ea, quae rit & in fimilibus cafibus docent DD. h MENSE APRILIS..| ; QUi st tius*fe accufat decies habuiffe rem cum. CAS. I.TI j d foemina intra menfem. Q. An fit. ei ejnrmo, ftatim deneganda abfolutio, an vero praemiffis de- uribus bids interrogationibus poffit abfolvi, enitty Reípondeo, debitas praemittendas eífe interrogatio- defte nes, & coharenter ad refponía, effe Titium ab- cotne folvendum, vel non abfolvendum. Retio eft, quia euntá fiexTitii refponfionibus colligat Confeffarius ipfum V con- effe in occafione proxima voluntaria, eo quia 15 o* alias promiferit Confeffario foeminam dimittere, quete cüm potuerit, & non dimiferit, & eundem nu- ;ü'ar'ms merum peccatorum exponat in Confeflione prz- fenti, ac in aliis Confeffionibus, nec multum tem- poris tranfierit ab ultimo peccato commiffo, non Meits poteft illum abfolvere juxta propofitionem 61. ab us p 2 Innoc. XI. damnatam, cum nequeatefformare ju- t dicium pra&icum de propofito pcenitentis, ejusque difpofitione ad Sacramentum requifits. Similiter d ffonem fi colligat Confeffarius, "Titium alias non peccaffe j lt cum tali foemina, fed interrupte hoc menfe decies I folum peccafle, tum ne vires erervaret, tum quia n defuit ulterius peccandi commoditas, & poffe fcc- minam dimittere: non debet illum ab(olvere, nifi j (ftrum D 71b prius dimittat, eo quia licet aliqui DD. afferant j M " .!4 talem poenitentem pro prima vice abfolvi pofie, ld(dd'ü] eum nequeat prudenzer dubitari de efücacia illiug j aj pio- ji 30 Casus CowsciENTLE propofiti, ficnti non dubitatur de prima vice pro- fel mittente reftitutionem facere, tamen omnes ad- T vertunt caute procedendum effe, quia foemina domi exiftens ad objeCctum przfens, quod mimis mo- [ vet, & experientia docet, poenitentem abfolutum D ante fceminze dimiffionem, cum qua folet peccare, [U Óftatim ad votnitum redire, unde ftante illa occa- N fione proxima eít abfolutionis incapax. Pariter rel fi agnofcat Confeffarius, poenitentem effe in oc- Yl cafione proxima, fed involuntaria, quam nequit Vil pliyfice,. vel moraliter dimittere, alias tamen ea- n dem peccata expofuiffe in confeífione, ita ut nec D adfit emendatio , nec fpes emendationis, non debet Mi illum abfolvere, fed differenda eft abfolutio, ut de habente confüetudinem peccandi loquuntur DD. À W coharenter ad propofitionem 60o. àb eodem Innoc. damnatam, eo quia non poteit efformari pra&i- cum judicium de efficacia propofiti. Si vero Con- Yij $ feffarius ex poenitentis refponfis colligat, effe qui- T8n dem in occafione proxima involuntaria, fed alias non fuiffe talia peccataconfeffum, vel adeffe emen- y dationem, aut emendationis fpem, ficuti fi colli- hr N geret, non effe in occafione proxima, vel ex quo D multum temporis tranfierit ab ultimo peccato, vel & paucis diebus peccata compleverit, alias non foli- t, [ tus delinquere, vel ex quo foeminam dimiferi [l vel ex quo quotidie fce minze Domum petierit, & ? potuerit quotidie pecca re, fed folum decies pec- caverit, vel quid fimile; tunc fi ei denegaret ab- Tih li folutionem , faltem contra charitatem peccaret, ie quia nullum eft fundamentum dubitandi de effica- cia propofiti; fequitur ergo non effe ftatim tali D Pceaitenti abfolutionem denegandam, fed praemit- ]e« tendas effe interrogationes, & fic cohzerenter ad loyi refponfa dandam eífe, vel retinendam abfolutio- nem. lt CAS. II. Mulieres, dum fe 'accufant diebus Feftis tl Dttm laboraffe per plures horas fine neceffitate, a Paro- cho redargutze de lethali, refpondent, putare fe non lo peccaffe lethaliter, quia non laborarunt lucri gratia. Q. An huic refponfioni acquiefcere poiï'xt Parochus. Q« MrexwsE Arniris. 31 ao Refpondeonegative. Ratio eft, quia adrationem ope- E ris fervilis prohibiti die fefto impertinens eft,utrum doni fiat ex lucro, aut recreatione; ficuti enim inten- ; m iufüm tio, & animus lucrandi non facit opus effe fer- vile, ita ab- oppofito intentio non lucrandi non ccar tollit ab opere fervili rationem fervilis, ut docent [ hrlit Nav.Suar. Facund. de obfervatione feftorum ; Qua- relicet fceminz, de quibus in cafu, poffint a gra- i o vi peccato excufari titulo ignorantiz, fi fuit in- T vincibilis, tamen illarum diéto debet illas inftrue- J[| &? re, ut deinceps talibus operibus etiam fine lucro j net exercendis abftineant, nifi alia urgeat vera caufa vt talibus operibus vacandi. jo, &t tU CAS. III. Petrus per annum retinuit rem alienam, quam pluries potuiflet commode zreftituere. Q. |onot Quot peccata commiferit. d Refpondeo cum Giribal. de reft. tra&t. 2. c. 5. dub. i (nt 4. Vel Petrus tali tempore expreffe, & directe jieqe renovavit propofitum non reftituendi, vel hsbito Ü 4 propofito reftituendi non reftitvit, data opportu- eet nitate reflituendi, licet crederet Dominum effe j coll* rationsbiliter invitum, vel neutro ex his modis ex QUD fe geffit non reftituendo ; fi primis duobus modis iU WI fe habuit, toties peccavit Petrus, tum quoties ex- ïgnfüll" preffe renoyavit propofitum non reftituendi, fuit m'x(W ! enim novus a&tus contra przceptum, ficque no- | eth vum peccatum; tum quoties habito propofito re- e$ pet* ftituendi, data opportunitate cognita non reftituit 5 are fic enim faltem implicite novam habuit volunta- at em non reftituendi virtualiter retractivam primi g elit propofiti reftituendi; fi vero neutro ex his modis Ti [ r fe geffit Petrus, per dilationem reftitutionis ejus peccatum evafit gravius, non multiplex, quia nee a i novus habeturaétus,nec novum urget praeceptum, j jl* nec fola phyfica interruptio fufficit ad novum pec- catum ; unde folum eft perfeverantia moralis in T FeRh primo peccato, quod certe peccatum aggravat, 4 Iu novum vero non conftituit, Ti 1 g(aql: aroühw' je ^ MEN- Casus CoNwscrENT LUE 32 y MENSE MAIL [ [ CAS.1. ] tius (;onjugatus folitus habere rem.cum Berta, quadam die fic ei dixit: Si mo- [ reretur Uxor mea, ducerem te in Uxorem, cui ) l illa refpondit, & ego ducerem te in Matitum. i Moritur Uxor Titii, Q. an poffit contrahi tale Ma- trimopium., de de Refpondeo, poü'ä Ratio eft, quia non militat fpecies ]i illa impedimenti criminis, quod dicitur adulterium j cum promiffione futuri Matrimonii, de quo unice dubitari poteftiapraefenti. Etenim, ut tale impe- p ten dimentum contrahatur, requiritur adulterium 'for- Y male, & promiffio futuri Matrimonii, prout ex- & reffe loquuntur Canones, qui contenti non fünt 5 mplici animi, & amoris oftenfione, fed in cafu t ( habetur quidem adulterium, quod fupponitur for- pk male, atnon habetur promifiio, illa enim locutio ducerem .te in Üxorem, ducerem tein. IMaritum t eft velleitas Matrimonii, defiderium promittendi, q W & fimplex oftenfio animi, & expreffio amoris, l non vero Matrimonii promiffio , unde non obftat 1 p tale impedimentum, quod obftaret, fi dixiífent, ducam ie in Uxorem, ducam te in /Maritum. Ita Ti omnes, ut videre eft apud Rofignol. n [ CAS.II. Confefífarius 2udita cujusdam poenitentis lim Confeffione illuminterrogat, quomodo eliciat a&tum doloris de peccatis fuis, cui refpondet, fic dico fen in corde meo. Diligo te Deum meum fuperomnia, n Q. Té| quia fümme bonus es, parce peccatis meis. [] An audita hac refponfione poflit poenitentem ab- l folvere. Refpondeo negative. Ratio eft, quia dolor requifitus [ ad validitatem Sacramenti pcenitentize, cum fit pars materialis ejusdem ex '"Trid. (eff, 14. cap. 3. & can. 4. debeteffe expreffus, & formalis, nec fufficit virtualis, ficuti materia KEuchariftize debet $1 elle formalis , cum non füfficiat uva, aut triticums. qua virtualiter funt vinum, & panis; at dolor, u Lü'ma E MewsE Marr.. 33 utineafü, licet fit virtualis, contentussin a&u dilectionis Dei fuper omnia, non tamen eft for- malis, cum non habeatur expreíla deteftatio pec- cnm catorum; actus enim ameris non eft formalis aCtus [ doloris, nec talis redditur per illa verba parce N petcatis meis, cum.in fuo rigorofo fenfu fumpta Tltn, fignificent tantum precationem, & orationem Deo 1 fattam, quze formalem dolorem non important ; un- de Confeffarius, ut poenitentem abfolvat, curare debet, ut formalem peccatorum dolorem emittat. pet Dixi in fuo rigorofo fenfufumpta, ut debent verba etiun fumi in cafibus conícientize refolvendis, quia fi pnic per talia verba rufticus intendat exprimere dolo- i[npe- fYem, & vere doleat, in re habebitur dolor for- j Íot* malis apud Deum, non fic apud Confeffarium, qui Ws ex talibus verbis fecundum communem intelligen- yn t tiam non poffet illum inferre. in lt CAS. I1I. Petrus ante annum decimum quartum com- n t pletum habuitrem cum Üxore frattis füi, dum tale locit peceatum confitetur , complevit annum decimum if quartum requifitum ad incurrendam refervationem, wend quo ad eafüm numeri quarti. Q. An fimplex Con- amoti feffarius poffit illum abfolvere. n o efpondeo negative. Ratio eft, quia in abfolutione ii refervatorum refpicitur tempus.quo datur zbfolutio, y à cum refervatio afficiat Confeffarium , ita Poffev. de Pcenitentia, & fane fi peccatum heri commif- ylentó um, quando non erat refervatum, hodie fiat re- aQ fervatum , & hodie in confeffione exponatur, non T poteft a communi Confeffario abfolvi, quia hodie tomuD reftriCta eft in Confeffario jurisdiCtio, ut docent dv Tambur. Diana, Felix a Poteft. de Pcenitentia c. 5. yan n. 338. quareidem judicium nonerit ferendum in cafu noftro, cum militeteadem ratio ? equlfihli qn p MENSE 3UNIL Br y 2 (W; CAS. I B Erta affueta labori, fazpe de nocte e rP € nte, fomno excitatur a puerolacte indi;äA cc " dolüh i Lambertini Cafus Canfc.' 34 — Casus CoxscieNTIE hzc, fft minori incommodo infantem nutriat, fiftit 3 fe (uper lectum, & fic puero lac probet. Interim gravi fomno correpta in leCo puerum füffocst. De ! mane lacrymans cum Marito fuo accedit ad Paro- f [ chum pro confeffione talis infanticidii inftituenda. Parochus audita pueri fuffocatione dimittit five fce- CA minam , five virum ad Peenitentiarium pro abfolu- f tione. Q. An Parochus potuerit abfolutionem im- y pendere. D [: Refpondeoaffirmstive. Ratio eft, quia fi dubitari po- teít, uniceeft vel titulo excommunicationis appo- u fitze in Synodo Dicecefana lib. 2. c. 2. de Baptifmo M T contra tenentes infantes in proprio lecto intra an- [ num, velratione homicidii voluntarii ; fed neu- trum impedit abfolutionem ; non excommwunicatio, I i quia eft folum ferendae fententiz, ut videre eft in Synodo; non homicidium volunterium, quia ad incurrendam hanc refervationem homicidium debet f efle ftadiofe, data opera, & malo animo ex pro- l I pofito caufatum vel directe, vel indirecte, in cau- fa proxima; tale fane non eft infanticidinm in ca- [* D fu : licet enim potuerint peccare, & peccaverint lr parentes in lecto infantem fuffocando , fi fufficien- tem non adhibuerintdiligentiam, tamen talis füffo- i catio , cüm non foerit ex animo deliberato cau- [ fata, non e(t voluntaria in fe, vel in caufa pro- xima voluntarietate ad refervationem requifita ; un- de nulla in cafü habetur refervatio, confequenter Parochus poterat illis , fi peccarant per omiffio- nem debitze diligentize , abfolutionem impendere. u Tta Girib. Gabrin. Grof. de refervatione. il CAS. 1]. Titius graviter tentatus confentit, effica- citer peccare proponit , occafionem peccandi quz- Ti Ie fit, & invenit. Interim dum fervet opus, hanc i fuam perverfam voluntatem millies repetit nullo modo tamen illam revocando. Q. Quot peccata Ti- d tius commiferit. D p Refpondeounicum. Ratio eft, quia omnes actus, & motus fequentes uniuntur moraliter cum primo & h «onfeufu efficaci in ordine ad externam ejusdem Ti actus 35 ! ,M/E;NSE JUNII. , Mi ntern a&us confummationem. Quod fi a&tum internum "itins moraliter interrupiffet, & reaffumpfiffet, tunc t D tot effent numero peccata , quot intereffent reaf- Dite füumptiones, vel formales, velinterpretativze. Ita (etdt, communiter DD. agentes de peccatis. velte CAS. III. Petrus fic fe accufat, fepius juravi fal- Molte fum ; interrogatura Confeffario, quomodo falfum u juravit, refpondet in mea conftieniia, in fide mea jia efl, & fciebat non effe. Quzritur, an Con- T feffarius debeat efformare judicium de juramento in re, vel folum ex confcientia erronea. appe p Refpondeo, non debere efformare judicium de jura- 4 al mento. Ratio eft, quia przefcindendo ab intentione | eu- talia proferendi, non invocatur Deusnec immedia- te, ut requiritur ad rationem juramenti ex ejus de- yatit eeühl finitione; fenfus enim illorum verborum eft, hoc ys d eft verum, ut dictat mea confícientia, aut humana fidelitas , in quorum verborum expreífione nullo T fane modo Deus invocatur, unde non habetur ju- X pfþ ramentum in re. 1 Cat. Poteít tamen Confeffarius, & as debet eiformare judicium de perjurio peccaminolo ex conícientia erronea, fi Petrus putans vere ju- ayetit Wa rare, talia dixerit, cum apnd Petrum idem fit, ac s li fi vere juraffet. Ita Giribal. de Q CAU der, qui plures citat, juramento, & Legxn- à pro 4; ! yentt MENSE 3ULIIL ymibl e d CAS. T. TI tius cognita Catharina, ignorans con- traxiffe impedimentum ad ducendam illius Sororem Rofam, iniit cum Rofa Sponfalia: efäü modo cum venerit in notitiam, non poffe contrahe- j u hu* re cum Rofa ob impedimentum affinitatis, vellet faltem contrahere cum Catharina. Q. An poffit, r pl Refpondeo, poffe. Ratio eft , quiafi non poteit du J l cere Rofam, eft, quia habuitveram eopulam com- pletam licet illicitam cum Catharina illius Sorore , Qu i ex qua oritur impedimentum affinitatis dirimens | pr/m0 matrimonium ufque ad f(ecundum gradum inter Ti- tium, & confanguineos Catharinze intra quem gra- um (us 36 Casus CONS.CIENTIIE dum includitat Rofa, qua utpote Soror Catharinz eft illi confanguin & in primo gradu: At inter Ti- tium, & Catharinam perSponfalia inita cum Ro- h itam cum ^ Catharina nullum fa poft copulam ha habetur impedimentum dirimens, & maxime non | habetur impedimentum publicae honeftatis, de quo folum appatere poteft dubium; nam talia Spon- falis cum Rofa poft copulam habitam cum: Catha- rina illius Sorore funt- invalida, utpote contratta P €um habente impedimentum sífiniratis dirimens matrimonium ; ex Sponfalibus antem invalidis nul- I [ io modo nafcitur impedimentum publicze honefta- tis, ut videre eft apud Pon. Reinf. & alios de hoc tesat Vs . impedimehto agen unde Titius optime in ca- fu ducere poteft Catharinam. CAS. II. Cajus inivit pacem cum inimico, attamen n falutat, data occafione allo- [ ipfüm videndo no a [ lloquitur. Q. An peccet con- quendi ipfum non EX UC tra przceptum diligendi proximum. Refpondeo, regularit erloquendo non peccare. Ratio er loquendo hoimo privatus ex eít, quia regula tati precepto chari Leci s folum obligatur ad exhibenda ia fane non funt V m TA EE d- proximo figua €ommunia, qua! falutatio , rallocutio ; talia enim exercere inter fünt actus liberi, illa omittere interinz- Y zquales, quales fant figna inur banitatis, unde regulariter j cafu contra prae- ioquendo centendum eft Cajum in N ceptum Charitatis non delinqu ere, Dixi regulari- alicujus circumttan- ter loquendo, quiafi ratione ti;, puta, Íi cederet in fcandelum , fi pluribus ä occurrentibus czeteros falutaret, & alizs inimicum a falutatione excluderet, velquid fimile contin- lt geret, tunc Cajus graviter peccare t, quiain ta i- bus circumftantiis fslutationis , & allocutionis omiffio effet manifeftum odii interni fignum. - Ita Felix a Poteft. decal. przecept. num. 502. & feq. à CAS. III. Francifcus ex malitia non communicavit in Pafchate, feu tempore Pafchali, modo tali elapfo g tempore putat quidem peccaffe, non fatisfaciendo [ Ecclefi;m precepto, attamen non teneri fumere acram Q MewsE AvucvusTr. 37 a factam Synaxim pro fatisfa&tione praecepti annuze rTi Communionis. Q. An bene vel male fentiat. .R Refpondeo, male fentire, ita cum D. Th. Navar.Suar. il contra non paucos. Ratio e£ , quia tempus Pa- Wot fchale eft ab Ecclefia determinatum non ad finien- d u dam obligationem, ut'contingit in przecepto au- jpot diendi Sacrum die fefto , & recitandi Officium in t die , fed ad folicitandam obligationem fumendi SENI facramSynaxim, quod colligitur ex verbis prae- [fneht cepti Ecclefize zd-minus iu Pafcha, unde tenetur $n Francifcus quamprimum moraliter Ecclefiz prse- fied e ht cept.o fgtisfacere, Euchariftiam fumendo. n ca MENSE AUGUSTI am. CAS.I. [3Erta, cum effet Virginis interceffione T liberata a quadam infirmitate , juravit (« in honorem Virginis, quotidie ter recitare Salu- tationem Angelicam flexis genibus , braehiisque hatt extenfis: Cum quadam die ex pigritia tales Salu- us & tationes non recitafiet, interrogata a latre, n Lbenäl illas recitaffet, refponditadvertenter, & cuiw in- Ír )n.! tentione jurandi, juroger Deum, illasvecitaf/e.íciens i tamen illas non recitalfe. . Q. An.mortaliter pecca- . Verit Berta, five Salntationesnon recitando, five [j j jl , jurando, illas recitaffe. " W Refpondeo, Bertam lethaliter peccaffe jurando, ve- d nialiter vero nonrecitando, ita Sporer, & la Croix. »vnlmüxlä' . Rátio primze patrtis, quia in juramento aflertorio, jurib quale eft in cafu, defe&us veritatis impor:at (em- er peccatum letbale, cum idem fitinvocare Deum jpitn qil in teftem falfiin re five magni, five parvi mo- menti; veritas enim , & falíitss confiftunt in in- [] u'.l(s'x -mioniS divifibili, nec.datur magis aut mitus verum, aut falfüm;, atin cafu defici veritas, & quidem cum ; I! D advertentia, & animo jutandi, ut patet ex ter- minis cafüs, ergo Berta jurando fe recitaffe An- 5niclï ir. gelicas falutstiones, cum illas (civerit non reci- jdi ta(fe, lethaliter peccavit. Ratio fecundse par'is'eft, d Dd . quia in juramento prorziffotio, quale elt velie re- citare - j 38 Casus CONSCIENTIA; fte eitäre Salutationes Angelicas , qudad veritatem de futuro non invocatur Deus in teftem veritatis , vel falfitatis, fed folum quafi in fponforem obliga- tionis ponendirem cum juramento promiífam : ob- í ü ligatio autem rei promifíae eft modo major , modo T minor ad rationem materize majoris, vel minoris momenti, atin cafü materia, (eures promifía eft levis momenti, nemo enim prudens tres Angeli- $ cas f^lutationes tanquam quid leve non reputavit, : ergo illas Salutationes non recitando, venialiter [ ( tantum Berta peccavit. fü CAS.1I. Foemina quaedam robufta habens cibum ne- ]e du füfficientem, fed fufficientiffimum pro unicare- h feCtione, quia tamen lac ptaebet infanti, nollet Y fervare jejunium, quod tamen fine incommoda l poífet fervare , ut alias eftexperta. Q. Anin his circumftantiis excufetur ab obfervantia jejunii. 1 Refpondeo excufari, [ta cum Diana, Leand. Girib. T l de przcept. decal. Ratio eft , quia talis foemina inter laCtantes vere locum habet, quz cum ple- v niori indigeant cibo ad nutriendum tum fe iptas, h tumparvulos, a jejunioexcufantur, unde non eft, D [ cur communi lactantium privilegio privetur per It hoc, quod fit robufta, & habest fufficientem ci- bum pro unica refe&tione , & absque incommodo Q poffit jejunium fervare; ficuti qui in ferotina col- I latiuncala unica faturatur, non privatur privilegio comedendi fex, vel feptem circiter uncias, ut omnes fatentur apud Giribald. de jejunio dub. g. nure. 66. confequenter dicendum eftà jejunio ex- (4 cufari. dh -CAS. III. Confeffarius audiens confeffiones Juve- Ion pum, & Puellarum fe accufantium omnibus die- bus feftis amori profano vacare, mutuo fe afpi- D ciendo , nec non plura colloquia per aliquas horas ( inter fe habendo, exi tin git ab eis proiiífionem fe e[þ( a tali amore abftinendi » quod cum nollent promit- pri tere , abíolutionem de negat. Q. An bene fe gerat talis Confeffarius, Ten Re tht MzNsE SkEPTEWMBRIS. 39 m Refpondeo, practice loquendo bene fe geffife. Ratio tf eft ; quia licet afpe&us fuünt honefti, & colloquia indifferentia ( de quibus cafum procedere fupponen- lg T dumeft, cum de turpibus nulla fit difficultas ) fpe- nodi culativeloquendo nullum peccatum interfitfic amo- ityti ri profano, maxime quando tales actiones ad ho- fi ol neftum finem ordinantur, hoc eft ad Matrimonii nge!i- Sacramentum; tamen practice loquendo cum ita fe tavtt gerere maxime nimia cum frequentia, ut in cafu "u omnibus nempe diebus feflis per aliquas horas , effe foleat occafio mortaliter peccsndi, nec non multo- rum malorum origo, & caufa; homoenim & mu- fudg lier ignis funt, & palea, diabolus nunquam cef- if fat infufflare, ut accendatur , utadvertit S. Hiero- noXXg: nymus, & difficile fane fit in praxi a moroía de- o le&atione, vela pravo defiderio abitinere, expe- ld rientia pluries hoc comprobante non fine gravi ld. animarum detrimento , fequitur Confeffarium ani- ii marum zelo preeditum debere totis viribus incum- bere, ut füos poenitentes a tali amore divertat, gt W pïe' velfaltem ut illi tali amoris frequentize moderen- tur ; quod fi abítinentiam, vel moderationem pro- ïpflSi miitere recufent, uti amatores periculi animarum 10l füarum, juxta illud, qui amst periculum , peribit r in illo, non funt abfolvendi, fed dimittendi Ex u gmm quibus conftat practice loquendo bene fe geffiffe Confeffarium. j q'üegïf $" MENSE SEPTEMB RIS d CAS. I. R Uffcus multis miferiis oppreffus negat qio &* inanimo, & incorde Deum efle provi- dum, & juftam, fed.tunc hzrefim hanc externe ;f nonprofert, dumtamen paulo poft factus fit ebrius, " [2 claris verbis dicit : Non credo Dewm e[fe provi- T dum, E? juflum. Q. An incurrerit excommunica- 1 hom tionem Bullae Ccenze. 5 Refpondeo negative. Ita communiter cum Spor. in fetm l roni* primum decal.praeceptum. Ratio eft, quia ad incur- t gerat rendam excommunicationem Bullze Coenz requi- ritur, ut quis harefim animo conceptam voce, vel actio- i 4o Cgsus CowNscrENTIjE a&ione extezna diftin&e fignificativa, & morali- ter mala affertive manifeftet, & profiteatur, ut cum Sanch. lib. 2. c.8. n. 7, & 17. docentalii; atru- fticus in cafu. hierefim manifeftans in ebrietate, ä illam non manifeítataCtione diftinCte fignificativa , & moraliter mala- affertive, tali enim tempore cum fit ufu rationis deftitutus, talis vocis, aut actionis ufüs incapax eft, ergo excommunicatioe ä nem non incurrit. CAS. II. Titius Matrifuze rixas, & jurgia five cum domefticis, five cum exteris tüm in ebrietate, tum us extra ebrietatem faepe excitanti mortem felicem, & beatam exoptat, ut tandem fitfinis jurgiorum , & peccatorum. Q. An peccet. D Refpondeo negative, ita Azor.Sanch. & Spor. inpri- ] mum decal.przecep. Ratio eft, quia objeCtum talis y aCtus non eft mslum, optat enim Titius mortem Matri, qua illi melior eft quam vita tot peccatis Mi fi plena. Neque hic locum habet 14. propofitio dam- 3 nata ab Innoc. XL., quia ex morte Matris nullum d ex terminis cafüs , temporale commodum filius fperat, in quo fenfü damnata eft citata propofitio, l cum vita Patris preferenda fit cuicumque com- modo temporali proprio juxta rectum charitatis [ ordinem; bene vero Filius folum commodum fpi- D Dy rituale Matris ex ipfius morte fperat, & quidem W folum-ex füppofitione, quod fit a Deo in utilita- tem Matris inors difpofita , quare ftando terminis k ü cafus , Titius non peccat. CAS. I1L. Petrus annorum quatuordecim famulus li cujusdam Rulftici fzepe non audit facrum in die fe- p fto, quia Dominus ilium relinguit domi ad cufto- (s diendum five Domum, five Armentum. Q. An ad- D iitmcaufa fufficienter excu(íans ab auditione Sacri. Pl n Refpondeo affürmative. Ratio eft, quia impotentia r moralis, & officium cu/todiendi domum, vel at- s mentum per otones funt cauía fufficiens ad excu- Cür ur teneri fandum ab auditione Sacri, Neque dicat n dimit- MrzwsE OcronnRis. 4t noi- dimittere famulatum. Contra: Alicui permiffum ür, Y eít domum , & armentum cuftodire non audiendo atf facrum die feíto, fi aliter nequeat haberi talis cufto- letatt dia, quare ergo non erit permiffum Petro? Hoc ativi, tamen folum procedit, fialter nequeatarmentum .empo!e cuftodire, vel licet plus effent famuli, plures non , H haberentur Miffze, velin parzcia, vel viciuiis. t Ita communiter. ve d IAMENSE OCTOBRPIS. il $ tit (emt CAS. T. D Um privato Baptismocb vite periculum I[Ily baptizatur Infans, eum tenet Cajus cum intentione agendi munus Patrini, illamque bapti- zat Sergius; nunc mortuo Patre Infaatis, Mater r r libenter Matrimonium contraheret vel cum Cajo , m d vel cum Serzio. mta Refpondeo, non obftare cum Cajo, obftare cum Ser- pece gio. Ratio prima partis eft, quia Cajo non obttat jo du impedimentum coganationis fpiritualis, de qua unice qoit dubitari poteft, etenim adhibitio Patrini eft czere- m flbo' monia inftitüta ab Ecclefia pto folo Baptismo fo- oyol?^ lemni; & ex ufu Ecclefize conftat non requiri ia ue & privato Baptismo, qua ratione nomina patrinorum, quur qui privatim infantem tenuerunt, a Parochis inlibro gdl)m MA non. defcribuntur.,.nec ilis ab eodem cognatio TU contratta inculeatur, quod tamen prafcribit Trid. j uüW fell. 24. c. 2. de refor. quando folemniter in Ec- [ clefia Baptisma miniftratur. Mec obftat intentio Caji, quia intentio pura agendi munus Patrini non conftituit folemnitatem ab Ecclefia requifitam | j pro tali cognatione contrahenda,. fequitur ergo "TM Cajum in cafu ducere poffe matrem infantis. 1ta ao Sauch. lib. 7. difp. 62. Silv. v. Matrim. Ratio fe- (,AM' cundz. partis eft, quia Sergius vere Baptifmum ? Sacïi- adminiftravitInfanti, & hoc fufficit ad contrahen- dam cognationem fpiritualem, nec folemnitas ali- jentà pü df qua defideratur, unde Sergius. non poteft valide 1ta & cunm talis infantis.Matre Matrimoniuma inire. exi comimuniter, " CAS, C5 din' 42 Casus CowsciENTUE 'CAS. II. Nobilis quidam timoratze con(cientize ruri t commorans vellet venationi operam dare die jeju- t nii, fed quia przevidit ob fatigationem fe impoten- tem redditurum ad fervandum jejunium , confalit D! prius Parochum , an poffitlicite venari. Q. Paro- f €hi confilium. H [ Refpondeo , teneri Parochum nobili viro refpondere, [ non poffe licite venari, ita cum Alef. Aften. cum lh quibus monet etiam Diana effe fentiendum. Ratio li eft, quia venari cum tali praevifione non eft uti jure füo, fed eífet voluntarie impedimentum ap- ponere obfervantiae praecepti jam urgentis, contra obligationem non apponendi tale impedimentum, €o quia Ecclefia , jejunium ut finem pracipiens, N pracipit etiam id, quod eft ad tàlem finem, jeju- nium nempe , neceffarium : fed venari in cafü effet 7! impedimentum apponere fini ab Ecclefia praecepto, lj fcilicet jejunio, ergo vir nobilis non poteft licite t venari, ne jejunio impedimentum apponat, ad ill quod voluntarie apponendum jus non habet. Haec lie refponfio virtualiter contine j Atur in 31. propofitione Reïp» ab Alex. 7. damnata. li fii CAS. IIT. Titius furto furripiens a Cajo decem co- ros tritici, motivum furandi adeo efficax dedit freq lm Semptonio, ut alias Sempronius non effet fura- Ti turus. Q. An Titius teneatur reftituere, Sempro- N nio non reftituente. qu Tà Refpondeo negative. Ratio eft , quia Titius non fuit [ caufa furti relate ad Sempronium nec pofitiva, de necnegativa, fed tantum occafio furandi; diítin- (4$; uitur enim caufa ab occafione in hoc, quod cau- Viv a vel producit effe&m, vel influit in effectum [ phyfice, aut moraliter; occafio vero movet affe- "t cafio o Cum, ut notat Panor, in c, // quaudo, unde oc- tri e&ive folum, non caufaliter movet , fed D in cafu 1 itius non influxitin furtum Sempronii pofi- lal tive, non enimintervenit mandatum, vel confenfus, velpalpatio, vel recurfus,vel participatio:nec fimili- efpg ter lu pO MeNsE NovEMARIS. 43 (e ul ternegative, non enim ex officio tenebatur fur- e tum Sempronii impedire , ergo fuit tantum occa- |pote fio, quatenus füo pravo exemplo Sempronium onii ad fürandum induxit, quod eft quidem contra Cha- 1 ritatem, non tamen contra juftitiam peccare, ut requiritur ad reftitutionis obligationem contrahen- dam, ficque nontenetur. Eftcommunis. Neque onet obftst propofitio 39. damnata ab Innocentio, quia , Cl inteigenda eft de vera cauía, non de occafione, A ut docet Carden. eft i um ty - Con MENSE NOFVEMBRIS. entütt Erta gravihabita contentione, & quidem ipien CAS. I. B Y ]ä' contumeliofa cum Catharina juravit fe- al rio; nolle amplius alloqui Catharinam, illiusque guopt domum frequentare; cum quadam die eífet a Ca- Atlcit tharina ad jentaculum habendum invitata, domum nat, ! illius intravit, ipfamque eft allocuta. Q. An Berta 4 t fuerit perjurii rea. ,poïlüüü Refpondeo negative, Ratio eft, quia tale juramen- tum fuit nullum, quia deremala. Etenim ex ini- micitia nolle alloqui inimicum ; aut ejus domum frequentare, eft peccatum contra proximi charita« m O X ded(l( tem, confequenter quid malum, hinc & de re et f mala juramentum talia non praeftandi, ficque nul- yer lum , cum juramentum nequeat effe vinculum ini- quitatis; unde non fuit Berta perjurii rea, vici- namalloquendo, & ejusdomum frequentando, nifi ex confcientia erronea talia gl .præüiterit. Ita Sporer pof' if de Juramento. mu CAS. Il Dumnafcitur infans, Obftetrix dubitat, an vivat necne , attamen fub conditione , /i es vivus , llüd [ debita materia, forma, & intentione illum baptis ff zat & in pede, Extra&o infante, nullum Obfte- i pit ? trix vidit vite fignum. Res defertur ad Capella- i [ num abfente Parocho. Q. An fe peliat; vel non, talem Infantem in laco facro., yip R efpondeo, fepeliendum effe in loco facro, ita cum Wn['ellfllä Homob. volum. 2, caf. 67. conful. mor. Poffev. 2 fm) , Q* ut 44 Casus CoxscieNTIE Gobat, La Croix lib. 7. n. 25o. Ratio eft, quia in dubio de valore Baptismi ,. Baptismus ftat pro In- fante, fed in cafu dubitatur tantum de valore Baptismi, cum dubitetur tantum de vita Infantis a tempore collationis Daptismi; quod enim Infans natus.vifus fuerit mortuus, folum probat, natum If effe mortuum, non vero non vixilfe , dum fuit QU) baptizatus, ergo pro Infante ftat Bàptisma, ficque fari clare.conftat efle in loco facro fepeliendum. Tlüs, CAS. III. Titius injufte occidit Cajum Patrem Sem- Mefpo Áitia pronii, modo petit veniam a Sempronio paratus ad Tig, ei fatisfaciendum, prout juftitia exigit. efpondet Sempronius, ex corde offenfam dimitto, infcriptis lloe tamen pacem dare nolo , ut publica juftitia locum U habeat. Q.An Semopronius tali animo accedens ad y Y i poenitentize tribunal fit capax abfolutionis. 10) Refpondeo, practice loquendo, non effe abfolutionis lg capacem, ita cum Beja prima parte cafu ro. qui pro Con ( fe citat D. Th. Alenf. &alios. Ratio eft, quia licet hls fpeculative loquendo; ftet vera dimií(io injurise ex corde cüm pnro zelo juflitize, quod fufficit pro inimicorum dilectione a Chri(to przecepta, in quo lts fenfu explicari poilant auctoritates Scripture, & [* Yéfo Conciliorum, qus a Deja adducuntur ad probandum obligationem pacem in fcriptis concedendi inimico C'bli[t veniam petenti, & parato ad fatisfaciendum, pro- V ut juftitia exigit; tamen quia practice loquendo, I hr nimis difficile, ac ratiffimum elt, quempiam inve- nire, qui, dimifío odio, . ex puro amore juftítize, N non potius ex affeCtu vindictae velit in fcriptis pa- cem denegare, cum propter humanze naturaz cor- O raptionem ulcifcendilibido hominum mentibus fere fili Tttn infita fit, ut loquitut Catechifm. Rom. de 5. prze- cept. Dec:log. cap. 6. num. 19. fequitur in praxi Tite nolentem inimico fervatis aliis fervandis pacem in Dr Iq fcriptis. concedere, cffe in ftatu peccati, ficque abfolutionis incapacem. Pefpm Tl lii MEN- MewsEe Deckewnnirs. 45 quit pro yalut MENSE DECEMBRIS. nfanti tius confitetur fe in priori confeffione ob- nfons CAS. in TI litum fuiffe trium fornicationum. Con- Bu feflarius dixit ei, teneri repetere Confeffionem, lum f quod nolens Titius precare, inabfolutus a Confef- yege fario dimittitur, Q. An bene fe gefferit Confeffa- l rius. Refpondeo, vel talis oblivio &ontigit ex defe&u fuf- mje us ficientis examinis, vel przcife ex defeCtu mero- riz. Si primum, bene fe geffit Confeffariüs, Ra- fondt tio eft, quia fic prior Corifetfio füit nulla, & pec: [ript cavit Titius illam inf&ituendo, omifit enim culpa- |locut dens t biliter id, ad quod obligabatur; fihoc, fane nt con- fulat animzefüz, tenetur & priorem confeffionem ] repetere, & negligentiam , quae caufía fuit facri- jtionis legze confeffionis, exprimere, unde bene fe geffit Confeffarius. Si fecundum dicatur, male fe geffit qui p Confeffarius, quia omiífio alicujus peccati mor- ja l? talis in confeffione pér fimplicem memorize defe- injr? fl Gum non invalidat confeffionem, fecit enim pceni- tens, quod debuit; & in tali confeffione valida i directe remilIa füerunt peccata expofita, indirecte ürt pandm vero peccata oblita, & folum tenetur poenitens inimic! oblita confiteri ad directam reportandam abfolu- tionem, non vero priorem confeffionem validam " Wl repetere, unde in hoc caíu male fe geffit Confef- luel]d'r mim farius non abfolvendo abfolationis capacem. 1ta 1 Spor. de Pcenitent, juRi " jis ! CAS. II. Berta videns Catharinam, habentem tres ul filios, femper blandiri Petro, & Joanni, econtra ;busf d z pf femper etiam levide cauía objurgare, & verbe- rare Francifcum, firmiter judicat, Francifcum effe 1 pml ex adulterio natum. Q. An hoc re cum peccato mortali. Iftt temere judica- r Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia habetur fir- mus affeníus de gravi malo proximi ex levibusin- diciis, ut requiritur ad judicium temerarium le- tha- A 46 Casus ConscrEeNTUE thaliter peccaminofum. —Habetur affenfus firmus, i Té dicitur enim in cafu Berta firmiter judicat; ha- bentur levia indicia , quia Matrem blandiri uni Mb filio, alterum levi de caufa objurgare , oriri potelt 10 ex alio difparato motivo, quam ex adulterio & 30 faepius filii ex adulterio concepti a Matre prze aliis Ti legitimis diliguntur; eft etiam aífenfus de malo dl proximi, & quidem pravi, licet enim judicare effe ex adulterio natum etiam ex levibus indiciis dor prafcindendo a particularibus circumftantiis, non [ D li t fit quid grave fufficiens ad lethale, ut tenet Lef. d lib. ^. c. 29. dub. 2. n. a9. quod docent etiam Nav. b & Giribal. quia talis defe&tus utpote naturalis &m non eft colpabilis , tamen in csfu, cum judicium Im fit de adulterio Catharinge Matris Francifci, quod u eft quid maxime culpabile in foemina, eique inde- corum, clare conftat, judicium effe de malo gra- ( vi, confequenter Bertam temere judicaffe cum i peccato lethali. CU CAS. III. Conjugatus Conjugatam cognovit, & ut [ de tali peccato confeílionem faciat, putat fatisfa- n cere fuze obligationi, dicendo , confiteor me com- mififfe adulterium. Q. An bene fentiat pro valore Re pon Confeffionis. ne lil Refpondeo, male fentire. Ratioeft, quia talis co A d jugatus duo adulteria commifitob duas injurias , & Vilio injuftitias, unam contra propriam Uxorem, alte- r ram contra Maritum foeminze cognitz; quas inju- W rias, & injuftitias Confeffario non exponeret, dicen- [ do: Confiteor me commifi[fe adulterium , unde male U Titi a Poteft. de adult. fentiret pro valore Confeílionis. 1ta Filiuc. Felix / : mg[ Gosesescee99999299992922292999 71 f ANNO MDCCXXXIV. Ml duæ MENSE SANUARIL dha] ") [ Ufticus quidam, poft valida fponfalia ini- €AS. 1. R. ta cum Berta, ei tradidit rem , ex qua i ( y veftem conficeret: modo cum absque caufa velit g : ille t MeNsE JawuARir: 47 fitmi ille a Sponfálibus refilire, Berta rem acceptam da- 4b l re recufat. Quizeritur, an licite. diri u Refpondeoaffirmatfve. Ratio eft, quia, licetresilla i potd terio d non fuerit arrha, quae amittitur ab eo, qui fidem a di non fervat per fponfalia promiffam, cum non fue- rittradita in ipfa celebratione fponfaliorum; tamen, de nit vel titulo fponfalitios largitatis, quae tranfit fub dulcare dominium fponfz, fi fponfus absque jufta caufa, It js, Y ut in cafü , a fponfalibus refilit, ut cum commu- ni tenet La Croix lib. 6. c. 3. num. 1236. vel titulo net L. damni five temporalis, five moralis, quod ex tali m NJV. injufta re(ilientia pati Berta cogetur; difficilius ataral ydicitut enim Alterum inveniet, cui nubat, & per tale repudium famz detrimentum obveniet, licite Ber- , qu ta rem acceptam dare recufat. pe nilo gt CAS. II. Uxoratus rem habuit cum Confobrina fecun- ;gffe (um da Uxorisíuze, putans, feidcirco tendi debitum ab Uxore ; modo confulit Paro- privari jure pe- j &t chum pro remedio, ut absque culpa debitum con- H (üds-h' jugale valeat petere. — Q. Parochi refponfum. Iu [ Refpondeo, Parochum teneri refpondere uxorato , !) i nullo indigere remedio , fed poffe licite ab uxore: lr fua debitum petere. Ratio eft, quia in jure pri- T vatio juris petendi debitum eít folum taxata pro J al committente inceítum cum perfona confanguinea 2 1u1$ m]h conjugisin primo, vel fecundo gradu , ut colligi- ;et, dle" tur ex c. de €0 , qui rognovit con[anguim. €9c. a cum folum intra talem gradum copula illicita di- rimat matrimonium cum confanguineis perfonae cognite, fed in cafü copula fuit cum confangui- nea uxoris fuz in tertio gradu ; qualis eft con« fobrina fecunda , eo quia inter hanc, & ftipitem , a quo iftae foemin; defcendunt , mediant alize duze perfonze, ut regulam pro gradibus agnofcen- If is a jure canonico affignatam confideranti pate- * j bit; ergo talis uxoratus ure petendi debitum non fuit privatus, ficque nul Í o indigeret remedio. Ne- jdat que obftat , ipfüum putaffe jus amittere; quia pu- a !) fare, legem poenam confüituiffe, non eft poenam qii r eue 48 Casus CowscreNTUE effe a lege detetminatam, & effettive illam incur- Ío rere; ut docet Sanch. lib. 9. difp.27. num. 14. fo t CAS. III. Titius cum fufpicetur, uxorem füam cum Petro adulterium patralffe, copitillam ad jurane Qu dum, quod sdulterium cum Petro.non commiferit, liil & Uxorfic coaCta jurat: non peccaffe cum Petro, intelligens intra fe, non pecca//e peccato furti. . Q. at An in re fcemina fit perjura. üp Refpondeo negative. Ratio eft. In cafü non habetut k ii pura reftrictio mentalis damnata ab Innoc. XI. p quz includit mendacium ab intrinfeco malum, fed life fantnm habetur reftriCtio realis ; cum fignificatio d Tpel conformis conceptui interno mentis loquenti per- cipi poffit a Titio, refle&tendo ad verba, quibus f fcemina jurat, dicit enim tton peccaffe cum . Petro: Q uz verba cum latitudinem habeant, ut patét, a ü$ lh prudenti intelligi poffunt etiam de alio peccato, adulterio excepto; & quidem talis reftritio realis tl fait tantum ad occultandum peccatum, ad quod t celandum jus habetuxor: hoc autem dato, fce- liu T mins non fuit perjura, quia talis reftrictio in om- lt nibus cafibus, in quibus aliquis jus habet ad fe- D cretum occultandum, licita et, nec mendacium Btiy &let includit, ut poft propofitiones damnatas fcripfe- rünt Viva, Felix a Poteftate : unde dicendum , . W'g& non pejerafte. Ut "].n l Qd i MENSE FEBRUARII LOT Uil Uüicüs per multum tempus ignoravit ! CAS. I. R Myfteria Trinitatis, & Incarnationis, tomyt Q. An teneatur repetere Confeffiones tali tempore liüm ( factas. lm e Refpondeo, probabilius negative. Ratio eft, quiaex flen una parte probabilins eft, fidem explicitam Tri- Cfpon( nitatis , & lacarnationis non eíTe neceffariam ue- ilio ceffitate medii ad falutem, ut tenet etiam. Emi- lür nentiffnus Gotti inter Recentiores, & ex alia titj parte propofitio 64. ab Innocent. Xl. damnata QO. nj MewsE F EBRUARII. 49 juvg folum in hoc fenfu procedit, quod poffit licite ab- l folvi, qui culpabiliter ignorat talia myfteria, non | . b tamen quod valide nequeat abfolvi: ex quibus fe- jum quitur, Confeffarium, quitalem ignorantiam adver- nifer tiffet, illicite, non invalide Rufticum abfolviffe, Petn & Rufticum eo tunc incapacem fuilfe licitze, non i tamen valida abfolutionis, $i autem erat protunc capax validze abíolutionis, dicendum, ejus con- u feffiones fuiffe validas, ficque non teneri illas re- c X petere, ut jam docuit Marchant. traét. 5. de Pos- jun [| nitentia, & etiam poft citatam propofitionem dam- natam docet Viva. ificif Optimum tamen erit talem i pe* repetitionem Ruftico con(ülere ad omnes fcrupulos qUÍDUI fedandos, praemiffo explicito actu fidei circa In- H carnationis , & peur "Trinitatis Myfterium. at CAS. 1L. Berta fp on(alia iniit cum indigno, cujus eccatü Matrimonium in familiz dedecus vergit. Q. An ] l » W talia Sponí2lia fint valida. (reli j qui j Refpondeo negative. Ratio eft , quia tale matrimo- n i nium contrahere, eífet contra pietatem , & cha- inu ritatem parentibus, & confsnguineis debitam, quia tal b probrum, & dedecas illis inique inferre, eosque graviter contrittari, eft charitatisleges violare, imo u feipr effet contra juftitiam, quia in praejudicium aliorum ;gudlm! ! vergeret, fi autem tale matrimonium inire, effet contra charitatem, & contra juftitiam, nemo ad illud tanquam ad illicitum, & cum peccato exe- quendum poteft obligari; in malis enim promiffis fidem non expedit fervari, cap. in malis de veg. ju- l vit in 6. confequenter prom iffioin cafu non eft ob- ligatoria, ficque invalida. morgvit CAS. III. Titius exponit Parocho, ex errote con- comitanter fe habente ipfum contraxiffe Matrimo- ' jonS, nium ceum Franci(ca , em?()ïe lum effe. qua ratione modo putat nul- Q. Parochi refponfüm pro foro con- j fcientize, q Refpondeo, Paroch"umrtenerirefpondere, effe nullum, at Trt jum D Katio eft, quia cum error concomitans ille dica- tur, quo quis contrahens cum Francifca, pu- i ; il tando effe Bertam , paratus effet etiam contrahere cum dzmnllu L Lambertini Cafus Confc. Casus CONSCIENTLE 5o cum Francifea, fiillam cognoviffet , fequitur , fic q contrahentem non ponere a&ualem confenfum in h y matrimonium , fedtantummodo paratum elffe ad il- r lum ponendum. fifcivifletetfe Francifcam; fed ad a matrimonium utpote contra&um indiffolubilem non fufficit difpofitio contrahendi, fed aCtualis confen- D T0 fus defideratur, ergo tale matrimonium Titii cum p Franciíca ex errore concormitanter fe habente con- at tractum faüit nullum: ita cum Sanch. difp. 18. h (d k MENSE MARTIIL 10 Tiof Ufticus in actu Confeffionis interrogatur li CAS. I. R [ aParochocirca Symbolum , orationem Dominicam, przcepta Decalogi, & Sacramenta, ] uz recitare prorfus ignorat. Q uare przecipit ei i Parochus , ut prius illa memoriac ma ndet, déinde [ Pro viribus n ad illum pro abfolutione revertatur. utilla elaboravitrufticus , etiam aliorum adjutorio, ft memoriter addifceret, fed fruftra, unde ut antea , h ignarus ad Parochum rediit. Q. An pofütillum u$ abfolvere. i D Refpon deo affirmative, fi credat fingulos articulos , 10j iando fibi ab Ecclefiz Minifris proponuntur, & r fciat de illis, ac de przeceptis Decalo $ $15 LT W Sacramentis refpondere, quando interrogatur; Wï deprecet or Deum iatendens faltem confufe, que u in oratione Pater mofler continentur, fRatio eft, i quia preceptum Eccleíiz de fupradi&tis ordinate addifcendis, & memorixe tenend is, quod exprei- [ Qu fum habetur in c. vos anite de con fecr. dift. 4. & in teí Concil, tam 'l'olet. 4. & 5. quam in Rhemen, cap. 2. obligat folum prout ferunt hominum vires, ne- $ mo enim ad impoffibile tenetur, & in omni prae- K dj cepto legis pofitivze admittitur exceptio caufze ra- o tionalis cap. // guando de vefcript. fed in cafu ne- quit rufticus abfolute füpradicta memorize tpandares ih] ergo , licet peccaverit, illa memorie non traden- I Tity do tempore juventutis, vel illorum oblivifcendo, ; qqia MewsE Mammm.: 5r ihlhk quiararo , vel nunquám recitaverit, tamen, fi re- vfhma fpondeat, ut Chriftianum decet , ut fupra dixi , foad 2; art. 8. potefr, & debet abfolvi: ita cum D. Tho. 2. 2. p. ; al jeri t CAS. Il. Parochus, audito in Confeffione peccato T5 perfeCtw Beftialitatis, juíiit Poenitenti , ut Supe- riori fe praefentaret, Obedit Pcenitens, & a Su- Mirton Tteq periore facultatem obtinuit, utper Parochum fuum n a tali peccato abfolvi polTet. Q. AÀn Parochus tali Poenitenti ad fe pro abfolutione revertenti teneatur credere , & illi abfolutionem impendere. Refpondeo sffirmative. Ratio eft, quia, cum Supe« rior , .ut bene notat meus Homob. de refer. faci- ogatit lis effe debeat in hujusmodi facultatibus conce- d dendis, noneft, cur poffit prudenter Parochus éubitare de obtenta facultate illum a refervátis m æcipil [j abfolvendi, illumque velle mentiri, & facrilegium qétde facere; undeilliteneturcredere, & abíolutionem impendere, maxime cum in hoc judicio pcenitens viror fit reus, teftis, & accufator, lta cum meo Gi- u anteh) tibal, de refer.. jcios CAS. TIT. Confeffarius Peenitentem, quia Superiore facultatem pro abfolutione ab inceftu cum Sorore uxoris füze commiffo obtinuerat, nedum a pecca- ieolti to ab(olvit, fed etiam fcienter amiffum jus peten- *FF*W D h di debitum conjugale illi reftituit. Q. Àn bene fe ln gefferit. ts Refpondeo, male fe geffiffe. Ratio eft, quia facul- 7 q ;äjg Eftv tas reftituendi amiflum jus petendi debitum eít quid difparatum a facultate ab(olvendi a refervatis 3 t g certe, fi Ordinarius nullum inceftum refervaret, a J'&iu quilibet fimplex Confeffarius poffet a qualibet in- ceftuofa copula Pcenitentem abfolvere, nec tamen g a €o tunc haberet facnltatem rettituendi amif'am jus 1] v petendi, utpote quia effet a facültate abfolvendl nj pfæ' yfe r difparata ; ergo Confeffarius, qui pcenite m,prae- cife obtenta facultate a Superiore pro ab olutione jü v ab inceftu , nedum abfolvit, fed amillum jus el udüm reftituit , male fe geffit. Neque obftat regula juris füd g. cendüt minus inciuditur in majori , quia valet tantum in rebpus quia CASUS' CONSCIENTIXE 52 rebus ejusdem generis, non vero diverfi generis, ff utin cafu, in quo valet alia regula a diverfis non ]fit illatio. l fü y MENSE APRILIS. u bh CAS.T. R. URicus in confafo exponens in Con- fi feíffione, fe turpia cum Sociis habuiffe D colloquia, pluriesjuraffe, & fimilia, interrogatur f a Parocho recenter promoto circa gravitatem , & [!; numerum peccatorum ; cui refpondit, nunquam fe vd inaliis confeffionibus talia expreffiffe, nec de iis Q a Parocho defüncto fui(fe interrogatum. Q. Anno- W vus Parochus debeat Poenitentem obligare ad pre- Ó teritas confeffiones repetendas. [ Refpondeo negative, fi bona fidetaliter confeffus fit, ut füppono. Ratio eft, quia, cum Ruftici fere uni- l formem vitze modum habeant, ex his, que una hebdomada commifiife fatentur circa talia colloquia, D & fimilia, facile Parochus valet dignofcere, quan- O tum toto anno in fimili materia peccaverint, prout h requititur ad reCcum judicium efformandum, l peccatis remedium apponendum : quare,fi Rufticus, ( de quo incafu, peccata fua folitusfuerit apud pro- D rinm Parochum fateri, ut/ex illis verbis uec fic a Parocho defuuBo fui[e interrogatuim, clare colli- RQ iU gitur, fequitur, Parochum defuu&um reCtum.ju- h dicium de gravitate, & numero peccatorum hujus D Ruftici efformaífe, ficque inquietandum non elle, hi ut utar terminis Marchantii, nec teneri praeteritas ) confeffiones repetere. lta cum de Lug. CAS.1I, Berta in Pafchali Confeffione difficulter ob Nl magnam verecundiam turpia quzedam expofuit in mþ Confcffione Sacerdoti ei prorfüs ignoto: modo du- ( bitat, an ex motivo verecundiae tacuerit pecca- tum i I eftus cum Fratre ; quare maxime afgitur, f &u teneatur ultimam Confeffionemrepetere, an ve- lu ro peccatum, quód omififfe dubitat, confiteri ei if fufficiat. Q. Quid dicendum. hij Re- MENsE ArnRirrzs. 53 'eta Refpondeo, teneri ultimam confeíffionem repetere., j m Ratio eft, quia ftatim, ac fosmina dubitat, an vo- luntarie, ut colligitar per ly ex verecundid, omi- ferit in Confeffione aliquod !ethale, dabitat de cul- pabili invaliditate Coafeffionis: (i autem ita dubi- tat, jam Confeffio iila eft reiterands, quia in du« bio de culpabili invalidirate Confeffionis poífeffi n n ftat pro przecepto integre confitendi, . quod certe hii urget poft peccata commiffa, ficque etiam polfeffio 'rogm.gf ftat pro nova confeffione talium peccatorum. Ne- que dicatur, omittentem aliquam circumftontiam, m u? quan l vel peccatum in confeffione non teneri przeteritam T confeffionem repetere, ita & in ca'u. Contra eft ; Ane non tenetur fane przteritam confeífionem repe- AR tere, qui bona fide aliquod peccatum in confeffio- ne omifit ; at in ca(u, cum dubitet Berta, an pec- WUS [l catum omiferit ex verecundia, non bona fed ma- 2fe lr la fide omifit; ideo tenetur ultimam confeffionem g um repetere: ita Sylvefter v. confz[/io. 10((0.131 , qu CAS. IIT. Petrus annotum circiter duodecim absque b protj Parochi examine, & íine ejus licentia prafentat an, « fe linteo Altaris, ut cum aliis Pafchalem fuümat vufitt Communionem. Q. An Parochus teneatur illi fa- Pudpm' cram S$yuaxim miniftrare, j rec()lü' Refpondeo negative. Ratio eft, quia'Parochus tene- hm tur bene Euchariftize Sacramentum miniftrare, quod LmhüE; nequit przeftare erga pueros, nifiillos ante primam p h umptionem examinet, aut de illorum idoneitate per prudentem Confeffarium ei innotefcat. Quod [æfffi(ls 1 ex non miniftratione Sacramenti in cafu oriri offet admiratio in populo, autpericulum infamize j D) in puero, huic malo obviam ibit Parochus alta vo- joon (l* ce dicens puero fe fiftenti linteo altaris. Nondum i p KEucharifliam [uftepiffi, venias cras, examen habebo ygit fuper tuam idoneitatem , [i idoneus eris, facramen- tum tibi miniffrabo. Per hzc verba admiratio, & :,Hn Ve: lüte[i Ü infamize periculum ceflabit. Ita cum Poffev, quoad fübftantiam. H D$g AMEN- 54 Casus CowscrENTIE CA MENSE MAIL P tius juravit, nolle fe aliam perfonam ft CAS. I. TI li carnaliter cognofcere przter Amafiam, Áit attamen aliam cognovit. Q. Anin re fit *perjurus). fr Refpondeo negative. Ratio eft, quia, licet tale ju- ün ryamentum adimpleri poffit absque peccato , adaliam Ws fc&minam non accedendo , ratione cujus videtut Y obligatorium , ut docet Sanch, tamen . quia tale juramentum tanquam finem habet magis , acmagis u pravam amicitiam inter Titium, & Ama(iam fovere, veti & confervare, non tenet, quia effet vinculumini- s quitatis, ut clare conítat, unde illud non fervan- lili do, Titius non pejeravit. Ita cum Fagund. in decal. Y tom. z. pracep. 2.1. 2. c. 24. n. 19. Yi lu [ CAS. IL. Petrus, videns apertam Sempronii offici- nam, dicit Cajo: Si nufic ex mercibus Sempronii d acciperes, nemo fciret. Quo audito, Cajus plura p df furatus eft. O. An, non fa&ta reftitutione per Ca- Ti N jum Petrus ad aliquid teneatur. hi, Refpondeo , ad nihilteneri, Ratio eft, quia per tale ft, dictum Petrus non influxit in furtum , cum nec li LE dederit mandatum, aut confilium, , aut alio modo fe habuerit, utcaufafurti. Neque dicatur, fi talia At Petrus nondixiffet, Cajus furtum non commififfet, Vs unde eft caufa furti. Contra enim eft ; Etiam ob- [ir je&tum non amatur, nifi ab intelle&tu cognofcatur , e nec tamen intelle&tus eft caufa amoris; ita nec in f cafu. Ex quo Cajus non fuiffet füratus , fi Petrus Af talia verba non dixiffet, folum infertur, Petrum Ál fuiffe occafionem furti, non vero caufam, cum non fit explicabilis influxus proprius in tale furtum: fi autem fuit occafio, non vero caufa, jam non te- netur reftituere, quia folum contra charitatem , (45, ] non contra juftitiam peccavit. Neque obftat pro- pofitio 39. damnata , quia hzc procedit de caufa ünfe damni , Card. JHEHE. de fimplici occafione , ut fiocet "e L CAS, Mzexsk Marr. 55 CAS. III. Berta ratione metus gravis nulliter cum Petro Matrimonium contraxit, eique poftea copiam fecit corporis füi absque reluctantia. Modo volens Pfoton Matrimonii nullitatem apud Judicem intentare, du- nafim, bitat, an ftante tali copula ejus matrimohium pro us foro confcientize adhuc fit invalidum. Q. Qüid di- cendum. Wj alilun R;afpondeo , vel copula habita fuitanimo conjugaliter ; vt quiz t vivendi, vel non: fiprimam, dicendum, matri- monium modo eífe validum, dummodo Derta fci- acmp verit ante talem copulam, invalidum ratione me- p ov jumid tus gravis füiffe matrimonium ; & ratio eft, quia talis copula zequivalet confenfui; novus confenfus o aed liber conjugaliter vivendi reddidiffet matrimonium validum, utpatet; ergo & talis copula, fi fuit li- bera, ut fupponitur, cum dicatur in cafu absque relutiantia, &f fuit animo conjugaliter vivendi, ni d dummodo tamen Berta fciverit, füaum matrimonium eppr^ er metum contra&tum ab initio fuiffe nullum , quia ( p]lln data nullitatis ignorantia matrimonium non effet : PCF * ratificatum ; nihilenim eft tam contrarium confen- füi, quam error , & forfan copulam non habuif- » ita Sanch. fet, fi nullitatem matrimonii fciviffet, a peffi lib 4. difp. 18. num. 2. & lib. 2, difp. 54. num. 2. & eu P Reinf. Si vero dicatur, copulam non fuiffe ha- gin z íun bitam animo conjugaliter vivendi, dicendum eft, etiam de przfenti effe nullum ; quia, &i ad vali- o j M ditatem matrimonii non fuit fuüfficiens confenfüs f expreffüs metu gravi extortus, multo minus con- 10 p fenfus tacitus, per copulam habitus ex tali metu , [ m,l áut etiam j Ro praícindendo a metu , fi fuit præcife caü- 1 ju] fa libidinis, Ü ' , ao HMENSE $UNIL fjrtu n []On at 3(el!v Onfeffarius, audiens mulierculam quam- CAS. T. C dam fe unice accufantem divinis non oufitt j d confenfiffe infpirationibus , illam abfolvit. Q. An bene , vel male fe gelferit. j Re- D 4. ( 56 CasUus ComwscreNTUE & Refpondeo, male fe geffiffe, Tta communïfer cum Card. de Lugo difp. 16. de poenit. num.-103. Ratio eft, quia divinis infpirationibus non confentire, Í dummodo non fit transgreffio infpirationis oblatzs, l ( quando offertur occafio frangendi pracceptum, li- cet fit imperfeCtío, non eft pececatum , neque ve- niale; eo quia ficuti fequi confilia non cadit fub racepto etiam venialiter obligante, fed folum T cadit fub confilio, ita non operari juxta confilinm, Yl nullum erit peccatum, fed non reípondere divinis n infpirationibus, dummodo non offerantür in occa- Yel fione frangendi preeceptum, eft przecife non ope- du rari juxta confilium , ergo nullum erit peccatum: la fi nüllum peccatum, jsm conftat, male fe geffiffe ] Coufeffarium, quia impendit abfolutionem , ubi D nulla erat materia ab(olutionis. Dixi, dummodo ) non fit transgreífioinfpirationis oblatze, quando of- fertur occafio frangendi przeceptum , quia in tali D cafu effet peccatum talibusinfpirationibus non con- lu fentire; non tamen peccatum diftin&um ab ipía [i transgreffione przecepti. Ti CAS. 1I. Sacerdos, poftquam Hoftiam confecravit, y [ meminit , fe non confecraíffe Hoftiam pro folemni Proceffione ad Vefperas habenda, nec alium effe Sacerdotem Sacra fsfturum ; quare Hoftiam Con- fecratam in Sacrarioreponit, & ex praeconfecratis particulis unam extrahit fumendam , ,& il'umit. Q. s An bene fegefferit. Refpondeo, male fe geffife. Ratio eft, quia Sacer- R dos debet participare de fuo Sacrificio, ut colligi- D tur ex Concil. 'Tolet. 12.. c. 5. relato in c. velat. Dü 22. de confecrat. difl. 2. nam quale, inquit, erit il- Rerp( lud Sacrificium, cui nec ipfe facrificans articeps e[fe cogno/citur ? Conftat etiam ex rubricis h jl AE iffalis, qui« jet bus Ecclefia docet, fi poft confecrationem conti- ld gerit venenum in Hoftia apparere, debere Sacer- lbt dotem aliam Hoftiam confecrare ; quod neceffzrium ab'c non effet, fi Sacerdos, relicta propria Hoftia, pof- fenu fet aliam ab alio confecratam, & in Pyxide exi- Jer ftentem fumere; imo nec etiam licitum eflet, quia Q L Q- . MewsE Jurrr. B7 et n folum licet aliam Hofliam confecrare ad Sacrificinm , Mi perficiendum, quod famptione Hoftize ab alio con- fentit, fecratz perfici pofiet. Ex his fequitur, Sacerdo» oblata tem in cafü male fe gefiüiife. üm, b CAS. I1I. Titius furatus eft equum viri nobilissper- Q6 Y divitis, illumque fex annorum fpatio locavit. Q. vt d An etiam totum lócationis pretiam detraCtis ta- d blon men neceflatiis expenfis , reftituere teneatur. j Refpondeo, teneri folum reftituere equum, & id, e dirl / in quo equus 'per ufum faCtas eff deterior, nou n o vero fru&tus locationis. Ratio eft, quia equus n o clamat ad Dominum, & cum Titius per ufüum equi Ccatnt illam culpabiliter fecerit deteriorem, culpabiliter ge/ü/]'e Dominum damnificavit; unde tenetur & equum m»"h reftituere, & id, in quo equus fattus eft deterior, Damino compenfare: Fructus vero locationis in n yundot cafu fuünt pure induftriales, cum non fit cen(en- ii dum, virum nobilem, & perdivitem velle equum locare, ut docet Leff. de juft. lib. 3. cap. 132. Quod 70 CU ab i fi dominus equi fuilfet vir plebejus, teneretur fane "Tidius fructus locationis reftituere , quia effent pretium ufus rei, non mera induftria, ut bene do- fecrti cet Sanchez, iu fum, tom. 1. lib. 2. cap. 23. ; fojnt lm & m MENSE $ULII fs i. V CAS. T. P Etrus de nocte absque lumine domum divitis ingreditur ad furandum vas ar- genteum, fed interim pedibus vafa vitrea, &fpe- NU TU culum magni momenti fregit. QO. An tale dam- h 4l num teneatur Domino compenfare ? , Refpondeo affirmative cum Molina tom. 3. difp. 278. TLUM H i /ll Navar. & aliis, — Ratio eft, quia damnum, quod o per talem fractionem fequitur, non eft peraccidens, " fed per fe; hujusmodi enimi mala ex talibus a&tio- g CO « acet ribus fequi folent, & ut plurimum fit, quod in abícondito furari tentantes pedibus in aliquod of- Eehztlllül fendant , & Dominum ultra furtum intentum, f p de d perfra&ionem alicujus rei culpabiliter damnificents g quod totum quilibet rationis capax tenetur przvi- ffe ere; u 58 Casus CouscrENTUE dere ; undefi damnum fuit illatum per fe in cafü , W fane tenetur Petrus illud Domino compenfare, D. l CAS. II. Cum nobilis Ruri moraretur, ei nafcitur Infans, quem vult in Baptismo nominari S/ortiam. l Atrenuit Parochus , dicens, non eífe imponendum !!) abluendo unda fslutari nomen hominis in Sanéto- k fum catalogum non relati; cui rationi acquiefcere nolente infantis Patre, Parochus de facto puerum nomine Petri infignivit. . Q. An fit laudandus Pa- tochus. (A Q, Refpondeo affirmative; & ratio eft , quia, licetnulla i lege univerfali praeceptum fit, ut imponantur no- 1 mina Sau&orum, attamen , quia fanctus Pius V. & in füo Catechiftno p. r. cap. 2. n. 25. & Paulus V. 1 in fuo Rituali £it. de facril. petunt , obfervari mo- N rem mults abhinc fzculis retentum a plerisque Chrifti fidelibus, ut non nifi facra nomina daren- d J& turrecenter baptizatis, quod etiam docet cum aliis p Barbofa de Parocho , p.2. c.28. & pr&cipit Sy- 10 nodus Dicecefana, fequitur, k Parochum monitis Pontíficum, . & Doctorum.fententiz inhzerendo, Yi l laudabiliter fe geffiffe, &, Íi egit contra Patris lh voluntatem, nonegi* irrstionabiliter, quia fic egit Y cohzrenter ad Pontificum ,' & Dotctorum docu- Yi menta , necnon 2d legem Synodalem, ut ex lib. r. ( cap. 2. de Baptismo. t CAS. III. Titius, poftquam rem habuit cum Derta , Lt . fcivit, eam fuiífe prius a fratre fuo cognitam. Y An exponens hoc peccatum fimplici Confefario [ poffit ab hoc dire&e abfolvi, Ti Refpondeo affirmative cum Sanch. lib. 7. Matrim. difp. fal 35. num. 9. & cum meo Homob. de Cafibus referv. ju j quarto cafü, except. quarta. Ratio eft, quia in- i ceítus in primo affinitatis gradu, qui eft refervatus fdu inhac Dicecefi, eftinceftus formalis, habens nempe D ul veram malitiam inceftus, qualis fane non eft in- ceftus Titii, qui folum inceftum materialem com- (s [ mifit; ignorabat enim, & quidem invincibiliter , ler Bertam füiffe prius a fratre füo cognitam ; unde Íin em in ignorabat invincibïliter , accedere ad afün pri- t MeNsE . ÁvGUusTI. 59 in edt, primo gradu , qualisin re erat Berta: fi autem hoe fare, ignorabat, jam talis igaorantia tollit ab actu ma- nolel liism inceftus , & facit, incefturm effe pure mate- rialem, nonformalem , ut ad refervationem requi- fatin ritur : quare poteft Titius a quolibet fimplici Con- UM * iaf fellario dire&e abfolvi. uielen p AMENSE 4UGUSTL dus i CAS. 1. "T Itins , cum plnrima damna ob calumniam a Petro illi appofitam pati coactus fue- vet n rit, deliberate,. & advertenter in hzc verba pro- für 10 rupit: Crederem, Deumnon effe juftum, fi Petrum ?ius V. calumniatorem non puniret. Q. An poffit abfolvi as V, a fimplici Confeffario. NI Refpondeo affirmative. Ratio eft, qnia Titius non QXetïsqü eft reus blasphemize hzereticalis, ut unice ratione u d refervationis dubitsri poteft in prefenti ; etenim com d " per talia verba non intulit injuriam Deo, vel per ao modum enunciationis continentis formaliter, aut froud virtualiter falfitatem contra fidem, ut effet ad de- gt fpefum Dei, vel per modumimperantis , ut /it smi- at PW [er Deus, vel per modum irridentis ,. ut dixerunt jure Salvatori Judzei: Zah, quidefiruis Templum Dei, Wl dot velper modum optativi, ut utinam Deus non effek acdh Omnuipotess, quibus modis unice blasphemia hzere- ticalis contingit, fed folum Titius, taliaproferen- nBBm' do, indicavit potius velleitatem de füturo, quam j v voluntatemnegandi Deutn; quinimo tantum abeft , xl quod Deum negaverit , quod potius copfeflus fue- rit: illa enim verba Crederem, Deum ubn effe &c. trlm!-'(r" faciunt hunc fenfum, Crederem, Deur non eífe juftum, fi &c. fed, quiacredo, Deum effe juftum, l refeEV- vindifctam faciet de meo calumniatore: quare non r .efem"ö fuit reus blasphemiz hzreticalis , unde poteft a 10 fimplici confeffario abfolvi. CAS. 1I. Petrus, & Berta pauperes matrimonium ! eu m f contraxeruntin facie Ecclefize ; fed , dete&ta in- j lh&h ter ipfos impotentia abfolute perpetua ; vellent m*IH femper fimul cohsbitare füb eodem tecto. ut Pra- jm ter, & Soror, & titulo paupertatis in eodew le- o pll 660 Casus CowscrENTUE &o cubare, unde confulunt Parochum. Q. Paro- ] chi refponfum. Refpondeo, Parochum tenerirefpondere, poffe qui- demcohabitare, fi volunt, & periculum abfit in- C continentiz,, itaut tanquam Frater, & Soror vi- tam ducant, ut refpondit Pontifex in cap. lauda- bilem, at non pof(e in eodem leCto cubare, tum Í li quia hoc eft prohibitum a Sixto V. per motum .!proprium anno 1587. cujas Decretum per exten- ten fum refert Guttierz, tom quia talis cubatio eft ex Ju natura füa periculofiffa , & vix unquam coret [j tir| periculo peccandi faltem per tactus, & am Plexus, ui inter ipfos prohibentur. LT CAS. III. Infirmatur ad mortem puer, dequo, li- cet ad annos di(cretionis pervenerit, dubitatur, an Reïw fufficienter Enchariftie Sacramentum ab aliis cibis fex li difcernat. Q. Antali Puero poffit, & teneatur Pa- [r!] rochus Euchariftiam miniftrare. n Refpondeo cum de Lugo de Eucharift, difp. 3. num. Ratio Q 34. & 44. pofle, fed non teneri. rimze i a rtis eft, quia, licet habeatur prohibitio de danda P b uchariftia puero incapaci, ex quocunque capite x hzec prohibitio oriatur, nullibi tamen habetur pro- [ hibitio de danda Euchariftia puero in dubio, an tj hoc Sacramentum ab . aliis cibis difcernat, fed fo- " lum eadem pro talibus pueris habetur probibitio, i aC circa extremam unctionem; fed pueris, de qui- Q bus dubitatur, an fin* doli capaces, dari poteft li extrema un(lio, licet fuüb eonditione, ut dari de- bet in dubio vite, vel mortis ex Ritual. Rom. V Tej Pauli V. ergo & dari poteft Euchariftia puero. $a cafü, urgeütre mortis articulo. Ratio fecundze $ ] partis eft, quia, licet nullibi conftet prohibitio, in tf cafü tamen non conftat, puerum hunc effe com- f!lhen prehenfum lege de Viatico fümendo, cum non &lte conítet de ejus cspacitate: fi hoc, jam Parochus "bn non tenetur illi Viaticum miniftrare; quia in dubio RefPon: de obligatione legis non tenetur legem fervare. Wm( Poteftergo Parochus puero nofico Viaticum mini- firare, fed non tenetur, Tedi U MEN- MrnsE SEPT&MBRIS. 6z .. MENSESEPTENMBRIS. ll qi bfit w CAS. T. B Erta fexagensria, cum juVentqtis tem« Ytor 7 pore nunquam labori, & induitrize pes N ercit, notabile fecundum propriam conditionem e, lün ucrum fecit , hac intentione, ne , cum dotem in- o fufficientem habeat pro fui füftentatione, poft mor- x tem Mariti mendicare cogeretur. Nunc mortuo j elii Marito, qui, quod fibi fuperfuit Nepotibus fuis n Gd teftamento reliquit, dubitat, an tale lucrum tenea- plexis tur hzeredibns reddere, vel poffit illud fibi retinere, Q. dubii folutio, 10, D] Refpondeo, poífe talelucrum fibi retinere, fiillud i, d " fecit ex induftria extraordinaria przeter operas, & fis cii laborem debitum in Domus adrminifttatione : ita, egtüt cüm Leíf. Bonac. de refl. difp. 2. quafl. Yo. g. 2. Gobat, & communiter, Ratio eft, quia bona ac- ) TUt, quifita modo dicto nulla ratione veniunt compu- yrinz tanda interea, qua ad Maritum fpectant; fi enim " übtrahunt ex nl ad Uxores fpectant, quze f enfis juxta g p propriam conditionem, ut Juriftz , & "Theologi e docent, poftiori ratione poterit Uxor Incrifacta ex ) m induftria modo dicto ta confcientia retinere. Dixi h d ex indv ; ia extraordinaria przeter &c. quia fecus aM cumi induítia, opera , & labor juxa propriam TA conditionem in domus adminiftratione (int quid debitum larito ad ferenda onera Matrimonii, ita y t j & lucrüm ad Maritum fpe&aret , ficque ejus hae- " redibus effet tradendum. [ i li d CAS. II. Titius maledicus adeo graviter de Fran- 0j Cifca paupere detraxit, ut Petrüs, qui pro illius UL Ü f m fattentatione folitus erat eleemofynas elargiri, has deinceps illi non ero g teneatur. gaverit. Q. Ad quid Titius P!MW) 4 d Refpondeo teneri primo reftituere famam ; vel per retractationem, Íi appofuitcrimen falfam, & etiam 1 feü i yn medio juramento reprobando, quod dixit, fiopus fit, vel illam laudando in eo genere, in quo de- tra- u pincsduit a 65 Casus CoNscrENTIjE traxit, fi crimen erat verum , fed occultum, quia don ad id tenetur detra&tor; fecnndo, teneri compen- g fare damna , quz Francifca patitur ob privationem By eleemo(ynarum , quibus fuítentabatur , etíi poft fhii famee reftitationem Petvus nolit in pofterum ea- ritil dem praftare eleemofynas fuffragia : Etratio eft, vili quia injufte impediens aliquem a confecutione ali- cujus boni, quod erat confecüturus , tenetur ad Fefoon reiitutionem , licet non quanti valet bonum im- de Bu peditum, fed folum quanti valere poteft fpes ; at df jn cafü, ut patet, injufle ''icius impedivit Franci- te dj fcam a confecutione eleemotynarum; ergo tene- dttin tur reftituere, quanti fpes Francifea valebat. De Wt r Lugo, Girib. Homob. fs CAS. IIl. Cajus fciens, accedentem ad confangui- C neam conjugis intra primum , vel fecundum gra- dum amitterejus petendi debitum, acceffitquidem gih D ad confanguineam fuz Uxorisin fecundo gradu, fed ignorans , effe illi uilo modo fanguine conjun- J lm &am. Q. An vere jusad debitum petendum amiferit, Ti ( "Refgondeo negative. Ratio eft, quia in textu cano- tj nico, ubi taxatür poena privationis juris petendi file| debitum inceftum committenti cum perfona con- lod fanguinea Conjugis in prinfo , vel fecundo gradu, dip, habetur haec particula fcieater ; legio: enim in (l üt 179 g ) 260 . ff quis cum fi- Mi £ap. x. de €o , qui cogucv. cou " liafliva fua. fcienter. fuevit forsicatus , nec a IMatrt Kl*m [ debitum petere , ec filiam unquam habere poteft in tiS,( Uxovem : fed in cafu non veriücatur ly fcienter, tin quia fceminam, quam Titius cognovit, nequidem ln confanguineam Uxoris fuze eife fciebat: ergo dicen- T dum, jusad debitum petendum Cajum in cafu non IU amififfe. Laym. tract.2. difp. 1. p. x1. Ut fs MENSE OCTOBRIS. . EY .. J ] CAS.I. [9 Ufticus cupiens filiam fibirecenter natam ll à in Civitate baptizari, ut frui poffit be- Reficiis, a quibus non Baptizati Bononiz exclu- Rffp. Sil dun- Tetire MawsE Ocronnis. 63 Qts, t duntur, unius menfis fpatio propter pluvias, && Comp* glacies differt ad Ecclefiam Metropolitanam pro Và [100!; Baptismo illam deferre, licet commode, etiam etli i ftatim acfuit nata, in propriía rurali Parcecia potue- erum rit illi Baptismum quiiod, procurarg. Q. Àn Rufticus gra- viter peccaverit. atione r Lt Refpondeo affirmative. Ratioeít, quia, cum agatur onm it« de Sacramento neceffario necefütate medii, ratio Lt di&at: fümma diligentia curare parentes debere, rit f ne diu baptisma pueris differatur, ita ut diuturna 2 9 tee dilatio fit peccatum lethale, ut bene docet cum lebit, ) ï communi Suar. difpnt. ar. fe&t. o. fed in eatu ha- betur ifta dinturna dilatio, quze etiaàm, omiíls va- ris DD. placitis, quz videri poffunt apud meum ymant Giribaldum de Baptif. cap. 3. num.18. clare colli- wiun j gitur ex Synodo Diccefana lib. 2. cap. 2. de At Baptif. ubi habetur. Nefas fit ultra momun diem g Baptismuminfantibus dif/erre , ergo Rufticusin ca- p n pult fu graviter peccavit, nedum diflerendo ultra no- num diem, fed.etiam per menfem ; quinimo poffet aífici poena excommunicationis; quze in eodem ca- exn a? r p pite Synodali contra parentes ultra nonum diem : n fic differentes comminatur ; quod eft clarum indi- f cium, graviter peccaffe noftrum Rufticum, Ne- f y' il ^ que excufari poteft fpe fruendi beneficiis, a quibus excluduntur non baptizati Bononize: quia paren- j m ? tibus magis cordi effe debet falus fpiritualis infan- T j j " tis, quam commodum temporale, quod ad fum- (f mum poffet effe motivum differendi per aliquot dies j pep non vero per menfem, propter pericula, quibas göäæ Rufticorum infantes fabjiciuntur, tum propter pa- et rentum miferiam, tum propter Matris inertiam, ra- n 4l tione cujus hyemali tempore fzpius Rufticorum in- fantes füffocantur. CAS, II. Petrus confitetur, fe dixife in contemptum h Dei, Bacchum. " Q. An fimplex Confeffarius poflit i illum abfolvere. 3nf€fm j fil ; Refp. Si ex interrogationibus agnofcat Confeffarius , H p poeniteptem addidiffe ly Zacclhum , ne Déum inho- ni Piud nora- x 64 Casus CONSCIENTUE noraret, poteft illutn abfolvere, quia talís loquendi p modus eflet tantum blasphemia heereticalis. mate- fur rialis, qus non eft refervata; fi vero. compre- füe hendat , talia verba protuliffe advertenter, & ma- litiofe addidiffely Bacchumtantum ad vitandas Ec- Refjo ciefize poenas contra hareticaliter blasphemantes, tili non vero, ne Deum inhonoraret, non poteft illum qui abfolvere, quia fic hareticalem blasphemiam ex- €otii ternam, & formalem, ficque refervatam protulif- tele fet; fuiffet enirn dictum contumelio(um, auferen- dene 77 do a Deo omnipotentiam, quze illi neceffario con- venit. fig il CAS. IIT. Francifcus, ad fibi compenfandum, quod trtu 3b Àil & jufte ei debebatur, & alia via habere nom po- terat, quam clam, quod fuum erat, accipiendo, XW violenter domum debitoris aperuit, &, extraéto, Qu quod ad fui compenfationem fatis erat, oftium re- ih Toi) liquit apertum, unde latrones ingreffi plura inde furripuere,. Q. An teneatur damnum per latrones 1io illatim reparare. Jron Refpondeo negative. Ratio eft, «uia folum caufa Tote proximadamni, &perfe, qualis illa eft, quze per Ws | fe ad talis effe&tus produ£tionem ordinatur, obliga- Qü0 tur ad reítitutionem, ut docent communiter DD. 0j cum Leff. de juftit. at aperitio januz non ordinatur per fe ad damnum inferendum per latrones, non Q,T enim ex aperitione januze per fe, & ut plurimum Duy fequitur furtum ; ergo Francifcus non fuit caufa yst proxima, & per fe talis damni, ficque ad nihil te ttum netur. Qnod a fortiori certiffimum erit, fi Fran- E 'cifrus unice intentus ad fibi compenfandum inad- til) Ebl]s vertenter oftium Domus relfquit apertum. obf L Q M.ENSE NOVENMBRIS. tv CAS. I. C Onfeffarius, audito in Confeffione inceftu féry sffünitatis in primo grtadu, Peenitentt ühde promifit per Epiftolam , fe petiturum a Superiore Titgr facultatem pro dire&ta abfolutione, deinde miíla pro l MrwsE NovEkwnnis. 65 lgt pro facultate Epiftola, antequam accípiat Refpon- i m fum, illum directe abfolvit. Q. An vere Paenitens fuerit directe abfolutus. Conpte " T üsfo Refpondeo negative, Ratio eft; quia, cum conceffio Jemitis talis facultatis dependeat a voluntate Superioris , teltili qui , licet debeat effe facilis ad illam , & fimiles mir d concedendas , & íolitus fit concedere, tamen po- teft ex aliqua jufta caufa fibi nota talem facultatem | prom':i!'- ] denegare , " a quoties enim evenit, üt, quod una, drio t & altera vice conceditur, alia, & alia denegetur ? fequitur, Confeffarium neque polfe eífe moralitet certum de benigna Ordinarii conceffione: quare fic I W ) torp abfolvendo, quantum eft in fe, invalide abfolve- cipia ret quoad ly dire£e ; & quemadmodum Sacerdos , exutà cui effet expirata facultas confeffiones. audiendi, fi hoc populo conftaret, ita ut non effet error com- offint Iu munis, invalideabfolveretabfolute;fi, miifo nun- r r tio ad petendam facultatis confirmationem, feu prorogationem , ftatim confeffiones audiret, quia j o non eltet moraliter certus, neceffepollet de facul- , que tatis prorogatione , ita in cafu invalide abfolveret quoad ly directe. Puto, fententiam hanc, ftan» a? do rigori terminorum, eífe communem. yitet !^ gt ( n : AS. II. Titio manifeflanti inconfeffione inceftum cum Sorore Uxoris fnze, imponitParochus, utfe prafentet Superioripro dire&taabfolutione , &in- hii j iil terim abftineata petitione debiti con jugalis: : Quo audito, refpondet Titius, - ignoraffe per talepec- 7 üfþï catum fe amittere jus petendi D at perftitit Paro« m J chus in fua opinione , & docuit Titium hoc non ürm. obítante, tale jus amififfe. Q. An verum docuetit, Refpondeo » probabilius loquendo , falfum docuiffe. Ratioeft,quia fecundum communiffimam fententiam ]. privatio juris petendi debitum cenfetur poena, & in« terpoenas contra inceftuofos inflictas enumeratur, jone p unde excommunicationi , non irregularitati compa- p fenten- O ratur ; & fimiliter fecungum communiffimam tiam gmde d Lambertini Cffus Confc. 66 . Casus CONSCIENTIE tíam ad incurrendan poenam excufat ïgnbrantïa pee- ne, maxime fi invincibilis fit; fed Titius in cafa ignorabat, táli inceftui annexam effe talem poenam Q & quidem invincibiliter , ut facile credi poteff in Ruficis; ergo probabilius non amifit tale jus; ergo Parochus, probabilius loquendo, falfum do- lef cuit. Dixi probabilius, quia non defunt DD. J uamvis contra praxim, fententize Parochi faven- [ tes, oppofitum docendo , ut Sanchez de matr. p lib. dift. 32. num. 59. eni [ CAS.Ili. Petrus dedit mahdätum Cajo , ut furare« yal tur centum Sempronio, pravidens, Cajum, da- Dint ta commoditate , plusquam centum fuiffe acceptu- [ rum. Furatus eft Cajus nedum centum, fed bis centüm, illaque confumpfit, & impotens eft ad ( Dubitat modo Petrus, an teneatur reftitutionem. reftituere bis centutn.. Q. dubii folntio, ( ]io Refpondeó , teneri folum ad centum. ltatioeft, quia non tenetur in cafu , nifi ut mandans, ut patet: Mf fed talis non eft, nifi in ordine ad centum, alia RU fuls ! enim non eft füratus Cajus in gratiam Petri, fed nomine proprio, excedendo juffa mandantis: ergo fübd; non tenetur , nifi àd centum. . Neque obftat , Pe- Brun trum przvidiffe , fore a. Cajo furtum in majori tf &t quantitate patrandum , quia per talem przvifio- hi nem non eft caufa damni relate ad Sempronium, fed folum per mandatum , quod cum non fuerit, Y nifi ad centum, ad folum centum tenetur ; fecus, ls fi mandaus Francifco prima vice occidere Sergium Tit Te rzvidiffet, ut potuiffet przevidere , poft primum 4 omicidium fuiffe Francifcum alia, & alia homici- fæp dia patraturum , teneretur ad damnum nedum per fl mortem Sergii fecutum , fed etiam ad ea, ua Quia fequerentur per mortem cujuscunque a Francifco pta li5 occifi, dato, quod nullus illatum damnum per in- juftum homicidium a Francifco patratum repararet; li l quod fane nemo dicet, ita in cafu : ita cum Arago- lo jn nio , de juft. qui plures citat contra paucos. Woc T f AMEN- lenen MaNsEs Dsckwnnrs. 67 ntiay dn at AJATENSE DECEMB RIS. (pni tins volenti furare decem , füafit, ut jotel t CAS. I s furareturviginti. Q. ad quid teneatur. p ]u Ifum d* Refpondeo, teneri folum ad decem. Ratio eft, quia it D) Titius per talem füafionem non fuit caufa prioris j fire volitionis, qua altet furatus eft decem, fed folum je nl pofterioris volitionis, qua furatus eft alia decem ; erat enim Titius jam determinatus ad decem fu- randum; unde in ordine ad illa nullum influxum furar: prattitit Titius , bene veroinordine ad alia decem : Im, à unde decem folum reftituere tenetur. Ita cam Me- Y cceptit Vg Vi dina, Soto de rejiitutioz;e. w elt l CAS. II. Parochus extra tempus Pafchale folum in n tenat r imaDominica cujuslibet Menfis accedentium ad E cclefiam Confeffiones vult audire, pro munere Parochi, Q. An fatis Qt T Refpondeo, regalariter loquendo, fatis effe , eo quia, gt licet Paftoris officium obliget ad Sacramenta ovibus m ü ' Petri- L fuis miniftranda nedum , quando adeft obligatio in Mul fubdito illa recipiendi, fed etiam quoties fubditi rationabiliter petunt, cum non folum illorum ne- t i ceffitati , fed etiam utilitati ex juftitia confu- »i mujon lere teneatur ;' huic tamen obligationi regulari- p r J ter fatisfacit Parochus , fi nedum tempore Pa- emp[un'mfx fchali, fed etiam omnibus primis Dominicis Men- qon fis cujuslibet eorum audiat confeffiones ; regula- ; H riter enim loquendo, fi intra Menfem confeffio- p nem petant, rationabiliter petunt, fecus vero , fi jff p p jonit fzepius; ergo, regulariter loquendo , Parochus no- fter fatisfacit pro munere (uo. Dixi regulariter, nedum Y quia, fi intra Menfem feftum folemne occurrat, ,dea.q puta Nativitatis Domini, Pentecoftes , Affumptio- " fw]illt nis B. V. aut hujusmodi , vel fpecialis Indulgen- m p& tia lucranda, velfi detegeret fübditum Sacramen- d n to indigere, velfiuna, vel altera vice quis illum n pro confeffione rogaret, tunc rationabiliter fubdi- guwS. ti facramenta peterent, & Parochus ex juftitia teneretur taliter petentibus illa miniftrare, & fi z [2 D 68. Casus ComsciENTUIE fecus ageret, muneri füo non fatisfaceret: ita cum Bonac. q. 7. p. 4. S. 2. n. 23. CAS. IIT. Franciícus cum pluries ovesa d publicapa- fcua duxiffet, quadam die vicinum agrum ingref- fz, egetes & manducarunt, & conculcarunt cum notabili damno Domini. Q. An teneatur ad damnum. (3 Refpondeo negative. Ratio eft, quia ex damno ca- l füali nemo in foro conícientize reftituere tenetur , 1 ut generaliter docent Theologi; fed in caíu res [| ita fe habet; etenim, cum pluries ad talia pafcua lil Francifcus oves duxiffet, & quidem licite, nec Q alias id eveniífet, nec ex ordinarie contingentibus T debuiffet tale damnum przevidere, fequitur, omif- N fionem diligentia in non cuftodiendis ovibus, Y quze damnum intulerunt, non fuiffe culpam theo- logicam faltem latam, bene vero damnum cafüa- ! le effe reputandum, ficque ad illud Francifcum non [j 4 teneri. Ita communiter. i tif a M ANNO MDCCXXXV. li E MENSE SANUARII hi 1 tius puellam fuz conditionis fub fpe W CAS. I. 'TI futuri matrimonii defloravit; modo vo- ln I lens eam ducere, obftat illius Pater, damni pert deflorationem puellae illati compenfationem prae- J tendens, ut alteri übi bene vifo filiam nuptui tra- tj .. dat. Q. Utrum jufta fit Patris przetenfio. lil; Refpondeo negative. Ratio eft, quia Titius ex vi fj contractus tenetur puellam ducere, cum ad hanc 1 AC ducendam, non vero dotandam fe obligaverit, T hocque puella acceptaverit; unde, fi hanc duce- iefe re paratus fit, & maxime cum ejusdem fit condi- lt tionis, abunde fatisfacit: eo modo, quo, fi Pau- ütem lus vendat domum Petro cum pacto, ut intra men- Ten fem pretium folvat, & fic intuitu talis pecuniz anm MeNnske jJaNvARrr. 69 tel: fibi debitze ineat cum Franciíco conttactum focie- tatis, fi Petrus paratus fit tempore prefixo pre- blip tium folvere, & Paulus nolit acceptare, non te- v ingrea netur ad damnum, quod Paulus pateretur, fed effet ulcamt ei imputandum, quia Petrus praecife tenetur ad pre- eaturi tium folvendum intra menfem, non ad aliud Pauli damnum reparandum, ita Titius tenetur ad ma- " trimonium, non ad compenfandum pecunia dam- eftetit num, quod puellae per deflorationem fequitur, quia contra&tus fuit de matrimonio ineundo. Ir- ealü f6. Tta paícu rationabilis ergo, & injuíta Pairis praetenfio. te, Ti communiter cum Mazzuch. difput. 2. cap. 233. num. 59. entibus , oril- CAS. II. Petrus reus tum perfeCtze beftialitatis, tum (giQDN)S: inceftus in primo affinitatis gradu petiit Superio- av rem ad facultatem obtinendam, ut a proprio Pa- um cut tocho ab utroque cafü abfolvatur: at petiit qui- ifbam dem, & obtinuit facultatem circa inceftum, nul- lum vero ex oblivione de beftialitate verbam fe- cit. Q. An Parochus, hoc audito, poffit dire&te d Pettum a beftialitate abfolvere. Refpondeo negative. Ratio eft, quia, licet facul- tas pro refervatis a Superiore obtenta extendatur U ad fimilia peccata poft obtentam facultatem com- miíffa, ut docet Bonac. de leg. difp. 1. q. 3. p. 7. j & fimiliter facultas indefinite obtenta pro refer- vatis extendatur ad omnia reíervata communia, j 9 p [u) 105* tamen facultas obtenta pro tali determinato re- fervato expreffo non extenditur ad refervata di- ( P verfze fpeciei, eo quia licentia intelligenda eft jux- wnem f ta verba petentis..In Cafa licentia expreffe pe- nupml tita fuit pro ineeftu: ergo non extenditur ad be- ftialitatem,ficque Parochus non poteftab hacintuitu un í 4 " facultatis obtentv poenitentem dirette abfolvere. 0f i ht Neque obttat, poífe directe abfolvere poenitentem WA [ tit , Ut a refervatis, fi hic habens tefervata confeíffionem fecit apud Superiorem , vel apüd habentem facul- p tatem in refervata, licet ex oblivione, non ta- j men ex malitia, illi refervata, non expofuit in l n i ( confeffione; & hoc. » titulo praefentationis, & ob- js p * 3 1iVi- p 70 Casus CoNwscrENTIxX. livionis refervatorum: ita & in Cafü, cum idem )U militet motivum. Non.obítat, inquam, quia in f tali ca(u Superior, abíolvendo poenitentem , inten- dit illum abfolvere , quantum poteft, & per talem Mi Superioris intentionem,pofita poenitentis oblivione, hi t tollitur refervatio : atin Cafu petitio facultatis pro p Ti refervato determinato expreffo Superioris intentio- [ nem reftringit ad illud talerefervatum, cum licentia non extendatur ultra verba petentis ;- ideo in hoc D cafu non poffet Parochus dire&te poenitentem.a be- ]i fialitate abfolvere. 1ta cum Lugo de pcenit. difp. i 20. feCt. 8. num. 122. Q Dufs ] CAS. III. Sacerdos, poftquamfcetam reddiderit Ber- W tam , &.fcetu animato ei potionem tradiderit ad abortiendum, hinc, effectu fecuto, fa&tus fit ir- regularis, recuríura habuit ad facram Pcenitentia- ü riam pro difpenfatione feper talem irregularitatem [/ his verbis: Sacerdos fa&us irregularis ob procura- Msf tionem fotus animati , effe&u fecuto, petit faculta- Tee iem, ut a proprio Parocho fuper talem irregulari- tatem difeenfetur. Obtenta tali facultate , Parochus pnfiw executor, re ex integro audita, judicat, talem hi facultatem eífe fübreptitiam. Q. An re&tum fit ta- p Ttb lis Parocbi judicium. i Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia pro difpenfa- W tione füper irregularitate ex abortu fupplicans de- W bet exprimere, fifoetus erat ex fe genitus, & hoc ex ftilo Curize; quia in hoc cafü major poni- tur difficultas in difpenfando, ut teftatur Alphon- l fus de Leone: at Sacerdos hoc non expreffit in Tsl füpplicatione, ut patet, & vere foetus erat ex fe . [ genitus, ut ex terminis Cafus * ergo fubreptitia fi ef fuit faf:ultas obtenta. Dui lu AMENSE FEBR UZR]I. Qe te CAS. T. T] tius inivit fponfalia cum Berta füb hae tta conditione, Ííi Pater meus intra annum confenferit; at Pater, antequam fuerit de con- L en- 1 MeNsE FrenBRUvARII. 7I m ï&egx fenfu requifitus, obiit. Q. An talia fponfalia o , quii foro confcientize fint valida. 3, iieh yertülm Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia per mortem bliyi, Patris fuit purificata conditio; finisenim talem ap- onendi conditiónem fuit, ne Genitor zgre fer- ltatsp ret talematrimonium, eique difpliceret; at per mor- intent nliend tem Patris totaliter, ceffat talis conditionis finis, 0 ]bl unde conditiohabetur ut purificata : ficuti ergo , fi emale Pater confenfiffet , valida fuiffent talia fponfalia , ita & in cafu. Sanch. lib. 5 de mat. difp. 7. num. 19. T CAS. II. Confeffarius, andito in Confeffione pecca- to cum Cognata fpirituali , negative dubitat, anin il t« ferit d Liberculo, in quo defcriptam: habet facultatem a s f i quibusdam refervatis abfolvendi, defcriptum fit & ajteni tale peccatum: attamen, tali dubio non obftante; direCte pcenitentem abfolvit. Q. An bene. laribtet pfl)[llïö' Refpondeo negative. Ratioeft, quia Confeffarius ve- fattltt re effet dubius de facuitate in certo refervatum , & vulari pofleffio tota effet pro refervato , quod ei certo con- ml'm; ftatefferefervatum ; unde, fic dire&e abfolvendo, , at exponeret fe periculo inyalidam abíolutionem im- y dti pendendi. Belloch. de caf. referv. p. r. q. 2. num. xx. Mazzuch. difp. x. q. 3. di(. 21. num. 68. ia CAS. III. Parochus venereis culpis affueto pro poeni- fj tentia injunxit, matrimonium contrahere. Q. An j * hojusmodi poenitentize genus illi potuerit impo- nere. 3 Ijof Pom' T pl Refpondeo negative. Ratio eft, quia, licet Optï;h!ltl/l D LH effetei confulere matrimonium , juxta illud Apo- d ftoli : Melius eff nubere ; quam uri ; tamen non eft opus a Confeffario imponendum tum propter immenfum onus , quod fecum afferttale Sacramen- tum, ut ait Fagundez in lib. q. 2. Ecclefiee prae- l Cept. C. 5. num. 4. tum propter maximam liberta- tem, quam lMatrimonium requirit , quicquid in con- fi ] trarium dicat Diana cum Leandro. 1 T d [ E 4 MEN- [ 72 Casus CowscrEeNTUIX O " MENSE MARTIE Ten CA ] CAS. 1. P Arochus hujus Dicecefis absque licentía dtni Ordinarii in matrimonium conjunxit dübita cum Petro Bertam, duz annos vix tredecim na- ta 'ex Imolenfi Dicecefi ad fuam fe contulit Parce- hs fetal ciam cum füis Genitoribus, ibique per annos de- as cem, & ultra habitavit cum iisdem , & aliis fuis Parochianis fide dignis, qui illum de Bertze liber- H Rfpox tate , etiam medio Juramento Rilf l Q. An bené fe gefferit, , certum fecerupf. ioet [ Refpondeo, male fe geffiffe. Ratio eft, quia in In- du!q füruCtione, S. C. Univ. Inquif. pracipitur tum, Q quod, fi contrahere volentes fint externi, fuper- p ol fedeatur in licentia contrahendi, donec per literas Ordinarii ipforum doceant de eorum libero ftatu , idm tum , quod Ordinarii przecipiant omnibus, & fine Àtyi gulis Parochis in eorum Dicecefibus exiftentibus, l&t d; ut pro matrimoniis cum exteris contrahendis Yolo, non facisnt publicationes in eorum Ecclefiis, nifi lrot certiorato Ordinario, à quo, vel ejus Vicario Gene- EU rali prius teneantur fidem authenticam reportare , Df quod pro tali matrimonio. füerint examinati Teftes ! EFE['V. ineorum tribunali , quiprobant ftatum liberum con- m trahere volentium &c. Si autem hoc aperte prae- cipitur, contra talem Inftru&tionem, ut patet, egit As Parochus, conjungendo in hac Diceceli Imolenfi [ Tetly Bertam cum Petroabsque proprii Ordinarii licentia: Chy ergo male egit. Neque Parocho prodeffe poteft, Omnp, Bertam íe contuliffe in füam Parceciam cum fuis Genitoribus, ibique per annos decem, & ultra Pqtat cum iisdem habitaffe , effe & de ejus libertate per plures Parochianos fide dignos ,' etiam medio ju- Refpom ramento , ei conftitiífe. Non, inquam, rodeíe U fg poteft, quia, cum Berta difceíferit ab molenfi Dicecefi in zetate nubili, cum effet annos 13. na- de D medi ta, de hac urget Inftru&io S. C. adeo ut requi- lütjo rantur tum literze Ordinarii Imolenfis, quibus do- Cüngu entica ceat de ejus libertate , tum licentia auth Illdulg rdi- MevsE Manrrr. T3 Ordinarii hujus Dicecefis, contra quatm Inftructio- nem cum egerit Parochus, male fe geffit. CAS. II. Paulus exponit Confeffario, commififTe qui- e lieent cotuxi dem iuceftum cum Nepte fibi confanguinea, fed jecim t dubitare, utrum tale peccatum alias fuerit confef- fus apud Confeffarium privilegiatum. Q. An, ftan- lit Pare te tali dubio , TT abfolyi. poffit re&te per talem (20nfeiïärium all Refpondeo negative. Ratio eft, quia poffeffio non "t lbt fecent. ftat proPaulo , fed prorefervatione, in quam cer- to ei conftat incidiffe, cum ei certo conftet , in- ceftum commififfe in fecundo confanguinitatis gra- a ln It du, qualiseft copula cum Nepte fibi confanguinea, W w qui inceftus in hac Dicecefi refervatur; unde tale , lr peccatum Confeffario privilegiato ad direttam ab- folutionem obtinendam confiteri tenetur : quem- er litet admodum certus de emiffione voti, & dubius de ero It ;, & lh impletione , tenetur votum implere , ut communi- ter docent DD. de voto ,. quia poffeffio ftat pro Qentibus voto. lta propter eamdem rationem certus de re- trihend efis, fervato commiffo , & dubius de confeffione facta ario Ua* apud, Confeffarium privilegiatum , tenetur apud fimilem Confefíarium illud' confiteri. Mazzuch. de veportli wi Ti referv. difp. r. q. 3. difp. 21. num. 73. penumat CAS. TII. Francifcus pluribus gravatus pcenitentiis ! ge p alias fibi impofitis feiens die fefto Titularis Eccle- Til m fiz Parochialis conceffam effe. Pienariam Indul- jiInol£ gentiam omnibus , qui rite confeífi, & facra Eu- sl chariftia refecti talem Ecclefiam viitaverint &c. de w omnem ad eam lucrandam adhibnit diligentiam , m am putans, ficab oneretales pcen itentias implendi ( eífe abfolutum. Q. An verum fenferit, Wrg(e l Refpondeo in praxi male fenfiffe, Ratio eft, quia, li- ] gel. ! wde je cet fpeculative loquendo , & maxime , fi fermo fit de pcenitentiis mere fatisfaCtoriis, & non fimul l ïmülenb medicinalibus, per confecutionem Indulgentiz Ple- fos ,l "m n nariz confequatur etiam quis remiífionem cujus- hoc enim fonat qibus cunque pcene debitze peccatis , cenitens u induigentia Plenaria " & fic amplius ad P tiam Qu 74 Casus ConscrENTUE tiam a Confeffario injun&tam exequendam non vi- elle c deaturteneri, cum ceffettitulus fatisfa&tionis; ta- tenl men ia praxi adhuc urget obligatio injunéctam fz- CAS.T tisf;&ionem adimplendi, tum quia in praxi nimis fepl incertum eft, an quis plenariam fuerit lucratus Sndulgentiam, tum quia ordinarie pcenitentia eft prim etiam medicinalis, &a relapfu przefervativa, tum fefpon quia Pontifices in Bullis Tubilai prafcribere fo- pecca lent Confeflarüis, ut congruas, & falutares pce- totju mitentias confitentibus imponant. Quze omnia pro* d bant, in praxi explendam elfe a poeniten!e fatis- füm p factionem , etiam in caft, quo quis Indulgezü 'tepen Plenariam lucrari conatus fuerit. Ita cum rheo Gi- find fievet rib. de pcenit. tra&t. z. c. r2. WW MENSE AP RILIS. Cmi!x pote Erta affinis Petro per copulam illicitam & a CAs.' I B habitam cum Petri fratre , cum non Jetei nifi cum periculo gravis infamize , & notabilis dam- IWen ni, attentis particularibus circumftantiis , poffeta 'ütpe nuptiis refilire, illas contraxitcum vera intentione Cf matrimonium ineundi, licet nullum effet tale ma- mtemg. trimonium. Q. An hoc fuerit fimulare Sacramen- b tum cutn peccato. g, Refpondeo, negative. Ratio eft, quia fimulare Sa- cramenturm cum peccato eft ponere materiam , ei w applicando formam ab intentione conficiendi mM h' sque i a(hmä Sacramentum 5 quía eotunc i rrogatur injuria $a- Y cramento , ficuti injuríam irrogaret Deo, qui pe- lls jeraret fíne animo jurandi : in hoc fenfu procedit propofitio 29. ab Innoc. XI. damnata , ita ut neque l'lum, li urgens metus gravis fit caufa Jufta Sacramentorum Atj adminiftrationem íimulandi. At in cafu nulla irto- gata fuitiniuria Sacramento matrimonii , cum pro. UT pter impedimentum dirimens neque pofita fit ma- "n teria talis Sacramenti, cuiforma applicari poffet: Equnde[ unde non fimulavit Sacramentum cum peccato, tf Bl adeo ut Sacrilegium commiferit, ut tenet Viva in t explicatione citatae propofitionis, & La Croix lib. Cbgnoü entiam $. pgrg. I, num, 162. ubi teftatur, hanc fent eie mem - ] MeNSE APRirrs. [ 15 at D effe communemw. Ad fummum dici poteft, Ber- tam fimulaífe contractum. tionis : neun! CAS. II. Conjuges extra vas de communi confenfu oX t "t lucui fe polluerunt. Q. Quas ciréumftantias debeant ex- primere pro integritate Confeffionis. ajteni: natir Refpondeo, debere exprimere nedum malitiam talis eit 1 peccati contra naturam, fed etiam circnmftantiam ütars * conjugii, & quidem conjugii determinati , ita ut omhi debeant in confeffione exponere commififfe pecca- enie )! tum pollutionis cum conjuge: & ratio eft, quia tale peccatum nedum eft moilities contra naturam , lulgei mineo: fed induit fpeciem adulterii, cum neuter Conjux fervetalteri corpus füum cafte, quod ad bonum fidei pertinet; necfolum fit adultertum cum alíena $ onjuge peccare , fed etiam omne quod non habet poteftatem conjügii: & hac ratione exprimenda jun ii eft circumftantia conjugii. Quia poftea per tale J| f0m ? peccatum nulla habita fuit injuftitia adverfüs Con- jugem, cum vir, & Uxor de commnuni confenfu nl 44? ii QD*-JIE tale peccatum commiferint, debent exprimereetiam n n circumftantiam conjugii determinati, quia fecus deue intelligeretur injuftitia adverfus Conjugem. Ita d docent Dicaftil. lib. 3. de Sacram. tra&t. 10. dub. 7. num. 82. Diana tom. 2. tract. 6. refolut. 186. | g CAS. III. Titius impofitam a Confeffario pceniten- jefüthy tiam bis in menfe per annum jejunandi animo ] CBPGFIW adimplendi acceptavit; fed, quia ob fragilitatem, r mum & in jejunando difficultatem jam fex elapfis men- Doi Q fibus illam non adimplevit, petiit alium Confeffa- n l prot* rium , illumque, ut inaliam pcenitentiam permu- VIM[][D: taret, rogavit, neampliuseidem periculo eam vio- . An fecandus Confeffarius -romento r landi fit expofitus, i nil? poffit eam permutare, non audita ex integro , aut M n ex parte priori confeffione. oml lt Refpondeo, affirmative. Ratio eft, quia fecundus phünp Confeffarius non judicaret, caufa abfolute incogni- j Pe A f ta, ut afferunt DD. contrarii, eo quia licet non ( cognofceret caufam clere, & diftinCte, ut requi- reretur, fi deberet judicium ferre de juítitia, qua yclt j j pri- 76 CASUS CowscrENTIXE prima peenitentia impofita fuit, illam tamen co- mina] gnofceret, quantum fufficeretad pcenitentiam per- Sixis imutandam titulo difficultatis ad illam implendam, i od ut in cafu: etenim ex qualitate poenitentize in pri- Cl ma confeffione impofitze non poífet non cognofce- it la ze aliquo modo caufam , propter quam fuit impofi- Tütis ta; ita, ut fi poenitentia impofita fuerit gravis, (5 1 & diuturna, cognofceret cauíam fuiffe magni mo- Tübeon menti tum intenfive, tum extenfive confideratam; n o fi gravis, fed brevis, caufam fuille gravem folum tj intenfive ; fi mediocris, fuiffe mediocrem ; quod fufficeret ad proportionem fervandam inter poeni- Tte; df tentiam, & peccatum, & fic ad poenitentiam pet^ f cur mutandam absque nova, clara, & diftinéta omnium Vyndio peccatorum confeffione : unde etiam fine hac poffet Vi fecundus Confeffarius in bonum poenitentis priorem da» W cenitentiam permutare. ]ta cum meo Gitib. de p P cenitentia tra&k. 7. cap. 12. dub. 9. num. $o. qui trílis plures citat Doctores. Tft4 fe pere. AMENSE MAII. Titnar fühlla, [ CAS.lI."[ Itius tres habens filias ex prima uxo- 1litity Plïfl'ü'caä re, cum experientia viderit, bis fce- cundam uxorem in partu expertam effe periculum faliafew[ mortis, tum ut liberet uxorem a novo mortis pe- LT riculo ob affe&ctum ad uxorem, tum ne filize ne- N J (ed cellria, & utili, qua gaudent, cuftodia per mor- N tem Novercz priventur, vellet uxori fuze tradere finy medicamen fterilitatis caufativum. Q. Aulicite in Pe&an( talibus circumftantiis lhioc poffit przef tare. llo bano fine Obdga( Refpondeo negative. Ratio eft, quia nu Dfecjy cohoneftari poteft fümptio potionis, qua N prolis con- &t D ceptioimpediatur; hanc enim, qua na ta eft fequi imeXL ex co»ula carnali, impedire, eft contra naturam, Peccm [ & natutalem generationis finem ; parumque;. du folum fecundum magis, & minus diftaret afen)mïs emre " effufioneextra vas, autab homicidio, juxta 1iiU n füt i, Butri: Sunt paria occidere, €9 nafciimpedire ; qua- hhl, re, ficuti in nullo cafu licita eft mollities, aut 10e* à "t tip (e- tum occidere, ita fimiliter nuünguam licebi m1mina Qu ul MENSE Marr. r t m t mina fterilitatem procurare; quod etiam pro-hibuït Itentiny Sixtus V. in Bulla de Abortu: confequenter neque in cafü, nefiliz Titii optima priventur Novercae ml tentie i cuftodia, neque ut ejus uxor a mortis periculo O Cop. in liberis in lucem edendis liberetur. Eft com- m fütinr munis contra Torreblancam. taetil p CAS. II. Petrus, contractis fponfalibus cum Berta Te uimit fub conditione, fi intra fex menfes centum habuerit vonfie in dotem, nondum elapfo praefinito tempore, con- m traxit fponfalia abfoluta cum Francifca Bertze fo- ocrem,? rore: at, mortua Franciíca, matrimonium de prae« n iniet? nentíam fenti cum Berta contraxit. Q. An fit validum. inta o Refpondeo affirmative, Ratio eft, quia fecunda fpon- üne hacyi falia abfoluta contra&ta cum Franciíca funt invali- eispit da, cum non poffint executieni mandari, nifi cum peccato: etenim Petrus nedum peccavit, haec con- n ( ] TU 83* trahendo, non expeCtata conditionis pütificatione intra tempus determinatum, ut in confcientia ex- peCtare debebat, fed etiam peccaífet, fi matrimo- nium cum Francifca poft talia fponfalia, licet ab- , foluta, contraxiffet, non expe&ata conditionis pu- rificatione , quia tali tempore obligatio expe&tandi « um ! purificationis eventum non faiffet extintta per fpon- jerit, 0 &i faliafecundaabfoluta , fpecialiter, quia talia fpon- W falia non fuerunt contra&tus ultimus, & indiffolu- 4 (lliæ bilis, fed diffolubilis, & per modum difpoüitionis ad Matrimonium : fi autem viguiffet tali tempote poit t [ ] d etiam poft fecunda fponfalia abfoluta obligatio ex- peCtandi purificationis eventum, jam fecunda Q hu obligatio fuit nulla, cum non autem hoc aperte zi precipitur, contra talem Inftru&ionem, ut patet, jl p egit Parochus, conjungendo in hac Dicecefi Ber- tam ex Dicecefi Imolenfi, cum potuiffetnon nifi cum o i^ peccato exequi, eo modo, quo nulla communiter ontt nalh mmqüh dicitur obligatio matrimonium contrahendi cum de- decore familiz,, quia effet obligatio ad peccandum, Men.em cum tale matrimonium absque peccato non poffet , ] um » contrahi, fi fecunda obligatio fuitnulla, nulla etiam jj J fuerunt fecunda fponfalia abfoluta, ficque matri- jris ! monium cum Berta contraCtum fuiffet validum,cum Jic " 9 non Casus CoNscrENTULE 18 fati, non obftaret publicze honeftatis impedigentum ex dicen fponfalibus ortum , utpote quia folum ex fponfali- bus validis oriatur. Itacum La Croix lib. 6. part 3. Welpor num. 8. clarius cum Palao ab ipfo citato. x bentu CAS. III. Confeffarius iuveni venereis affueto ter p in hebdomada quindecim Pater, & Aveperannum penhi extenfis brachiis recitare impofuit. "'alem poeni- fu. tentiam juvenisacceptavit quidem , fed non adim- lim y levit : quia tamen, Deofavente, a pravaconfue« petend tudine receffit, ad illam adim plendam put?t non 1 db teneri. Q. An bene fentiat. feentis tonmií Reípondeo negative, Ratio eft , quid talis poeniten- tonfort tia nedum fuit medicinalis, fed etiam fatisfa&toria, quod colligitur, ex quo fit tota poenitentia juve- Ul ni impofita; quare, licet ut medicinalis non effet yvoti lt amplius obligatoria, juxta illud: /Vedicina mon ef ita,4 opus valentibus ,. [ed male fe hábentibus: tamen ut 1 fatisfa&toria pro peccatis eft adhuc obligatoria, ne W x poenitentize Sacramentum parte careat integrali: uare, uod juvenis fita prava confuetudine emen- Qs n atus, fufficit quidem , ut Confeflarius talem ei minuere poífit poenitentiam , non tamen , ut li Dilie abfolute ab onere fatisfaciendi exemptus. Quod, Tült d fiquis non jejunavit in quadragefima , aut aliis Á diebus ab Ecclefia preferiptis, non amplius tene- Ife, [ tur jejunare, hoc eft, quia Ecclefia in diebus je- N junii de pracepto decernit diem pro jejunio: at RQSW& Confeffarius imponens poenitentiam per annum, Itq pracipit talem poenitentiam ad fatisfaciendum pro ib lim 3 peccatis, & ut partemintegralem Sacramenti ; un- de, etiam elapfo tempore praefixo, in rigore pro- Tnati ftare debet juvenis, de quo in cafuü, quod anno teft ( elapfo noluit praeftare, Ita Salmat. & Gobat. & f D fe Tyat AMENSE gQUNIIL hnj lit eí tius ob adulterium uxoris ex Judicis Tüem CAS. I. TI fententia, fecit divortium , modo, cum QUf & ipfe adulterium , licet (ecreto, commiferit, du- Tmar bitat, an in conícientià teneatur uxori rqcmwi- jari» MNsE Juxrr. 19 liari, illam Jimenton que tanquam uxorem habere, Q. Quid ex [pot dicendum. DX Refpondeo affitmative, Ratio eft, quia in cafa ha« to, bentur paria delicta , cum uterque conjux alteri s affueh per adulterium fidem fregerit, unde mutua com- re perit penfatio orta eft. Neque obftat, delictum uxoris l'alem j fuiffe publicum , illud viri occultum, quia hoc fo- od nonit lüm probat, deli&tum uxoris fuiff- fufficiens ad rava o petendum divortium per fententiam Judicis, non fic delictum viri; non vero tollit , quinin con- m put?t'. fcientia deli&ta fint paria: unde, fi vir publicum commififfet adulterium poft divortium , teneretur li prent confortem repetere , & ad illam redire juridice fitisa&tot compelli deberet, ut colligitur cap. ex lit, de di- yientia ]! vortiis, & tenent communiter DD. tefte Girib. s oD de matrim, cap. 20. traCt. ro. dub. 2. num. za. hd ita, quia occultum commifit adulterium , in con- s; t fcientia ex fe tenetur uxori reconciliari, illamque lii ut uxorem habere. yreat if CAS, II. Bertze ex illicito concubitu fcetze Amafius , yetulin? ipfa infcia, potionem tradidit abortum fcetus ani- Tarius uf tamdt [ mati caufativam; at poenitentia du&tus illam mo- nuit de potione, & facile,,. fi voluiffet, recur- xDpts ( füm habendo ad Medicos ; potuiffet abortum impe- m P d dire , fed noluit. Q. An jn d refervatüm. Berta ] inciderit in ca(üm i Refpondeo negative. Ratio eft, quia non incidit vel n p in excommunicationem a Sixto V. latam contra y abortum procurantes', al quae adhuc viget poft Bul- gctmeu lr lam moderatoriam Gre gorii XIV. fi foetus fit ani- matuüus, a quo tamen virtute Bullze Gregorii po- "T teft Ordinarius abfolv ere , aut alter Confeffarius hn q & (i0)9 ex fpeciali delegatione ab ipfo obtenta, velinre- fervationem Ordinarii de homicidio voluntario. Non inciditin excommunicationem Papalem, quia yii lata eft contra procurantes abortum fcetus animati , quem non procuravit Berta, cum ftudiofe non "Ti [ J quzfiverit five per fe, five per alium , ut foetus mmr'f immature ex ejus utero ejiceretur, ut requiritur gt um per- P LA ad abortum procurandum, bene veïro abort mife- n 9o Casus CowscirENTUE miferit, mere negative fe habendo, unde non in- cidit in refervationem Papalem, ut docet cum com- muni Mazzuch. de referv, difput.2. cap.3. quaeft. 3. num.4o. Neque incidit in refervationem Ordi- marii , quia inhanc incidunt folum , qui dolo, malo ( auimo, & ftudiofe aliquem illicite occidunt, aut coníaülunt, mandant, auxilium , ant favorem pra- licia, ftant; quae omnia pofitivum concurfum aut phy« dotet ficum , aut moralem important, qualem certe non , Yitri preftitit Berta , que mere negative fe habuit: vilere quare peccavit quidem graviter, quia'ex terminis Tiénto yredi cafüs abortum poterat, & tenebatur impedire; at in nullam incidit refervationem. quiefa te got CAS. III. Petrus, fra&ta Capfula Confeüïdnarïi in Ecclefia exiftentis , in qua Capellanus folet Bre- EU (in viarium , aliosque Libros pro Confeffionibus au- bitu diendis utiles. affervare, füratus eít tum Brevia- Tif rium, tuüm alios Libros. Q. An, data, & admiffs fententia negante, fufficere ad facrilegium przeci- vero; egui fe fürari rém in Ecclefia , adhuc Petrus facrilegium commiferit. ia Ts t5 Refpondeo negative. Ratio eft, quiain fententia ne- tIedar ante &c. ad hoc , ut furtum fit facrilegium ratione loci facri, üt hic unice dubitatur, requiritur, quo Ton N d fit de rebus fab jure Ecclefiz , quia vel'illi tradi- b tze fant ad cuftodiendum , vel in pignus datz, vel Til alio fimili modo in Ecclefia depofitze : at ita non fe habent in Capfula Confeffionarii Breviarium , alii- Yi ue Libri, quia bzec omnia per accidens funt in pedi Tiere cclefia, nec aliquo modo funt fub jure Ecclefiz, pote fed fe habent ficuti fell , quas pro fui commoót- . refr tate mittere. folent Nobiles ad Ecclefiam: unde; quemadmodum in hac fententia, qui tales fellas Qs ] in Ecclefia exiftentes füraretur, noncommitteret ilis Yaly facrilegium, ut inter alios docet Diana , Girib. de Tite, circumit. peccat. dub 4, Ita nec Petrum per tale efbon furtum ratione loci facrilegium commifilfe dicen* &um eft. (&lem ACfat AEN- lagj MewsE jurrr. 8r ide t t eümr ) MENSE QULII nem Ut jolo, tl CAS. 1. M Ulier, quz nulliter matrimonium con- idunt, d traxerat ob affinitatem ex copula il- 'Ofem p licita, monita a Confeflario ne debitum redderet, n aujf donec, obtenta a facra Pcenitentiaria difpenfatione, | Cera , matrimonium revalidaretur, cum quadam die non fe hi valeret viri importunitatem vincere, ei cum jura- x fetti mento afleruit nullitatem matrimonii, utpote cum pediteji predicto impedimento contraCti ; at nolens vir quiefcere, adhuc debitum petit. Q. An adhuc lici« te potuerit debitum petere. Sonan Refpondeoffirmative. Ratioeft, quia, licet Mulier At fciens nullitatem matrimonii non poffit reddere de- fionud bitum, Vir tamen adhuc retinet jus, non quidem ton U reale, cum matrimonium in re fit nullum, bene ! &adn. . vero pütatum ad debitum exigendum ; etenim Vir, . ill-'n pWï regulariter loquendo, non tenetur credere Fcemi- ; fatliläm ,nz afferenti, etiam cum juramento, contraxilfe matrimonium cum impedimento dirimente orto ex copula illicita, ficuti regulariter non tenetur filius | fgn'telllïï? credere matri alleganti ipfum effe fparium: unde ; j fäü;ï fi non tenetur filius credere, depofito dubio, quod ex tali jurata confeffione oriri poffet de matrimo- ] W Ü &W-I T nii nullitate, poífet licite debitum petere, licet Yl mulier denegare teneretur. Quod fi foemina gra- ? via, & clara adduceretindicia ad probandum im- TU pedimentum , tunc vir ante debiti petitionem te- i u n neretur diligentiam adhibere, nec ante iftam licite jl g p poffet debi tum petere. 1ta cum Diana tom. 2. tract. (ü! « 6. refol. 175. J CAS. II Berta, vix tribus elapfis horisab Eucha- (am hi il neatur talem riftize famptione, adulterium commifit. Q. An te- [ 'mlleï' i circumftantiam in confeflione ape- i (ito rire. l Refpondeo negative. Ratio eft, quia, licet deberet pet yil j talem circumftantiare exprimere, fi immediate poft Sacramenti fumptionem peccaffet, cum eo tunc gra- Lambertini Cafus Cou[c. AE 8 ? Lal Casus CowscrENTUE graviffimam commififfet irreverentiam contra Eu- Netgo chariftize Saeramentum , non fic, peccando tribus eip elapfis horis ab Euchariftize fumptione ; ceflavit [ enim per tale tempus intermedium talis irreve- li rentiee motivum, ni velimus dicere, dürare ad lri arbitrium: quare, ceífante motivo irreverentiz , diti nulla effet talem circumftantiam exprimendi ne- Á ceffitas, qua unice ex tali capite oriri poteft. Ita Tis « Leand. de Euchariftia. v ün! CAS. 1II. Titius bona fide Bovem emit ; quem ma- Tor] jori pretio vendidit Paulo : at, cum fciverit Ti- V dà tius, furatum fviffe Bovem, & Dominum efle N Francifcum, dubitat, anteneatur Francifco Domi- hi, no illud plus, quoda Paulo reportavit, reftituere. li Q. Qauid . dicendum., W Refpondeo, non teneriillud plus Francifco reftitnere -) füppolito tamen, quod Bos non fit fa&us intrin- [UN Ten fece melior, puta, fi adoleviffet, fed idem fit abs- g que intrinfeca mutatione. Ratio eft, quia eft fru- €tus induftrize 'Titii, non fru&tus Bovis, cujus rei Télj fignum eft, quod , fi Titius iterum eumdem Bo- tompi ting vem emiffet a Paulo pretio minori, & illum Fran- Til cifco vero Domino rettituiffet, Dominum indem- nem fervaffet, cum nullam in re fua laefionem paf- füs fuilffet ; fi autem illum indemnem fervaflet, Rffpom illud lus , non ad Dominum Bovis, fed ad T1- BU "i tium , ut fructus induftrize, fpeCtaffet, Itain ca- Whr. fü dicendum eft, effe illud plus induftrizee fruCtum, ficque ad illud reftituendum non teneri. [Íta cum &Y mlw Lugo de juft. difp. 17. fect. 1. num. 2o. contra Lef- p lum. 1üm, Con terp, MENSE AUGUSTL Yeto Ti l( CAS. I. S Acerdos apud Juüdicem leicum cum pro- teftatione &c. Sempronium de gravifli- Don mo furto in domo Patrui fui patrato de illius man- de Ll dato accufavit, unde Sempronius fuit ad mortem | ts l damnatus. Q. An talis Sacerdos fit irregularis. fiff | Re- MNsEÉE AUGvusrr. 83 o o Refpondeo probäbilius negative. Ratio eft, quia in do trih cap. Pralati de homicid. in 6. permittitur Clericis, ; du conqueri coram Judice de malefactoribus fuis, ne ls fttere laici fcientes, Clericos non poíle absque irregu- ditire x laritatis nota querélam coram Judice deponere , au- verenia, daciores fiant ad illis injurias inferendas ; damni- mendre ficans autem graviter Patraum Clerici ob fangui- yotdl t nis conjun&ionem eft moraliter Clerici malefactor cum titulo propinquitatis Patruus, & Nepos unum quem u moraliterin rebustemporalibus computentur , adeo verit ] ut damnum uni illatum in alium redundet: quare num & Sacerdos nofter probabilius faCctus non eft irregu- coDot laris. Dico folnm probabilius , quia Textus ex- eflitaet r effe loquitur folum de malefattoribus fuis. Ita b iana tom. 5. tract. 5. refolut. 82. vt C AS. 1I. Confeffarins audiens Cajum exponentem, Ws It rem habuiffe cum Uxore fratris füi, illum interro- dents gsvit, an copnla fueritcompleta; & licetex ejus uhd ;':'d: refponfionibus cognoverit, non niíi dubitative de ; U complemento copulze poífe confeffionem habere , m tamen illum pro abfolutione ad Pcenitentiarium di- illmo 1* mifit. O. An benefe gefferit. um i2 jonetn Refpondeo, potuiffe illum dire&e abfolvere. Ratio eft, fervall quiain generali, & ordinaria refervati 9, 3 e non in- &i cluduntur peccata dubia,. nifi hoc exp k d ffe expli- Tune cetur, cum lex refervationis fit ftrite interpretan- ; fl da. Neque dicas, przfumptionem effe pro refer- B vatione, quia ex comimuniter contingentibus co- s ontta l pula praefumitur completa, hinc titulo talis prze- fumptionis cadere tale peccatum füb refervatione. Contra eít: refervatio de inceftu, fi ftri&te eft in- terpretanda , comprehendit inceftum certum , non [ vero folum prafumptum, cum autem in cafu ad fümmum inceftus effet przefamptus, hunc potuif- fet Confeffarius fimplex abfolvere, nec debuiifet y ( EN- poenitentem mittere ad Pcenitentiarium. Ita cum " j je grzvl de Lugo de referv. jl jl gt CAS. IIT, Titio fe accufanti in confeffione, centum fuiffe furatum ,. fed Dominum ignorare , impo uit eglllln's' z on- f 84 Casus CowscrENTIE. Confeffatius , ut illa in pauperes diftribueret; cui fum aruit Titius; at poft aliquod temporis fpatium Ícivit, Petrum effe veram Dominum. Q. An de- figt LX nuo teneatur illa centum Petro Domino reftituere. ; AU Refpondeo negative, fi debitamn adhibuerit diligene Jitr tiam, ut Dominum inveniret, Ratio eft, quia, Q cum Alex. 2. in cap. Dum tu, de ufur. jubeat, Yonat quz ufuris inique acquifita funt, fi non füperfunt fühlü« illi; quibus debentur, aut eorum heeredes, dari &l pauperibus, quod przceptum DD. communiter ( 1 etiam ad furtum extendunt, fequitur Titium, fi debitam adhibuit diligentiam, ut Dominum inveni- dom ret; reftitutionem fecife eo modo, quo potuit, Quf & debuitin tali cafu; unde exemptus eft ab onere hi reftitutionis, comparente vero Domino rei, maxi- s $me cum taliter przefamendum eft de Domini vo- t luntate: & velit, res füas applicari pauperibus, terj lf vel locis piis in remedium animze, quando illis uti non poteft Leff, lib. 2. cap. r4. num. 43. Tefor fj MENSE SEPTEMBRIS. Wt b Dully CAS. 1. Onfeffarius, audita Petri confeffione, ei- füria — que peenitentia impofita, fermonem lisin cum eó'habet de rebus fpititualibus quidem, fed demo ] impertinentur fe habentibus ad illius confeffionemi unde inadvertenter inabfolutum dimifit; at taliter T D ln erraíffe meminit, dum Petrum videt propejanuam pits Ecclefiz , eumque fic diftantem abfolvit, Q. An Wt ^ bene. id& pon Refpondeo affirmative; fi talis diftantia non fuit ni- Then mium excedens. Hatio eft, quia ex una parte non contrariatur Decret. Clem. VIIL hoc enim ülgen procedit de poenitente. vere, & proprie abfenti, 'eilk €ile ( qualis non fuit Petrus in cafuü, cumi fuiffet in Tel Écclefia, & fub oculis Confeffarii ; ex alia parte, Tetne fi talis diftantia non fuit nimium excedens, qua- [2 ä.'qU lis fuiffet, fi folum diftaffet per 2o. paffus, & fn trus fuiffet moraliter przefens Confeffario, & ve- lendi rum J MeNsE SEPTEMBRIS. 85 bueret;x rum fenfum habuiffent verba abfolutionis, cum de- xis fptz fignarent Petrum in Confeflarii confpectu pofirum : ( hi yo r uare attenta przecife diftantia, valide Confeffarius etrum abfolviffet ,, & etiam licite, fifuiffet mora- en liter certus, Petrum poft confeífionem in lethale ) 6 l H non incidiffe, nec potuitlet cum dexteritate illum N fut, ,iü ' vocare, eique fuam negligentiam aperire, & ficab- on f folutionis defectum de more fupplere. Ita Diana, rl & Molfef. p. x. traCt. 7. cap. 6. num. 59. Conpit: CAS. II. Cum Titio fe accufanti bis, vel ter in heb- r Ti jpomire: domada fere per annum integrum, rem habuiffe (1o poa'» cum famula, noluerit Confeffarius beneficium ab- of ab at folutionis impendere, nifi prius e domo famulam ejeciffet, ille re(pondit, tali famulze mutuo dediffe . ore t Jumini Y centum, quorum recuperandorum fpes nulla fuüpe- rerit, fi illam e domo ejiciet. Q. An hzc fit caufa paugeu 1 fufficiens ad abfolutionem impendendam.' andoili , Refpondeo negative. Ratioeít, quia ex una parte , ftando terminis Cafüs, occafio peccandi eft diutur- us na, cum fere per annum integrum cum tali fce- mina Titius frequenter peccaverit; ex alia parte nullum apparet emendationis fiznum, cum totam Vf fundamentum ad abfclutionem obtinendam (it mora- - d lis impotentia ad recuperanda centum, Íi fcemina e u ^ domo dimittatur; fi autem occafio eft diuturna , n nec apparet emendationis fignum , nolens foemi- nam dimittere eft indifpofitus, eo quia cum tem- t u :ropeimf H porali detrimento non vult animz faze confulere, J ^ ut tenetur juxta illud ;; Quid prodefl homini Cc. adeoque abíolutionis incapax, lta cum Girib. de peenit. tra&. 7. cap. 10. dub. 3. num. 26. Si ta- 20n men ex iliis centum non recuperatis itius re- x UI ? digeretur ad extremam, vel quafi extremam ne- ceifitatem ; volunt Cardenas, & Viva, in ca(u N Ms effe caufam füfficientem abfolvendi, fíi ptomitte- yic 9 fu. ] ret occafionem exterminare , vel faltem debitis T pï remediis periculum proximum peccati attenuate , & quia non urgerent Propofitiones ab Alex. VIl. d j & Ínnoc. XI. damnatze, cum caufa non dimit- palïll* UI &» tendi non effet tantum utilis , & honefta, in quo m 3 en- 86 Casus CoNscrENTIX. fenfu loquuntur damnatze Propofitiones, fed effet Ti$, neceffaria titulo moralis impoffibilitatis. tet CAS. 1II. Berta, acceptis perízepe muneribus a Fran- lia [ ,Cifco, qui eiilla tradiderat fub fpe ab ipfa confequen- di, quod praveconcupierat, nunquam voluit con- Tefo hr fentire; quare dubitat, an talia munera teneatur reftituere. Q. Quid dicendum. Jl J Refpondeo negative cum Lopez, & Rebel. p. r. lib. tem Y 3. q. 7. num. 6. Rstio eft, quia, licc^ praelata ls munera amatores donent ob przfixum finem, fa- minz tamen ilía non accipiunt fub paéto faciendi fl)fe copiam corporis füi, nec ut pretium impudicitiz, ]is.« fed ut incitamentum, hoc autem dato, clare con- t qii ftat, quamvis Francifeus, quoda Berta prave con- It cupierat, non obtinuit , Berta N m nqn teneri acces pta munera refïituere. [ [ (4$ MEJVSE OCTOBRIS - cem D Arochus die fefto carens Hoftia majori D là CAS. T. P ad celebrandum confueta, Hoftiam mi- [ norem in Miffa confecravit; at timens, ne inter &j * I Rufticos murmur nafceretur, extraxit a Pyxide Hoftiam majorem, quz pro folemni Expolitione Tneto oftentavit, & popnloadorandam exhibuit. Q. An Wi i prudenter hoc fecerit. j . Refpondeo negative cum Jacobo Marchant. iu refolut, i [ paft. de Sacram. traCt. 4. cap. 5. q. 3. cujus funt verba fequentia: Cum in Mifía debeat exhiberi dir populo adoranda Hoftia in illo Sacrificio confecra- 1ion ta, & oblata , talem cautelam non effe approban- lts fit| dam. Melius tamen feciffet, fi majori ifti Hoftiz alteram parvam confecratam perillud Sacrificinm ] fimul adjunxiffet, quod facile fieri poterat, exhi- bendo utramque adorandam: fic enim fatisfaceret CAS Caremoniz huic facrze, qua Hoftia Sacrificii hujus populo adorandum exhibenda przecipitur. Toc. CAS, II. Titius bona fide vendidit Bovem Cajo, pre- Id timmque reportavit: at vix quindecim elapfis ho- Tien * f1$, MgNsE Ocronznis. 97 ris, Bos petiit ex latente morbo, ut fuit poftmor- , feld tem compertum. Q. An Venditor, ftanteignoran- ibus ho tia inculpabili talis defe&us, teneator pretium ac- & ceptum reftituere. confit Refpondeo affirmative, Ratio eft, quia, licet ftante voluit o* ta [eteit bonafide, & ignorantia invincibili, non peccave- rit Titius , tamen,, quia latens defe&tus, propter uem Bos quafi ftatim periit, fuitcirca (nbftantiam d gl t Bos enim notabiliter infirmus venditus fuit ut r 'I)Iä,f fanus, & quidem taliter ; ut fuerit inutilis empto- .finem,ï ri) fequitur , contra&um fuiffe nullum ratione ta- lis. etroris, qui tollit confenfum abfolute ad con- ;;)Judiciü tratus-validitatem neceflariam ; adeoque Titium clate yrave o qui nequit alio modo , quam per pretii reftitutio- nem, nocumentum Cajo illatum reparare, teneri xeri d acceptem pretium reftituere. Ita cum Girib. de empt. & vendit. cap. 2. dub. 9, num, 89. Beja p.3. C. . 24. CAS. 1II. Francifcus , certo fciens, Petrum J udi- U cem petere ad injufte amicum füuum accufandum ; ex qua accufatione gravia pati cogetur damna; Jofi t alia via accufationem non valens impedire, illum occidit, Q. An licite. Bol Refpondeonegative. Ratio eff, quia, cumfit damna- 5 nein; a Dyit ta hzc propofitio ab Innoc. XT. quz eft 18. in nu- mero; JLicetinterficere falfum accufatorem , falfos t tefles , ac etiam judicem , a quo iniqua certo immiuet it V fententia , fialia via uon potuit inmocens dammn evi- iave: clare fequitur , illicite egiffe Francifcum in ,ab cafü: minus enim malum eft in cafualiquo rariffimo aji" damnum innocentis permittere, quam talem occa- , d fionem defenfivam concedere cum magno reipub- jo W o licze detrimento ob czedes, & homicidia, quz pat- jen fim hoc praetextu contingerent, jifi f&o:æ $g AENSE NOFEMBKIS. i, CAS. 1. (C Apellanus fraude, & dolo facultatem affi- u * ftendi matrimonio Bertze cum Sejo 2 Pa- crljcnþy rocho abfente obtinuit, & de fa&o aftitit, Dubitat modo, an tale matrimonium, ob licentiam affi(tendi U duim ( mendgciis.obtentam, fit validum. Q.Quid dicen | ela i 4 Q2 88 Casvus CowscrEeNTUE Refpondeo, ca(us re.-fclutionem ab occurrentibus cir- lt cumftantiis dependere. Si enim ex his colligatur vt, t dolum, & fraudem fuiffe totam caufam. finalem, Tün ( & motivum, tunc matrimonium fuiffet nullum, ttli, quia firma non exiftente caufa finali petitionis, li- T centia effet invalida; uihil enim magis eít contra- dereit rium confenfüi, quam error: Ífi vero colligatur, vendit dolum, & fraudem fuiffe folum caufam impulfivam, ff validurm fuiffet matrimonium, quia, firma exiften- ab u te caufa finali, valida fuiffet obtenta licentia. !ta cum Barbof, depoteft. Epifc. allegat. 32. num. 133. d CAS. 1I. Rofa cum fere toto tempore auditionis Sa« cti die fefto voluntarie fuerit circa res domefticas ( dittraCta, dubitat, an Ecclefiz praecepto deaudi- tione Sacri fatisfecerit; quate confulit Confeffa- Qu rium. Q. Confeffarii refponfio. t Itj Refpondeo, .probabilius Conf'eiï'arium teneri refpon- F ïl' li dere, non fatisfeciffe. Ratio eft, quia Ecclefía in "p auditione Mi/Tz precipit attentionem moralem, & VDOL o religiofam ad Dei cultum fpe&antem ; finis enim qumdffl eft, ut colatur Deus: quam attentionem indirecte Ml valet przecipere, cum fit connexa per modum for- Tif ( mae cum actu externo , quem przecipit ad Dei cul- it Lb5 tum; talem autem attentionem non habuit Rofa in TU cafu: hinc, non fatisfeciffe, debet Confeffarius QU r refpondere, ad docendum, quod in praxi docent Yi Viri pii, & quod probabilius eft, Dico probabi- Yo lm liüs, quia non defunt a nentes., plures DD. o?poütum fufti- G Tetgr] CAS. II Titius furatus eft ullum equihum, qui adolevit. Q. An teneatüur re h ituere, quantum va- teft g lebat pullus tempore furti, an detraé&tis expenfis, *re d quantum valet de praefenti, temp()r Refpondeo, teneri, quantum valet pr;:efenti. Ra- WU lo f tioe£, quia in rebus, quae incrementum habent Co(ue ab intrinfeco, reftitutio facienda eft pretio fum- Bre' ö mo, fi fur illas vendit pretio fummo, licet Domi- li nus fali pretig res non vendidiffet, eo quia totum fponde( . » illud Dütig D MeNsE DegcEewnnrIs,- 89 entbut illud incrementum , cum fit infeparabile a re furti- s collpiz va, totum cedit Domino, qui nunquam talium re- m fiiie rüm dominium amifit, eftque velut fru&us natu- jet ul ralis, qui femper Domino debetur: fed pullus in vetitions ! cafu habet incrementum ab intrinfeco, cum ado- s efteih leverit; ergo Titius detractis expentis , fi pullum ) colligz fenti, reftituere, vendidit, debet Domino , quantum valet de prae- impilins 1ta cum Leff. lib. 2. cap. 12. tmà exïüey dub. 16. [icentà, à » ln o AMENSE DECEMBRIS. s ii domet CAS, I. B Erta vidua, vovit a carnibus abftinere yto dedi die Mercurii per annos decem, quod t Corfel quinque annorum fpatio in viduitate fervavit, at cum tranfierit ad fecunda vota, Maritus hoc ei r V ohibuit, quinimo tale votum irritavir. Q. An oneri rel] ir potuerit tale votum irritare , ; & Berta absque Fiedlelti fcrupnlo votum non fervare. efpondeo negative ad primam partem , affirmative goralem. quoad fecundam. Ita cum Pont ; finis a io:Cafttopalao, Felic. om d 2 Poteft, licet oppofi tam doceant Sanchez, & Dia- todt J natom. 6. tr. 6. refol. 217. Ratio eft, quiatale votum fuit a Berta emiffum tempore viduitatis, & fic an- T at Irt/ tequam fecundo viro fübjiceretur; unde, cum Cuidi tunc non dependeret a tali viro in fuo regimine, g Vir non poteft titulo rzefentis poteftatis irritare u votum, quod in fuo effe nullam habuit ab ipfo de- Jico pf h pendentiam. Quiatamen votum tunc emiffum Viro pitim praefenti przejudicat, quia cum fui incommodo tene- retur Uxori fpecialia alimenta providere, hinc po- aquïhun'l 12 teft tale votum indire&te folum irritare, feu fufpen- p oterit licite dere & Uxor titulo talis füfpenfionis p (s ggpeBUSr tempore falis matrimonii votum non fervare. CAS. II. Titius dubitat, tum an ex (üo malo confi- W Jio fueritcaufa damni, tum an fuerit caufa abortus ræfeü foetus animati. Q. An teneatur damnum compen- « ! i4 - fare, & an fit irregularis. Refpondeo affirm ative ad utrumque. Ratio primae fie ^" 0 qu f14 fri partis eft, quia, cum certo conftet , confilium effe a* 3 CASUS CONSCIENTUE [jo) datum ad damnum inferendum , & dubium folum fit, anin damnum inflüxerit, poffeffio non eftpro libertate confulentis, fed eft pro confilio; eo tno- do, quo, fi certo conftet, votum fuiffe emiffum, & folum dubitetur, an cum requifita intentione, poffeifio eft pro. voto: fi autem poffeffio eft pro ] confilio, tota przefüumptio eft pro influxu in dam- num, & fictitulo tslis confilii tenebitur Titius il- (5 ]. latum damnuim compenfare , ut docet Lugo difp. I9. num. 2r. quicquid in contrarium fentiant alii. fdli Ratio fecundze partis defumiturex cap. 24d audien- petine tidih , & cap. Significafti , lit. fecundo de homicid. [ulu! Bg ubiexpreffe decifum habetur, dubium de homici- Tung dio voluntario, ut effet in ca(u, cum fcetus fuppo- &i natur animatus, cenfendum effe irregularem quoad v tl effectum ab(*cinendig d;vinis. henig CAS. . IlI. Sacerdos do&tus confeflus eft. apud Con- füfi feffarium fimplicem peccatum grave quidem , fed [anf dubium, an eífet, necne Ordiario refervatum, od fuitque a'tali Confeffario abfolutus ; at, cum modo tye fciat, tale peccatum vere efle refervatum , agitur üpe fcrupulis, an teneaturillud confiteri apud Confeffa- rium privilegiatum. Q. Quid dicendum. tj plits Wriy Refpondeo cum Card. de Lugo difp. 16. fe&. 2. $. 4 fàt, d & difp. 20. num. 20. non teneri. Ratio eft, quia ie.