Gg350
author: Zaccaria, Francesco AntonioandLacroix, Claude

N12c5 11850310 021

UTIIIIIIIIINIIIIII.

8 Tübingen

Ad REVERENDI PA TRIS
CLAUDII
LA CKOIX

SOCIETATIS JESU

THEOLOGIAM
MORALEM

Alterius ex eadem Societate Theologi

SUPPLEMENTUM

§ I V E

ACCESSIONES

In quibus de Locorum Theologicorum
in Morali Scientia uſu plurima diſputanturz;
P. DE CHAMPS Quazl’llio Eacki animad-
verſionibus aucta recuditur; Sacræ Congre-
gationis Conciliz Reſolltiones ac BENEDICTI
XIV. Conſtiüutiones, aliaque permulta vel
ad emendandum vel ad vindicandum LA
CROIXIUM adduntur.

Editio poſt Italicam in Germania Prima.

GOLONIA AGITPPINeX,

In OFFICINA METTERNICHIIANA
Sub Signo Gryphi. Anno M. DCC. LIV.
Cum Privilegio . Ceſ. Wajeſt. ſpeciali, & Permiſin
dsuperiorum. .

4 (0) KKs
S Eer E: Eg Sen eneee e e⸗

PRIVILEGIUM

C £ §S A RE UM.

OS FRANCISCUS Divinàâ fa-
vente clementiâ Electus Romano-
rum Imperator ſemper Auguſtus,
ac Germaniæ, ac Hieroſolymarum
Rex, Dux Lotharingiæ & Barri, Magnus He-
truriæ Dux, Princeps Carolopolis, Marchio
Nomenei, Comes Falckenſteinii, &c. &c.
Agnoſcimus, & notum facimus tenore præ-
ſentium univerſis, quòd, cùm Nobis Wälhel-
mus Metternich Bibliopola Colonienſis, hu-
millimè exponi curarit, quem in modum Li-
brum, cui titulus: Supplementum ad P. CLAU-
DII LA-CROIX S. J. Zhcologiam Moralem,
in octavo, præviâ obtentà, à Patribus dictæ
So cietatis Provinciæ Rhenanæ inferioris-recu-
dendi facultate, prelo committere conſtituerit,
vereatur autem, ne æmulorum invidiâ hanc
editionem imitantium, impendii & laboris
ſui fructu fruſtretur, ideoque Nobis demiſsè
ſupplicârit, quatenus ejus indemnitati, Privi-
legio Noſtro Cæſareo ſuecurrere clementifſſ-
meè dignaremur: Nos ſubmiſſæ pariter & æquæ
ejus petitioni annuendum cenſuerimus: Ac
roinde authoritate Noſtrà Cæſareà ommbus
& fingulis Bibliopolis, Bibliopegis, Lypogra-
M 2 Phis,

phis, & aliis quibuſcunque rem Librariam
ſeu negotiationem exercentibus firmiter in-
hibemus, vetamus, & interdicimus, ne quis
ſuprà nominatum Supplementum, ad Patris
CLAUDII LA-CROIX S. J. Theologiam
Moralem ſub hoc aliòve titulo, aut hac aliave
formãâ, ſeu, ut ajunt, formato, per decem
annorum ſpatium ab hodierno die compu-
tandum, intra Sacri Romani Imperüi fines
recudere, vel aliis recudendum dare, alior-
ſumve impreſſum apportare, vendere, vel
diſtrahere, citra præfati Impetrantis, ejuſdem-
que hæredum ac ſucceſſorum voluntatem &—
aſſenſum in ſcriptis obtentum auſit, vel præ-
ſumat, ſi quis veròô ſecus Privilegium hoc
Noſtrum ſeu Interdictum violare, contem-
neréque præſumpſerit, eum non ſolùm ejuſ-
modi exemplaribus ubicunque locorum re-
pertis perperam quippe recuſis ſeu apportatis
(quæ dictus W'lhelmus Metternich, ſive pro-
pri authoritate, ſive Magiſtratüs illius
loci auxilio ſibi vendicare poterit) de facto
privandum, ſed & decem marcarum auri
pPuri pœnA, ærario ſeu Fiſco Noſtro Cæſareo,
& Parti læſæ ex X uO pendenda „ omni ſpe
veniæ ſublatâ, mulctandum decernimus;
dummodo tenor hujùs Noſtri Privilegii in
fronte Libri impreſſus reperiatur, & conſueta
unnque exemplaria conſilio noſtro Imperiali
Anlico exchibeantur. Mandamus itaque om-
nibus & ſingulis Noſtris, Sacrique Romani
Impe-

e

ntem.
eju.
mn re⸗
ltatis
Pto.
line
lado
zuri
Ureo,
iſe
s»
in
lete
rll
⸗

ui.

Pe.

E (0) 3

Imperii fidelibus, dilectis tam Eccleſiaſticis
quàm Sæcularibus, cujuſeunque ſtatũs, gradũs,
dignitatis, aut ordinis fuerint, præſertim verò
iis, qui in Magiſtratu conſtituti, vel ſuo, vel Su-
periorum ſuorum loco, aut nomine Jus, Juſti⸗
tiaàmque adminiſtrant, ne quempiam Privile-
gium hoc Noſtrum Cæſareum impunè violare,
ſpernere, aut tranſgredi patiantur; ſed ſi quos

contumaces compererint, conſtitutà à Nobis

mulelàâ eos puniri, & quibuſeunque modis ido-
neis coëtceri curent, quatenus & ipfſi graviſſi-
mam Noſtram indignationem & prædictam
penam evitare voluerint. Harum teſtimonio
Literarum manu Noſtràâà ſubſcriptarum, &
Sigilli Noſtri Cæſarei appreſſione munitarum,
quæ dabantur Viennæ die decimâ ſeptimâ
Septembris, Anno milleſimo, ſeptingenteli-
mo quinquageſimo tertio, Kegni Noſtri nono.

FRANCISCUS mpp.
(L. S.)

Vt. Comes Colloredo mpp.

Ad Mandatum Saerz Caſarez
Majeſtatis proprium.

Matth. Wilhelmus de Flaan mppꝑ.

3 FACUL-

. ε (°) 8
FACUILTAS

Adm. R P. PROVINCIALIS S.J.
Go infra ſcriptus Societatis JESU per Pro-

¹vinciam Rheni inferioris Præpoſitus Pro-
vincialis facultate mibi ab Adm. K. PD. N.
IGNATIO Lice-Comite univerſæ Societatis
Præpoſito Generali ad id concefsa, D. Franciſco
Wilhelmo Metternich Bibliopolæ Colonienſi,
ad decennium facultatem concedo recudendi Li-
brum, cui titulus: Ad R. P. LA-CROIX
S. J. Theologiam Moralem alterius ex eadem
Societate Theologi Supplementum. Eidem-
que Jus aſfurpanadi Privilegii Cæſarei eatenus
indulgeo, ut Librum hunc nemo alius, intra adec-
cennium recudere, nemo intra G. K. Imperiè
fines, & hæreditarias S. C. Majellatis Provin-
cias importare, aut venum eonere valeat. In
ecujus rei filem has manu proprid ſubſcriptas,
& ofßpcii mei Sigillo munitas acdi. Aquiſerani
1753.29. Augtalki.

(L..)

JOANNES SCHREIBER S. J.
p. t. Provincialis mpp.

PRE-

Prr.
Peo.
D
Utati
riſeo
ienh⸗
ili⸗
00˙
denn
gen,.
tenu
4:
Peri
Win.
.1
ptal,
i

=

(„°)
P RÆãF AIIO

Authoris novarum Additionum.

I illud verum eſt, quod nuperus quidam
Scriptor aſſeruit, Caſuiſtas paſſim con-
temptui eſſe, explodique, revocata
tandem Patrum Theologia in Ortho-
doxorum Scholas, unde illam expule-
rat ingenii oſtentandi libido, & quam ſenten-
tiarum novitas parere conſuevit apud impe-
ritos homines, apud ſceleſtos verò earundem
quò pernicioſior, eò gratior ſuavitas quæ-
dam & indulgentia, gloriolæ conſequendæ
amor; actum de nobis eſt, qui P. Claudium
La-Croix, celeberrimum illum quidem, Ca-
ſuiſtam tamen, poſt tot Italicas, Germani-
caſque editiones nonnullis Additionibus illu-
ſtrare non dubitamus. At non eſſe, cur
tanti fiat dictum iſtud hominis ſtudio par-
tium plus juſto abrepti, ipſa, quam appellat
ille, experientia docet. Videmus enim Ty⸗=
pographos etiamnum nihil antiquius habere,
quam ut Caſuiſtarum editiones curent, mul-
tiplicentque. Pace igitur Viri illius, cujus
nomini parcendum omnino exiſtimo, tibi
uberrimas, optime Lector, ad Moralem
Claudii noſtri Theologiam Acceſſiones, caſ-
que neque injucundas, neque, ut ſperamus,
4 inutiles

P RIE FAYIO.

inutiles, fortaſſe etiam neceſſarias exhibe-
mus.
Fuit anno MDCCXXXIV. qui Tracta-
tum Theologicum de Ocis Confeſßsaris, ac
Biblothecam erroneam propoſitionum tzum à
Concilüs, tum à Summis Pontifiibus, & ats
Ecelcſia damnatarum ab an. MCCCCXVIII.
ad illud uſque tempus, Venetæ adderet Ca-
ſuiſtæ noſtri editioni; atque utrumque hocce
opuſculum in noviſſimam, quæ Ravennæ
Præſefert, illatum quoque eſt. Quo id fa-
Ctum conſilio, explicat Præfatio: Duo tamen
à multis in hoc Opere adbuc deſiderabantur,
ſcilicet Tractatus de Ozcüus Confeſsarii, quo
Paſtores in cura animarum dirigerentun: dein-
ae Bibliotheca erronea, qua ob oculos poneren-
tur propoſitiones ab Eccleſta damnatez, ut do-
&rinam ſanam ab erronea, & noxia ſecernere
omnibus pronum ſciret. Hoc autem cæteris
præſtat hæc nostra editio. Equidem ad hæc
beatos La- Croixii manes Supremi Numinis
vindictam efflagitare crediderim in eum, qui
famam captaturus additiones ejuſmodi ſuas
vocare neceſſarias intolerando, ne quid gra
vius dicam, mendacio non erubuerit. Nam
ut de Bibliotheca erronea aliquid dicam,
tribus illa veluti partibus conſtat, prolegome-
no de variis cenſurarum notionibus; quxſtio-
ne prodroma, quo gradu certitudinis, quove
genere fidei eredendum ſit, propoſitiones Janſe-
nio tribui ſolitas, in ſenſis Authoris damnatas
fuiſſe, ac demum Bullis Pontificum. Atqui
cen-

ble

Fadr
„
,
5 4
ll.
C2

Cece

e

Iſ.
en
tur,
0
lein.
en⸗
:
re
Cris
nze
inbs
gi

las

un
m,

P R1EFAYIO.

cenſurarum notiones tradiderat ipſemet La-
Croixius L. I. n. 195,. ad 201. quæſtionem
quoque illam de authoritate Ecclefiæ in diju-
dicandis factis, ut ajunt, dogmaticis, quan-
tum Morali Theologo ſatis ſit, tractaverat
Author eodem L. 1. à num. 207. ad 210.
Bullas etiam Pontificuom, quæ ad Moralem
Theologiam ſpectant, in præcedentibus edi-
tionibus habebamus. Quid ergo opus Bi-
bliotheca hac erronea? Nam quod in hac edi-
tione adduntur Bullæ Unigenitus, Epiſtola
Clementis XI. de eadem ad Card. de RKohan,
Benedicti XIII. concio quædam, & epiſtola
ad Card. de Noailles, itemque hujus literæ
duæ, nihil hee ad errores dignoſcendos facit,
quod unum ſpectat Bibliotheca erronea, vel
alia penè innumera recudenda erant ejuſmo-
di monumenta, quæ ad Janſeniſmi, & Quelſ⸗-
nelliſmi, atque adeo ad Bajaniſmi hiſtoriam
pertinent. Quod verò ad Janſenii damna-
tos errores accedit deſignatio locorum quo.
rundam, & quibus illi ſumpti ſunt, &
ad Queſnellianas theſes notationes venenum
illarum detegentes; probo equidem, ſed ne-
que id tanti eſt, ut imperfectam fuiſſe La-
Croixii Theologiam, quod hiſce caruerit,
inclamare debeamus, neque ad Theologiam
Moralem fortaſſe ita ſpectat, ut videtur ex-
iſtimâſſe bonas Bibliothecæ Author. Multô
minus, niſi ab inſano quopiam, deſiderari po-
terat Tractatus Theologicus de COſciüäs Con-
feſſarii. Nam. nihil in eo eſt, quod multôò
X 53 uberius

P REFAYO.

uberius ac ſolidius in La-Croixii volumini-
bus non haberemus. Quæſo, cum his Tra-
ctatum illum conferamus. Agitur in primo
libro de Ocio Confeſſarii, prout perſonam Ju-
dicis gerit, nempe de jurisactione & approba-
tione ad Sacramentum Paäanitentiæz rit’ admi-
niltrandum neceſſaria, Cap. I., de benignitate &
patientia in audiendis peccatorum Confeſſtoni-
Zus, Cap. 2., de neceſſttate & moethodo interro-
gandi pœnitentes, cap. 3., de alſolutione imper-
tienda, d5ferenda, aut deneganda, cap. 4., de
ſatigactione pa‿nitenti indicenda. Cap. 5. Quid
horum omiſit La Croixius? omiſitâ imo non
luculentiſſimè pertractavit. Adi illum lib. 6.
p. 2. à n. 1485. ad n. 1698. de approbatione &
jurisdibkione Confeſsarit diſſerit; ae benignitate
& patientia in audiendis pPeccatorum confeſſio-

nibus, ibid. à n. 1704. ad 1745. de neceſſitate &

methodo interrogandi, ibid. à n. 1745. ad 175 5.
& à n. 1983. alifque in locis, quos ibidem in-
dicatos invenies. De ablolutione impertienda,
dißferenda aut denegandæ, ibid. à n. 1721. ad
1737. & à n. 1764. ad 1772. & alibi, de ſatis-
factione à n. 12 30. ad I1301.
Scientiam Confeflarii, quæ ſecundi libri
materies eſt, perſequitur La Croixius à n. 1787.
ad 1933. Ad officium Confeſſarü, prout
perſonam gerit Medici, ſpectant, quæ ſequun-
tur An. 170 1. & à n. 1721. ad 1728. & à num.
1256. ad n. 1263. & 1793. Denique quæſtio-
nes duas illas, quas veluti appendicem, ſub-
jicit Tractatüs Theologici Author, alteram.
KRd

f

*

l⸗
in
tn

le
ui.
e
i
re.
per.
. .
id
non

6.

tate

P R 1FAYZYIO.

an & quomodo Confeſsarius emendare debeat
errores, quos in Saero Tribunali admiſit, alte-
ram, quos, & circa quaæ obstringat Confeſſta-
nis Koillum, fusè examinat La-Croixius L. 6.
Par. 2. à n. 1772. ad 1785. & à n. 1934. ad 200 1.
Quidni igitur de injuria La- Croixio illata
poſtulandus ſit utriuſque opuſculi Author,
quod in La-Croixio deſiderari ea affirmave-
rit, quæ nec Theologiæ Moralis Magiſtrum
præteriiſſe ſilentio decebat, nec revera omiſſa
funt à La-Croixio, aut leviore calamo pertra-
ctata? Quod unum in hoc Traclatu Theo-
logico utilitatis ſpeciem quandam præſefert,
illud eſt, paucis, atque uno veluti ſub obtutu
collecta proponi, quæ in La Croixii libris
diviſa ſunt. Hac de cauſa Tractatum iſtum
non rejicio, ſed in calce Operis ejuſdemmet

La-Crolxii, ſi iterum recudatur, poſt indi=-

cem ponendum cenſeo. Bibliothecam autem
erroneam planè omittendam duco, retentis
tamen loco à me deſignando, quas in aliis
quoque noſtri Authoris editionibus exſtare
moneham ,„ Romanorum Pontificum, &

Conciliorum Conſtitutionibus. Quæ veréô in

illa habentur ſuper Janſenii & Quelfnellii
propoſitionibus, nemo dolebit prætermitti;
reddam enim illa meliore methodo.
Alterius planè generis ſunt Additiones,
quas in animum induxi, ut emitterem, illas
nempe, quas La-Croixius ipſe ſuas velit. Dabo
igitur librum prodromum de uſu Locorum
Theologicorum in Morali Theologia, Tiö
ſan

PREFALYIO.

ſanè hodiernis, quæ non tam facilè ſopiantur,
difſidiis peropportunum. In hoc autem, ubi
de Romanis Pontificibus, Bullas eorum ex-
hibebimus, in üſque Bullam Unigenitus brevi
illuſtratam, ſed utilifſlimo commentario, quo
in concinnando duobus præſertim libris
uſum me fateor, Anti-Hexaplis nimirum eru-
ditiſſimi Cappuccini P. Pauli de Lugduno,
& Opere, cui titulus: Recucil hiltorique, &
Ly'ogmatique contenant la Refutation des Sub-
tes fuges des Queſnel’ſtes,„ & des cent & une
Pprupobitions de Queſnel qualißires en detail 1739.3
quod libenter moneo, ne fſi fortè citationes
aliquæ minus bellè reſpondeant autographis
libris, diligentiam meam deſideres. Tum
perpetuis veluti annotationibus Authoris
noſtri Theologiam iluſtrabimus. Quid verò
in his? Nonnullas La Eroixii ſententias, quas
hypercriticus quidam ad Italici popelli Tri-
bunal veluti laziſſimas, & ſi quid pejus, de-
tulit magnis clamoribus, vindicabimus, Be-
nedicti XIV. Conſtitutiones, quæ ad Mora-
lem pertinent ſcientiam, ſuis locis ſingillatim
reddemus, Sacræ Rituum Congregationis
decreta ex uberrima doctiſſimi P. Meratii
editione exhibehimus, Sacræ item Concilii
Congregationis Reſolutiones, quæ XII. Volu-
minibus comprehenduntur in Veneta editio-
ne, addemus, Authoris noſtri planè veſtigiis
inſiſtentes, qui, quidqmid horum naneiſci
potuit, prudens, libenſque in ſuam Theolo-

giam tranſtulit, demum pauca aliqua ex aliis
libris

,
i
eſ
u
ris

no,

4
e
8
nes

his

ris
10
us
ti.
e⸗

Im
nis
til

PR1FAYZYIO.

libris decerpemus, vel La-Croixli ſententias
confirmatura, vel ſi opus fuerit, emendat ura.
Inter hos autem libros monendus es, Lecſtor,
principem locum dediſſe me quinque illis
ſelectiſſimæ Eccleſiaſticæ eruditionis promp-
tuariis, Tomos inquam quinque Conſtitutico-
num (Notiſcazion) quas Proſper Cardinalis
Lambertinus Bononienſis Archiepiſcopus ara-
tè emiſit, quàm ad Supremum Apoſtolattis
apicem universâ plaudente Eccleſiâ, ac lite-
ratis præſertim viris mirà Ixtitiâ perfuſſis
eveheretur. Nihil profectoò utilius (verl0
abſit invidia) excogitare nos potuiſſe, qiao
abſolutam ornatioremque Theologiam hanc
redderemus, fortaffe affirmabis & tu, ſi ad
haſce noſtras Additiones perlegendas æquo
animo acceſſeris. Neque tamen id ſattis.
Quæſtionem facti P. Stephani de Champs re-
cudendam hic eſſe exiſtimavimus, iis de cau⸗-
ſis, quas in peculiari ad ipſam Præfatione
enarrabimus. Age jam, amice Lector,
labore noſtro utere felix, &
Vale.

INDEX

2 o) E3

—,—— — — —— — —

õ
IND EX

TRACTATUUM, ET CAPITUM
IN HIS ACCESSIONIB8US CON-
TENITORUM.

L I B E R PRODROM US.
D Locis Theologicis.
TRACTATUS I.

De Sacra Scriptura.
CAPUT I.

De Sacræ Scripturæ proprietatibus, & potiſſi-
mum de ejus obſcuritate.

CAPUT II.
De Metabolica cripturarum interpretatione.
CAPUT III.

De Exegetica Sacrarum Scripturarum interpre-
tatione.
DUBIU M f.

Quotuplex ſit Sacrarum Scripturarum ſenfus?
U

1

7“

(0) 823
DUBIUM M.

Muonam modo litenarius Bibliorum ſenſus Kit
invelkigandus

CAPUT IVV.
De uſu scripturarum in Morali Theologia.
TKRACTATUS HI.
De andtis Patributs.
C AP U T I.
Quid Sandtorum Patrum nomine intelligamus?
CAPUT II.
Cxſuiſzas Patrum contemptores non eſſe.
CAPUT III.

De Legibus in uſu Patrum à Morali Theologe
ſervandis.

CALPUT IV.
ludex Patrum à La-Croivio citaterum.
TRACTATUS III.
De Romanis Pontifciluus.
GAPUT I.

De Pontfeum Romanorum Decrenis, atqne eo-
3* verI

ε (0°) 8
rum aſſidua lectione, deque Caſuiſtarum erga

eiuſinodi ſanctiones reverentia.
CAPUT II.

Inder Romanorum Pontifcum à La-Croixio ci-

tatonitin.
C APUT HII.

Decreta aliquot Romanorum Pontificum.

I.

Bulla Apoſtolica Leonis Papæ J. contra errores
Martini Lutheri, & ſequacium.

II.

Eregorii EUII Bullacontra propoſitiones Michas
lis Baji.
III.

lLuenocentii Papæ J. Conslitutio de quinque propo-
ſitionibus e Janſenii libro eccerptis.

IV.

Innocentü Papæ J. Decretum adverſus libros
continentes propoltionem, quä aſſeritur æua-
litas &. Petri & Pauli.

„

V.

Alexandri EII. Decretum prins adverſus propeſi-
tienes 2c. ſcandaloſæs, & pernicieſas in Praxi.

VI.

Nioc

fpofet

ichui⸗

he

ros
llu.

e
,.

VI.

Iunocentii II. Decretum contra propofitiones
6b ſcandaloſas, & in praxi pernicisſas.

VII.

Conſtitutio Ilnnocentii El. proſeribemtis octo, &
ſexaginta Theſes, & .

VIII.
Decretum Alexandri Papæ EIII. 24. Auguſti.
IX.

„*

Decretum alterum Alexandri VlII. contra pro-
poſitiones 31. Feria 5. die 7. Decembris.

Breve Innocentü EIlI. proſcribentis tres, & vi-
ginti Theſes, & c.

XI.

S§S. D. M. Clementis Papæ Xl. damnatio quam-
plurium propoſitionum, &.

A D. PENDIX.
De ſacrarum Congregationum ſanc?ionibus.

TR AC I A I US IV.

De Concitiis.
0 CA.

E (o ..

C A P U I I.

QLuid, & quotuplex ſit Caxcilum, Zaorfatc.

ynodalium Canonum claſses 2
C A P W T II.
De vero uſu Conciliorum in Morali Zheologia.
C A P UT II.
Index Conciliorum, quæ à La- Croixio citantur.
APPEND IX.

De jure utroque Canonico, & Civili, dequt
Ejuas uſu in Monali Zheologia.

§. I.

Juris utriuſque Canonici, & Civilis notitiam

Theologo Morali neceſſariam eſſe.

§. II.

Digeltorum, ſeu Pandectarum Lib. 1. Zit. ult.
de diverſis regulis ſuris antiqui.

G. III.
De n utriuſque Juris in Theologia Morali.

T RACTAT US V.

De Caſuiſtis, deque eorum uſu in Morali Theos-
ogia. CA-

up

a

tia

6 (0) e

C AD IU T I.
Mum Caſuiſtarum lectio inutilis, & authoritas
nulla. .

C A P UT II.

Caſuiſtas non eſſe abjiciendos, quòd aliquas The-
ſes à Pontiſicibus poszea damnatas defende-
rint.

C A P U T III.

Caſuiſtas non eſse laxitatis neos, quòd Probali-
liſimum in ſuis libris propugnent.

C A P U T IV.

Specimen Apologiæ Jeſuitarum adverſus Libel-
lum Rhemis editum anno 173 1. inſeriptum-
que: Praitè du dogme de la Probabilité.

C ALDP UT V.

Ouæ, &- quanta ſit Caſuiſtarum aut horitas,
quæque in eorum uſu ſervandæ regulæ ſint.

C A P U T VI.

Index Caſuiſtarum à La-Croixio citatorum, &-
Kolarum, quibus quiſque appellatur, erpla-

natio.
APPDENDIX.

De ratione, ejuſque uſu in Morali Theologia.
N 2 AD

4 () 823

AD- TRACTATUM V.

Mantiſſa, ſeu Quæſtio facti: Utrum Theologo-
rum Societatis eſu propriæ fint iſtæ ſenten-
tiæ duæ: Prima, ex duabus opinionibus pro-
babilibus poſſumus ſequi minus tutam: Se-
cunda, ex duabus opinionibus probabilibus
licitum eſt amplectiminus probabilem, Ace-
thore Stephano de Champs ejuſaem Societa-
tis Presbytero.

Editoris Præfatia.

Index Capitum ſuo loco deſeribitun.

ANNOTATIONES.
In univerſam P. Le- Croix Moralem Zheolo-
Siam.

Zheologiæ Moralis R. P. Claudii La-Croix ad
quædasm generalia Axiomata redacæz Syna⸗

hs.
R. P. Claudii La- Croix Theologia Moralis in

gratiam Parochourum, aliorimque Catechi-

Kuarum ad Catecheticam Theologiam redacta

cum neceſſariis in eam rem adaitamentis.

% SEe⸗

b.
te
Spro⸗
1. Ne.
dlbus
1 .
liete⸗

Mrohe

ir

Ge.

glit in
tithi⸗
ucte
ti.

r 7 ⸗

N⸗ =

ͦèÿMòMd
—
DE LOCIS
MORALIS

THEOLOGI

LIBER PRODROMUsS.

Se

83

265

A-Croixium exornare parantes, ita illum
exhibendum à nobis eſſe intelleximus,
ut honi illi, qui tum librum quempiam
Meralis Theologiæ hodie celebrant, extol-
luntque, quum alia omnia ab inſtituto hujus
Sanctiſſimæ facultatis in eo legunt, de Scri-
Pturis nempe, cæteriſque Theologicis locis
tractationes, eruditas illas quidem, ſed alte-

rius plane loci, ad ejus lectionem alliceren-

tur. Neque tamen extra chorum (quod
ajunt) ſaltare in animo eſt. Abſit enim ve-
rò, ut Jacobi Beſombes veſtigiis inſiſtam, qui
in fuam Moralem Chriſtianam intulit brevem
ileam Chronologiæ, & Geographiæ; indicem
Geographicum omnilim Conciliorum Generalium,

& Particularium, corumque Synopfin hiſto-

ricam. Hæccine, quæſo, ad Moralem Theo-
logum ſpectant ? Nam ſi quod Conciliorum
Ad P. La-Croixæx Theol. Snpyl. A ſancti-

2 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
ſanctiones magno uſui Theologo fint (ejuf-
modi certè conſilii una hæc afferri cauſa poſſit)
Conciliorum Syllabus, atque adeo hiſtoria
Morali Theologiæ attexitur; quidni ergo &
Grammatices præcepta hiſce libris inſeramus,
quod latinè loqui, atque feribere Theologum
maximè deceat, ſæpè etiam oporteat, latina-
que lingua ad Conciliorum Canones, Patrum-
que libros evolvendos neceſſaria ſit. Itâque
loeos TLTheologicos ita hic pertractare inſtitui-
mus, ut neque extra Moralis Theologiæ fines
licentius vagemur, neque eorum aliquid præ-
fermittamus, quæ præclariſſimam hanccien-
tiam illuſtrare poſint.

TRACTATUSI.

De Sacra Scriptura.

De-Sacræ Scripturæz proprietatibus, ac potiſſimnm de
ejus ob'ſouritate.

Uid Seripturæ fatræ nomineintelligamus, non
vacat hic curioſius perſequi. Unum id ajo,
Jlibros intelligi in Wulgata-Bibliorum editione
comprehenſos ad Sacroſancti Coneilii Tridentini de-

cretum Sef. 4. Plures porro ſunt Sacræ Scripturæ

proprietates. Eas recenſet, explanatque: P. Lohner
Tract. I. Inſt. Theol. poſit. lib. 1. Tit. 5§. inf allibilita-

tem nempe, authoritatem, neceſſitatem, atilitatem,
Inucunditatem, Gmplicitatem, elvquentiam, profundi-

zatem, atque obſenritatem.
Ad infallibilitatem quod attinet, in Bacra Scriptu-
74

nd,

8) Mon
id o
Cinone⸗
ini e⸗
lipturr
Lohne.
Bbilir
lit

.

Supplementum, fve Aeceſſioner.

ra, ajebat Hugo l. 3. de anima, quidquid docetur ve-
ritas . nam Deus eſt veritas ſine fallacia. Vide Se-
rarium cap. 6.
II. Quod ſpectat ad authoritatem, audi Auguſti-
num 1. 1. de doct. Chriſt. cap. 37. Titubabit fides, ſi
divinarum Scripturarum vacillet authoritas. Hinc ve-
teres Chriſtianos conſueviſſe in templis ſuis duo ſecre-
taria à dextro, & ſiniſtro latere abſidis conſtituere,
quorum alterum Sanctiſſimæ Euchariſtiæ, alterum Sa-
cræ Scripturæ libris condendis erat deſtinatum; teſtifi-
catur B. Paulinus ad Severum epiſtola 12. Vide eun-
dem Serarium cap. 7. & Balinghem cap. 1. præparat. ad
S. Script.
III. NWeceſſitas Sacræ Scripturæ Moralis eſt quatuor
potiſſimum de cauſis. I. Ut eſſet oblivionis veluti me-
dicamentum, ſubſidiumque memoriæ. II. Ut doctri-
nis divinis firmior fides habererur; docemur enim ex-
perientiã, iis, quæ publici Notarii manu obſignatâà ani-

madvertat, facilius aſſentiri intelleétum, quam illis,

quæ ab aliis enarrantibus-audimus. III. Ut cùm in
obſcura Scripturæ loca impingerem homines, ad alios
homines magnâ virtutum humilitatis, obedientiæ,
fidei exercitatione confugerent, tanquam ad Interpre-
tes, atque Magiſtros. IV. Periculi devitandi cauſa.
Nam (quod ab Joanne Chryſoſtomo verè ſcriptum in
Pſal. 95.) R quid dicatur abſque scriptura, audito-
rum cognitio claudicat, nunc annuens, nunc haſßitan',
& interdum ſermonem ut frivolum averſans, inter-
dum ut probabilem recipiene. Verum abi ex scriptura
Divinæ vocis prodiit teſtimonium, & loquentis ſermo-
nem, & audientis animum confirmat. Vide Salmero-
nem Proleg. lib. 1.
IV. Utilis eſt Scriptura. Ex Paulo ejus utilitates di-
ſcimus z. ad Tim. 3. Omnis ſeriptura divinitus inſpi-
rata utilis eſt ad docen dum, ad arguendum, ad corri-
piendum, ad erudiendum in juſtitia, ur perfeltus ſit
A 2 home

4 Adk. P. La-Croix Theologiam Moralem

homo Dei ad omne opus bonum inſtrunctus. Vide Sera-
rium cap. 9. & 10.
V. De jucunditate porro quid attinet dicere: Quàm
dulcia faucibus meis eloquia tua! Juper mel ori meo,
ajebat ſacer Vates Pſalm. 118. Quæ quidem mira ju-
cunditas tum ex ipfis libris ſacris proficiſcitur, cùm
aliud nihil ſint, niſi quedam epiſtola Omnipotentis Dei
ad creaturam ſuam, utl à Gregorie Magno ſcriptum
novimus lib. 4. epiſt. 84. tum ex corundem materia,
ex ſenſuum in iis repertorum diverſitate, atque ex ſpei,
quam excitant, ſingulari plane ſolatio. Nimirum
quaæcunque ſeripta ſunt, ad noſtram doltrinam ſeripta
ſunt, ut per patientiam, & conſolationem Seriptura-
rum ſpem habeamus. Vide Gregorium l. 16. Mor. cap.
10. in illa verba Job: Tunc ſuper omnipotentem deli-
eiis affues. .
VI. Simplicitatem Scripturæ ſacræ (quæ ſexta ejus
proprietas eſt) dum dico, vulgarem intelligo, atque
incultum ſtylum, qualem ejus libri eſſe oportuit, qui
verè divinus, neque ab alio authere, quâàm à Spiritu
ſancto profectus demonſtrari debuit, atque omnibus,
indiſertis quoque, ac rudioribus patere. Ridebant
quidem olim Ethnici libros noſtros ſacros, quòd in iis
ſrin inelegans eſſet, atque impolitus, Arnobio teſte
lib. I. adv. gentes: quin etiam ſibi diſplicuiſſe horum
librorum barbariem fatentur non ſine lacrymis Augu-
ſtinus lib. 3. Conf. cap. 5. & Hieronymus in ea, quam
de euſtodia! irginitatis ad Euſtochium dedit epiſtola.
Utinam verò Novatores, qui iſtiuſmodi exemplis mi-
rificè delectantur, novaſque Scripturæ verſiones cudere
in dies aggredinntur, quòd ſancta iſta & ſimplex ipſis
ſordeat antiquitas, Auguſtini, atque Hieronymi erso-
rem ſuum deflentinm lacrymis incitati aliquando ſa-
piant! Cæterùm eraditiflimam Benedictini Martin Præ-
fationem in Gallicam ſuam locorum Sacræ Seripturæ
diſſciliorum explanationem ſi quis legerit, ex Plautinis,

aliiſ-

ee⸗

Nen

n
minz⸗
. Cln
tir De
iprnn

Nutetiz⸗

erhe⸗
mirun
ſenzr
Piure.
or. cn
dee

Nnne
unl
it,
Ppitin
nnibonz
Gebann
Ndinii
io tele
Horum
Auen⸗
qunm
Pllol
blsmi⸗
cudere
ipli
ern⸗
ndo⸗
ohe⸗
Gns
inis
it

Supplementum, ſive Acceſſiones. 5
aliiſque ejuſmodi vetuſtifſimis fontibus hauſta à Vulga-
tæ noſtræ editore, comperiet plura, quæ barbariſmos
primãâ fronte exhibent. Serarium Proleg. c. 2 3. & Bon-
frer Præloq. cap. 10.
VII. Addo tamen cum illo rudi, & impolito ſtylo
ſtare poſſe eloquentiam, eamque in ſacra Scriptura eſ-
ſe ſummam rectiſſimè Picus Mirandulanus ad Hermo-
laum Barbarum ſcribebat: non movent, non perſua-
dent ſacræ literæ, ſed cogunt, agitant, vim inferunt:
Legis rudia, & agreſtia verba, ſed viva, ſed anima-
ta, fammea, aculeata, ad imum ſpiritum penetran-
tia hominem totum, poteſtate mirabtli tranformantia.
Vid. Aug. I. 4. de Doct. Chriſt. cap. 6. Hæc generatim,
ſpeciatim verò de Iſaiæ vaticiniis adi Sanchez in proe-
mio ad hunc Prophetam, & Bonfrerium Præloq. cap.
cap. 10. ſect. I. De Pauli verè epiſtolis Chryſoſtomum,
& Hieronymum in epiſtola ad Pammachium.
VIII. Profunditatem Scripturarum conſiderans Au-
guſtinus exclamabat lib. 12. conf. cap. 14. Mira pro-
fanditas eſt eloquiorum tuorum, Domine, qquorum ece
ante nos ſuperficies blandiens barvulis, ſed mira pro-
funditas, Deus meus, mira profunditas, horror eſt
intendere in am, horror honoris, & tremor amorit.
Ita ſanè, ſive ipſius materiæ ſublimitatem, myſterio-
rum, inquam, & doctrinarum ſupernarum magnitu-
dinem, ſive ſenſuum multitudinen, nam ſinguli ſer-
mones, ſyllabeæ, apices, &s puncta in divinis ſoripturis
plena ſunt ſenſibus, uti monet in cap. 3. Eph. S. Hiero-
nymus; ſive demum Prophetiarum in ſacris literis con-
tentarum numerum ſpectemus, & arcanos ſenſus, mira
rofunditas, horror eſt. Vide Salmeron Proleg. 2.
IX. IIlud reſtat, ut de obſcutitate Scripturarum pau-
ca dicamus. Mirum eſt noſtri temporis Sectarios eo
dementiæ deveniſſe, ut Scripturas cuique perſpicuas,
clariſſimaſque eſſe vellent, cùm id apertè adverſetur
Scripturis ipſis, Parribuſque univerſis, quorum teſti⸗
3 monia

Ad E. P. La-Croix Theologiam Moralem

monia collegèêre Bellarminus Tom. 1. Controv. Serarius
in Proleg. cap. 22. & Bonfrerins Præloq. cap. 3. Sect. 2.
atque adeo experientiæ, quà quiſque intelligit, quàm
multa in Scripturis ſint ſibi planè obſcura, multa etiam,
quibus doctiſſimorum quoque Virorum Commentaria
vix lucem afferre poſſint. Noſtrum non eſt diutius in
hac quæſtione immorari.
Certè duæ ſunt potiſſimum obſcuritatis hujuſinodi
cauſæ. Primam peto ex rebus ipſis, ſecundam ex modo
illas proponendi, & explicandi.
Et quidem quod ad res attinet, agit frequenter Seri-
ptura de rebus ſublimibus, cœleſtibus, & quæ ſub
ſenſum non cadunt; quibus percipiendis im becillitas
noſtra non eſt; ajebat Chriſtus Joan. 3. 12. Si terrena
dixi vobis, & non creditis, quomodo ſi dixero vobis
cæleſtia, eredetis? Rurſum agit de rebus locorum,
temporumque intervallo longè diſſitis, quæ propter
morum earum regionum, illiuſque ævi à noſtris con-
ſuetudinibus diſcrepantiam, aliarumque circumſtan-
tiarum ignorationem, difficilia nobis intellectu omni-
no ſunt. Haud his abſimilia, quæ futura extremis An-
tichriſti temporibus vaticinatur. Præterea modus ipſe,
ac ratio ſcriptionis difſicultatem auget, metaphoris
nempe, allegoriis, catecheſibus, antiphraſibus, ac
præcipuè hæbraicis idiotiſmis abundat, multaque ſym-
bolis involvit.
Cur autem Deus obſcuras eſſe voluerit ſcripturas
ſuas, ſeptem haſce cauſas ex Patribus affert Serarius.
I. Ut humana edometur ſuperbia, dum aſſequi, &
intelligere ſe illas non poſſe ſentit. II. Ut ad Deum
Precandum vel eadem humana cogatur ſuperbia;,
vel cxcitetur infirmitas. III. Ut ſuis ſcripturis ma-
neat honos, & auctoritas, quòèòd quæ facilia ſunt, ſo-
leant fere apud non paucos vileſcere. IV. Ut honeſta,
utilis, & jucunda hominibus ſit ingeniorum exerci-
tatio. V. Ut eædem animo magis infigantur, ae
inſcul-

terins
Wr,
Lenn
ſentait
ltiust

llnodl
mod,

er er⸗
ne ſ
llita⸗
errena
it
otunn,
rote
sco⸗
mſtar⸗
ommni-
An.
gile
phors
6, 4

pturs

nnis.
, &
Deumm
tbin 3
s r.
nhl⸗
Ort⸗
c⸗
1
Marl

Sapplementum „ Kue Aceeſſiones. „
inſculpantur Scripturæ. VI. Ut à deterioribus, mi-
nuſque aut utilibus, aut neceſſariis ſtudiis avocetur
mens. VII. Ut omne in iſto. Seripturarum, epuloah=-
ſit faſtidium.
De Metabolica⸗Soripturarum interpretatione:

Rriticorum eſt Syriacam-, Chaldnicam, Græcamz;
atque alias id genus verſiones ad cxamen vocare;,

quæque ad eas ſpeétant enucleatius ediſſerere. Vide Se-

rarii, & Bonfrerii-Prolegomena., Calmetium, Nata-
lem Alexandrum, Du-Pimnium, Simonium-, Fr. Che-
rubinum à S. Joſeph, Caſinum in Encyclopædia Bibli-
ca. Latinam hic nos verſionem expendimus, atque
illam quidemvulgatam noſtram. Nam veteres latinas
verſiones, quæ primis illis temporibus eo numero cir-
eumferebantur, ut⸗Auguſt. lib. 2. de Dect. Chriſt. cap..
2. nullo: pacto eas recenſeri poſſe ſcripſerit, eruditis re-
linquimus, ne Itala quidem excepta, quam cæteris,
ibidem ait Auguſtinus, præferri; ubi tamen moneo-
non deeſſe vitos doctiſſimos, atque hos inter-honeris-
cauſa:nominandus-clariſtimus Marchio Maffejus, qui
ſuſpicantur Italam hanc Verſionem nuſquam extitiſſe,
atque amanuenſiumvitio mendum in Auguſtini ver-
ba irrepſiſſe, legendumque ita idas non hala, ut-
proinde irritum putent eruditi Galli, cæteroqui egre-
gium laborem in Itala verſione edenda-, atque vindi-
canda.
Vulgatam igitur noſtram intelligimus. Nôrunt
omnes ſacros Seripturarum libros Græcè permultos,
pleroſque Hebraicè à& fuis auétoribus ſcriptos fuiſſe-,
Marci Evangelio dempto', quod Eatinè ſeriptum non-
nulli affrmant, aliis negantibus; qua de controverſia
conſule Bollandianos T. 3. Aprilis, ubi de S. Marco,

& Montfauconii Viri clariſſimi Diarium Ialicum. Har-

A 4 duinus

Ad X. P. La-Croix Theologian Moralem

duinus in ſuis in novum Teſtamentum commentariis
poſthumis, quos facilè crediderim à malè feriato edi-
tore interpolates fuiſſe, mira de idiomate, quo pri-
mum ſcripti ſunt novi fœderis libri, conjicit, ac pro-
ponit; Vulgatam enim contendit non tam verſionem
ex primo idiomate, quam verſionem verſionis dicen-
dam eſſc. At criticorum omnium, Patrum, Eccleſiæ
denique judicium prohibet nos Viro ad miraculum in-
genioſo, & in paucis utinam magis ſobriè! eruditiſſi-
mo aſſentiri.
Jam verò duo paueis hic diſquirenda. Primum il-
lud, quis auctor Vulgatæ: alterum quæ illius fides, at-
que authoritas.
Quod ad primum attinet, ea noſtra ſententia eſt, quæ
Joannis Marianæ ſpectatâ eruditione celeberrimi Viri
in diſſertat. pro E'ulgata editione cap. 19. plurimos li-
bros noſtræ editionis ex Hieronymi interpretatione eſſe
Panucos quoſalanz ex altera, quæ olim apud latinos Eul-
Kata editio vocabatur, neutros omni e parte ſinceros,
ſed quibuſdam locis, aut verbis ex diverſa editione com-
mutatis. Ex Hieronymi verſione, quæ ad MSS. Co-
dices emendata prodiit integra, ex nuperrimis Maximi

Doctoris editionibus, Pariſienſi, Martianæi, & Ve-

ronenſi Vallarſii, non ſunt Sapientia, Eccleſiaſticus,
Machabei, Barnch, cum Jeremiæ adjuncta epiſtola,
Pſalterium, appendiculæ libri Eſther, Danielis duo
nltima capita, & cap. 3. Canticum trium puerorum
cum iis, quæ antecedunt; hæc enim omnia ,Pſalterio
excepto (quod quidem vertit Hieronymus, Eccleſia
tamen maluit ex antiquiore interprete ſumptum ſervare,
corum potiſſimum gratiꝗ, qui Pſalmos ex prima illa
translatione canere, ac recitare aſſueverant) hæc, in-
duam, non tranſtulit Hieronymus, ſive quèòd ea He-
braicè ſcripta non repererit; ipſius autem conſilium
erat ex Hebtæo tantummodo vertere, ſive quòèd ea non
cenſuerit eſſe in Hebræo, vel Chriſtiano Canone, qui
deinde

Nrii
hneli.
nni⸗
4e.
I
dicen.
clele
min.
Ciiſh.

Um i.
leger.

n ge
niyini
noth-
ne tſe
1Vyl.
cero
on.
(Co-
Wimi
EVe⸗
icu,
le,
1
orm
ler⸗
Gela
ate,
ila
in⸗
He⸗
din
eunn
/ I

nde

IONe

Supplementum, ſive Acceſſionee.
deinde conſtitutus eſt ab Eccleſia. Porro hæc ex anti-

quo ante Hieronymum editore habemus; quæ tamen

in Daniele Hieronymus Hebræa non reperit, ex Theo-
dotionis verſione deprompta ſunt, c qua totum
Danielem ante Hieronymum legebat Eccleſia. Ne no-
vum quidem Teſtamentum vertit Hieronymus, ſed
ab antiquiore translatum emendavit „ len; ut ipſemet
in fine libri de Viris illuſtribus ſcribit, Græca ſidei
reddidit.
Quod ad alterum ſpectat, reddenda hic ſunt Sacro-
ſanctæ Tridentinæ Synodi verba Seſſ. 4. Inſaper eadem
Sacroſanttla Synodus conſiderang, non parum nutilitatis
accedere poſſe Eccleſiæ Dei, ſr er omnibus latinis editio-
nibus, quæ circumferuntur ſacrorum librorum, Jaæ-
nam pro authentica habenda ſit, innoteſcat » ſtatuit, 6
declarat, ut hac pſa vetus, & vutgata edetio, qux lon-
go tot ſæculorism uſu in ipſa Eocleſia probata eſè, in pu-
blicir leltionihus, diſpfutationibus, pradicationibuc, &
expoßtionibus pro authentica habeatur; & ut nemo il-
lam reſicere quovie prætextu audeat, vel praſumat. LEx
hac porro Concilii ſanctione.
Certum eſt I. Verſionem hanc cæteris latinis omni-

bus editionibus elſle anteponendam, etiam veteri ex

Sept. Interpretum Græca translatione ſumptæ, quam
Eccleſia maturo judicio reliquit, aflumpta Hierony-
miana. II. Certum eſt, non anteponi à Concilio ver-
ſionem noſtram, quidquid oblatrent Hæretici ad invi-
diam Synodo conflandam, Hebræis, & Græcis fontibus,
quorum nulla hic mentio, præſertim purioribus; erſi
cùm hujuſmodi fontes noſtris temporibus lutulenti
nonnihil, & impuri ſint (ut Mariana, Bonfrerius,
aliique paſſim ſentiunt) illis rivulum hunc noſtrum Pu-
rum, & minimè turbatum præſtare, qui prudens nega-
verit? III. Fit, ut verſie hæc noſtra non tantùm cum
cætetris illis editionibus collata fidelior, ac magis ſin-
cera haberi debeat, ſed revera abſoluté, ut ajunt, &

% Ad KF. P. La-Croix Theologianz Moralem
ſimpliciter fidelis ſit, atque ſincera, nihil ut comtineat
ſubdolò, ac dolosè additum, detrackum, immutatum,
IV. Conſtat, nihil in hac verſione contineri cum recta
ſide, atque ſanctiſmis moribus pugnans. Quæ Mo-
rali Theologo ſuſſcinnt. Num verò ita authentica ſit
vulgata noſtra ur ne eviſſimus quidem defectus, atque
error, præſertim in ſingulas voces irrepſerit; quæ-
ſtio eſt, quæ eruditos vires hodieque vexat, affiz-
mantibus aliis, aliis negantibus. Vide Marianam
cap, 21. & ſeqq. atque ex vecentioribus Natalem Ale-
Xandrum, Dupinium, Simonium, Cherubinum àS.

Joſeph, Caſinum.
C A PD U T III.
De Exegetica Sacrarum Seripturarum Interpretatione.
D U B TI U M 1I.
Quotupler Eir Sacrarum Secripturaram ſenſur.

TRipler eſt Scripturarum ſenſus, Literalis, qui &
Hiſtoricus dicitur, quèd im hiſtoria eluceſcat is
maximè, Myſticus, & Accomodatitius. Unum lite-
ralem ſenſum admittunt Novatores, quos à Salmerone
proleg. 7. Scrario cap. 21. Bonfrerio cap. 20. Vide ve-
hementer exagitatos, confoſſoſque.
Literalem ienſum dicimus, quem verba; ſive pro-
priè, ſive metaphoricê accepta ex Spiritũs ſancti lo-
quentis intentione primo, & immediatè ſigniſicant.
Non enim is tantemmodo literatus ſenſus eſt, quem
verba propriè ſine tropo ſignificant; alias plura Scri-
pturarum loca literali ſenſu carerent. Hinc meritè
Bellarminus lib. 3. cap. 3. apud Scrarium docet, dupli-
cem eſſe literalem ſenſum, proprium, & figuratum.
Myſticus porro is eſt, qui non proximè per voces,
ſed mediatè, & remotè, mediis ſcilicet rebus per vo-
CES

Nier
Imm,
nnde
nticit
1ta
qun.
tinnam
n A.
um40.

gtiate,

.

gide
ſclt is
mmlie-
verone
ilere⸗

repto
ncilo⸗
ſant.
Gvem
Scri⸗
wekitd
Gopr.
tun
r nen
.
(8S

Supplementunz, ve Acceſſtones. 11

ces ſenſu literali ſignificatis à Spiritu ſancto indica-

tur. Exemplum eſto illud Deuter. 2 5. Non alligabis

os hovi trituranti. Ubi ſenſus literalis is eſt, quem verba
indicant, myſticus verò, ut 8. Paufus I. Cor. 9. cx-
plicat, Doctoribus, & Concionatoribus neceſſaria ad
victum ſuppeditanda eſſe ſignificat. Cùͤm autem res
mediatè, & remotè in Scripturis per voces indicatæ,
tres veluti in claſſes rribui poſſint, triplex quoque niy-
ſticus ſenſus à Dockoribus ſtatuitur, Allegoricus, qui
res credendas, & ad militantem Eceleſiam pertinentes
ſignificat; Anagogicus, qui circa res ſperandas, ac
Triumphantis Eccleſiæ proprias verſatur; Tropologi-
cus, qui res agendas, morumque inſtitutionem ſpectat.

Hinc celebre illud Dyſtichon.

Litera geſta docet, quid credas Allegoria;
Moralis, quid agas, quo tendas Anagogla.

Accomodatitius eſt, per quem ea, quæ literali ſenſu
dicuntur, ad alia, quæ Spiritus ſanctus neque prexi-
mè, neque remotè agnificavit, transferuntur- In multis
hujuſmodi accommodatione utitur Eccleſia, ut cùm
illud Eccl. 44. inventus eft juſtus, & in tempore iracun-
diæ factus est reconciliatio, ſanctis Confeſſoribus aptat.
Sic etiam quæ Zachar. 4. de Jeſu Sacerdote filio Joſe-
dech, & Zorobabel dicuntur: Hi ſunt duæ Olivæ &c.
Joannes Apoc. 11. 4. Enoch, & Eliæ accomodat. Hæc
autetm de hiſce ſenſibus notabis. Primum eſt, accomo-
datitium ſenſum, cùm ex cujuſque ingenio fingi poſ-
ſit, perperam ad probandum afferri. II. Senſum li-
teralem in omni omnino Scripturæ loco reperiri, non
item myſticum. III. Poſfe interdurm plures ejuſdem
ſententiæ ſenſus literales dari, ut poſt B. Thomam 1.
p. qu. I. art. 10. probant Salmeron. proleg. S. Serarius
cap. 21. quæſtiunc. 12. Bonfrer. cap. 20. ſect. 5. Ex-
emplo ſit locus ille Iſaiæ cap. 53. Generationem ejus
quis

12 Ad K. P. La-Crota Theologiam Moralem

quis enarrabit? quem Patres plurimi de æterna Chriſti
generatione, de te nporali in utero Virginis alii intelli-
gunt; utrique aptèà, ſive generationem utramque ſpe-
ctes, ſive leci illius Gricm univerſam. IV. Poſſe quo-
que plures in endem ſontentia myſticos ſenſus, atque
adeo inerdum omnes reperiri. Sic Jeruſalem, quæ
vox literali ſenſu Urbem ſignificat, allegoricè Eccle-
ſiam, tropologicè animam, anagogicè cœleſtem glo-
riam indicat. V. Scnſum myſticum Plerumque ex ve-
teri tantum teſtamento erui, utpore quòd figuris, alle-
goriis, & ſymbolis abundat; rarius verò in novo re-
periri, licet in hoc ctinm locum habeat, uti in Navi-
cula Petri jactata videre eſt, quæ myſticè perſecutiones
Eccleſiæ illatas ſignificat.

D UN BIU M II.

Quonam modo Uiterarins Bibliorum ſenſus ſit
inveſtigandus?

E literario ſenſu quærimus „ quonam mode inve-
ſtigandus ſit, nam myſticum morali Theologo
utiliorem credo cxornandis theſibus ſuis quam ſolidè
comprobandis, de quo ſéquenti capite.
Interea XII. ſubidia hic habeto literali ſenſui in-
quirendo maximè apta, quorum priora ſex aliorum
etiam librorum communia ſunt, Poſteriora ſex Biblio-
rum propria. .
I. Lingaarum Græcæ præſertim, atque Hebraicæ co-
gnhitio. II. Arrium, quibus loquendi ratio traditur,
peritia, ſive Grammarica, ſive Rhetorica ſit. III. Di-
ſciplinarum „ quas Scripturæ attingunt ſcientiã. Huc
præcer Scho laſticam Theologiam ſpectat hiſtoria, Phi-
lotophia, Matheſis, Geographia, & antiquitatis uni-
verſæ notiria. IV. Omnium, quæ in libri, vel capitis
contextu ſunt conſideratio;, antecedentium videlicet,
& conſequentium. V. Similium & diſſimilium loco-
rum

Nt

inve⸗
logo

olde

n in⸗
lorum

blo⸗

cec⸗
Cleat,
D⸗
Hua
Dhr.
isin.
1

1Cco.

e

Supplementum, ſive Acceſſtenes. 13
rum collatio. VI. Interpretum lectio. VII. Divini
luminis imploratio. VIII. Vitæ puritas. IX. Inſpe-
ctio traditionis Apoſtolicæ, & generalis in Eccleſia Ca-
tholica praxis. X. Conſideratio analogiæ fidei, de qua
Apoſtolus Rom. 12. 7. XI. Unanimis Patrum con-
ſenſio. XII. Regulæ quædam, quæ ad intelligendas
Scripturas à quibuſdam traditæ ſunt. Vide Pagninum
in Iſagoge, Salmer. Proleg. 9. 10. 11. & Bonfrerium
cap. 20. lect. 4.

C A PD U T IV.
De uſu Scripturaram in Morali Theologia.

Anon I. Scripturæ auctoritas Præcipuus fons eſt,
unde Theologus, quæ ad mores ſpectant, doctrinas
hauriat. Nam ut ſcribebat Gregorius XIII. ad Philip-
pum ſecundum Hiſpaniarum Regem; hinc omnia ad
omnes virtutes pracepta codignatur.
Canon Il. Ne quidquam ſtaruito, quod clariſſimis
Scripturarum teſtimoniis adverſetur.
Canon III. Nihil defendito, quod ex ꝗquopiam Scri-
pturæ loco per legitimum, certumque Theologicum
diſcurſum ducta cum concluſione pugnet.
Canon IV. Ad confirmandam concluſionem quam-
piam Seripturis in myſtico ſenſu acceptis ne utere, niſi

. . .
conſtet hunc eſſe verè ſenſum myſticum. Conſtabit

autem præter ſubſidia num. 9. 10. 11. nuper indicata,
quotieſcunque ab alie Canonico Scriptore locus quiſ-
piam Scripturæ ad probandum adducitur; ſenſuſque,
quem illi dat Scriptor Canonicus, literalis eſſe non poſ-
ſit. Vide Bonfrer. cap. 20. ſcct. 4.
Canon V. Hiſtorias“ in quibus Scriptura ſacra exhi-
bet viros juſtos quidpiam præſtitiſſe, quod vel malum
revera fit, vel mali ſpeciem habeat, caſuum ſolven-
dorum regulas ne putato. Nonenim (quod ſapienter
monitum ab Auguſtino contxa mendacium cap. 8.) Om-
ma

14 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

nia, guæ a ſanblis, vel juſtis Viris legimus falta, zrans-
ferre debemus in mores.
Conſectarium. Non licet parentibus filiis maledicere,

aut eos ex quocunqne zelo occidere, quod Noe Cham

poſteris maledixerit, & Abraham peculiari Dei juſlu
Iſaac filium immolare paratus fuerit.
Canon VI. Singularia exempla, quæ in Scripturis
leguntur ad univerſalem legem confirmandam ne aſſu-
mito.
Conſectarium. Ridicule Beſombes T. 2. Tract. 2.
cap. 4. veram hanc propoſitionem: Quatuor requirnn-
tur conditeones in eo, gqui abſolvit à cenſurig. I. Debet
eſſe Clericur. II. Debet habere juriſdictionem conten-
tioſam. III. Debet certa ſoientia abſelvere. IV. De-
bet abſolvere ſponteé, & non coatte, ridiculè inquam
hoc argumento prêbat, Paulus, qui abſolvit Corin-
thium incaſturſum quatuor prædittas habebat conditio-
nes. Vah! bellam ratiocinationem hujus ſimilem: Pau-
lus, qui incaſtuoſune abſolvit, fnit Apoſtolus; Apoſtolus
igitur ſit, oportet, qui abſolvit a cenſuris.
Canon VII. Præcepta Moralia, quæ in veteri Te-
ſtamento ſanciuntur, ne ſumiro in ea reſtrictione, quãâ
videntur in Exodo exprimi, nec juxta falſam Scriba-
rum interprerationem, aut popularem Hebræorum tra-
ditionem; ſed juxta eam additionem, quam vel Moy-
ſes, vel alii Scriptores Canonici appoſuêre, illamque
potifſimum explanationem, quam tradit Chriſtus in
Evangelio.
Conſectarium. Licet Judæi putaverint ſolùm actus
externos à lege prohiberi, minimè verò cogitationes,
deſideria, &c. nefas tamen eſt ita ſentire, Chriſto oppo-
ſitam doctrinam prædicante.
Canon VIII. Videndum, ne Scripturæ verbis, quibus
pium aliquod conſilium proponitur, præceptionis vim
ineſſe incauti velimus.
Conſectarium ex illo Chriſti Domini apud Lucam

cap.-

A/.

ln
eiiuin

iprur⸗
Nale.

rac,.
uirur.
Den
untey.
V. De
nigtan
Conn.
vnditir.
1: .

nofole

i Te⸗
e, gd
Ectibr
Gintrr

Mo.

unq
ihis in

us
tiones,

oppo.
guikr
hnigin

lcun

cap⸗

Supplementum, fue Acceſſioner. 15

cap. 6. mutunm date nihil inde ſperantes: Caſuiſtæ

(hos inter La-Cron noſter) probant uſuram non li-
cere. Negat id eruditiflimus wir illud ad rem afferri,
cuùm hic Chriſtus ſolum conſilium dat enefacietdi pau-
peribus, etiam inimicis, etfi nullum ab eis par, aut
ſimile beneficium expectamus. . Vide cjus librum. Ti-
ris quoque præclarus Scripturarum interpres hune
locum eodem, quo ille, ſenſu explicat. Quanquam quæ
Tract. V. Cap. 5. Can. I. ſtatuentur, viæ integrum no-
bis rélinquunt, ut probatam à Quaſuiſtis interpretatio-
nem deſeramus. .
Canon IX. A Scripturis citandés abſtinere conſul-
tius juGicato „ quam harumce allegationum vanitate
quâdam abripi, eolque lecos afferre, qui nihil effi-
ciant.
Conlectarium. Ridendus Beſombes, qui T. 2. Tract.
1. Cap. 4. art. 5. monet antiquitus aquam etiam ipſam
egxtra refectionem interdictam fuiſie jejunantibus; Neæ
enim Ninivctarum indixit abftiventiam Pariter & aquz
Jon. 3. Ert Eſdras jejunans panenz non comedit, Gaquan
non libhit. Mi beone, qui hinc extundas extra refetio-
nem (id enim probandum fuerat) aquam fuiſſe veti-
tam? Rex Ninivitarum omnem omnino refectionem
prohibuit : Homines, & inmenta non gieſtent quid-
quam, net pafecantur, & aquam non bibant. Idem dictum
eſto de Eſdra jejunante.

. —
FTRACTATIS II.
De Sanctis Patribus.
C A D T Y.
Quid Sancétonum PBatrum nomine intelli gamus.
Anctes Patres dum dicimus, non Apoſtolos, aut

Pontifices quoſcunque intelligimus, neque seela⸗
um,

16 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

lum „ quos Doctores Eccleſia expreſſo ſugragio decla-
ravit, ſed veteres ſe riptores Eccleſiaſticos ab Apoſtoli⸗
co æ& οàαd medium II. ſæculum, quorum aginen clau-
dit M. lli duus Clarævallcnüs Abbas Bernardus.
Enimvcrè ſi ab inſtiuto libri hujus diſcedere non
puderet, Catalogum ſanctorum Patrum hic adſcribe-
rem. Ae, cùm 1 planè ridiculum, adnotabo tantùͤm,
quos conſulere quis poſſit de iſtiuſmodi re diſſerentes:
Hieronymum , Gennadium, Iſidorum Hiſpalenſem,
Honorium Auguſtodanenſem, alioſque de Eccleſiaſti-
cis Setiproribus Tractatores ad Trithemium cum ac-
ceſſionibus Auberti Miræi, ſuiſque animadverſionibus
edidit Hamburgi anno 1718. Bibliothecæ Eccleſiaſticæ
titulo appoſito ſolertidimus Vir, idemque eruditus Fa-
bricius, qui utinam abdicatis erroribus, Romanæ ſeſe
Communioni devoviſſet! Sixti Senenfis Bibliotheca,
Poſlevini Apparatus, Bellarmini aurens de Scriptori-
bus Eccleſiaſticis libellus, atque in hunc Philippi Lab-
bè diſſertatio, Raynaudi erotemata paſſim omnium
manibus teruntur. His acceſſit noſtris temporibus
Bibliotheca Gallico idiomate conſcripta à Dupinio,
quæ tamen cautè legenda, & Bencdictini Monachi Ceil-
lieri volumina plura item Gallicè ſcripta ſuper eodem
argumento, Cavei hiſtoria literaria cum Addiſſonii
acceſſionibus, & Oudini de Scriptoribus Eccleſiaſticis
commentarius in tres tomos tributus à pluribus legitur;

at illa hæretici hominis eſt, hic impii transfugæ Saeri .

Glauſtri abditis receſſibus ad hæreticorum tumultus,
quando hujus ſupplementum ad Bellarmini librum, &
Labbæi diſſertationem omittendum non eſt, cuùm à
ſuo authore adhuc Catholico, ac Religioſo prodierit.

Hi fontes? rivuli Francolinus in Tyrocinio Theolo-

gico, Vallemontius in elementis hiſtoriæ, aliique id
genus Epitomatores.

rlr
ol.
Nd.
1
M
ete
nrün
entes⸗
enlen
eluite
Imn a⸗
onib
luſtier
insle.
mele
otheen

tipon⸗

Plled⸗
mmniun
oribu
Pinio⸗
ieil
coden
Ciloni
ſaſtici
lgiun
daeti
olus,
II, 6
Cüm!
Odieri.
heol-
igbel

Supplementum, ive Acceſſiones. 17
C A P U T II.

Caſuiſtas Patrum contemptores non eſſe.

QVI Caſuiſtarum libros poſt virulentum Provincia-
lium Titerarum ſcriptorem mordere, ac dilace-
rare aggrefſi ſunt, id cum Pprimis in illis reprehendêre,
quod ſanè ad incautos decipiendos maximè fieri opor-
tuit, ſtudium ſanctorum Patrum neglectum, atque adeo
improbatum.
Quam quidem calumniam depulêre plurimi, atque
inter alios in aureis, elegantiſſimiſque Cleandri, & Eu-
doxi Dialogis adverſus impudentes Paſchalis Provincia-
les Epiſtolas nuper indicatas P. Gabriel Daniel. At
cùm hodie eadem nænia recinatur, aliquid hac ſuper
re ad retundendam ineptam criminationem, addendum
hoc maximè loco, quo de Patribus agimus.
Ac primum ajo, Caſuiſtas duas veluti in claſſes di-
ſpertiendos eſſe, quarum altera grandium voluminum
ſcriptores complectitur Suarios, Vaſquios, Laymanos,
Bonacinas, Dianas, Sporeros; Summiſtas altera, &
compendiorum authores, quos inter Buſembaum. Sum-
miſtas porro libens fateor, Patrum teſtimoniis rarèò ad-
modum;, ac fortaſſe nunquam uti. Quod tamen qui
Patrum contemptui tribuerit, ne ille ſtultiſſimus cri-
minator habendus erit. Nam longaſne Patrum ci-
tationes ab iis expectes, quorum unum illud ſtudium
brevitati conſulere?: Hoc profectò idem eſlet, quod in
Turſellini Hiſtorica Epitome, aut Cluverii introductio-
ne ad Geographiam, veterum, recentiumque Hiſtorico-
rum, aut Geographorum ſententias requirere. Præte-
rea cum Summiſtis plerumque mos ſit, ad eos, qui
Theologicas res fuſiori calamo perſecuti ſupt, lectores
ſuos mittere, atque hi, ut nunc demonſtrabimus, Patrum
auctoritati nitantur maximè, perinde de illis ſentien-
dum, ac ſi Patrum verba ipſiment redderent.

Aa P. La-Croix Theol. Suppl. B Quod

18 Ad K. P. La-Croix Theologiam Maralem

Quod autem acd primos illos Caſuiſtas ſpectat, qui
pluribus Voluminibus Theologiam Moralem complexi
ſunt, eoſque, qui illis acceſsère, ipſos inter, & Sum-
miſtas veluti medii, oculis careat oportet, qui Patres
ab illis neglectos queratur. In his enim frequentius
nihil, quàm aut Patrum teſtimonia deſcribere, aut lo-
cos indicare, ubi de hac, illave re loquantur Patres.
Et verò, ſi Suarius, ſi Vaſquius, ſi Valentia, Beca-
nus, Gobatus, Fagundius, Sanchez, ſingulis locis, ubi
Patres conſulendos monent, eorumque libros adnotant,
horum teſtimonia verbatim addidiſſent, futurum cen-
ſeo, ut longè explicatior in iſtorum voluminibus Pa-
trum auétoritas prodiret, quam in Natalis Alexan-
dri, Geneti, Pontaſũ, Beſombii, & cæterorum libris.
Illud etiam fortaſſis pateret, quanti horum interfuerit
Caſuiſtas ludibrio exponete, ne ſcilicet turpes plagia-
rios ſe ſe omnium obtutibus proderent. Nimirum Ca-
ſuiſtarum ſcrinia compilâſſe Magnos iſtos Theologiæ è
Patribus ductæ prædicatores, atque magiſtros, tam
certum eſt, quàm quod maximè.
At nen ſolis Patrum teſtimoniis Caſuiſtæ controver-
ſias ſuas definiunt. Ità ſanè; at illas ne ſic quidem de-
finiri poſſe, quis non videat? Nam ut nihil de illis
quæſtionibus dicam, ſuper quibus inter Patres nequa-
quam convenit, ſexcenta quotidie dubia enaſcuntur,
quorum qui in Patribus quærat explicationem, ridi-
culus ſit. Memini accepiſſe me ex doctiſſimo ho-
mine, virum quemdam Eccleſiaſticâ dignicate conſpi-
cuum, qui Patrum Theologiam ſingulis pene verbis
inclamabat, Arimini dubitaâſſê non multis ab hinc an-
nis, num cenſuris implicitus eſſet; cùm autem ex ve-
terano Theologe percuncétatus eſſet ille, quid ipſe ſen-
tiret, hic verò joci causà reſpondiſſet conſulendos Ter-
tulliani, Lactantii, Auguſtini, Ambroſii, Leonis,
Baſilii codices; bonum illum irà exarſiſſe primum,

deinde compoſito nonnihil animo vanitatem ſuam

aghno⸗

1 KS
luiber
uent
5 Alt
Dar
1, Bec
det,
tdnonn,
tumcer
nibusbe
Alenn
uundei
tetkhen
espler
trum C.
oloreel
105,

nlkofe,
idemn d
AEe

mn, id-
mo ho
e lp
e etbi
hincan.
n eN
ipe ſ
dos
L Lenus,
,

I un

1

Supplementum, ſive Acceſſtones. 219

agnoviſſe, atque abjeciſſe. Cæterum cùm eo demum
ſpectet tanta Theologiæ Patrum laudatio, ut Caſuiſtæ
Probabilitatis defenſores in invidiam vocentur, veluti
animarum proditores, morumque Chriſtianorum cor-
ruptores peſſimi contendo iniquam eſſe accuſationem
ejuſmodi, atque adeo à Patrum inftituto, doctriniſque
perquam alienam.
Repete tantiſper animo celeberrimam illam, quæ
Africanas Eceleſias, atque etiam Aſiatiacas diu vexa-
vit, de rebaptizandis hæreticis controverſiam, quam qui
commentitiam eſſe, fabularumque ſimilem cum P. Miſ-
ſorio contenderit, paucos inveniet ſuæ ſententiæ ſuffra-
gatores. Iterum abluendes baptiſinate, qui Eccleſiæ
Catholicæ nomen darent, hæreticos cenſebat cum
Africanis ſuis B. Martyr Cyprianus. Quæ quidem Cy-
priani opinio non tutior modo erat, ut compertum
cuique eſſe poteſt, qui tutioris opinionis nomen in-
telligat, ſed etiam contrariâ probabilior, atque adeo
certa videbatur Africanis. Qua de cauſa ad Pompe-
jum ſcribens Cyprianus Ep. 74. Baluz. edit. ajebat: quæ
iſta obſtinatio est, quæve præſumptio, humanam tradi-
tionem divinæ diſpoſitioni anteponere, nec animadver-
tere indignari, & iraſei Deum, quoties divina pra-
ezepta ſolvit, & praterit humana traditio Addit Au-
guſt. lib. 2. de Baptiſino num. 5. iis argumentis nixam

fuiſſe Cypriani ſententiam, tamque veriſimilibus, ut

ſolã Eccleſiæ authoritate in aliam abire ſe palam profi-
teatur. En ejus verba: Neæc nos ipſi tale aliquid dude-
vemus aſſerere, niſi univerſæ Eccleſiæ auctoritate firmati.
Ex his ducet fortaſſe quiſpiam, cæteros illorum tem-
porum Patres, qui Stephano Romano Pontifici aſſen-
tiebantur, & Afrorum opinioni refragabantur, minus
tutam ſententiam propugnſſe, atque adeo ſolum pro-
babilem. Ego verò, qui Probabilioriſtam reſpondere
facilè poſſe video, Cypriani adverſariis viſam fuiſſe
ſententiam ſuam Cyprianicâ probabiliorem, caque de
B 2 cauſa

20 Ad R. P. La-Creix Theslogiam Moralem

cauſa ab his defenſam, in hunc modum argumentari
malo: Cypriani ſententia probabilior ne fuit oppoſita:
an ſoluùm probabilis? utrumlibet elige. Si hoc dixe-
ris, cur igitur Auguſtinus aiſi univerſæ Eocleſiæ auctori-
tate firmatus à Cypriano diſcefſit? An non ſatis illi
eſſe debuit probabilem tantùm Cypriani eſſe ſenten-
tiam, hâc oppoſitam probabiliorem? Dices illud?
Cum Cypriano res tibi erit, atque adeo cum Auguſti-
no, Cyprianus nempe ad ſuam Carthaginenſem Syno-
dum ità præfatur: Saperest, ut de hac ipſa re ſin guli
quid ſentiamas, proferamus, neminem judicantes, ant
à jure Communionis aliquem, ſi diverſum ſenſerit,amo-
ventes. Auguſtinus verèò lib. 5. de Baptiſino Cypria-
uum ea vel maximè de cauſa laudat, quia nemini præ-
Neribens nequét præjudicans quo ninus quiſque Epiſco-
porum, quod putat, faciat, habens arbitrii ſui liberam
poteſtatem „ etiam nobis qualibuſounque dedit loum pa-
cificè ſecum iſta frattandi. Senſit ergo Cyprianus, ſen-
ſit Auguſtinus (ſiquidem Africanorum ſententia pre-
babilior fuerit) licere ſequi opinionem probabilem,
probabiliore relictà.
Hujus ſimile argumentum eſt, quod ex Hieronimo
profero. Sed Chriſtiani Lupi Auguſtiniani Caſuiſtis, ae
Jeſuitis præſertim non admodum amici, verba hac in
re ex cap. 3. diſſertationis de opinione probabili reci-
temus. Apud antiquos Patres: .. Jnit & alia quæſtio.
Luaidam cenſebant a ſolis poſt bhaptiſma iteratis nuptiis,
quem fieri irregularem, alii cenſevant heri a quibuſoun-
qque, præſertim ſi alteræ ſaltem fuiſſent initæ poſt ſacrum
Iavacrum. Et hanc ſententiam conſtantiſſime tenuit Ro-
mana Ecoleſia, & plures Latinæ. Est res omnibus eru-
ditis exploratiſſina. Aſt Hiſpaniarnm Eccleſia tenuit
oppoſitum, & plures ipfi aſſenſerunt Chos inter S. Hie-
ronymus in epiſtola ad Oceanum) & adverſusiſtam Hi-
ſpaniæ opinionem Siricius Pontifex ſoripfit ſuas ad Hi-
neeriun Terraconenſem Archiepiſeopum decretales li-
teras

1,

nente
nlt
d
leud
lii
ſe ſent
G ill
dugn
mnn
re unt
antei, 4
ſerinan
emipin
Nihlet
lacung
tunng, ſe
enuinz
obablle

leronin
Dloiſits
tbahae!
dubllite
legut
is M
Nl
lſocrn,
teruit h
ibur en
n ten
ter

Snepplementum, ſve Acceſſionet. 2 1
deras, in quibus omnino agit adverſus unum Baptiſmo
prius, aliud ipſo poſterius conjugium. Lucet ex S. In-
nocçentii I. ad Toletanam synodum ſimilibus literis pa-
lam aſſerentibus iſtam ſolum Bigamiam in Hiſpaniis re-
probari.. Interim his omnibus non commotus S.
Hieronymus permanſit firmus in ſua ſententia. Imo
etiam in commentario Apoſtolica ad Titum epiſtoleg....
communem ſententiam conſtanter affrmat eſſe ſuperſti-
tioſam potius, quàm veran quod ipſum docuit fir-
mius etiam in aliis locis Et neſcio cui Obryſogono.
Rufini diſeipulo, iſtam doctrinam culpanti in libris ad-=
verſus Rufinum (lib. 1. cap. 7.) lanudatus Hieronypmus
reſpondet... Habent libellum, quem in crimen vo-
cant. IIle reſpondeat. Hunc ſuâ diſputatione ſubver-
tat. Quid auſteritate frontis, & contractis, rugatiſque
naribus concava verba trutinatur, & ſanctitatem apud
vulgus ignobile ſimulato rigore mentitur ?à Audias nos
iterum & c....Hæc dicimus, non quod ipſi propitie
Chriſto hâc quæſtione teneamur, ſed interrogati à fra-
tribus, quid nobis videretur, reſpondimus nulli præ-
judicantes ſequi, quod velit, nec alterius decretum no-
ſtrà ſententiâ ſubvertentes. Maturè notanda ſunt hæc
verba: Quid auſteritate frontis &c. Etenin quadrant
&öin noſtra tempora. Notanda ſunt & hac verba: Nulli
præjudicantes ſequi quod velit. Sunt deſumpta ex er-
ratica ſantti Oypriani Synodo. Notanda ſunt item hac
Nec alterius decretum &. Inter Siricium Pontificemz,
as ſantltum Hieronymum interçeſſit aliquid humani diei.
Hino quædam hujus ditkta ſunt veneranda quidem 5 at-
tamen admiranda potius, quàm imitanda. Interim
conſtanter docuit probabilem ſententianz eſſe ſeuram,
ao tutam z; etiam minus probabilenn. Quis enim non
videat præſentem illius ſententiam fuiſſe hujuſmodi?
Hæc Lupus. Quèò ſi velis Hieronymo tamen probabi-
liorem viſam fuiſſe, contentionis funem non traham;
inferam enim; igirur vel Hicronymo teſte, qui ſcribit

22 Ad KR. P. La-Coix Theologiam Moralem

nulli præjudicantes ſequi quod velit, licet ſequi opinio-
nem probabilem, relictà probabiliore.
Aliud exemplum ex Auguſtine ducamus. Diſparita-
tem cultús dirimere conjugium, veteres Patres, Cy-
prianus, Tertullianus, aliique ſensêre, quibus nos ho-
dieque adhæremus. De ſuo tamen ſæculo ſanctus Au-
guſtinus ſcribit in libro de ſide, & operibus cap. 19.
Quæ noſtris temporibus jam non putantun eſſe peccata.
Utique, inquit, citatus Lupus cap. 2. per induétam ab
adverſa conſuetudine ſententiam probabilem. Et hanc
Auguſtinus non fuit auſus improbare. Hinc ſubjungit;
Ouoniam revera in novo Teſtamento nihil inde præce-
ptunz eſßt; & ideo aut licere creditum eſt, aut velut du-
bium derelictum. At librum hunc Auguſtini de fide, &
opetibus, & 19. caput antea non dimittamus, quàm aliud
in rem noſtrum duxerimus argumentum. Ait ergo ſan-
ctus Doctor: Quiſquis uxorem in adulterio deprehen-
ſam dimiſerit, & aliam duxerit, non videtur aqguandus
eis, qui, exceptaâ eansd adulterii, dimittunt, & dicunt.
Et in ipfis divinis ſententiis ita obſeurum eſt, utrum
E& iſte, oui quidem ſine dubio adulteram licer dimittere,
adulter tamen habeatur, ſt alteram duxerit, ut quan-
tum exiſtimo, venialiter ibi quiſque fallatur. Audi nunc
Lupum ibidem. Affirmat Auguſtinus, qud ſuo tempore
eſta fententia fuerit revera probabilis» nec eam, licet
contrarium ſenſerit, fuit auſus damnare. Adeo verum
eſt Patribus quoque probabiles tantùm opiniones ſuas
viſum fuiſſe, aut ſi aliis probabiliores, non neceſſariò
tamen amplectendas.
Sed ne longior ſim, quàm par eſt, Bernardi teſtimo-
nium ſuſſſiciat Tract. de Baptiſmo cap. 5. ubi hanc re-
gulam, & Canonem ſtatuit. Sans ebi unnſquiſque in
Juo ſenſu ſocurus abundat, abi aut certæ rationi, aut non
contemnendæ auctoritati, quod ſentit, non obviat. Argue
jam. Atqui ubi ſolùm probabilior epinio contraria et,
pec &&††àρ rationi, nee contemnendæ auétoritati, quod ſen-

115

tait.