ä'äewl[ talis Sacerdos jam fuit a tali peccato legitime ab- & n folutus : confeffio enim facta fuit de peccato prout r eratin conícientia, & abfolutio tradita fuita Con- quia ! feffario, qui, licet fimplex effet, habebat legiti- Doti mam poteitatem in tsle peccatum: refervatur enim f)I!]m ab Ecclefia folum hzrefis formalis certa v. g. vel ADptol inceftus certus, non hzrefis dubia, aut inceftus prefümptus: ergo non eíft, cur, deveniendo in Ut l il Q notitiam, füum peccatum vere fuiffe refervatum, ii illud denuo confiteatur apud Confeffarium privile- turam giatum ; ut in fimili docet Sanchez de voto dubio Cl perpetuz caftitatis, quod fi Epifcopus difpenfet, tet p non eft denuo ad Pontificem recurrendum, Íi certo Caru. 4 poftea conftet, tale votum fuiffe emiffum. IN- 3j n Mexsk Jawvamu. - r obum t jo nonels of 96 f!9 RP RPE ol v ilio; &0t fb enifi ANNO MDCCXXXVI. à Vlento o dy MENSE gJANUARII |Lür ;uxn i «f:; CAS. I. ]tius, obtenta faeultate a facra Poeni- etL tentiaria, ut cum ipfo a Confeffario vi- fenliznï l ro difcreto fpecialiter eligendo difpenfeturfuperim- pedimentum affinitatis contractum ex copula habita , Atl T cum Berta, ad hoc, ut pofüt matrimonium cum de Jon. Francifca ejus Sorore jam publice in facie Ecclefize contractum revalidare, in Confeffarium elegit pro- fetrs n jnen Q prium Parochuum: at, quia expertus eft, ab eo ni- mis rigide tractari, illo relicto, alium quafivit benigniorem , a quo obtenta difpenfatio fuit exe- d zpuä[ cutioni demandata. Q. An vere potueritfecundum de?m p Confeílarium eligere. referatut Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia ex una parte , U v Breve non amittit füuum valorem, ex quo fuerit iom, * adapertum a Confefíario diverfo àb eo, quiillud exequitur, namlicetlioc afferuerint. nonnulli fim- j ( jm. plices (utorterminis Lezanze) tamen quia in Brevi non indicatur eumdem effe debere, quiliteras ape- foit 43 riat, & exequatur, ideo non obftat fuiffe ab alio i t t0& t U adapertum, quod prae czeteris clare docet Bonac. 0j eg h de leg. difp. r. q.2, p. 2. num. 3. ex alia parte non obítat prior eleCtio Parochi in executorem, tum ) necfatü M li 3 f quia major Peenitentiarius per diCctum Breve non |14! p potius unum, quam alium elegit Confeífarium, fed folum Confeffarium virum difcretum ab Ordinario forvati certt" approbatum , utadvertit meus Rofignol. de mat. cont, 15. przenot. 25. tum quia, cum talis difpen- fatio committatur folum pro foro interno, Major [(2] Peenitentiarius illam committit ad formam & na- ff turam Confeffionis facramentalis; quare ficnti in- artuf f x oU choata confeffione apud rigidum Confeffarium po- devo ptis teft Poenitens ad benigniorem accedere , ita, & in d cafu. Rofignol. loc. cit. Gobat. de mat. tratt. 5. c. 37. num. 167. nlfillm n CAS. 92 CasUs CoNsciENTLE. CAS. 1I. Petrusliber Bertze conjugatze matrimonium !] promifit poft mortem viri fui; at captus amore Francifce hanc duxit in uxorem. Pofr contractum U tale matrimonium, adulterium commifit cum Berta, Obeunt deinde vir Bertze, & Francifca. Q. An liecvi Petrus, & Berta poífint inter fe matrimonium qui t inire. Refpondeo affirmative. Ratio , quia ut inducatur cri- TNepont minis impedirentum, quod dicitur adulterium cum iceo d promiffione , de quo unice dubitari poteft in prz- fenti, debent fimul effe promiffio, & adulterium, pecaand utdocent omnes ; Hoc autem non verificatur in dl ertionr cafuü, nam licet fuerint promiffio, & adulterium , promiffio tamen fuit ante adulterium retra&ata, W quod fufficit, ne refültet eriminis impedimentum, (j cum fic effet finis impedimenti; fuit enim retra- T tj Gtata, fi non per verba, faltem per fa&tum, fcili- Jtoni cet per matrimonium initum cum Francifca poft Jhrig promiffionem Bertze fa&tam, & ante adulterium pa- f tratum; quze retra&tatio fatis eft, quoad effe&um kfmnie raefentem , fi a promittente fiat, utpote ab initio irtita, & a jure reprobata, licet non fufficiat re- moytu tratatio pet factum contrarium ab una parte tan- Tillon lii tum ad extinguenda fponfalia valide contracta, cum fponfalia, ficutiad hoc ut inducantur valida, de- dijenfe beant effe mutua promiffio, ita utextinguantur, re- 1 dj tm, quo quiritur mutuus confenfus. Si ergo promifüo fuit 3 R ! | ante adulterium retraCtata, jam non fuerunt fimul promiffio, & adulterium, ideo nilobftatad validum Yely i matrimonium inter Petrüm , & Bertam. QXMQ Y n ii CAS. IIL. Paulus furatus eft fcuta 5o. animo intra I Alile [ quadrantem iila Domino reftituendi. Q. An pecca- verit lethaliter. 4deoy Välfde Refpondeo negative cum Lugo de juft. diíp. 8. fe&. ire, 2. num. 42. Ratio eft, quia per talem ablationem, & brevem retentionem regulariter non infertur ve nocumentum proximo, ratione cujus ablatio (s g ä:a dia retentio eft graviterinjuriofa; dico regulariter, quia fi peraccidens damnum grave obveniret Domi- lefor, no, & effet a Paulo przvifum, tune fane lethali- - t.ïss fed ter peccaret. MEN lt valij l MewsE FrBRUAnIr. 93 at MENSE FEBRUARIL àplUS 0* t contu: jt um CAS. 1. Um in Brevi facrze Poenitentiarize, quod. . Titius, ut füpra, obtinuit, legantur ia 4 hzc verba ad. vitanda fcandala , ortum eft dubium, mattinu quid talia verba fignificent. Q. dubii folutio. nducttt? Refpondeo dicta verba fignificare, difpenfationem alteriumt oteft n ideo dari, ne per feparationem przbeatur occafio peccandi peft temeraria judicia, *detractiones, odia, - dul verifiati diflenfiones , & fimilia, quae omnia ex feparatione -adülteri. ordinarie loquendo feguerentur. Ita communiter. CAS. 1I. Petrus liber adulteravit cum Berta uxore ; o yedirent Caji, poftea captus amore Marthzs, hanc duxit em t in uxorem ; at, cum hzec eicito apparuerit exofa, Ez&um L promifit Bertee matrimonium poft mortem Caji, & iancllt ? Marthz. Obeunt Cajus, & Msrtha, Q. An Pe- trus, &Berta valeant matrimonium contrahere. dulterigqf d ei ote ab Refpondeo negative. Ratio eft, quia obäat impedi« Y Uil ( mentum criminis, quod dicitur adulterium cum pro- miffione matrimonii; etenim ut hocindücatur, re- m tl quiritür, quod fimul fint adulterium, & promiffio onid p p n durante eodem matrimonio ; quod contigitin cafus (a fuit adulterium, & quidem formale, ut (upponi- inf tur, quod non tollitur per matrimonium cum Mar- o J fyeui tha; fuit promiffio matrimonii non retractata per verba, vel per factum, quaz, five przecedat, five m fobfeqnatur adulterium , fufficit ad i fnpedimentum i. inducendum; unde fimul fuerunt, int? & quidem du- rante eodem matrimonio , Berize fcil icet cum Cajo, , n adeoque obítat tale impedimentum dirimens, ne valide Petrus , & Berta valeant matrimonium rfä inire, dl n x J p ient CAS. III. Paulus exco,mmunicatus bona fide acce- dit ad Confeffarium cui j ; cüi omnia fua peccata con- np fitetur, & ab eode m abfolvitu r quidem a pecca- gl tis, fed non a ceníuris, Q. An talis confeffio fue- rit valida, fane leflh - Re- p Casus CONSCIEN';?IE 94 Refpondeo cum meo Girib. de pcenit. traCt. 7. cap. 1r. apud ] dub. 2. Confeffionem fuiffe validam. Ratio eft, licum, u Disit ia eo ipfo quod Paulus nofter bona fide acceffit ad 6 onfeflarium, eique omnia fua peccata fuit con- fntia feffus, jam acceffit cum naturali oblivione , zequi- busjl valenti ignorantisee invincibili excommunicationis, bt quo dato, ex una parte fuit capax abfolutionis, füiden quia excommunicatio reddit folum abfolutionis in- (AS.IL. Capacem pceenitentem excommunicatum fcientet contra Eccleíize prohibitionem accedentem ad Con- qu f feffarium non habentem jurisdictionem in excom- Hef;ooade&, municatione, non vero bona fide ad talem Con- iti of feffarium accedentem: ex alia parte Sacerdos non ly dlh carebat jurisdictione in peccata expofita, eo quia p licet Ecclefia potuiffet tollere jurisdi&tionem a Sa- D ! cerdote refpectu excommunicati, & fic irritare Sa- cramentum, hoc tamen cum ex nullo textu colli- OT hg. atur, fed folum habeatur prohibitio , quae non extenditur ad cafüm naturalis oblivionis, fequitur UT confeffionem Pauli fuiffe validam, quidquid dicant [117 Vafq. & Urtad. Woeg il r MENSE MARTII & 5fm0!:w Mmäeo [ CAS. I. ï N füpradi&o Brevi, quod Titius obtinuit, Pt legitur: dummodo prafatum impedimen- tum fit occultum, 69 feparatio inter. Titium , VY Q&l Fraucifcam fieri non pojfit absque fcandalo. Q. pri- t [ laufula, fiillud impedi- Ydito mo, an fabfiftat prima c tüm T mentum fciatur a tribus. redutel. Refpondeo, regulariter loquendo fubfifrere. Ratio eff, ef'gnim J quia occultum, de quo loquitur facra Pcenitentia- Ua ria, illud eft, quod a nemine, vel a tam paucis fcitar, quod neque eft famofum , neque mani- tlten Eïme IN feftum, neque notorium fàcti, veljuris. Hocau- Wmm üe tem verificatur in cafü, quia regulariter loquendo ir, ÉN perhoc, quod tres in aliqua rurali Parzecia fciant int* Pfüüm pedimentum, atam paucis fcitur, ut neque fit ia* femm mofum, velmanifeftum, vel &c. utnaturze lumine lhe Of Ti fatis conftat; qua ratione communiter docent D/ li apu & fe s MENSE MaAnT1tr. 95 r t apud Rofignol. impedimentum non poffe dici pub« Juto d licum , nifi plusquam quinque perfonis innotefcat. de acedi ta Rs Dixiregulariter, quia fi talesoccurrerent circum- ftantize, ex quibus appareret impedimentum a tri- jone, s bus illud fcientibus facile effe publicandum , tunc nünicitns effet publicum , fi non aCu , faltem virtute, & abfolui quidem proxime. olutioni: CAS. HI. Q. fecundo, quidimportent verba illa abs- m fci ntem d que [taudalo in fecunda claufula appofita. n in exo Refpondeo , talia verba importare, quod fi feparatio ] talen fieri poffet absque eo , quod eífet occafio peccan- Satetdos L di, difpenfatio effet nulla ob falfitatem in fuppli- fiu, 09 . catione expofitsm, vi cujus in brevi legitur, d- Ringem *! minere gericulum fcandalorum , ui ajferitur. cicat Q x U CAS. III. Pcenitens tradidit Confeffario Chartulam , in qua nummi continebantur, dicens, Faveat cele- ^ iio, Q iOHii) lliï:' brare 20. /Mif/as, cui refpondit Confeffarius, Li- benter viginti Miffas celebralo , at, cum pecuniam quidqmdrr numerando, invenerit eleemofynam pro qualibet Miffa non excedere füuzmmam novem bononenorum , tot tantum celebrat Miffas , quot correfpondent T]I/ eleemofynae confuetz. Q. An licet. Vil Refpondeo affrmative ; fi non potuit pænït&nt&m Tv conyenire , qui talem ei eleemofynam tradidit. ( Ratioeft, quia eoipfó , 'quod non potuit pcenitene d. t j tem conveuire, vel ut illum de errore moneret, yiin vel utonus tot Miffas celebrandi bona fide accepta- j W& Vr tum recufaret, propria au&toritate potuit Miffas reducere ad zqualitatem confuete eleemofynz ; , M etenim fic agendo non peccaret, vel contía ju- T Pæ]]][(x ftitiam , quia fervaret zequalitatem, vel contra fi- delitatem, quia promiffio nulla fuit, Utpote ex mn errore incongrui ftipendii in chartula inclufi, vel n f contra declarationem facrae Congregationis juben- j itiós lüqu! tis , Sacerdotes acc ipientes ftipendium minus con- ar[[ef gruum, tot debere h iffas celebtare, quot promi- "r ferunt, quia facra Co utoet l ngregatio füpponit fcientiam Datllfæ M incongruitatis ftipend üi, quz defuit in cafu ; ideo licite fe geffi Ze Confeffarium dicendum eft cum " doceü [* Ej ) Casus CONSCIENTIX. 96 Donat. tom.3. tract. 7. quzeft. 46. & 47. Rotar. qt p finen, tom. 3. Theol. Mor. lib. x. de Sac. cap. 2. part. 6. guuie nuim, 15. [ Aite MiENS.E A4P RILIS. 10 d At Imiliter in fupradicto Brevià Titio obten- Mponi CAS. I. Q a Qng *^ to legitur, f/ublata occafione amplius cum SSovove Francifce peccandi: at, cum adhuc in ea- ptté g dem domo habitet cum Titio. Q. An Confeffarius o poffit cum Titio difpenfare. jcd; Refpondeo, vel Titius ita fe abftinuit a turpitudine tto; f cum Sorore Francifcze , ut occafio peccandi nullo Wt d modo fit proxima, vel non ; fi primum, poteft Con- felfarius cum Titio difpenfare, quia talis cohabita- CAS.W] tio non eft moralis occafio peccandi, ut patebit terminos confideranti: fi fecundum , vel talis co- ; pra p Ménimy habitatio eít voluntaria, aut involuntaria; fi vo- luntaria, abfolute non poteft difpenfare, nifi di- U (;'UL lIere | miifa Sorore Francifcze, quiahoc per modutn con- por ] ditionis neceffarize prze(cribit facra Poenitentiaria; fi involuntaria, tunc Confeflarius, qui in hifce mate- u '5?2923 Atf riis debet effe rigidus , pracfcribere debet modos, quos DoGtores in fimilibus occafionibus ad aver- Rïfpondgo, tenda peccata affignant, ut occafio de proxima fiat At remota ; fiita contingant , tunc poteft difpenfare, M fecus fi fecas, ita cum Tibur. Navar. de execut, D W'*( litt. Sac. Pcenit. aüü'-ï&: feth| CAS. II. Petrus per tres annos abfinuit a przce- pto Confeffionis & Communionis adimplendo, di* Ofem. cens fe non effe difpofitum , cum non poffit de- Qüod pi onere odinm, quod erga occiforem Fratcis fui It quj j abet; proinde nolens Sacrilegium committere, n AClef Q. An, & quot peccata commiferit. ii Hll Refpondeo primo , peccaffe contra przeceptum Con- ia il feffionis, & Communionis; & ratio eft, quia i mh"m cuti, ut docet Lug. de Euchar. difput. 16. fett. liec Ws ; 2. num. 17. graviter peccat contra preceptum de fil dtlopi Euchariftia fümenda excommunicatus non curans Vürius auferreimpedimentum ad praeceptum obfervandum, u ; ls luij MNsE AP»hRirts. 97 ut potet, & tenetur, quia Ecclefia przcipiens g finem, prxcipit media ad finem necelfaria ; ita N graviter peccavit Petrus in cafü contra preceptum Confeffionis, & Communionis non fe difponendo ad tale preeceptum fervandum per odii depofitio- $ nem utpoferat, & tenebatur juxta illud : di/igite inimicos vefiros. Refpondeo fecundo, taliter fe abftinendo fex pecca- Tition: anplint ta commififfe; Ratio eft, quia per fex vices , ut idhuc i patet, culpabiliter omifit parere przecepto; prze- ceptum enim Confeffionis, & Communionis du- Confelt plex eft; quia unum ftare poteft, & ftat fine al- tero; fiergo per tres annos culpabiliter non pa- j tm'iwü; ruit przecepto Confeffionis, & communionis, cer- cc:mdl W , poteuu tum eít fex peccata petrum commififfe. Vs coli CAS. III. Confeffarius Paulo, qui facrilege in pro- sh Y PX pria Pargcia Euchariftiam fumpferat, impofuit, ut ,yd iterum in eadem Parzecia facram fumeret Synaxim : yiiótd &;, quia parere recufat dicens, fe paratum effe nj BL fumere Euchariftiam in qualibet Ecclefia, nolle x ol t tamen ad Ecclefiam Parochialem denuo accedere, ei denegat ab T À Xeretio folutionem. Q. Án benefe gefferit Ts Confeffarius. iet & Refpondeo, male fe gefiffe. Ratio eft, qtjïa finis jor 404* Eccleüz przcipientis Euchariftize fumptionem in E mximx [ Pafchate in propria Parzcia duplex eft, ícilicet r al Ob bonum animz, & ob reco guitionem proprii " d o Paftoris; Paulus autem per Communionem in Pa- recia, licet facrilegam, recognovit proprium Pa- iil ? orem, unde ei remanet confuülere bono animze, dimpe quod przftare poteft digne fumendo Euchariftiam n0n 9 in qualibet Ecclefia, cum tale animae bonum ab )vem Ft Ecclefia intentum habere poffit per dignam Eucha- g riftize fumptionem, five in Ecclefia Parochiali, five It extra illam; ergo in Panlo nulla erat obligatio " Euchsriftiam ra denuo in Parecia fümendi, ficque HO [f 6 [ nec jus in Confefízrio ad illum cogendum per ab- difp [ ! folutionis denegationem, unde male fe geffit Con- re uf feffarius. Hoc totum patet in fimili de Matrimo- us 1 p nio, m La bertini Cafas. Coafc. 98 Casvs CowscieNTUE nio, quod fi invalide contrahatur in facie Eccle- defice fiz, ob impedimentum dirimens occultum, ob fen, | tenta difpenfatione , opus non eit , ut denuo co- £, (ui ram Parocho, & teftibus revalidetur, í:d fufficit, &a il ut novus habeatur confenfus. CA5l Mil n AENSE Md lintrs N fupradicto Brevi, quod Titius obtiriuit, tünfit CAS. T. I Ti legitur etiam: audita prius ejus. Sacra- iori mentali Confeffione. Q. primo, »n, fi non effet linttm f conícius peccati lethalis , fatis ei effet ad fruen- dum beneficio difpenfationis , fidiceret: 4b u/tima üer g W& d Confcffione: nullum peccdtum commifi. t qua Ti Refpondeo negative. Ratio eft, quia licet quis non $ W teneatur confiteri peccata jam per facramentalem abfolutionem deleta, tamen quia Ecclefia poteft ftt oy Confeffionem praecipere in hypotefi, quod velit Cf beneficio difpenfationis gaudere, cum non tenea- Ti p tur difpenfare , & ita de fa&to precipiat, ut ex Vidt i verbis Brevis, tenetur Titius v ere facramentalitet LUIM confiteri ,, & fi boc nolit praeftare,. defe&tu con- Vi ton ditionis a facra Pcenitentiaria przeferiptae, nom po- Tif ita communhiter, terit frui beneficio difpenfationis ; UT cum fecus fere totum BDrevis A po&o!ici robur Fæ Ihllllcpaw corrueret , quicquid dicant Gobat, & Lezana. Wttin CAS.1I. Q. fecundo, an valeret difpenfatio, fi Ti- M!lmm tiüs apud Confe fíarium fpecialiter eleGtum facrilege tite confiteretur. Refpondeo, vel T itii confeffio effet facrilega ob de- fec&tum doloris, aut o b reticentiam peccati non habentis refpectom ad difpenfationem , vele et i rca rem , de $, ] facrilega ob defe&tum integritatis ci valet difpen- qua petitur difpeníatio; fi primum , hceffu 1 fatio , quia fic ex una parte adhuc c oncurrerent omnia, quz ex difpofitione ftyli facrae Pocniten- D. " tiari:; ad validam, & legitimam difpenfationem It «?Pmms requiruntur, ut fupponitur, ex alia parte difpen- [ Afllic fatio ex genere fuo cum facramentali Confeffione M i Oldeo non contetütur; f ecundum, non valet gia il lt MgwvsE Marr. 99 ate D deficerent requifita ex parte caufze ad difpenfatio- lïtuniv D] nem, cum non fuerint in Confeffione manifeftata den t (ethfi ea, qua erant manifeftanda : ita Rofignol. Gobat. & alit. CAS.1ll. Paterfamilias non mittit filios (uos ad Do- &rinam Chriftianatn , & Parochus non curat , ut mit« E tantur; unde Filii debita carent notitia M yfterio- ius oj rum Fidei. Q . Quis eorum teneatur reddere ratio- nem dé animabus puerorum. us 3 Refpondeo utrumque, Ratio eft, quia Parentes non f none fet ad ff tantum filios genuiffe, illosque alere contenti effe TEU debent ex /. fi quis a liberis, fed onera omnia, qua: ad parentes incumbunt, explere debent, in- ter quae praecipuum eft, filios in fpiritualibus, . & TM maxime neceffariis ad falutem iuftruere vel per meeh'.ï'ï fe, vel ísltem peralios idoneos; Parochi tenen- dl r* tur.oves fuas paícere, & maxime parvulos fpe- cialiter indigentes , ut quis eis Doctrinze Chriffia- j, qu ym not te:i' nz panem írangat. Hoc autem dato, quis non cipidts f videt in cafu tum Patremfamilias non mittentem acramdt filios fuos ad Doctrinam Chriftianam , tum Paro- ib chum non curantem, ut mittantur, teneri reddere rationem de animabus puerorum, fi ex eorum defi- ol M j dia filii careant debita m a COEW " yfieriorum fidei notitia; pl T UA v2e huic Pattifamilias ! vaeh uic Parocho! quia in aie judiciiin eos vertetur illud Jeremize: Parvulipetie- ; & uwi,ü M vunt pauem , 62 nonerat , quifrangeretzis. Ita com- fittoy i pen D muniter cum Lezana part. 8.£om. z. difp.6.quaeft, 12. j x MENSE S$UNIIL ( 02 ; [e yd& amr CAS. I. 1 N füpradi&o Brevi conceditur Confeffa- d m rio ele&o facultas Titium abfolvendi ab TL Inceftu in primo affinitatis gradu commiffo ob co« c at pulam cu d uabus Sororibus Berta, & Francifca., li Q. Primo, an, fi à g M Titius nolit frui beneficio difpen- gipe (iti! fationis füper im pedimentum , poffit fimplex Con- [j 4 feffarius illüum di re&te abfolvere. TA f d efpondeo negative.. -Ratio eft, quia ceffante caufa jj 0 finali mandati, ce f Vaw' flat 8; effeCtus , cap. fi pau)ïwr Xoo CaAsus Coüscmunm de prab. in G. haec autem ceffat in cafu, etenim Cum caufafinalis , & quidem totalis, cur facra Poeni- fali T0v tentiaria det poteitatem abfolvendi ab inceftibus, abfo qui ab ordinario fupponuntur refervati, eft, ut poenitens beneficio difpenfationis ineat de novo p matrimonium digne, & liber ab omni culpa, ut patebit Breve confideranti; ergo cum nolit ma- trimonium inire, quod per facram Poenitentiariam finaliter intenditur, ceffat, tanquam effectus, fa- (AS, I.( cultas illum ab inceftibus refervatis abfolvendi. CAS. II. Q. fecundo, an, fi differatur difpenfatio- hi li 0 ( nis executio per fex menfes, poffit fimplex Con- Qllalis [ feffarius Titium direCte abfolvere ab Inceftibus in- [ terea commiflis. E x Refpondeo, velcaufa talis dilationis fuit legitimum impedimentum, velfraus, & dolus; fi primum, tünjl affirmative, eo quia illaclaufala; liac vice ab/olvas, li | Ti quz apponitur in Brevi, utpote gratia liberaliter li concefía a potente illam concedere , non ita coaré&tat | Tétjs procul dubio facultatem ad peccata ante conceflio- u&ïcus nem commiffa, quin etiam ad committenda ex- v Denty tendi poffit, intra tamen certum tempus, quod fufficiat ad verificanda moraliter illa verba ftac vitt (it hj uod tempus íane erit fex menfium fpatium , UFFCL f caufa dilationis fuit legitimum impedimentum: i Mietg i M IT fecundum, negative, quia fraus & dolus non de: bent patrocinari, fecus poffet talis facultas per MW annos, & annos protrahi contra mente m facrae d Pcenitentiariz. Ita cum Lugo de poen. difp, 20. t fe&. 8. num. 126. TR DT CAS. I1I. Q. tertio; an, fi per annos differatur di- fpenfationis executio, & novos Titius non com- QUàm f Uif €0] miferit Inceftus, valida erit difpenfatio. Al de j Ratio defumitur ex eodem Refpondeo affirmative. L Lugo loc. cit. ícilicet, quia ad verificanda illa fm, [ l verba fiac vice fafficit, vel quod tempus abfolutio- nis non longe a conceffione diftet, vel quod le- rpondeo, itima caufa differendi intercedat, vel quod abfo- E I lutio fit de peccatis narratis, '& non aliis novis » Wl'l]m j cum ] ; Mews& Jurrr. 1OoI 3 fu, d cum hoc modo verificarentur illa verba, /c vice, facn P. ratione materiz, quz eífet eadem : fiergo Titius novos non commifit inceftus, poteft a comimiffis p il äün E&I; abfolvi, & fic frui beneficio difpeníationis , licet eat t t per annos fuiffet dilata difpenfationis executio. j c ! m noit ATENSE g ULAL vifetbrt Um in fupfadi&ö Brevi legantur etiam eHE&BSJ ! CAS. T. C hz duz Clautule z Titio pro tam enov- ibfolveti snis libidinis exce[fu injunfa pomnitentia falutari, €9 difpeii alia, quz de jure fuerint injungeuda... Q. primo, mplex « qualis in praxi eflet Titio a Gonfeflario poeniten- tia imponenda. xceftibi Refpondeo in praxi Titio pro tam enormis libidinis exceffu poenitentiam effe imponendam attentis cir- x g cuinftantiis conditionis, fexus, & cetatis ipfins; hr TT [ e uia ízpe poenitentia, guze eft gravis refpectu nis, vel infirmi, velnobilis, eft levis refpectu st lo juvenis, fani, &ignobilis ; Quare fi Titius effet yonita i ufticus, fanus, juvenis, fed pauper, qui viCctum aue o laboribus fuis fibi compararet, vel imponi poffet ,mmïtteuüf* poenitentia falutaris, ut per tres menfes quinde- teIDPUSI M Cim Pater, & Ave extenfis brachiis qnotidie re- ul citaret. Si vero effet Rufticus juvenis, fanus, fed ] (þaf!'um J habens.in bonis, ei imponendum effet jejunium jgett femel qualibet hebdomada, & eleemo(yna fuo fta- Qs ^ tuiproportionata, Si vero effet fenex , & mifer, j me [ ei poffet injungi recitatio tertize partis Rofarii per g * tres menfes tribus diebus cujuslibet hebdomadze, [: ! & fic diverfimode juxta diverías circumftantias, ita ut tamen poenitentia fit gravior , fi deli£&tum num- TU fuit confeffum. quam fuit in confeffione expo(itum; levior, fijam f jUS nj Íta cum citat. Tibur. Navar, Go- bat de. mat. tr. 5. fe&. 4. cap. 37. jfato CAS. 1I. Q. fecundo, quid importet fecunda clau- gt re ld fula, a//a, qug de jure fuevint injungenda. yer " 7 usil j Refpondeo, talem claufülam importare, injungendas d " effe alias pcenitentias juxta naturam aliorum pec- g Q^ catorum in confeffione expofitarum, . ita ut j poe- j 1l 3 nitens ^ 10 X CasUs CowscrgzNTUE nitens detraxilet, vel fürtum. commififfet, ultra vilt, obligationes reftitutionis famae , vel rei, eíletim- ls ponenda etiam peenitentia talibus delictis propor- teti tionata. Ita cum mox cit. DD. fili CAS. TIT. Petrus, velle fe fequenti nofte equum d vicini fai furari, parrat Sejo amico. quiait: Fa- Xem . Ti cilius ^ft eguum furavi tempore Miffz , quo etiam vetis canes abfunt: quo audito ,. Petrüs- tempore Miffze equum furatur. QO. An, non reftituente P eþro , wífen Sejus ad equi reftitutionem teneatur. tinil Refpondeo teneri, Ratio eft, quis ficuti, ut docet Molina, qui parato furari poft o&to dies fuadet fu- rarihodie , tenetur refituere, non reftituente illo, Il qui rem aceepit, cum fit.vera caufa efficax t i UM furti, quia fur intra o&to dies potuiffet im; ", velmutare voluntatem ; itatenetur in ca(u a icus, propter eandem rationem , non reftituente fare, fhum liaty equum Domino reftitnere; fuit enim caufa, ut iaii elfon. tempore Petrus fecurius furtum commiferit, a quo to ef potuiffet no&cturno tempore impediri. das U n il MENSE AUGUSI »'.'Ilim N fupradicto Brevi legitur, prafeutibus Rnj CAS. I. I laniatis fub poema excommunicatiounis. Q. ilter Yotn primo, anidem eífet Literas comburere. D CAS. II. Q. fecundo , anfufficeret auferre figillum. 2 CAS. III. Q. tertio, an fatis eífet illas lacerare per Ti E medium , licet adhuc commode legipoffent a quo- N Tüm cumque. Ad I. II. & III. Refpondeo affirmative, Ratio om- )ifi:e, tbond nium eft, quia finis facrze Pcenitentiariz talem ii claufulam apponentis eft, nelitterze obtentze pro- fint in foro externo; hic autem finis optime ha- li betur omnibus modis enarratis, nam combuftio ad lr Üontng talem effeCtum plus eíft , quam literarum laniatio ; Ptl laceratio per medium illas inutiles reddit, f icuti ip praxi nullius roboris eft fcriptura per medium di- n d * vifa , tmnem 1 " MEst* Avausri. 103 ilet, d vifa, licet commode legi poffet ; ablatio figilli ab , eliti ilis omne robur tollit, cum literz facrae Poeni- Glis poyt tentizrie , nonnififigillo munita, habeant Apo- ftolicarum Literarum valorem; quare illas laceran- do per médium, comburendo, figillo fpoliando , offe «t qui aiti idem fuit quoad finem intentum , ac illas laniare ; in legibus enim intelligendis non grammaticalibus , qui verbis eft adhzerendum , fed intentioni legislatoris ipote Mi infiftendum. Ita La Croix, &alii Doctores talem ente D elaufülam explicantes. ti, ut ou $ iuadegï MENSE SEPTEMBR]S. ( L Upradi&tum Breve poft executionem non et 1 CAS. I. S fuit a Confeflario laniatum , vel combu- a 'a".r: : ftum, vellaceratum per medium, velfigillo fpo- Qu h liatum. Q. An fubfiftat difpeníatio. n Refpondeo cum Rofignol. loc. cit. affirmative. Ra- niixiuP tio eft, quia mens facrae Poenitentiarize illas par- ] ticulas, pra/entibus laniatis , apponentis , fuit uni- ce, ne literz fuffragentur in foro externo , uti colligitur ex sliis particdlis, inforo judiciario nul- latenus fuffragentur , ad intercludendam viam , quae 8l j avtiquitus vigebat, ut per exhibitionem hujusmo- ! ijtl di literarum fatis probaretur difpenfatio ; non ve- ial romensíuit, ut literis non laniatis nulla effet di- tefer fpenfatio , unde quoad fui valorem fabfifterent. li CAS. lL. Petrus tradidit Cajo pecora centam z i- matacum pa&to, ut quandocumque illa reftituerit, s henttf ad eamdem zeflimationem reftituat, & interea eo- poil'cnt i gï rum fru&tus, &lana zequaliter dividantur. Q. An licite. Refpondeo negative. Ratio eft, quia etiam in con- e yo? niti 4f tra&tu focietatis animalium capitale ftare debet pe- PV riculo apponentis , niii periculum in totum , vel p in partem reje&um fuerit in alterum per novum q Nid j WL contra&tum sffecurationis, fa&ta gravaminis com- penfatione, ut omnes docent; at in cafü capitale f IIMU non ftaret periculo apponentis, quia Cajus obliga- Idl / fmltï' eliit tionem haberet reftituendi pretium pecudnm juxta eeiti- []/] 4 104 Casus CousciEeNTIE zeftimationem, quam habebant tempore traditionis, 100 & decrementum pretii, (i quod effet, non fpe&a- Ti ret ad Petrum, unde falvum femper effet capitale; deli ex altera parte periculum decrementi pretii non u effet rejeé&tum in Cajum per novum contractum, Dutd facta gravaminis compenfatione , quia lucrüm pe- ln cudum effet zequaliter dividendum ,' quod przeftan- Til dum effet vi fimplicis contractus focietatis, unde qua e nate &c. contraétus fuit illicite initus. Ita cum Lugo, Og- ylii il CAS. llI. Uxor conceffit Marito votüm caítitatis Ti n emittere, eoque emiífo, illi adhuc petenti debitum (nos j conceífit: modo dubitat, an fuerit Viri peccato teriid cooperata. Q. dubii folutio.. & part Yi Refpondeo, probabilius negative. Ratioeft, quia li. Dodo. cite uxor póteft reddere debitum viro illicite pe- tenti folum propter circumftantiam fe tenentem ex yran parte perfonze, cujusmodieft votum in eafü ;; nam tem ( üüfl ficuti, data tali vovendi facultate, licite poteft guri Uxor petere, ita & reddere-absque cooperatione ad viri peccatum, illud folum permittendo, quia Y o dat operam rei licitze ex párte actus, ad quem i y vir adhuc habet jus, cum per votum illud non ib filt amiferit, ficuti non amifit dominium in corpus Uxoris per matrimonium acquifitum; quo jure ad- w huc pofito ex parte viri, fequitur uxorem non Wt efle exemptam ab obligatione reddendi, & fic in M tali redditione viri peccato non cooperatara. Quod fi vir per emiffionem voti de confenfü uxoris in- D tendiffet illi remittere obligationem reddendi, hcc- i. ue ei manifeftaffet, tunc certo peccaret redden- tün, Yal 9, & effet peccato viri cooperata, 1ta Palauf. Bonac. de Mat. q. 4. p. 3. num. g.. ( 1m Vi JIENSE OCTOBRIS RUs | ätgm [ Egitur tandem in toties: citato Brevi, BY CAS.I.I -^ cum ut de null tiovetur Berta, itate prioris confenfus cer- "ii ita tamen caute , ut. Titii delittum N son detegatur, tum ut inter fe Titius, €8 Bertade 4070 um * E MwsE Ocronnis. 105 : traditts swovo contrahant. Q.primo, quid agendum fit, fi tot f nequeat dete deli&ctum. gi nullitas confenfus, guin detegatur jet cylt i prea Refpondeo cum Portel. & Lezana, ut minimum effe conttu neceffarium, partem coníciam nullitatis matrimo- nii rogare infciam , ut fi forte confenfus matrimo- a lüttisy 1od pret nialis ab initio fuiffet nullus, denuo confentiat, o[atis, t quia ex uga parte nontenetur Titiüs detegere tur- pitudinem fuam, ut ex verbis etiam colligitur; ex lag alia parte, cum totus antecedens contractus fne- m ciltü rit nullus quoad totum actum, utpote inter per- nti debl fonas inhabiles , neceffario ad talem contrattum firi pect revalidandum requiritur novus confenfus legitimus ex parte utriusque, qui numquam haberi poterit, nifi parti infcize nullitas prioris confenfus aliquo &,.Q:J.'J tl modo innotefcat, cum nil poffit effe volitum quin pracognitum ; unde ut minime neceffarium eft par- e tehenlt tem confciam rogare infciam ut fupra. Quod v ciny d fi neque hoc minimum haberi poffit, quin dete- , lii p gatur deli&tum, vivere debent, utífrater, & fo- ] cgopefä'iï ror, cum nunquam haberetur confenfüs. : Contra- vitendo ( g d v rium poífe in praxi obfervari docent plures DD. an bene & cohzerenter literis facree Poenitentiarize / yan ii judicent alii. jm 05 CAS. II. Q. fecundo, an debeant denuo contrahere ; U coram Parocho, & Teftibus. i [ qm W j j & il " ondeonegative, tum quia hoc clare conftat ex m V " l ü S Brevis particulis nul/is his teflibus adhibitis, 9 uxoti tum quia, cum impedimentum fupfonatnr occul- r jnl tum, matrimonium in facie Ecclefiz; haberetur validum, licet nullum effet in foro conícientize. a f j CAS. 1II. Sacerdos , urgente neceffitate celebrandi, non habens copiam Confeffarii jurisdiCctionem ha- bentis in refervata, quibus obnoxius eft, folum Ji aCum contritionis Miílze facrificio przemifit, Q. Àn peccaverit, eiut W ! Refpondeo, vel Sacerdos efat obnoxius tantum le- (tj ^i thalibus refervatis, vel etiam non refervatis: fi Ti d ö Bgf: primum, affirmative, faltem fpeculative loquendo, eo j 2 106 . Casus CoNsCIENTLE eo quod ex una parte non habeat copiam confeffa- jf rii, cum füpponatur nullum adfuiffe Confeffa- [l rium privilegiatum, qui eft Confeffarius pro re- Tub d fervatis, ex alia parte non tenebatur vel venialia Qu btn ii vel lethalia alias confeffa confiteri, ut ab his di-— BIN reCte, & a refetvatis indireCte abfolveretur; un- de, przmiífo aCtu contritionis, licite potuit ce- Teonin lebrare, faltem fpeculative loquendo* dico fpeca- tüc fj lative, quia cum in praxi non adeo facile fit con- li;tmq tritionem elicere, practice videretur quaedam pra- pudt i fuümptio decontritione, pofito alio medio faciliori, Atiline puta confeffione venialium , ita cum Suar. difp. Tirmitoy 23. de poenit. fe&t. 2. Si vero fecundum dicatut, negative, quia tenebatur tunc fervare divinum n Vi receptum a Tridentino his verbis expreffum: pios, ANullus fibi coufcius peccati mortalis, quantumvis fibi Qüett contritus videatur , absque premiffa facramentali Atoch confeffioue ad facram Euchariftiam accedere debet : unde tale praeceptum non fervando , ut poterat, db dojo olorg cum (aüpponantur Confeffarii fimplices , illicite fe Ym ( geffiffet. Ita cum cit. Suar. difp.66. fect. 4. t d JMENSE NOVEMBRIS. ( ürir l CAS. T. P Etrus in ludo alearum lucrum reportat, Mpondeo: eo quia infpicit chattas alterius ex fola m&gt ; illius negligentia , vel eas didicit. nofcere inter Ws ludendum, licet nullo modo fignaverit. Q. An teneatur lucrum reftituere. Wi WM Refpondeo cum Lugo, & Giribal. negative. Ratio lii eft, quia alterius chartas infpicere ex fola adver- fïä:'iica farii negligentia, & eas inter ludendum nofcere, Tiéjetr nullo habito figno, non fünt fraudes, vi quarum lle]lo. lucrum reportatum, vel damnum illatum quis te- fritiom] neatur reítituere, ficuti effent arte fe componere ad contrarii chartas infpiciendas, vel aliqua nota fignare; fed potius indnftrize vocantur communi T ]udentíum confüetudine approbatze, quae ludi con- tractum non vitiant. CAS. ITI. Juvenis annos natus duodecim, cum at- b borem afcendiffet ad nuces furandum , & plures Tf ) m £ MeNske NovEMnnis. IC7 m tl jam in finu abfconditas haberet, cecidit, & per f& Cuii cafüm »sdeo fuit fenfibus deftitutus , ut obierit , àriüs jv nullo dato doloris fipho , 'ei tamen a Parocho , qui ftatim accefferat, abfolutione fub conditione rv üt at impertita. Q. Primo, an bene fe gefferit Parochus, illum abfolvendo. lveretini ite p Refpondeo affirmative, tum quia difficile eft tale fur- j d facllt tum fuiffegrave, cum nuces fintres parvi momen- ti; tum quia, etiam füppofita gravitate culpaze, non rquadiny poteft inferri per tale delictnm juvenem illum non edio fa. Chriftiane vixiffe, quo fundamento forte tollere- n Sur d tur rationabilis przefumptio de dolore . 5 uia ad judi- dom dittt * e s d candum non Chriftiane quempiam vixi , non fuffi- cit unicus, velduplex culpabilis actus , fed multi- $ mxeüpl plices, & continusti requiruntur , quifüpponi ne- at queunt in juvene annorum duodecim ; unde habuit d Parochus fundamentum rationabilis pra»furoptionis qudm d de dolore, vi cujus docent, plures & graviffimi . pt pot Doé&torumin hisce cafibus impertiri poffe abfolutio- , ilict nem füb conditione; quare bene fe geffiffe Paro- um chum dicendum eft. CAS. III. Q. fecundo, an ille juvenis fit fepelien- M dus in loco facro. eun t Refpondeoaffirmative, tumquia, utdi&ctum eft, non me,igseh'.*f conítat graviter peccaffe , tum quia etiam data gtavitate non conítaret fuiffe notorium peccatorem; gt tum quia, licet hoc conftaret, cum fuerit füb con- Ve[if, | ditione abfolutus, & bene, fecundum probabi- l6 liffimam fententiam , non poffet ei denegari Eccle- )gat x foi j i fiaftica fepultura; hac enim ex lege fynod. folum meretrices in odium criminis, & decedentes in ; hm duello privantur, quamvis ante mortem figna con- s U tritionis oftenderint. puoo t 114 gig MENSE DECEMBRIS. nir? j [ h Ulier vocat proprium Confeffarinm in do- CAS. T. M mum füam, ex caufa Confeffionis di- v t fparatæ D f [3 r d Confeflarlus ipfa occafione eam ad tur- " u 108 Casus CoNwscrEeNTIX hd turpiafollicitat, Q. Anfit denunciandus vi Bulle Gregorii XV. h Refpondeo neggtive.' Ratio eft, quia nulla claufula in Conftitutione Gregoriana contenta in cafu violatur, & fignanter (in quo unice effe poteft difficultas ) autly pratextu Confeffionis, quia nullum przeceffit confeffionis velamen, aut ly occafione confeffiouis, (45.1 quia nulla przceffit caufa confeffionis invitatio , ita yitur cum Puteob. de poenit. q. 5. art. 9. n. finem citante Bordonum. $ 24. -v"erfus lir n ( ( CAS. II. Faber lignarius ad mortem vulneratus, re- bonis mittit vulneratori fuo & injuriam, & damna, qu& 15 68 inde familize fequuntur. JAn Filii, mortuo Pa- Atb W. tre, poffint petere ab (l)c'cixfore damnorum com. penfationem. j r Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia jüs ad compen- &t fatiornem damnorum, quae familize in cafu fequun- ptiori tur, non acquiritur occifo, nec ab ipfo derivaturin filios, fed iminediate acquiritur filiis, quorum jus f ( lafüm eft; filii enim jus habent, ut a Patre alan- UET tifore tur, hinc ne eis ab aliquo alimenta impediantur: unde Pater non potuit de tali jure filiis acquifito di- ( ?D.HEII fponere, ficque licite filii poffunt ab occifore petere damnorum compenfationem. Itacum Lug. de juft. fio rj difp. 4. fe&. 3. n. 63. M)hta CAS. III. Paulus, cum poffet impedire furtum, & Vl damnum vicino füo inferendum , non impedivit, CT accepta pecunia, ut taceret. Q. Utrum acceptam matio, pecuniam poffit retinere. frilri fnj Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia ficuti Paulus DIf i potuiffet illam retinere ob alia onera, ita ob fer- vandum filentium tempore, quo furtum committe- Titoe [ batur; licet enim peccaverit tacendo, illa tamen Ál culpabilis omiffio erat pretio zeftimabilis, unde po- i [ teft acceptam pecuniam retinere, nifi & ipía elfet Afl furtiva, quia tunc clamaret ad Dominum, ita Camrah. communiter, &ïmitm lm toi AÁn- m [ » — MENsE JANvARr:. 109 ERE SSIPSRON OR VAE ..... L. uubo 4e&dede d ,*.g.g*.ig dedteodie i d d T ...... M la lu ANNO MDCCXXKXVIL . afü vl - difii MENSE S4NUARIIL üm præ:zf CAS. I. S Acerdos poft Miffze celebrationem ad Sa- nf criftiam reverfüs, certo cognofcens non nvitat! - vinum, .fed aquam confecraffe, dubitat, an tenea- a 24 * tur per vini confecrationem defectum fupplere. Q. Quid dicendum. pettti, ! Refpondeo non teneri , ita cum Suar. in . difp. 85. fe&. x. Gobat. tom. z. tr. 3. caf. 2 n GT. i t Brortt "'amb, de Sacrif. Miffze. lib. 2. cap. 8. S. 5. num. 6. yrum C Ratio eft, quia, Sacerdote ad Sacriftiam reverfo, jam Miffa omnino effet abfoluta, unde nova confe- cratio non effet reintegratio primi Sacrificii, quia galcott? effet aCtio omnino moraliter diftin&ta, qua cum Tuo prtiori non conjungeretur, ficuti uniretur, fi de- » deriiti fe&tu detecto ad Altare, tunc nova fieret vini j WW confecratio. 4Die? Neque hzc unio moralis haberetur ratione continuationis temporis, ut praetendit i edia.iï Tannerus, ex quo immediate poft ingreffum in Sa- í ggquimï criftiam error detegeretur; nam moralis conjun- sfore €tio actionis non: habetur a tempore, fed exiis jp ) omnibus, quze Miffam conftituunt, quae cum effent abfolnta, non unirentur moraliter cum nova vini confecratione. fortum y i CAS.1I. Titius non confirmatus tenuit in confir- matione Petrum filium Bertze, cum qua, vidua faCta, ym a matrimonium inivit. Q. An valide. Refpondeo probabilius affirmative. Ratio eft, quia LA TÀ ger cap. in Baptif. de confecv. dift. 4. ita non confir- Vi matus eft exclufus a Patrino Confirmationis , ac [ JH Infidelis; fed hic per omnes eft exclufüs nedum i uoad licitum, -fed etiam quoad validum ufum lis; unde' atrini, ergo & ille, unde per incapacitatem ad & j o contrahendam cognatíonem fpiritualem in Con- firmatione, in hac Titius tenendo filium Bertze nul- mmum [ lum contraxit impedimentum dirimens matrimo- cque An nium conttahibile inter inum & Bertam, fi oc 110 Casus CowscrENTIX hoc inito, ex hoc capite invalidum non eft cenfen- cedir pedin dum. ltaGloff.indiéto cap. de Baptif. Sanch. Gi- rib. de Confeffione contra La Croix, & plures qetim alios non im probabiliter oppofitum füftinentes. qua CAS. III. Parochus non habens reditus nédnma Con- [ cilio taxatos, fed nec íufficientes ad congrue fe det Y füftentandum, non applicat diebtus feftis Sacrificium den pro populo. Q. An fit tutusiu confcientia. efpondeo negative. Ratio eruitur ex facrze Con- Qs ". gregationis Decretis toties repetitis, & fpeciali- Tenle ter ex illis fub die 8. Februarii j1716. & die 19. lihn, Januarii 1734. in quorum primo propofito dubio, an ten]e non habeutes congruam teneantur applicare Miffam luttj pro populo faltem diebus feflis, ita ut fimt cogendi in ceafu c. refpondit afirmative , cenfuitque , danda WVi Jeth e[Je decveta alias de ve edita : in fecundo , propofito Qüàm eodem dubio de Parochis Caftri Romani, Porcilia- tem | ni, & Decim2e, qui nihilapopulo, recipiunt, cum id, quod habent, a Dominis Caftrorum confequan- Atf tur, refpondit, feneri. Nec obttat, infüfficientia Tendor redituum ad fe fuftentandos; nam ficuti non ob- Tüllm Mb n ftat hac ratio , qui acceptans ftipendium minus congruum pro celebratione Miflarum, teneatur tot QUs (s Miflas celebrare, quotpromifit, ut ex Deécreto fa- Af crze Congregationis tenetur, ita nec obítat, ut I d lfs Petrus acceptans Ecclefiam , cujus reditus ad fu- ftentstionem non fufficiunt , nonteneatur diebus fe- "gt ftis Miffam pro populo QU militat eadem ratio. applicare., utrobique enim RU ld . A dubiw MENSE FEBRUAKIILI l!!'ü[,fM Ptf [ 1 Btenta a Titio füper impedimentum cri- Ht ij CAS. I. O minis difpenfatione ad v2lidum cum Ber- PU f Ti ta matrimonium ineundum , dubitatur, an pro vali- ditate matrimonii Berta talis impedimenti confcia Ti debeat & ipfa pro difpenfatione ad facram Poeniten- 1 UT tiariam recurrere. Q. Quid dicendum. 144, ] Refpondeo negative. Ratio, quia, quando in mate- l mx ) ria de contrahendo Literze faerze Poenitentiarize con- "ftinigt ce- MeNsE FEBRUARH. III ceduntür uni parti, poffunt etiam alteri parti im- el s N pedimenti confcie fuffragari, cum non ftet im- pedimentum eífe füblatum quoad unam, & non , &pe quoad alteram, quare absque novo recurfu Berta ]nertas, confcia difpenfationis a Titio obtentze poterit vali- o (t cuge/ de cum ipfo matrimonium inire , iia cum Tib, Ms Navar in 1. de matrim. p. de difp. matrim. & tþeo Rofign. t ftera o CAS. T. Parocho defertür puer vix natus, (;ujus pa- & fe [ rentes ignorantur, habens collo appenfam char- & dei tulam, in qua legitur fuiffe baptizatum, eique no- o dübin! men Petri impofitum.. Q. An Parochns poffit, & de- qe Aj beat talem puerum fub conditione rebaptizare | mg'ftzd[« Refpondeo, Parochum teneri prius inquirere, an va- , leat habere notitiam illius, qui fchedulam fcripfit, r quam fi habere nequeat, poteft, & tenetur infan- , Pt tem füb hac conditione bzptizare /i non es bapti- cipilll]tr Lj zatus &c. quia deeft probatio ad moraliter certo cre- yconfeq dendum , infantem fuiffe baptizatum; fiyero habet nfofiient notitiam fcriptoris, & hic fit fidedignus, nec de- "TOU bet, nec poteft illum fub conditione baptizare , du ! quia ficuti dicto unius fide digni probatur coilatio teneatnrï baptismatis , ut ex can. pueros 110. €9 can. itaque xDeret i12. de confecr. difl. 4. ita per fchedulam taliter s alb qualificatam moraliter certo credendum eft infan- us* tem fuiffe baptizatum ; Quod fi fcriptor non fit fide yr i dignus, debetita fe gerere,, acfinulla fchedulaha- yiqe v beretur; Conftat hoc totum. tum ex Concilio a. Mediol. füb S. Carolo, tum ex quo Sac. Congreg. ad dubium propofitum : Quomodo fe gerere debeat Parochus S. Spiritus i« Saxia, in collatione baptis- T matisinfautibus, gui ad Archihofpitale deferantur , Jive iidem habeant [chedulam de baptismo leflantem , dim m m five non habeaut , €9 etiam fi ex colore, €? cmteris 1dumü]nnv g corporis qualitatibus deprehendatur eosdem e[fe con- " flitutos in &tate [ex , aut decem menfum , vel etiam jmu u uuius anni cum dimidio : refpondit die 15. Januarii 1724. £[/e baptizandos fub conditione in onmibus cafi- uramW bus expofitis juxta inflruGionemz Infiruttio efl , quod n excipiatur a baptismo fub conditione cafus /chedula, u qua 112 Casus CowscimwTUE pet qua habeat certitudinem : ita legitur in Notificatio- ton ne Eminentifimi noftri in primo volumine fub' num. $. contenta. Q CAS. IlI. Parochus videt Rufticos nullo impedi- mento detentos Miffam audire ante januam, aut IN tro'i feneftram Ecclefize, nec illos monet £eneri Eccle- d fiam ingredi. . Q. An peccet non monendo. Íohi Reípondeo negative. Ratio eft, quia ruftici e tali lo- ( co Miffam audientes przecepto fatisfacerent; licet enim non eflent in Ecclefia, tamen non effent ab Rf org1 Ecclefia fejun&ti, nec inter ipfos & Ecclefiam ali- EU qua interruptio haberetur, ut contingeret, fi inter Mif ipfos & Ecclefiam aliquid mediaret, ratione cujüs bl fejunctionis, & interruptionis plures merito dubi- DT tant, an exiftens in feneftra domus. fejunctze ab Ecclefia fatisfaceret praecepto de audienda Miffa. tise 9 Etenim in cafü Ruftici feneftra, vel januz Ec- fiis, clefi:e adhererent, quze funt partes Eccle(ize , & vili quidem aptze ad audiendum, vel videndum quid Sa- d cerdos agat in Miffa, unde non eífet, cur prza- t cepto non fatisfacerent; confequenter non appa- 51 ret, quomodo valeat peccare Parochus illos non 0 monendo teneri Ecclefiam ingredi, licet optimum effet, fi ad ingreíffum in Ecclefiam Rufticos con- li. HiP'lfn fuüleret: ita cum de Lugo difput. 22. num. 2. Girib. fucu tr. 8. de obferv. feft. c; 2. dub. 3. num. 24. Ts ls Ti MENSE MARTIL bt "i CAS. I. P Arochus cum apud non paucos DD. le- to]la giffet, poffe Confeffarium Jubilai tem- ore ab h zerefi abfolvere, anno praeterito tempore * apti ] ubilzei Titium tali crimine innodatum abfolvit. teg bt Q. Aninre potuiffet illam abfolvere. j Refpondeo negative. Ratio eft, quia licet antiquitus ll-Iilfu:ol affirmativa fententia non effet probabilitate defti- Tibf id tuta, hodie eff abfolute improbabilis.propter op- pofitam declarationem fub. Alex. VIT. die 23. Mar- /i ebüptä tii 1656. emanstam , quam quilibet videre poterit frifgt apud Matthacuc. de off.cur. Eccl. c. 2. , 18. Catd. - Q^ Utl , ] MewseE MaARrTIT. äng ol Petta ad. Confl. ZAlpoftolic. tom. 3. p. 180. Anaclet, olumine & tom. 5. juris Can. tit. 7. de lzreticis num. 405. & fi- cuti de illa nequit dubitari, ita hodie non eft con- troverfiz locus. ul inpeé g, $ CAS. II. Parochus habens nedum congruam, fedre- teneri t ditus valde congruam fuftentationem excedentes, yendo. folum diebus feftis applicat Sacrificium pro populo, jci etll Q. An fatisfaciat fuze obligationi. erent; t Refpondeo Affirmative. Ratio defumitur ex quo Sac. o elfenti ongr. die g. Februar. 176r. propofito dubio: am pddomt Parochi habentes pingues veditus tgneantur. quotidie eret, U Miffam applicare pro populo €2c. refpondit negative, atione d nihil aiiud addendo, ubi per ly negative clsre con- merto Q ftat tales Parochos non teneri Mifiam applicare pro fjl populo quotidie; nihil vero addendo, denotat ía- diendà N' ftis, ut czeteri Parochi , tis effe, ut illam applicent pro populo diebus fe- jcut licet reditus fint j| umug fccle valde pingues , fufficit , ut recitent Officium jimquiao Divinum, quod recitant alii habentes beneficium , tit Yf tecue. * pot P CAS. 1IT. Parochus, ad quem fuit delatus Infans ab ys il Obftetriee domibaptizatus, illum ftatim füb condi- cet opti tione rebaptizavit, hac motus ratione, quod de RUQ'M [() Baptifmo ab Obfítetrice collato femper dubitari Qu ii poteft. Q. An benefe gefferit, vel aliquam poe- , nam incurrerit. Refpondeo, male fe geffiffe, & irregularitatem incur- riffe. Ratio primze partis eft, quia non licet re- [ baptizare füb conditione, nifi dubium füboriatur vel s D circa collationem, vel circa validitatem Baptismi ubl[y ld collati, quod dubium non habetur przcife, ex quo Baptifma fueritabObftetrice collatum, cum Obftetri- od li ces poftdiligens examen approbatze, quales effe de- iur ? bentin hac B icecefi de mandato Eminentiffimi Archi- epifcopi, validum valeant Baptifma conferre. Ra- tio fecundze partis defümitur ex Catechif.Sacr.Conc. ïceïi""qwf abl Trid. p. . de offic. baptifm. num. 57. ubi habetur: sp , rebaptizantem puerum fiue debito examine, irregus [ d laritatis ponam contra vebaptizantes incuvrere, v]def ( p) [ " "ol C / P; Lambertini quus Confc. 114. Casus CowscrENTUE Debebat ergo Parochus prius indagare , an Obfte- CNS, trix effet ex approbatis, & fic (e ab(tinere a Ba- Y« ptismi, etiam conditionati , collatione ; an vero ex d) non approbatis, & fic obftetricem examinare, an il quze. Écclefia przecipit in. Baptismi collatione fer- Wby vaífet, vel non: fi fervaffet, 'non debebat illum ullo modo baptizare : fi non fervaffet , debebat ab- li pjlb( folute Infantem baptizare; fi tolum fuiffet dubium, an illa fervaífet , debebat illi fub conditione Ba- o np: ptismum conferre. Ts Qübq MENSE APRILIS. tireY Ufticus, inftante Quadragefimali jeju- CAS. I. R nio, dubitat, an compleverit annum 21. adhibitaque diligentia, non poteft certior fieri. Q. An teneatur jejunium fervare. ( Refpondeo negative. Ratio eft , quia nemo obliga- tur lege,. nili hzec illi fit fufficienter propofita; fe- fs cus , ut patet, eít in poffeffione libertatis; noneft autem taliter propofita, quousque poft fufficientem N, J i [: diligentiam manet quis dubius, anlex fit illi im- AL g(ü[ ij pofita, nec ne; res itafe habet quoad legem jeju- Ti ] nii relate ad Rufticum noftrum, ut ex terminis ca- füs, ideoque non tenetur jejunii legem fervare P SACL]Q N Suarez t. 5. in 3. p. difp. 4o. fect. g. n. 14. & tom, 3. m 1 de retig. lib; 4. de. voto c. 5. n. W CAS. 1l. Parochus putat non ex debito, fed folum ex quadam convenientia, & ad vitandam poenam dl duorum aureorum fe teneri Ecclefiam Matricem li, (en adire, ut Fontis benedictioni afliftat. Q. An bene Dofi fentiat. Refpondeo negative, Ratio eft, quia Parochi rurales Drtm tenentur adire Ecclefiam Matricem, ut Fontis be- Lf liten nedi&tioni adfiftant, non preecife ad poenam pecu- nizriam vitandam , aut ex quadam convenientia , I fed ut pareant facrze Congregat. Conc. ita praeci- i ienti per füurn Decretum in una Savon. die 17. $] ülu,*n N ovembris 1691. ut refert Eminentimmus Petra tom.3. pag. 53. num. 19. Cand CAS t MreNsE Marr. II5 at ( CAS. TII. Parochus , quia lezitime impeditus adire gert al Ecclefiam Matricem nequit, utaffiftat Fontis bene- anveod di&tioni, perfamulum mittit Vicario Foraneo excu« Qoitutà t fationem. Q. An faciat fatis. 1 Refpondeo negative , cum XEminentiffimus Archie- ;ebit ln pifcopus in fua Notificatio: 1? de benedictione Fon- lebbiid tis Baptif. quz in primo volumine eft p. in n. prze- ( fet dUj cipiat, Parochum legitime non impeditam adire Ec- Jitiote clefiam Matricem teneri, impedimenti caufa ju- ftifichta, mittere alterum Sacerdotem , qui loco ipfius Fontis baptistmalis benediétioni affittat: ex $ quo clare conftat non fatis effe per famulum mit- tere Vicario Foraneo impedimenkti excufationem. fmyli &j i um MENSE MAIL euior 1 Uficus'Pafchali tempore Euchariftiam, yn CAS. 1. PX fumpfit in Ecclefia Metropolitana, & r fchedulam ibi obtentam Parocho fuo rurali often- yis; * dit, putans fic przecepto Pafchatis fatisfeciffe. Q. jofcet An fatisfecerit. X fi llll ,«:' Refpondeo nepative. ^Tum quia, fi ex Decreto Tn- Jgem noc. XI. 5. Febr, 1682. non fatisfaciunt preecepto gtminis d Pafchatis Euchariffiam fümentes Romze in Eccle- m feté fia S. Joan. Later. & S. Petri , ut aperte legi- U tur apud Pignatel. tom. 7. confult. 89. n. 18. ita nec qui Bononic illam fümunt in Ecclefia Metro- ; M fO'F, politana, nifi adfit Parochi, aut Vicarii genera- um ? lis, aut Emineptiffimi Archiepi(copi expreifa li- ; li u centia, qua» nec quidem füpponi poteft, cum op- Qp pofitum colligatur ex ejus Notificatione , quze in rimo volumine fuüb n. 18. habetur, tum quia, ut odl ait Card. de Lugo, ficuti Ruftici absque fpeciali licentia nequeunt matrimonium contrahere coram y UP n pei Parocho Ecclefize Metropolitanze , ita nec in hac ( þnml S(chale przcceptum adimplere. T CÁS.1I. Parochus ex Confeffione fciens famulum ,l i " d fuum efle furem, claudit capfülas, quas prius non fjj M claudebat , illonon utitur ad numerandas pecunias, ficut utebatur. Q. An violet figillum. Z [-2.] U 116 Casus CouscrENTUE Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia ex vi fcien- tize Confeffionis efficeret, & omitteret, quodalias na non eifet facturus, vel omiffurus, cujus ratione ho confeffio famulo redderetur odioía, cum effet ta- cite ilum exprobrare cum illius verecundia & Refpo eutí rübore contra finem figilli facramentalis, qui fuit, h & eft, ne difficilem reddendo confeffionem, ab hac fitr fideles retraherentur, quod totum fane effet figil- dl Tum confeffionis violare. Lugo de poenit. D'ana Qrfeft p. 3. tr. 4. v. 76. quidquid dicant alii apud Leand, q. 62. idm : opro CAS. III.. Titius furatus eft Vitulum valoris 1o., lt jllum educavit in Bovem valentem 20. , poftea pau- N latimdecrevitad r5. Q. Secundum quem valorem yow teneatur reftituere. Vil BOR Refpondeo, teneri reftituere animal, fi adeft (ut hoc fupponitur) cum lucto ceífante, & damno emer- Tedi gente, fi quod occafione furti fecutum eft. Ratio Cony eft, quia Titius eft poffeffor malz fidei, hic au- Tilis. tem tenetur reftituere rem fi extat, & damna, fi yoyf qua fecuta fünt, compenfare; ergo Titius te- nv netur primo reftituere animal furto füblatum, cu- ! QU juscunque valoris fit de prefenti, detra&is ex- p pentüis, quas Dominus feciffet, quia augmentum vel decrementum valoris eft animali intrinfecum, Rerpüïldu quod in utilitatem, vel damnum Domini cedit, qui x At nunquam animalis dominium arifit ; tenetur fecun- do damnum Domino per furtum illatum compenfa- " re, confiderando valorem Bovis refpe&tive ad tem- Tito pus.quoillud vezdidiffet,quod uniceex circumftan- D tiis perfonze, officii, vel hujusmodi colligi poteft; o & fi his omnibus bene perpenfis res eflet adhuc 10 dubia, compenfandum eft damnum juxta valorem D [qui taxandum a prudentibus, & peritis in arte. n i, i A MENSE SUNIL Videm ( fah]m', CAS. 1. P Arochus, cujus reditus pingues funt, -lli Miffam traditam celebrandam die Domi- qmbm hj [ MeNse Juwr. 117 C vl ftà , quotd nica celebravit, dein intra hebdomadam pro popu- jus ratin lo obtulit Sacrificium. Q. An licite. ib el£t Refpondeo probabiliter affirmative. Ratio eft, quiafi- a d cuti Parochi habentes reditus pingues, ex diCtis s, qiii in Refponfione ad fecundum cafüm Martii, pari paf- yem, d fü currunt quoad applicationemSacrificii pro populo ellet f2 enit, D diebus feftis cum caeteris Parochis; ita pari paffu currere debent uoad libertatem applicandi Sacri- pud La ficium pro pop ul o die feriali, die fefto celebran- 0 pro eo, qui eis traderet eleemofynam; fedhanc libertatem habent Parochi habentes reditus te- jloris . yofteaptt nues, ut clare conftat ex refponfione ad dubium n yultet propofitum Sac. Cong. die 26. Jan. 1724. quam videre non pigeat in otificatione ab Eminentiffi- mo,noftro edita die 14. Octob. 1732. Ergo, & wl hoc probabiliter facere poffunt Parochi hsbentes reditus pingues. Dico probabiliter, quia Sac. mno 6T TR Cong, refponfum eft folum pro Parochis paupe- dei- ia ribus, de ( dunm Í ropofito. quibusþtanrtum fit mentio in dubio 1] Ti'iü lj CAS.Il Parochus ad valvas Ecclefize Puerum re- yliom, * center natum videns absque ulla chartula collo ap- dem&'is D penía abfolute baptizavit. QO. Anbene. gpment: fu. Refpondeo negative. Ratioeít, quia non eft abfolute J d u l baptizandus infans, dequo certo moraliternon con- ftat fuiffe baptizatum, ne Sacramentum periculo fru- g Rol ftrationis exponatur; hoc autem non conftabat de , eom Puero in cafü , eo quia licet commune fit his In- jv fantibus expofitis baptizatis teftimonium habere, du quo carebat infans praefens; tamen, quia fümus vligip in locis Chriftianorum, haberi poterat przefumptio du aliqua de Baptismo collato, ratione cujus non ha- j bebatur moralis certitudo de non collatione Rapti- atl fmi, & ideo non erat abfolute baptizandus ; hinc effit, Parochus taliter illum baptizando male fe Videaturin confirmatione refolutionisDecretumci- [ tatum in refponfione ad cafum fecundum Febcuarii. CAS. III. Confeffarius cujusdam oppidi manifeftavit 5 quibusdam amicis in tali oppido gravia peccata pa- udlepo Re- trari, Q. An absque iäil;i fra&tione. IIS8 Casus CowscrENTUE Refpondeo negative. Ratio eft, quia licet dubitentali- lepet qui, & alii magis communiter: negent Confeffa- lique rium frangere figillum talia manifeftando , fi aga- hp tur de ampla Civitste, & Dicecefl , quia fic nulli £j fieret injuria , nec eílet:periculum , ut aliqnis.in inm ia parriculari dignofceretur; tamen cum in praefen- UE ti fermo fit de Oppido, quod, ut plurimum , non ia eftlocus valde amplus, mec multum populatus , t certum eft, Confelfarium manifeftantem in tali Op- lj pido gravia peccata patrari, frangere figillum Sa- lil crameutale, quia facile ex. tali locutione faltem füfpicio contra famam particularium redundaret , ts p Tüm n quod füfficit ad figilli fraétionem : ita communiter WA cum Leand, de pæuit.— q. 3o. & 32. Vf Y MENSE qQULII fij; Arochus cum quadam folum fufpicione tepr CAS. T. P litis legis prohibentis alienare bona Eccle(iz, lttoc, demum quamdam propria autoritate alienavit ad Ecclefiam fuam reftaurandam , & ornandam. Q. Tifun An graviter peccaverit, quy & inciderit in poenas D Extravag. Zlnbitiofg &c, lt Refpondeo, graviter peccaffe, non tamen in poenas lm q incidiffe. Hatio eft, quia pofita füfpicione de exi- VN ftentia legis probibentis alienare bona Eccie(ize fta- hu [ bilia propria auctoritate etiam ad Ecclefiam reftau- bidg randam. .Parochus tenebatt " x rinquirere, num re- LA vera falislex extaret, & obliparet ; ad hoc enim ij obligat quxlibetlex eoipfo, quod deilla daturaliqua üfpicio ; cum per talem fafpicionem erroneitas 1pet CA$ ] conícientiae nequeat effe invincibilis excufans a peccato; unde taliter alienando füpradictam do- Chfi&; mum absque Q f previa inquifitione, ftante materia hlem ; gravi, qualis eft domus, graviter peccat: quia ! tamen per dictam fu fpicionem haberi nequit in Pa- V W j rocho praefümptio , & temeritas, quae legis no- V titiam fupponit, utre quiritur ad, incurrendas pce- Quod nas in citata Zxtrav. Zimbitiofie contentas, cum fint lat contra pteefüm inüm entes alienare &c, uc Bullam Cidem legen- 1 Mewsze ]ucrir. 119 dubl legenti conftabit;ideo Paroclius , licet graviter de- t at liquerit, in foro tamen interno przediétas poenas non incurrit. do, lg Suarez tom. 3. in 3. par. difp. 82. nia fu. fe&. 3. quoad primam cafus partem, quoad fecun- t aligii dam tom. 5. in 3. part. difp. 4. fe&. 5. num, 1. Lin p rimuto CAS.II. Parochüs, cujus Ecclefia fita eft prope Ar- chipresbyterslem, in qua Archipresbyter fpeciali mit zl pl do&ttina; & fanctitate preditus omnibüs diebus fe- ftis magno animarum fructu non unam , fed plures -lglini habet Conciones, non przedicat diebus feftis, pu- jtire Til Jl l tans.inelius effe ad fuarum civium falutem , qua- relitt. tum numerus exiguus eft, has mittere zd audien- conmit dum Archipresbyterum. Q. An attentahac circum- ftantia Parochus fit a peccato immunis. Refpondeo negative. Ratio fümitur ex Tridentino fell. 5, cap.2 dereform. ubi omnibus Parochis apet- te przecipit Conciones habere diebus faltem Domi- fniat m (tlpit 7 nicis, &feftis folemnibus, tum etiam ex Conftitut. ya f Innoc. XIIL. pro regimine £cclefiarum pro regnis al Hifpsniarum edita, & a Bened. XILI. tanquam re- Y gula pro aliis Ordinariis confirmata, ubi'adductis j in p excufationibus , quibus Parochi Concionem non ha- bentes culpam a fe amovere nituntur, & praefer« ninye tím, quia (oppetit copia aliorum babentium facras Conciones in aliüis Ecclefiis , hzec habentur: /Ve onelétt ol itaque fub inani , aliarumque fimiliwm excu/ationum fiam rel pratextutanta Chrifiang Reipublica pernicies firua- tur , diftrifle pracipimus €2c. quare, cum Parochus 21 ,. QU d ho W in cafü dicto przcepto non fatisfaceret, non effet m a peccato immunis.. lda urai ]u 10 CAS. IIIL. Parochus, quiadocetpublice Do&rinam 2 Chriftianam, putat fatisfacere fuzeobligationi, li- rad cet fciat pluribus inter adítantes rudis minervae talem ublicam inftruttionem non füfficere ad fi- ( [ dei rudimenta addifcenda. Q. An bene fentiat. ao yeqii l-v Refpondeo negative. Ratio eft, quia pofita fcientia , g Hb uod pluribus ex adítantibus non fufficiat publiea g inftru&tio ad fidei rüdimenta addifcenda, per ac- pentibn cidens tenetur Parochus illos etiam privatim edo- "Ti d 4 cere; d 120 Casus CowscrENTIXx cere; Si enim ad ipfum fpectat illis Sacramenta Wefgor sniniftrare, quórum capaces effe nequeunt, fi la- qui borentignorantia myfteriorum fidei, ut ex pro- y IY pofitione 64. ab Innoc. Xl. damnata, fequifur te- p meri taliter fuos Parochianos inftruere, ut pra- tio diCtam vincant ignorantiam, & fic capaces fiant 10, valide , & licitee Sacramentorum fufceptionis , nj confequenter, fi pro illis publica non fufficiat in- [2 ftru&io, etiam illos privatim edocere. p 1ilj MENSE AUGUSTI p fietün tius pauper jam maturze zetatis elegit i, CAS. 1. TI in Patrinum Confirmationis Paulum di- vitem, a quo ingentem fperat eleemofynam Hs uia Paulus eft vix 15. natus, obftat Parochus tali elecioni, & quidem cum magna Titii triftitia. C Q. An bene fe gefferit Parochus. Refpondeo affirmative, quia paruit mandato Eminen- lzi tiffimi Archiepifcopi, qui in fua Notificatione edi- Aj ta I 5. Septembris 1732. przecipit abfolute in Con- Y Yl firmationi s minifterio executioni demandari , quod lia in Concil. Med. 5. fuit fancitum, & quantum fpe&tat Titg ad cafum przfenten, ne juvenes fehes teneant in Confirmationis Sacra mento, cum (en ratio Con- t cilii) minime hoc per atatem conveniat. Wi i, CAS. II. Parochus de Concionibus habendis panim t)S folicitus omittit praedicare per integrum menfem. 3 Q. An lethaliter peccaverit. Ada Refpondeo affirmative, quia integer menfis, & tityi in fe, & refpeCtive eft materia gravis, utaperte forgg docet Leand. tr. 7. de Paroch. q. 15. ubi alios ci- i 1p] tat; quod fane eft maxime rationi confonum, cum 16 t integer menfis relate N ad quamcumque aliam mate- ilpi riam in praxi, ut pa rS notabilis, ficque ut matería fed üm gtavis confideretur. Yr| & Pauï CAS. I1T. Rufticus fzepe maledicit diei, hore, ven- tis, pluviis, & hujusmodi. Q. An peccet graviter. (s ll DCT. Re- MrzwsE AvUavsr:. 121 At Refpondeo regulariter loqüendo negative. Ratioeft, unt, f quia regulariter Ruftici non maledicunt ventis , Ut ecy pluviis &c. quatenus Deus illis utitur ad nos r t uniendum, in qua hypothefi, cum effet indigna- , Upre tio contra Deum, effet peccatum grave, bene ve- st ro; uia venti, pluvize &c. folent illis aliquam fceyit moleítiam afferre ; quze tamen, cum non fit jufta cauíz maledicendi, nequeunt Ruftici a veniali cul- fufülci:ü' paexcufari, ut excufatur Job in füis maledictio- nibus, quia hze procefferunt, vel ex magnis cala- ! mitatibus, vel quatenus illa, quibus maledixit, fuerunt peccandi occafio., Ita communiter cum yis eli Cajet. 2. 2. q. 13. art. 1. uluf d j MENSE SEPTE]V[ERIS. wl ii l Ortuo Parocho, ejus Nepos invenit CAS. I. M inter depofita fibi ab eo relicta, tor- Vobni: quem aureum, fíciens quidem eífe vel Petri, vel if Pauli, dubitans tamen , an fit determinate Petri, jte t Ut vel Panli, cumque de hoc nequeat certificari, Pe- tit a novo Parocho , ad quem fpectet torques au- yri, q reus. Q. Parochi refponfio, tun lj teneit nio Ua Refpondeo, Parochum teneri refpondere, þretïum [ aurei torquis effe zequaliter dividendum inter Pe- trum, & Paulum, ita cum Azor. tom. 1. lib. 2. x&&S ?m €.15. S. Quinto quzritur ; Ratio ef, quia pofito d zequali dubio absque motivo potius d unam, quam ad alteram partem impellente, & absque fpe cer- menflfy titudinem habendi, ad quem determinate fpe&tet , Itf torques aureus, zquale eft jus ad illum in Petro, ac in Paulo, ut patet, unde absque lzfione talis ju- j i ris non poteft Parochi Nepos potius Petro, quam f Paulo torquem tradere, cum non fit rei Dominus, ii fed fimplex reftitutor, qui juris zqualitatem te- T netur fervare, & fic pretium torquis inter Petrum, & Paulum dividere, ote ? C AS. II. Parochus íciens þueros, & puellas fuze Parzciae in Do&rinaChtiftiana a parentibus inftrni, t gml[ff 5 non M 122 QCasus CowscrENTULE inh noncutat, ut Ecclefiam diebus fefiis aecedant. Q. An fit à peccato immunis. dedin Refpondeo, effe immunem faltem a peccato lethali, lo Ratio eft, quia cum docere Doctrinam Chriftianam vitit pueros fit przecipaum munus Parentum , & quodam- ti d modo Parochi fint ad hoc in eorum fupplementum [ deputati, fequitur Parochum fcientem a Parentibus (A5,1 pueros, & puellas füse Parcecize recte inftrui in Conr fidei rudimentis, quod eft (peciale intentum Ec- lin d clefize obligantis Parochos ad DoCtrinam puerisex- planandam, effe faltem a peccato lethal: immunem, Tefanj utcum communi tenet Leand. tr. 7. de Paroch. Áinin tonen q. 2. Dico /altem a lethali , quia non curare, ut pueri, & puellz , licet rite inftruantur a Parenti- [ bus, ad Ecclefiam diebus feftis accedant , vel ut Bu Ya magis infidei rudimentis confirmentur, vel ut aliis cend exemplo fint, negnit in Parocho a quadam negli- entiz 1pecie exculari. Til CAS. IIL. Petrus ruri exiftens non audit Sacrum 177 diebus feftis, quia per unum milliare ab Ecclefia Aigtit diftat. O. An peccet graviter. J lo Refpondeo affirmative, attenta przecife di&ta diftan- tia. Ratio eft, quia unius milliarii iter, licetde- Aptj beat perreditum duplicari, non folet grave incóm- Jiin, modum afferre, ratione cujus ceffet erga Petrum tulipi I l Ecclefüafticum przeceptum urgere; ita magis corm- m e . muniter, quidquid dicat Marchin. de ord. cap. 17. Ui:nzm n. 19.. Dixi praecife attenta' di&a diftantia, quia od fi alise occurrant circumftantize , juxta illas erit 051 judicandum, ut docet Suar. t. ln : fe&. 6. 3. in 3. part. difp. 89 D ler p M OT d! MENSE OCTOBRIS. li i0) u'vr CAS. 1. ä) Arochus per duodecim fefta interrupta il intra annum orittit przedicare. Q. Jüttni peccet graviter. Refpondéo affirmative. Ratio defümitur'ex di&tis in a, f er refpontione ad fecundum cafum Augufti ; fi enim ldub integer menfis continuus eft materia gravis, tum in Yi .MEgNsE OcTonnis. 123 ieet jnie, tum refpeCtive, a fortiori talis effent duo- decim fefta interrupta intraannum ; ita fentit Leand. nb li loco cit. cum aliis, dicens, Parochum peccare gra- 1071 viter per duos, auttres menfes difcontinuos to- gt tius anni omittfens fuis ovibus verbum Dei dicare, pra- pple at c AS. IT. Parochus putat fatisfacere obligationi de te tl Concionibus infituendis , fi ante Vefperas popu- tertun ]um doceat Catechismum. Q. An bene fentiat. n pud Refpondeonegative. Ratio defumiturex Tridentino ; j immut d hr Etenim fefl.5. de refor. c. 2. loquens de oblicga- Qira tione conciones habendi, ait: Quicumque Parochia- les habentes Ecclefias , plebes fibi commiffas-pro fua , raPuren il « Vä €9 éarum capacitate pafcaut , annuntiondo G2c, fec. vel t vero 24. c. 4. lermonem habens de obligatione do- cendi DoCtrinam Chriftianatn, hzc habet: düdem mám J Epifcopi faltem. Dominicis , &2 aliüis feflivis diebus gueros àn fingulis Parochiis fidei rudimenta €&c. . di- d &t ligenter ab iis, ad quos fpeEiabit , doceri curabunt. - Ubi notandum eft, Trid. agendo de Concionibus, dicere plebes fibi comuiffas waftant aununtiando s dà agendo vero de Doctrina Chriftiana, dicere pueros 20 H.Cä are It Jideirudimenta ; ex quo diverfo loquendi modo clare colligitur, obligationem conciones habendi difiin- 7 Detr nià .lS q &am effe ab illa docendi pueros Doctrinam Chri- fianam; confequenter per hujus adimpletionem i u Patochum primz non fatisfacere. anitt ia If CAS. II Titius quocumque dato verbo jurat, Du ij vel falfum. non advertens, autdiftinguens , «n juret verum, Q. An quoties jurat, toties gravi- ter pecceti Refpordeo negative. Ratio eft, quia taliter Jurans lh folum materiali ter [ jurat, & proferre folet per Deum ua efl. per Deun 7201 ? efl, nedum fine animo i fnict jurandi, fed ne quidem fciens jurare; unde nec t r jurat, nec lethaliter peccat, faltem toties przefa- ta verba profert, ita cum meo Girib de jur. c. T21 W I. dub. 3. n. 2x. debet tamen Confef(arius totis m ta- fi;", ;mli: viribus curare, ut mglum poenitentis babitu ici- 124 Casus CouscrENTIX Comtm dicitus evellat, aliquando ei abfolutionem differen- Qot, /, do, donec refipifcet. CAS. ]i COntrà lujism HMENSE NOFENHBRIS. Aisfaci CAS. I. P Arochus putat fatisfacere obligationi do- | Moni cendi DoCtrinam Chriftianam , (i tale Ya munus prafítet per Capellanum. Q. An bene n B fentiat. tünfi Refpondeo negative. Ratio eft, quia, ficuti non fa- 7) tisfaceret füae obligationi, fi vel totam curam ali- : liti: cui Vicario committeret, quem folum habere po- t Confe teft in Coadjutorem, vel fi przedicationes totius YX anni per alios fuppleret, cum id folum illi per- Vg titeml mittatur à Tridentino feff. $. c. 2. fi legitime fue- rit impeditus; ita, non exiftente legitimo impe- quii diméto, non fatisfaceret obligationi docendiDo&tri- fp'eciew nam Chriftianam, fi tale munus continuo per Ca- thils Q pellanum praeftaret, cum ad illum, ut Paítorem, Thià ( dirigantur verba Chrifti : Pa/ce oves meas , non ad yyot Capellanum. tllion CAS. 1I. Paulus fponfalia contraxit cum Herta co- ram teftibus, poftmodum clam votum fimplex ca- flitatis emifit. Q. ad quid teneatur. [ Refpondeo, teneri matrimonium contrahere cum Ber: ta pro matrimonio inftante. Ratio defümitur tum ] ex quo in c. . /eniens qui Clerici, vel voventes hn Pontifex dicat imponendam effe pcenitentiam o mentitam fidem foeminz, quae poft contraéta fpon- 51 falia votum cafítitatis emiferat, quze pcenitentía tem lh non fuiffet imponenda, íi per votum caftitatis fponfalia diffolverentur; tum ex quo votum in tali lite ln Án] circumftantia non acceptetur a Deo , cum fit in 5 prejudicium tertiz perfonz, cum qua fponfalia mmm fuecunt contra&a; tum ex quo fponfalia jure pofi- tivo habeant quidem imbibitam conditionem , iif üetyg veligionem. elegero , non vero mifi voluero 6Z- *fPondea libeim vitam duceve: Unde cum Berta pro matri- EM monio inftante tenetur Paulus fponfalia complere, t matrimonium de prafenti contrahendo, ita magis , com- »- v MeusE NovEMnBnis. 125 tem dl communiter cum meo Rofignol. de fponf. 2. pras- not. 4. in 4. CAS. IÍI. Petrus ! fzepe blafphemat contra Deum, contra B. V., contra San&Ctos, & in Confetfione hujusmodi blafphemias non diftinguit. Q. An fa- Al ] tisfaciat integritati Confeffionis. ligati Refpondeonegative. Ratio eft, quia faltem blafphe- im, : mia contra Deum refpeé&tive ad blafphemias con- tra B. V. & contra anctos habet annexam cir4 )À cumftantiam notabiliter aggravantem intra eamdem (igit um fpeciem, hinc notabiliter variantem judicium Con- m CU i effarii:s quase circumftantia cum ex alibi di&is fit 1177 in Confeffione aperienda, fequitur, hac non expref- qtiotr t fa, ut in cafu, confeffionem non fuiffe integram, on t ut requiritur. Dico faltem habere annexam talem circumftantiam , uia non defunt DD. penes Lu- | legitimQ 1 pitio B gum de pcenit. dilp. xG. n. 278. docentes differre dl fpecie nedum blafphemiam contra Deum a blafphe- Ifiton 4j miis contra.B. V. & Sanctos, fed etiam blafphe- gt . 4 miam contra B. V. ab aliis contra Sanctos, in qüa hypothefi certiffimum effet Petrum integritati con- us m feffionis non fatisfeciffe. m Pt fimpl JMIENSE. DECEMBRKIS. ett qu: CAS. 1. C Apellanus quidam noluit Petro proxime um morituro Extremam Unctionem mini- qi ov flrare, quia carebatStola. Q. An bene fe gefferit, ;nitendaf ontract CAS. II. Alter Capellanus noluit fimiliter ad mor- J tem infirmo idem Sacramentum miniftrare, quia g j licet haberet Stolam, carebat tamen Superpelliceo. yn ? Q. An bene fe gefferit. | volw , d a CAS, IIl. Parochus noluit faero Oleo Infirmum ad lN fl mortem inungere, quia carebat tum Stola, tum ais " Superpellice 9, Q.fimiliter an bene fe gefferit. diïi",""m'f Refpondeo, probabilius negative. Ratio eft, quia ve- T ftes facer. dotales non requiruntur ad validitatem RD acramenti miniftrandi à folo Sacerdote, auta ja 0007 vitan- L 36 Casus CowscrEkNTLE vitandam aliquam irreverentiam erga Sacramen- tum; nam ficuti valida eft abfolutio data a Sacer- g dote fine talibus veftibus, licet nequeat dari nifia w N Sacerdote, & nulla irreverentia irrogatur Sacra- N mento Poenitentiz illud absque dictis veftibus mi- N Vv niftrando, ita valide, & absque irreverentia mi- niftrari poteft extrema Unctio fine Stola, & Su- V perpelliceo. Solum ergo requiruntur veftes Sacer- dotales in.collatione Extremae Unctionis ad fer- vandum ritum Ecclefize , qui fane fervandus eft, ( nifi urgeat.neceífitas, utin ca(ü , in quo infirmus ab hoc mundo e(fet difceffurus absque hoc Sacra- l) mento ,.. & fic absque ejus fructu, in. mortis arti- culo maxime neceffario, urgente vero neceffitate poffet non fervari , fi aliter nequiret miniftrari : AL ln ficuti non fervatur in fimili circumftantia ritus quo- ad lumen, &. quoad preces con(uetas in Rituali praefcriptas. Neque.ex. hoc poteft inferri primo miniftrari poffe, 'urgente neceffitate , etiam Viati- cum fine $tola , & Superpelliceo ; 2. poíle mini- ftrari Extremam Unétionem fine Stola, etigm nul- la urgente neceífitate, cum fic miniftretur poeni- CA M ] tentia. Non primum, quia Euchariftia eft Sacra- mentum, ideo fpecialem exigit reverentiam, Non fecundum, quia quoad Extremam Un&ionem adeft u li in u(ü ritus ab Ecclefia przefcriptus illam miniftran- n di cum. vettibus facerdotalibus , qui extra neceffi- tl tatem fervandus eft; non fic habetur pro poeniten- Tetnt: el tia przefcriptio femper. utendi Stola in ejus mini- fterio; ideo, nulla urgente neceffitate, Extrema f Unctio cum veftibus facerdotalibus; urgente vero, Quan edi ut in cafü, etiam absque talibus Indumentis mini- ; ftranda eít; unde non bene fe geffit Parochus in 'bUa cafu tale Sacramentum ob Stolze , & Superpellicei Sfcus defe&tum non miniftrando: Ita cum Polf. mä[]uS Leand. & aliis deExtrem, Un&. At o lemi R*lx 5 €1 Te pr $8 Ulïe ( CA- vY, 127 14, 3 U Bu 120 & ä Ri X5 d» X Lrie i f A UC as 25 NG e ator 2V ( fioit x »ts, velisa MNE A a ää f ? * ä UA érett VA zRY SOIGIOIÓN $ : $: 3()( Jlt, i ( Y TOA a. A r les t s ai* yandist CASUS CONSCIENTiI/E yo m BONONIENSIS DIOECESIS dN monis PRESBEYTERIS peteft Ad difcutiendum . propofiti , ac refoluti, ab minidr s? Anno 1738. usque ad 1740. & iterum impreffi. jb Vr f "ANNO MDCCXXXVIIL tjom i oj* 9 MENSESANUARIIL " duns Olet Cajus in facris conftitutus Vefpe- t ! d 3' CAS. T. S ras, & Completorium recitare , dum veftibus fe exuit, ut cubitum eat.. Q. ltl An grtaviter peccet? Qoriem Refpondeo negative. Nam licet peccati gravis reus q ] r cenfendusfit , qui notabilem Divini Officii partem o p* recitat dikra&us in illis externis rebus, quze ne- v ceffariam attentionem excludunt, uti funt fcribere, 1 615 pingere, & fimilia ; hoc tamen dicendum non eft, (7) i quando externg res , & attiones debitam non im- ugen[e f ediunt reverentiam , & attentionem, ut eft ve- ml Yi [ ibus fe exuere, lavare manus, -& hujusmodi: hr Secus neque orationes recitandae a Sacerdote düm Gu jl manusabluit, & fe facris vettibus induit, ut Mit- fam celebret, congrue in Miffali praefcriberentürs r nequé laudabiliter fuiffet ftatutum , ut nonnulli Religiofi viri, eo tempore; quo a le&o furgunt, & fe veftibus induunt, B. M.»V. Officium , alias- ue preces recitent, quod tamen optime fancitura 1 u iffe dicendum eft, Cum tamen Cajus notter fo- leat, ( 128 Casus CoNscrENTUE leat, ut inquit Cafus; variare tempus a Rubricís Kefpo pro debita horarum canonicarum recitatione prz- Ti ícriptum, . fequitur ipfum a levi faltem culpa ne- tapfx quaquam poffe excufari, Ita Suar. t. 2. de Rel. lib, 4. €. 26. n. 2. Rofignol. de Ord. art. 31. n. 3. Ga- tj Jen vati. in rub. Brev. c. 5. feCt. x. tit. 6. 0b f lus CAS. II. Titius Domum füam Cajo vendens, dixit: Yere Vendo tibi Domum meam pretio mille aureorum, um fi nunc mihi ea folvas; vel mille & quinquaginta, fi ea folverecupis poft annum. ' Q. Àn talis con- [ tractus fit licitus? ( D0n tendat Refpondeo cum diftinCtione. Si pretium mille & quin- Atim uaginta aureorum eft intra latitudinem jufti pretii omus, ita ut mille conftituant pretium medium, fupremum , dico Titii contrattum licitum effe: nam ficut poffet Titius aureos illos mille & quin- CA ] quaginta ftatim exigere; ita poteft exigere illos 0 b ft annum; eo przecipue quod poteft venditor lp omum fíüam vendere pretio fupremo; cum fit ü M dilata folutio; & medio tantum , vel infimo con- tentus, quando ftatim eadem folutio fiat. Siau- Vs tem aurei mille füupremum Domus pretium con- "df];* ftituunt, & ex eo folo titulo , uia fcilicet folvi CIDOfe 0 h]'xl * non debent, nifi poft annum, itius exigit pro Ctlïpa ; retio Domus mille & quinquaginta, contraétus iInoe omnino illicitus eft, quia idem eft, ac fi Titius mille.mutuo daret, ut poft annum quinquaginta i fupra fortem reciperet, 1n quo confiftit ufura, un- Jttus de ab Innoc. XL propofitionem in num. 41. pro- 3 Of fcriptam habemus. Ita D. Tho. 2. 2. q: 78. att. 2. illu] ad 7. Girib. de Contra€t. c, 2. n. 7g. Gobat. t. 1. Jpling tr. 7. caf. 18. num, 56g. Diorgy CAS. IIT. Paulus nuptias cum juvene Seja contra- W f . &urus, vellet Patrini munus in Sororis Sejze Con- MaQn firmatione fuübire. Q. an licite, & aliquod ex tali ütng NO 001 tur munere matrimonii cum Seja impedimentum ori- lotet Iudufg( Re- Lqmlm ] ] MeNsE FEsRvAnirr. 129 $z Nuti Refpondeo, Paulum non poffe licite munus Patri- tlitney ni in Sororis Sejee Confirmatione fübire, quia jux- t ii ta praxim Ecclefize, & rituma Pontificali Roma- . M no preícriptum, neque Mas debet effe Patrinus Foeminz, nec Foemina Maris, ; cum hoc minime ?x.n.;& ob fexus diverfitatec: conveniat. Si tamen Pau- lus tale Patrini munus fuübiret, nullum ex tali mu- doni E nere Matrimonii cum Seja oríretur impedimentum ; g aURt cum Ípiritualis cognatio , de qua unice dubium üingig effe poteft in cafa, oriatur quidem inter Patrinum n talís ; & Confirmatum , hujusque Patrem & Matrzem , non autem ad alios confirmati con(anguineos ex- tendatur, ut ex Tr : id. feff. 24. c. 2. de 'refor. ma- mileltt trim. videre eft. n d od MENSE FEBRUARIIL M fidum & jl Onjugatus ipfa die, qua petiit copulam exirert ! CAS. 1. C conjugalem , & quidem ob folam vo- i r luptatem , petit a Confeffario facultatem acceden- p, Q di ad facram Synaxim, ut Indulgentiam lucretur, Linimo & Q. Àn talis acceflüus ratione di Ts &i motivi fit cone i Y cedendus? | 1 retium & Refpondeo sffirmative. Quía quamvis/opus conjugii lial f ob folam voluptatem exercitum noh careat omni - ; oX cülpa, & defe tuveéniali, ut contatex damnataab eonti Innoc. XI. fub num. 9. propofitione , — & pariter "13 copula ex mera voluptate petita indicium fit animi NT parum ad res divinas difpofiti, utpote quia ex tali j u E? a&u magna foleat mentis diftractio, & hebetudo yn &T oriri ; adhne tamen, cum ex una parte peccatum M h* !l illud veniale poffit de facili expiari, animusque | GOb ipfius conjugati virtute confeffionis, vel aliorum piorum actuum. poffit in fe ipfo colligi, apteque ad facram Synaxim difponi, & exaltera parte ha- $" beamus fpeciale lucrandze Indulgentize motivum , du dicendum eft, petitam facultatem effe a Confeffa- j rio concedendam. lil Hoc prafertim dicendum, fi El ) L Iudulgentia lacranda cum diei folemnitate conjun&ta accedere foret, cum talibus diebus zfd Euchariftiam niaxi- i Lambertini Cafus Conjc. w 130 Casus CowscrENTUE | eoy maxime deceat. Ita Joannes Clericat. ide Euchar, Cien decif. 53. num. 15.Pala. de Euchar. punct.3. num, tisj 3. Suar. de Euchar. difp. 68. fe&.2. Til CAS. II. Confeffarius formam facramentalis abfolu- ]nte tionis frequenter cum diftracione voluntaria pro- Dem nuntiat. Q. An graviter peccet ? n Refpopdeo cum diftin&ione, Vel Confeffarius, qui Tol formam facramentalis abfolutionis frequenter cum fioj (iti diftra&tone voluntaria pronuntiat, advertit fe ali- nando in fübftantia formze erraffe, vel nunquam D Todt fe erraffe cognofcit. Si primum, dico, ipfüm graviter peccare , qu ia ditraétiones voluntarias tali tem- rj ore admittens , irritatio nis periculo Sacramentum fv quit: qui exponit, quod fine gravi culpa contingere ne tl Si fecunduni, affero nullam adeflerationem, pro- pter quam ipfe Confeffar ius culpz lethalis reus N cenfendus fit, cum puru attentionis, defectus non importet carentiam ali . . cujus re quifiti ad Sacramehti valorem , ficuti impor taret defeCtus debitee inten- tionis; neque gravem irroget injuriam Sacramern- 51 1 um imminet fubftantialis erroris in to, quando nuil lte l prolatione formze pericul um. Effet itaque Confef- farius nofter reus culp:e venialis , quia fan& a fanéte Aliüg feclu(o P tractanda fine debita reverentia exerceret; A tamen fuperexprefi o periculó) ip fiusque Sacramen- R"fp od ti contemptu, utgravis cu lpzereus damn andus non s v 2. fe&. 3. j fit. Ita Sporer de Sacram. part. 1. €. num. 157. Tambur. [de Sacram. l. c. 2. S. r. num. Vüþæ ppt 5. & 6. Gobat. t. r. trat. 7. num. 17. ia CAS.III. Parochus cum occafione confeffionis inve- z Chriftianze valde ignarum; femp nerit Cajum Doctrin dae&l recefst ejus matrimonio cu m Berta contrshendo fitg, affiftere, usque durn fiat inftructus. Q. An, bene lg fe gerat ? lempus Refpondeo malefe gerere. Ratio eft, quia quamvis, Uonem xta cum juxta Synodum 5. Mediolanenfem, tum ju 7'1. let g varia Decreta hac de re edita, five fub Innoc. tàly ; an.1697. die r. ]unii, five füb Clem. XI. an. 1703* il fo: lhis die 13. Septemb. przecipiatur Parochis, utexplorato con- MwsE Manrir. 131 de od confenfu pro fpon(alibus requifito, non nifi fuffi- (52 cienterinfidei, ac Doctrinze Chriftianze rudimen- tis inftructos ad Matrimonium contrahendum ad- alis l - mittant; o:mnes tamen iftz leges debent femper intelligi de myfteriorum ignorantia extra confeffio- intatt f nem detecta, falvoque femper facramentali figillo, ut omnibus compertum eft. Cum igitur in cafu jriüs, t noftro dicatür, ;aii ignorantidtu occafione confef- fionis a Parocho fuiffe dete £ M gente t (tam, & ratione ros- ertitià dicte igenorantizs Cajum a Parocho ad matrimo- E nium cum Berta contrahendum non adiitti, Pa- m grait rocham male fe.gerere dicendum eft; quis cum ; tali t injuria Sacramenti, fra&ione figilli, & pcenitentig mmeutrg(: gravamine utitur notitia in Confeífione recepta , quod absque graviffima culpa fieri nunquam po« o nequ x , teft. Ita cum Sanch. de Matrim. l. 3. difp. 15. n. g 19. Barboía de officio Paroch. c. 2r. num. 3. Qu d o JMIENSE MARTIL j Oenitenti fe accufanti de furto decem d CAS. I. P aureorum, fimulque dicenti vix poffe ais t fine faiinfimia Domino reftituere, imponit Confef- at TC farius, utdictam fummam in Eleemofyaas eroget. Q. An hoc Confeflarii judicium fitapprobandum ? eff!; ]E'C.v Refpondeo. Si, examinatis circumftantiis, difficul- IESQCMW- ponbos? tas reftituendi fine infamize nota auferri poteft per [ hoc, quod reftitutiofiat perintermediam perfonam, Ü . QSEP velperaliquam creditoripreftitam compenfationem approbandum ncllatenns erit Confeffarii judicium ; [ quia ceffante amittendae famze periculo , urget À df femper reftituendi praeceptam obligans ad fumen- da eamedia, quze ad fatisfa&tionem creditori prze- li du H j CO ftandam conducunt, Si autem vitari nequeat infa- ld mis periculum, & hoc non fit tantum ad aliquod tempus (inquo cafü poffet quidem debitor re(titu- tionem differre, non autem ab illa per elargitio- qu'H ( r nem eleemofynz liberari ) fed perpetuum, in tali o u cafü, cum nemo inferioris ordinis bona, ut funt [nno illa fortunz, cum ja&tura bonorum fuperioris or- X ) dinis, ut funt bona famz , reftituere teneatur, J w 2 appro- 132 CAsUs CoxscrENTUE approbandum erit Confeffarii judicium, obligatio- fin nem reftitutionis inillam eleemofynze commutantis, ler cum talis etiam creditoris voluntas rationabiliter tin T przefümatur. Tta Anaclet. tr. 9. in Decal. q. 6. n. " 107. & 108. Gobat. t. r. tr. 7. n. 56. Navar. in Ma- fil nual. c. 17. num. 57. h lio CAS. II. Maritus véto caftitatis ligatus putat fibi li- eli cere petere debitum , ne grave Uxorimatrimonium 10 reddatur , fi ipfe non petat. Q. An talis petitio in D cafu vere fit licita? il . Refpondeo, Maritum voto caftitatis obftri&um pofle aliquando fe ad ufum conjugalem Uxori offerre, non quidem ut proprio appetitui morem gerat, fed gratia ipfius Uxoris, quze fortaffe etiam cum 1 [ incontinentiz periculo pre rubore non petit; in hoc enim cafü petitio Mariti, ne grave reddatur Matrimonium Uxori, potius redditio eft, quae pro- effe T inde peremiffum votum non prohibetur. Aliter ta- À ya men dicendum eft, fi uxor ipfa vovend: cafti- tatis facultatem viro conceffit , aut faltem voti a Ml r viro fuo emiffi confcia fit ; tunc enim petere de- E'malu bitum ad ipfam Uxorem fpe&taret, cum fciret viro fuo vi emiffi voti vetitam effe ipfius debiti petitio- Ts E ( nem. [ta Gobat. t. r. tr. 10. num. 579. Sanchez. de *e Matrim. difp. 7. num. 1. B CAS, HII. Habet Titius duos filios, quorum ut unus r Vi ad facros Ordines promoveatur , illi Caftenetum, Y quo tota vivit familia, procongruo patrimonio ai- lm fignst. Q. An tale patrimonium ut legitimum pol- lop. fit admitti ? Of Refpondeo negative per feloquendo. Ratioeft, quia Jmpo. llj ptzedi&ti patrimonii defignatio fa&ta a Patre ib unius perfe filii favorem, effet in przejudicium alterius fratris ; qui portione legitimze fibi debitze privaretut , Vletan jn totius familize damnum , cum in cafü, quo l5 m Clericus ordinatus vellet fru&tus omnes ex Cafte- ! lt.o neto provenientes fibi fervare, ficuti poffet , fa- dllþ 14 milia amplius, unde vi&tum fumeret, non habe- $ natio duüdetl( ret. Cum autem legitimi patrimonji defig ne MegNsEÉ Arnirirs. 133 ib fine alterius injuria, & lzfione fieri debeat, ta- forütin lem nequaquam effe eam , quas in cafü noftro con- utondtl tingit, dicendum ett. Dixi, per fe loquendo, ul o bt nam fi Caftenetum libere fpeCtaret ad Patrem , & TR filius alter in perfe&a conítitutus eztate, una cum dona- Patre juri füo cedens in favorem fratris , tioni portionis fuz legitimze confentiret, dicendum yht l^ effet filium Clericum, tanguam legitimo Patrimo- ndrimms nio pravifüm poffe ad facros Ordines promoveri. iispeloi Ita Girib. de Sac. Ord. c. 4. n. 65. Marchir. de Sac. t o 7..di-fEc. Bs ritn p* af t MENSE APRILIS. yen gt um hi m ee CAS. 1. Q Acerdos variis inquinatus impuritatibus , C Wüm *^ dum ad Confeffarium accedit, fingit fe n 'effe Laicum, voto tamen caftitatis obítrictum. Q. Cllkv q An valide confiteatur ? y, AE u Refpondeo affirmstive. Ratio eff, quia juxta com- jtem muniorem fententiam folemne caftitatis votum ef- n petet fentialiter a fimplici voio non difiert, cum folem- m t nitas addita voto fpeciem non mutet, ficutnion mu- j Ji "T 1 D tat addita contra&tui, vel juramento: licet proin- n de Sacerdos, qui, dum confitetur, fingit fe eTe lai- Ccum, mentatur, adhuc tamen , cum fufficienter exponat citcumftantiam pro Sacramenti valore ape- yorum Y i Mu t tiendam , nempe votiligamen , fequitur ejus fi&tio- j Gd nem,'atque mendacium, culpze venialis rationem a non egredi, ficque nüllatenus Sacramenti valori Legit'lmum-[" obeffe. Neque obftat, perfe&tionem a folemni voto importatam, majorem effe debere illa laici fimplici s odl a jv [ caftitatis votoobítri&i, cum hzc major, velminor perfe&tio per peccatum amiífa, peccatüm de una in p alteram fpeciem non transferat, fed tantummodo |ten lus minusvegravein eadem fpecie efficiat. lta Pa- jriv ij 3. tr. 23. difput. unic. pun&t. g. n. 6. Lugo. de poenit. j o g [4 difp. 14. n. 149. li pGD m CAS.II Rufticus quidam juvenis, qui certus eft fe i^ duodecies commififfe mollitiei peccatum, coníite- fs T tu£ jl : 3 N 134 Casus CoNscrex TUX turfe talepeccatum decies, aut duodecies commi- ] fiffe. O. Anfacrilege confiteatur ? te Refpondeo affirmative , nifi ignorantia eum excufet. p Ratio eft , quia'certus de numeto Peccatorum le- * li thialium nequit talem nümerum fub dubio exprime- Q re , cum ex T'rid. feíf, 14. c. 5. omnia peccata non f folum in fpecie, verum etiam figillatim, hoc eft uantum ad numerum, prout dittst Confcientia, 1 nt aperienda. Quiautem certus elt, fe daodecies An /t commififfe mollitiei peccatum , &,. confitendo dicit, fe illud decies , aut duodecies commifit- i5 fe, confitetur ut dubium peccatum, quod in ejus confcientia certum eft, ficque facrilege confite- tur. Hoc tamen non dicerem, fi quis numero cet- to adderet fub dubio majorem ; difficile enini D eft , quod tunc poenitens graviter coram Dea delinquat , cum iíta additio tantutsmodo ma- Ti joris fecuritatis ftudio fieri foleat , ex fcru- Que ulo, nonex malitia, uf in cafunoftro contingit. Tefno ixi: nifi ignorantia eum excufet ; nam feeperuftici propter eorum fimplicitatem certum etiam nume- n tej rum füb expreffione numeri indeterminati fine cul- aexponunt, quod proinde advertere debent Con- p effarii, ut nümerum certum inauirant. Ita Ana- ü'üb LT clet. tr. 14. difp. 8. q. 2. n. 31. La Croix L. 6. parí. 2. C, 167. n. Ó18. Suar. difp. 22. Se&t. 5. n. 38. i Y Vr CAS. IIT. Concionator ipfadie, qna publice loquitur contra lethale peccatum , lethali peccato obnoxius Q&(« li reperitur. Q. An concionando fcienter in taliftatu * novum peccatum committat ? tl Refpondeo , per feloquendoullum peccatum faltem lii l grave comittere, Ratio eft, tum quia nullum ha- Cün beturprzceptum divinum, aut humanum obligans fub lethali concionatores , ne verbum Dei in ftstu dj Yi peccati lethalis populo exponant; tum quia actus Yi concionandi non affumitor nt immediatum fanctifi- Van cationisnoftrze inftrumentum, ficutiaffümitur con- 20 ( feCtio Sacramentorum ; ideoque non videtur tan- tairreverentia actum illum inlethali exercere, Ut» qui MzwxsE Marr. 4135 qui fic illuni exercet , damnandus fit ulpze lethalis. jes m ns fieti po- Dixi per fe loguendo , ham per acck teft, ut, &i vel predicti concionator pe"camm fatu pecca- m ext publicum fit, velideo nihi! ducat 1n xtor ticoncioncm fuam h 4AU ab ere, qui a Verbum Dei, ejus- con Ot r tione jp eyytte que fru&tum contemnit; ipíe fcandali, vel contemptus , ? 3 L vem jurism Seri- peEC&WE m ht ,!': ture, & Evangelio infera fs 'äcqaæ novz culpze ethalis reus fiat; & in hoc fenfu iu gi poteft ;onfcent ba Pfal. 49. od Angelic. in comment. füpra illà ver Pectatori autem dixit Deus &c. ita Suar, tom. 3. o s tyonile àn 3. part. difp. 16. fe&. 2 m odl " qe u f ) j MENSE MAIL ümenv feile w CAS.VI. Acerdos Miffam celebrare folet fine Cruci- coram / fixo fub oculos pofito , patva cruce in cmod f Tabernaculi Oftiolo depicta contentus. Q. Anabs- 3 g que culpa ? i Refnondeo non vacare culpa fsltem veniali, Ratio T d eit, quiajuxta Miffse Rubricas, quas per fe viola- iam 1* re absque culpa faltem levinou poflumus,Crux tem- vtifine pore lifiz inter Altaris candelabra collocanda pre- fcribitnr his verbis: Super Zlltare collocetur Crux gpent U? .f dn medio, Candelabra faltesm duo part. 1. tit. 20. num. L' (). gaïï. 1. & hoc ad reprzíentandum Altare Crucis , in ( o quo Chriftus fe ipfum obtulit Patri; clarum au- ) tem eft, Crucem a Rubricis praefcriptem non illam jl effe, quzecin Tabernaculi Otiolo depicta videtur ; 400 Eovelmaxime, quod, five ex Epifcop. Czremon. « L.2.c. 12. five ex ipfs praxi, & confuetudine Ec- clefize edocemur , Crucem in Altaris ornatu pro Miffa infervientem cifm Crucifixo effe debere, quod t cum nullatenus de Cruce in Oftiolo Tabernaculi " HU'I'W' j l Md depi&a verificetur, fequitur Sacerdotem hac par- j sb va depicta Cruce tempore Miffze contentum , a le- a- ) vi faltem culpa non eífe immunem. Ita cum t u vant. part. . in rub. miffal. tit. 20. de Lugo difp. a, 2o. de Euchariítia fe&t 2. n. 79. jinit Hdgtüf CAS- ' (efcem l4 U NI 136 Casus CowscrENTUE CAS.TI. Capellanus a Parocho reprchenditur, quia in tetil Miffa pof Calicis fumptionem folet aqua loco vini incun Calicem purificare, fionis motivum ? Q. Andeturin csfü reprehgn- - Refpondeo affirmative : Nam Innoc. IIT. incap. ex pérte de celeb. Miff. inquit: Refpondemus , quod CA ftmper. Sacerdos vino perfundere debeat , pollquamm Ltotum acceptavit Euchariflig Sacramentum, ltem S. Puni Pius V. in ep. ad Epifc. Taracon, die 8. Januarii & ddi X571. alfignavit quantitatem vini pro purificatio- Tejanio ne Calicis adhibendam. Denique Rubrica Miffalis prinee part. 2. tit. 1o. num. s;-przefcribit, quod Sacerdos Jirodh miniftro vinum fundente fe purificet, deinde vino, plit, & aqua digitos füper Calicem abluat. Cum autem Virüm eX his clare appareat Capellanum non fine culpa loco vini Calicem purificare, jure merito a Paro- 1j Wg. cho reprehendi dicendum eft. iet b ta cum Azor., p. 1. p ; - 12. €. 20. q. 7. T'amb. de facrif. Miffze L. 4. c. 9. Yacal, D. 3. Pafqualigo q. 209, n. 2. Gavant. in rubr, Miff, pár. 2 tit. 10. n. 5 fiione. tifr CAS. III. Parochus Cape'llanum.habens valde erudi- Titton. tum, pium, onera Parochi füftinentem , oratio- ni tantum, proprizeque quieti indulget, Q. An ita Ton jy fe gerens in con(cientia fit tutus ? Tebinge Reípondeo negative. Sicuti enim Parochus mon veG: Msb in confcientia tutus , quando legitime non impedi- D tus munus przedicandi Verbum Dei per Capellanum du exercet, cum hoc nifi in ca(u legitimi impedimenti t iyt ipfi Parocho non permittatur,, ut Trid. feff. 5. c.2. videre eft ; multo minus erit in con(cientia tutus , Trügs quand ogeneratim oneraipfiincumbentia,nullum ha- 2.3 bensle * gitimum impedimentum , Capellano exercen- da rel inquat. Neque refert Capellanumi effe valde aj eruditum , & pium, magisque ipfum Parochum ora- ius | tioni , füze que quieti indulgere; nam ad Parochumut Dlet in animarum Paftorem 0 tum adjutor eft, » non ad Capellanum, quiatan- loguitur Chriftus, dum dicit : Drim Pafte Oves meas : ex quibus Verbis infertur, Pa- &lnongs tochum orationi t antum, & quieti incumbentem in confcientia tut 't tof um noneffe, cum, utíüo mu- U t neri A Meusz Junmn. 137 itur, i neti fatisfaciat, labori, & orationi, prout opus eft v lotor incumbere debeat.- i r D] MENSE g$UNIIL . 1 Qut. tnus conus, abfente Parocho, ex przefam- jl P" T CAS.T. Ta l m taipfius licentia, Puerum in Ecclefia AU Parochiali folemniter baptizavit. Q. An peccaverit, " & At & aliquam poenam incurrerit ? p Refpondeo affirmative quoad utramque partem. Ratio ii rimae eft, quialicet Diaconusex fibi commilffa per d Srcert arochum facultate baptismum folemniter conferre kinferit poífit, cum ad hoc fit ordinatus, ut in Sacramen- um e? torum minifterio Sacerdoti inferviat ; adhuc tamen j n i, praedi&ta commiffione non exi(tente, folemni- iioa Iv ter baptizat, cum fibi jurisdiCtionis actum ufur- ] Ayot. i pet, ad quem non eft ordinatus, gravi cülpa non 214* vacat. Ratio fecunde partis defumitur ex difpo- tiir fitione legis in cap. 1. de Clerico uon ordinato mi- uifirante, in quo habetur , quod fi quis baptizave- ritnon ordinatus , irregularitatis poenam incur- dlie rat. Cenfeo tamen , quod fi przedi&ta facultas m ,orti Q non in fimplici futuro confenfu , vel ratibabitio- neParochi füundaretur, fed in talibus fignis, quze ipfius Parochi confenfum pracfentem manifeftarent , ho H * ut contingeret, Ííi Parochus jam alias fignificaf- gonit fet talem iolemnem Baptismi adminiftrationem per ;Cz l'h['w Diaconum fibi gratam fore , tunc Diaconus fic tfti od baptizans ab omni culpa , & poena remaneret im- fa. j munis. Ita cum Salmatic. in curfu morali c. 4. n. entiat 20. Suar. de bapt. difp. 31. fe&. 4. Girib. de bapt. à sulii c.3. n. & in) ext CAS. II. Sacerdos ante celebrationem recordatur P unius lethalis in ultima confeffione obliti, & pro- rochm * pter inffantem neceffitatem , absque nova confef- PaW"rn' fione celebrat, Q. An teneatur confiteri quam* n qülll primum ? d Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia de Sacerdo- fertüti " te.noflrro verificatür cafus. Concilii Trid. feff. 23. Miflam ce- gum 1 " .€. 7. hempe quod, in(ï,ante neceflitate , ebret 138 Casus CoNSCIENTUE lebret absque illias peceati coäfefüone , quam fi Medt poflet D remittere ex divino praecepto ante eam- tut, f dem Miffam deberet. Ecclefiaíticum enim przece- eondin ptum confitendi quamprimum. poft Miffam " exten- jmmin ditur ad . omnerm cafum, in quo dicta confeffio ex divino prz:cepto ante Miffstn praemitti deberet, & f if m propter urgentem necefüitatem przemitti nequaquarm L2 poteft. Cüra autem certum (it, quod, quando ante [5 Miffatn recoidamur alicujus gravis peccati in ulti- ma confeífione obliti, tenemur prius, quam ad Alta- fe accedamus, ipfum peccatum, Jlicet indireGte abfolutum, clavibus fübjicere, ut de eodem dite- €e abfolvamnr; hinc eft, quod , urgente cele: (4511 brandi neceíftate absque pradi&ti peccati pra- via confeffione, quamprimum poft Miffam ad ean- t dem confeffionem tenemur. Ita Card. de Lugo difp. Doni 14. fe&t. 7. n. 151. Girib, de Euchar. c. 9. n. 38. 10 ex CAS. III. Medicus vocstus ad invifendumInfirmum Tefond Ceplan; gravi morbo laborantem , nullo faCcto verbo cum Mlüäm i ipfo Infirmo, ut per Pcenitentize Sacramentumani- miz füz coníulat, de hoc tantum ipfos Infirmi pa- tum'pub pl y rentes monet. Q, An fit a culpa immunis ? Db Refpondeo. Vel Medicus przcife monet Infirmi ph- Tf Üitim - rentes, nec aliam follicitudinem babet , ut certus i fiat, an Infirmus animze (üze jam confuluerit; vel certo credit ejus monitum perventurum ad aures h lo Yetter Infirmi, ita bt paratus fit per fe ipfum clare lo- DN qui ad Infirmnm , fi ejus parentes praftare hoc t negligant. Si primum: dico, ipfum Medicum a gravi culpa non excufari, cum íatis non obediat dling; lr g, Decretis five Concil, Later. fub Innoc. IHl. cap. Jufirmitas de posnit. & remiff. five fan&ti Pii. V. fhonf, CA TI in Bulfa, quze incipit /uper gregem , per quam fub graviffimis poenis przcipitur , ut omnes Me- deliber dici, cum ad Infirmos in le&to jacentes vocati lpra fuerint, ipfos ante omnía moneant , ut idoneo fie ( Confeffori confiteantur ; neque tertio die ulterius Rerpünde eos vifitent, nifi eis conftiterit, quod infirmi pec- eata fua confeffi füerint , quamque Bullam ipfi (iengi 1 e- Ro k "MexsE Juri. 139 ne, Qu Medici, dum ad Doctoralem Lauream promoven- jtO 1ntet ' tur, fe ob(ervaturos jurant. Si vero dicatur fe- yeninp cundum, dico ipfuüm Medicum effe ab emni culpa l ilhm at immunem ex illa regula: Qui per alium facit, per N ] M fe ipfum facere videtur. Tra Card. de Lugo de Sa- j debtts cram. pcenit. difp. 15. feCt. 3. n. 38. Diana tom. ttinegi 1. tr. 3. refol. 198. n. 3. Homob. de ftat. part. a. quad [ L eccatilt kuam E ; z X Ü j MENSE g$ULIL g eoden ". urgem (& .CAS. 1. VI rnobïlïs podagra detentus in Domo fua petii t rorali non curat, ficuti poteft, ad Sa- crum diebus feftisaudiendum, utin privato ipfius ilim * Av Domus Oratorio celebretur, Q. An poífit a pecca- to excufari ? 4423 Refpondeo affirmative. Ratioeft, quia Ecclefiae prae- sjmi ceptam tantummodo obligat Fideles ad audiendam (o veti Mitfam in Ecclefia, vel alio publico loco ad cul- cramei tum publicum Deo de ferendum electo ; unde licet poíffit vir nobilis uti privilegio audiendi Miffam ? fosltit 1 ! m in privato domus füz Oratorio, veriümilus ta- men eít, quod non teneatur , przefertim fi ftipen- o diarium quzerere Sacerdotem oporteat; quia ne- d Va mo uti fuo privilegio cogendus eít, fecus, quod n in alicujus favorem conceditur, in ejus onus con- ( yiurtm H verteretur. Hac ratione, licet poffit quis vefpere fi h przcedenti recitare Matutinum diei feqnentis, ad xlp p hoc non tenetur, etiamíi pro die craftina impe- f n s dimentum pravideat. lta cum Diana part. g. tr. 4. refol. 19. Homob. de caf, confc. vol. 1. re- jjs 107 , [nn fponf. 42. Gobat. t. z. tr. 3. n. 255- s f CAS. 1I. Titius tempore Sacride praeceptoaüdiendi UAU deliberato animo impuras fovet cogitationes. Q. ü o Au przecepto fatisfaciat , & temporis circumftan- ]'x cere tia fit in confeffione aperienda ? VE n li Refpondeo quantum ad primum. Titium przecepto au- (10 diendi Sacrum non fatisfacere, fi tempus, quo deli- m Iu Vf berato animo impuras fovet cogitationes, fit tem- ye DI d pus 140 Casus CosscrEeNTUE etiam & pus notabile; cum etiam pura diftra&io volunta- tia in cogiiationes indifferentes , Ífi (it diuturna , Decen) attentionem illam auferat, quze una cum au ex- die & al t terno audiendi Sacrum praecipitur in cap. doíentes de celeb. Miff. fi vero di&is cogitationibus deli- berate fovendis tempns modicum infumatur , erit S,au.:- uidem adhuc grave peccatum in fpecie luxuriz, l ,fed cum leve fit in ordine àd preeceptum Sacri de- vote audiendi, eidem przecepto fatisfacere dicen- dum eft. Quantum ad fecundum dico, circum- n v ftantiam hanc temporis non eífe neceffario in con- feffione aperiendam ; licet enim majorem quam- Jit, dam deformitatem cum reóta ratione importent de- jus,m liberatze türpes cogitationes habitze Millze tempo- &aïwsg re, utpote fpecialiter ad cultum Dei dicato, & hn ratione hujus circamftantize aliquam etiam contra religionem malitism contrahunt, adhuctamen hzc Wf tam ] nova malitia neceffario in Confeffione aperienda üelitg. nonef, cum venialis terminuim non excedat, nif Ofartgr direCte ex temporis ipfius Sacri contemptu proce- Qundo dat. lta Suar. t. r. de relig. 1. 2. c. 28. n. 16. Caf- Yufa fian. a S. Elia. V, circumftantia n. 1067 "l ning perr CAS. III. Capellanus ruralis vocatus die fefto a .no- ; bili foemina ad celebrandum in privato Oratorio, lr ex Aile hu fciens ibi tali die jam aliud Sacrüm effe pera&tum, Abf ire recufat. Q. An bene fe gerat ? Syet Refpondeoï, Capellanum bene fe gerere. Ratio, quia il Wi lin in oratorio privato unicam dumtaxat Miffam in Tüi tem die celebrare licitum eft juxta Pontificize con- ceffionis tenorem ; & proinde fi quis. ícienter fat, ]r Miífam alteram celebraret, vel ad celebrahdum (A$:TI induceret, gravi peccato obnoxius fieret, quia Ndien, predictum Oratorium refpe&tu fecunds , & ter- Cünfeml tia Miffze eft locus omnino ineptus, utpote pro 3 tatoe eisdem nullatenus - approbatus. Et hoc valet, CiDotde: etiamfi nobilis fcemina primam Miffam in die fefto (ltqngn non audiviffet , neque e domo egredi ad aliam au- Vorítet diendam poífet, nim cum abfolute unica tantum Btte Miffa in Oratoriis privatis permiffa fit, ut conftat i etiam j ENUT lo MeNsE AUGUSTI. I4t IRtn v etiam ex declaratione Clement. XI. füb die 15. Ti dilz Decemb. 1703 . ipfa neceffitas audiendi Miffam in cum at die felto non erit motivum fufficiens , ut Miffa altera celebretur. Tta Girib. de Sacrif. Miffze c. 8. yesp. d itionby Yümat : S. 6. n. 29.- gtl lu MENSE AVUG USTI )URT Qd sfacetet co, t dua quzdam Puerum bimulum folet fe- CAS. L. VI cum ducere tempore Miffz;, cum non ffarío i jorem Q habeat, qui illum domi cuftodiat ; fed ifte modo mporienti flens, modo cadens, modo clamans & Matrem , Mif f & alios perturbat. Q. An praeftet, ut Mater in ca- fu Sacrutm etiam in die feíto omittat? j d. etam ( Refpondeo pratare, ut ipía Mater in cafü Sacrum wetaneo etiam in die feíto omittat, 'Tum quía reverentia debita loco facro & Sacrificio , one 9 quodque in eo ) exlla offertnr , poftulat , ut puer domi remaneat , tetmnl quando fine debita quiete, & decentia nequit in Écclefia cuftodiri : "lTum quia Sacri suditio non p n* i eft neceffario procuranda, quando notabilis aliqua pertarbatio five proptia, five aliena intervenit. Cum d! igitur ex terminis expofiti cafüs , bimulo modo flente, modo cadente, modo clamante, reverentia yio O Ecclefiz;m, & Sacrificio debitanon falvetur, & ma- | d gna perturbatio five matrem , five alios cruciet, dicendum eft, przftare, ut Mater, fi non habet , 17 RW* qui bimulum dormi cuftodiat , cum fuo bimulo do- at [ mi remaneat, & Sacrum etiam in die fefto omit- tat. Ita Gobat. S. x. tr. 3. caf. 14. n. 218. ia li jis. j CAS;TIT. Dubitat Famula, an fatisfecerit przecepto | celd audiendi Sacrum, cum fere totum Sacri tempus in f coufeífione peccatorum facienda infümpferit, Q. a Parocho dubii folutio. nid d FPOJ Refpondeo famulam przcepto audiendi Sacrum ne- Jioc * ' quaquam fatisfeciffe. Ratio eft, quia licet, dum quis inde^ confitetur, przefens fit corpore, &pofliteffe fimul PU mente habendoeodem temporeintentionem audien- yia ? diSacrum ; adhuc tamen, cum Ecclefia exuna parte , LO* atten- en[ 3142 . Casus CowscikNTUE attentam —MiB'æ auditiónem per modum orationis | hi teneit precipiat, &exaltera, quiin enarrandis peccatis, & audiendis apportunis Confeffarii confiliis tempus infüumit, vere dici nequeat, quod Miffam attente Nefoi o 2udiat, eidemque Miffas per modum orantis affi- p ftat, famulam in cafü nofiro requaquam prace- Tem, pto de audiendo Sacro fatisfeciffe dicendum eft, pea & ita ad propofiti dubii folutionem debet Paro- chus refpondere cum Rofign. de Miffa audienda - expl art. 18. n. 9. Lugo difp. 22. fect. 2. n. Cl 22. Girib. let aj de obfervat. Feft. t. g. c. 2. n. 24- OCCOITÀ CWAS. III. Parochus ruralis nova facra Indum&nta dus m defert ad Superiorem Conventus S. Francifci non tportet multum a Paroecia fua diftantis, ut ab illo bene- quly dictione doneatur. Q. An bene fe gerat? Gs [ Refpondeo negative. 'Tum quia regularis Superior nj nullo jure poteft facra Indumenta ad ipfüm aliunde liil delata benediCkione donare, ut conftat ex decreto ftiffio Alexan. VIII. fub die 27. Septemb. 1659. in quo Conff füb $. 18. de Przelatis Regularibus, habentur hxc Verba : AEcclefiaflicam fa VRT inm W»-H. elle&ilem pro. fevuitio patit, dumtaxat fuavum: Ecclefiarum , vel monafleriorum benedicant: "um quia juxta refcriptum facrze Ri- 051 tuum Congregationis füb die 17. Januar. 1733. ad Tot T inftantiam Eminentiffimi Archiepifcopi: noftri Pro- "ls Íperi Lambertini emanatum, ut ex ejusdem Notif. iL t 20. volum. r. apparet, pro di&ta Indümentorum t Macrorum benedi&ione in hac Dicecefi delegati re- QRWW manent Vicarii Foranei, ficque, íi Parochus nofter tely aliqua indiget benedictione, ad proprium Vica- tiom) riura, non ad S. Francifci Conventus Superiorem Te, ( nova facra Indumenta deferre debet , ut bene Sery fe gerat. Ql f n 10f MENSE SEþTEniBRJS d ff lt yra Umerum certum peccatorum ignorans flæ pr CAS. I.N confitetur Titius fevicies, autcirciter obfie perjuraffe , Q hn at inde poft Confeflionem liquido depre- fe fal hen- E MzxsE SePrEMBRIS. 143 m oni hend/it fe perjaraffe tricies. Q. An hunc exceffum / Vs at teneaturin nova Confeffione aperire. iil t Licet enim ex communi dottrina ifm d Refpondeo teneri. aut aliud non fit de novo exponendum unum , Torud uüm, quod certo dignofcatur poft. confeffio- quam r peccat nem;:- fi, preemiffo fufficienti examine , incertus cend d peccatorum numerus cum illa particula , circiter , deiet fh ais expofitus fuit, quia per additionem di&tze parti- culz etiam ille raajor n umerus videtur fufficien- 1, 20 ter exprefíus : fi tamen poft Copfeffionem menti hi Diii t [ er exce- occurrat nüumerus peccatorum nota dens numerum incertum in Confefüone expreffum, y du jund oportet eum iterum mapifeftare , quia dici nequit, dU quod per additionem illius particulee circifer , tuffi- cienter expofitus fuerit. Imo addendum hunc ex- "u ceffumin numero peccatorum , qui poft Confeffio- ytis o nem inmemoriam cadit, nonobfcure indicare con- pfümai tigife defetum etiam mediocris diligentizein di« f ex d fcuffione conícientize , ficque integram przteritam Confeffionem utpote invalidam fore. Íta cum Go- 59 n qpentur: bat, t. 1. tr. 6. n. 420. Lugo difp. 16. n. 79. Girib. de poenit. tr, 7. c. 7. n. I7. g J infun c AS.1I. Cum quodam die fefto in Ecclefia rurali m non reperiatur, nec aliunde pro tunc poffit haberi i hoftia confüueta pro Sacrificio, dubitatSacerdos, an [b fit minus maium Miffamrelinquere, vel cum parya dem M formula celebrare. Q. Quidin cafü agendum ? jument Refpondeo, Sacerdotem debere cum parva formula | ddegïï." celebrare. Ratio eft, quialicet , nulla urgente ra- ochust tionabili caufa, non fit recedendum a confuetudi- m ne, qnz juxta Card, BonaL. 1. rerum liturg. c. 19. p Sxculo XI. inclinante introduéta fuit, celebrandi TE cum hoftia confüeta; adhuc tamen , quando urget rationabilis caufa, ut eft illa audiendi Sacrum in die fefto, potett fine hzfitatione a contuetudi- TM ne przdicta recedi, quia nec ullum adeft Eccie- fi; preceptum hoc vetans, nec ipfa introducta i i confüetudo in omni eventu ad eam fervandam nos 12 obligat, cum zequaliter in hoftia majore, aurc i nore facrificium perficiatur. Quod fi ex ufu. mino- 118 n W 144 Casus CoxscieNTIE — ris formulz aliqua populi Miffam audituri admí- | fefpoté ratio przevideatur, idem populus de cafü przmo- confen nendus erit, & fic omnis offenfio , & admiratio bretr ceffabit. 1ta cum 'Tambur. de facrif. Miffae L,2. n c. 8. $. 8. n. 16. Pasqual. de facrif. Miffae q. 2xr. do fei n, 2. Gobat. t. x. tr. 3. n. 46. vt Tm, CAS. IIT, Interdi&us ab ingreffa Ecclefiz propter violationem praecepti Communionis Pafchalis Mif- fam frequenter audit in Oratorio privato. . Àn d fine peccato, & violatione interdicti hoc fieri poffit? fetini L0 Refpondeo affirmative, Ratio eft , quia peculiare in- 1n boni terdictum, quo puniuntur, qui przecepto Commn- lus f nionis Pafchalis, quamvis pluries admoniti, obe- wiüte dire detre&ant, . privat quidem amni participatione fioe divinorum in Ecclefia ; ita ut fic interdictus nec BN celebrare, nec dare , aut recipere Sacramenta , nec m aliquod. minifterium facrum exercere, nec Miffam, fitie aut aliquod officiüm divinum audire in ea polfit Doni fine gravi peccsto , & violatione interdi&ti ; ex- 100 f tra Ecclefiam tamen ea omnia, quz licita erant Ut ante hanc cenfuram , licita remanent etiam poft DN ipfam. Hinc cum nomine Ecclefize , in odiofis pra- fertim, non veniat Oratorium Privatum juxta re- quadr gulas r5. & 26. juris in G. poteft fic interdictus Á Tetfes. 2 ue ulla culpa, & interdicti violatione Mifíam Q n ratorio privato audire ; ficut Sacramenta Poe- nitentizz , Euchariftize, & hujusmodi, fidifpofitus Mi fit, (ümere poteft. Ita cum Suar, de cenfur, difp. 25. feCt. 4. Qu titin dn MENSE OCTOBRIS. fins, d rer licus antequam triticum in area divi- l od CAS. 1. V! datur, exigit, ut tota tritici maffa cri- ï iil Vil bretur expeníis communibus , Domini fcilicetagro- rum , & ConduCtoris ; quod tanien zegre fert ipfe Jj Condu&or. Q. An Condu&or poffit fibi pro damno, cumy l Decur figguod patitur, ifx bonis Domini compenfare? QiDflo Re- lanjy E MegwsE OcTonnis. 14h5' ditarl dj . Refpondeo cum di&in&ione. Velagrorum Conductor caft pras confenfüm przebet, ut expenfis communibus cri- & sitir bretur triticum, antequam 1n area dividatur, licet - Nilie ; intra (ealiquo modo hoc zegreferat ; Vel oftenden- RE do feinvitum, veluti coatte, & propter metum majoris damni ad tales expenfas concurrit, Sipri- efie p mum, dico locum non effe compenfationi, etiam- afchalls fi ipfe Conductor damnum aliquod experiatur, quia ipfi utpote confeutienti nulla injuria facta eft, . Si ito, (/ cfieri t fecundum, dico Conductorem licite polfe fibi pro damro, i quod neceffario ex tali fatto patiatur, in bonis Domini compeníare, quia injufte in re- yetar bus fuis lzfo, debitis fervatis conditionibus, com- epto ( i, o petit compenfstio. .Dixi, fi quod dámnum necef- yp fario ex tali fa&to patiatur; fl enim perufum ordi- od narize induftrize poffet adhuc fieri indemnis, non vinet a neceffario ex Villici facto, fed ex propriz indu- u p firixz defectu, damnum pateretur, ficque ad res n ei po Domini pro compenfatione confugere licitum ipfi x € non foret. Ita etiam quoad fübftantiam Dotores Jicia et communiter. t etiam J CAS. 1I. Plauftrum vini, cujus pretium curfens erat odiols quadraginta librarum, Petrus emit a Paulo pretio m j^ librarum triginta quinque , eo quod per duos i menfes traditionem ipfius vini expectare deberet. ione 1l Q. An ifte contra&tus in confcientia fit tutus. qmenta ! Refpondeo. Ut licitum fit merces: minoris emere, Í poü' O dl N quam actu valeant, debet Emptor aliquem juftum titulum fic minoris emendi habere, ut contingit , dum ex anticipata folutione fequitur lucrum cef- fans, damnum emergens, periculum non baben- n di rem emptam, vel non habendi finceram, vel uod tempore tradendae mercis pretium futurum nig Ü it illud idem, quod ante tale tempus perfolvitur; tt ( malä nullo enim ex his, aut fimilibus titulis interve- fal niente, injuftitia, & palliata ufura committiturs n cum, ex quo quis pzzecife per aliquod tempus fua d pecunia privetur, non recepta merce, lucrum in i folutione minoris pretii exigat, quod licite fieri ne- Ra Lambertini Cafus. Confc. 146 Casus CowscreNTUE | nequaquam poteít, faCtumque reftitutioni obno- xium eft. Cum autem non alia caufa affignetur, propter quam Petrus emata Paule pretio tringinta- quinque librarum plauftrum vini, cujus pretium (l currens erat quadrsginta librarum, nifi quia per duos menfes ipfius vini trsditionem debeatexpetta- n re, ut ex terminis cafüs videre eft, atet, talem yis contraCtumin confcientia tutum noneífe. 1ta com- àn muniter cum Girib. de contract. 3. c. 2. n. 85. Tbn CAS. TIT. Ruralis Parochus prohibuit, ne in publico UT Oratorio intra fines fuze Parcecize Miffa celebretur hi. diebus feftis ante Parochialem, quod zegre tulerunt fil plurimi ex- Parochianis, Tum prohibitio, Q. An juRa fit Parochi at Refpondeo. Cum facra Congtegatio pluties decrevit, n Ordinarium fancire poffe, ne diebus feftis Milfa li in Oratoriis ublicis celebretur ante Parochialem, tel ut refert Illu [ tiffimus, ac Reverendiffimus Brafchi fej llEqL in fuüo promptuario Synodali c. 107. n.23. & 24. : fi Parochi prohibitio innixa eft Epifcopali decreto, l aut alicui nodali- conftitutioni , dicendum elt, juftam elfe P arochi prohibitionem , cum ad eum- i dem fpectet curare, ut in ejus Parcecia Superio- Áini rum decreta, & Parochialia jura in füo vigore lI) j permaneant: i antem parochi prohibitio przcife fv $b ipfo promanat, dicendum eít, eamdem probi- [ bitionem nullo jure fubíiftere, cum eadem facra hi "Congregatio cenfüerit , Parochum ex femetipfo facere non poffe przdi&tam prohibitionem, ut pa- ln riter ex Decretis 28. Januar. 1640. & 27. Junii N 1641. apparet. Hinc cum Eminentiffimus Archie- x Tu pifcopus nofter expreffe mandaverit 2. Augufti Qtt; 1735. ut in publicis Oratoriis ruralibus ultra mil- liarium .a Parochiali Ecclefia non diftantibus Mifía if ante Parochialem non celebretur; in aliis vero $ ultra milliarium diftantibus etiam ante Parochiale m valeat celebrari, dicendum eft, quod in hac Dios- cefi juxta Oratorii qua l j CAS, itatem Parochi pr'o'hiiïitio lR jufta, velinjufta cenfenda et. [ MEN- MreNsE NovEMBRrISs. 147 toni oj af MENSE NOVEMBRIS. o fringi tius ruralis Sacerdos, cum quadam die As pré CAS. T. TI i p non inveniffet, qui ejus Miffze infervi- ateydt ret, reli&a Miffa, fe ipfüm devotionis caufa pro- at t riis manibus. facra Synaxi refecit. Q. An lau- , ]u danda fit talis devotio, o Refpondeo, per fe loquendo laudari non poffe.. Ratio n p eit, quia ltcet hic ufus fe reficiendi propriis mani- .eelelte bus facra fynaxi, qui antiquitus in Ecclefia vi- g hu guit, ut ex innumeris Ecclefiafticze hiftoriz mo- t hao numentis apparet, nulla (cripta lege prohibitus fit, adhuc tamen , cum multis abhinc faculis talis ufus in Ecclefia ceífaverit, & oppofita vigeat con- pgdev fuetudo, quam infringere per fe loquendo non li- ddis E cet, dicendum eit, devotionem Sacerdotis nolftri d feipfum devotionis caufa facra Synaxi reficientis imidtt nequaquam pofle per fe loquendo laudari. Dixi, nj er fe loquendo, nam Íi dies occurrat vel magnze yili & indulgentiz:, vel SanCti alicujus, quem maxime talis Sacerdos foleat venerari, ex his, vel alio vntin * j a fimili gravi motivo Sacerdotem noftrum in cafu, a füpe uo omnis alius defit Sacerdos, a quo facram o vig? umat Euchariftiam , eamdem poffe e facro Vafe jo ye fumptam fibi laudabiliter propria manu porrigere dem ]^ dicendum ef. Evitari tamen debet in cafu proxi- « delm lï'* mi admiratio: quod de facili fieri poteft vel per gl hoc, quod pradi&a Euchariftiee receptio fiata . neity UE D Sacerdote anuis Ecclefize claufis, ita ut alius ne» k , mo fit prae Á ens ; vel per hoc, quod fi qui fint ad- u5 ftantes, eos Sacerdos moneat, ne admirationis occafioném fumant , fi quod cafu ei licitum eft, $ j y ipfum facere intueantur. Tta cum Suar. t. 3. in ntii 2. p. difp. 72. f. 3. omob. de exam. Ecclef. p. | ähl! j 3. tr. 4. C. 1r. Girib. de Euchar. e. óini puoe hi CAS. 1I. Monita fzpe fzpius Caja la&ans, ne in je&o teneat Infantem fine debita cautione , non l emendatur, & quodam mane Infantem in leCto 2 more * : 148 Casus CoxscrENTUE X mortuum invenit. Q. An poffit a fimplici Confef- &l fario abfolvi ? Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia licet Caja In- 1f fantem ante completum annum in leécto retinens fin iaf fine debita cautione ipfüm expofuetit fuffocationis Ti periculo, quod ex natura fua grande periculum ht eft, & füb excommunicationis ferendze cenfüra l, 2. c. 4. in Dizcefana Synodo vetitum, & ulterius ii rea fit füffocationis fecutze, cum ipfam fuffocatio- nem, utpote fzepius admonita, przvidere deberet, ] & przcavere; adhuc tamen, cum'ex terminis cafüs habeamus, ipfam Cajam quidem mane In- ( fantem in le&o mortuum inveniífe, non autem ipfum infantem data opera, & prameditato malo Q animo occidiffe, nequit dici cafum hunc fuüb refer- li vationem venire homicidii voluntarii, ftudiofeque fin atrati, de quo unice dubitare poffemus; & con- f e quenter ipífam Cajama quocumque fimplici Con- Mu feífario abfolvi poffe dicendum eít. Quod fi at- [ qu tente, ut par eft, advertent plures fimplices Con- Y feffarii, non ita facile cogent poenitentes mulie- hr resad fubeundum plurium aliquando milliariorum iter, utad Poenitentiarios pro abfolutione obtinen- hn da accedant. Ita cum Homob. de caf. referv. part. pur jote 2, caf. 3. except.13. Girib. pcenit. c. 15. n. 65. Qtor t CAS.TII. Parochus fciens Titium, quia ad Parochia- lem Ecclefiam confugit, reum effe proditoriz oc- M cifionis ; eum petentibus laicalis curize miniftris, Yh nullo faécto verbo, concedit. Q. An ftante certa D fcientia proditionis bene fe gelferit? Qu de Refpondeo negative. Quia licet reus proditorize oc- cifionis Ecclefiaftica immunitate non gaudeat, ut pir (A$, conftat tum ex jure communi i cap. x. de lioii- Thor cidio, tumex Bulla Greg. XIV. juxta illud Exod. SSi quis per induflriam occiderit proximum fuum, 68 Yeri gper infidias , ab Zditari meo evelles eum, wt moria- Te iur; ÉxtraCtio tamen a loco immuni fieri nequit Refpc nifi au*toritate Judicis ordinarii Ecclefiaftici, & tru interventu perfonz: ab eodem Judice deputatz, ut yà, in Congregationibus fub Clem. IV; & B enedict. ht XII. MeNusEe DEcEMnnis. 149 XIII. fancitum eft. Si igitur Parochus Titium, qui ii nl nfugerat, laicalis cu- ad Parochialem Ecclefiam co bo, conceffit, etiam riz miniftris , nullo facto ver et ] ftante certa fcientia circa patrata m a Titio prodito- .0 fedtei riam occifionem, male fe geffit, ut ex difertiffima ffociont it Eminentiffimus peidi infru&ione, quam de hac re edid - cenfuni Archiepifcopus nofter füb die 25. Ap. 1735. fatis fufe apparet. & ule foffocit e debet MENSL; DECEMB RIS. termi mane I Ajus e mit a Titio Domum ea conditio- n adtem CAS. L. C ne, ut, quandocumque v oluerit, ipfe qto m m,q uod dedit , repetere , & re- N Cajus poffit pretiu Q. ftituere Domum. AÁn iitg contraétus fit vali- vliolte dus ? y t Refp ondeo affirmative . Ratioeft, quia nullo jure hibitum ef, ne pa&tum in emptione ponatur , nplii (it pro amen, & Emptoris favo- d 14 q uod in Venditoris grav Venditori impofitum. , jies C rem vertatut, fi gravamen i s m majori pretio compenfe tur. Tale enim paCtum nul- lam ufüram continet, C um in cafu non interveniat lr fed vera emptio , ut clare colligi p at purum mutuum , perit Em- dn t poteít ex eo, quod f Domus pereat; , Ti ptori, & fi ifte nolit retto ve ndere Domum , ne- u it trepetere pretium ; ua de re dici nequit ; d Pm*;i'l' qi tium Titio cum facultate ij Cajum deditfe mutuo pre ibito, acceptis interim fu- illud recuperandi pto » mini pra fortem fructibus, c um i(ti vere ipfi Cajo tan- ;an[e [2 quam Domino Domus debiti fimt. ]tac um Rofignol. de contra&t. praenot. 4. contr. 2. n. T. & feq. Azor. ditoie! part. 5. inftit. mor. l. 8. c. 12. rgüdfï"' B CAS. II. Petrus uxoratus patrat adulterium , inde, ! Mm' mortua Uxore , etit ad facros Ordines pro mo- edi- ybrt veri. Q. An tali promotionialiquod obftet imp h mentum? PL Refpondeo negative. Ratio eft, quia dici nequit Pe- "UM trum in ca(u Bigamu m effe bigamia interpretatl- ua dubitari unice poi- Ilfïmh va, & fi&ione juris, deq iffe in matrimonium yut ( fet; cum neque dicatur dux vi- a DA Á j .150 Casus CowscieNTIXx viduam, feu corrüptam, neque fecundum matri- monium, etiamíi invalidum, contraxiffe. Cum itaque mulier, quam, durante matrimonio, Petrus ! ex adulterio cognovit, ta affeCtu maritali falte non füerit ab ipfo cogni- tali, m apparenti, d externe tem, dicendum eft, nullam incurriffe irregnlarita- er quam, foluto mat rimonio, a fufcipiendis (à ordinibus arceatur, cum ifta irregularitas pro fim- plici uxorati adulter io expreíía in jure non habea- ilo tur, ut iz cap. muper, perfpicuum eft. Ita cu E2 cap. debitum de bigam. Al Caffian. a S, Elia V. Bi m Silveft. V. Bigamia n. 1. pred gamia n.. 17. Vfond CAS. III. Duo Parochi valde vicini, quorum fubditi feraly . in parvo numero funt, frequenter, nulla facultate yta petita, ab eorum Parcecii s per aliquot dies abfen- u tes fiunt; modo uno, modo altero abfentis vices lüp füpplente. Q. An fine culpa hoc fieri poffit? [ Refpond&o negative. Nam frequenter a Parcecia abeffe hopti eft contra Parochorum ftatum, qui Refidentize ob- Comi ligationem importat, ut m fam Superiorum men ex Trid. & contra expref- Ws nis abfentes fine debi tem , qui proinde variis poe- DO ta facultat e erftringunt, Si igitur abfentia, ultra triduum e a e nondebet, li- guhy centia in hac Dicecefi a Vicario Foraneo, & pro Dextf ipfo a Parocho Seniore in fcriptis obtenta effe de- Yetiy bet; fi ultra triduum "udy cario Generali, » ab Ordivario, vel ejus Vi- 2ly ut Eminentiffimus Archiepifcopus p nofter in Inftru&ione a fe edita fub die 6. Martii 1733. aperte przeci it, ac difponit, cum neque ( arvus numerus fu b ditorum neque füpplementum Ial arocbi vicini, five alterius fuübftituti fine obten- titg ta in fcri tjio fent, vel ptis debita facultate a refideritia excu- reddant abfentes a culpa, & poenis im- efpoy munes, ut ex pluries datis facrze Co ngreg. Decre- done tisinfuperlauda ta Eminentiffimi noftri Infiru&ione rj videre eft. tit t t lt Y Yale Yolo AN- 141 : MrewsEÉ JaNvan1:Ó:. m m "o 9922 i, Q o, us " ANNO MDCCXXXIX. o t Y etet MENSE 9ANUARII. 'egit f cipal Bftetrix pärtui affifte ns, videns Infan- CAS. T. O tem vix nat um mor te periclitari, di- s pni &o eum in fronte fignat, on hà ito inaqua luftrali madefa Q. An necefte fit d lgt um Baptismi formam profert. . (üb conditione iterari. amieui praediétum baptisma Quocumq ue enim modo con- Refpondeo affirmative. us, qui bus valide conferri d feratur Baptisma ex trib quan- TOU poteft, tanta fe mper aqu ae copia requititur, cetto verificetur , quod fies il tumvis parva, ut de ip fa fupra corporis parte m, q uam tangit, aliquo modo m decutrat, & fluat, c um fine hoc fluxu ablutio per poïflt? mfignificata neq uaquam poffithaberi. baptismi forrma Infrali madefactum, nedit Cum autem per digitumin aqua fantis frontem fignat, non habea- ienti qua Obftetrix in fra exyt tur certo ea aquz qu antitas, quze ad dictum fluxum variis defideratur, eo quo d tale fignim in minima etiam guttula perfici quea t; hinc ne Infans dubio retma- ggüt ! nentiSacramenti va lore fümm i irreparabilis damni Jebet, l iterum fub conditione baptt- o, &t periculo exponatur, T zandus eft. Ita, cum Suar. de bapt. difp. 20. fe&. leps " 2. Rotar, p. 3. apparat. c. 4. n. 0. Roncsg. tr. 2. €. sepiito 2. n. XX. ca&itatïä ligata je 6t CAS.lII. Berta, qua voto fimplici fcit Titium ma« cm n matrimonium cum T itio contraxit, joae ritum fuum adulterium patraffe. Q. Anpetente Ma- f rito teneatura reddendo debito abftinere. ettà * Refpondeo teneri, donec 'Titii Mariti delictum con- celli donet. Ratio eít, quia non remiffo per Uxorem 3 pu fe Maritus privatur jure petend!, ( Mariti delicto ip debitum correfpon- d cui tantum in Uxore reddendi det: hoc autem pofito, talis eft Bertze conditio ; fervare ut votum caftitatis a fe emiffum integre valeat, proinde & tene atur, eo modo, qu od fimili voto adítrictus non po teft reddere deb itum intra ime- j 152 Casus CONsdIENTIJE bimeftre ad deliberandum de melio ri ftatu eligen- ol doa jure conceffüm, quia tali tem debitum reddere non tenestur. Di xi: Donec Ma- pore Conjuges lplïm i titi deliéctum condonet: quia ex quo Uxor voto ca(titatis ligata fit, non per hoc privatur jure con- : Rn donandi delictum Macrir i, qua proinde condona- pux tione fecuta, in iflo jus petendi, in illa reddendi ii debitum revivifcit. Ità cum Girib. de matrim. c, 1g. Wi n..85. Sanch. L.g.d. 6. n. r4. & I5. den [(T [ CAS. III. Clericus fponte docens pueros Communi- ! tatis elementa Grammatices quaerit a Parocho, an fub poena peccati eos fimul fidei rudimentis im- D fin) buere teneatur. Q. Parochi refponfum. vele Refpondeo, Parochum debere refpondere affirmative. V Ratio colligitur; cum ex Leonis X. conftit. 