Mhin
eg, 0.
ns 1
us 4A.
dp. 19
heccata.
Gum a)
Urhene
hingt
leyraer
elut,.
ede, d
tamalul
tgoln.
Lenele
untt
dicun
utruß
mittere,
At an.
udinune
tempor. 4
, liet
ovetunn
oneslun
ectliris

etims⸗
hanere
iſtten
, Auti
t. e
Uri
1

Supplementum, ſive Acceſſtones. 23 .
eit Pnobabiliſta, obviat. Igitur probabiliſta in ſuo ſenſu
ſecurus abundat, ſi Bernardo fides, quocum ſapere malo,
quam deſipere cum Wendrochio, Paſchale, eorumque
ſectatoribus.

C APUTIII.

De Legibus in uſu Patrum à Morali Theolaga
ſervandis. .

(Anon I. Si qua in quæſtione (de his quæſtionibus
loquor, quæ ad mores ſpectant) definienda Patres
omnes idem doceant, id veluti certum habendum eſt;
quique aliter ſentitet ab hæreſis ſuſpicione, liber haud
eſſet. Vide Canum lib. 7. cap. 3. concl. 6.
Canon II. Unius, aut duorum Patrum auctoritas
in his, quæ ad doctrinam morum pertinent, probabile
quidem argumentum ſubminiſtrare poreſt, firmum ve-
rò non poteſt. a, inquit ſapienter Canus ibid. concl. 2.
ita deſpicere, & pro nihilo habere, impudentis erit ; ſu-
ſpicere, & habere procerto erit omnind imprudentis. Vi-
de fuperiore capite allata, quæque Tracét. 5. occaſione
Caſuiſtarum ex Patribus promemus, errorum exem-
pla; omnino autem lege auétorem noſtrum I. 1.
Tract. I. n. 2 I I. 212. 2 13. ubi de damnata illa Theſi:
Uhi quis invenerit doétrivam in Auguſtino clarè fun-
datans Co.
Canon III. Etiam plurium Patrum auctoritas, reli-
quis, licet paucioribus reclamantibus, ea argumenta
Theologo ſufſicere, & præſtare non valet, quibus refra-
gari nefas ſit. Quæ indicavimus exempla, id abunde
demonſtrant. Plura refert Lupus in citata diſſertatione
poſthuma de opinione probabili. .
Canon IV. Patres afferre, præſertim verè multos ad
ea firmanda Moralis, & Chriſtianæ Theologiæ genera-
liora principia, in quibus Theologi omnes ſibi conſen-
tiunt (niſi contra hæreticos ſermo ſit, quod quidem vix
B 4 Theo-

24 Ad k. P. La-Croix Theolo giam Moralem

Theologi moralis eſſe poteſt) intemperantis hominis

eſt, & eruditionis famam captantis; arguere verò, qui
ſecus agant ſtultiſſimi eſt, & imprudentiſſimi.
Canon V. Quæ ex Patrum homiliis, aſceticis libris,
& orationibus, idque genus lucubrationibus »non cam
Theologo fidem faciunt, quam quæ in Dogmaticis in-
ſtructionibus, epiſtolis, &c. facere poſſunt. Nam multa
in ejuſmodi libris exaggeratius proferuntur; neque id
mirum, cüûm Oratoribus omnibus id ſolemne ſit:
multa quoque conſilium potius ſpectant „ quam præce-
ptiones.
Canon VI. Inconſultum eſt ea Patrum loca ſeligere,
ubi Patres aliud omnino tractantes aliquid occaſione
accepta de altera re paucis indicant; iis neglectis, ubi
hanc materiam ex profeſſo examinent.
Canon VII. In Patrùm ſenſu inveſtigando hæ maxi-
me regulæ ſervandæ ſunt. I. Quæ in libri, vel capi-
tis contextu ſunt, conſideranda diligenter. II. Simi-
les, & diſſimiles loci ejuſdem Patris conferendi. III.
Tempus, quo liber ille editus à Patre quopiam, at-
tendendum. Nam facile ex ccaſione ſcribendi libri
mens authoris innoreſcet; intelligemus etiam, num
fortaſſe eo tempore Pater ille præconceptàâ aliquâ opi-
nione occupatus fuærit, quam poſtea ipſum exuiſſe pro-
babile, aut etiam certum ſit. IV. Alios Patres huic,
de cujus mente quærimus, Synchronos conſulemus;
quid enim hoc, vel illo ſæculo, ea vel iſta vox ſignifi-
caârit, quo ſpectare poſſit hujus, vel alterius moris
notatio, facilius comperiemus. V. Ex dubiis Patrum
operibus ipſorum mentem expiſcari imprudentis eſt,
ubi certa, atque ab omnibus recepta eorundem opem
ſuppetant. VI. Si de Græci authoris mente dubitatio
oriatur, non ex verſionibus, quæ ſæpe numero vitio-
ſæ ſunt, ſed ex Græco exemplo controverſiam diri-
memus.
Canon VIII. Cavendum ne apocrypha, ac fublete⸗
dei

horr
d, U

5 lbei
lonenn
ticigin
hmult
ele id
nne ſ
Præce⸗

ſlgrr,
CAlione
i, Ubi

emant⸗
clenn.
l. Km.
li, I.
m, A.
di libri
, Num
Mo).
lllepro.
G huie,
ſlemus,
V ſgntt
Smors
Dacrunn.
Urs ell
noemm
bbitario
0 Vtle
an &

e

Spplementum, ſtve Acceſſiones. 2 5

fidei opera ciremus; itemque curandum, ut non ex
aliorum fide Patrum locos afferamus, ſed ipſos Codices
conſulamus, editioneſque maxime probatas, cujuſino-
di quæ Ducæxi, Petavii, Sirmondi, Gretſeri, Kaderi,
Pontani, Schotti, Vigerii, Poſſini, Labbæi, Maurino-
rum Patrum ſtudio, atque operâ prodièrunt. Enim
vero fatendum eſt in his recentiores illos, qui Patrum
Theologiam commendant, Caſuiſtis præſtare, Præſer-
tim elapſi ſæculi. At non id mirum. Nam neque quo
illi ſcripsêre ævo, tantis aucta fuerat ars critica incre-
mentis, neque ſingula ejuſtnodi diligentius perſequi
vacabat hominibus, non modo voluminum fuorum
eonſcribendorum mole obrutis, ſed ſæpiſſime in alia
omnia ex moderatorum ſuorum juſſis 2 ipiorumque in-
ſtituto diſtractis. Dent tamen mihi hanc veniam Ca-
ſuiſtarum reprehenſores, ut confidenter pronunciern,
quo magis diligentia & critica antiquioribus Cafuiſtis
antecellunt Natalis Alexander, Genetus, aliique ejus-
modi, eo magis iſtis illos præſtare teſtimoniorum dele-
ter, ac ratiocinandi vi. Nam ſæpe magna illa Pbatrum
congeries, quà illi gloriantur, ſi in ea teſtimonia ad le-
ges Canone VII. præſcriptas diligentius inquiſieris, ina-
nis eſt, nihilque minus probat, quamid, cujus gratià
cogitur.

C A P U T IV.

Inder Patrum à La-Croixio citatorum.
A

§. A Mbroſius Mediolanenſis Archiepiſcopus à die y.
Decembris an. 374. ad 4. April. 397. quo obiit,
ur tradit Labbæus. Maurinorum editio conſulenda de
genuinis, & ſuppoſititiis S. Doctoris operibus. Inter
hæc Ceillierus libros ſex de Sacramentis cenſet; neç ad-
modum invite repugnamus.
S. Anſelmus Cantuarienſis Epiſcopus ab anno 1093.
B 5§5 ad

26 Ad K. P. La- Creix Theologiam Moralem

ad 1109. quo Londini ad Superos evolavit. Gerbero-
nius novam ejus operum editionem ornavit.
S. Athanaſius ab anno 326. ad 377. Alexandrinus
Patriarcha. Montfauconius recentiſſimam dedit hu-
jus editionem:
S. Aurelius Auguſtinus Hipponenſis Epiſcopus ab
anno 3 96. ad 430. de quo Bollandiani Tom. 6. Augu-
ſti. Maurinorum cditio Venetiis recuſa eſt, & præcla-
riſſiini Præſulis Franciſci Blanchini in Poſſidii vitam ani⸗
madverſionibus, aliiſque, paucis quidem, ſed egregiis
monumentis aucka.

B
§. Bſilius Cæſareæ in Cappadocia Archiepiſcopus

ab anno 369. ad 37 8. Et hujus S. Doctoris no-
vam editionem Maurinis debemus.
Beda Presbyter Anglus, ac Venerabilis anno 673.
natus, denatus anno 73 5. die 26. Maji. Præter cætera
ejus opera, de quibus Labbæus, Voſſius, &c. illius
Martyrologium ab alienis acceſſionibus repurgare co-⸗
nati ſunt Bollandiani Tom. 2. Martii.
S. Bernardus Clarævallenſis Abbas ab anno 1115.
ad 1153. Mabillonius vir nunquam ſine laude nomi-
nandus de S. Bernardi operibus benemeritus eſt. Vide
etiam Bollandianos ad diem 20. Aug.

C
¶ Aſnodorus Senator, qui vivebat adhuc anno 562.

nonagenario major. Garetius Benedictinus no-

vam ejus editionem dedit; elariſſimo autem & immor-
tali Marchioni Maffejo ineditum Caſſiodori opus Com-
plexiones, inquam debemus, uti & alia ad Garetii edi-
tienem emendandam, augendamque.
Clemens Alexandrinus, qui ſub Impp. Severo, ejus-
que Klio Antonino Caracalla vixit;, fortaſſe ean del
io-

hn.

Mdi

ls a
uon.
rrcle⸗
mani⸗
gegis

Kconns
tisno⸗

o 67.
ceter
e, illine
ne eo⸗

III
enomnl⸗

lide

Supplementum, ſive Acceſſtones. 27
Eliogabalo, & Alexandxyo Severo initio tertii à Chriſto
nato ſæculi. .
Cyprianus anno 25S8. martyrio affectus decem à Car-=
thaginenſi Epiſcopatu afflumpto annis. Quam Balu-
zius inchoaverat, perfecere Maurini novam Sypriani
editionem, de qua videndæ Trevoltianorum Patrum
Ephemerides. Miſſorius, ut aliàsmonuimus, putavit,
editoque libro perſuadere conatus eſt, nunquam Cy-
prianum de rebaptizandis hæreticis cogitafſe, quamque
ejus controverſiæ habemus Hiſtoriam, purum putain
gmentum eſſe Prudentius cenſet Jeſuita Tournemi-
nius, qui Hiſtoriam veriſſimam eſlſe concedit, negat
tamen genuina eſteé, quæ inter Cypriani opera habe-
mus, ejus monumenta, ut Concilium Carthaginenſe
de baptizandis hæreticis &c. Sermo, quem La-Croixius
citat in Cæna Domini Arnoldo Bonævallis in Carnuti-
bus Abbati, communi Criticorum calculo tribuitut,
atque Cypriano abjudicatur.
Eyrillus Jeroſôlymitanus Epiſcopus deceſſit anno
3 86. Sedis fuæ 36. Maurini ejus opera ſtudio ſingulari
ediderunt. Oudini Apoſtatæ impudentiffimi argumen-
tationes adverſus Catecheſes Cyrilli alibi, Deo dante, re-
fellemus.

D
Dlouxſins Areopagita, alius à Pariſienſium Apoſto-
lo Dionyſio, ut à Sirmondo, & Launojo plane
demonſtratum eſt, primo æræ Chriſtianæ ſæculo flo-
ruit. Ejus opera citat La-Croixius; ſed paulo erudi-
tiores nulla ejus opera extare ſentinnt, alterique, non
Monophyſitæ quidem, ut Le-Quienus Dominicanus
eruditus Joannis Damaſceni editor cenſuit, ſed Ortho-
dexo, & antiquo ſcripteri adjudiçant, quæ ſub Diony-
Ki nomine circumferuntur. I

5

EPhræm Edeflènæ Eccleſiæ Diaconus anno 378. ſub
. Va-

28 Ad K. P. Ea-Crvix Theologianz WMoralen

Valente Principe defunckus. Romanam nuperam cdi-
tionem Emin Card Querini cura, Aſſemanni Præſu-
lis Illuſtriffimi, & Jeſuitæ Ambarachii, ſeu de Benedi-
Ctis ſtudio adornatam omnes celebrant.

G

S. Regorius Nazianzenus anno 3 89. denatus. De
eo Fabricius in Bibliotheca Græca, & cæteri
de Scriptoribus Eccleſiaſticis Tractatores. B
S§. Gregorius Nyſſenus, qui interfuit Concilio CP.
Generali anno 3 81. vivebatque adhuc anno 392.

§. Hronymus Doctor Maximus natus circa annum
329 obiit grandi admodum ætate ann. 420.
Marcianæus Bencdictinus novam Pariſiis Hicronymia-
norum operum editionem vulgavit, magnis controver-
ſiis celebrem ipſum Martianæum inter, & Joannem
Clericum. Sed Vallarſius Veronæ aliam dedit hiſee an-
nis locupletiorem, & caſtigatiorem; neque conatus om-
nis, iræqué P. D. Martin in Vallarſium „ac Marchionem
Maffejum hujus editionis authorem illum, hunc adju-
torein, ac laudatorem à cordatis viris obtinebunt, ut
Vallarſianam Martianæi editioni poſthabeant.
Hugo de S. Victore anno ætatis ſuæ 44. noſtræque
XrX II40. obiiſte fertur. Vide Labbæum.

I

S. TOannes Chryſoſtomus obiit die 14. Septembris
anno 407. ætatis 53. Conſtantinopolitanæ ſedis
9 cum menſibus ſex, & diebus 20. Montfauconii eſt
editio facundifmi hujus Docteris noviſſima,
S. Irenæus vie Apoſtolorum temporum, Epiſcopus:
ae Marryr celebertimus, cujus opera Maurini illuſtra-
runt.

hnumn
40.
Jnir⸗
toſet⸗
nnen
lenn⸗
om⸗
Onenm
achu.

Nt, U

laq e⸗

Supplementum, ive Acceſſiones. 29
tunt. Anecdota renæi ex Taurinenſi Regia Bibliothe-
ca edidit Pfafſius; ſed de his Clar. Maffeji judicium
vide in opuſculis Eccleſiaſticis à doctiſſimo Viro ſuæ hi-
ſtoriæ Theologicæ de Divina gratia inſtar appendicis
additis.
S. Iſidorus Hiſpalenſis in Baotica per annos 40. Ar-

chiepiſcopus ab anno 595. ad 636. De eo Nicolaus
Antonius in Bibl. Hiſpan.

L
Actantius Firmianus ſub 4. Chriſtiani ſœæculi initium
lacteus, àc mellitiſſimus Orator, ut ſcribit Hie-
ronymus. Diſputant eruditi, num ad eum ſpectet
egregius liber de mortibus perſecutorzm à Baluzio edi-
tus. Ut ut ſit, quæ certo ad eum ſpectant opera, di-
gna lectu ſunt Vide citatum Maffejum in Epiſtola ad
doétiſſimum Apoſtolum Zenum de Bibliotheca Regia
Taurinenſi. .
S
Rigenes anno 2 54. ætatis ſiæ 69. vità funétus. De
eo adi Origeniana Huetii, & Maurinos P. P. in
illius nova editione.
P
S. †0Etrus Chrylologus Ravennatium Epiſcopus ab
anno circiter 4 33. ad 449. aut 450. De co
Ughellius.
S. Petrus Damianus S. R. E Cardinalis, & Epiſco-
pus Oſtienſis anno 1072. ætatis 66. defunctus, Ejus
operum Lugduncnſem editionem anno 1623. expen-
dit Labbæus; vitam vero ſceripfit Laderchius à Guide-
ne Grandio Abbate eruditiſſimo egregie depexus.
R
R UÜbertus Tuitienſis Abbas anno 1III. anno vere
1 13 5§. & vivis ereptus. Vide Labbæum, & Ma-
billonium. Sal-

ze Ad K. P. La-Croix 7 beologiam Moralem.

Alvianus Maſſilienſis Presbyter florebat anno 440.
Caſtigatior prodiit à Baluzio.

T
Ertullianus ſub Severo Principe, ejuſque filio Ca-

racalla maxime floruit, vixitque uſque ad decre-
pitam ætatem, & annum æræ Chriſtianæ circiter 21 5⸗
Vide Fabricii Bibliothecam Latinam.
Theodoretus Cyri Epiſcopus circa annum 423. or-
dinatus. Sirmondi editionem à Garnerio quinto tomo
auctam, recudit Venetiis Dominicus Tabacco.

MONITUM.

Regorium Magnum, Leonemque omiſi-
mus, de quo in indice Summorum Pon-
tifieoam. Omiſimus etiam Petrum Bleſenſem,
Bernardinum Senenſem, Thomam à Villano-
va, Thomam Kempenſem, alioſque, quod hi
extra chorum Patrum ſint, quamvis eorum do-
Ctrinis, ae teſtimoniis uti conſultiſſimum ſit.

T RRAC T ATUS III.

De Romanis Pontificibus.

cC A P U IL I.

De Pontifum Romanorum Decretis, atque eorum aſ-
Ridua lelctione, deque Caſuiſtarum erga ejuſmodi
Janltiones reverentia. .

cum primis eſt, ne quidquam doceant, quod cum
Pontificum Romanorum Decretis pugnet, cæteris
vero,

I qui Moralem Theologiam tradunt, cavendum

Gecre
l,

413,0-
1 tonne

omnil-
mbon.
ſenſemn
lano-
nod hi
n do⸗
unſtt,

ll

r

ſnli

Wendn
Poe
H
ſeto⸗

Supplementum, ſve Acceſſones. 3 1

vero, qui facultati eidem dant operam, ipſa illa De-
creta ſedulo evolvenda ſunt, ne Theologorum, qui
antequam ſanctiones illæ prodirent, ſua ſcripta vul-
gaârunt, authoritate in errorem pertrahantur. Hæc
porro Decreta plura quidem ſunt, ut eum de Morali

Theologia optime meriturum cenſeam, qui ad Juris

Canonici normam illa plures in claſſes redigeret, ſin-
gulis latiſſimæ hujus ſcientiæ Tractatibus reſponden-
tes. Ea tamen præcipua ſunt, quæ La-Croixius in
fronte operis collocari juſſit. IIla nos tertio capite
reddemus, locis La-Croizii additis, ubi damnatarum
Theſium ſenſum, vim, contſecutiones videre poôteris,
amice lector. Neque ca ſolum Decreta adſcribemus,
ſed illa etiam non pauca ſuis locis inſeremus, quæ Be-
nedictus XIV. Eccleſiæ Dei, hodieque imperans emiſit
de Jejunio, de Sollicitationibus, de Miſſarum celebra-

tione, de Uſura.

Quæ porro leges in uſu horum Decretorum ſervan-
dæ ſint, fuſius rem proſequemur. Nam & ex appen-
dice ad tractatum ſequentem, ubi de Jure Canonico,
aliqua huc transferri poterunt, & pleraque occupavit
La-Croixius lib. I. Tract. I. n. 18 5. ad 207. & à num.
227. ad 23. quam vide.
At quid de querela illa, quæ noſtris hiſce tempori-
bus percrebuit maxime, Caſuiſtas ex illorum claſſe,
qui probabiliſmum tuentur, minus reverentes eſſe er-
ga Pontificum conſtitutiones? Mihi quidem nihil eâ
injuſtius viſum eſt unquam, imprudentius nihil. Ete-
nim, ut de hujus accuſationis falſitate primum dicam,
conſule quæſo Caſuiſtas ejuſmodi omnes, qui poſt ea
Decreta ſcripsêre, ac vel unum ſi. repereris, qui con-
fixas theſes tutatus fuerit; Caſuiſtas veluti Chriſtiano-

rum morum peſtes exitioſiſſimas exectabor.

Ita ſane, inquies; at plures non deſunt, qui dam-
nationem emolliant, ictalque Vaticano fulmine propo-
ſationes mitius interpretentur, ur callidis hiſce artibus
laxi-

32 Ad K. P. La-Croixæ Theologiam Moralem.
laxitatem in Catholicis ſcholis confirment. Accuſatio
iſthæc præcipuc P. Dominicum Vivam ferit, Theolo-
gum illum à Benedicto XIV. ſumma cum laude ſæpius
citatum in graviſſimis, pereruditiſque ſanctioni bus ab
ipſo editis, cùm Bononienſem Eccleſiam Archiepi-
ſeopus regeret. Nempe ut Gallum quendam mittam,
cujus impudentem librum nuper vidimus Italicis for-
mis, linguaque editum anno 1740. (ſi tamen Gallus eſt,
nam librum in Italia compoſitum ab italo homine ad vi-
rus ſuum liberalius ſpargendum Gallicum nomen, pa-
triamque mentiente non defuêre, qui ſuſpicarentur) in
Jeſuitam illum exarſiſie ſcimus magno, ut videtur zelo,
recentem hifſtoricum Probabiliſmi. At undenam tan-
tæ religioſo animo iræz? Nimirum Viva ab Jeſuitis
avertere conatur iniquiſſimam criminationem, de qua
Tract. §. cap. 4. fuſius agemus, quod ex eorum ſchola
damnatæ propoſitiones prodierint, atque adeo ab ho-
minibus alterius plane inſtituti, fæces illas in Moralem
Theologiam invectas oſtendit. Quod quam verum ſit
non eſt hujus loci demonſtrare. Id tamen tantam Vi-
væ conflavit invidiam. Itaque lapis omnis movendus
fuit, ut non modo fides moroſo, nimiumque infenſo
ſcriptori adimeretur, verum etiam odioſo laxi, & Pon-
tificum contemptoris Theologi nomine notaretur.
Quid non mortalia pectora cogit vindictæ amor? Sed
rumpatur quifquis rumpitur invidià, Vivæ in damnatas
propoſitiones commentarii ſanis hominibus probabun-
tur ſemper, ac ſummis laudibus efferrentur. Aliquot
in Vivam calumniarum ſpecimen, atque confutatio-
nem habeés in iis libris, qui contra hiſtoriam Probabi-
liſmi prodiêre. Unum ego proferam exemplum. Ubi
damnatam peccati philolophicè propoſitionem expli-
cat, ac refellit Viva, ait eam Theſum ab Arnaldo de-
latore vitiatam fuiſſe, atque interpolatam, ejuſque au-
thorem Jeſuitam Muſnier Divionenſem Theologum in
conditionato ſenſu locutum fuiſſe, nempe ſi fieri Bat⸗
et.

in

Leldi
„ Mo.

onibu
Atchitz
NInittn.
licis ſ
Cle
inead
henb
rennnrjt
etnrzel-
enumten
b ſeoni
1 eq
Amſchol
Ceoabh⸗
Morler
erum
Antaun Ne
vovehdlt
neinlent
, & or
nornen
mor? K
dammun
Mobihn
Ao.⸗
Onrnio⸗
Mrobeb⸗
n. U

ein e.

Doldo⸗⸗
gſuſeer
el

1

Supplementum, ſive Aceeſſtoner. 33

ſet, ut quis eo peccato ſe obſtringeret, non autem ab-
ſolute ſtatuiſſe, ut fert damnata aſſertio, ejuſmodi pec-
cati, quod ajunt, poſſibilitatem. Vere ſcriptum. Id
ſcilicet diſertis verbis Muſnier ipſe palam profeſſus eſt,
edito ſuper ea re ſchediaſmate, quod in ſua Chronolo-
gica monumenta intulit P. D Aurigny, ac Berninus in
ſuam hiſtoriam hæreſum, aliique paſſim deſcripſere.
Fuit tamen, qui P. Vivam mendacii reum vellet, ſcri-
beretque (otoria del Probabiliſmo p 90.) Il P. Viva per
ben difendere il profeſſore, dovea riportare qualche te-
Ro, o della conclufione pubblicamente difeſa, o'de ma-
noſoritti, onde rimoſtrare, eſſere diverſa dalla dan-
nata la dottrina del Profeſſore.
Similis hujus altera accuſatio eſt, quâ læſæ Pontifi-
ciæ majeſtatis arguit Caſuiſta hiſtorieus Probabiliſmi.
Eos nempe, ait, Janſenianis hominibus quàm fſimilli-
mos eſſe, nam quemadmodum illi olim inficiabantur,
in Janſenii libro extare celeberrimas quinque hæreſes à
Pontificibus confixas; ita hi negant in Tamburino,
Sanctio, aliiſque ſcriptoribus ſuis egi propoſitiones,
quas Alexander VII. & Innocentius XI. anathemate per-
culerunt. Nolim in hac accuſatione diluenda longior
eſſe; adi P. Nicolai Ghezzii Dialogos. Unum illud
addam, quod ad criminationis vanitatem oſtenden-
dam maxime facit, nempe Romanos Poôntifices ſæpius
declarâſſe quinque Janſenianas Propoſitiones in Ipren-
ſis Auguſtini libris extare, atque in os qui ſecus opi-
narentur, anathematis ſententiam edidifle. Ubinam ve-
ro Alexander VII. ubinam Innocentius Xl. docuit, has,
illaſve à ſe damnatas theſes Laymanni eſſe, eſſe Leſſii,
Fagundii, &c. in eorumque voluminibus reperiri?
Tum enim vero Janlenianorum perditos mores ſecta-
rentur Caſuiſtæ, cùm ita definientibus Pontificibus
minime obtemperarent, pergerentque authores illos à

proſcriptis theſibus defendere. At dum Romani Pon-

tifices nihil ejuſmodi pronuncient, quid ineptius exco-
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. C gitari

34 JAdR. P. La-Croix Theologiam Moralem

gitari poſſit, eà Caſuiſtarum cum Janſenianis compa-
ratione?
Sed jam imprudentiam iſtiuſmodi accuſationis oſten-
damus. Nimirum, qui Caſuiſtas hoccrimine arguunt,
atque Alexandri VII. & Innocentii XI. Sanctiones ab
illis flocci fieri expoſtulant, minime animadvertunt,
quanto verius criminatio iſthæc in ipſos retorqueri poſ-
ſit, qui Alexandri VIII. Decretum ſuper 3 r. propoſi-
zionibus nihili habent. Audi quæſo quei Iveninus ex
rigidioribus Theologis unus Tom. I. de Sacram. art. 3.
diſſert. 1. quæſt. 5. cap. 2. hac ſuper re ſentiat. Agens
de intentione Miniſtri in Sacramentis adminiſtrandis
objicit ſententiæ ſuæ, quæ Catharini, & Salmeronis
eſt, proſcriptam ab Alczandro VIII. propoſitionem:
Valet Baptiſmus gollatus à miniſtro, qui omnem ritum
externum, formamque baptizandi obſervat, intus ve-
ro in corde ſuo apud ſe reſolvit: non intendo facere,
quod facit Eccleſia. Quid autem re ſpondet Iveninus:
Reſpondent Canoniſtæ Galli, in Francia, multiſque alitis
in Provinciis Chriſtianis, non habere vim uallam decre-
tum Tranſatpinum, niſt ab ipſo Papa immediate ema-
navberit, undejudicia à Romana Inquiſitione, lata per
ſe, etiam quoad forum internum, Gatlos non obligare
concludunt. Hæc tamen leviſſima ſunt. Negat ipſe-
met Hiſtoricus Probabiliſmi, de probabiliſſima opi-
nione damnatam aſſertionem legi in Sinnichio, cui il-
lam cæteri adſcri bunt. Et id levius eft. Quot à Ger-
beronio, à Queſnello, & à cæteris eorundem aſſeclis
prodièêre ſcripta in hoc Alexandri VIII. Decretum! Quot
Focſſivir conviciis præclarum Pontificem! Quot ejus
ſanctionem diſcerpsêre dicteriis, contumeliiſque!
Adi cauſam Queſnellianam, & P. La Fontaine
prolegomena ad Conſtitutionem
Unigenitni.

ne⸗

onither
engen
ckiones
rernn
neripo
ehinbs
n an ,
t. Agen
ilnnd
lineroni
Oltionen
nem nim
mnt
fuen
t IVeninu
n dec,.
liate en
, ue
dnchien
Negaript
llim 0
io, auil
Worl
en AMecli
un-Q—
Coreſt
liuel
aine

N1

Supplementum, ſive Accefiones. 35
C A P U TII.
Index Romanorum Pontifcum à La. Croix
citatorim.
A
Lexander II. ſedere cœpit an. 1061.
1Alexander III. 1159.
Alexander VII. 1655.
Alexander VIII. 1689.
V B
Enedictus XI. anno 1303.
Bonifacius VIII. 1294.
S
§ Aliſtus III. anno 1455.
Clemens I. 67.
Clemens III. 1197.
Clemens IV. 1265.
Clemens V. 1305.
Clemens VI. 1342.
Clemens VII. 1523-
Clemens VIII. 1592.
Clemens X. 1670.
Clemens XI. 1700.
E
EOgcnius IV. anno 1431⸗
(KeLorius Magn. Anno 590.
Gregorius IX. 1227,
C z Gre-

Paſcha-
ſu: Cueſ.
nellus no-
vam §.
Leoni:
editionem
dedit, Ro-
mæ deinde
confixam.

Gregorius X.

Gregorius XIII.
Gregorius XIV.
Gregorius XV.
H
P norius III.
I
Nnocentius II.
Innocentius III.
Innocentius IV.
Innocentius X.
Innocentius XI.
Innocentius XII.
Joannes VIII.
Joannes XXII.
Julius III.
L
S. Eo I.
Leo IV.
Leo X.
M
N Artinus
N

Ad N. P. La-Crotix Theologiam Moralem

Niaahane III.
Nicolaus V.

1271.
1573.
1590.
1621.

anno 1215.

anno 1136.
1198.
1243.
1644.
1676.
169 1.
872.
1316.
1550.

anno 440.

847.
1513.

anno 1417.

anno 1277.
1447.

Paſcha-

dluz

11
1108

114)
10 4½

16,0

161
Gn
1z
1560

no 44
64

UII

non

Supplementum, ſive Aeceſſiones. 37

Aſchalis II.
Paulus III.
Paulus IV.
Paulus W.
Pius II.
Pius IV.
S. Pius V.
Ixtus IV.
Sixtus V.
Ictor III.

Urbanus II.
Urbanus III.
Urbanus VI.
Urbanus VIII.

P

C 3

anno 1099.
1534.

1555.
1605.

1458.

1471.
1566.

anno 1471.
1585,

anno 1086.
1088.
1385.
1378
1623.

CA-

3 8, Ad K. P. La-Croixæ Theologiam Moralem
CALP U T III.
Decreta aliquot Romanorum Pontifcum.

I.

BUILLA APOSTOLICA .
LEONIS PAPX X.
Contra errores MARTINI LVUTHERI,

& ſequacium. Unn

LE O EPISCO; P UI S,
SERVUS SERVORUM DEI tant

ad Perpetuam rei memoriam.

— Xurge, Domine, & judica cauſam tuam, umm
memor eſto improperiorum tuorum, eo. mn
rum, quæ ab inſipientibus fiunt tota die: incli- u
na aurem tuam ad preces noſtras; quoniam
ſurrexerunt vulpes quærentes demoliri vineam,
cujus tu torcular calcãſti ſolus, & adſcenſurus
ad Patrem, ejus curam, regimen, & admini-
ſtrationem Petro tanquam capiti, & tuo Vica-
rio, ejuſque ſucceſſoribus inſtar triumphantis
Eccleſiæ commifſiſti. Exterminare nititur eam
aper de ſilva, & ſingularis ferus depaſcitur eam.
Exurge, Petre, & pro paſtorali cura præfata,
tibi, ut præfertur divinitus demandata, intende
in cauſam ſanctæ Komanæ Fecleſiæ, Matris a
omnium Eccleſiarum, ac fidei Magiſtræ, quam en
tu, jubente Deo, tuo ſangume conſecraſti: ln
contra

1

Kun

tuam
umm,eo⸗
ncl⸗
loniam
ineam
enluru
min.
oVer
phans
Ureann
Neam.
rrkata
Ntend⸗
MWan
15 G
Centi.
Cneri

Supplementum, ſove Acceſſiones. 3343

contra quam, ſicut tu premonere dignatus es,
inſurgunt Magiſtri mendaces, introducentes
ſectas perditionis, ſibi celerem interitum ſuper-
ducentes: quorum lingua ignis eſt, inquietum
malum, plena veneno mortifero: qui zelum
amarum habentes, & contentiones in cordibus
ſuis, gloriantur, & mendaces ſunt adverſus ve-
ritatem. Exurge, tu quoque, quæſumus, Pau-=
le, qui eam tuâ doctrinâ ac pari martyrio illu-
minaſti, atque illuſtraſti. Jam enim ſurgit no-
vus Porphyrius: quia ſicut ille olim ſanctos
Apoſtolos injuſt momordit, ita hic ſanctos
Pontifices prædeceſſores noſtros contra tuam
doctrinam eos non obſecrando, ſed inerepan-
do, mordere, lacerare, ac ubi cauſæ ſuæ diffi-
dit, ad convicia accedere non veretur: more
hæreticorum, quorum, ut inquit Hieronymus,
ultimum præſidium eſt, eum conſpiciant cau-
ſas damnarum iri, incipiant virus ſerpentis lin-
guà diffundere, & cum ſe victos conſpiciant, ad
contumelias proſilire. Nam licet hæreſes eſſe
ad exercitationem fidelium tu dixeris oporte-
re, eas tamen, ne incrementum accipiant, neve
vulpeculæ coaleſcant, in ipſo ortu, te interdi-
cente & adjuvante extingui neceſſe eſt. Exur-
gat deniqueomnis Sanctorum ac reliqua Uni-
verſalis Eceleſia: cujus veràâà ſacrarum litera-
rum interpretatione poſthabitâ, quidam, quo-
rum mentem pater mendacii excæcavit, ex ve-
teri hæreticorum inſtituto apud ſemetipſos ſa-
pientes, Scripturas eaſdem aliter, quam Spiri-

tus ſanétus flagitet, proprio duntaxat ſenſus

amn⸗=

4e. dd K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ambitionis, auræque popularis cauſa, teſte
Apoſtolo, interpretantur, imo vero torquent,
& adulterant: ita ut juxta Hieronymum, jam
non ſit Evangelium Chriſti, ſed hominis, aut
quod pejus eſt, diaboli. Exurgat, inquam,
Præfata Eccleſia ſancta Dei, & una cum beatiſ-
ſimis Apoſtolis præfatis, apud Deum omnipo-
tentem intercedat, ut purgatis ovium ſuarum
erroribus. eliminatiſque à fidelium finibus hæ-
refihus univerſis, Eccleſiæ ſuæ ſanctæ pacem, &
unitatem conſervare dignetur. Dudum ſiqui-
dem, quod præ animi anguſtia & mœrore ex-
primere vix poſſumus, fide dignorum relatu,
ac famâ publicà referente, ad noſtrum perve-
nit auditum; imo vero, prôêh dolor! Oculis
noſtris vidimus ac legimus multos, & varios er-
rores, quoſdam videlicet jam per Concilia, ac
Prædeceſſorum noſtrorum Conſtitutiones
damnatos, hæreſim etiam Græcorum, & Bo-
hemicam expreſſe continentes: alios vero re-
ſpective vel hæreticos, vel falſos, vel ſcandalo-
ſos, vel piarum aurium offenſivos, vel ſimpli-
cium mentium ſeductivos, à falſis fidei culto-
ribus, qui per ſuperbam curioſitatem mundi
gloriam cupientes, contra Apoſtoli doctrinam
plus ſapere volunt, quàm oporteat: quorum
garrulitas, ut inquit Hieronymus, ſicut Scri-
Pturarum authoritate non haberet fidem, niſi
viderentur perverſam doctrinam etiam Divi-
nis teſtimoniis, male tamen interpretatis, ro-
borare; à quorum oculis Dei timor receſlit,
humani generis hoſte ſuggerente, noviter ſuſci-
tatos,

N
luie
ſn

r

lre
tonen
U n
is a
qui
1beztt
nmipo⸗
Turum
buuhe.
cenn,&
n ſau
kore ex.
rehtn,
perre⸗
Oeulit
7aroset
elia, 1
tutionen
5 EBo⸗
retore⸗
andalo
Uinpl⸗
elculto⸗
1mund
Gtum
Corutn
altderl⸗
em, ni
mn Din
Aris,⸗
r tent⸗
itenter
NW

Supplementum, ſive Acceſſtones. 41

tatos, & nuper apud quoſdam leviores in incly-
ta natione Germanica ſeminatos. Quod eo
magis dolemus ibi eveniſſe, quod eandem na-
tionem & nos, & prædeceſſores noſtri, in viſce-
ribus ſemper geſſerimus charitatis. Nam poſt
translatum ex Græcis à Romana Eccleſia in eoſ-
dem Germanos imperium, iidem prædeceſſo-
res noſtri, & nos, ejuſdem Eccleſiæ advocatos,
defenſoreſque ex eis ſemper accepimus: quos
quidem Germanos Catholicæ veritatis vere
Germanos, conſtat hærefeon acerrimos op-
pugnatores ſemper fuiſſe: cujus rei teſtes ſunt
laudabiles illeæ conſtitutiones Germanorum
Imperatorum pro libertate Eccleſiæ, proque
expellendis, exterminandiſque ex omni Ger-
mania hæreticis, ſub graviſſimis pœnis etiam
amiſſionis terrarum & dominiorum, contra
receptatores, vel non expellentes olim editæ,
& à noſtris prædeceſſoribus confirmatæ, quæ,
ſi hodie ſervarentur, & nos & ipſi utique hac
moleſtià careremus. Teſtis eſt in Concilio
Conſtantienſi Huſſitarum, & Wicleffiſtarum,
nec non Hieronymi Pragenſis damnata ac pu-
nita perfidia. Teſtis eſt toties contra Bohemos
Germanorum ſanguis effuſus. Teſtis denique
eſt prædictorum errorum ſeu multorum ex eis
per Colonienſem, & Lovanienſem Univerſita-
tes, utpote agri Dominici piiſſimas religioſiſſi-
maſque cultrices, non minus docta quam vera
ac ſancta confutatio, reprobatio, & damnatio.
Multa quoque alia allegare poſſemus, quæ, ne
hiſtoriam texere videamur, prætermittere een-
C 5 . ſuimus.

42 Ad K. P. La-Croix Theologian Moralem

ſuimus. Pro paſtoralis igitur officii Divina
gratià nobis injuncti. cura, quam gerimus, Ppræ-
dictorum erroram virus pefſtiferum ulterius
eiene ſeu difſimulare, ſine Chriſtianæ reli-
gionis nota atque orthodoxæ fidei injuria, nul-
lo modo poſſlumus. Eorum autem errorum
aliquos prætentibus duximus inferendos, quo-
rum tenor ſequitur, & eſt talis.
I. Hæretica ſententia eſt, ſed uſitata, Sacra-
menta novæ legis juſtificantem gratiam illis da-
re, qui non ponunt obicem.
II. In puero poſt Baptiſmum negare rema-
nens peccatum, eſt Paulum, & Chriſtum fi-
mul conculeare.
III. Fomes peccati, etiamſi nullum adſit
actuale peccatum, moratur exeuntem à corpo-
re animam ahb ingreſſu cœli.
IV. Imperfecta charitas morituri fert ſe-
cum neceſſario magnum timorem, qui ſe ſolo
ſatis eſt facere pœnam purgatoru, & impedit
introitum regni.
V. Tres eſſe Partes pœnitentiæ, contritio-
nem, confeſlionem & ſatisfa cionem, non eſt
fundatum in ſacra Scriptura, nec in antiquis
Sanctis Chriſtianis Doctoribus.
VI. Contritio, quæ paratur per diſcuſſio-
nem, collationem, & deteſtationem peccato-
rum, quàâ quis recogitat annos ſuos in amari-
tudine ammæ ſuæ, ponderando peccatorum
gravitatem, multitudinem, fœditatem, amiſ-
ſionem æternæ beatituqinis, ac æternæ damna-
tionis acquiſitionem; hæc contritio facit hypo-
critam, imo magis heccatorem. VII.

Diin
uen
Ulen
na d.
3, m
tOrun
goo⸗

Nerz⸗

kema⸗

lum ſ.

aſt
tcorho

ſert ſe⸗
ſeſolo
mpeckt
tritio⸗
nonek

nigun

luſto⸗

eccato⸗
amant

Ntoro/
1, A
Gar.
lto⸗

I

Supplementum, ſive Acceſſiones. 43

VII. Veriſſimum eſt proverbium, & om-
nium doctrina de contritionibus huce uſque da-
ta præſtantius: de cætero non facere, ſumma
œnitentia; optima pœnitentia, nova vita.
VIII. Nullo modo præſumas confiteri pee-
cata venialia, ſed nec omnia mortalia, quia im-
poſſibile eſt ut omnia mortalia cognoſcas. Un-
de in primitiva Eecleſia ſolum manifeſta mor-
talia confitehantur.
IX. Dum volumus omnia pure confiteri,
nihil aliud facimus, quam quod miſericordiæ
Dei nihil volumus relinquere ignoſcendum.
X. Peccata non ſunt ulli remiſſa, nifi remit-
tente Sacerdote credat fibi remitti, imo pecca-
tum maneret, niſi remiſfum erederet;: non
enim ſufſficit remiſlio pecoati, & gratiæ dona-
tio, ſed oportet etiam eredere eſſe remiſtum.
XI. Nullo modo confidas abſolvi propter
tuam contritionem, ſed propter verbum Chri-
ſti: quodcunque ſolveris & c. [Matth. 16.] Hic,
inquam, confide, ſi Sacerdotis obtinueris ab-
ſolutionem, & crede fortiter te abſolutum, &
abſolutus vere eris, quidquid ſit de contritione.
XII. Si per im poſſibile confeffus non efſſet
contritus, aut Sacerdos non ſerio; ſed joco ab-
ſolveret, ſi tamen credat ſe abſolutum, veriſ-
ſime eſt abſolutus.
XIII. In Sacramento Pœnitentiæ ac remiſ-
ſione culpæ, non plus facit Papa aut Epiſco-
pus, quàm infimus Sacerdos; imo ubi non eſt
Sacerdos, æquè tantum quilibet Chriſtianus,

etiamſi mulier aut puer eſſet.
XIV.

44 Ad R. P. La-Croix Theolagiam Moralem
XIV. Nullus debet reſpondere Sacerdoti, ſe

eſſe contritum, nec Sacerdos requirere.
XV. Magnus eſt error eorum, qui ad Sacra-
menta Kuchariſtiæ accedunt, huic innixi, quod
ſint confeſſi, quod non ſint ſibi conſcii alicu-

jus peccati mortalis, quòd præmiſerint oratio-

nes ſuas, & præparatoriãâ: omnes illi judicium

ſibi manducant & hihunt: ſed ſi credant & con-

fidant ſe gratiam ibi conſecuturos, hæc ſola fides
facit eos puros & dignos.
XVI. Conſultum videtur, quod Eceleſia in
commiuni Concilio ſtatueret Laicos ſub utra-
que ſpeeie communicandos; nec Bohemi
communicantes ſab utraque ſpecie ſunt hære-
tici, & ſchiſmatici.
XVII. Theſauri Kccleſiæ, unde Papa dat In-
dulgentias ,‚non ſunt merita Chriſti, & Sancto-
rum.
XVIII. Indulgentiæ ſunt piæ fraudes fide-
lium, & remiſſioues bonorum operum: & ſunt
de numero eorum, quæ licent, & de numero eo-
rum, quæ expechunt.
XIX. Indulgentiæ his, qui veraciter eas con-
ſequuntur, non valent ad remiſſionem pœnæ

pro peccatis actualibus debitæ apud divinam

Juſtitiam.
XX. Seducuntur credentes Indulgentias eſſe
ſalutares, & ad fructus ſpiritùs utiles.
XXI. Indulgentiæ neceſſariæ ſunt ſolum pu-
blicis criminihus, & propriè conceduntur duris
ſolummodo. & impatientibus.
XXII. Sex generibus hominum Indulgentiæ
nec

Ad n
i, Glol
lialier
oratio⸗
ceium
1Keon⸗

ſolabde⸗

eleſain
ubutra⸗
Bohen
inthere⸗

detl
Aganco

des ſide⸗
nClun⸗
meroeo

renscon
enpent
Udnnum

entusebt

dlum
gtarcn

odufnn
1.

. Snpplementum, ſive Acceſſiones. 45

nec ſunt neceſſariæ, nec utiles: videlicet mor-
tuis, ſeu morituris, infirmis, legitimè impeditis,
his qui non commiſerunt crimina, his qui cri-
mina commiſerunt, ſed non publica; his qui
mekora operantur.
XXIII. Excommunicationes ſunt tantuùm
externæ pœnæ, nec privant hominem commu-
nibus ſpiritualibus Eccleſiæ orationibus.
XXIV. Docendi ſunt Chriſtiani plus diligere
excommunicationem, quam timere.
XXV. Romanus Pontifex Petri ſucceſſor,
non eſt Chriſti Vicarius ſuper omnes totius
mundi Eccleſias ab ipſo Chriſto in Beato Petro
inſtitutus.
XXVI. Verbum Chriſti ad Petrum: Quod-
cunque ſolveris ſuper terram &c. (Matth. 16.)
extenditur dumtaxat ad ligata ab ipſo Petro.
XXVII. Certum eſt in manu Eccleſiæ aut
Papæ prorſus non eſſe ſtatuere articulos fidei,
imo nec leges morum ſeu bonorum operum.
XXVIII. Si Papa cum magna parte Eccle-

ſiæ ſic vel ſic ſentiret, nec etiam erraret,

adhuc non eſt peccatum aut hærefis con-

trarium ſentire, præſertim in re non neceſfſa-
ria ad ſalutem, donec fuerit per Concilium
univerſale, alterum reprobatum, alterum ap-
probatum.
XXIX. Via nobis facta eſt enervandi autho-
ritatem Conciliorum, & liberè contradicendi
eorum geſtis, & judicancdi eorum decreta, &
confidenter confitendi, quidquid verum vide-
tur, ſive probatum fuerit, ſive reprobatum à
quocunque Concilio. X XX.

46 Ad K. P. La Croix Theologiam Moeralem

XXX. Antiquj articuli Joannis Hus con-
demnati in Qoncilio Conſtantienſi ſunt Chriſti-
aniflimi, veriflimi, & Evangelici, quos nec
univerſalis Eccleſia poſſet damnare.
XXKRI. In omni opere bono juſtus peccat.
XXXII. Opus bhonum optimè ſactum, eſt
veniale peccatum. .
XXXIII. Hæreticos comburi, eſt contra vo-
lIuntatem ſpiritus.
XXXIV. Præliari adverſus Turcas, eſt re-
pugnare Deo viſitanti iniquitates noſtras per
illos.
XXXV. Nemo eſt certus, ſe non ſemper
peccare mortaliter, propter occultiſſimum ſu-
Perbia vitium.
XXXVI Liberum arbitrium poſt peccatum,
eſt res de ſolo titulo: & dum facit quod in ſe
eſt, peccat mortaliter.
XXXVII. Purgatorium non poteſt probari
ex Sacra Scriptura, quæ ſit in Canone.
XXXVIIIL. Animæ in Purgatorio non ſunt
ſecuræ de earum ſalute, ſaltem omnes: nec
probatum eſt ullis aut rationibus, aut Scriptu-
ris, iplas eſſe extra ſtatum merendi, aut au-
gendæ Ccharitatis.
XXXIX. Animæ in Purgatorio peccant ſine
intermiſſione, quamdiu quærunt requiem, &
horrent pœnas.
XL. Animæ in Purgatorio liberatæ ſuffragiis
viventium, minus beantur, quàm ſi per ſe ſatiſ-
feciſſent.
XL.. Prælati Eccleſiaſtici & Principes Sæ-
cula-

Pecen.
Im,

utrapo⸗

,elte⸗
lras Dei

ſenpen
mumo⸗

eocatun
nocl inte

probzr

nonſan
es: net
eriptn
Aut a

Nuntüne
lem, 8

ſügtagn
erlel

rr
lr⸗

Supplementum, ſive Acceſſtones. 47

culares non male facerent, ſi omnes ſaccos
mendicitatis delerent.
Qur quidem errores reſpectivè quam ſi ſint pe-
ſtiferi, quàam pernicioſi, quaà m ſcandaloſi, quâm
Piarum ſi impl cium mentium ſeductivi quam
denique ſint contra omnem charitatem, ac San-
Ctæ Romanæ Kocleſiæ matris omnium ſidelium,
& magiſtræ fidei reverentiam, atque nervum
FEccleſiaſticæ diſciplinæ, obedientiam fſcilicet,
quæ fons eſt & origo omnium virtutum, ſine
qua facile unuſquiſque infidelis eſſe convinci-
tur, nemo ſanæ mentis ignorat. Nos igitur in
præmiſſis, utpote graviſſimis, propenſius, ut de-
cet, procedere, nec non hujuſmodi peſti, mor-
boque cancroſo, ne in agro Dominico tan-
quam vepris nociva ulterius ſerpat, viam præ-
cludere cupientes, habita ſuper prædictis erro-
ritius & corum ſingulis, diligenti trutinatione,
diſeuſſione, ac dii ricto esamine „ maturâque
deliberatione; omnihuſque ritè penſatis, ac
ſæpius ventilatis, cum venerabilibus Fratribus
noſtris Sanctæ Romanæ Kccleſiæ Cardinalibus,
ac Regularium Ordinum Prioribus ſeu Mini-
ſtris generalibus, pluribuſque alis Sacræ The-
ologiæ, nec non utriuſque Juris Profeſſoribus
ſive Magiſtris Jigein peritiſſimis: reperi-
mus eoſdem errores, reſpectiveè, ut præfertur,
aut articulos non eſſe catholicos, nec tanquam
tales eſſe dogmatizandos, ſed contra Eccleſiæ
Catholicæ doctrinam ſive traditionem, atque
abea veram divinarum Scripturarum receptam
interpretationem, cujus authoritati ita ede
eſcen-

„

48 dAd K. P. La-Croix Theologiam Moralem

eſcendum cenſuit Auguſtinus, ut dixerit ſe
Evangelio non fuiſſe crediturum, niſi Eccleſiæ
Catholicæ interveniſſet authoritas. Nam ex
eiſdem erroribus, vel eorum aliquo vel aliqui-
bus palam ſequitur, eandem Eccleſiam, quæ
Spiritu Sancto regitur, errare & ſem per errà ſſe.
Quod eſt utique contra illud, quod Chriſtus
diicipulis ſuis in Aſcenſione ſua, ut in ſancto
Evangelio Matthæi legitur, promiſit, dicens:

Ego volſetem ſum uſque ad conſn mationem ſær-

culi. (Marth. 28.) Nec non contra Sancto-
rum Patrum determinationes, Conciliorum
quoque & Summorum Pontificum expreſſas
ordinationes ſeu Canones: quibus non ob-
temperaſſe, ommum hæreſeon, & ſchiſma-
tum, teſte Cypriano, fomes & cauſa ſemper
fuit.
Deeorumdem igitur venerabilium Fratrum
noſtrorum conſilio, & aflenſu, ac omnium &
ſingulorum prædictorum maturàâ deliberatione
prædict, authoritate Omnipotentis Dei, &
Beatorum Apoſtolorum Petri & Pauli, & no-
ſtra, præfatos omnes & ſingulos articulos ſeu
errores, tanquam, ut præmittitur, reſpectivé
hæreticos, aut ſcandaloſos, aut falſos, aut pia-
rum aurium offenſivos, vel ſimplicium men-
tium ſeductivos, & veritati catholicæ obvian-
tes, damnamus, reprobamus, atque omnino
rejicimus, ac pro damnatis, reprobatis & reje-
Gis ab omnibus utriuſque ſexus Chriſti fideli-
bus haberi debere, harum ſerie decernimus, &
declaramus: inhibentes in virtute ſanctæ obe-
dien;

lli
u
Inn
vtuin
lI
gebl
unn
irl
Mn⸗

onn
hllan

n Supplementum, ſive Acceſſioner! 49

iri dientiæ, ac ſub majoris excommunicationis la-

Chih tæ ſententiæ, nec non quoad Eecleſiaſticas &
Nnn Regulares perſonas Epiſcopalium omnium,
n etiam Patriarchalium, Metropolitanarum, &
n, aliarum Cathedralium Eccleſiarum, Monaſte-
lerid riorum quoque & Prioratuum etiam Conven-
Ghike tualium, & quarumcunque dignitatum aut be-
inſinde neficiorum Eccleſiaſticorum Sæcularium, aut
den, quorumvis Ordinum Regularium, privatio-
menſe nis, & inhabilitatis ad illa, & alia in poſterum
nd obtinenda: quo verò ad Conventus, Capitula
clom ſeu Domos aut pia loca Sæcularium vel Regu-
expren Iarium etiam Mendicantium, necé non Univer-
on b ſitates etiam Studiorum generalium, quorum-
Im cunque privilegiorum indultorum à Sede Apo-
alem ſtolica vel ejus Legatis, aut aliàs quomodolibet
habitorum vel obtentorum, cujuſcunque te-
Irunm noris exiſtant: nec non nominis & poteſtatis
nmuml Studium generale, tenendi, legendi, ac inter-
beiaton Pretandi quaſvis ſcientias & facultates, & inha-
Dei, bilitatis ad illa & alia in poſterum obtinenda:
Im Prædicationis quoque offieii ac amiſſionis Stu-
lo dii generalis, & omnium privilegiorum ejuſ-
reſpecin dem. Quo Vverò ad Sæculares ejuſdem excom-
alhie municationis, nec non amiſſionis cujuſcunque
ummen emphyteuſis ſeu quorumcunque feudorum,
acbem tam aà Romana Eccleſia qum aliàs quomodo-
eonmu libet obtentorum, ac etiam inhabilitatis ad illa
isKte & alia in poſterum obtinenda: Nec non quoad
ſi omnes & ſingulos ſuperius nominatos, inhibi-
mim tionis Ecoleſiaſticæ ſepulturæ, inhabilitatiſque
ntce ad omnes & ſingulos actus legitimos, infamiæ
n Ad P. La⸗Croix Theol. Supptl. D ac

= —

S= —

Se Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ac diffamationis & criminis læſæ Majeſtatis, &
hæreticorum, & fautorum eorundem in jure
expreſſis pœnis, eo ipſo & abſque ulteriori de-
claratione per omnes & ſingulos ſupradictos, ſi,
quod abſit, contrafecerint, incurrendis. A
quibus vigore cujuſcunque facultatis & clauſu-
larum etiam in Confeſſionalibus quibuſvis per-
ſonis, ſub quibuſvis verborum formis conten-
tarum, niſi à Romano Pontifice, vel alio ab eo
ad id ſpecialẽ facultatem habente, præterquam
in mortis articulo conſtituti, abſolvi nequeant.
Omnibus & ſingulis utriuſque ſexs Chriſti fi
delibus, tam Laicis quàm Clericis Sæcularibus
& quorumvis Ordinum Regularibus; & aliis
quibuſcunque perſonis, cujuſcunque ſtatus,
gradus, vel conditionis exiſtant, & quâcunque
Eccleſiaſticâ vel mundanâ profulgeant dignita-
te: etiam Sanctæ Romanæ Eccleſiæ Cardinali-
bus, Patriarchis, Primatibus, Archiepiſcopis,
Epiſcopis, Patriarchalium, Metropolitanarum
& aliarum Cathedralium, Collegiatarum ac in-
feriorum Eccleſiarum Prælatis, Clericis aliiſ-
que perſonis Eccleſiaſticis, Sæcularibus, & quo-
rumvis Ordinum, etiam Mendicantium Re-
gularibus, Abbatibus, Prioribus, vel Miniſtris
generalibus vel particularibus, Fratribus, ſeu
religioſis exemptis, & non exemptis: Studio-
rum quoque Univerſitatibus ſæcularibus, &
quorumvis ordinum etiam Mendicantium Re-
gularibus: nec non Regibus, Imperatoribus, E-
lectoribus, Principibus, Ducibus, Marchioni-
bus, Comitibus, Baronibus, Capitaneis, Con-
duclo-

ln

it 8
nnire
eonde⸗
iche!
li
claut
ſns Den
Conten
lotben
erchnn
eguean
Chtit
dulanbu
Cali
eKarin
ücunge
tcgnn

ardinel

Pilcone

tanarun
rumae

tles d

C
tlumm
Miuitr
nboeſe
1bos
üum
otbbel
lamn
ner lo
od⸗

Supplementum, Ave Aaceſſiones. 5I

ductoribus, Domicellis, omnibuſque Officiali-
bus, Judicibus, Notariis Eccleſiaſticis & Sæcula-
ribus, Communitatibus, Univerſitatibus, Po-
tentatibus, Civitatibus, Caſtris, Terris & Locis,
ſeu eorum & earum Civibus, Habitatoribus &
Incolis, ac quibuſvis aliis perſonis Eccleſiaſticis

vel Regularibus, ut præfertur per univerſum

orbem, ubicunque, præſertim in Alemania ex-
iſtentibas vel pro tempore futuris, ne Præfa-
tos errores, aut eorum aliquos perverſamque
doctrinam hujuſmodi aſſerere, affirmare, defen-
dere, prædicare, aut illi quomodolibet, publi-
cè vel occultè quovis quæſito ingenio vel colore,
tacité vel expreſſe favere præſumant. Inſuper,
uia errores præfati, & plures alii continentur
in libellis ſeu ſcriptis cujuſdam Martini Lutheri.
dictos libellos & omnia dicti Martini ſcripta ſeu
prædicationes, in latino vel quocunque alio idi-
omate reperiantur, in quibus dicti errores ſeu
eorum aliqui continentur, ſimiliter damnamus,
reprobamus, atque omnino rejicimus, & pro
omnino damnatis, reprobatis ac rejeclis, ut
præfertur, haberi volumus: Mandantes in vir-
tute ſanctæ obedientiæ, & ſub prædictis pœnis
eo ipſo incurrendis, omnibus & ſingulis utriuſ-
que ſexus Chriſti fidelibus ſuperius nominatis,
ne hujuſmodi ſcripta, libellos, prædicationes
ſeuſchedulas, vVel in eis contenta capitula, er-
rores aut articulos ſupradictos continentia le-

gere, aſſerere, Prædicare, laudare, imprimere,

publicare, ſive defendere per ſe vel alium ſeu
alios, directè vel indirectè, tacitè vel expreſſe,
D 2 publi-

52 Ad K. P. La-Croix Thrologiam Moralem

publicè vel occultè, aut in domibus ſuis, ſive
aliis publicis vel privatis locis tenere quoquo
modo præſumant: quinimo illa ſtatim poſt ha-
rum publicationem, ubicunque fuerint, per Or-
dinarios, & alios ſupradictos diligenter quæſi-
ta, publicè, & ſolemniter in præſentia Cleri &
Populi, ſub omnibus & ſingulis ſupradictis poœ-
nis comburant.
Quod verò ad ipfum Martinum attinet, bo-
ne Deus, quid prætermiſimus, quid non feci-
mus, quid paternæ charitatis omiſimus, ut eum
ab hujuſmodi erroribus revocaremus? Poſt-
quam enim ipſum citavimus, mitius cum eo
procedere volentes, illum invitavimus: atque
tam per diverſos tractatus cum Legato noſtro
habitos, quàm per literas noſtras hortati fui-
mus, ut à prædictis erroribus diſcederet; aut
ad nos, oblato etiam ſalvo conductu & pecuniâ

ad iter neceſſariâ, ſine metu ſine timore aliquo,

quem perfecta charitas foras mittere, debuit,
veniret, ac Salvatoris noſtri, Apoſtoli Pauli
exemplo, non in occulto, ſed palam & in fa-
cie loqueretur. Quod ſi feciſſet, pro certo, ut
arbitramur, ad cor reverſus errores ſuos cog-
noviſſet: nec in Romana Curia, quam tan-
topere vanis malevolorum rumoribus plus
quam oportuit tribuendo, vituperat, tot repe-
riſſet errata, docuiſſemuſque eum luce clarius,
Sanctos Romanos Pontifices prædeceſſores no-
ſtros, quos præter omnem modeſtiam injuriosé
lacerat, in ſuis Canonibus ſeu Conſtitutionibus,
quas mordere nititur, nunquam errâſſe: quia
juxta

lm
nen
nd
Ahte

ul
M
e
.

1

cn e
ro
1polhr
herd.
rnr;
Cſeri⸗
is Pee

nonſer⸗
Utt ellmn

Lott

um eo

ube
nolto
Ntatikui⸗
tet, ant
pecunl
Aliguo
Gebuit
Olaul
Cinkr
ekto,ut
orc⸗
umn un⸗
ug gun
wepe⸗
clutius
otes n
njutie
tiond
He,a
Arl

Sapplementum, ſive Acceſſtones. 53
juxta Prophetam, MNæ in Galaad reſina, nec me-
dicus deeſt. (Jer. 6.)
Sed obaudivit ſemper, & prædiclâ citatione,
omnibuſque & ſingulis ſupradictis ſpretis, ve-
nire contempſit, ac uſque in præſentem diem
contumax atque animo indurato, cenſuras ul-
tra annum ſuſtinuit: & quod deterius eſt, ad-
dens mala malis, de citatione hujuſmodi noti-
tiam habens, in vocem temerariæ appellationis
prorupit ad futurum Concilium, contra Con-
ſtitutionem Pii II. ac Julii II. prædeceſſorum
noſtrorum, quâ cavetur;, taliter a ppellantes,
hæreticorum pœnà plectendos. Fruſtra etiam
Concilii auxilium imploravit, qui illi ſe non
credere palam profitetur: ita ut contra ipſum,
tanquam de fide notoriè ſuſpectum, imò verè
hæreticum, abſque ulteriori citatione, vel mora,
ad condemnationem & damnationem ejus, tan-
quam hæretici, ac ad omnium, & ſingularum
ſubſeriptarum pœnarum, & cenſurarum ſeve-
ritatem procedere poſſemus.
Nihilominus de eorundem Fratrum noſtro-=
rum conſilio, Omnipotentis Dei imitantis ele-
mentiam;, qui non vult mortem peccatoris, ſed
magis ut convertatur & vivat zomnium in juria-
rum hactenus nobis & Apoſtolicæ Sedi illata-
rum obliti, omni, quàâ poſſumus, pietate uti de-
crevimus, & quantum in nobis eſt, agere, ut
Propoſità manſuetudinis viâ, ad cor revertatur,
& à prædictis recedat erroribus; ut ipſum tan-
quam filium illum prodigum ad gremium Ec-
cleſiæ revertentem benignè recipiamus. Tpſum
. D 3 igitur

54 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

igitur Martinum & quoſcunque ei adhærentes,
ejuſque receptatores, & fautores, per viſcera
miſericordiæ Dei noſtri, & per aſperſionem San-
guinis Domini noſtri JE(u Chriſti, quo & per
quem humani generis Redemptio, & ſanctæ Ma-
tris Eccleſiæ ædificatio facta eſt, ex toto corde
hortamur, & obſecramus, ut ipſius Eccleſiæ pa-
cem, unitatem & veritatem, pro qua ipſe Sal-
vator tam inſtanter oravit ad Patrem, turbare
deſiſtant, & à prædictis tam pernicioſis errori-
bus prorſus abſtineant, inventuri apud nos, ſi
eftectualiter paruerint, & parunſſe per legitima
documenta nos certificaverint, paternæ charita-
tis affectum, & apertum manſuetudinis, & cle-
mentiæ fontem.
Inhibentes nihilominus eidem Martino ex
nunc, ut interim ab omni prædicatione ſeu præ-
dicationis officio omnino deſiſtat.
Alioquin ut ipſum Martinum, ſi fortè juſti-
tiæ & virtutis amor à peccato non retrahat, in-
dulgentiæque ſpes ad pœnitentiam non reducat,
pœnarum terror oerceat diſciplinæ, eundem
Martinum, ejuſque adhærentes, complices, fau=

tores, & receptatores tenore præſentium requi-
rimus & monemus in virtute ſanctæ obedientiæ,

& ſub prædictis omnibus & fingulis pœnis eo
ipſo incurrendis, directè præcipiendo manda-
mus, quatenus infra ſexaginta dies, quorum
viginti pro primo, vigintipro ſecundo, & re-
liquos viginti dies pro tertio & peremptorio
termino affignamus, ab affixione præſentium
in locis infraſcriptis, immediateè ſequentes nu-
meran-

hen

et lan

nemder
100
Grll
Corce
lſe Pe⸗
ledal.
turbare
ertor⸗
noyl
legtum
echarttx.
Ce⸗

tino
eleupne

le uſti
hit, in
leduct
eunden
lces fu⸗
hmleyu⸗
heclentix
Pentzet
Omand
guorun
temyund
reſenum
Cetnun
Verit

Sapplementum, fve Acceſſiones. 55§

merandos, ipſe Martinus, complices, fauto-
res adhærentes, & receptatores prædicti, à præ-
fatis erroribus, eorumque prædicatione, ac
publicatione, & aſſertione, defenſione quo-
que, & librorum ſeu ſcripturarum editione ſu-
per eiſdem, ſive eorum aliquo omnino deſi-
ſtant, libroſque ac ſcripturas omnes & fingu-
las, præfatos errores, ſeu eorum aliquos quomo-
dolibet continentes, comburant, vel comburi
faciant.
Ipſe etiam Martinus errores & aſſertiones hu-
juſmodi omnino revocet, ac de revocatione hu-
juſmodi per publica documenta in forma juris
valida, in manibus duorum Prælatorum con-
ſignata, ad nos infra alios ſimiles ſexaginta dies
tranſmittenda, vel per ipſummet (ſi ad nos ve-
nire voluerit, quod magis placeret) cum præ-
fato pleniſſimo ſalvo conductu, quem ex nunc
concedimus, deferenda, nos certiores efficiat,
ut de ejus vera obedientia nullus dubitationis
ſcrupulus valeat remanere.
Alias ſi, quod abſit, Martinus præfatus, com-
plices, fautores, adhærentes & receptatores præ-
dicti ſecus egerint, ſeu præmiſſa omnia & ſin-
gula infra terminum prædictum cum effectu
non adimpleverint, Apoſtoli imitantes doctri-
nam, qui hæreticum hominem, poſt primam
& ſecundam correctionem, vitandum docuit,
ex nunc prout ex tunc, & & converſo, eundem
Martinum, complices, adhærentes, fautores &
receptatores præfatos, & eorum quemlibet, tan-
quam aridos palmites in Chriſto non manen-
D 4 tes,

56 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
tes, ſed dockrinam contrariam Catholicæ fidei

inimicam, ſive ſcandaloſam, ſeu damnatam,

in non modicam offenſam divinæ Majeſtatis, ac
Univerſalis Lecleſiæ & Fidei Catholicæ detri-
mentum & ſcandalum dogmatizantes, & præ-
dicantes, claves quoque Eccleſiæ vilipendentes,
notorios & pertinaces hæreticos eâdem autho-
ritate fuiſſe & eſſe declarantes, eoſdem ut ta-
les harum ſerie condemnamus, & eos pro ta-
libus haberi ab omnibus utriuſque ſexus Chri-
ſti fidelibus ſupradictis volumus & mandamus;
eoſque omnes & ſingulos omnibus ſupradictis,
& aliis contra tales à jure inflictis pœnis, & præ-
ſentium tenore ſubjicimus, & eiſdem irretitos
fuiſſe & eſſe, decernimus & declaramus.
Inhibemus præterea ſub omnibus & ſingulis

Præmiſſis pœnis, eo ipſo incurrendis, omnmibus

& ſingulis Chriſti fidelibus ſu perius nominatis,
ne ſcripta, etlam præfatos errores non conti-
nentia, ab eodem Martino quomodolibet con-
dita vel edita, aut condenda, vel edenda, ſeu
eorum aliqua, tanquam ab homine orthodoxæ
fidei inimico, atque ideo vehementer ſuſpe-
cta, & ut ejus memoria omnino deleatur de
Chriſti fidelium conſortio , legere, aflerere,
Prædicare, laudare, imprimere, publicare, ſive
defendere per ſe vel alium ſeu alios, directè vel
indirectè, tacitè vel expreſſè, publicè vel occul-
tè, ſen in domibus ſuis, ſive aliis locis, publicis
vel privatis tenere quoquomodo præſumant;
quinimo illa comburant, ut præfertur.
Monemus inſuper omnes & ſingulos Chriſti
, ſide-

retics
8
nponn
omnbbu
minati
ncontl⸗
bet eon⸗
endalel
hocoxe
Cle⸗
enar
Aerer,
re, Nje
edevel
coccul
publice
ſamman
o

.

e⸗

terminj prædicti declaratorum hæreticorum, &

Supplementum, Eve Acceſſonests. 57
fideles ſupradiétos ſub eadem excommunica-
tionis latæ ſententiæ pœna, ut hæreticos præ-
dictos declaratos & condemnatos, mandatis
noſtris non obtemperantes, poſt lapſum termi-
ni ſupradicti evitent, & quantum in eis eſt, evi-
tari faciant ½ nec cum eiſdem vel eorum aliquo
commercium, aut aliquam converſationem

ſeu communionem habeant, nec eis neceſſaria

miniſtrent.
Ad majorem præterea dickti Martini, ſuo-
rumque complicum, fautorum & adhærentium
ac receptatorum prædictorum, ſic poſt lapſum
condemnatorum confuſionem, univerſis & ſin-
gulis utriuſque ſexus Chriſti fidelibus, Patriar-
Chis, Archiepiſcopis, Epiſcopis, Patriarcha⸗
lium, Metropolitanarum & aliarum Cathedra-
lium, Collegiatarum ac inferiorum Eccleſia-
rum Prælatis; Capitulis aliiſſque perſonis Ec-
cleſiaſticis, Sæcularibus, & quorumvis Ordi=
num, etiam Mendicantium (præſertim ejus
Congregationis, cujus dictus Martinus eſi pro-
feſſus, & in qua degere vel morari dicitur)
Kegularibus, exemptis, & non exemptis, nec
non univerſis, & ſingulis Principibus, quâcun-
que Eccleſiaſticà vel mundanâ fulgentibus di-=
gnitate, Regibus, Imperatoris Electoribus;
Ducibus, Marchionibus, Comitibus, Baroni-
bus, Capitaneis, Conductoribus, Domicellis.
Communitatibus, Univerſitatibus, Potentati-
bus, Civitatibus, Terris, Caſtris, & Locis,
ſeu eorum habitatoribus, civibus, & incolis,
B 5 omni-

58 Ad K. P. La-Croiv Theologiam Moralem

omnibuſque aliis & ſingulis ſupradictis, per
univerſum orbem, præſertim in eadem Ale-
mania conſtitutis mandamus; quatenus ſub
prædictis omnibus & ſingulis pœnis, ipſi vel
eorum quilibet, præfatum Martinum, compli-
ces, adhærentes, receptantes, & fautores per-
ſonaliter capiant, & captos ad noſtram inſtan-
tiam retineant, & ad nos mittant; reportaturi
pro tam bono opere, à nobis & Sede Apoſto-
lica remunerationem præmiumque condig-
num; vel ſaltem eos & eorum quemlibet, de
Metropolitanis, Cathedralibus, Collegiatis,
& aliis Ecoleſiis, Domibus, Monaſteriis, Con-
ventibus, Civitatihus, Dominiis, Univerſita-
tibus, Communitatibus, Caſtris, Terris, ac
Locis, reſpectivè tam Clerici, & Regulares,
quaàm Laici omnes & ſinguli ſupradicti omnino
expellant. .
Civitates verò, Dominia, Terras, Caſtra,
Villas, Comitatus, Fortalitia, Oppida, & loca

quæcunque ubilibet conſiſtentia, eorum & ea-

rum reſpectivè Metropolitanas, Cathedrales,
Collegiatas, & alias Eccleſias, Monaſteria,
Prioratus, Domos, Conventus & loca religioſa
vel pia cujuſcunque ordinis, ut præfertur, ad
quæ præfatum Martinum, vel aliquem ex præ-
dictis declinare contigerit, quamdiu ibi perman-

ſerit, ex triduo poſt receſlum, Eccleſiaſtico

ſublicimus interdicto.
KEt ut præmiſtia omnibus innoteſcant, man-
damus inſuper univerſis Patriarchis, Archiepi-
ſcopis, Epitcopis, Patriarchalium, Metropoli-
tana-

e Supplementum, ſive Acceſſiones. 59

tanarum, & aliarum Cathedralium ac Colle-
ferl giatarum Eccleſiarum Prælatis, Capitulis aliiſ-
enuſt que perſonis Eccleſiaſticis, Sæcularibus, & quo-
üH rumvis Ordinum ſupradictorum Regularibus,
comt Fratribus Religioſis, Monachis, exemptis, &
espen non exemptis ſupradictis, ubilibet, præſertim
hitin in Alemania conſtitutis, quatenus ipſi vel eo-
ortuti rum quilibet ſub ſimilibus cenſuris & pœnis eo
Ahto. ipſo incurrendis, Martinum omneſque & ſingu-
cone los ſupradictos qui elapſo termino hujuſmodi
bet, 4 Mandatis ſeu Monitis noſtris non paruerint, in
egam eorum Ecleſiis, Dominicis, & aliis Feſtivis
iC“ diebus, dum ibi major populi multitudo ad divi-
twerua na convenerit, declaratos hæreticos & condem-
es; natos publicè nuncient, faciantque & mandent
eoolta ab aliis nunciari, & ab omnibus arctius evitari.
lommm Nec non omnibus Chriſti fidelibus, ut eos
evitent pari modo ſub prædictis eenſuris & pœ-
Cinn nis; & præſentes literas, vel earum tranſum-
Alo ptum ſub forma infraſcripta factum, in eorum
umn AOs Ecclefiis, Monaſteriis, Domihus, Conventibus,
khedtls & aliis locis, legi, publicari, atque affigi fa-
Nnſtenm ciant. Excommunicamus quoque & anathema-
3teigt tizamus omnes & ſingulos, eujuſcunque ſtatùs,
u,A gradus, conditionis, præeminentiæ, dignitatis,
nape aut excellentiæ fuerint, qui quominus præſen-
ihem tes literæ, vel earum tranſlumpta, copiæ ſeu
deſaa exemplaria, in ſuis terris, & dominiis legi, af-
figi & publicari poſſint, fecerint, vel quoquo
t,u modo procuraverint, per ſe vel per alium, ſeu
Atit alios, publicè vel occulte, directe vel indirecte,
N tacitè vel expreſſè.
uct . Poſtre-

6.r Ad R. P. La-Croix Theologian Moralem

Poſtremò, quia difficile foret præſentes lite-

ras ad fingula quæque loca deferri, in quibus
neceſſarium foret, volumus & Apoſtolic au-
thoritate decernimus, quod earum tranſumptis
manu publici Notarii confectis & ſubſcriptis;
vel in alma Urbe impreſſis, & figillo alicujus
Eccleſiaſtici Prælati munitis, ubique ſtetur &
plena fides adhibeatur, prout originalibus lite-
ris ſtaretur & adhiberetur, ſi forent exhibitæ vel
oſtenſæ.
Et ne præfatus Martinus, omneſque alii ſu-
pradicli, quos præſentes literæ quomodolibet
concernunt, ignorantiam earundem literarum,
& in eis contentorum omnium & ſingulorum
prætendere valeant, literas ipfas in Baſilicæ

Principis Apoſtolorum, & Cancellariæ Apoſto Ke

licæ nec non Cathedralium Eccleſiarum Bran-
deburgenſis, Milnenſis & Meſi purgenſis valvis
affigi & publicart debere volumus; decernen-
tes, quod earundem literarum publicatione ſic
factaà, ſupradictum Martinum, omneſque alios
& ſingulos prænominatos, quos literæ hujuſmo-⸗
di quomodolibet concernunt, perinde arctent,
ac ſi literæ ipſæ die affixionis & publicationis
hujuſmodi eis perſonaliter lectæ & intimatæ fo-
rent; cùm non ſit inveriſimile, quod ea, quæ
tam patenter fiunt, debeant apud eos incognita
remanere. .
Non obſtantibus Conſtitutionibus & Ordi-
nationibus Apoſtolicis, ſeu ſi ſupradictis om-
nibus & fingulis, vel eorum alicui, aut quihuſ⸗
Vis aliis à Sede Anoſtolica prædicta, vel ab ea
poteſta-

rlern
.

glonr

Ner

ſuie
indtbe
nfung
onpt
aleuiu
ſeturg
lbuzlite⸗
bttenel

Ueqluſe
dolbet

teratum

Clorum

n Nahlie
2Apote
um Drar
ispalin
ecernen
Atonekt
guealc
lujalone⸗
earckenn
Dlcarooni
tlmuteth⸗
olenga
rognit

ior⸗
ut gt⸗
epen

Ack⸗

Supplementum, ſve Acceſſtones. er
poteſtatem habentibus, ſub quavis forma, eti
am Confeſſionali, cum quibuſvis etiam fortiſſi-
mis clauſulis, aut ex quavis cauſa ſeu grandi
conſideratione, indultum & conceſlum exiſtat,
quod interdici, ſuſpendi vel excommunicari
non poſſint per literas Apoſtolicas, non facien-
tes plenam & expreſſam, ac de verbo ad ver-
bum, non autem per clauſulas generales id im-
portantes, de indulto hujuſmodi mentionem;
ejuſdem indulti tenores, cauſas & formas pe-

rinde ac ſi de verbo ad verbum inſererentur, ita

ut omnino tollantur, præſentibus pro expreſſis
habentes.
Nulli ergo omnino hominum liceat hanc pa-
ginam noſtræ damnationis, reprobationis reje-
Ctionis, decreti, declarationis, inhibitionis,
voluntatis, mandati, hortationis, obſecratio-
nis, requiſitionis, monitionis, aſſignationis,
conceſſionis, damnationis, ſubjectionis, excom-
municationis, & anathematizationis infringere,
velei auſu temerario contraire. Si quis autem
hoc attentare præſumpfſerit, indignationem Om-
nipotentis Dei, ac Beatorum Petri ac Pauli A-
poſtolorum ejus, ſe noverit incurſurum.
Datum Romæ, apud S. Petrum, anno Incar-
nationis Dominicæ MDXAX. 17. Kalendas Julii,
Pontificatus noſtri anno octavo.