7. ium ftinction anno I51 4. emanata, in qua S. 32. absque ulla di- lon e leguntur hzec,, Statuimus, & ordina- g » inus, ut Magiftri Scholarum , & Przeceptores 1f s pueros fnos, five adoleícentes nedum in Gram- foror » matica, ac czeteris hujusmodiinftruere debeant, 95 verum etiam doceie teneantut ea, 3 »» ligionem pertinent, ut funt, quae adre- articulifidei &c. ; praecepta divina, N 'Tum quia facra Concilii Con- d gregastio huic dnbio ad inítan tiam Archiepifcopi Pj Spalatenfis propofito : ,, an fcilicet Epifcopus co- At » gere poffit Ludimagiftr os five clericos, five lai- Alito » CoS a nemine conductos, utpuerosfüos Doctri- »» nam Chriftianam edoceant: R&(Wm. », €xpreffe refpoudit : ;, die r7. Julii r6g8. &U Prius hortando,deinde prz- n cipiendo cogere poffe ; Tum denique, quia hoc id clare precipiunt & Cl em. XI. in fuo Edi&to r3. Qi eptemb. 1713. & Emi nentiffimus Archiepifcopus lii nofter in fua Inftructio ne 14. O&tob. 1732. hac de aQ re editis, per quzeomnia nonnifi affirmativum effe llle poffe Paro chi noftri refponfüm dicendum eft, Xify tig Tnod MENSE FEBRUARIIL C l'lbu- CAS.. C Ajus impubes matrimonium, quod de fetn praíenti contraxit cum Hele na, hac i po i ] MeNsz FrBRUARI. 153 àtt el oft aliquot dies e vivis erepta, vellet cum Titia e Corjg ipfius Helenae forore inire, Q. An ali Donec quoq obítet Uut si impedimentum. Refpondeo affirmative; licet enim Matrimonium im- A jre Je o uberum, . malitia non fapplente zetatem, a jure lla ii irritumfit declaratum, eo quod I raefumatur defectus judicii, atque confenfus requi H ti ad fic contrahen- itrit t dem ; adhuc tamen tale matrimonium ex c. unic. de defponf. impub. in fponíalia refolvitur, quia « Comne jus prafümit impuberes velle fe obligare eo modo, Darocit quopoffunt, & proinde, Íi nequeunt fe obligare iantis ex adducta ratione vinculo matrimonii, preefumit velle fe obligare vinculo fponfaliorum, nifi ex men- ffimat te ipforum contrahentium expreffe conftet oppofi- ol tum. Hinc, €um ex fponfalibus vaiidis publicae q um honeftatis oriatur impedimentum, quod in primo , Vb gradu dirimit matrimonium, dicendum eft, Cajum Dratto nequaquam poffe matrimonium eum 'T'itia Hclenze forore inire. 1Ita cum Bonac. de matt. q. 2. panét. um nuat e d 9. D. 51. Girib. c. 13. n. 32. La Croix L. 6. part. 3. qui Y n. 2. ( CAS. 1T. Francifeus Paterfamilias, cum ob tempo- epti on ralia negotia diffidium aliquod habeat cum proprio j Parocho, puerum ei recenter natum alteri Parocho us a baptizandum defert. Q.Quidfitde Francifco, & alieno Parochobaptizante fentiendum. a Q05 D« Refpondeo, fentiendum effe Parochum, & Francifcum hi It fe male geffiffe. Ratio eft, quia licet Baptismum (emotg conferre non fita&us jurisdiCtionis refpectu illius , qm 1 l]b" qui fuüfcipere debet Baptifnum, cum ante hujus , Bo fufceptionem nemo. Ecclefize fubjiciatur, eit tamen ciqii? ^ t ^ actus habentis jurisdi&tionem circa fideles, quibus [7 ille aggregandus eft, qui Bosptismum ipfum pro- M . xime eftfüícepturus. Hinc, cum talis fitordo pra- ju i dictze jurisdictionis, ut quilibet Parochus tantum- 1nodo in populum fibi commiffum eam valeat exer- cere, ut ex cap, placuit, cap. nullus, aliisque plu- J ribus compertuth eit, fequitur Parochum noftrum j qu' fe male geffiife, & quidem graviter, puerum bz- ) ptizando ; qui pars eft populi fpe&antis ad alterius n í A^ - 154 Casvs CowmscrENTLE | Parochi jurisdi&tionem, Ita pro Parocho fentien- dum eft, nifi aliter ex confuetudine, & ufu per- miffum fit, vel nifi ignorantia eundem excufet, | CAS.I.W Licet autem hzec ignorantia facilius excufare poffit Francif:um, eo quod Parochorum jura fcire non [ (s . teneatur; adhuc ab omni culpa non eft cenfendus &i 1 mmunis, cum agendo, utin cafü, fpecie quadam vindi&e , -& injurize in proprium Parochum age- w re videatur. Ita cum Rotar. de bapt. c. 4. n. 35. La Croix L. 6.'p. r. n. 274. Barbof. de offic. & po- Vefon ii f teft. Parochi p. 2. c. 18. n. 7. (o)im fn g CAS. III. Capellanus recenter eleCtus in ruralem quem Parochum, gaudet, quod ex immemorabili con- Tolo füetudine in ejus parcecia nou fuerint a Deceffo- Vin ribus Parochis inftitutze conciones, quia, cum fit Adhi rudis minervae, putat fic excufari, fi eas non ha« beat. Q. ÀÁn vere a culpa conciones non habendo tlj excufetur. 1ili Aüfem meri Refpondeo negative. Ratio eft, quia ex üna pirte btb Concil. 'Trid. feff. 5. c. 2. de refor. divinum ex- i, ( ponens mandatum aperte omnibus animarum cu- Yelii ram habentibus przcipit,.ut diebus faltem Domi- nicis, & feftis folemnibus commiffas fibi plebes (tüfe proíua, & earum capacitate pafcant falutaribus — Wy verbis: Cum autem ex alia parte non folum idem. lo q x Concilium poft fuüpradicta damnet quamcumque ofiti execu- confuetudinem, quze decreti a fe ex nnoc. XIII. T CT tionem valeat impedite, fed infuper j l etic & Bened. item XIII. fumti Pontifices in datis fü- l er hoc negotio Bullis diftri&e przecipiant, ut non dedi obftante przetextu oppofitze immemorabilis confue- lg | tudinis, quam pravam vocant, adhuc fupradictum Concilii decretum de falutaribus Verbis ftatutis die- Ref?Ondg Vilste bus ad populum per Parochos habendis inviolabi- lii literobfervetur, nihileft, per quod Parochus no- E Cütfü fter à culpa, & quidem gravi,, va/legt excufari. Deatg Á l &l : MEN-. ) MeNsE Manrtir. 155 ddo fa. MENSE MARTIL &uis CAS. I. Ulier proprium infantem la&ans, alte- n exi rum lucri caufa lactandum recepit, qui uf ra frieu defe&u lactis pro duobus la&tantibus non fufficien- f cerlei tis viribus paulatim deftitutus moritur. Q. Andi- €a Mulier graviter peccaverit, & adaliquam rece- ccie qui ochumy ptz pecunie reftitutionem teneatur. C V. /fic, ) Refpondeo cum diftinctione. Vel di&a Mulier adver- tit fe füfficientem pro duobus laCtantibus lactis copiam non habere, proindeque ex ipfo la&is de- fe&tu provenire virium deftitutionem in puero, fn füril quem lucri caufa laCctandum fufcepit; vel nullo rabili u modo praedicta advertit, Si hoc fecundum dicatur, j Dete & fimul di&a Mulier, quam debuit, diligentiam a, QUP adhibuit in przedicti pueri cura; nec peccati ali- &us m cujus rea, nec nifi juxta regulas poffefforis bonze fidei alicui reftitntioni obnoxia cenfenda eíft, Si nonii autem nutrimenti defectum, & ex hoc gravem pueri languorem przvidit, vel, utcontingere etiam x m folet, debitam diligentiam in eodem puero nutrien- divinum ? do, & curando omiíit; tunc & ipfam Mulierem niminm * veluti homicidii ream graviter peccaffe, &ne lu- Jtem fs crum ex violata juftitia reportet, ad inftar malaz fji fidei poffe(Toris ad refitutionem receptze pecuniz, filuta non quidem integrze, fed juxta prudentum judicium tolum I taxandz, teneri, dicendum eít. Ita communiter. j cu yliti d CAS. II. Parochus judicans nullum dari irreverentize [nnot pericnlum Parochiano amenti ad extremum vitze deducto Viaticum Sacrofanctum sind in plaml bene fe gerat. præbgt. Q. An ) j li j Refpondeo cum diftin&ione. Si Parochianus a nati- j vitate sinens eft, nec aliquid unquam de admira- jl bili Euchariftize Sacramento cognovit, male fe geífit j m 000* Parochus, quia perpetuo amenti, fivein vitze de- g curíü , five in mortis articulo, etiamfi nullum ti- meaturirreverentize periculua, ex laudabili Eccle- fiz confuetudine facrofan&ta Eucbariftia porrigenda non eft ; cujus ratio effe poteft,quia ex una parte per- uN petuo L 156 Casus CouscrgNTUE .petuo amentibus ficuti parvulis hoc Sacramentum termi ad falutem neceffarium non eft, & ex alia,cum diftin- d) guere nefciant communem cibum a facro, nequeunt nun E huic reverentiam aliquam, ut valde conveniens Dutqu eft, ex interna fide, ac devotione exhibere, $i dotetm autem Parochianus tantam poft rationis ufüm in- t ciditin amentiam, aut lucidis aliquando gaudet Thünl intervallis, quibus & excellentiam Sacramenti di- DT gnofcere, & aliqua animi difpofitione ad idem re- cipiendum e valest praparare, tunc, nifiaperte conftet ipfüm incidilfe in amentiam lethali itreti- tum peccato, neque unquam hoc retractaíffe, &- dem Sacrofanctum Viaticum porrigendo Paro- CAS.W I P chum noftrum bene Ííe gerere dicendum eft, uia , fi dum fuit , Sisle] vel eft aliquando mentis hi uze compos , apparet in ipfo Parochiano erga hoc Sacramentum devotio; fuinmo hoc bono privan- Npnti dus non eft, pofito femper, quod ex circumftan- Jl tiis amentize, velex confuetis experimentis prü- xipij ; denter credatur nullum dari irreverentiae pericu- b Ita lum, ut in hypothefi noftri cafus exponitur. Wsy cum D. Thom. 3. p. q. 8o. art. 9. Roncag. deSacram. Tepyn tr. 4. C. 7. n. 4. Girib. de Euchar. tr. 4. c. 8. n. xo. & fe ejdo xr.aliisque communiter. Ws CAS. IIf. Utvenationi czeteroquin licitz poffit rura- ] jtter, lis Sacerdos fummo mane incumbere, folet Miffam lg, d celebrare hora ante Auroram. Q. An graviter As peccet. Yil | Dtiy Re-fpondeo affürmative, Ratio defümitur five a deci- &ntts ma quinta Miffalis Romani rubrica prafcribente, lice ut tempus celebrandi Miffas privatas ab Aurora in- [ Cipiat, & ad meridiem terminum fumat, five ex r TYefenj Ecclefize confuetudine praefertim in Italica regione "n ex noítra ubique recepta, quas generalis rubri- A um cc&, & legitimze confuetudinis regulas fine pe- 10]fsg culiari privilegio, vel urgenti motivo , infringere Uàm. ( nemini unquam licere compertum eft. Quamvis autem non ita ftrictim fümendum fit Aurore ini- UT tinm, & Meridiei, ut nequeat etiam Miffa tertia liO fuo horae parte ante Auroram incipi, & poft meridiem tet- , "Wio I MraNSE APRiLIS. 157 Sactum? terminati, quemadmodum Summi Pontifices Bene« lum di&. XIII. & Clem. XII. feliciter regnans in eo- 10 eft rum Ediétis hac de re editis explicarunt , tanta & Quvet nunquam erit licitze venationis honeftas, utSacer- exibete dotem no frum hora ante Auroram proprio arbi- onis d trio celebrantem a gravi culpa excufet.. Ita com- n p muniter Au&tores deSacrificii temporeagentes cum Pacraméz D. Thom. in 4. dift. 13. g. 1. art. 2. d ib , il AMENSE APRILIS. ethal it at rochus non vult in Pafchate Parochia- CAS. T. PA n um fuum ad communionem admittere, eno d cena quia de injuria clam fibi illata veniam non petiüit. Q. o n Àn fit de jufitia laudandus, ao gt dgogi Refpondeo negative. Vel enim Parochus Parochia- yna- ex n num,aq uo claminjuriam accepit, a facra erindi xi publice rejicit, & fic graviter fama m Parochia- ni fui laedit, ad quam falvandam occultis peccato- entie p bus facram Communionem, de- ponitih * ribus publice petenti j; ii negandam non effe Theologi docent: Vel occul- AU te eidem Parochiano prohibet, ne ad altare accedat, priusquam de injuria fibi illata veniam petierit ; & offttt patiter, cnm fic agendo paftorali abutatur jurisdi- £, &ione, & loco dimittendi ex corde injuriass, ut boni [ol g Yi Paftoris eft , de eisdem potius vindictam fumere hU gü«' videatur; nequaquam poteft de juftitia laudari. Denique ratione temporis pafchalis, quo non acce- dentes ad facram Synaxim ab ingreffa Ecclefive pu- a? blice interdicuntur, patochiano pracdi&to, & publi- ; A cz famz difpendium, & gravia alia damna immi- k nerent, quod utpote femper privatee injurize rea- m tum excedens, juftum nunquam effe dicendum eft. l[alla 1ta cum Tambur. c.6. de communione S. 2. num. pettis jJis ! 1o. Maderno quzeft. 5. art. g. nnm. 3. Girib. de 5a- cram. cap. 6. num. or. 0 n j 0 CAS. II. Vidua pauper eodem in le&o dormit cum ; Anfofl dum parandi alium le- li filio fuo adulto, eo quod mo n étum non habeat. Q. An hocp offitin ca(u licite fieri. ge- p ^ f 158 " Casus ConwsciewTUE Refpondeo. Sitalis cubandi modus aliquam przbet igfo: matri, aut filio proximam peccandi occafionem, yau ex qua proinde frequentes lapfus fequantur, cer- oper tumeft feparationem, quocunque modo effe fscien- litio Ctoi dam, cum omni praecepto ptzedictam peccandi oc- cafionem etiam vita/ nofirz difpendio, quando [ alia remedia utilia non funt, fugereteneamur. $i vero ex dicto cubandi modo nulla fequitur oífen- fio Dei, vel non nifi valde raro hoc accidat, quam filius con(cientiz (A5] eo quod tam mater, bonsz praefidio muniantur, & fpiritualia adhi- beant remedia, quibus tentationum vires folent ite extenuari ; tunc urgente expofitz neceflitatis ltferk motivo licite fieri poífe, quod alias illicitum ET foret, dicendum efít: nam sd fugiendam remo- ls tam peccandi occafionem , qualis in hypothefi Refpo effet noítra, grave fübire incommodum , quale ptim effet ex. gr. fupra nudam humum, vel tabulam cubare , nulla. five Divina, five Ecclefiaftica &xpl liib lege obítringimur. 1ta cum Giribald. de pocnit. Wt cap. xo. num. 3o. La Croix de peccat. L. 5. num. Y i 239 eq. NT CAS. IIJ. Rufticus Juvenis tempore Bacchanaliorum fiqu cum aliis fuze zetatis,& conditionis viris,ac fceminis TOU foletintereffe Choreis, in quibus frequenter patitur N] motus pravos. Q. An poífit abfolvi, fi nolit a tali ts chorearum ludo abftinere, tl Á Refpondeo affirmative, ftando terminis expofiti cafus. *M Licet enim chorez, ut fieri folent, res fint ple- hs nz periculis; adhuc tamen, cum ex nmatura iüa fint res indifferentes, & poffit quis fervato Dei ti- clef pra ertim Girj more eisdem absque culpa intereffe , anitas, & ho- Bi!' b« quando temporis circumftantia, urb nefta focietas aliquo modo id po ftulant; di- EH cendum eft, rufticum noftrum abfolvi polle; üny etiamfi nolit a tali chorearum ludo abftinere. e€ U que refert juvenem iftum in przedictis choreis mo- od tus pravos frequenter pati, quia cum motus llU h praambula quidem fint & incitamenta ad peccatt fl]l)]e ) j motus ls düm, non autem fint päccata, quando ipfos 2 Y MzeNsE Marr. 159. ipfos non quzrat, nec iisdem confenfüm prabeat, u w, jta ut morofa deleGtatione, turpi defiderio, vel Loneat pattgt,? opere peccet , quod cafus nofter non dicit, abfo- lo dfe f lutione indignus cenfendus non eft. ]ta cum La Croix L. 5. de peccat. num. 264. & L. 8. de proecept. yeadt decal. n. 887. S. 9. aliisque communiter, , Qu Leneumu.. egnluti JMENSE MAII hoc st conítt CAS. 1. "T Imens Parochus, ne infirmus, quem Oleo facro inungit, ante peractas omnes un- Ttnslia vites 0 &iones decedat,- injungit Capellano przfenti, ut : fuecenn inferiores fenfus ungat, dum ipfe füperiores inun- jrs t git. Q. An Sacramentum dicto modo valide, aut mdam I* licite conferatur. ' i y? Refpondeo sffirmative quoad utramque partem. Ratio yodum, ( primz eit, quia Sacramentum extremze unctionis , vd i ex pluribus unctionibns, verborumque fortis par- fíecel tialibus coalefcit, ita ut quzelibet nnctio, quae fua ! Q p particulari verborum forma in ordine ad producen- LL t dum fnum effectum integram, & ab alia un&tione, formaque independentem habeat fignificationem , ficque valide poteft tum fücceffive, tum fimula plu- ha i ft 4 ribus Miniftris confici. Ratio fecundze eft, quia yenl ofito Sacramenti valore periculum ipfum; ne in- ! & rmus ante peraCtas omnes unctiones decedat, li- , jl citum reddit, ut eodem tempore, quo unus Mini- fter fuperiores fenfuüs inungit, alter, qui praefens agol! elt, inferioresinungat, quamvis hocextra neceffi- [] tatis cafüum, utpote contra ritum , & praxim Ec- x clefiz fieri absque gravi culpanon poffit. Itacum f Girib. cap. unic. n. 42. Dian. part. 5. tr.3. refol. 88. K Barbof. de Offic. Paroch. cap. 22. num. 8. [[E; j &r ^ //CAS.TI.Confeffariusignorans ignorantia craifa quem- dul&ütv dam eafüm effe refervatum in Bulla Coenze,ab eo poe- ) uf p ( nitentem abfolvit.Q. An przedicta abfolutio fitvalida. $ Refpondeo negative. Ratio defumitur ex Trid. feff. j df 14. C. 7. dicente, perfuafum femper in Ecclefia Dei a fuiíffe, & veriffimum e(le, nullius momenti abío- Itb if j lutionem earm effe debere, quam Sacerdos in eum u [ pro- 160 Casus CszcmNTUE fitmot, profert, in quem ordinariam, aut fübdelegatam non habet jurisdictionem. Cum autem Confeffa- n 7 rius nofter, ut pro certo pono, nullam habeat ju- risdi&ctionem in pontificios cafüs Bullae Coenze, dato quod poenitens ex praevia notitia cenfürz illis a- nexae in aliquem illorum inciderit, etiamfi bona : Wil fide peccatum fuum confeflus fit, invalide eft abfo- lutus, nifialia fimul non refervata confeffus fit, at docdlg quibus directe abfolutis a refervato fimul indire&e debbnt abfolutusevadat. Neque ignorantia Confeffarii ali- quid prodeft, ipfa enim utpote craffa reum quidem Bll gravis negligentize in addifcendis rebus ad pro- Mbotieo prium munus fpeCtantibus Confeffarium declarat, Ti r nullatenus vero poenitentem juvat, cum nulla ig- b norantia etiam invincibilis praebeat Confelfsrio ju- m risdi&iionem, ut pcenitenti beneficium abfolutio- Otdne Téos tr nis per fe valideimpendat. lta communiter cum La Croix L. 6. part. z. n. 1548. tentom It qu. CAS. III. Titius electus in ruralem Parochum tribus Teltfat jam transattis annis a fui Parochialis Beneficii pof- feffione percipit, ejus parentes ip(oinfcio variis mu- Frslen ho u neribus plura vota pro ejus electione a Parochianis alb ï obtinuiffe. Q. Quomodo fic electus fibi confu- QO tl lere debeat. — 'iti qgg Refpondeo. Quamvis quzlibet ele&tio fimoniaca ipfo Yi elg jure irrita fit, nifi vel fic electus expre(fe con- - M"Jxete tradixit, velipfoinfcio ab alio in ejus odium per- «t Yi Qul a€ta fuerit, ut ex cap. nobis fuit 27. & cap. fi- cut tuis litteris 33. de limonia aperte colligitur, ac Id proinde teneatur quilibet beneficium dimittere ffa- Cüm ( tim ac percipit fe fuifíe fimoniace electum, etiam ^ B ub ipfo infcio alii in ejusfavorem hoc egerint; adhuc tamen cum Titius nofter per triennium parochiale $1] beneficium, ad quod mediis muneribus fuit eleCtus, l J ! j hm "at bona fide poffederit, poteft Gibi confulere per re- gulam triennalis poffeffionis, & in,ifta fibifaven- lr 0 Aetr te quiefcere, nifi fponte velit pro majore animi fui quiete eidem beneficio renunciare. [ta cum Go- | Conf rznez de trien. pofleff. q. 12. Ugolin. tab. 4. C. 6. S. 9. Suar. L. 4. de firnon. c. 57. n. 9. Girib. de fimon. Ligiy MewsE JUnrr. P fimon. tr. bdelern þ. dx)zb,ïg. Anacl.- tit, 3. de fimon, m Confé num, 278. n uber (ete, di MENSE S9UNL. ie li (iumi bt Erts Vidua fæpius defiderat Maritum vi- CAS. I. B vum non propter opus conjugii , fed ide i yofelüs 4 topter füftentationem familiz ; at excitatis ex ul inde oc aliquando. venereis motibus , iisdem turpiter »feflarià dele&tatur. . Q. An teneatur fub gravi peccato di- - &a Mariti defideria vitare. m g y ad pi Refpondeo negative. Ratioeft, quiaquamvis defide- y declart rium Bertze inutile fitnullumque ex eofibi, vel fa- iil milie expectare poffit emolumentuto; tamen per fs j fe malum non eft , cum ad fuftentationem familize y abf ordinetut , non vero ad excitandos in Berta vene- reosmotus, cum ifi, ut iaquit cafus, aliquando ypnitet tantum contingant. Qua de re, cum per accidens fit, quodprzediCti motus, in quibus Berta turpiter hum £t deleétatur, ex defiderio Matiti faepe fzepius repetito al excitentur, optimum quidem erit, ut Berta a dictis y varism inutilibus defideriisabftineat, non tamen füb gravi yodib culpa abftineretenebitur. Eo modo, quo fi quis in f e» ludo catteroquin licito, cui fz»pe fzepius dat ope- ram, nop nifi 3liquando graviter iraícatur, reus gra- wüfmä?i' vis culpze cenfendus non eft, licet nolita tali ludo abftinere. Et ratio pro utroque cafueft, quia res g[effe [ eflet nimis ardua, & cui imbecillitas noftra impar x E & foret, fiomneid, quod nos aliquando ad peccatam induxit, fub gravi'culpa fugere teneremur, Ita Omgïm cum de Lugo de pcenit. fe&. 10. n. 150.. La Ctoix initi L. 5. dub. 3. n. 252. & feq. Girib. de poenit. c, zo. n u dub. r. n. 8. titij [ 1l l MJCJ CAS. IT. Dum in die fefto pergit Parochus ad Altare " er" Miffam celebraturus, totopopulo fpe&ante mone- ; " Qe[ f tur qnemdam Parochianum duobus milliariis di- at ftantem morte periclitari. i Q. Quid agere debeat d 4 fi Confefiarius alter defit. acuf" L p Re'-' La;zbertini Cafus an*/'c.' i^ gman- 162 Casus CowsciENTUIE àu Refpondeo teneti differre, aut omittere Miffam, Ra- tio eft, quia ex una parte przeceptum Confeffionis Wi in articulo mortis fortius eft, quam illud audiendi Q Miffam in die fefto, & ex alia parte nullum im- ho minet Jamnum non audiendi Sacrum in die fefto, quando hoc absque ejusdesm culpa contingat. Ma- Xximum autem damnum imminere potett illi , ui morti proximus ob defectum opportoni Miniftri non confitetur. C Ad vitandam interea populi ad- mirationem , illum de caíu inftantis neceffitstis Iu Patochns admonebit , ut vel alibi adeat ad Mif- n fam audiendam, fi commode hoc fieri poffit, vel Hiii ibi expe&tet , fi forte tempus fuperfit poft przdi- qum| €tum periclitanti fübfidium, vel denique íciat fe W nullatenus peccare , fi Miffz auditionem ob defe- €&tum Sacerdotis celebraturi omittat. Et ita age- M;onä« re debet Parochus nofter, fi Confeffarius alter de- D lig fit, qui parochiano extreme indigenti valeat fub- venire. l1ta cum La Croix L. 6. lt aliisque communiter. part. 2. num. 223. Tene I CAS. III. Juvenis Fámula volens nubere accedit ad Quo Parochum, füb quo Patrui (ui domicilium reperitur, fé(e altero relito, fub quo babet domicilium fraternum, Yé[) quia, priusquam alteri ferviret, in Patrui Domo; fali non vero in illa Fratris vitam ducere Con(uevit. tetds Q. Au Patrui Parochus fit praedi&ti Matrimonii af- fiftens idoneus. t Refpondeo affirmative. Quamvis enim per fe loquen- It n do in concurfü duorum Parochorum, ; fub quorum fj uno Fratris, fub altero Patrni habeat domicilium juvenis famula nubere volens, primus , non ie- Cf cundus fit ejus M«trimonii affiftens idoneus, hoc Quo Uil tamen non valet in cafü, quo ante.famulatum ea- dem juvenis fraternum jam reliquerit domicilium , g, illüdque Patrui ro faa habitatione elegerit , a i. quod proinde exclufo illo fratris animum révertenct retinet , quotiescumque fsmulatum relinquat, nam CAS1 p cum in hoc fraternum domicilium de materiali feha- Tioq best, nullatenus ad praediétum Matrimonii cele- foly cene brandi gEe&um deþet confiderari. Qua dere dä m teng MewsE Jurrr. 165 Qifom dum in cafu noftro juvenem"famulam ad idoneut Confefs Matrimonii fui affiftentem Parothum acceffife. Ita Mi andier cum Pignat. t. 5. confult. 79. n. . Ba:bof, de offic, vlim j L Paroch. part. 2. c. 21. n.34. & feq. j o wl i '1* MENSE gULIL u M" n CAS. I FOannes e fe&ta C!alvini fattus Catholicus p9 p . dubitat, an valeat baptismus , quem $ Detei in aqua naturali a Miniftro Calvinitta füb hac for- dot il ma recepit; Ego te baptizo in nomine Patris, & j poilt,* Filii, & Spiritus fanéti (ecundum auctoritatem , p p quam tribuit mihi Calvinus. Q. a Catholico Mi- u (ci niftro dubii folutio. n U ETU V Refpondeo. Cum Ecclefia Catholicafemper ut validum approbaverit, & nunc quoque approbet baptismum tns d ab hzreticis Miniftris collatum, quando retentis de- j wl bita materia, & forma non deficiat intentio faltem , 004 generalis faciendi, quodfacit Ecclefia, ut ex Trid. feif, 7. can. 4. compertum eft, valere bapti(mum , quod Joannes in ca(u noftro a Miniftro Calvinifta eens ium t^ recepit, erit pracfentis dubiifolutio. Nequeobftant iil verba addita formze , illa etenim juxta naturalem puni^ fenfüm, quem habent, non videntur addita ad inda- cendam fubftantialeih formze neceífariz variatio- r o neu, fed przcife ad fignificandam poteftatem , p quam Minifter ex errore particulari a Calvino de- Ícendentem fe putat habere ; quod Sacramenti va- "13 Id lorinullatenus obeft, nifi per eadem verba expref- ibg fe intendat Minifter non aliter Sacramentum confi- " d* cere , [ f uam per pradictam Calvini virtutem , in n quo Ca [ nihil efficeret. Iia cum D. Thom. 3. p. o uzft. 64. art. 9. Lug. difp. 8. fe&. 3. num 1. Ma- fami "4 - ern. de Sacram. quaeft. 1. art, 1r. num. 15. Tem- T * bur. lib. z« cap. 2. S. z. num. 7. & 8. eierh ! 4»' CAS. 1l. Accufans fe poenitens de furto gravi, licet li unll. ) r pluries interrogatus, non vult exponere Confefía- at rio quantitatem integram rei furatze, ex quo inab- folutus remittitur. Q. Quis damnandus, pceni- filu [ tensne, an Confeffarius. d 2 Re- i 164 CASUS-CONSCIENTIIE T Refpondeo, eífe damnandum utrumque , fed magis [21 per fe loquendo fecundum.- Ratio pro primo eft , quia tuy cum non folum probabilis, fed tutior & magis pia Mi fit opinio, quz docet pcenitentem ad exprimendas B in confeffione circumftantias notabiliter in eadem fpecie aggravantes teneri, male fe gerit pcenitens, D ten qui obítinato animo integram rei furatze quantita- tl tem exponere, licet pluries. a Confeflario inter- cli rogatus , recufat. Ratio pro fecundo eft, quia fen- [l tentia afferens pracdictas circumftantias non effe [ neceffario in Confeffione aperiendas eft pariter Auben vere robabilis, utpote innixa five Trid. feff. 14, digni €.5. imponenti dumtaxat onus exprimendi una cum nuümero peccatorüm circumftantias, quze fpe- tepet ciem peccati mutant , & afferenti nihil aliud in Yho V Ecclefia a peenitentibus exigi, five au&toritati gra- tit viffimorum Do&torum , qui cum Angelico Prz- ceptore fententiam eandem docent. |Cum autem ex alia parte teneatur füb gravi Confeffarius fe- ui fententiam vere probabilem poenitentis , ut Q$, ''heologi communiter trsdunt, dicendum eft, Con- feffarium magis per fe loquendo effe damnandum, qui eundem pcenitentem nolentém exponere quan- leet Ítoyi titatem integram rei furatz, licet alias bene di- p fpofitum , inabfolutum dimifit. Dixi, per felo- tiotjs quendo, quia fi certze quantitati rei füratze annexa fit cenfura, velrefervatio, Confeífarium nullo mo- Y do effe damnandum dicendumeft. Ita cum Gob. t. 1. UV [ tr.6. n. 380. Boff. p. z. mor. tit. 1. $ 23. n.225. Lug. ' n de pcenit. difp. 16. n. 1 67. [ ? CAS. III. Cujusdam oppidi Parochus conqueftus eft, f li quia die Sabbati fancti in Ecclefia Regularium in fa& eodem oppido commorantium pulfantnr campanae tüm ante* fonitüm Ecclefize. Parochialis. dete Q. An jure poffit de hoc facto conqueri. füm [ Refpondeo affirmative. Ratioalferti colligitur tum eX Tet verbis Bullz 22. Leonis X. S. 14. praecipiantis , uf flüm Clerici tam Szeculares, quam Regulares die Sabba- ti majoris hebdomadze, antequam Campana Cathe- ühte gl dralis, vel Matricis Ecclefize pulfaverit, Campa- nam MreNsE ÁAvavsTt. isg nam in Ecclefiis füis pulfare minime poffint , tum monn ex Decretis facrarum Congregationum , five Ri- ml tuum 6. Feb. 16o8. five Concilii 15. Mart. 1727. & k nigtn Noftrz Dicecefanze Synodi l. 1. c. 5. in omnes tam p Szcularium, quam Regularium Ecclefias eandem, ter ial utfüpra, confirmantibus ordinationem. Licetau- dipentt tem in fupradi&tis difpofitionibus fiat fermo de Ca- t quio thedrali, vel Ecclefia Matrice, adhuc tatmen Paro- Jfario 1* chusnefter, cui jura, decusque Ecclefiz füze tu- , qui: s Don: eri incumbit, jure merito de fato in cafu expofito conqueftuseft, cum enim eadem ratio de Parochiali eft p habendafit; quando in Oppido , velrurali loco alia ( fell.1 dignior Ecclefia, cuijus Matricis conveniat, non p t reperitut , quamreperiri in cafü noftro non conftat. ,qel 1ta cum Card. de Luca de przeemin, di(c. 42. n. 14« y li Urfaja inft. crim. l. 1. tit. 10. n. 195. avant, p. 4. vorttit tit. xo, rub.ar. Y vlito:t j n d MENSE 4UGUSTI. 4iris ! jieii t Um quadam die intra o&tavam Pafchee uff e?.. ) CAS. I. C Petrus e fua rurali parcecia ad'Civitatem hi fe contuliffet , audiens in Cathedrali Ecclefia Epi- onat fcopi Miffam, deejus manu cum aliis plaribus fum- T pfit Euchariftiam. Q. An adhucpracepto Commu- pet L nionis in propria parcecia fümendze teneatur. at ani Refpondeo affirmative, cum enim diftin&a fint, ac " aoj feparata omnium paroeciarum confinia, dicendu:a um GP) l jf eít, fubditum alienze parcecize facram Euchariftiam f. 2;5' J lj in Cathedrali fümentem Cofnunionis pafchalis pree- cepto in cap. omnis utriusque fexus injunéto nomn fatisfacere, przfertim peft declarationes hac in re ,uqueff'b )j factas tum a facra Concilii Cong. MenfeSept. 1649. qu 1 tum. füb Innoc. XI. 5. Feb. 1682. qui eadem ratione [ [j determinavit fupradicto praecepto non fatisfacere (p eum, quiin Ecclefiis Patriarchbalibus Urbis Vati- cana , aut Lateranenfi ad facram Synaxim accede- jyrll ret. Neque alíquid refert Petrum facram Euchari- 1 j ftiam de Épifcopi manu fumpfiffe, nifi enim hoc fa- ciatex expreffa ipfius Epifcopi , vel proprii Parochi d;e D facultate , numquam per Comimunionem prz tctam. " i paxc- fi ha- . ( [ 166 Casus CONS('IIENTIIE ï et pafchali przecepto fatisfaciet, & proinde ad Com- munionem iterum in propria rnrali parcecia fümen- il dam tenebitur. 1ta cum Card. de ugo 1. 1. refp. Corfe mot. dub. 15. n, 3. Pign. t. 7. cenfult. 89. n. 18. a( &irib. de Euchar. c. 8. n 28 folent fefari CAS. II. Clericus ex quo docendo pueros elgnenta Grammatices , & Aritmetica libras bis centum, qui & ultra quotanris lucretur, petita Parocho, an tevii *« hoc titulo poffit ad facros Ordines promoveri. Q. * W pe Parochi refponfüm. (j Refpondeo. Quamvis librarum bis cer;tum anhuum Atl lucrum, quod recipit Clericus elementa Gramma- p o tices, & Aritmeticze pueros docens , füfficiens for- Qiüm taffe fit ad congruam ejusdemClerici fuftentationem, oy adhuc tamen tale lucrum nec beneficium eft , nec al patrimonium in bonis ftabilibus pofitum , quale ex x mente Sacrae Congregationis Concilii Tridentini interpretis pro valido collationis Ordinum titulo Il idem Tridentinum feff. 2r. c. 3. de reformatione expofcit. Qua de re Sacra Congregatio dubiis ipfi ( propofitis tum Menfe O&ob, 1589. tum 23. Maji. 1609. in quibus quzrebatur ,, anex lucris, per at- B » tem Muficam, per Magifterium Grammatices,per Tf2jfg telii »» gradum Theologiæ,&hujusmodi acquifitis ad Sa- » Cros Ordines promoveri aliquis queat, refpondit Mi » nonpoffe, fed requiri omnino vel beneficium, vel fitCor » Patrimonium ad vitam promovendam,honefte fü- f( »» ftentandam fufficiens,, : utin inftructione Emi- nentiff. Archiep. Lambertini x. Febr. 1734. hac dere N edita füb num. 7, videree fs ft. Ettale ei.iïe debet Paro- W, chi noftri refponfum. « ltl . 'CAS. 1II. Confeffarius in Dicecefi orat am-icu—m füuum Ailin Bononiam petentem, ut obtineat a Pcenitentiario ahug Obu; facultatem. abfolvendi poenitentem ab inceftu in onfeffione audito. Q. An violet aliquo modo Sa- Yof cramentale figillum. late Tieg Refpondeo cum diftin&ione, Vel amicus Confeffarii ü b01 ex receptainceftus notiti a venire poteft in cognitio- ff nemillius, qui tale deli &um patravit, & confeffüs eit , ii | ] MexsE SePTEMBRIS. 167 d eft, vel hoc nequaquiam mbraliter contingere po» - &t f ic n p Si TU FH "uv m dicatur ex quo vel locus , in quo Confeffarius audit Confeffiones , fit parum amplus, »)rf hd vel Confeffarii amicus eos diftincte cognofcat, qui folent pro expiation e confcientize ad eundem Con- feffarium accedere, refponfi o debet effe affirmans, 0f el?me;! quia fic, & Confeffio redditur odiofa , & pceni- J Cf Si vero dicatur fecundum, tenti injuria irrogatur, periculum, Arocin/ DOV *ex quo ob rationes oppofitss nullum fit nullam in ut reus predicti fceleris dignofcatur , Cafu figilli violationem contingere dicendum eft. d Meliori tamen confilio aget quilibet Confeffarius , fi v ro obtinendis hujusmodi facultatibus refervatum , Cronoi P ca Dcinrdt fumin Confeffione auditum per epiftolam figillo [ta cum Le- ntabyst obfirmatam Poenitentiario exponet, melt,! and. difput. 10. de poenit. q. 39. Bonac. fe&. 5. pun&. 4. n. . Girib. c. 18. n. 25. & 26. , qui . Tride fina j MENSESEPTENMBRIS. if Ufticus quidam pluries confeffus eft gra- CAS, I. R via peccata Capellano valde ignaro,qui n 2 5 nec tefervataa non refervatis , nec alethalibus ve- "n pr nialia diftinguit. Q. Anillze Confeffiones fint ne- miticesy celfario iterandae. (ftisaco p : Refpondeo negative. Quamvis enim graviter delique- rit Confeffarius, quineceffariafcientia non munitus fuV fe ad Confeffiones excipiendas expofuit; adhuc ta- jodt f Qone J men, fi rufticus peenitensbene difpofitusad diétum '24. häcöï"' Confeflarium bona fide acceffit, fuit valide abfolu- tus, cumad Valorem direCtz , velindireCtze abfo- i lutionisprzter materiam , formam, & intentionem Miniiri, quasin ca(u adfuiffe pro certo puto , nil aliud defideretur. Habebit igitur di&tus poenitens 'yäi, J ceuid onus iterum fubjiciendi clavibus refervata, fi quze W*ihl poffit a czeteris peccatis di(tinguere, habenti facul- T tatem in illa, non vero iterandi Confeffiones om- nes apud indo&um Capellanum jam factas. Dixi» fi bona fide acceffit, nam fi data opera talem Con- (orie f( tuerit utiliter me- 005 1 feffarium elegit, a.quo non po ffus deri, in hoc cafü , cum femper facrilege confat ? o n 4 169 Casvus ComwscrEeNTUE l fit, Confeéffiones :mnes iterare neceífe eft. Tta ew te di cum Gobat. t. 1. tr. 8. n. 103. Girib. de peenit, c, 17. dub. 2. n. 1o. Tont. déd CAS. 1I. Confeffarius, quide re turpiin Confeffione tin| audita morofe dele(tatur, ne differat ab(olutionis fant verba proferre, nullo pro fe praemiífo contritionis actu pcenitentem abfolvit. ova 3. gravi culpa excufari. Q. An poffit a n 3 pos Refpondeo negative. Ratio eft, quia tale fingi nequit incommodum ex dilatione abfolutionis in expofito 1 Cafu , ut preeceptoeliciendae contritionis przepone deret, cum longa temporis mora opus-non fit , ut $1 ] Confeffarius ex corde dicat: ,, Poenitet me offen- »» diffe Deum, quia füumme bonus eft, nec ultro hoc asl [ »» in :eternum faciam ,, Quod &i vere tempus deeffet, ngXï ut contingere poffet, fi Confeffarius ptzedictus pos- lm Con nitentem füum in mottis articulo conftitutum vide- feneg xet, tuncreus novzeculpz non foret, fi fecus age- ret, quianeceffitas alium prompte abfolvendi prze- Moyd cepto contritionis in fe ipfo eliciendze praepondera- Yoyen guda ret. ]ta cum Dicaftil. de poenit. difput. 10. dub. 8. [2 num. 232. Girib. de Sacram. in gen..c. 5. dub. 4. num. 15. & 21. Gobat. t. 1. tr. 7. n. 198. füny &if -CAS. TIE. Sacerdos in Canonicum Collegiate cujus- h i dam Oppidi ele&us nullam unquam recepto Cano- imy nicatu fidei profeffionem emifit , ex quo poftaliquot Ua annosangiturfcrupulo , an teneaturad aliquam re- Y ftitutionem.. Q. Quid refpondendum. Yoli Refpondeo,Obligationem emiittendifidei profeüïonem,» — aC pr quze aperte colligitur five ex Trid. feíT. 24. c. 12, de tend Tne reform. five ex Pii IV. conftitutione 89. impofitam effe dumtaxat provifis de beneficiis curam anima- OTer rum habentibus ,' aut de Canonicatibus, & Digni- Mprg tstibus in Ecclefiis Cathedralibus, non autem pro- Drecif vifis in Collegiatis , fiv eiftze in Oppidis fint, five .Ulïro; in Urbibus reperiantur, T yot legibus nulla me cum de iftis in fupra addu&tis ntio habeatur. ta refpondit facra * T Concilii Congre gatio tum in una Avenionenfi 1586. s a de te tum in alia Catanzari 9. Februarii 1726. Qu cu ;.üpen MewxsE Ocronnis. 169' efle dl eum Sacerdos nofter, ex quo in Canonieum Collegia- d peti tz affumptus fit, ad przedictam fidei profeffionem nonteneatur , nullo eadem non emiffa fcrupulo angi debet, cutm certum fit ad nullam quoque percepto- ol rum fructuum reftitutionem teneri. Ita cum Emi- ap(ott nentiffimo Lambertini in Inftruct.fub die26. Auguft. ) contrü: 1736. Garzia de benef. 3. patt. c. 3. n. 12. Barbof. de plitun poteft, Epifc. 3. part. alleg.dþ. n.15. fingi JMIENSE OCTOBRIS. in expo js prapt Ofquam vovit Joannes , fi Deus eüm not d CAS.T. D : pe of prafervet per Menfem a gravi peccato, in quod folebatincidere, fex Juliosin eleemofynam c um elargiri; neteneatur, quod promifit, implere, ul- us det tima Menfis die przdi&um peccatum deliberate ldu committit. Q. Anadhuc ad dictam eleemofynam bt teneatur. ii Refpondeo negative. Ratio eft, quia conditionate folpdit vovens per fe loquendo ad voti executionem obli- ! præpm?ï gandus non eft conditione non adimpleta, cum non j 10 U cenfeatur voluiffe fe obligare nifi pofita conditione, hg T quamvis, quod dicta conditio non ponatur in eífe, ex ipfius culpa contingat. Cumitaque Joannes vo- w tum füum emiferit fuüb conditione , fi Deus eum 8 gravi culpa per Menfem przfervet, quod idem g eft ac dicere, fiipfe vovens, Deo adjuvante, per ! o | lii Men(em a graviculpa abftineat, licet ex ipfius pra- vo fine procefferit, quod conditio adimpleta ron fit, ac proinde gravius idem crimen deliberate commit- pf tendo peccaverit , adhuc ad fex Julios in eleemofy- ( 46.1 nam erogandos obligandus non eft, Dixi, per fe Iul x loquendo, quia fi mens Joannis fuiffet fe obligandi j i ,n],!' ad przediCtam eleemofynamin cafuü, quo per ipfum I) 1 Óf precife ftaret, ne appofita conditio adimpleretur, tuncoppofitum concludendum foret. Tta cum Girib. ]s ! de voto C. 5. n. 57. & 58. Suar. 1. 4. de voto c. 17. n. p 20. Filinc. tr. 26. c. 6. n. 158. n "i J ff CAS. II, Pau'ís , & Francifca ex Dicecefi Mntinen- o p fi per anbos 2c. & ultra viventes in forma Matri- lj t 5 monii D 170 Casus CowscireNTUE monii in hac Dicecefi Bononienfi aomicilïum ha- Cont bent , Mortua autem Francifca vellet Paulus fub um eadem parcecia aliam ducere uxorem. Q. An pro jroni tali Matrimonio fufficiant confuetae publicationes. ifb 'Refpondeo negative. Quamvis enim Paulus.& Fran- qui cifca vixerint in forma Matrimonii per annos 20. pr: ultra inloco, ubide prafenti domicilium habent, df & Franciíca mortua:eft, adhuc tamen, cum legi- time non conftet Francifcam fuiffe veram Pauli uxo- rem, non fufficiunt pro novo contrahendo Matri- monio confüetae publicationes , fed ulterius requi- ( ] titur atteftatio cum legalitate Ordinarii, fub quo idem Paulus teftatur jam cum Francifca Matrimo- Jrebe nium contraxiffe, ut ex prz:dicta legitima attefta- AC tione appareat Francifcam fuiffe veram Pauli uxo- il rem, & proinde quod eadem defuncta Paulus ad Refpon aliam ducendam abfolute liber evadat. Ita expreffe itüm colligitur ex refponfione Sacrae Congregationis a dubium octavum circa Matrimonia exterorum. porre pf CAS. 1II. Peenitenti obftinato animo. recufanti fe t praefentare- Superiori pro obtinenda abfolutione a fuin refervatis, permittit S uperior dicta motus obftina- & tione, ut ab inferiori po Ífit abfolutionis beneficium Deee; N obtinere, Q. Án ftante etiam tali facultate di &us dCf ^ poenitens poffit abfolvi. lettis Refpondeo cum diftin&ione. Sidiétus pcenitens prae- mym ter famze proprize diminutionem , quze inftitutioni d Sacramenti intrinfeca eft, prudenter timet aliud Cütn il 1 grave damnum Sacramento extrinfecum fibi immi- nere , fi Superiori pro obtinenda refervatorum ab- p folutione fe fiftat, in hoc cafu cum ipfe jus habeat It yi non accedendi, & ut poffit per inferiorem abfolvi, de n Superior facultatem concedere teneatur, ftante tali fote facultate eidem , utpote qui optime poteft elfe di- Q lum fpofitus, beneficium abfolutionis per inferiorem d&hnn Confeffatium denegandum non eft, Si véro dicta Otgt cenitentis obftinatio in aliquo prudentí timore, ac Qüide judicio non fundetur, quam in ilio, proprize inta- per ] mationis cum Sacramentiufü connexz, tunc etiam Yolo D pofita facultate, quam Superior contra jus pr(::pä'ium Mewsge NovEeMBRIs 17 1L | Yetliqn conceffit, ipf& peenitens utpote qui injuftum ani- aol [2 rfeverandi mum femp otius in peccato, UE uam accedendi ad er retinet S;:u periorem $ j facultatem prze- iicstot i&am non conceffiffet , ita indifpofitus eft, ut ne- u aquam abfolutionis capax cenfendus fit, Ita cum ju n E obat. t r. tr. 7. n. 732. Card. de Lug. de poenit. 40005 jum li difp. 20. (e&. 20. n. 238. & 240. j, uni Pal AMENSE NOFEMBRIS. ondo J 0s f& Ajus publicus Peccator Parocho, cui j, ub CAS. I d confitetur, minatur mortem , nifi ei t Mif prabeattum Abfolutionem Sacramentalem, tum facram Euchariftiam. ii st Q. Anliceat aliquo modo ul* in cafü impio Caji voto indulgere. TS [j exy' Refpondeo , licere quoad fecundum, non quoad pri- ( a(:wnüï mum, Ratio afferti imul, & difcriminis eft,quia,.cum porrectio 7 hariftize etiam indignis facta non fit eronm per fe ab ; eco mala, illud praeceptum Mat- g thzi c.7. & ffum , non dandi Sanctum canibus , jlout feunon porrigendi Euchariftiam indignis, eft tan- otis 0W tum obligans fecundum quid , ac proinde, ficuti st peccatori occulto publice petenti tenetur Minifter jied facram przebere Euchariftiam , ut famz ipfius pe- tentis confülat, ita peccatori etiam publico minanti viei mortem poterit Minifter licite przbere Euchari- ; m!htm ftiam, ut propriz confulat fecuritati, Ex adverfo , T cum prolatio Abfolutionis füpra indignum utpote falía fit femper ab intrinfeco mala, quemadmodum T fig tobat etiam Auguftinus c, 19.L. contra mendacium, m yol in nullo cafu licitus effe poteft, ideo preceptum flmt ep r folute. de non abfolvendis indignis obligatfemper, & ab- fild Nifi igitur petat. Cajus Euchariftiam in ]l(i u h odium religionis, & fidei, veladeandem pofitive dehonorendam, in quo cafü ipía porte&tio impia r J[gllüæ foret, Parochus ex motivo vitandi mortem , non Í Vew j quidem per prolationem Abfolutionis, bene vero i UIW' per porrectionem Euchariftioe. poterit impio Caji ,rgpflæ o voto indulgere. Ita cum Gobat. t, r. tr. 1. n. 273. USFWP "u & 276. Girib. de Sacram, c, 6, n. 22. & 24. uar, e€ i & 172 Casus CONSAC!ENTflE de Euchar. difp. 67. fe&. x. in fine, & fe&. 4. iu aj refp. ad r. ]nài CAS. 1I. Conjugata, ne filiis ultra vires gravetur, Refon vovit debitum non petere, & maritum rogare ne lt petat, fed ex metu, nemaritus ob ip(a alienus fíat, Donf làn fervato primo fecundum, quod vovit, non fervat, Q. Angraviter contra votum deliquerit. & duc Refpondeo negative , fi metus fit vere prudens. Ratio R eft, quia voti oblivatio ceffare videtur, quoties dule ex ipía voti executione aliquod grave damnum 0nte prudenter timetur, per quod votum non amplius Vitol de meliori bono dicatur, quodque fi tempore emif- fi voti cognitum fuiffet, numquam prudentis judi- ongm cio tale votum emiffüum foret. Hoc autem videtur aj Vsy fequi in noítro ca(ü , nam fi metus conjugis ut ttin vere prudens ex circumftantiis dignofcatur , dam- yide num, quod ipfa timet a marito, fi eum roget, L 6j ne debitum petat, vere grave eít, moliorique bono, de quo votum debet effe, repugnat, cum alienatio unius conjugis ab alio foleat effe plurium ll five fpiritualium , five temporalium malorum ori- (5 1 go, ut experientia tefte in familiis quotidie vi- demus; ideoque ficuti nunquam conjux pruden- ter voviffet rogare maritum , ne debitum peteret, fs « tmylg fi praedi&tus timot tempore emiffi voti ipfius menti lt li occutrilfet; ita occurrens poft votum eandem fal- Al tem in hac parte a voti executione excufat. Dixi, faltem in hac parte; quia, cuim hac parte non EO WMear fervata poffit conjux fieri pr zgnans, & proinde | tünt, poffit ceffare finis non peten di, ne filiis ultra vi- res graveturt, poterit eodem gravitatis tempore | "dj debitum etiam petere, quin votifraga cenfeatur. lür, fàt fjc 1ta cum Suer. i. 4. de voto c, 9. n. 4. & c. 69. lür po; E. r. & muniter. 4. Palao punét. 20. n. 5 aliisqqe cfæm- - lt d Mlaï'lt CAS. HI. Cuidam rurali Ecclefize Altare Privilegia- ipofig 1itig ; tum pro quslibet fexta feria conceffum fuit fu .conditione, qu: d in eadem Ecclefia quinque fal- ferr tem Miffz quotidie celebrentur. Q. Anfi iffae linis ; ali- Qä(þgm' : MewsE D.ECEMBRIS. 1'3771 &t aliquando fint pauciores , quam quïqque , adhuc Indulgentia fubfiftat. s r Refpondeo affirinative, dummodo hoc raro contingat, A t Licet enim facra Concilit Congregatio approbante (i ln Pontifice Innoc. XIT. declaraverit5. Jun. 1694. ce- lebrationem . Miffarum in Altaris Privilegiati im- - on f etit dulto przefinitarum quotidie neceffariam effe; ad- hucíftamen dicendum , quod fi aliqua die contin- ydens. ) gat przfinitum Miffarum numerum integrum non i, U haberi , non per hoc taliter conditio privilegii ye d conceffioni adnexa deficiat , ut ipfum quoque pri- non atr) vilegium ceffet ; ita enim refpondit eadem facra mpore t Congregatio füb Clem. XI. ad dubium num. r. df propofitum die 3o. Jul. 1706 fub claufula a no- yen r bis pofita, fcilicet: Dummodo hoc raro contingat, euny untin di&i Pontificis Bullario part. 2: pag. 542. eut;^ videre eft; & hoc idem docent Gob. t. 1. tr. 3. j ein n. 64o. Dian. part. 9. tr. 2. refol. 2. , tht .ugmïy' b NMENSE DECEMBRIS. ello p narün' CAS. T, Um moritur ruralis Sacerdos piz cui- quot dam fodalitati adfcri us difponit, ut WX pra.f ejus corpus habitn ejusdem foda f atis induütum ad o tumulum deferatur. Q. An praedicta difpofuiq pof- T od fit laudabiliter exequi. i eeïxm' j' Refpondeo negative. Quamvis enim pius, ac lau- Xcufü[. , dabilis fit mos laicorum , fi ad oftendendam ve- nerationem, quam in vita erga Sanétos habue- ( paï[ï ; ' & grc.' runt, difponant in morte, ut alicujus Religionis, iisid vel Societatis habitu induti ad tumulum deferan- alis U tur, quando eorum vita contumeliasm non infe- ; ,U rat facrze Velfti, & in religiofa vefte non fepelian- " tur poft vitam prorfus irreligiofum, ut Theophi- j lus Rainaudus part. 3. feCt. 1. Eteroc. fpirit. ad- notavit; laudabilis tamen effe non poteft talis di- fpofitio, fi fiat a Sacerdote, velalio clericali mi- D litize adferipto, cum quilibet ex his ad fepulturam inP. deferri debeat ea facra indutus vefte , quam or- dinis. fui ratio depofcit, ut füb titulo de exequiis quinqgffl al difponit Rituale Romanum , quam difpofitionem oms 174 Casus CONscmNnæ ï habe omnino fervandam efíe przecipit etiam .Ciem. XI. per Edictum füum die 4. Febr. 1705. hac de re Pud editum , ut pag. Que manifefte apparet. 317. Bullarii ejusdeqx Pontificis eude dit, CAS. Il. Parochus ruralis quodam die fefto, quo t tenetur Sacrificium offerre pro populo, celebrat pro Trüt defuncto prafente cadayere, cum alius non adíit Sacerdos pro eodem celebraturus, antequam fe- Y log pulturz tradatur. Q. An bene fe gerat.- &i Te i Refpondeo cum diftinctione. SiParochus talem cha- fify. ritatem exercet celebrando die fefto pro defun&o Atf profente, pro quo alter celebraturus non inveni« b tr tur , cum intentione offerendi etiam Sacrificium pro V tefg populo altera die intra hebdomadam , bené fe ge- ( "d rit, hoc enim modo ex una parte retinet, quan- tum poteft, quod antiquiffimi eft inftituti, ut fci- licet Miffa praefente córpore defun&i pro eo ce lebretur, antequam fepulturz tradatur: ficnti fub titulo de exequiis inquit Rituale Romanum ; ne- Ilj que ex tali parte populum füum privat eo fpiri- W tuali auxilio, quod ipfi ex divino preecepto pet Sacrificii Oblationem praeftaretenetur, ut feff. 25. Ut c. 3. Tridentinum docet. Si vero ita celebrat die fefto pro defuncto praefente cadavere, ut altero COf q die non fit pro populo celebraturus, male fe gerit, D przefert enim confilium przcepto , & juftitiae cha- ( yot fitatem , quod omnibus ex communi do&rinz | N zequum non effe, compertum eft. &t CAS.III. Petrus obligavit in teftamento haredem n fuum ad przbendas quolibet anno alicui puella [€) hanz centum libras, utpoffitnubere. Q. An lial ofí fi T pe b it talem pecuniam Pue. ;læ inutilem Patrem ha- DIESO enti praebere. Tuli Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia licet Paella Wei habens Patrem inutilem nequeat toto fermonis ri- Tüm 1 Efpl( gore Orphana appellari, adhuc tamen, cum deha- bente inutilem Patrem verificetur , quod careat ipfits praefidio Patris illiusque opem defideret, ficuti de biti f vere Orphana verificatur, dicendum ef. jam We g aben- » MrNsE JawvAnrr. 175 m Cen! habentem inutilem Patrem legato centum librarun s i Puellze Orphanz nubenti relicto poffe gaudere. jen Pont Quemadmodum enim jus dans viduis privilegia, eadem mulieribus inutiles viros habentibus conce- fe ht dit, cam parium eadem fit juris difpoitio, ut ex cap. inter corporalia 2. de transl. Epifc. & ex com- , Ceiti muni Do&orum mente colligitur. Ita in noftro cafüu ]los st loqui debemus. . FHoc tamen facilenon admitterem , Iifequy fiFilia habens inutilem Patrem cum alia Patre ve- l re carente concurreret, nifi illa effet ifta paupe- g tlem rior, quo in cafu illa adhuc eligi poffet. [Ítacum o delut Amoftrat decaufis piis L. 4. c.7. n. 43. & feq. Bar- : ponilyé bof.tr. var. axiom. 174. n. 14, Dian. tom. 6. tr. crifcmy 8. refol. 45. at Anet, d GARUBRÜRRUSSUDRON ROSSUSRCS EUA 03 | lïmi; LU ANNO MDCCXL. ii gt r i omata ! MENSE JANUARKIL rint at Overat Petrus infacrze Familiz honorem præcepiü CAS. -I. V tres Juiios in eleemofynam elargiri , r, II unutm Viro feni, Mulieri laétanti alteros. 1 ce]gbüt Agno- fcens autem Virum fenem, qui Uxorem lactantem i X 'f habebat, eidem Viro omnes tres Jviios przebuit. Q. ude bf 1 &n voto a fe emiffo fatisfecerit. ( a 1uïflti:; Refpondeo affrmative. Ratio eft, quia nec res, quam Vovens vovit , nec voventis finis, ut ad voti com» ementum requiritur, in cafu noftro defideratur, N on primum, nam dare viro feni uxorem laCtantem " Y habenti Julios illos,quos Petrus dare voverat mulie- T ri perinde fe habeat, ac Julios eosdem mulieri ipft praebere,cum datum viro, qui caput eft mulieris, ipfi mulieri per fe loquendo datum intelligatur. Etprzeci- pue in cafü noftro, in quo id ,. quod per fe a voto ] hCet ?1 refpicitur, non eft directa translatio dominii duo- [ m J rum Juliorum in la&antem mulierem , bene vero A p [ ipfius mulieris fublevamen, quod per przeftitum ca- I "90* j piti familize fubfidium ab ipfo Petro obtinetur. Ne- pttl W jl que deficit fecundum, nam finis a Petro vovente jutem- B o 176 Casus Cosscrekiio (AS intentus , fcilicet honor przeftandus Divo Jofepho in virofene, & Deiparz cumPuero JEfu in la&an- a te , mulier ipfius zequaliter, & forte expreffius ex- D [ hibetur, fi laCtans mulier ipfius viri fenis fit uxor , quam fi ipfimet viro extera cenfeatur, . ut per fe omnibus compertum eft. Itaquoad fübftantiam cum ko onac. de voto dif. 5. q. 2. pun&t. 7. $. 3. n. 8. Leff. Bu T L. 2, c. 76. dub.16. n. 150. ls M CAS. 1I. Medicus, qui Infirmum Confeffione Sacra- * mentali confcientiam fuam expiare nolentem non h x deferuit, quia graviter zegrotantem , dubitat, an li .bene fe gelferit. Q. Dubii folntio. lt Refpondeo, febenegeffiffe. Ratio eft, quia quamvis tirel MV Medici prz oculis habere debeant, quam jurameuto Jüs fervando excipiunt, S. Pii Quinti Conftitutionem; Tif 4y ipfis interdicentem , ne ultro poft tertium diem fed: zegrotum vifitent, fi ille renuat confiteri, hocta- lind, men in eo feníu eff accipiendum , ut Conftitutio if laudata tamdiu fervetur ; quamdiu poteft unacum charitatis praecepto , *& fpirituali ipfius Infirmiuti- i litate fervari. Servari autem fic nequit in cafu In- We [ firmi graviter zegrotantis: fi enim hic nolens pro [|) U nunc confiteri a Medico deferatur, morbo magis in dies probabiliter ingravefcente, damnationis ater- du!P Í Vity nz periculo facile exponitur, quod quam moxime flmd charitatis praecepto, & fpirituali ipfiusmet Infirmi Yl utilitati opponatur, nemo non videt. Ex adverfo, fi Medicus talis Infirmi curam non deferat , non mo- l. 1] dica fulget fpes , ut idem Infirmus paulatim cor- iE ( ore convalefcens & fpiritu convale(cat ; quod enim h odie non obtinetur, forte Deoadjuvante, mediis- que piorum hominum exhortationibus obtinebitur cras. Bene ifaque fe geffit Medicus nofter, qui Pon- tificiz Conftitutionis mentem, rationemve potius , AT quam vetba refpiciens Infirmum fuum utpote gra- viter zegrotantem non deferuit, quamvis conícien- Mi W tiam fuam nolueritexpiare. Etita vro dubii folu* Ion tione tetendum eft cum Suar. de poenit. difp. 35- liere fe&. 3. n. 4. Girib. de juram. c. 3. n. 68. Bonac. diíp. Tmc 4 puf*.&. 16. D. 10. CAS. I'WZ m L] MewsE FEsBRUAnII. UN blo CAS. IIT. Pater quamvis dives filio fümme peroptanti ad facros Ordines promoveri recuíat conftituere f | g Patrimonium , ad cujus titulum quocumque alio kon deficiente ordinetur, Q. An graviter peccet. er p Refpondeo affirmative. Ratio afferti colligitur ex naturali pietatis lege, vi cujus ficuti tenetur Pater ld. Filiis, non habentibus unde vivant, alimenta prze- bere , cum juxta Apoft. 2. ad Cor. 12. non debeant at Filii Parentibus thefaurizare, fed Parentes Filiis ; ! 0. ifa, nifi aliter Patrem juíta caufa fuadeat, puta, T fi attenta Filii infcitia, vel morum improbitate eum nequaquam idoneum alraris miniftrum fore adjudi- Wi caret, tenetur Pater Filio peroptanti ad facros Or- dines promoveri confüituere Patrimonium, ad cu- jeto nety jus titülum, quocumquealtero deficiente, ordine- tur, cum Patrimonium ipfümalimentorum loco fuc- dat cedar; ratio enim naturalis, & pietas fufficienter octi ho fuadent, patrem nequaquam poffe absque gravi cul- pa Filios impedire, neeum ftatum eligant. adquem (um yt a Deo vocatos effe cognoverint. Quod evidentius i €xeoapparet, quia parentes juxta proprii ftatus lr conditionem ad ea media Filiis praeftanda tenentur, ; n quibus per ftudia, aliasve exercitationes, ad fequen- jslt dam fututo tempore Dei vocationem idonei fiant, tet" àc inveniantur ; $quod omnino foret inutile, fi po- m ftea2d eandemDei vocationem exequendsm poiTent um t nulla etiam concurrente rationabili caufa impediri. Ita cum Reinfeft. de przce p. decal. tf. 9. q 2. n. du x9. Rofig. de ord. in communi. q.3.art.2 14 7. hlarchip. ul de ord.in partic. par. 2. c. 7. n. 4. yat MENSE FEBRUARIL - lj ilv CAS. L. TOannes, poftquam Mutuo dedit quingentos aureos Titio, doxit in uxorem Sejam g(ï ipfius 'l'itii filiam, Cum autem nequeat aut repetere " d mutuatam pecuniam , aut dotem de prafenti obti- N nere, usque dum utrumque recipiat, obtinuit a ) ilb Titio domum in pignus, ut interim ex eadem fru- étus Lambertini Cafus CO!?JE. , 178 Casus CoNscrENTUE &us utrique fuo credito correfpondentes recipiat, eit, Cent Q. An licite poffit praedictos fructus recipere. tusi Refpondeo. Promutuata pecunia per fe loquendo non Ten, poífe, bene vero pro fibi debita dote. Ratio primi eff, quia pa&um Anticrifeos , quo fcilicet inter Credi- pte & Debitorem chutum eft, ut Creditor T. torem , hu) tamdiu pignore utatur, pignorisque fructus per- lat At cipiat, quamdiu pecunia mutuata a debitore refti- tm tuatur, juxtacommunem Theologorum, & Cano- n LT niftarum fententiam ufurarium eft, ut colligiturex 10 i text.inc.r., &o. deufuris. Nifiitaque ex vi mu- ]if tui contingat in cafu lucrum aliquod ceffans , vel (un damnuüm emergens , nequit Joannes e domo in pi- & ( gnus accepta fru&us mutuatze pecunize correfpon- i dentes recipere ; & fi quos receptos haberet , eos- J0 dem vel in lortem compntare, vel reftituere tene- retur. Ratio fecundi eft, quia per fpecialem juris CA difpofitionem in C. Salubriter de ufüris, ftatutum dos eft, ut poffit Maritus ex re pro dote uxoris oppi- [Jw(-» ji norata frué&tus recipere ; & hocpropter damnum, ia quod fentit idem Maritus five in alenda Uxore, eut gam aliter nifi recepta dote alere non teneretur, five inaliis Matrimonii oneribus , ad quze fuftinen- Tefyoy da dos ipfa pariterordinatur. Ita cum Spor. de utu- Io li rac.4. fe&. 3. num. ror. & feq? Leff. L. 3. c. 2o. Cünf(- num. I41. Girib. de co toie & Ior. ptr. tr. 3. cf 3. n. 97. qua m CAS.1I. RuralisSacerdos proprize Matris, fororisque fe i importunis precibus victus una cum eisdem qua- Int dam bacchanaliorum nocte choreis, in honeftata- del; men domo inftitutis, larvatus interfuit, Q. An poffit " lais a gravi culpà excufari. Xitj dl&a Refpondeo affirmative. Quämvis enim male fe gefle- rit Sacerdos nofter ex eo, quod omnibus facrorüm E lo Alrarium miniftris fecus agendum fuadeant optime ptui faCtz facrorum Canonum ac Synodorum difpoll- Tntne tiones, utin Inftructione, quam die 2o. Decemb. tf an. 1737. hac dere ediditSs. Dominus nofter Bened. füm XIV. pro Ecclefize Bononienfis regimine , videre W dl« [2u£ - 179 MENSE FEBRUARI. lettel eft, adhuc tamen, cum ex circumftantiis cafus Sa- ttpt cerdos przediétus non alio fine, ac motivo fivelarva- tus incefferit, five choreis interfuerit , nifi ut mo- Xnendot itoytoit rem gereret Matri, ac Soreri, quarum importunis precibus non valuit refiftere. & ex altera parte cho- j C a rez , quibus larvatus interfuit, fuerintin honefta do- mo inftitucze , peccare quidem potuit ex aliqua levi- ii tate, nimioque in priorum fanguinem affectu , non s'c'x'oge Ü tamen graviter contra obedientiam, propriique fta- [ NV' tus oblipationes eum deliquiffe dicendum eft, cum ol non appareat, vel fcandali occafionem aliis prze- eexit buiffe, vel fe expofuiffe periculo turpium afpe- Jfns s &uum, atque obíccenarum cogitationum, ad quod jonit) a Clericis, . aliisque altarium miniftris arcendum ul directe funt fupfalaudatæ Ecclefiafticee difpofi- Zwm tiones. W vetellt CAS.TIT. Cajusalioquin pius vocatus ad fonos eden- li dos in quadam Domo, ubi inhoneftz inftituuntur pxuts? chorez , quzerit a Confeffario , an poffit tuta con- (ot Qb fcientia (onos edere in dicta domo, Q. Quodnam nda U erit Confeffarii refponfum. j fendt ia fufr Refpondeo cum diftin&ione, Si Cajus fine gravi dam- no poteft a fono in tali domo edendo abftinere, yol. ; M ho Confeffarii refponfum erit , Cajum non poífe tuta [^ TE conícientia fonos edere in dictà Domo. Ratio eft, quia licet , ex quofit vir pius, pro certo ponatur, numeros , füb quibus fonos emittit, non effe per fe dire&ctivos chorearum inhoneftarum, ipfumque I foros [5 jnt in talium chorearum afpectu nullatenus turpiter delectari, adhuc tamen, cum quilibet ex chari- i 1 i tatis lege teneatur, quantum in fe eft, malum pro- Ximi impedire, vi ejusdem legistenetur fe a prae- di&a domo. retrahere, ne per fonos a fe editos " aliorum impudicitiis cooperetur, Si vero Cajus btlt' prudenter timeat grave aliquod damnum fibi im- j minere, puta, figravem aliquaminjuriam , aut vi« tze (uze lzefionem timeret, tunc Confeffarii refpon- r Jj «g,D if fum erit, ipfumi poffe tuta confcientia fonos edere xollen'a/ in dicta domo, cum ex una parte choreze tantum ex ''" 2 Casus CoxscrENTUE 180 ex aliorum malitia turpes evadaüt , & ex altera nemo teneatur in magno proprii damni periculo Refpot aliorum, peccata ex charitatis lege impedire, lta todi 10l cum Suar. difp. o. de charit. fett. 3. n. r. Palao Tüed difp. 6. pun&t. 1c. Girib. de fcand. c. 7. n. 43. & 46. €xem N ï MENSE MARTIL t tis b j Octe diem Cinerum prsecedente comedit 'Titius ad mediam usque no&tem juxta cipit fonitum Horologii czeteris per horze dimidium tar- ii dioris. Q. An fregerit Quadrágefimale jejunium. quuto, extpi,. Refpondeo cum diftinctione. Si Horologium, ad cu- quibis. jus pulfationem usque Titiuscomedit, etfi ex prze- nl cipuisloci, quod aliis etiam vicibus foleat atten- di pro regula, utpote per fe bene directum, nul- Qu lo modo Titius jejunii violator dicendus eft, fe- Dusq tiones quens enim praedicti Horologii pulfationem pru- 1 yt denter, & cum morali certitudine operatus eit, fi 4 C0l uia quamvis fequatur veloti opinionem unius Au&toris, adhuc illa o inio tali folida ratione ful- ta eft, ut nequa am j anc tenens in propofitio- U (i)ü Alex. VIT. damnatam incidere teoyl nem füb n. 27. : £0 i. cenfeatur. Si vero przedictum Horologium , cujus Audiom pulfationem per horz dimidium horologia czte- ra pra:ceffere, talis naturze eft, utnon foleat at- Yetg ex tendi , utpote inconftans , & male direCtum, i, Q. l T tunc nequit idem Titius usque ad hujüsmodi pul- Mi fationem comedens a jejunii violatione excufari , hm cum hoc fit veluti fequi opinionem unius Aucto- ris junioris, quze nifi alicui folido fundamento nixa fünpit fit, ex damnata füperius addu&ta propofitione pro: Yem ir babilis nequaquam cenfenda eft. 1ta cum La Croix 0]) ligs Vvile de jejun. fe&. 7. n. 471. Sanch. L. 2. de matrim. difp. 41 þOfo, « CAS. 1I. "Capellanus die Sabbathi fan&i miffus a Pa- et rocho ad domos parcecize benedicendas, ibi be- üm, a nedictionis beneficium elargiti recufat, ubijuxta Intoj l Ver Confuetudinem quatuor faitem oya non recipit. Q. An fit ab ani culpa immunis, ïwam B ht "TOf[S Re- Niltgt E MzwxsE Maanrrr. 18r & Yi pet Refpondeo negative. Quamvis enim Capellanus Pa« rochi vices gerens in benedictione domorum: pa- ypeüire rceciae jüs forte habeat, ut obfervetur loci con- AL B füetudo, ne fiipfe fileat, ab unius, & alterius n exemplo Parochiani omnes fücceffive confuetudi- nem arocho favorabilem deftruere fenfim nitan- ]i tur, adhuc tamen cum ex una parte benedictio- nis beneficium elargiri recüfans, ubi ova non re- ente C('ff cipit, praebeat rudi populo occafionem fufpicandi octen j Nmidiat! in ipfo, vel in Parocho turpe avaritiz vitium re- gnare, vel ova przedicta in BenediCtionis pretium le g ginp, 4 exigi, & ex altera parte alia nor defint media , quibüs decentius jura Patochi teneantur, dicen- , diergt dum eft, Capelianum agentem ut in ca(u, effe ne- fot quaqnam pofíe ab omni culpa immunem: eo przeci- efium, ! pue, quod ita agendo foleant etiam jurgia, & conten- yis d! tiones oriri, quze cum difficillime poffint omni cul- fitionef a vacare, Áltaris miniftrum non parum dedecent, ta communitur, opett ' iond ? iT CAS. IIL. Sacerdos in magno quodam oppido mul^ 1 pf j tz: exiftimationis vir, ut cuidam Conciónatori ami- at ((f co füo tempore Quadragefime nuizerum captet g, ^ auditorum, eupdem fupra meriturm extollit, alium ylgi yero ex omni parte meliorem non parum depri- " EW' mit, Q. Quam culpam, quamve obligationem incure ] ; diru rat. qsmod Re(pondeo cum diftinCtione. Si przedicta depreffio j at zelum, ac mores Concionatoris depreffi praviter qnius A^ tangit; tunc absque dubio Sacerdos noíter gra- amelit vem incurrit culpam, gravemque reparandi damna ]u ii p obligationem, cum fama, & honor alteri debitus CUf Ia graviter ldi, ac deturpari fine gravi culpa non T poffit, & Concionator depreffus, qui omne jus . habet ad propriam famam, honoremque fervan- J 1 dum, ad eorundem etíam reparationem jus habeat, r »ndiil ! fi intotum, vel in partem aliorum cau(a pereant. Si vero fatta deprefüo tangit przcife eloquen- i W ( j [eär' tiam, ac dicendi modum ipfius depreffi Concio- matoris, tunc quamvis eccet Sacerdos contra W fi mïcai'us, Concion ator:em veritatem, quia, ut inä * 3 aimi- j 1824 Casus CowsciENTUE Réi amicum füpra meritum exrollit, & alium depri- pe mit ex omni parte meliorem , & contra charita- EE tem, quam erga proximum noltrum fervare te- nemur; gravis tamen culpze reus dicendus non CAS, der eft, nec ullam gravem incarrit juítitiae obligatio- nem, prafertim cum Concionator deprellus apud gin cateros eruditos ejusdem Oppidi viros nullum ten qui propriz excellentiz diminutionem paffurus fit, fed aliquam dumtaxat apud vulgares, & indoCtos, - tüit quorum judicium parum femper, aut nihil exiüi- Q.'j defo : matur, lta communiter. 1 cerdoy tenent AMENSE APRILIS. lus tius , qui a die Pafchz anni proxime tme CAS. T. '"äl elapfi 1739. Confeffis non eft, cum in Tüen Int, Pafchste currentis anni 1740. nullius lethalis culpz fibi confcius fuerit. absque ulla ConteffioneSacra- piof mentali facram füfcepit Euchariftiam. Q. An ali- Ti hii quod fregerit grave praeceptum. Relpondeo negative. Tum quia Theologorum quam- Seet plurium mens eft, aunuz Confeffionis przce- 1b0r Aüfen ptum nonnifilethalis culpae reos afficere, qua da- ta opinione conftat Titium noftrum nullius letha- Toilro lis enlpze fibi confcium ex przetermiffa in fecundo fim Pafcháte Sacramentali Confeffione nullum fregifle Xm ] grave przceptum. 'lum quia etfi illa admitta- mluq tur opinio , qua docet per pofitivum Ecclefie lf praceptum in C. O mnis utriusque fexus expref- A. fum omnes Chrifti Fideles five conícii, five non 1 P culpze lethalis ad faciendam femel in anno Sacra- (A8, mentalem propriz confcienti:e expiationem te- femp,« neri , adhuc dici poteft, Titium in cafa nullum tüjag fregiffe grave przeceptum , cum laudatum Cap. non importet , quod Confeffio non fit differenda iqu li. ultra annum a Confeffione ultima incipientem, Clle ? fed praecife , ut femel faltem fingulis annis ft, quod proinde locum adhuüc habere non poteft in lefoos cafu noftro ; fi Confeffio in Pafchate currentis D à jeris anni 1740. omiífa fiat, antequam integer annus & Januario , vel Martio inceptus fluat. Ita cum Vant ei'n. : E MENSE Arnriris. 185 dinm d Reinf, tt. 1. deprzcep. Ecclef. dift.3. De Lug. de f tita hr peenit. di ar 3. dub. x. p. 15. fect. 8 n.157. & 161. Vafq. q. 9o. n fervare üicodis t . CAS. V. Cum unus ex duobus Capellanis, quibus demandata eft cura cujusdam Ecclefize Beatze Vir- ig p oprelis t ginis Marize miraculis clarae in Montanis dicatze , 'ros Y tempore Pafchali podagra laborans celebrare ne- quierit, ad implendum Patchale przeceptum pe- pafïum;ï & ins tiit ab altero , itemque facram Synaxim recepit. k nitg Q. An vere di&um przceptum impleverit. Refpondeo negative. Ratio,eft, quia quamvis Sa- cerdotes, qui in Pafchate Miffam celebrsnt, non teneantur Communionem de manu pcoprii Parochi ) fumere, velin Parochiali Ecclefia celebrare ; adhuc ni proS tamen quandó vel nolunt, velex aliquo impedi- Q&) u mento przeditto Pafchatis tempore celebrare neque- unt, cenferi debent ut laici, & proinde ut. przece- gtdist ellor pto fümendi facram Sxnaxim in cap. Omnis utri- PUA n usque fexus de poenit. & remif. expreffo. fatis- faciant, vel ad Parochialem Ecclefiam debent ac- cedere, velut alibi eandem fumant, facultatem yorit g ab Ordinario, vel a proprio Parocho obtinere., Cum joit ! autem hujus obtentae facultatis nulla fiat mentio in j C nofítro caíü, dicendum eft, Capellanum noftrum, ills l | I ( qui impotens ob Podagram celebrare facram Syna- xim Paíchali tempore a focio Capellano recepit, l um li I nequaquam Pafchalis Communionis przecepto fatis- li r feciffe. u p lta cum Rofig. de Euch. q. 9. ar. 3. n. 12. Lug. difp. 18. fe&. x. n. 31. Girib. de Euch. c.8. exis * n.25. . " n l ao CAS. IIT. Speciofas Juvenis poftquam per aliquod pllUW* temporis fpatium per dulcia verba fpem nutrierit cujusdam Viduze maxime peroptantis in fponfum , & qua munera interim varia receperat, eadem re- li&a, aliam fceminam in uxorem duxit, Q. An li- ju fl* cite poffit recepta munera retinere. Refpondeo affirmative. Cum enim dulcia vetba , qui- bus à Juvene noftro nutrita fuit per aliquod tem- n ' .poris fpatium fpes Viduze eundem maxime pero- ptantis in fponfum , vera promifforia non fuppo- u f " pan- ' R'e;; 184 Casvs CowscrENTUE - nantur, dicendum eft, munera ab eodem juveneín yof ca(u noítro recepta non fuiffe fponfalitias arrhas, byr, fed pura dona provenientiaalibera Viduz: volun- Con tate ita agentis, ut Juvenem facilius ad matrimo- ( $ nium fecum contrahendum alliceret, Hoc adütem pofito, cum nutrire przcife fpem alterius non im- p ye ponat onus dandi alteri, quod ab eo fperatur , fe- Di quitur nullam contigiffe in cafu exparte Juvenis juftitize violationem, & proinde ad nullam teneri Ü receptorum rmunerum teftitutionem » ficati a pari Nfo nulla oritur obligatio reftitutionis in muliere il- Iefi leCta per munera ad a&tus turpes, quos receptis [u)uii muneribus ,praftare recufat, quamvis cognofcat tir, eadem munera fibi unice ad dictum finem ab alli- t ciente praeberi. Ita cam Barthol. a S. Faufto de di N Rett. difp. 27. quaeft. 18. aliisque. Nik UM bra AE SA MAIZ. ttor T0n CAS «L (* Um quadam die Capellanus rutalis ex obitu Matris magno animi moerore gra- ior vatus effet, petiit a Parocho, an absque culpa gn poflet tali die' Horarum Canonicarum recitatio- lx nem omittere, cui Parochus refpondit affirmative. fiti Q. Aa bene refponfum fuerit. , qut f Refpondeo negative. Nam ficuti a Divini Officii recitationenon excnfatur corpore infirmus, quan- Y Y do absque gravi incommodo, & corpocalis nocu- [1 menti periculo praeftare eandem poteft, ita, cum Cs recitatio przediCta magis fpirituali animi folatio, quam ipfius gravamini valeat infervire, dicendum fü €ít, Capelianum noftrum nullam habere impoten- ity Te tiam moralem, qu:z euudem etfi magno animi moerore gravatum a Canonicarum Forarum reci- l tatione excufet. Et quamvis difficile quam ma- xime fit, ut men Ws S tetra proxime fecutae mortis £e imagiae oppreffa , ac a gitata pradictze recitationi li debita cum attentione » 8€ devotione incumbat, tio hoc non fufficit, tum quia diftractio in ca(u foret be involuntaria, tum quia per attentionem externam 9t Pu : MeNusEs Marr. 185 m jv 'poffet interioris defectum fupplere. Ttacum Tam- Is ari bur. L. 2. in decal. c. 5. $. 8 (e vol confil. 2. dub. : n 13. Sanch. L. 7. a mirin CAS. II. Cum Ruralis Clericus obtïnuerit Benefi- Tocattt rits nott cium, cujus snnui fructus fexaginta librarum pro- ventum non excedunt, certo credit ad nullam pentt/ arte J Divini Officii recitationem teneri. Q. Àn nimium, & plus quam par eft, fibi indulgeat. ullam i f ay Refpondeo affirmative, Cum enim jura dicentia, Be- neficium dari propter officium , indiftin&te de quo- t moléto. Yi f cumqué five pingni, five tenui beneficio loquan- tur, ut patet tam Cap. ult. de refcrip. in6. tum fefr, s u qenàt 9. concil. Later. feb Leone X. tum verf. de- , Fl clzrantes in S. Píi Quinti hac de re edita Con- ftitutione , conftat, Clericum noftrum nimium fibi indulgere, dum credit fe ex tenui fexaginta li- brarum proventu ad nullam Divini Offieii recita- ]] tionem teneri. Et quemadmodum qui fponte dat nomen militizs, vel pauperem ducit uxorem, tene- g ii marott tur militare, &uxorem zlere, etiamfi quod con- gruum eft pro militis fuftentatione, & pro alenda. jsgut t Uxore integre non receperit; ita qui tenue bene- ; retii ficium fponte acceptat, etiam ad illi adnexam vfürmao quotidianam officii recitationem tenetur, quamvis fru&tus ab eodem beneficio provenientes honefta l'w')i Oü nequaquam füftentationi fafficiant. lta cum Cle- ric. cap. 17. Erot, nutoer. 17. Corrad. de difpen. L. emüs c,ï paraiistïï 4. Cap. 2. numer. 52. ;f[, ';[3; CAS. IHI. Ruralis Parochus Presbyterum in füa pa- nini V roecia commorantein objnrgat, quia, etfi pluries i invititus, publicis fupplicationibus, quae quolibet ete t menfe fieri folent, intereífie recufat. Q. Àn jure j nf ( i merito fieri poffit pradi&ta objurgatio. ofi Refpondeo affirmative, Ratio et; quia quilibet Sa- TM cerdos vi characteris maximi, quo eft inlignitus, eue T laicis prebere debet exempla pietatis , ac devo- tionis, omnemque, quantum n fe eft, auferre de- j [f bet ab eoruündem oculis ad n Hüi rationis, ac fcandali j Ü occalionem. Oppofitum autem contingit in C-a ?u. l D J 3 1n 186 CAsusk CONSCIENTIE in quo nullum certze pietatis exemplum , bene ve- ro admirationis motivum przebet Sacerdos nofter, f dum pluries etiam invitatus fupplicationibus iilis [| intereffe recu(at, quibus omnes ferme laici pre- [ fertim in ruralibus locis magno devotionis ardore & affiflere non dedignantur. Ut igitur idem Sacer- dos agnofeat male fe gerere , indeque ab errore f fuo retr*hat , locus jure merito datur praedictae j objurgationi, eo vel maxime quod, fi Sacerdos 1 titulo Patrimonii fit ordinatus , memor effe debet D peculiari quodam vinculo fe(e Ecclefiz fervitio l mancipaffe, cum talis fervitutis neceffitas, vel [ Ecclefi; commoditas in caíü faerit , ut idem in 5 minifterium Altsris aí ut ex Trident, tumeretur , N felf. 21. cap. 2. de refor. compertum eft. D* [ MENSE gUNIL f [ tius transactis nonnullis diebus a co- CAS. 1. TI Be pula habita cum Francifca Vidua , ei- T dem fe effe ex ejus concubitu foetam afferenti ) potionem abortus caufativam prabet, ex qua ex- pulfio, & mors fcetus ex alio amante quatuor Nf ante menfes concepti fecuta eft, Q. An poffit a & fimplici confeflario abfolvi. & p Refpondeo affrmative. Ratio eft, quia procuratio D abortus, & mors inde fecuta animati fcetus ad refervatum cafum non pertinent , nii fuerint per L fe, & formaliter intentz ab eo, qui potionem praebuit ipfarura caufativam , nam ad incurrendam j ex caufa homicidii etiam in abortu fecuti cafüs refervationem, hsc duo fimul concurrere neceffe it eft, d nempe ; ut hominis occifio vere fequatar , & ut eade m per fe intenta, ac volita dici pof- ) fit; cum in refervatione non materialis, fed tan- h tummodo formalis abortus confideretur. Porro in noftro cafu licet ex h "p potione, quam Francifcee E itius przebuit, expulfi O, G mors animati foetus Ti de fecutafit; adhuc tamen dici non poteft ,. quod hzc fuerit per fe intenta, & formaliter volita a Titio , fe| nam tei , Mrwse Josr. 187 , bt - Francifeam quatuor ante men- dos nl nam ignorans hic, te fcetam , nil aliud inten- fes füiffe ex alio aman ylbus i dere potuit ; quam abortum foetus inanitmis, quem liti pra H ex concubitu nonnullos ante dies cum ipfo habito onjs at eadem Franciíca fe concepiffe afferebat. Cum ita- jen t que abortus in noftro' cafu fecutus formalis dici X non poflit, utpote per (e a Titio nullo modo in- t prat tentus, Titium nullam incurriffe cafus refervatio- at nem, & proinde potuiffe a fimplici Confeffario effe ii abfolvi dicendum elt. De Lug. de juft. difp. 8. » feni fe&. 6, numer. 86. Tambur. L. 6. de przcep. de- las , ? cal. cap. 4. Girib. de facram. poenit. cap. 15. num. 67. ütiom: x ff .CAS. li. Poftquam Berta externe tantum, & non ! ex animo fponfalia cum Titio inierit, eumqne in- de in fponfüm ducererecufaverit, hic nov a fpon- ; falia cum Caja ipfius Bertze forore contraxit. At ortis Cajam inter, & Titium diffidiis, hic iterum gt Bertam, quz ipfum ducere parata e£ ,. in uxo- rem quarit, Q. Quid agendam, ut Titius & Ber- Vi & Ü j ta rite inter fe Matrimonium contrahant. x qunt*ï' i gua-r«:i Refpondeo, ad facram Poenitentiariam pro opportu- ná difpenfstionerecurrendumfore. Ratio eft, quia n palf l ex quo Berta externe tantum , & non ex animo prima fponíalia cum 'Titio inierit, perfpicuum eft rocini fübfitere quidem ifta pro externo foro, pro in- freis? terno vero non fic. Hoc autem pofito fequitur, ex N H " gettlt 7 advetfo nova fponízl jA,.C juze Titius cum Caja Bertze ot j forore contraxit, invalida pro externo , valida vero Jl eurte pro interno foro effe adj: da,itaut ex valido in primo cafu, invalidum in f. H 2l l do, & ex invali- at u ge do inprimo, validum in fecundo inferatur. Dum 3 p y igitur impedimepntum publicze honeftatis ortum ex it fponíalibus cum Caja contra&is fit mere occultum , g" & pro foro interno, in quo tantum ex di&is ipfa ! FO" hzc fponfalid valida funt, poteritfacra Poenitentia- f ria, quze pro occultis iuipedimentis opportuna gatu- ( det facultate, difpenfationem pro cafu noftro ne- TUb 1W ceffáriam concedere, ut Matrimoninm praedictum in- qll ( j ter Titium, & Bertam rite, & valide celebretur. V L y 11 $8 Casus CoNscIENTIX | Refpor CAS. IIL. Petrus, & Francifca ignorantes fe effe.in fecundo gradu effines Matrimonium inter fe pub- Cuy Ti lice contraxerant. Cum autem de przedicto impe- bt dimento, quod per plures annos occultum remanfit, modo ipfi putati conjages confícii facti fint, pro inpol iratoe opportuno remedio Parochur confulunt. Q. Quod. fit, nam Parochi debeat e&'e confilium. &it efpondeo cum diftinCtione. Si predicti putati con- quan i juges, qui ignorantes fe effe.in fecundo gradu 1 &t afünes Matrimonium inter fe publice contraxerunt, de redicto impedimento conícii faCti non fint, Áicull nifi poft lapfüm decennii, Parochi confilium erit, [ jirs d ut ad facram Poenitentiariam pro opportuna di- fpeníatione obtinenda recurfus fiat. Cardinalis enim efora Summus Pcenitentiarius, ex conceffione ipfi fa&ta (iti ye » m ] &b Innoc. XIl. per Bullam, quam pro Poeniten- tiariz;z regula edidit, ia Mattimoniis contractis p cum ignorantia impedimenti confanguinitatis, vel (5.11 affinitatis in fecundo gradu, poteft revalidationem &xpel opportunam concedere: dummodo pradictum im- edimentum occultum remanferit per decennium. Qem $ f i vero impedimentum, quo dicti putati conjuges difin publice contraxerunt, remanfit occultum perplures ]utn ey quidem annos, ftandum difpofitione ejusdem Bullze Rffþonde Innocentianz füpra laudatz, ut ex loftructione hac de re edita à San&Giffimo Domino noftro Fe- tenyl liciter Regnante die 2. Octob. 1738. aperte vi- Ti Jiopt dere eft, & juxta has regulas debet confultus Parochus refpondere. Im.DEm D Dv ( MENSE SULII feSSa( at CAS.II. QCiens Psrochus Titium rufticum, qui, ne carceri propter debita traderetur, ad ho Parochialem Ecclefiam confugerat, dolo, & frau- Vs , lenf de fuiffe ab eadem extractum, indeque a Curice àpti Miniffro captum , eidem Miniftro füb excommu- nicationis cenfüra przecipit, ut.loco facro eundem Btism Viclt "Firtium reftitueret. Q. An Titio non reftituto de- Wmm tur 1ocgs in cafu fupradicta cenfurze. Re- - MENSE jULn. 189 » Refpondeonegative. Ratio eft, quia cnm poft facrae «t ol Congregstionis Decretum die 22. Dec. 1716. ema- tere p natum, & a Summo Pontifice Clem. XI. appro- üit iny batum illae. dumtaxat extractiones a loco immuni m ei) impofterum fuffragentur, quz» aut violenter pa- it ftl, aut fub fide falvi condouctus fecuta fue- trate, Q rint, fequitur Titium noftrum, qui dolo przecife, & fraude extractus fuit a Parochisli Ecclefia, ad DUlali t quam confugerat, nulla amplius Ecclefiae imu- nitate gaudere, Hinc idem 'litius ita ab Ecclefia ndo g CTaXerutt extrattus jure capi potuit a Curize miniftro, gain ; pon i hic ullam incurrat excommunicationis cenfuram , & proinde dicendum, Parochum, ex ignorantia novi Ü Bïiufn þO" Yi (l« juris effe locutum , dum (ub excommunicetionis dinisen cenfura Titium fore dixitloco facro reftituendum, cum yere ex fupra laudato Decreto conftet Titio ner etiam non reftitnto nullum dari locum in cafu faü- )l ( pradictee cenfurze, ; ent nutats CAS. II. Cajus villicus, nut e Civitate venientem i 1j expectet Dominum füum. nobilem ac divitem , | iL 1 quem in Patrinum pueri fibi recenter nati elegit, atenniit ipfius pueri baptismum ad trizefimum usque diem corjira differt, Q. An dictum motivum a gtayi culpa Ca- yerplütes jum excufet. e(n Bxf&æ hr Refpondeonegative. Ratio eft, quia cum ex una par- iv te nulla alia parvulis przeter Baptismum compa- yofio? randa falutis ratio relicta fit, & ex altera iisdem apett'ef- propter zetatis !mbecillitatem infinita bene pericula qonlus impendant, facile intelligatur , ut inquit Cathe- chismus Romanus part. 2. de bapt. num, 28. quam gravi culpa fe fe obftrinpant, qui eosdem infan- tes Sacramenti gratiadiutius , quam neceffitas po- ftulat, carerepatiantur. Hac dere tam ex Ecclefize stl praxi univerfim recepta, quam ex pluribus Syno- J t " dis, & prafertim in prima Provinciali Mediola- eit nenfi, n & in noftra Dicece(ana L. 2. cap. 2. de (j "1 Baptifm, ftatutum eft, ne ultra nonum diem Ba- .gcorrf ptistni Collatio differatur, cujus proinde ftatuti J enni violatores prelaudata Synodus noftra latze ex- communicationis poena perftringit. Nifiigitur Vil- fl 5 iil licus j CasUs Cowsbxswrm: 199 licus nofer ex ignorantia legis , & praxis uni- &ent kt ) verfim receptz» a gravi culpa excufetur, neque motivum expectandi Dominum, quem in Patc- mj num elegit , ipfum a gravi culpa excufat ]ta cum Suar. difp. 31. fe&t. 1. Diana part.g. traé&t, Re,fpn;n( [2 6. refol. 1. Leand. difp. 1. q. 13. CAS.11I. Cujusdam oppidi Parochus Cajo, qüi jam Ti promifit fe daturum/ centum libras Xenodochio, D antequam a Xenodochii Re&oribus eadem promif- &T fio fuerit acceptata;, fuafit, ut dictam pecuniam T0r i Parochiali Ecclefi,oe donaret, ut fa&um eft. Q. 7) An talis donatio: valeat. ^ &tfon Refpopdeo affirmative. Ratio eft, quia quamvis pro- Gli i miífio faCta in caufze piz favorem valida , & it- tetusi revocabilis ab aliquibus cenfeatur , etiamíi nulls o ub interveniat Promiílarii acceptatio , adhuc tatnen probabilius ef nullam oriri in promiffione prz- hht, dicta five. naturalem , five civilem obligationem , intoj AULerr quaimdiu ejusdem prormiffionis acceptatio non acce- dat; cumomnis promifíio per fe refpe&ivefit juxta fatür, cujusvis contra&tus naturam, quiífine mutuo duo- Wüse rum coníenín confiftere nunquam. poteft. um le ad itaque promiffio faCta Cajo in favorem. Xenodo- [ chii neque dici poffit acceptata a Deo quantum (Ue x addebitum, cum non fupponatur ipfi Deo imme- QUf o diate facta per modum Voti, neque, ut inquit ca- fus, acceptata fuerit a. ReCtoribus Xenodochii, ( dicendum eft, potuiffe pro libito eandem Cajum — PO ue alicujus injuria five ex fe, five ex alte- absq CAS,T rius íua fione éasdem libras centum, quas Xeno- Parochiali dochiodare propofuit, voluntate mutata feeni Écclefi; donare & confequenter donationem it Cotda cafu faCtam valere. Ita cum Spor. de prom. cap. & 69 2. fe&. 2. num. 39. & feq. Lug. difp. 23. de jult. riUs in fe&. 3. num 35. & feq. Sbogar. tr. 138. num, 4 M?the * ho MENSE AUGUSTI v Confe dfe I CAS. L. [3Uella honefta ex ira gravem alapam illtur exten- Clerico ad ejus finum manum denti memm L Mexsg AU«vusrr. 191 praxie dentiinflixit, cum tamen an vere eam tangere vele r f let, necne , certo non fciret. Q. An excom- n inPe municationis poenatn iqcurx'erit. x 7 19 t Refp&ndeo negative. Ratio eft, quia ad incurrendam excommunicationis cenfuram neceffe eft, nt Cle-- jo, d rici percuffio ex füadente diabolo fa&ta fit, ita ut enoto. nequeat a lethali culpa excu(ari, Cum autem ira, em pri ex qua Puella gravem alapam Clerico inflixit , non alio ex fonte, utapparet, orta fit, quam ex ] pecuna n df zelo fervandz propriz honeftatis, dicendum eft, eandem Puellam utpote a gravi culpa in noftro anyiot cafü immunem excommunicztionis poenam nulla- tenus incurriffe, Et quamvis certo non fciret , an ida , V* (am] D idem Clericus ad ejus fiaum manum extendens hyc r eam vere tangere vellet, nec ne , hoc nihil ob- ftat ,' cum ad juftura defenfionis titulum vehemens x&?xoï-e ä imminentis injurize prefumptio fufficiens fit, non lig tio n autem lzefionis futurze certitudo omnimoda requi- ratüur. Potuit igitur Puella contra hujusmodi ma- 2 nus extenfionem, quae ut plurimum terminari ío- ed ( let ad ta&tum, preetermiffa verborum defenfione, m XU ? qu2 nihil , vel raro prodeft , verbere fe tueri, cum- que ex tali faCto commendanda potius fit , quam !] ql]& " objurganda, nullam Excommunicationis poenam Dag futd cinqt! iucurriffe dicendum eft. Ita cum Bonac. in Bullam Coenze di f n otot communiter. p.2. q. 2.xpunrft..6. S.1. n. 3. aliisque im Ü ye & CAS. II. Panlus Senex confitetu'r fe in zetate adole- Qi$ 10 fcentize plara commififfe obíccena , nec tamen re- atapa (U cordari, an ea confellus fuerit, fed valde timere opat o fe ea filentio przeteriiffe, Q. Quomodo Confeffa- 2 . D rius in cafu fe geret. H 4 Refpondeo. Ex quo Paulus przcife non recoräetur* anobfezna, quz in adolefcentize zetate commifit , l confeffus (it, nulla oritur in ipfo obligatio, curm de hac re recordari non teneatur, prafertim poft diuturnitemporis lapfum, & in ztate fenili, in qua j j 14 memorive vigor decrefcit. Ex quo autem idem u^ P au- 3192 Casus CQNSCIENTIB Paulus valde ulterins timeat; ne przdicta obfege- na tacuerit, debet Confeffarius mediis opportunis us Teri interrogationibus invéftigare, undenam oriatur hic $ magnus timor, fi enim valde timeat ex levi fun- Bu damento, uti fcrupulofis accidere folet, przdi- &us timor nihil faciendus eft ; fi vero valde timeat, ex quo fciens, vel dubitans obfcoena, dum ea com- mifit, effe peccata, credat fe ob ruborem, vel fimilem caufam eadem in confeffionibus fatis filentio pre- CA$, teriiffe ; in calu confaülendum eft eidem Paulo, ut vel tantum obfíccena ,- quze timet tacuiffe, clavibus de [ pr2efenti fubjiciat, fi bona fide in confeffionibus fa- tl &is proceffit, vel utuna cum obícoenis etiam inte- &a gras tepetat confeífliones, (i ex quo mala fide in ii eisdem faciendis procefferit, íacrilege factas effe dignofcatur. Ethoc modo juxta circumftantias fu- Rof &t periusrecenfitas Confeffarius in cafü cum poeniten- lili te füo fegeret. Ita cum Giribald. de poenit. cap. 11. num. 4. & 6. Dian. part. 3-tr. 4. refol. 108. Madern, tllim filür q. 4. art. 8. num. I4. - ü i RU CAS. II. Parochus affitere renuit Matrimonio, i;uod Wi Caja contrahere vellet cum Titio, qui a nativitate Pdy fürdus fimul, ac mutuseft. Q. An bene fe gerat. 3£en torji Refpondeo cum di(tin&tione. Si Titiusanativitate fur- daus fimul, & mutus nullo modo fignificat fe intel- iil ( ligere, quod ad fubftantiam Matrimonii pertinere IN certum eft, optime fe gerit Parochus, fi tali Ma- trimonio affiftere renuit, ne illi affiftat aCtui, quem ( ex neceffarize cognitionis , confenfusque defe&tu D tüm jure meritoinvalidum, ac nullumputat, $i vero Afl exfignis, & nutibus ipfius Titii poffit Parochus fieri moraliter certus eundem agnoícere, quid agat fllin Matrimonium contrahendo, male fe gerit Paro- ^6jb "ütm ] chus, fi przedi&to Matrimonio affiftere,. alio non obítante impedimento, recufat. Ratio eft, quia Ti i nullum datur dirimiens impedimentum, & contra- Ti hentes agnofcunt quid agant, validum, & licitum CA.& I eft Matrimonium, cui proinde Parochus ex officio tlonen tenetur affiftentiam fuam preebere ; dura fecus ni- bt mis foret bominum dictorum conditio, fia con- .juga- nj MeNsE SkPTEMBRIS. 193 id d üppott jugalis ftatus ele&tione abfolute & absque ullo dt- Loratur; Ícrimine prohiberentur. Tta cum Bof, de Matr. cap. 3. n. 53. Rofig. de fponíal. contr, 14. difp. 1. S. g. x li Sanch. de fponíal. difp. 8. n. xr. let, If2 mm:'mn m MENSE SEPTEMBRIS. d lenti CAS. L EfIliusfamilias fub fpe lucrandi officium anlot r valde honeftum , & utile recufat re» lavibi cognofcere publicis externis a&ibus Patrem utpo- onidus te vilis conditionis, licet eundem interne diligat , e':ü & externis etiam pecuniee fübfidiis adjuvet. -Q. An il di&us publicus agendi modus poffit in cafu licere, J Refpondeo affirmative. Cum enim negligere tales du actus externos in cafü non provenit ex defe&u fi- atl ait lialis obfeguii in Patrem, fed ex fine lucrandi offi- cium valde honeftum, & utile, quo nc» tenetur jj t filius in Patris gratiam privari, dicendum eft, prze- dictum publicum filii cum Patre agendi modum uod ;onut poífe in ca(u noflro licere, Eo przcipue, icto a nitfi Peter in cafu nequit effe rationabiliter de agendi modo invitus, cum ex una parte ipfi Patri glj.e geu'n cordi effe' debeat filiorum honor , atque decens fto utilitas, & ex altera pietas filii in ipfum per fab- t fe It fidia ipfi a filio preeftita fuffüicienter manifeftetur. | perm Quamvis itaque pradictas agendi modus filio in j a? honore jam conftituto non liceat, quia tunc pu- Qu * blicis externis a&tibus recognofcere Patrem quan- ( W $n tumvis vilem nullum ipfi filio przejudicium potetft ) afferre, oppofitum tamen dici debet in caíu, ne j p filius, quod lucrari fperat, cognofcendo externis 121 qu a&tibus Patrem magno fui detrimento amittat. 1ta getl cum Rofig. de patr. poteft. difp. 3. c. r. n. 13. Bo» ;, 1l ff nac. in 4. decal. preecep. difp. 6. q. unic. pun&t. 2, d num. 4. Lor u " CAS. IT Franeifcus obtinuit a fan &a Sede dïfþenfa- Í tionem impedimenti affinitatis , fed exprimendo s copulam, quam habuit cum íüa affine, non ex- "t preitit j! p :'Lamberti(li Cafus Confe, 194 CasUs CoNwscrENTIX àc preffit intentionem , quam perrdi&amrcopulam ha« "Pü buit, obti £R di(cilicet difpenfationem, Q. An ob- w tenta di(penfatio &t nuila. n he Refpondeo affirmative, Quamvis enim diverfimode fentiant Au&orescirca valorem, vel fübfiftentiam le D di(penfationis füper affinitatis, vel confanguinita- pus tis impedimento a fan&a Sede obtentz , quando f in fupplici libello reticetnr vel copula habita, vel prava intentio obtinendi fscilius vi copulze habitee Qu r difpenfationem ; adhuc tamen pro praxi dicendum eft, dilpenfationem obtentam fine praevia manife- r ftatione przdictae copule ptavaeque intentionis , hii nullam , ac fabreptitiam e&e, cum ita a fummis vgi &y Pontificibus ftatutum fit, ut validius inter con(an- uy guineos, & affines deteítabile inceftus crimen impediatur. Hoc timen intelligendum pato, pri- D b mo , quando przedicta intentio fuit exterius mani- d feftata,, cum Ecclefia de internis non judicet, fe- cundo, quando eadem intentio fuit inter copulam lite habentes reciproca, cum zequum non fit, utunius ps, itm delictum alteri noceat, tertio denique , quando tum. alia füfficiens difpenfationis caufa enarrata nonu fuit, cum fecus obligatio manifeftandi five copu- Ts lam, five intentionem in copula habitam non vi- lta cum Sanrch. de Matt. deatur amplius urgere. tr. 8. di(p. 25. n. 30. & L. 6. c. x. n. 56. & feq. 31. Corrad. in pragi difpen. Qs, CAS. III.- Juvenis in aetate annorum viginti confti- tutus, cum effet gravi infirmitate detentus, vo- [ vit , fi convalefceret , deterininato infirmorum le um Xenodochio toto vitee fuze tempore infervire. fui autem infirmitatem füam perfecte evaferit, vellet lia adhuc per aliquod tempus voti fui executionem dif- Refpo ferre. Q. An, & per quale tempus hoc liceat. ten Refpondeo, licere, fed ad modicum tempus. Ratio pri primze partis eft, quia dum dicitur, quod condi- Epp tionate vovens purificata conditione teneatür fta- flet tim, eu quamprimum poteít , votum fuum im- ]üx plere , illae particule ftatim , feu quamprimum Ium acci-* MewsE Ocronsnis. 195 T sccipi debent juxta communem prudentium viro- Q n rum fenfum , in quo aliquam femper temporis di- lationem admittunt; ficuti alias fimiles obligatio- nes fub.dictis particulis enunciatas explicare fo- 5ï$g35mpa gU lemus. Ratio fecundze partis eft; quia ubi non datur rationabilis caufa differendi ad notabile tem- :fanä&i& 2 pus voti facti executionem, licita effenequit prze- yabito dicta dilatio juxta illud , quod legitur Deuter. 23. Cum votum voveris Domiuo Deo tuo , non tardabis üle hi diet veddere, 62 fi moratus fueris , reputatitur tibi in piccatum. Cum autem, exquo juvenis tiofter per- ria m fe&e jam convaluerit , & attenta ejus annorum Yentiot ; afinm. viginti ztate fit jam bene aptus, ut Xenodochio de przefenti inferviat, nulla appareat. rstionabilis lt 00'«)*.-3'- caufa differendi ad longum tempus voti facti exe- y C cutionem , imo ex quo votum perpetuumfit, quo l Vm ! magis differtur ejusdem executio, miniüs de eo- vtet demreddatur Deo, dicendum remanet, nequaquam u " licere, ut idem juvenis ultra modicum aliquod tem- Jt v pus, putaultraípatium quatuor, velquinque men- f Ü fiam Xenodochio, ut vovit, differat infervire. Ita g, cum Spor. de vóoto cap. 2. feCt. 3. n. 11x. & 117. ERE Tambur, L. 3. in decal, c, 12. $.3. Í (iye u am D , de i axi dl MENSE OCTOBRIS. Apellanus inftitutus ut quotidie absque CAS. I. C ulia vacatione juxta inftitutoris men- ypiti tem celebret, dubitat, an juxta eandem celebrare 4ent teneatur fivein die Commemorationis omnium De- p ii ? functorum, five in Ceena Domini, fi aliquando Ker ^ hac die ei celebrandum dccurrat. Q. Dubii folutio. 4l ul Refpondeo , pro dubii folutione per fe loquendo W Ül ho teneri prima, non autem fecunda die, Ratio pro rima eft, quia cum ex nulla pofitiva lege, ve xu»püi approbata confuetudine vim legis habente fatis con- d; q ftet applicationem Sacrificiorum tali diefieri debere [os juxta mentem Pontificis, vel Ecclefize Defuncto- xmla rum omnium fuffragium , nulla adeft efficax retio ex- la t 2 196 Casus CossciEeNTLE excufandi Capellanum noftrum, fi tali die Sacrifi- Bul D ciuin non offerat juxta mentem fai inftitutoris. Ra- tio pro fecunda eft, quia fi die Ccenz Domini ali- ]e, quando celebrare contingat, hocnon de jure aliquo (l comrmiuni , fed ex peculiariSuperiorum indulto, & j favore tali perfonae conceflo procedit , tali autem w W favori derogare non poteft difpofitio inftitutoris, cum ifte nequeat Capellano a feinftituto aliam cele- brandi obligationem imponere , przter illam, quae Cj fii de jure communi permifia eft, itaut illze particulz, quotidie, absque ulla vacatione &c. illos quidem LT y i refpiciant dies, qui vel ob majorem decentiam, vel ob aliud motivum folent de jure communi ad ljq noncelebrandum concedi, non vero illos , in qui- àn Y busex peculiari aliquando favore , ac privilegio ce- Jebratur. Íta cum Pafqual. de Sac WV 1135. & aliis. rif. q. 1133. & f T CAS. IT. Rufüicus Paterfamilias, ex quo audierit qu plures gabellas impofitas effe ad pompas immode- qu ratas publice fuftinendas, vehitut plurimum inCi- [)] vitatem fructus cujusdam fui pftedii absque folutio- o ne gabellae, Q..An licite.hoc faciat. li, dtre Refpondeo cum dillintuone, Si ex ond vulgi przecife lt (e audivit Rufticus gabellas plures fuiffe impofitas ad i ompas immoderatas publice fuftinendas, dico eun- t dem gabellas fraudando illicite operari, quia cum N vulgus ut plurimum obftreperefolest, quandoim- Wi ponuntur, velaugentur gabello, etiamfiex jufta, ) & rationabili canfa hoc fiat, ipfius vulgi diétum nequaquam praebet rationem vere probabilem , quze &b esrundem gabellarum folutione excufet. Sive- dic, fira iità s audivit Ru- ro gabellas przedictas fic effe impo d fticus nofter a viris boneftis, & fide dignis, tunt cenfendum eft rationem vere probabilem ipfi fave- re, ut licite poffit vebere in civitatem Preedii fui fructus absque folutione gabellee , cum enim non temere jucicet tales gabellas contra juris regulas CA fuiffe impofitas, optime poteft ab earundem folu- , dum- fün tione excufari, Hoc tamen intellvigendum eft mo- z MexsE Novrwnnmrs. 1197 die u modo abüt'pez*iculum depauperandi fe & familiam ioris, in amiffione rerum , quas vehit fine folutione gabel- Tapinis l, ftante enim tali pericnlo, cuilicite fe, alios- que exponere nequit, etistmfi gabellze non forent dl t jure impofitze, easdem licite fraudare nequaquam , t poteft, Itacum Lugo difp. 36. dif. 6. Leff. L. 2. c. 33- if num. 67. Girib. de juft. cap. 5. num. 58. yaliingl CAS.III. Cum dies anniver(aria , qua Miffa de Re- il $ parit quiem juxta Teftatoris mentem celebrari debcbat, in duplex primze claffis feftira. inciderit, judica- os qui vit Parochus easndem Miffam die immediate lequen- Tecentt ti, quze erat de duplici tantum 1vinori celebran- Ym dam fore, Q. An re&um fuerit Parochi praedicti $, IW judicium. vl g u Refpondeo negstive. Ut enim celebrari poffiat Mit- fz» de Requiem in die, quz fit de ritu duplici, five majeri, five minori , requiritur copulative, L - quod tales À i iffze fint a teftatore przferipte , & q00 1 2 quod dies, in qua celebratar, fit vere dies illius ff obitus annua , ita enim difpofuit facra Rituum que Congregatio, bt ex ipfius Decretis hac dere edi- tis, die 22. Novemb. 1668. & 25. Sept. 1669. vi- dereeft. Cum igitur in noftro caíu dies imrmedia- te fequens ad feftum primze claffis , in quo.Miffa L,jg(Pmïl'i de Requieri celebrata non fuit, non fit amplius dies yiusv (0u annua obitus Teítatoris, dicendum eft, non po- tuiffe tali die, utpete de ritu duplici quantumvis m 2 minori Miffam antecedenti die omillam celebrari, [l fed debuiffe in slteram diem nullo duplici ritu im- ymi peditam ejusdem Miffae celebrationem transfetri , & proinde, cum fecus a Parocho noftro fuerit ju- od dicatum , rectum non fuiffe judicium cenfendum eít, dl " u )[[]I MENSE NOVEMNMBKRIS. j CAS. I. , at 4 Dole(cens in arte fcribendiperitus, ut ursf ( cum Caja fibi affine Matrimonium fine Bre- nie fqmptu contrahere poffet, fal(um conftruxit ve yd D 3 198 Casvs CONscrENTUE., ve Datarim, in quo opportuna difpenfatio conti- It nebatur. Cum autem ejus fraude detecta confa- aC ) geritad Ecclefiam, petiit ab Ecclefize Retore, an i effet in tali loco fecurüs, cui Rector affirmative refpondit. Q. An bene refponfum fuerit. [ W Ti Refpondeo affirmative, Quamvis enim Brevia, qua fe folenta Dataria pro Difpenfationibus Matrimoniali- bus expediri, utpote nomine ipfius Pontificis fcri- h pta, jure merito inter Apoftolicas Litterasenume- n rentur, adhuc tamen dicendum eft, adole/centem Tl nofrum, qui falfum Datariz Breve conftruxit, [/U!! yet: nequaquam Écclefi& , ad quam ejus fraude dete- t a confugit, fecuritate privari. Ratio eft, quiain- j ter cafus a jure afyliexceptos, quos Benedic. XIII. lteo! er fuam Bullam, quze incipit. Ex quo Divina, i ilos addidit Bullae. Gregorianz , recenfetur ille Ti dumtaxat falfificantium, non vero falfo conftruen- ld tium Appf^olicas Litteras, uti ex verbis laudatz fen Ballz apparet. Cum igitur ex una parte fit quid di- d2 verfnm veras Litteras íalfificare, ac falfas confttue- Vm re, & ex altera lex in odiofis ex communi regu- ( la reftringenda fit, nonamplianda , dicendum füpet- eft, Adolefcentem in ca(u pcenas quidem incurrif- Íam fein Bulla Coenze contentas, cum in illa tam Apo- Tif ftolicas Litteras falfificantes, quam falfo fabrican- 0 f tes diftinCte, & expreffe recenfentur , non tamen ed Ecclefiattica Immunitate privari, cum in Benedii- D na Bulia falfificantium quidem , cantium mentio nüllatenus fiat, falfo autem 'fäbgi- L l CAS. TI. Petrus Confeffario fao exponit, ad facilius L obtinendam im ] Ve pedimenti confanguinitatis difpen(a- tionem falfo in fupplici libello narraffe fe cum con- Yah fanguineas, guam in uxorem jam duxit, carnalem lite copulam habuiffe, quid agendum , vt Matrimonium vl Án przdictum ex invalido in validum traufeat, ho Refpondeo, ad Datariam iterum fcribendum fore. Ra- [l tioeft, quialicet alii obreptionis, vel fubreptionis cep defectus, per quos difpeníationes a Dataria obten- à ] .tæ El MewNsE NovEMnRits. 199 fitio t tze nullze fünt , quamdiu occulti remanent, pofüint, t a ac foleant per favorabilem Peenitentieria re(cri- wdore,. tum fanari, ut contingerct ex, gr. fi ipfa copula abita cum affine, quam quisin Matrimonium du« j a;ärmau" cere intendebat , nonu fuiifet in fapplici Libello t natrata, adhuc tamen ad cafüum copulze falfo nar- ratz ejusdem . Poenitentiarize facultas neguaquam revi, Y atti fe extendit, cum in Innocentii XII. Bulla fupet Poenitentiatiae facultstibus de revalidandis Matri- ntifii! moniis nulliter contra&tis ex caufa fubreptionis , efasetta Jolecet vel obreptionis o ccultze Litterarum Apoftolicarum efformata cafus nofter expreife exci iatur per hzec eotftroy atf de verbas Praterquam, fi falfitas confi&at in narratio- ne praceden tis copulze, quz tamen antea non in- j qu'niv. tercefferat.. Ut igitur Petri Matrimoni um ex falía U copule narrationeinvalide cum confanguinea con- vo D tra£tam in validum convertatur, nova impedimene vnltrd uftze caufze narratione a. Dataria pl ti difpenfatio ex j peteuda eft, utin&r u&tione a fanét. Domino noftro hi n luculen- T die 2. O&, 1738. hac de re edita fub n. xo. tiffime edocemup T mobL g CAS. III. Ut contra ufurpatorem przedii ad Eccle- lum fj fiam Parochialem fpectantis : expen(as litis fufti- n incif neat Parochus, opportunam pecunize fammam a Ca- n sdem ) tgm A, o recipiens, paffivum cenfum fuper alio eju Qu E Zcclefize praedio fundavit. Q. An licite, & v alide gg praedictum cen(üm fundaverit. nl du Refpondeo negative , quoad utramque partem. Ratio eft, quia contractus q: ilibet, quoad dominium ali- uod five directum, fve utile Ecclefiafticze rei ii uv ive immobilis, five mobilis pretiofz ; que fer- jsdje dr vando fervari pote& , in alium fine debita facul- qui tate, & folemnitate transfertur, illicitus, & in- MW validus e&, ut aperte colligitur tum in Extravsg. j Ambitiofze, tum in cap, Nulli de rebus Ecclefive in dominium &t non alienandis, Cum autem przedictu circa illam preedii partem, qu 2 pro quantitate re- yore j ft, in ipfum Cajum ceptz pecuniz ceníui fubjectae " &.exa ]tera parte nulla at "T / ? Parocho transfexatu:, 4 200 Casus ComscrENTLE fiatmentio, uod debita facultas, stque folemni- 2b tasin cafuno r roadfuerint, dicendum remanet , fa- hU am cenfüs impofitionem, etiarmfi ad fuftinendas CA contra alterius predii ufur patorem litis expenfas fuerit ordinata, ita prohibi tam effe, ut prorfus il- ü licita, &irrita cenfeatur. lta cum Bonac. de alien, [ bonor. Ecclef, q. unic. t puné&t. 2. n, 9. Riccio decif, Áita 49. & 7r. Pin h MEJVSE DECEMBRIS. Tj n Omo dives, fimulque pius, & humilis i i CAS. I. H proxime moriturus , t difpofuit, uteo defun&o , ejus cadaver absque omni prorfus fu- Vi nebri pompa ad tumulum defer atur, cui difpofi- ln tioni Parochus reftitit, Q. Quinam laudandus , Der lIer divesne, an Parochus.k ondéo cum diftin&tione, bui d "j Si pro fuünebri pompa Cotor pracife irtelligatur, quod ad nobilium, & al- youi tiorum gradaum diftincti onem fieri folet , non Pa- lis rochi refiftentia, fed divitis difpofitio laudanda eft, cum id elegerit v toff gis Deo placere irpius , & humilis, quod ma- 1 f compertum eft, Si vero funebris Yi &r| pompze nomine veniant pii, acreligiofi illi ritus, het, qucs in fe peliendis mortuorum corporibus Bea. Ti il torum A poftolorum exempla fecuta, ac regulis t S anC&torum Patrum inttruCta fervat Ecc di- i lefia, Ws cendum eft, Parochum, non vero divitem laudan» Yer dum fore. Cum enim spette przeferibat Ritusle &iQ Romanum tit. de Exeaui is, utfacras Caderemonias,; ac Ritus , quibus Santta Mater Ecclefia in fi at liorum faüorum exe lim ft quiis uti folet, Parochi fümmo udio obfervare debeant, atque ufü retinere, & (AS boc idem per edictum füum Clemens XI. confirma- verit, ut in ej cati merito infertur , usdem Bullario videre eft, jure Atny beat ultima defu quad executioni mandari non de- Apo nétorum voluntas in ea parte, fef in qua eorüm c orpus absque ulla honorificentia ab. Eccleíía infti tuta huümari przeferibant, uti jam tivit a lmple ; J MrewsE DEcEMnBRIS. 20I Je fs ab annis 1699. 15. Jun. etiam Romana Rota de fu- mane) netibus definivit, (uinen CAS. II. Cum duo Peregrini Romam devotionis sespe irotsi caufa adeuntes quada:m die in vie rixati, baculis, quos prze manibus gerebant, graviter ad invicem it d o fe percufferint, reconciliatis inde anizuis pro oh- tinenda Sacramentali abfolutione ad proximiorem Parochum accefferunt, qui eosdem abíolvit. Q An vere potuerint a fimplici Parocho abfolvi. l$ Refoondeo affirmative. Ratio eít, quia fi 4liqua in oppofitum dubitsndi ratio adeffe poteft in cafu , — il- la maxime eit propter excommunicationis cenfu- & hn jit, Wt ram, quzx ledentes Romipetas Bulla Coenze per- ftringit; praedi&a autem ratio nihil evincit, nam roríüs laudata Bulla exprimit quidem interficientes, vul- TR nerantes,.ac mutilantes ; fimpliciter vero percue Slatu tientes non exprimit; quos tamen exprimere de- buiffet ,: fi étiam hos voluilfet Pontifex latzs ex- communicationis poenze fübjeCtos. Cum itague in i o ip, l poenis verba ftricte fint accipienda, ut cáp. ia nce- t n nis de reg. jur. in 6. dicendum eft,. Peregrinos ydandaé noftros , qui fe invicem baculis percufferunt, nul- od t lam incurriffe cenfüram, quod valet, etiamli gra- ? funebr i viterfe percutiendo , aliqua carnis contufia , tu- dummodo r mof. vel macula in cute appareret , nullum vernm vulnus infli&um fit. Pofito autem , d x u quod Peregrini przedi&ti nulla refervata excommu- nicationis cenfurainnodati remenferint , in dubium delit lw m M vetti non poteft eosdem potuille a fimplici Parocha abfolvi. ]ta cum Buard. L. 2. can. 1o. 9 2. n. 2, i b 'E Ugolin. c. 1o. v. Vulnerantes num. 2, Bonac. in Bul- t lamn .Ccenge q, xr, pun&, r. n. 3. deln d gt CAS. IIT. Cajusjuvenisad donum perfeverantiz in r caftitatis virtute impetrandum diei fibi bene vifae Im: annis fingulis eligendae in honorem fantti Joannis Apoftoli jejunium vovit. Attalis jejanii inde per« d tzefus opinatur per unicum jejuniuin pervigilii Na» j a P.h tivitatis Dominieze poffe fimul votum a fe einiffum gtl uf aedicta poffitadmitti ut tuta, j l implere. Q. An opinio Pr 5 A: 202 Casus CouxscreNTIX Refpondeo negative. Quamvis enim per fe loquendt; Cot unico actu poffit quis pluribus obligationibus fatis- cit facere, adhuc tamen non videtur poffe juvenem Bu noftrum unieo pervipilii Nativitatis Dominicze je- lr junio, & Ecclefize preeceptum , & vottum a fe fex : emiffumimplere. Katio eft, quia votum jejunandi fi o in honorem fan&i Joannis Apoftolia Cajo emiffum iny videtur cadere fupra jejunium alias non debitum, Ya tum quia novam carnis aflliétionem debuit idem bol Cajus intendete, dum eam ordinavit per votum ad Yal donüm perfeverantize in caftitatis virtuteimperiran- lu dum, tum quia, ut dicitur in ca(u, jejunii in vo- gt to promiffi Cajus fuitinde pertzfus , quod nifi de tontir novo jejunio intelligi apte non poteft. Dicendum n uod etfi.Cajus fit liber in electione diei itaque, t ro jejanio , cum jejunium voverit diei fibi bene tanti vifz fingulis annis eligendae, non tamen ita liber fiine eft, ut poffit, tsnguam tuta admitti opinio illa , (ilor qua putat eadem die, qua jejunium aliquod ab Ec- clefia przeferiptum elt, uteft illud pervigilii Domi- nicz Nativitstis , pofe fimul jejunii votum a fe (5 emillum implere. lia cum Girib. in primum decal. [i 'l);.'u Üirte pracep. c. 5. n. 7. Mazuch. n. 16. £, ff P i f ff fD f RP'?W« yng Qs ANNO MDCCXLI. Wt t lam [ Is MENSE SANUARIIL illa m CAS. I. Ertze adulterze mortem minatu;' Meritus, | Tlg el fiadulterii commiffi veritatem occultat , TlD"re ul jn, jilli fit confulendum. unde ipfa a Confeffario confilium petit, Q. i Q g Tgttte Refpondeo cum diftin&tione, Si novit Berta Marito Otl certo innotuiffe adulterium, confultius erit veniam fitor injurize petere , ac pcenitentize üignis Conjugis Tütm iràm lenire, ne forte ipfius furorem in fe magis con- Tüm 1 5 E - MewsE JANvAmiIr. 203 fe lol concitet, fi cognitam veritatem voluerit pertina- ibus Si vero Maritus de adulterio a citer occultare. f jora Berta patrato levia dümtaxat indicia ,. lovemque opitite habeat fufpicionem ,' confülendam erit Bertze, ut vuttm 1 fe adulterium commififfe neget, negationemque, It )um " fi opus fit , juramento confirmet, intelligendo 4]0 emi intrafe, noncommififie adulterium, quod tezeatur on d Marito interrogantiaperire. Quamvisenimamphi- dehit i bologica, & aequivoca locutio , ubi nulla inter- r o venit rationabilis caufa, adhibenda non fit, licitus eimpt tamen eft ejas ufüs , quando agitur de evitando ii i gravi damno famz, & vitz , utin nofito cafu uol Yj contingit, Negue uteretur Berta in cafü reftri- ! ] Dik Gione pure interna, & mentali, quia de facili po- Uiont teft Maritus agnofcere , Üxorem non teneri cum lk. i u tanto propriz infamis , & vitx periculo turpitu- W eni m dinem fuam fateri. Íta Cardenas in prop. damnat. od y DP difert. 19.c. 2, num. 17. Pifglii p .. CAS. IT. Cajus perpetuo Carceti juíta de caufa man- yonm cipatus pluries tentavit fugam , & demum fratto (rn Carcere fugit. O An eccaverit five tentando fu- gam, five frangendo É arcerem, H Refpondeo negative quoad utramque parteni. Ratio primz partis eft, quia perpetui Carceris pcena , qua pcoenae mortis zquiparatur, adeo gravis eft, lu ut reus, quamdiu fpes affalgeat, jus omne ad il- lam evitendam retineat, cum nulla poteftas hu- mana, nifi aliud poítulet commune bonum , ad J illam fübeundam valeat obligare. Ratio pofterio ris eft , uia cum licitum fit in cafu fugam ar- at ripere , licita quoque effe debent media ad fu- 20 ( Ü gam, & conlequenter ipfa Carceris fractio, fine K qua ex hypothefi fuga haberi noa poteit. Cum c'ommunis igitur hic non agatur vel de /gravi . [ » boni periculo , vel de aliqua jadicis , aut mini- Bu[na $o w firornm ipjuria , aut lafioné , poterit ad fume mum dici , Cejum teneri ad- reparandum dam- 15 i ) num fecutz írattionis, numquau: vero eundeim, [/a " ive a 204 . Casvs CoNsciExTUIE five tentando fogam, five franzendo Carcerem, adh peccatfe, [ta D. 'I'hbom, 2.2. q. 69. art. 4. ad 2. Lugo neri dejuft. & jur. d. 40. feCt. 4. n. 41. & 42 pol CAS. lil. 2um ruralis Parochus , ad confecrandam Con Particulam pro miviftrando Viatico Parochiano mo- Tij ribundo, Miffam celebrare deberet, nolitcelebrare, cont quia Altare carebat luminibus opportunis. Q. An fpit bene fe gefferit. pon Refpondeo cum diftinctione. Si pro carentía lumi- r num opportunoruüm , carentia quorumcunqne la- dii minum abfelute jntelligatur , dico Parochum fe D bene geíüiffe. Ratio eft, quiain quacumque hypo- feii teli, five diei fefti, five Viatici miniftrandi, illi- Yebtys citumeft, utpote contra reverentiam debitam Sa- Mek crífidio, Milfem absque.ommni lumine celebrare. DO Si vero intelligatur tantummodo carentia luminum CAS.] ualitate , aut numero per rubricas praeferiptis, mal € Parochum fe geffife dicendum eft. Quam- Cent Tüm ; vis enim ex tubricarum lege duoe faltem lumina ex cera in quolibet Ssctificio fint adhibenda , lex ifta 1em, porty precifo feandalo urgere non debe? in cafu necef- fitatis, qualisille eft, in quo nofter Paroch'is re- tfes peritur; in hoc enim cafu , i &raq H 1nicum lumen *uf- Vfon ficere, &illud five ex cera, five ex oleo, avt fe- füm e vo confectum fit, fufficienter pofíe infervire com- muniter docent Auctores, ut ex Azor, l. to. 6, Yque foríig 28. 3. 5. Girib. de Sacrif. Miffze tr, 5. c. 9. La Croix fl l. G. p. 2. n. 208. S. x1.. Noyin inQy Ve g MENSE FEBRUARIL Tiülf f& tius nonnullis vix transsftis horisab CAS. T. "I'I ultima denuntistione vellet Matrimo- freper f0 ce nium cum Berta contrahere. Q. An Parochus lici- - te poffit Titii votis annuere. Acr RUs Refpondeonegative, Quamvis enim ex Concil. Trid. efl. 24. c. r. de refor, Matrim. expreífe non ha- fmfe« iCepi beatur, quod Matrimonii celebratioadaliquod tem- Tuü]lat us, puta ad fpatium duorum faltem, vel trium die- Mopri »am denuntiationem differri debeat ; Wlutl ,mm. poft ultii &d- -s n ; MznusgE FesBRUvAnRIL. 203 ) Cattis adhue tamen, cum finie poft ultimam denuntiatio- i j T nemíit, ut fi aliquod obftet impe entum; detegi poffit, atque op»portune deferri , menti ipfiusmet otfcratt Concilii, & Ecclefiz valde confonum eft, vt ulti» CUM ma peta&ta denuntiatione Matrimonium itatim non fs contrahatur, fed dnorüm fzitem, veltrium dierum us ( fpatium pro iisdem impedimentis, fi qucefint, op- ponendis fuperit. Hac dere praxis eft plurium Fenti Synodalium Conflitationum firmata, ut absque Or- ' 1CUT? diiarii licentia ultimae denuntistionis die lY À atrimo- aroch. nium noncelebretur , niftultircam denuntiationem w U fieri illa die coutingat , ad quam immediste Ád- ventus, vel Quadragefimze initium fubfequatur. Bünf!': i dà am ltaex AC Ecclef. Mediol. deInftruct. Matrim. part. e ( 4. €.2. Girib. de denunc. n. 1o. hl CAS. II. Sciens Sacerdos in Oratorio campeftri re- U centerconftrüu&to , & nondnm benediCto, ex duo- j rum rixa fecutam efle violentam (anguinis eifufio- nl nem, Miffam in;eodem celebravit, anteguam op- du i u portuna foret benedittione reconciliatum. Q. Quot Qd od leges fregerit. j Refpondeo, unicamlegem fregiffe. Ratio e(t, quia, jo, i cum ex can. r, de confec. d. z. Miffze Sacrificium iryire t nequeat celebrari in Ecclefiis, vel publicis Ora- ao toriis , nifi prius fuerintfacro Confecrationis, vel faltem BenediCtionis ritu divino cultui dicata, clate ) n u appatet, Sacerdotem noftrum, quiSacrum peregit in Oratorio Campeftri recenter conftruCto, & íi- ve ante, five poft fecutam Sanguinis effufionem jl | nullatenus benedicto, contra fupra laudatam le- gem egiffe. Non apparet autem , quomodo aliam fis regerit, cum dici non poffit aliam fregiffe , ex quo celebraverit in loco pollato , nam cum loci facri pollutio a jure inducta , utpote importans egalemmaculam, legali tantummodo fanctitati ex Confectatione , autBenedi&ione ortze opponatur; dicendum eít Oratorium in cafu noftro , utpote Jlv nullatenus confecratum , aut benedictum ; neque proprie fuiffe per violentam Sanguinis effu&ionem lt l: pollutum ; & proinde ftat Sacerdotem in eodea rfae 2c6 Cksus COoNSCIENTUXE. [20 Oratorio celebrantem unicam dumtaxat legem fre- giffe , ut dictum eft. Ita ex Pafqual. de Sactif. q. €X P 39. n. r. Anaclet. de Sacram. g. 12. n. 116. N CAS. H Paulus accufans fe in Confeffione de re uo gravi furto fablata, non explicat tempus , ff rem asblatam apud feretinuit. Q. An przeditta Con- fice fefiio habeat fütficientem integritatem. To3 Refpondeo cum diftinCtione. Si Paulus tempote , quo ha apud fe rem ablatam tetinuit, per novum fpecia- y lem a&um pluries renovavit propofitum non refti- [ tuerdi: vel data pluries opportuna reftituendi oc- üle elidt cafione, etiam cum advertentia ad Dominum ra- tionabiliter invitnm , potens reftituere non relti- plüs tnit, ejus Confeffio fufücienter integra dicenda extt noneft. khatio eft, quia, cum n$vum elicere non j tün reftituendi propofitum , veldstateftituendi accalio- ne pon refituere, fit elicere novum a&um , . vel lo expretlum , vel implicitum contra przeceptum non tio €0) retinendi alienam rem , quod, utpote négativum, femper, & pro femper obligat; hinc eít, quodin fpei cafu Confeffio ipfiusmet Pauli, utpote non explicans tur numerum peccatorum, fufficienteni non habret in- fey tegritatem. Si vero Paulus nunquam potuit refti- tuere, vel femper fuit in eodem hon rettituendi [/3) ropofito, nec aliquando majus domini malum fe- Vs cutumfit; tunc, cum diuturnitastemporis nec nu- me;um augeat peccatorum , neque circumftantiom sT importet neceflario in Cenfefüione aperiendam , di- Turg] cendum eft , Pauli Confeffionem etiam non exprello Wj tempore, quo apud fe rem ablatam retinuit, fufit- cientem integrititem babere. Ita Bonc. de reftit. Refp( [ difp. 1. q. 6. n. 10. & LI. Girib. C. 5. n. . lvi qna AIENSE MARTIL Ia al De CAS.L R Ufticus in forma pauperux:n petiit a fan- &a Sede, & obtinuit Difpenfationem tot, ad contrahendum Matrimonium cum Caja fibi in ürj quarto gradu affine: Antequam tamen Matrimoniume Ut contraheret, ex obitu cuJusdam confanguinei fql- [7] tite & MeusE Manrir. 207 tl ei advenit pro ftatu füó pinguis hzereditas. Q. An de at ex obtenta Difpeníatione poffit valide praedictum .f Matrimonium contrahere. [inte d Refpondeo cum diftin&ione. Vel difpenfatio a Ponti- npti, ( radit fice obtenta, & per Commiffarium executioni de-- n mandata eft, autequam Rultico adveniat pinguis emmpute) hzreditas, velnon. Si primum , dico, Ruftcum yun i jam vere, &legitime difpenfatum poffe valide ai- Cum Matrimonium contrahere, abletus eit enim t not Himeri obex invaliditatis contractus Matrimonislis, quae o etiam adveniente pingul haereditate revivifcere air- te no/ plius non poteft. Si fecundum, dico, quod non exiftente caufa finali difpenfationis, qnando hzc p f ] lat petitur a Pontifice, vel ceffante przedicta caufa tunctemporis, quando Commiffarius eft difpen(a- ao a, tionem executurus, nequit amplius ipfa difpenfa- tio executioni mandari, cum ibtentio Pontificis gt nqu concedentis, & alteri delegantis executionem di- fpenfationis nonnifi veritati expofitze-caufze innita- d & one tur; proinde dicendum, impedimentum adhnc per- feverare: & Rulíticom ex obtenta difpenfationé non p i offe valide praedictum Matrimonium contrahere. otuit f velitit j ta Layman. l. 1. tr. 4. cap. 22 & 15. Suar. l. 6. de Leg. c. 20, num. 13. . de difpenf, num. 14. j al yis t CAS. IT. Cum quodam die fefto non haberet Parochus ouml fiendam , ruralis viaum ad celebrandam Miffam, celebravitin gontt mufto. Q. Anlicite, & valide confecraverit. d Ü i, ] Refpondeo sffirmative quoad utramque partefn. -Ratïo, g dl cur valide confecraverit, eft, quia muftum, ex 4 uvis matuyis expreíffum , eft verum vinum de vite, quamvis impuram , & imperfectum, & proinde materia vere fufficiens pro Calicis confecratione. [ Ratio, cur confecraverit etiam licite, eft, quiain cafu neceffitatis licitum eftadhiberi vinum, etiamfi non fit g totaliter purum, & defaecatum, qualeeft muftum ex [ e."fiiä uvis maturis expreflum , ut colligitur ex cap. cum a omne de confecr. di(t. 2. ubi dicitur potfe in necetfi- Jutt | J tate botrum in Calice exprimi, & aquamifcer:, & gü)ï ita 208 Casus CoNscrEN' TUX ita confiei Sacrificium. € 'Cüm itaque habeaátur iri caíu diei Feftineceffitas audiendi Sacrum, & exal- N tera pzrte ufüale vinum pro Sacrifició conficiendo D nequeat, ut inquit cafüs. nofter, adinveniri, Pa tochum nedum valide , fed etiam licite in mufto l celebraffe dicendum eft. Ita ex Tambur. de Euchar, J 1 l, 4. c.x. $. 2. n.2. Girib. c. 2. n. 15. CAS. IlI,. Sacerdos finita Miffa, cum jameffetinSa- p lll criftia , Fragmentum in Patena iavenit, Q. Quid hi facere debuerit. Je " Refpondeocum diftinGtione. SiSacerdos fragmentum (dl in Patena invenit, antequam veftes Sacerdotales füty exueret, idem fragmerntum , utpote Sacrificii a fe li peracü reliquiam , fumere tenebatur, cum hzc Ya fümptio ejusdem Sacrificii, quod cenfetur morali- Quà ter perdurare, complemeptum fit, ac perfe&io, & Q Si vero przedictus 3 jacerdos fragmentum invenit, [2 poftquam veftibus fpoliatus jzm fuit, debuit velin 'Tabernaculum illud deferre, fi commode, & abs- Läyl (S,] que populi admiratione fieri potuit, veltuto, & decenter illed fervare, utabaltero Sacerdote con- &i UT füreretur, fi adeffet, qui eadem die celebraturus foret, veldenique in caífe, quo five Tabernacu- Rffpünr lum, fivealter Sacerdos celebraturus deficeret, de- letior buitab eodem foümi, qui Miffam tunc celebravit, lt m 1ta ex Adnot. SS. D. N. Benedi&i XIV. de Sa- crif, fe&. o. S. 146. Zucher. refol. mor. de Euchar. Ts caf. 2. menf. Decemb. Qu fim hii MENSE APRILIS. fOV( tito. CAS. I. hfi Aritns quidam in abfentia fuoe Conjupis lo j fapius habuit deleCtationem de aCtu Cenq conjugii five praterito, five füturo, absque tamen QUl periculopollutionis. Q. An tales dele&ationes Vo* flua l - luntarie eliciendo peccsverit, Capn Tnan ,Refpondeo negstiveperfeloquendo, Ratio eft, quia dele&tatio fpecificatur ab objeCto, & proinde taiis l, 1 Cum autem actus st delä&a?io, quale obje&tum. * con- ln MENsE A»pnirrs. 209 beitut conjugii, qui in noftro cafu eft obje&tum, de quo ] &CX: Maritus in abfentia Conjugis deleétatur, licitus fit nf ipfi Marito, licitum quoque ipfi erifde eodem *Bifi, h Conjugii aCtu, five futuro, five przterito, de- j m le&ari. Neque refert talem deleCtationem in Con- t jugis abfentia non poíle conjungi cum copula: nam ficuti poffunt Conjuges, quando non adeft ff periculum pollutionis honeftis ta&ctibus, & ofcu« lis invicem delectari absque peccatc, etiamfi copu- i lam non intendant; ita abfente eodem pollutionis periculo poffünt per fe loquendo absque peccato gmen' deleCtari de a&u Conjugii, five practerito, five li futuro, etiamfi copula pro tunc nequeat obtineri. l4 um ht Dixi, per fe loquendo, hoc eft, attenta przcife ) natura praediCtve dele&tationis ; nam propter ali« r quam inordinationem, qua de facili in tali dele- w €tatione inyenitur , nequit fortaffe a veniali cul pR mine excufari.Tta Girib. de Dele&. mor. c. 16. n. f [ 112. Laym. l. 1. tr. 3. c. 6. n. 12. b 'W .'C JMUE AS. II. Titius in die jejunii morofe dele&tatur de efu carnium, quas mente revolvit, d contra jejunii- praeceptum. Q. An pecceþ * Jebeit jperni Refpondeo negative. Cum enim in die jejunii nonin- vereta t terior de efu carnium dele&atio mente percepta, fed tantum externa carnium manducatio ,. & qui- gt BÀ ----- dem non aliquo naturz jure, fed tantummodo po- ib fitiva Ecclefiz lege prohibita fit, fequitur Titium, qui de efü carnium, quas mente revolvit, moro- fam fovet dele&stionem, nequaquam contra jejus nii przeceptum peccare. - Nifi itaque Titius pravam foveret voluntatem carnés comedendi tempore ve- tito, quod cafuüs nofter non exprimit, nullo mo- et do ipfüm peccare contra Ecclefiae praeceptum di- t 9l e'iE cendum eft. Dixi contra Ecclefize przeceptum; N 40 üi quia cum in vanis hujusmodi cogitationibus füper^ 10 j flua quzeri foleat deleCtatio, non erit Titius ex hoc i capite ab omni faltem levi cülpa immunis. Ita Lay- man. l. 1. tr. 3. c. 6. n. 9. Anaclet de przecep. De- j Bü( lj cal, tr. g. dift. 7. num. 18. ( ] CAS. j Lambertini Cafus Con/ä. mlo CASUS CoNuscrENTLE CAS. IIL. Capellanus accepta eleemofyna. aÀ cele- brandam Miffam pro re gravi, differt celebrationem per aliquot dies. Q. An graviter peccet. Refpondeo cum diftin&ione. Velres illa gravis, pro j qua celebratio MiiIze fuit impofita Capellano, eftres aliqua pendens, & neceffitas de przefenti urgens , ä velnon. Si primum, ita ut tempore illo, quo Capellanus diitulit celebrare, infirmus ex. gr. jam obierit, Sententia pro lite prolata fit, vel fimile aliud negotium tranfierit, dico, Capellanum ne- que poíle a gravi culpa excufari, neque receptum Miffz ftipendium poffe retinere, cum gerit contra li mentem illorum , qui Miffam pro re gravi absque dilatione celebrandam poftularunt , & Miffa,, re q gravi jam transacta, nequeat amplius habere po- v ftulatüm effe&tum. . Si fecundum, dummodo Miffe poftulatores omnimodam non exigant celeritatem, dicendum eft, Capellanum per aliquot tantum dies G hoc eft, ad modicum tempus differentem Miffze celebrationem, nequepeccare, necue ad aliquam reftitutionem teneri : cum Miffa poffit adhuc obti- nere poftulatum effe&tum, & modici temporis di- *]1letio in Miffarum celebratione. etiam a facra Ri- Ti tuum Congregatione permiífa fit. Ita ex Marchin. €. 31. num. 2. & 5. Anacl. tr. 14. dift. 5. q. 8. n. 97. [ hi Girib. c. 6. num. 38. &. 39. Ü W MENSE MAIIL CAS. I. Rancifcus detentus in Carcere tanqusm reus caufze capitalis petit a Confeflario, utrum Judici interrogariti denegare poffit delictum Ti quod vere commifit. refpondere. Q,' Quid debeat Coqfefï'arius p !) Refpondeo cum diftinctione. Si Francifcus fcit aut & dubitat, fe non effe legitime interrogatum, eo N quod de ctimine a fe patrato non dentur fufficien- tia fndicia, vel non przcefferit iufamia, autfe" miplena probatio; tunc Confefífarii refponfio erit, li eundem Franciícüm caufze capitalis reum poffe ab- fe oiu- i ME&SE Mart.. 21l D tatiun folu—te negare deli&tum. — Ratio eft, quia cum Ju- dex non íervato jnris ordine jus non habeat inter- Vi$, 1 rogandi reum, illümque obligandi ad veritatem manifeftandam , ut colligitur ex cap. cum opor- o dit teat, & cap. inquifitionis de accufationibus; ne« um l, C' que Reus, quamdiu illi non conftat, fe eífe juri- dice intertogstum, tenetur ad mentem Judicis re- Lp fpondere, íed licite poteft in polffeffione fuze fa- villt mz, fuzque vitze fervari. Si vero Frauciícus ab anun fetefi oppofito fciat, fe effe juridiee interrogatum, erit jE coti Confeffarii refponfio, ipfum teneri veritatem fate- ri,etiam fi veritate manifeftata morte plectendus fit; m quia ficuti Judex fecundum jur& interrogans habet (( t jus exigendi veritatem manifeftandam ; ita reus fe- qat] cundum jura interrogatus tenetur obedire, ac veri- ol U tatem fateri. Ita ex D.Thom. 2. 2. q. 69. art. r. Lieffio eletit €. 3I. n. 12. Girib. de juft. & jur. c. 6. n. 41. & 45. n .CAS.. 1. - Uxor obtenta. difpenfatione impedimenti j li i dirimentis occulti reddit debitum Marito etenti , hi non prius certiorato de nullitate prioris Matrimo- Til gf nii, Q. An licite reddat. i s efpondeo negative. Ratio eft, quia Matrimonium Marcit etiam obtenta impedimenti dirimentis difpenfatio- Rnf ne non' poteft revalidari, nifi ex parte utriusque Conjugis ponatur novus confehfus, . cum nullus contraCctus validus fit, ubi confenfüs contrahen« tium defideratur. Cum autem nequeat unquam poni novus confenfus a Conjuge impedimenti igna- r t ro, nifi prius notitiam certam habeat de nullitate ! Onf[ 'ü" prioris confenfüs, & Matrimonii, hinc fequitur, Ma- " d rito non prius certiorato de nuliitate Matrimohii p (09 prioris, juxta confuetam claufulam obtentze di- fpenfationis, non poffe licite Uxorem debitum red- dere, cum ifta copula refpe&u Uxoris con(íciae $U D nullitatis przedi&te non Matrimonialis, fed vere , j NU fu & formaliter fornicaria dicenda fit, utex fapientiffi- utfü» , ma Infructione a San&tiffimo Domino Noftro Ee- n [/ nedicto XIV. hac dere e ^ 9) dita 2, Otob. 1738. apere n J te videre eft. lj O.2 CAS. 212 Casus CowscrENTUIE CAS.IIIL Petrus fingit fe velle redimere Cenfum annuum, quem Paulo folvit, ut ab eodem Paulo diminutionem fruCtuum extorqueat, cum de fa- €&o neque poffit redimere, neque velit. U- trum preedicta fructuum diminutio poffit ut valida in conícientize foro tueri. Refpondeo negative. Ratio eft, quia Petrus fingendo fe velleredimere annuum Cenfüm ad extorquendam & Paulo fructuum diminutionem, nonnifi per do- lum, & fraudem ipfiusmet Pauli Cenfualifte con- fenfum obtinuit. Cum autem dolus, & fraus, ) dantes caufam contractui, ipfuüm contractum irri- l, tum reddant, fequitur, non poífe faCctam fructuum diminutionem tanquam validam in con(cientize fo- M 1 rotueri: Non quidem, quia Petrus jus non habeat redimendi füum Cenfum ; fed quia cuin nolit, nec offit proxime Cenfüm fuum. redimere, dolofe fe gerit, ut fructuum diminutionem , quam unice 4 Tle quzrit, valeat obtinere. Ita de Lugo de contract. difp. 21. n. 171. La Croix l. 3. part. 2. n. 1018. Í [ BENSE SUNIL il J Arochus in Montanis, ad reftaurandam. CAS. I. . Ecclefiz fuz Capellam B. V. dicatam, unam ex duabus argentets Lampadibus, eidem Capellz dono datis ab Ecclefize Patrono, vendidit, D dubitans, an ipfi talis venditioin przedicto cafü li- 1 incurrerit. ceret. Q. Analiquam excommunicationis poenam D Refpondeo negative. Nam etiam dato, quodlampas lt argentea, quam Parochus nofter vendidit, non ex- Ti cipiatur a lege Extravagantis Ambitiofze per cap. T terrullas 12. q. 2. dici adhuc non pote[t,dan.in n Cafu locum Cenfurz per dictam Extravagantem in- N fli&tz. Ratio eft, quia laudata Bulla non perftrin- fe itexcommunicationis Cenfura alienantes fine Con- B fenfu Apoftolico Ecclefize bona five immobilia, five Cap mobilia pretiofa, nifi 'hoc faciant ex certa fcientia legis [ MENSE Jonrr. 215 Cut legis prohibentis, ut conftat ex illis Ballze verbis : m D ISi quis contva hujus nofira prohibitionis feriem quid- ndi quam alienare prae[ump/ferit. Cum igitur Parochus lampadem vendiderit przecife dubitans, an ipfi in ut?sliä Cafu reftaurandi Capellam talis venditio liceret ; non vero fciens, hoc fibi effe abfolute interdictum, aufu temerario praefumpferit praedictam rem alie- finga) nare , dicendum eft, potuiffe quidem peccare quett eaignorando, quz ícire ex proprio munere te- i pl nebatur, non taimen aliquam incurrifíe excommu- lg o nicationis cenfüram. Ita ex Gavant. in Manual, Epif, x frati v. Alienatio n.24. Suar. de cenfür. difp. 4 qm ift n. 2. / .'feü. YO. NU CAS. II. Bononienfis Presbyter, domicilium habens OU in Deccefi Mutinenfi, Officium , ac Miffam ce- n Doi * jmk)»'ï lebrat deSanttis Bononienfibus, quia in Bononienfi . Dicecefi poffidet Beneficium. Q. An licite. , V fl m o Refpondeo negative Ratio eft, quia cum potentius je od fit vinculum domicilii, & refidentize , quam Be- neficii,- obligatio recitandi Officium tali ritu,, & p forma, nequit confuürgere ex Beneficio tali loco exiftente, quamdiu obítat habitatio Beneficiarii in alio loco, ut.in cafu noftro contingit. Sicuti roinde extraneus tenetur fe accommodare mori- a? us, & legibus locorum, in quibus habitat; ita d Beneficiarius debet fe accommodare confuetudini us celebrandi, & recitandi Divinura Officium juxta L. ritum loci, in quo refidentiam füam 'fortiretur. if Et hzc eft praxis, juxta quam omnes facris Or- dinibus initiati Miffam celebrare folent, Canoni- r d casque horas perfolvere de Sanétis illius Eccefize, in qua eos morari contingat. Qua de re Bono- [od P nienfem Presbyterutm in Civitate Mutinenfi com- UL "by morantem, qui rstione Beneficii, quod poffidet 4 in Bononienfi Dicecefi, Miffam, & Officium -de San&tis Bononienfibus celebrat, nequaquam licite d fe gerere dicendum eft. Ita Gavant. de rubric. ) P t ; HHJW Breviar. fe&. 2. cap. 2. num. 1g. Filliuc. tr. 23* " j n cap. 7. D. 221. CAS. . O5 214 Casus CoxscieNTUE CAS. III. Capellanus devotus, ac bene affe&user- D) ga Parochum füum , folet in Canone Miffz poft expreffum Epifcopi nomen, illud Parochi. recen- p f fere. Q. An poffitabomni culpa excufari. " l Refpondeo negative. Cum enim ex przcepto S. Pii pw Quinti in principio Miffalis relato praecipiatur, ut B nemo aliquid addat,. vel omittat in. Miffz cele- bratione , fed ea przcife fervet, quae approbatis p ritibus praefcribuntur, dicendum eft, Capellanum ] nomen fui Parochi in Canone addentem non oue p ab omni culpa.per fe loquendo excufari. » ixi, D] ab omni culpa; quia cum additio unius tantum If Qii ] nominis, & quidem non ex fine introducendi no: ü vum ritum, fed folummodo ex affeCtu nimio erga u Parochum, materiz parvitatem non excedat, ne- Ti quitin cafü adinveniri culpa lethalis. Dixi, pet lg fe loquendo, quia fi Capellanus devotus ex ert- t5 rore invincibili operatur, erit nedum a gravi, ve- ] rum etiam ab omni culpa immunis. Ita ex Gavant. l in Rubric. Miffal. part. 2; tit. - 8. num. If'Tagnb. de ille Sacrif, l. 2. c. 5. S 3. n. 6. tf MENSE g9ULII Mf QUs Ufceptis duobus oneribus nonnullatum ICAS. LG Miflarum , applicavit Sacerdos prima &t Sacrificiaad mentem illius perfonz , quz primo i, ro iisdem oneribus cipendium datura erat. Q. Ya fe ' An przdicta applicatio licita fuerit, C0 Refpondeo negative. Ut enim fru&tus Sacrificii vali- nj de, & licite alteri applicetur, neceffe eft, ut in D Sacerdote Sacrificium applicante detur intentio ab- foluta, & determinata; hoc eft, ab omni eventu ferr Quad in futurum contingente independens : Nam ti Sa- 8tür crificium applicari poteft juxta mentem illius, qui lxls rimo ex düobus daturus eft eleemofynam , ve fit Á fruétus Sacrifïcj.i.d'ebet infcientia, & acceptatione Deimanere füfptenfus, usque dum eleemofynz pri« trai mo datze conditio adimpleatur; vel debet de ptz- [ vel fenti—illi. Ptodäfï'e » qui conditionem eleemofyne Von pri- - j ME&SE Jurir. 215 f ! primo adimplebit. Neutrum autem dici poteft. Non lfe j primum; fecus poffet nunc etiam applicari fatis- Lreot faCtorius Sacrificii fructus pro eo, qui eit in actuali lethali peccato, ut illi profit, quando fuüturo tem- nl pore juftificabitur; quod dici nequit. Non fecun- iattt i dum; fecus effet in facultate illius, qui poteft po- nere, vel non ponere conditionem, reddere fibi fie pprti proficuum, vel non proficuum fru&um Sacrificii, pells qui fibi jam fuit transacto tempore applicatus; quo pariter nihil abfurdius dici poteft. Hac de fe fa- jon cra Rituum Congregatio. 15. Novembris anno . D ; fotft 1605. fb Clemente XIII. illorum confuetudinem , gtl 10 qui Miffas celebrent pro iis, qui primo funt ftipem nio ef elargituri, tanquam, a vetufto Ecclefize moreabet- rantem, explofit, ac€ improbavit. Ita ex Homob. NWIJ äxx'h '* de exam. Ecclef, tr. 4. c. 14. num. 130. Marchin. iO. "u tr. 5. part. 2. cap. 3r. num: 9. rii, CAS. II Ludens Titius rufticus cum filiofamilias t iuze conditionis una die obulos quadraginta amifit,- J à altera die fexaginta lucratus eft..' Q. An h : oc: Ip« crum poffit Titius retinere. Re/fpondeo , poffe Titium'abfoluite refinere obulc;s d quadraginta, quos jam altera die amiferat: Sicut ii enim Titius perfeverante eodem ludo, in quo ami- s fit, poterat licite recuperare pecuniam amiífam, h4 pfü ita poteft eandem in novo ludo. recuperatam licite t retinere; nam cum dicte pecuniz dominium ex confen(u ipfiusmet Titii acquifierit vi ludi filiusfa- f milias, poteft hic eodem modo . vi novi ludi lucra- d tz pecuniz dominium in eundem Titium trans- ferre. Quantum vero ad aliosviginti obulos fupra )u j l :FU ]i quadraginta, filii familias qualitas eft attendenda: fi Wh M enim conftet, praedictum filium ex praefüumpto Pa- jit, P tris confenfu plenam habere-dictee pecunize. di f u fitionem ; tunc etiam viginti fupra quadraginta la- cratus obulos poterit Titius retinere. Si vero non EEPW Q'VW levis adfit füfpicio, quod hic pecuniv exceffus [ / p vel fit furto e paterna domo fublatus vel contra ra- (; sludoexponatur; cum [ tionabilemw voluntatem Patri 4 aib AsE CoNscrENTIE fit lucrum pecuniz, quam filius alien e teft, erit íuo Domino reftituendum. are non po- CAS. III. Parochus nulla obtenta facultate czedit arbores frugiferas fui Beneficii, ut eas vendat, & pretium in ufüs füz Ecclefiz; neceffario con- vertat. Q. An aliquam poenam incurrat. Refpondeo affirmative. CT RUT CIES - CT ORERI I lp s absque ulla facultate a Nam fi arbores frugiferze . — Parocho incifz in magna fint quantitate, ita ut ex przedicta incifione . no- [ tabilis deterioratio fun di fequatur, pzenam incur- I rit Parochus excomm unicationis in Éxtrav. Am- 1il bitio(ze infliCtam , quia iftae arbores folo cedunt, Dl & judicantur pars fundi, quemBeneficiarius fine N confenfu Apoftolico nec alienare poteft, nec red- dere deteriorem, ut ex decif, Rot. Rom. docet k Donat. q. 69. n. 16. Gavant. i n Manual. Epifc. tit, an de rebus Ecclefiz non alie n. n. 18. & Boff. n. pt 422. & 439. Si vero incifz arbores in tanta fe non fint quantitate, ut praedi&tze Extravagantis h& poona incurratur; incurret Parochus in hac Dice- i celi pcenam fufpenfionis ab officio, & beneficio QU &X fationem illatorum damnorum, cum arborum non ad Archiepifcopi beneplacitum , nec non compen- Ife caeduarum incifio, etiam titulo expendendi earum lum pretium in ufüs nece ffarios Ecclefi;e, (ub praedi- Qe. €is pcenis vetita fit, fi abque Ordinarii vel ejus us Vicarii facultate in fcri ptis obtenta fiat fei , Ut aperte ex oynod. 1. 3. c. 1. videre eft. r t lit MENSE A4UGUSTI pr Cit; CAS. I. P Etrus, qui plura habuit fornicandi pro- pofita, per lapfam notabilis temporis feq interrupta, non v ult numerum talium propofito- ht rum in Confeffi one aperire, unde inabfolutus a k Tan Confeffario rejic itur. Q. An fit jure reje&us. Refpondeo, affirmative. Ratio eft, Qu ^ plura habuerit fornica quia cum Petrus dec ndi propofita, hzecque per D lapfum notabilis temp oris fuerint interrupta ; di- cen- MENS,EJ AUGUSTI.W 217 cendum eft, eundem Petrum non unum, fed plura ! n?n 1 commififfe interna peccata, quze numero cenfentur multiplicari, quoties ipti voluntatis actus morali- ile ( Curn autem ad Confeffionis ; vetdt ter interrumpuntur. integritatem omnia, & fingula peccata non fo- ho d lum quoad fpeciem, fed etiam quoad numerum, explicare neceífe fit, ut habetur ex Trid. felf. 14, 'frugïiæ €. 5. & ex alia parte noluerit Petrus propofi- in nj torum fuorüm numerum aperire, dicendum eft, fone ? eundem Petruüm, utpote indifpofitum, fuiffe jure m jnt merito absque abfolutione rejectum. Ita ex Gi- w, & rib. de integrit. confeíff. c. 7. num. 36. & com- cedurt muniter. lus Q CAS.IL. Rafticus in voluntarià ebrietate gravitet Ut percuffit Clericum, quod ante ebrietatem ex malo uf animo , quem nuütriebat in ipfüm, fe fsCturum i praevidit. Q. An in Excommunicationem Papze & refervatam inciderit, t $ f d. ii w U Refpondeo affirmative. Nam ad incurrendam cenfu- j h ram nihil aliud requiritur, nifi quod una fimul 1. cum interno aéu peccati ponatur ipfum factum externum füb cenfura prohibitum, etiamfi inter 1 Compt orum I internum peccati aCctum, & ipfum factum exter- num aliqua temporis mora intercedat. Cum ita- yfi ii b ye que Rufticus ex malo animo, quem nutriebat in d Clericum, przviderit ex una parte delictum a fe in ebrietate patrandum: & ex alia parte fe vo- Iu[al. luntarie inebriando noluerit jam przvifi inde pa- trati mali periculum evitare, dicendum elfe, ta- liter pofuiffe peccatum , & factum fub cenfura f prohibitum , ut ratione a&tus ante ebrietatem eli- citi, & ratione gravis percuffionis in ebrietate "d fecutae in excommunicationis cenfüram contra vio- nid |s ^ g lentam manuum injectionem in Clericos latam, nj * & Pontifici refervatam, inciderit. Nitiigiturigno- il hi ; rantia juris laboraverit Rufticus, ceníeri nequa- quam poteft a dicta cenfuraimmunis. 1ta ex Suar. i de cenfuür. difi cumF " punct. 4. num, 1o, p- 5. fe&t. r. n. 20. Bonac. difp. 1. d- I 1 æcqui: CAS. rug*h d 05 Qu 218 . Casus CowscrENTIE ad CAS. 11I. Diaconus fimulans externe fe habere inten- tionem, quam verenon habebat, accipiendi Sacer- w dotium intraannum, Heneficium Curatum obtinuit, Tà T licet mutata inde voluntate Sacerdos intra annum | ti effettus fit.. Q. An fru&us Beneficii tali anno cor- refpondentes poffit in con(cientia retinere. [» D Refpondeoaffirmative. Quamvis enim ex difpofitione « cap. commiffa de elect. in 6. non folum tnortali- f terpeccet, fed etiam ad reftitutionem percepto- rum fructdum teneatur, qui Beneficium Curatum E li accipit absque animo fufcipief&di Sacerdotiumintra annum a jure przeferiptums adhuc tamen, cumin jin laudato textu habeatur, przdictam difpofitionem itde j quoad fruttus non valere, quando qui Beneficium tine obtinuit, mutata voluntate promotus ad Sacerdo- tium fuit, clareinfertur, Diaconum noftrum, qui ju imutata voluntate intra annum Sacerdos effe&tus ab qui eft, ita conditionem ab Ecclefia exigitam adimple- fel, viffe, ut poffit in- confcientia obtenti Beneficii fru- €tus etiam primo anno correfpondentes tanquam K Y fibi debitos retinere. Ex quo itaque fraus aliqua ex parte ipfius Diaconi eo tempore, quo Benefi; CA cium Cüratum obtinuit, intercelferit, inferri qui- ul dem poteft, ipfum graviter peccaffe ; non tamen Ü ad aliquam perceptorum fructuum reftitutionem hg teneri, cum ipfa fraus, quantum ad fructus reti- dm nendos, per voluntatis mutationem, & conditio- RQRW nis impofitze adimplementum fufficienter purgetur. j ]ta Layman lib. 4. tr. 2. cap. 14. num. xo. aliique ex D) Barb. dg offic, Paroch. c. 6. num. 15. - Tel €0| MENSE SEPTEMBRIS. do| Ccufans fe poenitens de copula habita Yer CASL A cum Meretrice, recufat folvere pretium, lion quod pro obtinendo illius- cor D , poris ufuü promifit. €xt Q, Àn hoc ftante poffit abfolvi, Reípondeo negative, probabilius loquendo. Ratio Cün eft, quia, quando in contractu onerofo, etiam de lent re iilicita faCto, una pars adimplevit, quod jam ang pyomiferat, &quum eft, ut etiam altera pa rs füam Qs, adim- » r MzwsE S&PTEMrüzIS. 219 adimpleat promiffionem ; cum etiam res illicite fit letett d pretio aeftimabilis, . non quidem ut illicita eft, fed jmobtir yatione periculi, aut damni, cuife expofuit, qui rem illicitam executus fuit, aut ratione volupta- AORU tis, vel utilitatis percepto» ab eo, qui opus illi- ]iamo ett, citum fieri procuravit, Hac itaque de canía, qui Meretrici pretium fpopondit pro obtinendo illius diflt corporis ufu, eodem nfu jam confecuto pretium itm mot folvere tenetur, cum Meretrix non fe obligaverit n prtet ad gratis faciendum , quod illicite fecit, fed fo- n u Ytüm? ]um dependenter a pretio, quod turpi conditione jam adimpleta folvi omnino licite poteft. Et pro- n, Cl inde, fi poenitens fe accufans de copula habita cum yofition Meretrice recufat folvere pretium, quod pro ob- yenehd j tinendo illius corporis ufu promifit, tanquam in- juftus rei alienze poffeffor , probabilius loquendo, Ym abfolvendus non eft. Dixi, probabilius loquendo, lo & quia oppofita etiam opinio füua probabilitate non ca- m iäF!f ret. Ita Homob. in exam. Ecclef. part. 2. tr. 9. c. Jeneit G. q. 24. Diana tom. $. tr. 7. refol. 59. Sz Girib. de w um reftit. c. 4. num. 8. feg. fras ^ [ fat CAS. II. Dum Sacerdos pera&ta Confecratione Si- aferti gnum Crucis fupra Calicem cum Hoftia efformat, Hoftia e manibus in Calicem cadit, unde fere to- non titté dbotiowe ta remanet madefacta. Q. Quo ritu profequen- Ws dum fit Sacrificium.. y o Si commode extrahi Refpondeo cum diftin&tione. t pitt potefta Calice aliqua fenfibilis Hoftíze pars, quze o iif non fit Sanguine madefacta, debet Sacerdos pihil reiterando profequi Miffam, czeremonias, & figna confüeta cum przedicta refidua Hoftize parte facien- do usque dum integrum Sacrificium perfecerit. Si JJ vero Hoftia ita remaneat madefacta, ut extrahi ul i li non poffit a Calice pars feufibilis, & ad perficien- dum de more Sacrificium idonea ; nihil a. Calice P n l Pfümt extrahi debet, fed omiffis Signis, & Crucibus, quze cum ipfa Hoftia, vel fupra ipfam Hoftiam fieri fo- Yf j lent, debet Sacerdos una cum Corpore fumere Sanguinem fignans fe cum Calice, & dicens: Cor- l'o d 'H pus, & Sanguis Domini noftri &c. & ita usque q 1] a Püt [ * a20 Casvs ComwsciENTUE : Ita ex ad finem Sacrificium profequendum eft. g Rubr. Miffal. ti£. 0. n. xo. Gavant. in easd. Rubric. dig part. 3. & D. 'Tho. q. 83. ar. 6. ad 6. $at [ CAS. IIL. Francifca vovit recitare quotidie fepties Ctr Pater, & Ave in honorem B. V. fed ob negli- Co gentiam fzpe fzpius non recitavit. Q. An gra- , di viter in tali omiffione peccaverit. Ten Refpondeo negative. Ratio eft, qu ia ex una parte lg nequit vovens ex communi mente Doétorum fe T obligare fub gravi ad ponendam materiam levem, 1j cuüm Deus talem obligationem, utpote impruden- [j ter faCtam, non acceptet, & ex altera parte fiü- lia gulz illze recitstiones fuerunt juxta terminos cafus , ex mente Francifcae voventis fingulis diebus affixe, t & proinde, cum omiffio unius recitationis non ha- beat continuationem cum omiffione alterius, di- CAS. cendum eít quamcumque omiífionem , etiam fae- pul pet pius repetitam, nunquam omiffionem gravem in- ferre. Nifiigitur Francifca ex erronea confcientia Nfpo putaverit fe teneri füb gravi ad fingulas illas reci- 15 tationes, nunquam in tali omiffione, quantumvis 1er fuerit omiffio totius materize pro qualibet die pet [2f: Votum promifíze , & fuetit fepe fzepius repetita, B eandem F'rancifcam graviter peccaffe dicendum eft, Átej Tta cum Dian. par. 4. tr. 5. refol. 36. Sporer de voto Qte tr. 3. c. 2. fect. 3. num. 89. T ü&( st MENSE OCTOBRIS. C0 i [/] CAS. T. P Eccatori Excommunicäto.c.vcculto Com- munionem publice petenti Sacerdos Par- lin ticulam;Praebuit non confecratam, ut Sacramenti [ 4l reverentiz confuleret, Q. An bene fe gefferit. lr C!pf Refpondeo negative. Tum quia, dum peccatori oc- ;culto loco confecratze przbetur particula mon pti confecrata, intervenit fimulatio, quae in Sacramen- Jut torum adminiftratione tanquam perniciofa, & exe- agf crabilis ab Innoc. XI. in prop. 9. profcripta eft. tp 'Tum quia ex tali porrectione Hoftize non confe- pot crate praebetur occafio idololatri;, quze longe d gra— » -MewsE Ocronnis. d gravius, & deterius peccatum eftipfo peccato in» A T digna füraptionis. Sicuti ipitur ad reverentiam Sacramento fervandam licitum non eft peccatori o occulto publice petenti Sacramentum . denegare, cum ipfe Chriftus Dominus a participatione fui Wt Corporis non repulerit Judam , quamvis ipfum in- (hi dignum effe non ignoraret; ita pro eadem reve- tentia Sacramento fervanda nequit loco confecra- x um tz prorrigi Hoftia non confecrata; tum qvia non Joto funt facienda mala, ut eveniant bona; tum quia jam l major eft itrreverentia, quz in cafu patratur a Sa- fmpté cerdóte, quam fitilla, qua in fuícipiente vitatur, i part 1ta ex D. Tho. in 3. part. qn. 8o. art. 6. ad fecun- ninos ct dum. Dian. part. 4. tr. 4. refolut. bus f 47. Suar. tonf. 3. w 191 in tertiam part. dif. 67. (e&. 4. - Jertt CAS. Il. Poftquam mulier permittente Marito co- , &t pulam habuit cum Mariti Fratre, eidem Marito petenti debitum negat. Q. An jure negare poffit, gt T Refpondeo affirmative. Nam quamvis unius Con- j l jugis deli&tam non debeat alteri praejudicium in- Qoantit ferre, fi alter Conjux innocens fit, ut colligitur je d ex eap. difcretionem ,, de eo, qui cognovit Con- epeti fanguineam ; attamen, quando alter Conjux patrati i d fceleris confenfu, velfuafione particeps fuit, uter- sv que debet eandem poenam incürrere, cum ex ad- duCto cap. habeatur, ei tantum non debere offi- cere affinitatem Conjugis poft Matrimoniuminique contra&am, qui hujusmodi iniquitatis particeps h non extitit, cum hic füo jure non debeat fine (ua j culpa privari. Cum itaque, ex quo Mulier copu- ( / lam habuerit cum Mariti fratre, permittente Marito, ( clare appareat, Maritum fuo confenfu fuiffe parti- Sii us cipem patrati inceítus ; fequitur, nedum ipfam Mu- gg'iflï. lierem ratione affinitatis cum Marito contractee awtl privatam effe jure petendi debitum, fed hoc eodem h ! jure privatum quoque effe ipfum Maritum. Dato d [4 autem, qüod Maritus tali jure privatus fit. ipfi, T utpote illicite petenti, jure merito debitum negari n oteft. lta ex Girib. de Matrim. c. 19. num. 55. n p^ d anch. de debito conjug. l. 9. difp. 27. n. 3- S' ; 432 CWAïsus CONSCIENTIE : feI CAS. 1II. Putans vir quidam pius fexaginta dumtaxat Tne .milliaribus L»uretum Bononia diftare, ad B; V, Lauretanam peregrinationem vovit; fed iude di- X qu ftare cognovit milliaribus centum, & quinquaginta, bat Q. Àn teneatur predictum votum implere. fefl Refpondeo negative. Cum enim certum fit ex una et fit parte ad votí valorem tequiri confenfum voventis in rem voto promiífam, G&jex alia. parte nihil fit fe magis contrarium confenfui, quam error, nec vo- li luntas feratur in incognitum, dicendum eft, virum Jit lr pium, qui peregrinaticnem vovit ad B. Virginem Lautetanam ex errore, quo putavit Lauretum fe- llj xaginta duntaxat milliaribus Bononia diftare, cum dido diftet milliaribuscentum, & quinquaginta, ad iter veti t hoc fübeundum nullaterus obligari. Eo przecipue quod vovens ex regula generali ad voti adimple- leth mentum non obligatur in eo eventu, qui fi menti teri voventis tempore emiffi voti occurriffet, verofi- 4tT Dicen- militer fuiffet ab ipfovovente exclu(us. (AS dum itaque, quod, cum emiffum Votumex defe&u v confenfus circa notabilem circumftantiam peregri- dem nationis promiíIz non valeat, vir pius nullatenus teneatur praedictum votum implere. ItaSuar.tom. Tesfi 2. de relig. de voto l. x. c. z i .:;n. 8 Beat. part. 1 Jf X. q. 33. refol. 2. lter !Q'lam tüm HENSE NOVEMBRIS. W Ajus poft Confeffionem in Pafchate ft- Iu CAS. I. C ttn €tam advertit (e duo peccata lethalia fufh ex oblivione omififfe, Q. An intra eundem at num teneatur iterum confiteri,: QO itren . Refpondeo cum diftinctione. Si Cajus in Pafchate dUm alia lethalia confeffus eft, confiteri iterum non te- v fü) netur. Ratio eft, quia przceptum Confeffionis Sacramentalis femel faltem in anno faciendee juxta hi Decretum Concil. Later. füb Innoc. 1I]1. nihil aliu C;Xillt( tloüem i$mportat, quam ut quisque, poftquam diligentet f&f fe-excufferit, & conícientize (uze finus omnes, efit a] latebrag exploravit, peccata confiteatur; guit;us LE Rn J Mrwse Novrewnnis. 223 fe Dominum , & Deum fuum mortaliter offendiffe TU meminerit, ut inquit Trid. feff. 14. c " Cum ?, al] fedindi igitur Cajus ea peccata in Pafchate confeffus fit, uibus fe Dominum mortaliter offendiffe recorda- guqug: batur, dicendum eít, dta fatisfeciffe annuze Con- pltt. feffionis praecepto, ut vi talis przecepti peccata ex oblivione ormifía iterum intra eundem anpum con- ii ed füm v fiteri non teneatur. Si vero peccata, quz in Pa- yirte t fchate Cajus confeffus eft, fuiffent tantum venia- Tof, lia, advertens poft Confeffionem fe peccata letha- m elii liaex oblivione omifitfe, intra eundem annum con- B. Vir fiteri iterum teneretur: quia cum aunuze Confeflio.- nis praéceptum. nonnifi circa lethalia verfetur, Laydis l. dilii M dicto praecepto non fatisfeciffet Cajus per folam i * venialium Confeífionem , & proinde teneretur in- tra eundem annum, five de oblitis, five dewaliis Eopr: lethalibus, fiquze denuo commififet, iterüm confi- VO u , QU 1X teri. lta Lugo difp. 15. n. 164. Diana part. 4. tr. ) qu 4. tefol. 2c6. Girib. de peenit. c. 5. n. 46.. - ij t CAS.II. Res injufte füblata periit apud fürem , fed unat periiffet etiam apud Dominum ex incendio in ejus- It f* dem domo fecato. Q. Utrum Fur ad aliquam te- jus u neatur reftitutionem, ]tit j g' BNF Refpondeo negative, Quia, fi Fur in caíuad aliqüam teneretur reftitutionem, hoc eífe debet vel ratione rei acceptz, velratione injuftze acceptionis: Neu- trum aatem dici potett, Non primum ; nam res MS accepta amplius non datu r, cum ex hypothefi apud urem perierit, Non fecundum, cüm injufta ac- 1 p ceptio non induc Y at reftituendi obligationem, nifi .ectah ^ fuerit caufa effic ax damni, qualis non eft in cafu, n u quo res furto füb lata etiam apud Dominum ex incendio in ej us domo fecuto periiffet. Dicen- ii dum proinde , quod, fi Fur nuilo modo ex re fur- yi? du to füblata faCtus fit ditior, & res eadem , qua g Ü apud ipfüm periit, eodem modo apud Dominum st ex incendio:periiffet, ad nullam teneatur refli u- » " reftitationis, licet invito Domino Merces tranftu- tionem: ficuti Nauta liberatur a. quocunque onere m jj 0 lerit ab.una Navi ad aliam deteriorem, in qua perie- gb —1224 Casus CowsciENTUE perierunt, quando etiam prima Navis , a quä Mer- ett, ces translatze funt, in eadem tempeftate naufra- ts gium pafía eft. lta ex l. 1. ad Legem Rodiam ten de jactu. Leff. de reftit. l. 2. c. 12. n. 92. Tam- Qu bur.1 86585 3. 021 S.. 8: of fn CAS.III. Cum Titius creditor agrum &erilen;, & fer incultum, quem a Cajo debitore recepit in pignus , $a excoluerit, fructus aliquos inde percepit, Q.An eoídem fru&us licite valeat retinere. qu [] Refporideo negative. Ratio eft, quia quamvis Titias d2 fru&bus ex apro perceperit, ex quo ipfum pro- (nd priis expenfis, & laboribus excoluerit; adhuc ta- fu. | men certum eft, quod tales fructus fpeCtent ad velus Cajum, qui dedit agrum in pignus; cum frué&tus [ eoipfo, quod ex aliquo fundo nafcantur, ad Do- [ minum fundi pertineant, ut clare conftat ex l. z. It0.| cod. de aCt. pignor. & c. r. de ufur. Nifi igitur N j uf conftet de expreíía, vel faltem praefumpta Do- hec mini voluntate libere concedentis, & condonan- on tis tales fruCtus," debent fructus ipfi, extra&tis qui expenfis, & laboribus in agro colendo infümptis, Bonj vel Domino fandi reftitui, vel in fortem compu- Citio tari; fecus Creditor tales fructus fine jufta caufa fapra fortem recipiens ex re aliena, nullatenus B) fu; offet ab injuftitize labe excufari. Ita ex Rofig. : tife, C de contra&t. contr. 3. praenot. 12. n. 3. & 4. Na- m yar, in Manual. c. 17. n. 216. Cs Teti MENSE DECEMBRIS. ls Cife CAS. I. P Aulus Presbyter accepta Eleemofyna pro facrificio in talis animae fuflragium of- Refpon ferendo, Sacrificium obtulit quadam die, fed abs- füeri que intentione fatisfaciendi debito contracto pet pluri eleemofynam. 20, f offerre. Q. An teneatur Sacrificium novum - prin. Refpondeocumdiftin&ione. Si Paulus nunquam ha- ate buit intentionetn applicandi Sacrificium juxta illi- þliug j us mentem , qui eleemofynam prabuit, clarum fü!]m . , et» li, -MeNsE Decewvunrs, 225 u eft, Paulum nequaquam debito a fe contracto fa« il Qu tisfecifle, quia nulla praeexiftente determinata in- m Rol tentione , babitualiter faltem durante , dici nequit, u quod pro uno potius , quam altero Sacrificium offeratur. Si vero ab oppo(íito accepta Kleemo- terlen. n3 pro Sacrificio in talis animze fuffragium of- j tinpig rendo, habuit aliquando intentionem applicandi pit & Sacrificium juxia mentem petentis; dicendum eft quod.etiamfi eo die, qua Paulus obtulit Sacrifi- cium, novam non habuerit intentionem fatisfacien- vis Ti di debito contracto per Eleemo(íynam , taliter ei- pfüm j dem debito fatisfecerit, ut ad nihil amplius tenea- adhuc i tur. Hatio eft, quia cum applicatio Sacrificii fit gt t veluti.ejusdem donatio, quz a Deo acceptatur, n i etiam aptequam fiat ipfiusmet Sacrificii actualis n al Obíiatio, neceífenon eft, quod voluntas applicandi Qter! ro tali anima exiftat, quando fit Sacrificium, fed uffieit pra:cife fuiffe, & retractaram non efle. Et Ng Bfm],m Ji hzc eft praxis, juxta quam pii etiam Sacerdotes T non funt folliciti de renovanda intentione ea die , j, a qua ofierunt Sacrificiusn , dummodo jam habitam ) if nonretractaverint. Dicendum proinde, neque Sa- p (00) cerdotem noftrum in hac h potefi amplius teneri fnfta C pro fui debiti fatisfa&tione $ acrificium novum of- ferre. lta Girib. de S.crif. Miffze c. 4. n. 3. Ca- nullateï i, cheran. tr. 9. c. 4. $. 2. n. 3o. Lug. difp. 8. fe&. ,ur n. 93. CAS. 1l. Ut diutius devote populum in Ecclefia retineat, folet ruralis quidam arochus Natalitia Noécte tres Miffas fucceffive celebrare. j cite hoc faciat. . Q. Anli- eemü(*' Refpondeo negative. Quamvis enim olim non de- ag fuerint Theologi, & Canoniftze, qui, tefte Diana j P pluribus in locis, & de Lugo de Euchar. difp. cglfrW 20. fe&. x. n. 25., docuerint, licitum effe poft jj primam Natalitie. NoCtis Miffam fucceffive imme- diate duas alias celebrare ; hoc tamen dici am- n plius non poteft, cüm per plura tum Sacrz Ri- n ]BX[M tuum Congregationis, tum Synodalium Conftitu- lo* " D] Laæbertim' Cafus Confi, 226 Casus CowscrEeNTUE Q tionum Decreta tales Miffas fucceffive celebrare vetitum fit. Cum enim pluries Sacrze Rituum Con- BU regationi propofitum fuerit dubium , an liceret iþn $ acerdotibus, Natalitia Nocte Celebrantibus tres j Miffas fucceffive celebrare, eadem Congregatio Rf,'/pül femper refpondit: Non licere: ut conftat ex De- T cretis emanatis die 7. Decembris 1641. , die g. f Auguíti 1653. , die 20. Aprilis 1664., die r5. No- vemb. 1678. Corfirmatis poftremo (ub Clemente ' f Ya Xl. die 18. Decembris 17c2. Quibus Decretis i innixa Synodus noftra D'cecefana, füb poena fu- [ fpenfionis ipfo fsCto incurrenda , przedictas tres p Miffas fucceffive celebzare vetat, uf c. 5. de ce- Tuten lebratione M ff videre eft; & ex Pignatel. tom. into 7. coníult. 25. Girib. deSacrif. Miffae c. 7. n. 14. ] Wi CAS. IlI. Berta , ad magis fovendum amorem in B Puerum Jefum, in Miffa nocturna Natalis Domini 1 enixe petiit facra refici Communione, . cui peti- ht tioni Parochus annuit, D. An Parochus bene fe fün iow gefferit. Vi Refpondeo negastive. Nam ex füper addu&is pro fecundo hujus menfis Cafu Decretis five facre N Rituum Congregationis, five Synodi noftrze Dic- cefanz , zqualiter vetitum fuit , tres fücceffive Qf ] Miffas Natalitia Nocte celebrare, ac facram Syna- Yete Qomm xim in Miffa, quze celebrari permittitur , depo- Wed fcentibus exhibere. Cum autem przdicta Decreta vim legis habeant ,. & obedientiz obligationem M'm jnducant, Parochum noftrum , quiBertze petitioni annuit, male fe.geffiffe dicendum eft. Ita cum Gj &xe fupradictis, aliisque communiter. Y s t [/7In d d d- GE UR T WUUFIP EU E " " T. ...... di-dedredede d d d d dede d WO ACcjg tif ( h, f ANNO MDCCXLII. - Wi gm Y MENSE SANUARIL türe maJo CAS. L. "I Empore Jubilzi. quo conceffa fuerat fa- mno cultas commutandi vota, petiit Petrus a od on- MeNsE JANUARII.V 227 diwe Confeffario comtntationem juraüenti ad Dei ho- m ! norem fa&i de nos amplius aleis ludendo. Q. An n lia ftante legitirma permutandi caufa, potuerit tale bug t juramentum Cocfeffarius permutare. Qrepti Refpondeo affürmative, Ratio eft, quis cum jura- $29 menta promifloria in honorem Dei emiffa nil aliud fint, quam:promiffiones reddeudi Deo jnratam sb rem ; ita ex communi mente Docterum mdnunt |ett! naturam voti, uf moraliter loquepdo vinculum Decr* juramenti predi&ti a vinculo voti non differat, (enà cum unum zque, ac aliud eandem omnino obli- 4s [ gationem inducat. Licet proinde , fi de aiiis ju- de ramentis fermo fit, qu» diverífam a voto impor- |, tor tant obligationem, privilegium , quod communi 3 juri advevíatur, de uno ad aliud nequest extendi, potetit in noftro cafu privilegium commutandi vo- yren t t» extendi ad commutationem juramenti in ho- ; Diet norem Dei eiwiff de non amplius aleis Indendo, ag cum juxta regulam juris, quod in uno zegaipara- iae s torum di(pofirum eft, etiam in altero difpolitum cenfeatur. Íra Auacl. de juram. n. 41. & de voto o r u n. 52. Laym. l. 4.tr. 3. c, z1. Homob. tr. 7. q. 77. li CAS, If. Antonius eccidendo Cajum ex defectu qeellire plenze advertentize venialem tantummodo culpam j commifit. Q. An teneatur füb gravi culpa re(ar- X D ) cire damnum occifi Caji familize inde fecutum. o Refpondeo negative. Ratio eft, quia ficuti, fi in i Caji occifione nulla prorfus intervenidet culpa : petl ]u ex eo, quod per motum primo primum, vel per cafum omnino fortuitum ipfiusmet Caji occifio yit 1 accidiffet, nullatenus ad reparandum damnum oc- cifi Caji familie fecutum Antonius teneretur; ita, fi ex defe&tu plenze advertentize gravis culpa non interceffit, nulla debet ipfi Antonio obligatio gravis imponi , cum zcue repugnet, quod habea- , I. tur effe&us absque ulla cauía, ac quod effectus major fua caufa admittatur Et ficuti iu foro ex- terno gravi poena puniti non folet illud deiictum, fuerlt J frtts quod in eodem foro non probatur ex negligentia ( z gra- oa38 Casus CownscrENTULE graviter culpabili, vel alía gravi legali culpa ae- cidiffe ; ita 1in foro interno, feu confcientize nemo Iety T ad gravis damni reparationem damnendus eft, qui Ti in eodem damno caufando gravis theologicae cul- Ti pa reus non fuit., Ita Leff. L. 2. c. 7. n. 27. Lug. Tiori difp. 8. fe&t. 5. Girib. de reftit. dub. 4. n. 26. Qul , CAS. IIL. Rufticus Paterfamilias confitetur fe dili- QU gere filios füos plus quam Deum, unde tanquam r reus gravis culpze increpatur a Confeffario. Q. £l An fit jufta Confeffarii increpatio. T [j :Refpondeo cum diftinctione. Vel Confeffarius ex EXSEANOS confeffione agnofcit, Rufticum Patremfamilias fi- S ii [ lios fuos plus, quam Deum diligere amore appre- r tiativo, ita ut propter nimium amorem , quem Wrte nutrit in filios, ita finat ipfos male vivere, ut at Deumipíum offenderenon vereantur, veltantum- y f modo agnoícit, Patrem filios plus, quam Deum diligere amore pure intenfivo, vi cujus ex. gra. Quoj Ticu intimius doloris fen(fu afficiatur ex infortuniis fi- ia liorum, quam ex offenfa ipfius Dei ; Si dicatue dttt primum, cum ex precepto dilectionis Dei tenea- ) mur Deum fuüper omnia appretiative diligere , ita m ut fimus parat! omnia potius amittere, quam ipfum P Deum, Confeffarii exprobratio juftiffima erit, jux- ta illud Matth. ro. 051 Qui amat filium , aut filiam Si vero dicatur fe- Ti i fuper me , mon ef me dignus. cundum; injuftam efie Confeffarii objurgationem', de [ dicendum eít, cum prseceptum dilectionis Dei nos q ad Deum füper omnia intenfive diligendum non h cogat, lta ex Palao de Char. difp. r. punGt. 2. n. 5. Girib. c. 4. n. 13. & feq. Sanch.1. 2. c.33. 1. 2. Reöo Ti la MENSE FEBRUARIIL ten Uralis Parochus recufat abfolvere Rufti- W. CAS. I. R Nit rici, fanCte Sedi refervato, licet fciat, eundem cum a peccato gravis percuffionis Cle- DT l dl'&gg Rufiicum propter incommoda zetatis , & corporis » , & elfe perpetuo impeditum, Q. Anbene fe gerat. ley Re- 1 'ulbuS 7 MzxsE FEBRUARII. '229 ln um | Refponaeo affrmative. Cum enim ex Decreto Cle- mentis Oétavi ita refervetur Pontifici gravis Cle- d u rici percuílio , ut etiam quacumque necefütate , nifi fit neceffitas articuli mortis, cuicumque infe- s riori Confeffario adempta fit abfolvendi facultas ; nullam dari in Rurali arocho facultatem ad abfo- fe d lutionem Ruftico noftro impendendam, comper- Rufticum noftrum eífe as tum eíft. Neque refert , o V erpetuo impeditum ; quamvis euim eximatur a ! e ge adeundi Apoftolicam Sedem , non eximitur tamen alege fe praefentandi eo modo, quo po- füs t fas j teft, Epi(copo, cum ab ifto , in cafü impedimen«- ipore- ti predicti, abfolutionis beneficium valeat obti« mere. Poterit igitur Parochus , fialiqua gravis ur« qua eatneceffitas , & facilis non pateat aditus ad t ) pifcopum, Rufticum (fuum abfolvere cum onere tantam- ; Jun fe prefentandi Epifcopo , eo tempore , & modo, p quo poterit, Czeterum fieundem extra mortis ar- ticulum abfolvere per fe loquendo recufat , bene fe yi T gerere dicendum eft. lta Bonac. de Ceníür. jet t difp. 2. q. 3. punct. 6. n. 16. Girib. c. 2. n.25. fe, ! Suar. de pcenit, difp. 3o. fe&. 3. n. 12. Lug. difp. 20. feCt, 10. , ipüm J (uie fs CAS. IT. Titius difpenfatusin Quadragefima adco- r* medendas carnes przcife ex motivo, quod val- joet| de ei noceant cibi Quadragefimales, iis diebus, quibus comedit carnes, jejunium non fervat. Q. fatt Àn graviter peccet. i P o Refpondeo affirmative, Ratio eft, uia cum abfti- p nentia a carnibus non pracipiaturab Ecclefia tam- quam res pertinens ad.effentiam jejunii, fed prze« 1 ] cife ut res magis ad carnis mortificationem condue cens , fequitur, ut qui diebus efurialibus Quadras gRUm' gefimz difpenfatus eft ad comedendas carnes prze« j cife ex motivo, quod valde ei noceant cibi Quas dragefimales, adhuc ad carnis füg mortificatio- ',,,udeln (po[iir nem, pet comeftionem unicam teneatur. Et ficu- d tiex quo jejunii przeceptum pluribus veluti par- ftione, W tibus moralibus con&gt ,Qnempe' unica come x2 ane t 230 CasUs CoNscIENTUE abfinentia a carnibus, & nbnmmquam etiam ai) i W ovis, G laéticiniis , feguitur, ut poffit quis ali- ti quando ovis, & la&ticiniis vefci, nec ramen plus quam femel comedere, a:t carnibus uti 5 vel fi D [ nondum quis vigefimum primum annum exceffit, t oflit plsries fe cibo reficere , nec tamen carni- us veíci, ita infertur, ut femel edendi lege te- 1o l neatur, cui carnes ex fuüper adducto motivo je- juni: ternpore conceduntur. Cumque hec do&ri- ; pa ita fit confirmata per iterata Edicta, quze fan- &iffimus Doiminos nofter Benedictus X1V. die 30. Maji, & 2. Augufti 1741. promulgavit , ut nulla amplius oppofitze opinioni probabilitas remaneat ; dicendum eft, certo graviter peccare Titium , qui (s diebus, quibus comedit carnes, jeiunium in unica comef(tione non fervat. Ita ex D. Thom. in 4. dift. t L: 15. art. 5. Cajet. in2, 2. q. 147. art. 6. La Croix, l. jui 4- Q« 140. n. 1269. tii CAS. III. Cajus , cui enus incumbit familize, vetu- A lam, ac cxcam Mftrem acrioribus verbis quoti- Rtt i5 die increpat, eo quod esdem velit fe negotiis do- mefticis non fine aliquo eorum damno immifcere. lfj D Q. An peccet Cajus contra quartum praceptum Decalozgi. 'tte lm ! Refpondeo cum diftin&ione, Si verba, quibus uti- b tur Cajus ad increpandam quotidie Marrem cce- N h cam, & vetulam , adeo afpera fint, ac dura, ut contemptum prafeferant Matris, & amori, ac re- Qu verentize Matri debitze adverfentur, Cajum pecca- En'e fümy re, & quidem graviter contra quartum Decalo- dio gi prxceptüm, pro certo dicendum eft, cum ex vi prz:di&ti praecepti teneantur filii non folum f d corde dilligere, fed etiam ore, & externis acti- m'a[ bus parentibus amorem , & reverentiam exhibe- Al re. Si vero acriotibus verbis utatur Cajus non quidem ratione alicnjus odii, quod habeatin Ma- us] trem, vel ex aliquo reverentiz defectu in ean- L dem, fed przcife, ut illa domefticis negotiis non cau[a fe (e. immifceat, & hoc modo detrimentum fami- Wr iee MegwsE Manrrr. 231 tiam:þ liz evitet, dico, Cajum contra quartum Decalogi ]is t praeceptum non peccare , cum reverentiam Paren- tibus debitam adhuc integram fervet, nifi fortaffe en pl ex modo loquendi elata voce:, vel alia circumftan- vll :xcelfg. tia, exceffas aliquis in preedicta increpatione con- n eut tingat, quo cafü dicere deberemus, Cajum non forea levi faltem culpa immunem. Ita ex Tambur. lge h 1. 5. indecal. c. 2. $.2. Tolet, 1.5.c. 1. Trullench. tvo * : dolt l. 4. c. 1. dub. 2. n. 2; j lb die ? - pl NMENSE MARTIL 1heat CAS. I. T3Aulus una hora poft folis ortum come- m nl Duqm, i dit ex pane, & pifciculis in quantita- ] 4, dl:'a te feptem unciarum , non advertens effe diem je- TOlX junii, de quo inde admonetur. Q. An teneatu£ tali die adhuc fervare jejunium. Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia cum ex uns ,Uv arte non dicatur in cafü , quod pluries de mane Pau- : quo'n- ii d us comederit, ficqueunicatn comeflionem , in qua ilcefo natura jejunii confiftit, reddiderit impoffibilem ; & ex altera non fit contra jejunii fübftantiam, quod eptum comeftionis ordo invertatur, dicendum eft, Pau- lum poffe adhuc , cum de jejunii die sdmonetur, u jejunium fervare, & proinde ad jejunium tali die fervandum teneri, Igitur, cum pro ea refeCtiuncu- a la, quam Paulus licite fero fecilfet, poffit ea cibi ift, [4 t quantitas infervire, quam Paulus, non advertens $ u effe diem jejunii, fümpfit una hora poft folis or- tum; eamquecomeftionem, quar faceret in pran- Qu dio , optime poffit in cafu usque in ccenam diifer- Qu D re, dicendumeft, ita Panlum agere debere, & fic j [ I$ ) fervare jejunium. Ita cuin Girib. de jejun. n. 75- Boffio caf. 18. n. 105. Filliuc. tr. 27. c. 2. n. 29. exi* ][li p CAS. IT. Francifcus contractis fponfalibus cum Bet- ,pm) n y [ ta, Copulam habet cum ipfa; inde juftam invenit $" caufam refiliendi a fpon(alibus , quae quamvis da- "retur etiam ante Copulam , tamen ignorabatur, n 4 E n w 232 . Casus ComscirEwTIE Q. Àn fecota Copula poífit ex dicta jufta caufa & fpon(alibus refilire. j &l Refpondeo sffirmative.. Ratioeft, quia cum voluntas lii inincogaitum nonferatur, nemocenfeturper pro- N prios actus illis juribus renuntiare , qua sttionig tempore fe habere non agnofcebat. D Et pro'nde D quamvis Francifcus animum oftenderit permanen- [ di in fponfalibus contraétis eum Berta, per Copu- lam habitam cum ipía; adhuc tamen, cum ante [ il przedictam Copulam ignoroverit jus, quod habebat, Ai recedendi a promiffione, fequiturneque poft Copu- lam amittere proprium jus, ficque poffea conrra- €is fponfalibus refilire : Eo nimirum modo quo txorignorans Mariti adulterium , & proinde etiam jus, quod ipfa ad divortium acquifivit, non cen- , fetarjur' füo renuntiare perhoc, quód Marito debi- tumreddat, neque animus cohabitandi cam eodem Tti Msrito, dum ejusaduiterium ignoratur, aufert ab li eadem Uxore jüs àd petendum divortiam , dum Toor patratum adulterii delictum detegitur. 1ta Lefíius h l.2. cap. 42. dub. 7. nuin. 34. Filliuc. tr. 10. c. 8. l xr. n. 296. Refp( lx CAS. ITI. Filiusfamilias ftatuit nomen date militiae , D propter quod peti: a Patrepecuniam fuo ftatui con- hi venientem. Q. An Pater teneatur in conícientia & filii votis annuere. T W Refpondeo affirmative per (eloquendo. Ratio eft, quia ui fta- y filii ex vna parte in el gendo vitze ftatu , li tus perpetuitatem Importet, ut eft ftatus i eligio» li nis, Ordinis (acri, & Matrimonii, five ftatus per- l petuus notfit, dummodo ipfi filio , ejusque fa- Qu milie comveniens fit, liberi cenferi debent. Cum prd autem ex altera parte teneatur Pater jure naturze alinienta filiis przbere juxta propriam conditionem & d Wy acqualitatem; non eft, per eloquendo, curfilio, E qui ftatuit nomen da:e militiz nulli dedecus affe- renti, pecuniam proprio ftatui convenientem ne« Tij get. ii Dixi . per fe loquendo : nam íi ex hoc, ]Ug: quod talis filius daret nomen militie , aliquod a gra- T |j| MENSE APntLIS, . 233 w grave damnum vel domefticze gubernationi, vek ipfi Patri accideret , aliter effet loquendum ; Cum Itj enim in his , quze ad domefticam pertinent guber« 3 nationem, Filius Patri fübditus fit, idemque Fi« 7) t 19 lius teneatur, vi naturalis pietatis , etiam a Reli- u gionis ingreffuabftinere, u£ Patriin extrema , vel QN 1] Id gravi neceffitate conftituto fübveniat, Patrem in his Cwje circumftantiis non teneri in conícientia Filii votis annuere, dicendum eft. Ita ex Thom. Sauch, p u in Decal. l. beh 4. 6 85- D. 15 & feq. aliisque com« muniter, Copt D ] q!lO MENSE APRILIS. X Ü ca*: Aulus uxoratus ignorans Catharinam effe pQ m CAS.1. P conjugatam , adulterium cum ipfa com« eotd mittit, cum promiffione Matrimonii in cafu , quo fert Mulier, quam habet de prafenti, moriatur. Q. An da mortua Pauli Uxore, & Catharinze Marito, poffit E E Pauius ducere Catharinam. Qu Refpondeo negstive.. Quemadmodum enim fi Paulus. uxo'atus adulterium committeret cum Catharina fuET uxcrata cum promiíione eam ducendi in uxorem ftetim ac liber evadat a primo conjugio , non po« Ts teít etiam mortua propria uxore ducere Cathari- jentà . nam, , ita licet uxoratus adulterium committat cum Catharina , quamigriorat effe uxoratam, cum promiffione eam ducendi in uxorem ftatim ac mu- m n u lier, quam de przfenti hsbet, moriatur, etiam hac muliere mortna una cum Catharioze Marito , u ul l4 nequit ducere Catharinam. Ratio pro utroque eíts [» ;r' quia, cum ad contrahendum in cafu criminis im» Lf um pedimentum non requiratur , quod uterque fciat u fe duplex adulterium patrare, fed füfficiat, quod uonem unus sgnoícens conjsgium alterius , cum ipfo J adulterium committat. cum promiffione Matrimo- ) J jj "a nii, fi liber a ta'i corjugio evadat, dicendum eft, r [2 fufficere, qucd Catharina fivelibera fit, five con« jugsta non sgnoícatur, fciat Panlum effe uxor&á« j p f tum: ut adnlterium cum ipío patratum fit, & di- 3 €a« f 234 Casus CowsciENTIx catur ex utraque parte formale , prout requiritur , utuna cum promiífione Matrimonii impedimentum ü inducat. Ita ex Anacl. de imped. cri«m, num. 93. Girib. c. 14. n. 13. Roncagl. c. 17. n. 2. Refpw Y CAS. II. Solus TTitius confcius eft impedimenti affi- j nitatis ortze ex Copula illicita inter Antonium, & Bertam. Q. An dum fiunt publicationes to Ma- l t trimonio , teneatur hoc impedimeatum arocho ] . revelare.' l lir Refpondeo affirmative per fe loquendo. Ratio eft, quia quando agitur de vitando alterius gravi damuo, ip | hn & peccato , tenetur quis mali caufam maiüifefta- At re, etiamíi probare non pofüit, & prafertim ubi [i Superioris przeceptum hoc poftulat. Sumus autem . li in cafa . nam in Matrimonio cum impedimento [/! dirimente celebrato non folum gravis injaría ir- i rogatur Sacramento, quod (ic contractum eft nul- I lum, fed etiam grave damnum, [ve fpirituale ï ipfis contrahentibus , qui lic fcienter contrahendo y hi peccant, live temporale proli, quze hoc modo na- fciturs eft illegitima, irrogatar. Quamvis propte- rea folus Titius con(cius fit impedimenti affinita- & tis ortze ex copula illieita inter Antonium , Bertam , dum fiunt publicstiones , tenetur per fe loquendo przdictura impedimentum Parocho re- US velare. Dixi per fe loquendo, nam fi vel fperatet profuturam effe privatam admouitionem , ut con- trahentes opportunam peterent difpenfationem , vel fibi grave dámnum imminere timeret ex illa oc- culti criminis denuntiatione, in hoc cafu ex com- W fir muni feutentia ad przedictam denuntiationem non tenetur, quia vel neceffaria non foret, vel lex illum in cafü uon obUgaret. ]ta ex Girib. de de- REfpo, 1 nunt, n. 45. & 48. Bolf. c. 7. n. 173. & 159. Palao D pun&. 13. $. 6. n. 5 Y € CAS.UL . Perronius, viralioquin bonus, filim habens Qü ludo, & ebrietsribus deditum , veritus uxoris in- dignationem, ipflusque filii audaciam, omniadiffi- o mu- XPG MrwsE Marr. 235 ifim mulat. Q; An poffit in cafü ab omni culpa ex- ? enia | cufari, Dn, Q Refpondeo negative. Ratio eft, quia fi czteri, qui- uram te- bus paterna non incumbit follicitudo , c nentur habere fnorum domefticorum , ( qui enim d füorum maxime domefticorum curain non habet , im, d tefte Apoft, 1. ad Cor, 5. e ftinfidelis, & infideli dete- 10 liorum habere de- P rior;) multo magis Pster curam fi bet, cum ad fiiios recte educandos naturalis pie- tatislege , ac peculiari uodam-vinculo adftringa- * ndio tenestur Pater filios 0 eü, tur. Cum proinde omni . . . a peccatis maxime gravi bus ayertere, atque in It huné finem objurgationes , ac punitiones oppot- i m u tune adhibere ; nifi agnoverit Petrcnius , ipfe etiam objurgante , nullum fore in filio emenda- AU tionis fpem ; imo magis ex impudenti uxoris ira- ina li&a . augeri; cundia , ipfiusque filii audacia de ui delicta filii ii 1g: clare infertur , eundem Petronium, ludo, &ebrietatibus dediti omni penitus omiffa ob- r a jurgatione dilfimulat , poffe ab omni culpa excu- fari, ItaSot. l. 5. q. 2. art. . Navar. c. 24. n. I8. o t Azor, part. 2. l, 2, c. 4. q. 17. & 1. roplt tufaa MENSE MAII )U ! Du ho/ | CAS. 1. S Ciens Parochus, Antonium fuum Paro- 'peuit'. chianum fepulturam elegiffe extra Eccle- j as fiam Parochialem, ilium morti proximum ad revo- o candam ele&tionem fattam coegit, & de fatto re- j vocayit. Q. An di&us Parochus in aliquam Cen- ytt furam inciderit, &] D») 7 [ Refpondeonegative. Ratio et, qnia Excommunica- T3 tionis poena per Clementis Quinti Conftitu&ionem Pt infli&a contra eos , qui ad electionem fepulturze , vel ad mnutationem ele&a aliquem inducunt, a eos tantummodo c»fes fe extendit, in quibus ali- len[ qui ad vovendum, jurandum, vel fide interpofita, ,;:n feu alias promittendum inducuntur , uf ex verbis i fi ipfias Conftitutionis, quze incipit ; Cupientes de j pzu- 256 Casvus CoxwscrENTUE Teff panis, videre eft. Cum autem in noftro cafü nulla Cofi at mentio de voto, juramento , vel alio fimili vinculo promiffionis, perfpicuum eft, laudatam Q Conftitationem nequagüam ad cafum noftmum ex- 1l A? tendi, Deinde cum przdi&ta Conftitutio in Paro- Áipi chorüm favorem edita fit, & joxta regulas juris, iq quod in.favorem alicujus inductum eít, in ipfius firi damnum retorquerinon debeat; ex hoc etiam ca- tun pite, Parochum noftrum neqnaquam in cenfüramin- Rof cidiffe, dicendum eft. Ita communiter apud Say- & rüm l.4.c. 12.n. 8. Suar. difp. 22. fe&. 4. num. 25. Filliuc. tr. 15. c. 7. q. 3. Bonac. deexcommun. ex- liore l'üf!/! trav. Bull. Coenae difp. 2. q. 6. punt. 4. n.2. & 3. — Tio f CAS.TIL. Rufticus quidam confitetur, fe inopia pret- tur yot fum dixiffe nullam Dei ineffe faze familize provi- dentiam, uó vix audito , Confeffarius Poeniten- D tem inabf. ol utum ad Pcenitentiarios mittit. Q. An Y8o Confeffarius bene fe gerat. poi h, Refpondeo negative. Ratio eft, quia cum agatur de perfona Ruftica, quz regulatiter loquendo ea non Q [ diftinguit, quae funtdiftinguenda, antequam Con- Jet feflarins poenitentem ad Poenitentiarios inabfolutum Yef| mittat, inquirere debet primo, an pcenitens pau- [ 0 : pertatis taedio affeCtus ita ex puro impatientize im- ii b etu protulerit biasphema verba , aut ad impro- Wt um ipforum fenfüm non plene adverterit; nàmin h tali cafü, ficuti a gravi culpa , ita etiam a refer- vatione excufaretur. Secundo, dato, quod Pce- D Ü nitens przedicta verba proferendo lethalem culpam contraxerit , debet Confeffsrius inquirere, an etiam corde crediderit, Deum revera familize fuze pro- videntiam non hsbere ; fi enim hoc Rufticus credi- diffet, cum effet formalis haerefis reus ,. ad Poeni- ( tentiarios inutiliter mitteretur, .qui ab hrefis cri- mine abfolvere nequeunt. Tertio denique , fi poe- n niteus vere incidiflet in cafum blasphemize hzreti- D calis, & non hzrefis, Confeffarius debet exami- nare, an detut locus abfolutioni indirectz , dum lis interim facultas proimpertienda abfolutione direCta p obtineatur, Cum itaque nihil ex his egerit Con- * feffa- Msksa Tun:r, 237 feffarius nofter, nonnifi male fe gefïiiï'e femanet u concludendum. fid Vdatin CAS. III. Cum Berta fuerit fzpe a Marito verbe- m ex: ribus correpta, utpote valde loquax , & querula, Puro- fugiens quadam die fe recepit in paternam domum, ii Qutiy a qua recufat ad Maritum reverti. Q. An confef- n if farius poffit Bertam abfolvere, firenuat ad Mari- at tum redife, icun Refpondeo cum diftin&ion4? Si Maritus graviter, ld Sal & cum exceffu Bertam uxorem verberibus fzpe In. 2 [, eX corripiat, dico, eamdem Bertam , utpote quze ra- tione fimplicis loquacitatis non praebeat ipfi Ma- j rito rationabilem caufam eam graviter verberibus cortipiendi, jus habere recedendi a Marito ; & i Wr proinde, etfi ad Maritum redire nolit, non poífe pïOP u ] ex hoc capite abíolutionis beneficio privari.' Si (s vero lMaritus leviter tantnm DBertam verberet, prout habita ratione perfonze , conditionis, & fta- tus, id judicat pro ejusdem uxoris emendatione TM i opportunum , dico, ertam jus non habere rece- am dendi a Marito, cum Maritus jure füo poffit uxo- i CDE rem ratione nimize loquacitatis etiam moderatig l [jjrtn verberibus caftigare. Sicque quamdiu Berta im h, pat g W hoc cafü ad Maritum redire recufet , praefertim fi Maritus de tali reditu follicitus fit, indifpofita mptt erit, ut eidem abfolutionis beneficium conferatur, m 1ta Girib. in 4. Decal. przecept. c. 2. n. z. Bonac, d pun&. 7. n. 1. & 2. Filliuc. tra&. 28. part. 2. c. 9. X t Q. 3. 0. 141 a pedül s ts d z MENSEQU IV 1 " f!dl' Amulus quidam quinquaginta fucceffi- g . CAS. If 'F vis furtulis Domino fuo nec diviti, nec T i pauperi furatus eft viginti quatuor julios fine u previa intentione perveniendi ad talem fummam , & fine advertentia ad priora furtula, dum fingu- g'.iml lis vicibus furatus eft. Q. An teneatur füb gravi n | -g&i prodi&tos julios reftituere. ( Re- n 238 Casus CONS&IENTIE Refpondeo affirmative. Quamvis enim, ex quoFa- & b mulus paulatim füratus fit fummam viginti qua- tuor jeliorum fine przvia intentione perveniendi Yi ad talem füummam, & fine advertentia ad furtula Im Q antecedenter commiffa , rite colligatur, ipfum nun- | 1 quam in przdictis furtulis graviter peccaviffe ; D adhuctamen, cum obligatio gravis reftitnendi non [ folum ex gravi injufta acceptione, fed ex nota- (ti bili etiam rei accepte quantitate confurgat , di- m cendum eft, famului* füb gravi ad reítitntionem lx n teneri. Et quemadmodum plures leves obligatio- nes ortze ex pluribus levis rei emptionibus fuccef- fivis gravem unam conftituunt obligationem fol- ii iil vendi rem emptam, fi hzec ad quantitatem gravem pervenerit, ita plures leves obligationes ortze ex 10 pluribus rei levis furtulis fucceffivis taliter potfunt Vr moralitercontinuari , utratione notabilis rei alienze ? fimul fumpta gravem reftituendi obligationem in- g ducant, quod ex profcripta per Innoc. XI. propo- LT Tet fitione 38. fatis manifefte apparet. 1ta communiter ex Navar. in man. c, 17. n. 139. Sauch. 1. 7. Mor. Y €. 21. num. 2. & 9. Girib. de furto dub. 3. num. t 19. & 20. N CAS.1II. Antonius nonnullas arbufculas in agro alie- Tten xf no recidit valoris tunc (cutorum decem , valitu- ras tamen triginta, ut fpes erat , poft annos de- Qs DN cem, Q. Quid folvere debeat Domino agri. o Refpondeo, folvere debere juxta prudentis viri judi- Eu cium, Ratio eft, quia ex una parte, cum refti- d tutio commenfuranda tantummodo non fit. valori l, praefenti rei, in qua damnum proximo illatum eft, Ql fed exiftimationi damni provenientis ex ipía ab- n lata, vel deftru&ta aliena re , fequitur, quod li- e ( cet Arbuículz in agro alieno recióae non excedant p de praefenti valorem fcuütorum decem , adhuc ta- i^ fmen, cin vigeat fpes, ut poft nonnullos annos fcutorum triginta valorem habitura fint , non fatis- faciat Antonias propriz obiigatoni erga Dominum ER agri, fi precife (ummam fcutorum decem reffituat. | |üg Exaltera autem parte, cum fpes fcatorum triginta MrxsE jurrr. 39 quit de futuro totidem fcutorum valorem de prafenti. u ( n ä nonhabeat, fed tanto minus valeat, quanto majo- enfe ribus infortuniis ipfze 4rbufculze in toto decennii furtii lapfu obnoxiz funt; hinc eft, quod confideratis m fute omnibus circumftantiis , nonnifi juxta prudentis wile: experti viri judicium fümma illa, major fcutorum n decem , & minor icutorum triginta, taxari poteft, x nl quam Antonius Domino agri tolvere debet ad re- um parandum demnum, quod per arbufculerum inci- Itioni fionem illatum eft, Ita ex Navar. l. 4. c. 1. n. 52. ligit Azor. 3. part. l. 4. c. 25. Bonac. de reft. difp. x. ficee* q. 3. pun&. r. n. 8. CAS. HI. Vir dives, &nobilis vult menfas luforias n I in füo rurali Palatio tenere diu noCtuque paratas ad ;a&'em nobilium virorum, ac feeminarum honeftam recrea- Q wolit tionem, etiamii ítiat aliquos inde occafionem arri- jalie pere ad fovendos turpes amores. Q. An poffit a n j gravi culpa excufati. Reípondeo negative. Quamvis enim aliis miniftrare M rem omhnino indifferentem , ut eífet pro viro di- D n vite, ac nobili parare menfas pro Indo moderato, j 2, nb & brevi cum delectu temporis, & perfonarum , pofífit ab omni culpa vacare : tamen cum tenere menías luforias diu, noctuque paratas, viris fimul p ii ac fceminis, licet nobilibus , prefertim quando yalme quis certo fcit aliquos inde occafionem arripere os * &d fovendos turpes amores , quod ex plerumque h contingentibns praevidere difficile haud eft, non fit fl l"e" amplius res indifferens, bene vero res mala, me- i j dia qua aliis przebetur occafio péccandi; dicendum m y eft, virum nobiiem, utpote qui in cafa aliorum pec- catis absque nlla neceífitate cooperatur, effe ne- u W quaquam poífe a gravi culpa immunem. Ita Suar, J de Charit. difp. 1o. fe&. 4, Coninch. difp. 18. n. j U-æ«'l 217, aliique. ,huc , y u MENSE 3 ULII ogmïil';a Ufticus non habens, nec inveniens pa- j CAS. 1. R n nem, quo vivat, accepita Domino fi l]lp d mu- 540 Casus CowsereNTIX mutuos decem julios cum obligatione eos reftitu- pui I2 endi tempore meffis, Q. An adveniente meffis tem- b pore teneatur acceptos julios Domino reddere. $d efpondeo affirmative, Ratio eft in primis, quia li- [ cet przedictus Rufticus effetin cafu extreme psu- per in re, talis tamen non erat in fpe, & proin- D " de ficuti non potuiffet clam , vel manifefte furri- tm Intn ere a Domino decem julios, nifi cum onere re- ftituendi tempore debito ; ita non potuit fübve- die ((à mire proprize neceffitati mutuos accipiendo a Do- fnino eosdem decem julios, nifi füb eodem on-re D] feftitutionis. Secundo; quia etiamíi in extrema Ti neceffitate omnia dicantur communia, valde ta- Ti men probabile ef, quod ad fubveniendum ipfias At Ruftici neceffitati non teneretur Dominus donare, lu N iij fed licite poflet mutuos dare decem illos julios, uibus ipfe Rufticus indigebat. Hoc antem pofito, [ NI Mi cut jure potuit a Domino contra&us mutui iniri, & Rutticus de facto ex pecunia vi contrattus mutui Mi acquifita neceffitati proprize fübvenit; ita non eft, ii us cur vi ejusdem contractus, adveniente meffis tem- pore, pecuniam mutüo accepíam reflituere non Ws teneatur. lta ex Bonac. de reft. in gen. q. ult. dien unc. i. n. 35 Navar, l. 4. c. 4. num. 21. & lut fj alii apud eosdem. Vitüta XCAS. IT. Confeffarius cum ignorantia vincibili ex- t qen] .communicationis in eum latze, qui extra mortis articulum complicem in peccato turpi abfolvit, ta- LT gt lem abfolutionem elargitus eft. Q. An predictam ten, excommunicationis poenam incurrat. Dote Refpondeo cum diftinCtione. Si Confeffarii ignoran- dClen tia ita vincibilis eft, utfit sperte volita, & aff-tta- Vores ta,dico , Confeff;srium nequaquam poffe abexcom- t ll &fe municationis pcena excufari. 'T'um quia nolie (c're UE ceníuram, eft fpecies quzedam contemptus in Sa- periorem , & proinde, ne commodum ex delicto » Eu recipiatur, non debet gratiam immunitatis ab ipía Y ? d ceníurze poena importare. 'l'um quia ignorantia af- lt fe&tata reddit actum ex ipfa provenientem dire&te, ( & perfe voluntarium, & proinde ita fcientiz s qui- para- jj MexsE Jurr. 24X paratut, ut a cenfuris fcientiam , & temeritatem t [s !t exigentibus non excufet. Si vero Confeflarii igno- rantia, licet graviter culpabilis, . expreffe volita , jef & affectata nonfit, cenfeo , eumdem eife a dicta qui cenfura imzmunem. Ratio eft, quia ad incurrendaim v p excommunicationis poensm pro cafu noftro impoft- g le lu tam audacia requiritur, Gk temeritas , ut ex ter- minis Bullee Benedicti XIV. feliciter regnantis fub flere? : fül die 17. Junii an. 1741. videre ef. Cum antem non dicatur operari ex audacia , & aufu temerario , iai;: ) oni qui ex ignorantia quantumvis vincibili operatur, nifi hzec tit expreffe volità, & affeCtsta, qua fcien- xtreti Ide t tize equiparatur, dicendum eft, Confeffarium efle in hoc ca(n ab excommunicationis poena immunem. Bo donut) Ttaex Suar. difp. 4. feCt. 10. n. 2. Palao tom. 1. tr. ; ul 2. difp. 1. pun&. 13. n. r. Leand. difp. 9.q.21. . W po!if."s CAS, III. Sejus cogit paffim rurales famulos diebus tyri feftis viridaria rigare, & Soli exponere frumenta, T & alia grana. Q frokat] cogendo peccet. . An ad prædi&a opera famulos fs eje n Refpondeo circa primum, quod eft, viridaria rigare: f [ dicendo, quod cum tale opus nunquam eri fo- 2 d leat fine aliqua neceffitate, & proiude, veluti ex natura fua, cum neceffitas illud faciendi morali- Ed ter conjungatur, nullum per fe videtur importare eccatum , cum in cap. ult. de feriis opera fer- à H a vilia diebus feftis prohibeantur , nifi neceffitas ur- jl geat, qua legem non habet. Circa fecundum au- TU tem, quod eít, frumenta, & alia grana Soli ex- ponere: obfervandum eft, an adfit neceffitas hoc j faciendi: fi enimgranain ingentem maffam, gran- yw lt dioresque acervos congefta tabem aliqnam con- trahere poflent ex humore non fatis exficcato; M u tunc etiam feftis diebus Soli exficcanda exponi ,W poífunt absque peccato, ex füpra jam pro primo addu&a ratione: fi vero haec przcifa neceffitas ! ii pro die fefto non urget, ut contingit, quando fru- e , di- menta, & grana nog funt in tanta quantitat cen- " m Lambertini Cafus. Con[c. j 242 Casus CowscrERTUE cendum, non poffe opus hoc plane fervile diebus Jtr feftis przeftari, & proinde Sejum noftrum rurales al famulos hujusmodi grana feítis diebus Soli expo- t nere cogentem peccare, 1ta Sanch. in conf. 5. c, fi 2, dub. 18. n. 1x. Palao puné&t. 1o. n. 3. Regin. l. fisi ts 13. €. 50 Tred MENSE AUGUSTIL Dd M Ufticus in via publica invenit annulumi ev AU M CAS. I. R cumlucido lapillo, quem vitreum effe r putans, vendidit vili pretio alteri ruftico, qui pa- n riterlapillum vitreum effe putabat. Q. An emptor, Aütter certior inde fa&us, lapillum effe adamantinum, tuy/ teneatur initum contrattum refcindere. [ Y Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia mutuo con- trahentium confenfui , ad valorem cujuscumque dj contractus requifito , nihil ex communi axiomate (AS eft tam contrárium , quam error. Cum itaque Ru- fticus in cafü noftro annulum adamantinum pro vi- dit | Ti treo vili pretio vendiderit, altergue Rufticus eo- U dem pretio vitreum , non adamantinum annulum t fe emere exiftimaverit, & proinde tam venditor, quam emptor ex errore, & ignorantia circa fuüb- m ftantiam rei vertente contraCctum fuum inierint, lie dicendum eft, emptorem, ftatim ac certior factus As fit, lapillum annuli, quem vitreum putabat, effe I adamantinum, initum contraCtum, utpotenullum, Y refcindere omni jure teneri. lta cum D. Tho. p. B 2. qu. 6. art. 8 eff. 1. 2. c..17. n. 27. Girib. de pto contr. c. T. n. 29. po CAS. IL Parochus rnralis quadam die curiofitate EU itfe motus Calvini librum fcienter legit, ignorans , lije ignorantia tamen craffa, & fupina, legentibus hze- - reticorum libros impofitam effe excommunicationis WUI cenfuram. Q. Àn przedictam Cenfuram incurrerit. Ts Refpondeo negative. Quamvis enimlegentibus etiam fte ex mera curiofitate libros haereticorum impofita tül It fit excommunicationis cenfura, & quidem Pontifici UM &i in primo Bullze Ceenze capite refervata, fi priïdi [ hn MeNsE AvcusTr. 243 elm libri contineant herefim , veltraCtent de religiones LUH adhuc tamen cum ad incurrendam przedictam cen- l exp furam non (ufficiat habere fcientiam facti, id eft, u st cognofcere librum effe auctoris hzeretici, fed etiam il juris fcientia requiratus, hoc eft, nece(fe fit fcire tali le&ioni adnexam effe cenfuram , dicendum eft, Parochuim noftrum excommunicationem in cafu l. non incurrilfe, R3tio eft, quia fcienter legere li- brum Calvini cum ignorantia, quod leCtio prae- di&i libri füb excommuricationis cen(ura vetita anIus um fit, etiamfi przdicta ignorantia craffa fit, & fu- pina, non eft legere cum tali fcientia, quze ad in- qui j etnptol Currendam poenam fufficiat, cum poena hzretico- TW rum libros lezentibus impofita nonnifi a directe , & vere fcientibus incurratur. Ita Duerd. !. 2. q. tyo t 26. num. 3. Sanch. l. 2. c. 10. num. 38. Bonac, ]s difp. 1. q. 2. pun&. 4. num. 8. qxon CAS. III. Plures Famuli ftipendium accipiunt a No- d lt bili Viro zere alieno valde gravato, unde hic fit m v magis impotens ad fatisfaciendum Creditoribus fuis. tic ] Q. An illi, ftatum Domini appnius conícientia fint tuti. -non ignorantes, in elldl'füf ) [ [g Refpondeo cum diftin&ione. Si Famuli &erto mora- VWl liter fciant, virum nobilem ex ftipendio ipfis fo- luto impotentem magis reddi-ad fatisfaciendum p il ibat ) [] Creditoribus fuis, & ex alia parte ipforum copia nl neceffaria non fit ad confervandum decorem, & fatum familie Domini convenientem ; tanquam | Tho^ a -probabilius dicendum eft, eosdem Famulos non poífe a Domino ftipendium recipere , vel retinere acceptum , "nifi forte tantumdem eidem Domino inferviendo acquifierint. Si vero ex adverfo non .W]rä.o gt habeant Famuli certitudinem moralem de majori i impotentia Domini ad debita folvenda, velita int 1 Ü aQ neceffarii, ut Dominus fine ipfis cum decore fibi , u füeque familize debito vivere nequeat 5 tunc Fa- hu,eniil mulos (tipendium » Domino recipientes omnino Impam in confcientia tutos effe, affirmamus: Sicut enim L J j ominus, nea ftatu fibi debito decidat, excufa- fii Creditoribus fuis; ita ex- (l tur, fi non fgtisfaciat cufari f 2 244 Casus CowscrENTUE Vs cufari debent & Famuli, ut proinde non tegean- tll tur vel a domo recedere, vela recipiendo ipen- J dio abítinere; lta Navar. c. 17. n. 270. Vafq. de reftit. c. 11. dub. 2. n. 82. Tauibnr. tr. 4. c. 7. $. (f N x. n. 34. Bonac. difp. x. q. 8. pun&. 2. . n.3o. J [/7 MENSESEPTENMBRIS n Ufticus confitetur , fe aliquam exercuif- Bul CAS. I. R lij fe operationem ignorans , an effet ve- dfbxl nialiter tantum , an vero etiam mortaliter mala. Q. lt Pro qua culpa ftare debeat Confeffarii judicium. Dos Refpondeo. Stare debere pro culpaveniali. Ratio eft, Yi quia nulla aC&io cenferi debet graviter peccami- i nofa , nifi ejus malitia fit formaliter, vel virtua- lls liter volita: quod ut contingat , füfpicionem, feu dej dubitationem de gravi culpa occurrere neceffe eft ; lx fecus omnia fere rufticorum, perfonarumque idio- D tarum peccata, ut funt imprecationes , verba ob- mg Íccena , & hujusmodi, effent dicenda lethalia, ut- i pote commiffa ab illis , qui ea quidem mala effe CA cognofcunt, venialia autem effe, vel lethalia pror- lt fus ignoranf. Cum igitur non dicatur in cafu, quod Rufticus operationem exercuerit fufpican- DI [) do, feu dubitando , eam effe poífe graviter pec- ht caminofam, fed przecife quod illam exercuit igno- W rans, an eífet venialiter tantum, an etiam morta- N liter mala, fequitur, quod nullo modo periculum & malitiaé gravis adverterit, & proinde quod de levi at tantum culpa damnandus fit. ita Boff. de peccat. S. Ir 15. n. 79. Dian. p. 5. tr. 15. refol. 31. Girib. de act. hum. c. 3. n. 36. 97* E L CAS. II. Berta non adhuc certa.de morte Mariti no- lt vum contraxit Matrimonium cnm Cajo, quod in- Ts telligens Parochus eidem Bertze d'xit, ea tali du- Ti rante incertitudine non poffe petere, nec reddere debitum. &t Q. An Parochus vera docuerit. Xin inj Refpondeo.vere Parochum docuiffe quoad petitionem, i non fic quoad debiti redditionem, Ratio primætgar- 7 MexsE SgerEwnBRIS. 245 tis eft, tum quia Berta per Matrimonium tali incet^ tqeaz- titudine contractum nullum jus acquifivit in cor- j3 usalterius , cum poffef;io mala fide incepta nul- af um tribuat jus, tum quia petendo in cafü fe expo* 6 neret fornicationis periculo , nempe periculo cogno- fcendi virum , qui vir füus non fit, Ratío fecundae partis eft, quia cum Cajus non dicatur confcius in- certitudinis Bertze, potuit bona fide Matrimonium Ii cum Berta contrahere, & proinde, cum vi juris ver at in corpus Bertze acquifiti; & vi bonz fidei, in qua fupponitur perfeverans, poffit licite a Berta petere fietyt debitum , illa debitum petenti Cajo denegare nul- la. ( um. latenus debet. Tota haec do&trina fundatur in cap. Dorninus de fecundis nuptiis, in quo expreffe ha- gioed bentur hzc verba —Super Matrimoniis , quze qui- ectam dam ex vobis contraxerunt nondum habita obeun- . vitt tis conjugis certitudine, refpondemus: Si aliquis a, n de morte primi conjugis adhuc fibi exiftimat dubi- 74 di tandum, ei, qui fibi nupfir, debitum non deneget ]JE [l pofulanti, quod a fe tamen noverit nullatenus 21 Hh' exigendum. Íta ex Girib. de Matrim. c. 19. n. 77. j V aliisque communiter. yh e a prot CAS. IIL. Cam Titius ab amico olim fuo gravem il quahdam palfus fuiffet injuriam, ftatuit, ipfüm, guotiescumque obvium haberet, non amplius fa- [plcïm t PEC lnutare. Q. An Titius in tali propofito perfeverans poffit abfolvi. m y mott Refpondeo negative. Quamvis enim non teneamur yicii ex charitatis przecepto exhibere proximo fpecialia I amicitize, & benevolentiz figna, qualia funt, eum |ie Ul blandis alloqui verbis , &in falutatione praevenire ; j u adhuc tamen cum otniffio falutationis in cafu, quo quis aliquem, utpotefibi amicum , folitus erat an- ib tea falutare, fitde facili fignum odii , vindictze , & inimicitie , & poffit vel in gravem proximi inju- il riam, velinaliorum fcandalum cedere , dicendum [Bh E gt ii eft, omiffionem przdictam prsecepto diligendi pro- ximum adverfari. Niít igitur Titius & ex corde injuriam remittat, & mahnifeftet animum fuum ad mufmr Bgn- falutationis antiquz o&ifia paratum , faltem , q [e) zpü' [* u 246 Casus CowscrEeNTIE do alter, utpote offenfor, ipfumin falutatione prz- qu Cit veniat, idem Titins ita indifpofitus eft judicandus, ut beneficio facramentalis abíolutionis donandus ( non fit. Ita cum Valent. tom. 3. d. 3. q. 3. punct. D 2. Tambur. in Dec. l. 5. c. z. $- 3. n.12. dc B JMENSE OCTOBRIS. i tet Rancifca eft moraliter certa, Cajum pra- CAS. I. F vis affe&ibus, defideriis, & verbiseffe td DU | graviter peccaturum, fi ipfa tempore bacchanalio- [ rumad choreasaccedat, ad quas aliz fceminze fine AU tali periculo accedunr. Q. An teneatur füb culpa a tali acceffu abftinere. | gravi a« efpondeo negative, Quemadmodum enim non tene- Wa ij tur Mulierfemper, vel diu domi fe continere, fed n licite poteft moderate exire five caufa vifitandi.con- fanguineas, & amicss, five caufa honeftze, pro- MW [ prioque ftatui convenientis recreationis , & hujus- Do modi, etiamfi fciat aliquem ex infirmitate ob ejus W intuitum peccaturum , cum ad vitandum proxi- Q mi peccatum etiam ex fragilitate proveniens ne-^ * N ln mo vi charitatis proximo debitae cum gravi fuimet incom:modo teneatur : ita licet Franciíca fit mora- [ liter certa, Cajum eífe graviter peccaturum, fi ipfa bacchanaliorum tempore ad choreas accedat , IY non tenetur a choreis faltem toto przdiéto tem- y pore, vel diu abftinere , fed licite poteft ad eas- dem, dümmodo honeite fint, modefte, ac tem- P N peranter accedere , quin talis acceffus. charitati proximo debitz adverfetur. Eo przefertim quod, l cum Cajus non tantum ex.fragilitate, quam ex malitia , pravis fcilicet defideriis, & verbis fit pec- L caturus , nullatenus culpze ipfins Francifcze adfcri- fi bendum videtur, fi ad impedienda peccata Caji N toto bacchanaliorum tempore , quod nimisarduum fortaffe illi effe poteft, a choreis abftinere parata non fit. Ita ex Girib. in pr. Decal. praecep. c. 7. n. 63. & communiter, 1 CAS. l. Ca ja juvenis modefta , quamvis fciat, fui proefentia [ m , & collocutionem effe Titio , cum quo 247 MrexsE OcronznRis. Q6 quo fpön[:alia con traxit, occafionem plurium pe&- (cand, catorum, non vu lt fe oculis Titii fubtrahere, di- hanc mihi propitiam Oa cens: Si terga verto Titio, , pübd nubendi occatione mamitto. Q. . An przedicta nuben- di cauía Juvenem Cajam fufficienter excufet. *Refpondeo affirmative. Quamvis enim ad extenuan- . dam fpiritualis ruinze oc cafionem a Titio acceptam tis lege rarius , quam.po- n teneatur Caja ex charita jüm teft, ad fecum loquend um Titium ipfüm admitte- erlise ze; adhuc tamen cum vic haritatis przedictae non hanal teneatut Caja privari jure fibi jam ex fp on(alibus ne f teneri fe abfolute acquifito ; dicendum eft, neque illum hac b grar ab oculis Titii fubtrahere, licet fciat , occafione in peccata plura ! furum. Quod potio- jonter é aja aliam non fperet gi jure dicendum videtur, fi bendi occafionem , ere, H zeque fibi propitiam invenire nu d neque continentize ftatum füftinete pa ratafit: tunc g, pv etiam cum juftam habeat caufam fovendi licitis modis &micitiam Titii, etiamfi Titius ex fui infir- Lt a PU mitate , aut fmalitia tali occafione abutatur, poterit l proxi-' Caja eandem amicitiam five modefta füi przefentia , j five moderata confabulatione fovere , quantum i lii preedictam opus eft, ne cum gravi fuo incommodo Íta ex Gi- (nori- cum TTitio nubendi occafionem amittat. 1my rib. in pr. Decal. ptzecep. cap. 7. ut füpra. li p fe CAS. III, Armenta Caji ducebant fa muli ad pafcua , t eaque finebant, infció tamen Cajo, vagari per pro- yc r ximos Sempronii campos, undein gens frugibus À t dammum fecutum eft. Q. An Cajus in cafu tenea- quD; tur de damno Sempronii campis illato. TE Refpondeo negative. Quia neque ex Caji mandato , f fuafione, aut alio impulfü , neque ex ip fius Caji D negligentia graviter culpabLili , fed ex fimplici fa- i Q gt mulorum incuria, ac culpa , infcio ip fo Cajo , in- ' gens damnum Sempronii campis illatu M m eft. Cum i pars.'l autem conveniens non fit, ut qui damni alteri j* teneatur in foro ilati culpabilis caufa ngm fuit, Judicis fen- "m con(ícientiz , przfertim ante omnem um tentiam , adreparationem ipfius damni in aliena re, 4 ve qBO 248 Casus ComscreNTEE five ex armentis, five ex alia caufa, fecuti , di- vt cendum eft, nepoenainfligatur, ubiculpanon eft, lii Cajum in csfu nequaquam de damno proximi Sem- [ pronii campis illato teneri. Ita Card. /e Lug. de T DN uft. dift. 8. v. 41. Molin. difp. 713. Lelf. de juft. loA qu l 9. dub. 17. Tambur. in Decal. l. 6. c..4. ä $. 2. l;';. 4* yot Ql W Q JMIENSE NOFENMBRIS. m CAS. T. "T'Axatoa Prïncipe pretio pro qualibet fru- ftli J J menti menfüra, Mercator quidam fra- I mentum vendidit, exigendo, & recipiendo pro hr qualibet menfura duos Julios ultra taxam. Q. An q diétus Mercator contra juftitiam peccaverit. W j TW Reípondeo cum diftin&ione. Si frumeutum vendi- tüm a Mercatore in cafü non excedit in bonitate Ti Id frumentum vulgare, cujus pretium a Principe ta- lus xatum eít, & folet ab aliis Mercatoribus commu- Wt niter obfervari , diceudum etft, Mercatorem con- tet tra juftitiam peccatfe. Ratio eft, quia pretium le- lif gale taxstum a Principe, feu Magiftratu fupponi- [ tur juftum , nifi manifette conftet oppofitum , & tmp in foro con(cientize fervandumi eft, proindeillud non folum in foro externo, fed etiam Si vero fru- li D mentum in bonitate excedat , dummodo duo iulii fupra t2xam recepti non excedant venditi frumen- ti pretium naturale, erit Mercator ab omni inju- ^Y T ftitize labe immunis. n Sicuti enitx triticum longe inferius tritico communi vendi debet pretio infe- k riori, ita, fi in bonitate fit longe melius, pretio ff taxam excedente, jure merito, & absque ulla in- líe juftitia, vendi poteft. 1ta Homob. confult. 2. part. o 6. refp. 15. Diauna part. x. tr. 8. refol. 52. Girib. de Vk Contr. c.2. n.58. 'ï«ïv [ CAS. II. Confeffarius in uadam rurali Parcecia, ut lo populum alliceat ad fr t entiam Sacramenti peeni- lo tentio, non alias folet, étiam pro gravibus cul- d« pis, poenitentias imponere, quam opera alias d -e- hi L Á Mzxsk NoveMBRIs. 249 uf ; bita, ex.gr. auditionem Sacriin diefefto , & fimi- &0004, lia. Q. An iíte agendi modus eíle poffit ab omni ii a culpa immunis. [ug, à Refpondeonegative. Ratioeft, quialicet in eo cafü , 4e j TX quo Confefíarius prudenter timet; ne acediofus peenitens, multis gravatus delictis, fit executurus condignam fatisfactionem , fi plura libera opera ei pro pcenitentia imponantur , poffünt una faltem h cum aliquo libero opere etiam opera alias debita adhuc tamen re- pro eadem poenitentia imponi ; jet fro ü lariter loquendo debent Sacerdotes poenitentize j iniffri, quantum fpiritus, & prudentia fuggef- m f ip g ferit, proqualitate criminum , & poenitentium fa- cultate, falutares , & convenientes fatisfaCtiones M. ll injungere, ne fi forte peccatis conniveant, alieno- rum peccatorum participes efüciantur , ut inquit | m '[rid. felf. 14..c. 8. Cum autem tota hxc dottri- jonidt nadeftrnatur, fi renerale inotivum alliciendi popu- pl lum ad Sacramenti frequentiam licitum redderet , n utnon alia opera etiam pro gravibus culpis poeni- Z tentibusimponatur, praeterea, quee jam fünt aliis ium h titulis debita; dicendum eft, modum agendi , quem WOH?' tenere folet Confeffarius nofter, elle non poffe ab n omni culpa immunem , Ita Lug. dilp. 25. n. ó7. | um Averf. q. 13 . feCt. 3. Girib. de poenit. c. 12. nüm, roftt 44. & 43* u 'H!' n* CAS. IIT. Titius, me a fuo ftatu decidere cogatür, j i non folum antiqua non folvit, fed nova etiam con- ln 'gerit debiia, Q. Anutrumque Titio liceat. j lu / ïil j Refp. negative, Quamvis enim poffit alicuialiquando licere folutionem debitorum jam contra&orum dif- st ferre, ne fübire cogatur grave incommodum de- j cidendi a proprio ftatu , fi itatusiftefit jufte acqui- fitus , fi nihil in f(üperfluos fümptus infumatur , .& Creditoribus ex tali dilatione eequale incommodum non immineat; adhuc tamen nemini licere poteft 4 ;æüi' novacongerere debita , ne a proprii ftatus decore tl decidat. Ratio eft, quia nova congerere debita in eo lt ftatu, quo quis videt fe impotentem ad folvenda anti- i 250 Casus ComwsctENTUE antiqua, aliud non eft, quam furripere alienàm patf« fem cum impotentia reftituendi , & cum evidenti ton, pradicte impotentize cognitione , quod nonnifi in- nl vito Domino contingere poteft, cum nemo unus l PUR | ex Creditoribus fponte confentiat amittere, quod fibi debitum eft. Cum autem, ut conítat ex dam- !(51 natione Innocentiana prop. 36. nonnifi in extrema guve necefütate, vel faltem ita gravi, ut zequiparari dem feit poífit extremas , qualis certe non eft illa confer- vandi decorem proprii ftatus, furari licitum fit: ht fequitur, licitum nonfore Titio in cafu nova con- lii gerere debita, ne decidere a fuo ftatu cogatur. Tta cum Layman. l. 3. tr. 2. c. x2. Lug. difp. 2x. n. 6. Ton Carden. part. 3. difp. 23. n. 36. Confe ee n MENSE DECEMBRIS. tenta lilite CAS. I. P Etro recidivo impofita fuit a Confeffario poter, pro poenitentia recitatio intecri Rofarii, Wte & unius tertic partis, quoties in idem peccatum Vj incideret. Daüm autem redit ad pcenitentize tribu- l mnal, confitetur, prima recitatione completa, fe- fl cundum tribus vicibus omififfe. Q. An omiffas Ro- ponam ] farii partes teneatur iterum recitare. MO Refpondeo negative. Nam illa tertia Rofarii pars a Di;h $ Petro recitanda,quoties in idem peccatumincideret, X utpote quze fuit impofita a Confeffario non ut Judi- n ce, fententiam fupra expofita crimina proferente , b fed ut Medico, remedia przefcribente ad praecaven- lii dum relapfum , non eft pars integralis Sacramenti, l Lt necproinde uttalis vel ad remi(fionem poenze trans- fänm aCtis peccatis debitze , vel ad fpecialia a Deo au- Itl xilia impetranda pro praecavendis peccatis futuris Dong €x opere operato conducit. Sicque quamvis dici Wre pofüit, quod peccaverit Petrus ea media non exe- L quendo, quz ipfi data funt, ut fe a relapfu coer- »l ceat, adhuc tamen cum nequeat amplius haberi fi- dij ; nisintentus a Confeflario , qualis fuit vitandi in peenitente fecundum, & tertium relapfum; dicen- $, ] dum eft, Petrum non amplius ad omifías Rofarii l0no p N l ^ MeusE Deckwnn':s. 251 aliet | partes teneri, Ita zequivalenter apud Dian. Coord. evidert tom. 1. tract. G. refol. 21. Sanch. tom., 1.1. 3. c. 5. n. ynifi t 17. Fagund. in Decal. tom. r. przecep. 2. l. 1. c. Q Undt : D« 21. f qui x ür CAS. II. Confeffarius Pcenitentis , quifoletinjunttas ) exiat graves poenitentias non adimplere, imponit qui- dem pro atrocibus deliCtis pcoenitentiam gravem , 4 Q^ equpt fed nonnifi füb onere venialis culpze, fi eamomit- itom d tat. Q. An licite poffit fub levi tantum culpa pce- Va ( nitentiam dictam imponere. ic, d a Db Refpondeo affirmative. Quemadmodum enim, licet Confeffarius in Sacramento Poenitentize judicium exerceatnomine Chrifti, & judicii natura poftulet, ut pcena commenfüretur culpze ; adhuc poteft, at- ]i tenta rationabili caufa, & majori Pcenitentis uti- litate poenitentiam levem pro gravibus culpis im- vt ponere, quin ex hoc poffit inferri Confeffarium inur agere contra Sacramenti inftitutionem , ita licet jecatut Confeffarius non proprio , fed Chrifti nomine fatis- " faCionem imponat, & facramentalis judicii natura Jett , A:'k requirat, ut gravis pzena füb przecepto graviim* yls onatur ; poterit adhucpromajori Poenitentis uti- i tate gravem pcenam füb levi pracepto , absque ulla Sacramentalis j nl judicii lafione imperare. Ratio t eft ,. quia tam in primo, quam in fecundo cafu ita n u SW( Sacramentum Peenitentize inftitutum eft ; utSacra- mlest menti Minifter facultate ligandi, atque folvendi d fibi credita eo modo uti poffit, quem Poenitentis U st faluti utiliorem fore crediderit. Cum igitar Confef- at farius nofterex rationabili ca ufa vitandi majora de- pot liéta fui Pcenitentis , qui folet poenitentias injunéctas Mrg,l non adimplere, easdem etfi graves fub levitantum li onere imponat , licite omnin n j d o hoc agere dicendum l D 4 eft. Ita Card. de Lug. de pce nit, difp. 25. fe&. 4. n. j 59. Dian. t. r. tr. 6. refol. 31. n. 5. Suar, de poenit. 1 dií. 38. fe&. 7. n. 5. r l] vt 1 CAS. 1. Titius absque filiis moriens , de maxima j þsgm bonorum fuorum parte difpofüit in favorem cujus- am Casus CowxscrEkNTI/E 252 dám Ecclefize ; Fratriautem valde egenti ne obulum eem quidem reliquit, Q. An Titius ita agens fitin con- Ícientia tutus. for $i ü Refpondeo negative. Ratio eft, quiaífi charitas om- yel nino poftulat, ut graviter indigenti faltem ex bo- ydi | C nis naturz, & ftatui fuper(luis (ubveuiatur, multo l ftritior, & urgentior efthzc obli ioerga F'ratres Ti in gravi conítitutos necefli/a:e. nc cum Titius p plura habens bona , quippe qui de maxima bonorum W fuorum parte in Ecclefi:e favorem difpofuit, ne obu- i P lum quidem reliquerit Fratri valde egenti, videtur dicendum, in conícientia tütum non effe. Quam- NI A vis enim non teneatur l'rater Fratri aliquid ex ju- Íftitia in teftamento relinquere; fi tamen Frater fu- bens, Teom j erftes valde egenus fit, tenetur magis, quando Ty abet, unde libere polfit difponere, ita ex chari- —R hi tatis, ac pietatis lege Fratri fuüperftiti providere, ut eidem juxta indigentize gradum (ubveniat. Tta Mf ex Laym. l. 3. tr. s. c. 5. n. 17. de Lug. difp. 24. qui adi n.175. Bonac. de contr, difp. 3. q. ult. pun&. 3. n. I3. Bu D fie Eüllp Yil ANNO MDCCXLIIIL. i, w MENSE $SANUARIL D qui Apellanus Ruralis ex negligentia Mif- CAS. I. C pj fam celebrat ad longum tempus abs- &[, que Clericali Tonfura, qua de re a Parocho tan- QUij quam gravis culpze reus corripitur. Q. An jure lifen fic cortripiatur. (isd Refponde'o*negatïve. Cum enim fimplicis tonfurze de- d D latio fub poena quidem privationis privilegiorum , 4 vel privationis, aut inhahilitatis beneficiorum, non autem fub aliqua forma lethalem culparn indicante 48 dit4 przcipiatur, nt in c. 6. feff. 23. Concil. Trid. & in 1- Iif, | Bullis Sixti V. hac de re editis videre eft; Y tb . cen- MrwsE ]awvAnrr. 253 »obim cendum remanet, Capellanum noftrum nequaquam Eine fore per fe loquendo de gravi culpa damnandum. Si tamen negligentia Capellani praedicti velclarum las Ott prefeferret Ecclefiafticarum legum contemptum, a vel cum rudis populi admiratione , atque fcandalo P y, m conjüngeretur, tunc ratione harum circum(tantia- rum jure merito a Parocho de gravi culpa corre- x Pt m Ti ptum fore dicendum eft.. Ita ex Marchino de Ord. bonora. in part. tr. 2. part, 1. C. 6. n. 3. & feq. Dian. mo- , d ral. jpítit, part. 2. tr. 4. refol. 183. , Henriq. l. videti 1O. C. II. H (uam AS.II. Titius nonnullis gravatus debitis, nec ha- jexjr ,€ atl bens, undeeafolvat, cum invenerit annulum au- reum, cujns fruftra quzefivit Dominum, & vellet ad qüä[ff folvenda debita annulum inventum infümere. Q. ex d An licite poffit. )IOVI:IMI .Refpondeo affirmative. Si enim aliquid obftat , eft, jj d uia res inventa, cujus Dominus opportunis etiam i. Punü.y adhibitis diligentiis 1ignotus eft, prafertim fi illa maneat in propria fpecie, debetjüxtapraefumptam Domini voluntatem in pauperes , velaliaspias cau- g fas erogati: ex quo videtur, eandem rem infumi non poífe pro folvendis debitis, quibus aliunde in- ventor ipíe gravatur. Cum autem Titius in noftro Cafü, exquonon habeat, unde debita folvat, dici | poífit ex una parte pauper, & exaltera inventum annulum, neipfe debitor vexetur a Creditoribus , l quibus, ex bonis propriis fatisfacere eft impar , offit revera in piam caufam infümere, dicendum Qu o eft, nihil obftare, quin Titius licite agat, utpote yys p qui agit juxta praefümptam incerti Domini volun- pl tatem , annulum aureum inhimendo in extinguen- ,errc dis debitis , quibus aliunde fatisfacere potens non eft. ItaGirib. de reftit. c. 5. n. 34. Rofig. praenot. 8. fut? ld n. 2, Lug. difp. 20. n.5. À 1DIU [ CAS, TIT. Petrus bona fide per aliq.uod tempus poffe- m dit Agrum, deinde poítquam per annum dubitave- » gl ii J j rit, Agrum effe alienum, certo alienum effe cogno- üdl vit. Q. Quid reftituere teneatur, n Re- - 254. Casus CoxscrENTIX Refpondeo, Petrum teneri primo ad reftitntionem seni quii Agri, fi Agri ipfius dominium, prafcriptionis le- Ti itimee beneficio, non acquifivit. Secundo , detra- Jiri €tis expenfis , teneri ad reftituendos fructus pari- fetun ter non przeícriptos; qui, loquendo de ordinaría preeferiptione inter praefentes, funt fructus! corre- j fpondentes ultimo triennio five bonze, five dubie puni fidei poffeffionis, dummodo tamen idem Petrüs an- p no dubiz poffeffionis moralem diligentiam pro veri- que ca(ü p tate rei inquirenda adhibuerit , in tali eni (j er dubium füperveniens bonz fidei polfeífio non Áil interrumpitur, ac proinde neque przfícriptionis l con'inuatio impeditur, Quod fi Petrus non adhi- buit diliryentiam prædi&am, tunc, cum initio du- at (f bie pofleffionis Jam evaferit malze fidei poffeffor, Yif annus ille iater utiles ad przeícribendum non po- Uïïfl, | DN terit amplius enumerari, Denique fi Petrus bona fi&i'uu fide pofledit Agrum pro tempore infufficienti ad d d aliquam five ipfius Agri, five ejus fructuum le- itirnam przefcriptionem, dico , Petrum teneri re- if ? ituere Agrum, totumque id, in quo factus eft di- n tior integro temporé five dubie, five bonze fidei (5] offeffionis, cum legitimum titulum non habeat retinendi five fundum, five fruCtus ex alieno fun- Véy QOf do perceptos, fervatisfemper regulis expenfarum, l ut füpra dictum eft. Ita Girib. de juft. & jur. c. 4. [ [ n.76. & $.7. n. 3. 77. Laym. 1. 3. tr.x. c.8. n. 19. OVarru. DUNQ Dem JMENSE FEBRUARIL. e hi E lp £AS. I. R Uflicus graviter ab altero vulneratus e[i uamvis ex denegata pace agnolcat At Offenforem fuum fümpturum inde occafionem per- feverandi in odio, & ira, dicit fe quidem ex cor- Yulny » de remittere offenfam , velle tamen ipjuriz fibi lg, Mlatae juridicam fatisfaCtionem. Q. An poffit abfol- lgm vi, fi in tali propofito perfeveret. Qu Refpondeo affirmative, tam fi nomine juridicze fa- lt - üt tisfactionis veniat compenfatio damni, quod Rüfti- &t eus in bonis vitae, & fortunze paffus eit, quam ye- 7 | MeNsE FesnUARIL 255 | lituüo:ai veniat profecutio aCtionis coram Judice, donec fe- quatur punitio rei. Ratio primi eft, quia nemo te- Yfionis » netorcedere juri fuo, fed licite poteft pro damno l, den fs at fibi illato debitam petere.compeniationem. Ratio ortinat fecundi eft, quia ficnti Judex , ex motivo punitivze juítitize , licite poteft injuftos aliorum Offenfores Qs cut* punire: itaexeodem motivo poterit Offenfus licite five Q Peirise petere a Judice, uf injuria fibi illata puniatur. Et quemadmodum poteíft Judex reum punire , etiamfi enjm d n proy? preevideat illum inde occafionem fümpturum odii , &irz, italicet idem przevideat Offenfüs, poterit 'elito Y fui Offenforis juridicam petere punitionem, ícan- riptiot qon adi dalum enim paffivum Rei, & Offenforis, Judicis, aut Offenfi deliCto imputari non poteft. ' Si itaque iniio Ruficus nofter, dimiíffo vere, & prattice omni yolilt odio, & affectu vindictze, ex puro amore , zelo- n non f que juftitize velit injuriz fibi illatae juridicam fatis- éis Polf g a&ionem, non eft, cur abfolvi non poffit, etiamfi in tali propofito perfeveret. 1ta Suar. de Charit. ) j difp. fe&. 5. Homob. de Exam. tr. 6. €. c.25. q.- p f i'iï V" 1 f i 112. mbur. l. 5. in Decal. c. 1. $. 3. n. 9. n li CAS. IT. Petronius, qui intra Ecclefiam exiftens gra- y babat ve vulnus inflixit Ruftico extra foras Ecclefize je0 li commoranti, petit a Parocho, utrumin eadem vel in altera Ecclefia immunitatis beneficio valeat gau- ïgu(mm. $ dere. Q. Quodnam Parochi debeat effe refponfum. coVin Refpondeo cum diftin&ione. Sive gravevulnus, quod Petronius intra Ecclefiam exiftens inflixit ruftico , extra fores Ecclefize commoranti , ita grave fit, Jl utíecum ferat vel vulnerati ruftici mortem , ve alicujus membri mutilationem , Parochi refponfum yilt effe debebit, eundem Petronium , fecuta morte , í ,guofcl aut mutilatione przedicta, non illius tantum, equa j p vulnus inflixit, fed cujuscumque etiam alterius n Y [ g Ecclefize immunitate privari, hoc enim expreffe col- n]lmï f ligitur ex Bulla Benedicti XIII. quae incipit — Ex )Dmtsh uodivina: — Siautem grave vulnus ruftico infli- urn tale non fit, ut mortem , aut aliquam ruftici j j mutilationem fecum ferat, Parochi refponfum erit, j Petronium tam in illa Ecclefia , e qua patravit wþ eli- [2 256 Casvs CowscrEeNTUE delittum, quam in altera quacumque afyli jure thandi dbl gaudere, cum deli&ctum ab eo patratum nullibi per canonicas leges ab afyli jure excludatür. r AS. III. Cajus non )arum avaritizje deditus, cum cendam $ horrea frümento p | ena poffideat, in gravis indi- fetdua nationis actum prorumpit, ex quo audierit indi- pl Ctas effe publicas preces ad obtinendam pluviam àc pro ortu fatorum. Q. An fufficienter fe exprimaft erime in Confeffione dicendo , fe d gravem igdignatignis actum commifiífe. du Refpondeo negative. Naminptrimis debetexprimere, du fe talem indignationis aCtum ex motivo avaritize ial Jtin commififfe, cum malitia avaritize ab illa fimplicis indignationis diverfafit. Secundo, etfi Cajusactum dtey iudignationis fortaffe non elicuerit contra indictas ht fupplicationes , ut'funt res ad Religionem fpeCtan- [ tes, fed praecife, quia fant medium ad pluviam hd obtinendam pro ortu fatorum , adhuc Caji pecca- lii tum adnexam fibi videtur habere irreligiofitatis malitiam, .quae utpote ab illa indignationis , Mi avaritize diverfa, ad confeffionis integritatem ex- Ti primenda pariter eft. tuni communiter. ]ta de Pognit. Auétores r d &di ftty MENSE MARTII [ MT CAS. I. p Oftquam Berta, deMatiticonfenfu, cum M & &j usdem Mariti Fratre copulam habuit, j petenti Marito nollet amplius debitum reddere. ltione Q. An jure poffit debitum denegare. lg Refpondeo negative. Quamvis enim ex quo Tnnoc. Cend 'l'ertius refpondens Przpofito Magdeburgenfi in fohltn Cap. Difcretionem tuam deeo , qui cognovitcon- lol fanguineam, dicat affinitatem poft matrimonium f . inique contraCtam ei non debere officere, qui hu- x ! jusmodi iniquitatis particeps non extitit, foleant Tiety plures Auctores ex adverfo inferre, delictum unius fent; Conjugis alteri etiam nocere, quando alter etiam lt y Conjux patrati fceleris confenfu , vel (usfione par- "— Qd ta aífit- tic'ep.s f'uit ; adhuc tamen non videtur hoc i magm- | m ! 7 D MrwsEe Manrrt. 257 " alv mandum, nt Bertze Maritus in Cafu jure petendi hii debitum privatus fit; "um quiaargumentuma con- trario defammptum non eft efficax in jure ad indu- .h]S, ( cendam poenam, qualis eít privatio juris ad pe- s indi tendum debitum , quando t»lis poena in jure ex- jetinde preifa non reperitur. Tam quiacrimen commiftum n yinam a confentiente Marito non vere, & proprie ipfura exyte crimen inceftus eft, fed tantum fecundatio, & re- gt du&tive, pro quo in laudato capite nalla pradicti juris petendi debitum privatio impofita eft : Cum primt itaque ex jure clare non conftet, Bertze Maritum ayatiti in Caíu jus petendi amifilfe, dicendum eft, neque ümplici Bertam jure merito poffe Marito petendi debitum EUY denegare. 1ta Dian, t. 2. tr. 6. refol. 242. n. 4« u Anton. aSp. S. n.620. Dicaftil. & alii. ! ïpe&w CAS. II. Titius, dum abfolvitur, recordatur peccati | plum lethalis, quod non aperit Confeffario nifi poft pro- j p latam abfolutionem. Q. An validefitabfolutus. igrib ïo[;ïi ! efpondeo negativeper feloquendo. Ratio eft, quía " R steneie Titus in Ca(u fcrens, & volens reticuit pecca- Ap&tri tum aliquod, quod antequam integre prolata fo- ret elfentialis formaabfolutionis, confiteri poterats & debeat, rogando Sacerdotem, ne abfolutionem incceptam perficeret, antequam ei novum crimen confiteretar, ficutiad Sacramentivalorem ex T rid, feff. 14. c. 5. neceffarium omnino effe perfpicuum eft. Cumigitur idem Titius non aperiendo pecca- jr, d hn tum füum Confeffario, nifi poft prolatam abfolu- J j tionem , reddiderit Confeffionem dimidiatam, & fei in materia neceffaria non formaliter integram, di^ j [ cendum eft , non fuiffe per fe loquendo valide ab- folutum. Dixi, per feloquendo, nam fi interves 'g 1 d niffet vel perturbatio mentis, quase üt plurimum n folet in Cafu contingere , vel bona fides, qu a Ti« ! z dllo- j tius putaffet, interrumpendam non effe ab - ntt Dd nem ptopter reverenti E dehitam Judici prof fententiam, in tali r L i 'itius ita excufaretur; unljj ] g ut valide abfolntns cenfendus foret, a peccatis quidem ante abfolutionem expofitis dire&e, ab al« p tero u Lambertini Cafus Confé. l, 258 Casus CoNwsciENTIE tero vero indireCte, ficque cum onere illud ite- Aelpo rectam tollatur. rum clavibus fübjiciendi, ut per abfolutionem di- [ Ita Zuccher. de Sacram. Pcenit. Tinj ad Caf, 2. Januar. & communiter. lg CAS. III. Petrus, necogatur imperfectam relinquere l5 ) domum, quam coepit latite zedificare, cum nequeat qui alio modo pecuniam.invenire, eamdem mutuam tee füb ufüra accepit. Q. An licite hoc fecerit; d i Refpondeo affirmative. Nam cum mutuum petere fit LT petere rem per fe indifferentem, & licitam, utpote ]ix quze fieri poteft absque peccato, & nonnifi per ac- of cidens, . & ex malitia alterius occafio peccandi filri us alteri fiat, fequitur, nos nonteneri, juífta acce- Mey Q dente acrationabili caufa;a tali petitione abftinere. d Cum autem caufa perficiendi domut, quam' Pe- t trus coepit laute zedificare, jufta ac rationabilis t it, cum fecus nequeat Petrus vel commoditatis ex. gratia in domo fua habitare, vel eamdem aliis lo- Jfe care gratia utilitatis, infertur , Petrum poffe in J Cafu, fi alia via non poffit, ex pecuniis füb ufura y scceptis incoeptam domum perficere. Quando ta- Yil men Petrus ita laute domum coepiífet zedificare, ut tale zdificium ipfius Petri conditionem , ac U$, Tiotg ftatum multum excederet, jam licite profequi non Unr offet, quod omninoillicite inccepiffet, & pro- inde illa ceffaret rationabilis caufa, propter quam ty tantum licite pecuniam faüb ufuris accipere poffet, UR ut di&um eft. Ita Suar. de charit. difp. 1o. fe&t. V ! . num. 1. & 4. Bufemb. l. 2. tt. 3. cap. 2. art. 2. onac dePec. dift. 2. q. 4. punct. 2. num. 21. Refpc : hn " MENSE APRILIS. 4f hen( CAS. T. PA terfamilias tempore carnifprivii ad efum Wr carnium legitime difpentatus, ne plu- At res pararentur men(z, ad integram familiam fa- U cultatem fi bi conceffam per Medicum extendi cu« Yel ravit. Q. An licite. di Dier Re- Ilpu MreNsE Arnrirrs. 259 Wite Refpondeo negative. Ratio eít, quia Paterfamilias oneni« t Po curando, ut per Medicum extendatur ad totam familiam facultas circa efüm carnium, fibi tantum legitime concefía, ex illo motivo, ne fcilicet plu- res parentur meníz,, Medicum inducit ad id, ad dingner Lnegiet quod jus Medici nullatenus fe poteft licite exten- ) w dere; cum ad Medicum quidem fpectet judicare stil de morbis, vel morborum periculis, non autem de inopia, & impotentia parandi plures Menfas; n pet de qua, fi vere detur, judicare debet Ecclefia. 1j D Dixi, fi vere detur; nam zquali, vel forte mi- nori fumptu eo, quo Paterfamilias parcam , & f peri fobriam fibi tantum concellam falubrium carnium peccarn ia at Menfam ad integram familiam extendere paratus t eft, poterit eidem familize Menfam alteram in Qua- Varm h dragefimalibus cibis parate, quando ejus neceffi- ationi tati fübvenire quaerit, non vero gulae indulgere 5 nnoliti ex quo fequitur, quod, cum facultas in Cafu a nals Medico pro familia concefía , dici debeat absque jufto motivo, & dolofe obtenta, illicite omnino j v n [ t Paterfamilias fe gefferit. Ita ex Benedict, XIV. nandots vol. 1. inft. 15. wdificit CAS. II Ex quo quidam Parochus. elapfis annis nen, nonnullos Parochianos.extra Parceciam in Pafchate i t communicantes non reprehenderit, Paulus hoc 124 anno absque exprefía ipfius Parochi licentia in yter g alienà Parcecia Pafchali communione refeé&tus eft, rg u Q. An Panlus przsdi&tus Pafchali preecepto fece- m rit fatis. ,2 i R efpondeo hegative. Ratio eft, quia quamvis Pa- h rochus elapíis annis aliquos füos fübditos extra Parceciam factam Synaxim fümentes non repre- j henderit, adhuc certum eft, neminem poffe (ine expreffa Epifcopi, vel Parochi fui licentia Pa(chale ( jdn j ?m Communionis przceptum extra propriam Parce- ciam adimplere. Hinc cum dici debest in Cafu, llmm i vel Parochum ex rationabili motivonon reprehen- j j diffe Parochianos praediétos, vel paftorali fuo mu- neri non fatisfeciffe, eosdem Purochianos non cor- ripiendo, nullatenus a violatione Pafchalis prae- le R2 cepti 260 CaAsvus CoNsciENTUE oteft excufati fdi cepti ex praeterito Parochi filentio j Q Paulus nofter, dum absque expre a ejusdemmet Parochi fui licentia facra Synaxi extra Parceciam Mf elyn refeCtus eft. Ita Girib. de Euch. c. 8. n. 28. alii- u7 que cominuniter. * | m Iu lt CAS. III. Medicus non folet fuos Infirmos de con- feffionis peragendze neceffitate admonere, nifi ve- | WW NY te judicet eosdem lethali morbo affectos fore, ha ne ipía admonitio defpectui habeatur. Q. An bene Ay fe gerat. [77 'Refpondeo negative. Cum enim Medici omnes, dum DT doctoralem lauream recipiunt, jurent, fe fervatu- [/ H ros fancti Pii Quinti Conftitutionem, in qua ex- j Iv preffe praecipitur , ut cum vocati fuerint ad infir- $M mos, ipfos ante omnia moneant de facienda Con- que feffione Sacramentali,indifcriminatim loquendo de CA5 infirmis omnibus in leCto jacentibus, five lethali dom mnorbo affecti fint, five altero non lethali graveu- pus, tur, fequitur, non bene fe gerere Medicum no- ftrum, qui füos infirmos de Confeffionis peragen- M. dz neceífitate admonere non folet, nifi vere ju- Re OL ho litet dicet eosdem fore lethali morbo affectos. Neque fatis excufari poteft ex adducto motivo, ne fcili- lil J cet ipfa admonitio defpe&tui habeatur, nam vel i þu[ ATtem ^hoc non accidit, ficuti non accidit, dum infirmi lm Yon] omnes ad Xenodochia accedentes, etiamíi lethali morbo affe&i non fint, ftetim de eorum conífci- Wt entia per Confeffionem Sacramentalem expianda Tgj admonentur, vel & fi penes aliquem pracdicta ad- Wi - monitio defpe&ui haberetur, adhuc alienus defe- I €tüs Medicum non excufaret, cum hic teneatur, Te quantum in fe eft, obfervantiam a fe juratz Con- | lotjj ftitutionis incorruptam fervare, Ita SS. D. Nofter ftplo Bened. XIV. vol. 2. Notif. 2. Wng þï*um t JMMENSE MAIL 11 CAS.T. C Ajus mutuat Menfe Majo decem mo- l iT dios tritici Petro cum acto , ut fibi Menfe Áu gufo mutuet decem corbas vini, quo Qyam fcit | . MewsE Marr. 26r fcit Petrum abundare, & fibi przevidet defuturum. exeud Q.An talis contraétus ufuram involvat. demnt t ecian Refpondeo affirmative. Cum enim, ex generali re- atl gula, omne paCctum, vel gravamen, five onus ad- ditum mutuo przter id, quod ei proprium, & in- trinfecum eít, reddet contractum ufürarium, fe- siat quitur ufüram involvere contractum illum , quo T Cajus mutuat Menfe Majo decem modios , tritici los 1 Petro cüm pa&o , ut.fibi viciffim mutuet Menfe Aniiti Augulfto decem corbas vini, quo fcit Petrum abun- dare, & flbi prz:videt defutucum : obligatio enim e$, dit ifta, quze pretio aeftimabilis eft, importat onus ad- ervati ditum mutuo ultra id, quod mutuo proprium, intrinfecum eít, ut €lare patet, ]ta La Croix l. qu es aL 9. p. 2. de ufür. dub. 7. q. 151. n. 9o5. Bonac. dift.3. v r quae(t. 3. punct. 3. & alii. ]uendobg CAS.II. Duo Ruftici tempore Miffe de praecepto de e Jetl domefticis eorum negotiis pernotabile quidem tem* que pus, fed interpolate, ad invicem collocuti funt. um * Q. ÀÁn przcepto audiendi Sacrum fatisfecerint ? perzggï' Refpondeo negative. Ratio eft, quia cum locutio, at ] licet interpolata, de domefticis negotiis per nota- N [é [ille bile tempus habita excludat per notabilem Miffze ym V partem attentiobem externam ab Ecclefia przce- ptam, per quam quis efficitur religiofe affiftens, & y i moraliter przefens Sacro, dicendum eft, non fer- f r let vari cum locutione przdi&ta fubftantiam a€tus ab ( [ exl Ecclefia imperati, ficque praeceptum de audienda Miffa non adimpleri. - Hinc ficuti non fatisfaceret Ecclefize przecepto ille, qui interpolate difcederet, gl & rediret, dummodo difceffus etiam interpolatus , tenf).ïr'v "] notabili Miffze parti cortefponderet : ita eidem prae- cepto non fatisfaciunt ruítici, qui de domefticis eo- j ule rum negotiis per notabile fpatium notabili Miffze parti correfpondens ad invicem locuti funt. ]ta Gobat. n. 288. La Croix n. 653. Paíqualig.tom. 2. q. 1324. n. 6. & feq. a CAS. I]I. Judex anceps, cuinam parti adjudicet "u quamdam hareditatem ob rationes, quas proutra« ia E que f M 262 . Casvs CowscrENTUIE que parte putat zequales, illam tandem adjudicat Patoc parti, quam fibi magis in alio negotio profuturam quica fperat. QO. Anhoc fieri poffitfine lzfione juftitize. Qu oj Refpondeo negative. Si enim Judici liceret in Cafu | . sm g totum adjudicare illi parti, quam fibi msgis in alio B i, negotio profuturam fperat, licitum zequali jure Ut efle poffet eidem Judici pecuniam. accipere pro v;l ferenda fententiainfavorem unius prze alio, quando Ve litigantes pro feopiniones zeque probabiles habent, lp AML quod poft j«m profligatam ab Alex. VII. propofitio- nem dici amplius nequit. Si igitur poft accura- (451, tam caufze difcnffionem, infpe&isque cum juris, 1dg tum facti momentis pro utraque parte adductis, tj ek Judex adhuc anceps eít, cuinam parti hieredita- um tem adjudicet, debebit vel partium confen(u Ar- C&&mpe bitros$ deputare, vel fuadere, aut imperare com- Tet pofitionem , ita ut tandem cuilibet parti dimidium aliqua bzereditatis adjudicetur; fecusnonnifi injufteeum- dem Judicem agere dicendum eft. Íta Anacl, de d Mponde DAU act. hl?m. dift. 3. n. 62. aliique communiter. il MENSE 3 UNIL um Wa tj M infpe&tis Do&rina, & pietate Ca- 'irer CAS. I. DU pellani Ruralis nonnulli ex Parochia- lt nisjurarunt.fe non alium praeteripfumin demor- Tl tui Parochi Succefforem nominaturos, alter fimul ol proponitur Sacerdos , qui Ecclefize utilior cenfe- patto tur. Q. An fecundus Sacerdos licite pomt ab omni- perii bus in Parochum nominari. li Refpondeo sffirmative. Cum enim ex fine primario n?fl:['jo inftituendi Ecclefiaftica beneficia, qui fuit major Dei cultus, & majus Eccletize bonum, clare con- pitr [f fete f ftet, in electione ad beneficia, praefertim Paro- Viütts chialia , adefle obligationem fub gravi eligendi digniores, illos nempe, qui utpote magis idonei i i'w Vfiej ad promovendam fpiritualem proximi utilitatem, dÜQ e & ad.con(ervanda legitima Ecclefize jura , ipfi War, ] etiam Eccletiae utiliores exiftimantur ; manifeftum: eft, a fortiori, licite poffe Parochianos in demortui. a- MrxsE Jusu. 263 adjuis | Pai*ochi Succefforem nominare Sacerdotem illum, tofütta qui czeteris pavibus Ecclefize utilior cenfetur. Ne- j que obftat, uod Parochiani juraverint, fe non t in al alium przter Capellanum in demortui Parochi Succefforem nominaturos, quia juramentum prae- gisindb dictum, accedente Sacerdote digniori, non tenet, quii j ipere p cum majori Divino cultui, Ecclefizeque utilitati adverfetur. 1ta D. Thom. 2. 2. q. 63. art. 1. de i, qua Lugo difp. 35. de juft. & s hao jur. fe&. 2. num. 1o. topoli Anacl. tract. 11. nüm. 43. : accit CAS, II. Capellanus, qui per finceram promiffionem m jüris a duobus ex tribus Compatronis acceptam, cer« T tus eft, Parochiali Beneficio fe fore preefentan- yereditt dum; utmajori honore eligatur, tertium etiam yen d Compatronum aliquo non levi munere ad ipfum- tite COb met przfentandum inducit. Q. Anabsque labe d aliqua Simonie hoc egerit, j j Jfezm- Refpondeo negative. Cum enim ex communi Theo- du legorum, & Canorniftarum Do&trinaSimoniam com- 0 fnittat, qui dat temporale pro fpirituali , vel e- contra; nequit a Simonize labe excufari ille, qui, , ut ad Parochiale beneficium eligatur, aliquem ejusdemmet beneficii Compatronum ad fui przefen- jebi t* tationem non levi munere inducit; fic enim verifi- catur, quod per temporale paret fibi viam ad fpi- Pa j zi ritaale, in quo Simonia confiftit. Neque refert, quod Capellanus inCafü munus przebeattertioCom- d patrono przecife, ut majori honore eligatur, cum [.Dr g j 008 per finceram promiffionem a duobus aliiscompatro- nis acceptam certo credat, fe fore Parochiali Be- neficio praefentandum; nam cum duos alios Com- epo pt patronos , vel aliquem ipforum poffit adhuc poeni- g tere factz promiffionis, inducendo per non leve AO munus tertium Compatronum ad fibi favendum, dl fub fpecie majoris honoris, fternit fibi viam ad ore Beneficium certius acquirendum, quod aSimonize j 1] Ti labe excuíari non poteft. Ita quoad fübftantiam Suar. Bonac. & alii, m D ( 4ürm CASJ W RA4 äg4 CAsUs CowsciENTUE ext CAS. III. Sejus perfe&e adoptatus in Filium a Ti- *tio, mortuo "Titio, vellet matrimonium contra- yid ! here vel cum Berta Titii Filia, vel cum Rofa, Jifet quaz ipfius Titii Uxor fuit. Q. Bertamne ,an Ailos Rofam ducere poffit. & Refpondeo, Bertam ducere poffe, non Rofam. Ra- yeut T ts tio primee partis eft, quia licet cognatio legalis 3ntr orta ex perfecta adoptione etiam in linea trans- n verfali dirimat Matrimonium , & proinde nequeat q Matrimonium contrashi inter filias adoptantis & adoptatum; hoc tamen verum eft folum pro tem- l re pore, quo durat patria poteítas; ideoque hac d foluta, vel morte adoptantis, vel emancipatione filiorum, poteít adoptatus Filism naturalem ado- lm O tantis ducere, vel Filius naturalis adoptantis Fi- BC iam ducere adoptatam. Ratio fecundze partis eft, Ts quia cum inter adoptatum & uxorem adoptantis, Tiof vel adoptantem & uxorem adoptati cognatio le- galis fit ad inftar affinitatis carnalis, parit impe- 1 dimentum perpetuum , adeo ut nunguam poffit Qtàc adoptatus Matrimonium contrahere cum uxore d. adoptantis, & econtra, cum femper duret reve- rentia debita tali modo conjun&tis, füuper qua ex gen tisf antiqua Ecclefize confuetudine tzle impedimentum Tlbts fundatur, Ita ex Rofig.n. 13. & 15. Sanch. difp. 63. num. 28, & 3o. Girib. de Matrim. c. 12. num. U'üiþ 44- & 45. W W [ MENSE 39ULIL ( U D idam capitis pcena bannitus acceäens [/) CAS. I Q ad fimplicem Confeífarium confeffus [) li eft, petens füorum criminum abfolutionem. Cum Tnit tamen pluribus Cenfuris, & Cafibus refetvatis in- tisf nodatus exifteret, noluitilii Confeífarius abfolutio- N nis beneficium. impertiri, Q. An bene Confeffa- [* rius fe gefferit. ( Refpondeo negative. Ratio eft, quia ficuti poteft princeps, & Respublica, ob difficultatem capiendi hi Dott cap itis poena Dannitos , quemlibet in Miniftrum Wi exe- MzmwsE jJourmn. 265 itum - execntorem fententiz in illos lstze deputare; ita um Cot oteft hoc titulo quilibet de populo, tanquam Mi- eum M nifter juftitize a Republica confitutus, eosdem Ban- tUD6 , d nitos licite occidere, & quidem etiam proditorie, & per infidias, fialia via eos occidendi non tup- etat. Ex hoc autem, quod capitis poena Banni- ilis, tus poffit licite a quocumque occidi, przefertim fi atio lg intra profcribentis territorium reperiatur, infertur, lipea t eundem bannitum, fi aliuude fitbene difpofitus, a de quo! ibet etiam fimplici Confeffário abfolvi poffe, ptantisi utpote qui femper veríatur in fatis probabili mor- pro t tis periculo, pro quo ex Tridentini Do&trina nujla que b eft &ive Cenfararum, five criminum refervatio. Ma- idptiot le proinde fe geífit Confeffarius in Cafu, qui ratione lem 26 Cenfurarum, & cafaum refervatorum, noluit ban- )ptantïs;.: nito petenti abfolutionis beneficium impertiri, Ita spirtir Homob. tom. r. confult. part. 2. refp. 120. Boffius zdou': d ] mor. nar, tit; 5. n. 12. de Lugo difp. 10. n. 82. Qgnul L CAS. 1I. Cum impofuerit Petro Confeffarius pro Sa- pen 12m cramentali fatisfa&tione , ut per menfem quolibet "m die fefto duas Miffas audiret, Petrus proprize negli- ret rey* gentize indulgens, pro adimplenda fibi impofita fa- : quua tisfa&tione, folitus fuitduas Miífas in duobus Alta- imenm ribus eodem tempore celebratas audire. Q. An Pe- d ii trus propriz fatisfecerit obligationi, $702 Refpondeo negative. Quamvis enim poffit quis eo- dem tempore, & atu fatisfacere pluribus obliga- tionibus, quando aliter non conftet de mente im- ponentis obligationes, adhuc tamen quando aliter conftat, nonnifi diver(o tempore, & a&u repetitis «t j] ) "H obligationibus fatisfieri poffe dicendum eft. Cum (m igitur Confeffarii, imponentes pro Sacramentali fa- n tisfactione auditionem plurium Miffarum, intendant i communiter imponere opnus audiendi plures Miffas f (opi" diver(is temporibus, ut apparet ex communi fenfu Confeffariorum , & praxi poenitentium , fatis per- ) fpicuum eft, Petrum, qui pro adimplenda fibi im- Di j)l pofita fstisfa&tione de audiendis quolibet die fefto per Menfem duabus Miffis, folitus fuit, propri ec .ne. ) gli g 266 Casus CoNscrENTIX gligentiz indulgens, duas Miffas in dnobus altari- bus eodemtempore celebratas audire, nequaquam obligationi fibi impofitze fatisfeciffe, Ita Joan, de Lugo deSacr. Euchar. difp. 22. fe&. x.n. 10. Tur- | (A$1, l rian. difp. 16. part. 2. dub. 7. Girib. de obfer. feft. d tedi C.2. I 15. Y CAS. III. Rufticus tauquavm gravis Sacrilegii reus ar- qu legi guitur a Confeffario, quia cum recordatus fuerit unius lethalis peccati in ultima Confeffione obliti, Tef dum erat proxime receptutus facram Synaxim, n hanc recepit, quin faltem Contritionis aCtum prz- lt miferit. Q, An jure ?ta arguatur. [ denti -Re('poxndeo negative: fi enim ru&icl;s . dum recor- fael lu datus fuit lethalis peccati in Confeffione przevia obliti, non poterat recedere a facra Menfa , quin ml circamítantibus przeberetur occa(io temere judi- quid candi contra ipfüm; in tali cafü, cum jam per tegr przeviam Confeífionem formaliter integram fuerit Aliq etiam a peccato lethali oblito indire&te sbfolutus, quoi nullam habuit obligationem prazemitteudi Contritio- um nis actum, ut licite ad facram Menfam accederet. Tun| Si vero rufticus idem obliti peccati memor recede- Quy re poterat a loco, in quo proxime recepturus erat hii | facram Synaxim absque füpraditta f'ui infamatione, i vel proximi admiratione, ut facile contingere po- teít, cum plures foleant in praxi recedere, vel ) le.retrahere ab altari, etiam dum a€tu admini- ftratur venerabile Sacramentum, quia aliqua fe- pufu; i quatur infamia, vel admiratio, tuünc recedere debuit, ab altari, ut, przemiffa nova Confeffione la peccati obliti, ad facram Synaxim opportuna ac- lerj 1 cederet difpofitione; & ita rufticus jure merito Db ro non przemitffo Contritionis actu arguendus fuit. Fin ta Girib. de Euchar. c. 4. n. 29. Suar. difp. 66. W feCt. 4. Bonac. difp. 4. g. 4. punét. z. n. 17. & 18. Qu 'Tambür. ]. unic. c. r. S. 8.n. 6x. 72 ülte Tüen dent EU MEN- MewsE AUavsri. 263 | ls al | MENSE AUGUSTI QU qut ijon & o Clerico affignata füerunt in patrimo- J Tr CAS. 1. TIti nium omnia paterna bona, annuatim hr d reddentia aliquid plus ultra taxam ducentarum li- brarum, cum onere tamen alendi Patrem fenem, quousque vivat. Q. An tale patrimonium poffit ut Jren t legitimum approbari. És f nre obl Refpondeo negative. Ratio eft,|quia ut patrimonium ynaxia poffit tanquain legitimum approbari, debet confti- um pre tui faper bona ftabilia libera, & juxta Synodales leges ducentarum librarum fra&tuum annuatim red- dentia. Hoc autem de bonis Titio Clerico a Patre m r fenein Patrimoniumaffignatis nequaquam verifica- tur: quamvis enim, ut inquit Cafus, praedi&ta bo- g pv na aliquid plus ultra taxam reddant; cum vero ali- và, ( yete J quid plus non denotet fummam füfficientem ad in- tegram Patris fuftentationem, fed przecife partem jsr aliquam diminutam fuüftentationis, clare apparet, am ii gpfolins quod, deduéta integra Patris fuftentatione , inte- Jonitit grum non remaneatpro filio patrimonium ducenta- rum librarum ; ficque conftat ; patrimonium przedi- cedart fetett &um nequaquam poffe tanquam legitiinum appro- st bari. Ita ex Notif. 6. vol. 2. SS. D. N. Bened. XIV. edita 1. Febr. an. 1734. müone, pgete Qere, " |^! CAS.TI. Berta ex Pauli mandato rapta a Sejo, Sejum d i potius quam Paulum in Conjugem ducere parata eft. y tbl Q. Àn Sejum ducere poffit. ;l p* teïcïi d Refpondeo affirmative. Cam enim rapiens nomine al- " terius dicatur quidem auxilium, & favorem raptui d5 warzMiä;" prabere, non vero committere raptum ; fequitur, Sejum, qui non pro fe rapuit Bertam, fed pracife nnj[ïi pro Paulo, & ut ipfiusmet Pauli mandatum exe- I ü queretur,non polfe dici,nec vere efferaptorem.Cum autem ex alia parte impedimentum raptus diri- mens Matrimonium non oriatur, ut conftat ex Tri- dentino feff. 24. c. 6. nifi inter raptam, quamdiu eft in manu Raptoris, & ipfum verum Raptorem;qui in [l l » 268 Casus CowscikwNTUE. jn cafu noftro eft folus. Paulus raptum- mandans, ! non vero Sejus mandati executor, clare infertur, interSejum & Bertam nullum taptus impeditnen- tum adelfe, ratione cujus nequeat inter eósdem, fi [ mutuo confentiant, Matrimonium valide celebrari, 1ta Girib. de imped. raptus n. 61. Averf. q. 12. fe&, | yhni 3. aliique cominuniter. | f 2bai CAS.TII. Petrusnonnulla gravia peccata confeffus ett ex dolore quidem offeníz: Deo illatae, fed fine audxþns propofito formali, & expreífo ea vitandi in futu. Yeond rum; imoaCtu judicans, fe quamprimum in ea- lii dem crimina relapfurum. Q. Anpradicta Confeffio lr « abfíolute invalida dicenda fit. Qu q Refpondeo negative. Ratio defümitur ex Tridentino p feff. 4. cap. 4. decernente, quod ad Sacramenti Poe- Ym nitentiz valorem nilaliud requiratur, quam dolor TC | IIf ex motivo fuüpernaturali conceptus , qui volunta- tem peccandiexcludat. Cum autem tam bene ex- pia i cludat voluntatem peccandi propofitum formale, & gtvf Va y explicitum, quam propofitum virtuale, & implici- tum , inclufum in dolore univerfali, qualis eít do- T lor de offenfía bonitate divina, dicendum eft, de- p fe&um formalis propofiti invalidam non reddere l. Confeffionem. : Neque illa non peccandi voluntas hii inSacramento Poenitentize requifita vitiatut per ju- n dicium, quo quis judicat fe brevi in eadem crimi- f na relapfürum ; nam cum propofitum fit aCtus vo- mk. W ly luntatis, & judicium fit aCtus intelle&tus , nullam j dicunt ad invicem ex natura füa oppolitionem, cum videamus , quod etiam in hominibus fanGtis ftet. C51 Tüety cum bono propofito ju£us timor, ne ex vertibilitate woluntatis humaunze de bonis iu malos mutentur. PU Dixi ex natura fua, quia fi de hominibus fragilio- fe[fion ribus fermo fit, timor de fnturo relapfu przeftare poteft, ut in propofitoita nutent, ut ex hujus defe- REEPWFX( &u ipfa Confeffio omnino invalida dicenda fit. Ita üit ln Zucher. de peeuit, ad cal. r. & Jun. num. 12 Tátfjy 29. & alii- , Cülal fllfpabl] | r a MEN- |"lrg I MNsE SEPTEMRBR1S. 269 mstius infetiy MENSE SEPTEMBRIS. petim». (sdatm ! CAS. I. Uilia vidua, cum ex occulta fornicatione aob reddita fuit praegnans, verita, ne ejus tur- VA pitudo, turgefcente ventre, aliorum oculis pate- fiat, ita domi fe continet, ut etiam diebus feftis ab.audienda Miffa abítineat. Q. An Sacrum non qonié » flb audiens poffit a gravi culpa excufari, j jn f Relpondeo affirmative, dummodo non poffit fine fuze n ina turpitudinis nota fümmo marie, aut inaliquo Ora- "onfel torio remoto Miífam de facili audire. atio eft, quia quotiescumque non. poteft quis absque pro- dentor riz famz lafione przeceptum aliquod fervare, ad idem íervandum non tenetur, przfertim fi tale entbt qm dut receptum fit Ecclefiafticum , quale eft illud de j volit iffa audienda in die fefto; cum Ecclefia, utpote pia Mater, fubditos fibi fideles non intendat cum l otmihd gravi eorum incotamodo obligare. Cum itaque Julia vidua . grave fübiret incommodum, fi coge- r nj retur, occafione audiendze Mi(Ize in die fefto, pro- fs elit g[i, [2 priam turpitudinem ex turgefcente ventre aliorum etiert oculis patefacere, dicendum eft, nonteneri in Ca- fu Miffam audire; ideoque Sacrum non audiens, voluntas etiam in die fefto, ab omni, ficgue multo magis a r m du gravi culpa excufari. Ita Pafgualig. de Sacrif. tom. 2. q. 1336. n. 4. March. de ord.tr. 5. p. 3. cap. 17. « $n n. 19. Laym. 1. 4. tr. 7. c. 4. h. 16. «, QU p CAS. TI. Francifcus interrogatus a Confeffario dehu- T mero peccatorum mortalium , refpondet, fe nun- fti 1 rif quam fuiffe folitum illum exprimere. Q. An Con- m fnfí l! feffiones praeteritas repetere teneatur. )u n Refpondleo cum diftin&tione. Vel Franciícus folitus fuit non exprimere numerum peccatorum ex igno- i h rantia prorífus inculpabili, aut faltem non graviter » culpabili, vel ex malitia, feu ignorantia graviter culpabili. .Si dicatur pri mum, Francifcus non vi- detur abfolute obligandus ad repetendas con feffio- taue jf nes praeteritas, cum filentium inculpabile, vell im 2?5 Casus ComsciENTLE Frn tum leviter culpabile circa numerum peccatorum lethalium, fi ipfa peccata expofita fint in genere, Tuir D velípecie una cum dolore univerfali, & fincero propofito non peccandi de czetero, ipfiusmet Con- p feffionis valorem non vitiet, ut in Confeffione moribundi, aliisque Cafibus manifeftum eft.. Dixi, non videtur abfolute obligandus ad repetendas Con- feffiones praeteritas ; nam faltem in confufo nunc, N dum eft admoritus, tenetur exprimere. multitudi- ün nem numericam peccatorum, quam reticuit, ut fic, ileu quantum poteft, peccata füe, prout ea-habet in con(cientia, in Confeffione prefenti exponat. Si tiun) poítea dicatur fecundum, jam ex fe patet, Confef- liot a fiones praeteritas nullas effe, imo fuilfe facrilegas, At UY & proinde a F'ranciíco, fi modo velit valide confi- j teri, integre, quantum fieri poteft, repetendas d fore. 1ta Cleric. de Peenit, decif, 2r. n. 4. & 5. df Zuccher. caf. . Febr. num. I9. Girib. c : 1II. num,. (üm . 4. & feq. quam CAS, IlI. Joannes raptus'amore Francifco, eidem Yl li quadam die ante Imaginem Divi Antonii dixit : AU Ego, tefte hac facra Imagine, duco te in Uxorem; tetii illa viciffim refpondente: & ego duco te in Mari- tum; inde poft menfem idem Joannes infirmatur, Théng bene & moritur. Q. An Francifca mortuo Joaune, pof- -— il j fit cum Cajo Joannis Fratre Matrimonium con- feny [ trahere. Wüye Refpondeo negative. Licet enim certum fit,promiffio- n nem inter Joannem & Francifcam non habere valo- Tig j rem velMatrimonii,cum defuerit pracfentiaParochi, & teftium, ex Tridentini lege neceffario requifita) dj ) vel fponfaliorum, cum hzec contrahantur per ver- ba de futuro, non de przfenti; adhuc tamen, (4$,] cum conjugium, in Cafu attentatum, invalidum fit "Xler defe&tu folemnitatis a Conciliorequifitae, non vero E dürd M;m defe&u confenfüs, dicendum eft, oriri ex , ipfo impedimentum publicze honeftatis, cum hoc etiam Re Pm a Matrimonio invalido, dummodo tale non fit de- Conl fectu confenfüs, ex. fatis communi Doéctorum ! Yüln menteoriatur. Pofito autem przedicto publicze ho- | hn neftatis impedimento, clarum eft, mortuo Joanne, lg, Fran« MegNsE Ocronnmis. 271 aov Francifcum nequaquam poffe cum Cajo Joannis g, fratre Matrimonium contrahere, Ita Girib, tr. 1. tf €. 13. n. 33. Bonac. q. 3. punct. xr. n. 18. Dian. vet t part. 9. tr. 6. refol. 53. Vreffur L. D JIIENSE OCTOBRIS. as C lo türt, CAS. I. [DOenitens, cui fuit impofita a Confeffa- m rio eleemofyna pauperi elargienda, pe- m ,cuniam pro eleemofyna deftinatam infuümpfit in hibe: alenda Matre paupere, etíi eidem Matri ex alio nat, | titulo alimenta praftare deberet, Q. An obliga- [ Con tioni a Confeffario impofitae fatisfecerit. g de u Refpondeo negative. Ratio eft, quia cum Filius jure naturalis pietatis tenetur Matri alimenta praebere, gpe!end;f dum Matri fit elargitio pecuniz pro eleemofyna E deftinatz, nequit amplius proprie. dici eleemofyna, j cum dici potius debeat folutio debiti legalis, ad quam folutionem poteft per Judicem Filius com- » t pelli cafu, quo hic fit fatis dives, ut folvere poffit. pir X Cum itaque mens Confefíarii, imponentis pceni- [/yore in Me tenti, ut eleemofynam pauperi largiatur, non fit mensimponendi alicujus legalis debiti folutionem, um bene vero opus fatisfa&orium, ad qüod alio ti- , p tulo ipfe poenitens non teneatur, dicendum eft, jum n* peenitentem in noftro Cafu, qui in alenda Matre paupere pecuniam infümpfit, quam tenebatnr in gl eleemofynam elargiri, obligationi tibi a Confeffa- u W rio impofitze nequaquam íatisfeciffe. Tta Cleric. aPatt de pcenit. decif. 34. num. rr. Surd. de aliment, tit, u 7- Q. 37. Dian. part. 6.tr. 4. refol. 54. p -CAS. II. Fi&us mendicus fecus viam fedens omni j P ) externo conatu per Chrifti vulnera tranfeuntes gv adjurat, ut ipfi eleemolynam przbeant. |Q. An ufu di&tze adjnrationis graviter peccet. 1294 Refpondeo negative. Quamvis enim fi&us mendicus o m u contra religionem peccet, eleemofynam per Chrifti vulnera in fal(a mendicitate implorans ; adhuc ta- ?M men, cum füpponatur in ipfo fi&o mendico ani- o mus, & voluntas obtinendi quod petit, non ita [/ vane, fgn TT ^ -t Casus CoNsSCIENTIXE vane & irriforie Chrifti vulnera conteftatur, ut J graviter lzed:tur divinus honor, & proinde neque ut idem fiétus mendicus gravis culpee reus in ufu UT dictz &djurationis dicendus fit. Dixiinufu dictze ; nam fifictio mendiciin grave proximi af adjurationis Y damnum cederet, ut eveniret, fi ille copiofam eleemofynam a tranfeuntibus confequeretur, tunc j certe gra viter peccaret, non quidem contra reli- Nef gionem , fed contra juftitiam, unde & obligatio- ytj pem haberet reftituendi pecuniam, quam fub elee- " mo(íynz titulo recepiffet. Íta Palao difp. 4. pun&t. m 1. num. 5. Cleric. in erotem. c. 42. q. 5. & 6. M "'Tambur. l. 5. in Decal. c. g. S. x. n. 4 T 'CAS. IIL Cum Parochus loci aquis Rheni circum- fitnl dati frequenter laboret capite , relicto in Parcecia IT Dom) idoneo Sacerdote, qui ejus vices fupplere valeat, folet Menfibus Julio, & Augufto in alio non valde Tl diftante falubriori loco morari. Q. An in confci- * Yi entia fit tutus. J [ Refpondeo negati ve. Tum quia Parochus, ex quo s in temperiem frequenter laboret capi- t propter aeri tülls te, noninde habet caufam fufficientem, quze ipfum a [ refidentia excu(at , ut conftat ex Sacrze Congreg. 1 t Decretis five anno 1573. five die 7. Julii an. 1604. - hac dere emanatis. lum quia licet aeris intem- Trryi h hi erles a tefidentia excufaret , non potuiffet adhuc V p arochus nofter, etiam reli&to in Parcecia idoneo h t Sacerdote, ad eadem absque expreffa Ordinarii li- D fes abeffe, ut pariter juxta centia per duos. men Sacra Congreg. hij formam Concil. Trid. felf. 23. c. 1. revit. Cum itaque üür fub die 7. O&ob. anni 1604. dec H 4f, ] in noftro Cafu nulla fiat menti o dictz facultatis ab Ordinario expreífe obtent 2, dicendum eft, Pa- julio, & Augutto in NI rochum, qui folet men(ibus Werf alioa Parocia non valde diftsnte falubriori loco iil morari, in conícientia tutum non effe, ut ex eru- Dien dita SS. D. Noftri Bened, XIV. Inftru&ione fu m die 6. Martii 'anng 1733. diffufe videre eft. Pir MEN- lj ^ -t 13 MegwusE N OVEMBRIS. hii MENSE NOFEMBRIS. lenet n ul CAS. I. CI Jm parvam dumtaxat plateam diftet a j äi&æ Parochiali Ecclefia Domus cnujusdam YOX Rufici, putat hic fatisfacere praecepto diei feffi, ( Miffam audiens e feneftra Domus fuze, unde Cele- etu:,m brantem commode intuetur. Q. An verumputet.. tf - Refpondeo negative. Ratio eft, quia fi feneftra domus obl per plateam, licetparvam, fejun&ta eft ab Eccle- fübds fia, audiens Miffam e tali feneftra, nifi ad fit tanta l. pl!