Viſa R. Milanefius
Albergats,

II. GRE-

62 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
11.

G REGORII XlII.
PAP BULLA

Contra Propoſitiones MroNAELIS BATI.

GCREGORIUS EPISCOPUS
SERVUS SERVORUM DEI,

ad futuram rei memoriam.

P Roviſtonis noltræ debet provenire ſubſidio,
ut ea, quæ à pradeceſſoribus noltris emana-
runt, ſuadente maximé ſidei Catholicæ conſerva-
tione, ubicunqne ipſis opus elt, producantur.
Ouare nos tenorein literarum felicis recordatio-
nis Pii Papæ V. prædeceſſoris noſtri in ejus regi-
Itro repertum deſoribi, & præſentibus annotari
fecimns, qui talis eſt:
Pius Epiſlcopus, Servus Servorum Dei, ad
futuram rei memoriam. Ex omnibus afflicti-
onibus, quas in hoc loco à Domino conſtituti,
tam luctuoſo tempore ſuſtinemus, ille animum
noſtrum præcipue excruciat dolor, quod Reli-
gio Chriſtiana, tantis jampridem turbinibus
agitata, novis quotidie propoſitis opinionibus
conflictetur, Chriſtique populus antiqui hoſtis
ſuggeſtione diſſectus, in alios atque alios erro-
res paſſim, & promiſcue deferatur. Quantum
vero ad nos attinet, totis viribus conamur, ut
illi ſimul atque proſiliunt, penitus oppriman-
tur.

n

ll

3.

O5U
l.

lide
i, enunt
onterv
durattr
rellfale
1cſan
Aot

nbei,
dusalli
Conſtitn
leanumu
uoche
Cutbinbi
gonbe
hgulkot
alosen
Quunt
Ohamt
opem
l

Supplementum, pve Acceſſiones. 6 3

tur. Magnoetenim mœrore afficimur, quod
plerique ſpectatæ alioquin probitatis & doctri-
næ, in varias ſententias offenſionis & periculi
plenas, cum verbo, tum ſcriptis prorumpunt,
deque eis etiam in ſcholis invicem controver-
ſantur; cujuſmodi ſunt ſequentes:
I. Nec Angeli, nec primi Hominis adhuc in-
tegri merita, recte vocantur gratia.
II. Sicut opus malum ex natura ſua eſt mor-
tis æternæ meritorium, ſic honum opus ex na-
tura ſua eſt vitæ æternæ meritorium.
III. Et bonis Angelis, & primo Homini, ſi
in ſtatu illo perfeveraſſet uſque ad ultimum vi-

tæ, felicitas eſſet merces, & non gratia.

IV. Vita æterna Homini integro, & Angelo
promiſſa fuit intuitu hbonorum operum, & bo-
na opera ex lege naturæ ad illam conſequen-
dam per ſe ſufſiciunt.
V. In promiſſione ſacta Angelo, & primo
Homini continetur naturalis juſtitiæ conſtitu-
tio, qua pro bonis operibus, ſine alio reſpectu,
vita æterna juſtis promittitur.
VI. Naturali lege conſtitutum fuit Homini,
ut, ſi in obedientia Berſeveraret, ad eam vitam
pertranſiret, in qua mori non poſſet.
VII. Primi Hominis integri merita fuerunt

primæ creationis munera, ſed juxta modum

loquendi Seripturæ facræ non rectè vocantur
gratia; quo fit, ut tantum merita, non etiam
gratia debeant nuncupari.
VIII. In redemptis per gratiam Chriſti, nul-
lum inveniri poteſt bonum meritum, quod ſit
gratis indigno collatum. IX.

54 Ad X. P. La-Croix Theologiam Moralem
IX. Dona conceſſa Homini integro, & An-
gelo, forſitan, non improbanda ratione, poſ-
ſunt dici gratia: ſed quia ſecundùm uſum ſacræ
Scripturæ, nomine gratiæ, ea tantum munera
intelliguntur, quæ per J Eſum Chriſtum male
merentibus, & indignis conferuntur; ideo ne-
que merita, neque merces, quæ illis redditur,
gratia dici debet.
X. Solutio pœnæ temporalis, quæ, peccato
dimiſſo, ſæpe remanet, & corporis reſurrectio,
proprie nonniſi menti Chriſti adſeribenda eſt.
XI. Quod pie, & juſte in hac vita mortali
uſque in finem vitæ converſati, vitam conſe-
quimur æternam, id non proprie gratiæ Dei,
ſed ordinationi naturali ſtatim initio creationis
conſtitutæ, juſto Dei judicio deputandum eſt,
neque in hac retributione bonorum ad Chriſti
meritum reſpicitur, ſed tantum ad primam
inſtitutionem generis humani, in qua, lege na-
turali conſtitutum eſt, ut juſto Dei judicio obe-
dientiæ mandatorum vita æterna reddatur.
XII. Pelagii ſententia eſt: Opus bonum, ci-
tra gratiam adoptionis factum, non eſt regni
cleſtis meritorium,
XIII. Opera bona à filis adoptionis facta,
non accipiunt rationem meriti ex eo, quod
fiant per Spiritum adoptionis inhabitantem
corda filiorum Dei, ſed tantum eo, quod ſint
conformia legi, quodque per ea præſtatur obe-
dientia legi.
XIV. Opera hona juſtorum non accipiunt
in die judicii extremi ampliorem mercedem,
quam

tt
Pe
ſwnin
muke
nln
Dinl

ucſe

(emne

Amat
munn

A
oli.
Ole, N
1 U ſn
Imunen
um mi
ileon
ſedcitun

Peccato

urrecho
encel
Amorti
n onle⸗
Nrei
Neationt
ddlumn et
Cn
Primar
legem
coobe⸗
Catur.
hnume⸗

eltenn

nokcke
, o
biuntent
nod 1r
ur⸗

Lecen
etcten,
in

Supplementum, ſive Acceſſiones. 5

quam juſto Dei judicio mereantur accipere.
XV. Ratio meriti non confiſtit in eo, quòd,
qui bene operatur habeat gratiam, & inhabi-
tantem Spiritum ſanctum; ſed in eo ſolum,
quod obedit Divinæ legi.
XVI. Non eſt vera legis obedientia, quæ fit
ſine charitate.
XVII. Sentiunt cum Pelagio, qui dicunt,
eſſe neceſſarium ad rationem meriti, ut homo
per gratiam adoptionis ſublimetur ad ſtatum
Deificum.
XVIII. Opera Catechumenorum, ut Fides
& Pœnitentia ante remiſſionem peccatorum fa-
cta, ſunt vitæ æternæ merita, quam vitam ipſi
non conſequentur, niſi prius præcedentium de-
lictorum impedimenta tollantur.
XIX. Opera Juſtitiæx & Temperantiæ, quæ
Chriſtus fecit, ex dignitate perſonæ operantis,
non traxerunt majorem valorem.
XX. Nullum eſt peccatum ex natura ſua ve-
niale, ſed omne peccatum meretur pœnam
æternam.
XXI. Humanæ naturæ ſublimatio, & exal-
tatio in conſortium Divinæ naturæ, debita fuit
integritati primæ conditionis, & proinde natu-
ralis dicenda eſt, & non ſupernaturalis.
XXII. Cum Pelagio ſentiunt, qui textum
Apoſtoli ad Romanos 2. Gentes, quæ legem non
habent, naturaliten, quæ legis ſunt, fuciunt, in-
telligunt de gentibus fidei gratiam non haben-
tibus.
XXIII. Abſurda eſt eorum ſententia, qui
Aa P. La-Croiæ Theol. Suppl. E dicunt

56 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem.

dicunt hominem ab initio, dono quodam ſu-
pernaturali, & gratuito, ſupra conditionem
naturæ ſuæ fuifle exaltatum, ut Fide, Spe &
Charitate Deum ſupernaturaliter coleret.
XXIV. A vanis & otioſis hominibus, ſe-

cundum inſipientiam Philoſophorum, excogi- I.
tata eſt ſententia, quæ ad Pelagianiſmum reji- l
cienda eſt; Hominem ab initio ſic conſtitutum, wd

ut per dona naturæ ſuperaddita, fuerit largita-

te Conditoris ſublimatus, & in Dei filium ado- L

ptatus.

ta, & Philoſophorum virtutes ſunt vitia.
XXVI. Integritas primæ creationis non fuit

indebita humanæ naturæ exaltatio, ſed natura-

lis ejus conditio.
XXVII. Liberum arbitrium ſine gratiæ Dei
adjutorio, nonniſi ad peccandum valet.
XXVIII. Pelagianus eſt error, dicere, quod
liberum arbitrium valet ad ullum peccatum
vitandum.
XvxIX. Non ſoli fures ii ſunt latrones, qui
Chriſtum, viam & oſtium veritatis, & vitæ ne-
gant, ſed etiam quicunque aliunde, quàm per
ipſum in via juſtitiæ Lhoc eſt aliam juſtitiam
conſcendi poſſe docent.
XXX. Aut tentationi ulli, ſine gratiæ ipſius
ad jutorio reſiſtere hominem poſſe, ſic ut in eam
non inducatur, aut ab ea non fuperetur,
XXXI. Charitas perfecta, & fincera, quæ
eſt ex corde puro, & conſcientia bhona, & fide
non ficta, tam in Catechumenis, quâm in pœ-
niten-

XXV. Omnia opera infidelium ſunt pecca- n

l
Supplementum, ſive Acceſſtoner. 67
it nitentibus poteſt eſſe ſine remiſſione peccato-
6 rum.
“ . XXXII. Charitas illa, quæ eſt plenitudo le-
bu Lis, non eſt ſemper conjuncta cum remiſſione
neccatorum.
ee XXXIII. Catechumenus juſte, rectè & ſan-
D ctè vivit, & mandata Dei obſervat, ac legem
„ implet per charitatem, ante obtentam remiſ-
htlage ſionem peccatorum, quæ in Baptiſmi lavacro
n demum percipitur.
XXXIV. Diſtinctio illa duplicis amoris, na-
turalis videlicet, quo Deus amatur, ut author
naturæ, & gratuiti, quo Deus amatur, ut hea-
nonlt tificator, vana eſt, & commentitia, & ad illu-
Günmu qendum ſacris Literis „& plurimis veterum te-
ſtimoniis, excogitata.
gaal XXNXV. Omne, quod agit peccator, vel ſer-
et. vus peccati, peccatum eſt.
e XXXVI. Amor naturalis, qui ex viribus na-
e ruræ exoritur, ex ſola Philoſophia per elatio.
nem præſumptionis humanæ, cum in juria Cru-
one, cis Chriſti defenditur à nonnullis Doctoribus.
Anien XXXVII. Cum Pelagio ſentit, qui boni ali-
Jumk quid naturalis hoc eſt, quod ex natura totis vi-
lktum ribus ortum ducit, agnoſcit.
XXXVIII. Omnis amor crzaturæ rationa-
eilt lis, aut vitioſa eſt cupiditas, quà mundus diligi=
uInd tur, quæ à Joanne prohibetur; aut laudabilis
iu, illa charitas, quâ per Spiritum S. in corde dif-
cer fuſa eſt, Deus amatur.
AH XXXIX. Quod voluntariè fit, etiamſi ne-
umg ceſlario fiat, libere tamen fit.

I E 2 XL. In

ntpe⸗
vitia,

68 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

XL. In omnibus ſuis actibus peccator ſervit
daminanti cupiditati.
XLI. Is libertatis modus, qui eſt à neceſſita-
te, ſub libertatis nomine non reperitur in Scri-
pturis, ſed ſolum nomen libertatis à peccato. um
XLII. Juſtitia, qua juſtificatur per fidem im- *
pius, conſiſtit formaliter in obedientia manda- Alei
torum, quæ eſt operum juſtitia, non autem in
gratia aliqua animæ infuſa, quà adoptatur ho-
mo in filium Dei, & ſecundum interiorem ho- e
minem renovatur, ac Divinæ naturæ conſors ta
efficitur, ut ſic per Spiritum S. renovatus, de- “
inceps bene vivere, & Dei mandatis obedire “
Poſlit. l
XLIII. In hominibus pœnitentibus, ante Sa- en
cramentum abſolutionis; & in Catechumenis lun
ante Baptiſmum, eſt vera juſtifieatio; ſeparata nal
tamen à remiſſione peccatorum. mmuu
XLIV. Operibus pleriſque, quæ à fidelibus u
fiunt, ſolum ut Dei mandatis pareant, cujuſ-
modi ſunt, obedire parentibus, depoſitum rech
dere, ab komiciclie, à furto, à fornicatione ab-
ſtinere, juſtificantur quidem homines, quia
ſunt legis obedientia, & vera legis juſtitia, non
tamen iis obtinent incrementa virtutum.
XLV. Sacri ficium Miſſæ non aliâà ratione eſt
Sacrificium quàm generali illa, quâ omne opus Nr
quod fit, ut ſanctâà ſocietate, Deo homo inhæ-
reat.
XLVI. Ad rationem, & definitionem pec-
cati non pertinet voluntarium; nec definitio-
nis quæſtio eſt, ſed cauſæ, & originis, utrum
omne peccatum debeat eſſe voluntarium.
XLVII.

Fypplementum, ſive Acceſſtones. 69

XLVII. Unde peccatum originis vere habet
rationem peccati ſine ulla ratione, ac reſpectu
Unern ad voluntatem, a qua originem habuit.
urin. XLVIII. Peccatum originis eſt habituali
perent parvuli voluntate voluntarium, & habitualiter
iem dominatur parvulo, eo quod non gerit con-
amm trarium voluntatis arbitrium.
aen XLIX. Et esz habituali voluntate dominan-
punt te fit, ut parvulus diſcedens ſine regenerationis
ſgten Sacram ento, quando uſum rationis conſecutus
200 Erit, a ualiter Deum odio habeat, Deum blaſ-
nPhemet, & legi Dei repugnet.
Pcbel L. Prava deſideria, quibus ratio non conſen-
tit, & quæ homo invitus patitur, ſunt prohibi-
anteſ ta Præcepto, Non concupiſces.
LI. Concupiſcentia, ſive lex membrorum,
& prava ejus deſideria, quæ inviti ſentiunt ho-
mines, ſunt vera legis obedientia.
det LII. Omne ſcelus eſt ejus conditionis, ut
ſuum authorem, & omnes poſteros eo modo
inficere poſſit, quo infecit prima tranſgreſſio.
LIII. Quantum eſt ex vi tranſgreſſionis, tan-
tum meritorum malorum à generante contra-
hunt, qui cum minoribus naſcuntur vitiis, quam
qui cum majoribus.
LIV. Definitiva hæc ſententia, Deum homi-
ni nihil imponſibile præcepiſſe, falſo tribuitur
ned Auguſtino, eum Pelagii ſit.
onor LV. Deus non potuiſſet ab initio talem cre-
Are hominem, qualis nunc naſcitur.
toren LVI. In peccato duo ſunt; actus, & reatus,
in tranſeunte autem actu, nihil manet niſi reatus,
R ſive obligatio ad pœnam. E 3 LVII.
unmn B

7

W

echume
ſeyen

n,
Drumr
ationen
ines, 4
ſkrize
Ntun.
inntlone

70 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

LVII. Unde in Sacramento Baptiſmi, aut
Sacerdotis abſolutione, proprie reatus peccati Mun
duntaxat tollitur, & miniſterium Sacerdotum
ſolum liberat à reatu.
LVIII. Peccator pœnitens non vivificatur
miniſterio Sacerdotis abſolventis, ſed à ſolo
Deo, qui pœnitentiam ſuggerens, & inſpirans,
vivificat eum, & reſuſcitat; miniſterio autem
Sacerdotis ſolum reatus tollitur.
LIX. Quando per eleémoſynas aliaque poœ- N
nitentiæ opera Deo ſatisfacimus pro poœnis süm
temporalibus, non dignum pretium Deo pro mnin,
Peccatis noſtris offlerimus, ſicut quidam erran- Wien
tes autumant (nam alioqui eſſemus, ſaltem ali- Uln
qua ex parte, redemptores) ſed aliquid faci-
mus, cujus intuitu Chriſti ſatisfactio nobis ap. hhi
Plicatur, & communicatur. 5
LX. Per paſſiones Sanctorum in Indulgen-
tiis communicatas non proprie redimuntur
noſtra delicta, ſed per communionem charita-
tis nobis eorum paſſiones impartiuntur, ut di-
Sni ſimus, qui pretio Sanguinis Chriſti à pœnis
Pro peccatis debitis liheremur. .
LXI. Illa Doctorum diſtinctio, Divinæ le-
gis mandata bifariam impleri, altero modo
quantum ad præceptorum operum ſubſtan-
tiam tantum; altero quantum ad certum quen:
dam modum, videlicet ſecunduùm quem va,-
leant operantem perducere ad regnum æter- e
num (hoc eſt ad modum meritorum) commen-·
titia eſt, & explodenda.
LXII. Illa quoque diſtinctio, quà opus dici-

tur

2*
=-

tol
ln Supplementums, ſyve Aeceſſtones. 71

tur bifariam bonum, vel quia ex objecto, &
omnibus cireumſtantiis rectum eſt, & bonum
Nentn E Lquod moraliter bonum appellare confueve-
runt, velquia eſt meritorium regni æterni, eo
Ufen quod ſit à vivo Chritti membro per Spiritum
li charitatis, relicienda eſt.
ſian LXIII. Sed & illa diſtinctio dquplieis juſtitiæ;
Oalten alterius, quæ fit per Spiritum charitatis inha-
bitantem; alterius, quæ fit ex inſpiratione qui-
alrn dem Spirituͦs ſancti cor ad Pœnitentiam exci-
0 pon tantis, ſed nondum cor inhabitantis, & in eo
Domm charitatem diffundentis, quâ Divinæ legis ju-
merm ſtificatio impleatur, ſimiliter rejicitur.
Hemd LXIV. Item & illa diſtinctio duplicis vivifi-
Gidte cationis; alterius, quâ vivificatur peccator,
onbig dum ei Pœnitentia, & vitæ novæ propoſitum,
& inchoatio per Dei gratiam inſpiratur; alte-
lcdle rius, qu4â vivificatur, qui vere juſtificatur &
⸗mum palmes vivus in vite Chriſto efficitur, pariter
cht commentitia eſt, & Scripturis minime con-
urId gruens.
Hihon LXV. Nonnifi Pelagiano errore admitti po-
teſt uſus aliquis liberi arbitri bonus, ſive non
Diink malus, & gratiæ Chriſti inluriam facit, qui ita
ro ſentit, & docet. .
Ubnn LXVI. Sola violentia repugnarlibertati ho-
unquer minis naturali.
Glen LXVII. Homo peceat, etiam damnpabili.
un ter, in eo, quod neceſſario facit.
comme LXVIII. Infidelitas pure negativa, in his,
in quibus Chriſtus non eſt prædicatus, pecca-
tum eft. =

72 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
LXIX. Juſtificatio impii fit formaliter per

obedientiam legis, non autem per occultam
communicationem, & inſpirationem gratiæ,
quæ per eam juſtificatos faciat implere legem.
LXX. Homo exiſtens in peccato mortali, ſi-
ve in reatu æternæ damnationis, poteſt habere
veram charitatem; & charitas etiam perfecta,
Poteſt conſiſtere cum reatu æternæ damnatio-
nis.
LXXI. Per contritionem etiam cum chari-
tate perfecla, & cum voto ſuſcipiendi Sacra-

mentum conjunctam, non remittitur crimen

extra caſum neceſſitatis, aut martyrii, ſine
actuali ſuſceptione Sacramenti.
LXXII. Omnes omnino juſtorum afflictio-
nes, ſunt ultiones Peccatorum ipſorum: unde
& Job, & Martyres, quæ paſſi ſunt, propter
pPeccata ſua paſſi ſunt.
LXXIII. Nemo, præter Chriſtum, eſt abſ-

due peccato originali; hinc beata Virgo mor-

tua eſt propter peccatum ex Adam contra-
ctum, omneſque ejus afſlictiones in hac Vita,
ſicut & aliorum juſtorum fuerunt ultiones pec-
cati actualis, vel originalis.
LXXIV. Concupiſcentia in renatis relapſis
in peccatum mortale, in quibus jam domina-
tur, peccatum eſt, ſicut & alii habitus pravi.
LXXV. Motus pravi concupiſcentiæ, ſunt
pro ſtatu hominis vitiati, prohihiti præcepto,
Non concupiſces; Unde homo eos ſentiens, &
non conſentiens tranſgreditur Præceptum, Non

oncupiſces, quamyvis tranſgreſſio in peccatum

non deputetur. LXXVI.

le

lle et
Cohlun
emg
vortalt⸗
1 haben
berlech
Ammatio⸗

Imchar
1d ern
1r crünen

Nadlo⸗
um: une

,Propt
ekt a⸗

itgomor
n conn
nuerie
tonespen

ts lni
nconmm.

1eptarl.

etir, ſnn

Drrceßt
ntlens,
Prum⸗
npepenn

N

Supplementum, ſive Acceſſiones. 73

LXXVI. Quamdiu aliquid concupiſcentiæ
carnalis in diligente eſt, non facit præceptum:
Diliges Dominleim Deum tuiem exr toto corde tuo.
LXXVII. Satisfactiones laborioſæ Juſtifica-
torum non valent expiare de condigno pœnam
temporalem reſtantem poſt culpam condona-
tam.
LXXVII. Im mortalitas primi hominis non
erat gratiæ beneficium, ſed naturalis conditio.
LXXIX. Falſa eſt Docdtorum ſententia, pri-
mum hominem potuiſſe àa Deo creari, & inſti-
tui ſine juſtitia naturali.
Quas quidem ſententias ſtricto coram nobis
examine ponderatas, quanquam nonnullæ ali-
quo pacto ſuſtineri poſſent: in rigore & pro-
prio verborum ſenſu ab aflertoribus intento,
hæreticas, erroneas, ſuſpectas, temerarias,
ſcandaloſas, & in pias aures offenſionem immit-
tentes, reſpective, ac quæcunque ſuper iis ver-
bo, ſcriptoque emiſſa, præſentium authoritate
damnamus, circumſcribimus, & abolemus; de-
que eiſdem & ſimilibus poſthac, quoquo pacto,
loquendi, ſcribendi, & diſputandi facultatem
quibuſcunque interdicimus.
Qui ſecus fecerint, ipſos omnibus dignitati-
bus, gradibus, honoribus, heneficiis, & officiis
perpetuo privamus ac etiam inhabiles ad quæ-
cunque decernimus: vinculo quoque anathe-
matis eo ipſo innodamus, à quo nullus Roma-
no Pontifice inferior valeat ipſos, excepto mor-
tis articulo, liberare. Cæterum ut jam com-
moti his de rehus tumultus; & contracta odia

5 faci-

74 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

facilius comprimi poſſint, ſimulque animarum
ſaluti plenius conſulatur, dilecto filio noſtro
Antonio, tituli ſanctt Bartholomæi in inſula
Presbytero Cardinali Granvelano nuncupato,
Per Apoſtohca ſeripta mandamus, ut ipſe quid
ad perpetuam dictarum ſententiarum, & ſeri-
pturarúm abolitionem, quid ad arcenda hujuf-
modi proloquia, & diſputationes, quid deni-
que ad unionem, & pacem, cum communi
omnium, & Fecleſiæ Catholicæ ſatisfactione
componendam facto opus ſit, in primis dili-
genter expendat: deinde in iis omnihus, quæ
Pro communi ſalute, tranquillitate, & honore
optimum judicaverit, ſalvà ſemper Eccleſiæ
Prædictæ unitate etiam per alium ſeu alios fide,
doctrinàâ, & religione præſtantes, ocyus exe-

quatur, faciatque, quidquid decreverit, invio-

late ab omnibus obſervari: contradictores

quoslibet per cenſuras, & pœnas prædictas, cx-

teraque juris, & facti remedia opportuna, ap-
pellatione poſtpoſità compeſcendo: invocato
etiam ad hoc, ſi opus fuerit, auxilio, brachii
fæcularis. Non obſtantibus quòd forſitan ali-
quibus ab A poſtolica ſit Sede indultum, quod
interdici, ſuſpendi, vel excommunicari non

Poſſint per literas Apoſtolicas non facientes

plenam, & expreſſam, ac de verbo ad verbum
de indulto hujuſmodi mentionem: & quibusli-
bet aliis privilegis exemptionibus, indulgen-
tiis, & literis Apoſtolicis, ſpecialibus vel gene-
ralibus, quorumcunque tenorum exiſtant: per
ꝗquæ præſenzibus non expreſſa, vel totaliter non

in-

G,
11 Kin
,inne
IN
onn
ucunn

.
mer
en Meral

1 1
1Ado

An

hinnn
io Ont
inn i
nuen
ple gul
Eler⸗
ahujiut
dden⸗.
Imuni
kilone
mnisckl
1, quæ
horore
Hoclele⸗
lordde,
Gusere
t, imrie
ctore
lii er
nn, a
inyocat
brachil
ſttan al⸗
m,grol
Cari o
ſcentes
Ferbutn
Uibosl⸗
olgen
elger
Ranntt
Altnon
1

Supptementum, feve Acceſſiones. 75

inſerta, effectus præſentium impecdiri valeat
quomodolibet, vel differri: & de quibus quo-
rumque totis tenoribus de verbo ad verbum
habenda ſit in noſtris literis mentio fpecialis.
Nulli ergo omnino hominum liceat hanc pagi-
nam noſtræ damnationis, circumſcriptionis,
abditionis, interdicti, decreti, mandati, pri-
vationis, & innodationis infringere, vel et aufu
temerario contraire. Si quis autem hoc atten-
tare præſumpferit, indignationem Omnipo-
tentis Dei, ac beatorum Petri & Pauli Apoſto-
lorum ejus, ſe noverit incurfurum.
Datum Romæ apud 6. Petrum, anno Inear-
nationis Dominicæ 1567. Kalendis Octobris,
Pontificatũs noſtri anno ſecundo.

Czteruim volunnis, ut earundem literartn te-
nori hic inſerto, illa a omnino kdes alhibeatur,
ubieenque & quandocunque, ive in a Lez, NRr-
ve alibi fFuerit erhibitits, e, Aenle ,Lcut illius
originalibits literis prædidtis aahiberetter, ſi ipſa
exieree , vel oſtenderentun. Nalli ergo
omnino hominum liceat hanc paginam noſtræ vo-
autae infringe re, vel e auſu temerario contrai-
i qliis avutem hoc attentare prafumntſerit,
aſgvgel ern Omnipotentis Dei, ac beatorum
Peiri & Pauli Apoltolorui ejus, ſe noverit in-

curſarein.

Datum Romæ apud S. Petrum, anno Incar-
nationis Dominicæ 1579⸗ quarto Kalendas Fe-
bruarii, Pontificats noſtri anno octavo.
Poſte-

76 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
Poſteriora verba ſic interpunxernnt quidam aiſeipuli
Baii: Qnas quidem ſententias ſtricto coram nobis exa-
mine ponderatas, quanquam nonnullæ aliquo pacto ſu-
ſtineri poſſent in rigoreé, & proprio verborum ſenſu ab
aſſertoribus intento, hæreticas, erroneas, &c. damna-
mus: Exr qua interpunctione inferebant aullam determi-
naté dici poſſe damnatam, ſod tantum aliquas indeter-
minato, ideoque poſſe ſingulas nefendi in ſenſu ab aſſer-
toribus intentos ſod Urbanus EIII. in Generali Con greg.
die 26. 1644. prodnxit ex Archivio Bullem, In emi-
nenti, en quaæ repetit verba S. Pii V. & comma, poni-
tur poſt T0, poſſent: zrantque interpunbtiones, ut; pri-
mo retulimut. Poſtmodum Bajani dixerunt Bullam
ilam, In eminenti eſſe ſubreptitiam, quod damnavit
Alexander VItI. die 7. Decemb. 1690. in propoſ. 3 I.
uti referemus.

III.

INNOCENTII PAP. X.
CONSTITUT IO

De quinque Propoſitionibus ex Janſenii
libro excerptis.

INNOCENTIUS EPISCOPUS.
SERVVUS SERVORUM DEI,

Univerſis Chriſti fidelibus, Salutem & Apo-
ſtolicam benedictionem.

Um occaſione impreſſionis libri, cui titu-
lus, Augultinus Corneli Janſenit, Epiſcopi
Wresfis, inter alias ejus opiniones orta fuerit,
præ-

6Men
Mene
nul
ſorfend
lube
Koon
orfley
antn 4
Uemmg
uneſci
Ue
ungl.
Mlnali
rtl

WD

ehn
lefin
Unobten.
fopalhlr

Inſenli

„ damt
dete,n,
Lindete,.
lſer.
Ongen⸗
, In el⸗
a, Mon:
eh utt jr.
t Hulim

lamnar?

lwpgezr

AX
10

Anleni,

1000
Ul,

1Ae⸗

clüt⸗
, i,

Urta A1

K

Sapplementnm, ſve Acceßioner. 77

præſertim in Galliis, controverſia ſuper quin-
que ex illis: complures Galliarum Epiſcopi
apud nos inſtiterunt, ut eaſdem Propoſitiones
nobis oblatas expenderemus, ac de unaquaque
earum certam & perſpicuam ferremus ſenten-
tiam. Tenor veròô præfatarum Propoſitionum
prout ſequitur.
I. Aliqua Dei præcepta hominibus juſtis vo-
lentibus, & conantibus, ſecundum præſentes

quas habent vires, ſunt impoſiibilia: deeſt quo-

que illis gratia, quâ poſſibilia fiant.
II. Interiori gratiæ in ſtatu naturæ lapſæ,
nunquam reſiſtitur.
III. Ad merendum & demerendum in ſta-
tu naturæ lapſæ, non requiritur in homine li-
bertas à neceſlitate, ſed ſufſicit libertas à coa-
Clione.
IV. Semipelagiani admittebant prævenientis
gratiæ interioris neceſſitatem ad ſingulos actus,
etiam ad initium fidei: & in hoc errant hære-
tici, quod vellent eam gratiam talem eſſe, cui
poſſet humana voluntas reliſtere, vel obtem-
perare. V
V. Semipelagianum eſt, dicere Chriſtum pro
omnibus omnino hominibus mortuum eſſe, aut
ſanguinem fudiſſe.
Nos, quibus inter multiplices curas, quæ ani-
mum noſtrum alſſiduè pulſant, illa in primis
cordi eſt, ut Eccleſia Dei nobis ex alto com-
miſſa, purgatis pravarum opinionum erroribus,
tuto militare, & tanquam navis in tranquillo
mari, ſedatis omnium tempeſtatum fluctibus ac
pro-

78 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

procellis, ſecurè navigare, & ad optatum ſalutis
portum pervenire poſlit.
Pro rei gravitate, coram aliquibus Sanctæ
KRomanæ Eccleſiæ Cardinalibus ad id ſpeciali-
ter ſæpius congregatis, ac pluribus in ſacra Theo-
logia Magiſtris, eaſdem quinque Propoſitiones
ut ſupra, nobis oblatas, fecimus ſingillatim di-
ligenter examinari: eorumque ſuffragia, tum
voce, tum ſcripto relata, maturè conſideravi-
mus: eoſdemque Magiſtros, variis coram no-
bis actis Congregationibus, prolixè ſuper eiſ-
dem, ac ſuper earum qualibet differentes au-
divimus.
Cum autem ab initio hujuſcemodi diſcuſſio-
nis ad divinum implorandum auxilium, multo-
rum Chriſti fidelium Preces, tum privatim,
tum publicé indixiſſemus, poſtmodum iteratis
eiſdem ferventius, ac per nos ſolicitè imploratà
Sandti Spiritus afiſtentià, tandem divino Nu-
mine favente, ad infraſeriptam devenimus de-
Cclarationem & definitionem.
Primam præd Ctarum prapoſitionum Ali-
„ „ „. * . 7
gua Peipiz cepta hominibus jultis volentibus, &
conantibus, ſecunatm Præſentes quas habent Vi-
res, ſaent inpoſſbilia: dceſt quoczic ellis gratia, qud
Poſſibilia ſant: temerariam, impiam, blaſphe-
mam, anathemate damnandam, & hæreticam
declaramus, & uti talem damnamus.
Secundam, Imteriæri gratiæ in Aatu naturæ
lapſæ, naneuamm reſiſtitur: hæreticam declara⸗
mus, & uti talem damnamus. :
Tertiam, Ad merenduim & demerendum in
Natte

n
te une

Sind

1
ln

untri⸗

us nn
a Te
oltione
nuncdl.
artum
deruri⸗
Oamno-
luperel⸗
enteza

loſko.
molto⸗
Pripatmm,
im lterat
inplorn,
Vino Nn
mimnsc

um, A
tha
Huheſt
Gunini
Ple.
mretcann
utainn:
ncecr

efetn
A

Supplementum, ſive Acceſſionec. 79

ſtatu naturæ lapſæ, non req-tiritier in homine li-
bertas à neceßſitate, ſed ſußzcit lihertas a coactio-
ne: hæreticam declaramus, & uti talem dam-
namus.
Quartam, Semipelagiani adlmittebant præve-
nientis gratiæ interioris eceſſitatem ad ſi. zngilos
acltus, etiam ad initium faci: & in hoc errant
hæretici, quod vellent eam gratiam talem eſſe,
cui poſoet Bumana voluntas reſiſtene vel obtem-
perare: falſam., & hæreticam declarammus, & uti
talem damnamus.
Quintam, Sem pelas'nn ſt dicene, Chri-
ſtum Pro ommnibris Oivti Hounite Zihits ort ui
eſſe, aut ſanguinem fudiſſe: fallam, temerariam,
ſcandaloſam, & intellectam eo ſenſu, ut Chri-
ſtus pro ſalute duntaxat prædeſtinatorum mor-
tuus fit, impiam, blaſphemam, contumelioſam,
divinæ pietati derogantem, & hæreticam decla-
ramus, & uti talem damnamus.
Mandamus igitur omnibus Chriſti fidelibus
utriuſque ſexus, ne de dictis Propoſitionibus
ſentire, docere, prædicare aliter præſumant,
quam in hac præſenti noſtra declaratione &
definitione continetur, ſub cenſuris & pœnis
contra hæreticos & eorum fautores in jure ex-
preſſis.
Præcipimus pariter omnibus Patriarchis, Ar-
chiepiſcopis, Epiſcopis, aliiſque locorum ordi-
nariis, nec non hæreticæ pravitatis Inquiſito-
ribus, ut eontradictores & rebelles quoſcunque
per cenſuras & pœnas prædictas cæteraque juris
& facti remedia opportuna, invocato etiam ad
hoc,

80o Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

hoc, ſi opus fuerit, auxilio brachii ſæcularis,
omnino coerceant & compeſcant.
Non intendentes tamen per hanc declaratio-
nem & definitionem ſuper prædictis quinque
Propoſitionibus factam, approbare ullatenus
alias opiniones, quæ continentur in prædicto
libro Cornelii Janſenii.
Datum Romæ, apud Sanctam Mariam Ma-
Jorem, anno Incarnationis Dominicæ 1653.
pridie Kalendas Junii, Pontificatůs noſtri an-
no nono.