ü.', populi multitudo, ut ab Ecclefia ad Ruftici domum ; &i ertingat, neque phyfice, neque moraliter dici po- teft Sacrificio affiffens, & przefens, ficuti ad fatis- j t faciendum pracepto diei fefi neceífarium eft. |Direi Cum enim. praefentia fundetur non in majori, vel minori diftantia, fed in communicatione locorum, fe vt avl fi loca ex eorum difpofitione ita feparantur, ut in- n vicem non communicent, excluditur non folum phyfica, fed etiam moralis prafentia, quamvis per accidens per fenfus percipiatur, quid fiat, ut cóon- 7 eX'ffï tingit inhis, qui in duobus ejusdem domus cubi- oret culis folo pariete medio feparatis reperiuntur, qui quamvis fe ipfos loquentes ad invicem audiant, xæipïifw"* Q non tanien fibi ipfis prefentes vel phyfice, vel T0b mozaliter funt. Quamvis itaque Rufticus e fene- ftra fuze domus commode Celebrantem valeat in- j t u tueri, adhuc, cum nequeat dici, quod fit intra Ecclefiam, vel fit ars multitudinis Sacrificio in i ina;iï5 fcclefia perat&to affi d entis, dum putat fe e taliloco jer ]* fatisfacere diei fefti przecepto, falfum putare dicen- otgf dum eft. Ita Pa fqual, tom, 2. q- 1304- n. 5- Rofign. m ar, XI. & alii, r,* » j iJ .CAS. II. Rofa juvenis Bononienfis cum a nonnullis R menfibus ad Mutinenfis Dicecefis locum non valde I) diftantem tranfierit ; receptis ab Ordinario Bono- u di nienfi liberi fui ftatus atteftationibus matrimoni- um ibi contraxit. Quod intelligens Bononienfis &iur ^ ] Parochus, füb quo Rofa habet domicilium pater- num , Lambertini Cafus Con/c. um 274 Casus CowscrENTUE num, judicat, Matrimonium a Rofa contra&tum yelin Anre&tum fit Parochi Bononienfis gore| nullum effe. Q. Pent judicium. is, quia ad 1iloali Refpondeo ne gative. Ratio eft inprim Joniis Matrimonii valorem non requirit ur, quod conitra- hatur coram Parocho fponfze , cum poflit zqua- d Ml wüino liter contrahi coram Parocho viri, & proinde li- cet Rofa habeat domicilium paternum füb Parocho - Matim (t valide in Mutinenfis Dice- yin Bononienfi, adhuc pote cefis'loco Matrimonium contrahere, fi ibi fpon fi huj u füi domicilimm reperitür. Secundo, quia cum di- catur, quod Rofa a nonnullis menfibus ad Muti- nenfis Dicecefis locum tranfierit, jam animum ha- ! bere potuit ibi figen di domicilium , vel quafi domi- cilium acquirendi , in qua hypothefi poteft etiam (l valide Matrimonium con trahere coram Parocho ipfa moratur. Qua ilo, füb cujus Parcecia Rofa Teydl de re Parochus Bononienfis , licet habeat in pro- lucny icilium paternum Rofe, a dhuc pria Patcecia dom pree non recte judicat, Matri monium ab eadem Roíain m Mntinenfi loco contra &umnullum effe. ]ta ex de- L. 1. decret. polti clarat; Sacrze Congr. íub. an. 1573- Bened. XIV. 1 Pefon pag. 125. ntex inftruct. 15. volum. 2. qyeat ! clare apparet. —— Vi y : CAS. III. Poftquam Luciu s Matrimonium cum Livia Mi ipfum a prima juven- EW "contraxit, certior factus eft, tuüte in Liviz Baptis tmo Patri nimunus exercuilfe. Y dum, ut Matrimonium pra- Mlü Q. Quo fit recurren diCtum (anetur. Trorj Refpondeo cum diftinGione, Si impedimentum co- bil!'d uo certior factus eft Lu- latjo | gnationis fpiritualis , de q lug [e ,ctiüs, caeterorum- quoque ng titie perventum eft, fta ut occnltum dici non poff it, ad Datafiam faci- ad €0r uf endnus eft recurfus, nt Matrimonium invalide con- tra&um fanetur, cum facraPoenitentiaria nullam cit- ts tem. Í Dütiy ca impedimenta püblica habeat faculta m autem dictze cognationis impedimentum p ublicum, ndo hu- & hh aliisque notum non fit, tunc pro revalida W ex :asmodi Matrimonio ad facrze Poenitentiarize tribu- nal recurrere fatis eft. Cum enim loquendo de im- Qe, pedi- - MewsE DrecrEwnnis. 275 oniris pedimentis occultis, a quorum difpenfstione, vi- ynoniet gore Bullze Innocentii XII. abftinere debet major Poenitentiarius , enumeretur illud cognationis fpi- , quai ritualis folummodo , quando fermo eft de Matri- jyoniis contrahendis, non vero quando fermo fit od tl UE de Matrimoniis contractis ; fequitur, quod fi im- i dv V M " , [2 dimentum in noftro Cafu occultum fit, poffit ) i b Pt atrimonium .cum tali impedimento contractum onfis D per fimplicem fümtoi Pcenitentiarii di(penfationem ib b fanari, Íta ex inftru&. 2o. tom. 4. SS. Domini 4 cumt Noftri Dened. X1V. feliciter regnantis. Idd M [ üm MENSE DECEMBRIS. quA ? j v EC Ajus mutuo dans Petro fummam auri, "' obligatfefe ad eam intratriennium non ',;'Zïll;y 6* repetendam: Sed quia probabiliter putat, aliquod etinp lucrum ceífans, veldamnum emergens fibi tali tem- A pore eventurum, tria pro qaolibet centenario an- j M nuatim poffit. petit. Q, An fine labe ufuraf: hoc petere ïmïüf T. Refpondeo affirmative. Quamvis enim mutuans ne- opet, queat aliquid recipere. vel pro fola carentia pecu- nig, vel pro obligatione pecuniam non repetendi em L* intra triennium ; poteft tamen aliquid recipere pro qm damno probabiliter emerfuro, aut pro lucro intra eyet przdictum tempus probabiliter ceffaturo, quanti fcilicet arbitrio prudentis poteft hoc perienlum acfti- nf mari; cum mutuans non teneatur cum fui proba- bili detrimento beneficium ex füa pecunia mutua- nenmm ! tario praebere. Cumigitur Cajus mutuans nullate- (ui du nus fervetur indemnis nifi mutuatarius fe obliget n ad compenfandum integrum damnum, quod ex 4in p mutuata pecunia eidem Cajo forte emergat, aut Vikd g luctum. quod ceífet; fitria pro quolibst cente- nummL nario fpei lucri, velprobabilitati damni commen- at Jf fürantur, poterit ea Cajus annuatim licite petere, p & hinc ab omni ufure labe excufari. Ita P. Viva |p )5 W id E i in expof. prop.42. ab Alex. VII. profcripte , alii- /t t d que. S 2 CAS. n " s 276 Casus CowscrEexTUE CAS. IL Antonius, dum male ageret cur Seja, in- licity vafüs fuit fri&to enfe a Titio Sejze Marito, Qua d t de re, putans alia via non poffe vitam propriam düsit tueri, Titium przeveniendo occidit. Q. An per dnd talem occifionem irregularitatem incurrerit. dm Refpondeo negative. Katioeft, quia licet Antonius yie deprehenfus fuerit in adulterio cum Seja T'itii uxo- ï N re,. tamen fuit adhuc injufte a Titio invafus ad efiti mortem, cum hie non poífit vel uxori in adulte- rio deprehenfze, vel AÁntonio cum eadem adulte- potti Ti ranti mortem propria auctoritate inferre, ut con- (f ftat ex 19. ab Alex. VlI. profcripta propofitione; hll ficque cum idem Antonius, etfi propria culpa cau- ^ ] pitte fam dederit homicidio, potuerit jure naturae & vi- & 1 tam propriamtueri, potuit etiam licite, alio defi- xl ciente modo fefe defendendi, invaforem fuum prz- veniendo occidere. Cum autem ex Clement. $i lp fwriofus de homic. abfolute, & absque ulla di- füinctione habeatur, quod irregularitatem nequa- quam incurrat, qui-fuum invaforem cum mode- À! ramine inculpatz tutele fe fe defendendo occi- dit, fequitur, Antonium, occidendoinvaforem Ti- Ita Jl tium, irregularitatem nullatenus incurriffe. ex Leff, l. 2. cap. 9. dub. 1. n. 237. Dian. part. 5. tr. 5. refol. 47. Girib. in. 5. Decal. praecep. c. 1, ;CAS,I,' n. 43. "if CAS. IIT. Vetüla minis, ac verberibus territa, ma- m M leficio in. catellum translato, deftruxit maleficium, W quod ad perdendum "Titii puerulum jam parave- u li À rat. Q. An hoc contigerit absque novo peccato. Refpondeo cum diftin&ione. Si fermo fit de Vetula [ defiruente maleficium jam paratum in puerum Refpom medio maleficio translato in catellum, dicendum n eft, factum hoc non contigiffe absque novo pec- ]i cato. Ratio eft, quia adhibere novum maleficium, W vel maleficium transferre de puero in catellum , 3 cum fit magicze artis ufus, tacitam, vel expreffam Déct involvens dzemonis invocationem , eft res intrin- fece mala, quse proinde, ad evitandumetiam quod- i [ P cumque grave fibi imminens damnum, nunquam icite & D N É MNsE JANUARIL TT In Sejaaä; licite poteft executioni mandarl. Si vero fermo fit lario, l de Antonio, qui minis, ac verberibus vetulam in- D DEOpr duxit ad deftruendum maleficium, quod ad per- Q hr dendum ejus puerum jam paraverat, refponden- tfetit, dum e&, quod Antoníus, dummodo judicaverit cet At poífe vetulam deítruere malefcium paratum in " 41l uerum absque nova.dzemonis ope, novoque ma- 0 f Mi j [2 ficio, eamdem ad hoc przeftandum licite cogere yi ln ai:: potuit minis etiam , atque verberibus, fi aliud re- dem al medium non füppetebat; quia mens Antonii in w Wt Cafu fuiffet curare dumtaxat puerum, everten do opofitir diaboli opera, vetuleque maleficze execrando i m- T pietatem, quod quam maxime licitum dicendum jtüre V eft. ]ta ex Anacl. tr. 5. dift. 2. q. 5. D. 49. [eJ , ao 5o. Leff. 1. MA . €. 8. dub, . n. 48. Girib. loco. cit. UA fup. n. 49: ]enet? Gosecoe992999999999992992 ) sqedé iten cun 9* ANNO MDCCXLIV. ydendo valbto. ! JDE WORO OGCANUAMREIL- itille, i. ff« tius habens votum caftitatis, . confef- CAS. I. TI g 6 füs eft fe commififfe peccátum Forni- cationis, non aperiendo ex oblivione circumftan- tiam voti: inde putavit errorem corrigere in no- tEfï'l'n; G' va Confeífione, dicendo: Violavi votum caftitatis m am Pï» inregravi, non explicando l'ornicationem. Quzr. An hac fecunda Coufeffio errorem prime ínffi- J pEFü cienter correxerit. t J [ d u j Refpondeo affirmative. Quamvis enim nonliceat cir- cumftantiam peccati tanquam novum diftinctamque n » ul peccatum in eadem Confeffione aperire, quia tunc pro uno individuo peccato ad duplicem moralem gt Ji p fpeciem pertinente fübrogaretur duplex numero i at peccatum, quod non effet confiteri peccatum com- e] [2n miífam, fed alianon commifía ; adhuc tamen, quan- 1j j do in una Confeffione expofita e(t una malitia d gf peccati , & ex oblivione omiffa eít alia malitia h, 3 ejds- ! q 278 Casvs CouxsciENTUE bium t ejusdem, tunc fufficit, quod in fecunda Confeffione quojii hzc pofterior dumtaxst malitia exponatur, perin- tite d de ac fi effet peccatu:a phyfice a primo diftinctum. Hinc eft, quod Titius, qui voto caftitatis obftrictus ; ia confeffus eft fe commififle peccatum Fornicationis, Ym non aperiendo ex oblivione circumftantiam voti , m &w dicens in fecunda Confeffione , fe in re gravi vio- laffe votum caftitatis, etiam non expreifa Forni- Yi catione, errorem primze füfficienter correxit, Tta j de Lug. difp. 16. de pcenit. num. 652. Disn. part. lm;! X. tr. 7. ref. 45. Viva prop. 5o. ab Innoc. XI. od damnat. num. I. Ticel (iie ef . CAS,. II. Complacet fibi Francifcus de pollutione, eugl uam paffus eft in fomniis; fed quia nullam habet exyte delectationem fenfibilem, putat fe nullhtenus intali fanii complacentia peccare, Q. An verum putet, fe pu- s pee tando ab omni peccato immunem. dalor l3. Refpondeo negative, per fe loquendo, Ratio eft» uia ficuti nemo potett fibi complacere de homici- With d io in fomniis, velin ebrietate patrato, ita necde folutione naturze, quam in fomniis paí[us eft, cum 4 tam in primo, quam in fecündo cafü complacentia utpote de objecto turpi, & illicito, illicita omnino 51 fit.' Dixi; per fe loquendo; nam ficuti licita effe poteft complacentia de homicidio in fomniis patra- [ to, quando ea habetur ob motivum praeponderans, V ex.gr. ob ingentes res, bonum fpiritaale, vel quid s fimile, quod inde emergat; ita licita effe poteft complacentia, absque ulla voluntaria fenfibili dele- Rehgn Catione, depollutione in fomniis fecuta, quando li talis complacentia fit ob motivum przeponderans , tio ej puta, ut quis evadata tentationum vexatione im- NUl munis, vel valetudinem ad magis inferviendua Qu Deo recipiat. Ita P. Viva prop. 49. ut. füp. n. 18. D T Lellt; . 4. .. 3. n. 105. Anacl. tr. 9. dift. 4. hi 54 W & 55. ls, CAS. TII. Dum TFundator cujusdam Capellaniz in | - dien fod ejusdem fundatione dixerit: Eligatur Sacerdos, qui quotidie celebrans oret pro anima mea; du- Ilega ium MENSE FEBRUAR&.' 279 E bium ortum eft, an Sacerdos teneatur Sacrificium Confelhs quotidie pro l'undatore applicare. Q. Quid pro folu- füf, pdt tione dubii refpondendum. dtia. irolfrior Refpondendum affirmative. Quamvis enim hzec duo, e Ynitutt Milfam pro Fundatore applicare, & o pfo €o- j ntom d dem feparabilia fint, & proinde [i exprimatur unum, & non altetum, poffit obligatio in unum, & non eguim refh hn* inaliud ferri; adhuc temen, cum tanta fit con- . " n t yrexit h unétio verborum illorum , quibus u 1us Capel- ] aniz Fundator, dicendo: Eligatur Sacerdos, qui Disn. gt nnoc, ) quotidie celebr ans oretpro anima Aea, dicendum Fundatorem Orationem , & impli- videtur, ipfum &S cite etiam ( a crificii applicationem pro anima fua Si enim noluiffet utrumque, debuiffet jlnov exegiffe. ylem hi expreltius hoc indicare; quia fi ex aliqua ciccum- henns n ftantia clare conftet oppofitum, praefumendum fem- inite pereit, quod commt Axili ts r accidit, hoc eft, a Fun- ute hp lta Tamb. datore applicationem Miffze pofci. 1. 3. c. 1. $. 3. n. 28. de Lug. difp. 21. fe&t. 1. n. 23. IT Barbof. t. 2. de ac poteft. Epifc. alleg. 24. n. 35 deho , il MENSEFEBRUARI. jl pplacenta a ontir CAS, 1. ( "Apellants ruralis, qui ex Confeffionibus ficla & hd jam pluries auditis fcit Rufticum quem- Jf dam in occafione proxima voluntaria verfari, a W : eodem Peenitente iterum quodam die fefto voca- Pondnln "! tus, Ífe ab ejus Confeífione audienda Q ; excufat. &t P Q. Am hoc licite facere poffit. Refpondeo affirmative, dummodo non adfit pericu- moud fb a- j] lum, quod alii malum de ruftico fufpicentur. W« tio eft, quia cum fe excentare in cafu ab audienda "J Rulftici Confeffione non fit per fe loqiendo aliquid j de auditis Confeffionibus revelare, nec fitexercere À " aliquem a&* "€irca ipfam Pcenitentis períonam , qui ràtiona.* ier effe poffit ipfi Pcenitenti ingra- h)rn. tus, dicendum , licite (e poffe Capellanum ab au- dienda Rutftici Confeffione excufare. 1mo quemad- T lr modum non folum licite; fed etizm laudabiliter ccandi SZU ) negatur Poenitenti abfolutio, ut.a fua pe con- i 4 f 280 CasUs CowscrEeNTUE confuetudine reüþifcat » ita ob eum dem finem po- qodtJ í terit laudabiliter negari Confeffi o, cum eodem exu modo in utroque caíu res utilis Peenitenti agatur. Dixi, dummodo non adíit periculum, quod alii ho m3lum de Ruttico fufpicentur; quia tunc ex Con quih feflarii fa&to aliqua ífa füti ltem indirecta figilli fractio d 3 fequeretur, qua omnino illicita eft. Ita cum "Tamb. 1. 5. de peenit. cap.6. $. 3. n. r5. plerique alii. n n " Y Ü E CAS. TI. Dubitans Parochus, an pner in mortis ar- [ ticulo conftitutus »d rationis D noluit illum facro Ole ufüm pervenerit, o inungere, dicens, in tali PT dubio puerum non ef le inungendum. Q. An be- i ne fenferit, & bene fe geíle rit. Áipoi Refpondeo negative. Ratio eft, quia Parochusvi fui Bs muneris toties tenetur Sacramenta five neceffaria, T tb 1 five ad falutem utilia ovibus fuis prabere, quoties & ( d Sacramenta poflunt fine irreverentia conferri, & oves poflunt illis indigere; pofitis enim duabus totmpi) tl his circumftantiis, oves jus habent ad Sacramenta Dd vel abíolute recipienda, fifint abfolute capaces , vel fi füb dubio capaces, ad ea recipienda fub a aliqu conditione: Sed puero noftro ex una parte poteft acramentum Extrema Un fl ) lonis fine irreveren- tia conferri, ciim ejusdem fi ub conditione recipien- : difit capax; & ex altera parte pote& idem puer fub dubio ufus rationis Extrema Un&ione indi- | gere, tum ad abítergendas peccatorum reliquias , C tum ad fuperandas Diaboli tentationes, fi & pec- catorum, & tentationum capax fit: ergo nec bene | lt bitans, fenfit, nec bene fe geílit Parochus nofter, qui du- [ puerum in mortis articulo conftitutum ad If ^q rationis ufum effe perventum, & i'lum noluit fa- cro Oleo inungere, & dixit, non efle in tali du- C'.Og; ! Yoppt bio inungendum. [Ita Pasqualig. in theor. & prax. uN a q. 375. Paulus tr. 26. pun&t. 9. n. ü Vso n. 27. Dian. part. tr. 3. refol. 196 " 4. b'vogalf. tr. 78. Yeter CAS. III. Parochus habens e ]ree leemofynas pauperibus ais fuze Parceciz diftribuendas, eas diftribuit iftis, qui lem, folent ipfi confiteri, licet fciat alios eífe in a* roecia | deh j ] MeNse& Manrrr. 281 finemy fcecia pauperiores. Q. An poffit ab omni culpa üm eota excufari, A apit - qud d Refpondeo negative.: Tum quia przefumendum eft, ücex o quod Teftatores, vel alii, qui Parocho relique- runt eleemofynas Paroecize pauperibus diftribuen- iil i Ia das, ipfas reliquerint, ut ibi juxta prudens Pa- rochi judicium ordinarie loquendo di(tribuantur, leriqoeu ubi major paupertatis neceffitss dignofcatur. 'Tum trortist uiadum Parochus eleemofynas fibi ob przedictum ervetiei $ nem relictas illis dumtaxat diftribuit, qui folent ns, int ipfi confiteri, videtur aliquo modo violare jus aliorum magis indigentium, qui ipfi &eque cogniti Q An b fupponuntur. '"Tum denique quia Parochus elee- moíynas diftribuendo, ut in cafü, prabet paupe* hus ribus id fcientibus occafionem accedendi ad ipíum ] necetf;n'g. titulo quidem Confefüionis , fed ob finem obtinen- J quwä? di eleemofynss / & proinde exponit animas fibi contett & commiffas periculo fimulandi fanCtitatem, & fa- yim iab ciendi Confeífiones invalidas, ut in fimilibus cafi- rcrarti bus non infrequenter contingit. Parochus igitur te C fe.gerens ut in expofito caíu , prafcindendo ab piendt i j ) aliquo rationabili peculiari motivo, nuBatenus pa- itie potts teft ab omni culpa excufari, Ita communiter. irevereh reci t MENSE MARTII um p£ ïwne d relgib Uvenis corruptz vitze dixit pluries So- CAS. I ] ciis füis , tempore Bacchanaliorum vo- ,l Q. An fit denun- u u luptates venereas licitas elfe. d f i ciandus. 4 Í Refpon«eo affirmative. Ratio eft, quia fextum De- f i us calogi praeceptum, per quod prohibentur venereze [] j voluptates, cum fit negativum, eas femper pro- "1 hibet absque ulla temporis exceptione. Hinc cnm dicere, quod tempore Bacchanaliorum licitum fit rgl[. o venereis voluptatibus frui, fit przedicto Decalogi preecepto directe opponi, fequitur, juvenem noftri " cafus, utpotefalfa, & hzeretica dogziata proferen- u[]pff M tem, nifi ex jocoea protuliffe a Sociis dignofcatur, [ lg effe haereticae pravitatis Inquifitoribus denuncian- ag"d um, Casus CouscrENTUE 282 düm, ut ex Edi&o ipfiusmet fanctze Inquifitionis al compertum eft. forc i CAS. II. Conteffarius , auäita?et.riConfemone fatis q;f, n Ya prolixa, coram aliis dixit, Petrum nondum abfol- vi, quia Confeffionem ftiam non adhuc finivit. Q, Mu [ | Ritimo An dicta locutio figilli fra&ionem importet. | tina Yi Refpondäo affirmative. Cum enim, communiter lo- n quendo, prolixa Confeflüio, pra&fertim in viris ex- DT tra cafum Confeffionis generalis, vel denotet mul- ta peccata, vel certe gravem aliquem ipfius Poeni- tentis defectum fignificet ; dicendum eft, quod Confeffarius , qui coram aliis dixit, .Confeffionem A Petri faiffe prolixam, ipfumque Petrum non obti- nuiffe abfolutionem, quia Confeffionem nondum finivit, indire&e falrem, & vijtualiter dixit, Pe- üby 1orj trum vel multa patraffe peccata, vel gravem ali- [Ju] quem defe&um habere; & proinde, cum nulla fiat mentio in cafu, quod Petri Coufeffio fit Confeffio | Mfoor generalis , de qua nemini ignotum eft efie proli- tinm Xam, fractionis figilli reus idem Confeflarius cen- Qu fendus eft. [ta Granado deSacr. contr. 7. c. r1. num, -tüljar 2. 'Tamb. l; 5. de poenit. cap. 3. n. 15. & alii. Qu — Tetir, CAS. III. Cajus famulus Domino fuo graviter vegro- M D tanti, & ferio min anti privationem cujusdam le- á W gati, in ejus favorem jam fa&i, fi ei non miniftra- i ret vinum , hoc ipfi miniftravit, ex quo, morbo m ingravefcente , mortuus eft Q. An fit irregu- Qu latis. li. Refpondeolcum diftin&ioue. Si Cajus mortem Domini [ fuinequaquam przevidit ex propinato vino fecutu- ipf, ram, dicendum eff, mortem praedi&tam per accidens m refpe&tu ipfius Cajielfe fecutam, & 'proinde ficuti Yil reus homicidii ex grayi theologica culpa dici non lg ) poteft ipfemet Cajus, ita neque ex fecuta morte L: irregularis dicendus eft, cum irregalaritas ex de- Eu licto, utpote grave malum, nonnifi QX A gravi cul- ] tis v pa incurratur. Si vero Cajus vel habuiffet prze- ceptum a Medicis de vino'non miniftrando , vel | 46 ail- rj — MiNsE APnrLis. 283 niltur aliunde fciviffet, vinum in cafu zegroto Domina fore mortiferum ; tunc dico, eumdem. Cajum , vfione l ui, ne legato fibi a Domino facto privaretur, vinum Domino porrexit , cum in caufa fuerit, Ddom obf vt ingravefceret morbus , indeque fequeretur Do- ii ( minimors, tangnam ipfius morüs fecutz volun- Vortet. tarium auctorem irregularitatis impedimentuu ca- nonicum incurriílle. Ita ex Diau. part. 4. tr. 2« monten! refol. 2r. Leand. difp. 16. quaeft. 5. Girib. de cenfur. i virisé c. 6. n. 99. &. feq. itofet m fer i T AMENSE APRILIS. oti CAS.I. [Oannes eximie peritus in cognofcendo 7 f0n0 gemmarum valore, emit gemmam pre- ? noni tio peralios minus peritos taxato, fed longe mi- G«(vf (l nori vero gemm:e valore. Q. An talis emptio fit ab P Vil m omni culpa, & obligatione immunis. Refpondeo uffirmative. xatio eft, quia res, quze pre- tium a Principe taxatum non habet, tanti valet, quauti communiter eftimatur, licet emptor ex pe- T (2 culiari füa cognitione fciat, rem pluris valere, Lal quam a viris in tali arte peritis communiter zefti- metur. linc quemadmodum, qui ex fpeciali & 1let 45 ff nitione agnofcit in faíce herba- extraordinaria cog 3 xUSdQK j rum, qu: ad cibum hominum, : vel pabulum ani- h on s / malium venduntur, herbam adeffe pretiofam, ma- 0» gneeque virtutis, poteft herbas illas emere pretio E h) currenti, & communi, quia vili pretio commupi- ter cftimantur; ita eum in noftro caífu Joaones emerit gemmam pretio per peritos taxata, licet (d ipfe, utpote in cognoícendo gemmarum valore n eximie peritus, judicet eamde: gemraam pluris (2 u Áretd valere ; erit ab omni culpa, & obligatione immu- nis; falva enim eft tota ratio commutativa juftitize, l n qua in emptionis contractu intercedere debet, fi res du ematur tanti, quanti a viris in tali negotio peri- tis communiter zílimatur. Ita Rofig. cont. 2. difp. 4- S. 3. Tambur. l. g. Decal. tr. 3. c. Ti VAE nï. n. 38. f Girib. de cont, cap. 2. n. 105. feq. l. CAS. x [ 284 Casus ComscrENTLE die u CAS. II. Audiens Parochus a Titio, hominem pro- tll xime moricurum velle confiteri, ad illumingreífus, abfente Titio nollum poteft extorquere doloris g l tümde fignum, neque ullum ab adftantibus confequi tefti- Tüm w inonium de petitione abfolutionis. Q. Án hoc non Ytad obítante debeat moribundum abfolvere. o Refpondeo affirmative. Ratio defumi poteft ex Rituali Pisq q il Romano , quod nullatenus ditinguens teftimonium datvm in praefentia, ac in abfentía moribundi, ab- folute difponit, quod fi moribundus confitendi de- fiderium five per fe, five per alios oftenderit, ab- folvendus eft. Hac de re licet Clemens VIIT. De- 51 creto püblico reprobaverit Confeffionem faCtam per nuncium , tamen declaravit cafum de moribundo, ii qui, abfente Sacerdote, Confeflionem petiit, & veie oftea feufibus deftitutus accedenti ad ipfum Con- p feffario nullum amplius doloris fignum dare potett, non comprehendi in fupradiéto Decreto, ut Cardi- EU nalis Bellarminus, Archiepifcopus Arrnacanus fé t ab eodem Pontifice audiville anno r19o$. teftati DO LT funt. Debetigitur Paiochus nofter, qui a Titio audivit, moribundum velle confiteri, eumdem mori- dereg bundum fub conditione abfolvere, etiarafi nullum ab Jton; adftantibushabere ulterius poffitteftimonium de pe- ETU titioneabfolutionis. 1ta Madern. quaeft. 4. art. xo. Qd Marchan. de pefte part. 3. €. 13. num. 8. Doff. part. i 1. Mor. tit. 1. $. 25. n. 363. & W, €. 9. h. 29. & feq. feq. Girib. dei poenit. a S lt CAS. IIL. Lucius, ex quo Miffam audierit, quz-folet no6&te Natali Domini celebrari, putat, fe non tene- dij ri Natalitio die aliam Miffam audire. Q. An ve- fbon rum putet. 051 Refpondeo affirmative. Licet enim ad magis foven- W dam Fidelium devotionem in die, quo memoria hi recolitur fingularis Myfterii nati Dei, introducta p fit confuetudo audiendi tres Miffas; nullumtamen idq zeceptum ex praedicta confuetudine firmatum eit. öl' n de ficuti non tenentur Sacerdotes, tres"IVlifi."as.ra!i 1e * Mbuent Marr 285 die celebrare, ita, naturam fequendo celebra'ticnïs, Atem p taliter libera cenfenda erit trium WMiffarum auditio ; ingrei, & sd fe dolort & qui noCte natalitinm diem praecedente, hi tl eumdem diem fpe&tante, Milfam unam audivit, ve- ln r o tum putet, putando fe nullatenus ad alteram nata- litia diejaudiendom teneri, Ita Filliuc. tr. 5. c. 7. n. ] 207. Leand. depracept. Éccl. tract. 2, difp. 1. q. 19. L ex itul Pasqualig. 1253. n. 3. & 4. Bonac. de Sacr. difp. 4. (timoni q. &lt. punct. 1r. n. 1o. undi, tendi à MENSE MAIIL jerif, i VITI, De CAS. I. Etronius , initis cum Francifca vidua Sponfalibus, certior fattus eft, eam po um primi Conjugis mortem fuiffe fornicatam, unde yoribubi tl vellet Sponfalia refcindere. Q. An habeat juftam hW caufam refcindendi. [puU fure o Refpondeo affirmative, fiveante, five poft Sponfalia ,U cum Petronioinita Fornicatio Francifcze fecuta fit, jaca v Ratio eft, quia promiffioSponfaliorum non obliget, quotiescumque poft promiffionem vel oritur, vel yi 418 detegitur notabilis aliqua turpitudo , quge fi ante 768)""]01'1,' promiffionem fuiffet cognita, nullatenus fatta faif- gulum n fetipfa promiflio. Cum igitur fatis verofimile fit, quod Petronius noluiffet inire Sponfalia cum Fran- ,a P cifca, fi ejus impudicitize confcius fuiffet, fequi- yf r tur, quod, cum nonnifi per errorem , & przdi- d CUe turpitudinis ignorantiam confenfum faum in Sponfalia praebuerit, poffit, errore dete&to, ab iis- dem Sponfalibus refilire. Ita Leff. l. 2. cap. 42 dub. 7. num. 34.,Sanch. l. r. dif 307 p. 63. Bonaf:. de. fponf. q. r, pun&t. 8. n. 16. & 17. " CAS. II. Eadem vidua Francifca, etfi prevideat grave damnum fecuturum Filiis ex primo Marito ng) fl fufceptis, omnem ponit artem, ut ad fecundas nu- n jnro ptias tranfeat. . Q. An abs ad optatas nuptias tranfire, que grai'i culpa pofüit m Re- [id 286 Casus gCONschNTUE & Refþondeo cum diftin&ione. Si Francifca paiïl;ra fit Wofg, Y pariter grave damnum cafu , quo ad fecündas nu- um fen ptias non tranfeat, dicendum, etiam prtaevifo no- N tabili damno primi Mariti filiis fecuturo , poffe ad r fecundas nuptias transire. Ratio eft , quia cum lex Charitatis unicuique di&tet, magis fe ipfum dilizere, quam alios, nequit obligare przedictam Muilierem ad impediendum damnum filiorum me- dio dámno five temporali, five fpirituali ff quod IT2 ipía fuftinere cogatur, fi in viduitatis ftatu per- maneat. at Si vero eadem Flrancifca nullum, ve levein ftatu, viduitatis dettimentum paffura fit, tunc cum vi naturalis pietatis in filios teneatur, quantum absque fui gravi incommodo poteft, ipfo- L d | Wsl rüm damna impedire , fequitur, quod, pravifo gravifiliorum damuo, non poffit absque gravi culpa o ad optatas nuptias tranfire. 1ta communiter. 1e, | pe CAS. III. Rofa famula fcit, alteram famulam füi fo- lia ciam impudice cüm Amsfio verfati iis noéturnis horis , quibus Domina folet extra domum tmo- | Rn rari, nec tamen Do:uminam monpet, ne ejus ani- &t] mum &xafperet, faamque fociam infamet. Q.An üm g Rofz üientigum poílit a peccato excufari. if | gEBS [ Refpondeo negative. Ratio eft, quia, cum unicui- liy( que mandaverit Deus de proximo fuo, ut habe- v tur Eccl. 17. lex Charitatis obligat nos ad im- üal P oximi peccatum, quotiescumque hoc [ ediendüm pt absque gravi nofiro vel alterius incommodo impe- Pit dire potle fperamus. Cum igitur Rofa, monendo €0n; Dominam, fperare poffüt in ga(u, ut altera fa- erid mula füifoeia ultro nocturnis horis cum Amafio WSp non verfetur, & proinde grave proximi pecca- Uque tum auferatur, nequit ipfius Rofze filentium a pec- IXl cato excufari. Neque timor exafperandi animum Ti I$ Domin:e , veo peccantem famulam infamandi, C fufficienter filentem Rofam excufat; nam Domi- fl(, Y nz exafperatio vel erit tantum fortaíffe in Rof2 Titisi apprehenfione, vel etfi reapfe fit fecutura, tanta Wettt l non erit , ut aliquod srave damnum vel ipfi [( 3 n L MrwsEÉ juxr. 287 ; ] pafünä Rofz, vel ejus fo cie immineat. Ut autem, quan- COfidàs t tum feri poteft, etiam ordo C haritatis ferve- previo n tur, primum Roíx onus erit, eamdem famulam 1o; ol fecreto admonere, ut àb indigna converfatione , Quia qu abíüineat; nam Í(i poft fecretam admonitionem islei I vult adhuc in peceato füo perfeverare, imputa- p re debet fibi ipfi, fi apud Dom inam , cui dete- üm p ttere coa(ta fit, gatur deliétum , famam füuam ami NI [ta cum D. Thom. 2. 2. q. 33. art. r. Girib. in z. Dg- : fhii v cal. praecep. c. 5. n. 54. & feq. & aliis. dlnm, Y vffora i ; feneattt MENSE SUNII yihio GAS. I. TyEtrus, qui a tribus menfibus confeffus i, yei monerat, érin vária incideret pec- graian cata lethalia, nullo praemilfo confcientio exami- nuniten ne, confeífus eft, quin tamen aliqued omiferit hil i lida fuerit. peccatum lethale. Q. Àn predi&a Confeífio va- Iui: s 00 lamm t* Refpondeo negative, per feloquendo. Ratio eft, quia. e ejus d Petrus accedendo ad Confeffionem'pott lapfum tri- !,et, Qi um menfium [ine diligenti proprize confcientize l difcuffione graviter peccavit: eum przedicta dili- gens confcientize difcuffio füb poena peccati morta- yy ii lis ex Concil.Trid.Decreto ad Confeffionem przsmit- tenda fit. Neque excufari poteft, quod contefíus fit " Dni .'Iik' p cum debitaintegritate, quze eft finis, ad quem or- dinatum eft difcullionis praedittze przeceptum , nam cuqe golit! Petrus in cafu per accidens quidem fuit integre ; D confeffus; at, quantum ad íe attinet, fe ipfum evidenter expofuüitpericulo omittendi alicujus gra- j ii ( J fl vis peccati aceufationem ; quod periculum , per fe n loquendo, ipfam Confeffionem invalidam reddit. o « Dixi, períe loquendo; nam fi Petrns fit homo qum rudis minervz, ( bona fide ad Confeffionem fa- ciendam , etiam examine non pramiflo, acceífe- j f r l rit, vel Confeffarius hocadvertens, defeCtum exa- minis in Petro per pro'prias interrogationes füpple- T. daeft. ItaCard. Jf J vetit,tuncPetri confeflio valida dicen "Ya de Laurea difp. z2. art. 9. S.Vz. n.203. Card. de Iä:g. » ggg Casus ComwscrENTLE tette( de poenit. difp. 16. num, 593. Cleric. de poenit, Dec. 22. num. I5. & feq. eft; die füficien CAS. 1. Moribundus cum non agnofcat fe aliquo Yuerni gravari peccato lethali, renuit pariter confiteri Quentes veüialia, quze patravit; qua de re Parochus re- tettpt cufat facrum Viaticum eidem prabere. Q. An Pa- fimnp rochus bene fe gerat. 1nte ida Refpondeo negative. Ratio eft, quia licet optimum ! pof fit, & valde utile confiteri peccata venialia; nul- Wi df ! lum tamen datur de ipforum Confeffione przce- R, T ptum, five protempore vitz, five in articulo mor- tis; & proinde, cum moribundus non agnofcat, : l, $i fe aliquo gravari lethali peccato , fi inde renuat ifv etiam venialia confiteri, nequit Parochus ex hoc & ]u N przcife motivo eidem moribundo facrum Viaticnm denegare. Debebit igitur Parochus omni uti (üa- difing fione, ut moribundum ad patratorum venialium &(lus Confeffionem inducat, tum ad indirectam remiffio- Tatías| nem mortalis, fi quod forte lateret in anima, n f A tum ad augmentum gratiz fanclificantis, tum ad t remiífionem partis poenze in. Purgatorii igne luen- lts dzc, tum ad confequendum indolgentiarum effe &um, Jl tum denique ad fatisfaciendum univerfali confue- T tudini piorum Fidelium. — At fi moribundus adhuc - u rengat confiteri, poterit illum difponere ad ipfo- rüm faltem venialium internam deteftationem, ip(i- que taliter difpofito facrum Viaticum przebere de- bebit, ut pracepto de hoc Sacramento in extre- mis vitz recipiendo fiat fatis; fecus enim agendo, $] Parochus nofter male fe geret. Ita cum Gobst. tr. 6. n. 253. Cleric. de poenit. Dec. 33. n. 22. & tur, [ feq. eligm für at CAS. II Confitetur Poenitens, fe per unum men- fem gravia mala ex corde imprecatum effe Fran- R*';Düude cifco, & per idem tempus turpiter concupivifíe N'm pnellam.. Q. An talis Confeílio fit fufficienter di- füy. ftin&ta. El Atj Refpondeo enum diffin&ione, Si Poenitens aliquando lojis intra menfem actus illos irzo, & concupifcentic re- U Z MamsE fürir. 289 petii , retractavit, vel üitnium frequenter in eosdem lapfus eft; dico Confeffionem fattam, ut in cafu, non ete fufficienter diftinCtam. Ratio eft, quia quando aCtus it f d interni vel retractantur, vel non funt nimium fre- ter eill quentes, ex ipforum retractatione, vel notabiliin: arochs t terruptione poteft de facili colligi ipforum numerus, Qu iil fi non przcifus, falte valde proximus vero; & pro- inde idem numerus actuum, prout eft in confcien- t optie tia, poft diligentem ipfius confcientize diícuffio- nem, ad fervandam neceíffariam Confeffionis inte- jalia; t e prat gritatem, debet exponi, ut ex do&ctrina Concil. joulo mt Trid. feff, x4. c. 5. & ipfa Fidelium praxi proba- agnolcr tur. Si vero Peceaitens nünquam per menfem re« "i t traCtavit actus fuos, & in eosdem quolibet die val- yxhos ex de frequenter lapfus fit tanc dico, ejus Confef- fionem expofito modo peractam fufficienter efe rumïiaf'ïfj? omni tl ü difin(tam; cum ex una psrte intelligatur, tales um v aéctus effe humano modo fecutos, & proibde per at fe 2 i varias humanas actiones faiffe interruptos; & ex " gt t altera iidem aCtus valde frequentes, & nouretra- nts, I &ati cenfesntur in genere moris unüm peccatum, licet realiter tot actus fint, quot fuerunt ipforuni j fD phyfice interruptiones., 1ta Canus inrelect. de pee* nit. patt. 5 de Lug. difput. 16. fe&t.14. n.566. Tame fjl co9? ndus a5 bur, de poenit.1. 2. c. 1. $. 5. . 32. v& feq. r al i? n l MENSE 3ULIIL præhe:e : ^ io D e " Edicds pulfum tangendo zgrotantium nifn CAS. I. M u Puellarum pr2vos motuas in fe experi- tur, aliquando cum dele&tstione morofa; aliquando p etiam eum deliderio malo conjun&tos. Q. An tenea- tur atalium infirmarum cütatione abftinere; n [2 fut Refpondeo negative. Tum quia ca(üs non dicit ; [ c«ncïlþm" Medicumincidere fréquenter in aCtus illos pravos; ta ut intelligamus, eum in occafione proxima pec- j l (yel j candi verfari; fed taütum aliquando ; per quo nobis dumtaxat inünuatur occafio peecati remotas ag $1 -uplfcff Lambertini Cafus Conft, 290 Casus CowsciENTLE bufo ad quam evitandam nemo tenetur a proprio.officio abftinere. 'Tum quia cum Medicis perdifficile fit, lii ratione lucri ceffantis, & fortaífe etiam dedecoris r6jiti emergentis, fe a jam füfcepto officio retrahere, eti- foral amíi in curatione infirmarum frequenter incidant D$u 1 in motus pravos cum delectationc, vel defiderio n fiy malo conjunCtos, dici poteft, ipfis involuntariam | vilet effe przedi&tam peccandi occafionem, & proinde | Bm excufari, fi in praedicta cura perdurent. oc ta- nün, men intelligendum . eft, dummodo Medicus in tali T. ftatu conftitutus quarat, quantum poteft, perpro- ii prios bonos actus periculum peccandi extenuare; [oun fi enim nullam vult ponere diligentiam ad vitanda peccata, tunc ad removendum voluntarium pec- lil candi periculum debet, quocunque potthabito ys& damno, ab infirmarum fuarum curatione abftinere. - Tenta Titen Ita Anton. a Sp. 5.tr. 5. difp. 3. n. 144. Leand. difp. | 7. q. 47. Girib. de poenit. c. 1o. n. 14. & feq. l | Melponi l j mentu CAS. IL. Antonius gravitera Philippo offenfus de- )u terminavit, in vindictam, quamdam Philippi do- Va mum incendere; fed ex ignorantia incendit do- mum Alberti amici fui. Q. Án teneatur reparare PO damnum Alberto illatum. Tüs, | Toffer. Refpondeoaffirmative. Ratio eft, quia quicumque pet I5 v - actionem formaliter proximo injuriofam adverten- & $ ter pofitam direCte, vel indire&te proximo intulit IT damnum, titulo ipfius damni illati tenetur ad repa- Wa rationem ejusdem, licet, inferendo damnum, qua- D litatem ignoraverit particularis perfonae, cui illud huj tet intulit; íicuti qui fcienter ad mulierem conjuga- tam accedit, adulterii culpam , & pcenas incurtit, feteg licet ignoret, quisnam fit maritus uxoris,ad quam ll poí accedit; & ille, qui occidit Petrum,putans occidere Wi Paulum, damna ex homicidio fecuta reparare tene- t Átc tur, & tanquam veri homicidii reus plectendus eff. A u Cumitaque Ántonius domum incendendo ex ira, & motivo vindictz, pofuerit advertenter injuftam a&tionem formaliter proximo injuriofam, ex qua ! dire&te & per fe damnum proximi fecutum eft, tenetur ad reparandum damnum Alberto ex com- udio- ET | ] ] MrwsE AUausrr. 291 9prio od buftione dämus' illatum, licet non Alberti, fed Phi- df lippi domum incendere cogitaret, cum obligatio n dedec reparandi damnum non fit defümenda ex actione krhitej d formaliter injuriofa tali determinatze perfonze, fed fer incat ex a&tione formaliter injuriofa proximo, ut etiam dl deli) in füpra adductis adulterii, & homicidii exemplis volonitt videre eft. Ita Dian. tom. $. tr. 5. ref. 9r. n. 2, E Bonac. dc reftit. difp. 2. q. ult. fect. 2. pun&. 2. f GH: nurm. 9. Sporer. tr. 5. in 5. praecept. c. 3. fect. 2. licus ih' num. 4. [l, pej CAS. IIT. Clericus quidam poít fufceptum Subdia- extenu! conatum juravit, fed nolle amplius comcediis in- ad vilab. tereffe; at cum quadam die Socius elfet viri gra- arium pe vis, & fenis, eumdem comitatus ludicre reprze- poü'(m)ï fentationi interfuit, Q. An graviter fregetit ju- g dbl ramentum. Veni d f Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia quande jura- mentum füpponitur validum five ex parte perfo- ofiotr nz, quz illud emifit, five ex parte materize, circa p ipcandt quam emillum eft, (i poteft fine peccato. fervari, graviter peccat, qui illud non fervat, & eft perju- iyrreit rus. Cum autem juramentum, quod Subdiaconus nofter emifit de non amplius intereffendo comc- eumqey diis, validum fupponatur five ex parte perfonze, jlv cum Subdiaconus in ea fit zetate, ut plenam ha- m* beat cognitionem, five ex parte materize , cum ipfa comoedie Clericis, przfertim facro Ordine r d initiatis, nequaquam liceant; idemque juramen- aml]um' "? 7 cni:?g tum potuerit absque peccato fervari, ut per fe pa- n [ tet: dicendum eft, Clericum noftrum, qui gravem, " fenemve virum comitatus ludicrze reprzelentatio- p P hi poft juramentum interfuit, non poffe a gravis (0[15.!1 : i j perjurii culpa excufari; cum juramenti obligatio er focietatem epitt J predictam nullatenus auferatur. T i ta communiter, wk&"d PU u AMIENSE AUGUSTILI fu.l Á Aja confitetur, fe per annum omififfe fcllW 4 [2 CAS. 1. C s in die J jeiunia de pr:fecepto, & Mifía fefto, u 292 CaAsus CoNscrENTUE ut Marito fub minis verberum fic jubenti fe Ro , form obtemperaret. Q. An omiffiones pra:dictae poffint tet ii a peccato excufari. nl vo Jttture, Refpondeo cum diftin&ione. Si Caj v Maritus. eä eo, quo d fit gulze deditus, vult Cajam Üxorem in cce- dee ia na fociam, & zeloty ia laborans, Cajam domo titntioa h iffam audiendam , tunc di- EUR Necont exire non patitur ad fi ad vitanda verbera cendum, Cajam non: peccare, tur in cafu ad ob- homp obediat Merito, cum non tenea db fervantiam legis humanz cum incommodo ita 11 procul dubio dura verbera fufti- gravi, quale e & credidit, virum (u- [ fere. $i autem Caja novit, vt um ita jubere in contemptum Dei, & Reli gionis, Go do uia fcilicet non curat de Praceptis Dei, & Ec- clefiz, tunc, cum hoc fit ab intrinfeco malum, te- ttetio, N netur Caja mortem potius fübire, quam obedire Ma- E rito; & proinde om iffiones a Caja expofitae in con- feffione nequaquam po ffunta peccato excufari. Ita Tefponi C. Sot. in 4. dift. 22. q. 1. Matio Corrad. quaft. 2. lit. | Qom Y CAarSt.. 141 Solet Confeffarius quidam fupra indifpofi- tos poenitentes , absque intentione eos abfolven- Toercel terius, formam abfolut;onis, ne cir- titodi di, proferre ex itlera cumftantes dignofcant aliquem recefiere inabfolu: tum. Q. An licite hoc faciat. w e. Ratio eft, quia quamvis regu- lm*&(v,x Refpondeo negativ fimulatio materialis. tam verbis, Yetoy lariter loquendo ln uam fig nis exteriori bus fa&a ob jufts;a cau/am kti liceat, & poffit effe honefta, cum etiam de Chrifto uod finxit fe longius ire ; ni- tm,. dicatur (Luc. 24.) Yetij hilominus quoties mulstio aliqua externaeft Deo 0 qu aliquatenus injutiofa , tunc in nullo cafu licita elle fori d poteft. Cum autem fimular e adminiftratiunem 5a- cramenti Pcenitentize per p rolationem verborum A0 d abfolationis, fine intentione abfolvendi, fit Deo in- Wl Yi w iuriofom, quia eft uti ficte, & fraudulen:er, atque & adeo iudebite forma a Chrifto »d Saerasentum ol conüciendem inílituta; hine eft, quod neque a occultandum abfolutionis de fe&um circa indi/po- t ug, n Íf 0 D fitos Poenitentes licitum e r ilil e pote&,/abibimä ] ] MreNsEe Avavsrt. 293 fie od lg p formam fine ab(olvendiintentione proferre. Po- terit igitue. Confeffarius aliquam orationem fub- miffa voce in ca(u fupra Poenitentem indi(pofitum yios ex t recitire , ne circumftantes dignofcant illum rece- o r dere inabfolutum ; non tamen Sacramenti admi- Crm d niftrationem per verba a Chrifto inftituta, contra m , t i reverentiam Sacramento debitam, (imulare, cum nda velt hoc femper illicitam fit, ut conftat ex propof. 1g. eafü al ab Innoc. X1. profcripta apud Vivam n. 7. & t1. nimod : CAS.III. Mercator videns indigentiam Caji ad e- tbers li , Virüm. mendam mercem pretio fummo pecunia credita, & ad revendendam infimo pecunia numerata, eidem Rligioni Cajo dixit, Mercem meam, quam todo vendo tibi j &U credito, paratus fum, fi indiges pecunia prafenti, Q mnhm.f* viliori pretio redimere. Q. An talis locutio in ca- ; d fu Mercatori licuerit, vf i Refpondeo affirmative, faltem fpeculative | loquendo, exelti i.e p Ratio eft, quia pofito, quod tam pretium füummum, uo merces venditur pecunia credita, quam pre- r i l J i tium infimum, quo Mercator paratus eft eamdem mercem redimere pecunia numerata, fint intra la- B aov ynis, Be! titudinem jufti pretii; & ex altera parte nullum ( fnabfof intervenerit patctum, quo Cajus teneatur mercem pretio credito emptam foluto pretio tradere ven- ditori ; nihil " rohibere videtur, quin Mereator, qui a mercem ven t 1 dit, licite poffit ad eamdem redimen- ; tamW/' dam fe Cajo paratum offerre: ficuti enim quili- i d bet alius licite emere poteft a Cajo hanc mer- m 9,( hr: cem , ita licite illam emere poteít, qui ejusdem venditor fuit. Dixi, faltem fpeculative loquen- ngius yi :æ il p do; quia cum facile fit, quod manifeftata Merca- a toris difpofitio ad mercem pretio infimo redimeh- í u dam, attenta maxime Caji indigentia, pa&tum ali- [ t quod implicitum de mercis retrovenditione invol- vat, utin foro externo praefumitur; dicendum, ]dl [j JC[' qu , Mercatorem debere in praxia locutionein cafu ex- r ofita, tanquam ipfi non licita, abftinere. ]ts de ) ug. difp. 16. de juft. n. 208. Viva fupra propof. u (l a 40. ab. Innoc, XI, damnat. & alii. 'bx hr MEN- 2 '2194 Casus ConsciEeNTUE AMENSE SEPTEMBRIS. eogui qui zi tl CAS. I. D Evotz mulieri, quz non folet alio mo- do confiteri, quam in genere dicendo : ditinil, Confiteor omnia mea peccata venialia , recufat onpertm fjl Confefílarius abfolutionem praebere, dicens, ipfam Witou teneri ad falvandum Sacramenti valorem aliqua exprimere venialia, qua in particulari commi- nb fit. Q. An Confelfarius bene fe gerat, & verum lj dicat. QU Refpondeo äHirmative. Cum enim ex una parte val- 'mïahexe de dubium fit, an peccata venialia, folum in ge- gt nere confeífa , fint materia certo fuüfficiens ad. Sa- | t cramenti valorem ; & ex altera, ubi de valore onwg j todx agitur Sacramentorum, tutior pars fit eligenda; dicendum eft, non effe recedendum a praxi, juxta quii quam Fideles omnes , qui de venialibus confiten- Mattin tur, aliquod in particulari folent femper exprime- xe. Ex his autem fequitur, Parochum verum do- | Mfpond cere, cüum dicit, devotam mulierem ad falvandum vits,| Sacramenti Pcenitentize valorem teneri aliqua fsl- Uond] tem venialia exprimere ex iis, quae in particulari | CITC; D commifit; & bene fe gerete, fi eidem Mulieri non llin i alio modo, quam in genere venialia confitenti re- t [oc cufat abfolutionem praebere : Ita Suar. difp. 23. — rf fect. r. n, ro. & alii. Rn Yisliy CAS,1I. Dubitatur de valore Baptifmi puero ab Ob- ftetrice ignara domi collati, hinc iterum in Eccle- tjtsà terfe fia füb conditione idem puer folemniter baptizatur. l&T Mortuo preedicti pueri Patre, vellet patrinus Ma- Valot trem pueri in uxorem ducere. Q. An pro tali Matrimonio 'obftet cognationis fpiritualis impedi- Téquir mentum. f icr ( Refpondeo affitmative, Ratio eft, quia quando, or- QT to dubio circa Baptifmum privatim collatum, puet ii v iterum füb conditione folemniter baptizatur, cum Hnm.yg primus baptifmus poffit effe invalidus, & proinde validus poffit e(fe fecundus , praefümendum eft, Cum autem eontrahi cognationem fpiritualem. cogna- Mrwsg SsPrEMBPIS. 295 cognatio fpiritualis inter Patrinum, eum fcilicet, LY qui infantem in folemni baptifmo füfcepit, & M A- &t elio m trem fufcepti infantis matrimonium impediat, & * ditetdo dirimat , ut ex Trid. feff. 24. cap. 2. de refor. compertnm eft, ;hinc dicendur, tale cognationis i, tei cent, n fpiritualis impedimentum ad matrimonium in cafü tem sl noítro celebrandum obftare. Ita Anton. a Spir. ri conm fan&o difp. 7. de matr. (e&. 9. n. 3 n. 31. cum aliis. ?4. Girib. c. 12. TE CAS.III. Mcevius & Berta volentes inter fe fecreto patte v contrahere Matrimonium, e Civitate Tridenti, cu- jus erant cives, domicilium tranftulerunt in Jocum m in £ non valde remotum, ubi Concilium Tridentinum u ad d T r omulgatum non eit, eo folo animo , ut absque j digti p arocho, & teftibus Matrimonium contraherent, rj uod & contraxerunt. Q. An valide contraxerint us o Matrimonium praedictum? or exnt vetu Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia quamvis Mce- vius, & Berta in eum locum fe tranftulerunt, ubi falyani Ldiquit Concilium Tridentinum non eft promulgatum prze» yprtiti cife , ut ibi abfque Parocho, & teftibus Matrimo- nium inter fe contrahetent, adhuc tamen in eum- Jhujerte dem locum, ut inquit cafus, proprium domicilium n tranftulerunt. "TP Quando autem Vir, & Mnlier ha- bent in loco domicilium, vel in eundem quafi do- miciium acquirunt, poffunt etiam juxta leges ejusdem loci Matrimonium valide contrahere in- m ] il j ter fe; & proinde fi in eo loco promulgata non fit f iv'ä?'f;v'mf lex Tridentini praefcribens, quod ad atrimonii valorem przfentia Parochi, & duorum Teftium Patx'mus «"' ) l a p requiratur, Marrimonium fine tali prafentia con- ul gpeux- j tractum validum dicendum eft, & ita declaravit Sacr. Congr. ut in Brevi Urbani VIII. fub die 14. Aug. anni 3627. apud Card. de Lug. refp. mor. j9l D] dub. 26. num. 4. La Croix l. 6, part. 3. de Matr. yumt* num. 7or. aliosque videre eft, 7109 (' & T ) jum-'ïf; TA4 MEN-- at 596 CASUS CosscrENTIE MENSE OCTOBRIS. &ionïs,« tur o | l us Familias furatur aliquando nummos p CAS. I, Flu nitidti Patri füo, ut poffit cum amicis ludere, petellt & honeftis recreationibus intere(fe, Q. An tuta conícientia id faciat. ftets exelh Refpondeo cum diftin&ctione. Siattenta qualitate Pa- em ] tris, nummi, quos ab ipfo fürripuitFilius, ita fint in Ym ' modica quantitate, ut Pater necquoad (iibftantiam, n nec quosd modum tationabiliter effe poffit invitus, nf G perfpecta qualitate Filii, ipfi liceat aliquando a cum amicis ludere, & honeftis recreationibus in- $tl terefle, tunc dici debet, quod Filius vere furtum lg. de nhon committat, nec contra voluntatem Patris agat, jf Si vero & proinde quod in con(cientia fit tutus, Y Filius in furripiendis nummis a Patre, vel ratione ablatze pecunize,vel rarione modi clam furripiendi, 01 Tütrm, vel ratione finis, propter quem nummos furripit, poffit agnofcere, Patrem effe rationabiliter invi- p tum, tunc cum verificetur vel quod fürtum com- $4 Ylor mittat, vel quod alio modo contra rationabilem Patris voluntatem operetur, femper alicujus cul- p£ five lcthalis, five venialis, reatum incurrit, & RC[*OHI 1on] proinde agendo ut in cafu, in confcientia tutus non - " &Xten erit. lta communiter. leiq T CAS. II. Noloit turalis Parochus Infirmum ad mor- W tem faero Oleo inungere, quia carebat füperpelli- a ceo, & ftola. Q. Anbene fe gefferit, Q tt':r di, Refíoondeo negative. Nam pofito ca(u, quo infirmus ex hec vita fit migraturus absque Extrema Unlio- lnj ne, fi-ifta nequeat fine przfcriptis veftibus mini- fivari, cenfendum eft, Ecclefiam difpenfare a fu- lo [ pradi&to vefium ritu, ne infirmus absque Sacra- tll menti, i non abfolute neceffarii, faltem valde uti- i lis fructu decedat, Sicuti enim Sacramentum ls Tnt Poenitentix,, etiam nulia nrgente neceffitate, fal- E *em privatim absque füperpelliceo , & Stola lici- [ mae Un- D te minifiratur, ita Sacmmen;um Extre étio- 5 j Meswse OcronRISs. 297 ?h &ionis, quod Sacra menti Poenitentize complemens tum quodammodo efle videtur, faltem quando ut- di&is veftibus Xio Dotots vet receilitas, proderit fine pra ids lnder miniftrari. Et quemadmodum excu fat aliquando peceffitas, fi hoc Sacramentum fine lumine, & con- ( hn feratur, ita neceffitas poterit fuetis precibus con excufare, fi conferatur fine fuper pelliceo, & Stola, quiltit) cum ia veftes non aliquo potiori jure a Rituali ac lumen cum co nfuetis sf Romano przfcripte fint, iftnt. recibus przefcribatur. Siig itar ruralis Parochus afft ia infirmum ad mortem no luit facro Oleo inungere H [d ex eo brxcife , qui a carebat fuperpelliceo, DI Stola, male fe geffife dicendum eft. ]ta Pafqua- ere ürtut lig. d e theor. & prax. quaft. 444. Gobat. tom. Putis i. trà &. 9. caf. 22. num. 9o3. Dian. tom. 2. tr. 2. $ NI ref. 19. num. 5. l vl CAS. III. Con&itutus in facris perfolvit ut. pluri- yfurt ! z Qos mum Canonicas Horas in loco, in quo pluries ex- ertus eft fe pati diftractiones mentis non leves. U TT Q. An fatisfaciat pracepto recitationis earundem Horarum. gtionn [cijus 0 Si diftractiones mentis ipcutt : ef'pöndeo cum diftinctione. fedetiám non leves tales fint non folum intenfive, tntus o extenlive, ita ut (ine debita mentis attentione, & devotione notabilis pars Divini Officii recitetur, dicendum eít, toties di&tze recitationis praecepto n if non fatisfieri, quoties notabiles iftze difira&tiones d2 contingunt; ex quo enim quis voluntarie pona- tur in loco, qui ratione clamoris , tumultus, lu- di, & fimilium directe ad diftra&tiones mentis f cenfetur fe velie voluntarie diftrahere, quo'" impellit , ent n n & confequenter noile fat isfacere Ecclefize przecep- to, quod eft de ftc idiofa, & attenta recitatione, ut ul Dolentes de. celeb. Miff. $i vero t colligitur ex cap. enon leves, diftractiones praedictze, licet intenfiv a? & ! leves tamen fint extenfive, quia non multum in qan mente orantis pevdurant, tunc aderit quidem in J H càfu aliquod faltem veniale pe ccatum, fed prae- MU Horarum factum cepto recitationis Cmc')'gifamm X ene at 2 [ d 298 Casus CoNscereNTUE effe fatis dicendum eft. . Ita Gavant, inrub. tom.2.. fe€t. x. c. 6. tit. 4. Marchin. ord (5 in.tr. 3. p. 6. c. 12, feny n. 3. & feq. Gitib. de Hor. Can. c. 3. n. 188. yiatn m duix MENSE- NOFEMBRIS | dU ulus in füa familia Primogenitus , fatis l Vs CAS. T. PA dives, acceptat adhuc juvenis Benefi- Q cium pingue animo illud renunciandi Fratri minori [ p te, ducturus eft üxorem. adhuc parvulo, quando ipfe, ut jam habet in men- Q. An fine gravi culpa ii hoc fieri poffit. Ti C Tufiam Refpondeo cum diftin&ione. Si —pauli Beneficium fit Wwt fimplex, nec habeat adnexum Ordinem facrum, & p Paulus eo animo acceptaverit, ut velit proprio m muneri fatisfacere, donec mutando ftatum idem Ydte Beneficium cum debita facultate dimittat ; tunc a Auer culpa faltem gravi excufari dicendum eít. Ratio lg eft, quia eti detur in cafu aliqua fraus, & ordinis debiti perverfio ; nullo tamen jure probatur, Pau- 51 lum teneri füb gravi culpa habere animum perfe- lts verandi in ftatu Clericali, cum jura ei permittant li a ad nuptias tranfire, ut ex cap. «joanues, & cap. um JDiverfis de Cleric. conjug. clare colligi potett. - vilide Si autem beneficium preedictum importet aliquod onus, feu minifterium, quod facrum Ordinem pe- Hmi tit, dicendum eft, Paulum non effe a gravi culpa ul immunem. Ratio eft, quia munus aliquod, feu lat minifterium fibi affümens, debet omni jure curare, toll ut fe idoneum reddat ad exercendum munus fu- abf um ; & proinde fi Paulus Beneficium recipiens , Orn quod Ordinem facrum importat, intentionem non fite, hsbet accedendi ad Ordines facros, imo pofitive etim intendit poft aliquod tempus minori Fratri relin- Wy quere Beneficium, & ipfe ducere uxorem, agravi lite . culpa excufari non poteft. Ita Sotus l. ro. de li uft. quzeft. 5. artic. 6. Tolet. l. s. caf, js. num.5. Cen anch. l. 7. de Matr. difp, 45. n. 14. & feq: hitt ter CAS. E MexskE Novzswanis. 299 n bt CAS. II Oblitus quidam Parochus confecrare Ho- 3 ftiam publice deferendam in co ii nf u eta metfis füp- 1199 plicatione, ad impediendam populi admiratio- nem, Particalam confecratam affixit Hoftize gran- diori non confecratze, & utramque publice detu- A lit.. Q. An licite hoc fecerit. enitus, Refpondeo negative. Parochns enim agendo, ut in 'etis Bs caífa, ad vitandam populi sdmirastionem, epnndem Tratri niat menin- popnlumin idololatrize faltem materialis eri Nam cum Fideles adorent per modum bet in m duxit. zrtyi Cj unius, quidquid adorationi expofitum vident, jam una cüm coníecrata Particula etiam grandiorem Hoftiam non confecratam adorant. Cum autem,; nefcium utper fe perfpicuum eft, nequeat Parochus fine fsl gravi culpa przdi&e idololatriz, etiamfi non for- eit gtj maliter talis, populo fuo occationem przbere , il- Íta Tambur. de tatum 42 Bicite fe geffiffe dicendum eft. Sacrif. 1.2 c: 8. n. 23. de Lug. difp. 8. fe&. 1r. ia lt n. 188. Girib. de Sacrif. c. 9. n. 89. n ef. t j a CAS. III. Peenitens, qni exponendo peccata, obii- hii tus fuit aperire Confeffario, fe éxcommurticatio. jmum p j ptrmittit nis cenfüra irretitum , fuit per hzec. praecife verba 5 & p abfolatus ; Ego te abfolvo a peccatis tuis. Q. An valide a peccatis fuerit abfolutus. jg] potet iet al rdinem P Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia quamvis jux- ta Ecclefiz przceptum abfolutio a Cenfuris. de- wi beat pracedere abíolutionem a peccatis; tamen li^ jre d nullibi reperitur, quod Ecclefia velit irritam effe abfolutionem a eccatis obtentam a Poenitente, qui 1: mulnggfj oranino incülpa b iliter oblitus eft Confeffario ape- T2 rire, fe effe excommunicatione irretitum ; nimis !t n enim effet onerofum Pcenitenti invalidam absque propria culpa feciífe füorum criminum Confeffione, iif [2 Licetigitur per preedictum: Ecclefie preeceptum enit ilicitum fit abfoivere a peccatis, non pramilía 5]&9! cenfürarum abíolutione ; in cafü tamen, quo Pce- m nitens bona fide accedat, & cenfurze inculpabili- ) effus [ ter oblitas , peccata fua rite difgoütus conf. 1t, ( 3400 Casvs CowscrENTUIE valio t fit, validam obtinniffe eccatorum abfolutionem t d dicendum eft. Ttacum $ uar. de cenf, difp. rofe&. xv 9. n. z5. Lugo difp. 16. n. 612. Girib. de pcenit. c; Jiet ii Xr. n, IQ, & 11. Cleric. de poenit. decif. 35. n. 5. iil Con | Mervto MENSE DECEMBRIS. Vi | Yuoi CAS. I. Atet unico filio füo, Clericali habitu [ ET /4*À jam induto, dicit, illum effe illegiti- $num. Hinc dum hic in dubio verfatur, an atri ia danda fit fides, quzrir, an pofüt facris Ordinibus àeti initiari, Q. Quid tali Filio refpondendum. | s Refpondendum, poífe dubium deponere, & facris Or- |üs.3 dinibus initiari. Ratio eft, quia ex una parte ex tits,| fententia fatis communi filius, qui communiter cenfetut ex legitimo matrimonio natus, non tene- tete ] tur credere Matri affirmanti etiam cum juramen- tyile to, illum effe illegitimum; alleganti enim fuam ! ho turpitudinem cum prajudicio tertii non debetur Q i fides, ut in regulis juris hsbetnr. Cum autem ex P altera parte irregularitas, Jure Canonico introdu- if €ta contra illegitimos filios, pofita fit ob turpitu- triri dinis notam, quam tales filii ex eorum nativitate hui - üXta communem hominum zflimationem contra- ]uis, Wi hn : ere judicantur, dicendum eft, filium clericali ha- T bitu jam indutum, .oui talem turpitudinis notam V apud alios non . habet, nallum irregularitatis im- edimentum . habere, ficque tuto poffe omne du- T b ium, quod ex Matris dicto ortum efífet, deponere, üm inh facrisque Ordinibus initiari. Ita Dian. part. 5. tt. [2 5. ref. 30. Lug. difp. r3. feCt. 3. n. 62. . Anacl. tr. 9. diít. 4. n. 32. Girib. de reftit. c. 4. n. 103. Ti lorg CAS. IL Rulticus habitans in Bononienfis Dicece- hitii fis confinio, cum peccatum refervatum patrave- Win rit, pergit ad viciniam Dicecefis Mutinen(is Parce- ly ciam, ubi di&um peccatum refervatum non eft, Íbique confitetur, & reportat abfolutioners.. Q. An valide lit abfolutus, Refpandeo affirmative, Ratio eft, quia cafüum refer- vatio Mzwsr DeckwBRIS. 301 wxm vatio ex communi do&trina principaliter, & di« alfolotins re&te afficit Confeffatinm , ejusdem ar&ando ju« f, d. 101 risdictionem , ne a quibusdam peccatis abfolvat, » depeni Jicet indire&te tangant etiam Poenitentem , qui & d5 n tali Confeífario , cujus jurisdictio ar&ata eft, a refervato cafü abfolvi non poteft. Cum itaque M Rufticus Bononienfis habens peccatum in Dicecef Bononienfi refervatum, confeffüs fit idem pecca- * tum in Dicecefi Mutinenfi, in qua refervatum nom Jeríeali hi 1 effe il eft, fi alias fuit bene difpofitus , validam obtinuit yr, an d a Mutinenfi Confeffario abfolutionem, Ita Suar, is Ordinis de pcenit. difp. 30. fe&. 2. n. 4. Anacl. tr. 14. dift, um 9. n.2. aliique communiter. , ls CAS. III. Tarquinius occidit in rixa Clericum, igno« gns patte t rans, homicidam in Cafu inrer alias poenas incure commnt rere irregularitatem. Q. An cafutalis ignorantiae g, üon ? evaferit irregularis. m junot Yi enim f Refpondeo affirmstive. Cum enim irregularitas fit i n t u oddam impedimentum Canonicum, quod ex juris m anien d 4 ifpofitione nonnullis. defeCtibus , nonnullisque nico intttd criminibus adnexum eft, fequitur , quod etiamfi T homicidium committens nelciat, ex ignorantia p natirit juris, tali delicto adnexam eífe irregularitatem, ym cutte adhuc ipfam irregularitatem incutrat. Quemad- ! qureni t modum enim, licet aliquis ignoret, ex copula illi» iinis 3 cita oriri impedimentum affinitatis vel ex adulte-« riatis tio cum promiffione Matrimonii oriri impedimen- : omne U tum criminis , adhuc przdicta crimina patrando, , o inhabilitatem ad Matrimonium cum perfonis a jure t exceptis contrahendum incurrit; ita quamvis N Tarquinius , qui homicidium in rixa commifit, ig- 9) noraverit irregularitatis impedimentam cum ho- snicidio copulari, adhuc dicendum eft, quod evafe- n IDSUI n ritirregularis. Ita Suar. de Cenf, difp. 40. fet. 5. jj pat Anacl, tr, 23, dift, 3. n. 5. & alii, 2 i n n p Á g^ AN- "d u /3o2 Casus CoNsciENTEE Tuiun ANNO MDCCXLV.: | d elit o MENSE $4NUARIIL gii ii ylofo. CAS. I. VI licus, & Hortulanus cujusdam Viri Cortel NobilisMiffam audiunt diebus fefüs in Jumqe Oratorio privato Domus ruralis ejusdem Domini, gnave utantes ibidem fatisfacere praecepto de Miffa die- | efhci $: us feftis audienda. Q. An fere fatisfaciant, hu c. Refpondeo negative. Ratio eft, quia Pontifex in Bre- D vi Conceffionis pro celebrandis Miffis inOratoriis ( IT privatis, femper ponit hzc verba : Jolumus an- fur tem, quod Familiares fervitiis tu Acteptun us tempore ditlz «yit, ( Miffe atfu non nece[farii , ibidem Miffa hujusmodi intere[fentes, ab obligatione audiendi MifJam in Ec- Weonie clefia diebus feftis de pracepto minime liberi cen- (tus Jjeantur., Cum igitur Villicus, & Hortulanus non Donin veniant nomine illorum Familiarium, qui Domino pelum tempore Miflz actu neceffarii; fint, dicendum elt, tem t eosdem. in cafü pracepto de Miffa diebus feftis etilen audienda non (atisfacere. lta ex claufula Bre- vium füper addu&a, & ex Decretis tum Clem. XI. lil p 'ttlero, fub die 15. Decemb. 1703. tum Beneditt, XIV. fe- Qnperf liciter regnantis fub die7. Januar. 1741. A[o t RU t CAS. I1I. Capellanus Ruralis, qui folet. audire Titii Wa Confeffiones, dixit coram aliis, Titium effe fcru- J C pulofüm. Q. An fregerit Sacramentale figillum. | lt ], Refpondeo affirmative, nifi aliunde extra confeffio- nem Titius pro fcrupulofo jam dignofcatur. Ratio l eft, quia non folum peccata, fed etiam occulti de- w fe&tus, five Phyfici, five morales, fuüb. figillum Confeífionis cadunt, quoties ex horum defectuum Yi qi revelatione verecundia , confufio, vel aliud dam- Olge num Peenitenti immineat; ex quo eadem Confef- Ài fio gravis, & odiofa, five per fe, (ive per acci- REfPOnd( dens, five directe, five indirefte reddatur. Cum t[ombu autem ex quo Confeífarius coram aliis dicat: 1- quocuu ) MzwskE JAwvAmRir. 303 'itium effe fcrupulofüm, aliqua de facili verecun- V, dia, & confufio in eodem 'Titio oriatur, dicendum ett, in obliquo faltem, & indirecte fractionetn fi- l gilli haberi. Dixi, nifi aliunde Titius pro fcru- pulofo jam dignofcatur, quia in hac hypothefi jusdas V Confeffarius de re per fe nota locutus fuilfet, nnl- bus i ]umque ex Confeffione fequeretur gravamen, quod em D ravem , odiofamque eidem '"l'itio Confcílionem jeMilat efficiat. Ita Girib. de poenit. c. 18. n. 2x. Tam- Clant, bur. c. 3. n. 16. & feq. Homob. c. 20. p. x. exam. q. 3. aliique. ffex it D n Oratori CAS. III. Cajus agrum fterilem, & incultum in pi- gnus dedit Alberto, qui agrum ipfüm ia pignus A at acceptum excolendo, nonnullos fructus inde per- i L cepit. Q. Ad quem percepti fruCtus pertineant. Olï ILWJW Vif al Refpondeo, pertinere ad Cajum. Ratio eft, quia 2 fructus ex aliquo fundo percepti tamdiu ad fundi rtülanor i Dominum fpectant, quamdiu oppofitum per ex- preffam, aut faltem pracfumptam. omini volunta- qiiDr tem non conftet. Licetigitur Albertus, qui agrum [cedün t fterilem, & incultum fibi datum in pignus exco- Iebus 1 ulüla Jf luit, poffit ab inde perceptis fructibus tantum füb- TU5 trahere, quantum pro expenfis, & laboribus fuis ]f fe compenfandis fatis fit, fruCtus tamen reliquos ipfi Cajo tanquam Domino fundi reftituere debet ; cum fecus rei pignoratz fructus facere ufüra fit. 1ta quite / ex c.1. & 2. deufuris, & Rofign. de Contr. contr. 3. m & taenot. I2. n. 3. & Girib. tr. 3. c. 3. dub. 9. Tam- i ur. l, 9. tr. x. c. G. ] [igdkL y MENSE FEBRUARIL it] qi fu. Ntonius falfis rationibus, & calumniis [ J CAS. I. A (ib4 j impedivit Clericum quemdam, quam- j dtl'&m vis dignum, a confecutione Beneficii, ut alteri j ii lorge.digniori poffet. conferri , ficuti faCctum eft. * d Q. Ad quid Antonius teneatur. Refpondeo. Cum quisquis jus habeat, ne falfis ra- « tionibus, & calumniis in bonis proprize famz a atl quocumque ledatnr, Antonius, qui famam Cle- J ' rici 3'54 Casus ComsciENTUE rici lzfit, tenetur vi juftitie eamdem, quanturà (A8, ofübile eft, refarcire. Quamvis autem ex tali Tf d injufta fameze lafione Clericus, quamvis dignus, Aaltit Beneficium non obtinuerit, Antonius nihilominus | Rejondto non tenetur ad aliquam proventuum Beneficii non Tif adepti reftitutionem. Cum enim fit contra Éc- U mf clefiz, aut Reipublicze intentionem, digno Bene- E d ficia conferre, digniore omiffo, fequitur, dignum Yuiy in concuría dignioris nullum jus, aut rationabi- tuale, lem fpem habere, ut ei Beneficium conferatur, & Té ht proinde cum Antonius nullum jus, nullamque ltht | rationabilemfpem Clerici lzferit, dicendum eft, fusi eumdem Antonium ad nullam in hac parte refli- jitne, tutionem teneri. 1ta D. Tho.2.2. q. 62. att. 2. | jrevie S. ad 4. Emin. Gotti de reftitut. dub. 3. $. z. & n. e intende Teit CAS. IT. Petrus,licet pluries graviter peccaverit, tps ER recufat przebere Deo in hac vita aliam fatisfaCtio- nem racter Sacramentalem illi impofitam a Con« ! Gifib, d feffario, nis,. Q', An effe poífit a gravi culpa immu- ] Refpondeo affirmative. Quamvis enim optimum fit, 1 e t poeenalitates voluntarie affumptas fatisfacere b 051 '] eo in hac vita pro pectatis commiílis; nule lum tamen de hoc extat praeceptum; nam [ ined dentinum Concilium feff. 14. de pcenit. c. 9. diffe- uN rens de fatisfactione, quz fit per poenalitates vo- Wite lufitatie in przefenti vita alfumptas , oftendit qui- elid dem, uberrimum ex eisdem fruCctum provenite ; aliena; fed nunquam talem fatisfactionem vi przecepti ne- .. hili t ceffariam dicit, nifi quando in Satramento Poeni- Jreve tentiz a Confeffario impofita eft. Poterit igitur Pe« D trus absque culpa, przfettim gravi, poft adimple- iler hs tam fatisfaftionem (ibi a Sacerdote in Sacramento Trerr Poenitentize injun&am, ab ulteriori fatisfaCtione pro pcena temporali, propriis reatibus jam rite EE te[lmu confeffis debita, abftinere, eamque fibi fervare in Dn, alia vita expiatório Purgatorii igne luendam, 1tà &nt, Cleric. de Poenit. decif, 3. num. |"i 56. & aüie 3 Girlb. ci 1-'2* g. CAS. ; Liiub. " d ) " MrwNse M ARTII.V 305 »Q —CAS.TII. Medicus przbuit pharmacum Mulïgri praee Jem ex i gnanti cum gravi periculo foetus jam animati. Q, i yis digm An licite hoc fecerit. tiltínt Refpondeo affirmative. Ratio eft, quialicet nunquam hn lieitum fit directe occidere innocentem, ut contin- - t D geret, fi pharmaci potio ad foetus animati expul« digo J fionem directe ordinaretur; licitum tamen eft five It d Matri przgnanti, ex urgenti, honeftoque motivo jf raliort tuendz, vel recuperandze proprize fanitatis, fume- Dferaliti re pharmacum ad eamdem fanitatem directe ordi- nullas natum, five Medico talem pharmaci potionem prze« ndüm & guanti Matri przbere, licet ex ejusdem phart ci yre rl potione grave periculum mortis in animato u rcvideatur; quia in tali cafü mors feetus przeter Wæ&.a 9$L& intentionem agentis, & per accidens fequeretur, ficuti in pluribus aliis cafibus absque ulla agentium culpa contingit. Ita Leand. de irreg. tr. 5. difp. xx. r p q. 3. & 4. Andreas a Matre Dei tr. 13. c. 2. n. 64 g ii fitam iU Qirib. de przcep. Decal. tr. 10 n. 145. & 146. eipr i? MENSE MARTIL ol us no&u furatus eít aliquam Foeni í fülishi CAS. I. Tïä yfis 0 uantitatem a quodam Rufítico: quia j nm Ti tamen die fequenti Milites refiduum fceni ab eo- T 'dem Ruftico furripuerunt, putat ad nullam refti- tutionem teneri. Q. An verum putet. lii ia Refpondeo negat. Ratio eft, quia quiinjufte aufertrem Tsl alienam, ad reftitutione ejusdem rei tenetur, etiamfi talis res ab aliis fuiffet inde furrepta; nam fur, qui | erP przevenit furando rem, quam alter injufte abftuliifet, men ( füfcipitinfeilludidem onus reftituendi, quod pariter et j j* alter haberet. CumigiturMilites, quia Ruftico fur- ,rygmen ripuerunt refiduum fceni, teneantur per fe loqnen- m o ad reparandum damnum Ruftico illitum,. ficuti a j tenerentur etiam ad majoris damni reparatio- s V j f nem,'fi & ilam fceni quantitatem fürripuif- fent, quam Titius antecedente mo(te furatus gen n eít; ita fequitur, quod etiam Titius, qui Mili- wblc ; es Lambertini Cafus Confc, flb 506 Casus CowscrEeNTIx tes praeveniendo, fceni quantitatem fuürripuit , ad ejusdem feeni valorem Ruftico compen(andurm te- rint F neatur. Ita Bonac. de reftit. in gen. difp. z. q. 3. EY pun&. ro. num. 3. Girib. c. 2. num. 29. quum | olemt CAS. 1I. Ruralis quidamSacerdos timens, ne ipfidefi- il ciant Miffarum eleemofynze, fupra onus, quod adhuc h, habet quinquaginta Milfarum celebrandarum, novas &h oblatas eleemofynas pro aliis quinquaginta Miffis accepit. Q. An licite hoc fecundum onus acce- pilo, perit. | thüs d i Refpondeo negstive. Cum enim quilibet Sacerd!os) fb d hbens onera Miffarum celebrandarum non poffit ibl nova onera licite füfcipere, niíi juxta Decretorum in hac re exiftentium tenorem, infra modicum it, d tempus poffit omnibus fatisfacere ; & pariter, juxta eadem Decreta, hoc modicum tempus ultra menfem non extendatur, clare colligitur, Sacerdotem ha- bentem jam onus quinquaginta Miffarum celebran- (AS, 1 darum non poffe licite novas fibi oblatas eleemo- "us c Íynas pro aliis quinquaginta Miffis accipere, cum neque intra fpatium trium menfium oneribus fatis- &tten| facete valeat. Hoc tamen valet per fe loquendo; | Anor mam fi fa&to verbo cum iis qui novas eleemofy- Tetepit mas exhibent, & contenti illi funt, ut ad duos fere Menfes fatisfactio differatur, poterit in hoc ! MPondeo n cafu & ruralis, & quilibet alius Sacerdos ultra onus , quod habet, .licite novum onus fuscipere, l l Nl cum volenti , & confentienti nulla injuria fiat. hw ]ta communiter. lts Yl J CAS. IIL. Interdi&us publice propter violationem l m praécepti Communionis Pafchalis, paratus parere lm przcepto, recurrit ad Parochum, ut confiteatur peccata fua,. & ab iisdem obtineat abfolutionem. | tf loflro étum Parochianum abfoivere, Q. An Parochus extra cafum neceffitatis poffit di- Tredi li, Q Refpondeo affirmative , dummodo talis peccatorum Cilori Confeffio extra Ecclefiam fiat. Ratio eft, quia | . OInrj) hoc genus interdicti, quod incurritur propter vio- ) (CIg )e lationem prscepti Communionis Pafchalis, nom m l ? pri- u Wto » MzNs& ÁPnirrs. 397 triptii findon j e rivat hominem participstione Sacrämentorum; lb1.0) d tantum privat formaii inereffu Ecclefize, tan- quam locifscri ad Deum orandum, colendumve folemuiter inftituti, & Ecclefiaftica Sepultura. Si teirit igitur ille , qui tali interdicto innodatus exi- quotdr If m, hu ftit , paratus eft parere Ecclefia prazcepto, & fe prafentare coram Ordinario, vel ejus Dele- aginta L gato, ut ab Interdié(to ab(olvatur, poterit Paro- 0nus 4* chus, etiam quolibet feclufo neceffitatis cafu, ejus- dem Confeffionem extra Ecciefiam audire, eidem- t faceti que, fi rite difpofitus inveniatur, Sacramentalis 105 p abfolutionis beneficium impertiri. Ita cum aliis Juvrelott Suar. difp. 35. fe&. 4. o f ol p Schig MENSE APRILIS. verdoten j cdte Uo Famuliin quadam taberna rationelus cas. t D) di rixati fünt, Poft nonnullas horas ytüs du jpere d unus ex illis nova convitiain alium protulit, quiira etibusté accenfus ftricto enfe convitiatorem füuum occidit. Q. An occifor, qui ftatim poít faCtum in Ecclefiam fe dognete recepit , Ecclefie gaudeat immunitate. s eloti/ yud d gt Refpondeo cum diftin&ione. Si fa&um expofitze rdos 17 rixofz occifionis extra ditionem Ecclefiafticam contingit, dicendum eft, occiforem Ecclefiz im- fosci munitate hujusce c gaudere. Ratio eft, quia illi tantum onfugii beneficio ubique privantur, qui vel proditorie, ut ex Bulla Greg. XIV. vel animo viohttd rameditato, ut ex Balla Bened. XIII. proximum y l j u um occiderunt, nullatenus vero, fi homicidium fi m tantummodo in rixa, & ex irze furore, ut in cafü j « noftro contingit , fecutum fit. Si vero occifio j praedicta intra Ecclefiafticze ditionis terminos eve- hit, dicendum eft, confugium ad Ecclefiam oc- cifori nullatenus profüturum. . Ratio eft, quia pro yertitt Ó omnibus ditionis Ecclefiafticae locis viget Ponti- j & d cislex, vi cujus quicunque. homicidium patrat ynt p etiam in rixa, dummodo cafuale non fuerit, vel 1] ad propriam defenfionem , a praedictae immunita- f tis *« 308 Casus ConscrENTLE tis beneficio excluditur, ut ex Bxilla Clement., XII, quz incipit. m Supremo, videre eft. - lat st furins : CAS. I1I. Paulus jam moriturus, licet voluntarias quett poenitentias nunquam amplexus fit, putat fe fa- áimil p tisfeciíTe ro pcena temporali, propriis peccatis j d RUT debita, offerendo pro tali fatisfactione auditiones fis, t Sacri in die fefto, jejunia & alia hujusmodi, ad quzx ex Ecclefize pracepto jam tenebatur. Q. An vle t probabile fit, quod Paulus putat. Tuao j dittn Refpóndeo affirmative. Ratio eft, quia ad fatisfacien- Qd dum Deo pro peena temporali debita peccatis, jam lil quoad culpam remiífis, non requiruntur nece[ífa- Is d rio opera füpererogationis, fed aliunde etiam de- w bita, five ex przecepto, five ex voto, fufficiunt: Tk ( ficuti enim fervando prtacepta meremur vitam &ternam, ita per opera fa&ta ex praecepto poffu- mus Deo debitam przebere fatisfaCtionem; eo prte- cipue quod opera przedi&a, utpote fen(ualitati op- pofita, funt aliquo femper modo poenalia, & pet O8.1, confequens etiam fatisfaCtoria fünt. Qua de re quemadmodum Ecclefia jejunia, & alia pia opera Antye nobis przcipit, ut mediis iisdem honorem fimul, & fatisfactionem Deo przbeamus; & largitas Di- | pefs vinze munificentiz tanta eft, ut idem opus digne- f peri tur recipere five pro folutione obfequii, five pro i diloti fu culparum noftrarum fatisfactione ; ita probabile :' Mi erit, quod Panlus putat, nimirum, ipfüum per ope- | Wi ra alias debita Deo pro temporali a fe luenda D poena fatisfeciffe. Ita Cleric. de Poenit. decif. 4. tiu n. 3. Girib. c. 12. n. 6. Suar. difp. 37. fe& . 6 Lug. Toyi dii'pf 24. feCt, 6. num. 41*.' tene| thün CAS.IIL Petronius egreditur de domo Cají, &ad Tátney alia diftra&tus, non eft de oftio diligenter clauden- ito do follicitus, unde Fures Caji domum ingrelii, elet grave damnum ipíi Cajo intulerunt. Q. Àn Pe- tronius ad reparationem praediCti damni teneatur. D dlfOn Refpondeo negative. Ratioeft, quia quamvis Pe- iüm | lg tronius per omiflionem illius diligentiz, quam fo- '; E MeNsE Marr. 309 lementd j lent accuratiores homines adhibere , faciliorem furibus aditum ad ingrediendam Caji domum reli- E volutatt uerit, non fuit tamen per fe caufa voluntaria : pust amni per fures Cajo illati, neque gravis *licu- tils petti jus juridicz, . vel theologicz culpae contra com- mutativam juftitiam reus füit; cum, ut inquit Ca- D audätiog ügmodi, Y fus, omiffio diligentize in oftio claudendo ex fim- Cum igitur atot, Q5 plici folum inadvertentia fecuta fit. fartum in domo Caji fecutum ad purum cafum fortüitum reducatur, dicendum eft, Petronium , fitisface eratis , J qui ad alia diftra&us per accidens de oftio domus Caji diligenter claudendo non fuit follicitus,nullate- r neceli nus ad reparationem damni per fures Cajó illati te- ld de neri. Íta Anacl. tr. 9. q. 9. num. 77. Girib. de , lii reftit. c. r. n, 33. Bonuac. Pun&. 3. S. unic. n. 6. rem v gtopto p em; 6017 MENSE MAIL nfoaliti ylia, 0 CAS. 1. TUravit Debitor de fatisfaciendo Creditori Qu & fuo intra rzefixum terminum certae diei, à p ? Annuente autem reditore , terminus folutioni yrem lIt Q. An Debitor prafixus ad aliam diem differtur. gt '- fit perjurus, fi intra hunc novum terminum Cre- 0i mgne* ditori fuo non fatisfaciat. k j i m urament- ; r » Refpondeo negative. Watio eft, quia cum i n D. tum fit lex, quam jurans fponte fibi ip imponit, a fe ld juramenti obligatio ultra ipfiusmet jurantis inten- y, d tionem extendenda non efít. Sicuti igitur ex vi novi termini ad debiti folutionem conceffi -non (C&I f tenetur amplius Debitor ad folutionem intra pri- mum tempus folutioni prafixum, fuper quo ju- ramentum cadebat; ita erit dicendum , quod mu- )C"'Md l wdeïl ute'ü* tato ex Creditoris confenfu tempore folutionis , j ^ gtli celfet, nifi fuerit renovata juramenti obligatio ; & proinde fi Debitor intra novum terminum Cre- as j ditori füo non fatisfaciat, agat quidem contra f » Cium de novo firmatum, non tamen perjurus n hh ]ta Bonac, de juram. difp. 4. pun&. 17. n. 13. & alii, Mla- 4 1 n U3 CAS. *»31*0 Casus CowserEN TUX * CAS. II. Parochus in copfinio Dicecetis exiftens vo- cat Parochum alterius Dicecefis ad Confeffiones € f Pt audiendas in propria Ecclefia, & ipfe audit in Ec- j a, clefia Dioecefis alterius irrequ iito Epifcoporum villlste confenfü, Q. An hoc valide, & licite fieri pofüit, tenetut, Refpoudeo affirmative quoad utramque partem, ubi EU ditequ non vigetoppofita confuetudo. Te inten quilibet Parochus Ratio eft, quia cum Yufto p habeat ex vi Beneficii Parochia- A latenus lis ordinariam jurisdi&ionem in proprios Subdi- tos, poteft illam deleg are cuilibet Sacerdoti ap- ad dig probato, & proinde etiam alteri Parocho five ial ejusdem , five alterius Dicecefis. Mitr j Hac de re Sa- Ti qllä cra Congr. Épifc. die 25. Maji anni 1640. Epifco- po Civiratis Plebis przecepit, ne ullo modo Con- u f feffiones füorum Subditorum a Parochis etiam vi« cet, i oo cinsrum Dicecefum ad fuam ratione alicujns fefli tione in juxta folitum accedentibus audiri impediret, Di- tc Gir Xi ubi non viget oppofita confüetudo,. hac enim exiftente, non poterit Parochus unius Dicecefis in altera, licite faltera, Confeffiones audire, irre- quifito Epi/copi iilius confenfu, ut eidem Epifco- po Plebis przediéta Sacra Congr. fequenti anno X641. refcripfit. Ita D iaua part. r. tr. rr. refol. g. Leend. difp. 1x, ;CAS. LE q. 59. Girib. c. 14. n. 49. & 5o. ET CAS. I11. Bernardus vendidit equum Sempronio, cni ' j ( defeCtum occaltum equi non aperuit, cum füper hoc minime fuerit interrogatus; fciens tamen, | [ l& (etm Sempronium non empturum equum, fi equi defe- | Q &as detegeretur.. Q. An graviter f i Uii qu; ad reftitutionem aliquam teneatur, peccaverit , & l tiode j QUi Ref»ondeo cum diftin&ione, Si defeftus occultus | QPCI' ib equi talis fit, ute quurit reddat alteri noxium, ve inutilem, dico, UI ad refícindendum Bernardum graviter peccaffe, & contractum teneri ; Ratio eft, Yenig quia qui per grav em dolum, dantem éaufam con- Vi tracui, rem aliquam vendit, graviter peccat con- 3 gj tra juftitiam, & contra&um i tritum facit. Cum Tüja Jit autem, quandotacetur vitium reddens rem vendi- Tuii, tam. emptoriinutilem , aut noxiam, vendatur res | «to dj per | WWe q m Mzws&g ]uwrr. 41I *xiftey /onfeffos er grsvem dolum dantem caufam contra&tui; auditind inc eft, quod ita vendens graviter peccat & ex bilcoot nullitate contraCtus ad pretii accepti reftitutionem : fietydi tenetur. $i vero defectus occultus equi non red- dat equum noxium, velinutilem ad finem ab empto- urten, U re intentum, dico, Bernardum, dummodo equum ft, quaa T ufto pretio vendiderit, & de occulto defe&u nul- ä atenus fuerit interrogatiüs, neque peccaffe, neque rios &i ad aliquam reftitutionem teneri. Ratio eft, quia cerdoti in cafü occultans defeCtum equi , ut fibi confulat; rocho [ C proe : de r ntitar jure füo , nec ulli facit injuriam , inde, quamvis Sempronius non fuiffet empturus j lpílo equum, fi defectum equi agnoviffet, dicendum ad- vnib ( huceft, ftare contraétum, & Bernardum effe five n i ab omni peccato, five ab omni reftituendi obliga- alicigs f d tione immunem. Ita D. Thom. 2. 2. q. 73. att.3» pedie. à in c. Girib. de contra&t. c. 2. n.96. & 1oo. , hicet jos Diei audire ! jv j idem b MENSE g9UNIL ^(uepti i CAS. 1. S Ejus per notabile tempus diftulit adim- 11, rel. ; lere peenitentiam fibi a " Confeffario p & impofitam, illamque poftea in ftatu peccati adim- plevit. Q. ÀÁn graviter peccaverit. nprono/ cun i Refpondeo affirmative quoad primam, negative quo- jens t sd fecundam partem. Ratio primze partis eft, f ag uia quando tempus poenitentize non eft a Confef- eccgmitr ! $ a rio determinatum, mens Confeffarii eft, utexe- quatur quamprimum commode poteft, ficuti in us (5 operibus implendis ex voto, aliisque fimilibus con- tingit; hinc eft, quod fi absque rationabili caufa, poxn P ut fupponimus, fed przecife ex gravi negligentia tb per notabile tempus diftulit Sejus pcenitentiam fibi j h a Confeffario impofitam adimplere, nequit per fe T j Ratio fecundze partis eft, T D a gravi culpa excufari. :rp Ü quia ficuti graviter non peccat, qui praecepta je- fit h junii, Miffz» audiendze, Officii recitandi, & hu- r n jusmodi in ftatu peccati lethalis exequitur; ita yel j neque qui in eodem ftatu. poenitentiam Sacramen- 4 talem 312 Casus CONSCIENTUE talem adimplet, praefertim cum per pcenitentiam TVefpotia in tali ftatu pera&am impediatur ad fummum remif- ut Paro fio poenze temporslis peccatis correfpondens, quod ye tem| non importat talem irreverentiam, ut ad cul am le- nt Üra thalem trahenda fit. Hac de reneque Confe f arii fo- hg, i lent interrogare, utrum pcenitentia faerit in lethali temen peracta, neque de hoc folent Pcenitentes, bonze alio- hendo quin Confcientize, fe accufare, 1ta Madernus q. 5.ar, €X ne 1. Lugo difp. 25. n. 32. Girib. c . I2, n. 16. & 62. Tuorj fitej CAS. II. Rufticus jurans » 8€ verba inhonefta fzpe agj proferens cognofcit fe mper fe peccare, non di- 3 py ftinguendo an lethaliter Q. An jurando, » vel venialiter peccet, inptef, & inhonefta verba proferendo, n fit a lethali culpa immunis. Refpondeo affirmative. Ratio eft, qüïa nullaactio ceu- feri debet graviterpeccaminofa, nifiejus malitia t formaliter, vel virtualiter volita, quod ut contingat, (4$, 1 ] dubietatem, vel fufpicionem de culpa gravi occurre- re necefíe eft ; fecus omnia fere rufticorum, perfona- quim rumque idiotarum peccata effent dicenda lethalia, utpote commifía ab illis, qui ea quidem mala effe co- tites i;:n d& nofcunt, ignorant. Cumi venialia autem eífe, vel mortalia prorfus j d gitur non dicaturinca(u, quod Ru- Íticus jurando, & inhonefta verba proferendo dubi- | Ms tet, vel fufpicetur, fe graviter peccate, fed prze- Vs cife , quod illa verba proferat ignorans, feu non diftin Wtw guens , an fint venialiter tantum, an etiam neqm lethaliter peccaminofa, fequitur , quod nullo mo- D do periculum malitize gravis adverterit, & proin- deten de quod de levi tan tum culpa damnandus fit. 1ta tione Boffius Moral. var. par. r, tit. r. $. x5. n. 79. Dian. QU4m €Xi part. 5. tr. 5. refol. 31. Madf:rll. d 4. art. f n. 6. At 'CAS. III. Parochus non vult affiftere Matrimonio, Ut u od intendit contrahere Titius, .eo uod ifte lr : À Ó rationem Dominicalem , & Decalogi praecepta lefæ ignoret. .Q. An bene fe gerat . eft; — ra Re- D f"i 3. E . MrNsE J ULh. 313 yenitae Refpondeo negative. Quamvis enim optimum fit, Ib ut Parochus fuaviter, & prudenti ratione ad bre- deng o ve tempus Matrimoninm retardet, ut qui igno- d p rat Orationem Dominicalem, & przecepta Deca- Zonfelti entinld logi, in his addifcendis curam ponat ; non debent tamen, nec licite poffunt a Matrimonio contra- $, botiel hendo abfolute arceri illi, . qui fcientes quantum TOU5l ex neceffitate fcire tenentur, ignorant, aut me- . & moriz imprimere nequeunt ea, qua alii Fideles fcire folent; ut inter czetera fünt przcepta De- onefta f calogi, & Oratio Dominicalis. 1ta apud Riccium e, Dont in praxi Fori Ecclef. decif. 638. juxta primam lst pet impref, & refol. 576. in fecunda addit. Ex Boffio quicad C. 13. D. 5. & Diana part. 4. tr. 4. refol, 85. TT MENSE 9ULIIL juspall ho CAS. T. F Rancifcus in Teftamento fuo difpofuit, riioture — fru&us cujusdam Fundi infümi debere n t quotannis pro Miffarum celebratione; tractu au- nds t tem temporis ifti fru&us, propter fundi meliora- ml d tionem, fiunt duplo majores. Q. An duplo ma- slia r jor debeat effe numerus Miffarum celebrandarum. j N seo t Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia fi Teftator, po- u i F tens ampliffime difponere derebus füis, non aíffi gnat n l) nec numerum M ffarum quotannis celebranda rum , neque quantitatem fru&uum in celebrandis Miffisin- , ! " pl d fumendorum , fed abfolutedifponit, fru&tus Fundi Iit» &p*. determinati debere quotannis in Miffarum celebra- tione infumi, mers Teftstoris alia effe no n poteft, yint TENM quam quod omnes fructus, detraCtis laboribus, ) l ? & expenfis in ipfiusmet. fün Af T di melioratione in- fumptis , in Miffarum celebratione infumantur. uemadmodum igitur fi fru&us annui fierent prop- M:gdWOE?f ter fundi deteriorationer m pauciores, celebrarentur "T Miffe pauciores; ita ad f e rvandam, ficuti oportet, ,gf PW? "'Teftatoris mentem, i fru&tus propter fundi me- lior: ationem fiunt etiam d uplo majores , detractis, ut fupfa , laboribus, & expenfis, debent omnes s 5 in 314 Casus CowscrewTUE dlete, v in augendo etiam ad duplum Mi(farum numero in- inde t fumi. Ita Pasqu fraicandi X078. n. 5. : alig. de Sgcrif. nova leg;s q. bt pro CAS.II. Sempronius volens vendere Prædium,'wquod (üaguita eft Proculi preedio contiguum, fi&te agit de vendi- ldl tione cum viro przpotenti molefto vicinis; ex ll re quo Proculus ho:mo pacis tmovetur ad illum lefe t emendum fummi pretii folutione, Q. An contra- tidey €tus ifte fit validus. r | dj Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia fitio, & fraus p lod in cafu verfatur quidem circa caufam impullivam emptionis, non tamen circa fübftantiam rei venditze, neque Sempronius a Proculo Emptore pretium ul« tra füpremum juftum extorquet. Quemadmodum l H itur, licet non infrequenter contingat , quod ercatores fiCctione utantur, ac mendacio, ut U. | merces fuas fümmo pretio vendant, dicendo ex. gr. pannum anglicum effe, vel parifienfem, tot- T eleq elibras pro qualibet ulna recipere jam potuiffe, ii fupe & hujusmodi. quz ficta, & falfa omnino fünt; ! ht ipf & nihilominus nifi vel in qualitate mercis, vel in 4 ii pretii quantitate notabilis emptorum lefio contin- gat, contractus emptarum Mercium fuübfiftunt, & Mpündeo validi fünt; ita, licet Sempronius male fe gefferit lm p e in ufu fuze fiCctionis, Contraé&tus nihilominus cum N Proculo celebratus validus dicendus eft. Ita ex Vas- MCQM al L temuw quez 1. 2. q. 7. art. 5 Sanchez in opor. mor. lib. W n 4. cap. 3. num. $. Donac. de contr. difp. 3. quzeff. . puné&. a. n e li l CAS. 1II. Parochus in quodam Oppido, ut rezdi- ficet partem collabentis Ecclefiae , folet pro quali- moö t bet Miffa, quae quotidie a pluribus Sacerdotibusin 'en eti eadem Ecclefia celebratur, duos folidos de confue- lts ei pue, ta eleemofyna retinere. Q. Àn licite. ol Refpondeo negative. Ratio defumitur tum ex jure Tint, - "communi cap. JJe his, füb tit. de Ecclefiis eedifi- "It candis, tum ex Concil. Trid, feff. 21. c. 7. de refor- nulluu mat. quibus in locis hàbetur, quod Ecclefiae reze- Maril dificatio vel ad Patronum, (i juris Patronatus illa os Ec- ts fit, v-el ad populum, vel ad Beneficiari cie- z jf MeNsE AUGUSTI.VV : I$ Yf pumetoe clefiz , vel ad Parochum ipfüm pertineat, ut pro- inde ratione rezedificationis przedi&tze nnl latenus Doy2 lr fráudandi fint Sacerdotes parte eleemofynze illis de- bita pro celebratione M iffarum., !reditmy : quaquám fpe&tet ad Sacerdotes M &um igitur ne- iffam przecife in agit duv KEcclefia celebrantes fübfidium pr o collabentis Ec- 0 Vicitis d clefize rezedificatione przebere, Illicite Parochus il- u al le fe gerit, qui folet T tidie a pluribus in Ec pro qualibet Miffa, quze quo- de coní(ueta eleemoí ^ clefia celebratur, duos folidos yna retinere. lta ex juribus i(tio, &f fupra allegatis, ut e x inftruct. X2. vol. 5. S$. D. N. y impulíinz Benedi&i XIV,. videre eft, v venditz e p d temaduoli MENSE AUGUSTI gat , (l endac, 1 CAS. I. C Onfitetur Vir nobïiis, in communibus dieenio 4 Panperumn eceffitatibus nunquam fole- jenlen re eleemofynas elargiri , licet plura habeat fao fta- tui füperflua ; quod inte lligens Confeffarius recu- jin p fat ipfi przbere benefici otino i rat. um Abfolutionis. Q, An adis, 8 onfefíarius bene fe ge elio CO lell!Jt/ ] Refpondeo negative, Ratio eft, quia quamvis non fo- üm in extrema, fed etiam ] (egeffer neceífitate teneantur divites in gravi proximorum minus 0 ; Vi divini przecepti, Taerle eleemofynam ex proprio ftatu i füperfluis elarpiri, r, m in communibus talem pauperum neceffitatibus nonnifi ex confili 9 tamen el p dam elfe dicendum e4. eemofynam elargien- Hac de re quia nemo fi- bi füadet, aliqua f i&a lege ad przedictam elee- I " inofrnam in comm unibus pauperum indigentiis UA teneri, neque Con feffarii folent div ites Poeniten« -e[düübb:ü [»] sdptt tes circa di&e eleemofynz omiffi nem interro- &are, neque ifti accufare fe folent, quod elee- moíynam comm uniter indigentibus no n erogave- "DO rint, licet co mmode potuerint erogare n Si igitur iíis Vir nobilis p er om iffionem przdi&z ele d gl nullum transgredi t emo(ynae tur prave praeceptum; male Cohi- je f feffarius fe gerit, dum ex hoc capite recufatbenefi- o j cum Abfolntioni S £idem przbere. l1t»a ex D, ul ! hom. [/2 ] 316 Casus ConsciENTUE diat, x 'Thom. x. 2. quzft. 32. art. 5. Card. de Laurea tom., aufert; | 4- difp. 13. Cleric. de pcenit. decif. 10. num. 3. betr, qu CAS. II. Frandícus angitur fcrupulo, valde dubi- as vol taus de valore ultimze a fe habitze Confeffionis, vent, | lum b quia ipfam faciendo non renovavit peccatorum do- enim i orem, quam die antecedenti elicuerat. Q. An va- ; lida dici debeat przedicta Confeffio. Vs & elt, ] Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia Sacramen- &if Jiptt ] tum Poenitentize adminiftratur per modum judicii; cum autem in judiciis conclufioin caufa, & publi- catio fententize admittant notabiletempus interme- dium, poterit hocetiamin judicio Saeramentali ad- | ) mitti. Quamvis itaque optimum fit, ante abfolu- tionem renovare dolorem; adhuc tamen, dummo- 51 0 do dolor elicitus non fueritretrattatus, vel novum peccatum , aut complacentia de prateritis non fü- itamjig dolorem antecedenti li lone pervenerit, dicendum eft, l | die elicitum ita moraliter perfeverare etiam pro Q die fequenti, itaut Francifcus nullatenus de valo- re Confeffionis, fine expreffa, & formali reno- Wefonda Qs Dy vatione doloris peraCtz , debeat dubitare, cum ]ta ex Gobat. ipfius Confeffio valida dicenda fit. Yocepty tr. 6. n. 157. Tambur. l. 1. cap. 2. $. 4. & 5. Clericaf, trimonia de poenit. decif. 3. num. $. Rtelca tf CAS.IIL. Quidam Confeffarius Ruralis pluries abfol- Q vit Poenitentem ab inceftu in primo gradu affinitatis, pios v on advertens effe peccatum refervatum. Q. An enim | Confeflarins praedi&us fit a gravi culpaimmunis. | ]iblls [ I Dattem Refpondeo affirmative, dummodo nullam habuerit ] refervationis dubitationem. Ratiío eft, quia cum Kai 1 Dep, voluntas noftra nequeat moveri, & excitari ad Vntes quzrendam /fcientiam illius rei, de qua nullam ha- Ti bemus cogitationem ; fi nulla de inceftus referva- tione dubitatio praeceffit, inadvertentia in abfol- D vendo a refervato cafu, five hoc pro unica vice, trimpr Cap. * five pluries contigerit, fuit omnino invincibilis, &&f & ipti Confeffario involuntaria; proindeque ipfüm a peccato excuíat, cum ad peccandum non futfi- ciat 7 e E MzusE SEPTEMBRIS. | 317 ciat, remote poffe, & debére ignorantiam juris n .l auferre; fed requiratur pofíe proximum, quod ha- betur, quando aliqua de lege incidit cogitatio, vi - vile dl cujus voluntas ad quzrendam legis notitiam mo- Confelii veatur. Qua de re dixi, dummodo Confeffarius nullam habuerit refervationis dubitationem ; hac teatonuzt enim interveniente, ratione inadvertentiz vincie t n bilis, & culpabilis , oppofito modo concludendum eft. Ita exSuar. decenf. difp. 4. fe&. 8. num. 14. & feq. Sanch. lib. 1. ca ja at p. 16. num. 20. & 2x. Caftro^. jum jui: Palao tr. 1. pun&, 25. j &p us intet imentalis MENSE SEPTEMBRIS. . qtte ao m lr CAS. I. C Um Clerieus quidam obtinuerit Benefici- um noncontemnendum, folet infümere j, vl in emptione librorum omnes Bereficii fru&us, qui eritistt y anaie fuse honeftze füftentationi füperfünt, Q. An licite re n .poffit hoc facere. 4 as Refpondeo necative. Ratio eft, quia cum ex fan- yrmali t €tis Patribus, && Conciliis fructus Beneficiorum jtate, j ex U0 vocentur vota Fidelium , pretia peccatorum , pa- trimonia Chriti, & pauperum , detracta congrua $ (jeric Beneficiarii fuftentatione, infeparabilis eft ab Ec- clefiaftico Beneficio obligatio erogandi fru&tus, o qui fuperfunt, in pauperum alimoniam , "aliosque i? pios ufüs in honorem Ecclefiae, & ei; hac enim intentione faltem implicita Beneficia a Fide- i. libus erecta funt. Poterit igitur Clericus nofter a partem .aliquam fructuum Beneficii non contem- M n nendi infümere in emptione librorum proprio fta- g tui neceffariorum, vel convenientium : non tamen a omnes Beneficii fruCtus,qui proprize fuperfunt faften- ] nllnlm hi tationi, in librorum emptione licite infumere ; cum (j r hoc in pauperum, aliorumque piorum operurn de- nu LH "a trimentum vertatur. Tta Salmat. de juft. & jur. IJW cap. 2. num. 41. Cleric. de Poenit, decif, 1o. num. 5. & feq. i »equg, ]E" V CAS, t us 318 Casus Couscmwn)n. Concii CAS. 1T. In Molendinis quibusdam, excepta Miffze lieéte suditione , nulla fit inter feftivos, & feriales dies diftin€tio. Q. An hoc a P hi €'te tolerari. arocho íciente poflit li- Juton. 4 N Refpondeo cum diftin&ione, Si ex aliqua rationabili caufa detur con(uetudo l egitime praefcripta, ut Molendina quazedam diebus ! libus aperta fint, feftis aeque ac in feria- & molant, dico, hoc poffe licite a fciente Parocho tolefati, et iamfi, excepta Miize CAS,I.M auditione, nulla appareatinter feftivos, & feriales j Wääl: 1 dies diftin&io; cum praceptum abftinendi in die [ fefto ab o peribus fervilibus , ubi urget rationabi- lis caufa, atque neceffitas, non obl & til.y iget, ut notum 1 d ex mero abufu hoc fit intr eft. Sivero nulla utgeat rationab ilis caufa, fed OMentan oductum, & hoc poffit 2 Parocho aliquo modo i mpediri, hoc tolerando, Telpondos zale Parochum ^e gerere dicendum eft. Ita ex Qu cop -ACt. Ecclefize Mediol, tom. r. & ex inftrutt. 24. vol. 3. Benedicti XIV. Papze, & &t i Archiep. Nottri. ho & D | $ ülhy, CAS. IIT. Joannes domui, familizque Religiofotum DN quotidie inferviens , Communionem tempore Pa- Atipge fchatis in ipforum Ecclefia recipit. Q. An Eccle- lnefe r fize praecepto de Commgnione Pafchali fatisfecerit, Noltnle : m.m hm Refpondeo cum diflin&ione. Si Joannes ita domui, — b ac familize Religioforum quotidie infervit, ut füb ex t eorumdem obedientia vivat & intra eorum do- ehemüïx 1num, feu Monafterium refideat, , dico , ipfum Jo- annem przecepto Ecclefize de Communione Pafchali il fatisfeciffle , cum in cafu interveniant iil om» Tütm 4l Uütn .03( nes conditiones , quae ex Conc. Tiid. feff. 24. Aider cap. T. de reform. requiruntur, nt quis a Com- Vg snatur. munione Pafchali in propria Par cecia fümenda exi- Id Si vero Joan nes, licet domui, ac familiz Religioforum . quotidie inferviat, (ub eorumdem J ts obedientia non vivit, vel intra eoruüm Monafte- Ollipui E rium non refidet, dicendum eft, pracepto Com- Yon Do| munionis Pafchalis nequaquam fatisfeciffe propter Mh rationem oppoütam àÍupradi&a; ut ex cap. cit. ; On- d H [E, MwnsE Ocromus'.* 319- Concil, & ex pluribus Sacr. Congregat. Decretis xeopti t hac dere editis, & prafertim in una Laudun. 14. x fridesi Apr. 1685. in una Spolet, 19. Apr. 1692. in una jtt pf Barcinon. 21. Jan. 1713. & in una Ulyfipponea, 22. Novemb. r721:. videre eít, Qu lo raltiy MENSE OCTOBRIS je ac ia oc poll xcepta i XCAS. L M Ortuo quodam Presbytero, qui pin- guem praebendam per nonnullos alios $, &feti poffedit, notabilem pecuniz fummam obtinuit Pe- Vinendf ini tronius ejusdem Presbyteri haeres , qui proinde g nilotó €x tali pecunia vellet fibi domum sedificare, Q e Ipen Wt An licite poffit praedictus haeres in zedificio domus ijs t obtentam füummam infumere, D &kUCf;( loc t Refpondeo negative. Si enim fru&tus Eccleüa'&ici. pd. H qui congruz fuftentationi przebendati fuperfunt, ex inf debent in pios ufus infümi, quia cum onere, & digp M pa&o faltem implicito a' Fidelibus : profe&i funt, fequitur, quod fi quis eos titulo five donationis ] Rel[giok'» in vita, five hareditatis poft Przebendati mortem l tgmpafe, accipiat, acceptos fructus in eosdem pios ufüs in- .A f fumere teneatur. Eo przcipue quod, uemad- j r modum hzeres reprzefentat perfonam defun i quoad jllius bona, ita eaindem fub ire debet obligationem, quam citcailla defunctus ha w iil ex hac ratione res bebat; & proinde ficuti devitcta per votum faciendze ,u(erv'xt: Eï; ntta eleemofynz tranfit a d hieredem ceum eadem obli- d ! gatione, ita fru&us , qui a Praebendato in paupe- füm alimoniam ; aliosque pios ufus debent infumi, n cum eadem o enli bligatione ad haeredem tranfeunt ; TH« " & quidem poti ori jure, cum magis intrinfeca , & "T adnexa videa tut ecclefiafticis fru&tibus obligatio predicta, ntpote fündata in n atura, & conditio- ld W"a( LA obligatio ex voto, ne talium bonorum, quam adnexa fit alicui rei fi) «* utpote quze przcife ab extrin- Ofüm '11 feco, & ex voln ntate voyentis proveniens eft. DA " Non poterit igitu t hzres P resbyteri praebendati yratt ptt «dificanda fibi domo obte ntam füummam infuüme- fecife ) re. K P [ ca» b -; 326 Casvs ComxscirENTIX. re. Ita Card. de Lugo de juft. & jur. difp. 23. fe&. 6. n. 1o2. Sanch. concil. mor. lib. ?. c. 2. dub. fapplt abion lt 54. n. 2. Clericat. de 2oenit. decif. 1o. n. 22. atfoc la attierey CAS. II. Parochus Puerperam, quze alios pepererat fnitote, filios, afferentem fentire fe mori, enixe pe- ii ss a tentem Extremam Unctionem, noluit facro Oleo inungere, adhzrens judicio Obftetricis nepantis g & o predictam mulierem eífe in mortis articulo con- ftitutam. Q. An bene fe gefferit. ie? ) Ainj Refpondeo negative. Ratio eft, quia pofito dubio üuicdy prudenti de-periculo vitze, & rationabili timore de morte Puerperz, hzc capax cenfenda eft Sa- cramenti Extremze Unctionis, /faltem coliati (üb | lI) conditione : dari'autem in cafu noftro hunc timo- rem vere prudentem de periculo mortis Puerperz, (S. 1. ä compertum eft, fi advertamus ex una parte faci- litatem erroris in judicio Obftetricis negantis peri- que fy culum mortis, & ex altera infolitas voces Puer- praber pere afferentis fe mori, Extremamque Unctionem enixe pofcentis, quod alias fecilfe experta partus Wefponde dolores, cafus non dicit. Cum igitur in dubio QU o ericuli mortis potuerit optime Parochus , faltem tilice co; lob conditione, Puerperam facro Oleo inungere, | 'orüs pj eumdem Parochum, qui judicio Obftetricis adhae- ** tdnj rens in favorem periculi agere recufavit, male fe M W» Wi gefli(fe dicendumeft. Ita Pasqualig. theor, & prax. ts quaeft. 384. & feq. Gobat. t. 1. tract, 8. caf, 22. . ins]y üJ 384. Rofignol. art. 3. n. 4. » Qu ïlchm il CAS. 1II. Parochus perintegrum diem folet non irfre- 158 * uenter a Parcecia fua abeíie, nullo ibi reli£cto idoneo acerdote, certus tamen, nullum ibi infirmum tali B A (üm temporereperiri.Q.An poffit abomni culpa excufari. Ut Refpondeo negative. Ratio deducitur ex Edi&to San- Y *Sacen Rb iffimdi Domini Noftri füb n. 17. vol. 1. paftora- AW Iium inftru&tionum hac de re edito, in quo *perte lw prohibitum eft Parochis a Parceciis fuis etiam pro 10.]j 1l unica tantum die abeífe, nifi ibi Sacerdotem pro li [ & audiendis Confeffionibus approbatum reliquerin', qui pro aliquo repentino caíü poflit Parochi vices up- ! lehm æl MzwsE NovrEwsBnis. 321 ju, d 2626 füpplere. Quamvisitaque certus fit Parochus, dum abfens fit a Parcecia, nullüm ibi repeririinfirnum, MO adhuc tamen cum facillime poffint repentini cafus l0s p accidere, in quibus pro Sacramentorum admini- & exce ftratione, aliisque indigentiis, Parochi, vel alte- rius Sacerdotis pro audiendis Confelfionibus ap- It fiem Qs eis ts probati przefentia neceífaria omnino fit, dicendum iticuo t eft, Parochum noftrum, qui (olet non infrequen- ter per integrum diem a Paroecia fua abefle, nullo ibi reli&to idoneo Sacerdote, nequaquam poíle ab yllo d omii culpa excufari, . abill £ [endiä elï AMIENSE NOFVEMBKRIS. m W W ) lunc i Acerdos celebrans in Oratorio privato jj Pne? CAS. T. 'S folet omnibus diebus fefis pize, nobili- ] parte i " que fceminze Miffam audienti ( a cram Euchariftiam quis * prabere. Q.An licite hoc faciat. votes 1 d Refpondeo negatiye. Ratio eft, quia in facnltate, xpetipit ] quze, pofitis quibusdam conditionibus, foleta Pon- Lt p u »: Chüs , i tifice concedi pro celebratione Miffarum in Ora- torüis privatis, nullatenus com rehenditur facul- o0 IDl tas adminiftrandi facram Euc h ariftiam perfonis tticis 4 ipfis, quarum contemplatione celebrandi facultas gt m if concefía eft.. Hac de re (ut aperte docet San&if- neor, V^ iA M fimus Dominus Nofter Inftruct. 13. vol. 2.) praxis 08' m eft, quod petatur ab Ordinariis locorum pro di&ta Eucharifti; adminif]ratione nova facultas, quze d ln neque concedi folet, nifi pro aliquo particulari ca- st u íu, in quo gravis neceffitas id concedendi occur- rat. Cum itaque in cafü noftro non exprimatur n obtenta ab Ordinario facultas, dicendum ett, illi- g ib J il cite Sacerdotem nobili foeminz in Oratorio priva- 21 " to Miffam audienti facram Euchariftiam przbere. ) Ita ex Quart. ad Rubr. Miff. part. 3. tit. 10. dub, n 1o. Dian. p. 4. tt. 2. refol. 44. & 45. Girib. de Poe- qr P nit. C. 8. n. 47. CAS. " X j P lr Lambertini Cafhs Coufc. 322 Casus CoNsciENTUE fertin d CAS. II. Titius Bertam duxit in Uxorem, eaque ]ooztan defunéta, vellet ducere Cajam, quz fratris Ber- tx jam mortui uxor fuit. Q. An licite poffit il- |. depllne. ]ar ducere. | quhsqu L2 Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia Titius per co- ii pulam habitam cum Berta uxore faa contraxit qui- dem asffinitatem cum omnibus Confanguineis Ber- tx, nonautem cum Dertz Affinibus ex vulgata | l!] regula, quod affinitas affinitatem non pariat, Cum igitut Caja, ex quo fuerit uxor fratris Bertze, fa- & afit dumtaxat Bertze affinis, non confanguines, -CAS,I.R fequitur, neque confauguineam efle, neque affi- filim B nem 'Titios proindeque nihil ex hoc capite ob- alterum : ftare, quin idem Titius, defüun&a uxore Berta, f conya licite poffit in uxorem ducere Cajam, quze fratris Bertz jam mortui uxorfuit. lts Girib. de Ma- Wlponda trim. c. I3. nutm. 12. Sanch. l. 7. difp. 67. num. 3 eXCOII Rofign. difp. 3. S. 1. Ad pibi] CAS, IlI. Perditus quidam javenis, qui pluries fe ja&avit, ac gloriatus eft de peccatis Furti, Lu- teiurad; hr , « xuriz , Blasphemize, & hujusmodi, dum confite- t tur, dicit tantummodo: Gloriatus füm de peccato Til f mortali. Q. Anfatisfecerit Confeffionis integritati. Té,Qm qian i Refpondeo affirmative, per fe loquendo. Ratio eft, 'tit d quia cum tota malitia, quze in peccato Jactantie "ag reperitur, in eo fita fit, quod peccatum, & óf- fenfa Dei-affumatur tanquam medium ad captan- ytelent & laudem apud homines, ad quem 3b i dam gloriam, olyat finem de materiali fe habet, quod fi£ hoc, vel D illud peccatum; fequitur, quod optime, & inte- gre confiteatur, qui tantummodo dicit: De pec- ifis , cato mortali gloriatus fum. Dixi, per fe loquen- abfolgt iteide M do; oppofitum enim dicendum effet, fi perditus uvenis complacentiam fimul de peccatis illis ha- Wm [/ uiffet, de quibus gloriatus eft; quia cum cotn- ütm I placentia fpecificetur ab illo obje&o, de quo j i quis cum ipía gloriatus eft, ad exprimendam, URT ficuti oportet, peccati fpeciem , debent illa omnia ] obje&ta, quorum complacentia habita eft, in Con- ! hoj pra- hignis feífione aperiri, Et quia fæpiüïmg ja&tantia er- — E Mrewse DécEMBRIs. 323 fertim de peccatis Luxuriae admixtam habet Come grem, a placentiam de iisdem , hinc eft, quod hacrationa frntris Bie ol fzpiffime adeft obligatio exprimendi obje£ta illa, de quibus quis fe jaCctavit, & gloriatus eft. Ita Palao t. 1. tr. 2. difp. 2. punct. r1, n. 5. Diana part. 3. tr. 'iosyete 4. tefol. 16t. Girib. de Pcenit. c. 8. n. 65. & feq. ontrixg uguineisäi ; ex vll JX MENSE DECEMB RIS. aria Ut ; Beris l -CAS. I. I9 Ufticus in mortis articnlo conftitutus yifangi -* duo peccata confitetur, unum refer- j nequ vatum Epifcopo cum excommunicatione adnexa, ; qplte o w w5 alterum refervatum Papoc. Q. Ad quid teneatur, fi conyalefcat, u f Q d) Refpondeo cum diftinctione. S'i)/ Rufticus ignorabat .a« excommunicationis poenam peccatis fuis adnexam, ad nihil tenetur , fi convaleícat: figuidem non te- qi t netur ad aliquid ratione refervationis, cum (ut ha« fis fut? betur c. 7. feff. 14. Concil. Trid.) in Ecclefia Dei j üpna cuftoditum femper fuerit, ut in mortis articulo TM nulla fit tefervatío: neque tenetur ratione cenfu- j ii fz, cum in eamdem utpote poenam non incidat, qui eam ignorat. Si vero, quando Ruftieus pa- N travit deli&a, fciebat illis adnexam effe excom« io j municationis cenfuram , tenetur, fi convaleícat, eatam, prafentare fe Papz, & Epifcopo, vel Delegatis m ald ab ipfis, non quidem, ut a Cenfuris iterum ab- ines;^ folvatur, cum jam fuerit direCte abíolutus, fed ". ut paratum fe oftendat obedire Superiorum man- ji] datis, cüm non aliter fuerit in mortis articula dictt i abfolutus a refervatis Cenfuris, quam fub poena N teincidendi in easdem fpecie Centuras, nifi, poft- d ii] uam conyaluerit, fe prefentet, cni debet, ut )u d ,w:) u i&um eft, Ita ex cap. eos qui de feut. excom. i ]ulï [RW: 6. Girib, de Poenit, c. 16. n. 43. & commuhiter. at P n CAS. II. Lzelius habebat AgnumDei ceteum a fan&o 2 an[ [!h jf f Pio V. benedi&tum ; & quia audivit, eum elífe | efïr bus aureis yendidit, quame i T inagui valorig, illum df)g , 2 vis ; 324 Casus CowscieNTLE vis hoc non licere cognofceret. Q. Àn polfit per fimplicem Confeffarium abfolvi. WMarlbo e pimodam Refpondeo affirmative. Quamvis enim Lzelius pec- at x caverit peccato Simoniz realis vendendo rem fa- debitum cram pro pretio temporali, & etiam egerit contra T Bow prohibitionem « Greg. XIIT. hac de re fpecialiter editam ; adhuc tamen nihil obftat, quin poffit zb 1 hoc peccato per fimplicem Confeffarium abfolvi. Licet enim reatus Simonize realis fcienter con- ! €ags traGtz in Ordinum fufceptione, in collatione Be- neficiorum, & in Religionis ingreffu puniatur ex- ! communicationis cenfura Pontifici refervata, ut ex lem. VIII. Decreto Doctores docent; hoc tamen ! de Simonia, quze in aliis rebus committitur, dicen- dum non eít, quia deipía pariter in refervationum (.1. | Decretís expreffa mentio non habeatur: Cum au- tem nullibi conftet, quod Simonia, quee in vendi- Deun. giatur tione Agni Dei patratur, füb aliqua refervatione Confef vel cenfüra refervata prohibita fit, dicendum, nihil obftare, quin Lzelius, qui reus c enfetur Simoniz quude Conufeffario Ab- "ttdi eí pradi&ze, poífit etiam a fimplici A0 folutionis beneficium obtinere. Ita.ex Bonac. de Simon, difp. 1. q. 4. S. 2. n. 6 & q. 7. $. 2. n. 17. & 18. Girib, c. 2. n. 24. Tf CAS. Ill Üxor Marito conceffit , ut votum emitte- XC()mm: r n ret Caftitatis, eoque emiffo, adhuc debitum pe- ia tenti reddit. Q. Àn licite debitum reddat. ï)"&ï', Q Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia cum Uxor ex if hoc przcife, quod Marito concefferit, ut votum tis emitteret Caftitatis, non fe privaverit jure petendi, 0C e — vel reddendi debitum ; etiamfi Maritus poft vo- n Telim, tum illícite petat, adhuc Uxor licite ei dem debi- lirnag tum reddit. Quamvis enim, quando circumftan- etdom tia, quze reddit petitionem illicitam, fe tenet ex p C parte actus, illicitum quoque fit petenti correfpon- Ri dere ; quando tamen circumftantia przedi&ta fe te- b m' net praecife ex parte perfonae , ut in cafu, illici- CA5 tum non eft per redditionem debiti illicite petentt tionjy affentiri. Hoc tamen non videretur dicendum, ll Uxor confenfum przbendo in votum C aftitatis & tia Y judic Maritq L£ MENSE ]ANUAR;I. 'gzsu Anpolr Marito emiffum , licentizm dediffet vovendi om- nimodam, & integram Caftitatem, in hoc enim im leltt p cafü, Uxor ceffiffet omni proprio iuri, & fic Marito hdeni n à debitum illicite petenti non nifi illicite redderet. ) (geit Ita Bonac. de Matrim. q. 4. punct. 3. n. 7. Sanch. e f l. 9. difp. 36. n. 4. Girib. c.19. n. 86. quin pol. o52 C2 Pas ?t 53 C X52 o * - ariom aYi €3ROBSES URRUR GR *ex ET E 7 & r E ass fcientet t vollationel ANNO MDCCXLVI. | punratur. fervata, Ut i, oc um MENSE SANUARIL m .f*.m;æ*v Ajus videns omnia fibi advería fortuna refrrat CAS. I. C contingere, putat vere in mente fua, »eaïu::(whz: Deum effe erga íe immifericordem , huticque co- quen gitatum fuum aperit Amico, dicens: Indica mihi u r M d Confeffarium: benignum , quia habeo peccatum rande nimis; Deum enim credidi absque tüiferi- li Cofefano: cordia effe. Q. An ifte inciderit in cafum Bulle i Ü Caenze tanquam forma!itqr haereticus. a EX?"?""*C uia ad incurrendam Refpondeo negative. Ratio eft, q Excommunicationem Cafus Bullzae Coenz re quirie yotu " tur, uod herefis fit exterius manifeftata, cum ic 68 Ecclefia non judicet de interno, neque illud pu- l red d. niat; Cajus autem nofter dumtaxat putavit Deum immifericordem in mente fuüa, utpatet ex termi- o h L nis cafus, Quod fi id poftea manifeftavit amico, ) Norlt hoc egit, non ad tuendam, aut profitendam hze- rit if refim, fed potius ad deteftandam, ficque fuit pura Jantos narratio heerefis alias conceptze, ordinata ad tol- (p & C! lendam culpam. Poterit itaque a quolibet fim- undo t lici Confeflario abfolvi. ]ta communiter cum [ i, " Giribaldo tr. 4. in primum praecept. Decalogi, cap. tel 2. dub. 5. p -CAS.H. Quidam Sacerdos in familiaribus collocu- rin UM ocos , & face- tionibus folet frequenter abuti ad j I il tias verbis, ac fententiis faerze Scripturze. Q. Án Uf ii ( b judicandus fit reus peccati lethalis facilegii. (1/] ( j 3 .Re- 3*9.6 Ca4sus CoxsciENTLE Refpondeo affrmative, loquendo de verbis factse Al V] Tíit) CO Scripturze formaliter talibus , nimirum dictatis a | Vetaf Spiritu Sancto, Ratio eít,quia violat res facras proprie tales, ac frequens abufus verborüm An | tadlg gelis venerabilium continet contemptum, faltem IT implicitum ipfiusmet Dei, gravem injuriam irro- gat Spiritui fan&o, cujus fünt verba, ut ex Graf- ) [o] 1D. - 2 cap. IQ. num. 17. vocante hujusmodi tT [ abufüm immane ícelus. 1Ita ex Gobat de blafp. nf Accedit etiam fcand cap. 20. num. 720. Re gin. fib. 19. cap. 4. num. 57. Üitg, alum, attenfa qualitate perlo- nse Sacerdotis. Dixi--loquendo de verbis fa- Ü ( crae Scripturze formaliter talibus — quia fi abute- Iimisg retür quibusdam vertbis, quae extant in facris Altexy paginis, relatis ex aliis, & quidem viris profanis, tüm de ut funt illa Fefti A&. 25. ad Caefarem appellafti? piun. ad Cafarem ibis —— a gravi facrilegii culpa excu- Toninei fari poffet. Yétdey CAS. 1II. Clericus Beneficistus multoties committit tl x alteri recitationem Divini officii; eique cedens Tetod partem fru&tuum illis diebus correfpondentem, cre- Todtm ditfe ab omni culpa immunem. Q, An bene fen- tiat, tommi - Tüchys Refpondeo negative. Ratio eft, quia obligatio reci- Atechi tandi Ofüciam Divinum in Clerico Beneficiato, quicumque fit, eft perfonalis, obligans (üb gravi, tte Wt 5 orta ex ipfomet Beneficio, cujus poífeffionem ad- Vs Y eptus eft, cum jure illud adminiftrandi ; cui obli- p gationi fi non fatisfaciat, tenetur fruétus refli- 'utioys tuere, quze reftitutio eft veluti poena correfpon- dens culpze, Quare Clericus. nofter cedens al- teteg Detqte teri partem Beneficii, fübit poenam, verum non fe L 4 $j exonerat culpa contracta propter transgreffionem perfonalis obligationis recitandi Horas Canoni- 511 cas, Ita ex Alario lib. 2. verbo: Zorc Canonita. Sanchez lib. ». AT, confil. cap. 3. dub. 62. Giribaldus, ldinr Leander, aliique, Colligitur etiam ex Conftit. $. Dïmm Pii V. declarantis ; eüm, qui Choro addictus Offi- Obligey cium non recitat, tipond um; & diftributio licet fit przefens , praeter frau- tum committere, num amiífionem, grave pecca- Ad(irin Accedit Propofitio damnata ab | pulfy; * ex | 7 IX MrwsE FEBRUARTITI. 327 Alex. VII. num. 2r. dicens — Habehs Capella- : verbie j niam collativam, aut quodvis aliud Beneficium irum du Ecclefiafticum, fi ftudio literarum vacet, fatisfacit hat res f vettorm d füze obligationi, fi Officium per alium recitet, trfon, fl idn MENSE FEBRUARII 33 V OUl jutim ïr; Ui Arochus habens Beneficium pingue non nfe 1 Z CAS. I. P vult docere per fe ipfumDottrinamCnhri- ohat del: p.4, Ut ftianam filios pauperum, fed tantum quosdam filios divitum, qui fingulis menfibus quzedam munera nltafe p ad eum deferunt. Q. An fit Simoniacus. je verbis quia d ul Refpondeo cum diftin&ione. Vel intervenit pactum t r ht aüt expreffüm, aut tacitum cum Parentibus puero- vl tum deferendi ea munera, vel nullum intervenit m ii pa&um; fihoc fecundum , Patochus non eft Si« moniacus, quia cum Simonia fit &udiofa voluntas giedpu vendendi, aut emendi aliquod fpitituale, vel fpiri- vfiesone tuali annexum pro temporali, ad eam requiritur aliquod pa& um, vel faltem ut res accipiatut per einne t& aut motivi, ut ex ondenen modum pretii, commutationis , db communi doftorum. Siprimum, probabilius Pa- rochus eít Simoniacus. tatio eft, quia docere Bigto r Catechifmum eft fpirituale, quod Simoniz fubja- ff cere poteft, ut cum communi tradit Suarez !:5. 4. c. I8. n. 24. & Parochus ea munera reciperet tan- ys tb gr Refioten ! qusm pretium. Neque dici poteft, quod ea reci- peret aut titulo lsboris, aut titulo congruz faften- ali; i FUCUUS tationis, cum ad hujusmodi laborem ex offício Fh fupponatur fatis fu- p u Y teneatur, & Beneficio pingui [j ul perque provifus ; ergo videtur, quod difficulter ng- T. fit a Simoniz labe expurgari. L at CAS.II. Filiusfamilias, dum luderet, deprehenfus [ori$ ( ) a Patre, ab eoque vehementer objurgatus, ad at v declinandam iliius iram, vovit fe non amplius , luforum ; mortuo autem Patre, dubitat, an adhuc ex 0 obligetur voto. Q. Confeffarii judicium. ii Refpondeo, Filium familias probabilius non amplius r adítringi voto, Ratio eft, quia caufa nedum im- n pulfiva, fed etiam motiva, & quidem principalis X4 vo- 7 [ 328*'— | Casus CowscreNTUE vovendi videtur Filio fuiffe, declinare iram Patris, ! utexponitür in cafu:. Cum igitur, mortuo Patre, cellet hzec ratio motiva, & principalis vovendi, celiat etiam obligatio voti, quae tamdiu durat, r T quamdiu durat cauís motiva, & finalis vovendi, ut cum Azorio, Silveftro, Suarez tenent Bonac. dim r ^iro, difp. 4. q. 2. p. 3. n. 10. Antonius a Spiritu fan- [ asn&to, & communiter Do&ores; quia votum non l |juen obligat ultra mentem, & intentionem voventis ; i vovens autem non cenfetur habüiífe inteutionem iM fe obligandi, cefíante caufa finali, & motiva voti. Wnin: [2 yits CÁS.-TI. Sem pronius tempore Quadragefimze di- fp enfatus ad carnes vi ore Indulti Apoftolici, in jb w a m d vefpertina quoque refe ione cum aliquo nennul- mewt, ' lorum fcandalo ufus eft carnibus, fervata tamen dunty gantitate, Q. An, fpectata Epiftola encyclica falfüm 5. D. N. Benedicti XIV. non folum peccaverit, tnelitia fed etiam inciderit in cafum refervatum n. 7. ipfiget Refpondeo negative. Ratio eft, quia cafüs refervatus volit n. 7. continet fcandalofam folutionem Quadrage- xio, fima, non fcandalofam folutionem Jejunii: Sem- ER Toiferi ronius autem vefpere vefcens cathibus folvit Je- It aj unium, quia Pontifex in Epiftola encyclica, quae Cülpdi incipit — Libentiffime quidem ample&timur— fta- du tuit difpenfatos ad carnes non poffe in vefpertina — A quit refeftiuncula ea quantitate carnís vefci, quae Je- V junantibus permittitur, fed opus habere eo cibo, Y quo utuntur homines Jejunantes rectze, & meti- cufat, | culoíz confcientize, Attamen Sempronius non lotts folvit fcandalofe Oradrage(imam, a qua fupponi- illen tur difp enfatus vigore: Índulti Apoftolici ; ergo' Tis foy peccat, fed non incidit in Cafüm refervatum. 1 l lt yjo effet a vero in Indulto Apoftolico obfervantia Jejunii licer ppofita per modum cotditionis, fi nequa non | Ms et uti eodem Ind ulto, ut contigit anno 1740. Avlat in Índulto hnic Civit atia Pontif. fel. regn. con- f&axm ceffo, tune probabilius cenferem, Sempronium in- €Blte cidere in cafüm refervatum, quia adhuc vere fcan- li. am,. läri [ dalofe folveret Quadrftgeüm &am MEN- D E MegwxskE Manrrr. 329 itm ? " IENSE MARTIL- & orhyo 3. ls vortl ii dor CAS. L 'Tlt us ingreffus cujusdam Artificis offici- il am cum duobus Sociis, ipfis infcis, ls vovet clam fürripit thecam auream; inquifitus autem de ^nent Be;' furto, thecam fecreto reítituit; fed ut confulat p à votüt quoque famze fuze, eosdem Socios adhibet teítes, ui jurent, ipfum nihil penitus furripuiffe. QO. Àn [ v 1t reus perjurii. Tateti uatenus. inducit ad j&ran- Refpondeo affirmative, q notiyari: dum falfum, licet putatum verum. Ratio eft, quia virtus Religionis, quae prohibet, ne quis fallum voefine i juret, prohibet etiam , ne alios ad falfum juran- gpfilti dum inducat. Neque obftat, quod Socii exilti- i w J ment, Titium nil furripuiffe ; nam hoc probat av dumtaxat, in Sociis juramentum efle materialiter la at i falfüm , & inculpabile; at non excufat 'litium a m petit malitia perjurii, quia illa atteftatio fociorum eft Im1; ipfimet "Titio formaliter falfa, cumque ab ipfo fit j relent volita, & procurata, reddit illum perjurii reum, eo modo, quo quamvis blasphemia viro amerti fit TU juni i materialiter tnala, ei tamen, qui amentem induce- bus tl ret ad blafphemandum , effet mala formaliter, & ( culpabilis; ita cum Suarez tom. 3. de Relig. lib. 1 Iu g. de Juramento, cap. 14. n. 8. Bonac. tom. 2. difp. T 4.quaeft. z. p. 111. Tamburino, Sanchez, aliisque nva iQett communius. , W u at CAS. lL. Petrus Typegraphus in Confeffione fe ac- cufat, quod feria fecunda Pafchatis quatuor circiter |p, UP horas infümpferit in componendis chara&eribus, prün»lf , altero vero die , videlicet feria tertia, totidem ho- qui J i(0) It ris torculariexpreífit. Confeffarius eundem arguit, ut violatorem utriusque diei fefti.. Q. An jufte. 2l antia J Refpondeo cum diftin&ione. Si Petrus de utroque fe nl i j Í accuíat, quod putaverit, effe utrumque contra diem L )m feftum, merito a Confelfario argnitur; tum quia , egit contra confcientiam , tum quia juxta fenten- j ro..lü tiam probabiliorem nedum characteres in torcu- cve Jari exprimere, de quo non eft dubium, verum etiam eos componere, inter opera mechanica re- bl cen- D 430 Casus Cowscmuïm cenfetur, ut tenent Suarez de Virt. Relig. lib.o. . €. 25. n. 8. Palao parte2. tra&t. 3. difp. q. 5. n. 5. Facundez, & alii apud. Girib, hic dub. 5. n. 43. quia compofitio chara&terum per fe non ordinatur L a Bl ad locutionem, ficuti ordinatur fcriptio , fed eft praparatio moteriz, & veluti fabricatio inítru- dm, Ul l dim ope menti Mechanici ad opus Mechánicum, fcilicet, ad | dre Ya ipfam impreffionem ordinati. Si vero Titius de utroque fe accufat ad majorem fuz conícientiee Welfponds quietem, putavit tamen primum fibi licuiffe, non praeot fecus ac charatteres fcribete, tunc dico, injufte ar- Que li gui a Confeffsrio de utriusque diei Fefti violatio- iprd ne, quia hzc quoque eit opinio valde probabilis & ii apud Homob. lib. 2. p. 4. refp. 34. Dianat part. 4. ficifs,e traCt. 4. refol. 62. Tamburinum, & alios; quare vins i Petrus, juxta eamdem operatus, diem Feftum non tvl at violavit. Eftigitur dumtaxat tnonendus, ut ma- T Qu nendis chara(teribus dlebus feftis abftineat. gis timoratorum praxim fequeus, etiam a compo- [ mülto r Siyeln CAS. TII. Capellanus in Fefto fimplici accepit elee- lla. , mofynam pro Miffa ad Altare privilegiatum cele- DT branda; ipfe vero celebrat quidem ad di&tum Al- Jaler tare, fed ex devotione dicit Miffam Votivam de B. Virgine. Q. Án fatisfaciat fuse obligationi pro ee;qug f 1Us d accepta eleemofyna. [ Refpondeo negative. Ratio eft, quia intentio confe- N non fr rentis Eleemofynam fuit Altaris privilegio ftuí, uitur autem, Íi Sacerdos in fefto fimplici (d WX Miffam Votivam tecitet de B. Virgine, quia pri- totidi vilegium a Summis Pontificibus conceffum, eft re- gulariter dumtaxat pro Miffis de Requiem, quan- f ga do non obítat Ecclefize ritus, qui non obftat in Refpande Fefto fimplici, quo Miffa de Requiem recitari po- Atnte teft. ld fatis füperque oftendunt tot Decteta 5. ts, R.C, a Summis Pontificibus confirmata, pr&- ln fertim ab Alexand, VIl.& Clem, XI. Ita com- 1 Chtes muniter, & exptefle P. Merati in novis obfervat. lug p & addit, ad Comment. Patris Gavanti in Rubricas Miffalis p. part. tit. 5. n.8. [ Te N MEN- hü Pa 6 o Mr&8sE APnirts. st t, feligi: D dil t MENSE APRILIS. dü ; H Erta Matet, ne Filias fuas diebus feftis ? non a CAS.T. B finat vagari per Civitatem, vel Oppi- fiptio, ibricatto t dum,aut otio domi tabefcere, injungit eis quae- am, fcilté dam opera fervilia. Q. An Filize teneantur obe- dire Matri fic przecipienti, rero. Titi . Cotici: Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia ex 4. Decalogi X fícato pracepto Filii tenentur obedire Parentibus in iis, [co, jf quz licita funt ; licitum autem eft puellis, praefer- Teti violi tim poft Devotiones, & horis pomeridianis, ad alde p ea vitanda, quze in cafu expofita funt, plena pe- Discum p riculis, etiam diebus Feftis aliquibus operibus fer- j d vilibus incumbere, idque ex interpretatione prz- om Fal cepti, ac benigna pize Matris Ecclefize permiffio- sendus üL* ne, quze ficuti non obligat ad obfervantiam diei fium tU Fefti, fi aliquod grave damnum corpori immineat, multo minus fi animze. Ita cum Emmanuele Sa, yinet, Silveftro, Naldo, Homobono, & aliis tenent Dia- du na p. 3. tra&t. 5. refol. 3. Bonac. hie difp. 5. q. ;;egiamm l: unica, pun&. 3. n . Cavendum tamen eft, ne P Mater ad finem lucri detorqueat opus Filiarum, n [/'y()ffWDX easque retrahat a piis actibus, quibus poffent faun- jgtit ) &ius diem Feftum colere; quare monet Suarez de. Virt, Rel. 1. 2. c. 26. n. 6. füpradicta cum mica falis effe intelligenda. jentio t yleg? CAS. 1I. Filius, inconfultis Parentibus, vult ducere . feio 15 in uxorem Cajam Paellam honeftam ; paris quidem jne ( conditionis, fed pauperem. Q. Quomodo debeat t fe gerere Parochus, »eq DA D in efpondeo cum diftinctione. Vel Parochus advertit, FP '1 R Parentes fore quidem verbis, & animo contradi- m €turos, non tamen malitiofum appofitüros Impe- 0i dimentum, & eo tunc debet Filio faadere, ut Pa- lmat,) f q n rentes confulat; aliter peccat affiftendo, ficuti Fi- j$ 0 lius peccat fic contrahendo; lz:dit enim pietatem, 0V ac reyerentiam Parentibus debitam, ut ex Girib, i J traét. 10. c. 5. dub. 6. n. 37. Quod fi, con(ültisaFi- lio Parentibus, eorum confenfum non obtinet po- te p [.] 332 Casus CoxserewTLE deprehe teft licite Parochus Matrin&nnio affiftere, cum Fi- conícien lius poffit licite contrahere; quia Filii, fatisfa&ta, er petitionem confilii, reverentia Pareutibus de- ita, in iis, quz fpe&ant ad corporis fuftentatio- nem, & prolis generationem ,. funt. fui juris, ut tradit D. Th. 2. 2. 104.2 5. Vel Parochus ad- a. N yertit, Parentes efle appofituros malitiofum im- C0 pedimentüm; & eo tunc, fi propter paupertatem fpon(ze nullum fit fecuturum damnum grave, de- tes s decus, aut irrationabile onus iisdem Parentibus, g Tilstene ut in cafü fappouitar, poteft, & debet affi(tere ad tiftre, tuendam libertatem Matrimonii , non enim pau- pertas fponfie, fi czetera non defint, eft motivum ! Mpouden fufficiens pertinaciter obfifrendi Matrimonio Filii, Ton ol Colligitur ex Girib. citato, Pontio de Matrimo- nio l. 2, c. r. Sporer in 4. preecep. Decal. tract.3. Conjun cap. 5. fect. r. Agatur Tente, : CAS. IIT. Parochus ruralis habet in more de menfe &0sdem in menfem particulas confecratas, quae in Ciborio j Rltafe pro Infirmis aflervantur, confumere, & novas 1 feri confecrare, femel.tamen, & iterum deprehendit Q'.ilm, [ in fundo pyxidis quosdam vermiculos ex fpecie- &Eld] re bus Sacramentalibus genitos. Q. An talem mo- füt rem fetvando fit tutus in con(cientia. A af Refpondeo negative, fed lethaliter peccare. Ratio I Mx eft, quia in Concilio Turon. 4. cap. 4. apud Ga- Vi W t vantum; in Mediol. pariter 4. p. 1. & in Synodo tom, « Bononienfi lib. ». cap. 3. & juxta communet fere omnium DJ). fententiam, ;nchariftia renovanda lo ^ eft de feptimo in feptimum diem; quas regula non Itr —— od ] ita quidem ftri&te obligat, ut non. poffit etiam re- novatio protrahi ad longum tempus, maxime fi R, D particulee confecrandze fint recentes, ut colligitur OC o At r ex citato Concil. Mediol. permittente, quod con- f fecrentur hoftie poft feprem dies renovandz, etiamfi fint avviginti diebus confeGtz ; attamen dl tanta dilatio non eft a gravi cülpa immunis, quan- QUisq do ex aliqua circumftantia vel loci humiditati ni- 45 r mis fübjeCti, vel &c. adeft periculum corruptio- itts nis fpecierum ; quod periculum experientia cum depre- MewusE Mairr. 333 IX deprehenäerit Parochus cafus noftri, non eft iü (tete, et conícientia tutus .pri&inum morem fervando. Parentinst JMENSE MAIIL 3 fufente k f r | Parodus: CAS. T. Ortuo Divité, & inftantibus hezredi- bus, publicatur Monitorium cum ex- nalitiolin communicatione contra fcientes, & non revelan- r pupett tes ipfius bona; Sejus fcit, Patrem fuum, dum ei- m gt 'dem famularetut , plura fibi ufurpaffe. Q. ÀAn 1 Parettis yet affiten Filiusteneatur , vel faltem poífit contra Patrem revelare. n enim j ,dimitii Refpondeo non teneri. Ratio eft, quia lex Civilis irinoro 1 non obligat ad ferendum teítimonium contra fibi ) de Y [ecal tt Conjunctos usque ad 4. gradum, przefertim fi non agatur de caufa ad totam Coramunitatem perti- nente; ita neque lex Ecclefiafica credenda eft, te d n eosdem obligare, quippe quze legi Civili in beni- xmlm N guitate. cedere non debet; unde in cafü noftro non tenetur lilius denunciere Pitrem. Additur yte, U n a'eplä'?ï' etiam, quod hujusmodi Monitoria non obligant, fi [os ex ex tali revelatione aliquod grave damnum timea- tur probabiliter fecuturum; ex revelatione autem A lo t " Filii fa&ta contra Patrem , vix poteft grave dam- num ipfius, & totius Familiz abeffe, videlicet, " xf dicordiz , & odia; ergo Sejus ex vi Monitorii ]ta Diana p ,U non tenetur revelare contra Patrem. g )b tom. 5. tra&. z. refol. i61. & 162. Raynaud. de ,Ommdräü " j Monit. p. 1. c. 2. q. 20. & 24. Baunius, & alii, itis d Hinc, fpe&ato damno di(cordiarum , odiorum &c. quod Filius ex tali revelatione toti Familiz infer- qruä f [ [ ret, videtur dicendum, nec etiam polle (licet de Jus hoc non difputent DD.) quia non debet illis cau- fam przbere per id, quod poteft jufte omittere; g t jc d fpe&tato vero dumtaxat juris communis privile- , m gio, & feclufo damno, licite poffet, quia privilegio æ. [ quisque poteft uti, vel non uti pro libito fuo. C iil n CAS. II. Antonius propinato alteri veneno, ex quo hu irreparabiliter fecutura eit mors, antequam hzc fe- m ett 'qua- jel [/ , 334 Casus CowscreNTIE quatur, peenitentia ductus acceditad Confeffariurt, cui confitetur peccatum fuum. Confelffarius au certulot mendttet tem eum abfolvit injun&to o.:ere, quod, fecuta ferdum morte,fe przfentet habenti facultatem in refer- sufendo 1 vata, eique peccatum denuo aperiat. Q. Àn g Poenitens, fecuta morte, teneatur parere Con- J uioy S&eyt ex feifï'ario. a TOi ( Refþondeo negative. Ratio eft, quia Ántonius tunc C nec tenetur fe prsefentare habenti facultatem in nis arjf refervata, ratione peccati commilfi in propinatio- eyuut, ne veneni , quia ab hoc jam fuit direCte abfolutus in pera&ta Confeffione, quíppe quod nulla tunc re- fervatione tenebatur, cum hzec non afficiat nifi aCtum confümmatum Homicidii: neque ratione mortis poftea fecutze, quia hzc refpectu Antonii rite confeiti, & abfoluti non ef£t amplius tmnortali- i ter peccaminofa, cum non fit amplius moraliter fefaius volauntaria, utpote in Sacramento Pcenitentiae ef- peceat | ficaciter retractata; quare non eft, cur eum fub- txitde ( dat clavibus, five habentis, five non habentis fa- At yen cultatem in refervata, ergo non tenetur in ca(u parere Confeffario. Ita Henriquez, & Facundez ld apud Dianam tom. 5. traCt, z. refol. ro. Homobo- | lt ij nus, & alii, | rittor CAS. 1II. Quidam Sacerdos in itinete c&lebraturus |. Ms eny Miffam die Fefto de praecepto pervenit ad quoddam Sitdy Yoey Oratorium rurale, in eoque reperit unum tantum Tüm q libbaum Miffalem, cui fere integer deeft Canon Miffze. Q. An poffit licite celebrare, ut ipfe cum Tevers fft; E Sociis fatisfaciat przecepto de audiendo Sacro. are Vi Refpondeo negative. Ratio eft, quia fic fe exponeret [ Olutior periculo errandi in re gravi, nempe circa Cano- findal nem, cujus profeCto: fingula verba funt materia 6 qui gravis; adeoque etiam graviter peccaret: ita Ga- vant. tom. 1. p.2. tit. r. citans Navarrum, & Azo- Vg rium u tivo, & ilicet loquantur de Celebrantibus fine ullo Imill libro É iffali, tamen par eft ratio in cafu noftro, quia refpe&u Canonis idem eft, ac fi nullus effet. [-L] mmy [| l pori ducitur etiam ex Conc, Mediol, z, præcipienïe:a- ïitätem. | g IE Mewse ]un:. 335. Confefit ,quod non onfelrrit cerdotibus, precipue propter Canonem Exquoin- memoriter dicant Miffam, aut canant. : Qod, i ferendum eft, neque ad fatisfaciendum pre cepto de« tatem i é audiendo facro id licere, quia praceptum inte- wiat. ( , que in Canone funt, prava- r puetei grandi Milfam in iis to Écclefiaftico; quare let unicuique alteri przcep fcuti ex nulla caufa, precterqua m grayis irreve- immineret contra fan Ciffimum rentize , quae forte Ántoniwt Chrifti Corpus, & Sanguinem, licet aliquid Cano- facultata licet periculo omittendi fe nis omittere; ita nec i popini exponere. (te abfolt ullattnc MENSESUNIL. i d t n ni Oeminam nolentem reddere falutationem T CAS. L F alteri Vicinz, cur qua rixata eft, Con- aplis n* feffarius jud icat Abfolutione indignam, & ream pliosnote j um Ponitetit peccati lethalis , quamvis ipfa fateatur, null exinde odium habere co ntra dictam Vicinam. Q. j eur enm 3 An verum fit Judicium Confeffarit. m hii epelur in* o cum diftin&tione. Si ex quo foemina.non T2 Refponde yo, Homon reddat falutationem Vicinz, cum qua rixata eft, oriatur aliquod fcandalum, aut id aefti metur nota- peCtantibus bilis contemp tus ejusdem Vicioz , fi cdt circumftantiis loci, temporis , perfonatum, nec non confuetudine Patrize, Judicium Confeffarii ve- d conum rum eft; quia tu nc non reddere falutationem eft ethale contra charitatem , ut pa- ; d. f revera peccatum 1 d tet; ac proinde qu oties Fcemina non vult refalu- oW tare Vicinam , eft in ft atu peccati lethalis, & ab- (2 u folutione indigna. $i vero nullum inde feqguatur D ( fcandalum, faltem grave, nec grav is contemptus, ye ( "T 1 vel quia levis fuitrixa, & utriusque indignatio, f vel quia jam ani mum alienum a quocumque pofi- (aft dU M jo Fcemina ifta patefecit, vel alia tivo, & gravi od arruw-& fimili de caufa, Judicium Confe Íffarii non eft ve« qibort" abfolute loquendo, ( rum, quia hzc figna omittere, [ naRI eft potius contra urbanitatem, quam contra clia- j eie j ] ritatem, ltà ex Bonac. in x Decalog. precept, d gctplew h éilp. 1 N " r 236 Casus CowscirENTUE : difp. 3. quaeft. 4. part. 3. Giribal, trat, 4. cap; 4. dub. 4. num. 36. & aliis. CAS. II. Juvenis quidam habens confuetuäinem fe p pollaendi, confitetur in Pafchate pollutiones com- miffas; interrogatus autem a. Confeffario de con- Spord fetone füetudine, eadem reticet, timens ne ultra tempus tem cu Pafchale Abfolutio ei differatur; habet tamen pro- pofitum efficax non amplius peccandi. Q. An va- | Refpono miye f lida fit ejus Confeffio. i Refpondeo negative. Ratio ducitur ex Propofitio- [2 ne damnata ab Innoc. X1, num. 58. ex qua habe- Aioo ] tur, teneri Ponitentem confiteri confuetudinem tmo peccandi, quando ex Confeflsrio de eo interro- millarc gatur; fi ergo Juvenis ifte eamdem reticet, fuz 1l h obligationi in re gravi non fatisfacit, adeoque ROUf graviter peccat, & Confeffionem facrilegam per- LOT ficit; nifi forte ignorantia euta excufet. Nec ja- D , vat, quod habeat propofitum efficax non amplius at V t peccandi; quia Confelfarius .adhuc habet jus ad nj idem propolitum experiendum ; & cum fit Judex fimul, & Medicus, non poteft hujus partes im- od Du] f::; plére applicando opportuna remedia, nifi infirmi- ?Xl'ümmgnïf tates, & ftatum poenitentis plene cognofcat. ]ta Cardenas differt. 37. in di&. Prop. 58. Viva, Re- AL felty ginaldus, & alii. Titing x CAS.IlI. Sacerdos celebraturus Miffam, dum induit Q n fe Veftibus facris, omittit Orationes, quze ad fin- saüu [ gulas earum dicendze funt, Q. An ejus omiffio fit [ immunis a culpa. elli Refpondeo negative. Ef eixim ferhper talis omiffio D contra Rubricam vel praeceptivam, ut cenfet Ju- lim ch venin. tom. de Miffze Sacrificio quaeft. 8. cap. 7- /onfe vel faltem direCtivam, ut exiftimant alii. Quare, nifi ex aliqua rationabili caufa fiat, eft quoque pec- Re(ponda N cato obnoxia, vel mortali, ut tenet Navarrus cap. lchati 25. n. 73. apud Merati & Azor. part. z. lib. 13. c. t5 m 29. q. 5. apud Alarium verbo Mifla n.42. maxime fi Ders]i omittantur aut ex contemptu fcienter omnes deli- Ofe berate, & cum advertentia, vel faltem veniali, ut lion efE cumRodetric. & Burchard. fuftinent communius * N-« | lebel Af MewsE Jurir. 337 r L t MENSE SULIEL nftetodinez CAS. L. F Rancifcus habuit rem cum Sponfa de fu- turo, dum er aliquot dies poft inita ollutiones ct Sponfalia in ejus Domo adhuc morabatut; in Con- feffrio de a feffione autem przcife fe accufat , quod habuit t ulirater rem cum puella, Q. An ejus Confeffio fit bona. ibet tutey Refpondeo cum diftinctione. Si Parochus , fun&us di, Q &i munere fuo, admonuit Francifcum , non eilicere cohabitationem cum Sponía de füturo füb poena ex opti excommunicationis ipfo fatto incurrendz, lataim ex qu t Synodo lib. 2. c, 9. & Exminentiffimo, ac Reve- vonfüetadit teo Itter rendiffimo Archiepifcopo refervatz, fi fe invicem carnaliter cognoícerent, antequam per verba de m vt f V rzfenti Matrimoninm contraherent; vel aliunde fäCit j W rancifcus id fciebat; tunc ejus Confeffio non eít &crile bona, quia reticet circamftentiam, quze licet non ulet x non àt yariet fpeciem, eít tamen affetta excommunicatio- "1 ne refervata, restione cujus peccatum confeffaüm x habe eft extra Jurisdictionem fimplicis Confeffarii : fi p um 1 "P vero id inculpabiliter ignorabat, Confefüo ejus yis pit ! bona eít; quia ignorantía inculpabilis excufat ab j Ib i excommunicatione incurrenda, & fic etiam in ca- .'ogüüff"' ; fu a referyatione, quae non afficit peccatum, nifi Di Vigy ratione excommunicationis. CAS. II. Petrus Confeffarius tradidit alteri Confef- It dur s Q [ fario chartam Sollicitationis figillo obfignatam , ut eam daret cuidam Mulieri, quze ad ipfum pro Con- [e]lh oni feffione acceffura erat ; Alter autem Confelfarius Sollicitationis ignarus, abfoluta Confeffione, fta- t 'ZLS d tim chartam. przedictam dedit Mulieri, n u Q. An hi n i Confeffarii fint denunciandi. yal ) d Refpondeo negative ; neuter enim eft reus tàlis Sol- d licitationis, qualis in Bulla Gregoriana exprimi- N tur; non primus Confeffarius, quia ifte follicitans I W peralium Confeffarium, follicitaionem in Confet- , ff " fione per chartz traditionem facienda mandat 5 erol non efficit; in Bulla autem Gregoriana lex De- nun- em 1 Lambertini Cafus Confc. jl 338 CAsüs CowsciENTUE nunciationis lata eft contra Confeffarios Sollicita- tionem efficientes, & quidem cum fuis Poenitenti elpont bus, & demandantibus nec unum habetur in ea tm, ( verbum, unde non debet ad eos extendi, maxime petiote il v cum odioía fint potius reftringenda. Nec habet idiq hic locum illa regula — Qui per alium facit, per üilimt fe ipfum facere videtur — quia ubi lex. mandan- - tes non expreffit, cum exprimere potuiífet, cen- " tirgum lp fendum potius eít, eos comprehendere noluiífe, tüm $o juxta illud — Lex fi aliud voluiffet, expreffiliet tile fun — Leg. unic. S. ia autcm lta cam Disnapart. nl r 1. traétat. 4. refolut. 22. Bonac. Boffio, & aliis Girib, tratt. 7. de Sacramento Poenit. cap. 1o. dub. , tet: Mobeiie 2. n. xr. Non alter Confeffarius, qii chartam figil- hi lo obfignatam tradit mulieri ; quia ifte ignorans & E quid in ea contineatur , absque ulla füi culpa. & folum materialiter concurrit ad Mulieris Sollicita- fü gr tionem. Quando autem in Bulla Gregor. dicitur &X off Oriim — five inter fe, five cüm aliis quomodolibet per- Yqge f petranda — füpponitur profecto in ipfomet Con- feffario fcientia, & cognitio ejus, quod effiit, tpa quia füpponitur in eo vera formalis culpa, & qui- mm'l [ dem graviffima, quam Summi Pontifices intendunt Tit ln l f:,'ng er lezgem Denunciationis punire; & in hoc fen- l(aticne | fu intelligendum eft Decret. Alexand. VII. prohi- bens illam Propof. n. 6. — Confeffarius ,' qui in — Trs i Sacramentali Confeffione tribuit Pcenitenti chartam lm Dnh &c, Cum autem, feclufa fcientia, & cognitione, A d c'lhug j nulla fit culpa, ut tradunt communiter DD. neu- [ ter ex his Confeffariis denunciandus eft. CAS. III. Parochus fciens, Virum Nobilem non fa- — tisfeciffe praecepto Ecclefize Communionis Pafcha- | A lis, eumdem quidem private admonet; fed vi- dens, fe fe nihil proficere, diffimulat, nec ad Superiorem illius inobedientize notitiam defert, Wt y utans, per privatam illam admonitionem, partes uT officii füi fatis impleviffe. Q. An hujusmodi Pa- ij Vl'aliu; roghi j-immglaüo fit peccato lethali obnoxia. Iem « pnor Re- Tm'()ne d UE MenNssE Avavusrr. 339 farios Subt fis P Refpondeo cum diftin&tione. Si Parochus habet ve- rüm, & fufficiens funde^nentum vel credendi Su- y habegn d perierem ipfum nihil effetturum cum Viro iffo No- yendj aut h, i bili, vel timendi ex Denunciatione facta Superio- rialiquod crave damnum fibi obventurum, ejus allom f joi lex n diffimulatio nulli peccato eft obnoxia; quia in his cirgum/tantiis praeceptum Denuntiationis faciendae potati! Superiori non obligat, ut communiter docent DD. ndere n ót, expt cum Soto apud Alarium Verbo Corretiio; íi vero tale fundamentum non habeat, & potius timeat m Disnti tanti viri gratiam amittere, Parochus diffimulan- 50[501 & do, nec ad Superiorem deferendo notitiam illius 4 p 0. inobedientize, gtaviter delinquit contra praeceptum ebl. j dhartam f Chriti Domini (M AtCa. 18.) — fi te non audierit, j i i / dic Ecclefiz — Hoc enira przceptum, fi quem ]s f fub gravi obligat, obligat profeCto Parochum, qui lieris 04 ex officio tenetur modis omnibus faluti fasrum | Gregaj ! Ovium providere. Non fatis autem provideret ugmüdüï neque faluti ipfius Viri Nobilis, qui a Superiore PT objurgatus, fortaffe refipifceret; neque faluti alio- $, quüd EF rum, quibaus poffet talis diffimulatio innote(cere , jg ctlph & (ic in illis parere fcandalum. Quare merito in ilices i 007 hac fynodo Bononienfi lib. 2. cap. 3. füb commi- natione gravium poenarum, arbitrio ipfius Supe- yi Vil g rioris infligendarum, przcipitur Parochis , ut fta- ;iïal'm D tim poft F'eitum Afcenfionis, vel ad eumdem, vel opiten ad ejus Vicariutn deferant notitiam de Contuma- T 'g. cibus fine dilatione, & fine ulla Perfonarum ex«- yonitef DF' dus [ cepf;ione. i MENSE AUGUSTIL - Xobl fti lA Àja impudice verfata cum Parocho, a- ^l CAS. T. C on? grotans cum periculo vitz, f[ciens, fimi H "I non poffe a Complice fui criminis abfolvi, /ne turpitudinem fuam alteri detegat, ftudiofe, &ex no!liflllm ü'. nitiore induftria expe&at, quousque Parochus ipfe facrum TM Viaticum ad eam deferat, & tunc ante Communio- nem eidem confitetur , & abfolvitur , Pacocho TA ignorante dolum Mulieris. Q. An, attenta decla- ratione ultima Benedi&ti XIV. circa Abfolutio- f 2 nem 340 Casus ComNsciENTUE . nem Complicïä in articulo mortis; valida fit hu- Velpori jusmodi Abfolutio. raptie fiecon Refpondeo negative. Quia facultas, quam Summus fo, i Pontifex in ultima declaratione concedit Confeffa- rio, ut in artieulo mortis valide poffit abfolyere inpedir Yitqoer Complicem in peccato turpi, ne hic pereat de- tsbl d fectu Jurisdictionis in abfolvente, dummodp ta- Ta Cütn men ex parte Poenitentis difpofitiones a Chriffo Domino ad Sacramenti valorem requifitae non de- fie i il g fint, non eft extendenda ad cafum noftrnm, in tll quo Caja fciens ,. non poffe a Complice fui crimi- nis abfolvi, ne turpitudinem fuam alteri detegat, freret Irtwr C ftudiofe & ex induítria expectat ,. nousque Tracil: Parochus , peccati Socius , facrum iaticum ad eam deferat, & eidem confitetur , cum com- fedety filonet mode, ut füupponitur, potuiffet alteri confiteri ; & cita sd ratio eít, quia hoc eft eludere, & quidem in ma- Ttt fie teria gravi, mentem Pontificis, & privilegium quendi « ab eodem conceffum Poenitenti, przcife in (ui fenfare favorem, ne in zternum pereat, trahere in con- fequentiam contra reg. Juris in 6. 28. & velle ex Ntdis, ( jor fraude patrocinium, & ex dolo lucrum reportare prtia contra reg. ex cap. /Sedes /4poff. de refcriptis; ubi ia habemus — dolus, & fraus nemini debent patro- Itfeio, lt fin cinari — quod fane eft ad Sacramentum poeniten- "- Q i tize accedere fine debitis d ofitionibus. Quemad- modum igitur, ut docent j D., Regularis, qni da- Nedqr, Yitg ta opera iter arrjpit, ut extra Ordinem confiteatur, Tty virtute privilegiorum, quz illi unice conceduntur, ne diu careat Sacramento, non poteft valide ab« Yitt, folvi propter ejus fraudem , & dolum, ut videri ; s. poteft penes Rotarium de poenit. cap. 1. ita pari Céfltjo ratione in cafq noftro. fiifr CAS. II..Confeffarius ex Confemone Francifcae cog- iife novit, ipfam ignoranter contraxiffe Matrimonium Rer.mgïeo cum Impedimento dirimente Afünitatis in primo hat gradu, orto ex copula illicita cum Fratre fui Viri; lii timet autem, ne mulier certior facta Impedimenti, Oml adhuc fit habitura rem cum fuo putato Viro. Q. "te uno Quomodo fe gerere debeat Confeffarius, egusi l e- p P u MewsEe Aua USTI 941 valida i Refpondeo. Si Confeffarius agnofcat, ignorantiam Francifeze fuiffe, & effe invincibilem, quod bona am fide contraxerit Matrimonitim cum tali impedimen- ; Smnæ to, in eoque permaneat, non debet illam de tali : tUont impedimento admonere, fed in fua bona fide re- t aDio linquere. Ratio eft,quia,ftante tali prndenti, & ratio- tjepereit nabili dubio, aut timore,ne adhuc effet rem habitu- dunmo: ra cum füo putato Vito, ejus admonitio carteret nes a n fine, imo eflet occafio inajoris mali in. Fraucifca ililze notà ipfa; quippe qu:e cum hattenus fuerit in ftatu pec- nofirum, cati materialis fine offen(a Dei; admonita confti- ce füi crt tueretur in ftstu peccati formalis cum Dei offenfa. eri deleni Tgitur Confeífarius nofter debet perbelle fuaderé y VUSQU Franciícze, ut denuo poft congruum tempus ad fe M T Vistioy redeat; interim vero a facra Peenitentiaria difpen- t eun r fationetn fecreto petere, eaque obtenta, & Fran- ii cifca ad fe redeunte, eam de impedimento certio- qnidem ihc rem facere, petita tamen prius liéentia fecum lo- y p M quendi de auditis in Confeifione; & cum illa di- race fpenfare füuper di&tum inipedimentum, fervatis fer- reein vandis. Si vero Confefiarius deprehendat, Fran- 9 &t cifcze ignorantiam fuiffe, auteffe vincibilem , & umf eunlpabilem, debet ex officio eam monere de impe- eft epar!;; f dimento, quia jam eft in malo ftatu: quod fi no- jebett lit abftinere a copula cum putato Viro, czteris- um p* que illicitis inter folutos, donec difpeníatio obti- g, Quet! neatur, eam fine Abíolutione dimittat. lta com- hus Qd munitef cum Alario verb. Matrim. num. 36.Sua- y condt rez tom. 4. difp. 32. fe&. 5. num. 3. Diana, Na- varro, Giribaldo, & aliis. conpelit vtl CAS. 1. Sacerdos ruri commorans quodam mane, II , [ 1',' deficiente miniffro, qui in Miffa refpondeat, & iLl miniftret, ipfe fibi refpondet, & miniftrat. Q. An licite. d n s . Refpondeo negative, fi nulla urgeat neceffitas. Ra- latc? vtis 18 tio eft, quia facit contra preeceptum Ecclefiz pro- hibentis pluribus in Conciliis relatis a^ Juvenin. atrell tom. 1. diflert. 5. g. 7. cap. 1. art. 4. ne Sacerdos Im edlil'» fine uno faltem mini(tro celebret, revocatis privi- f0 * pl s Emin. ljegïis, alias Monachis igcluüs, de quibu 3 * Bona, n ( 342 CasUs CowscrExTUE | Bona, conceffis, Hinc Suarez difp ;.87. fecti s. mili doet Facundez in primum praecep. lib * m ? Cap. 2I. h. | deeo, 4. & alii arguunt culpze lethalis conti rafacientes, Catorüm, tanquam delinquentes in re gravi; limitant tameu Togitds, Q in cafu gravis neceflitatis, ut cum dandum eft Vía- ticum Infirmo in periculo vitz conftituto, cum | tereexplc | d wetenti audiendum eftSacrum in die Fefto & hujusmodi,nec | u lt non in cafü fpecialis difpenfationis, & privilegii, |. Corfefne Yuliie AMENSE SEPTEMBRIS- Te, lje d lia p Jella undecim annorum habnit copulam (45]1. C« CAS. 1. PI incompletam cum Viro; in Confeflione o fedtas autem fe accu(avit tantummodo fe liabuifle tactus Donieiea inhoneftos cum illo, reticen S copulam, «partim ex J Ofm: rubore , partim quia ignorabat modum fe expli- dtm; | candi, parata tamen totum fateri, íi a Confeffario Que die fuiffet interrogata, ut putabat; fed cum Confefla- tisfeceri rius eam noni nterrogaverit , ita Confeffionem abfolvit. Q. An fuerit valida ejus Confefio. | |Mefponden tns etia Tebdom, Refpondeo affirmative : non quidem quod Puella fuffi- cienter expreffit peccatum füum dicendo, f& habuil- trelisa p 31 foyfs fe ta&us inhoneftos cum Viro ; co pulaenim, quan- tumvis incompleta, ut pote participans diverlimo- g'echmin de a püris ta&ibus in! Ioedias ionettis rmnalitiam fpecificam uxuriz;, explicanda eft in Confeffione fecundum h. fuam indivi A Alex duationem , ut ex propof, dammn, ab VII. ordine 25. & ex commu ni Fideliumpra- aio) j uia reticens co- Qp | xi colligit Dominicus.Viva ; fed q pulam ex ignorantia modi fe explicandi, quod, mlltavu attenta ejus parva ztate, & animo & die r alias parato — adtotum inpenue fatendum , fi a Confelfario, ut fioni f putabat, fuiffet interrogata, credibile eft, fuiffe Qdaret preeci a püum. motivum ejus reticenti o bona fide jf p potius, quam malitiofe Confeffionem fuam fine ex- 2179 preffion & copule-abfolvit; 4 per hujusmodi autem &ritu bonam fidem, fecluf: L 1 pofitiva malitia, fatis pro- &5 lo babiliter poteft puell ( — a ifta excufari a non fervata omnimoda integ ritaté fuze Confeffonis, utin fi- 10 aei mxfli l L j t I LE MexsE SEPTEMBRIg. 343 M. o ii» v ln'u Yl " mili docet Alarius lib. 5. verbo Confz[fio num. 55. de eo, qui nunquam confefíus fit numerum pec- Con M , li MCOUET catorum, quod a Confeflario non fuerit inter- rogatus, quem , dicit, íl abfuit melitia, fatisfa- dundun l Conitimto, t cere explicando poftea numerum, & negligentiam in przteritis Confeffiónibus, quie easdem repe- Lhrjtsmed tat; licet, ut poftea fübdit, tutius effet id per , &ptiily Confeffionem generalem przeftare. Ergo etiam Puella in cafa noftro, adveniente majori cognitio- nlieann do omif- ne, fuz obligationi fatisfaceret ex putau JTPA fam copulz lincompletze individuationczn. wbait copal CAS.II. Clericus ordinatus in facris anno elapfo, in (; cqfeüïql quo feftam fanCti Laurentii Juftiniani accidit die eh i Dominica, ex devotione erga dictum Sanctum , m r Officium ejus tranftulit ad primam diem non impe- vodum t g ditam; quamvis in Breviario fit ab libitum, ea- ETU que die aliud Oificium non recitavit. Q. An fa- Qu tisfecerit fuze obligationi, t Cotí Refpondeo negastive, nifi id fecerit bona fide ; pu- : Conf j tans etiam Officium San&ti ad libitum elfe transfe- rendum, Ratio eft, cam $. R. C. pluribus in De- i Podi cretis a P. Merari citatis'tom. 2. p. 1. fect. 3. c. 1o. ndo, fehe in. novis obferv. & sddit. ad Gavanti comment. jetim, Qd declaravit, h ujusmodi Officia occurrentía in die s diveti impedita alio Ó fficio de praecepto non eífe trans- am f ferenda. Clericus nofter ea die, qua officium S. M " iofte Í Laurentii Juftiniani translatum :ecitavit, omiffo [i alio, quod fuiffet de przecepto recitandum, data opera, & pro libito fao unum Officium in aliud mutavit, fic formam a S. Pio V. prxfcriptam ea die non feryavit, ac proinde nec (uze obliga- 10 tioni fatisfecit, ut idem Summus Pontifex ibidem declarat, dicens — neminem ex iis , quibus hoc di- ) cendi , p/allendique munus nece[fario impofitum ff , ln ec juvat " nifi hac fola formula fatisfacere go[/e. ib i lericum noftrum illud proloq uium apud Theolo- $os Moraliftas commune — Officium pro Offi- ! m jj, I cio — quia hoc intelligendum eft, quando tnuta- tio accidit ex errore, ex inadvertentia, bona fi- gnüfï I j5, P de; non enim eft praefümendum , Eccle'üam vel- 4 e Y 344 Casus CoxscikNTIx i le obligare ad duo Officia eadem die recitandail- tur; qna lum , qui fine culpa et: non eutem quando muta- celratut biliter. tio fit voluntaría, & data opera, adeoque culpa- gigpeq Ita Bellarm. Regin. Homob. Gavantus, tgo teht Rofignol. iliique magis communiter. Yio, Attt a, T CAS. III. Andreas Sacerdos celebrans Miffam De- funétorum pro Patre Antonii, a quo recepit elee- nm, y mofynam, dicit Orationem, qua in Miffali affi- metiliet A ia at fim a gnatur pro Patre. Q. An bene. derelr, Refpondeo negative. Raiio eft, quia hujusmodi Ora- tio pofita in Miffali pro Patre, affignatur tantum qui p pro.Patre ipfiusmet Sacerdotis celebrantis, ut precei Iicumq, oftendit titulus, qui eidem prafigitur, ton bene ergo dicitur pro Patre ejus, qui ttibuit eleemofy- fntety lus ad nam, nam alias dicit Gav. tom. r. p. 4. tit. .18. fodo ( de Rubr, Miffar. pro defunctis n. 13. de Patre cu- abf fr jusque non convenit Oratio in ore Sacerdotis, ut patet audienti. fis, g Dunmo qefitC AMENSE OCTOBRIS. Q o l Q Ufticus Dicecefis Bononienfis in die fe- ifio v CAS. L R fto fancii Petronii fümmo mane, ne- Do&or [ otiort 1m caufa, profecturus eft Mutinam. Q. An, & | Q5 ubi teneatur Miffam audire. Refpondeo, nullibi teneri Miffam audire: non in Ter- JNN fiterio Bononienfi, cajus fupponitur Incola, . &a ts R quo fümmo mane difcedens proficifcitur Mutinam; teii quía przeceptum audiendi Sacerum die fefto, utpote affirmativum, obligat quidem toto illo tempore, quod concjuditur ab aurora ad meridiem diei, ) Rnfpon | fey | plus mipnusve, fed non obl'gat pro aliqua deter- | funt minata dicti temporis hora, adeoque iu qualibet liter ene vifa impleri poteít, Rufticus ergo nofter, antequam iter aggrederetur, nom tenebatur im- integ ln p'ere praeceptum auditionis Sacri, fed poterat dif- àqu ferre ad meridiem usque; fi igitur circa hanc ho- Cüto r2m jam creditur extra T'erriforium, a quo libe- Jutt rum illi erat ezredi, in ipfo Sacrum andire non ml tenebatur: fed neque extra Territorium tene» Weri tut; I MegNsE Ocronnis. 345 je techt tur; quia extra Territorium, in quo Feftum non 1 h qpatdog: celebratur, non urget preeceptum andiendi IV iffam, Vboque cj quippe quod locum afficit, non Perfonas; nullibi nob, Gant: ergo tenetur: ita Diana p. 1. tr. 1o, refol. 14. Pa- ef ]ao, Antonius a Spiritu fanéto, Sanchez. Girib. & ins ifin alii. Limitant hanc fententiam, aliogunin commu- nem, primo Naldus: dummodo iter faciens circa 0 fetepi d jp MU meridiem jam fit e Territorio egreffas; alias Mif- fam audire vel tenebatur, antequam iter sggre- ijusmod deretur, fi praevidit non poffe alibi audire; quia qui pravidet, (íe impedítum iri ab impletione Yhatuüt t lranlis, pracepti, tenetur prasvenire ; vel tenetur poftea, tton De ubicumque opportunites MilTam audiefidi ei fe prze- fentet ; quia, nt dictum eft, przeceptum refpectu hitdeze illius adhuc urget. Secundo FelixPoteftas: Dum- TT modo cauía egrediendi a Territorio fit vera, & d t abfit fraus, ut dicitar de Abíolutione a Referva- fe Bu tis, qua nemini patrocinatur. 'Fertio Suarez: Dummodo nullum adfit periculum fcandali, nulla- que fit Conítitutio vel Epifcopalis, vel Synodalis, Ls quze ornino fervanda eífet, ficuti & confuetudo, fi que pie, & fanéte introducta reperiretur, ut de nis ind faC&to reperiri apud? plerosque populorum idem o m P Doctor cenfet. ims. ( . CAS. 1I. Famulus fe accufat in Confeffione, . quod de mandate foi Heri furatus eft modium tritici, de s odbl quotamen nihilipfeparticipavit: Confeffarius eum- rf dem obligst ad reftitutionem , fi Herüs i (tüf reftituat. Q. Anjufte. pfe nOI.'l fsl t Refpondeo affürmative. Ratio eft, quiä tam Jubens u vil feu Mandans, quam Executor, feu Mandatarius E fant caufa totalis Furti, licet ille magis principz- . [ liter, ife vero minus: uterque igitur tenetur ad ! g M integram reftitationem rei ablate; Jubens quidew, qu feu Mandans prius, independenter, ut ita dicam, 8 quocumque alio, utpote caufa principalior; Eixe- 2l cutor vero, feu Mandatarius in defe&u illius, Dd Jutte igitur Confeffarius in cafu noftro obligat Fa- [«5 g mulum ad reftitutionem tritici sblati de mandato n Heri; fi Herus ipfenon reftituat. Nec juvat, quod onim 2 ni- r(l' i * 546 Casus ComscreNTUE. nihil famulus participaverit; nam hoc inducit uti- fertel l fimpiai que aliam obligationem in Hero: ad reftituendum prius, & ex integro, utpote ille, apud quem res | Nejnceo ablata reperitur, vel a quo confümpta eft; at non T n Go eximit ipfum Famulum ab obligatione reftitnendi, fi Herus non reftituat; íicuti non. eximeretur ab 281 obligstione reparandi damna, (i quze forte de alte- Ym P rius juffu, vel mandato intuliffet, per hoc, quod incidi; f Y nihil in re lucri percepiffet : ita communiter. tüm ao CAS, IIT. Idem Famulus impotens de profenti ad Jettito reftituendum;, pro quiete füz& conícientiz petit 100 lo per aliurn a Domino tritici condonationem, eam- litio n* que obtinet. Q. Anrper hujusmodi condonatio- li d nem etiam Herus dicti Famuli fit abfolutus in.con- fit vfi Ícientia ab obBigatione reftituendi. Yità co Refpondeonegative. Ratio deducitur ex mox dictis, vitem| quia Herus utpote Mandans , eft caufa principalis, fefori. 1* Famulus autem mious principalis: jJam vero | S.T 6 cet abfoluta ab obligstione reftitmendi caufa Q ha magis principali ab eo, cui füratum eft, cenfeatur, ttizoni & tit sbfoluta etiam cauía minus principalis: non fic e converfo ,. ut docent cómmuniter Dotores; toe d Mefrords fed ficuti reftituente caufa minus principali in defe- &u principalioris, hzec adhuc tenetur illi damnum Iisu&l] C compenfare: ita, fuppofita etiam condonatione u h?k» fa(ta cau(z? minus principali, adhue principalior Ytwe tenetur reftituere: ergo Herus in cafu nostro non tdlis eft.a fua obligatione abfolutus. Nec juvat, quod litus forte Dominus tritici ignoret, caufe condonet, LUE & putet etiam principaliori fe condonare; quia prat vrofecto motivum, quoad condonandum inducitur, l; €ft impotentia petentis: ergo hunc folum, &ex lutio fi: Q tali motivo ab obligatione reftituendi abfolvit. W el r AMENSE NOFVEMBRIS.- i (j CAS. I. S Ejus vocatus ad ferendum te&imohïum CAS, | circa Patrimonium, fciebat ficte ab ami- Ol'dp 'co conftitui pro quodam Clerico, utamicitiz de- ferret, pf MrewNsE NovEMnRis. 9d tdontd ferret, teftatus eft falfum. Q. An poffit a quolibet elttueris fimplici Confeffario abfolvi. i quent efpondeo affirmative. Ratio eft, qnia licet Sejus Ti in cafü noftro graviter peccaverit, & infaper ex- relitnn communicationem incurrerit latam in Synodo iib. timerttrt 2.cap.8. contra Teftes deponentes fiifum circa bona Patrimonii; tamen in nullam Refervationem orté d ! dot incidit: nom ratione peccati, quia in tabella cas fuum Refervatorum refervatur folummodo pecca- Titet tum conflituentium Patrimoniurm fictitium ; & de reentit peccato "Teítium .deponentium nulla fit mentio , ng pé non tatione excommunicationis, quia ejus Abfo- wm, eum lutio in Synodo nulli refervatur, ut legenti pate- cunont bit; fi autem eam refervatam voluiffet, expreffi(- yosinor fet utique, ficnti expreffit de excommunicatione lata contra Sponfos de füturo, fi cohsbitantes in- yt rm vicem fe cognoícant; ergo potefta fimplici Con- fiit) feffario abfolvi. X 4 r l 4 CAS. IT. Sponfas de faturo frequenter cogitat de co- peni '(ï;'] pula habenda cuin Sponía. poit contractum Ma- lod , (t ilivne trimonium per verba de przfenti;, de eaque mo- pilis: P rofe dele&atur. Q. An peccet lethaliter. Dd . Refpondeo affirmative, fi fit vera delectatio fenfibi- D " lis, & hon purum defiderium, excludens quem- £ u cumque actualem affe&um malum de copula futa- )mf)ïläil'?ï ra, habenda tetmpore, quo, contracto Matrimonio dl er verba de przfenti, licita erit. Ratio eft, quia j motto talis fenfibilis delectatio de preefenti habita appe- titus fenfitivi non habet pro objeCto copulam fa- 'uW'-t ! QUGI T turam, ut futuram, fed copulam, quam veluti a f ,K j prafentem apprehendit, & cujus, vel faltem pol- !] lutionis de rzefenti eft veluti inchoatio, & cau- mb ü'ï'ï" hm P fa: Cum igitur Sponfo de füturo copula non fit de li ( ) l j prafenti licita, íi de ea deleitatur, vere' dele- al Gatur de obje&to graviter malo, utpatet, & (ic graviter quoque peccat: lta Sanchez, Boffius, Girib. & alii. J CAS. IIL, Mavius, & Therefia, ex difpenfatione re,l)mün " Ordinarii, contracto Matrimonio per verba de | gübïm 4 przefenti tempore prohibito fine folemniis, transacto miti [2 €o- f : 34ä CasUus CoNscrENTUE eodem tempore, petunt a fimplici Sacerdote, ut & illiin Miffam dicat pro Sponfis, ac benedicat de more enm Aona w D. Nuptias. Q. Àn ifte fimplex Sacerdos licite pofíit, Refpondeo negative. Ratio eft, quia Benedictio Nu- (utttem ex qiadum ptiarum , utpote Solemnitas ipfius Matrimonii, eft de jure ejus, cujus eft Matrimonio affiftere, lt gito y ficque'proprii contrahentium Parochi; non potet As qii ergo alter a proprio Parocho, five fimplex Sacer- €———— Tetür ex 1 lj dos fit, five etism alter Parochus, lictte Nuptias Wüefeé benedicere, nifi id faciat de licentia proprii Paro- chbi; & isbsque ejus licentia benedicere auderet, ao r incurreret ipfo jure pcenam fafpenfionis impofitam uoad abfolu- GT. V. a 'Trid. feff, 24. c. 1. & refervatam dtti fig tionem Ordinario proprii Parochi. Q uin imo Sy- teri iteny nodus noítra lib 3. cap. 3. declarat, nec etiam pro- tio Patocho licere hanc Benedictionem , & hu- & Thott vetiar, jusmodi propriis Capellanis demandare, falvo ta- præpeptl men legitimo Impedimento ; ergo minus licebit fim- elDondeo plici Sacerdoti fine licentia eamdem impertiri. Aic m Worimor AMENSE DECEIBRIS. | R, ] Tegge | CAS. I. D'Arochus follicitatus a Parochiana ad tut- T& Ínpe pia, non confentit; dicit tamen —— Bo- | B d num tibi, quod fim Parochus, (i non effem Pato- fs chus. . . Q. Au fic dicens graviter peccet. As j W, W Refpondeo affirmative: peccat enim primo , peccato l& fcandali, quia per ilia verba fatis indicat Paro- infire chianze follicitanti ad turpia fuam voluntatem con- fentiendi in illa; quodque ideo non confentit, quia t timet poenam . refervationem fcilicet, in quam itime confentiendo incurreret; non quod odio habeat tas. [j culpam, & Dei offenfatn. Deinde peccat etiam pandur contra Caftitatem, quia talis voluntas eff yera de- du le&atio turpinum, nec eum excu(at conditio illa hu appofita — Si non eflem Parochas — quia hujus- pj modi conditio non tollit omnem tnalitiam ab ob- 0 "ga jeGo, fed folam illam majorem deformitatem, lür h sam peccatum füum contraheret ex conditione Qüi . erfong, quippe cum confentire in turpia malum fit, Tedia lE MaNsE Decgwanis. 349 Sacerdoy & illicitum cuicumque, etiam non Parocho; ita edicat de cum Bonac. Alar. Palao, Girib, Do&tores commu- lo lil niter, Excufaretur tamen a peccato gravi contra Caftitatem, fi non ferio, & ex animo , fed folum Denediqo) s alris ex quadam levitate talia verba proferret: at non Yonio al fic pato polle facile excufari a peccato gravi (can- hi; non dali; quia, attenta propria conditione Parochi, te- netur ex olficio acriter follicitantem reprehende- (implex i lictte Nj re, & a propofito, quantum in fe eft, removere; unde ne ex levitate quidem poteít fine gravi fca ptoptii l À [ïl- Icere u dalo voluntatem confentiendi fimulare. nisinpol CAS. II. Vir quidam dives angendarum opum defi- qoid d derio flagrans, deliberate exoptat, ut Milites ex- (irinos teri iteruta Regionem hanc invadanb, fuasque in nec fs ea moras ducant, ut ipfe carius exinde fruges onen, t vendar. Q. An peccet contra decimum Decalogi life; n praceptum. pus tl Refpondeo aífirmative. Ratio eft, quia ifte Dives inpiti adhuc megis ditefcere concupifcit cum aliorum Proximorum damno, quod pati uniyerfaliter co- guntur, Miliribus fuam Regionem invadentibus, TU in eaque moram trahentibus, quod enim propte- rea fruges carius vendantur, cadit profecto in oyian t a z grave damnum Pauperum; inde id deliberate in- p d tendere, eft velle proprias opes augere modis il- ; peccet. licitis, quod prohibetur decimo Decalogi przcep- to; contra hoc igitur peccat Dives in cafu no- m p ftro deliberate exoptans &c. 1ta ex Girib. tr. 14. in fine. d ! at wl CAS. IIT. Capellanus in no&e Nativitatis Domini immediate poft Laudes recitat etiam quatuor ho- tas. Diurnas, putans fequenti mane fe nimis occu- | 0 * pandum in audiendis Confeffionibus. Q. An re- pecrl* Ge fe gerat. Refpondeo affirmative. Ratio eft, quia ex una parte [u) fübftantia praecepti recitationis Divini officii, quae obligat fub gravi, confiftit inhoc, quod dican- ä (tjam * tur horze Canonicz fingulis diebus naturalibus, nl qui concluduntur ab una media nocte ad aliam T l mediam noCtem ; quod autem dicantur tali deter- 4 mälï'm" mina- 350 Casus CowsciENTUE faisc minato diei tempore, eft modus quidam, & ci:- & Pt cumítantia non adeo neceífaria, & obligans dum- | taxatfüblevi: ex alia vero parte ad excufandum Aiique ab hujusmodi levi culpa, fufficit quzecunque caufa, lir ex i etiam levis, non fervandi tale tempus determina- eus Pat tum pro unaquaque hora, utcum Tamb. Leand. g Uxo Diana, & Girib. doceut communiter Doctores: OR trltito ergo a fortiori immunis erit a quacumque culpa, pb n qui id prze&at ex motivo charitas; quinimo fi pro- dteo| ptereatempus przeveniat, re&e infuper fe geritex- ercens aCtum prudentie, & diligentiz. Cum püs, Q fim Eer igitur Capellanus nofterin Nocte Nativitatis Domi- | ni ideo immediate poft Laudes recitet quatuor ho- D togt ras Diurnas, & fic praeveniat tempus recitationis od earüumdem, quod pravideat fequente mane fe ni- tht trin. d mis occupandum in audiendis Confeffionibus, quod eft opus excellentiffimze Charitatis, reéte f d utique fe gerit. £45, 1] 1ió Cali lercnt SDarate. ANNO MDCCXLVII. Vfetio, MENSE SANUARIL | 1 Vito Vi lis proprium Filium, quem habuitex a CAS. I. VIä erta , in cafu extrem: neceflitatis XX&S, 1 baptizat. Q. An cognationem fpiritualem contra- A tg hat cum Derta, Cotfen Refpondeo cum diftin&ione: vel Berta eft legitima , Uxor Vitalis, vel non: Si primum, nullam cum sst fütte ipfa contrahit cognationem fÍpiritualem, ut ex- - D preffe habetur in cap. ad limina 33. p. r. & ratio Ule. po eft, quia hzc cognatio fpiritualis effet Vitali ma- Wa f Xima poena , cum eidem ufum Matrimonii impedi- 'Jüüne AVithy ret, quze poena confequitur culpam. Quis autem , dicet, peccare Vitalem proprium Infantem ex Berta füa legitima Uxore genitum baptizando in n ut cafü extremze neceffitatis ? Meietur potius, quia Jülbs [ fuzs obligationi fatisfacit, & fpirituali faluti cou- t W ulit TE MewsE jJawguAnitr. 351 fulit fusceptze prolis. Sifecundum, inter Vitalem qidm, d x olpu & Bertam confürgit. cognatio fpiritnalis , quaze d excuioi fubfequens Matriinonium impedit, ut clare colligi- tur ex cit. cap. ad /imina, mbi tantum excipitur HC QUE G tps detetet eafuüs Patris baptizantis' proprium Filium ex pro. à Tam L pria Uxore fufceptum, jam Matrimonio contra- titer Dodt Go, Neque hic urget füperior ratio, nam cogna- tio fpiritualis orta poít Matrimonium contra&tum eft cümqte c quinimo 1j poemna, non vero fi oriatur ante Matrimonium ; etenim eo tunc pertinet potius ad quoddam amicitiae per fe gut genus, & vinculum unitatis, in cujus reveren- entie, vlvibutisD tiam Ecclefia Matrimonium prohibuit inter perfo- nas cognatione fpirituali obítriftas; & de facto d quittori Parochus baptizans cognationem fpirituslem con- Ts iif d trahit, quin fit poena: ita Sanchez de imped. ma- [i trim. difp. 62. n. 10. Bonacin. tract. r. de Bap. re- s Conteu fol. 96. n. 6. Girib. & alii, C CAS. IT. Quidam Sacerdos non abftergit Parificato- Mn rió Calicem, intra cujus latera nonnullze guttze ad- 089 harent, ab alia materia, quze eft in fündo Calicis, feparata. Q. An guttae illae confecratze remaneant. [ Refpondeo cum diftin&ione: vel guttze fünt fepara- IMI tze a vino exiftente in fundo Calicis ante infufio- nem aqua, velpoít: Si primum, non remanent confecratze, quia cum fic non fint licite confecra- m Wh eme I biles, utpote cum aqua non mixtz, prsifümen- dum non eft, in Sacerdote adfuiífe intentionem eas iriodan confecrandi, fecus graviter peccaret. Si fecun- düm, probabilius remanent confecratz, quia funt od guttz vini aqua. permixti, funt iutra alicem , nun & per pronomen /ic defignantur; ergo ad eas li- Verum ntualen cite poterat dirigi intentio confecrantis. 3 quia regulariter iftae guttze refiliunt in prima in- : eft fufione vini, antequam aqua infundatur, recte athnwf R Gavantus 5. p. in Rubricas Miff. tra&, 7. n. 4, Pu- teob. q. 1, de Euch. art. 3. n. 6. Girib. aliique do- IUMEM cent, confecratas non eife, Ad repellendos fcru- j pulos curet Sacerdos ante confecrationem unire m b j ür p has guttas cum aliis partibus , fi commode id vwd[ Wi eri - E: T ; Casus CONSCIEN TLE J 35 fieri poffit, alioquin eas linteolo abftergat, utino« Aeluio a net cit. Gavant. greiiten m CAS. TIT. Terewtius recufst federe ad Convivium, jatyro f übi tredecim fant invitati, eo quod timeat, unum dex petün x Difcumbentibus eo anno effe moriturum. Q.An fitem incidat in grave peccatum füperttitionis. Vsl h s Refpondeo, cum ex D. Thom. timor pertineat ad ap- DI petitivam potentiam, qu: in homine cognitio- nem fequitur, examinaudumeft, an Terentius ex fir- tl At j mo intellectus affenfü, an ex levi tantum credu- litate, ad mortem timendam in cafü ducatur, Si n ad'ym primum, graviter füperftiiofe peccat: Ratio eft, fttis uoy h en quia cum nec convivium , nec numerus difcum- bentiuin apta fint fignificare, & multo minus eau- | 890 Y fare mortem , neque de hoc ulla Divina inftitutio, Venetur, | Wmdp aut traditio: fi mors firmo judicio timetur, id eve- | CL ( nit unice ex pacto tacite inito cum Doemone, ut in fimili docet D. Aug. lib. 2. de Doétrina Chrift. tettem. vetiti cap. 20. quod füperftitiofum eft, cum timeatur ma- | Mipnds ]um ex medio prorfus inutili, & a Divina provi- dentia minime inftituto: Si vero Terentius levi Aliqü |. Itlionai tantum credulitate ducatur, & fine aliqua certi- tudine futuri eventus, graviter non peccat,. quia Debtojj id potius ex animi levitate, quam ex przefump- . P jitim, tione mali, & pa&i taciti initi cum Dzemone eve- ttü LOT nit. Limitant tamen DD. hanc refponfionem, Ts w dummodo quis admonitus de tacita Dzemonis invo- Agta catione , a vana illa obfervantia defiftat, alias, lory Nüty ceffante eo, tunc ex ignorantia graviter peccatz Tl ita Leff. de fuperftit. lib. 2./cap. 43. dub. 7. n. 43- Suarez, Girib. & alii. üfü ) tür 1em ( JMENSE FEBRUARIX dib, D M. G Udex in caufaduorum Litigantium, ratio«. Cs T. ] nes habentes hincinde probabiles, utfine 0 Votfte injuftitia in utramlibet partem inclinare poffit, ab uno pecuniam accipit, nt in fui favorem fententíam Áfoni ferat, Q. Àn peccet, & teneatur ad reftitutionem. Lf .Re. E MeNsE FgBRUARrIíI. 353 plb i Refpo eo affirmative. quoad utramque partem : Tta przíentem cafum refolville vifus eft. Alex. ViT, prop. 26. profcribendo — Quando Litigantes ba- Congiris bent pro fe opiniones.zeque probapiles. poteft Ju- timeat, t dex pecuniam accipere pro ferenda fententia in ] türum, ( favorem unius prz alio —— ex cujus. damnatione JniS, licet dilucide dumtaxat appareat, non poffe in ca- tliteatali fu Judicem pecuniam accipere, infertur tamen, eti- am ad rettitutioneti teneri : Ratio eft, quia Judex ne copii ex jultitia tenetur gratis totam, & integram li- entius exi m cri tem adjudicare; fed gnando Judex aliquid accepit pro adjudicanda fententia uni potius, quam alteri, lucafur, ! gratis non adjudicat, vendit, quod vendibile non : utio e eft, neque dat totum, ad quod ex juítitia tenetur ; us diious ergo peccat contra juítitiam & ad reftitutionem n minosdr ia ln tenetur. Eruitur ex P. Vivalin dictam propofitio- nem damnatoam. yetür, t CAS.II. Confeffarius in a&tuali Confeffione Peeni- m Domo tentem Ííollicitat ad actus ex fua natura tantum ofttin Qu veniiliter inhoneftos. Q. An fit denunciandus. m Refpondeo affirmative; & ratio eft, quia licet actus Jipia pf aliqui videantur ex natura.fua tantum venialiter efehlius & inhonefti, ex circumfítantia Confeffionis Sacra- alíqua ct mentalis lethales evadunt propter graviffimam in- eccat, QU juriam, quaeSacramento irrogatur, & greaviter vir- x pre u tuti Religionis opponuntur; & fexcentis exem- gmone df plis con&at, aCtus alias leves ex natura fua, ex jponfioté aliqua circumftantia adjeCta fieri graves, maxime emotis f 1i circumftantia addat oppofitionem alteri virtuti. obf $ Additur, ex fignis etiam leviter dumtaxat inho- viler p* neftis facile coiligci a Poenitente animum Confef- At farii progrediendi ad ulteriora ; con(equenter ha- betur totus finis legis przecipientis denunciatio- nem Confeffarii follicitantis ad turpia, Boflius dub. 28. num. 5r. Felix a Poteft, tom. 2. part. 3, j €. 4. Girib. & alii. u CAS. III. Titius, dum die Fefto audit Miffam, fua gt L. 1 ib copfitetur peccata, Q. An fatisfaciat praecepto. fe T g Refpondeo cum diftin&ione, vellonga'eft ejus Con- li 4 * ei- Lamberiini Cafus Con[t, äiruüfïif' ] 3;4 Casus CowsciENTIXx feffio, vel expedita; Si primum, adeout S$cerdos vt tisfa vuiim ihteg eo tempore notabilem Miflz partem abíolvat, Ti- yomum, nel tios non fatisfacit praecepto Ecclefize : Ratio eft, uia licet Confeffio fit a&io fpiritualis, tamen ex- yeells , Ye cludit attentionem internam, quz nece[laria eft w pertatà ts adaeg adimpletioni prscepti audiendi Milfam, ut expe- wetllitur rientia docet , cum Poenitens totus fit in expo- nendis peccatis, excipiendis Confeífarii admoni- PT tionibus &c. quz» mentem abítrahunt ab iis, quze DN p i in Sacrificio fiunt. Si (ecundum, Titius fatisfacit, T Cnts if D quia brevitas temporis non tollit fubftantialiter «nihn a adimpletionem przecepti, ficuti in aliquibus aliís pe iif preceptis parvitas materize excufat ab eorum- dem tranfgrefíione. Adverte tamen, eam Miffze Al yenatur i. wl partern , a qua Titius eft diftra&us per Conf«ffio- i d nem etiam bteviíffimam, non debere effe de fub- ftantia Sacrificii: nam fiad ejus effentiam fpeCtat, Viio us quales funt confecratio, oblatio, & per plures lt ( lus etiam fümptio, Titius non fatisfacit, quia, licet ifte partes modicze fint quoad durationem, maxi- tejne m tamen funt uoad fübftantiam, & eílentiam ETUTE Sacrificii. Íta Girib. Rofignol, & alii communiter, V quar Ti b h fti JMENSE MARTIL vim d d) Qu d Ntonius pcenitentiam Sactamentalem Wi ty CAS. 1. A fibi a Confeffarto impofitam adimplere Vi non éurat, dicens, pet. acquifitionem Indulgentisé Plenaric fe velle Deo fatisfacere. Q. An excu- if t tun f fetur ab onere adimplendi talem poenitentiatm. E Refpondéo. Quamvis aliqui doceant eum, qui con- Decie; fequitur Plenariam Indulgentiam , folvi ab onete len füpe adimplendi poenitentiam a Confefíario injunCtam, lt nep, tamen cenfeo cum Girib. aliisque, apud ipfam tratt. D ?. cap. 12. dub. ro. num; 64. non excu(ari: Ratio Vl duf eft, quia poenitentize executio fpe&tat ad integri- u tatern Sacramenti, eftque de jure divino ; & fie, Afl D) [ licet poffit Poenitens Indulgentiam Plenariam lu- Wl famen crando, aliisque mediis fatisfacere pro poena tem- f g porali ex peccato abíoluto reli&a, adhuc temen & tene- Mzrwuss Manrir. 855 QU Stesri tenetur fatisfactionem adimplete, ut faciat Sacra- biolvat, 1 mentum integrum? tum quia, cum poenitentise. ut : futo d plurimum, nedum fint fatisfattoriz pro peccatis $ Laene. preteritis, verum etiam medicinales ad przca- ecelfari venda peccata furura, earum efficacia non com- , 0 ey penfatur adaequate Indulgentiam lucrando: ergo it it ey ^ neque tollitur earumdem obligatio. Alias ratios ril adumoi| nes vide apud Girib. vit. ib iis, qu. CAS. 1I. Cajus (implici Confeffario confitetur peccas s fatisfat fantialta ta refervata; hic adit Süperiorem, ut petat facul- ubus alli tatem illum ab(olvendi, & eam obtinet; fed ante« Qquam ab(olutionem impendat, reperit Cajum in ib eorür- um Vg alind peccatum pariter refervatum de novo inci- t Corit diffe. Q. Àn vi obtenta facultatis poffit illum eti- li de 1 | am ab hoc ultimo peccato abfolvere, f i | Reípondeo cum diftin&tione; Vel Confelfarius fa- : pit pl tuitatem obtinuit abfolvendi Cajum a quibuscums que cafibus refervatis fine diftinCctione, aut ex- j qio at a, ii teptione aliqua: vel Impetrata facultas limitata l edati eft quoad 'fpeciem peccatorum , indeterminata ta- Ortmts | meu güantum ad numeruüm: vel tandem nedum quoad fpeciem, fed etiam quead numerum defini- ta, Si primum; eft valde probabile, poffe Cajum etiam ab illo ultimo peccato refétvato abfolvi, Quia facultas obtenta illimitata eft; ac videtur a Su- yrentleg adimplet periore conceffa juxta indigentiam Caji usque ad ultimum Confeffionis complementam. Si fecun« ilget uüm; non poteft abfolvi, fi illud ültimum pec ca- , Àneit tum fpecie diiferat a prioribus, cum fbb conceífa atf facultate non veniat: fi vero claudatur füb eadem Ípecie, probabilius poteít abfolvi propter ratio- j q&':' [/d nem füperius allatam. "'Tandem fi tertium affera- j n [ ij &'v tur; negative tefpondeo ; cum enim Superioris plirit / voluntas in cafu nedum quoad fpecietu, fed etiam quoad numerum limitata fit ; talis etiam impetrata li M ; facultas cenfenda eft. 1Ita Rofign. de penit. quzeft, i if 0i D] 8. att. 10. fe&t. 4. 'Tambur. de cafib, referv, cap. 9. at qui tamen, quz primo, & fecundo loco diximus, tum aliquo ícrupulo admittit. Adverte iu hac p de jam uci?lniü icecefi, cam regulariter f::cu!tas quaratur "m audi- [ j 856 Casus CoxsciENTIE auditis ad ea dumtaxat cenfetur illimitata, unde tte lo non poffet Cajus a refervato, poft obtentam facul- « Tndios tatem perpetrato, abfolvi. qit; ut CAS. III. Paróchus lampadem ante Sacramentum | mandues Q. An lethaliter el ml Altaris non tenet acceníam. H ! fareiü peccet. [ Refp ondeo affirmative, fi per diem, aut noCtem in- ! CASE| tegram id negli at: id deducitur ex Rit. Rom. de Annongr facra Euch. in [ tab, S. 6. — Lampades corameo, Jusféf nimirum Venerabili Euchariftizse Sacramento ) plu- du ( res, vel faltem una, die, no&teque perpetuo col- atio luceat:— quz Rubrica cum refpiciat cultum tan- to Sacramento füb g;avi debitum, graviter delin- | Mpendeo. i q uit Parochus illum negligens : tum quia ficuti ex Dorüm n communi DD. fententia in nullo cafu licitum eft | l | pem T Ti qui fine lumine Euchariftiam conficere , quatvis ut- ii deld geret neceffitas de ferendi Viaticum moribundo, ' jta cum eadem rev erentia debeatur Euchariftiz ] | Tüti qu in incruento Sacrificio oblatz, ac in Sacrario af- vinsy Cenite fervatz, a gravi culpa excufari nequit Parochus | E É tür; negligens , per diem, aut noCem integram, ut lampas ante fan&tiffimum Sacramentum ardeat. nifift Diana tom. 2, tract, x. refol. 154. Gobat, Bordo- ] Qtni ( eban nus, & alii. Yf g At AMENSE APRILIS; Vi Cl « Erentius peccator occultus enixe rogat us CAS. 1. T Sacerdotem, ut ad Sacrilegium, & gra- Qa ( ve ipfius damnum, yi tandum illum particula non j confecrata communicet. Q. An hoc licite pra- dem f ftari poflit a Sacerdote. topuit dem ex Innoc. III. cap. V5 T Refpondeo negative; fiqui Vaf de LHomine, de celebrat. Miffarum, falfa funt ab- E jicienda remedia, que veris funt periculis gra- viora. Ratio autem eft, qu ia ja, u t inquit D. Tho- Re!:mnd .art. 6. ad fecundüum, acer- Benof ynas 3. part. quzeft. 80 dos hoc faciens, quan tum in fe eí*, facit idolola- trare N Vif itapl MeNsE APRirLrs. 357 Iata, t ttare illos, qui credunt effe hoftiam confecratam, nkam i, feu alios przefentes, five etiam ipfüm fumentem ; quia, ut Auguftinus dicit, nemo carnem Chrifti Crmera manducat, nifi prius.adoret, quod fane gravius t fethi eft malum, quam formulam confecratam difpen- fare indigno, ut clare infertur ex laudato Canone, & ideo &c. nodent CAS.1L. Quidam Parochus In^ulgentiam centum it, Ron annorum obtinuit pro illis omnibus, qui die- $ COfatti bus Feftivis, Vefperis, & BenediCtionibus inter- nento)n funt. rpeo t Q. a. Parocho ilius Indulgentize expli- catio. eultum & Refpondeo. In conceffione Tüdulgentie centum an- ( dgiiu- norum non eít fenfus, quod per illam relaxetur j j ln poena luenda per centum annos in Purgatorio ; fed quod remittatur tanta poena Purgatorii, quan- oyt ta. deleta fuiffet per poenitentiam centum anno- mmorbas rum juxta antiquos Canones; nam olim pro gra- u vibus peccatis, ver. gr. Adulterio, Homicidio &c. Sucrt? cenitentia feptem, & plurium annorum injunge- yit P atur; upde qui centum & mille peccata com- ia iififfet, debuiffet & mille annis poenitere, fi fieri MT ana potuiffet. Illas tamen poenitentias agentes non j t folebant continuo, fed femel atque iterum jeju- pare, aut fimilem aflli&ionem fübire, ut docet hic Cardin. Bellarm. Itaque centum annorum Indul- $. gentie primario referuntur ad poenam in. hoc fz- culo exfolvendam juxta laudatos Canones ; fe- enitt cundario, feu confequenter ad Poenam Purgatorii, quia omnis Indulgentia minuendo ab Ecclefia in- gm I'Uv&g-y u i juncta, minuit etiam partem poenitentiee, quae ei- dem in altera vita, fecundum menfüram foii Deo ; li 14 cognitam, refpondet. CAS. III. Clericus Beneficium adeo tenue obtinuit, d nt ad fuzx vitze füftentationem nom fufficiat. Q. f An Officium Divinum recitare teneatur. al 2 Refpondeo affirmative: quis omnia jura clamantia, ] j Beneficium dari propter Officium, generaliter lo- j $ P quuntur,nec inter pingue, ac tenue diftinguunt, ( r utcap. ult. de refcript. in 6. Concil, Later. fub e- r.] m 3 35»8' CASUS ConscrENTUE Leone X. färm. 9. & clarius in Conftit, S, Pii V, quid s verficulo dec/ava omnibus x* ntes &c. E2 qualiacumque alia Be- nicfic W . fed Beneficium, quantumvis tenue, eft Archipt verum beneficium: ergo &c. Neque obftat illud vetiam proioquium —5 qui Altari infervit, de Alrari vivit | dlipre —— hoc enim nen valet de illo, qui fponte indu- | donoris Gus eft minori ftipendio; Cleric brendim us autem íponte Beneficium acceptavit ; ergo vo luntarie fe omni- m plur bus ejusdem Be neficii oneribus fubjecits prasfer- UI tim cum fervitium Aitaris diem non confümat, pl unde alia via potelft fi bi vi&tum comparare, ut di- citur in cap. Clevicus di £. g1. Girib. tratt, 5. in "i c primum Decal,. Aipetnt precept. e, g. Homobonus , Ga« r vant. & alii, fe comy | 50 tene du AMENSE MAIL 1dfponí CAS. 1. Arochi quidam rurales, occafione Fefli 1.1 | ä Tefyonda propriz Ecclefize, & Exequiarum, nullo : CO . fa&o verhb o cum pro» fente Plebano Archipresbyte- Comm ro,alteri ex Parochis Miffam decantandam commit- jnourr tunt: conquerenti autem Archi presbytero refpon- jusm ] dent: Archipresbyter, & P. x TQue t; Au rette fe geflerint, arochi pares funt. Q. & verum refponderint, i Áifnerit Refpondeo in hoc cafa, qui fortuito in hargm Deci- fRtper fionum feriem irr As ( f epfit; Primo, fervandas effe eon« LT netudines locorum. quze, ut inquit Fagnanus l. r. Wt decret. cap. 7 - D. 12, in fimilibus fere tot funt, quot Dioscefes ; tuml, k Reinfeft Secundo afferam S. P. Anacleti 6plb uel. l. r. decrer. tit, 24 de Archipresby- ii BXC tero — - II!nd dumtaxat chipresbyteros, fe juvabit addere quosd Ar- 00.', W u Decanos rurales , quod ipfi Netg, debeant fedulo ci rcumfpicere mores, vitamque aliorum Presbyterorum, & Clericorum in füo Àr- W P chipre:byteratu, atque attendere, qua induftria Qu per eosdem Cüra exer ceatut animarum, idque anh Épi(copo renuntiare. Infaper Clericorum faorum 1 18 leviora jurgia amicebili Ten tt tercomporere. — Cumque laudatus Auctor nil a slrond mplius addat; neque ego ali- Yij quid - L o MrwsE Marr. 359 quid adderem , nifi quod certo certius effet, ac ab tit $ 0 Mue df omnibus Confüitutionibus Synodalibus fancitum S tene, ! Archipresbytero Plebano, tum propter praeemi- ( obfat nentiam muneris, tum propter nomen ipfum Ar- e Alharivi chipresbyteri, quod dignitatem redelet , multum [ponte i honoris etiam fupra fimplices Parochos effe de- ferendum. Harum brevium refponfionum inftitu- tütem (pe Ü itie fe as tum plura non patitur. Cs p CAS. II. Mortuo Divite, & inftantibus Hzeredibus, 1 Conlü. ublicatur Menitorium cum Excommunicatione àtate, utt ajore contra eos, qui aliquid de ejus bonis ac- tf ceperunt, fi quamprimum non reftituant ; Fabius àus, ( difti Divitis Creditor, arrept« Mortis occafione, fe compenfavit in ejus bonis : Dubitans modo, an teneatur reftituere, ne Excommunicationem incurrat, confulit Confeffarium. Q. Confeffarii j refponfum. codm M h Refpondeo, non teneri ad reftitutionem, neque Ex- Val communicationem incurrere. Ratio eft, quia Ex- communicatio major, cum fit maxima poena, non reiytit dam a incurritur nifi ob peccatum lethale; in cafu autem hujusmodi peccatum non intervenit, ut patet: Atefo tj es fiiht. idque maxime, fi compenfatio fuerit licita. Quod fi fuerit illicita , puta , quia propria auctoritate fe detilt, compenfavit, cam absque gravi incommodo per um D Judicis fententíam rem fuam recuperore potuif- Íet, adhuc non reftituendo, Excommunicstionem dus lt non incurrit, fi tamen ejus Creditum erat cer- Wagnan:«sfli ete UA tum, & l'auidum, nec plus quam fibi debeatut, ac- h " cepit; ratio eft, quia talis retentio, quze fola la- ni ta E - xcommunicationis eft motivum, nec illicita at o eft, nec culpabilis, ac proinde neque obnoxia g m cenae, g, u^ (l CAS. IIT, O&avius Votum fecit jejunandi fingulis t l annis in Fefto fan&tze Apolloniz ; fed cum hoc mlnfd [ lüä J*'r - quandoque incidat in diem Dominicum, dubitat n hàc die, vel Sabbato antecedente jejunare te- Irüm ^ neatur. Ultis n Q. Dabii folutio. Ref po ndeo,cum ex D. Thom.2. 2. q. 147. art. 5. 4 jejuniam fi t duplex, aliud afflittionis, ad mace- ran- que "4 W 360 Casus ComserENTLE fandum cgrpus, ut illud fpiritui fübdat, aliud ex- Joileo ultationis, ut jejunans liberius contemplationi- gionis bus vacet, & magis ad fpirituale gaudium, Fe- Ano 1f ftumque celebrandum difíponatur , videndum eft, | 1. an Oétaviss in Voto jejunii primum finem inten- i, QU derit, an fecundum; fi primum, debet jejunare in Va ve Sabbsto pracedenti juxra morem, & ufüm uni- | efion veríalis Ecclefie : fi (ecundum; videtur, quod de- al iny bet jejunare éie Dominico. Ratio eft, quia hoc jejunium licitum eft; Votam autem licitum obli- ief, ( at. Effe autem licitum, conftat ex D. Hieron. DO2 epiit. ad Lucinium, D. Thom. cit. D. Antonino p. getaitur 2.tr. It cap. 2. aliisque apud Saytum lib. 6. cap. Qu ath $. Neque obftat, quod can. // quis presbyter, dif. DAR 3o. jejunium die Dominico prohibeatur ; nzm id dutay Qul intelligitur, quando jejunatur ex contemptu diei Dominice, vel ex fuperftitione, & errore hzre- quuny ticorüm ; alias ex devotione licet. Caeterum pro m LOnis Cembri praxi, ia dubio przfatz intentionis, & etiam univerfalinsloquendo, licet poffit jejunare die Do- -- putatio - minico, regulariter confulendum eft, ut fe con- tora formet fpiritui Ecclefiz , ad vitandam fingulari- Tie iniem, L ta þem. m'» Slh AMENSE SUNIL D DN Ntonius prima Jubilzei hebdomada abfo- CAS. T. A lutus a tefervatis, fecunda hebdoma- OW IN u / da alia peccata pariter refervata committit. Q. An iteram polfit abfolvi. hn dim Refpondeo, non eft ,improbabilis opinio affirmativa, Ratio effe poteft; quia .conceffio hzec eft favor, Rfffpom il qui non eft reftringendus, fed ampliandus : tum quia fecus quis diligentia füa fibi noceret, dum Tyer, fcilicet ex fua devotione czteros praeveniendo in H acquifitione Jubilei in ipfa prima hebdomada, Ua non po[let illud in fecanda !ucrari, ut faciunt, i qui etiam ex negligentia omiferunt in prima prz- A ftare opera ad illad confequend um requifita. Opi- iloc t nio tamen negans. probabi lior eft, ac in praxi tu- fs tior, ut docet Mazucheilu e de S,& V.Girib. aliiqu u- At E MreNsE Jümx. 361J dit, al jubilzo, maxime fi extat declaratio facrze Congre- nemphi gationis Concilii füb. Clem. VIIL Menfe Maji piudium, * Anno 1620. cui obtemiperandum eft. videndus d t finem CAS. II. Silvefter habens peccatum mortale in ani- fua, cujus non recordatur , confitetur in Paichate et jejunan: &ulin t fola venialia; fed. cum poft menfem a fa&a Cou- "feffione illius peccati reminifcatur, dubitat, utruim toty quidé HfE, quüt ad implendum praeceptum teneatur denuo confi- teri, Q. Dubii folutio. licitom & - D. Hiex Refpondeo, Silveftrum teneri quamprimum confiteri peccatum in priori Confeffione oblitum. Ratio eft, Antonim; m lib 6a quia adhuc urget przeceptum annuz Confeflionis, cui non ef fatisfattum a Silveftro per Confeffionem rohyn, d at u dumtaxat venialium ; ergo tenetur illud mortals oblitum quamprimum (íubdere clavibus. Dixi, ontemiu & ettore t uamprimum;:. quia licet tempus annuz: Confef- D onis a prima die Januarii usque ad finem De- Caterin p *Uii; & e[?:' cembris permulti computent; facilior tamen com- Tmnare d) putatio eft, & Eccl fticze' confaüetudini confor- miora ) afchate in f ub Pafcha : cümque tempus Pa- fchale determinatum fit non ad finiendam obl a- jam äagüïi'.ï tionem, fed ad ulterius non differendam, í equi- tur, Silveftrum obligationi przcepti teneri quam- primum fatisfacere, 1ta Suarez difp. a6. fet, 4. I Coninch. Layman, Sporetr, aliique. pmsdi P. CAS. LT. Petronius bene vslens mane fumpfit En- h hii chariftiam , & ve(pere infirmatur ad mortem. Q. mll V An deuuo debeat Communionem (uümere per mo- dum Viatici. Ij 2&!111?'3 * Refpondeo, probabilius non debere iterum facram gc d Euchariftiam fumere. Ratio eft, quia Petronius lii m revera accepit Éuchariftiam in füze vitze confinio, 100 n " 2 ql & paulo ante mortem, eademque die, qua iturus gtl yh ü erat ad zxternitatem, coníequenter eo tempore, joe? ] quo Chriftus pracepit fumptionem Eauchariftiz. E üfï Neque obítat, quod Petronius non cognoverit 19 hoc tempus advenilfe ;; nam ignorans eife diem vifta fetum , & mane àudiens Miffam , przecepto fatis- jn r facit, licet eo tunc non advertat, przcceptum vi- al " 9 gere; 362 Casus CowscigRTUE gere; ita apari: tum quia, cum per illam Commu- (AS.1.5 nionem fuerit Petronius fufficienter corroboratus, Tofie t & fpiritu vivificatus, prudenter judicatur obten- n die tus finis illius przecepti, ceffante autem przecepti (ü0 000 fine, przeceptum definit obligare : unde ficuti ex Msonteo hoc,motivo, uüt puto, communicat Sacerdos, is t qui vix completo facrificio conftituitur in vite deinta termino; ita a pari; quia paruta refert, quo titepr mors diftet a Communione potius per plures ho- T0 ras, quam per plures horz quadrantes, modo vi- viid,. vificetur Communione facta in vi : Suarez, Pelliz. de Lugo, aliique. tee termino;, Á g It tili j phunt M MENSE 3ULIL j Ncrepi Atochus ceïebrahs ultimamMiffam,unicam lt ey CAS, I.P vertere tantum confecrat Hoftiam, & poft confe- Yatio crationem recordatur, fe aliam debuiífe confecra- te püblice exponendam pro sdoratione quadra- äcienä 125 gintà Horarum. Q. An Hoftiam afe confecratam pro fe, pro illa publica adoratione affervare poffit, | WIIT & fecommunicare cum 'aliqua ex particulis con- fecratis. ii a Yi Q Refpordeo negative: Clare colligitur ex cam. ré- latum de Confecr. dift. 2. ubi dicitur, Sacerdotem | Md celebrantem non tantum debere participare de Sa- n WY crarento, verum etiam de Sacrificio. Tum quia in Rubrica Miffalis przefcribitur, quod fi in Hoftia orral confecrata venenum appareat, debeat Sacerdos tatior Te novam Hoftiam confecrare, quam fumat; Id au- Hteh tem non eífet re&e ftatutum, fi liceret ei tunc fü- mere Hoftiam ab alio confecratam, & affervatam Tà in Tabernaculo: imo id przcipere debuiffet, quia ib liei, fecunda confecratio fine facrilegio fieri non po- teft, nifi neceffaria fit ad perfectionem Sacrificii ; LY fed femel ac. poffet iicite perfici Sacrificium cum Mltel Hoftia ab alio con(ecrata, non effet neceffaria no- Dittg va confecratio ad ejusdem perfe&tionem ; ergo Aügel' &c. [ta SS. D. N. jened. XIV.in faüis adnot. * Qu p. 4. fec. 2.n. 149. de L A 5. n. 76, Silvius &c. ugo de Euch, difp. "m fec. CAS. E MnsE Jurr. 565 CortoDot; lmUm . CAS. T. Sacerdos Latinus poft Confecrationem tum Hoftize, tum Calicis advertit , panem a fe confecra- icatot 0i tum effe corruptum. Q. Qnid agere debeat cafu, tem prat; uo non habeat slium panem Azymum. tde fiotir Refpoudeo, licet ad valorem Sacramenti fufficiat pa- it Sacer; for i n nis triticeus, five azymus, five fermentatus, uteft definitum in Concil. Florentino, tamen de necelfi- efert, g tate praecepti Graéci in fermentato, Latini in azy- r plurei! mo confecrare debent; quz obligatio adeo gra- , Inodti viseft, ut neque ad audiendam Miífam in die fe- lr fermi fto, neque ad dandum Viaticum Infirmo liceat ab hoc ritu recedere. Unum tamen cafum exci- piunt Madernus q. 2.art, r. n. o4. & Gonetus, ]l nec repugnat Giribaldus, nimirum, quando quis . poft contecrationem tum Ho&ize, tum Calicis , ad« Tif i verteret panem a fe con(ecratum effe corruptum. &polat Ratio eft, qui» datur pracceptum Divinum de per- ficiendo Sacrifi.io, quod femper praevaletEcclefia- Vffe cort ione ( ftico ; & ideo illud obfervandum. : conleat CAS. IIT. Fabius emifit Votum recitandi centies in fervareje- umqu anno Salutationem Angelicam, & nun quam recita- vit. Q. An peccaverit lethaliter. ex c f Suerdotet Refpondeo cum diftinctione. Vel emifit votum re- Citandi cenries in anno Salutationem Angelicam dyate uv , Tw d centum diftin&ctis diebus, adeout unicuique diei correfpondeat una Salutatio Angelica; vel Salu- iif tatioues Angelicas vovit fimpliciter fine affignatia- x ne & diftriburione dierum :Si primum,Fabius letha- i liter non peccayit, earum recirationem omittendos rtd tf & ratio eft. quia fingulae Salutationes Angelicze fingnlis diebus affixze fünt materia levis, & onus [5 diei, quod tranfit cum die, nec cüm reliquis coa- h fit (l lefcit in unum, unde Fabius centies dumtaxat ve- nialiter peccavit. Si fecundum, Fabius eít reus if peccati gravis, quia totus numerus Salutationum ,ecemüï Angelicarum, a vovente intentus, eít materia in yRe e gravis. Sanchez l, 1. c. 4. n. 14. Diana, Lean- fiis o der, & comm, dpt" 7 MEN- (i - 11 364.- Casus ComsciENTLE " MENSE AUGUSTI enm;i. gniimm ais ten lvius pingue Legatum reliquit Uxori füz, titdii, t CAS.IT. SI u Oforu dummodo in ftatu Vidnitatis permaneat. Q. An in grediendo I(eligionem Legatum de- t & perdat. ige Refpondeo negative. Ratio e&ï gnia ita jura ftatu- 15, Ti unt, ne melior ftatus deferutur ob confecutionem | Q5 Legati: tum quia per Religionis ingreífum vere (; ftatus Vidualis fervatur. Neque dicas, mentem Ti lod "TTeftatoris fervaudam effe in fpecifica forma, cnm de illa expreffe conftat. Refpondeo, mentem Te- | Mi | üare dic fiatoris fervandam effe in fpecifica forma, quando non adverfatur juribus; jura autem spud San- O—äc'mm ] -bne chez. l. 7. de matri. difp. gx. num. 46. in favo- rem Religionis habent tanquam non adje&as eas nis 0f conditjones, qua: fervatze in fpecifiea forma, utobti- 80 fip neatur Legatum, a Religione retraherent: tum quia tie (üp; prafumendum non eft, Legsntem velle contra- Oftci a k ríari difpofitioni juris; tum quia in cafa vere eti- tm qu am in fpecifica forma adimpletur mens Fabii, cum trinfic - Qüe die per ingreffum in Religionem non tollatur ftatus - vidualis, fed perficistur. Sanchez, Anton. a Spiri- ag atf tu fancto, aliique comimnuniter. Ciatinm CAS. II. Publicus Notarius conficit Inftrumentum Qtinm Wil Ufararium fub nomine alicu Ql Q. An ad refticütionem teneatur. jus liciti Contra'&us. Refgondeo cum diftinctione, Vel Netarius conficit n Intrumentum Ufurarium füb nomine alicujus li- sT citi Contra&tus, v. g. veri mutui, vel venditio- nis, volente mutuat rio; vel conficit di&um In- Tutjel ftrümentum, muítuatar io nolente , aut fraudem & dolum mneíciente. Si primum . Notarius ad refti- jAn | RefWa tutionem non«tenetur; ratio eft, nam fippofito, etat ] quod mutüatarius p Craut pecunism ab Ufurario, l f&l 10 d vocet Notarium , ut fab nomine alicujus liciti Tilnaf ContesCtas Inftrümentum conficiat, idem Nota- rius non Ledit invitum, nec ex ufura recipit lu- ; $ crqm E & MeNsE SEPrj;:MBRIs. 365 | crum ; ut facit Ufurarius; nam hic, etfi faciat rem [] gratam mutuatario, cum tamen recipit lucrum ex ufüra, tenetur tale Iucrum reftituere: Si vero fe- j Uxorit cundum, tenetur ad reftitutionem, quia coopera- $ perrpur tur Ufürarío, & eft caufa efficax. ut ufurze folvan- tur, & ex parte mutuatarii datur involuntarium, jegati ( fitque illi injuria. Ant. a Spiritu fancto, Bonaci- na, Tamburinus, aliique. 2 jont nfecutiot CAS, III. Quidam Beneficiarius heri non i'ecitavit rellnm & Officium ; ut antem ab onere reftitutionis fe exi- 'às, frellt - mat, hodie bis. Q. Ana reftitutione fit liber. forma, Refpondeo negstive : fic colligitur ex Bulla Pii V. ubi menten T clare dicit — Eum, qui non recitst füo tempore 03 QW' Officium , non facere fructus faüos: — & rur(us n Y — Beneficiorum fuoraüm fructus, pro rata omiffio- j i nis Officii, & temporis , fuos non facere: — er- ; at go; fuppofito hoc Pii V. Decreto, licet quis alia forma, t die fuppleat deféCtuim commiffum in recitatione : toat Officii, minime liberabitur a reftitutione fructuum z velle at tum quia onus Divini Officii eft 2ffixum diei, & onfn vet tranfi£ cum die ; ergo alia fuppleri non poteft : ne- 95 F äbifv ] que dicas, intalicafü repeti zequale; nam id pro- j bat tantum, ettento jure naturali, liberari Bene- ign, à pI ficiarium à reftitatione, fupplendo alia die penfnm horarum; verum in hac re attendendum eft jus yimet pofiüivum relatum Pii V. Leander p. 6, tra&t. g. quzft. 15. Bonacina Pelliz. &c. i Conitit MENSESEPTEMBKRIS. tart T e d Ompejus in Pafchate non communica- CAS. 1. ï) viti & timens, ne Parochus illum de- vel i nunciet Epiícopo, illi fummam largitur pecunize, Q, An ifte Parochus fit Simoniacus. ltf r | R efpondeo probabilius negative, licet graviter pec- m cet, & in fuo munere delinquat. Ratio eft, quia in dato cafu, non datur exercitium poteftatisfpi- ) Ui fipnnts ritualis, & jurisdiCtionis, fed potius negatio illi- jüe us; Simonia autem comroittitur, cum attus ali- j quis, u g 366 Casus Conwscrew UE quis, pecunis accepta, defcendit ab exercitio fpiti. net p tualis poteftatis : neque dicas: in cap. 42mo dé teYdde| Simon. prohibetur Presbyteris, ne à peccante pu« yml, blice aliquid accipiant , ut ejus peccatum Epifco- j petm y po, aut ejus minifiris celent. Refpondeo , licet ]. monerti: ex hoc textu aliqui Canoniftze dicant, omiffionem actus fpiritualis pro temporsli pretio eile Simo- | QS01 niacam; tamen multo plures id negant : quod diCtum caput ponitur. fab titulo de Simonia, ideo tnaty jurtmeni eít, quia Pontifex profequitur prohibendo, ne etd d Presbyter, propter gratiam, & favorem, Vere Po- nitentem ad reconciliationem admittat, neque pro- Ri l, m pter favorem a reconciliatione removeat, Qua duo Simoniaca fünt, ltaque tunc folum omiflo 1 A g &ctus poteftatis fpiritualis, propter pretiam , Si- UR | Quitatis: moniaca eit, quando in ipia omiffione relucet ali- quod exercitium poteftatis fpiritualis, qnod cum | libus ne nhon vetificetur in cafu noftro, ideo &c. Gonzalez in l, s. Decr. t, 3. c. 13. Barbofa, Suarez &c. W CA.S. II. Albertus promifit Sicario centum aureos, fl Petrum occiderit. Q. Àn Albertus, fecuto effectu, teneatur ftate promiffis, ECAS.L*] Refpondeo, aliqui negant, quia ex a&u injuffo, nimi- | d N m rum homicidio. non poteft oriri obligatio juftitiae, A& lfs Communius affirmant cum D. Thom. 2. 2. q. 62 art. 5. Leffio, Lugo, Diana, Tamburino , & aliis, Mi Ratio eft, quia centum aurei non fünt ptomiffi pto Cs peccato, quod nihil eft, & invendibile, fed pro aliis d t circumftantiis, nimirum labore, periculo, füfcep- otion tis in patratione hormicidii, quze pretio zftima- füte : bilia funt, ac effe poífunt materia Contra&us: Üffei unde ficuti ex hac ratione Sicarius, patrato homi- Dite .a Cidio, poteft pecuniam promiffam exigere ; itaex lt v eadem Álbertus tenetür eam folvere. Verum Vtgg e hzc opinio fatis communis, quomodo cohzret cum eo, quod tradirt Greg. IX, tir. -" nomæ, [ $. Ibi enim Pontifex, de pa&is cap. €0, p poftquam irritaverit pa&tio- ia f ne$ Simoniacas , addit, —— Quod etiam de aliis dicendum eft, qua obfervatz vergunt ín animae "n prj nétio« L detrimentum; nam etiam juxta legitimas fa hes mXImg L MgxsE OcrTOBRIs. 367 etciiol) 3 : nes pactum turpe rei turpis, aut impoffibilis 7deju- re, vel de facto, nullam obiigationem inducit — ? eCtante porro, fi, effectu fecuto, eilet cbligatio folvendi itüm nl pretium prumiflum , tale pactum non effet nullius Qndeo, » ümific momenti: utinquit Gregor. p eli j i CAS. IlI. Thadzus, poftquam cum Berta vera don- ant : QUi traxit Sponfalia, alia contrahit cum "Therefia, & fmohia t ibendo, juramento confirmat. Q. An prima fponfalia per fecunda diffolvauntutr, m Verelt , equep! Refpondeo negative. Ratio eft, quia fecunda Spon- vvedt, du falia, cum fint de re illicita, utpote contra fidem datam priori Sponfe, non poffunt juramento fir- lum Onj t mari, fiquidem jurainentum non eft vinculum ini- gelmy N y tht quitatis: confequenter adjectum fecundis Sponfía« libus neque eft vinculum, Gitib. & comm, s, qui t i. Gonb 7 . JMENSE OCTOBRIS. Q aürff;f- CAS. 1. Heodornüs Diaconus habens Mutinze Dö- ouo tnicilium, ubi Officium occurrit de feria, die craftina Bononiam venire debet, ubi feftum gj celebratur fancti Petronii, Q. Anhocfero Vefpe« ras, & Matutinum fanti Petronii recitare poffit, 22 Q' , jt j 'm(), &' 3) Reípondeo pofíe, fed non obligari. Ratio eft, quia : gtl [ cum cras fit futu rus peregrinus Bononize, potetit, s lt fed non fub obli gatione, fe reddere huic Ecclefize ! conformem, & cras officium S. Petronil reci- ienloy P jo f o d fare: cum ergo officium vefpertinum fit pars i Cunh r Officii craftini, non eft improbabile, poffe antici- pate-a 'Theodor 9 perfolvi, tanquam pertinens ad atb idem craftinim, g &v:'y Nequedicas, quousque Theo- 20 n dorus eft Mntine 5 non poteft frui privilepio Bo- g noniz, quod eft co nceffüm ratione loci. Kefpon- odi " do bt deo, proxime aecingendus habetur pro accin&o, vent p & ficuti proxime ingrefíus Religionem quibus- ditiu) dam privilegiis fruitur, quibus frountur jam in- j greffi, ut opud de Vecchis in praxi Novit, 1ta )! If " It proxime acceffutus ad locum poteft incipere frui pri- 363 Casus CoNwscrENTIE privilegiis loci , maxime per aCtionem, qus com- Val plenda eit inloco. Tambur. cap.5. $. 2. num. 25. Jatclios Diana, Girib. aliique. f in w CAS. II. Publicas Concubinarius timens, ne in Pa- - fone E. fchate arceatur ab Altari, Parocho minatur mor- Vitat; f tem, fi illüi. Communionem negabit. Q. An Paro- 3 lepitn - i, at chus illi poffit licite Euchariftiam adtniniftrare. [ If Refpondentaffirmative Sauchez l. 4. de matrim. difp. ss MOH f 4. D. 12. Ant.a Spiritu fanCto t. 4. confult. 1. Suarez, Bonscina, Gobat, Sporer par. r. cap. 3. i (ed Titm( fe&t. 5. Ratio eft, quia aCio dandi Communio- nem ex parte Miniítri eft bona, & poteft exerceri pitde: Jts dejg abfque :peccato, etiamíi recipiens eadem male hod utatur; nemo enim tenetur cum difpendio vitz defiftere ab actione bona, qua recipiens, fi vellet, — T& Tinum poífet bene uti. Ita laudati Auctores. Attamen refpondet Divus Joannes Chryfoftomus, qui Ho- ottah (urrzr'iw milia 83. iu Matthzum fic ait: — Non parva leaffone vobis iimiipet poena, fi quem aliqua improbitate teneri ícientes, ei hujus menfz participationem UTR OEU Trbutio j permittatis. Sanguis enim ejus ex manibus re- quiretur veftris. . Sed fi quidem aliquis prze ve- 1 d cordia, & amentia menfam adiverit, nullo timo- re territus; abjice, Deum, non hominem timeas. 4 T ( Animam prius tradam meam, quam Dominicum alicui Corpus indigne, Sanguinemque meum ef- Y fes fundi potius patiar, quam facratiffimum illum San. ROR Non de guinem przterquám digno concedam. Conte] ignotis, fed de notis haec difputo. Ita fantus Doétor. Nefponi Tiafjye CAS.IIL. Conceffa per Summum Pontificem Civi- tati Bononiz Indulgentia, extenfibili quoque ad OLfel fllici Dicecefim, ruralis Parochus, non expe&tatis Cir- cularibus de more a Curia per Vicarium Forane- oteli Wïea à um tranfmittendis , Indulgentiam populo publica- n vit,cum noverit in Civitate publicatam. Q. yto Rt licita, & valida fuerit hujusmodi publicatio. Cellns Ldm Refpondeo probabilius fuiffe validam , certo tamen illieitam. Ratio primze partis eft, qnia fi in Edicto "Icepi ta» BC pro Civitate publicato leguntur hzc , vel zequi- valen- nj Z UE . MrnsE NovEkMnbmnirs, 569 l queu valentia verba —— ftatim ac notitia pervenerit ad j2 t Parochos Dicecefis — publicatio di&e Indulgen- tiw in nullo fubftantiali defecit, non in defigna- n reit) minotur tione Ecclefiz vifitandz. & operum, ut fuppo- ritur, negue defecit in defignatione temporis fa&a Q Ah 2 legitima poteffate, quia tempus a przedictis ver- initilre bis, faltem fub indeterminatione fuit delignatum. etiam pro Dicecefi: mifi velis dicere, przdictam matrind nda fa. contil claufulam- effe intellige im non de qualibet no- titia, fed denotitia Juxta morem Curiz, hoc eft f I 08 Comriz Litteras Circulares ; nam in hac hypothefi dubitari oteltexdt poffet de valore publicationis, quia Parochus tem- pus defignaffet absque legitima faeultate, Ratio .a a Yi 40 W fecondz. pariis eít, quia Parochus egit contra rectum ordigem a Superioribus fancitum , ut ni- p LVE es, Ài "i mirüm Circulares expeCtentur, ad przcavendas coufufiones, ac Parochorimn querelas, s qvï'f populi fu- Non £ furrationes, quze de facili oriuntur, nifi in pub« licatione Indulgentiarum opportuna temporis di- | mxp.'o' Ttributio per Dicecefim fervetur. eicpit at t AMIENSE NOPEMBRIS. iuis " ; nullo t ;;, 'Oafeffarius Mulieri confitenti, fe habuiffe pen t CAS. I. ( cum Amafio traCtatus inhoneftos otiui ,Non fecifti, » dixit: j m* quod habebasinanimo? fed, fi quis tibi fummam donaret pecuniz , quid face mlül):»»' Confelfarius fit denunciandus. res? Q..An m. H D Ja i Refpondeo cum diftinctione. Vel Mulier rgfpondif affir- mative, vel negative: Si refpondit afficmative, & pibee Confeflarius tacuit, neceam reprehendit, eft reus jj 0 i j j follicitationis, & denunciandus, utliquet: Si eam xpe n reprehendit, tunc folutio pendet ab exitu, Si enim ii poftea acceflit ad ejas dornum, & pecuniam obtulit ) pro re turpi, reus eft foll icitationis, quia talis ac- tit. celfus probat, eam interrogationem fuiffe Mulierí j yict fa&tam ad turpem finem, atque eo tunc follicitatio r incepit. Sirefpondit negative, & [ic fuüit abíoiu- 1 ta, Bordonus in tribuna!i fidei cap. 23. num. 13t. 'Vl Aa docet [ Lainbertini Cafus Confc. 370 Casus ComsciENTUE docet non eíffe denunciandum, quia talis interro- ! Mj gatio poteít accipi in bonum fenfür; poteít enim dici facta in ordine ad dignofcendam diípofitionem petat ( Cor Poenitentis, an fcilicet fit digna Abfolutione ; f ügefh namque Mulier affirmaffet, eam non abfolviffet. Tem v Verüm Bord. cit. non poteft hunc Confeffarium a no- hum —— € Txo ta maximae imprudentize eximere. Nem CAS.]II. Titius ab hoftibus infequentibus fugiens, Conj obvium, quem habet, Equum afcendit, ut velo- Tij cius fugiat. Equus in ifta precipiti faga moti- lia tur. Q. An Titius teneatur ad compenfationem. [ li dele Refpondeo, probabilius Titium teneri ad reftitutio- 1 df nem zítimationis Equi. Ratio eft, quia Dominus Equiin hac hypothefi non fupponitur confentire, nifi füb onere compenfationis, fi Equus ipfe pe- tierit; non enim intelligitur abfolute transferre ï Wl i dominium ejusdem Equi in utentem, fed dumta- | UT xat commodare in neceífitste, qua premitur; et- o & ipfe utens intelligitur accepilfe in necefli- tina tate füb tali onere; ergo, pereunte Equo , tene- tur Titius ad compenfationem. Neque dicas, Ti- valuj tium non teneri ad talem reftitutionem , neque t der ratione rei acceptz;, cum amplius eadem non ex- | RCCPODdec tet, neque ratione injuftz acceptíonis, cum im lis t extrema illa neceffitate, licitum fuerit eidem ac- Vsf cipere. Refpondeo, teneri propter quamdam taci- l Vi tatn obligationem jure gentium introduCtam, qua qui rem alterius in neceílitate confumit, fe tacite Refpom obligat ad rependendum, quando fuppetet copia. lüris Excipe tamen, nifi Equus etiam fine tali ufu ef- fet periturus; nam tunc Titius ufu nullum dam- lenfg num Domino attuliffet. Leffius l. 2. de juft. & jur. ", DT €. 16. dub. x;n. xo. Rofign. dereft. difquif1. S. 2. IN CAS. IIL. Capellanus redargutus. a fuo Paroclo, Ws uod Arfenium ab Excommunicatione publice con- [ tracta abfolverit, refpondit: Illum abfolvi, & ju- ltjor lem fte potui abfolvere, Q. An violaverit figillum. Rehd Re- and & o MzwsE DrecEMBRIS. 571 alis itte» potelt Refpondeo affirmative. Ratio eft; quia manifeftavit peccatum in confeffione cognitum: & (icuti, ut ifpoffi de commani teftatur Tannerus t. 4. difp. 6. q. g. re- folutioes us eft violati figilli, qui dicit — Abfolvi peccato- ; aol Jirumar rem publienm, qui mihi confeffus eft peccatum fuum — cur non eft reus, qui dicit —— Abfolviab — Excommunicatione ublice excommunicatum ; —— Neque dicas, Cape j anum folum detexiffe actum us figit Confeffionis, qui laudabilis eft, non vero Excom- Wit, üutve municationem jam publicam. Refpondeo; licetta» faga m lis dete&io non fuerit odioía Poenitenti, fuit tamen Yationen. contra virtutem Religionis, quze nullo modo pati- tur detegi peccata in Confeffione cognita. Sotus in s t 4. dif. 18. q. 4. art. 5. Vafquez, Diana, aliique. jja Dons cotfeni us i* MENSE DECEMBRIS. e tansi d 2 CAS. L.F Rancifcus, conftitutus in periculo Mor- remiut ! tis, a fimplici Sacerdote abfolutus fuit p n - tüm a refer vatis, tum a cenfuris, & poftea con- yo, * e dititi' valuit, Q. Anteneatur fe przfentare Supetiori , ut denuo abfolvatur, am, j Refpondeo primo, Francifcut ut abfolutum a referva- CRUL j;, 09 tis nonteneri fe przefentare Superiori, etenim ab il- it et/ lis fuit directe abfolutus; nam, ut inquit Trid, feff. 14. cap. 7. In Ecclefia Dei cuftoditum femper fuit, [gmd&'mïï , ut nullafit refervatioinarticulo mortis. CUM n.ltr [f ü? Refpondeo fecundo, Francifcum ut abfolutum a cen- p "T füris debere fe przefentare Superiori, fanitate ob- e t j d tenta, fub cena reincideptice in eamdem cenfüu- n lp ram, ut ha b etut ex cap. eos qui de fent excom. in 6. & cap. ea noftitur de eadem. Quare Con« k feffarius Francifco, ante Abfolutionem, debuitim- qulfl r ponere hoc onus, itemque fatisfaciendi parti lze- Id fee, fi Excommunicatione erat innodatus proptet ; nblïä*"" injuriam alteri illatam, v.g. ob Clerici percuilio- nem: quamvisnonnulli Áu&tores doceant, exi« . OIVil L ggulum- gendum effe juramentum de hac fatisfactione pret- ftanda; tamen alii plures docent, id folum ne- [ Aa2 ceffa- , CAsus CONSCIENT LE 372 ceffarium effe. pro foro externo, quando res de- Refpozd( duGta fuit ad forum contentiofüm ; pro foro ve- thtb ro interno fufficere promiffionem, iimo & firmum qupe propofitum fatisfaciendi, eo quia Posnitenti etiam ET non jurato, vel cautionato creditur in foro Sa- id otel cramentali. Lezana , "'amburinus , Gobat &c. Ti nj $g ä CAS. IT. Titius quamdam domum, quam locaverat velte Cajo, tempore locationis vendidit Petro, nulla in feni, Contrattu venditionis de. Penfionibus mentione leede (enio. fa&ta. Q. Ad quem ex duobus Penfiones illae per- teneant. g T0 Refpondéo: Perfoluto per emptorem pretio conven- Qs to, eique domo L 2 ffipgnsta, Penfiones dividendz telig funt juxta proportionem temporis, pro quo fuit foub utriusque dominio. Ratio eft, quia Penfiones i fuübftituuntur loco fructuum, eisque correfpon- dent; fed fructus cedunt Domino rei, cujus cen« EOR fentur fra&tus, ergo & penfiones: fed ante perfe- Ál Gsm venditionem venditor eft dominus rgi vendi- t», & poftillam fit dominus emptor; ergo pro tempore ante perfecam venditionem penfiones debent perti nere ad venditorem ; poft illam ad emptorem. Similiter refp. etiamfi pretium non (5 fit folntum,. nec caut io praeftita, aut fides data. V Ratío eft, quia, abfoluto Contra&u venditionis, M peufio a puntto, Vi res pertinet ad emptorem ; ergo * E quo rei dominium acquiret, & d ip(um fpectat ad u Excipe tamen, ratam temporis dominii acquifiti. tiày nifi aliter inter partes fit conventum. Rofignol. de contr. difq. 5. S. 6. Girib, tract. 3. cap. 2. dub. efyo 14. Palao, aliique.. alig m CAS. IIl. Quidam Parochus Coftam obtinuit a R&- Cl mano Pontüfice alicujus fancti Confefforis Pontifi- Ttn cis, quam judicans eífe infignem Reliquiam, illius Ofdfcium in propria Ecclefia elevat ad Ritum du- expï ter licem. Q. An talis Cofta fit infignis Religuia a Ri d enunciatum effeCtum. Tent Orat Re- ; MewsE jJAwvAmrr.. 94 3 lo fes ü Refpondeo negative: Sacra enim Rituum Cong. poft 10 foro w editum generale Decretum fub die 3. Juuii 1617., o & m quo permittebatur Officimn dnplexin iis Ecc! efüs , p eie LéTed m 1Y five, in' quibus inignis Reltquia atfervatur, i foro $ ad occurrendum libertàti opinandi circa indicatam i abat & magnitudinem partis corporeze, (üb anuo 1628. , 9. Aprilis, przmiffa wberius declarando, taxati- m locet ve ptzeícripfit ad pracfat um effectum talia efle cene ;0, Dülli fenda, Capot, Brachiüm , & Crus, & quidem ad s meníiot hzc decernenda procefüt, non poftulatis refpon- dendo in' Cafibus particularibus ( ut feepe contin- s ille v? git), fed per Decretum generale in Breviario Ro- mano ad inftar Rubricze imprimendum, quo fa- o eote tis in aperto ponitnr, Coftam omnino exclufam in- inia s dj telligt a numero infignium Reliquiarum. yo U 4 $3 debicdeiebdeb rb Toni 20 . (lj ante pe . ANNO MDCCKXLVIII. sv eg I) MENSE QANUARIL , peniit j i h d o('uitv N nfeffarius tempore Jubilai i m 00 CAS. I. CO; :O uitenti, ut recitaret quingue Pater, fs & Hie, ut & Ave pro fatisfa&tione Sacramentali. ew. citius fe expediret, recitavit hujusmodi preces alternatim cum Socio in Ecclefía defignata, animo T apu» n! ( peä tum Incrandi Jubilaeum , cüm implendi Peeniten- 2 1d timo ( tiam. Q. An utrique oneri fatisfecerit. , Mi n i Refpoudgo vegative. Si Confeffatius, vel Pontifex ap »" aliud nou exprefferat, nec aliud apparebat ex cir- cumftantiis; uti apparet circa jejunia, cum publi- tibp.* 1 aRO catur Jubilzenm in Queadregefima. l'ert enim com- munis oninio, quod quando Confeffarius aliad non ii (f gt ! expreffi£, nec cirenmftantie de ipfius mente ali- ter indicant, tunc fatisfattio ab eo injuncta intelli- | fito" g gi debeat de opere fupererogationis, ut paífir mo- fel nent DD. idemque in fimili ca(u dicendum effe de Oratione, & aliis operibus a S. Pontifice pro Jubi- P Aa35 40 374 CasUs CoxscreNTUE 1zeo przefcriptis, fuadet ipfamet lex prudentize ceco- Wi li nomicae Ecclefizfticze dictans, fidelem Ecclefize Mi- eub al niftrum, qualis fane cenfendus eft Pontifex , nolle & diciat extra cafüm valde urgentis motivi, ac fpecialiffime circumftantizee, pretiofüm Ecclefize thefaurum pro- ' Adpotdeo fundere pro operibus jam debitis ; id namque effet il- (xtefllo lum profundere pronulla, vel minima caufa, quod arerfal juxta Bellarminum ; & alios f a it prodigalitatem. Yl habui d etiam füadet modus, quo i t em Pontifex talia t f opera przefcribit, nam (ultraquam quod ea impo« & at i nit, non ut opera pia ptzcite, fed nut onera im- d « plenda quafi ex pacto , quod plane denotat grava- tlfv men diverfum ab omni alio przecedente) fimal & tidens 1 femel diftri&e przcipit Confeffariis, ut pro qui- Til busvis peccatis Pcenitentibus imponant falutares tv cenitentias, ut communiter innuunt Büllze Jubi- Vitte &i recentiorum Pontificum. Ad quid me hercle tortgl duplex hzec diftinCta przefcriptio, í1 juxta mentem lepect Pontificis opera Jubilzsi non deberent effe diverfa ilect quoad fubítantiam a fatisfaCtione poftea impofita d E pro peccatis? Addo, poíle quidem perfolvi alter- à, Wt natim cum Socio orationem Jubilasi, at docet Rot- habae fius de Jub. fe&. 4. cap. 17. & conftat ex praxi; 6006'6)-7! non fic tamen fatisfa&ctionem, quidquid in contrari- linis ; um dicant Azorius laff, part. 1. lib. 10. c. 7. q. Ài p io, aliique — Approbatam enim legimus , imo pto à [ horo przceptam alternam Officii recitatiopem, Vg commendatam alternotm recitationem Rofarii, vel g &c.; permiffam tamen nullibi legimus alternum Wi Ti fatisfaciendi modura: & fi praxim , confuetudi- W | &( nemque confülimus, hzc communiter eft, quod Ya fuam a femetipfo quisque adimpleat fatisfactionem, ET ni ob urgens motivum Confeffarius aliud exprel- terfio ferit. um igitur confuetudo habeat vim legis, ht a dicendum etiam obhoc, Poenitentem ad sequate utri- Qt, r que oneri non íatisfeciffe, fed ( cum agatur de re tenie dividua) folum inadzquate, & prc rata: ut cum telts Sancio inquit Pharaonius de P cenitent, fefl. 22. Tietn tür et CAcäp IT Sacerdos paulo ante con feffus, dum eftad Patite Altare, recordatur peccati mortalis ex inculpa- Um ^" MzxsE jJANUAR1. 375 denltiem bili oblivione non expreffi;, nec fine gravl peti- Ecclefiel culo tutic exprimibilis, Q. An fit neceífe utibi de itifex , nu eo eliciat aCctum contritionis. Ipecitlilrn dfanrümy: Refpondeölcum. diftin&ione:. Vel talis Sacerdos in mqneelid Confeffione paulo ante pera&a habuit dolorem univerfalem de omnibus peccatis a fe commiffis, cata, ( digalitue vel habuit dolotem particularem, ac reftrictum ad onlifex eá, quze faffus eft: Si primutn, dico, neceffe non effe, ut ibi eliciat a&um contritionis de peccato d ea inp iL onera it oblito, cum enim per illum dolorem univerfalem ootat grant retra&averit omnia peccata, Abfolutio immediate 9) d d cadens füpra dolorem , caufavit gratiam directe n remiffivam eorum, quz expteffa fuere, & re- miffüivam indireCte peccati obliti. ob incompoflfi- nan; u t Bule ]i bilitatem gratix fan(bificantis cum. quocüumque jj ne lt mortalipeccsto, Propterea Tridentinum sit, ta- le peccatum eadem Confeffione intelligi inclufum. j n n Si fecandum, dico; attendendum effe, an Sacer- dos adeo reftripxerit dolorem ad peccata expref- of *WI' fa, utab eo exciuferit alia, quae putabat fe non eronut gt d habere. Item, .an hujusmodi dolor fuerit ab eo conceptus ex motivo fpecialis tupitudinis reful- at ex p din cont tantis ab oppofitione ad peculiares virtutes, qui- , 1067 bus peccata confefía opponuntur ; anu vero fuerit ab eo conceptus ex motivo univerfali, puta, ob ü$, n fümmam Divinam bonitatem offenfam, aut ob me- eciatit | ROfäïürï tum gehennz. Siquidem in primis duobus cafibus utique neceffe eft ibi elicere a&um contritionis, yus al , cni ut fe conftitaat in fatum gratioe: nam tünc, inter- vehiente reminifcentia peccati obliti, hoc viget ( di? in anima, cum nullo modo fnerit retractatum. In 'atisfal&'*il aliti/ !] tettio vero cafü neceffe non eft, utibi de eoeli- l ciat aCtum contritionis; cum enim hujusmodi do- xah'kþf lor, ratione motivi univerfalis , /rtualiter fe ex- dan " " tenderit etiam ad peccatum oblitum (nam qui de- | ggamï* j teftatur ex. gt. furtum, quia eft offen!a Dei, velex ts P a, ^ metu gehennz, implicite & virtualiter detefta- tur etiam fornicationem , ac caetera peccata, quae Jl pariter funt offenfz Dei, & merentur gehennam) d5 virtualiter fuit retracta- ex ! /J etiam iftud implicite, & tum, a 4 - 376 CasUs CoNSCIENTIE — tum, ac proinde indirefte abfol utum afque remif- ejisim, fum. Ita DD. comm.niter. qull &fenta CAS. 1IL. Subdiaconus petit a Parocho , 2n tenea- tür recitare divinum Officiumiis dieb us, quibus fe- bri quart n2 laborat. Attenditur refponfio Parochi. ) Refponíio data a Parocho hac eft : Vel hujusmodi rebris intra diem ipfi relinquit tantum temporis , ( I.' ac virium, ut fine gravi incommodo poffit totum divinsn Officium, vel faltem aliq uam ejus par- ia tem perfolv eres velnon. Si primum, tenetur Qn QU Subdiaconus illa die vel totam, vel partem Off- At leg cii, juxta tempus ac vires , recitare; nam quosd hoc in tali cafa urget f2eceptum, Propterea S. Mfonie Carolus in fuo Conc. V ediol. IV. ann. 1576 1 | hm fi feminerit, inquit, qui Officio adftriffus eft, fe febri, euum. morbove aliquo, vel adverfa. valetudine leviter ali- Ws g quando laborantem, non juflam propterea excu[atio- lum ntem liabere, quamobremillud intermittat , omittatvr. tentib Et quod dicitur de toto, valet etiam de parte Offi- i;)fmug Ci; damnata enim eft &b Innocentio XI. haec pro- W y pofitio 24. in num. Qui non poteft recitare AMatu- &üim | tinam, & Laudes, poteft autem reliquas horas, ad 2 üt ] nihil tenetur, quiamajor pars tralit ad. fe miuorem, Tétdom Si fecundum, nontenetür; quia impotentia ipfum excufat. -Gi, Hine communis DD. tradunt, quod i Duy Subdiaconus ex. gr. mane fit liber a febri, ac fen- w &Q tiat fe habere vires fufficientes pro recitationeto« Yens tius Officii, debeat raane recitare etiam Velfperas, de] & Completorium, (i przevideat febrim poftmodum chyr a tali recitatioue ipfum impedituram ; eo quiaprz- del ceptuim divini Officii quoad fübftantiam obligat in- tring tra latitudinem totius diei; & anticipatio, vel [ pofticipatio in cafü non eft ufus Privilegii, fed ob- labe igatio; qui enim ítvi&te obligatur ad aliquod mu- Ti nus obeundum, eo fun gi debet, cum poteft, Unde obligatio accidentalis isq ; recitandi hanc, vel illam Ydl] Horam tali, aut tali hor a temporis, cedit in calu peti obligationi fübftantiali, imPll In dubio poftea, an preditta tecitatio totalis, vel Jüre partialis, absque gravi nocumento: aut periculo 0bem ejus- MeNsE FEBRUARI. a i re ejusdem, peragi pofüit, confulat virum prudentem, ui li perplexum relinquat, deponat omne dübium, ,« recitationem omittat 5 q ) lj itio? äïl'l MENSEFEBRUARIIL 1 bj tm temy CAS. I. & On advenientibus Patrino, & Matrina pollt defignatis, Parochus ad levandum In- im ejur; fantem de (acro Fonte-pro eis adhibuit Obftetri- f, teni' cem cum impubere, folo ex viris ibi przefente. Q. partem t An bene fe geiferit. ; f QU ?xo-r.;.f.letea Refpondeo, Parochum id facientem male-fe geffiffe : D. V. nam fi circa Daptismumtalis lnfantisBon erat peri- culum in mora, non debebat, iaconfültis Parenti- bus ejasdem, defignare alios Patrinos; fed Bapti- id4 Da f fnium differre qnousque vel adeffent Patrini a 0il rentibus jam defignati, vel alii ab eisdem loco ipforum fubüituti, vel etiam zb ipfo, ad id ta- X LU men prius ab illis obtenta facultate. Przecepit enim Tridentina Synodus feff. 24. de refor. Matr. c, 2. ut Parochus antequam ad Baptismum confe- rendum accedat, diligenter ex eis, ad quos fpe- ( &abit, fcifeitetur, quem, vel quos elegerint, ut ofett Baptizatum de facro Fonte fuícipiant, & eum, vel eos tantum ad illum fufcipiendum adtuittat fuüb tU poena arbitrio Ordinarii. Hinc Beja apud La Croix m de Bapt. n. 352. inquit mortaliter peccare Paro- chum, qui, diu tardantibus Patrinis a Parentibus defignatis, faf&us impatiens alium defignat in Pa- j 9 f trinum, quia facit contra jus Parentam obtruden- do alium forte non gratum , vel cum quo nollent nd habere cognationem , quz juxta T nburinum , " "Tuüdentino innixum. in cafü videtur cüm hoc ab d eis contrahi, eo quia fufficit defignatio Parentum, ii vel Parochi. Deinde, etiam dabo, quod fuitfet jpt, ! J pericnlum in mora, nullo modo adhibere debebat [ d itipuberem ad tenendum infantem; licet enim j ! jure communi zetas neceffaria ad Patrini munus 0 fl)t"l obeundum determinata non fi(, & propterea Ga- : u [ Aa5 at — 5378 . Casus CowscrENTIE battom. r. tr. 2. n. 555. dicat cum Barbofa, Pa« wwl trinum de Jure communi effe poífe juniorem fuo fadua Filiaftro; imo puer feptennis, dummodo rationis quodeude compos, & baptizatus, ac habens intentionem |- Deoro, (l faciendi id, quod in fimili cafu faciunt alii Patrini, 1 volide C poffit id przeftare, contrashendo etiam cognatio- txigenti nem fpiritualem, juxta Sanchez, Bafilium Pontium, | ütopus. & alios a Diana confentiente citatos part. 1o. tr. t6. üiguis, refponf. 29. verf, —— notandum eft hic — ; nihil- s Vr ominus quia in hac Synodo Bononienfi lib. 2. c. quone 2. inter eos , qui rejiciendi funt ab Officio Patri- 102 feri ni, recenfentur etiam impuberes, folam Obftetri- podfpof cem potius adhibere debebat ; nam , utnotum eft done ex Tridentino, non requiruntur neceffario unus | tbos r & una, fed fufficit unus , vel una. | lo pofito fe CAS.II. Martinus ob ratiónabile motivum fui: di- Cntayer |. dpeciale fpenfatus a Jejunio Quadragefimali. Q. Anex vi talis difpenfationis immunis fit ab onere jejunandi lperiot etiam in vigiliaS. Mathize, & quatuor T'etnporibus luetit h occurrentibus in Quadragefima. tontelle qto ] Refpondeo cum diftin&icne: Vel hujusmodi difpen- AC0qtye. fatio fuit fpecialis, & ob aliquod particulare mo- üemady tivum univerfaliter extenfa ad quamcumque diem, r Sbyt Venetis, etiam fpeciali nota dignam , ut funt dies 1 Don f ac Sabbathi; & tunc dico, Martinum durante eo- T0 veni dem motivo, ex vitalis difpenfationis immunem OXT eíle ab onere jejunandi etiam in Vigilia, & qua- tuor 'T'emporibus przdi&tis. Vel fuit generalis, OS conceffa juxta folitum propter aliquod motivum Décuni ordinarium, ob quod fcilicet folet quidem difpen- ftà mj fati, excipiendo tamen dies fpeciali nota diguos; & tunc dico, Martinum etiam durante motivo, eX telor. Quntgy vi talis difpenfationis non effe immunem &c. Ra- n tio utriusque partis eft, quia diífpenfatio ex una parte vim recepit a voluntate difpenfantis, ex alia, qua fpeciali nota digna funt, ni aliquo fpeciali Tefroni modo exprimatut, omiffa effe cenfentur. cap. quia dü(lis gericulofum de fent. Excom. in 6. Porro in primo l B €afu voluntas difpenfantis ex ipfamet fpeciali ac Wi l uni- MENSE FrEBRUARTITI. 379 Darbol s univerfali difpenfatione fatis innotefcit, przecipue juntoren: fi ad urgentiam particularem motivi expoflti, ob modo tj quod eadem difpenfatio conceffs fuit, habeaturre- s Inteninr flexio; ftatim namque inde percipitur difpenfantem nf af Pt voluifle concedere difpenfationem proportionatam m CQ exigentiz petentis; quae propterea fi tanta fit, ut linm Pot fit opus difpenfatione etiam diebus fpeciali nota utt, 105 dignis, (quemadmodum, ultra relatos, fünt etiam Jl H dies Vigiliarum , & quztuor Temporum) pro his fenfi[ih quoque conceffa intelligatur, quamvis de iis facta Offcio P non fuerit expreffa mentio; fiquidem illud habetur Olatt Ay pro difpofito, quod verifimiliter fuiffet difpofitum, fi difponens fuiffet de hoc interrogatus, ut ex plu- mb n m d w ecelt loco a fitili. ribus juribus colligit Everardus in Topica juris In fecundo autem caíü res ab op- pofito fe habet: cum enim difpenfatus non reprae- Hym ! ) fentaverit motivum exigens difpeníationem adeo fpecialem & amplam, verofimile non eft, quod Q à tiete ]E Superior cum gravamine proprize Con(cientize vo- o Tept luerit hanc illi concedere; fed tantüm , quod illi conceflerit difpenfationem . generalem , nempe quoad illos dies, qui fpeciali nota digni non fint, od adeoque quod exclafi intelligantur praedicti dies, xiicre ! uemadmodum intelliguntur exclufi dies Veneris, umque d Sabbathi, quamvis hujusmodi exclufio expref- fa non fuerit. In generali namque conceffione d ( Ü non veniunt, quz quis non effet verofimiliter " conceffurus , uf: habet regula Juris in 6. yis n i CAS.lII. Agricola non habens par Boum , neque qui pecuniam ad eos emendos, dicit Petronio,: Mu- tua mihi 3o. aureos pro Bobus emendis, & fa- ;md tebor, a te conduxiffe Boves , tibique tradam, | o [/ quantum dare folet prolabore, quem fert par Boum. u Q. Àn fine ufura id peragi poffit. unf/ 49 n Refpondeo negative: eft enim Mutuum Bobus con- d[(wo I ductis coopertum, ut fit manifeftum confideran- a a ti, Boves in tali pecuria viventes nunquam mori ym r " poíffelocanti, nec ullis expenfis indigere. Hinc ceftlante [ pv —— 380 Casus CoxsciENTUE * ceffante omni pericnlo, & incommodo ex parte quam df dantis 30. aureos, fine labe ufura id peragi ne- trferi, Q quit. intexdi f Dico, cefíznte omni periculo, &. incom- modo &c. Si enim mutustarius ratione hujufce Vi Ml | r c mutui damnum aliquod, vellucrum ceffans pate- retur, cui non fübeffet, (i non mutuaret Agrico- | hm, t«l la dictam fümmarm, in tali ca(n poffet utique , ad ! o fecun fe indemnem fervandum, quid aliud exigere ul- get, efa tra o. aureos mutuatos, conformirer tamen ad R017 regulas lhyta ribus. quoad Mutuum trsditas a fanig Do&o- i, i ljtspod fiünem s Micus dl MENSE MARTILL. | dgnà: J) 377 CAS. I. ] YUo Paupeures; unus ficte talis, alter vere -^ talis, ambo tamen viribus, ac corpore | s funi validi, fed mirum in modur a labote abhorrentes OLf magnam pecunize füimmam ex colle&tis eleemofy- j - : Y nis confecerunt. Q. Au propter fiétionem, & pi- E ritiam teneantur illam reftitnere veris pauperibus, Vert P : il & impotentibus erogare. lreij del Tüm de Refpondeo , paupe;'em fi&&um teneri ad reftitutio- tteimim nem; non fic pauperem verum. Ratio primee pat- Hffþmm tis eft; quia in tali cafu dantes eleemofynam des Titor q cepti fuerunt círca objeCtum Mifericordize, quod eft miferia vera, non fi&ta; etenim mifericordia 'lïhxm e ex D. Auguftino, quem refert Augelicus r. 2. d. 30 €Xporie art, 1. eft alienz miferiae in noftro corde compalflio !t nijo tels f ratione cujus tribuitur eleemofyna indigenti , ut ejus miferia relevetur. Jam vero deceptio circa fl j tim, $ objectum aufert confenfum, ac propterea Impedit translationem domiuii, ut patet exemplo Dotis niteus e reli&tze pro Virgine, quze fi accipiattir a puella fo- V lum putative tali, eam reftituere tenetur, ni & Wt dra,y Majori Poenitentiario cum ea fuerit difpeníatum. Addo, eos fuiffe deceptos etiam círca caufam fina- lemm lem ; licet enim charitas, & amor Dei fit caufa fa- Tüffiji ciendi eleemofynsm in communi, & fic, ut di- Oif catn, fit caufa remota; tamen caufa proxima, ob At fex quam E MzNsE MARTIL 381 quam fit eleemofyna huic in particulari, eft ipfius ïdo a id peng miferia, quam reprafentat, & cui propterea quis u&l ID intendit (ubvenire, ntreéte inquit Maftrius difp. 107 7. de: Reft. in com, q. 2. at. 2. n. 42. Cum igitur er- cefn ror circa caufam finalem, ntnote auferens confen- fum , reddat aftum infubüftenrem, ideo &c. Ra- a 2 !d tio fecundas partis eft, quia ille quantumvis pi- Advertit tamen, le d ger, erat tamen vere pauper. er tin ?;R & quidem re&e Petrns Marchantius in Hor. Par. anis D lib. 3. tr. 4. fe&. 13. in fine, quod cum Apoftolus dicat, Si quis non vult operari, wuon mauducet, hujusmodi perfonz pigtze non merentur excufa- L tionem , homini namque diCctum eft:. /n fudore Et de Muliere laude J vultus tui vefcevis pane tuo. digra: Digiti ejus apprehendevuut fufum .. . . qua- [ al fivit lanam, 69 linum , €9 opevata eft confilio ma- . nuw uaregm. jj 7 a apturt CAS. II. Poenitens po& diligens examen adhu? im- jce memor numeri determinati peccatorum ejusdem em s fpeciei, expreffir in Confeffione numerum magís T Pguge:iiï verifimilem , . addita particula u circa. Nunc nu- meri determinati memor , petit, an teneatur ite- rum de omnibus confiteri exprimendo numerum i rl detefminatum. |Q. Quid illi refpondendum ? ) ?*inæ j Refpondendum, quod fi numerus determinatus eft 1 (emtt 92 ( iinor numero verofimili expreílo , aut modico jrü illum excedens , non eft neceffe quidquam aliud m exponere in Confeffione, quia numerus minor jam ia h in majori expreífo erat inclufus, & modicus ex- " ceffus fuit fufficienter expolitus per ly i circa; ml quod i prudenti judicio habet aliquam extenfio- [ nem. $i vero eft major notabiliter, tenetur Poe- nitens exprimere ea peccata, quze hujusmodi ex- ceffum conftituunt, ex. gr. quis commifit 20. for- a nicationes , & confeffus eft, fe commififfe 12. in £irca, in hoc cafu non eft neceffe, quod poenitens iterum dicat, fe fornicatum fuiffe vigefles, fed 14 fufficit, quod dicat, fe in praterita Confeffione L j omififfe confiteri ex inculpabili oblivione quinque, aut fex fornicationes. Ratio eft, quia ly 12. ín ro* n circd, 382 Casus ComscireNTIE dhujüsmod tirtà , jam extendebat numerum ad duas, veltres feandilim, alias, non tamen ad o&o alias ; propterea illce quinque, aut fex , quz juxta prudens judicium dum; Secg in eo numero noh includebantur, ideoque dicun- atl ] qun p tur conftituere exceffum refpeCtive notabilem, debent exponi in nova Confeífione tanquam pec- | muyine f cata oblita: ita Sporer, aliique. Neque dicas, | m D Teto, d) peccatum femel expofitum ut dubiut debere ite- tetmptn rum' exponi ut certum, quando ut tale cognofci- tur; ficque etiam numerum expofitum ut verofi- lib d milem debere iterum exprimi ut talem determina- gutur D Contra enim, trans- te , quando ita cognofcitur. miffo antecedente, quod a pluribus negatur, lig- nanter a Sporer, nego confeq. Difparitas eft, li quia in primo cafu peccatum neque fuit expofitum quoad füam rationem effentialem fpecificam; ubi i'CAS. l, e contra per numerum proprie vercfimilem fuit expreffus idem numerus determinatus, fi non arith- ; fl il Y metice, faltem moraliter, ut acute oftendit Pu- teobonellus de Poenit. q. 3. at. 5. n. 12. AUC m Val CAS. 1II. Confeffarius ad extirpandam a Poenitente ufolft j confüetudinem proferendi verba turpia, imponit 8 pümi ei, ut quoties impofterum fimilia proferet, lin- | UEre, Ia ua formet Crucem in terra. .Q. An Poenitens Cl teneatur id acceptare. Refpondeo affirmative, fi Confeflarius hanc judicat IU neceffariam , eamque illi imponat ad aliquod tem- ] Netüm « Ratio [ pus difcretum, & exequendam in circumftantiis, Venien in quibus absque infamia Pcenitens id peragere va- leat. Ratio eft, quia Pcenitens tenetur parere Con- Inotjy 1 feffario nedum ut Judici, verum etiam ut Medi- etiam ] 0 fine co; alias fuperflua in hoc effet poteftas ligandi sd infirmitatis medicamentum, & Tridentinum füper- telt;in flue praefcripfiffet Confeffariis, quod fatisfa&tionem Og ; imponant nedum in vindi&ctam, & cafítigationem thfa j ætm:æw prateritorum criminum , fed etiam ut frzenum re- trahens a futuris. Et hic nota, primo, hanc non diverf eífe in cafu itrationabilem , & indifcretam; cum t ill ex una parte aliquando nullum aliud remedium, ] (tito experientia téfte, &t hoc efficacius ; ex alia Wenti hujus« MewsE APnrLi:s. TE 393 dias, v hujüsmodi confüetudinarii multoties przbeant Ícandalum, cui, quantum fieri poteft, ett obvian- Dropterti: dens j dum; Secundo, velle fefubmittere judicio Dei quo- deoque ad fatisfactionem,effe fimul velle diutius protrahere, ve notd quam par fit, partem integralem Sacramenti, maxime fi quis intendat Deo fatisfacere in Pur- utquum. Neqte & gatorio. Déeinde quis eft certus, quod eo ibit? I idet Tertio, obligationem eam faciendi effe quid de- tale gt terminatum , ut reCte tradit Viva; Ífi tamen iffa Q t vt obligatio determinata non cenfetur füfficiens, im- m Ü ponatur Poenitenti etiam aliquid aliud. ením, t negattt MENSE APRILIS. (paritas t t u ecitium; ! ZElius viri valde nobilis, ac divitis fili- olimiia : CAS. 1. L us, illectus magna pulchritudine Cajze filie Villici, fpe Matrimonii eam defloravit, & , f nott : oftendt ex animo cum ea inivit jurata Sponfalia de futuro. »" Nunc tamen previdens maxima inconvenientia "a infallibiliter fecutura, i cum ipfa Nuptias ineat, ni lt i confülit Parochum, an, praemiffis non obftanti- V['piä: m" bus , poffit tuta conícientia ab hifce nuptiis abfti- roferel nere, quamvis Sponía enixe inítet pro illarum Àn Breni celebratione. Attenditur Parochi refponfum. Refponfum Parochi eft, Lzelium in Cafa nedum poffe, hanc ]. verum etiam debere ab hifce Nuptiis abftinere. EN t Ratio eft, quia ex unaà patte hujusmodi incon- venientia juxta communem fententiam przbent j motivum plusquam füfficiens diffolvendi Sponfalia [r if etiam jurata; juramentum enim non obligat, quan- jun i^ fs do fine aliquo peccato etiam levi impleri non po- teft ; imo nec quando illius implementum eft contra jiil) bonos mores etiam naturales , ut perfpicue tradit ii Gloffa in cap. Si vero de jurejur. veri. Sa/utis t Til l f cterng. Ex alia Stuprum non habet vim inducendi diverfi generis obligationem, fed ad fümmum au- 10 i getillam, quz vi juftitize oritur ex fponfalibus. retitiy idcirco fi imminens fcandalum , fi injuria, quze ] o^ | h parentibus, ac familize irrogaretur per hujusmodi wlu)' up- ,. 384 - CasUs CowscreNTUE Nuptias, fi denique rationabilis timor inimicitia- nus, À rüm &c. préedictam juftitizs vim taliter enervat, Yiberts ut quamvis juramentüm vim non immodicam alias YNoyias füperaddat Sponfalibus, hoc non obftante, tum eo- r ] J dd ruüzmdem Sponfalium, cum juramenti in cafü tota df Y vis pereat, idem pariter dici debebit de illa vi, ei lm n | fuperaddita a Stupro ; nunquam enim virtus jufti- | ire Pa tixw poteft aliquem oblicare ad implendum opus, litev, quod fine peccato, & ícandalo non eift ip(i liberum tels n adimplere ; cum nuilum peccatum , quantumvis Lutione leve, poffit cadere füb precepto, & impercepti- dl bile fit, quod quis fimul obligetur przttare id, ROAT quod aliunde vitare tenetur. Neque dicas, ju- ttis Can ftitiama contractus exigere, ut cüm jam puella ex toct parte füua conditionem impleverit fe copulz (ub- | &libus müttendo, fic Stuprator, quod fua intereft, im- ] m pleat ipfam ducendo : Dico enim cum Giribaldo, d & aliis, juftitiam nihil aliud exigere, quam zequa- LT litatem.: Unde cum ratione nimie diíparitatis in- Tedefs ter hafce perfonas, non ponatur zequalitas nuben- T ftn do, quia fic una pars, nempe familia viri ni- mis praejudicata maneret, ideo alia via debet de- !OT florator latisfacere pn^llae, & parentibus ejus, nem- | Cenitío pe, ei dando tantam dotem, quanta puella fufficiat | finffs ad zeque bene nubendum pro (ua conditione, perin- | fhofe ( de ac fi deflorata non fuiffet ; figuidem excellus dl Y dotis, maxime inter villicos, de facili fanatiftam i ; lrT228 ii Cv honeftati, ac parentum fattve Vrter plagam, & futu interim confuli poteft er ingreffam puella in ali- quod Monafterium, h u Confervatorium, ut ad- Refpond vertit Cardinalis de Luca dé Dote difc. 142. n. 76. Doh Q Et fane zquitas naturcalis oftulot, ut habeatur te- titene fpe&tus etiam ad dedecus re(uültans nobili integre icite familize ex altera arte,'precipue cum plurimum ftedinr inter(it ipfimet Reipublica, ut nobilium familiarum j j decus integrum fervetur. Hinc non effe in caíu 0i difpenfandum a denunciationibus inquit Pax Jorda- enimq nus tom. 1. Eluc. Can. lib. 3. tit. 7. n. 5r. imo Ju- Inem dex debet interdicere hujusmodi Matrimonium. Di- poflür caftillus de Sponfal. difp. zo. n. 16. & patet ex cap. Wt fj Cum n t"a, de Sponf. ubi Glofia, & Panormita- nus, lasf í " U 385 MzNsE A»nirIS. Ot il nus. Neque fic impeditur, fed potius perficitue iter enetm libertas Matrimonii; cum filius non habeat jus ad modicam i Nuptias Patri, ac familiz injuriofas. Dicaftillue ante, tüne ibid. difp. 4. dub. 18. n. 179. Quod fi opponas Ec- hn ao clefis praxim, quz in profequendis caufis Sponfa- linm, maxime juratorum , nihil. ducere confuevit n vitt de lï'lla Til five Parentum diflen(um, five Fatziliarum difpari- 'endit tateun. Nihil! profeto veritati adverfum dic! po- df ipfi lb teft, inquit Mufcetola in eruditiffina fua diller- quantur tatione fuper hanc materiam; fiquidem praxis ; jmpetty Ecclefiz non ab arbitrario alicujus dicto, vel fa- preltare &o, fed a Summorum Pontificum refponüis a Sa- cris Canonibus Corciliorum, (ive Generalium, five : dicis , Parochislium, tandem ab Epifcopis ipfis in Syno- amqu lzcau- o 00 dalibus Conftitutiofiibus addi(cenda eft. inted tem pro no(tra ftare fententia ipfe fufiffime often- dit. m G Suffieist pro nunc Tridentini teftimonium i quam : feíf. 24. de ref. Matr. cap. x. dicentis, quod S. Dei A x i WMX[ Ecclefis ex juftiffinis caufis Matrimonia ifti fimi- lia femper deteftata eft, atque prohibait. naljltäs imi yiità CAS. II. Petronius pluribus debitis magnze confi- us eJti derationis gravatus, relictus foit sb uxore de- &l f funCta dominus pinguis dotis, ficque potens com- 1006 p imode füis Creditoribus íatisfacere, fiin ftstn. vi- duali perfeveret; fecus vero fi tranfeat ad fecun- em l Tut da vota. Q. An in hoc cafu poffit licite iterum con- trahere Matrimonium. entul ^ e *l Refpondeo cum diftin&tione: Vel Petronius iterum ríür, D non contrabendo incurrit grave periculum incon- tinentiz; velnon. Si non; dico ipfüm non poffe IC p licite iterum contrahere, quia fic effet negligere D medium aptum ad fatisfaciendum Creditoribus, m p mLJH cum jis facile poffit fatisfacere; Si incurrit; di- wmþ co, ipfüm poffe licite iterums contrahere, licet 18131[10 s i h enim quis teneatur ponere media conducentia ad finem, qüando hzc fine gravi incommodo poni 124 offunt; non fic tamen quando hzc poni neque- (( i& unt fine gravi periculo falutis aeterne. Neque j l* Pänümr [ Lambertini Cafus ! Confc. 396 Casus ComscrENTUE dicas, obligationem folvendi debita effe juris na- T turalis; ut enim bene refpondet La Croix deRe- [ ftit. num. 442. non eít juris naturalis abfoluti, fed fic«nity conditionati, fi nempe ea folvi poífint fine dam- ? m i no graviori, maxime in bonis altioris ordinis ; Ita qui ertu omnes e iteva 100 dl CAS. III. Colonus fodieddo terram in przedio fui Domini, invenit fübtus quamdam antiquam ma- tes, qii ceriem quamplures monetas aureas maxiii valo- M, lis. Q. Àn poffit absque peceato fibi totam fum- Yi Co mam retinere, z j Refpondeo, in hypothefi qua non conftet, ad quem fpeCtent tales monetz, fic eífe diftinguendum, Vel Colonus eas invenit cafoaliter, vel ex natu- 511 rali induftria, Si primum; dico, ipfum non pofle licite fibi retinere totam fümmain : quamvis enim Tois (j jure Gentium tales xonetz fint omnes primi in- 1; dam,. ventoris; tamen jure Civili, quoad hoc pro ifto t [ cafü attemperante jus Gentium, medietas earum- Yilen) dem debetur Domino Fundi: cumque iftalex non Du fit peenalis , fed difpofitiva, & communi praxi ac confuetudine recep ta, obligat in confcientia etiam lVefoond non interveniente judicis fententia. Si fecundum; | mfhum dico ulterius, attendi debere, an Colonus eas ET q uzfierit cum legitimo confenfu, an vero fine le- Vs n itimo confenfu Domini illius Fundi, aut cum con- Á e O nfü per fraudem & dolum extorto , puta, cum p rztextu inde eruendi aliquantulum arenz , ve IT apidum , & fic occultando inquifitionem moneta- 0« [ ti rum, fi eas quz fivit cum legitimo confenfu, | d teft colonus eas omnes fibi licite retinere, d to [T frarium, indubie obfervandum ; cum enim lex Ci- quod appofitum non fuerit aliquod pa&tum in con- delh'd. fentientis nihil fta- Qub vilis pro ifto cafu Domini con tem in- ii tuerit, pro eo adhuc viget jus Gentium, j ventam totam adjudicans primo inventori. Siau- hi tem illas quzfivit fine confenfa, aut cum confen- Ti duce] fu per fraudem, & dolum extorto; dico, non m quidem ante fententiam Judicis, cum agatur de le- teth ge pomnali, & qua. non privat inventorem ipío acco Ady Hf MeNsE Marr. li . effe j à Croix t fa&o (ed poft Judicis (ententiam, Colonum teneri lis ab(olu Omnes monetas inventas tradere Dornino Fundi, fic enim jura (anxerunt in pcenam mittentis ma- fiat f tis ordits num in lFundum alienum fine confenfu Domini, qui etiam in cafu fraudis, & doli non praefümitur intervenire, & propterea fic adeft, perinde ac fi non ad:ífet, lta DD. communiter, hoc adden- ip prei attiqust: tes, quod ii per Magiam fuilTent inventze , totum maxlüi id, quod alioquin ceffiet inventori, Fifco cedit. "Vide Continuatorem Oper. Touraely de Jur..cap. Lþi totami 3. ant. 4. fect. 2. pun&. 2, uf ed a du MENSE MAIL ", à a o CAS. T. ! ' Arochus alienata fine licentia Cuppa Ca- pfümmr licis fpectantis ad. Ecclefiam, ex num- qurii mis inde fufceptis compsravit munufcu!a qnz- nnes It* dam , quibus paulatim ad Stuprum induxit Puel- à bor o lam füàm Parochianam. Q. Quot peccata com- pedeas at miferit; & an incurrerit Centuram latam a Paulo g. il ymir u Il in extravagan, Zfbitiofa., n(rietat Refpondeo, quoad primam partem, plura hunc Pa« Sifecmi Colonii rochum cotmtuiliffe peccata* fi enim Cuppa Cali- veto cis etat adhuc apta Sactificio, & hocnon obftan- te. eam vendidit ut fuam, fine animo reficiendi Ec- . at €lefie damnum, eccavit peccato furti facrilegi, , p peccato infidelitstis in cuftodiendis rebus Eccle- m a ia füae curze commiffis, & peccato inobedientiae n o er aliquos jure divino, per alios humano, de rebus ul ccle fiz non alienandis . ltem commifit tot pec- retit " cata mentalis ftupri facrilegi, quot habuit deliberata M detideria deflorandi puelia m moraliter diftin&tas T "h / quibus fingulis addend» eft malitia inceftus, fi co- nii Ji nationem fpiritualem, aut carnalem cum illa ha- ij [l j ebat, j Commifit etiam tot peccata fcandali, t quot interpolatis vicibus eamdem ad malum in- quo ducere tentavit; non enim requiritur ad pecca- » ( D tum fcandali a&tivi, quod a&u (equatur perfonz j tentatze ruina, fed fufficit mala actio externa j Ü juP inducentis, ut inter alios cum Navarro recte tra« ij 2 it- x 388 Casus ComwsciENTUE dulb dit Alphonfus de Leone. Si his omnibus addas ftuprum reale facrilegum, aut, fi vis, facrilegam ted n realem fornicatonem, nec non innumeros prace- J feri Mpitt e dentes turpes afpectus, & forte etiam tactus con- Juotenti fimiles, praefcindendo nunc a conftituentibus quid unum cum copula, facile perci Tofienfis commiferit indignus Parochus. pies, quot' peccata Utgto: Quoad fecundam partem , me non latet Decretum lt p S. Congreg. Concilii, extendens parvitatem ma- i, ( gt e teri;e usque ad 25. aureos, fcutis 40. monete TE Romanz zequivalentes; Quoniam vero eademS3. Ia Congreg. tefte Fagnano in lib. 3. Decretal. de reb, Eccl. non alien. etiam dixit, tutum non effe hr fe a Iinnen 2 definirein hzc materia, quzenam res fint exiguae, ddxed ficque ad quos l:mites materize parvitas reducaturj Vr c ideo faniores "Theologi, & Caroniftze dicunt, hanc Camin elle determinandam lhabito refpectu ad majores, Vile$ vel minores talis ÉEcclefizs facultates, ad circum- ftantias loci, ac temporis, & ad confuetudinem, CAS, TU f T Propterea fi valor Cuppze alienatze a Parocho, ha- Tutn bito refpectu ad hzec omuia, judicio viri prudentis adhuc rcenfeatur exiguus, ille erit a di&a ex- 4l con| commuünicatione. immunis; fecus vero fi fecus, Corí ni forte alienationis tempore ignorantia non affe- fur refi €tata hujusmodi cenfuüram ignoraffet,/ aut ad illam Vs non advertiffet, quo cafu adhuc effet ab illa im- KaXe D munis; ficuti juxta Filliuccium in fimili cafü im- is l munis etiam ellet ab illa Tridentini, quae eft Sum- Of 10 Pontifici refervata, teni CAS. 1. Puella quaedam domi a Clerico follicitata fety ad turpia, huic inflixit Walapam. Q. An ob id fit Tátio excommunicata. fegul, AfCIe Refpondeo cum diftin&ione: Vel hujusmodi follici- tatio tota confiftebat in verbis ; vel admixtum ha- elf bebat aliquod facum. Si primum, & Puella po- D terat etiam folis verbis follicitantis temeritatem i, retundere, ac quodlibet ulterius attentatum cohi- di r bere, dico, eam effe excommunicatam, ni forte, tibil Csfitatis, ac proprii honoris amore percita, in dito, incontinenti, & quafi non advertens ita exceffetit. tent a- E E MeNsE Marr. 389 hpibus d- Ratio eft, quia in tali eafü przetergreffa notabili- , ficrg ter eft fines moderatze defenfionis, ob quam fo- lam facri Canones permittunt Clerici percuífionem, eros prat n toQstt ut patet ex cap. Signific afli de t mic. & tradunt . Innocentius in cap. Olim. . in fine de reftit. Spol, jentibus quot gt Hoftienfis, aliique communiter. 'Si fecundum, füb- difinguo: Vel Puella poterat alia via fe ab eo et Deta liberate, puta, per fugam, aut clamando, vel non. i non, certe non eít excommunicata, neque ryitatent peccavit ei alapam infligendo, quia tunc vere fuit [ 4p, mot jufta, & moderata defenfio, permiffa in cap. oto ender Si autem alia via po- Denretl vero 1, & cap. ex tenore. terat fe ab eo liberare, dico, ea m non effe im- Ym n munem ab Excommunicatione, dato quod Clerico s f engu inflixerit alapam ex propofito; tunc enim tene- kasceltttt batur aliam viam ample&i, ex. gr. fugiendo, aut ; d clamando, ut conftatex fuperius adducta ratione, T Vide Sayrum de Cenfur. lib. 3. cap. 27. $, « . CAS. Il Fure fugiente cum re ablata, quis con- :oufuetqd Ltf fulit Domino, ut, ad recuperandam rem fuam, H Furem infequatur ; evenit autem, ut ille hujusmo- r TT di confilium exequens occidatur a Fure.: Q. An Confulens propterea evadat irregularis, ac tenea- ero f tur refarcire damna ex tali morte fecuta. tía 1101* vel Confalens, dando qutad J Refpondeo cum dif'in&ione: tb lll .tale confilium, non advertit ad pericu ]um occifio- nis Domini; vel ad illud advertit, fed noluit de eo sl ol ico, Confulen- Dominum monete. Si primum; d quæt/?ffm' tem, fecuta occifione, neque eva dere irregula- ito (o'ht*l rem, neque teneri ad refeCtionem damnorum, Ratio eft, quia ubi nulla in tervenit culpa, nec ir- NLA lla obligatio re- regularitas, de qua agitur, nec u farciendi damna potelt intervenire , cum utraque m " fU d in caíu non eft in Con- u t t delictum füpponat , quo * d! fülente; hi c enim ex una par te aliud non inten- hi (l dit, quam fuüggerere Domino modum recuperan- tene di rem fuam, fi illeid cenfebat expediens; ex alía ] p nihil aliud, quam bonum intendebat. Si fecundum ; j m, non ta- " dico, Confulentem evadere irregulare pe Ratio pri- men teneri ad refeCtionem damnkorum. tned 4c 3 J 399 Casus CoNsCIENTI;E mz partis eft , quia, previfo periculo occifionig ? Refodo Domini, vel huic con(ulere non debebat iníecu- Conmmüni tionem furis, vel faltem fimul etiam hunc monere Torefa f debebat, ut fe:em infequendo adhiberer debiram Confefa caurelam; aliss ipfum exponebat periculo ibi eti- tm & t am amitrendi vitam , ubi res fuas recuperare ten- que feea tabat; notum enim eft, fures non folere incedere '&d0 fine armis, & quamvis ut plurimum timidi fint, Propier nihilominus aliquando infolefcunt, & feriunt, commyri Hinc, cum ob ta4lem omiffionem Confulens reve- bt jti ra fuerit in culpa, fecuta Domini occiüone, uti- aduflre que cenfendus eft irregularis; licet enim fine gra- Jtits te vi culpa regulariter non contrahatur irreg'ilaritas imorenta ex homicidio cafaali, tamen quacumque vegli- dny que geutia, ex qua fequitur vita jactura, mortalis eva- dit, ut cum Avila, & Gibalino notat Continuator in ] Yen B Operum Tournely, de rregul, par. 3. cap. 1. cui qui ii confonant Hottienfis , ï oannes Andress, alüque venille celebres Canonici juris interpretes in cap. Si- | | guificafli x. Exr. de hom. dicentes, fuffieere cul- que pt pam leviffinam; cum jn his cafibus non detur | CAS TL culpa levis, nifi ratione fübreptionis, & inadver- Tüt m tentize, Ratio fecundz partis eft, quia, ut cum farüp, r Leffio, Sayro, & aliis inquit Bouacina de reft. in j Qu j pií gen. difp. r. quaft. 2. pun. 7. num. 16. Confulens Vilotom, noa coegit Dominum infequi furem, . fed liberum hoec illi reliquit; propterea cum nuliam contra Mgtnis Dominum commiferit injuftitiam, non adeft mo- tivum fufficiens ipfüm obligandi ad refectionem $ qui damnorum, ut tradit etiam & Ammo quibos difp. x1. S. 39. ofignolus de reü.- I 5io feyero HENSESUNIL bifari V d a CAS. I. S Ergius approbatus ad fex menfes pro excipiendis Confeffionibus Sacramen- T talibus, non advertens lapfum effe tale tempus, ünj abfolvit Pcenitentem a peccato inculpabiliter ob- Yal lito in. Confeffione ipfi pellan facta intra Semelftre appro- qe f bationis. Q. An hujus modi Abíolutio Qt valida. - Vetio E » Mews& Jun::. 39t lo ocni Refpondeo affirmative, quia interveiüente errore hebut ( communi (íaltem una fimu l cum titulo colorato, n hunc nox Ecclefia füpplet, feu confervat jurisdi&ctionem in iberet deli Confeffario ob bonum commune, publicam quie- ericulo ib d tem, & ad evitanda inconvenientia, & fcandala, etupenatl quz fecus evenirent, ut habetur ex l. Barbarius folete intd ff. de Offic. Przet. & Can. Jufamis 3. qu eft. 7. m (inil. [ Propterea cum in cafü noft ro intervenerit error h r & fefi! omnes cre debant, Sergium ha- onlilos r communis, quia bere poteftatem Jurisdictionis cum approbatione occione, 1 ad abfolvendum, & cum etiam adfueri t titulus co- tenmínegr loratus, nempe licentia audiendi Confeffiones, cum ür implant terminata ; ideo dicen- ignorantia, quod effet jam ucd valida fitilla Ab foiutio. ItaInnocentius unqe ii dum,q . , moniser* in caj u Dudum de Ele&t. & ibid. Panormitanus. t Conttt Ttem Boffius, Giribaldus, omiffis aliis, Cardenas; qui differt. 2. cap. 6. num. 149. teftatur fe non in- , 4 p fei$y 44 venille Authorem, qui contradicat huic opinioni, s n p quze propterea certa communiter reputatur. , foffre hus non d CAS. II. Capellanus monitus ab amico, quampri- mum minuendum fore a Principe valorem mone- js, mlvf quia t tarum, mutuat Cajo certam quantitatem Duplarum i de r cum pa&o, ut folutionis tempore reddantur juxta ( Conli valorem, quo Fraduntur. Q. An licite. , fed li m Bonacina de Contr. dif. llam £ Refpondeo affitmative cu on add ! 3. quaft, 2. pun&. 5. num. 14. Leffio, & aliis, j rl dummodo feclufa fuerint mendacia, ac dolus , & quibus Capellanum abhorrere cred endum eft. Ra- ]us d u tui Duplae illae tio eft, quia inprimis tempore m dem etiam mu- revera tanti valent,ac pro tanto i tuatarius poteftillas expendere E aut impendere, l ni diu differat. Deinde illa no titia particularis , quam habet Capellanus, non reddit illum deterio- ris condit a . 