Hi. Datarils.
P. Gualterius.
P. Ciampinus.

Iv.
NNOECENTII
PAPA Xx. DECRETUM

Adverſus libros continentes Propoſitionem,

quâ afleritur æqualitas Sanctorum
Petri & Pauli.

Feria V. die 29. Januarii 1647. In Congregatione
Generali S. Romanæ & Univerfſalis
Inquiſitionis &c.
E Ditus eſt anno 1645. liber Gallico idiomate
impreſſus, cui titulus: De l' autorite de &
Pierre, & de S8. Paul, qui reſide dans le Pa-
Pæ Succeſſeter de ces deux Apoſtres, abique no-
mine Authoris, & impreſſionis loco. Hujus li-
bri

e

ſhen⸗
toen
wwrmt
u⸗
ginke

oper

W
nmLon

an

halans.

Wlcern

Uere
llit

l nlri

Cerlnt
guin
eullaten
hpreckic

Uriam M
er i
noltei

etiu,
Unpinds.

—

II
61

voſtionen
lorum

Vngtenhn
elals

Coidiomt
ktortte d,
dens
n
00. E

Supplementum, ſive Acceſſionet. 8 1

bri evulgationem ſubſecuta editio eſt alterius
libri Anonymi eodem idiomate impreſſi, cui
titulus: Læa Grandeur ae l' Eogliſe Komaine cſta-
bilie ſur l'autorite de J. Piennre, & de &. Paul;
Nec non epiſtolæ ejuſdem argumenti latino idi-
omate conſcriptæ, ac typis excuſæ plurimis
adductis, atque congeſtis Sanctorum Patrum,
Summorum Pontificum, Sacrorum Concilio-
rum, & Doctorum locis.
Quocirca, ne in re tanti ponderis error ali-
quis mentibus Chriſti fidelium irreperet, libris
Prædictis de mandato Sanctithimi maturè exa-
minatis lociſque adductis diligenter inſpectis,
ac ponderatis. .
Sanctiſtimus relatà unanimi Theologorum
ad hoc ſpecialiter deputatorum cenſurâ, & au-
ditis votis Eminentifſlimorum, & Reverendifi-
morum D. D. Cardinalium Generalium Inqui-
ſitorum, Propoſitionem hanc: S. Petrus, &

S. Paulus ſunt duo Eccleſiæ Principes, qui uni-

cum efficiunt. Vel: ſunt duo Eccleſiæ Catho-
lieæ Coriphæi, ac ſupremi Duces ſummà inter
ſe unitate conjuncti. Vel: ſunt geminus Uni-
verſalis Eecleſiæ vertex, qui in unum divinifli-
méè coaluerunt. Vel: ſunt duo Eccleſiæ Sum-

mi Paſtores, ac Præſides, qui unicum caput con-

ſtituunt, ita explicatam, ut ponat omnimodam
æqualitatem inter S. Petrum, & S. Paulum,
ſine ſubordinatione, & ſubjectione S. Pauli ad
S8. Petrum in poteſtate ſuprema, & regimint

univerſalis Eccleſiæ, hæreticam cenſuit, & de-

claravit. „
Ad P. La-Croix Theol. Inphl. F Epiſto-

g2 Ad K. Pp. La-Croix Theologiam Moralem

Epiſtolam verò ac libros Pprædictos, alioſque
in quibus Propoſitio, ut ſupra explicata, & dam-
nata aſſeritur & defenditur, tam impreſſos
quam imprimendos, quocunque idiomate, aut
quomodolibet, etiam in ſcriptis evulgatos, vel
in poſterum evulgandos, Sanctitas Sua omninò
damnatos, & prohibitos eſſe voluit, prout præ-
ſenti Decreto damnat, & prohibet,
Mandans, ut nemo cujuſcunque gradus, & 1
conditionis exiſtat, etiam ſpeciali ſeu ſpecialiſ-
ſimà notà dignus, libros prædictos, aut aliquem
ex illis apud ſe retineat aut legat, nec impri-
mere, aut imprimi curare audeat, ſub cenſu- unn
ris, & pœnis contra hujuſmodi delinquentes üld
ſtatutis, ſed etiam à præfentis Decreti notitia, unoh
quicunque illos habuerit, locorum Ordinariis, Nßt
ſeu Inquiſitoribus conſignare teneatur.

V.

ALEXANDRI DIVINA
PROVIDENTIAPAPE VII.
D E C REIUM

Prius adverſus propoſitiones 28. ſcandaloſas,
& pernicioſas in praxi. d
H . . n
Feria V. die 24. Septembris 1665. a
Anctiſſimus D. N. audivit non ſine magno d
animi ſui mœrore, complures opiniones M
Chriſtianæ diſciplinæ relaxativas, & animarum iy
perni-

nln
8 Uo u
nKn
Imntl
ate
GatOs,
domun
tont pr

dig, 6
nlpectll
taligue
rc inp
ſabcen
Anhen
eünon
Ordinn

dtur.

—

VIN
VI
1

Sapplementum, ſve Acceſſioner. 8 3

perniciem inferentes; partim antiquatas ite-
rum ſuſcitari, partim noviter prodire: & ſum-
mam illam luxuriantium ingeniorum licentiam
in dies magis excreſcere, per quam in rebus ad
conſcientiam pertinentibus modus opinandi ir-
repſit alienus omnino ab Evangelica ſimplici-
tate, Sanctorumque Patrum doctrina, & quæ,
ſi pro recta regula fideles in praxi ſequerentur,
ingens irreptura eſſet vitæ Chriſtianæ eorrupte-
la: Quare ne ullo unquam tempore viam ſa-
lutis, quam ſuprema veritas Deus, cujus ver-
ba in æternum permanent, arctam eſile defini-

vit, in animarum perniciem dilatari, ſeu ve-

rius perverti contingeret, idem Sanctiſſimus D.
N. ut oves ſibi creditas ab ejuſmodi ſpatioſa,
lataque, per quam itur ad perditionem, via,
pro Paſtorali ſolicitudine in rectam ſemitam
evocaret, earundem opinionum examen pluri-
bus in ſacra Theologia Magiſtris, ac deinde E-
minentiſſimis, & Reverendiſſimis D. D. Cardi-
nalibus contra hæreticam pravitatem Generali-

bus Inquiſitoribus ſeriò commiſit: qui tantum

negotium ſtrenuè aggreſſi, eique ſedulò incum-
bentes, & maturè diſcuſſis uſque ad hanc diem
infraſcriptis Propoſitionibus, ſuper unaquaque
ipſarum ſua ſuffragia Sanctitati ſuæ ſigillatim
expoſuerunt.
I. Homo nullo unquam vitæ ſuæ tempore
tenetur elicere actum Fidei, Spei, & Charita-
tis ex vi præceptorum divinorum ad eas vir-
tutes pertinentium. (Vide La-Croix lib. 2.
num. I.)

F 2 II.

34 Ad'K. P. La-Ceix Theologiam Moralem

II. Vir equeſtris ad duellum provocatus po⸗
teſt illud acceptare, ne timiditatis notam apud
alios incurrat. (Vide La-Croix lib. 3. part. I.
num. 83 5.)
III. Sententia aſſerens, Bullam Cœnæ ſolum
prohibere abſolutionem hæreſis, & aliorum cri-
minum, quando publica ſunt, & id non de-
rogare facultati Tridentini, in qua de occultis
criminibus ſermo eſt, anno 1629. 18. Julii in
Conſiſtorio ſacræ Congregationis Eminentiſli.
morum Cardinalium viſa, & tolerata eſt. (Wide
La-Croix lib. 6. part. 2. num. 1629.
IV. Prælati regulares poſſunt in foro con-
ſcientiæ abſolvere quoſcunque ſæculares ab hæ-
reſi occulta, & ab excommunicatione propter
eam incurſa. (Vide La-Croix ubi ſupra.)
V. Quamyvis evidenter tibi conſtet, Petrum
eſſe hæreticum, non teneris denunciare, ſi pro-
bare non poſſis. (Vide La Croix lib. 2. nu. 215.
VI. Confefſarius, qui in Sacramentali Con-
feſſione tribuit pœnitentichartam poſtea legen-
dam, in qua ad Venerem incitat, non cenſetur
ſollicitàſſe in Confeſſione, ac proinde non eſt de-
nunciandus. (Vide La Croix lib. 2. num. 216.)
VII. Modus evadendi obligationem denun-
ciandæ ſollicitadinis eſt, ſi ſollicitatus confi-
teatur cum ſollicitante, hic poteſt ipſum abſol-
vere abſque onere denunciandi. (Vide La-
Croix loco citato.)
VIII. Duplicatum ſtipendium poteſt Sacer-
dos pro eadem Miſſa licité accipere, applicando
petenti partem etiam ſpecialiflimam udin
ipſi-

0

Z atl

Gc ſolte
Nrumc
nonde
eocculti
Joli in
Uienr
(Vi

oro o
es abhr⸗
teht
Upn)
en Deteun
re, lipn
1nn.
ntaliCo
Kerlere
ncenlen
Nonek
nuumault
enncenn⸗
um nf⸗
Cum lo-
ie l⸗

Neſt n
*

n ſit
N

Supplementuns, ſive Acceſſionet. 95
ipſimet celebranti correſpondentem, idque poſt
Decretum Urbam VIII. (Vide La- Cioi- lib. 6.
part. z. num. 129.)
IX. Poſt Decretum Urbani poteſt Saccrdos,
cui Miſſæ celebrandæ traduntur, per alium
ſatisfacere collato illi minore ſtipendio, aliâ
parte ſtipendii ſibi retentâ. (Vide La-Croix ibi-
dem num. 130.]
X. Non eſt eontra juſtitiam pro pluribus ſa-
crificiis ſtipendium accipere, & faerifieium u-
num offerre: neque etiam eſt contra fidelita-
tem, etiamſi promittam, promiſſione etiam
juramento firmatàâ, danti ſtipendium, quod
pro nullo alio offeram. [Vide La-Croix ibid.
num. 137.]
XI. Peccata in Confeſſione omiſſa, ſeu obli-
ta ob inſtans periculum vitæ, aut ob aliam cau-
ſam, non tenemur in ſequenti confeſſione ex-
primere. [Vide La-Croix ibid. num. 596.]
XII. Mendicantes poſſunt ablolere à caſi-
bus Epiſcopis reſervatis, non obtentà ad id Epi-
ſcoporum facultate. [Vide La Croix ibidem
XIII. Satisfacit præcepto annuæ Confeſſio-
nis, qui confitetur Regulari, Epiſcopo præſen-
tato, ſed ab eo injuſtè reprobato. [Vide La-
Croix ibid. num. 1520.]
XIV. Qui facit Confeſſionem voluntariè
nullam, ſatisfacit præcepto Eccleſiæ. Vide La-
Croix ibidem num. 2032.]
XV. Pœnitens propriâ authoritate ſubſti-
tuere ſibi alium poteſt, qui loco ipſius pœni-
3 tentiam

96 Ad E. P. La-Croix Theologiam Moralem

tentiam adimpleat. (Vide La-Croix ibidem
num. 1283.) ,
XVI. Qui beneficium curatum habent, poſ-
ſunt ſibi eligere in Confeſſarium ſimplicem Sa-
cerdotem non approbatum ab ordinario. (Vide
La-Croix ibidem num. 1549.)
XVII. Eſt licitum Religioſo, vel Clerico ca-
lumniatorem gravia crimina deſe, vel de ſua
Religione ſpargere minantem occidere, quan-
do alius modus defendendi non ſuppetit; uti
ſuppetere non videtur, ſi calumniator ſit pa-
ratus, vel ipſi KReligioſo, vel ejus Religioni,
publicè & coram graviſſimis viris prædicta im- Ul
pingere, niſi occidatur. (Vide La Croix lib. 3. iſe
part. I. num. 799.) n
XVIII. Licet interficere falſum accuſato- l
rem, falſos teſtes, ac etiam Judicem, à quo ini- N
qua certò imminet ſententia, ſi alià vià non po-
teſt innocens damnum evitare. (Vide La-Croix
ibid.)
XIX. Non peccat maritus occidens propriaâ
authoritate uxorem in adulterio deprehenſam.
(Vide La-Croix ibidem num. 789. & ſeqq-.)
XX. Reſtitutio à S. Pio V. im poſita Benefici-
atis non recitantibus, non debetur in conſcientia
ante ſententiam deelaratoriam Judicis, eo quod
ſit pœna. (Vide La-Croix lib. 4. num. 120 8.)
XXI. Habens Capellaniam collativam, aut
quodvis aliud beneficium Eccleſiaſticum, ſi ſtu-
dio literarum vacet, ſatisfacit ſuæ obligationi,
ſi officium per alium recitet. (Vide La-Croix
ibidem num. 1228.

XXII.

A
Urii

ben,
Aicend
ro Vi

kricoce
elde ſun
e, Quan
Hetit;, u
tor ſtpe
delgior,
dichim
Walb)

1 cnl
iguon
äinonge

eLa.C

propt,
Nehentt
n)
theret⸗
conleni
eoluot.
,100)
ram, 4
ur,At
Dge
elali

Supplementum, ſive Acceſſiones. 87

XXII. Non eſt contra juſtitiam beneficia Ec-
cleſiaſtica non conferre gratis, quia collator con-
ferens illa beneficia Eceleſiaſtica pecunià inter-
veniente, non exigit illam pro collatione bene-
ficii, ſed veluti pro emolumento temporali,
quod tibi conferre non tenebatur. (Vide La-
Croix lib. 3. par. I. num. 159.)
XXIII. Frangens jejunium Eccleſiæ, ad quod
tenetur, non peccat mortaliter, niſi ex con-
temptu, vel inobedientia hoc faciat, puta,
quia non vult ſe ſubjicere præcepto. (Vide La-
Croix lib. 3. par. 2. num. 1262.
XXIV. Mollities, ſodomia, & beſtialitas ſunt
peccata ejuſdem ſpeciei infimæ, ideoque ſufficit
dicere in confeſſione ſe procuràſſe pollutionem.
(Vide La-Croix lib. 6. par. 2. num. 1 079.)
XXV. Qui habuit copulam cum ſoluta, ſa-
tisfacit confeſſionis præcepto, dicens, commiſi
cum ſoluta grave peccatum contra caſtitatem,
non explicando copulam. (Vide La-Croix ibi-
dem num. 1039.)
XXVI. Quando litigantes habent pro ſe opi-
niones æquè probabiles, poteſt judex pecu-
niam accipere pro ferenda ſententia in favo-
rem unius præ alio. (Vide La-Croix lib. 4.
num. 1494.)
XXVII. Si liber ſit alicujus junioris, & mo-
derni, debet opinio cenſeri probabilis, dam
non conſtet rejectam eſſe à Sede Apoſtolica tan-
quam improbabilem. (Vide La-Croix lib. 1.
num. 153.)
XXVIII. Populus non peceat, etiamſi abſque
F 4 ulla

88 Ad K. P. La- Croix Theolo giam Moralem

ulla cauſa non recipiat legem à Principe pro-
mulgatam. (Vide La-Croix lib. I. num. 631.9
Quibus peractis, dum ſimilium Propoſitio-
num examini cura, & ſtudium impenditur, in-
terea idem Sanctiſſimus re maturè conſideratàâ
ſtatuit, & decrevit, prædictas Propoſitiones, &
unamquamque ipſarum, ut minimum tanquam
ſcandaloſas eſſe damnandas, & prohibendas,
ſicut eas damnat, ac prohibet: ita ut quicunque
illas, aut conjunctim, aut diviſim docuerit, de-
fenderit, ediderit; aut de eis etiam diſputativè,
publiceè, aut privatim tractaverit, niſi forſan
impugnando, ipſo facto incidat in excommu-
nicationem, à qua non poſſit (præterquam in
articulo mortis) ab alio, quàcunque etiam dig-
nitate fulgente, niſi à pro tempore exiſtente Ro-
mano Pontifice abſolvi.
Inſuper diſtricte in virtute Sanctæ Obedien-
tiæ, & ſub interminatione divini judicii pro-
hibet omnibus Chriſti fidelibus cujuſcunque
conditionis, dignitatis, ac ſtatus, etiam ſpecia-
li, ac ſpecialiſſimà notâ dignis, ne Prædictas
opiniones, aut aliquam ipſarum ad praxim de-
ducant.
Sanctiſſimus D. N. poſt latum Decretum die
24. Septembris proximè elapſi, quo viginti octo
Propoſitiones damnatæ fuerunt, examinatis ſe-
dulò, & accuratè uſque ad hanc diem infra-
ſcriptis aliis quadrageſimum quintum nume-
rum implentibus, per plures in Sacra Theolo-
gia Magiſtros, ac per Eminentiſſimos, & Re-
verendiſſimos D. D. Cardinales adverſus hære-
ticam

i

in t.
nnig
Bohttie
tt r,i
Onſicern
fones,

tanan

bencae
icungge
nerit, de
MRB
diliforen
Nommu
Etguamin
teiumdi
bſtente e

eObedie
ucleiie
lulcunge
amſheet
epredidt
ruin

eretundk
gnocho
mmintsle⸗
en inkn
m nune
nlben
08, N.
erwre
n

Supplementum, ſive Acceſſiones: 89

ticam pravitatem Generales Inquiſitores, eo-
rum ſuffragia ſigillatim ſuper unaquaque ipſa-
rum audivit,

PKRKOPOSIIIO 29.

Ndie jejunii, qui ſæpius modicum quid co-
medit, etii notabilem quantitatem in fine
comederit non frangit jejunium. C Vide La-
Croix lib. 3. Part. 2. num. 1306.
XXX. Omnes Oficiales, Juiin Republica
corporaliter laborant, ſunt excuſati ab obliga-
tione jejunii, nec debent ſe certificare, an la-
bor ſit compatibilis cum jejunio. [Vide La-
Croix lib. 3. par. 2. num. 1328.
XXXI. Excuſantur abſolutè àa præcepto je-
junii omnes illi, qui iter agunt equitando, ut-
cunque iter agant; etiamſi iter neceſſarium
non ſit, & etiamſi iter unius diei conficiant.
Vide La. Croix ibid, num. 1345.
XXXII. Non eſt evidens, quòd conſuetudo
non comedendi ova & lacticinia in Quadrage-
ſima obliget. CVide La Croix lib. 3. par. 2.
num. 1260.
XXXIII. Keſtitutio fructuum ob omiſſio-
nem horarum ſuppleri poteſt per quaſeunque
eleemoſynas, quas antea Beneficiarius de fru-
ctibus ſui beneficii fecerit. Vide La-Croix
lib. 4. num. 1208.]
XXXIV. In die Palmarum recitans Ocium
Paſchale ſatisfacit præcepto. Vide La Croix
lib. 4. num. 1250.]
XXXV. Unico Officio poteſt quis ſatisfacere
F 5 du-

9 0 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
duplici præcepto, Prodie præſenti, & craſtino.
XXXVI. Regulares poſſunt in foro conſcien-
tiæ uti privilegiis ſuis, quæ ſunt expreſſè revo-
cata per Concilium Tridentinum. (Vide La-
Croix lib. I. num. 838.)

XXXVII. Indulgentiæ conceſſæ Regulari- &

hus, & revocatæ à Paulo V. hodie ſunt revali-
datæ. (Vide La Croix lib. 6. par. 2. num. 1287.)
XXXVIII. Mandatum Tridentini factum
Sacerdoti ſacri ficanti ex neceſſitate cum pecca-
to mortali, confitendi quamprimum, eſt conſi-
lium, non præceptum. (Vide La-Croix lib. 6.
Par. I. num. 543.)
XXXIX. IIIa particula quamprimum intelli-
gitur, cum Sacerdos ſuo tempore confitebitur.
(Vide La Croix ibidem num. 545.)

XL. Eſt probabilis opinio, quæ dicit eſſe ir

tantùm veniale oſculum habitum oh delectatio-
nem carnalem & ſenſibilem, quæ ex oſculo ori-
tur, ſecluſo periculo conſensus ulterioris, &
pollutionis. (Vide La-Croix lib. 3. par. . num.
88 8. & lib. 5. num. 506.)
XLI. Non eſt obligandus concubinarius ad
ejiciendam concubinam, ſi hæc nimis utilis eſſet
ad oblectlamentum concubinari, vulgò regalo,
dum deficiente illo, nimis ægre ageret vitam, &
aliæ epulæ tædio magno concubinarium affice-
rent, & alia famula nimis difficile inveniretur.
(Vide La. Croix lib. 5. num. 261.)
XLII. Licitum eſt mutuanti aliquid ultra ſor-
tem exigere, ſi ſe obliget ad non repetendam
ſortem uſqꝗue ad certum tempus. (Vide La-
Croix lib. 3. par. 2. num. 870.) . XLIII.

rn
uleke
dmn

le

Kaiin
Ccoſce
reler

Vcel
Repuln

intteyal
ng,,
kadun
umpectn
Ueſteon
ir lb

niutelt
dotnedtvn

e dicitt

delechat
oleuloon
etiotis,
Patben

binnrime
sutlisen⸗
uloo
etſiun,d
fumacke
heniten

duhus
Iepeen
U

Supplomentum Rve Acceſſianes. 9 1

XLIII. Annuum Legatum pro anima reli-
ctum non durat plus, quâm per decem aanes.
(Vide La-Croix lib. 3. part. 2. num. 1132.)
XLIV. Quoad forum conſcientiæ, reo cor-

recto, ejuſque contumaciàâ ceſſante, ceſſant cen-

ſuræ. (Vide La-Croix lib. 7. num. 159.)
XLV. Libri prohibiti donec expurgentur,
poſſunt retineri, uſque dum adhibità diligentiàâ
corrigantur. ◻Vide La Croix ibid. num. 347.]
Quibus maturè penſatis, idem Sanctiſſimus
ſtatuit ac decrevit prædictas propoſitiones, &
unamquamque ipſarum, ut minimum tanquam
ſcandaloſas eſſe damnandas & prohibendas, ſi-
cuti eas damnat ac prohibet. Ita ut quicunque
illas &e. uti in priore decreto.
Inſuper diſtrictè in virtute Sanctæ obedien-
tiæ &c. uti in priore etiam decreto.

VI.

INNOCENTII DIVINA
PROVIDENTIA PAPA XI.
D ECRETUMM

Contra Propoſitiones 65. ſcandaloſas;
& in praxi pernicioſas.
Feria V. die 2. Martii 1679.

QAnctiſſimus D. N. Innocentius Papa XI.
prædictus, ovium ſibi à Deo credlitarum ſa-
luti incumbens, & ſalubre opus in ſegregan-

clis

92 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
dis noxlis doctrinarum paſcuis ab innoxiis 4
fel. record. Alexandro VII. Prædeceſſore (uo
inchoatum proſequi volens, plurimas propoſi
tiones, partim ex diverſis vel libris, vel theſi-
bus, ſeu ſcriptis excerptas, & partim noviter
adinventas, Theologorum plurium examini,
& deinde Eminentiſſinzis, & Reverendiflimis
Dominis Cardinalibus contra hæreticam pravi-
tatem Generalibus inquiſitoribus ſubjecit. Qui-
bus propoſitionibus ſeduloò, & accuratè ſæpius
diſcuſſis, eorundem Eminentiflimorum Cardi-
nalium, & Theologorum votis per Sanctitatem
ſuam auditis; idem Sanctiſſimus D. N. re poſtea
maturè conſideratàâ, ſtatuit, & decrevit pro
nunc ſequentes propoſitiones, & unamquam-
que ipſarum, ſicut jacent, ut minimum tan-

quam ſcandaloſas. & in praxi pernicioſas eſſe

damnandas, & prohibencdas, ſicuti eas damnat,
& prohibet. Non intendens tamen Sanclitas
ſua per hoc decretum alias propoſitiones in ipſo
non expreſſas, & Sanctitati ſuæx quomodolibet,
& ex quacunque parte exhibitas, vel exhiben-
das, ullatenus approbare.
I. Non eſt illicitum in Sacramentis confe-
rendis ſequi opinionem probabilem de valore
Sacramenti, relictà tutiore, niſi id vetet lex,
conventio, aut periculum gravis damni incur-
rendi. Hine ſententiâ probabili tantum uten-
dum non eſt in collatione Baptiſmi, Ordinis
Sacerdotalis, aut Epiſcopalis. (Vide La-Croix
lib. 4, num. 94. lib. 6. Par. I. num. 102. lib. 6.
Par. 3. num. 37.)

hen Supplementum, ſive Acceßiones. 93
en II. Probabiliter exiſtimo judicem poſſe ju-
*dicare juxta opinionem etiam minus Pprobabi⸗
h Icm. (Wide La-Croix lib. , num. 94. lib. 4. n.
III. Generatim dum probahilitate ſive in-
lant trinſeca, ſive extrinſeca, quantumvis tenui, mo-
tndſin do à probabilitatis finibus non excatur, confiſi
umkrm aliquid agimus, ſemper prudenter agimus. (Vi-
Necu de -a-Croix lib. I. num. 366.)
teon IV. Ab Infidelitate excuſabitur infidelis non
mCHcredens, ductus opinione minus probabili.
Mditte .ide La Croix lib. 2. num. 4¾. & ſeqq.
tee V. An peccet mortaliter, qui actus dile-
Certht Ctionis Dei ſemel tantum in vita eliceret, con-
Inn demnare non audemus. Vide La. Crois lib. 2.
nmmmu num. I 31.]
jiole l. Probabile eſt, ne ſingulis quidem rigo-
dim roſe quinquenniis per ſe obligare præceptum
n Hncl rrur erga Deum. Vide ka-Croix ibid.]
onem VII. Tunc ſolum obligat, quando tenemur
modolt juſtificari, & non habemus aliam viam, quâ ju-
leinte ſtificari poſſamus. ◻Vide La-Croix ibid.]
VIII. Comedere, & bibere uſque ad ſatieta-
entsn tem ob ſolam voluptatem non eſt peccatum,
ncena modo non obfit valetudini, quia licite poteſt
Certe appetitus naturalis fuis actibus frui. (Vide La-
mmiimea Croix Iib. 5. num. 300.)
ünuam IX. Opus conjugii ob ſolam voluptatem
,Oll exercitum, omni penitus caret culpâ ac defectu
lal veniali. Vide La-Croix lib. 6. par. 3. n. 294. J
N. Non tenemur proximum diligere actu
interno, & formali. [Vicde La-Croix lib. z. n.

160.] XI.

=S

94 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
XI. Præcepto proximum diligendi ſatisface-

re poſſumus per ſolos actus externos. (Vide La-

Croix ibid.)
XII. Vix in ſæcularibusinvenies, etiam in
Regibus, ſuperfluum ſtatui; & ita vix aliquis
tenetur ad eleëmoſynam, quando tenetur tan-

tum ex ſuper fluo ſtatui. Vide La. Croix lib. 2.

num. 198.]

XIII. Si cum debita moderatione facias, po- 4

tes abſque peccato mortali de vita alicujus tri-
ſtari, & de illius morte naturali gaudere, illam
ineficaci affectu petere & deſiderare, non qui-
dem ex diſplicentia perſonæ, ſed ob aliquod
temporale emolumentum. (Vide La-Croix lib.
2. num. 183. & lib. 3. par. I. num. 932.)
XIV. Licitum eſt abſoluto deſiderio cupere
mortem Patris, non quidem ut malum Patris,
ſed ut bonum cupientis, quia nimirum ei ob-
ventura eſt pinguis hæreditas. (Wide La-Croix
lib. 3. Par. I. num 693.)
XV. Licitum eſt filio gaudere de Parricidio
Parentis à ſe in ebrietate perpetrato, propter
ingentes divitras inde ex hæreditate conſecutas.
Vide La-Croix ibidem, & num, 933. .
XVI. Fides non cenſetur cadere ſub præce-
Ptum ſpeciale, & ſecunduùm ſe. (Vide La-Croix
lib. 2. num. 50.)
XVII. Satis eſt actum Fidei ſemel in vita
elicere. Cide La-Croix lib. 2. num. 51.
XVIII. Si à poteſtate publica quis interro-
getur, fidem ingenue confiteri, ut Deo & Fidei
glorioſum conſulo; tacere, ut peccaminoſum

Per

d

UM
lent
nhn
eret

M.

MIY

Laneet

ſha
hn
Ui
„ANI
itn .
le

lil

lite

G P

Etin
Vkd
eneturt
wirlb⸗

urind
lcuſns
Gere, i
e, nonc
Obaln
1Cirl
9
enoom
lum bur
nirumeit

delLa.

dearris
0, Pro
Conleou
reſibne

GgeleCca

ſenel in ,
n⸗) 10
Juns
tDeol:
eCcai

Sapplementum, ſive Acceſſtones. 95
er ſe non damno. (VWide La-Croix lib. 2. num.
55. & ſeqꝗq.)
XIX. Voluntas non poteſt efficere, ut aſſen-
ſus fidei in ſe ipſo ſit magis firmus, quam me-
reatur pondus rationum ad aſſenſum impellen-
tium. (Vide La-Croix lib. 1. num. 399. & lib,
2. num. 4.)
XX. Hinc poteſt quis prudenter repudiare
aſſenſum, quem habebat ſupernaturalem.
(Vide La. Croix lib. 2. num. 5.)
XXI. Aſſenſus fidei ſupernaturalis, & utilis
ad ſalutem ſtat cum notitia ſolum probabili
revelationis, imo cum formidine, qua quis for-
midet, ne non ſit locutus Deus. (Vid. La-Croix
lib. 2. num. 6.)
XXII. Nonniſi fides unius Dei neceſſaria vi-
detur neceſſitate medii, non autem explicita
remuneratoris. (Wide La Croix lib. 2. num. 7.)
XXIII. Fides late dicta ex teſtimonio crea-
turarum, ſimilive motivo ad juſtificationem
ſufficit. CVide La-Croix lib. 2. num. 8.]
XXIV. Vocare Deum in teſtem mendacii
levis non eſt tanta irreverentia, propter quam
velit, aut poſſit damnare hominem. (Vide La-
Croix lib. 3. par. I. num. 304.)
XXV. Cum caulſa licitumn eſt jurare ſine ani⸗
mo jurandi, ſi res ſit levis, ſive gravis. CVide
La-Croix lib. 3. par. I. num. 276.
XXVI. Si quis, vel ſolus, vel coram aliis,
ſive interrogatus, ſive propria ſponte, ſive re-
creationis cauſa, ſive quocunque alio fine ju-
ret ſe non feciſſe aliquid, quod revera fecit; in-
telligen-

96 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

telligencdlo intra ſe aliquid aliud, quod non fe-
Cit, vel aliam viam ab ea, in qua fecit, vel quod-
vis aliud additum verum, revera non mentitur,
nec eſt perjurus. (Vide La-Croix lib. 3. par. I.
num. 284. & ſeqq.)
XXVII. Cauſa juſta utendi his amphibolo-
glis eſt quoties id neceſſarium aut utile eſt ad
ſalutem corporis, honorem, res familiares tuen-
das, vel ad quemlibet alium virtutis actum, ita
ut veritatis occultatio cenſeatur tunc expedi-
ens, & ſtudioſa. VUVide La-Croix ibid.]
XXVIII. Qui mediante commendatione vel
munere ad Magiſtratum vel Officium publi-
cum promotus eſt, poterit cum reſtrictione
mentali præſtare juramentum, quod deman-
dato Regis à fimilibus ſolet exigi; non habito
reſpectu ad intentionem exigentis, quia non
tenetur fateri erimen occultum. Vid. La-Croix
ibidem.]
XXIX. Urgens metus gravis eſt cauſa juſta
Sacramentorum adminiſtrationem ſimulandi.
(Vide La-Croix lib. 6. par. I, num. 149.)
XXX. Fas eſt viro honorato occidere inva-
ſorem, qui nititur calumniam inferre, ſi aliter
hæc ignominia vitari nequit; idem quoque di-
cendum, ſi quis impingat alapam, vel fuſte
percutiat, & poſt impactam alapam vel ictum
fuſtis fugiat. (Vide La-Croix lib. 3. par. 1. nu.
799. & ſeqg.)
XXXI. Regulariter occidere poſſum furem
pro conſervatione unius aurei, (Vide La-Croix

I. 3. Par. I. num. 806. & ſeqq.) =
XXXII.

1

gemcn
De
umlend
Stlntn
nu
WNe
Mur

wemnt

ly

Supplementum, ſive Acceſſtones. 97
Nunt

H XXXII. Non ſolum licitum eſt defendere

Nih defenſione occiſivà, quæ actu poſſidemus, ſed
b etiam ad quæ jus inchoatum habemus, & qr
b„ etiam ad quæ ju atu „ & quæ
3N nos poſſefſſuros ſperamus. (Vide La-Croix ib. 9
“ XXXIII. Licitum eſt tam hæredi, quàm le-
d ⸗ gatario contra injuſtè impedientem, ne vel hæ-
re reditas adeatur, vel legata ſolvantur, ſe taliter
tie gqefendere, ſicut & jus habenti in Cathedram,
mi vel præbendam contra eorum poſſeſſionem in-
ond zuſte impedientem. CVide La Croixibidem.
P XXXIV. Licet procurare abortum ante
uont animationem fœtus, ne puella deprehenſa gra-
mn punt vida occidatur, aut infametur. (Vide La-Croix
erdon lib. 3. Part. I. num. 823. & ſeqq
lemn XXXV. Videtur probabile omnem fœtum,
wnh quamdiu in utero eſt, carere animâ rationali,
n & tunc primum incipere eandem habere, cum
latn pParitur, ac conſequenter dicendum erit in nullo
4 abortu homicidium committi. (Vide La-Croix
Culdk ibidem. .
inul NXVI. Permiſſum eſt furari non ſolum
in extrema neceſſitate, ſed etiam in gravi. CVi-
tereim de La-Croix lib. 3. par. 1. num. 948.]
ein XXXVII. l'armuſt & famulæ domeſticæ poſ-
uel ſunt occulte heris ſuis ſurripere ad compenſan-.
,NIl dam operam ſuam, quam majorem judicant
idu ſalario, quod recipiunt. (Vide La-Croix lib. 3.
ur.1. par. I. num. 971.)
H XXXVIII. Non tenetur quis ſub pœna pec-
lmin cati mortalis reſtituere, quod ablatum eſt per
leli pauca furta, quantumcunque ſit magna ſumma
totalis. (Vide La. Croix lib. 3. par. 2. num. 244.)
Ad P. La-Croix eol. Suppl. G XXXIX.

98 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
III. Quialium movet aut inducit ad in- S
ferendum grave damnum tertio, non tenetur
ad reſtitutionem iſtius damni illati. (Vide La- ig
Croix lib. 3. par. 2. num. 21.) Uif
1IL. Contractus mohatra licitus eſt etiam re-
ſpectu ejuſdem perſonæ, & cum contractu re-
trovenditionis prævie inito, cum intentione lu-
cri. (Vide La-Croix ibid. num. 903.)
II. Cum numerata pecunia pretioſior ſit 1
numerand4, & nullus ſit, qui non majoris fa- 1
ciat pecuniam præſentem, quàm futuram; po-
teſt creditor aliquid ultra ſortem à mutuatario in
exigere, & eo titulo ab uſura excuſari. [Vide llu
La-Croix lib. 3. par. 2. num. 869.] umt
1III. Uſura non eſt, dum ultra ſortem ali- Ihin
quid exigitur, tanquam ex benevolentia, & in
gratitudine debitum, ſed ſolum ſi exigatur tan- ii
quam ex juſtitia debitum. Vide La-Croix lib. Min
3. Par. 2. num. 873. ſ
WrIII. Quidni nonniſi veniale ſit detrahen- Ul
tis authoritatem magnam, ſibi noxiam, falſo r
crimine elidere? (Vide La-Croix lib. 3. par. 2. dn
num. 1215.)
EIIr. Probabile eſt non peccare mortaliter, Nl
qui imponit falſum crimen alicui, ut ſuam ju- Il
ſtitiam, & honorem defendat: Et hoc non ſit
probabile, vix ulla erit opinio probabilis in wil
Theologia. (Vide La Croix ibid.)
WI. Dare temporale pro ſpirituali non eſt
ſimonia, quando temporale non datur tan. Ion
quam pretium, ſed duntaxat tanquam moti- Sun
yum conferendi, vel efficiendi ſpirituale, vel inße
etiam

Uttun
ICn

ſbuuſee

2

7
Ale Supplementum, ſive Acceſſiones. 99

p etiam quando temporale ſit ſolum gratuita
e compenſatio pro ſpirituali, aut econtra. (Vide
(Vel La-Croix lib. 3. par. I. num. 69.)
WVVI. Et id quoque locum habet, etiamſi
tkein temporale ſit principale motivum dandi ſpiri-
trdu tuale, imo etiamſi ſit finis ipſius rei ſpiritualis.
tenione (Vide La-Croix ibid.) .
9) WIIII. Cum dixit Concilium Tridentinum
heidin eos alienis peccatis communicantes, mortali-
ter petcare, qui, niſi quos digniores, & Eccleſiæ
innurmng magis utiles ipſi judicaverint, ad Eceleſias pro-
mutu movent, Concilium, vel primo videtur per
.h hoc, digniores, non a liud ſignificare velle, niſi
dignitatem eligendorum, ſumpto comparativo
pro poſitivo; vel ſecundo, locutione minus pro-
erenn Prid ponit digniores, ut excludat indignos,
eig non vero dignos; vel tandem loquitur tertio,
Cm Quando fit concurſus. (Vide La Croix lib. 4.
num. 579.) V
WIVIII. Tam clarum videtur, fornicatio-
nem ſecundum ſe nullam involvere malitiam,
& ſolum eſſe malam, quia interdicta, ut con-
trarium omnino rationi diſſonum videatur.
(Vide La-Croix lib. 3. par. I. num. 916.)
ILIX. Mollities jure naturæ prohibita non
lre eſt: Unde ſi Deus eam non interdixiſſet, ſæpe eſ-
wtckii ſet bona, & aliquando obligatoria ſub mortali.
H (Vide La-Croix lib. 3. par. x. num. 92 1.)
ILI. Copula cum conjugata conſentiente ma-
iulin rito non eſt adulterium; ideoque ſufficit in con-
nds feſſione dicere ſe eſſe fornicatum. ( (Vide Laz-
un Groix lib. 3. par, I. num. 916, Kub. 6, par. 2.
dw n. 1053.) G 2 1II.

nmnajoru

tralonenn

eſitdetn
oNlam,

lbg

temot.
1 Ullumn

I100 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

LI. Famulus, qui ſubmiſſis humeris, ſcien-
ter adjuvat herum ſuum aſcendere per fene-
ſtras ad ſtuprandam Virginem, & multoties ei-
dem ſubſervit deferendo ſcalam, aperiendo ja-
nuam, aut quid ſimile cooperando, non pec-
cat mortaliter, ſi id faciat metu notabilis detri-
menti, puta, ne à Domino male tractetur, ne
torvis oculis aſpiciatur, ne domo expellatur.
(Vide La. Croix lib. 2. num. 251. & ſeqq.)
LII. Præceptum ſervandi Feſta non obligat
ſub mortali, ſepoſito ſcandalo, ſi abſit contem-
ptus. Vide La-Croix lib. 3. Par. I. n. 572.
LIII. Satisfacit præcepto Eccleſiæ de audien-
do Sacro, qui duas ejus partes, imo quatuor,
ſimul à diverſis celebrantibus audit. (Vide La-
Croix par. I. num. 608. & ſeqq.)
LIV. Qui non poteſt recitare Matutinum,
& Laudes, poteſt autem reliquas Horas, ad ni-

hiltenetur, quia major pars trahit ad ſe mino-

rem. (Vide La-Croix lib. 4. num. T1218.)
LV. Præcepto communionis annuæ fatisfit
per ſacrilegam Corporis Domini manducatio-
nem. (Vide La-Croix lib. 6. par. 1. num. 628.)
LVI. Frequens Confeſſio, & Communio
etiam in his, qui gentiliter vivunt, eſt nota præ-
deſtinationis. (Vide La-Croix lib. 6. par. I. nu.
672.)
LVII. Probabile eſt ſufficere attritionem
naturalem, modo honeſtam. Vide La-Croix
lib. 6. par. 2. num. 667.]
LVIII. Non tenemur Confeſſario interro-
ganti fateri peccati alicujus conſuetudinem.

[Vide

5

1 .

„

gen 1
,l
Al
In e
Iuen en

ſerun

1 Rer⸗
etſen
loi
1lencd
nungi
lisgern
etllr, x
elatu⸗
N)
nchle
tconten
6n.)
eauden
Nouatoor

(el

Lutunin
ris, a
Adlemr
19)
mmueſi
ancken
num01
Comnun
ſtronn
l. II

uritiore
elLæC

rio

Supplementum, ſive Acceſſiones. 101

Vide La-Croix lib. 6. par. 2. num. 971.]
LII. Licet ſacramentaliter abſolvere dimi-
diate tantum confeſſos, ratione magni concur-
ſus pœnitentium, qualis v. g. poteſt contingere
in die magnæ alicujus feſtivitatis, aut indulgen-
tiæ. (Vide La-Croix ibid. num. 1149.)
LX. Pœnitenti habenti conſuetudinem pec-
candi contra legem Dei, naturæ, aut Eccleſiæ,
etſi emendationis ſpes nulla appareat, nec eſt
neganda, nec differenda abſolutio, dummodo
ore proferat ſe dolere, & proponere emenda-
tionem. (Vide La Croix lib. 6. par. 2, n. 1762.)
LXI. Poteſt aliquando abſolvi, qui in pro-
xima peccandi occaſione verſatur, quam po-
teſt, & non vult omittere, quinimo directè, &
ex propoſito quærit, aut ei ſe ingerit. Vide La-
Croix lib. 5. num. 256.]
LXII. Proxima occaſio peccandi non eſt fu-
gienda, quando cauſa aliqua utilis, aut hone-
ſta non fugendi occurrit. Vide La-Croix ibid.]
LIII. Licitum eſt quærere directè occaſio-

nem proximam peccandi pro bono ſpirituali,

vel temporali, noſtro, vel proximi. Vide La-
Croix ibid.
LIV. Abſolutionis capax eſt homo, quan-
tumvis laboret ignorantiâã myſteriorum Fidei,
& etiamſi per negligentiam etiam culpabilem
neſciat myſterium ſanctiſſimæ Trinitatis, & In-
carnationis Domini noſtri Jeſu Chriſti. Vide
La-Croix lib. 2. num. 9.] .
LIV. Sufficit illa myſteria ſemel credidiſſe.
[Vide La- Croix lib. 2. num. 10.

6 3 Qui-

102 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

Quicunque autem cujuſvis conditionis, ſta-
tůs, & dignitatis, illas vel illarum aliquam,
conjunctim, vel diviſim defenderit, vel edide-
rit, vel de eis diſputative, publicè, aut priva-
tim tractaverit, vel prædicaverit, niſi forſan
impugnando, ipſo facto incidat in excommu-
nicationem latæ ſententiæ, à qua non poſſit
Lpræterquam in articulo mortis ab alio, quâ-
cunque etiam dignitate fulgente, niſi pro tem-
pore exiſtente Romano Pontifice abſolvi.
Inſuper diſtricte in virtute ſanctæ Obedien-
tiæ, & ſub interminatione Divini judieii prohi-
bet omnibus Chriſti fidelibus, cujuſcunque
conditionis, dignitatis, & ſtats, etiam ſpecia-
li, & ſpecialiſſima notà dignis, ne prædictas opi-
niones, aut aliquam ipſarum ad praxim dedu-
cant.
Tandem ut ab injurioſis contentionibus
Doctores, ſeu Scholaſtici, aut alii quicunque
inpoſterum ſe abſtineant, & ut paci, & charita-
ti conſulatur, idem Sanctiſſimus in virtute ſan-
ctæ Obedientiæ eis præcipit, ut tam in libris im-
primendis, ac manuſcriptis, quàm in theſibus,
diſputationibus, ac prædicationihus caveant
ab omni cenſura, & nota, necnon à quibuſcun-
que conviciis contra eas propoſitiones, quæ
adhuc inter Catholicos hinc inde controver-
tuntur, donec à S. Sede recognitæ ſuper
iiſdem Propoſitionibus judicium
proferatur.

N

md⸗
6N

W
i
Gin

en
crunn

ſ r
elelt
utprn⸗
ſitorſe
omm
1pollt

1 gud⸗

dEm⸗
vl.

eder

iproni⸗
Cungne
nſheete⸗
lono
imcedr

ntiond
ieunge
Ahnrit
ttntelt
hlbrsn
nthelbn

us Carten-

Pubun⸗
ne, Ie
torer⸗
uper
uthn

Supplementum, ve Acceſſiones. 103

VII.
CONSTITUTIO
INNOCENTII XI.

Profcribentis octo & ſexaginta Theſes, quæ
prætextu Orationis quietis àa Michaele
de Molinos docebantur.

INNOCENTIUS EPISCOPUS
SERVUS SERVORUM DEI,

ad perpetuam rei memoriam.

Oeleſtis Paſtor Chriſtus Dominus, ut ja-
centem in tenebris mundum’, variiſque
gentium erroribus involutum à poteſtate Dia-
boli, ſub qua miſerè poſt lapſum primi Paren-
tis tenebatur, ſuꝗ infallibili miſeratione libera-
ret, carnem ſumere, & in ligno Crucis Chi-⸗
rographo Redemptionis noſtræ afixo in teſti=
monium ſuæ in nos charitatis ſeſe hoſtiam vi⸗
ventem Deo pro'nobis offerre dignatus eſt.
mox rediturus in Cœlum Eccleſiam Catholi⸗=
cam Sponſam ſuam tanquam Civitatem San-
Gam Jeruſalem deſcendentem de Cœlo, non
habentem rugam, neque maculam, unam,
ſanctamque in terris relinquens armis potentiæ
ſuæ contra portas inferi circum vallatam, Pe-
tro Apoſtolorum Principi, & Succeſſoribus ejus
regendam tradidit, ut doctrinam ab ipfius ore
hauſtam, ſartam, tectamque cuſtodirent, ne
G 4 oves

704 ℳAd X. D. La-Croix Theologiam Moralem

oves pretioſo ſuo ſanguine redemptæ pra-
varum opinionum pabulo in antiquos errores
reciderent, quod præcipuè Beato Petro man-
dàſſe ſacræ literæ docent. Cui enim Apoſtolo-
rumniſi Petro dixit, Paſce oves meas, & rur-
ſus, Ego rogavi prote, ut non defciat Kdes tüa:
& tu aliquando converſus conſirma fratres tuos?
Quare nobis, qui non noſtris meritis, ſed in-
ſcrutabili Dei omnipotentis Conſilio in ejuſ-
dem Petri Cathedra pari poteſtate ſedemus,
ſemper fixum in animo fuit, ut populus Chri-
ſtianus eam ſectaretur fidem, quæ à Chriſto Do-
mino per Apoſtolos ſuos perpetuâ, & nun-
quam interruptàâ traditione prædicata fuit,
quamque ipſe uſque ad ſæculi conſummatio-
nem permanſuram eſſe promiſit.
Cùm igitur ad Apoſtolatum noſtrum rela-
tum fuiſſet, quemdam Michalem de Molinos
pPrava dogmata, tum verbo, tum ſcri pto do-
cuiſſe, & in praxim deduxiſſe, quæ prætextu O-
rationis quietis contra doctrinam, & uſum à
Sanctis Patribus ab ipſis naſcentis Eccleſiæ pri-
mordiis receptum, Fideles à vera religione, &
à Chriſtianæ pietatis puritate in maximos erro-
res, & turpiſſima quæque inducebant: Nos,
cui ſemper cordi fuit, ut fidelium animæ nobis
ex alto commiſſæ, purgatis pravarum opinio-
num erroribus, ad optatum ſalutis portum tu-

tò pervenire poſlint, legitimis præcedentibus

indiciis, prædictum Michaelem de Molinos
carceribus mancipari mandavimus; deinde co-
ram nobis, & venerabilibus Fratribus noſtris

S. R.

Geße

LC

ee
mun

ernn

Eetim

ſert
rertus
8, ſehin

Nnejul
Cdenn
lnsh
Unſoe
K mr
Cn fuie

lommae

rum re
Mln
ntod
mtextu
Kuhaum
Celele⸗
gone,
Umosent
Ant, N
nimenobis
nopine
volturm t
eend⸗
e NN.
thbuen
5

*

ſ

Supplementum, ſive Acceſſiones. 105

S. R. E. Cardinalibus, in tota Rep. Chriſtiana
generalibus Inquiſitoribus Apoſtolicâ authori-
tate ſpecialiter deputatis, auditis plurihus in Sa-
cra Theologia Magiſtris, eorumque ſuffra giis
tum voce, tum ſcripto ſuſceptis, matureque
perpenſis, imploratâ etiam Sancti Spiritus aſſi-
ſtentiâ, cum prædictorum Fratrum noſtrorum
unanimi voto, ad damnationem infraſcripta-
rum Propoſitionum ejuſdem Michaelis de Moli-
nos, à quo fuerunt pro ſuis recognitæ, de qui-
bus Propoſitionibus tanquam à le dictatis, ſcri-
ptis, communicatis & creditis ipſe convictus, &
reſpectivè confeſſus fuerat, ut latius in proceſ-
ſu & Decreto de Mandato noſtro lato die 28.
Anguſti præſentis anni 1687. devenire, ut infra
decrevimus.

PROPOSITIONKS.

I. Ołbortet hominem ſuas potentias annihila-
re; & hæc eſt via interna.
II. Velle operari achvè eſt Deum offendere,
qui vult eſſe ipſe ſolus agens; & ideo opus eſt
ſeipſum in Deo totum & totaliter derelinque-
re, & poſtea permanere velut corpus exanime.

III. Vota de aliquo faciendo ſunt perfectio-

nis im peditiva.
IV. Activitas naturalis eſt gratiæ inimica,
impeditque Dei operationes, & veram perfe-
ctionem, quia Deus operari vult in nobis fine
nobis.
V. Nihil operando anima ſe annihilat; & ad

G 5 ipſfum

106 Ad E. P. La- Croix Theologiam Moralem

ipſum principium redit, & ad ſuam originem,
quæ eſt eſſentia Dei, in qua transformata rema-
net, ac divinizata, & Deus tunc in ſeipſo re-
manet, quia tunc non ſunt amplius duæ res
unitæ, ſed una tantum, & hâàc ratione Deus
vivit, & regnat in nobis, & anima ſeipſam anni-
hilat in eſſe operative.
VI. Via interna eſt illa, quâ non cognoſcitur,
nec lumen, nec amor, nec reſignatio, & non
oportet Deum cognoſcere; & hoc modo reciè
proceditur.
VII. Non debet anima cogitare, nec de præ-
mio, nec de punitione, nec de Paradiſo, nec de
Inferno, nec de morte, nec de æternitate.
VIII. Non debet velle ſcire, an gradiatur cum
voluntate Dei, an cum eadem voluntate reſig-
nata maneat, necne; nec opus eſt, ut velit co-
gnoſcere ſuum ſtatum, nec proprium nihil, ſed
debetut corpus exanime manere.
IX. Non debet anima reminiſci nec ſui, nec
Dei, nec cujuſcunque rei; & in via interna om-
nis reflexio eſt nociva, etiam reflexio ad ſuas
humanas actiones, & ad proprios defectus.
X. Si propriis defectibus alios ſcandalizet,
non eſt neceſlarium reflectere, dummodo non
adſit voluntas ſcandalizandi; & ad proprios de-
fectus non poſſe refleclere, gratia Dei eſt.
XI. Ad dubia, quæ occurrunt, an rectè pro-
cedatur, neene, non eſt opus reflectere.
XII. Qui ſuum liberum arbitrium Deo do-
navit, de nulla re debet curam habere, nec de In-

ſerno, nec de Paradiſo, nec debet deſiderium
habere

Supplementumn, ſive Acceſionet. . 107
n habere propriæ Perfectionis nec virtutum. nec
. Propriæ ſanctitatis, nec propriæ ſalutis, cujus
tu bem expurgare debet. ”
U XIII. Reſignato Deo libero arbitrio, eidem
mam Deo relinquenda eſt cogitatio, & cura de omni
re noſtra, & relinquere ut faciat in nobis ſine
weitun nobis ſuam divinam voluntatem S
dron XIV. Qui divinæ voluntati reſignatus eſt,
Crde 20n convenit, ut à Deo rem aliquam petat, quia
petere eſt imperfectio, cum ſit actus propriæ
k voluntatis, & electionis⸗ & eſt velle quod divina
neece voluntas noſtræ conformetur, non quod no.
e. ſtra divinæ. Et illud Evangelii, Petite, & acci-
pietis, non eſt dictum a Chriſto pro animabus

Cunndon ¹ . .
Cut ternis, quæ nolunt habere voluntatem. Imò

Imnenee 1. . .
Dhujuſmodi animæ eo perveniunt, ut non poſſint

a
miie à Deo rem aliquam petere.
ne XV. Sicut non debent à Deo rem aliquam
pPetere, ita nec illi ob rem aliquam gratias age-
i, redebent, quia utrumque eſt actus propriæ vo-
encn untatis.
odun XVI. Non convenit Indulgentias quærere
u. pro pœna propriis peccatis debita, quia melius
ortinn eſt divinæ juſtitiæ ſatisfacere, quàm divinam mi-
mohm ſericordiam erere; quoniam illud ex puro
unnd Dei amore procedit, & iſtud ab amore noſtri
intereſſato, nec eſt res Deo grata, nec merito-
uritt ria, quia eſt velle crucem fugere.
o. WII. Tradito Deo libero arbitrio, & eidem
m Den relictâ curã, & cogitatione animæ noſtræ, non
genes eſt amplius habenda ratio tentationum; nec eis
“ alia reſiſtentia fieri debet, niſi negativa, nulla
adhi-

108 Ad R. P. La⸗Croix Theologiam Moralem

adhibità induſtrià ; & ſi natura commovetur,
oportet ſinere, ut chmnoveatur, quia eſt natura.
1UII. Qanin oratione utitur imaginibus,
figuris, ſpecichus, & proprus conceptibus, non
adorat Deum in ſpiritu, & veritate.
AA. Quiamat Deum eo modo, quo ratio
argumentatur, aut intellectus comprehendit,
non amat verum Deum.
X. Aflerere quod in oratione opus eſt ſibi
per diſcurſum auxihum ferre, & per cogitatio-
nes, quando Deus animam non alloquitur, igno-
rantia eſt. Deus nunquam loquitur, ejus locu-
tio eſt operatio, & ſemper in anima operatur,
quando hæc ſuis diſcurſibus, cogitationibus, &
operationibus eum non impedit.
1XI. In oratione opus eſt manere in fide
obſcura, & univerfali, cum quiete, & oblivio-
ne cujuſcunque cogitationis particularis, ac
diſtinctæ artribatorum Dei ac Trinitatis, & ſic
in Dei præſentia manere ad illum adorandum
& amandum, eique inſerviendum, ſed abſque
productioné actuum, quia Deus in his ſibi non
complacet.
.ILIl. Cognitio hæc per fidem non eſt actus
à creatura productus, ſed eſt cognitio à Deo
creaturæ tradita, quam creatura ſe habere non
cognolſeit, nec poſtea cognofſcit ſe illam habuiſ-
ſe, & idem dicitur de amore.
TlIII. Myſtici cum S. Bernardo in Scala
Clauſtralium diſtinguunt quatuor gradus, Le-
ctionem, Meditationem, Orationem, & Con-
templationem infuſam. Qui ſemper in Prim
iſtit

ndn Supplementum, ſive Accxeſſiones. 109
onme fiſtit, nunquam ad ſecundum pertranſit. Qui
Weiem ſemper in ſecundo perſiſtit, nunquam ad ter-
n tium pervenit, qui eſt noſtra contem platio ac-
etbiin quiſita, in qua per totam vitam perſiſtendum
eſt, dummnodo Deus animam non trahat, abſ-
„Quon que eo quod ipſa id expeclet, ad contempla-
thehen tionem infuſam; & hâc cefſante, anima regre-
di debet ad tertium gradum, & in ipſo perma-
G nere, ab que eo quod amplius redeat ad ſecun-
ercse dum, aut Primum. .
Guiie IäI. Qualeſcunque Cogitationes in oratio-
unende ne occurrant, ctiam impuræ, etiam contra
ae Deum, Sanctos, fidem, & Sacramenta, ſi vo-
Ihu luntarié non nutriantur, nec voluntarié expel-
lantur, ſed cam indifferentia, & reſignatione
meent tolerentur, non impecdhunt orationem fidei:
,Qotm imo eam perfectiorem efficiunt, quia anima tunc
magis dlvinæ voluntati reſignata remanet.
rs,d AA1. Etiamſi ſuperveniat ſomnus, & dor-
Aud mMiatur, nihilommus fitoratio, & contemplatio
Elihl actualis; quia oratio, & reſignatio, reſignatio,
1rittir & Ooratio idem ſunt; & dum reſignatio perdu-
rat, perdurat & oratio.
WI. Tres illz viæ: Purgativa, Illumina-
tiva, & Unitiva eſt ablurdum maximum, quod
dictum fuerit in Myſtica: cum non fit niſi uni⸗
ca via, ſcilicet via interna.
WII. Qui deſiderat, & amplectitur devo-
„E tionem ſenſibilem, non deſiderat, nec quærit
on Deum, ſed ſeipſfum; & malè agit, cum eam
ndu deſiderat, & eam habere conatur, qui per viam
en, MWinternam incedit „tam in locis ſacris, quàm in

Nrii diebus ſolemnibus. Wrilll.

lellars,

goneltd
ehuberene
Hambubrn

1

1IO0 Ad KR. P. La Croix Theologiam Moralem

IEII. Tædium rerum ſpiritualium bonum
eſt, ſiquidem per illud purgatur amor proprius.
WIA. Dum anima interna faſtidit diſcurſus 1
de Deo, & virtutes, & frigida remanet, nul- 5
lum in ſe ipſa ſentiens fervorem, bonum ſignum
eſt. .
EPL. Totum ſenſibile, quod exprimitur in
vita ſpirituali, eſt abominabile, ſpurcum, &
immundum.
VII. Nullus meditativus veras virtutes ex-
ercet internas, quæ non debent à ſenſibus co-
gnoſci. Opus eſt amittere virtutes.
PLTYI. Nec ante, nec poſt Communionem
alia requiritur præparatio, aut gratiarum actio
(pro iſtis ammabus internis) quam permanen-
tia in ſolita reſignatione paſſiva, quia modo Iyy,
perfectiore ſupplet omnes actus virtutum, qui
poſſunt, & fiunt in via ordinaria. Et ſi hâc Diu
occaſione Communionis inſurgunt motus hu- *
miliationis, petitionis, aut gratiarum actionis, ll
reprimendi ſunt, quoties non dignoſcatur eos ,
eſſe impulſu ſpeciali Dei; alias ſunt impulſus
naturæ nondum mortuæ.
TWIII. Malèe agit anima, quæ procedit per
hanc viam internam, ſi in diebus ſolemnibus
vult aliquo conatu particulari excitare in ſe de-
votum aliquem ſenſum; quoniam animæ in- u
ternæ omnes dies ſunt æquales, omnes feſtivi.
Et idem dicitur de locis ſacris, quia hujuſmmodi
animabus omnia loca æqualia ſunt. S
PrLIV. Verbis & linguâ gratias agere DBeo,
non eſt pro animabus internis, quæ in ſilen- 3
tio

ſrcdm

tnrc

n l, n

dlunder
Manet,
um ſen

Primitun
nuncum,

niutes
entbu
umundone
Karumad
nerhan
guuam
ittutun
1. Etl
nt motu
rumaC
gnoſeatu
unt Impe

eproeett
sennd
tre nlet
mamumel
Unneske
hajls
.
DLl
. gul⸗

Supplementum, ſive Acceſſtones. III

tio manere dehent, nullum Deo impedimen-
tum apponendo, quod operetur in illis, & quo

magis Deo ſe reſignant, experiuntur ſe non poſ-

ſe Orationem Dominicam, ſeu Pater Noſter
recitare.
EYW. Non convenit animabus hujus vitæ
interneæ, quòd faciant operationes, etiam vir-
tuoſas ex propria electione, & activitate, alias
non eſſent mortuæ: nec debent elicere actus

amoris erga B. Virg. Sanctos, aut humanita-

tem Chriſti; quia cùm iſta objecta ſenſibilia
ſint, talis eſt amor erga illa.
WIWWVI. Nulla creatura, nec B. Virg. nec
Sancti ſedere debent in noſtro corde, quia ſolus
Deus vult illud occupare, & poſſidere.
WWII. In occaſione tentationum, etiam
furioſarum, non debet anima elicere actus ex-
plicitos virtutum oppoſitarum, ſed debet in ſu-
radicto amore, & reſignatione permanere.
WIIWIII. Crux voluntaria mortificationum
pondus grave eſt, & infructuoſum, ideoque
dimittenda.
TXYYII. Sanchiora opera, & pœnitentiæ, quas
peregerunt Sanéti, non ſufficiunt ad removen-
dam ab aànima vel unicam adhæſionem.
W. Beata Virgo nullum unquam opus ex-
terius peregit, & tamen fuit Sanctis omnibus
ſanctior. Igitur ad ſanctitatem perveniri poteſt
abſque opere exteriori.
WI. Deus permittit, & vult ad nos humi-
liandos, & ad veram transformationem perdu-
cendos, quod in aliquibus animabus perfectis,
ctilam

Ge
112 Ad N. P. La-Croix Theologiam Moralem e⸗

etiam non arreptitiis, Dæmon violentiam in- NG
ferat eorum corporibus, eaſque actus carnales Plete
committere faciat, etiam in vigilia, & ſine ule-
mentis offiſeatione, movendo phyſicè illorum mnen
manus, & alia membra contra earum volunta- WIn
tem. Et idem dicitur quoad alios actus per ſe ann
pPeccaminoſos, in quo caſu non ſunt peccata, t

quia his non adeſt conſenſus. Aun
IWLIll. Poteſt dari caſus, quod hujuſmodi atin
vio entiæ ad actus carnales contingant eodem Iyudl
temporée ex parte duarum perſonarum, ſcilicet
maris & fæminæ, & ex parte utriuſque ſequatur
actus.
ILIII. Deus præteritis ſæculis Sanctos eſſw¶
ciebat Tyrannorum miniſterio, nunc verò eos
efficit ſanctos miniſterio Demonum, qui cau-
ſando in eis prædictas violentias facit, ut illi lbit
ſeipſos magis deſpiciant, atque annihilent, & lre
ſe Deo reſignent. L
IWII. Job blaſphemavit, & tamen non pec-
cavit labiis ſuis, quia fuit ex Dæmonis violen-
tia. H
IIV. S. Paulus hujuſmodi Dæmonis violen-
tias in ſuo corpore paſſus eſt, unde ſcripſit:
Non quod volo bonum, hoc agu, ſea quòd nolo
malain, hoc facio.
WrVI. Hujuſmodi violentiæ ſunt medium
magis proportionatum ad annihilandam ani-
mam, & ad eam ad veram transformationem &
unionem perducendam, nec alia ſupereſt via:
& hæc cſt via facilior, & tutior.

IrI.

1

. — . .
e Supplementum, ſive Acceſſtones. 113
oker L

d L IVII. Cùm hu juſmodi violentiæ occur-
runt, ſinere oportet, ut Satanas operetur, nul-
u lam adhibendam induſtriam, nullumque pro-
iin prium conatum, ſed permanere debet homo in
umi ſuo nihilo; & etiamſi ſequantur pollutiones, &
lue a ctus obſcœni propriis manibus, & etiam pejo-
nes ra, non opus eſt ſeipſum inquietari, ſed foras
eumittendi ſunt ſcrupuli; dubia, & timores, quia
huum anima fit magis illuminata, magis roborata,
ned magiſque candida, & acquiritur ſancta libertas.
mn ſele Et præ omnibus non opus eſt hæc confiteri .
uelqn & ſanctifſimè fit non confitendo, quia hoc pa-
QCLooo ſuperatur Dæmon, & acquiritur theſaurus
udt pacis. S
eetdee XLVIII. Satanas qui hujuſmodi violentias
m, qus infert, ſuadet deinde gravia eſſe delicta, ut ani-
liet, u ma ſe inquietet, ne in via interna ulterius pro-
mihlem grecdliatur; unde ad ejus vires enervandas me-
lius eſt ea non confiteri, quia non ſunt peccata,
vennon nec etiam venializ.—
ons a XLIX. Job ex violentia Dæmonis ſe propriis
manibus polluebat, eodem tempore quo mun-
tonsfi das habebat ad Deum preces (ſic interpretando
eſig locum ex capite 19. Job.) .
tnitn L. David, Jeremias, & multi ex Sanctis Pro-
phetis hujuſmodi violentias patiebantur harum
t med im purarum operationum externarum.
dm: LI. In Sacra Scriptura multa ſunt exempla
uios violentiarum ad actus externos peccaminoſos:
penhe uti illud de Sampſone, qui per violentiam ſe-
ipſum occidit cum Philiſthæis, con jugium iniit
cum alienigena, & cum Dalila meretrice for-
U Ad P. La Croix Theol, Snppl. H nica-

114 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

nicatus eſt, quæ alias erant prohibita, & pec- Elln
cata fuiſſent: de Juditha, quæ Holoferni men- li
tita fuit: de Eliſeo, qui pueris maledixit: de
Elia, qui combuſlit Duces cum turmis Regis ius
Achab. An verô fuerit violentia immediatè à
Deo peracta, vel Dæmonum miniſterio, ut in
aliis animabus contingit, in dubio relinquitur.
LII. Cum hujuſmodi violentiæ etiam impu. uun
ræ abſque mentis offuſcatione accidunt, tunc Ulg
anima Deo poteſt uniri, & de facto ſemper ulu
magis unitur.
LIII. Adcognoſcendum in praxi, an aliqua i
operatio in aliis perſonis fuerit violentia, re- En
gula quam de hoe habeo, nedum ſunt prote- myln
ſtationes animarum illarum, quæ proteſtantur undht
ſe dictis violentiis non conſeniiſſe „aut jurare infti
non poſſe, quod iis conſenſerint, & viderit. & U
videre quòôd ſint animæ, quæ proficiunt in eurge
via interna; ſed regulam ſumerem à lumine i
quodam actuali cogitatione hamanâ, ac Theo-
logicâ ſuperiore, quod me certò cognoſcere aa
facit cum interna certitudine, quod talis ope-
ratio eſt violentia, & certus ſum, quoòd hoc I
lumen à Deo procedit, quia ad me provenit (
conjunctum cum certitudine „quod à Deo pro-
veniat, & mihi nec umbram dubii relinquit
in contrarium: eo modo, quo interdum contin-
git, quod Deus aliquid revelando, eodem tem-
pore animam certam reddit, quòd ipſe ſit, qui
revelat, & anima in contrarium non poteſt
dubitare.
LIV. Spirituales vitæ ordinariè in hora mor-
tis

nMluhe

Olinin
mieint.
omtummel
6 innel
iterio,t
hringunn
Letamin
dont, tr
lo lr

ATi anal
olentin,
nmfunthre
rſrorchn
le, aur
t, Cycten
eproßein
eremal
and, a!
o cog
gvod l
m,
AAmeſn
nnodihn
Gubitelne
tercuncon
Coeoten
GLipeſt
m non

Supplementum, ſive Acceſſiones. IIS

tis ſe deluſos invenient, & confuſos, & cum om-
nibus paſſionibus in alio mundo purgandis.
LV. Per hanc viam internam pervenitur, et-
ſi multa cum ſufferentia, ad purgandas, & extin-
guendas omnes paſliones, ita quod nihil am-
plius ſentitur, nihil, nihil; nec ulla ſentitur in-
quietudo, ſicut corpus mortuum, nec anima ſe
amplius commover ſinit.
LVI. Duæ leges, & duæ cupiditates, animæ
una, & amoris proprii altera ta ndiu perdurant,
quamdiu perdurat amor proprii; unde quando
hic purgatus eſt, & mortuus, ut fit per viam
internam, non adſunt amphus illæ duæ leges,
& duæ cupiditates, nec ulterius lapſus aliquis
incurritur, nec aliquid ſentitur amplius, ne
quidem veniale peccatum.
LVII. Per contemplationem acquiſitam per-
venitur ad ſtatum non faciendi amplius pecca-
ta nec mortalia, nec venialia.
LVIII. Ad hujuſmodi ſtatum pervenitur non
reflectendo amplius ad proprias operationes,
quia defectus ex reflexione oriuntur.
LIX. Via interna ſejuncta eſt à Confeſſione
à Confeſſariis, & à caſibus conſcientiæ, à Theo-
logia, & Philoſophia.
LX. Animabuas provectis, quæ reflexionibus
mori incipiunt, & eo etiam perveniunt, ut
ſint mortuæ, Deus Confeſſionem aliquando
efficit impoſſibilem, & ſupplet ipſe tantà gra-
tià præſervante, quantam in Sacramento re-
ciperent, & ideo hujuſmodi amimabus non
eſt bonum in tali caſu ad Sacramentum Pœni⸗
H z tentiæ

116 Ad K. P. La⸗Croix Theologiam Moralem
tentiæ accedere, quia id eſt in illis impoſſi-
bile.
LXI. Anima cùm ad mortem myſticam per-
venit, non poteſt amplius aliud velle, quàm
quòd Deus vult, quia non habet amplius volun-
tatem, & Deus illi eam abſtulit.
LXII. Per viam internam pervenitur ad con-
tinuum ſtatum immobilem in pace impertur-
bahili.
LXlII. Per viam internam pervenitur etiam
ad mortem ſenſuum; quinimò ſignum, quod
quis in ſtatu ni hilitaris maneat, id eſt mortis
myſticæ, eſt, ſi ſenſus exteriores non repræſen-
tent am plius res ſenſibiles, unde ſint, ac ſi non
eſſent, quia non perveniunt ad faciendum, quod
intellectus ſe ad eas applicet.
LXIV. Theologus minorem diſpoſitionem

habet, quam homo rudis, ad ſtatum contem- Mlu

plativi; primò quia non habet fidem adeo pu-
ram; ſecundò quia non eſt adeo humilis; tertiò
quia non adeo curat propriam ſalutem; quartò
quia caput refertum habet phantaſmatibus, in
ſpeciebus, opinionibus, & ſpeculationibus, &
non poteſt in illum ingredi verum lumen.
LXV. Præpofitis obediendum eſt in exterio-
re, & latitudo voti obedientiæ Religioſorum
tantummodo ad exterius pertingit. In interiore
verò aliter ſe res habet, quo ſolus Deus, & Di=
rector intrant. .
LXVI. Riſu digna eſt nova quædam doctri-
na in Eccleſia Dei, quod anima quoad internum
Subernari debeat ab Fpiſcopo: quòd ſi Epiſco-

Pus

a Supplementum, ive Acceſſtones. 1117
pus non ſit capax, anima ipſum cum ſuo Dire-
Cctore adeat. Novam dico doctrinam, quia neo
Uling Sacra Scriptura, nec Concilia, nec Canones,
ele, nec Bulla, nec Sancti, nec Authores eam un-
Pliuspo quam tradiderunt, nec tradere poſſunt, quia
KEKcolsſia non judicat de occultis, & anima jus
uraden habet eligendi quemcunque ſibi bene viſum.
künpen LXVII. Dicere, quod internum manifeſtan-
dum eſt exteriori Tribunali Præpoſitorum, &
uluta quêd peccatum ſit id non facere, eſt manifeſta
um qu deceptio; quia Eccleſia non judicat de occultis,
Getmeo & propriis animabus præjudicant his deceptio-
mrehe nibus, & ſimulationibus.
n lin LXVIII. In mundo non eſt facultas, nec ju-
endumgt riſdictio ad præcipiendum, ut manifeſtentur
Epiſtolæ Directoris quoad internum animæ, &
lpoftn ideo opus eſt animadyertere, quod hoc eſt in-
tumcom ſultus Satanæ &c.
en de Quas quidem Propoſitiones tanquam hære-
Bmiie ticas, ſuſpectas, erroneas, ſcandaloſas, blaſphe-
temzu mas, piarum aurium offenſivas, temerarias⸗
(ratbu. Chriſtianæ diſciplinæ relaxativas, & everſivas,
tonbu, & ſeditioſas reſpectivé, ac quæcunque ſuper
lumen iis verbo, ſeripto vel typis emiſſa, pariter
Anerm cum voto eorundem Fratrum noſtrorum S. R.
dnim E. Cardinalium, & Inquiſitorum Generalium
eluntetio damnavimus, circumſcripſimus, & abolevimus?:
D&l deque eiſdem, & ſimilibus omnibus, & ſingulis
poſthac quoquo modo loquendi, ſeribendi, di-
hmdi ſputandi, eaſque credendi, tenendi, docencli,
Ndimn aut in praxim reducendi facultatem quibuſcun-
eſfi que interdiximus, & contra facientes omnibus
6

H 3 Digni⸗

I8 Ad R. P. La-⸗Croix Theologiam Moralen

Dignitatibus, Gradibus, Honoribus, Beneficiis,

& Offieiis ipſo facto perpetuò privavimus, &
inhabiles ad quæcunque decrevimus, vinculo-
que etiam anathematis eo ipſo innodavimus,
à quo, niſi à nobis, & à Romanis Pontificibus
Succeſſoribus noſtris valeant abſolvi. Præterea

eodem noſtro Deereto prohibuimus, & damna- pr

vimus omnes libros, omniaque opera, quocun-
que loco, & idiomate impreſſa, nec non om-
nia Manuſeripta ejuſdem Michaelis de Molinos,
vetuimuſque, ne quis, cujuſcunque gradus,
conditiomis, vel ſtatus, etiam ſpeciali notâ di-

gnus, audeat ſub quovis prætextu, quolibet

Pariter idiomate, ſive ſub ejuſdem verbis, ſub
æqualibus, aut æquipollentibus, ſive abſque no-
mine, ſeu ficto, aut alieno nomine ea imprimi
facere, neque impreſla, ſeu manuſcripta legere,
vel apud ſe retinere, ſed Ordinariis locorum,
aut hæreticæ pravitatis Inquiſitoribus ſtatim

tradere, & conſignare teneantur, ſub eiſdem
peœnis ſuperius in flictis, qui Ordinarii, & Inqui-

ſitores ſtatim ea igni comburi faciant.
Tandem ut prædictus Michael de Molinos,
ob hæreſes, errores, & turpia facta prædicta,
debitis pœnis in aliorum exemplum, & ipſius
emendationem plecteretur, lectoin eadem no-
ſtra Congregatione toto proceſſu, & auditis di-
lectis filis Conſultoribus noſtræ Sanctæ Inqui-
ſitionis Officii in ſacra Theologia, & Jure Pon-
tificio Magiſtris cum eorundem Venerabilium
Fratrum noſtrorum S. R. E. Cardinalium una-
nimi voto, dictum Michaclem de Molinos, tam-
quam

c

1
CNE

brnl
mmonk

irlir

UG

li
lotii ictum,
zinAuam reum convictum, & confeſſum reſpecti·
, e vé, & uti hereticum formalem, licet pœniten-
ci tem, in Dœnam arcti, & perpetui carceris, &
vntfeh ad peragendas alias pœnitentias ſalutares, Præ-
Nen i kamen abjuratione de formali per ipſum
temittenda, ſervato juris ordine, damnavimus:
Anm Mandantes, ut die & horâ præfigendis in Ec-
Mcout cleſia Sanctæ Mariæ ſupra Minervam hujus al-=
monom mæ Urbis, præſentibus omnibus Venerabilibus
ſeMin Fratribus noſtris S. R. E. Cardinalibus, & Ro-
hrgn manæ Curiæ noſtræ Prælatis, univerſoque po-
hlratid pulo ad id etiam per conceſlionem Indulgenti-
arum convocando, ex alto tenor proceſſus,
Neh, ſtante in ſuggeſtu eodena Michaele de Molinos,
eien una cum ſententia inde ſecuta legeretur: &
aim poſtquam idem de Molinos habitu pœnitentiæ
ihaee indutus prædictos errores, & hæreſes publicè
loom abjurâſſet, facultatem dedimus dilecto filio no-
bus kt ſtri Sancli Officii Commiſſario, ut cum à cen-
ubeſt ſuris, quibus innodatus erat; in forma Eccle-
ibAlm ſiæ conſueta abſolveret; quæ omnia in execu-
m, tionem dictæ noſtræ ordinationis die 3. Septem-
M bris labentis anni ſolemniter adimpleta ſunt.
Rpet Et licet ſupra narratum Decretum de Man-
n, dato noſtro latum ad majorem fidelium caute-
lekmm lam typis editum publicis locis affixum & di-
Eiudtst vulgatum fuerit; nihilominus ne hujus Apo:
drla ſtolicæx damnationis memoria futuris tempori-
Elmeh bus deleri pofſit, utque populus Chriſtianus Ca-
emke tholic veritate inſtructior per viam ſalutis in-
ndum ceclere valeat, Prædeceſſorum noſtrorum Sum-
amu morum Pontificum veſtigis inhærentes, hàc no-

1

Sapplementum, ſive Acceſſiones. 119

12 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

ſtrà perpetuò valiturâ Conſtitutione ſupradi-
ctum Decretum denuò approbamus, confir-
mamus, & debitæ executioni tradi mandamus,
iterum ſupradictas Propoſitiones definitivè
damnantes, & reprobantes, libroſque, & Ma-
nuſcripta ejuſdem Michaeælis de Malinos prohi-
bentes, & interdicentes ſub eiſdem pœnis, &
cenſuris contra tranſgreſſores latis & inflictis.
Decernentes inſuper præſentes literas ſemper
& perpetuò validas & efficaces exiſtere & fore,
ſuoſque plenarios & integros effectus ſortiri, &
obtinere, ſicque per quoſcunque Judices or-
dinarios, & delegatos, quavis authoritate fun-
gentes, & functuros ubique judicari & defi-
niri dehere, & ſublatâà eis, & eorum cuilibet
quvis aliter judicandi & interpretandi faeul-
tate & authoritate, ac irritum & inane, quicquid
ſecus ſuper his à quoquam quàvis authoritate
ſcienter vel ignoranter contigerit attentari.
Volumus autem, ut præſentium tranſum ptis,
etiam impreſſis, manu Notarii publici ſubſcri-
ptis, & figillo alicujus perſonæ in dignitate Ec-
cleſiaſtica conſtitutæ munitis, eadem fides pror-
ſus adhibeatur, quæ ipſis originalibus literis ad-
hiberetur, ſi eſſent exhibitæ, vel oſtenſæ. Nulli
ergo omnino hominum liceat hanc paginam
noſtræ approbationis, confirmationis, damna-
tionis, reprobationis, punitionis, Decreti, volun-
tatis infringere, vel ei auſu temerario contra-
ire. Si quis autem hoc attentare præſumpfſerit,
indignationem Omnipotentis Dei, ac Beato-

rum Petri, & Pauli Apoſtolorum ejus, ſe nove-

rit incurſurum. Datum

cumron

uiſhnn
*
Suilrte;
Uimin

Emn

Vnnte,
ne
rne
rmin
Alul
nen

. hn

Uen

Nen,
in Supplementum, ſive Acceſſiones. 121

tore .
e in. Datum Romæ, apud S. Mariam Majorem,
finat anno Incarnationis Dominicx 1687. 12. Kalen-
N an n das Decembris, Pontificatus noſtri anno duo-
ni
un decimo.
npoenis, I
Elii J EIIll.
Nltere Kior
hnſoun A LEXANDRIP AbP VIII.
le udices
ne 22. Augiti 1Cz.