1oni / menlï! FH is, nec aufert communem zeftimatio- ]s S!HW nem illarum Duplarum , in qua fundatur juftus jle m valot, ac pretium earumdem. Propterea fi Ca- jet pell anus mutuat eas cum pacto prz di&to , utitur i non minus ac ille, qui vendit merces nem (] W jure fuo, iculari notitia, pretio currenti, non obftante part (Fr validä; 4 quam 1392: Casus CowscreNTUE quam habet proximé futurze diminutionis pretii dePorit earumdem ob ingentem ipfarüto copiam, quae pro- sfptün, xime »dveniet. Addo, mutuatarium poffe in mu- fhuti pe tuum recipere hujasmodi Duplas cum paéto eas- eenecef ti&s pol dem reddendi in eodem vslore, quamvis proba- biliter credat, brevi sugendura. elle valorem ea« J ptox rumdem, ut cum Cardinali ée Lugo tradit Cleri- — hyeyprim catu$ deci(, 29. n. 24. Quare er. go idem dicendum non eritin catu noftro demutuante? ] ,CAS. IIf. Juveuis oculis, ac manibus [fciviens, plories turpiter tetigit muliercniam, aliamque fz- ius turpiter afpexit, femper tamen fiftendo in fo- (51 F jl a voluptate ta&tus, & afpeCtus, nec unquam in Mo de defideria nrolabendo. Q. An teneatur exprimere fitdo « jn Confeffione. Tecell afpe£tz. qualitatem perfonæ five t:tta, five Tunes| tiongy Räfpox:dea. Do&tores communius affirmare, eo quia — ls in non folum tactus, verum etiam afpe&tus, quando funt tucpes, id eft, fs&ti cam delectatione vene- - ;| Agendi rea, ex natura fua ordinapntur ad copulam, adeo- 1. nfilitn que participant malitiam finis; qui propterea ficut lifceda exigit exprefflonem qualitatis perfonze, cum qua ins, à quis coivit, ita&c. Verum quoad afpectus fic di- Jitor jr ftinguo: Vel Juvenis turpiter afpiciens muliercu- Yisbit lam, ítetit in illo afpe&tu delectabili mulieris qua- tenus pulchrz;, nulla uiterius facta reflexione ad & g ts ( iliies qualitatem ; & tunc dico, neceffe non effe, Wt ut exprimat in Confeffione illius qualitatem: vel teris ftetit in illo afpectu dele&abili mulieris ut forma- Iq liter pulchrz , conjugatz, aut virginis, aut &c. in tt & tunc dico, exprifnendam effe qualitatem per- (n fonz nedum ta&z, verum etiam afpe&tze. Ratio dio, eft, quia obje&tum non fpecificat a&tum utcumque, " €ría fed prout idem obje&um eft in apprehenfione ; fic j J le, enim eft bonum, vel malum moraliter, & confti- Hinc NI tuit aCctum in tali fpecie bopa, vel mala. (toi quia ut plurimum turpiter afpiciens mulierem, fi- Yoli ftit in venereo afpectu illius ut pulchrze, multoties hf neque reíle&tendo ad illius qualitatem, an nempe lt fit conjugata, vel virgo &c. ideo Puteobonellus [2 lo Ug MENSE jurn. 393 mutiois de Pocenit. q. 3. art. 4.n. 9. cum Tambutino ait, abftrahere a circum- pmqu» afpe&tum , non vero ta&um, m pofe t ftantia perfonze, quze afpicitur, ideoque illam non r p effe neceffario in Confeffione exprimendam. Quoad "cum fint a&iones per actum exter- Aavis J taCtus poftea, fe valoten num pro ximé exerci tze circa objectum ipfum , pu- 70 traditl dam effe objecti qualitatem. tof exprimen i?dem dil?fiï MENSE SULIIL s Tacin aliamqe Amuüla füi Heri Concubina tales inter fiftendo i CAS.L.R angufias reperitur, ut fi a Concubi- C Qnqua nario declinet, infamize notam incurrat, cum pe- r exyle ticulo etiam aut meretricandi, aut in extremam fire t neceffitatem incidendi ; fi vero in ejus domo per- maneat, & illi voluptuofe infervire recufet , ra- tionabiliter mortem , vel faltem vulnera timeat. j df His in anguftiis confulit Confeffarium, quid fibi pelis g agendum. Attenditur confilium Confeffarii. e(tulie v ^ QConfilium Confefíarii hoc eft, quod ipfa eadem die Ü uiämxïdff* proptees difcedat ab illa domo, humiliter fe Deo commen- dans, ac nihil metuens ; cum enim Deus fit ad« mæ/ em . edus V juter in opportunitatibus, in tribulatione , pro- ns mul videbit illius famze, & indigentiz, fi ipfa bene fe geret, & non abhorrebit a labore. Nec Fa- mulieif mula defiftere poteft ob hujufce confilii executio- qellexit! onelle n ne; nam ex una parte Anima praeferenda eft cze- teris rebus L. Sancimus S.penult. C. de Sacrof. pl Eccl. ex alia raalum Concubinatus eft przfens, fjers uf its, in re praCticum, atque itreparsbile in hoc cafu (fi non exeat ab illa domo) nifi cum vitze difpen- piinit" dio. Econtra malum infamize,aut extremae pau- Jfntli ! m r eriatis, eft in folo periculo, & alia via repara- ile, cum non defint tum humana, cum divina reha h l fuffragia iis, qui corde fincero Deum qusrunt. tefi ( Qnod fi, non obftantibus hifce fuafionibus , ipfa | mih. j nolit ab ea domo divertere, adducens pretextum mj J infamiz , & paratam fe oftendens potius ad mor- fd ni D tem fubeundam, aut vulnera; non 'eft abfolven- ebet. da , quia rationabilitet dubitari poteft , ac g [ v 394 Casvs Fousc:zurxm quod fi&e promittst, cum fic velit fe denuo ex- fefponton ponere evidenti periculo iterum fuccumbendi pec- adborfin cato minis territa; nemo enim pro quacumque eotíait, fna na fama prudenter eliget mori, inquit Leffins lo übi de j Deinde cum inhsbitatio g atode uft. lib. 2. cap. z. tunque 1 in eadem domo cum Concubinario fit occafio pro- xima removibilis, edocta ab experientia praeteri- tipre f ta, debet illam declinare ; nec debet pluris zfti- robta mare periculum infamiz, quam periculum graviter qit, N offendendi Deum, & perdendianimam fuam ; Deus TET um u enim, & anima etiam famze pracferri debent. ton elet « CAS. II Parochus baptizavitinfantem invito ejus DO Patre Judzo ; confentiente tamen Avo paterno j a Fideli. Q. An licite: : taufam - vilus, no Refpondeo affürmstive: cum enim Aäus fi,t' ftipes At tl & caput omnium tam mafculorum, quam foemina- i. 1b eniih rum, perlineam virilem defcendentium, utpatet ex Telitque l. Nepotes f. de his; & S. Qui igitur inftit. de Pat. — t qu Poteft. illtus confenfus anteponendus eft diffenfui hst parentum, praecipue in materia Religionis, ut partibos recte ait 'Tonellius Manud. Infid. ad fid. concl. g. lolum f n. 2. nam quousque vivit Avus , Parens nequit ha quitur fj bere alios in fua poteftate, cum ipfe tunc fit in. po- que t m teítate Patris, & qui ab alio poffidetur, alium pof- isie fidere non pofíit; l. ,S; evemiet, ff, ad 1. Juliam de Vbl adult. Quod fiopponas periculum deinceps Judai- Zandi cum parentibus ; dico, tali periculo occurri, cum Infans, recepto bapti(mate, educatur apudTi- | deles, uti fieri folet. Confule Tonellium 1. c. ac (A$,], ibi videbis tempore Clementis VIH1. ac Urbani VIII. fic fuiffe practicatum Romz., tis (oj. CAS. IJI. Valerianus przvidet fibi fecuturam pollu- Wocur, tionem no&turnam, fi coenando comedat tales ci- "itus bos, vel'cibos tali módo conditos. Hoc non ob- L ftante, abftinere non vult a tali comeffione ; inquit enim: Talis comeftio prohibita non eft. Q. Au Refpondel pollutio inae fübfequens fit illi ia: €lle ib epátn. putabil,is ad cul- l; t * prt Re- £ 4 MkeNsE AUcvusrr, 395 i, Refpondeo negative, fi non comedit hujusmodi cibos mbend adhunc finem, ut fequeretur pollutio, neque in eam confenfit, quando fecuta fuit, neque de ea poftmo- 0 quia Til dum fibi complacuit. Ratio eft, quia tune evenit m nj per accidens , ac praeter intentionem ; comedendo Eotealoy namque iilos cibos, przcife habuit animum uten- enfia pet di jure fuo faciendo hujusmodi comeftionem non at ln prohibitam, nec illam foeditatem ullo modo inten- dit. Neque dicas. ea z intendiffe indireCte, vel in llim eri caufa, volendo direé illam comefticnem, ad ftom; D Contra enim cum illa comeftio dDent, quam fequebatur. non effet 'caufativa pollutionis ex (e & fuapte na- tura, potuit folum -eam przvidere ut fecuturam j ii 4 yo gt per accidens. Jam vero effeCtus füb(eQuens ad caufam licitam folum per accidens, quamvis prze- viíus, non eft imputandus ad culpam ei, qui appo- fuit talem caufam; fecus deberet quis abftinere ivos f m ab equitando ;. & Conpfeffarii, Medici, ac Chirurgi ll;'iïävf ü relinquere deberent füum minifterium, etiam in lï!ïv U cafu, quo remotum effet omne periculum confen- inf Hs fas in tales motus ;. & qui fentit pruritum in iis artibus, non poffet licite fe perfricare etiam ad eligint: f [»] lum finem fedandi pruritum, quia aliquando fe- fid, müf s repuii! quitur fpirituum commotio; quod fane quando- ncfítin ] ue eft moraliter impoffibile omittere. lta Bot- fius de Confeif. (erupul.tit. 1. $. 16. num. 2205. Gi- , alium ) l. ]uï:armïr ribaidus, Viva, aliique communiter. inceps sulo ot MENSE AUGUSTI att i lfiom i vf Omitilla Vidua fe gravidam fentiens ex CAS. I. ï carnali concubitu cóüm Msrito Soro- Ü IWW ris fuüi Conjugis defuncti, ad evitandam. infamiam procuravit abortum. Q. An a peccato illius con- Itf WLHE s cubitüs, ac crimine abortus abfolvi polffit a quo- dii libet confetfario. f j jott5 Refpondeo, peccatum talis concubitus de fe utique eife abfolvibilea quolibet Confeffario in hae Dice- i. cefi; tum quia non eft inccftus, cum affinitas non bils pariat affinitatem; tum quia etiamfi efiet hujus- mo- B | k396 Casvus CowscrENTUE - Parocio tnodi, hzc refervatio talis peccati non eft quoad foeminas, (ed quoad mares tantum. .Circa crimen ptere t cante fin sbortus poftea videndum eft,an fcetus effet ani- matus, vel inanimatus: fi enim non erat anima- Juodiian tus, etiam, effe&u fecuto, abfolvi poteft a quo- Mptlna, t ;( cumque Corfeffario, cum ifte cafus non fit refer- vatus. Si vero erat animatus, non fecuto effe- €u , poteft abfolvi; fecuto autem effectu, requi- Mi ritur pro tali abfolutione Cónfeffarius fpecialiter W yini 0 "srit i ad hoc.habens facultat , juxta preeferiptum a Gregorio XIV. in Conftitutione incip.. SSedes 4- Q pat goftolica, übi pro tali crimine lata elt etiam Ex- Jb communicatio ab eodem Pontifice ibidem Epi- ditomen Ícopo refervata, ut inter alios notat Giribaldus lt horta omius de Poenit. c. 15. $. 5. n. 6o. "C delderi CAS, IT. Viater fui juris, ac valde dives, ne occi- aquer deretur a latronibus, in quos inciderat, ex ani- fitemo, mo, imo cüm juramento, illis promifit certam que of pecuniz quantitatem, fi illaefum dimitterent. Ob — tferfir eam rem fuit dimiffus incolumis; nunc tamen in Ym j tuto pofitus, recufat im ff teneatur folvere. plefe promiffuxg. Q. An li, Refpondeo affirmative: fic enim expfeü'e colligitm' &tler erj ex cap. Debitores de jurejur. Et ratio eft, quia Bo licet non mereatur Latro, ut ei promiffam ferve- &yette tur, meretur tamen Deus, ut detur res promiífa Wi yiore perejus nomen. Propterea Viator, qui promifit pecuniam cuüm juramento, & ex animo, id eft, cum quitià vera intentione fe obligandi, debet vel obtinere at ab Epifcopo relaxationem juramenti, antequam labatur terminus przefixus folutionis vel folvere, l, ne verificetur, quod Deus fa&us fuerit teftis falütatis. Neque folvendo Viator cooperaretut injuftz receptioni in tali cafu, nam ipfe precife UL faceret, quod füa intereft, relinquendo pofteain ar- Cf bitrio Latronis pecaniam folutam acceptare,. ve Cüny non,. Ita DD. communiter, CAS. IIT. Infante periclitante, Obftetrix illum do- atr mi baptizavit, fed cum fubftantiali voluntaria mu- Bo tatione formz, Poft annos quindecim id refert à- t MzeNsE SEPTEMBRIS. UE 397 Parocho in Confeffio ne , moneüs ipfum, ut pro« ton ef li faluti talis adolefcentis ; (itea et pterea confulat fpiritua detegat illi, aut aliis tus eftt caute tamen, ne ipfius crimen t ent at Parochianis, probe confciis , ipfam (cire conferre baptifma , ac talem juvenem & b ea fuiffe baptiza- i oett at tum. Q. Quid agendum a Parocho in ifto cafu noudtt 1 fecibe Parochum in hoc cafuü curare debere, ffeu Refpondeo, ut prima occafione Do& rinz Chriftianze inter alios as f interfit etiam no íter Adolefcens, &, fumpto ali- taferi facere ut hic ftet prope ipfum. ». o quo praztextu, imone habito circa neceffitatem ji etixm3 Inde ferventi fe Vitem Sacramenti Baptismi, omnes adítantes vehemen- ter hortabitur, ut una fimul cum a&u doloris de st Cirbà omnibus peccatis ab eis commilffis, eliciant a&um defiderii recipiendi tale Sacramentum, fi forte ob |[ves t alique m defectumillud valide non recepiffent. Po- rat, U* ftremo, fürnpto practextu il los benedicendi cum a- ynitt &t qua luftrali, pr ius bene madefacto afperforio, per » Yttered ! onem bapti zet (proferendo fubmiffa voce for- afperfi ftrum Adolefcentem ipfi vicinum, dein ;unctn mam) no lum V fucceffive benedi catalios ; & fic falvo figillo Con- feffionis, falva fama Obftetricis; confültum fuffici- enter erit fsluti fpirituali ejusdem Adolefcentis; fe li non obfante illius inadvertentia: quamvis enim itio d ( silim t M advertentia, quando adeft, plurimum profit ad mberiorem fcuétum ; non eít tamen neceffaria ad tes ptVl valorem Sacramenti, fuppofitis omnibus aliis re- qul Y nv,ldf* quifitis, ut. re&e tradit Rofignolus de Bapt. q. 3. ya [ art. 4 B j j, 1 VE MENSE SEPTEMBRIS.. fi tius ob plura peccata luxurize cum foee £00 . CAS. L "1 minis commilía graviter increpatus & LP o pi Confeffaris, vovit impofterum non amplius con- v J cumbere cum aliqua fcemina. Q. An licite poffit Matrimonium contrahere, & confümmare, prius non obtenta folutione ab emiffi voti ligamine. X IHUE dunmf ( Re- n ld 14 398 Casus CowscieNTLE Refpondeo cum diftin&ione : Vel Titius » emittends ex mefa hujusmodi votam, habuit intentionem fe A lberal obligan- t a di ab abftinendum deince ps a quocumque concu. bitu, five illicito, five li cito; & tunc certe, fi vtl Tà f erad; vult contrahere , & confummare Matrimonium, requiritur difpenfatio. Vel folum intendit fe obli- dnm 9t gare in fubjecta materia, hoc eít, ad abítinen- i. $i | Vs à dum . concubitu illicito, ob cujus frequentem, aut repetitum ufüm fuerat graviter increpatus t a Confeffariis, & tunc opus non eft difpenfatione, Wi Íi velit Matrimonium contrshere; votum enim eit fetün qua dam obligatio particularis, qusm fibi quis im- giüpo ponit, & proprerea tantum obligat, quantum fibàpe quis intendit fe obligare. In dubio poftea, «n Ti- um t:us intenderit fe etiam obligare ad abftinendama concubitu Matrimoniali , non requiritur difoenía- | bsw w tio; quia cum in dubio poffeffio ítet pro liberta- loc n te, cenfetur ad hoc fe non oblgaffe :- ubi enim agitur de obligatione indücenda, facienda eftflri- efponi €ta interpretatio; & vovens przfumitur fe minus A &deo obligare, ut ait Panormitanus in c. Éx parte de Vll) Cenfibus num. 3. & 4. Vide Boffium de Coníc. Tuerit P dub. part. 2. tit. S. 45. n. 1666. & feg. tee ini ln CAS. IT. Mutuatariue ómnino infcius, quod mutu- itlerf ans in a&tu contractus intenderit meuntaliter lucrum prday, ex ipfomet mutuo, exactionis tempore ultrafortem lls .ei tradit aliquid ex amicitia, aut liberali'ate. Q. ag Au mnutuans poffit tuta conícientia tale C plus acci- pere, & acceptum ïetiuere. $ n Refpondeo cum diftinctione: Vel Mdtuanä , ex cit- curnítantiis conjiciens Matuatarium ipfi tradere hoc plus ex pura gratitudine fpontanea, mütat primam intentionem , & tale plus recipit praccife juxta motivum dantis; vel eamdem intentionem QS, ervando, iftud plus recipit tanquam lucrum ex mu- CO;! tuo ratione. mutui, Si primum ; dico, ipfüm qui- dem peccaífe peccat o ufüra: mentalis, pu| perttütit , ac. quoties re quousque li tionem. Si petiit illam pravam inten- hur ac tamen excluía, recipit tale plus ] IUE Mensg Ocronnis. '399; U5, etri» ex mera fpontanea gratitudine, feu ex amicitia, *& liberalitate, neque illiciteillud accipit, neque m [e dl Qnque u tenetur acceptum reftituere ; nihil enim inter- ünC Cafi venit, ratione cujus tam receptio, quam reten- Matrimoi tio evadat injufta; tunc enim illud plus eft donum gratuitum, debito modo acceptum, & da- tendit : , d abl tum, Si fecundum; dico, Mutuantem illud plus ; fregua: ufürarie accipere, ac propterea, ut injufte ac- ceptum, & acquifitum, debere illud reftituere ; er incre nam illa intentio corrupta, quam habet in a&u difpent Xtor egit réceptionis , vitiat ipfam acceptionem, licet alio- quin poffet effe licita, & retentionem rei, alias futu- pur ram apeccato immunem. Ita DD. communiter. nt, qui ol ab " CAS. III. Sumptis & pertranfeunte Romipeta duo- bus uvze racemis, Villicus, ei obviam factus, im- hi pegit ille toridem calces, & pugnos, . Q. An per t proi hoc inciderit in cafum Bullze Coenge. fle "u "i clend? Refpondeo negative: nifi calces, & pugni fuerint ytae fec adeo beftiales, ut (quod neque apparet percepti- 3^11 bile) per tales i&tus alicujus partis corporeze fa&ta um d fuerit aperitio, aut mutilatio, vel ipfius Romipe- tz interfectio ; verba etenim Bullz fünt hzcs ) Jtem exconimunicamus, 62 anathematizamus omnes intevficientes, mutilantes, vulnerantes &c. Komi- , " petas,[eu Peregrinos C?c. quze verba debent in- uer lt reultlt telligi in fuo fen(u proprio, & rigorofo; cum eraljs agatur de re adeo odiofa, ficuti eft excommuni- catio. major Summo Pontifici refervata. Vide jj pliit Syrum Piacentinum Dilucid. Bonacinam, Duardum &c. part. 1. cap. 3. dub. 6. ii n!' n ii AMENSE OCTOBKRIS. yane ? Apellanus foeminze accedenti ad ipfi con- recipü Wj í (?AS.»I. C fitendum dicit e Confeffionali : /ade ad j ii y confitendum alteri Confeffario ; cum enim fim tua j O,Wum ulchritudine captus, timeo ob infirmitatem meam aliquem lapfum, fi mihi confitearis. Q. Àn fit de- , QU a nunciaqdus. P]t t Re- 4 4&:0- Casus ComscirENTUE Refpondeo affirmative cum Caftropalao, uem ^ telltr $ fert, ac fequitur Eminentiffimus Cozza in Dubiis DEU fele&tis dub. 27. n. 168. — Ratio eít, quia illa ver- 100008, C ba, cum enim fim tua pulchritudine captus, equidem ilats at i etim non referuntur ad pulchritudinem Animze, fed.ad illam corporis. a qua dum fe captum dicit, clare tocintis oftendit, quoniam amore illam profequatur, nimi- d pios rum, inhonefto & turpi; cujus ftimulis etiam fe jl adeo premi fatetur, ut fi illius Confeffionem exci- Qu piat, nec ipfemet fciat, an facrofantti Minitterii lir ] dunis) exercitium, loci fanCtitas, & apprehenfio gcavifli- li mi fcandali alias fecuturi, futura fint fatis ad co- Af 2U hibendam impuram flammam ; & propterea illi fua- Wtan fs det, ut ad pedes alterius Confeíffarii fe conferat — Cirfiqn pro expiatione proprize confcientiz. Hzc omnia tujlis , peratta a Confeffario in loco ad audiendas Con- Yonum feffiones deputato, & occafione Confeffionis, meo goniity videri, plusquam' füfficiunt ad inducendum onus, graviler ipfum San&iífimzs Inquititioni denunciandi. QO perit Atun (o CAS.II. Igne cafualiter applicito domunculz: mu- lieris, quae recenter parturit; Parochus parum di- 0 ftans iliico fuit accerfitus, ut iret ad ibi baptizan- dum Infantem, & dandam Abíolutionem mulieri mf'i'l'fm [ fiiter ab omnibus derelicte, nec potenti e le&to furgere. As he Is tamen ob rationabilem. metum mortis, noluit t t g illuc intrare, quamvis adeílet tempus & fe con- Vs ferendi, & przedicta peragendi. Q. An talis omif- Pefponi fio &t illi imputabilis ad cul pam. àüm | Refpondeo a3ffirmstive cum S. Thomas, Suarez, cz- bel, ( terisque communiter; ut^ videre eft apud Barbofam tédib de Off. & poteft. Parochi, c. x7. n. 12. tenetur Gbli'rat enim ex juftitia, non folum cum probabili, verum N etiam cum certo periculo fuze vitze corporalis, con- li d fulere neceffitati fpirituali füorum Parochianorum. ln ey Et fane fi ordo Charitatis poftulat , ut unusquis- d Q que in extrema neceffitate fpirituali preximi fül, tondj; potens ei fuccurrere, illi fuccurrat etiam cum cer- US gr to periculo vitze propriz, ut mente f;nCtorum üm; | Auguftini & Thoma de communiffima fententia teita- laij UE MriwsgE Ocrozsnis. 4oi 0 Q teftatur Sporer tract. 3. in 4. prec. Dec. &. 6, Jb fe&. 4. n. 125.; quanto isgis ad id tenebitur Pa- rochus, cujus funt oves proprie, . & qui ad hoc yia il lts eqt alitur, ut de iis, quze nedum neceffaria funt, ve- nimg, i rum etiam utilia, ad fpiritualem falutem, fuis Pa- ani n dicit, t rochi 2l s provideat : Bonas Paflor animam fuam Quatur i dat pro ovibus fuis, inquitfumma veritas Chriftus , iL ulis etsr Joan. 3. Et. r. Joan. 3. ur: /nhoc coguovimus fionen e Charilatem Dei, quouiam ile auimam fuam prouo- &i Ms bis pofuit, E? mos debemus (nota iltud verbum de- emus) pro fratribus animas pouere. Propterea 5; nfio g fuiis i Augufinus lib. de men. c. 6. inquit? Temporalest ferea Ill vitam [uam pro mierua vita proximi non dubitabit Chriftianus amittere, Etratio eft, quia vita fpiri- , fe o Watot tualis , etiam aliena, utpote majus bonum, aóc bonum ordinis altioris, przferri debet falüti cor- . jj ! S»-ü porali cujuscamque viventis. Exhis patet, quam graviter nofter Parochus deliquit, maxime in cafu, ond Cuant quo periculum vitee erat folum probabile, & per aCtum Contritionis poterat fibi confulere. at j pinit' CAS. IIT. Rufticus certus de debito olim contracto; incertus vero an fuo Creditori, nunc defunfto, fa- li bsp' jem ml tisfecerit, fe immunem credit ab onere folvendl iftius hzeredibus, eo quod hic & nunc dubium fit; &ofurge an fit adhuc debitor. Q. An fana fit lizec rufticana lmï D .DC doctrina; $ &i n t Refpondeo negative: ex quo enim hic & nunc du* bium fit, au (ir adhuc debitor, potius eredere de- U bet, fe non effe immunem ab onere folvendi hie- fet redibus Creditoris, cüm in ca!u poffeffio ftet pro BJF , plld obligatione certo contra&a, quam fane non adz- , quat, & a qua non eximit folutio dubia; ficuti du- bium de Voto impleto, aut de Officio perfoluto; ä non eximit ab onere implendi Votum; & recitan- di Officium. Neque dicas, in dubio méliorem effe tonditionem poflidentis: nam ex hac regula po- n tius erüitur, Rufticum in ca(u teneri ad folvens if ^ bligàs ]i dum; cp.m, juxta di&a: Cpoffemo ftet proo tio- jj du Lambertiwi Cafüs. Confe. u 402 Casus CowscrENTUE tione certo contraCta. "Tenetur ergo in cafu lfol— Refpo vere he«redibus defunCti, & quidem in integrum, intalr ni certus fit de partiali folutione jam facta, utcon- fnt n tra Layman re&te tradit Merolla difp. 3. de confc. df c. 3. dub. 2. n, 65. in fine ; poffeffio enim ftat dl ro obligatione totali, & executio obligationis, m utpote quid fa&ti, nou praefumitur, nifi probetur, p utapud Boffium tradit Mafcardus de probat. concl, miged 737. num. r. Hinc ficut in dubio, an quidquam i. Officii recitaverim , teneor totum Officium recita- tss re, ita &c. Vide Merollam l. c. id afferentem quo- Til que in cafü, quo etiam Creditor de folutione du- lii tito bitaret. t ftim, dv i HENSE NOFEMBRIS. ilofy CAS. I. Erta ad fidem converfa rem habuit cum qum titylo ÀJ. Cajo, quitenuerat ejus filium ad Ba- tismum, dum, ipía adhuc in judaica perfidia per- fiftente, folus ejus Vir fuerat Catholicam religio- 645 II *ltie t nem amplexus. Q. An talis concubitus fit ince- him. fluo(us. inlp I Refpondeo negative, quia Derta non erat Cognata leburis fpiritualis Caji, hanc enim cognationem non con traxit, quando ejus filias fuit Baptizatus, mam 0 [ent , non füberat legibus Eccle- t tunc, utpote Judza 8 x fize : non poftea, q uando fuit baptizata; quia Veten quodab initio non 1 'abfitit, tra&u temporis non fivinatur; ut cum Sanchez, Bonacina, & aliis if tem communiter tradit Continuator Operum T ournely lo j tom. 5. tra&. de Difpenf. in fpec. part. 1. €. 4. de imped. Cognat. lis j fojter CAS. IL. Executor teftamentarius ex le&tione Te- ile ftamenti conjiciens, Sergium reliquiffe pro anima futmi fua centum iffas, utid executioni mandetur, Ami- co fcribit Forofempronium, ubi juxta taxam oy- d ieret, nodalem eleemofyna pro Miffis eft julius Urbinar, Cere minor Romano per tres aífes cum dimidio circiter, reliquum, quod hic dari folet, fibi retinendo tan- pabi oltit. Quj quam fructum induftrize.: Q. Anid licite fieri p Q- Am L Mzwse Novewgnis. 405 ) i at Refpondeo negative: non enim locum habet fru&tus n ittem indufirize , ubi totum eft fub przcepto tradendum, ls n ficat in cafuü precipiunt tot Conftitutiones Pon- d a tificim, & S. Congr. Concilii, damnabile Iucrum jo enim i nl appellantes quamcumque retentionem partis elee- mofyne in hifce cafibus. Sufficiat, ad id clarius ti at dignofcendum, animadyertere, S. Pontificem, fi- yrobit, t mulque Archiepifcopum noftrum Benedictum XIV. i quiüz fel.reg. in fua Conftit. edita die 30. Junii 1741. Tclum f declarare, quod fi Laici, five Szeculares, parte rentem ( dluffone ? ftipendiorum five retenta, five ibidem, five alibi, ubi minora ftipendia tribuuntur, Milflas celebrari fecerint,. preeter alias poenas ad Epiícopi arbi- trium , excommunicationis poenam , fi Clericus , five quicumque Sacerdos, poenam Sulpenfionis , A ipfo fa&to incurrant, a quibus nnllus per alium, n bboic quam per Romanum Pontificem, nifi in mortis at- ticulo conftitutus, abfolvi polfit. lip d) H j 'CAS, III. Detentus in Carcere, non valens aliter nic i ios t vitare mortem, ac patibuli infamiam , occidit Cu- ftodem Carceris, & fügam arripuit. Q. An id fa- ciendo peccaverit. ent Uf Refpondeo, quidquid fit, quod fpeculative loquen- em 101 ü do fententia negativa in alíquo caífu poffit habere zatus , ! locum , utinquiunt Lugas, Diana, Panimolla, & us 2lii; practice tamerr abíolute dicendum eft, cuod t t detentus in Carcere licite non poffit occidere empors Cuftodem Carceris : nam in primis nemo, fal- n v tem. regnlariter, damnatur ad mortem ni(i ferva- a to juris ordine; deinde cnm unusquifque faci- i du lis fit ad credendum , fe eífe innocentem , vel faltem non adeo reum, ut morte pleCti mereatur, J " late niminm aperiretur via ad operandum con- 1 Q formiter ad pr opofir ionem 18. damnatazm ab Ale- xandro VII., fi j occifio in cafü ut licita admit. n 1 ag v Iul teretur. Quare dicendum, neque ia tali cafu li- J1US cere occifionem Cuftodis, tum quia hic eft incul- E 5 tum j d pabilis , & exequitur mandatum. Judicis d i fi quia, ex D. Auguftino in Epiftolam ad Publico- äenw lam, & alibi, qui fine aliqua adminiftratione ali- t h Cc2 quem -4o4 "Casus ComscrmNTLE Quem occidit , non excüufatur a culpa; tum quia vullis] denique, fi neque per appellationem ad aliud tri- mme: bunal poteft damnum impediri, id eft per accidens, Jituam, tsibuendumque proprio infortunio, non fecus ac Q3 fi de Coelo vita tangeretur; ut inquit Viva ad di- i Ctam propofitionem 18. - Yul le v u fanti, HENSE DECEMBRIS. ob lu fipidin Riftobolus, reliécto dominio dire&to om- CAS. I. A nium füorum bonorum, unicz Filiz, Te 10 Q quam habebat, ufumfru&um eorumdem pro medie- ta'e reliquit eidem ; pro alia medietate Üxori, yiti po düm:nodo utraqne cafte vivat. Q. An fi Filia ali- totmyi & Uxor tranfeat ad fecunda vota, Tepnli cui nubat, poífit licite confequi relictum a T'eftatore. Yepond lités r Ratio Refpondeo, ftando terminis cafüs , poffe. n & pro utraqueeft, q uia caftze fünt Nuptie , & con- & f cubitüs, cum propria Uxore caftus, |can. ANicaua & dift. 3x. Me uon latet, Sanchez de Matr. lib. 8. Yentio difp. 91. n. 4. & 16. in eam potius inclinare fen- cmerg tentiam , probabilioremque exiftimare , quze ai- tüln ex firmat, in cafü, quo di&ta conditio injunéta fuif- tto, () fet ab extraneo in ordine ad Viduam, polfe hanc, fecundo nubendo, in teli cafu confequi relictum st (]o EY a Teftatore: fecus vero dato, quod illam injan- lr xerit Maritus ipfius, eo quia cum fecunde Nu- hvt tizm fint Marito invifas, prcsfumitur quod per ly que cafle ipfe intenderit abftinentiam a fecundis Nu- atj ptiis. Quoniam vero verba intclligenda funt in Pün fuo ptoprio fenfu, qusndo huic nihil obftat, ne- Ton ( que de alio conftat, qnod hujustnodi verba in a- lium fenfüm detorquest , ideo in prima fententia lis «f üllo fito, quam inter alios tradit Abbas in cap. «o BemJ ad te ext. de Cleric. Conjug. Unum hic addo , Nqug eft. .quod fi Teftator appofuiffet hanc aliam. con- alios ditiopem loco przdicts : Dato quod non mubant , tancadhüc poffet Filia confequi relictum nubendo, f ipfo non fic aufem Vidua; quia quoad Filiam jura fan- R, xeruut in favorem Matrimonii, ut illa conditio tis [ nui- UE MewsEe DrsckEMza1s. 4g5 , Q nullius fit efficaciz , adeoque quod ,' hoc non ob- yad lil ftante, Filia poffit alteri nubere: non fic quoad per ais Viduam. Don fet: CAS. II. Orta contentione inter duos Milites ratione it Vimdi ludi alearum, unus alterum provocavit ad fingu!a- re certamen illico peragendum in loco parum di- ftanti. ld audiens Clericus , cito eo fe contulit, A ob folum finem impediendi certamen ; fruftra vero, direftot fiquidem Milites, ejus precibus , & clamoribus in- nice Fili flexibiles, ad invicem dimicarunt, & coram Cle- rico unus alterum interemit. Q. An occifus fe- m ?W [ïxEA etatt Y () peliri poffit in loco facro, & tam occifor in Ex« 24 communicationem, quam Clericus incurretit inlr- il atndt R ; regularitatem. AtUtes Refpondeo. Cusm ifthwc pugna inter duos hos Mi- lites rigorofe duellum dici non poffit, eo quia in p ] rixa & calore iracundim unus incitavit alterum , JUd r &*' & ftatim &mbo fe contulerunt ad pugnandum, . en, N ex q uo infertur non praemeditate, nec praevia con- jfatt.| i L ventione eos ad invicem dimicaffe, inde fatim nelinie emergit refponlio, quod per fe loquendo , quan- tum ex hoc eft, poteft occifus fepeliri in loco fa- r quæ. yjuntta: cro, Occifor non incurrit io Excommunicationem, nec Clericus contraxit Irregularitatem. Watio pri- þoKe li n ii mi ac fecundi eft, quia privatio Ecclefiaftice Se- ium £ pulturz , & Excommunicatio fünt poeuze graves , quis ftatutz contra vere & proprie Duellantes , adeo- M quod que cum fimus in materia odiofa, eos tantum eCnno» afficiunt, qui verum duellam commifere ; ficque a d ? cum illi duo Milites juxta di&a verum duelium Üi non commiferint, ideo &c. Ratio tertiz pat- LY tis eft, quia ille Clericus internecionis alterius u nullo modo particeps fuit ; non enim contulit opem, non confilium, non mandatum, nonu de- 1 ü UT nique aliud quidquám , quod in homicidium , ab SLF f altero Milite perpetratum , influxerit; quinimo rixantes ad pacem hortatus fuit; quautum in j a pu- ipfo erat, eofdem diffusfit, ut abftinerent ut ab gna, uno verbo , fecit, quantum potuit , nj eis omne malum averteret, fimulque eos recon- 4 cilia- p e3 456 CAsus CONSCIENTUE ciliaret; propterea non contraxit Irregularitatem, Nec obftat, ! quod fuerit przefens homicidio; pra- featia enim, ob quam c ontrahitur lrregularitas , €ea eit, qua uüis homicidze affiftit, ut ipfuüm de- lii fendat, quan d O opus fit, vel íillum non prohibet a cede, dum poteft, vel denique fua przefentia il- lum audaciorem, ac fortiorem reddit ; quorum neu- r T trum cum de noftro Clerico verificetur; hinc eft, qdmo uod ab Irregularitate revera eft immunis. 1ta Cl D. communiter. dl Ml q CAS. 111. Navi mercibus infidelium onufta ob ingen- ii dio tem procellam in fcopulos allidente, Titius ad aj littus maris exiftens, notabilem mercium portio- o iew nem furripuit, & ut hzec domum fuam defetretur, n iVf curayit. Q. An incurrerit Cenfüram latam in Buila Coenas Domini, & teneatur ad reftitutio- a Wepond netn. Ts Cün fir cog Refpondeo cum diftin&ctione. Velhujusmodi merces g unt quidem infidelium , fed Chri ianorum, puta Anglorüm ; vel funt infidelinm Paganorum, feu Vne "Turcarum. Si primum ; dico Titiuzm cum Cen- IT U furae notitia hujusmodi bona fürripientem. revera t illam incurriffe, ni forte habuerit animum illa refti- tftt Co tuendi vero Domino. ts Ratio eft clara, quia Bulla WMn expreffe fübjicit Cenfu re fürripientes bona nau- fragantium Chiriftianor um, five in Navibus, five yede Oi in Mari, five inlittore; & hzc certe réftitui de- quet bent per fe loquendo, cum ipíi non (int hoftes Ca- tholicorum. ifecundum; dico, Titium non in- quer polle curriffe Cenfürarh , neque teneri ad reftitutionem, Táy ( quia '"'urcze fünt hoftes infenfiffimi Catholicorum , Dtomi furripientes his, quidquid poffunt fürripere. Unde 4, fi aliquando fürripi aliquid poteft etia m ipfis, hoc Wto r juíte illis furri pitur in compenfíationem. Vide Sy- rum Placentin N üb. T. T N um i. fuprac. nempe par. 1. cap. 3 Cüth Tiijs LA AN- E MENSE ]awvaRmn. ^ 497 yyarihi ANNO MDCCZLI!X. dio; p egulari t iftm à MENSE $ANUARII n rl otantis vi- UCIRU Arquinia Mariti graviter 2egr . CAS. 1. T cinbam mortem agnofcens, f ufpirtis, at- tlotüte js Id audiens t; hittd que clamoribus ccepit aerem replere. iliius Wi ! Galenus, olim cnm es luxuriofe ver(atus, domum aícendit ; eamque fic moeftam videns : heu, inquit, quid e& ho c? fi unum Maritum amittis , alium cito reperies. Visne me, fi tuus moriatur ob bridens annuit; fun&oque Ma- J coniux? Cwi illa (u * lm r tito fe ut Sponfos mutuo tractare coeperunt. delnett An fubfiftant hujusmodi Sponfalia. . fahin teligi 'Revfp,ondeo negative: fiquidem eti am dato, quod Gale- nus cam Tarquinia luxuriofe ver fatus nunquam ip- m;, & hec annuens fam cognoverit per adulteriu a merti interrogationi ejusdem verum habuerit ánimum fe ducen di poft mortem Con- um p iliitpondendi, ipfumque onm, d jugis; adhuc deeftin ca fü Galeni repromiffio ; hic eum enim per ea verba Tarquinize prolata, antequam m, feve ejus Conjux obiret, illi quidem oftendit animi pro- uam vero ie 1l ate enfionem ad ipfam ducendam, neutiq 1 ipfum ducturum illi pofitive promifit, ut ferio per» bo Propterea / "; pendenti eadem verba fit mauifeftum. dul / cum uno ore DD. ac Jura clament, (ponfalia abs- df que mutua promiffione non poffe fübfitere, confe- uens eft, ut i&hzec Sponfilia nullo plane valote jolis m ? polleant: addo, eadem nullius sdhuc roboris fatu- ( ra, etiamíi uterque vere alteri promififfet; nam , vivente adhuc Conjuge, fa- ol promiffio Nuptisrum €&a, nedum eft grav iterillicita, verum etiam om- 7d 'LLM- nino nulla & irrita, ut ex cap. fin. De eo qui duxit, & ex l. fin. ff de Pa&t. notant DD. Qnare ni oft- ar- 10 modum fe ut Sponfos tra &ando Galenus & quinia Nuptias fibi legitime . promiferint, lace cla- falia nequ aquam fübfi&e- rius eft, eorumdem Spon re. Rofignol. t. 1. de Mat. difp. 3. S. 5- CAS. N CcA4 408 Casus CowscmwTUE - CAS. IL.. Horam fparfo rumore Spon(alium, adve- CASIT. H nit Cajus, qui Tarquiniam fibi & non alteri nube- ttrion n idtin re debere pretendit, eo quia mutuo fefe promi- ferant, antequatma ipfa fponderet, ac nuberet Con- &i rofq jugi, nunc vita fanco. Q. An jufta fit, ideoque Minieoc in foro confcientize fatisfacienda ifta praetenfio. um TOE Refpondeo affirmative, fi T arquinia, ut füpponitur, i, fine jufta caufa olim retiliit a Caji fponfalibus, hic- n C que eam hattenus expectavit, nec interim emerfit & t juftum motivum Caji Nuptias repadiandi, ; Ratio Te roe eft, quia promiffio rite facta, & acceptata , evadit imb d debita, cujus obligatio fufpenditur quidem per im- Tés Wi otentiam intermediam, extinguitnr vero per fo- levis , 1 j a m impotentiam perpetuam ; ut atet exemplo pnden tum Debitoris ad extremam neceffitatem redacti, fübdit qui fi dein fist potens, tenetur fatisfacere Credi- 1 nol toribus; tum promifforis rei, per veriditionem po- &t ftea alteri tradites, qui diffoluto ex aliquo cafu ven- Tlomi ditionis contra&u, recuperatam rem tenetut tra: db p dere promiffario, quando neque hic ea indienus, nitzi neque ipfe illius indignus fa&tus eft. Cum ergo d ] Tarquitia ex ^una parte rite promiferit Nuptias v Cajo, hicque talem promiffionem rite acceptave- fit; ex alia nunc ipfa poífit Cajo nubere, qui ea ! indignus factus non eft; dicendum, quod [i vult ad íecunda vota tratfire, nec ulla premitur ne- U ceffitate nubendi alteri a Cajo, 'huic nubere tenea- tur. Necobftant jnra, quae opponi folent; hzc toll enim ftatuunt quidem, quod fi unius fpon(a alteri NT mubat, debet cum ifto manere, eum pro eotunc Véti impleri nequeat prima promiffio ; at non dicunt, aliqu hanc penitus extingai, adeo ot foluto Matritno- füs, nio, fi velit deuno nubere, primo nubere non te- neatur. t lmo cum in jure expreífam habeatur, ln gquum n on effe, ut delinquens ex füe deli&to RE ln commodum reportet; inde co lligitur, quod Tar- Yat quinia debeat nübere Cajo, cum jampridem fe ipfi hi abfolute nupturam promiferit. Vide Pontium fl 2. €8p. 13; & Gir Eïiï. i i.baldum de Matr. 'cap. 2« Tri p CAS. ]A MewskE FEBRUARIirI. 409 filitm, u CAS. IIL, Poft varia retum difcrimina Cajo de fa&to T al tandem nubit Tarquinia; at poít primum partum 0 [efe p incidit in amentiam. Q. An Cajus licite poílit cum : niübetet( ea profequi maritale commercium. ha d Refpordeo cum diftin&ione: Velamentia Tarquinize, t pratn peritorum judicio, tanta eft, ut prolis, quz alias conciplenda rationabiliter preevidetur, fuffocatio iE p in utero, vel immatura ejectio prüdenter timca- nfelibus ferit epr tur; & in tali cafu dico, non polfe Cajum pto eo tuünc eum ea profequi maritale commmercium, andi, /li ne prolem ifti periculo exponat, quod teite Ro- piata, en fignolo de Effect. Matr. pran. : 3 3. fe&..4. perom- idem pe) nes illicitum eft. Vel amentia * l'arquinize eft adeo wl levis, ita ut, omnibus bene perpeuis, feclufum ilel *xen). prudenter judicetur hujusmodi periculum ;; & tunc ife fubdiftinguo : Vel maritale commercium majus , facatel ac notabile detrimentum affert faluti Tsrquinia ; aditia & tunc dico, non poffe Cajum &c. nam juxta S. iqaa a Thomam in.4. dift. 32. q. 1. art. r. Conjux non habet poteftatem in corpus alterius ni falva inco- j !enem':"*.:f ü ? ... iumitate perfonze. Vel maritale commercium non [ Cund afferc Tarquinke &c. & tunc dico , Cajum illud ferit N * profequi poffe, cum ipfum nil reddat illicitura. : atcepft ete, C:', MENSE FEBRUARIL quoi Ó tius habens filiam nubilem, fed c;b ino- yremmti * CAS. T. "rl yete t . piam impotens illam dotare, ad eam fjets Y collocandam in Matrimonium , furtive (urripuit s j d Scuta quingenta, quibus ipía facile Spopfum in- venit, cui proinde fuit Matrimonio copulzta. Poft pno Don aliquotannos Matrimonii confümmati detegit Spon- fus, Dotem, fibi ab Uxore delatam, totam, fuiffe / [ Francifco ablatam per furtum. Q. An teneatur huic 2 i Yi vl illam reftituere, 4 f 4f Refpondeo cum diftin&ione: Vel fponfus adhuc fer- vat hujusriodi Dotem impermixtam , aut difcer- nibilem ab aliis. fuis pecuniis; & tunc dico, eam, ; fi legitime przícripta non fit, eífe reftituendam Francifco. Vel hujusmodi Dos iam eft legitime [ U preefcripta, aut fuit ab eo permixia cum fuis qua- lt f itas .05 410 Casus ConscteNRTUE litate fimilibus, & quantitate majoribus ; & tunc Viite; dico, Sponfüm nonm teneri ad ejus reftitutionem. fetarin| of Ratio prim:e partis eit, uia fes aliena quamdiu rinüluum przífcripta non eft, ac exiftit in fpecie ab aliis di- fcernibilis, manet füi Domini, & ad illum clamat, temea] Y vel ubicumque fit. Hinc Sponfus in ifto cafu debet ii obl inter eos ferecenfere, qui putando dücere divitem, duxerunt pauperem. Ratio fecundz partis eft, ]. com ob ; quia per legitimam przefcriptionem transfertur.do- MOi minium , ob diétam rmixtionem Dos accepta cenfetur morsaliter confampta , ut cum Glofía in l. fadlia . ff. de folut. tradunt DD. commun. Quare cum bonz fidei poffeffor, uti eft notter Sponfus, con- . fumpta re accepta, ad ejus reftitutionem non te- itnodoh jonet neatur, dicendum &c. Neque opponas, hunc te- netiad id, in quo factus eft ditior; cum enim w 6 Dos ei data fuerit ad füftinenda onera Matrimonii, Séfed nec exinde pro fe nllum lucrum perceperit, ex ea in nihilo ditior fa&us eft; ideoque &c. Sporer, Tefponde La Croix, aliique paífim. &X 03 i[fä, fi CAS. II. Lutheranus Dux exercitus mixnatnr thortem, idige parentibus Sacerdotis, nifi hic legat Opera Lutheri, COpUur Q. An Sacerdos aloyi & coram ipfo Miffam celebret. Tentüm. poiïïlt ob tale motivum lícite ifta peragere. quai Refpondeo cum diftin&ione: Vel Lutheranus id facit EUY deliz in Fidei, ac Catholicze Religionis contemptum; & tunc certe nequit Sacerdos licite ifta peragete; exten nam, ut re&e inquit Duardus in Bul. Coen. Dom. Q Íe o lib. 1. c. 2. q. 2. n. 16. id' effet virtualiter contem- nere, aut negare fidem exterius, vel faltem coti- Qoril temptori cooperari: quod, utpote malum ab intrin- ln p. lotam feco, neque ad parentum, neque ad propriam mot- tem evitandam fieri poteft. Vel-id facit pre&ecife T ad fuze potentiz oftentationem, vulgo per bravu- ls wf i y4; & tunc dico, quod fi Sacerdos rationabili- ter. tnetuit mali comminati executionem, ni dicta BHQS | peragat, poteft quidem ea licite peragere, feclu- Cano fo omni periculo fcandali , fübvecfionis C a$ D funt enim ex una parte aCtiones malae, quia pro- - üieudi H À E —MENSE FrBRUARH. 41I ; &t hibitze; ex alia, prohibitlio earumdem non cen- feturin hifce cafibus intervenire, cum Écciefia non itutone la quamd obliget cum tanto incommodo: fi tamen adÜt pe- e ab ii riculum fcandali, aut &c. tunc neque ad dittum fi- linm la nem ea licite facere poteft; przeceptum nainque fi- o d bi, vel proximo non inferendi laqueum iniquita- ete diniz tis, obligat femper & pro femper, ut trsdunt D. D. commun. Propterea Apoftolus r. ad Cor. 8. di- partt cebat : SSi efta f;audalizat. fratrem meum ,. mor nefertüts 0s at3) amanducabo carnes in cieruum , ze fratrem meum fcandalizem. - Glofa Quite d ynlos, of CAS. III. Alter Sacerdos majori Excommunicatione innodatus, fed occujta, fciens. proximam fai ele- em ao & $j lurte Gionem in Parochum, tacet, eo quod ipfe fit pau- per, & habeat parentes egenos. Q. An ita fe fattir gerendo peccet. enit, &i .Refpondeo ; hujusmodi Sacefdortem non peccare , fi & t , ex una parte prius ab(olvi nequeat a Cenfura; ex alia, fua füorumve parentum eceftas talis fit, ut, Dd ni eligatur ad tale Beneficium, gravi incommodo cogatur fuccumbere: peccaret veto, fi vel prius a Lit abfolvi poffit a Cenfura, vel faa, fuorumque pa- i facero rentum indigentia fit levis. Ratio primze partis eft, fe quia in tsli cafü locum habet Epicheja; cum enim ii obligatio fe excufandi proveniat a praefcripto Ec- clefize, quae eft mater pia, jure creditur, hanc non ml ,ü' extendiífe przefcriptum faum ad hujusmodi cafum [ cum tanto Sacerdotis incommodo, przecipue cum Cæn JJ fe eo tunc excufando fubfit periculo ingerendi ele- gt iem U &oribus fufpicionem, fuo nomini, & chara&eri jl non parum indecoram, vel incurrendi apud ipfos r2 notam infamim, aut faltem immodice charitatis pm erga fe, fuosve parentes. Ratio fecandz par- l pr!« hutti tis eft, quia fi potef a Cenfura prius abfolvi, id curare tenetur, ut fuüi electio canonice fizt; HQW alias evincitur contemnere , vel faltem negligere J | pl Canones, ac prefcriptam Ecclefia ; & levis ege- f ftas non excufat ab obfervantia przecepti de impe- jrls dienda in cafu fui eleCtione ob inhabilitatem ratio- i " * gll ne. l 412 . Casus ComscireNTUE Tenr t ne Excomrunicationis. Rofignoluä tom, 1. de Cen- für. q. 2. c. 18. monens in primo cafu, ultra ab- 1t) 0 tocom folutionem a Cen(üra, debere Sacerdotem occulte f petere ab Epifcopo difpenfationem, ut füi eleCtio ilor, l [ convalidetur. O Noin MENSE MARTII ftiin . lus ) CAS. I. ( Apellanus' noCurno tempore vocatus Wopt ^ 'ad miniftrandam Extremam Unttionem infirmo, fümpfit per errorem Oleum Cathecu- DAU menorum pro OleoInfirmorum,eoque inunxit zegro- atl tutn. O. An valide. Refpondeo. Licet opinio affirmans probabiiïs videa- Md tur, tum quis utrumque eft Oleum Olivarum ab Copna Viet ! Epifcopo benediftum, in quo per Concilis fitaett hujusceSacramenti matetia remota ; rum quia urium Te ad Ieg. eit. sb slio Ecclefiaftica tantum benedictione di- verfum s ficque Olei mutatio poteft quidem red- que I dere illicitam , non autem invalidam Sacrametti puïa Y collationem ; tum, quia denique diverfi fines, ad um * tor quos unumquodque ordinatur, utpote fines ope- rantis, extrinfeci funt, nec variant materix (uüb- 1t; i ftantiam. Tétine Hoc non obftonté. fententia negativa meo videri aperte collipitur ex doctrina S. Tho- hr ln dl i2 ; cui ultra plutes alios DD. ad amuffim confo- nant Acta Eccl. Mediol. par. 4. in Inftr. Un&t. Wme 65. &(s de dilig. in Minifir. ait enim Angelicus Opufe. de Sacr. Un&t.. Si Sacerdos deprehenderit fe evv ae, i AW €$ ex errort de alio oleo (nempe Catechumenorum) qe lm anxiffe , debet « linc de oleo debito ungere , id elt, de Oleo Infirmo rum, üt ex contextu S. Doctoris fita fanifelte conftat. Atqui fi Capellanusin cafu va- lpon lide unxiffet, non deberet amplius de Oleo debi- tim dee to ungere; cüm enim error non ofliceret validi- tati Sacramenti, non effet, cur unctionem itera- Liry fip, ret; ergo fi poft nn&tionem eim Oleo Catechu- menorum debet sdhuc ungere cam illo lafirmo- DT lia rum, hocideo eft, quia cum illo unxit invalide. Hine affero, in cafu faltem dubium eífe Sacra- ut d menti valorem, proindeque (monito populo, fi * ng : fecus MewsE Man'tt. E 43 1,1do. fecus adfit Periculum Seandali, de inculpabili er- |, ülttii rore) unctionem fab conditione iterandam «gro- tocum Oeo Infirmorum, ut apud La-Croix, & tf Ocqu: t lii df alios , fancivit Synodus Colonientis anno 1662. CAS. II Vidua quzdam tranfire vellet ad fecundas Nuptias cum Sérgio, quoniam vero opus eft di« j fpen(atione, eo quia Sergius tennit duas ejus. ti« ; 1 H um ad Confirmationem ; lias ad Baptismum, & fi yre vott ideo petit, an interveniat triplex Cognatio fpiti- Un&i tpalis, an fit neceffe exprin;ere in fapplici Libello, - Cathr quod ille tenuit bis ad Baptismum, & femel ad yxit &t Confirmationem. Q. Quid refpondendum. bils vt Refpondendum, iu cafü duplicem tantum intervenire Cognationem fpiritualem, una fcilicet ex tentione, Jivarün licet repetita, ad Baptismum; alteram ex tentio- xl Y d f ( i gt ne ad Confirmationem ; fic enim declaravit Cle- mens VIII. apud Garziam de Juftis, &alios.. Ne- J que hoc mirum videri debet: nam [ficuti ex co- ;þu—'xöcm [ mit pula, etiam repetita, cum eadem Uxore, una Sut n Yia. i tantum emergit affinitas inter ] ritum, & Uxo- ris confanguineos, quia eadem eft radix atfinita- : fines tis; ita ex tentione etiam repetita ad idem Sacra- seríe mentum una tantum emergit Spiritualis Cognatio à n (à 3« inter tenentem & Matrem detentorum, quia ea- dem eít radix Coguationis. Econtra per tentio- jfüm t )u nem ejusdem, aut diverfz prolis ad Baptismum & Confirmationem duplex emergit Spiritualis co- 8U gaatio, quia funt duo Sacramenta divería, adeo- xlf/! [/ que duplex radix Cognationis; ficuti er copu- ii ele»i lam habitam cum duabus Sororibus duplex emer- git affinitas, quia duplex eft radix affinitatis. — Re- $. fpondendum fecundo, fatis effe, ac fimul necetfa- ; .; rium exprimere, quod Sergius tenuit filios Viduae Uv duceridz ad Baptismum & Confirmationem. £ E fatis, quia fic exprimitur duplex przdicta Cogna- tio, quam Vidua habet cum Sergio. £ft nece[füs vium, ne quo ad unam tantum difpenietur , fic ] lj alia remanente indi(penfata Quaod ienuit filios &c, ut duplicetur modus, quo volentes contrahere funt cognati, nempe, per Compaternitatem , & Com. li inas L Jf k414 Casus CowsciENTUE. maternitatem, nam inter Patrem Filiam , aut Matrem & Filium , fpirituales, ob maiorem inde- B centiam Matrimonii vix unquam Eccle a difpenfat, ut refert Fagnaunus in Cap. ex lit. de C ognat. Spir, & cum De juftis Anacletus lib. 4. D (5 l 3 pend. num. 2co. , ecr. in ÁAp- ]hus, . an n CAS.IIL Orta gravi contentione inter duos , hi yetit fibi ad invicem , ac zequaliter detraxerunt. Poft ho fi aliquot dies unus ipforum inveniens alterum in loco publico eum f»lutavit; at falutatus alterum, licet advertens, non refalutavit, Tfonde Q.( Án, & quo- t tf inodo hic peccaverit, ( h Refpondeo cum diftin&ione. Vel falutatus eft äequa- difig , perfon; lis, aut fere zequalis conditionis cum falutante, vel eít conditionis longe inferioris. Si primum ; dico, oj quod peccavit mortali'er contra Charitatem; refa- mpor vittote lutare namque falutantem, inter zquales, noneft fignum fpeciale, fed generale, ac commnne dile- primi i Ctionis, quod juxta Do&orem Angelicum, alios- rorq * g que communiter, neque inimico negandum eft; & illius denegatio, fuppofita contentione przecedente, ^ fion jure accipitur in fignum contemptus, tvalignitatis, ld b odii, ac vindiftae, adeoque eft füfficiens nedum ad Qüm fup caufandam magnam contriftationem in non refalu- BN tato, verum etiam ad illi prebendam occafionem ol Sns reaffümendi inimicitiam, aut in ea perfeverandi, & Confe fi id palam fiat, arit non rato fcandalum in viden- tibus. Si fecundum ; dico, non refalutantem per hoce *m fe loquendo nullius peccati ob hoc reum effe, prz- vel ( ue fi ante contentionem etiam falutatus non fo- lh at eum femper refalutare ; nem in ifto cafü Hebr; omiffio refalutationis nequitadfcribi odio, contem» letit ptui, ac vindictz , nifi irrationabiliter ; cum re- fs. falutare falutantem conditionis notabiliter inferio- lllam tis, fit fignum fpeciale, non au ldyt L ctionis, ut paffim monent DD. tem generale dile- ; Qüond C g ! thUe Otdina MEA( 41$ MENSF APRILIS. lm i Oremm i MENSE APRILIS. tdipet TATNO Eretrix aliquando fornicata etiam cum u hd * CAS. L M Hebrzis, & Caftratis, cognitis ut ta- libus, expreffit quidem in Confeffione fe peccaffe cum liberis, vél etiam cum uxoratis; at non ex- ! ditt i preffit fe peccafíe cum Hebrzis, & Caftratis. Q. rünt, « An fufficienter fe exprefferit. alletit: s allenm Refpondeo negative quoad utrosque, fi Caftratiutro- , &j ue tefte carebant. Ratio quoed Hebrzos eft, quia cum hi fint Chrito infenfiffimi, qui eft Caput Ec- clefia , ac Dux, & Lecifer nofter, commixtio ! eü:gaï d perfonze catholicze cum ejusdem eft ipfimet Chri- fto injuriofa, utpote cum hoftibus ejus , ideoque imu'm, i importat quandam peculiarem majlitiam contra h; t virtutem Religionis, quze propterea debebat ex- lt Q primi in Confeffione, manifeftando qualitatem He- u leö jem, &l brzorum. Exemplum clarum habemus in concu- bitu cnüm Dzmone füb humana fpecie apparen- n s te; ficuti enim quamvis iftud peccatum reduca- yuecelt tur ad beflialitatem, eo quod commilfum fuerit lnl cum fuppofito diveríz fpeciei; tamen, quatenus smedum commiffum cum teaximo Dei, & hominum hofte, non l involvit fpecialem malitiam contra virtutem Reli- otcalit gionis, ut cum Tamburino notant La Croix de t Confelf. n. 1084, aliique comm. ideoque etiam ob um n hoc exprimi debet, quod concubitus fuerit cum lotant Dzmone, faüb fpecie vel puellze, vel conjugatze, m e vel &c,.; ita licet commixtio .Meretricis cum fatüs ) " Hebrzis fit fornicatio, vel adulterium, eo quod M i fuerit cum Liberis, vel Uxoratis; tamen quatenus dla: f Ui facta cum hoftibus Chrifti involvit peculiarem ma- dj litiam contra Religionem, ideoque exprimi de- Ratio poftea bebat, quod fuüerat cum Hebraeis. e "d quoad Caftratos eft, quia eo ipfo quod utroque te- fte carebant, erantinepti ad proprie feminandum, ficque ad generationem, ad quam copula a natura ordinata eft; propterea commixtio Meretricis cum i eis- yf 416 Casus CONSCIENT U. eisdem reducitur vel ad fpeciem quandam peécati Qne contra naturam, vel ad copulam effentiáliter im- 104 pem: perfe&am; ad quam proinde rite exprimendam, manifeftari debebat, eam foiffe cum Caftratis ntros s que tefte carentibus, Quere cum Meretrix non fs a exprefferit (e coivilfe cum Hebrzeis, & Cafítratis, [ OOT dicendum &c. Lugo de poenit. difp. x6. fe& 6. ii milg Puteobonellus, & alii, folum te mojoriy CAS. II. Sempronius foliicitat, ac provocat mulies 1090 d T0j4m 00 rem 3d fecum peccandum, íed non quidem cum animo revera patrandi tale deli&ctum, quinimo ex- p periendi an illa cafta fit, & vere conftans, tiline h Q. Arj peccet mormlitef. ?5 pote voris in Refpondeo affirmative: ad hoc enim, ut petitioattus ilicitafit, non eft neceffe, quod petens habeataui- quiin Marec mum ponendi actum petitum; Íed fufficit, quod US Fett actus, faltem quoad apparentiam ferio petitus , fit hod N ialus; fic enim verificatur, quod ipía petitio (it 1 inductiva ad culpam, utpote ex fe induCtiva ad ac* tum m3lum. Hinc Cajetanus 2. 2. q. 78. art. 4. ju- te monet, effe animadvertendum, an actus petitus poffit ab eo, a quo petitur, licite fieri, nec ne; haé u$ L enim eftradix licitze, vel illicitze petitionis. Simi« liter advertit Navarrus in Manual. de4. praec. De- D cal. c. 14. eum non effe a gravi culpa immunem,, Teust üi petita Muliere, ut fecum dormire velit, aut UY fe cum ipfo metiri in eodem le&to, fi ex modo lo- elponi quendi non indicet fe id dicere ex joco , & animo pre« alieno a fimilibus perpetrandis; quod tradit etiam Alex Alphoníus de Leone tom.; 1. recol, 14. n. 27. Teng f &i;vj CAS. IIT. Confeffarius etizm pro lethslibus im ohit li r fl Poenitenti fatisfactionem in operibus alias de itisy Vr l licet hic poffit etiam peragere indebita. Q. Anma- i W ii le fe gerat. Ceunu Refpondeo: Confeffatium id facientem fine urgenti, N ac rationabili motivo male fe gerere, Ratio eit» N Otif quia ex Tridentino Confeílarii debent imponere ii poenitentibus fatisfactionem congrüam, in vin i« ain I-(WI» E M F!.NSE' Marr. uT lm p Gam & caftigstionem pfæterïrarum exceffüum, nec tiliter non ut frenum ipfos retrahens a faturis. Jam ve- yimepd yo eam imporendo ebam pro lethalibus in folis driis i operibus jamo debitis, non ita bene fe gerit Con- ereitis t feifari »s nofter; etenum quamnam vindictam, & ( Cilti onem lentit Pcenitens ex tali impofitione, cattgat 1. H fi nihil gravaminis hacc illi (uperaddit, cum ad id folum tenestur, ad q»od tenebatur prius ? ua mojori vi cohibet hoc frenum, fi ei nil additur de Qcal m novo, quod retrahat ? Neque dicss; ipfi imponi Midem & novam obbgationem, cam res jom debita ab eo Contra enim, cum uitimo e ponenda fit ex novo titulo. 5 (.4 ratione hujus novz obligationis, ac novi tituli, res ponenda non evadat magis pcenalis, & gra- vioris incommodi , me hercle eft. captu difficile, NU quod in cafu fit vindi&ta, & caftigatio proportio- 0400 mata peccatis mortalibus, & frenum ab ulteriori- VEUC) l bus retrahens, ad mentem Patrum Tridentini Sy- ii i nodi. Rofign. de de Poenit. part. x. q. 5. art, 7. h, l p 7. Nugnus , & alii. "TEU l " j AMENSE MAII s? dU A jec n* Ceafione Jubilzei, qua habetur facultas ïOUiS ] L CAS. 1. O abfolvendietiam a Cafibus Summo Pon- atl " tificiin Bulla Coenze refervatis, Confeffario fe prze- Vr fentat habens peccatum hzerefis formalis externze. Q. Àn zb eo poffit &bfolvi. v velil ex p Refpondéo negative: cum enim crimen hzrefis fit 9 LP pre ezeteris graviffimum, ac fpeciali nota dignum, quitz Alexsnder Papa V1I. fab die 23. Martii 1656. inhze- rens declatrationibus alias a fuis Praedecelforibus TP faCtis, & ad removendam quoad hoc omnem du- bitationezm, decrevit, facultstem abfolvendi ab g5 hz r«ti non cenferi comprehenfaminJubilzis,velaliis Blïag [j Pa fimilibus conceffionibus, nifi expreffis verbis con- cedatur facnltas abfolvendi ab hzerefi; ut referunt 9] SS. D. N. Papa Benedictus XIV, fel. reg. tom. x. Notif, 4. ac liluftrifs. & Reverendi(s. D. Augu- Ri[l füinus Spinola, Epifcopus Savonen(üis, in Notific, [ " inp facta j Lainbertini Cafus Confc. [ 418 Casus. CoxscreNTUE fatta 16. Maii 1735. occafione Jubilzi conceffia fel. eit ( rec. Clemente Papa XIT. propterea audiendi amplius Tatod t for non funt quoad hoc oppofitum fuftineates, etiamfi contraria opinio anno 1607. Romae fuerit approba- il e ta in facra Peoenitentiaria, ac olim fervaretur in ER praxi, ut refert Fi fiborent IO. h. Q65. Hiuccius tom. x. tract. g. cap. viyhra i tety CAS.II, Ultima die, qua idem jubileum expirat, Wt fe pariter Confeffario preefentat involutus occafione tüliona proxima peccandi, quain fzepius admonitus noluit [j unquam removere, Q. An poffit hic lucrari Ju- bilaeum 2 Ti lite d Refsondeo, poffe; non quatenus involatus occafione b ln F n roxima debeat a Confeffario illico abfolvi, quod Yilisc certe fieri non debet in cafu ; fed quatenus, cumin wSyl Bullis Jubilei regulariter Confe(ariis fit conceffa pum . facultas. prorogandi abfolutionet detentis aliquo termin impedimento pro ipfo Jubilzi tempore, poteft Con- Tuteo| feffarius hunc morem gerere cum praetenti Pcent- tente ; eoque ad Sacramentalem Confeffionem rite difgotito, illum a Catibus etiam refervatis vigore dictx facultatis abfolvere, perinde ac fi Jubilei tempus nondum fuiffet transa&um, ut dici folet (45] [ de peccatis eo tunc oblitis, nam ratione judiciiper Confeffionem intra debitum tempus incepti, Con- foe ftr f fetfarius acquifivit jus idem judicium poftea cóm- Jfo d plendi, & Pecenitens fe per Sacramentum Deore- if concilisndi, ut vivae votis oraculo declaratunt $. Va .Pius V. Gregorius XlII. & Sixtus V. tefte Vega C apud Mazzuchellum de Caf. Referv. difp. z. q. 4. dif. or. n. 8r. Refpon em, CAS. H!T. Denique fe przefentat eadem die , Qui ha- lter [ €tenus nullum ex praefcriptis operibus implevit; Wi g imo illa ipfa die jam fregit jejunium : Fierine po- h & teft, ut etiam hic lucretur Jubilaeum ? Ya Refpondeo affirmative, etiamfi caetera opera volunta- Inij. rie omififet animo non lucrandi Jubilzeum, dum- pre. modo animum mütet, ac intra tempus pro Jubi- Wid s cqm- læo)præfcriptum (quo folum dicta faculta "itli apeut E MrxwsE ]ourr. M cotcallu etit Confeffazio ) faltem' Confeffionem incipiat. etdlany atio eft, quia, pofita retra&tatione, impedimen- Ylos, em; tum non eft amplius voluntarium, fed neceffarium &t ppro faltem ex fappofitione. Puteobonellus de Pcenit. levatetu q.6.3ri. 5. Unde ficuti quoad infirmos , aliosque in& o laborentes impedimento neceffario quoad unum, vel plura opera exequenda, poteft Confeffarius in- tra tempus Jubilei hujusmodi opera in aliud com- um eyt mutare, vel, fi id melius judicet, eornndem exe- US OCC cutionem in aliud tempus prorogare; ita idem di- yiitus 14 cendum in ifto ca(u. Bonacina, Doffins, & alii cum v lnctati Puteobonello. l. c. Ethic nota, facta hac proroga- tione ad terminandum judicium Saeramentale, pof- ao fe Poenitentem a' Confeffario abfolvi etiam a refer- vatis commiflis tempore ihtermedio, etiam per plu- js, QU res vices, dummodo tempus a Confeffario praefcri- g at Ol ptum pro omnibus operibus exequendis , aut pro us a terminanda Confeffione, lapfum non fuerit: Idetn ol w Puteob, ibid. n. 17. MENSE SUNI. a i gt dici CAS. T. i | XEfuntto Patrefamilias cum pluriBus De- ^^. bitis, quae contraxit partim ex contra- |e adi &ibus licitis, partim ex uforariis, filius hzeres cer- fi u at tior factus, paternam hzereditatem non fufficere j oltat pro adzequata folutione eorumdem , petit a Con- fit feffario, an prius teneatur folvere Debita ex con- lagl traCtibus ufurariis, quam ex licitis. ( Confeffarii refponfum. Attenditurk M hM Refponfum Confeffarii eft, non adef['e hanc obligatio- nem, fi bona, uti fupponitur, fint tantum perfona- (it liter obligata. Ratioeft, quiaex una parteifthec Is obligatio non evincitur ex jure, cum in eo quoad ]7 ; hoc-nihil ftatutum fit; ex alia tota obligatio fol- vendi in debitore provenit a lege juftitizz com- lt g mutativae réfpicientis zequalitatem rei ad rem, ac pracipientis, ut cuique reddatur, quod fuumeft; 2 ij quidquid poítea fit, quod ab aliquo acceptum fue- J ; ï rit licite, & absque illius injuria; ab alio illicite, & TU 2 / cum F 420 Casus Cowscmwriæ cum ejus injuria; cujus fatisfactionem curare per- Mij tinet ad aliam fpeciem juftitize, nempe ad juftitiam Gohil : vindicativam. Cum ergo quilibet ex Creditoribus DI jus habeat ad rem fibi debitam ex refpectivo con- paiis, tra&tu, ideo ne alicui damnum inferatur, folutio Qu ( in ca(a fingulis Creditoribus ad ratam facienda eft, quis 1 u red fcilicet, fervata ea . proportione, quie eft inter ip- Ífa Credita; adeo ut cui plus debetur, detür pro- quando portionabiliter plus; minus, cui minus. lta Bona- Ws rEl cina, Sporer, aliique plures, addentes eam regu- Wiquan lam juris:. Qui prior ef; tempore, potior eft jure, mitei valere quidem inter Creditores habentes eamdem f0 Y rem fibi hypothecatam, aut ex patto obligatam, LUR non autem inter Credätores mere perfonales. tv ais CAS. II. Materfamilias multoties Viro clam furripit pecuniam, aut rem domefticam vendit, ut, que fonen fenlia Familiz neceffaria funt, provideat. Q. An peccet. at im ptho Refpondeo cum diftin&ione: Vel Materfamilias id facit, quia Maritus fzpius monitus de occurren- Pl Cetta ( tibus indigentiis non vult ipfe neceffaria provide- re; & tunc dico, cam nullo modo peccare ex- HS!', ( 4 pendendo pracife quantum íufficit, etiam cum Yan, J alienatione prudenti, ac difcreta bonorum com- &C. [ munium: nam ex una parte, renuente Marito do- i qny mum recere, Uxor licite fufcipit ejus adminiftra- wj tionem ; ex alia M a 4 ritus in calü noón potelft effe Vel id fa- dlhge* quoad hoc nifi irrationabiliter invitus. dato, Quod cit, quia in occurrentia circumftantiarum non vult ad Maritum recurrere, & ab ipfío dependere; Qüam & tonc dico, illam peccare, tum quia fibi ulur- te aj pat jus competens Viro, cui quoad hoc debet 1e ftoti fuübdere ; tum quiafive ille rnodus clandeftinus, five npt illa difpoticafrequentia,przecipue in alienandis rebus Ms domefticis , folet difplicere, & quidem rationabi- hs f liter, Viro non renuenti neceílaria providere, Tieliy m uando monetur; ut tradunt DoCtores communi- TW ter. Neque dicas Uxorem non teneri ad inítar ? "q'i* ancillae femper petere a Marito licentiam expen- Cotnm tendl, dexädi. imo hanc effe juftam caufam non pe 9 dderi 7 & | Mxnät ]uxm. 421 : 1 Cüfifi Nolle fe ut Zncillam offendere, ut cum aliis inquit end juli Gobat apud La- Croix de Furto n. 1023. Contra Cretilori enim, id qsidem verum eft, quando agitur de ex- petim e penfs, alifque difpofitionibus tam quoad, rem , ator, fl quam quosd modum Viro non difplicentibus, & faciendie quàs ille certo & facile concederet, fi rogaretur, » et ii ut recte ajunt Auétores citati; mnon fic autem; , dettr quando agitur de difpofitionibus Viro difplicenti- s, ]il bus vel quoad rem, vel quoad modum ; & a for- og edfmit tiori quando ei difplicent quoad atrumque, ut folent ir 4f evenite in cafü magna frequentiz in clam expen- Kes eami dendo, velalienando. y oligtta CAS. ITI. Loclius bona fide emit Equum ; poff mo- sss dicum vero tempus incipit dubitare, an furto fnerit Wa ablatus; at rmetuens tuta A : ui, cum pecuniz amif- T ii i P fionem, &i furtivus appareat, omnem omittit dili- gentiam Ü itendae veritatis , adeo ut tandem fiat ic H .jw l & H Q. Àn Qu W le hanc amplius digno(cere. f per hoc teneatur aliquid rettituere. iM vtiumus CRefpondeo negative: illi enim imponenda non eft ; ( ii r certa obligatio reftitutionis, de quo certo non con- ftat, quod effe&tive lxferit juflitiam commutati- ) gt etíam* vam, ]am vero Lolinm effective in. cafu l1efiffe &c. certo non confiat; nam inprimis incertum norum ' e Marit eft, an, fi omiffsm adhibuiffet debitam diligentiam, inveniffet veritatem; quoties enim veritas, etiam " MW diligenter quaefita , non 'invenimr? Deiunde etiam ü p()"fx') dato, quod eam inveniffet, cuinam certo conftat, ; W antittt quod Equus eo tunc potius apparuiffet furtivus, quam legitime venditus ? Nullifane. Tgitur, ftan- fo d te adhuc dubio , Lzlius obligandus non eft ad re- qma fütutionem certam ? precipue cum in dubio prze- | ho fumptio ftet pro innocentia venditoris non cogniti alias mali ingenere furti ;; & actualis Equi pofleffio e "i :.»Bx NU bonafide a Lzelio incepta hunmc potiorem reddat, t meliorisque conditionis , ut cum Glolía in cap. J i t Nulli. dubium 12. q. 5. paffim monent Doctores. "1 « nt Neque dicas, la:fam certo fuiffe a Lzlio juftitiam eti comimutativam, eo quod fus omiíffione caffam red- at diderit illam fpem, quarn forte alter habebat, quod, g hl 1 d 3 pof- 422 CAsus CbsscHiMTpE : vien t pofita veritatis inquifitione, agnofceretur Domi- nus Equi; qui fpes, cum effet pretio ocftimabi- nl o lis, refondit onus in Lzium reflitueudi tantum- vetumio dem, quanti prudentum judicio fpes ifta valebst: filatoui I i, qnat item, fuborto dubio, Lzlium evafiffe poflefiorem lt tum ec male fidei, Nedicas, inquam: fpes enim, quam " jb qum forte alter habebat, utpote incerta quoad effe five | jinm , prafens, five przteritum , nihili facienda eft ad- verfus a&tualem poffefforem certum. £t Lxlius, g, r fuborto duübio, non evafit poffeffor malze fidei ni- fi fecundum quid, in quantum nempe eo tunc te- [5 nebatur inquirere veritatem, quatenus teneretür p lcta -Equum, autejus partiale pretium reftituere. . Vide Áiris r (b Bonac, de Rettit. difp. x. q. 2. p. 2. n. 9. lo gari ter dan AMERNWSE JUELIL n y Tundo | Erentius pecunia indigens accipit in SCASL LUE &l i Cenfüm a Cajo Scuta trecenta, cum tihg, ( onere illi folvendi quatnor cum dimidio pro quo- m ( libet centenario, imó & fortem reftituendi elapfo nt & quinquennio. Non poft multum temporis illi arti« dente fortuna, ludendo aleis, totidem vincit Vi- Céhfoo, fündifio ro Nobili, ac Diviti; propterea prima Scuta tre- centa dat alteri cum onere folvendi quatuor tan- Teto ]« hbt tum pro quovis centenario, tractus fit licitus. Q. An u;ergug Con- rl CAS1, Refpondeo ad primum cum diftin&ione :- Ve!' onus reftituendi fortem elapfo quinquennio eft Teren- toram Tüthne tio impofitum a Cenfualifta, aut ex pa&to cum ipfo; & tunc dico, Contrafctum efle illicitum , " llofai cum hujusmodi onera , & pa&a, reftringentia in tlpfo; Cenfasrio facultatem libere difponendi de re cen- Wpatur Wt fita, abfolute prohibeantura S. Pio V. Conttit. 8o. um ovus, reddantque Cen(ualiftam valde fufpe- DI &um,. de vo luntate potins mutuandi cum lucro, KNWS quam emendi'Cenfüm, ut ínter alios notant Cen- cius, & Duardus. Vel ipfemet Cenfuarius fponte Refpnnde« füa, nulloque quoad hoc cum ipfo pacifcente, fe Vetjy. ad hoc obigavi t5 .& tunc dico, Contractum non ln d vi pE E MeNsE Jurrm. 423 videri illicitu Teltr ]i , €uüm neque in prafata, neque H al 1 in alia Confitutione Poncific neque in.Jure id HITEM ContraCtum Con- vetitum inveniatur, Addo, hi DjUS 1 d ;M ftitationi Pianze non adverfari, & effe A0 n 1 1nc lici- " p f5 tum, quamvis Ce uarius r orzdi&to modo pacifca- pim tur cum eo, qui pro ipfo in tali venditione fide hm l u toad ib jubet, cum ibi folum prohibeantur pacta inter Cen- füarium , & Cen(naliftam , feu eotruüm nomine jehài de i p Agentem, ut tradit Stephanus Gratianus diícept. vlre hi for. tom. 1. c. 19. n. 16. quem fcquitur Ceneius de Cenfib. part, 2. c. 1. q. 3: art. g, in i vur €o t I$ fettert ergo licitus dicendus non erit Contrattus, fi Cen- fuarius propria fponte, & feclufo guocumaxe pa- mete, Ti Go ad id (e obliget; — Quoad fecundum refpon- $ deo pariter cum diftinttione: Vel Terentius al- teri daudo prima Scuta 3c0. revendit priorem Cen- r füum, vél novum inftituit, Si primum; dico, quod ftando vigori przedictze Conftitutionis, Contractus accip eft illicitus, etiamíi prior Cenfualifta rite preemo- enta, P nitug, & per menfem expe&iatus, emere noluerit ; L d nam Cen(usnonrevenditur ceodem pretio, quo fue- lia ar! rat emptus, ut ibi praefcribitur. $i fecundum, 01 J$ i cenfeo, Contractum licitum eífe; nam quod in n vinc fundatione talis Cenfus alteri tradatur eadem nu- : jcat mero pecunia, ab alio prius accepta . de materiali iqatuo"? fe habet, nec penfio folvenda in cafü videtur in- s fra latitudinem jufti pretii. CAS. II. Mercator mutuatzríus Panli, in fümma Scu- , t torum mille, previdet, quod fi poft annum ad od " [ manus habebit faltem Scuta 5co. ipti offeretut occa- rYoOn ( pïfm m fiofaciendi negotium valdelucrofüm. Eap rOp ter,ne k elapfo anno, qui eftterminus przefixus reftitutioni, ij j cogatur a Creditore integre fatisfacere, iuit cuim eo P ps&nm ipfi folvendi nunc Scuta quingenta, dummo- r do pro reftitatione alterius portionis ipfi concedat tempus biennii. Q. An tale pa&um fit ufurarium. cun notd" " Refpondeo, videri probabilius , quod non, fi inter- é pa- a, veniat hinc inde a:quale gravamen; nam tal C*Ce Ü &um in fubftantia nihil alind. habet pro obje&o , r jl 4 quam ". 424 Casus ComscieNTUIE blig quam affümptionem o t /'stionis mutni cum remn- uf tuo de przfenti; & fs it hunc feníu Mutus mi- tjofiti s Ia hi ex his 1000. Scutis Scuta quing ad bien- & prema nium, & eg 21 70 ftatim tibi remutuo 5co. Ín 4$uo tpponi non contineri ufüram, inprimis aperte colleitur (tltiice t on f ex S. Th.2.2.q. 78. art. 2.'ad 4., ubi poftauam H dixit rep ignare mutuo obligsriocém ad mutuum u faciendum in polterum., fübdit: Licet tamen foaul Yivato, Tueca mutuonti umwim aliquid uwliwd mutunm veciptre. , Deinde cum refpect:vum 9 is8vamen alter) mutuan- ittt d I-3 T00 f di 'non imponati * it pro 3pfo mutuo formaltter, 1 quod datur vie 2l AEl s fed pro illa obligatione, ditetdnt quam vojuntarie quis füfeipit in ordine sd mutuan- 3 a um; non video, curin hoc sdüruatur ufüra, fi- quidem prafuppo üta squalitate commutationis , | ac refpectivi V *1 A "a aminis, tantum recipiupt, quan- tum datur, c€ K dum hic gravat alterum , ilte a QAS.U lanceam juftitiz: zequali pondere sb illo grayatur. Neque dicas, de rstione mutni effe, ut gratis de- li M; tur; quod aimplius non verificarur fuppofito re- EU fpe&tivo gravamine. Contra enim, inprimis non qualibet impofitio gravaminis ultra fortem eft con- Vi tra naturam, & juítitiara mutui, alias obligari non ET poffet mutuatarius ad dandum pignus in fecurita- li i tem fortis. Deinde nego fuppoíitum ; cum enim Qum y At d gravamen non imponatur pro ipfo mutuo, utifüp- ponitur im objeCtione, fed pro obli: ione &c, Vigle / IY achuc mutunm in cafü gratis datur. V ide Rofign. de Mat. & Ufur. s qua pren. 1o, La. Croix de Ufl?r.z n. 891. tFCS lr CAS. HI. Valerianus mutuavit Livio Seuta 25. ad ! annüum; cum pacto. quod fi eo anno elapío prom- ptus non (it ad ea reftituenda, ob moram folutionis Sivi füsto ei folvere teneatur unum Scutum ultra 25. mutuata, idque five ipfe Valerianus habeat, five non habeat t 3.í t occafionem hzec impendendi,' feu negotiandi poft N e annum. Q. Au hzc obligatio ei licite imponatur, f Refpondeo affirmative, dummodo imponatur ex mu- Vel tuo confenfu co ntrahentium , & ob moram cülpa bilem, — Ratio R'u ( ens. in )U eft, quia Mutuz-ztarius exift cui- E LE MexsE Avavsrr. 45 It u culpabili mora circa reftituti onem fortis, peccat con- m jl duj tra juftitiam ob dilatam fol ionem, ideoque digaus 0j eft peena, füze culpze proporiionata, quse propterea ei apponi poteiï ex conventione partium, ftatuen- do feilicet, quod fi re&itutionis tempore culpabili- üpt p ter non reftituat, talem pcen am lust; fic enim ipfi m ad ii ta, ut cum o5coto, non apponitur obligatio tnd f ? Navarro, & aliis tradit ] ,€t fius lib. 2, de Jüft. & "u Jure c. 20. dub. 15. Quare eum unius Scuti folutio ifel fitin cafa pcena proportionata Livio, culpabiliter ) fotm non reftitaenti poít annum Scuta 25. mutuata , [r)] dicendum &c. E fl t ymtmt JüEZVSE AUGUSTI. cipint Tüm , CAS.IT. Uliercula fzpe male tra&tata a Marito, ad levandum animi moerorem , folet a- lo Ut g liis Mulierculis referre defectus proprii Mariti. Q. 00 An quoties id facit, folum venialiter peccet. ? Y Refpondeo cum diftin&ione: Vel refert defetus le- ort $0 ves, & parum infamatories; velgraves, & mul- tum infamstorios. s Il ]tem, veleos refert pluribus, enm quam par fitadlevandumanimi moerorem; vel uni, tüo , v aut alteri tantum , prout fufficit ad iftud levamen ti0n capiendum. Sirefert defeCtus leves, & parumin- famatorios, dico, quod etiamti eos referat pluribus, lt « de U quam par fit ad &c. peccat folum veuialiter; quo- ties id facit feclufo enimo graviter lzedendi famam Mariti, vel alias graviter peccaminofo; tunc enim lt ) velnullum, vel tantum leve dampum Marito canfat, di Si vero refert defectus graves, & notabiliter infa- n tnatorios, n 5 E o,eam quidem peceare mortaliter, quo- P ties cum lena mali advertentia eos refert pluri- » [j bus, quam parfitad levandum animi mcerorem, gghiit 2auteos re t ertalicui, quam novit eos aliis mani- feftat n m ; non fic vero quando eos refert uni , I'Dmpambï "Ti g vel aïïef.i tontum, quae eos aliis non patefaciet, 1U' m (* Ratio prims partis eit, quia cum in eo cafü Mu- 4 liercula opus non habeat referendi defectus Ma- ld Dd5 titi j« 426 Casus CoNscikNTIE riti omnibus iis perfonis, aut illi perfonze deter- aïiqubw minatz, quz tuba canet; eo ipfo quod vult his d. eos referre, velle fimul cenfetur gravem Mariti hát: infamiam ipde fequentem apüd tot perfonas: hic hi, enim valet ilia regula juris : Qui valt aniecedens, p vult etiam confiquers, cum unuim przevideatur in- viler fallibiliter fecuturum d »liud. Ratio fecundze M gt partis eft, ,quis ex relatione defectuum Mariti, [ Y j faCta uni, vel alteri, qua eos aliis non manife- Vom Í ftabit, vel non fequitur infamatio ejusdem 3 cum duiute prudens talia audieus potius attendat ad raeffan- sritr, dum levamen referenti fuam afülictionem, quam firtp ad infamationem, vel fi fequitur infamatio, etiam o gravis, fequitur ex jufto motivo quzerendi leya- iüfamïï menu injuftae affli&tioni; cum fit nimis durum tem- apd pore injuftz aífli&ionis nulli poffe hanc manife- confe ftsre ad fe ali quantulum füublevandum. Bonacina, fare Sporer &c. I CAS. II. Fabritius famulus enjusdam Mattonze, quos- ( dam defeCtus graves morales ejusdem refert Viro TWiert prudenti ac Nobili, qui eos aliis non manileftabit. Q. An hujusmodi relatio careat culpa mortali. Mefpa Togar Refpondeo, hujusmodi relationem carere culpa mor- deIC.' tali, fi fiat ex jufto ac rationabili motivo ; non 110 tn carere vero, fi fecus. Ratio primaepartiseit, quia la juftum, ac rationabile motivum poteft illam co- tvl onéftare : fic fi Vir nobilis proclivis fit ad eam tot ducendam , ideoque de tali Matrona a Fabritio pe- i tat informationem, certe hic non peccat morta- Tyo) liter, fi affümpto fibi munere ipfum informandi ei qu referat defeCtus graves, & fübftantiales Matrona : fer. imo id facere tenetur ob bonum ipiius Viri, cui huj recte debet confulere, ne decipiatur, ut inter alios let | tradit Viva g. de Ref. art. 2. n. 6. Ratio fe- cundze partis e £, quia feclufo quocumque juíto, tll &m & rationabili motivo hujusmodi defectus referen- di, talis relatio eft vera detrattio in re gravi, fa- ] CXP mam Matrons&e cor'umpens, non quidem omnimo- [2 da, feu apud plures , prout quidam volunt re- üüd ^ .fed quiri ad hoc , ut illa proprie dicat'ur infamis all- P?Cw l E Mäng AuGUsrI. . 427 tlotte à aliqu& modo, & apud talem virum ut aperte tra- -— ) od vl dit 8. Thomas 2. 2 q. C2* ar. r. ad 2. ubi hec li av '* habet: tiamfi um foli o &s de ab[zute malum dicaé, corrumpit faümam ejus aon in ioio, fed im parie. Additur, infamationem reputari gravem, ev vel levem, conformiter ad qualitatem indignatio- AO. 1 CUl nis grayis, aut levis, quam perfona infamata , 0U i de ea certior faCla, conciperet. Atqui (à Ma- 10l 1 trona fciret in cafu fe fuille a Fabritio, dicta re- YY sdett, latione infamatam apud Virum Nobiler iis de quo al 6 pf agitur, dei(ta infamatione gravem indignationem em, qu conciperet, & forte graviorem , quam /i infama- d 110 ta fuiffet apud plares Plebejos, cum fama, vel atetdi infamia apud iftos minoris foleat zeftimari, quam In: Jl apud virum gravem, acnobilem, ergo &c. per an confequens di&ta relatio i hoc fecundo cafu non - nin caret culpa mortali, 1ta DoCtores communius. CAS. III. Pcenitens exponit in Confeffione , fe data n 1002 opera audiviffe detrahentem. Q. Quomodo hic fit ao interrogandus a Confeffario. [[À r Refpondeo, hujusmodi Poenitentem in primis inter- rogandum eífe, an ab eo audita detractio fuerit de re levi, aut notoria, CU t n vel facta fuerit ex ju- 0 D Íto motivo; an vero fuerit de re gravi, ac oc- Si fuit de re äSQRl Ü culta, & fa&ta fine jufto motivo. a u levi, patet, opus non effe, ut fiant Pcenitenti f tot interrogationes, fufficit enim ab eo ulterius at m inquirere, an audierit detrahentem animo aliunde *Cq mortáliter peccaminofo , puta, cum defiderio, quod detráhens famam Perfonz detractzé notabili- fer laderet; fi enim refpondeat, íe eo tunc ha- buiffe talem animum , ftatim conítat, eum gravi- E ter peccaffe, & in qua fpecie; finon habuiffet, h nulla eft neceffitas, quod Confeffarius fuper hoc jam conítet, ipfüm 1] eum amplius interroget, cum peccaffe tantum . venialiter. Quid fimile dic , fi tir exponat, detractionem fuiffe de re notoria, vel "t !d eam factam fuiffe ex jufto motivo ; tunc enim ; 0 audire, & non impedire detrahentem, non eft um Bo. ;fgccatum , faltem grave, ut inter alios c naci- D * 428 Casus CowscrENTIE nacina notat Sporer in 8. przec. Decal. c. 4. fe&. Vxot 4. . 108. Si poftea Poenitens dicat, detra&tionem fünm ab ipfo auditam fuiffe in materia gravi, de re oc- pi culta , eamdemque factam fuiffe fine jufto moti- à) f&C vo; tunc ulterius ab eo inguirendum, an detra- Tonef hentem audiverit folus cum folo, vel coram aliis, Si primum; ab eo petendum, en ipfe illum exci- i taverit ad detrahendum, aut ejus di&ta approban- prce do, illi plaudendo &c. faerit cauía , quod is con- CA5 11 tinuaverit, vel auxerit detraCtionem ;5 fic enim peccaffet contra Charitatem, & contra Juftitiam, dürani uti detrator, & ulterius commififfet aliad pecca- tum contra Charitatem, ob (candalum huic datum. Monde Item inveftigandum, quo animo ipfumm audiverit ; lioe , an nempe ex complacentia de darmmo proximi, àccel quod eft odium; an ex mera curiofitate fciendi tioed alterius crimina, quod comtmauiter dicitur venia- Ycte le, fed a Gavello mortale, eo quia ifta curiofa ol cognitio ef famce proxitmi diminntio ; an denique V, Q ex puro fine capiendi folatium ex dictis, & arti- fa. ficio detrahentis , quod veniale comc iEEI Yi iuniter rept- i, tatur, Sifecundum: faciendze illi fant ezedem in- p terrogationes tmox adductz ; & i pofitive , aut Yil negative influxit in detrattionem , advertendo ad pot j fingulos adflantes , ultra duplex peccatum contra lm q Charitatem , ob violatam dileCtionem proximi & as hl fcandalum , reus etiam eft injuftitiz obligantis ip- D füm in folidum cuüm detra&ore, vel faltem in hu- $ jus defe&tu, feu omiffione ad reftituendam famam DA perfonze infamatze penes fingulos. Et unurhquod- [ que ex his peccatis tof malitias comple&titur, 110j , ' quot vel in ipfo, vel in aliis in cafü diftingui pof- f i j funt violationes juftitis, & charitatis, cum. onm- [ tih nium fit auctor, ) ad fübitantiam. vel particeps. Ita comm. quo- oüg & B[ ni IIENSE SEPTE]![B'RIS. ïg'ïjm 4 Amillus non habens CAS. I. C animum perma- l nendi in ftatu Clericz li, fed folum de- Cf ferendi hujusmodi habitum q uoufque inveniat Cep[i XQe » Mzuss — 4;ä l4 Uxorem cum pingui Dote, fumit Clericalem Ton- etrattton furam, ut interim cnjusdam Beneficii fructibus , Ut perfrui poffit.. Q. An ht reus peccati imortalistum uio o ob receptionem "Tonfurze , cum ob acceptionem , & t Benéficii. |eorum d ilum ex CAS. 1I. An Beneficium retinendo cum dicto animo peccet. * J 3 appait od iv : f d CAS. III. An teneatur ad reftitutionem fru&uum; i Jufiti durante eodem animo, ex Beneficio perceptorum. lind pett huit " Refpondeo ad primum affirmative, fi ea fola inten- N tione, ac fine Tonfüram recipiat, ac Beneficium QO pfoN acceptet, nullo modo hzec alias füufcepturus. Ra- o tio eft, quia fic non folum decipit Chrifftum , & J r [ j Ecclefiam, fruftratque finem ab hac intentum in pitl ('oll collatione Tonfurz, qui eft, difponere ad Ordi- nes, ut, his poftea füfceptis, conficiatur Eucha- 5 " (u rifia, verum etiam rem fpiritualem, uti eft Ton- fuüra, ac Beneficium, ultimo ordinat ad rem tem- J egs poralem, fcilicet ad perceptionem fru&tuum, ac vilelucrum, quod ex objecto fao mortale eft, ut- [ MV Y erfell ( pote involvens majorem zítimationem tempora- lium quam fpiritualium.. Hinc Catechifmus: Ro- m C0 mox'u; fanus de Sacram. Ord. ait: . Qua/lus at lucri cau- fa ad Aitare accedere , maximum efl facvilegium, & li QKH" to// 8. Bonaventura tratt. de prep. ad Miff. cap. 9. 7 v&, Domine Deus, quanti homines iufelices ad..Sa- ( d eros Ord:nesaccedunt, 62 Divina Mufleria accipiunt, n TI'a L 227] VoOnt i 7n0u caleftem pen em , fed ter "n quaventes; mom n Jpiritum, f£d lucrum Cc.. Ubi notandum illud re- fting e en ttum /z, denotans fceleris gravitatem. Vide R ofignol. de Ord, part. x. quzft. 3. ort. 4. Lefüinm ormm Y de Benef. cap. 24. dub. 26. num. x23. Si tamen pro fine ultimo fibi aliquo modo przefiguret.Deum ipfum, tunc graviter non peccaret , ut probat h Navarrus in Enchirid. de Orat. cap. 22. num. x2. & mifcel, 4x. Ex his patet réfponfio ad fecunium ) r Cafüm; retentio enitn eft quaedam! continnata re- .(olüüfï ceptio. Ádtertium, dico, probabilius non tene- u n [ 430 . Casus CowscirENTUE ri, fi facist, quod füa intereft tempore Clericatus; fmet d nam ex una parte in dicta receptione, & accepta- daci tione proprie non intervenit Simonia, cum non plo adfit contractio rei fpiritualis pro temporali, fed jporet fola intentio commodi temporalis per medium fpi- Pt ritnale; quod eft quid diverí(um a Simonia , ut no- tat Suarez de Simonia lib. 4. c. 44. num, 4. & 11. C51T ex slia nullum adett jus obligans in cafn ad refti- At q tutionem ; cum lex. Cap. Commi[/z de Ele&t. verf, qu d Caterumin 6.fit reftricta ad Beueficium curatum. vett, l Mponde MENSE OCTOBRIS. hia lénfion CAS.L F AGo Edi&o a Judice, quod omnes, qui afportant Uvas, ultra refeCtionem dam- vl per hts ni, teneantur folvere Fifco duos Aureos. Cajus ftipendio conductus ad cuftodiendas Vineas, eti- D tpe, amíü, videat aliquos Uvas afportate,, tacet, eo &Nime quod ab iis munera accipiat. Q. Ad quid teneatur fino i ajus in foro Conícientize. paui Reipondeo, Cajum teneri rettituere ftipendia, & re- delerj farcire damna ab afportantibus illata, fihi ea non n j reficiant, Ratio eft, quia ptima injufte accepit, ut- QUOCQH pote dataob conventam cuftodism, quam non exer- Yetisl cuit; fécunda caufavit, non impediendo , aut de- g nunciando afportantes, prout tenebatur ex officio. nh Nonnulli ipfum obligant etiam ad folvendos au- T reos Fifco ob omiíffionem harum denunciationum, Dhri Alii tamen communius ab hoc onere ipfüm excu- cedi fant, quia fuper has mülctas nullum jus quefitum piat eít Fiíco ante fententiam Judicis, quae proinde Üat quomodocumque impedita, ad nihil tenetur Cajps, Duün pracipue cum ejus officium directe non effet Fi- fed fcum mul&is ditare, fed vinearum Dominos pet m cuftodiam indemnes fervare. Bonacina. Sporer, aliique, ipfum eximentes etiam a reftitutione mu« g tin nerum, qua accepit a transportantibus uvas, li- [ cet enim peccaverit contra juftitiam , transporta- tionem permittendo, ideoque teneatur, ut dixi- - mus, reficere damna inde orta; non peccavit ta- men furtu ho Msms& Ocronnis. 431 t Clert men contra juftitiam , munera.accipiendo, cum , as * hacc ipfi data fuerint in recompenfationem favoris Id C y pretio seftimabilis , quem fecit transportantibus, mpord], | Sporer tra&. 5. in 7. & xo. prec. Dec. c. 5. fect. T edin j 5. n. 138. Tonja, Qb CAS. II Poenitens occatione Plenarize Indulgentiae num, 4 cafi lil dolet quidem de omnibus peccatis mortalibus , ea- e Eleds que fatetur, ad venialia tamen ne quidem animad- In Cüfatt vertit. ' Q. An hic, cetera requifita ap'ponendo, lucretur Plenariaz Indulgentism. Refpondeo, lucrari, fi in ipfa pofitione ultimi operis Is omnia etiam venialia deleta fint, per virtualem ex- tenfionem doloris ad igfs, feu per abfolutionem, d Omnos, a vel per aliquod aliud remedium: non lucrari vero, CCLODD fifecus. Ratio eft, quia ut reportetur totalis re- reos, j miffio poenze , debet intervenire totalis remiffio Vineas, d culpz, cui talis poena correfpondet; remanente , acet! enim culpa, non remittitur poeua, ut ex Augu- qid ied ftino inquit Gloffa in extravsg. Antiquorum de poenit, & remiff. Negue dicas, culpam venialem yendi t deleri per ipfam Indulgentiam ; vel ab Ecclefia f at hanc iis concedi, quilíe de iis culpis accufavere , attoplb quorum Confeflio cadit füb pracepto, uti non funt ? non x venialia. Contra enim, cum Indulgentia fit lolum , 221'0 inftituta ad relaxationem poenz, ab ea faltem di- re&e non remittitur culpa, ut probaut Suarez, Vi« p olventel va, & Boffius, czeterique comm. Et Ecclefia Ple- jpi nariam Indulgentiam exhibens, hanc folum iis con- TTE ; wfw]]!h cedit, qui ad eam fe rite difporunt per totalem ex- ips Qu piationem a culpa, ut colligitur ex fapra di&tis. a »n Caeterum quia accedentes ad Sacramenta raro,, vel [;// nunquam praecife dolent de peccatis mortalibus , opetil n0) 4 fed communiter intervenit dolor de offenfa Dei in communi, in quo includitur deteftatio venialium in Iu " genere, ut ait Cajetanus in 3. part. q. 37. ar. 2- It circa finem, ideo valde probabile eft, quod nofter .,[uhD[*E Peenitens iri cá(u lucretur Plenariam Induigeutiam. J p m CAS. III. Commodatarius dubitans, an Équus per 7 etit a )ecm' furtum fuerit ablatus ob fuam incurigm: P on- [ 432 Casus ComscikNTUE Confeffario, an ipfe teneatur folvere Domino pre- ul tium Equi. Quid illi refpondendum ? * , nio ID ( R eft vt oondendum, quod fi ipfe C .Otmmo datarius non eft trilion certus de incuria a fe hsbita in Equo cuftodiendo, Sporer, & quod propterea fur abftulerit Equum, non tenea- ft: tür in foro Con AVT entiz folvere Domino pretium Q Equi, neque ullam partem ejusdem. - Ratio eft, quia a quando certo non conftat de culpa, ftatin polfef- fione innocentia; nec quis tenetur ad reftitutio- TeVEDUN new certaim ob purum dubium de damuo illato: ut vll B füpra dictum efc ad tertium Junii. 11 4 Tun u MENSE NOVEMBRIS.- Mponde: Doxveu CAS. I. D3Etronius confcius, quod Vitalis zgre ifweo ac magno rubore falfunditur,. quoties ablatis ferf,y;mf'er untur,eo praefente,quaedamverbairriforia 1 il ejusdem , quantumvis levia, in hujusmodi verba Vis, fe f pe prorampit ad illius praefentiam. Q. An peccet- inortaliter. Yon Q & yal Refpondeo affirmative, & quidem toties, quoties id Twe; deliberate prz:ftat. Ratio eft, quia licet ea verba irriforia in fe fint levia, tamen uta Vitali valde ap- féneri Doyig prehenfa, & ut fufficientia ad notabiliter pertür- in, ( bandum Vitalis animum, eique caufandum magnum Vio W ruborem, funt gravia contra Charitatem, ut cum E S. 'Thoma frequenter tradunt Dottotes, propte- €0, rea dicentes, ad efformandum judicium re&um de dult gravitate, aut levitate irrifionis, non folum atten- trad di debere ad dictum, vel fa&tum, quo proximus irridetur, verum etiam ad qualitatem contriftatio- ln nis, ac erübefcentize , quze per tale di&tum, vel (5.] faCctum caufatur, an nempe hzc gravis fit, aut Tonil levis, ficati enim fieri poteit in alio genere, quod l&ïxas 1 dictum, vel faCtum in f& leve, evadat grave ra- $ tione circumftantize adjunCtz , v. gr. fcandali, velalterius gravis damni a tali diGto, vel fa&o RE 0R J fere caufati; ita pariter fieri poteft E ut verbum. irri- forium in fe leve, evadat grave ratione notabilis fb ll tunc perturbationis, ac gravis erubefceptiz ab eodem caufa- lu lo MeNsE NQVEMBRTS. '43,23— Donitoy caufa»fæ. Quare cum verba irriforia a Petro- nio in ca(u, prolata gravem Vitali caufent con- 15 f0 tritationem, & erubefcentiam, dicendum &c.ita cu'odi Sporer, aliique comin. U h" Ti Y CAS. II. Agricola occafione nundinarum bona fide "i emit Bovem a Fure, emptumque paulo poft pecu- fatin nia iodigens revendidit Sempronio, lucrandoin tali d r revenditiote quatuor Scuta. Pera&ta revenditione, Ip |lato audit. Bovesm revendirum füilfe per furtam abla- tum Cajo ab illo eodem, a quo ipfe illum emerat.' Q. Utrum Agricola teneatur ad aliquid. N$ Refpondeo cum diitinétione: Vel Agricola cum emit Bovem a Fure, ilium emit minori pretio, quam in- trinfece valeret ( Fures enim plur'es vendunt res abistzs mipnoris quam valeant) ; & tunc dico, quod fi illa quatuor Scuta inregrant juftum pretium Bo- Isf vis, tenetur hzec trsdereCajo, detraCtis expenlis 5 (. IT non lunt enim frnétus induftrize, fed pars pretii , NU u & valoris int in'eci ipfus Bovis. Vel illum emit a 2 GX Fure pretio jufto; & tuncdico, Agricolam ad nihil ( av teneri; illa enim quatuor Scuta non funt fractus ali al Bovis; neque pars pretii, feu valoris intrinfecXejus- (fer pert dem, fed fructus ipdu(triee, Vel denique una por- jm magW tio, puta, duo ex his quatuor Scutis requirebantur a ad inregrandum juftum pretium Bovis; & tunc di- j $ co, Apricolam poffe ibi duoretinere ut fraétum in- m u duftrize , alia vero, detraCtis expenfis, fore Cajo tradenda. Vide Giribaldum de Refüit. c.2. dub. joi p 1. num. 6. [ j CAS. 11I. Puella gravibus fubje&ta venereis cogita- tonibus, neque illis confentit, neque follicite curat ent illas repellere. Q. Àn fit rea alicujus peccati. Refpondeo, fieri utiqa/e poffe, quod Puella ita fe "R 9 gerens excufetur ab omni peccato, fi nempe non of fübüt ull periculo confenfus, & dele&ationis , i e [/ tunc enim eft mere patiens ha(íce tentationes Ee '30 pra- P Lambertini Cafus. Confe, j '434 Casus CowscreNTIE & praeceptum przcife eft deiis non przeftando con- Jelyoni fenfu, & de 3on percipiendo ex iis voluntario oble- m d étamento. Quoniam vero in praxi fero vel ocius a do ett ericulum confenfus, aut delectstionis regulariter intervenit, quando quis follicite non curat vene- denti f reas cogitationes repellere; Diabolus enism (erpenus Congre Jignar efl lubricus, cujus fi capiti, id eft prime fuggeftio- kreim ni, non refiflitur , totus iutima cordis, dum uon feu- titur, illabetur , ut ait 1idorus lib. 3. de füm. bon. 1. ub t. 3. ideo cenfeo, Puellam frequenter, vel diu ita tun fj ob itr fe gerentem , non excufari ab omni peccato; eft enim nimium fibi fidere, parum curare de extin- &ione fcintilla profientis in ftuppam, &, hocnon (5 TL lib hac obítante, prztendere, quod Deus evitet incen- dium. Vide Dianam part. 2. tract. 17. ref. 33. Mp te, OT trimoh MENSE DECEMBRIS. Aerttus fürstus eft triticum coram Fran- lelponde CAS., I. L cifco, qui ejusdem malo ductus exem- elipfo plo pariter furstuseft Oleum. Q. An, non reftituen- tit, q te Francifco, teneatur Laertius utrum i de reficere. que ?amnum lii po qte i Refpondeo negative: eo qnia neque füit canfà phy« Ws fica, neque moralis ablationis Olei, cum, ficuti fup- Vg ; onitur, neque jufferit, neque confulerit, neque j a udaverit Francifco hojusmodi furtum, nec ullo ts tht alio a&tu pofitivo in illud influxerit, aut ratione offi- od cii teneretur ipfuim impedire. Igitur debet quidem Qui] reftituere triticum a feablatum , vel pretium ejus- Cipis, l dem, ac fe in Confeffione accufare de fcandaloal- liteb teri dato; at non tenetur ipíe utrumque damnum ton t reficere. Ita DD, comm. IT W CAS. IT. Snbdiaconus certior fa&us!äe abfentia Vi- ri, no&tu acceffitad illius Uxorem. At Vir ex im- provifo adveniens, deprehendensque Uxorem infa- crilcgo Adulterio, hancoccidit, interim fugiente Subdiacono. Q,. ÁAn hic fit irregularis, Qe 7 E MzewsE DeckMBmniS. 435* reftnios Refponäeo negative: quamvis enim rei illicitze opea Jlattariod ram daret, tamen non fuit caufa ptoxima mortis$ fero ia quam Uxori Maritus intulit; nec ejus fu:tiva libis do erat ordinata ad cedem , quae omnino ex acci« nis r m It COra v j denti fabfecuta et, ut in fimili cafu refpondit S, s eui [ n Ij Congregatio Concilii die 13. Julii anno 1610. apud Fasgnanum in cap. dé catero ext. de Homicid. & t J . dun a fere in terminis Natalis Alexander tom. r, Epiff, , de (üns 17. vbi addit, quod fi Subdiaconi Adulterium nó« , vel i tutn fiat, ad altiores Ordines nou eft admittendus, ob infamiam criminis ,. & fcandalum., qetatut vue de at y, & ht CAS. HI. Brotas contra&is fponfalibus cum Caffía «t ia fub hac conditione, dummodo Papa difpeufet ab s impedimento dirimente, pendente adhnc conditio» ne, invenit puellam Caffia pulchriorem, ditioreme que, cum qua ptopterea, prima reli&a, init Ma» trimonium, .Q. An id faciendo peccet, n m torcit Refpondeo, Brutum probabilius peccate, fi nondum elapío difcreto tempore, cum alia contraxit, Ratio d eít, quia cum illa conditio appofita effet honefta, ponté ngnei ac de jute poffibilis; utpote quia Pontifex non fo- lüm poteft, verum etiam folet in fuppolito, aliis« que impedimentis Conlimilibus difpenfare, Caffia er Sponfalia fub ea conditione cum ipfo inita, TU ; lat acquifivit jus, quod Brutus per aliquod diferetum etit, tempus expectaret appofitae conditionis purifica- tionem, eaque impleta & putificata, cum ipfa pe? n, i tomiffum matrimonium copularetur. Nec obftat, [ lþ fi ionï J quod illius pu rificatio penderet a volüuntate Prin- cipis, nam folum eo tuncid, qu oddependeta volune yeti tate Principis,reputaturimpoffibile,quando Princeps e [ enfare, fecus vero fi folet, ut ex non foletin eo difp i d la P d Julianum $. con/lat ff. de legat. 1. reCte no» tat R ofignolus de fponfalibus prae z. n. xo. p lt * k Undo ) rd m[&u Ee23 AN- I 436 Casus CoxscigNTUE lento »J. ANNO MDCCL. dlisvi dicete: Md MENSE QJANUARIL Acerdos hujus Dicecefis Romze degetis , tiopue CAS. I. S ob- velum fub initio proxime elapfi Decerbris, m t tinuit hoc Indulgentiarum reícriptum: Sandifi- d mus annait ufque ad tertium gradum, ac. centum in 150 articulo mortis , £? guinqguaginta D. Birgitta. Nunc reverfüs in Patriam , non intelligens ly us- foer yits r que ad ter H tium gradum, petit a Parocho figuifieae yim tionem taà lium verborum, & an Indulgentiz tum fiürm in articulo mortis, cum D. Birgitta füfpenfa fint cot hoc anno Sané&to. Quid refpondendum ? &i Yen Refpondendum primo ]y s/gu e ad tertium gradum Aituc fignificare conceffionem Plena rim Indulgentie in feip articulo mortis immediate factam a Summo Pon- it en Sacerdoti Supplicanti, cum omni- tifice tum ipfi Yhy bus ejus confangui neis ufque ad talem gradum in- lom clufive; fiquidem talis clanfüla non eít reftricti- Yerai va, fed extenfiva, & ampliativa. Affines tamen p in praxi fb tali claufula comprehenfi non intelli- eam guntur , ni in libello etiam pro eis fuerit fpecifice [ füpplicatnm : alias poftea 150. indulgentias pote Ym Sacerdos pro libito füo diftribuere, quibus malue- rit, dumtnodo fint fideles, Refpondendum fecun- M li do, Indulgentias in articulo morti s hoc anno San- Yàt D. Birgittae fu- if &o non elte fufpenfas; illas vero fpenías effe pro vivis, fed lucrari poffe pro De- fünétis, ut clare conftat ex B revi Cum Nos nuptr (AS, Santiffimi D. N. Papae Benedicti XIV. Romz edi- COR to 17. Maji 1749. mt (üg CAS.1I. Famulus Villici Virginem ctedens filiam ejusdem , promiffione eam poftea ducendi, ab ipfa Reïpn copulam obtinuit. At nofcens, jam ab alio eam nik DT fuiffe corruptam , tutavit fententiam, id tamen Ye] ei non manifeftando ; quinimo etiam pof ta- Á em MzmsE JawUARuÀ. 437 , lem notitiam propenfionem erga ipfam oftendens, aliis vicibus eam cognovit. Q. An teneatur illam ducere ? hi Refpondeo affirmative: Nam etiam dato, quod, cog- ( nito puellze defe&u, potuerit abfolute mutare fen- . u tentiam, & absque ulla obligatione refilire;. quod tamen cum Lugo negat Giribaldus de Matr. cap. r.- "" S' , al dub. 2.n, r9. circa fin,, fi poftea confcius fui ju- ris, non praemonitam retractationis puellam often- N ITe I$ fione propenfionis denuó attraxit ad copulam, am- plius refilire non poteft, Et ratio eft , 'quia cum hodpus ipfi innotefceret, puellam non nifi füb onere nup- Jpatiet tiarum ipfi indulgere, fi copulam füb tali tantum fiigiat conditione conceífam repetiit, & acceptavit, fa- T &o ipfo priftinam obligationem ratificavit ratione interyenientis cohtractus onerofi: Do ut facias. yr gt Anacletus lib. z. Decr. tit. z. S./4. n. 115. Addo, j iigatit fic ipfum decepiffe puellam apparenti continuatione ao d in eodem propofito: quid enim vero.praefeferebat et i illa propenfionis oftenfio, fubfequens ad promiffio- ] in: nem exterius non retractatam, ni fpeciem perfe- qui & , giit verantiz in priori deliberatione? Sicuti ergo jnes U appar [2] 2 nti promiffione Matrimonii induxit puellatn, Á yon 1b etiam cormmptam, ad copulam, füppofita aliunde dl zequali conditione &c, tenetur in ntroque foro il- atiny* lam pefiive ducere, ut cum communi firmat lau- datus AuGtor. l. c. ita qui apparenti continuatione ii yfuni? in jam faCta promiffione induxit pueliam ad no- p vam copulam, pari modo tenetur &c. Vide Co- " l , niüc. difp * t o2 dub. io. " f n CAS. III. Sergius falutatus ab Ex&ommuniäato Ex- j Roii"* communicatione majori, urbanitatis caufa, ei ca- put aperuit, Q. An peccaverit, & inciderit in Ex- communicationem minorem. iem QLL | Refpondeo cum diftinCtione. —Veltolis Excommu- nicatus erat toleratus; velerat vitandus : Si pri- "04 r j u mum; dico, Sergium ob id nullam Cenfuram, nam poft Conftitut. adevi- [ vel culpam incurriífe ; tis com- T d tanda. Videlibus permiífum eft cum tolera /:] e€3 muni- 408 'Casus CowscreNTUE . tl al municare etiam fine caufa, utin profanis, cumin Ti nl facris, licet hi nequeant fub poena minoris Excom- nil, à municationis primi communicare cum fidelibus, nec abíolute inter fe, àut cum vitandis, La C€roix de guadol Si fecundum; dico, li, E Excomm. n. 260. & feq. quit Sergium peccaffe venialiter , ac incidiffe in &c. ni ignorantia, inadvertentia, indeliberatio, ii tet jirs, aut neceffitas ipfüum excufet ;; nam illa aperitio ca- pitis, faCta in eo cafü, communiter reputatur gratei Jüfirin honoris correfpondentia , & actus duliz civilis, vetitus füb tali poena a Sacris Canonibus, acom- (ift, j nino tanquam indebitus vitandus; hic enim cum peroet n Cntdas illicite falutatfet, j us non habeébat, ut refalutare- tur, bene vero nt negligeretur, tum in poenam Demo at criminis, cum ex charitate, ut nempe fe negle- Ó Vetl &um videns, refipifceret. ^ Nec referr, id non eln honotis, fed urbanitatis caufa praeftitum fuiffe; pam cum a&io de fe fuerit exhibitoria cultus ex- apta l terni, ab a&u exterioris obfervantiae excuferi non hn h, Vi oteft, Deinde urbznitas non eft, fed perverfitas, actio contra Sacros Cananes. Quod fi falutatio CA$.1 per verba clarius adinvenitur prohibita, hoc ideo fült, eft, quia verba funt figna communicationis ex- lts f preffiora. Ceeterum etiam nutus fünt hujusmodi, wiit, ideoque tam Os, quam /ale vitando negatur. Bonacina, Giribaldus, & alii. &w&ïv Tk n MENSE FEBRUAMKIL tot: Erta advertens Paellulum füum ofcula- CAS. I. CA5, tum a Vetula ccepiffe zgrot are, illico hon ffe ex Ve- judiczvit, zgritudinem parvuli procefíi tis, tnle faícinatione, q uam propterea denunciavit ut Tem Q. Re&e ne, Ts firigem San&tiffimze Inquifitioni. an male fe gelfetit. Y int Refpondeo, Bertam male fe geffiffe, fi aliud funda- mentum non habebat; fiquidem nec ofculum Ve- Refp( tulz de fe, ut patet, nec zegritudop srvuli imme- lif diate fubfequens, praebet molivuim - tofficiens ip- fam habendi, & denunciandi ut ftrigem; cum Tit alls MreNsEe FrnsRUvARIr. n 439 anls, en talis zegritudo provenire potuerit ex aliqua intet- oris Eye na mala sfieCtione Infantis, ut fuadent tot inopi- nati, ac ex improvifo advenientes morbi nedum üdeliï*ag.z FT U puellulis, verum etiam viris vegetibus & robu- ftis. Hinc, ni Bertam excufet fimplicitas, aut n M quid firile, gravis culpze ipfam incufat tum judi- nde cii temeritas in materia gravi, cum gravis lafio juris, quod habebat Vetula, ne ipfius fama deni- E T. graretur per illani denunciationem absque indiciis fufficientibus. Addo, quod quamvis certo contti- ilie cit jus, at tiflet, puellulum fuiffe infectum a Vetula, non ; enm & per hoc ftatim ut ftrix heec habenda erat, ac denun- cianda; namfleri poteft, quod naturaliter, & fine y reatutr Dzmonis concurífü id eveniat, ut ex $. Thoma m yar robat Ázorius Inft. p. x. lib. 9. c. 25. putidis enim p N 7etulze quandoque funt plevze humoribus, quorum or, N effluvia erumpentia ex oculis, ore, naribus &c. iLtm 1 Q ( 'Il'ffx apta fünt inficere corpora, praecipue mollia, acte- nera: ficutilla foeminze menftruatze inficiunt fpecu- ex;cm'ä ]a. Vide Land.tr. 9. de Vit. Rel. op. difp. 4. q. 28. i ! nb CAS. II. Titius creditor Livii quinquaginta Scuto- t T rum, audiens hunc e vivis ereptum cum tot de- at bitis fuo credito anterioribus, ut merito dubitari dujus poffit, anbona ab ipfo reli&a futnra fint fatis od fatis- o tf faciendum ompibus Creditoribus, cum apud fe reti- neat Mobilia Defunéti in valore adaequantia fum- qmam fibi debitam ,. ea fibi a ppropriatm in Crediti compenfationgm. Q. An licite. [ CAS. IIT. Lata Excommunicatione contra detinentes ii bona Livii przedi&ti etiam ex motivo compenfatio- nis, przefatus Titius metuens füi Crediti amiffio- tl n j nem, f| Mobilia manifeftet (neque enim habet te» ( ftes,, neque docum entum fufficiens ad iftud com- h probandum) reticet, retinetque Mobilia. Q. An h incidat in Cenfuram. Jl ti Refpondeo ad primum , quamvis ifthzec Mobilia nul- r li fint fpecialiter obligata, in r igore non poteft "litius ea fibilicite appropriare, quoufque certo non €4 ? ul 440 CAsUs CoxscrENTUE non conftat, an bona a DefufiGto reli&ta fufficiant dirimtm pro omnibus' Creditoribus. Ratio eft, quia cumea Ain picfar non fuerint vere appofita penes ipfuüm in pignus fui Crediti, ipfe in rigore illa poffidet nomine- Debi- lios2, ticiturt toris, ut cum Lugo recte notat La Croix de Furto 1 n. 969. Propterea cum boua Debitoris, caíu, quo 1 fum'i weeta non fufüciant pro omnibus, attento jure naturali debeant dividi inter Creditores ad ratam, ut ait 1ebat Confe Giribaldus de Reftit. cap. 5. dub. 5.'n. 5o.; ideone fuübíit periculo fe compeníandi cum re ad alias fpe- fit, ( Tabere! Gante, non poteft fllatim ea fibi appropriate in compenfationem fui Crediti : fed folum poteft in- um t terim ea apud fe retinere in sffecurationem ratz, hinc q qua ad ipfum (pettabit. Néc per hujusmodi re- Jetta tentionem incidir in Cenfuram; nam ex una par- sullo te impotentia fe alicer indemnem fervandi excufat Vrv hanc rétentionem 2 peccato, íine quo non incur- yin ritur Cenfura; ex 'alia Cenfara preefumitur lata contra detinentes ex prztextn compenfationis in- T jufto, non vero ex juíto, ut in cafu. Ex quo x abes refponfionem ad tertium. Vide Giribal. tr. doni Cit. c. 6. dub. 4. n. 3:. & Rolignol. de Reftit. 3. przn. I2. n. 17. & Íeqq. p Adyt myl MENSE MARTIZ Mp; CAS. I. Dvertit Agricola , Sororem faam fuiffe ES ab Am:sfio foetam : - propterea actus in Ób te rfabiem, calcibus, ac verberibus cum fcetu ipfam occidit. Amafius de hoe certior factus, lethale vul- nüs infligit Agricolae, qui accurrenti Confeflario fatetur quidem occilionem Sororis, atreticet illius P pregnantiam, foetusque mortem, ne detegat cri- men occifz , communirer Virginis reputata. * " u An valida .üt ifta Confeffio, 1 Refp. Objective eam effe probabilins invalidom. Rà- tio eft, quia eo ipfo , quod poterat cato manifeítare etiam absque pec- oCcifionem fcetus una cum illa forotis, jam id facere tenebatur, ut im pleret 1vi- 7 TR MrewsE Mamrir. 4 divinum przceptum de integritate Confeffionis, dit f , n fä. Atqui revera poterat in cafu absque peccato ma- min uigül,, nifeftare etiam occifionem &c. nam, ut ait Ange- tomis: [ licus 2. 2. q. 73. att. 2: manifeftare viro prudenti & Croix ht taciturno occultum. crimen alterius, nonad finem ri$, Q ipfüm infamandi, fed propter aliquod bonum, vel ) jure neceffarium, non eft peccatum; ergo id facerete- Falam , nebatur; per confequens, fiid non fecit, ejus Confeffio, faltem obje&ive, eft invalida. Necob- 35 ^ ad ftst, quod peccatum Agricole connexionem non haberet cum gravidantia Sororis, nam erat conae- ppmprljafcl im potel xum tum fcetu occifo in ejus utero, qnod fufficit, ut jonem hi hanc quoque occiüionem fateri deberet. Hinc. D. ypetod ! Beraardus opufe. de for: hon. VI. inguit; De mullo grorfus finiffre loguaris , quantumcumque fit D$ vandiert verum E8 manifefium , mifl im. Confeffiome, & hoc, 10 n n : ubi uon potes aliter sanifeftare peccotum. tuum. J Ó CAS. II. Senex olim deditus Mollitiei cum intentione i LA V ad feminas, expreffit quidem in antea&tis Confef- I fionibus voluntarios pollutiones, fed non expreffit de rava defideria ipfas concomitantia. Q. An ad id advertens, denuo fateri debeat pollutiones uua fi- mulcüm delideriis ta&lium & talium faeminarum. H "n Refp.xcum dif. Vel non expreffit hzec defideria cul- f i pabiliter; & tunc certum eft, quod fitemporein- termedio rite co ntie £. fY us non e(t, debet ad id ad- vertens denuo fateri &c. nec non facrilegia, alia- que mortalia, vel omilia, vel fscrilege expreffa ; LU pnam hzc omnia fünt materia neceffaria Sacramenti Poenitentiz ; vel ea non expreffit inculpabiliter n & tunc dico, neceife non efle denuo fateri pollu- ( V rpli'!g' tiones; fed fstis effe quartam ad hoc, ut fateatur illa prava defideria cum debita expreffione qualita- tum (ui, um feeminaruni licet enim. pollutiones contemporanez fuerint hifce defideriis: tamen nee [dn cumillazcam his, neunehaeccum illis connexionem effentialéhabebant,fed utraque ex feimportabant to- tum fuum effe, & pe fe intelligibile, exprimibile, ac Ees [ ii 442 Casvs CowsciENTUE fübfiftens,ideoque fipollutiones rite fuerunt ex pofi- Ti tz, fuerunt quoque dire&te abfolutze ; ficque ex- 9 ponenda remanent fola defideria tali um & talium foeminarnm, ut peccata oblita. Giribaldus de Sa. cramento Poenitentiae cap. 11. dub. r. & comm. CAS. III. Adolefcens jocans cum Paellis uni tandem (5 1 frangit Virginale clauftrum , fed cum feminatione adextra; cum eiLk H a perficit aCtum cum feminatione b ad intra; fed dubius eft, an hac effet Virgo, vel trore corrupta. Q. An utrum que fit verum ftuprum re- feryationi obnoxiui. que d Eetet; jnta Refp. Primum tale non effe, bene vero fecundum. D Ratio primi eft, quia fluprum completum (quod Mefpon folum intelligitur refer vátum , quoties illud non AX exprimitur,) utpote fpecies naturalis luxurize con- yd g Ummatz , perficitur per feminationem eodem actu factam intra itfüt clauftrüm a. primo pene- ET trante. Quare fi adolefcens ibi non feminavit , m non eft per hoc refervationi obnoxius. Ratio fe- Twe cundi eít, quia i. qualitas, quse naturaliter ineft, furt in dubio adfuiff e przfuümitur, nmi probetur op- pofitum. terr Jam vero Virginitas naturaliter ineft djüs. puelle, ut pote quae virgo nafcitur ; ideoque eam eryi normitanus ca in cafu, Virginem fuiffe przefumendum eft, — Pa- t P- 1. de adult. n. 5. & comm. Hinc NG fi Adolefcens cum ea perfecit aCtum, &c. commi- qu fit ftuprum refervstiont obnoxium, cum hic etiam ali cum conufentiente fit refervat um. Neque dicas, re- D ferv: iionem extendi non debere ad cafüs dubios; Cüt id enim verum e(t, quando non intervenit pra- H pn fumptio pro deli&i admiffi veritate ; hac tamen frui intecveniente, fi veritas ipfa non innote(cit, et- thin jam in foro conícientize ftandum eft przifümptio- ni veritatis, ut firmat S m anchez lib. z. Sum. cap. Jo. num. 13. & 74. Et fane ita fentiendum: nam qe hr fecus Concupitores Virginum vix unquam incur- J rerent ftupri re(erva tionem , cum figna Virginita tis valde fallacia fin t ritorum atteftatione L] » G& ea, quze affignantur, Pe- pérquam raro in eis inve- nian- ) MrNsE APniris. 443 niahtur. Mazzuchel, de caf. refer. difp. 4. cap.: uubu ; lt 23. q. T. D. XT. m &dio xldos e & conm, MEIVSE APRILIS. sl d alis rogatus a fure, utei opem ferret: n feminii CAS. T. VIg nauferendis a telonio Mercatoris, do- feminità. mumque afportandis bis centum fc utis, abnuit, la- eo tamen inftante, majorem- Vitgo, v tronemque corripuit, fruprums que fümm am fe ablatü rum jactante, nifi ei indul- geret, tan dem adjuvit ipfüm auferre & afportare Scuta ducenta , ne für inferret Mer catori gravius oc fit culpze arguendus. ) feuitt damnum. Q. An Vitalisobh btom ( Refpondeo cum difti n&ione. Velfur egebat Vitalis auxilio ad Scuta.2 9) ^ o. auferenda, & sfportanda; s flnt t DUHETUS vel non. 'Si primum; dico, Vitalem. effe culpce nam formaliter concurrit ad furtum. em eokt arguendum , Si fecundum ; dico, eum non effe culpz arguen- tino. p?ïr" u dum: nam ex una parte fecit, quantum potuit, ut y m $ 4 Furem a furto retraheret, ex alia cooperatus eft fürto folüm materialiter,'imo & cum rationabili- Ü T robettt Y ter praefumpto confenfu Domini; cum enim rera alilet Y ejus utiliter geflerit, fic eum liberando a damno eoque t graviori, vere aderat con(enfus Mercatoris inrer- retativus ; nec proprio cooperatus eft malo , fed d iberationi a malo pejori, & minori malo. Ne- otim J que dicss , me non poffe cooperari mutilationi & u alicujis, ne.oecidatur, quamvis mutilatio fit mi- m ]i i nus malum occifione; di(paritas enim eft, quia j df cim homo non fit Dominus füorum membrorum, [i; . pt udenter prefumi nequit illius confenfus in fui reenl mutilationem. Econtra cum Mercstor effet Do- lii (ct minus, ac libere potens difponere de tota illa fum- 0tt 4ma, prudentet prefümi poterat ilius confeníus, yd f t quod Vitalis cooperaretur ablationi portionis, ne "1 majori quantitate privaretar, ut cum Diana recte yjüm am inquit Sporer tr. $ cap. 1. n. 62, gtf [ CAS, D» w44,4. Casvus CoxscrENTUE vetd CAS. II. Eidem Mercatori conquerenti, quod plura ereit fecerit Credita, & modica affulgeat (pes eadem exi- gendi, Titius, habens modum facile ad integre re- 116 | cuperandam pecuniam credithm, fe offert &d illa fs v omnia emenda, dummodo Mercator ipfi ea vendat premm pretio longe minori: quod brevi executioni man- dam datur. Q. Àn Titius ea licite emat. ( n tis t Refpondeo affirm. dummodo tantum pro eifdeirx fol- Aradi vat, quantum in communi zftima tofr, tione valet jus dittis illa exigendi. Ratio eft, quia juftum pretium rei non delumitur ab eo, quod res valuit venditori, p neque ayprivata induftria, fcientia, -favore, aut uti- ditionj Qu litate ementis,-fed a communi zftimatione in ta- libus circamftantiis. Cum ergo, fuppofita modica Üpyf Ípe talia Credita exigendi (puta, quia litigiofa de t iab fünt, aut Debitores potentes, d valde diffciles Eul 2d folvendum) hzec communiter zeftimentur pretio longe minori; ideo Titius licite &c. Excipe tamen bitor lile, cafum, quo Titius effet unus ex vrincipalibusDe- bitotibus, id differret folvere, ut Debitum füum mi- noris redimeret: item fi Credita effent in fe facilis exactionis, & afolo Mercatore, utpote niminm pa- vido, apprehenderentur ut difficillime exigibilia ; in 0S1 hifce enim cafibus non poffet TTitius &c. quia in communi zftimetione non adeo parvi valerent: ita v DD. comm. q CAS* IIL. Uno ex duobus Confeffariis. affirmante, q j merces poffe credito pluris vendi, quam pecunia f numersta, idque ratione lucri ceffantis; nega- p bat alter, eo quod tale lucrum compenfetur a ven- dirione credito pluribus fa&a, ficque ex eo, quod tali modo percipiatur lucrum a pluribus. Q. Utri Mf fit adhzerendum. H Refp. Nentri ; fiquidem-vel iftud plus, quo pecunia 1 credits merces vendnntur, continetur intralimi- tes jufti pretii , & tunc cert um eft, merces non habentes pretium a lege tax atmm, etiam przcifo Jlucto ce!,ïante aliove titulo, ä poífe credito pluris vendi, f MreNsE MaAt1r. 445 vendi, quam &c. ex gr. pretio fupremo pecunia j qnij credita; infimo vero, vel medio, pecunia nume- bx euden rata; cum nemo, per fe loquendo, teneatur res d tht foas vendere, maxime credito, infra pretium fu- offen d i p ed remum juftum. Vel iftud plus , quo pecunia cre- dita merces venduntur, excedit limites jufti pretii ; xnutiot t & tunc dico, quod fi hoc plus judicio viri pruden- tis fit moderatum, ac conforme regulis quoad hoc ? ejfde ttaditis a fanis DD. adhuc merces poffunt credi- to fic pluris vendi; non quidem ratione lucri cef- t valet j retium: fantis, cüm lucram per numeratam pecuniam alias perceptibile, vere ei compenfetur per plures ven- : Vendidt ditiones credito faCtss, qug fecus non fierent, ut yre, du 1 cum Molina, Salas, ac de Lugo, notat Viva sfioteir Opufc. de Ufür. quzeft. x. art. 5. n. 7. & La Croix ol m*dü Q de empt. & vend. n. 944. fed ratione periculi non D habendze poftea folutionis fine moleítiis, imo & de d i amittendi pretium folvendum ab aliquo ex De- ütp bitoribus; quod periculum fane eft pretio zeftima- KU i ! bile. iil Tl f MENSE MAIIL nl Jj ï, um VCAS. IT X/T llicus, jam per annos viginti degens in v e Przdio Viri Nobilis ac divitis, pluries 1l erei er fingulos annos furatus eft Domino modicum quid, puta, tempore metfis modicumuvze &c. nun- quam tamen intendens continuare in hifce furtu- n st lis. Nunc advertens, omnia hzec modica fimul i s fümpta facere unum fatis, petit a Confeffario , an peccaverit mortaliter, & fub gravi teneatur ad re- H J fitutionem. Quid refpondet Confeffarius. 42 Refpondet, quod vel folum hic & nuncadvertitfe Do- 1 4 mino furatum fuiífe in quantitate notabili ; vel hu- jusmodi advertentiam habuit etiam prius, cum fur- tüla profequebatur. Siprimum inquit; inadver- r ^ J sz tentiam ipfum quidem a g T [ vi culpa excufaffe , ni- Im;ahij hilominus ipfum teneri reftituere Domino res sb. r tá P Jatas, fi adhuc penes ip ium extant; autid, in quo ] Fri» ex iis factus eft ditior, cum res clamet ad Domi- p ? nuim, T : 4,:;.6 Casus ComscrENTUE num, & ex alieno quis ditefcere non debeat, fpiria Addit tamen, quod fi nihil remanet penes ipfüm, Tanili nec in aliquo factus eft locnpletior, tunc non te- terced netur fub gravi refütuere, quia tanta obligatio in 105 T. cafu nequit oriri fine culpa gravi, adeoque fine Mi eo gravi damno advertenter caufato, aut fine injufta ai De acceptione mortali, ut tradit Viva in 29. prop. decr,! damn. ab Alex. VII.n. xs. Si fecundum, inguit, CA5.11 ipfum toties peccaíle mortaliter cum onere refti- utal tutionis, quoties fump(üit aliquid advertendo fe aut | D] Ccomplere, aut continuare ablationem notabilem; (l fic enim deliberate damnificavit, àut perresit dam- DI Rificare notabiliter Dominum. Viva ibid. n. 18. jt, &m cumque ex notabili deliberata damnificatione, eti- Amotem am facta per pauca furta, quis teneatur fub mor- hn y tali reftituere, ut conftatex profcriptione prop. 38» qe dif facta ab Innoc. XL. ideo in hoc lecundo cafu tene- tur Villicus pro poffe reftituere. Ts pof ] m CAS. II. Vacante pingui Beneficio jurispatronatus, tinden Sacerdos plurima obfequia przeftat Amico Patroni, yne ut huic notam faciat, commendetque fuam habili- Vrl tatem. Q. Aninhoc interveniat Simonia. Witig Refp. cum dift. Vel per ly eosssendetque faam habili« Voncut tatem intendit laudationem fuze habilitatis praci- Cunbit fe, vel intendit laudationem füuz habilitatis eo ttíron Si rimum? QW fine, ut nominetur ad Beneficium. DD. comm. dicunt, id quidem effe periculofum; fi wl tamen Sacerdos vere intendat ad hoc folum ob- XXor ipr ligare Amicum Patroni, inquiunt, in boc non in- tervenire Simoniam. Ratio eft, quia talis laudá« tüm tio de fe eft quid temporale ; ideoque ob hoc illa Ehy tz'ftare, eft tribuere temporale pro tem* obfequia $ " 1 porali. fecundum ; dicunt, intervenire Simo- niam. Ratio eft, quia laudare aliquem €o fine, ut nominetar ad Beneficium, non eít amplius quid &T precife temporale, fed quid fpirituali annexum ; eft moralis caufa, quo beneficium conferatut, li vià dire&a ad Beneficium ipfum ; ideoque ad hoc ' illa obfequia praftare, non eft amplius tribuere t Jl | temporale pro temporali, fed pro fpirituali, aut N piri- E Mzws& JUwrr. 447 tot d fpirituali 2nnexo. Hinc ficuti dare pecuniam penes il Familiari Epifcopi eo fine, ut ille apud hunc in- Euf t01! tercedat Ordinationem , eft fimoniacum, c. f/atui- t gt fius, X. q. 12. ita preeftare obfeguia Amico Patro- Md i ni eo fine, ut apud hunc intercedat nominationem t 1 ad Beneficium, eft fimoniacum. Anaclet, lib. 5. p decr. tit. 3. S. 7. dum, CAS. IIl. Pueila capta pulchritndine Flavii , quem ) onent utabat liberum, permift ei füi deíflorationem. rtendo ia oftea tamen videns illum familiariter agere cum | fotabi Caffia fua Conjuge ipfi Puellae ignota, innuptaque tresit ab ea reputata, claàm huic propinavit venenum, i n ut, zmula e vivis erepta, totum in fe verteret jeitotes d amorem Flavii, eique nuberet. Q. An, Caffia ob yibr hane propinationem pereunte, poffit Puella fi-.bs- je ptuó que difpenfatione Flavio nubere. o u d Refp. poffe: quando enim unfis ex Adulteris, alteto omnino infcio , machinatus eft mortem Conjugi ii ejusdem, non füfficit pro inducendo Criminis im- mito Ht pedimento talis occifio cum preevio Adulterio ma- elim t teriali: fed eft neceffe, quod przecefferit adulterium yor utrinque formale; quod evenit, quando uterque concumbens fcit, vel fe, vel alium, cum quo «on- 277 l cumbit, vel utramque, j2m effe conjugatum Ma- (tatis pf ablitat trimonio faltem rato, prout uno ore DD. fatentur Cum ergo talis non fuerit concabitus Flavii cum $p riou puella, utpote quia bhzc ignortabat, Flavium effe i uxoratum & Caffi; conjugem ; dicendum, inter t o5 y bot t ipfam & Flavium non dari Criminis impedimen- tum, adeoque, quantmm ex hoc eít, ipfam pofífe TL Flavio nubere absque &c. ] Obh F ) j MENSE S9UNIIL veti T CAS. I. £ Apellanus obligatus quotidie celebrate, " b cum femel in hebdomada per annum ve- |/ ) f nerit Bononiam ad invifendos Coníanguineos & Amicos, ea die, qua venit, nunquam celebravit. Q. o^ uf [itla An peccavit, & teneatar modo pofíibili fuppler Mitffas non celebratas. 4 j Re- d -448 CAsUs Coäscheræ Refp. cum dit. Velin fundatione talis Capellanie C i titre De fuit illi impofitum, quod quotidie celebret per fe ipfum; velnon. Si non; dico, Capellanum pec- peleipl calie, & teneri &c. nam debebat alteri celebratio- fonts not teruam nem comittere, fi nolebat, aut nequibat iis diebus celebrare per fe; fiquidem Capitulum Sionifica- | Sultffin ium de Preb. permittens aliquando vacare, pro- NUE cedit folum, quando cautum eft, ut Capellanus crtyrs, quotidie celebret per fe ipfüm, ut ultra Fagnanum ibid. n. 9. notat San&tiffimus D. N. Papa Benedi- j W T. ttn €«tus XIV. tum Notif. 15. tomi 3. cum de Sacrif. Milf. part. 4. n. 20. afferens apertam declaratio- Üorgt, | nem S. Congrecationis Conc. x8. Sept. 1583. Si (toniag Deetet fsit illi impofitum &c. Si vero primum: dico, potuiffe quidem Capellanum aliquando vacare, pueat, etiam ad hunc finem invifendi Confanguineos & tewdit n pr Ámicos; cum hos ifitra annum aliquando invife- fïlllt d.h re fit quid honeftum ; at nou cum tanta frequen- tia, & taliter, ut ob id przcife femelin unaquaque &ut; hebdomada celebrationem omitteret ; nam oc d ficri Ípeciem potius habet voluptatis, quam honefta- Tetopta, tis; negue credibile eft, Fundatorem Capellaniz tl avcationi adeo frequenti fuiffe unguam confenfu- EU elete rüm.. Hinc cenfeo , attento hoc folo motivo, id quidem licuiffe quinquies, aut fexies in anno, Cng. ( snultum diftabat, non vero pluries ; ideoque quo- yiend & CX ad reliquas vices. Capellanum peccaífe, ac te- neri &c. ^ (:hfls oftet Not CAS.1I. Alter Capellanus pariter obligatus quoti- die celebrare, femel in hebdomada pro miffa acce- pit eleemofynam, & fic pro ipfam largiente per annum applicuit. Q. An licite, " UT Refpondeo Neg. ita refpondit S. Congr. Conc. die, menfe, & anno przedictis, etiam Capellanus effet titio obligatus quotidte celebrare per fe ipfum. Idem- n ue refolvit S. Congr. Vifitationis Apoftolicz 18. Com, ] unii 1697. exprelle decernens, accipientem te- neri ad reftitutionem ftipendii, & dantem ad no- Tetic S. Cong. vam Miff'æ applicationem. lino praefata Conc. la, E "Mkwss Jourrr. 449 ls pdlt- Cone, ibld. declaravit, Sacerdotes obligatos ra« debrtgt tione Beneficii, Capellanize, Legati.aut ftipendii, tenu?ï' per fe ipfos quotidie celebrare, diebus licitze vaca- ; tionis non poíe Miffam pro fe ipfis, vel aliis, prae- terquam pro fandatoribus, celebrare. Vide O pera im $ San&tiffimi D. N. Papze Benedicti XIV. loc. cit, ) vacito gt CAS. 1II. Sacerdos jam habens ftipendium pro Offi- Jt Capir ciatura, feu praetentia accipit aliud ftipendium pro fa. . Sacrificii applicatione. Q. Idnelicite fieri poteft? ht Dete m de &t Refíp. quoad hoc duplex circumferri Decretum S. Y dechrit Congr. sfürmativum unum, negativum alterum. P : Quoniam vero SS. D. N. inquit, de neut:o ex his r d Decretis fatis conftare; ideo dico, quod (i clare pa! eat C AL, obligsntem ad praefentiam, hanc folum in« ii v tendiffe; tunc utique accipi poteft aliud ftipendi- uH mutio i um pro applicatione; cum prafentia, & applicatio ia f funt duo diverfa, & onus celebrandi in tali loco, & ad t«le -Alrare, valde differat 4b illo applican- j u di fsctificium ; a'que hzc fententia videtur ufuü j " m xecepta. Si tamen certo non conftet, obligan- nat tem ad przefentiam, hanc folam. intendiffe, tunc n ( accipi non debet aliud ftipendium, fed Sacrificium j CÓn *mOliVOJ debetetiam pro illo applicari, ut. declaravit S. jp am Cong. Conc. 18. Martii 1608. nam pro onere ap- plicandi fufficit ordo habitus celebrandi, quique leoqet Íe exemptum prztendit ab onere applicationis, üüe U cleris probationibus hanc exemptionem debet oftendere: Ita. SS. D. N. Papa Bened. XIV. cit, Notif. 15. jpiti "d MENSE 3ULIL largif:ïff Atius intetne dubitans, an Chriftus CAS.L. Mf ; (ot Dominus verefit in Euchariftia, quafi e Jl u ratiocinium continuardo, externe profert: Éqgui- ( dem credo, quod ibi won fit. Q. Anfubfit Ex- um commuuicationi latae in Bulla Coene contra Hae- gl Hæ It feticos. Ff n ! Refp. 468 (9 Lamveriini quus* Conjc. 4so. Casus CowsciENTUE gn Refp. neg. Siquidem ad incurrendam Excommuri- imfff& J cationem requirituf aCctus externus defe haerefis yebent, interne manifeftativus, ut ajunt DD.comm. Cum ergo allata verba hujusmodi non fint, utpote in- Q45. L diflerentia ad fignificandum aliquid etiam juxta 1uliens. ibi non fit fubftantia panis ; ideo lbt h fidém, puta, quo oyteriu: Marius ob ea non fu beft Excommunicationi &c. ] Et parum refert, quod fi ea referantur ad id, quod as idem Marius habet in mente, eique uniantur, tunc ' W. en toonici hzrefim manifeftent; pro incurfü enim in Ex- communicationem debent verba hzrefim manife- Al d fare ex fe, & fejun&im ab eo, uod habetur in odiion mente, cum de hoc Eccleíia non judicet , nifi ad Tsadat extra fit fuffcienter manifeftatum. turlum : Sayruqs in can. 1. Bul. Ccen. cap. 4. tionem v C CAS. 1I.. Cauponari us videns Romipetam velle op- Puliis rimere Cauponze famulam, tot verberibus ipfum Petron ut bene totum i lius corpus lividum re- percutit, Q. An incurrerit Éxcommunicationem Comth maneat. o n ejusdem Bullze. V 6X or enim non eft interfectio, non vul- de Refp. neg. Liv nus, non mutilatio , de quibus loquitur Bulla; terne fed eff plumbeus quida m color, ex eo proce- oftetdi deüs, quod in corpore, duro iétu infli&o, exiles Vtüm, venz contufze fanguinem ad extremam cutem diffundunt, ut rec e inquit Duardus lib. 2. in cap. 10. q.2. n. 3. Non exim eretur tamen a Cenfura, fi ante ipfius poenitentiam Romipeta moreretur o impotentiam fe curandi; licet enim verberatio CA fit in cafu mortalis ob alias non fuiffet mortalis, Don circumftantias, ut cum Bon acina notat Rofignolus a- tellit cap. 1o. in Excomm. ejusd. Bul. imo, juxta rium & Duardum probabili ter e tiam non exime- lisqo fatus fuiffet notabilis Ws r retur, fiin aliqua parte cau rinfe- ïmul tumor, ob quem fecuta fit feparatio cutis int Qu cus (idem dic, fi fra&um fuerit aliquod os; ) aut neceííaria fit opera Chirurgi, qui partem lzjam Refy. adaperiat ad extrahendam faniem; tunc enim V€ tion quat habetur fciffura, adeoque vulnus; vel opus ei5 R, fciffüram facere, & fic percuffio eft caufa qulne- 4 ris; & hy MeNsE AUGUSsTI. 451 x &is, quod fufficit ad cenfuram; ficuti enim nihil defe hat intereft, utrum. quis occidat, aut caufam mortis ),emn, ( rzxbeat, l. nifül ff. ad 1. Cor. de fic. ita. ni, tl CAS. IIL. Petronius accepta gravi injuria a Clerico, audiens hunc occi'um fuiífe nomine ipfius, ratam il n fi pj habet hajusmodi occifionem, etíi difíplicentiam Junicud exterius oftendat. Q. An per hoc fit Excommuni- torad lt catus, & irregularis. qiantiz ' Refp., enm neque irregularem eífe, neque Excom- enim i municatum. Non ett Irregularis, quia licet in cap. refim n Cum quis de (ent. Excom. in 6. Ratihabitio de t hbt occifione , aut percuífione Clerici, comparenthr yliet, n mandato ; tamen comparatio ibi non fit quoad in- , m curfum in lrregularitatem, fed in Excommunica- tionem, de qua ibi eft fermo. Hinc licet man- dans Clerici occifionem, fecuto effeCtu, fit irre- hm yéht ' gularis; non fic tamen eam ratam habens, uti eít peribus ! Petronius, Neque eft excommunicatus, quia ex- u communicatio, utpote poena Ecclefiaftica, lata eft munics pro ratihabitione externa, non autem pro interna, ut expreffe notat Fagnanus in cap. Dolentes de (s m"-";: de Celebr. Miffar. Propterea cum Petronius ex-«- terne de hujusmodi occifione difplicentiam quita * y 0f oftendat , dicendum, ipfum non effe excommuni- c€atum. mam & If[i&ol f': 1b.2J jb. 2 MENSE AUGUSTI n pot Omninus nulla pollens arte, & a þueri- jn ( CAS. I. D tia affuetus famulari, non inveniens m Dominum , ut ipfum couduceret jufto falario, ne- r| ceífitate compul(us famulatum futcepit Viri Nobi- 0 ]" lis cum falario valde inferiori; cumque eo Domi- d nus non minus utatur in operando, quam reliquis j famulis, ei tantam clam furripit,' quantum adae- Q. An lieite, K quat falarium aliorum. " bus occultze compenfa- )u [ efp. Domninum, fer vatis legi u l tionis, licite clam furripere , i non quantum adze- m deeít jufto falario infi- " elif, uat &c. faltem quantu d ( mo, Ratio eft, quia con ducens una parte, eo ipfo TM quo [ 145-21 CasUs Cbr&scmNWæ 'quod conducit, debet Rare legibus juftze condu- Relp, 16 ionis; exalia, una ex hiíce legibus eft, quod Tatos famulo conducto tribuatur falarium juftum fal- mimt tem infimum; quod propterea fi illi non tribuit, poteft conductus fe clam compenfare, ut tradit tetprei Girib. in 4. Decal cap. 2. d. 3. n. 3o. Nec obftat Aliticg potcd pa&um in Contrarium, eo enim ipfo, quod eft con- ciminc tra legem aut bonos mores, non obligat. Fagna- (orüs nus in cap. Z/ntigonus de Pactis. Et cenfetut fa- i fne ' &um non animo condonandi reliquum, fed ne amitteret illam commoditatem; quod enim quis fités v *facit neceffitate compulfüs, non facit libere , fed Difan o modo al invite, & quafi coacte. Hinc Rofignolus de Loc. tl exe & Cond. przen. 9. cum Molina, Reginaldo, ac Re- dntesdi bello inquit, Domninum adhuc pofie &c. fi femet- homli ipfum obtulerit, quia neceffitas non minuit rerum valorem, & merces ultronez vilefcunt quidem, Ym d fed intra, non infra lstitudinem jufti pretit. Alii p tamen inguiunt, in cafü effe aliquid plus minuen- dum; nam merces ultroneae vilefcunt faltem pro ^ !] . tertia parte pretii. ';*ita durante, CAS. II. Cajus locavit Publio füa a operas füas, & filiorum ad molendum in ejus molendino füb certa mercede pro fingulis annis, l pe " Q. An, multiplicatis notabiliter filiis, teneaturGa- jus molere eadem mercede. s tlxmu(m od Refpondeo neg. Cum enim vltra juftum neutra pars lþïe W gravari de jure potuerit, prudenter praefumitur, lnflrm Clety quod contralientes de tot filiis non cogitaverint, Gils per confequéns, quod neque de tanta multitudi- düm ne convenerint. Quare in cafü vel judicio viri lüter prodentis a Publio augenda eft merces, vel non omnes funt obligandi ad molendum &operandum cum contra zxquitstem. Rebellus de Loc. & Cond. q Tond 1. Silvefter V. Locatio q. 7. Aliique com. CAS. 1II. Fabius occidit Bannitumnon zelo juftitiz» Rely vel ob bonum Reipublicz ; fed ut reportet pf* 101 dere mium occifori ejusdem promiífum a Princilfe. . Imp An fit reus culpae mortalis. p Refp. UE MausE SgPrTEWM2BAI:s. 455 jule w . Refp. neg. fuppofits exclufione odii, ac vindi&te. m d, q a hm i atio eft, quia licet expreffe folum intenderit prae- li ant t mium reportare, implicite tamen, virtualiter, ac in» tre, t terpretative intendit etiam bonum reipublicz, ju- fütizque exercitium ; prudenter enim prafumi p Md y i poteft voluiffe illum occidere occafione non pec- lipis caminofa, ficque ob aliquem ex iis finibus, ratione L cene uorum. peccaminofa non eft, Propterea cum ifti fines fint bonum Reipublicze &c. 1deo ob iftos mum, & fines, vel faltem ob aliquem ex iftis finibus Ban- qd,gnimt nitum occidiffe dicendum eít, Caeterum fi nullo modo aliquem ex hifce finibus intendiífet, a mor- ml d tali excufari non . poffet; tunc enim evinceretur nl Acï' T p intendiffe hujusmodi occifionem fub pura ratione ;mi homicidii ob przzmium, quod ex .objecto fuo ma- j lum eft, & quidem graviffimum. Vide Gavel. fu- fcunt [ r j prel : per Brev. Theol,. pag.'239. Jrs m y Gd MENSE SEPTEMBRIS. vt X peracta a Parocho celebrante f'ecun- um i CAS. I. V da Confecratione, monetur, Parochia- Hngulis H num petiiffe Sacramenta,ac effe morti proximum: , tenieti cumque non adínt in Ciborio particulae antea confecratz ; nec inloco alius Sacerdos, fümit ipfe unam ex mox confecratis cum Vafculo Olei il nl t r infitmorum, relittisque duobus ad cuftodiam fpe- cierum confecratarum, eo pergit cum aliis ad ex- Ti Y cipiendam illius. Confeffionem, eique miniftran- j n dum Viaticum, & Extremam Unctionem. Q. An e n vl interrüuptio Sacrze aCtionis, & Miniftratio Viatici s y cum dicta particula liceant in cafu, etíi in Miffa T d "d nondum fuerit peracta Confümptio. ? ( Refp. affirm. Cum enim Charitas Religioni, ac pu- 1] WW U ro Ecclefiz praecepto, feu Confuetudini przepon- r deret, obligatio providendi faluti Anim:e proxi- [ ) mi przevalet obligationi non interrumpeudi Sacrifi- cium, & non communicandi ante confumptio- nem 3 454. Casus CowscteNTUE. LUE nem cüm particufa in eodem confecrata, ut cum [ Diana, Avería, & aliie inquit. Quartus in Rubr, Miif. part. 2. tit. 3. dub. 3. imo itain fimili cafü ipri fieri debere communis eft DD. fententia. 'Notat jitit lat ] tameu Quartus ibid. quod fi confeffio moribundi eum longior futura fit ultra mediam horam, Parochus, audi:o aliquo peccato, illum moneat, ut generalitec imya Leteti fe accufet de reliquis, proponens ea pofftea lingil- t latim confiteri, fi poífit , ftatimque illum abfolvat, €zteraque ei Sacramenta miniftret, omiffis Pfal- ts tj mis, & absque alia mora revertatur ad perficien- fleti dum Sacriicium , ut Miffze unitas fervetur; & [073 oftea ,:fi adhuc vivit, ad ipfum redeat, audiat re- f i et quam Confeffionem, & denuo abfolvat. : enim tll CAS. II. . Confeffarius dubitans de relapfu Poeniten- tis, ante abfolutionem exigit ab eo juramentum, Cotm ti- Tüm quod relinquet occafionem proximam volunta sliq am, nec amplius relabetur in tale peccatum, Q. An bene, vel male fe gerat, w » Q Ratio eft, qu Refp. Confeffarium fic male fe gerere. ten quiafi habet rationabile fundamentum dubitandi de non dimiffione hujusmodi occafionis, ac de re- tur,. Japfu Poenitentis , debet huic abfolute differre ab- t& ( folutionem, non autem ab eo exigere juramentum de occaíione dimittenda , ac de vitando relapfü; cum'enim abíoluti ante dimiífionem ; regularitet non ftatim dimittaet, & non relapfus plurimum (AS pendeat a remotione occafionum , & a divinis au- xilis, quz licet debeamus fberzre, pendet tamen fit alibera Dei voluntate; fi tale juramentum ab eo &1 exigit, Poenitentem relinquit in occafione proxi- ma tum relabendi, cum pejerandi, ficque in proxi- T. mo periculo duplicis imali, fi antea erat in pericu- ye u lo unius tantum , ut advertunt comm. DD. t CAS.IIIL Famulus etfi videat alium famulum res li Domini fürripere, tacet. Q. An tale filentium lt ü contra jufitizsm, & propterea, fure non folvente; ipfe folvere teneatur, Refp. MexsE Ocronais. 455 R, itt, Qb t -Refp. cum dit, Vel ifti famulo fpecialitef commiffa "us in N eftcura, & cuftodia rerum dome(ticarum , vel non. m elfe contra t foll Si primum ; dico, utique tale filentiu mpedire va- q N juftitiam, fi absque füi gravi periculoi refiftendo; o m leat Domini damnum clamando, aut cum enim teneatur ex officio hoc impedire, non , P i fuo, adeoque ipfe pro eo ) g impediendo deeft muner Si fe- polrtg tenetur ad folutionem, fi ille non folvat. luml cundum ; fübdiftinguo: vel videt alium famulum res Domini fürripere, & congregare h animo afpor- ormifs tandi, & fagiendi, & tunc d ico cuin ] communioti ( perit uftitiam cum obliga- ervetit. filentium adhuc effe contra j k auftl tione reftituendi, ni potens clamet, & impediat, ut etiam dici folet, cum furantur extranei; inhis I enim csfibus famulus eft quafi domefticus , & fa- miliaris Domini, certa mercede conductus ad p Pt m,ac proinde dam- fürumetit commodum, & utile ejusde num Domini vitare tenetur. Vel videt famulum ; volul aliquid quidem furri pere, fed nefcit, ipfüum con- ecatib rtandi, & fugiendi; & tunc gregare animo afbo tantum contra Chatritatem, dico, filentium elfe quatenus potens non ev itat malum proximi. Cae- , Mi terüm cum ex officio ipfum avertere non tenea- n d tur, non obligstur ad folvendum, fure non folven- $C [ qifier te. Giribaldus de Reftit. cap. 3. dub. 5. n. 43* ramd. do f& MENSE OCTOBRIS. nl y d CAS. T. N Ovit Flaminius, Uxorem fuam febri ma- TU ligna, adeoque periculofa laborare , at T * fimnl etiam novit, eam effe valde apprehenfivam, T l & notabiliter contriftandam cum augmento morbi, ulum, cui fubeft. Pro- fi eidem manifeftetur peric j pterea cum ipf: a confeffa fuerit hefterna die, & [ [ ex devotione fa cra Communione refe&ta, nedum D) tacet ipfe, verum etiam curat, ne quis ei mor- tis periculum patefaciat. Q. An iftud filentium üt? T culpabile. j Ff4 Refp. . d / 456 Casus CowscirewTUE Refp, affirm. directe enim opponitur Charitati, eujua at lege deberet Flaminins faluti fpirituali Uxoris Df con'ulere, nedum ipfam hortando, ut divinar di- fürey Ípolitioni fe humillime fubjici at, morbigue mole- [ lam patienter ferat; verui m etiam ut meliori T modo, quo poteít, animze füze provideat, ferven- tori tius a Doo peccatorum veni^ m éxpofcat, Sacra- 11 mentis Ecclefize fe muniat &c. Licet enim con- feffa fuerit heíterna die, & facra Communione | CAS, refeCta; tamen fi etiam ?»unc non füberat proba- adt bili mortis periculo , incertum eft, sn per illam fnen Confeffionem, & Communionem fatisfecerit prz« ia ceptis confitendi & comm fte mottls ; uhnicsndi in periculo men cum id plures guidem affirment, alii ta- mol quam plures negent, nt videre eft apud Gi« que tiba Idum de Eucb. c jusmodi febri labor ap. 7. dub. 3. Deinde cum hu- (v antes perfepe in phrznmefim Ye y incidant; verz ac debitze charitatis officium exi- geret, ipfam monere, ut petat, qüod, morbo ma- lef s ingrave'cente, ei miniftretur Extrema Un- lg à io, teque interim ad eam difponat, fic eam ube- u a, riorí cum fructu perceptur nec non auxilia po- di tentiora pro ultima luéta. Cum ergo ittud D Charitatís exercitium obftruatu r noxio illo filen- tio, quis Flaminii hoc culpz non impntabit ? 0 Nequ € ipfüm excufat przevifio contriftationis cum y augmento morbi: /una euim C. C& eft muito qpretiofior corpore. minfirmus de Pcenit, & Kemif, ac praferenda eft cateris rebus, penul c. de Sacr. Eccl. ; L. SS. rmcz'mus S. CAS. IH. Valerius fummo mane di/ce ffit e propris regione, ubi celebratu r feftum Patroni principa- lieris, ac fe tranttulit in aliam, nbi recolitur feftum confimile. Q. An tenea tur hie Sacrum audire. ï Refp. afirm. fi antequam difcederet;e propria re» gione, illad non audivit. Ratio eft, quia praxis, & ufus quaf co mmunis jure gentinm inductus, & approbatus ; 8€ unanimi coníenfü omnium Fi- delium, üperiorum, & Paftorum receptus, hanc obligatiþnem induxit » fatim ac utrobique viget, ac r UE MeNsE Ocrosnrs. 457 Afl ac obligat fimilis lex, aut confüetudo, ut notat li n Boffius de Jubil. fe&. 4. caf, 18. n. 44. Et quidem i ditire jure; ac merito talis ufus invaluit; fic enim d nt Religioni fit (atis, & graviori pondere nemo one- T retur ob exiftentiam in proprio, vel alieno terri« a hn torio. Hinc Suarez tom, z. de.Relig. lib. 2. cap. ol f 14. n, 15. abfürdum dicitin cafufentire oppolitum. ao Amtine , CAS. III. Sempronius obligatus ratione Capellanize Derity ad quotidie celebrandum ad Altsre S. Mariz, per menfem omnino deftitit a celebratione, eo uod h pit eteri in tali Altari fieri non poterst celebratio: per alium 1 perit menfem celebravit ad aliud altare, quatnvis com- UE mode peffet celebrare in deputato. 'Q. An in utro- d al que cafuü male fe gefferit; ac teneatur ad aliquid, idecnt plirzys Reíp.2d i. cumdift, Vel eratobligstus quoad folam jbum e praefentiam; & tuncdico, quoadhocipfum nec ma- mit le fe geífifie,- nec teneri ad aliquid, cum habuerit m d legitimum Al'aris impedimentum. Vel erat obliga- T tus etiam quosd Sacrificii applicationem; & tunc sst dico , ipfum fic male fe geffiffe, ac teneri ad füp. plenda Sacrificia omiffa; impedito enim Altari de- ent il fignato, recurrere debebat ad Épifcopum , qui vi- pb gore facultstis fibi a Tridentino conceffz, ipfi ticnid ro interim affignaffet aliud Altare, in quo cele- opno, raret, & fic ineliori modo poffibili "eftatoris t mentem implerit — Ad 2. Vel Altare S. Marize eft 4f privilegiatum, & ipfe celebravit in alio non pri- vilegiatos & tunc dico, quod male fe geffit, ac obligatur reftituere , -aut in eodem tot Sacrificia m er alium fupplere, obfpirituale damnum Teftato- riillatum.. Vei non eft privilegiatum , & tunc di- co, quod fi obliga'io erat quoad folam przfen- tiam, non acquitivit ftipendiim, utpote réliftum [ ex fine habend! przefentiam. Si vero obligatio erat j etiam pro applicatione , debet [ibi retinere ratam huic przcife correfpondentem, & reliquum refti- tuere, cum applicanerit quidem Sacrificium, fed non in loco debito, Roiïgnolu.s,I Puteob, aliique, :: [] Ffg : MERN-. j 458 Casus CowxscigNTLE MENSE OCTOBRIS. . Benn aie) €AS. T. C Amillus certo fciens ex una parte Cleri- pepet cum quemdam malum effe, ac vitiofüm; ünif ex alia conjiciens, ob fi&as virtutes, apparentem- abtent que modeftiam, & probitatem, eum bonitatis fin- eoden £ularis fama pollere apud fere omnes regiones ; tujus folac modo huic, modo illi dicit, eum effe infignem hy- pocritam, & lupum in pelle Ovina. (Q. Án peccet cont mortaliter. Ablo hitur Refp. cum dift. Vel hoc facit ex jufto, & rationabili motivo, puta, ad neceffariam inítru&tionem , ne leric t tiet quis ejus hypocrifi decipiatur, pravis moribus in- beuis ficiatur &c.; & tunc dico, quod fi id fiat, feclu- frans fo malo animo erga ipfum, tantnm abeft, quod Con Camillus peccet mortaliter, ut per hoc potius exer- a ceat actum Charitatis, & mereatur. Vel hoc facit K fine jufto, & rationabili motivo; & tunc dico, CA5 Camillum peccare mortaliter: licet enim is fit vi- tiofüs, nec poflideat virtutem, feu bonitatem, Der quaà eít verze famze fundamentum ; tameu cum Tem €to ejus malitia occulta fit, nec füpponatur alteri no- Áti Xia, nequit alii, absque gravi culpa, aconere re- fitutionis, manifeftari. Propterea Camillus toties xiüm peccat mortaliter, quoties alicui id refert; gra- W viter enim ladit jus, quoed Clericus habet ad pro- m priam famam penes tales perfonas,. apud quas pro- e inde tenetut. modo poffibili famam reftituere, ut t tradunt DD. comm. ET CAS. TI. Troilus poft expeditum Breve, vigore cu- di jus poffit eligere Confelfarium, qui eum abfolvat di Ob omnibus Cenfüris & peccatis, etiam S. Sedire- dà fervatis, novum peccatum commifit refgrvatum I Pontifici. Q. An vi gore ejusdem Brevis etiam ab hoc poffit abfolvi. Y $ [ Refp. affirm. Ratio eft, quia facultas, in cafü 'con- ) cefía, generalis eft, aciillimitata, Unde ficuti fa- 1e cultas tempore Jabilzei concefía, ob hanc ratio- [/ nem, £ MeNsE NoveMBRIS. 459 1 nem, dicitur extendi nedum ad peccata commiffa ante Jubilaei promulgationem, fed etiam ad poftea vprte l perpetr ata usque ad tempus abfolutionis ( Viva AVl Opufc. De Jub. quaeft. 11. art. 3. n. 2.) ita facultas fens Breve &c. & hoc etiamfi in appiale obtenta per pra LDoniati eodem exprimat ur gro iacvice, pro uma vice; nam hujusmodi verba non re ftringunt conceffionem ad 6j npte fola commiffa tempore conceífionis, fed ad unam infges Q At confeffionem, adeo ut fi Pcenitens poft obtentam Abfolutionem vigore Brevis, denuo in refervatala- batur, Breveobtentum, amplius non inferviat. Ex- x afíoti cipe tamen caíum, quo pcenitens dolofe diu diftu- Vonem ! lerit Brevis executionem , ut inte rim laxatig ha- j mrbus benis peccaret, & poftea abfolveretur: cum enim | fat, i fraus & dolus nemini debeant patrocinari, mens ddi ol Concedentis non eft, ut impertita facultas ad hzec abfolvenda deferviat, Lugus de Peenit. difp. 20. potget f&l lcltc fe&. 8. Qu d"m CAS. IIL. Foemina prægnäns, gravibus fuübjecta ve- j is t* nereis cogitationibus , fzepius experta eft, jejunii |bonitte remedio fe facile vincere hujusmodi tentationes,. m f e contra non jejubando fe pluries ab iís viuci. Q. r altent Án tenestur jejunare , quamvis jejunium fit no- iC onete xium fcetui. illas to Refp. [p(am nec teneri, nec poffe jejunare, eoipfo , fetts f Ratio iet quod novit jejunium effe noxium foetui. Yi qui eiæ ,Q iia non (unt facienda mala, ut eveniant bo- na. Jam vero ftatim ac jejuniu m eft noxium fcetui, N malum eft. Nec refert, quod plurimum inferviat ad vincendas tentationes ; quamvis enim fit me- non eft tamen me- dium aptum ad talem finem ; "i dium unicum; frequ ens enim Noviffimorum tecor« m datio , occafionum follicita fuga, feria meditatio D Paffionis Chrifti Domini , diligens fenfuum cufto- o^ dia, humilis divini adjutorii poftulatio , vigilans j voluntatis fraematio &c. füunt media & ipfa valde conducentia ad talem finem ; quibus propterea fi ipfa opportune , ac follicite ufafuillet, non victa, g fed victrix, Deo opitulante, extitiffet. At etiam "UA non eva- [/) demus, urfu horum mediorum tentationes neice- 4 [ ^ | 460 Casus Coksmxmm [ fopreb neícere; ito inobfervantiam jejunii illi effe occa. nohilo ionem proximam peccandi; quid tum? Adhuc alis, d debet non jejunare in cafü, r. quia fübeffe tenta- ídn tionibus culpa non eft, fed feges mereri, quoties vidio, illis voluntes refiftit: 2. quia occafio peccandi fti- doc att mulat quidem ad peccandum 3 at per fe peccatum tinora non eít, nifi fit volentaria: Ideoque cum in cafu foeminz voluntaria non fit, utpote quia fi pluries ( cibum fümit, neceffario id facit, ut fe, acfoetam ennin nutriat, dicendum &c. Econtrario, in ca(u jeju- nium, utpote noxium foetui ia (ficuti fupponitur ) in fe eft peccatum, Telpond 1em ] tialo MENSE DECEMBRIS. den ïErcator. emptore petente certam fpe- Em CAS. 1. N ^. ciem mercis, quam ipfe non habet, Qfa fingit fe pergere domum ad eam fümendam; at per- Ritio git eam emere ab alio vicino Mercatore pretio i d ex. gr. novem juliorum , emptamque deferre, ac Viutm d illico revendit petenti pretio juliorum duodecim, Q. Àn licitum fit hnjusmodi lucrum. lx Témi Refpondeo cum dift. — Vel pretium Juliorum duode- Tüm cim non excedit limites jufti pretíi; velillos ex- w cedit. Si excedit; clare patet, nor licere hujus- T modilucrom, utpoteinjuftum. Si non excedit ; fu dico, licitum efíie , cum juxta di&ta unicuique re- DC ulariter liceat res fuas non vendere nifi pretio upremo, nec quis tenetur vendere merces eodem ( retio naturali, quo ipfe ess habuit. Et fane fi al ipfe ex fpeciali favore eas ab Amico habuit etiam mj eas vendere infra infim ivfra infimum pretium, teneturne per hoc & ipfe um? Certe quod non. Nil iefn mirum ergo, Íi fpeci em mercis emptam pretio N novem juliorum poífi t mercator aliquando reven- dere pretio juliorum duodecitna , k hoc contineatur intra li cafü quo nempe mites jufti pretii. Cate- rum eft bene advertend um, non omnues res, qua hebent novem julios pro pr etio infimo , habere pro medio decem cüm dim 5 idio, & duodecim pro fupre- E 1 MEws& DrcrMBRIS 4Ór füpremo; efto enim hoc verificetur de rebus v.g. ll o nobilioribus , non verificatur tamen de omnibus m 4d Abf n aliis, quzedam enim funt, quarum pretium infimum, fi eít novem juliorum, medium eft novem cum di- i Qu midio, füpremum eft decem. Propterea quoad p d hoc attendenda eft qualitas rerum, confuetudo deyets a timo:atprum, ut frequenter notant DD. dià CAS. 1I. Fur abítulit Équum a Viro divite, & pertri- 6; ennium locaviteumdem modo luic, modo illi, acci» in piendo pretium locationis. .Q. Ad quid teneatur. ponit Refpondeo, Furem perfe teneri nedum ad reftitutios nem Egui, verum etiam ad folvenda Domino pree 1 tia locationum, detractis expenfis faCtis circa eum« dem Equum , quas pariter feciffet Dominus , eurimy Equum penes fe habuilfet. Ratio de ipfo Equo ton 1j clara eft ; quia nempe res clamat ad Dominum. injity Ratio poftea de pretiis locationum hzec eft; quia lore d ifta data fuere pro ufu ejusdem Equi: offo pre» iderté tium folutum pro ufu rei fpectat ad Dominum, cu- n doid jus eft ipfa res. Giribaldus de Reft. cap. 2. dub. 5. ixi per f?, quia nonnunquam Nobiles przedivites remittunt pretia locationum. Verum ut ab eo« r rümdem reftitutione Fur fit exemptus, de tali re- rellit miffione debet certo conftare ; credulitas enim icey non eximit, cura ea, quze funt fa&ti, non prz- on a fumantur, nifi probentur, l. /m beilo $. fa&a fK. pi de Cap. Manrique QQ. mor. par. 2. quzft. 88. j J ul CAS, III. Silvefter monetur. Confeffarium füum per i aliquod tempus perattz ab ipfo Confeffionis dor mitafle. Q. An teneatur illam repetere. " T ho h Refp. cum diftn&. Vel talis Confeffio fuit de folis venialibus, & tunc certum eft, Silverum non teneri &c. quia venialia funt materia libera. Vel ndo'h s "m fuit mixta mortalibus: & tunc fübdiftinguo: . Vel j U ex monito cireumftantize temporis, quo Confeffa- d rius dormitavit, cognofcit determinate peccata, tf qua hic percepit; & tunc dico, neceffe quidem j PU effe, [ 462 Casus CoxscrENTUE efle, at etiam fatis, quod de his iterum &onütea- filet tur: cuti enim invincibilis oblivio alicujus pecca- d ti non tollit directàm abfolutionem eorum, uae vudi; rite ponuntur, fed folum relinquit obligationem peied ilud confitendi, quando ejus quis reminifcitur; gl itá non perceptio aliquorum non tollit directam eubin abfolutionem eorum, quz confeffarius percepit, n fed folum relinquit obligationem iterum confitendi fiul €ea, qua &c. Vel non cognofcit determinate &c. mina & tunc repetenda eftintegra Confeffio ,. faltem fi Treib fuit brevis, & non a multo tempore fatta, quia du« ( ) bitari poteft de fingulis diftributive, cum numerus imoc peccatorum fit modicus , nec fit grave onus talem ityen Confeflionem repetere. Dixi: /altem fi fuit brevis &c. dtt, t nam fi fuit longa, juxta Lugum difp. 16. n. 6o7. ütde ac Putueobonel. quieft. 3. art. 7. fufficit in nova Tots Confeffione dicere. Scio, vel dubito, quod Con- pos feffarius non audierit unum, vel duo vel &c. gra- via; fed in ea Confeffione non tales , vel tales qup fpecies peccatorum ex ltpt pofui. Vide Giribal, de Pæxj. d quam Cap. 1I. düb. 3. [ Pa ob HH HHH HH RH foly a, ( d à ANNO MDCCLILI t j MENSE ANUARIL Co Arochus vocatus ad excipiendam Con- CAS CAS. I. P feffionem infirmz;, invenit Concubinam di in domo Concubinarii graviter zegrotantem. . Q. ]? Quid agendum in i&o cafu. for Refpondeo cum diftin&ione : Vel Concubina poteft tia alio transferri absque periculo ipfi accelerandi mor- Vi Y tem, ícandali, & infamie , vel non. Si poteft, Parochus debet iili pracfcribere, ut hanc fui trans- Refp lationem procuret, eamque, ut hzc fiat, adju- vare, tum ad obviandum fcandalo proximi, fi t Concubinatus alicui innotefcit ; cum ad removen- & li dum ab ipfa, & Concubino periculum rela[pfuso [ o 463 MENSL' ]aNvARnrr. i ol faltem mentalis, cui alias fübfunt. Et fi hoc ipfa facere recufet , utpote indifpofita, non eft abíol- Cojtsa teft fine dicto fUR ( venda; fecus vero fi fecus. Si non po blir MUA periculo transferri . H , cüret, fi expedit, eos conjun- I ere in Matrimon ium, & fi non expedit, aut con- lit d u; cubinus nolit eam ducere, omnem curam adhibeat, füb- Is p ne idem amplius a d. eam invifendam accedat, m codd ftituta, fi opus fit, fpirituali & honefta aliqua fce- ii firmae. Ulterius hanc mo- mina pro fervitio in tze verum dolorem. concipiat , li neat, üt male actze vi à, quie cum firmo propofito qu amprimum dimittendi il- I murmi ]am occafionem , fi Deus dederit , 10d poflit, ut s £ entia fe b eo commen- impenfius pro divina ailift torerisi. det, cum fpe divini adjutor iipro vitando relapfu; M ut denique procuret occafio nem illam reddere re- ii motam, vitando Concubini colloquia, - quoad fieri &um ; f i enim locus, in quo quis- od ( poteft etiam afpe i f g que prave vixit, in afpeEiu. mentis o pponit , quod d tbf jape ibi cogitavit , vel gefft C. Palet di&. 9. gam vividius id preeftare v alet przfentia Con- j du bina? Si ad hzc omnia cubini in fragili Concu * nveniat, confeffam ab- Parochus eam promptam 1 " folvat; nam Í ic illa eft in occafione folum remo- H ta, && materia li, ut ait Cárdenas ; & fi aliquo mo- icnlo, non tam dicitur iftud do adhuc, eft in peri rovi- amare, quam invita fubire ; & ideo magis debit Deus, ne in illo pereat, ut ait S. afilius in Conft. Mon. cap. 4. J CAS.II. Fa&is denunciationibus Matrimonii ineun- 71 gium, Berta Caja foror ex- gt di Cajam inter ac Ser feffione fe olim cum Sergio onit Parocho in con j v | fornicatam fuiffe; unde ei imponit pro poeniten- tia, ut extra $ acramentum denuntiet Affinitatis Q. An Berta teneatur hanc pee- n impedimentum. a5* | nitentiam acceptare, & implere. i Pg:eif; tentia incongrua, Refp ondeo negative : eft enim poeni hM & injuncta cum er rore clavium 5 cum obliget Ber- ; df | tam, ad aliquid juri naturce contrarium, nempe ximi, l amandam , detegendo turpitudi- ad fe graviter inf Sacramentum; quod nemo illi d nem füam extra Ewi"! prae- p ]a p * | 464 CasUs CoxscreNTIE precipere poteft; ut clare colligitur ex S, Tho« ] ma32. 2; quzeft, 70. art. 1. ad 2. in fine, ubiait: A. - Q1 d hil poteft pracipi homini contra id, quod eft de jure [ naiurdli. Hinc Berta tenetur quidem (fi veeiimpo. natura Parocho, five non ) feclufo periculo relap- guüs; fus, & cujusvis alterius mali gravis, fecreto mo- t nere Sergium de imped'mento, ut ipfe vel defiftat Ajtsmo a tali Matrimonio, vel prius difpenfationem obti- lirni neat, ne fist Sacramentum nüllum , alizque vi- Ml tenturinconvenientia, quae fecus evenirent; onus tpi ] tamen. faciendi praedictam formalem denunciatio- Yer IT nem nec acceptare, nec implere tenetur, ut tra» dunt DD, comm. : itie o &5ptet fonte: CAS. 1II. Sacerdos carens Miffarum ftipendiis, oc- cafione , qua vult Jubilaeum lucrari, applicat Sa- tpto crificium pro Animabus Pürgatorii, loco eleemo- Vim ( ini iyus ad illud lucrandum praícripta, dere e ifti oneri fatisfaciat, Q. An fic Contr tuto] Refpondeo negative. Ratio eft, quia talis applieatio Vewi reducitur ad eleemofynam fpiritnalem, hoc carmi- ne a DD. comprehenfam: confule, cajliga , folare, a]ïquiw vemitte, fev, ora; de quamon eftfermo in Jubi- Yunt ; a fenfi; 20 ; ut cum cominupi docet penes me etiaw Za- m nardus in Dire&. de Pcenit, cap. 2r. quxft. 26. ia fine; nomine enim eleemotyne abíolute prolate W hn ea tantum, quz realis et, communiter intelligi- pret tur. ldque indicare videntur formulz , quibus in Cot confeífione Jubilaei, vel alterius plenarize Indul- gentiz, folet eleemofyna prafcribis (unt enim te- inc dum noris fequentis: Ejleemofynas pro poffe diftribuant : falfo vel Pauperibus & indigentibus perjouis , aut lotis piis elcemofynas erogent, Atqui eleemolyna, qux& Yon. fet impertitur per diftributionem, quaque erogabilis eft locis piis, realis eft, non vero fpiritualis ; er- C go &c. ideoque cum nofter Sacerdos hanc non Ti erogaverit, dicendum, quod oneri pro Jubilao lm prafícripto non fatisfecerit. "Theodorus a. Sp. puoi San&. de Indulg. part. 1. cap. 11. art, 2. Boffius, tius Viva, c&tterique comm, MEN- l!m; E MrNsE FesAUARIL, 465 151 JMENSE FEBRUARIL Isj h u TLT CAS. 1. S Ophronius, vere mendax in ffateris, non Iredity dat fuis adventoribus juftum mercium pondus; has tamen illis vendit pretio infimo, tali« icy fecregom ,,,,, terut, fi datum & acceptum ferio confiderentur, Vel l L hujusmod: venditio non excedat limites pretii jufti LOne fupremi. Q. An licite id fieri poffit, ali Refpondeo negst. nam /latera dolofa abominatio eff 'ent: v apud Deum; 689 poudus equum voluntas ejus (Pro- verb. 11.) Ratio poftea eft, quia licet Sophronius t Ut iïli ante Contractum per fe non teneatur vendere mer« ces pretioinfimo; adidtamen tenetur ftatim, scfic fponte convenit cum emptoribus: tunc enim ficuti , emptores tenentur viiniti contra&tus folvere pre- a tium conventum ; ita venditor vi ejusdem one p tractus tenetur conventum metrcium ondus trae Qu dere emptoribus: Emprio namque & Venditio eft Contractus hinc inde obligatorius. Et ficuti, fta- fit] tuto jufto mercibus pretio a poteftate publica, nequit Venditor absque injuftiria, & onere reftitutionis, aliquid detrahere,Emptoribus , eo ipfo, quod fol- 'hoc æ vunt juxta ftatutum; ita convento ex mutuo con- ? i!;;'* fen(u pretio infimo; nequit Sophronius absque in- eliti d juftiia, & onerereftitutionis, aliquid detrahere glb d mptoribus, eo ipfo, quod folvunt juxta conven- T0 tum. Aliasdici poffet, quod qui fponte vendidit I iqm*ï-' pretio infimo, & tradidit Emptori totum pondus gihit conventum, poffit poftea ab hoc licite fürripere ie h in compenfationem, quantum defuit ad integran- jei dum pretium fupremum, vel medium; uod quam d falfum fit, & quot malis oftium aperiat, nemo p non novit. Vide Sporer Compl. in 7. Praec, cap. 6. fe&, 2. n. 75. alias rationes afferentem. 1] . ylss^ AS. 1. Vicerat Ca us in ludo notabilem fumma.m " Tibartio, cum volens aludo ceíffare, contra vo- | janc 7^ luntstem fuit adaCtus profequi ludum ; & in hac anl*?' j profecutione, quod vicerat, perdidit. Q. An Tibur- tius teneatur ad aliquid erga Cajum. beh Re- Lambertini Cafus. Conjc. Huï' Casus CONSCIB*&TIJE 466 Refpondeo, probabilius eum ad nihil teneri ante fen- tentiam Judicis. Ratio eft, quia, fi tenetur ad ali- fifor dul nid, vel id eft ob injuriam ipfi illatam ; vel quia per illizc : ilam attraCtioneta fuit cauía fuübíecute amif- fionis; vel quia denique ob eamdem non remaufit Teoni in Cajo voluntarietas neceflaria2d ludi validitatem. tns dic Jam vero nullo ex his capitibus Tiburtius tenetur tiuset aliquid reftituere Cajo &c. Siquidemnon ex primo; pro injuria enim non debetur reftitutio , fed poe- giu i na: hanctamen nemo fubire teuetur ante fenten- de ex Yber tiam Judicis. Non ex fecando ; Cajus enim non folifi obftante tali attraclione , poterat poftea vincere ts cà ficut prius, fifors seque illi faviffet : uare for- ptít. tis potius defeCtui, 'quam attra&ioni imputanda &tgitam eít amiffio fubfecuta. Nonex tertio; licet enim in utroque ludente requiratur plena voluntarietas, ut witr| at ludus refpectu utriusque fit etiam licitus; non fic iotan utfit validus; Contraftus namque ex gravi metu Difen injuíte incuffo celebrati, fünt involuntarii fecun- CEN dum quid ; & tamen, fi paucos excipias, ad quo- tollyta rum validitatem jus pofitivum requirit plenam vo- Anirs luntarietatem , czteri, utpote voluntarii "fimplici- tontpi ter, ab eodem jure füupponuntuf validi, cum eos i of precipiat infirmari inftante metum paílo. Quid efte n niergo idem dicatur de lüdo cum attrahente vel fenedi tertio, cum non fit inter exceptos ? Toitur poteft quidem Cajus agere apud Judicem pro reftitutio- Wieng feadi ne; antequam tamen hic eam mandet, ad illam Ti d nontenetur Tiburtius. Etratio fundamentalis eft, quia voluntarium mixtum, utpote ex electione proveniens, fufficit ad confenfum ; qui eft imme- diata caufa Contractus; nec non ad transferendum dominium, feu jus, quando intervenit titulus one- 051 rofus, ut in cafu ; quamvis non fic, cum folum W d intervenit titulus gratuitus , ut in conceffione ufu- rarum, ac donatione pecunize fa&a graffatori, ne i injufte interficiat. Giribaldus de Contr. cap. Ir. j S.2. lV dle ' CAS.IIL. Oblitus Pcenitens gravis peccati, quod annexamhabebatExcommunicationein refervatam; LEN alus Wt Z 467 MeNvsE M ARTII, Ti atj ehr al u faffus eft aliapeccata, & ab iis abfolutionem obti- nuit. Q. An, n»on obítante Excommunicatione, vlguay QU a. iithæc abfolutio fit valida. L »?M ^ Befpondeo affirmative , nam quando excommunica- valtiltig tus dicitur a Sacramenris exclufüus , & Conteffa- tiucrég rius erga ipfum jurisdi&tione privatus, id intelli- ib itur de excommunicato fcienter tali, non autem , l^ e excommunicato fcienter oblito, vel infcio; nul- ate lais facramentalem ab- libienim Ecclefia declaravit, - enim u folutionem hic impertitam elfe nullam ; quin po- & yit tius eam valere eruitur ex Trident. fefl. 14. de quate K poenit. cap. 5. dicente, & peccata, quze diligenter jmyitan cogitanti non occurrent, eadem confeffione i cet i univerfum intelligi inclufa: Addo , quod ef? ordi- Vards t matum propter chavitatem, non debere coatra chari- jj i tatem exerceri, utait D. Bernardus de prec. & mv t Difpen. Cum ergo poteftas aliquando arcendi fide- ani lm les a Sacramentis, fita Chrifto Domino Ecciefize $, u collata propter charitatem in remedium fcilicet penste Animarum, utrefipi(canr: ideoin eos non debet til üg j contra Cbharitatem exerceri. Exerceretur autém in cafu, fi abfolutio, noftro Poeenitenti impertita, J cumjl jlo, i effet invalida; fic enim ille privaretur tam falutari henlt remedio absque füa culpa, imo dum eft actu im- poteus , ob inculpabilem oblivionem, ad melius jturr fe ad illud difponendum. Beja part. 3. cap. 4. Spo-. j Ó !,ïfü rer de Poen, cap.5, q. 3. S. 9- u d qie MENSE MARTII. diud Alerianus inftituit Capellaniam cum one- CAS. 1. V re celebrandi fingulis diebus feftivis ad tale Altare, affignato ad hunc finem congruo fli- 514 [ Accidit autem , ut dies, y pendio pro Capellano. u ze erat purze devotionis, nunc effeCta fuerit fe- TL $ ftiva de przecepto. .. Q. An Capellanus teneatur ifta . die celebrare ad tale Altare. p l, j Refp. cum diftin&ione. Velaffignatio ftipendii, faCta ; fj fuit determinando tantnm pro qualibet Mifia, ex. gr. h,i Gg2 uos 468 - CAsvs CoNsciENTERE. duos julios; & tunc dico, Capellanum non teneri wd &c. quamvis , etiam computata tali Miffa , adhuc & p verificaretur, quod ftipendium fit congruum. Ratio o eft, quiaintali cafuü eft certum, quod pro cele- tondi bratione talis diei nullum fuitzffignatum ftipen- hus t dium, cum fa&ta fupputatione conftet, hoc folum atifan voitu correfpondere celebrationi aliorum dieruim. Vel fa&a fuitin generali, determinando tantum ad au- ii num, autfruétus pradii ; & tunc co, vod i, Capellanus, etiam computata tali Miffs, habetfti- wf uum, tenetur ifta die celebrare ad telit pendium con fale Altare. j atioin primis defumitur ex rationa. f biliter przefumpta voluntate Iuftitutoris, qui or- dinando celebrationem faciendam fingulis diebus 10 feftis ad tale Altare, cenfetur voluiffe, quod idem Cons d Altare nulla die feftiva careat tali cultu, nec po- NerO pulus commodo Mifíze, Secundo, a patitate Pa- rochi, qui utpote obligatus applicare pro populo tur fa. fingulis diebus feflivis, communiter dicitur obli- f&d p gatus applicare etiam tali die. Tertio, ab zequitate, tetut ficuti enim fi fefta aliqualiter minuantur, adhuc ? apellanus accipit totum integrum ftipendium, ut Nefp, lib. 3. c. x. de Sti pen. Mif. tradit 'l'amburinus; [ itafi unum, vela À , ind feftum accrefcat , aequum exclt eít, quod celebret, maxime fi, attenta hac cele- tgin bratione, adhuc ftipendium eft congruum. C tul CAS. II. Plena cum advertentia prorupit Titius h in hac verba: Credidiffem, Deumn uon effe Deum, &i f ( nonpuniret illum, Q. Anhæc fit blafphemia hzre- ete: ticalis.; Tior tem Refp. negative. . Siquidem ad blafphemiäm hzeretica- lem requiritur , .quo d formaliter, aut virtualiter llgel ccntineat aliquam falfitatem contra fidem ; quo t | non verificatur in cafu. Licet enim in ea propo- h fitione conditionali: Credo, quod .Deus &c. videa- EU tur virtualiter contineri haec abfoluta: Credo, quo at Deus nou fit Deus, cum iffum uon puniat : qus di certe eft hereticalis, quia alligat effe Dei necei* h farium zeternum ,. & immutabile, contingenti pu- lii nitioni Creaturz ; tamen res ita fe non habet; nam [] äl MrzwseE Manrr. 469 M0 li nam dicens: Credidiffem , Deum non e[fz Deum, fs ifà, &i &8;. per haec verba pracife exprimit fui animi um N prop enfionem ad credendam (íi non adimpleatur d o o conditio ) dictam falfitatem, ut indicat illud vet- ts f bum credidiffeni. Jam vero iufimplici propenfione J j i ad iftam faliitatern credendam, nec virtualiter in- erti volvitur di&a propofitio abfoluta; ficque verba: antmdg; Credidiffem, Deum wou e[fe Deum , fi non puuiret 00, Q illum, exprimentia praefatam Titii propenfionem, non fafficiunt ad conftituendam blafphemiam ha eleirit reticalem. Moronus refp. 95. T'amburin. lib. 2. cap. ex t 6. $. 4. n. 22. Aliique. i ;W T ii CAS. III. Novit Poenitens, quod fi dfutius excutiat Confgentiam füam, probabiliter inveniet aliquod j queï'ïdä j, IY aliud peccatum clavibus exponendum. Quoniam vero jam fe exarinavit per tantüm tempus, quan« pititt *ue-Communiter füfficiens reputatur pro omnibus 0 por jtar 0 fuze qualitatis , ulterius non protrahit examen, fed peccata, quz ipfius menti occurrunt, contü- T tetur. Q. An valida fitifta Confeffio. jor, Zs pen':m-, L Reíp. affitmative; nullibi enim przecepta invenitur 29 excuflio diligentiffima, & talis, ut probabilitatem t g excludat aliud quidquam inveniendi ulteriori in- d dagine. Etfane inaliquibus cafibus hzec effet vera jm, Conícientiarum carnificina; qui enim fiat, ut poft IU multiplicem, diutinamque peccandi licentiam fere n in omni peccatorum genere verfatus, ita feliciter, "TL & exa(te in memoriam revocet peccatorum fpe- p cies, numerum, & circumftantias, ut probabile non fit, quod vel una prava cogitatio illius men- bzmjl tem fugiat? Tgitur requiritur quidem difcuffio di- Ul/ "at ligeris; non eít tamen neceffe, quod hzc diligen- tia fit fümma : nec fufücit levis; fatis tamen e " 5 d mediocris, habito refpe&u ad qualitatem perfonz, d ac tempus, quo hzc confelfa non eft, ad fpecies , ac numerum peccatorum , ad peccandi confaetu- dinem, & alias circumftantias. Unde non valet: jl Si plus fe examinaret, plus inveniret; evgo tene- f tur fe plus examinare: hinc enim nedum attendi j debet Confefüonis integritas , verum etiam hu- mana m 1B 3 $ 470 ICasus CoxscreNTUE sana conditio, & quod Sacramentum non tedda- tur Fidelibus timis onerofuüm. Hinc qnia Poeni- Tefpmé etin t tens, fe gerendo modo przdicto , fupponitur ufus trs | diligent'a mediecri in fe difcutiendo, valida di:i debet e as Confeffio. Ita comm. contra Cleric eint x aþum premo w«e Poenit. dec. 21. n. g. gt licmyu quod . AIENSE ZPRHJIS; toy Ejus mutuat Livio pecuniam, ad decem Qu CAS. L G annos, cüm paCto, quod fi interim al- ade ter contrsheniium moriatur, debitor fit liber, fi €rütt autem ambo füpervixerint, mutuatarius dare de- dili beat ali Qu quid ultra fortem. . Q. An talis contractus fit licitus. tradu aluc vRefpondeo afürma&ve , fiplus dandum a Mutuata* E rio fupra fortem, ita determinetur; vt vere uter- lii j bjo r que fublit z qualipericulo amiffionis, &lucri zequa- lis, Ratio eff, quiain hoc cafü uterque incertus 3. du eít de eventu futuro, ac fui juris, uti füpponitur; CAS.| propterea fi ambo zeque fabfünt periculo lucrandi, Ter aut amittendi zequale, intervenit, quidquid requi- ritur ad hoc, ut ifte contractus fit licitus ; nam dn. ipfi proprie hic non eft Mutuum, cum Mutuans ne- W m queat in cafü noftro repetere tem mutuatam in Yi omni eventü; neque Societas, cum nihil in com- mune conferatur; fed eft Ludus fortis, feu con- Ro ventio fundata fupra vitam &. mortem ipforum imy contrahentium, qua, intervenientibus dictis con- 1el ditionibus, licita eft, ut inter alios fradit Bqna- Al cina de contr. difp. 3. quaft. 3. pun. G. f beg €AS. II Mercator irrequifitus, & fponte fua, mu- Qne rj tuam ob:ulit Antenio pecuniam, quam de pro- ximo negotiationi expofuiffet, Acceptavit Anto- eu nius, eademque ufüs eft in negotio fibi valdé lu- ln crofo. Nunc tamen petitus a Mercatore ut ipfi fol- D vat interelle lucri ceffantis f Cui ratio fit adjudicanda. , id facere renf:it. Q, pe: Re- mg, - MegNSE APnirIs. 4n o Refpondeo rationem effe adjudicandam Antonio; una qui b pottrt enim ex conditionibus requifitis ad hoc ut Mu- "tuans licite poffit exigere compenfationem lucri vili AC ceffantis, hbasc eft, quod Mutuatarius fuerit de ea promonitus, eaque deducta fuerit in pa&um ante perfectionem contraCctus, nam forte fub hoc onere hic mutuüm non accepiffet. Atqui non legitur, SK quod Antonius fuerit in cafu praemonitus de-tali compenfatione, & quod hzc deduta fuerit in pa- i Lal €tum .ante perfe C onem contra&us, ergo &c. interiai adeoque &c. Additur in cafu, nullum proprie lu- it ibe, crüm ercatori ceffaffe : ceffase enim a lucro , s direl eft a lncro cohiberi, feu impediri, ut poft Domini- eut cutn Soto de Juft. & Jur. lib. 6, quaeft. r. art. 3. tradunt DD. comm. Sed Mercator in cafü non fuit a lucro cohibitus, feu impeditus, cum irrequifitus, s Mütto acfponte lua, adeoque volens, ac Inbens Ánto- L vete Ut nio pecuniam mutuaverit ; ergo &c. ficque Anto- nio ratio eft adjudicanda. lucrjægu Giribalq. de Contr. cap. ye t 3. dub. 8. S. 1. num. 66. N " CAS. III. Sergius accepit in Cenfum Senta milley lol fperans ea applicare cum lücro. — At quia fpei fun- "qu damentum evanuit, convenit cum lMercatore de u d "d ipli tradendis Scutis quingentis ea conditione, utu ut medietatem Cenfns, & annuse refponfionis fol- Qu sf vat. Q. An Sergius id licite peragat. 90 Refpondeo negstive: quo enim titnlo juftificat onus j impofitum Mereatori folvendi medietatem annuaze m p refponfionis ultra medietatem Cenfus, fi, ut ajunt f Adveríarii, non infitait novum Cenfum, certe id Q facere nequit ratione lucri ceffantis, cum non ha- beat fp em fuündatam lucrandi: nec ratione damni . emergentis ? per hoc enim non cogi tur quidquam J L habetque alia "T carius emere, aut vilius vendere , fcuta 5oo. otiofs: nec ob periculu m amittendi for- jl D non denique ob [ u tem, ut Adver(arii concedunt: com:iodum refültans Mercatori: hoc enim cum u fuum non (it, fed Mercatoris , mihil pro eo acci- u !u pere poteft, ut tradunt D D. comm. cum $. Tho- quod e i illud imponat ratio- lk ma. emgnet ergo, ne i g4 ": z 472 CasUs CowsciENTUE ne Mautui. .Atqui hoc, utpote ilfufarïum , licite S&UQ peragi nequit; ergo Sergius id illic iie 1 cum Navarro recte tradit Rebe ite peragit, ut Qul llus 2. par. lib. ro. üzeft. ult. n. x2. Oppofitum t amen dici deberet, femor 1 effet difpofitus ad rite redin 'endam medietatem fl Cenífüs, & ad inftantiam Mercatoris cum eo ita vilite conveniret, fiquidem cum nemo teneatur benefi- Mdl cium alteri praftare cum fuo detrimento ». tunc dibt, offet eriam in Mutuo pa&tum inire, fe indemnem ! 101 ervandi , ut firmat An gelicus 2. 2. quaeft. 78. art; 2. ad 1. & patet ex eo » quod Mutuaos in cafu non ! O reportatlucrum ; fed precife quarit fui damni re- yeill parstionem, obligando Mutuatarium ad id, ad quod pro t jam teuetur ex Ture naturze. Vide Molimam difp. excel 394- de Contra&. ! Refpor tiler JAMENSE MAIL lE ( CAS. 1. (.;I.!vicula putans concubitum cum beftia quaf "^ effe peccatum veniale, modo coivit cum tüere ,Ove, nunc cum espra, modo cum afina, Q. An dece poffit abfolvi a fimplici Confeffario, dolo efpoudeo cum. diftinttione. Vel Silvicula talem Tom concubitum putavit venialem , cum aliqua tamen tiof fufpicione, aut alía cogitatione de gravitate a&tio- &t nis: vel id putavit fine ulls füfpicione &c. Si enim Y utavit venialem fine ulla fufpicione &c. Dico, i 5 ilvicalam pofle abíolvi a* fimplici Confeflario , Tan quia tünc peccavit folum venialiter, cum in tali p concubitu unice apprehenderet venialem malitiam, fat H u foóla proinde illi fuerit voluntaria & culpabi- p S. Si poftea eum putavit venialem , fed cum ali- $ ua fafpicione , aut &c, dico; quod licet poffit peculative defendi, Siiviculam adhuc effe abfolvi- CAS T0 bilem a fimplici Confeffario ; in praxi tamen non m eft ab hoc abfolvendus ; cum enim in cafü fit ea- Q dem operatio beftialitatis, & quidem cum volun- tarietate fufficiente ad mort ale, five facta fit cum Ref ignorantia vincibili, five fc ienter; fequitur, quo- ti ad fübftantiam eífe idem peccatum, ( ignorantia N enim in his operationibus non mutat fubítantiam fi a&u;: 2 MeNsE Marr. 413 *illm. h a&tus, quam malitia primario confeqnïtür) ac pro- inde ficuti Silvicula nequiret abfolvi a fimplict peng!t, Confeffario, & coiviffet cum ove &c. fciens id et- pit. lh ( d P ph fe mortale; ita neque poteft ab eodem abfolvi, melei fiilud tommifit cum füfpicione aut &c. de gra- Q at vitate a&ionis; nam eft certum peccatum mortale atüt d befialitatis. Vide Merollam de Volunt. & Invo- «l OMUE) lunt. c. z. dub. 13. n. 661. Puteob. q. 3. art. 4. $- U u o Ints IO. D. 4. el 1n Cál CAS.1I. Foemina a pluribus honefta reputata, fed i du vera Meretrix, ab uno accepit exceffivum pretium proturpi fui corporis u(u. Q. An teneatur illum d idqu exceflum reftituere. Jita d) Refpondeo cum diftin&ione. Vel Fcmina accepit talem exceífüm, illum extorquendo per fraudem, aut dolum ; & tunc dico cum .S. Thoma 2.2. m b quaeft. 62. art. 5. ad 2. ip(am teneri eumdem refti- qoiriteta tuere; dans enim in cafü non dedit volens, fed deceptus. Vel eum accepit fiue ulla extorfione à ( dolofa, & fraudulenta, ac vigore contrattus in- jcilt d "4 nominati, Facio ut des, feu paCti initi detali pre- tio folvendo;. & tunc dico, ipfam non teneri ta- qua Y tate. em exceffüm reítituere, fi dans potuit de eo li- bere difponere: nam ex una parte dsns in cafü xc $ dedit volens, ex alia quamvis hoc ei datum fit ob &t ALE rem illicitam , tsmen ipfa datio non eft illicita, praecipue cum valde probabile fit, opus volupruo- t ! I fum, ob quod talis traditio fa&ta eft, non habere u pretium determinatum, Petrus Navar. de Reft. 1. 4. cap. 2. n. 118. & feq. Leffius, & alii. - CAS. lIl Sempronius, pluribus debitis gravatus, non potett fuis Creditoribus fatisfacere, ni immi- nuat convenientem dotem filiabus. Q. Àn id fs- [ cere teneatur, ut poffit (atisfacere Creditoribus. m Refpondeo cum diítin&ione. Velagitur de diminu- 1 tione aliquali; & tunc dico cum communi DD. Sempronium ad id teneri: ficuti enim ob talem " finem tenetur minuerc expenías circa viCtum, ve« 5 g5 itum, 4 - 3474 Casus CoNsciENTUE ]u ftitum , & manutentionem familiz ; ita etiam cir- Yie ca Dotem filiarum, ne Creditores damnum abfo- fi lute, vel faltem tantum damnum patiantur, Vel h t agitur de diminutione notabili; & tunc fabdiftin- Ten uo: Vel per hanc diminudonem, judicio pru- [o entum, mutatur ftatus ejusdem, & filiaram, ab tent eis jufte acquifitus ; & in hoc cafu dico, Sempro- trtr niüm nonteneri ad hanc diminutionem notabilem ; düs utenim diciturin tractatu de Reftitutione: Nemo tenetur decidere a proyrio [latu jufle acquifito, ut CAS Jatisfaciat Creditoribus. Idemque dic, ii diminu- u ta filisbus Dote, hze Sponfum non invenirent, cum D peticulo amittendi pudicitiam ; nam bona ordinis ft Inferioris non funt re(tituenda cam periculo amit- tendi bona ordinis fuperioris. Velperdictam di- p te| minutionem non mütatur ftatus, ant mutatur in- jufte acquifitus; & tunc certe ad eam tenetar Sempronius, cum amplius non interveniat caufa Mef excufans; ficque fe ad verum proprium ftatum re- $. fel ducere'a.ï Leffius lib. 2. cap. n. 29. & aliicomm. i qu MENSEGQUNAL. tl tl pre CAS. I. C Amillus per plures annos fe impotentém expertus ad . confümmationem Matri- ys monii, ad fimplicem contaCtum Reliquize cujus- hN dam San&i, cum qua fait benedi&tus, illico factus eít potens. Q. An libere vacare poffit operi conju- gii cum propria*. Sponía. RAefpondeo negative ; fi poft requifitum triennale ex- perimentum , poftque adhibita confueta remedia, ä five realia, five fpiritualia, nunquam potuit Matri- monium. confümtaare, Ratio eft, quia in hoc ca- fu intervenit moralis certitudo, quod nulliter con- traxerit cüm propria Sponfa, ob impedimentum Cl dirimens impotentize perpetuze antecedentis, fuffi- cienter manifeftatze per hoc, quod femper fruftra- nei füerint omnes mfüs, non obítante valido re- mediorum fübíidio; & quia nonnif per miracu- lum N Mexuse ]unurr. 4ts Jum hzc fuerit ablata. Quare ut Camillus poffit lm ( libere , ac licite vacare operi conjugii cum Spon- Dun i t Ti fa, debent tite mutuum renovare confenfum in Matrimonium, nempe fecreto inter fe , fi impedi- libl mentum erat;occultum ; coram Parocho vero ac dj tefibus, fi notorium erat, & publicum; nam po- A i tentia de novo scquifita non reddit validum Ma- p trimonium, ab initjio nullum, & irritum. Giribal- p dus de Matrim. cap. 16. dub. 11. Aliique paífim. : M nf CAS. II. Occafione cujusdam publicze lïcitatidnis, | dinits Aurelius rogavit amicos volentes emere, ne plus AE C offerrent certa quantitate, ut ipfe rem illam eme- Tooln ret pretio infimo; uti de faCto contigit, Q. Au o peccaverit contra juftitiam, & teneatur adaliquam jtund reíftitutionem. ii i 1 m'e:'qr Refpondeo affirmative cum Soto de Juft. & Jar. lib. TE bt 8. quxft. 2. art. 3. Ratio eft, quia licet Dominus rei venalis hanc adhuc vendiderit pretio jufto, fuit X nihilominusinjufte ab Aurelio damnificatus. Ex quo enim Aurelius eo modo fe getferit cum volen- tibus emere, violavitjus, quod ille habebat, ne fetraherentur emptores volentes emere pretio fu- premo, vel medio, ipfümqué coegit vendere rem pfent pretio infimo; facta enim tali confpiratione, & Y monopolio cum amicís, non remanfit pro re aliud 3 r etium , przeter infimum, quod pro ea offerretur, v t ] p ropterea cum privata auCtoritate id ab Aurelio riwaä"'; fieri nequiverit, fattumque refüitaverit in jactu- ram, & dampum Domini rei venalis , dicendum, quod Anrelius, titulo damni illati, peccaverit t contra juftitiam, G teneatur ad reftitutionem, nempe, ad refeCtionem ejusdem, jgdicio pruden- tis taxandam, :2 ï, CAS. IIT. Petrus mutuath;ah ;xï Scuta centum fe ob- ligans ad ea non repetenda per duos annos. Q. 3 Au ultra fortem poffit aliquid accipere ratione af- r fumptze obligationis non re UR petendi tz'ilem füummam It per biennium. Re- ) m 476 Casus CONscmN"rm: Refpondeo, ob tale motivum non poffe Petrum ali- [ uid accipere ultra fortem; damuata enim eft ab TE . Alexandro VII. hac propófitio42. in n, Licitum g &fl muiuanti- aliquid fupra fortem exigere, [i fe ob- pec ligat ad nonvepetendam fortem ufque'ad certum tem- ij pus: qua, ut patet, correfpondet Cafui propofito di fere in terminis. Unde fi Petrüs habest occafionem ; Mi promptam , aut fpem vere fundatam proxime ap- [/]], plicandi talem pecuniam cum lucro, vel etiam fi Imh eà opus habet, aut quamprimum opus habebit, Y ad fibi przecavendum aliquod damnüm ; poteft qui- t dem convenire cüm Mutuatario, mutuum ab eo li petente, ut ipfi tale lucrum compenfet, feu dam- trt, num reficiat, ut füpra tradidimus in relponfione ad tertium Aprilis : at pro mera obligatione for- Nf M tem expectandi per duos annos, nil poteft ultra fortem accipere, eo quia talis obligatio, fi atten- j te confideretur, aliud non eft, nifi quaedam pro- €u rogatio mutui, & fic quoddam novum Mutuum fa u virtuale, pro quo, ficuti neque pro formali nil t accipi poteft; cum utrumque t verum Mutuum; u & lucrum ex alterutro perceptum ratione mutui fit vera ufura. Vivaad d. prop. ( fol i MENSE gULIL N Y d Onfeffarius fimplex, audita Confeffione Patris, qui fe accufavit de peccato car- nali commiffo cum famula, fücceffive audit & Fi- lium hoc idem cum eadem perpetraffe. Q. An Filium poffit abfolvere; & abfolutio Patri imper- i tita fit valida. [i Refpondeo ad. primam partem cum diftinctione. Vel Filius exponit a femetipfo fe peccaífe cum Affine in primo gradu; & tunc eít manifeftum , non poíle Confeffarium eum abfolvere , uia exponit inceftum formalem refervatum. Vel Filiustantum exponit fa eccaffe ex gr. cum libera, & tunc dico, Confeffariam poífe, ac debere ipfum intet- gä roga- MzwsE jJurn. 4Tl zi :ogarle D an ea fit ipfi propingua (eft enim inter« nl i ac debet, fin- rogati o,Iquze communiter fieri folet, N gulis P cenitentibus fe accufantibus de aliquo fimili " n peccato, und e non ingerit fufpicionem fractionis vitsln fi ipfe negat, dummodo fit aliunde figilii; ) & debet illum sbfolvere, non obftante prona difpofitus, Nihit ais natitia habita in przcedenti Confeffione; X enim minus fcimus , quam id, quod ex confr[fione ^ u Div. Bernardus; & ftrictior eft ni u fiimus, ut ajebst lh obligatio figilli Sac ramentalis illa Confeffionis in- jtelt tegrae. Si. vero affirmat ut füpra , denegandà eft 120 illi abfolutio ut fupra. Vide Puteob. de l'cen, q. 5. &t du art. Io, n. 8 if Refp. ad fecunda m partem: Abfolutionem Patri im- tote t pertitam elfe folum invalidam, fi ipfe fcienter dul & culpabiliter talem cir- fiattee peccaffet poft. Filium, cumftantiam omififfe. Unde fi ipfe peccavit cum hm p Famula folummodo ante Filium, vel poft ipfum, Matort trsli d ignorans tamen ejusdem peccatum, tunt Abfolu- tio ipfi impertita eft valida, nam in ifto cafu in .. [otutt ye niis ceftus e& inaterialis praecife: Ita comm. CAS.1I. Uxoratus defloravit fuam propriam Con- fobrinam. Q. An fine difpenfatione poffit ab Uxore debitum exigere. Refpondeo afürmative, etfi cum ea copulam com- leverit. Ratio eft, quia in jure eft quidem vetita o iro exaCtio debiti cenjugalis, fi cum confan- at vinea Uxoris feienter fornicatus fuerit; at vetita j ibidem non legitnr talis exsctio, quando Vír fcien- (l ter fornicatus eft cum Confanguinea propria, ut n patet ex cáp. 1. & £0 , Qui cogrov. Confa ngu. ubi dicitur: i guis cum. Filiaftra jua fcientev [ ornica- d tus fuevit, nec a Matre (id ef, a propria Conju- u M ge,quz, refpeCtive ad Filiaftram Viri, eft Ma- D ter) debitum petere potefl. Idque Theologi commus n niter tradunt, five Vir cognoverit Uxoris con- p Itf fanguineam in primo, five in fecundo gradu; & AU^ vice verfa fi Uxor fcienter fornicata fit cum Con- J " fanguineo Mariti in primo, vel fecundo gradu, yh 478 Casus ComscrENTUE « CA ut videre eft apud Giribaldum; cum ergo nofter alft uxoratus non defloraverit Confobrinam Uxoris, /ed Tiün propriam, dicendum, quod (íine difpenfatione pof- fit ab Uxore debitum exigere. Myo CAS. III. Vovit Titins Religionem ingredi ; at pot tiür aliquot dies blanditiis puellze ille&us, nuptias illi promifit. non hj Q. Quamnam promiffionem ;eneatu? implere, Tion pro Refpondeo, per fe loquendo, Titium teneri primam 10f * promiffionem implere ingrediendo Religionem ; €on| fienim vovens Religionem emiffis Sponfalibus, per fe adhuc tenetur ad Religionis ingreffum, eo quia, obul [y ob majorem ftatus perfe&ionem, Sponíalia jure ü & pofitivo habent inbibitsm hanc conditionem « j ] Religionem elegeros a fortiori. debet votum Reli- do, £ionis impleri, quando Sponfalia preceffit: ita n Tüet comm. Dixipoftea per/e loguendo, quia per ac- lab cidens «evenire poteft, quod, non obítante Voto Wt j prius emiffo, teneatur dacere puellam: puta fi voti infeiam dicta promiflione ad copulam addu- D xiffet, & ni eam ducat, gravia oriantur fcanda- f ü ox la, jurgia, rixze &c. tunc enim, fi aliter non pof- fet his obviari, teneretur certe, non obftante Vo- to, illam ducere; cum enim tunc ingreffus in Re- LET ligionem non fit amplius majus bonum, cef(at vo- WN D ti obligatic. Ita Girib. de Voto cap. 6, dub. z. n. 4. et 1 AMENSE AUGUSTLI fe Ü nuentibus Emptoribug tantum folvere fe 'CAS. 1I. RE [ Mercatori pro mercibus, quautum ipfe pretendit, folet hic frequenter mentiri, ac falfo du Jurare, talem ac talem fpeciem mercium fibi plu- Wi ris conítitiffe ; unde fit, ut illi oblatum pretium hi augeant. Q..An tuta conície . te ntia Mercator poffit iftud accipere. Tt 'b | CAS, 1E/0. 2; An f/hic Mereator fzepins correptus non fe emendat, debeat Confeffa 0 rius illi impone- 2 re, ut Mercatura officium defera t. CAS. | MENSE AUGUSTL T9 CAS. TII. Q. 3. An fi dolo , vel fraude eos inducat j ad folvendum pretium juftum quidem, fed füpre- mum , teneatur aliquid reftituere I:mptoribus. o M Refpondeo ad pri&æ*um cum diftinttione, Veltalepre- i tium augetur intralimites pretii jufti ; vel fupra piis hujusmodi limites. Si fupra: dico , Mercatorem ( non poffe tuta confcientia iftud accipere, quia fie non fervatur zequalitas inter datum & acceptum , pisa prout exigit juftitia commutativa. Propterea in oro conícientize debet reftitni exceffus; nam in ( confcientia nemini licet proximum fgum, ne in $, pr Si vero continetur in- I) obulo quidem, decipere. ol tra limites pretii jufti; dico, Mercatorem poffe &c, quamvis enim peccet mentiendo, & pejeran- em f do, tamen non peccat accipiendo ; fiquidem ex n i n una parte jam notum e&£, hafcequerelas effe con- fuetas vendentium cantiones, quibus proinde fides W [ ( habenda non eft; unde fibi itmputet, qui credit, :l W pml ut inquiunt Rebellus & Caftro palaus ; ex alia ac- n ädlu ceptum in cafu eft zequale dato, adeoque lege ju- *fitize conforme. La Croix de Empt. & Vend. num. (l 956. N n $uU Refg;ondeo ad fecundum, qüod fi pluries illi äü"lg- navit falutares pceenitentias & opportuna remedia, d eique aliquando diftulit Abfolutionem ad finem Ls emendationis , nec unquam profecit, debet illi imponere, ut ad tetmpus Mercaturz officium de- ferat. Ratio e£t, quia in tali cafu officium Mer- caturze dici pro eo amplius nequit exercitium indif- ferens, & occafio remota, fed proxima, ob trequen- tem lapfum in mendacia ac perjuria: uemadmo- dum ludus dicitur vera occafio proximablafphemiz iili, qui ludens frequenter blafphemat. 'Hinc ficuti hujusmodi ludenti Confeffarius debet, faltem ad tempus, vetare ludum, fi expertus eft reliqua remedia effe inefficacia ad ipfum retrahendum a n blasphemiis : ita faltem ad tempus debet Mercatori officium interdicere Mercaturze, fi reliqua remedia )9 expertus e£ ineíficacia ad ipfum retrahendum a men- ) J/ 480 Casvus Couäcnmnæ mendaciis, & perjuriis ; nam ipfum relinquete in e tali Officio cum illó pravo habitu nihil diminuto, eflet ipfum relinquere in formali periculo proximo eijus mp relapfüs , adeoque in peccato, juxta illud Eccl, 3. mjno. Qui amat periculum, $n illo peribit, DusrteExpot, neli Prop. damn. v. occaíio proxima q. 447. Antonin. tidet de Poenit. quaeft. 6. pag. 54o. tisfa Refpondeo ad tertium affirm, cum Caftropalao, qnem diam &q citat, 1c fequitur La Croix l. c. n. 955. tum quia d inductus per fraudem, ac dolum ad folutionem pretii fupremi, utpote deceptus, non cenfetur vo- 'Orf luntarie in iftud confenfiffe, tum quia per hunc etitm 2,di procedendi modum lazfüm eft jus, quod habebant emptores emendi ab aliis pretío infimo, vel medio, 0481 eamdem mercem. EHinctantum Embptoribus refici fia : debet, quanti minoris emiífent ab aliis, fi fraus ac filo. dolus Mercatoris iis innotuiffet.. lum, Deatu AMENSE SEPTEMBRIS. Mefpon t CRUN & C0f Olonus partiarius apno 'elapfo, um eg . CAS. I. C ret, furripuit Domino tres corbas triti« Titer gua vendi. ci, animo tamen, cum primui poffet, illas fol- ilox Nunc ad pedes Confeffarii provolutus in- Yed quirit, juxa quam seftimationem teneatur Domi- no fatisfacere, cum anno füperiore pretium tritici Sy modo creverit, modo decreverit. Q. Quid illi re- Com ondendum ? jue Quam j e fpondendum, quod tenetur Domino fatisfacere juxta illam zeftimationem, juxta quam verifimili- Tant ter is palfus eft damnum, feu intereífe; fic enim Ti l:mp fervatur aequalitas , ad quam obligat juítitia com- Oi mutativa, cujus reftitutio eft actus. Bonacina de reft. in gen. difp. r. quzft, 3. pun&. 11. num. 4« p Quare ti Dominus vendidiffet, aut confumpfiffet Q E jllud triticum tempore füummze zeftimstionis , juxta [j illam reftituat; juxta mediocrem vero, vel infi- ch mam, fi tempore hujus, vel iliius fa&a ab eo fuilet confumptio , demptis expenís, quas Ti circa la ' ] - MeNsE SEePTEMnBRIS. 481 NI Et fi certum eft, d citca idem . Dominus feciífet. cujusdam zefti mationis tempore id fuiffet a Domi- o p no peractam, plures tradunt, fatisfaciendum Do- n mino juxta majorem zftimationem; q uia in dubio wtelo meliot eft innocentis conditio. Magis tamen . at- . Antrt ridet fententia. Turriani, Sporer, aliorumque fa- tisfactionem reducentium ad sítimationem me- n ( u " diam, habito reípe&u ad copiam, vel penuriam, & qualitatem rei, emptorum &c. detrahendo ali- fi uid ratione expenfarum, & incertitudinis ; fi enim ominus poterat vendere pretio fümmo, poterat Veür r retio infimo. Turrian. in 2. 2. er hot etiam p M lubcbag 2. difp. 10. dub. 2. D.'Tho. to. vel ml CAS. 1I. Cajus, non obftante omni poffibili diligen- dnus r tia adhibita, certo fcire nou potuit, an füuo con- Bo filio efficaciter influxerit in homicidium perpetra- tum. Q. An debeat fe credereirregularem :ac te- nestur ad reparationem damnorum. $ Refpondeo affirmative quoad primam partem, & ne- gative quoad fecundam. Ratio pr. pr. defumitur acommuhíter contingentibus; cum enim regula- T riter pravium confilium operetur, & non nit) ma- J gna cum difficultate retrahi valeattotalis ejus ia- illa* Hoxus; hinc fit, ut, dubio non cbitante, an vere influxerit, confilium adhuc influxilfe proe(umatur. Wt olutusï: ]j n Sayrus de ltregul. lib. 7. cap. 3. n. 2. Avila, & i comm. Caeterum fi. fcire cipias, quandonam pro- ul prie cenfeatur non influxiille, dico, id evenire z. quando homicida confilii tempore jam erat adeo gt paratus ad occidendum , ut nuliam ex eo deter- ii minationem acceperit, nec ullum inde motivum J J lt :'c»"l furupferit cirius, facilius, crudelius, firmiusve " homicidium perpetrandi : fecundo cum Confulens p | ante homicidium, confili motiva aliis motivis 9* contrariis elidere conatus eít, ac precibus etiam importunis nifüs eftab eo retrahere volentem oc- cidere : tertio,fi videns fe his non proficere,juxta charitatis, ac prudentize regalas, occidendum mo- nuerit, ut fibi caveret &c. Vide Continuatorem " h out- ( Lambeyrtini Cafus Fohjc. R 482 Casvus CoNscrENT ELE, CAS1 Tournelli de Irreg. par. 8. c. X. art, 1. —— Ratio witen! poítea fecundze partis eff', quia nemo tenetur ad feparationem certam pro puro dubi Rebonc o de damno il- & cot lato, uti cradidimus ad 3. Julii 1749. r tenti CAS. III. Pcenitens protulit menda [u fione. Quid de hac judicandun: ? cium in Confef- fib lius, Refpondeo cum diftin&ione. Vl talemendacium fnit Vove cum adverrentia, & circa materiam gravem, feu dent lunja neceff;5riam, puta, circa numerum lethalium, cir- cnmftantiam mutantem fpecierm, aut aggravantem, n m vel niinuentem i» infinitum. circa occalionem pro- jnpol tiatyn ximam, confuetudinem &c. & tunc dico judican- dum, eam effe nullóm, & facrilegam, ni animi tiot perturbstio, ignorantia, vel fimplicitas fic co:fi- Tife tentem excufet; caret enim neceffaria fidelitate, 4tte feu iotegritate. Vel tale mendacium fuit absque tisf adverrentia , aut circa materiam levem, feu uon plins Tbf neceffariam ; & tunc dico, judicandum eam va- lidam eile, i forre agaturde veniali, de quo tan- t tum Peenitens fe accufet, conícius fe illud. non Refoo commiliffe (in quo cafu fit Sacramentum nullum ET défectu verze materig), nam neque irrogatur gra» Inalj vis injuria Sacramento , neque variatur. notabili- etiam ter judicium Confeflarii, fi expofita fit alia mate- m'xgc ria,de qua vere doleat. Lugo de Pcen. difp. 14. I2 n. io. iana, Rofignolus, & alii, a fortiori di- ff centes, valere Cozfeífionem, fi mendacium in ea fj prolatuim ad ipfam non pertineat, p Tet al MENSE OCTOBRIS. Tiité loc CAS, I. V' I llicus habita a Confeffario poenitentia ye confitendi per annum femel in menfe, per primos tres meníss eam a femetipfo fibi com- Q f?( mutavit in recitationem unius integri Roiarii pro fc qualibet vice; nunc petit ab alio Confeffario com- mutationem ejusdem. Q. 1. an Poenitens fibi po- 3 tuerit Peenitentiam commutare, tia Saw .. CAS- El MeNusE OcTonnis. 483 M CAS. II. Q.2.an Confeffarius commutare poffit poe- tetetr nitentiam ab alio impofitam. Refpondeo ad primum negat ive cum Laurea, Gobat, edinto] & communiori. Ratio eft, uia comimutatio Poeni- tentizs & eít actus jurisdiCtionis, & a&io facra- i d mentalis, cujusmodi p lane non eft commutatio fibi tiam facta fuiffet in me- fa&ta a Villico, quamvis e uod faCctum & lius. Nec obítat patitas de voto, daetnt vovente, poteft ab eodem mutari in aliqu id evi- denter melius; cum enim hoc fuerit propria vo» iven, te. poteft iigm, luntate emiffum , propria etiam volunta iyanta in melius commutari ; non vero, ubi fa tisfactio e opus determi- onem pf impofita eft a Confeffario, qui tal fi foifet ab ini- a a natum impofuit. Et quamvis hic, ,ail tio rogatus pro mutatione operis , fortaffe indul- fiffet; tamen fatim ac ipfe impofüit, & Pcenitens Ts hielist. acceptavit tale opus, jam hoc habet vinculum fa- i du fisfactionis Sacramentalis; ficque non adeft am- plius locus praefamendi, quod ille confentist in f fubftitutionem alterius operis. um v Putgob. quzft. 4. »quo t art. L Refpondeo ad fecundum, offe Confeffarinm ex ju- lol m u » fta caufa, nempe neceffitatis, aut utilitatis fpiri- tualis Poenitentis , commutare in zequalem, imo fot? ga!utïf etiam (interveniente tamen graviori motivo ) in minorem pcenitentiam ab alio impofitam ; per hoc alia ? y d epim non exerceret, imperium in primum Con- feffarium , fed in Poenitentem, qui illi fe ipfumn, gt t faumque flatum, & conícientiam fubdidit ; nec TTE e revocat fententiam prioris, fed fuam pro- propri fert ; hoc enim pofterius judicium non inftituitur ad derogandum priori, fed ad confulendum Poe- nitenti, in cujus favorem talis iteratio fit; neque h hoc torüm efficitur per modum appellatienis , fed : o per modum noyi judicii, aequalis judi cio praecedenti, j ;g'.t i u quorum judiciorum neutrum adverfatur aiteri, cum J fecundus fe habeat tanquam facceffor prioris Con- fcffarii in codem tribunali, ut cum Susrez difp. no ? $. fe&. 10. & Duardo difp. 9. fe&. 7. de Poen. irodunt frequenter AuCtores. Nec perhoc primum Sacramentum remanet mutilum , & imperfectum; 2 - (* 484 . CAsus CowscrENTIE fi enim duplex pcenitentia imponitur.in novojn. dicio, prima eft pro praecedenti fubítituta, altera pro prefenti; fi vero imponitur una tantum, hzc a spplicatur, & valet tam pro- pracedenti, quam pro prefenti. Et ha&tenus di &a intelligo ,. quam- vis prior poenitentia fuiffet impofita ab habente f poteftatem in refervata, & comtutatio fiata Con- l feífario fimplici, cum énim c d er hoc, effaverit refervatio, quod peccata fuerint a primo Confeffario abfoluta, nil remanet, ratione cujus fecundus Con- feifarius non poffit fngm efformare judicium, Vaf- ] (A quez, & alii. j (45 CAS. TII. Mulier periculofe zegrotans, ftante pro- Y babilitate , quod feetus, quem in utero geftabat, 8 nondum effet animatus, pharmacu m fuümpfit, & N procuravit abortum. Q. Àn licite. k [ Refp.' cum diftinct. Vel piocuravit abortum direte, p nempe, fümendo pharmacum ea intentione, ac uü €o fine, ut fequeretur abortus: & tunc certum eít, illicite eam id praeftitiffe; nam fi illicitum eft i id praeftare, quando eft moraliter certum, quod fzetus adhuc eft inanimatus, ut poft damnatam fe Giri ropolit, de abortu ab Innocentio XI. tradunt f 345 aldus de homic. dub. z. aliique comm, a for- Y tiori erit illicitum id przftare, quando eft folum probabile, quod factus nondum fit animatus ; cum in hoc cafü id facere, fit fe exponere formali pe- riculo homicidü. Vel procuravit abortum folum indirecte, quatenus pharmacum fumpfit ordinatum ad fanitatem , licet per accidens ex illo timeretur fecuturus abortus; & tunc dico, licite id ipfam przftitiffe : quamvis enim in nullo cafu licitum ft dre&e occidere innocentem ; licitum tamen tb E. FR LL r a m u 5 d U andoque eft aliquid agere, ex quo per accidens, Te & contra intentionem innocens incurrat grave aliquod ericulum: ut b ene exemplificat Girib. l. c. n. 146. hoc enim non eft intendere illi malum, fed tantum permittere, utilli immineat, ac inte- rim nti jure fuo, MEN- " MaNsE NOVEMBRIS. 485 n AMENSE NOFEMBRIS. t di It Bfente Parocho Capellanus mouetur, fi t CAS. 1. A Wi infirmum paulo ante confeffüm gravius u zegrotare, & quamprimum deceffurum. ropte- b n ; rea, ne ille decedatfine Viatico, & extrema Un- hii €tione, cito fümit Vafculuim Olei Infirmorum, & n de Ciborio Pyxidem, . ac celeri greffu currit ad hzec A Sacramenta illi miniftranda. Q. An in ifto ca(u li- nàiite ceat currere geítando Euchariftia: Sacramentum. um T CAS. II. Q. 2. an fieffetad Altare, liceret ei, ob idem przeftandum, Miffam interrumpere. CAS. IlI. Q. 3. quid agendum Capellano, fi ante ii Euchariftiz fumptionem vellet infirmus denuo con- geltii fiteri. ll ! Refpondeo ad primum negative. Ratio eft, quia hic agitur quidem de miniftrandis infirmo duobus Sa- cramentis, quorum utrumque poteft illi multum d prodeffe; at non agitur de ullo Sacramento neceffi- ont, tatis. imo in cafu curfíus formalís effet indecens t m ob realem przefentiam Corporis Chrifti, ante quod jcfun devotio, & reverentia adftantium non parum etiata n € minueretur, fi iliud prae manibus geftantem vide- um rent currere ; nam ftante confuetudine in contra- tl rium, jd admirationem caularet, ac rifüm. Pro- ym, ^ pterea Poffevinus de Offic. Cur. cap. 5. n. 37. ait , d quod Curatus vocatus de noCte, vel de die, cum Dd magna inftantia ad infirmum , tenetur quidem cur- m rere, Íi alias infirmus moreretur fline Confeífione, aut fine Baptismo, cum iíta fint Sacramenta necef- g n faria; in aliis autem functionibus fatis effe, quod r(dimfä l Parochus feftinet, quia non funt abfolute neceffa- riz. Et quod dicitur de Curato, valet, in hujus abfentia, de Capellano in fubfidium conducto. Vi- [ j W de Poffevinum toto illo cap. hoc enim legiffe juvabit. m Refpondeo ad fecundum cum diftin&ione. Vel Infir- mus eft in ipfa Ecclefa, feu prope Ecclefiam; & in hoc cafu dico, etiam poft Confecrationem licere db "d Capellano , obidem przftandum Miffam interrum- "À pere; quiatunc ex una parte interruptio modica eft; ex alia ingens utilitas Sacramentorum ptzbet 3 u . - ! s 486 Casus CONSCIENTUE fufficientem caufam tam brevi interruptioni. Vel fji Infirmus eft in loco aliquantum ab Ecclefia remo- I to, & tunc dico, nonlicere, ob idem praeftandum, Miffam interrumpere , quia cum füpponatur paulo f ante confeffus , quod hzecnon adeft urgens necef- de fitas ; ideoque pravaletobligatio profequendi Mif- £0 fam, eamque continuandi, ob reverentiam Sacri- ( ficii, Diverfimode tamen deberet fe gerere Capella- exe nus in hoc fecundo cafa, fi Infirmus confeffus non I fuiffet, nec poífet confiteri; nam tunc fi capaxef- fet Extremze Unctionis, vel etiam Viatiei, nec ad- Y elfet alius Sacerdos, non folura poffet, fed deberet N dl perger eetiam poft confecrationem ad ipfi miniftran- CU dum V iaticam, vel Extremam Uxctionem, nt mo- lo ribundus ex attrito fieret contritus virtute Sacra- 10, : dta cnm Zambrano, Tam- menti, & fic(alvaretur Qu burino, & Capeaville; Quartus iu Rubr. Milfal, [ patt. 2. tit. 3. fe&..3. dub. 3. P titg Reípondeo ad tertium. Cape llanum hoc in ca(u re- quo erbaculum, velalium &0ni ofita pyxide fuper parvum tab debere ad Infirmum decentem locüm ibi paratum , d totam Confeltfio- LO accedere, ipfumque aud ire quoa t nem, fi hzec fit brevis; fi vero hac longa futurafit, [ debet ipfum monere, ut de gravibus, quze menti fht occurrunt , fe accufet , cum dolore univerfali de h eliquis, pro- iO omnibus & accufatione generali der ponens ea poftes fi ngillatim confiteri, fitpoffit; &a- ini- Tá timque illum abfoivat,. ac poftea Euchariftiam lis nifttet, prout fieri folet in hifc e circumftantiis. Sic 10 & obviatur fcanda- or enim, & providetur Infirmo, lo. Quartus. l. c. Rotarius , & comm. fi di AIENSE DECEMBRIS.. "tl Erta uxor Sempronii ignorans, infaetem IN CAS. 1. B effe filium proprii Mariti, ortüm ex ad Baptifmum. .An D Conceubina, ipfum tenuit iritualem five cum ipfo contraxerit Cognationem fp & Concubina. li infante, five cum Marito, Tef Refp ondeo, in hypotefi, quod habuerit animum exer- cen di munüs ab Eccleíiz inftitutum, nempe verüum f l)!:lem Qu cfücium Matrinae , ipfam contraxiife coguati pr li Ü MxwsE DrcgwnAa1s. 487 ni, J fpiritualem five cum Infante, five cum Concubina ; jf fin robabilius tamen non cum Marito. Ratio, quoad nfantem, & Concubinam, ex eo collipitur, quod Qul ftatim ac habuit przedictum animum. nil aliud defi- d derari videtur ad fpiritualem cognationem cum iis aill contrahendam : hzec enim ex inftituto Ecclefize eft m ic fjl quid accefforium ad munusPatrini, vel Matrinze rite (l A N exercitum, ut in cafu. Hinc ficuti habita carnali per- at fe&ta copula cum uno ex Copjugibus, inde refultat t affinitas cum Coníanguineis ejusdem; ita fecuta , DC debett vera tentione ad Baptifmum perlegitimum exerci- tium Matrinz , inde refultat fpiritualis. cognatio Qu cüm infante, & illius Matre, feu Concabina. 1ta j uU Lopez par.2.Inftit, de Matrim.cap. 51.Giribald. tr. e t 10. c. 12. dub. 3. n. 27. & alii comm. Ratiopoftea y n quoad Maritum defumitur ex refponfione , quam . i dedit Alexander I11.in cap. 2. de Cognat. Spir. Pe- titus enim Pontifex, an feparandi effent Conjuges, a "W quorum alter vel commnnem, vel alterius ex alio gehwtm connubio filium, five cafü, aut ex neceffitate, five n dolo baptizaffet, aut coram Epifcopo confirmandum tenuiffet: Alexander IIL. c. Si vír, vel Mulier 2. th n* de Cogoat. Spirit. corrigens antiqua jura oppofitum jg n ftatuentis, definit minime dittrahendum hac de cau- li a conjugium, ejusque jure uti Conjugibus permit- Utläl P! tendum, quia fi ex ignorantia id faé&tum, eos igno- df rantia excufare videtur: ut in terminis refert Nata- m'l lis Alexander de Sacram. Matr. cap. 4. art. 5. reg. Io. Sed eademratio militat detentione filii Mariti 1 1 orti ex Concubina, quam Uxor fecit in noftro ca- fü; ergo fiinillo excufatur ab amiffione juris peten- f di debitum, & a cognatione fpirituali contrahenda, etiam in hoc. M i 1 CAS. II. Sergíus tenuit infantem tum in baptifmo fs privato, cum in Ecclefia, quando fuppletae fuere d Caremoniz. Q. An ex hujusmodi tentione con- 1 traxerit Cognationem fpiritualem. Refzondeo negative. Ratio eft, quia ad cognationem n" fpirituale contrahendam necefiario requiritur, quod quis przeftet id, pro quo exEcclefiz inftituto contra- hitur eadem cognatio. Jam vero id, pro quo ex Eé- clefiac inftituto hzec contrahitur,non eft tentio adBa- ptis- 488. Casus CoNscreNTIE w r tifmum utcumque, fed ad Baptifmum folemnem; i f quidem ritus Patrini inftitutus non eft pro Bapti- W fmo privato, fed tantum pro Baptifmo folemni. Pro- z terea cum non verificetur, quod Sergius tenuerit : ad Baptifmum folemnem, fed tantum in privato, nec non iu expletione fubfequentium caremoniarum, quze pariter Daptifmus folemnis non fant; dicen- dum, quod ex hujusmodi tentionibus cognationem fpiritualem non contraxerit. Ita Rofignol. de Da- ptif. q.6. art. 5. & comm. Qu CAS. III. Fortunius tenuit infantem ad Baptifmum per Procuratorem. Q. An etiam ex hac tentione orta fuerit Cognatio fpiritualis; & an illam contra- xerit Fortunius, an vero procurator. s Re/eondeo, exhac tentione fpiritualem cognationem ABt fuiffe contractam, eam tamen non contraxiffe Pro- illa curatorem, fed Fortunium. Ratio eft, quia fzepius ita tün declaravit Sac. Congregatio Concilii, nempe in una Tor Veronen(i die 29. Martii 1582. & 15. Martii 1631 h ut videre eft apüud Nicolium in fuis Elucubr. Civil. pro lib. r. tit. ro impedim. 4. verf. au vero, &apud Re- für bellum, dicentem , fe infpexiffe Decreta, quorum lici unum hiíce verbis rem totam expedit: Procurator A sn0n cont?ahit cognationem p iwitualem fibi, fed. Man- um danti. Vide eumdemRebel C m deOblig Juft.poft par. t 4.. €3p. 2. l. 9o. Ratio poftea eft, quia actus hicnon . [il attribuitur exequeati , ied Mandanti , ut recte in- 4fü quit Naldus Cophtatio Spiritualis n. 3. & patet pa- Ino ritate aCtus Marimonii, pariter per Procuratorem illy contra&ti; non enin; Procurator, fed Maudans fit bor Corjux, & Conjugisobligationem contrahit. Ídem ten ergo dicit debet quoad fpiritualem cognationem ; « pracipue cum hzc juxta Tridentinum contraha- " tur perfolos defignatos a Parentibus ; uti eft Msn- D dans. Hinc valet in cafüilla regula: Qui per alium Y tenet , pev fe ipfun teuere cen(ztuy, nam jura exprt- R mentia tentionem, intelligenda (unt de tentione fe phvüca, velmorali, ut optime Anacletus in 4- P. Detr, tit, 1z. num. 23. in fine. IN- t * ' * AA C us ,þ £OQOK Z e q» .ää*"?!g « M AA lenpt Qä At MY á sj d Q H MUU oD* N XNC m i A X A Q " uY " * 2w$ ( w (»x ; tupt N — AOOOQOOK 0 ä& L ivalo t SGef Yonint, j i n o INDEX RERLUM, Quz hoc Libro continentur , lo- pl nl cuplctifïimu's. m o À. !Bortus. Mulier potionem abortus fcetus animati T caufativam' infcienter fümens, poftea admonita j - illam impedire nolens, incurtitne cafum referva- gisit tum. pag. 79. Aut qui pr&bet ejusmodi potionem geinut ceminze aliunde fcetze , afferenti ab ipfo gravidam. i t 186. Pote(tne mulier periculofe decutobens frante a probabilitate, quod fcetus nondum fit animatus; a fumere pharmacum , & abortum procurare. 484. Licitumne id Medico? 305. Procurans abortum ,( "( a quo poteft abfolvi. 395. Sacerdos procurans abor« ) tum, petensque difpenfationem füper irregularita- il te,fed reticens, foetum ex fe genitum, gaudetne du difpen(atione? 70. « p Abfolutio. poteltne dari fequentibus: ebrio proxime u morituro.9. Cormittenti peccatum, fed ignoranti j ilud in faa Dicecefi refervatum. 58. Furi ex ar» bore cadenti, ac fenfibus deftituto. xo6. Exere centi periculofam negotiationem. 27. Poenitenti 3 obftinato, & recufanti fe praefentare Superiori, fi tamen Superior det licentiam. 17o. Peccatori publico mortem minanti. 171. Uxori renuenti re- verti ad maritum, a quo fzpius verberatur. 237. p Recufanti falutare inimicum, 245. Petenti pro of- lgl fenfa illata juridicam fatisfationem.254. Mori- "T i ün« Lambertini Cafüs. Confc. h IxpEx RERUM Qu bundo nullum przbenti fignum doloris. 284. In- 3 [ terdicto ob violationem Communionis pafíchalis. o6. Ex inadvertentia non data poteftne dari di- Vv itanti.84. Efne valida, dum quis füb ea recorda- To tus peccati lethalis illud . poftea aperit Confeffa- 6; rlo. 257. Licitumne proferre formam. abfolutionis lic D füper indifpofitos fine intentione eos abíolvendi, 292. Abfolutus a peccato ratione propinati vene- J ni, antequam mors fecuta fuit, teneturne hac fe- cuta denuo confiteri. 333. Abfolutio data ab eo, ho cujus approbatio exfpiravit , a peccato inculpabi- t0 f liter oblito in Confeffione tempore approbationis [ faCta, eftne valida. 390. Vide plura verbo Cou- CU fe[favius, & verbo Refervatio. Zlduiterium. Poteftne pro illo etiam viaut dolo perpe- €e trato pretium exigi. 9. Adulter teneturne adul. f Ü terze reconciliari. 78.. Teneturne adultera marito di mipanti ipfi mortem adulterii crimen fateri. 202. t Zvarus. Prorumpens in indignationem, quod audie- rit indictaa preces publicasad obtinendam pluviam ett Q pro ortu fatorum, quot committit peccata ? 256. üà x [ B. ex ZAunitus poteftne a quoi:uxhque Confeffario abfolvi x B ab omnibus peccatis & cenfuris. 264. Licitum- B -gi ne occidere illum ad aífequendum promiffum a la principe proemium ? 452. Baptifmus. Licetne parvulos ab obftetricibus bapti- 1 Zatos füb conditione denuo baptizare. 18. 113. ri3r. Quid faciendum Parocho, ad quem defer- tur puer habens collo appenfam chartulam, in qua legitur eum effe baptizatum, rrz. Quid,fi nul- jam habet chartam, 1i17. Poteftne Parochus li- cite imponere nomen infanti baptizando reluctan- v tibus parentibus. 58. Autnon advenientibus Pa- trinis defignatis adhibere obítetricem cum impu- bere. 577. Quid incumbit Parocho, dum audit ab obftetrice in Confeffione , aliquem — adolefcen* tem non fuiffe valide ab ea baptizatum. 390 Poteítne tradi iufans baptizandus alteri Parocho, a pa- af Qua uoc LinRgo cowTINENTUR, &c. P a parente habente quoddam diffidium cum Paro- ; p I'auiï cho proprio 153. Àut an licite baptizatur infans ne d 22 Retd invito Patre Judzeo, confentiente vero avo pater- nofideli. 304. Baptifmum differentes an peccant. t C 62.189. Valetne Diaconus ex preefümpta Parochi l 10 licentia folemniter baptizare. 137. Quid autem de al Baptifino a Calvinifta recepto fentiendum ? 165. J rece.- tb Beneficiatus quotidie obligatus ad applicandum pro hl d fündatore, teneturne etiam in ccena Domini, & ibcili* commermorationeomnium fidelium. 195. Simulans, tobatjot fe habere intentionem intra annum fütcipiendi fa- A cerdotium, obtinensque beneficium curatum, fa- citne fructus illius anni fuos. 218. Beneficium ac- iuoytte ceptans apimo illud refignandi fratri fuo, ac po- )rne ftea uxorem ducendi, an peccat. 398. Impediens dignum calumniis a confecutione beneficii , ut fà IDafi i, 002 digniori confératur, ad quid tenetur. 203. Lici- tumne beneficiato fruétus fuperflnos infümere in jpdut emptione librorum. 317. Authzredi ejus in zedifi- n "u » j canda domo. 319. Poteftne committere alteri reci- tatfonern officil divini, aliique dare fru&tus illi diei correfpondentes. 326. Autillud non recitans, fi i ex poít bis recitet , eftne liber a reftitutione ? 365. & 10 2! li Bigamia quando dignofcitur ? 149. ob Blasphemia. Quid requiritur ad blasphemiam hzereti- calem, 59.63. 236. 261. 4683. Dlasphemia in Deum, ii p in B. V. in Sanétos, eítne explicanda ? 125. n i m C. KE* l pellanus tecufans. benedicere domos, quod non C f recipiat juxta confuetudinem ova, an peccat. , n ) 180 Autíi quotidie obligatus celebrare, invifit [l &micos. 447. Aut fi accipit ftipendia ab aliis. 448. jj & feq. Aut fi obligatus ad celebrandum quotidie in certo altari, per unum menfem omittit, & al- tero in alio altari celebrat. 457. Ad quid aurem tencetur, dum dies fundata, quae prius erat fe- 493 -112 ftiva xv Ixpex RrRU M, Cot fliva ex devotione, fa&a eft. talis ex proecepto? ^ ) 467. ob Cosfss quomodo licitus. 422, 471. Fingens,fe velle [ redimere cenfum annuum, ut fructuum diminutio- Tà nem extorqueat, an peccat? 212 Pl ü Charitas proximiquomodo lazedi poteftper verba irri- fi foria. 432. Quomodo a marito non admonente uxorem periculofe decumbentem ? 455. h IH Chorem. Licitumne Clericis choreis intereffe, aut hi mufica inftrüumenta pulfare. 3. 178. Aut illi, qui E pravos fentit motus. 158. Autpuelle, dum pra- D videt alium peccaturum. 246. Eftne peccaminofum qu edere fonos in choreis inhoneftis? 179. nQ Clericus. Ludentes Clerici aleis, & ex jurgio fe s. percutientes, neque advertentes cenforam, an il- D li Jam incurrunt. 5. Clericus ludens Juda alearum cumcauponario ea conditione, ut quoties lucra- to retur, ei fplendidum pararetur prandium, poteftne lh & jufte a cauponario exigere prandium. 16. Autfi )u cauponarius recufaverit, poteltne ex bonis ipfius procurate compenfationem. 17. Aut poteftne cau- D ponarius recurrere ad Superiorem, ut hzc bona denuo ei reddantur. ibidem. Docens Clericus fpon- te püeros Grammaticam, teneturne etiam rudi- (ony menta fidei docere. 152. Quisnam titulus fufficiens b ad facros Ordines fufcipiendos. 166. Quale patri- D mornium pro Clericis poteft cenferi legitimum.267. An laudabiliter agit Clericus, petens poft mor- tem fuam fepeliri indutus habitu cujusdam Soda- litatis. 173. Clericali habitu indutus audiens a ma- tre, fe effe illegitimum,debetne ei credere 300. Non habens animum Clericandi, fed interim fructus f beneficii percipiendi, quomodo peccat ? 428. f - ) feq. Quid de reftitutione fructuum ? ibidem. Cognatio legalis quid inducit, 264. Spiritualis quando ceutrahitur. 41. 294. 350. 486. & feq. Contra&ta duplici cognatione fpiriruali, eftne neceffarium, utramque exprimere, Íi petatur difpenfatio pro - ( contrahendo matrimonio ? 413. Com- Quz uoc Lingo CONTINENTUR, &c. Communio Pafchalis obligstne etiàm elapfo tempore Rol afchali. 36. Indigne fumpta in propria Parzecia obligatne adhuc ad eam in illa fümendatm. 97. Po- stl teftne a Parocho denegari paero nondum exami- ünihii nato , fe tamen linteo altaris preefentanti. 53. Aut Parochiano non petenti veniam de injuria ipfi illa- fenult ta, 157. Satisfacitne przecepto Pafchalis rufticus du fumens Éuchariftiam in Ecclefia Metropolitana.115. Aut manibus Epifcopi. 165. Aut Capellanus zegro- tans illam recipiens ab alio Capellano. 183. Aut eft, i famulis Religiofotum, dum fumaunt eam in eorum ii d 1 Ecclefiis. 313. Debetne necellario fufcipi in pro- m pr nito/it pria Parochia. 259. Poteftne dari a Parocho illi, qui minatur ei mortem. 368. Licitumne Sacerdoti non habenti copiam celebrandi, propriis manibus ' ) upo: S. Synaxi fe teficere. 147. Aut in no&te natalis »ini Domini-communicare. 226. Aut peccatori publico aleerut hoftiam non confecratam ptzebere.222. Autoccul- s lutt to id pete,nti, 356. Aut quotidie perfonam aliquam potefmg in orator!o privsto commuhicare. 32t. Qaid fa- d ciendum $i, cui S. Menfzs affidenti incidit pecca- js il tum lethale. 266. Peccans poft Communionem te- o neturne hanc cixj cumftantiamexprimere ? Sr. gt u us lt bompenfatio damniían licita con du&ori ex bornis Do- m mini, dum villicus, antequam triticum in area divi- datur, exigit, ut tota tritici maíía cribretur ex- p Ó penfis communibus , Domini fcilicet, & conducto- ris. 144 Eftne facienda ab eo, qui fugiens infe- t " quentes hoftes obvium afcendit equum, qui pzae- o cipiti fuga moritur. 370. An licita creditori ex bonis mobilibus fui debitoris defuncti, qua& apud íe retinet, dum alia adhuc debita anteriora ad- funt. 439. Aut fi füb excommunicatione przci- W& piatur, ut detinentes bona defun&i hzc indicent, f ereditor non indicando inciditne in excommnunuica- tionem. ibidem. Quando licita oc culta compenfa- u tio? 451. )pä'ft' il j/ Complex poteftne abfqlvere complicem ? 339. Con» lia » InpEx RERUM, Qu Concionator quomodo peccare poteft. 6. 124, Lidl- &di D tumne, unum laudare concionatorem, ex quo alius melior deprimitur ? 18r. 163 tent Concubina ad quid obliganda.303. Quid agendum Cön— cit: feflario vocato ad zegrotam concubinam ? 462. qu fdl Confe[Jarius exfpirante tempore poteftatis conceffze dd adhuc Confeffiones excipiens incurritne aliquam fri poenom.3 Poteftne a moribundo excommuhica- D to juramentum exigere, ut fe pracfentet legitimo" Superiori, fi convaluerit. 3. Teneturne crederé? T& peenitenti ad Superiorem, ut fe illi fiftat, miffo, 001 C & abfíolationem impendere. $1. Formam abfolu- betn tionis cum diftractione voluntaria pronuntians, an graviter peccat, 130. Aut dele&tatus de re turpi in qui Confeffione audita, nec ante abfolutionem contri- vai d tionem eliciens. 168. Quodnam judicium Confef- tot farii debet effe, dum quis confitetur, fe exercuiffe [ aliquam operationem, ignorans, an efífet v !eniali- ter, an mortaliter mala? 244. pet Xifi Confeffto. Quisnam dolor ad Confeffionem requiritur. Tf 2. Defectus in Confeffione a peenitente commif- ]s quomodo integrandus. 45. Quaenam ad inte- üm gritatem Confeffionis requiruntur. 46. 52. 206. (ifin 322. 342. Confeífio cum. ignorantia myfteriorum tow T'rinitatis & Incarnationis eftne validà 48. Aut Ws cum ignorantia neceffariorum neceflfitate przecep- G ti. 50. Quznam materia ad Confeffionem fuffi- V ciens requiritur. 55. An valida Confeífio ejus, qui bona fide confitetur peccata, & excommu- C nicationis oblivifcitur. 93. Aut pera&a a Sacer- [/ dote variis impuritatibus inquinato, fe autem fin- gente laicum, voto tamen caftitatis obftri&tum. Q 333. Aut faCta Confeffario ignaro. 167. Aut per- aCta fine renovatione doloris pridie eliciti. 316. tü Aut illius, qui protulit in Confeíffione mendacium. Q li 480. Confitens fe decies aut duodecies polluiffe, [ cum tamen certus fit, id duodecies factum, ad quid. 133. Confitens, fe vige(ies pejeraffe & h poft Confeflionem deprehendens, trigefies fa&tum, t a & Quuc uoc Liggo CONTINE&TQR, &c. u ad quid. r42. 38r. An in Confeffione rieceffario explicandze circumftantize notabiliter a [ [63i gravantes, quui; 163. Communioni pafchali an neceflario praemit- tenda confeífio. 182. oniüttens ex oblivione pec- du cata mortalia in pafchate, ad quid. 222.teneturne !f quamprimum confiteri. 361. Requiriturne ad con- feffionem propofitum for male & expreffum. 268. Citt debetne ptémitti ad confeffio nem diligens con- ? 469. Quinunquam L l ! d fcientiae examen. 287. & quale Yi expofuit n umerum peccatorüm, ad.quid. 269. Quid l t requiritur a d perfeCtam & diftin&tam peccatorum I Confeffionem. o88. fuffcitne in generali dicere : ^. f Confiteor omnia peccata mea venialia. 294. De- abfola fo betne in Confeffione exprimi qualitas perfonze, füns uam quis turpiter tetigit, aut afpexit. 392. An & türp? valida Confeffio, dum quis in rabiem actus occi- 2 Conl dit fororem ab Amafio foetam, occifionem fororis L Confe confitetur, reticet vero illius praegnantiam, ne yertuté detegat crimen ejus communiter Virginis reputa- L verid tz. 440. Licitumne in Confeffione juramentum m pro- petere a poenitente, ut relinquat occafione i Con- ximam,dum timetur relapfüs ejus. 454- ii feffarius fub Confeíffione dor fnierit , qui agen-t u j dum? 461. j iib Coufirmatio. Parochus non fervans librum Confirma- (j torum, uomodo delinquit, 18. Non Confirma- tus poteftne tenere confirmandum. 109. Poteftne a, fenex confirmandus eligere in Patrinum juvenem. 1 præo y20. Poteftne mas Patrinum agere fceminz ? 128. em ii jo ejt Confecratio. Licitumne confecrata hoftia, aliam prius (com confecratam fuümere , affervando illam pro folemni a Ut roceffione 56. 262. quid agendum Sacerdoti ad u $ acriftiam reverfo, & certo fcienti agnam a fe f j *fï confecrstam rog. licitumne confecrare in hoftia u minori, dum non habetur major. 86,143. licitumne confecrare in mufto ? 207. quoties confecratze par- du ticulze confummandas, & novze confecrandze. 332. yli cenfenturne confecratee particule lateri calicis ad- hierentes 351. Sacerdos Latinus poft confecratio- m j nem advertens, panem a fe.confecratum effe cor- J p S 4 ru- IupEx ReRUM, Qu ruptum, quid agere debet, dum non habet azy- ) mum ? 2363. ]/ Confuetudinarius. Quisnam talis cenfendns ; poteftne abfolvi. 29. 85. teneturne fateri confuetudinem. Ti W Couira&us quando ufurarius. 14. 128. 145. 177. 260, p 275- 379- 398. 423, contra& us focietatis quomodo [ icitus. 1c3. contraétüs circa rem d quomodo licitus. Ecclefiafticam & 9. Contra&tus locationis ad D : uid obligat. 452. ontractus emptionis aut ven- T itionis quando nullus. 242. ar4. Vide verbo em- [ ptio. & verbo venditio. Dui * Corveftio Fraterna obligatne F amnlam fcientem, .al- [ teram famulam impuaice conver(ari? 296. Ini D. C D /Iwhiyïcatio obveniens ex mora agricolze Domi- 0 no qualem obligationem inducit. 13. aut qusn- Dj do aqua immifcetür vino 19. aut per accidens fe- $ cuta, 20. 68. 247. Poteftne quis occidere alterius D animalia poffeffionem fuam damnificantia 26. dam- uis fibi j -Bificatio illata a latronibus ex eo, quod D debita clam accipiendo oftium apertum r &l iquetit, ha infertne reftitutionem ex parte hujus. 64. Cum [l aliorum ,damno ditefcere concupifcens quomodo h peccat. 349. * 3 Debitum. C onj 47- 62. 6s. ugalis debïtiïjus quando amittitur. 477. Amiffum jus a quo dari poteft, 51. Pote ne vira conjuge nullitatem matrimonii 1 Íciente ,. id ue ei afferente debitum petere. gr. Poteftne r eddi aut peti a voto caftitatis obftritto. l 1O4. 132. 151. 324. debitum conjugale ex volu- ,f ptate petitum arcetne a communione fümenda. f 129 Poteíne etiam obtenta difpeafatione reddi Dw parti petenti, fed nondum certioratz de nullitate. | 211. Poteftne uxor negare debitum petenti marito confentienti in adulterium, 22r. ti, tum reddi ab eo, Poteftne tum pe- dum certus nov qui de morte conjugis non- um contraxit matrimonium. 244« ä Q* QUZE uoc Lrggo coNTINENTUR, &c, übe Poteftne reddi amenti. 40o9. Debita contra&ts a Patre ex contra&ibus tum licitis, tum ufürariis , Hs & relicta filio, quznam prius folvenda. 419. te» lettcos neturne debitor, ut fatisfaciat creditoribus, immi- nuere dotem filiabus ? 473. mj ü Denuntiatio. Quando Confeffatius ad turpia follici- ! QU tans eft denuntiandus. ro7. 353. 369. 399. eftne 15 denuntiandus, qui tempore Bacchanaliorum licitas Ti effe voluptates venereas afferit. 281. Poteftne de- $806 nuntiari vetula ofculata infantem ,. qui aegrotare veth caepit, judicaturque ex taliofculo id eveniffe? 438. JDetraftio, Audiens detrahentes, & fe a tali detra- etm d &ione non retrahens, peccatne. 28. quomodo exa- ^ minandus, 427. Detractor ad quid teneatur. 6r. uxor referens defeCtus mariti, quomodo peccat. 425. quomodo famulus referens defeétus graves matronz viro prudenti. 26. quomodo aflerens de j Dor Clerico , illum hypocritam , & lupum in pelle ovina ? 458. TR Difpeufatio. data ex aliquo errore poteítne exequi, idet 8. Quid agendum, Íi obtenta difpenfatione fupec e dl impedimento ante matrimonium contracto fiat con- Lt jux viro invifa. 2r. Uni Confeffario concredita | i poteftne ab alio exequi. 19. Quid fignificant ver 'e| gh ba illa difpenfationi inferi folita : d vitanda [catu- 64, H | dala. 93. quid illa: dummodo prafatum impedimzn- quur tum fit occultum. 94. quid hzecz &9 feparatio fievi non po[fit absque [candalo. 95. quid ifta: Sublata j occafione amplius peceándi. 96. quidjalia : auditaprius j pott ejus Sacrameutali Confeffione. 98. Valetne cum Con- l!rlmüF effione facrilega? ibidem. Difpeníatus, ut abfolvi poífit ab inceítu, ficque matrimonium inire, no- .tege: kl lens hoc inire; poteftne adhuc a fimplici Confef- fario ab inceftu abfolvi, fuppofito , quod fit re- ] l u u | fervatus. 99. fi differatur difpenfationis executio ] i | er fex menfes, poteftne fimplex Confeffarius ab« ; [6) lvere ab inceftibus interea commiffs. 1co. Sed j qii quid, fi per annos differatur , & novi non coma p miífi inceftus, an valida erit difpenfatio. ibidem, T Quomodo explicanda illa verba : pro tam enormi p deli&io injungenda falutaris panitentía. xox. quge l] mos 1; i Iwpex ReRUM, ( modo hz»c: alia, qua de jure fuevint injungenda? ibidem. quomodo ifta: pra/entibus laniatis fab po- T na excommunicationis.102. Nonlaniato vel combufto j [ Brevi fübfiftitne difpenfatio. 103. quid illa fignifi- cant : ut de nullitate prioris coufenfus cevtiovetur. Ti 104. Difpenfati tenenturne de novo, contrahere Q coram Parocho & teftibus. 105. obtenta ab una I Ti parte valetne quoad utramque. rio. quando nulla. 193.fi nulla, quid agendum. 198. petita in forma K pauperum, G obtenta retinetne valorem oratore & repente divite facto ? 206. 2l JDivortium. An & quando licitum ? 9. D. [ JDubium. Ad quid tenetur dubitans, utrum omnia in confeffione explicaverit. 52. xgr. utrum abfolvere te poffit. 71. utrum peccatum refervatum Confeffario te privilegiato expofuerit. 73. utrum fit caufa damni, n & abortus fostus. animati. $9. Dubitans prius, [ peccatum eífe refervatum, & ab illo abfolatus , oftea certo fciens effe refervatum , ad quid. go. f ubitans, ad quem pertineat torques v. o g, aureus Y poft mortem inventus, ad quid. r2r. Aut dubius, b f( utrum obligetur quotidie applicare pro fundatore. 278. Aut utrum adhuc fit debitor ? 4or. Duellum quodnam proprie tale dici poteft? . 405. hi E. F Leffio. Quinam eligendi ad beneficia przefertim curata? 262. Eleemofijna Poteftne elargiri a Parochiano alienze Hj Éccleiize fine injuria propriz. 1o. fictus mendicus adjurans, & petens per Chrifti vulnera eleemo- fy. nam quomodo peccat, & ad quid teneatur. 271 t D l eemofynam accipiens Parochus diftribuendam, illam elargitur, qui ei confitetur, an bene, 280. in communibus pauperum neceffitatibus non lar- H giens eleemofynam poteftne abfolvi. 315. Paupet fictus, &alius vere talis : fed laborare potens; ad quid tenentur 2 380. H Emptio. Licitumne in contra &u emþtionis apponere pt Qux uoc Lisno CONTïNEüiUR, &c. ii ps&um. 149. Licetne perito in cognofcendo gem- Y marum valore emere gemmam pretio per alios mi- od nus peritos taxato. 283. Aut licetne eiere a mer- T catore omnía ejus credita, quibus recuperandis lvt modica fpes affulget, fed pretio longe minori, 444. 2 57z n quomodo redditur illicita ratione licitationis $ 275« du ! Excommunicatio caditne in puellam percutientem Cle- Vf ricum ipfam tangere volentem. 1r9o. 389. autin hii Romipetás fe invicem percutientes. oor. adt in Dd ebrium percutientem. Clericum , quod przvidit. 217. aut in Confeífarium abíalventem complicem ex ignorantia vincibili excommunicationis. 240. mtir] aut in legentem librum hiretienm ,. fed ignoran- ( tem: excommunicationem. 242. àat in percutien- :,foirï tem Romipetam. 299. 450. aut in fürripientes mer«; dufb ces infidelium in mari navi in fcopulos allidente. phlIS) 406. aut in ratihabentem occifionem Clerici. Asr. um Excommunicatione lata, .ut revelentur bona de- fun&i divitis, teneturne filius contra Patrem re- i i velare. 333. Lata contra eos, qui non reftituünt [ bona defuncti, ligatne creditorem, qui fe compen- Vi "i favitin bonis defünCti. 359. Sacerdos excommu- nicatus, fed occultus, poteftne inftante fui eleCtio- ) ne in Parochum tacere. 41r. licitumne excommu- nicatum falutantem refalutare ? 437. A r /'-ï/'icatio. »Qui conftruit falfum Breve Datarize, (l oteftne Í Fa ici falfificator litterarum Apoftolica- rum ?. 197. [j Foftum , u 2ndo, & per quzenam opera violatur. 30. Ddx j 241. 2X 3 . 329. Poteftne mater filiabus injungere u opera fervilia die fefto, ne vagentur per civita- n tem. 331. Poteftne celebrari feftum alicujus Sancti füb ritu duplici a Parocho, » obtinuit? 372. qui illius Sancti cogam j Fides. Profeilio Fideia quibus fieri debet. 168. Metu mortis adactus a Lutherano, ut legat opera Lutheri, j U aut coraipfo Miffam celebret, poteftne id licite? 410. Filius externe non recognofcens fuum Patrem; quam- " EM vis interne diligat, ut honeftum affequatur officium, ; an INpex ReRUM, (lv an peccat. 193. aut ludendo, & pecunias perdendo 215. aut quando contra honorem parentibus debi- $ tum. 230. eftne libor in eligendo ftatu? 232. (à urium. Quinam cooperari dicuntur ad furtum, 54, li Qui furatus eff equum, & illum locavit pluribus h anhis, ad quid. 57. 461. aut qui intendens furari Ti vas argenteum frangit vafa vitrea magni momenti, [ 57. aut mandans. |66. aut fuadens. 67. aut furatus ho pullum, qui adolevit. 88. Qui aufert animo refti- tuendi, peccatne. 92. Quid fentiendum de furtis filiorum familias. 296. quid de furtis uxoris. 420. I) quid de furtis minutis. 445. Furatus fcenum tene- il turne ad àliquid, dum die fequenti refiduum mili- 10 tes fürripuerunt. 305. Furi volenti auferre plura P 5 poteftne quis opem ferre in jam ablatis alibi afpor- tandis. 443. Ad quid tenetur famulus videns fu- 4 [ fem, & tacens ? 454. C [' G gal;ellas E e Gdbe;la. Defraudans N 1an peccat? 196. H H [2 r£fis. Quid ad illam in;:ufrendam requiritur. 39. t 325. 449. Potefine tempore Jubilzi quilibet ab hzrefi abfolvere? rra. 417. l Homicidium perpetrans poteftne abfolvi a fimpliciCon- hi K feffario. 2. Licetne occidere judicem injufte accu- i fationem petentem. $97. Occifor pro orius gaue detne immunitate Ecclefiaftica, aut faltem poteftne d li a Parocho tradi miniftris publicis. r48. occidens ex defe&u plenze advertenti: ad quid. 227. De- prehenfus in adulterio a marito, ac ftri&to gladio invafus maritum occidens an peccat, aut irregu- laritatem incurrit. 276, Quis confulit Domino, ut m infequatur, a fure Dominus occiditur, a m confülens; eftne irregularis. 389. Qui non cit, fe efficaciterinfluxiffe in homicidium, eftne ir- regularis, aut ad aliquid tenetur? 481« Hora Canonitm. Anu fatisfit, dum quis fe veftibus exuens illas perfolvit. 217.Poffuntne omittia Sacet- dote magno moerore gravato ob obitum matris. 184* ene- Quie noc LinROo CONTINENTUR, &c,.' rb 'T- netürne tenne habens beneficium adhoras. 185. ibur 357. Cum diítra&tione perfolvens quomodo pec- m cat. 297. Licitumne transfefre officium San&i ad üttüt z libitum. 343. aut in nocte Nativitatis Domini poft r pþ ; laudes immediate recitare diurnas. 439. autin iti- leni nere fe accommodare loco, in quo quis commora- Ts tur. 367. aut omittere illis diebus , quibus quis la- iUf pl borat febri quartana? 376. IO T2 tis, i Dololatria. Poteftne Parochus fine culpa idololatrize du f?»f affpere particulam confecratam hoftize grandiori um f non confecratze? 309. a i diejunium quando violatur. 28. 180. 229. 231. Quinam j excufantur a jejunio. 38. 42. 291. Dubitans, utrum lal compleveritannum 2r. teneturne jejunio. 114. Pec. catne, qui in die jejunii morofe deleCtatur de efu carnium. 209, Difpenfatus in jejunio curat hanc fa- cultatem extendi ad totam familiam, an bene. 258. ii Difpenfstus tempore quadragefimze utens carnibus pro-refe&ione quomodo peccat. 228. eftne talis im- munis a jejunjio in vigilia S. Mathize & quatuor ir d temporibus, 378. Teneturne ad jejunium foemina alb pregnans, dum ex una parte fentit, fe per jeju- nium vincere tentationes , ex aliatimet periculumz plïch' foetui? 459. fie at Immunitas. Qu inam gaudent immunitate Ecclefía- jrs f ftica ? 188. 255. 307. yltllà Jmpedimentamatrimonii. Quando contrahitur impedi- t mentum affinitatis. 27.322. Criminis. 23. 32. 92. 2 l 3. 283. 447. Exroris. 49. Impotentize. 59. publicze ) )gilu)'/ b oneítatis. 187. 270. Raptus. 267. Teneturne quis duf fciens impedimentum , illud ante matrimonium n* I contrahendum revelare? 234. Quid agendum Con- m li feffario, dum pcenitentem invenit cum impedimen- y to ignoranter contraxiíle matrimonium. 340. Vo- jii tum emiffum a juvene nunquam concumbendi cum fcemina, impeditne, ne matrimonium contrahere & ] coufümmare poffit. 397. Impedimentum impoten- tize an ceffat , dum quis fit potens per contactum reliquie cujusdam Sané&ti? 474. In- :IND*EX RzRUM, Q li Inp recatio. Licitümne alteri : imgrecarivmortemx ex U bono fine? 40.- 1 luceflus. Quando cotmittitur. 402. Quid agendum Confeffario, dum quis peccatum inceftus confite- lu tur? 476. Indulgeutia quando lucraripoteft, & adhuc fubfiftit. 172. Quomodo explicanda. 357. 436. Eftne valida publicatio indulgentiarum Diceceti conceffarutn fa- €ta a Parocho nor exfpectatis circularibus per Vica- A, J rium transmittendis. 368. Poteftne lucrariab eo, qui dolet de mortalibus non advertendo ad venialia? 431. Jl Jnfanticidium quandoïad culpam imputabile ? 33. 147. i ) f 1 nimicitia. Quzenam fignainimico exhibenda? a6. 44. 335 414* Irregularitas an incurritur a Sacerdote cum protefta- tione furem accufante, qui poftea ad mortem con- demnatur. 82. Aut a miniftrante vinum graviter t zegrotanti, ex quo moritur. 282. Autab occidente Clericam , fed ignorante, homicidamincurrere ir- l regularitatem. 2or. Aut a Clerico peccante cum conjuge, quze a tmarito deprehenía occiditur ? 434. 'ubilaum poteftne luzcari, qui illo exfpirante prae- fentat fe Confeffario involutus occafione proxima 1 € peccandi. 418. Aut qui veniens ultima die nullum adhuc opus prafcriptum implevit, & eadem die jejunium fregit. ibidem. Qualis pro Jubilzco lucran- do elargienda intelligitur eleemofyna? 464. udex cuinam parti ftantibus zequalibus motivis ad- " judicare debet fententiam. 261. Aut poteftnein ejus favorem ferre, & quo pecuniam accipit? 352. cudicium quando temerariaum ? 45. duramentum ex quibus formulis dignofcitur, 35. af- fertorium & promifforium quomodo obligat. 37. Quando validum. 43. 54. Quando graviter pecca- minofum. 123. 2901. Quis commutare poteft jura- mentum. 226. Quis cenfendus perjurus. 309. 329, Res juramento latroni promiffa eftne danda? 396, p Ucrum proveniens ex laboribus propriis conjugis poteftne ab illa retineri, vel &gþetneh æägdibus "red- Qv üdc Pixo CONTINENTUR , &c. lrtemk i reddi. Ór. Reportatum ex ludo infpiciendo char- tas alterius , aut eas nofícendo an reftituendum ? u 106. * 15 Luxuria,, Peccatne neque confentiens, neque curans repellere cogitationes venereas? 433. T r M. ln zj bb Medivens dicly lofas, ventius VA viis, quomodo peccat? r2o. pla- o AMaleficium novo maleficio deftruere an licitum ? 1?6. li AMatrimonium. Poffüntne ab eo contrahendo parentes 14f filios impedire. 11. Peccantne parentes, fi contracto ipfis invitis matrimonio prolibus reconciliari recu- d fant. 24. Ex metu contrattum accedente copula fitne validum. 55. Contrahentes cum vera inten- tione illad ineundi, fed inhabiles. an eccant. 74. yoldde m Cl* Eftne validum contractum coram CapéMlano fraude & dolo licentiam ei affiftendi a Parecho obtinen- Ynytt te. 87. ContraCtum ab impnbere an faltem in vi tilen tere t , onfalium valet. 152, Quisnam dicendus proprius Ye C0L 1 arochus contrahentium. 162. 273. Quanam pu- blicationes ad illud requiruntur. 169. Contrahentes r tey cum impedimento, quod ignorant, ad quid tenentur. f0X | 188. Poft ultimam denunciationem poteftne- ftatim contrahi. 204. Quidlicitum conjugibus in matrimo- Qul den nio, 208. Si matrimonium nullum, ad quem pro ] difpenfatione recurrendum. 274. Licetne viduze tranfire ad fecundas nuptias etiam praevifo gravi , damno prolibus fnis fecuturo. 285. Volentes con- ii trahere fecreto, ideoque domicilium transferentes M. ij ad locum, ubi 'ridentinum non eft receptum, an »" valide contrahunt. 2905. Quando peccat Parochus | cere | matrimonio affiftendo. 331. Quis poteft benedi nuptiis. 347. An licite contrahit, qui gravatusiipa- guis debitis fatisfacere creditoribus ii pote& perte- verando in viduitate, fecus non? 38s. AMedicus quomodo peccatnon monendo infirmum, ut confulataniniz füze. 138. z6o. Poteftne deferere in- Ej firmum confiteri nolentem. 176. Tangendo pulfum puellarum graves motus fentiens teneturne abftine- re a curatione ? 289. AMer- ( Ixpex ReRUM, Mercator mentiendo merces fibi pluris con&itilïe,þ ad p quid. 478. Sicorreptus fe non emendet, quid agen- )! dum? ibidem. Si dolo, vel fraude inducat empto- Y res ad folvendum pretium fummum, teneturne re- ftitnere. ? 479. f Mereivix poteftne promiffum pretium jufte exigere, 2x8. Peccans cum Hebrzeis aut caftratis teneturne id exprimere. 415. Debetne reputata honefta exceffi- vum reftituere pro fni corporis ufu pretium ? 473. ' Miffa. Quinam excufantur ab auditione Miffze. 40, 122 139. 141. 269. 344. 456. Satisfacitne praecepto au- ;ï diendi Miffam voluntarie diftrattus.88. Aut confitens p/ pertotum tempus facri. 141. 353. Aut qui fovet tur- g1 pes cogitationes fub facro.139.Licetneinterdi&to au- P dire Millam in oratorio privato. 144. Confabulantes tempore Miffz, fed interpolate, an fatisfaciunt prae- cepto. 28&, Vel &i audiunt Miffam e feneftra domus fuz.273. Velfamuli in oratorio privato Domini, 402. Quze praeparatio Sacro praemittenda. 1o. Sacer- dos non habens nifiipdumenta coloris nigri poteftne in die feftoillisuti.z. Non habeus copiam Confeffarii jurisdictionem habentis in refervata, eliciendo con- tritionem, accelebrando, an peccat. 105. Peccatne Parochus, non monens rufticos ante januam Miffam audientes. 112. Aut Sacerdos celebrans parvacruce in tabernaculo depiCta. 135. Licetne poft calicis fumptionem aqua calicem purificare. 136. Celebrans in peccato teneturne quamprimum confiteri, 137. Li- cetne plurafacrain privatooratorio celebrare. 140» Aut ante auroram. 156. Autin oratorio violato, 2o5. Aut tres Miffas legere in nocte natalis Domi- ni225. Vel qui audit Mifíam in hac nocte, tenetur- 1e ad aliam. 284. PotefineSuperior regularis benedi- Z9ere indumenta facra fibia Parocho oblata 142. $ uando poteft celebrari Miffa de requiem. 197. Aut de quibus San&tis licitum celebrare. 213. Licitumne aliquid addere in Canone. 214. Peccatne celebrans absque tonfura clericali. 252. Dum integer deeft Ca- non in Miífali, poteftne Sacerdos celebrare in die fefto. 334. Peccatne Sacerdos omittens orationes ^praferiptas, dum fe faccis induit veftibus. 336. Aut iniftrum in Mifiq fi- poteftne Sacerdos non h'aben's M j^ Qui noc LiBRO CONTINENTUR, &c Bïtï!ïe. l bimet refpondere, & miniftrare. 34r.. Celebrans pro defunécto Patre aiteriuz, quali debet oratione jl EU uti. 344. Debetne celebrans xecordatus peccati grae gtum ij vis inculpabiliter omilli elicere contritionem. 374. Licitumne poft confecrationem peraétam interrum- T pere Miffam ad fübveniendum morituro, & non telnel reefentibas aliis particulam confecratam praebere, 453. Quid faciendum Saccrdoti, dum finita Miifa hf-mä' invenit frapmentum in patena. 208. Aut düm ho- 1 ) ftia cadit in calicem. 219. Porro varios cafus circa . cepa ftipencia Miffarum refolutos lege pag. 2. 95. 21o, onil 214. 224. 306. 213. 330. AMutuum. Ad quein fpectant fru&tus przedii dati in pl* ioytlt r gnus pro mutuo, r4. Licitumne mutuum fub ufura at accipere. 258, Licetne mntuare quantitatem necu- niz, cujus valor minaendus etit, cum pactoillam igre reddendi juxta valorem, quo traditur, 30z. Qnalis 3 (Orti Donit obligatio in mutuo licite imponi poteft. 424. 470. TR An tenetur mutuatarius folvere intereffe lucri cef- fantis,Gi fponte oblatum fait mutuum. 479. Licitum- pott n ii ne in mutuo aliquid accipere ultrafortem ? 475. UP D Dui O Ccafio. Occafionem peccandi nolens evitare po- n )1 ! teftne a Confeffario jufte non abfolvi.38.Poteftne 'vao mater vidpa non habens slium le&tum dormire cum m filio adulto in eodem leCto. 157. Occafionem pec- dul candi prebens quomodo peccat. 239. Puella con- 2" tractis (ponfalibus fciens füi praefentiam fponfo effe re, occafionem peccandi, teneturneillam vitare ? 246. vnl . u Zirentes non mittentes filios ad Do&trinam Chriftia- g nam an peccant. 9. Poffuntne damna fibi illata M I v. g. ob vulnera aut mottem remittere inferenti fine prazejudicio prolium. 108. Poffuntne habentes plures filios uni, ut promoveatur ad S. Ordines caftenetum , quo tota fuftentatur familia, pro con- gruo patrimonio affignare. 132. Peccantne, dum jl recufant patrimonium filio promoveri ad S.Ordines [ peroptanti. 177, Quomodo peccare poffunt in di- jj " € .O- ^ Lambertini Cafus Confc. bl Iupzx RERUM, , K le&ione prolium. 228. Poflüntne diffimulare filio- rum peccata ? 224. Farothus omittens fignum falutationis Angelicze an graviter delinquit. 16. Quid agendum,dum vocatus ad infirmum invenit eum phreneticum.21.Aut igno- rantem articulos fidei. 23. Poteftne dare Euchari- fliam puero infirmo, de quo dubitatur, uttum fatis eam difícernere valeat. 6o. Quoties tenetur füorum Confeffiones excipere. 67. Quoties & quando pro populo applicare? t10.113.116.Quoties habere con- cionem ad populum.119.120.122.154. Aut fatisfacite o m A RC E AE I u as EE E ne,fi loco concionum populum doceatCatechi(mum. 123. Autfi curet hzec proponi a Capellano. 124. An peceat non curaus, ut mittantur filiiad doctrinam Chriftianam.99. Etiamfi afüis parentibus inftruantur m Euf 121.Autífi doceat quidem publice Do&trinam Chri- r ftianam, fciattamen plures illamnon c apere, fatisfa- 24 citne tamen officio fuo. 119. Licetne P arocho fre- — quenter a fua parcecia abefle. 150.272. 320. Poteftne — copulare divertentes ex alia Dicece(i ad fuam Paro- Ij chiam. 72. Teneturne Ecclefiam matricem adire, ut fontis benedictioni uffiftat.114. Aut fufficitne excu- fationem mittere per famulum. 115. Poteftne aliena- re bona Ecclefize.118. Aut vendere 2152. Quid agen: dum,dum pergens ad celebrandum vocatur ad &gro- tum periclitantem.161. Poteftne omnia oneraCapel- D L N COEEEECELME lano fuftinends relinquere, ut orationi ac propriz quieti vacet. 136. Aut prohibere,ne in oratoriis publi- cis Miffa celebretur ante Parochialem.146. Aut reli- ftere Regularibus pulfantibus campanam ante foni- tum Eécclefize Parochialis fabbatho fan€to.164. Aut celebrare in die fefto pro defun&o. 174. Autrenue- re matrimonio affiftere, 102. Aut refiftere diviti di- fponenti, ut absque omni pompa ad tumulum defe» ratur.2co, Aut czedere arbores frugiferas fui bene- ficii. 216. Aut inducere Parochianum ad eligendam fepulturam in propria Parochia,235. Aut dare licen- tiam Parocho alterius Dicecefis excipiendi Confef- fiones in fua. 210, Aut affiftere matrimonio, dum fponfi ignorant neceffaria neceffitate przecepti. 312 Aut ex ftipendiis Miffarum ab aliis le&aru m guid rep- J " Qu uoc Lisgo CONTINEN;rUR, &c. htel retinere pro zedificanda Ecclefia. 314. Carens lumi- clita: nibus opportunis pro altri an jufte recufat celebra- re Miffam ad confecrandam particulam pro mini- Mi Atf ftrando Viatico. 204. Sciens quemdam non fatis- feciffe Communioni Pafchali poteftne diffimulare. Ed tuo 338, Teneturne füb mortali tenere lampadem ac- 2£EÓ ceníam ante altare E»PD Efne zqualis cum Archi- Fl um Presbytero dignitatis. 358. Alienata cuppa calicis ad Ecclefiam fpe&antis ex.compattis nummis in- j n ducens ad ftuprum puellam Parochianam quot com- ] .'fmt. mittit peccata. 387. Teneturne etiam cum pericu- lo vitze füccarrere ovibus? 7 À Rrinam Pauper poteftne cacdere ligna fru&ifera? 22 Peccata. Diftinttio numerica peccatorum unde cogno- It d W nÜ - fcitur. 34. 96. Eitne neceffario explicanda. 216. Non difinguens an lethaliter , an venialiter peccet, LL Jf y if quomodo peccat? 312. Pignus. Recipiens agrum fterilem in pignus, eumq'kue J excolens poteftne fru&tus retinere? 224. 303. » hi Puuitentia, Poteftne venereo poenitentize loco imponi, (ifo 121 ut contrahat matrimonium. 71. Poffuntne plüres poe- nitentiz injun&z &non impletz per indulgentiam i 1 plenoriam deleri. 173. ab uno Confeffario impofita poteftne mutari ab alio. 75. Aut injun&ta confuetu- j äg(u dinario abolita confuetudine debetne adhuc adim- pleri. 78. Qualis imponenda: 248. Eftne a pcenitente YOf F ! acceptanda.250.282.Poteftneinjungi gravis fub cul- JPHN Mit- pa veniali. 251. Cuiimpofitum , ut audiat duas If fas, fatisfacitne, fiillas andiat fimul in duobus altari- 30 bus celebratas. 265. Aut fi impofita eleemofyna, fi r 1 " M hanc dat pauperi m2 . 071. Peccator gravis non aliam exhibensDeo fat isfattionem,quam a Confeffa- rio impofitam, an peccat. 304. Quando adimplenda; autinpeccato pera&a inducitae novum peccatum. 211. Poteftne adimpleri per acquilitionem indulgen- in tiz» plenariz.254 Aut imponi in operibus alias de- bitis. 416, Aut imponiloco peenitentie , ut quis de- tegat impedimentum v. g. affinitatis extra Sacra- mentum. 463. Poteftne pcenitens fibi commutare a' poenitentiam, 492. Aut Confeffarius ? 483, Pollntio .; i con- procurataa conjugibus extra vas de cominun fen- Kk 2 IAupsx RERUM j Qu fenfu, quale peccatum. 75. Complacens de pollu- ) tione in fomno habita an peccat. 278. aut praevideris re illam, fi certos cibos comedat. 304. 'l'eneturne pol- luens exprimere prava defideria? 44r. In Promiffio nondum acceptata eftne revocabilis, 19. li- u gatae promittentem centum aureos cuidam, fíalte- [ rum occiderit. 366. Qui promifit ingredi Religionem, d n poítmodum puellz nuptias, ad quid tenetur? 478. R. b( Efervatio. Caditne füper peccatum ante zetatem ad refervationem requifitam commiffum, aft com- [ pleta ztate confeífnm. 33. Poteftne direéte a refer- & vatis Confeffarius abfolvere eum , pro quo a fupe- u riore petit licentiam, quam tamen necdum accepit, 64. Poteftne habens duos cafüs refervatos. petens- que licentiam , ut a quocumque Confeffarioabfolvi pofüt, abfolutus ab uno, & obiitus altecius, etiam ab hoc dire&te abfolvi. 60. Caditne fuper pzccata du- bia. &3. Abfolutio a caíü refervato data ab eo, qui ignorat ignorantia crafía, eife refervatum, efne va- lida 159. Quis potett abfolvere a refervatis. 228. Abfolutio a peccatis data pcenitenti oblito fe irreti- tum excommunicatione, eftne valida. 299. 466. ha- bens peccatum refervatum, & tranfiens ad aliam ä: Dicecefim, ubi refervatum non eft, an valide abfol- vitur. 300. Abfolvens a peccatis, & non advertens effe relervata, anpeccat. 316. Moribundus a refer- vatis abfolutus, & reconvalefcens, ad quid tene- tur. 322. 371. Licentia a refervatis abfolvendi ob- tenta a Confeffario an adhuc fübfiftit, dum poenitens in alia refervata incidit. 355. 360. 458. Qui nefcit ca- fum effe refervatum Keflitutio. Differens anaquolibet abfolvi poteft2472. reftitutionem quomodo peccat. 31. Quid tenentur reftituere fequentes : occafionem furandi przebens. 42. 424. Pofleffor bonae fidei. 82 dum ignoratur Dominus. 83. Puella varia accipiens a juvene munera, fed non confentiens in copulam, quam ipfe affectat. 6. Vendens bona fide bovem, fed inculpsbiliter latentem morbum ignorans. ibi- — dem. Confülens. ro2, accepta pecunia tacens. ro8. 430* d . Qv noc LirnRO CONTINENTUR, &c. il Fv 420. Juvenis ab Amafia acceptans munera, & illam refptens. 183. Fur, dum res apud ipfum perit, quze ii eriiffet apud Dominum, 223. auferens id, quod erat in fpe.238. Poffeifor bonze, dein dubize, pofteacer- a tz fidei. 253. 421, non clandens oftium, ex quo fur- , lil tum fequitur. 308, uon manifeftans defeCtus rei ven- [rite dendz. 310. mandatarius in defeCtu mandantis. 245. u p inveniens thefaurum in fando Domini. 586. praefcri- bens bona fide. 409. commodatarius, dum res com- hii modata fuit furto ablata. 43x. Poffeffor bonze fidei, dum aut rem emptam furto füblatam. 433. Perdens f inludo, aliumque cogens, ut ludum profequatur, atela ex quo lucratur. 465. Auferenstriticum, cujuspre- te tium crevit. 480. Ad quidtenetur, qui furatus eít atit) vitulum valoris 10 aducavitque in bovem valentem petat 20. qui decrevit ad 15. 116. Poteítne reítitutio fieri 1bf rein ablatam in eleemofynas erogando. 131. Datur- , ln ne gravis obligatio rettituendi in furtis minutis. 227. Ad quid obligaturextreme paüper mutuas accipiens n dü 0, q:ïl pecunias.2390 Adquid famulus accipiens:a gravato meyt sre alieno ftipendia, ex quo fit magis impotens ad » fatisfaciendum creditoribus. 243. Non reftituens, T imo nova contrahens debita , ne a ftatu fuo deci- j dat, an peccat, 249. Licitumne inventumannulum ad folvenda debita infumere. 253. Incendere inten- 41 dens.domum inimici ex ignorautia incendit domum amici, adquid. 290. Fa&ta condonatione mandatario [j teneturne adhuc mandans? 346. feniey Refivi&iio mentalis quando habetur? 4g. i [eus perpetuo carceri mancipatus an fugiendo pec- yter (/!] cat. 203. teneturne judici fateri delictum. 21o. po- teítne occidere cuftodem carceris? 403. 1 S. W L ZAcrilegium. Quid requiritur ad furtum facri!egmix : in Ecclefia. 0. abutens fententiis S. fcripturze ad 1] jecos eftne facrilegas? 225. D Satisfa&tio. Poteftne quis fatisfacere pro poena tempo- in rali peccatis debitaper opera alias debita. 308. Sa- cramétalis poteftne fimul przeftari recitando easdem 3 pre- ; | ( Iupzx REeRUM; pteces pto Jubilzeo injun&avs. 372. Teneturne quis u fatisfacere fuis creditoribus cum diminutione dotis Y fillarum? 473. e Scandalum. Parochus coram Parochianis fuis fcurri- [ les inftitueris (ermones peccatne peccato fcandali, f x. Aut Diaconus vocatus a Parocho in die Purifica- a tionis B. V. àd obeundum munus füum, & venire renuens. 5. aut Sacerdos recufans infereffe publicis [ fupplicationibus. 185. aut Parochus ad turpía follici- tatus dicens: bonum tibi, uod Parochüs fim; fi f non effem &c.348. autfollicitans puellam adfecum 1 concumbendum, ut experiatur caftitatem ejus? Bl 16. ^ Ti St Sepultura, Baptizatus infans fub conditione, in dubio, utram vivat, poteftne fepeliri inloco facro. 43. aut fur cadens ex atbore, & fenfibus deftitotus? 107. di Sigillum frangitne Parochus ex Confeffione fciens fa- f mulum effe farem, claudensque capfulas prius non claufas. 115. aut dicens, in tali oppido gravia pa- trari delicta. r17. aut recufans affiftere matrimonio, dum fponfos occafione Confeffionis in do&rina Ch ri- T ftiana minus in&ructos invenit. 130. aut rogans ami- cum, uta Pcenitentiatio petat facültatem abfolvendi ab inceftu in Confeffione audito. 166. aut vocatus ad confuetudinarium , renuensque venire. 279. aut di- cens, Poenitentem nondum ab(olutum.282. aut eum effe fcrupulofüm. 302. aut publice excommunicatum ä a fe abfolutum? 370. moniace elecum. Ti SSimoniaad quid obliratParochum fi 160. quando in electione committitur. 263. quando in venditione rei facrze, 323. Parochus per fe nolens docere filios pauperum, fed divitum, qui munera ad eum deferunt, committitne Simoniam. 327, aut dum accipit pecuniam abeo; qui non communica- vitin Pafchate. 365. quando per obfequia practita committitur fimonia? 446. arius dicitur follicitans in ISollicitatio. Quando Confeff: Confeffionali? 337.. Vide Denuntiatio. ISSponfalia conditionata quando valent.1o.70.77. quam- m. 24- a diu obligant. 435. quemnam inducunt effectu 35 » Qui: noc Lirsao CQNT;NEQTUR,&C, 25. Licetne refilire. 46.231. 285. Cum indigno inita tuneqs íuntne valida. 49. Contractis lponfalibus emittens joteiij votum caftitatis ad quid tenetur. 124. Sponíus pec- yis for- cans cum fponfa quomodo confiteri debet. 257. Li- citumne fponfis delectaride copula habenda. 347.ju- ) fu. ramento firmata diffolvuntne priora. 367. Poteftne ePuri adhuc diffolvi etiam deflorata a fponfo fponfa, 383. & : jeni Qualis requiritur promiffio. 407. Prius contracta eum altera poft mortem conjugis an revivifcunt, 409. Poteftne refilire,qui füb fpe matrimonii cogno- ]s iity Ícens puellam putans effe Virginem, fed corraptam adienz inveniens denuo cognovit? 436. n 6j Sterilitas. Licetne illam procurare ad evitandum pe- riculum mortis conjugtis ? 76. n Stuprum quando committitur. 442. deflorans puel- 0 45 lam fub fpe matrimonii, ad quid tenetur? 68. hus 1 Superftitio. Nolens affidere menfz, cui tredecim affi- dent, quia timet, unum ex difcumbentibus mori- (iensi turum, peccatne geccato fuperftitionis? 352. Puusnw N ! ; ! j if fb E zflamentum quando exequendum.174.quando pec- qus T cat in illo condendo. 251. Relinquens uxori pin- if i li gue legatum , dummodo inu ftatu viduitatis per- Jcts maneat, perditne ingrediendo religionem. 364.aut at perditne relictum a teftatore füb conditione, ut ca- fte vivat, fi tranfeat ad (ecundas nuptias. 404. Exe- , 0L cutor teftamenti poteftne quid retinere ut fruCtum i induftrize ? 402. qitu: Tvflis.'Teftatus falfum circa patrimonium poteftne a quolibet abfolvi ? 346. m [e nül 1 m 1| M. " " Enditio, licitumne frumentum vendere ultra ta- xam. 248. Quo pretio licet vendere credito mer- ii ces.293. 444. Si quis vendit domum locatam tempo- " relocationis, nulla in contractu de penfionibus men- at tione fa&ta, ad quem penfiones illz pertinent. 372. Licetne emere, & ftatim revendere majori pretio, T À 460. Quomodo redditur illicfxta quoad Pcateraszz;ög, 1á- " y Ikpex Rgnuw,Qus noc Lrsno &c. J/iaticum poteftne dari amenti. 155. Aut debetne ad- miniftrari moribundo non habenti mortalia, & re- nuenti confiteri venialia. 288. 'Teneturne demane communicans, & vefpere ad mortem infirmatus fq« mere Viaticum. 361. Licetne currere Parocho aut Capellano ad Viaticum dandum ze groto quampri- ER r o imum diíceflüro. 485. Aut Mifiam interrumpere, ibidem. Quid agendum, düm ante Viaticum infir- Md mus denuo vellet confiteri? jbidem. Fifitator potene füpra juftam taxam tamen aliquid exigere. 12. Poteftne Parochus fuos Parochianos ad E eam obligare. ibid. Diffamans vifitatorem quomodo eccat, 13, Licetne Parocho aut Capellano rogato a Patrono Ecclefize procurare tempore vifitationis 2lia indumenta facra,ne quid indecorum Patrono a vifitatore ftatuatur? r15. Usffio extrema poteftne adminiftrari a Sacerdote, qui caret ftola. 125. Aut fuperpelliceo. ibidem. Aut qui caret utrisque. ibidem. 206. Poteftne fieri a duobus Sacerdotibus. 159.DebetneParochus inungere pue- rum, de quo dubitat, utrum ad ufüm ratiopis per- venerit. 280. Aut puerperam afferentem, fentire fe mori, q uamvis obítetrix neget. E eft materia eiusdem valida? 412. 320. Quale olepm F'otum. Poteftne maritus votum uxoris irritare. 89. Quando obligat votum, 169. 172. 222. Ét quomodo, 175.201. 220..363. Quando adimplendum. 194. Quamdiu obligat.227. V oto caftitatis adftri&tus for- nicans quomodo confiteri debet.277. Votum jeju- nandi in Fefto S. Apolloniz, fi inciderit in diem Do- minicam , eítne adimplendum ? 259. od —— — Ufura. Conficiens inftrumentum ufürarium füb nomi- ne liciti contractus, an tenetur ad reftitutionem 2 364. Vide Contra&us. Laus DEO femper.. Jig eu T Ti deni ] at JCN qu Va f« TE n hia | ä: qu 0 nl j Pit toiat d EUCJ pen[t 4 (QDis fenti| le ot ^ [ ilare. n um X iE (s : i je j j D j lb 1]0.'05" ( F —— — —— d m m m ss N AC [« i Ed —— — 9£5 il [ — — — —€———9 3. As i 1 ; RT h ^ ^ s £ m p r d PA P. hn & P M L d - 2 Vs j 2 | "u "3. E sE ),f " W j 2 g hi. UE g&u 2 n "n 355 W lf as N Ri j " N B E 1 W t g LE i * x — AE 3 H 313 h Y ] o Ó *'Ag ** s. F " 2 " ;"ä Mgi? As 2 ) C * g » É * x - Ws p ! " Y : tl ADNAE r » siie M M as 2 B i, du 3 L. s. [ d ao æ.;,«**'wæ ^ ^ j : & r S m L. ;'D vb E n M * M ga à d Al 120 cm Z Y X W 19 18 CASUS VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset f CONSCIENTI/E ä T2 DE MANDATO 16 LIM ä EEE EMINENTISSIMI $. R. E. CARDINALIS ä PROSPERI S LAMBERTINI Gu BONONLE ARCHIEPISCOPI &c. &c. R SANCTISSIMI D. N. PAP/E -T BENFDICTI XIV,..,.- " E PROPOSITI AC RESOLHTIAJ PUS CowxrEssAndus Owwisnvs AÁTOUE ANIMMM URAM GERENTIBUS PERUTILE d AC- NECESSARIUM, CuM IxunicE LocuprLETIiSSIMO., ä E —— —— pI—— —j 34 Editio n Germania quaria. AOOQOOOOOOOOQOOOOOQOOUOOOOOOGOOS AUGUSTZE VINDELICORUM Sumtibus Mar:ismi RikcrR, ( Fini0RUM MDCCLXVI 4 ^ Conyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com