WürG (QAnctiſſimus D. N. Alexander Papa VIII.
run tüſt S non ſine magno animi ſui mœrore audivit
hrunli duas Theſes, ſeu Propoſitiones „ unam denuò,
mneqi & in majorem perniciem fidelium ſufcitari: ab-
M*M teram de novo erumpere, & cum fui Paſtoralis
t aten officii munus ſit, oves fibi creditas à noxiis pa-
ttarum ſcuis avertere, & ad falutaria ſemper dirigere,
ubieiſii dictarum Thefium ſive Propoſitionum examen
denti pluribus in facra Theologia Magiſtris, & dein-
enfdem de Eminentiffimis, & Keverendiſſimis D. D.
buelten Qardinalibus Inquiſitoribus ſedulo com mifit,
Ntene M qui pluries re maturè diſcuſsâà infraſcriptis The-
une uim ſibus, ſeu Propoſitionibus, fuper unaquaque
onsdunm ipſarum ſua ſuffragia Sanctitati fuæ ſigillatim
ketrI expoſuerunt.
mio on I. Bonitas objectiva conſiſtit in eonvenien-
Nriumgt tia objecti cum natura rationali: Formalis vero
uh in conformitate acts cum regrn morum. Ad
eeen hoc ſufficit, ut actus moralis tendat in finem
U H 5 ulti⸗

122 Ad K. P. La⸗Croix 7 heologiam Moralem

ultimum interpretative: Hinc homo non tenetun
amare, neque in principio, neque in decurſu vitz
ſux moralis.
II. Peccatum Phllofophicum, ſeu morale
eſt actus humanus diſconveniens naturæ ratio-
nali, & rectæ rationi: Theologicum vero, &

morale eſt tranſ greſſio libera Divinæ legis. Phi-

loſophicum quantumvis grave, in illo, qui
Deum, vel ignorat, vel de Deoactu non cogi-
tat eſt grave peccatum, ſed non eſt offenſa Dei,
neque peccatum mortale diſſolvens amicitiam
Dei, neque æternâ pœnâ dignum.
Quibus peractis, Sanctifſimus, omnibus ple-
né, & maturé conſideratis, primam Theſim,
ſeu Propoſitionem declaravit hæreticam, & uti

talem damnandam, & prohibendam eſle, ſicuti

damnat, & prohibet ſub cenſuris, & pœnis
contra hæreticos, & eorum fautores in jure ex-
preſſis. Secundam Theſim, ſeu Propoſitio-
nem declaravit ſcandaloſam, temerariam, pia-
rum aurium offenſivam, & erroneam, & uti
talem damnandam, & prohibendam eſſe, ſicuti
damnat, & prohlbet, ita, ut quicunque illam
docuerit, defenderit, ediderit, aut de ea etiam
diſputaverit publicè, ſeu privatim tractaverit,
niſi forſan impugnando, ipſo facto incidat in
excommunicationem, à qua non poſſit (præter-
quam in articulo mortis) ab alio, quàcunque
etiam dignitate fulgente, niſi à pro tempore
exiſtente RKomano Pontifice, abſolvi. Inſu-
per diſtricte in virtute ſanctæ Obedientiæ, &
ſub interminatione Divini judici prohibet om-
nibus

dlm
nl
ndin

Inlen
kein

l
th

i Supplementum, ve Acceſſtones. 123

Onnts nibus Chriſti- fidelibus, cujuſcunque dignitatis
Ann conditionis, & ſtatus, etiam ſpeciali, & ſpecia-
liſſimâ notâ dignis, ne prædictam Theſim, ſeu
Gumn Propoſitionem ad praxim deducant.
tlrerate

ero, d X.
eg. DPh.
u ALEXANDRI PAP VIII.
vumleſin Contra Propoſitiones 31.

Feria V. die 7. Decembris 1690.
nbule (Anctiſſimus D. N. Alexander Divin4 provi-
nTMen dentià Papa VIII. pradictus: Pro paſtorali
tun A cura ovium à Chriſto Domino ſibi commiſſa dé
mmelefn earum ſalute ſolicitus, ut inoffenſo gradu per
rectas ſemitas poſſint incedere, & paleua ni-
etinſutt mium pernicioſa in pravis doctrinis cxhibita
Doponn vitare,unius ſupra triginta Propoſitionum exa-
erum men pluribus in ſacra Theologia Magiſtris, &
en, A deinde Eminentiffimis, ac Reverendiſſimis
meleta D. D. Cardinalibus contra hæreticam pravita-
curqueln tem Generalibus Inquiſitoribus commiſit, qui
tcdectim tantum negotium diligenter aggrefſi, eique ſe-
ntt dulo, acpluries incumbentes, ſuper unaqua-
btui que ipſarum ſua ſuffragia Sanctitati ſuæ ſigilla-
olrue tim detulerunt. .

ien Propoſitiones autem ſunt infraſcri ptæ,
dun vide licet:
Nt.

Hecſent, . X ſtatu naturæ lapſæad peccatum formale,
H & demeritum ſufficit illa libertas, quâ vo-

N
ſhn⸗ lunta-

„ X

I24 Ad KF. P. LEa-Croix Theologiame Moralem

luntarium, ac liherum fuit in cauſa ſua, peccas
to originali, & voluntate Adami peccantis.
[Vide La- Croix lib. 1. num, 743. lib. 5. num.
1475. . ”
II. Tametſi detur ignorantia invincibilis ju-
ris naturæ, hæc in ſtatu naturæ lapſæ operan-
tem ex ipſa, non excuſat à peccato formali.
Vide La-Croix lib. , num. 73 5.]
III. Non licet ſequi opinionem, vel inter
probabiles probabiliſſlimam. [Vide La-Croix
lib. 1. num. 94.] L
IV. Decdit ſemetipſum pro nobis oblatio-
nem Deo, non pro ſolis electis, ſed pro omni-
bus, & ſolis fidelibus.

V. Pagani, Judæi, Hæretici, aliique hujus

generis nullum omnino accipiunt à JEſu Chri-
ſto influxum, adeoque hinc recte inferes in illis
eſſe voluntatem nudam, & inermem, ſine om-
ni gratia ſufficienti.

VI. Gratia ſufficiens ſtatui noſtro non tam

utilis, quâm pernicioſa eſt, ſic ut proinde me-
rito poſſimus petere: A gratia ſuſſcienti libera
nos Domine. (Vide La-Croix lib. 3. Par. r. nu. 3.)
VII. Omnis humana actio deliberata eſt Dei
dilectio, vel mundi; ſi Dei, Charitas Patris eſt;
ſi mundi, concupiſcentia carnis, hoc eſt, mala
eſt. (Vide La- Croix lib. z. num. 132. lib. 5.
num. 74.) .
VIII. Neceſſe eſt infidelem in omni opere
peccare. Vide La Croix lib. 2. num. 74. lib. 6.
Par. 2. num, 793.
IX. Kevera peccat, qui odio habet pecca-
tum

em
SCo
emct
6unnt,
N
UN
uDebhr
ne
e
Un
ſben
Ur

,

1

r

1

Supplementum, ſive Acceſſtonet. 12 ⁵½

lum tum mere ob ejus turpitudinem, & diſconve-
Vra nientiam cum natura, ſine ullo ad Deum offen-
A ſum reſpectu. [Vide La-Croix lib. 2. nu. r32.]
uſi X. Intentio, quàâ quis deteſtatur malum, &
proſequitur bonum, mere ut cœleſtem obti-
Nepen neat gloriam, non eſt recta, nec Deo placens.
brm Vide La-Croix ibid.]
XI. Omne, quod non eſt ex Fide Chriſtiana
Miu ſupernaturali, quæ per dilectionem operatur,
elei peccatum eſt. (Vide La-Croix ibid.)
XII. Quando in magnis peccatoribus defi-
hecbeit cit omnis amor, deficit etiam fides, & etiamſi
Ioem videantur credere, non eſt fides divina, ſed hu-
muana. (Vide La-Croix lib. 2. num. 72.
Aeti XIII. Quiſquis etiam æternæ mercedis intui-
Üd tu Deo famulatur, charitate ſi caruerit, vitio
iterin non caret, quoties intuitu licet beatitudinis
en,ien operatur. (Vide La Croix lib. 2. num. 132.)
XIV. Timor gehennæ non eſt ſupernatura-
Konont Iis. (Wide La-Croix lib. 6. par. 2. num. 798.)
tptainn XV. Attritio, quæ gehennæ, & pœnarum
unh metu concipitur ſine dilectione benevolentiæ
Dei propter ſe, non eſt bonus motus, ac ſuper-
beuelh naturalis. Vide La-Croix ibid.]
pbladl XVI. Ordinem præmittendi ſatisfactionem
Hrcm abſolutioni, induxit, non politia, aut inſtitutio
nIl I⸗ Eccleſiæ, ſed ipſa Chriſti lex, & præſcriptio,
naturâ rei id ipſum quodammodo dictante.
onm Vide La-Oroix lib. I. nu. 132. & lib. 6. par. 2.
XVI Per illam praxim mox Plolvendi
05 40

4

lube,

126 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem 4

ordo peœnitentiæ eſt inverſus. (Vide La-Croix e
Ii. 6. Par. 2. num. 1030.) mln⸗
XVIII. Conſuetudo moderna quoad admi- W
niſtrationem Sacramenti Pœnitentiæ, etiamſi G
eam plurimorum hominum ſuſtentet autho-
ritas, & multitemporis diuturnitas confirmet,
mhilominus ab Ecleſia non habetur pro uſu,
ſed abuſu. Vide La-Croix ibid.
XIX. Homo debet agere totà vitâà pœni-
tentiam pro peccato originali.
XX. Confeſſiones apud Religioſos factæ,
pleræque vel ſacrilegæ ſunt, vel invalidæ. (Vide
La-Crox lib. 6. par. 2. num. 120 5.)
XXI. Barochianus poteſt ſuſpicari de Men-
dicantibus, qui eleémoſynis communibus vi-
vunt, de imponenda mimis levi, & incongrua
pœnitentia ſeu ſatisfaétione ob quæſtum, ſeu
luerum ſubſidii temporalis.
XXII. Sacrilegi ſunt judicandi, qui jus ad
Communionem percipiendam prætendunt;
antequam eon dignam de delictis ſuis pœniten-
tiam egerint. (Vide La-Croix lib. 6. Par. I. nu.
520. & Par. 2. num., 1230.)
XXIII. Similiter arcendi ſunt à ſacra Com-
munione, quibus nondum ineſt amor Dei pu-
riſſimus, & omnis mixtionis expers. (Vide La-
Croix lib. 6. par. I. num. 520.)
XXIV. Oblatio in Templo, quæ fiebat à B.
M. V. die Purificationis ſuæ per duos pullos co-
lumbarum, unum in holocauſtum, & alterum
Pro peccatis, ſufficienter teſtantur, quòd indi-
guerit Purificatione, & quòd filius, qui eere⸗
atur,

17

l

uoll
Ie ein
net
Pconſinn
tur. Dro 1

3 V ot

oos id
lalce, N
ncele
umantda
Kineon⸗

urttun,

unk
ſus een
0,ar

tnſn
tamor

gun ebatl
0 Pole
6 .
m,K
UI;

I

Supplementum, ſive Acceſſioner. 127
batur, etiam maculà Matris maculatus eſſet
ſecundum verba legis.
XXV. Dei Patris ſedentis ſimulacrum nefas
eſt Chriſtiano in Templo collocare. (Vide La-
Croix lib. 3. par. r. num. 5.) .

XXVI. Laus, qux defertur Mariæ, ut Ma-

riæ vana eſt. [Vide La-Croix lib. 3. par. 1.
num. 16.)

XXVII. Valuit aliquando Baptilmus ſub

hac forma roliarus⸗ In nomine Patriz, &c. præ-

termiſſis illis: Ego te baptizo. NVide La-Croix

lib. 6. par. I. num. 269.

XXVIII. Valet Baptiſmus collatus à Miniæ

ſtro, qui omnem ritum externum, formam-

que baptizandi obſervat, intus vero in corde
ſuo ahunal ſe reſolvit: NWon intendo, quod facit

Eccleſia. Vide La-Croix lib. 6. par. I. n. 54. J

XXIX. Futilis, & toties convulſa eſt aſſer-

tio de Pontificis Romani ſupra Concilium Oe-

cumenicum authoritate, atque in Fidei quæ-
ſtionibus decernendis infallibilitate. (Vide La-

Croix lb. 1. num. 202.)

XXX. Ubiquis invenerit doctrinam in Au-
guſtino elarè fundatam, illam abſolutè poteſt
tenere, & docere, non reſpiciendo' ad ullam
Pontificis Bullam. Vide La-Croix lib. 1. num.
211.
XXXI. Balla UrbanivVIII In Eminenti, eſt
ſubreptitia. (Vide La-Croix lib. I. num. 735.
lih. 6. par. 2. num. 126 3.)
Quibus maturè conſideratis idem Sanctifſi-
mus ſtatuit, & decrevit 31. ſupradictas Propo-
ſitiones,

128 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ſitiones, tanquam temerarias, ſcandaloſas, ma-
le ſonantes, injurioſas, hæreſi proximas, hęere.
ſim ſapientes, erroneas, ſchiſmaticas, & hære- WUN
ticas reſpectivè eſſe damnandas, & prohiben-
das, ſicuti eas damnat, & prohihet, ita, ut qui-
cunque illas, aut conjunctim, aut diviſim do-
cuerit, defenderit, etliderit, aut de eis etiam
diſputativè, publicè, aut privatim tractaverit, n
niſi forſan impugnando, ipſo facto incidat in W
excommumcationem, à qua non poſſit præa- Ul
terquam in articulo mortis) abalio, quâcun- ir
que etiam dignitate fulgente, niſi à pro tempo-.
re exiſtente Romano Pontifice abſolvi. ſlude
Inſuper diſtricte in virtute ſanctæ Obedien- penm
tiæ, & ſub interminatione Divini judicii prohi- lndil
bet omnibus Chriſti-fidelibus, cujuſcunque Cgitat.
conditionis, dignitatis, & ſtatũs, etiam ſpeciali, Wmel
& ſpecialiſſimâ notà dignis, ne prædictas opi- ſaulten
niones, aut aliquam ipſarum ad praxim dedu- allin
cant.
Non intendit tamen Sanctitas Sua per hoc
Decretum alias Propoſitiones in majori nume-
ro ultra ſupradictas 31. jam exhibitas, & in hoc
Decreto non expreſſas approbare.

want
Mnde
l

Celn
4 l
Nlbrte
Mnn

ES

*

X

RMyyr,
Min Supplementum, ſive Acceſſiones. 129
nlilgn X

Aummglr

k BREVE INNOCENTII KXlI.
prohte
te,u Proſcribentis tres & viginti Theſes, quæ præ-
Enſing textu Amoris erga Deum puriſſimi in
eelzetin Galliis docebantur.
ttaclzyert

omrI N NO C ENTIUS PAPA XII.
e SERVUS SERVORUM DEI,

4
0, Iuion
ad perpetuam rei memoriam.

hoten
i Um alias ad Apoſtolatus noſtri notitiam
dela pervenerit, in lucem prodiſſe librum

itimm quendam Gallico idiomate editum, cui titulus:
unln Eplication des Maximes des Saints ſur la vie
ttunliyn intericure, par Monfieur PFrancois de Salignac
wulcket Fenelon Archeveque Duc de Cambray, Preæe-
Nrwimdt ptenr de Meſſeigneurs les Ducs de Bourgogne, d
Anjou, & de Berry. AParis obez Pierre Au-
Iun dell bouin, Pierre Emery, Charles Cloufier 16oz. in-
nutim gens vero ſubinde de non ſana libri hujuſmodi
I kmt doctrina excitatus in Gallis rumor adeo per-
„ crebhuerit, ut opportunam Paſtoralis vigilantiæ
noſtræ opem efflagitaverit. Nos eundem li-
brum nonnullis ex Venerabilibus Fratribus no-
ſtris S. R. E. Cardinalibus, aliiſque in ſacra
Theologia Magiſtris, mature ut rei gravitas po-
ſtulare videbatur, examinandum commiſimus.
Porro hi mandatis noſtris obſequentes, poſt-
quam in quamplurimis Congregationibus va-
rias Propoſitiones ex eodem libro excerptas
N Ad P. La-Croix Theol. duppl. 1 diutur-

130 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
diuturno, accuratoque examine diſcuſſerant,

quid ſuper earum ſingulis fibi videretur, tam
voce, quam ſoripto nobis expoſuerunt. Au.

ditis igitur in pluribus itidem coram nobis de-

ſuper actis Congregationibus memoratorum
Cardinalium, & in ſacra Theologia Magiſtro-

rum ſententiis, Dominici Gregis nobis ab

æterno Paſtore crediti periculis, quantum no- itn
rn

bis ex alto conceditur, occurrere eupientes,
motu proprio, ac ex certa ſcientia & matura
deliberatione Noſtràâ, deque Apoſtolicæ pote-
ſtatis plenitudine, librum prædictum ubicun-
que, & quocunque alio idiomate, ſeu quâvis

editione aut verſione huc uſque impreſſum,

aut in poſterum imprimendum, quippe ex cu-
jus lectione, & uſu fideles ſenſim in errores ab
Eceleſia Catholica jam damnatos induci poſ-

ſent, ac inſuper tanquam continentem aa.
ſitiones, ſive in obvio earum verborum ſenſu,

ſive attentà ſententiarum connexione, temera-

rias, ſcandaloſas, male ſonantes, piarum au-

rium offenſivas, in praxi pernicioſas, ac etiam
reſpectivè erroneas, tenore præſentium dam-
namus, & reprobamus, ipſiuſque libri impreſ-
ſionem, deſcriptionem, lectionem, retentio-
nem, & uſum omnibus & ſingulis Chriſti fide-

libus, etiam ſpecific4, & individuâ mentione,

& expreſſione dignis, ſub pœna excommunica-

tionis per contra facientes ipſo facto abſque alia

declaratione incurrenda, interdicimus & pro-

hibemus: Volentes & Apoſtolicà authoritate
mandantes, ut, quicunque ſupradictum librum
penes

ul
mo

Wunt e
rdde
nn
mumer
ecten
MMuNN
Dupn

fren

1 ll

lenn
.
Uerunm,
ramnobe
emmorato

agt

s nobis
Guantumn
ele uſent.
taRmen
oolcrße
“ be
, ſen gu
e incehe
,Günſee
jminertn
ts indne
nenenh
tborum
Nlone, te
8, porun
clolnsren
Aentme
dvelbrin
hnen,Nen.
lanit
du ventt
eMotumi
Corben
bamn 41
icdauk

nite⸗

Suapplementum, ſive Acceſſioneg. 131

penes ſe habuerint, illum ſtatim atque præſen-
tes literæ eis innotuerint, Locorum Ordinariis,
vel hæreticæ pravitatis Inquilitofibus tradere,
ac conſignare omnino teneantur. In contra-
rium facientibus non obſtantibus quibuſcun-
que &c. Cæterum Propolitiones in dicto libro
contentæ, quas Apoſtolici cenſura judicii, ſicut
præmittitur, configendas duximus, ex Gallico
idiomate in Latinum verſæ, ſunt tenoris, qui
ſequitur, videlicet:
I. Datur habitualis ſtatus amoris Dei, qui
eſt Charitas pura, & ſine ulla admixtione mo-
tivi proprii intereſſe. Neque timor pœnarum,
neque deſiderium remunerationum habent
amplius in eo Partem. Non amatur amplius
Deus propter meritum, neque propter perfe-
ctionem, neque propter fælicitatem in aman-
do inveniendam.
II. In ſtatu vitæ contemplativæ, fiveu unitivæ
amittitur omne motivum intereſſatum timoris,
& ſpei.
III. Id, quod eſt eſſentiale in directione Ani-
mæ, eſt, non aliud facere, quam ſequi pede-
tentim gratiam cum infinita patientia, præcau-
tione, & ſubtilitate. Oportet ſe intra hos li-
mites continere, ut ſinatur Deus agere, & nun-
quam ad purum amorem ducere, niſi quando
Deus per unctionem interiorem incipit aperi-

re cor huic verbo, quod adeo durum eſt ani-

mabus adhuc ſibimet affixis, & ideo poteſtil-
las ſcandalizare, aut in Perturbationem con-
iicere.
I 2 IV. In

1 z3 Ad R. P. La-Croiæx Theologiam Moralem.

IV. In ſtatu ſanctæ indifferentiæ anima non
habet amplius deſideria voluntaria & delibera-
ta propter ſuum intereſſe, exceptis iis occaſio-
nibus, in quibus toti ſuæ gratiæ fideliter non
cooperatur. .
V. In eodem ſtatu ſanctæ indifferentiæ ni-
hil nobis, omnia Deo volumus. Nihil volu-
mus, ut ſimus perfecti & heati propter intereſ-
ſe proprium, ſed omnem perfectionem ac bea-
titudinem volumus, in quantum Deo placet
efficere, ut velimus res iſtas impreſſione ſuæ
gratiæ.
VI. In hoc ſanctæ indifferentiæ ſtatu nolu-
mus amplius ſalutem, ut ſalutem propriam,
ut liberationem æternam, ut mercedem noſtro-
rum meritorum, ut noſtrum intereſſe omnium
maximum: ſed eam volumus voluntate ple-
na, ut gleriam & beneplacitum Dei, ut rem,
quam ipſe vult, & quam nos vult velle pro-
pter ipſum.
VII. Derelictio, non eſt niſi abnegatio, ſeu
ſui ipſius renunciatio, quam J Eſus Chriſtus à
nobis in Evangelio requirit, poſtquam externa
omnia reliquerimus. Iſta noſtri ipſorum ab-
negatio non eſt, niſi quoad intereſſe pro-
prium. Extremæ probationes, in quibus
hæc abnegatio, ſeu ſui ipſius derelictio exerceri
debet, ſunt tentationes, quibus Deus æmulator
vult purgare amorem, nullum ei oſtendendo
perfugium, neque ullam ſpem quoad ſuum in-
tereſſe proprium, etiam æternum.
VIII. Omnia ſacrificia, quæ fieri ſolent ab

Ani-

N
aboe
l
nee
Ma
utn
ſlane
6
6Lanum
irrt
Uur
arl
n tei
anntl
euntan
zenen
Uln

limmn

urtenn
bebonr
U
1
ll
n
ſun
e

lul Sapplementum, lve Acceſſionet. 133

e Animabus, quam maximeè diſintereſſatis circa
fudeet earum æternam beatitudinem ſunt conditio-
WGIG nalia.- . Sed hoc facrificium non poteſt eſſe
Gle abſolutum in ſtatu ordinario., In uno extrema-
rum probationum caſu hoc ſacrificium fit ali-
ferenin quo modo abſolutum.
MhII IX. In extremis probationibus poteſt animæ
htrinte invincibiliter perſuaſum eſſe perſuaſione refle-
Gemebe X4, & quæ non eſt intimus conſcientiæ fundus,
nbeof ſe juſtè reprobatam eſſe à Deo.
gellor! X. Tunc anima divina à ſemetipſa expirat
cum Chriſto in Cruce, dicens: Derus, Deus
kuu mezs, At quid dereliqussti me* In hac involun-
mpoie taria impreſſione deſperationis conficit ſacrifi-
uuknmd cium abſolutum ſui intereſſe proprii quoad
teleom æternitatem.
ſolne Xl. In hoc ſtatu anima amittit omnem ſpem
ne,u, ſui proprii intereſſe, ſed nunquam amittit in
lt ele Parte ſuperiori, id eſt, in fuis actibus directis
intimis ſpem perfectam, quæ eſt deſiderium
buegti diſintereſſatum promiſſionum.
iCme XII. Director tunc poteſt huic animæ per-
knunen mittere, ut ſimpliciter acquieſcat jacturæ ſui
ipmm Proprii intereſſe & juſtæ condemnationi, quam
urckt ſbi à Deo indictam credit.
enlt XIII. Inferior Chriſti pars in Cruce non
doeen Communicavit ſuperiori ſuas involuntarias
Dauemn Perturbationes. .— =
Icken XIV. In extremis probationibus pro puri-
wlin ſicatione amoris fit quædam ſeparatio partis
ſuperioris animæ ab inferiori. .In iſta ſepa-
kei ratione actus partis inferioris manant ex omni-
. I 3 no

134 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

no cæcâ & involuntaria perturbatione; nam

totum, quod eſt voluntarium intellectuale, eſt
Partis ſuperioris.
XV. Meditatio conſtat diſcurſivis actibus,
qui à ſe invicem facile diſtinguuntur.... Iſta
compoſitio actuum diſcurſivorum, & reflexo-
rum eſt propria exercitatio amoris intereſſati.

XVI. Datur ſtatus contemplationis adeo

ſuhlimis, adeoque perfectæ, ut fiat habitualis,
ita, ut qu ies anima actu orat, ſua oratio fit
contemplativa, non diſcurſiva. Tunc non
amplius indiget redire ad meditationem, ejuſ-
que actus methodicos.
XVII. Animæ contemplativæ privanturin-
tuitu diſtincto, ſenſibili, & reflexo Jeſu Chriſti
duobus temporibus diverſis.. Primo, in fer-
vore naſcente earum contemplationis. .. Se-
cundo, Anima amittit intuitum Jeſu Chriſti
in extremis probationibus.
XVIII. In ſtatu paſſivo exercentur omnes
virtutes diſtinctæ, non cogitando, quod ſint
virtutes. In quolibet momento aliud non co-
gitatur, quàm facere id, quod Deus vult, am-
plius & amor Zelotypus ſimul efficit, ne quis
ſibi virtutem velit, nec unquam ſit adeo virtu-
telpræditus, quàm cum virtuti am plius affixus
non eſt.
XIX. Poteſt dici in hoc ſenſu, quod anima
paſſiva, & diſintereſſata, nec ipſum amorem
vult amplius, quatenus eſt ſua perfectio, &
ſua fælicitas, ſed ſolum quatenus eſt id, quod
Deus à nobis vult.

„ XX. In

hu

emnurn
Nnſin
n r
üet
Wlaen
Ibtn
und
an
u
ln

en Supplementum, hwe Aoceſſiones. 135

en XX. In confitendo debent animæ transfor-
e matæ ſua peccata deteſtari, & condemnare ſe,
& deſiderare remiſſionem ſuorum peccatorum,
Iudh non ut propriam purificationem, & liberatio-
e nem, ſed ut rem, quam Deus vult, & vult nos
Ereha velle propter ſuam gloriam.
teelſn XXI. Sancti Myſtici excluſerunt à ſtatu ani-
Oit a marum transformatarum exercitationes virtu-
hba tum.
noee XXII. Quamvis hæc doctrina (de puro amo-
lurn re) eſſet pura, & ſimplex perfectio Evangelica
nene in univerſa traditione deſignata, antiqui Paſto-
res non proponebant paſſim multitudini juſto-
finmut rum, niſi exercitia amoris intereſſati eorum
oluci gratiæ proportionata.
Dneon XXIII. Purus amor ipſe ſolus conſtituit to-
a, tam vitam interiorem, & tunc evadit unicum
n Principium, & unicum motivum omnium
actuum, qui deliberati & meritorii ſunt.
entren Non intendimus tamen per expreſſam Pro-
d, glol poſitionum hujuſmodi reprobationem, alia in
iumm eodem libro contenta ullatenus approbare. Ut
uilu autem eædem præſentes Literæ omnmibus faci-
it,eg lius innoteſcant, nec quiſquam illarum igno-
eummm rantiam valeat allegare, volumus pariter- &
rhiuckie authoritate præfatâ decernimus, ut illæ ad Val-
vas Baſilicæ Principis Apoſtolorum, ac Can-
cellariæ Apoſtolicæx; necnon Curiæ Generalis
in Monte Citorio, & in Acie Campi Floræ de
etect Urbe, per aliquem ex Curſoribus noſtris, ut
dchin moris eſt, publicentur, illarumque exempla
nif bidem affixa relinquantur, ita, ut ſic publica-

14 tx,

(olen
m amd

136 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

tæ, Omnes & ſingulos, quos concernunt, per-
inde afficiant, ac ſi unicuique illorum perſona-
liter notificatæ & intimatæ fuiſſent: Utque ipſa-

rum præſentium Literarum tranſumptis, ſeu

exemplis etiam impreſſis, mann alicujus Nota-
rii publici ſubſcriptis, & ſigillo perſonæ in Ec-
cleſiaſtica Dignitate conſtitutæ munitis, eadem
prorſus fides tam in judicio, quàm extra illud

ubique locorum habeatur, quæ ipſis præſenti-

bus habereturx, ſi forent exhibitæ vel oſtenſæ.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem
ſub annulo Piſcatoris die 12. Martii 1699. Pon-
tificatùs noſtri anno octavo.

X I.

§. D. N. C L E MENTIS
D. P. P AP Æ XI.

Damnatio quamplurium Propoſitionum excer-

ptarum e Libra Gallico idiomate impreſſo, α—
in plures ZLomos diſtriluto ſub' titulo: Le Nou-
veau Teſtament en Francois, avec des refle-
xions morales ſur chaque verſet &c. A Pa-
ris 1699. Ac aliter... Abbregè de la Morale

de 'Evangile, des Actes des Apotres, des

Epitres de S. Paul, des Epitres Canoniques,
& de l'Apocalypſe, ou Penſees Chretiennes
ſur le Texte de ces Livres Sacrez, &c. A Pa-
ris 1693. & 1694.
Cum

Gu
Prim
ine
ſennn

Aror,

,

Mem
Nrunt
e
Ceunpts
leuinc
glonrinl
itit,ezde
nentzil
Nuprteet
dloßene

n h
uncgo on

NTI
1

fonun en
inrhe
tubele
Ner urtk
etce i
lelͤHl
ores⸗ 6
(nodige
Chrettn
,e,

6

Supplementum, Eve Acceſſiomt, 137
Cum prohibitione &;uſaem Libri, & aliorum quo-
rumcunque in ejus defenſtonem tam hactenus
caitorum, quàm in poſterum eaendorum.

CL E M E N S EPISCOPUS
SERVUS SERVORUM DEI,

Univerſi Chriſti fidelibus ſalutem, & Apoſto-

licam Benedictionem.

Nigenitus Dei Filius pro noſtra, & totlus
mundi ſalute filius hominis factus, dum
diſcipulos ſuos doctrinâ veritatis inſtrueret,
univerſamque Eccleſiam ſuam in Apoſtolis eru-
diret, præſentia diiponens, & futura proſpi-
ciens, præclaro ac ſaluberrimo documento nos
admonuit, ut attenderemus à falſis Prophetis,
qui veniunt ad nos in veſtimentis ovum; quo-
rum nomine potiſſimum demonſtrantur Magi-
ſtri illi mendaces, & in deceptione illuſores,
qui ſplendidâ pietatis ſpecie prava dogmata la-
tenter inſinuantes, introducunt ſectas perditio-
nes fub imagine Sanctitatis; utque facilius in-
cautis obrepant, quaſi deponentes lupinam pel-
lem, & ſeſe divinæ legis ſententiis, velut qui-
buſdam ôvium velleribus obvolventes, Sancta-
rum Scripturarum, adeoque etiam ipfſius No-
vi Teſtamenti verbis, quæ multipliciter in
ſuam, aliorumque perditionem depravant, ne-
quiter abutuntur: antiqui ſcilicet, àa quo pro-
geniti ſunt, mendacii Parentes exemplo, ac
magiſterio edocti, nullam omnmino eſſe ad fal-
1I 7 lendum

138 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
lendum expeditiorem viam, quàm ut ubi ne-
farii erroris ſubintroducitur fraudulentia, ibi
divinorum verborum prætendatur autho-
ritas.
His nos veréè divinis monitis inſtructi, ubi
primum non ſine intima cordis noſtri amaritu-
dine, accepimus, Librum quemdam Gallico
idiomate olim impreſſum, & in plures Tomos
diſtributum ſub titulo: Le Nouveau Tellament
en Francois, avec des reftexions morales ſur cha-
que verſet, & c. A Par's 1699. Aliter verò: Ab-
bregò de la Morale ae l' Evangile, des Actes des
Apotres, des Epitres de S. Paul, des Epitres Ca-
noniques, & de l Apocalypſe, ou Penſees Chre-
tiennes ſun le Zexte de ces livres Sacrez, &ö ü.
A Paris 1693. & 1694. tametſi alias à nobis
damnatum, ac revera Catholicis veritatibus
pravarum doctrinarum mendacia multifariam
permiſcentem, adhuc tamen tanquam ab omni
errore immunem, à pluribus haberi, Chriſti fi-
delium manibus paſſim obtrudi, ac nonnullo-
rum nova ſemper tentantium conſilia, & ope-
ra ſtudiosè nimis quaquaverſus diſſeminari;, eti-
am latiné redditum, ut perniciofæ inſtitutio-
nis contagium, ſi fieri poſſit, pertranſeat de
gente in gentem, & de Regno ad populum al-
terum; verſutis hujuſmodi ſeductionibus, at-
que fallaciis, crecitum Nobis Dominicum Gre-

gem in viam perditionis ſenſim abduci ſum-

mopere doluimus: adeoque Paſtoralis non mi-
nus curæ noſtræ ſtimulis, quam frequentibus

Orthodoxæ Fidei zelatorum querelis, maxime

verò

giuwere

ſnnſe

fran
Utloron
Lal e
nmr

ltri,

Emnmin
tur Ade

l imnri
1n Calie
nelomo⸗
llmnen
llſuelte
errer⸗ /
Iu Aerd
lptrele
aleelre
lurn, 0
1lase
Rentntte
multlken
lun bon
hChritt
Zenonno!
ſla, Con
enmnane
le ioſtu
etarit
ohlin 1
Ponbus,
Geumd
Pdacitt
blsnon
fteguen
i
1

Supplementum, ſive Acceſſtones. 139

verò complurium Venerabilium Fratrum, præ-
ſertim Galliæ Epiſcoporum, literis ac preci-
bus excitati, gliſcenti morbo, qui etiam ali-
quando poſſet in deteriora quæque proruere,
validiori aliquo remedio obviam ire decrevi-
mus.
Et quidem ad ipſam ingruentis mali cauſam
providæ noſtræ conſiderationis intuitum con-
Vertentes, perſpicuè novimus ſummam hujuſ-
modi Libri perniciem ideo potiſſimum progre-
di, & invaleſcere, quod eadem intus lateat, &
velut improba ſanies, nonniſi ſecto ulcere foras
erumpat; cuùm liber ipſe primo aſpectu legen-
tes ſpecie quadam pietatis illiciat: molliti enim
ſunt ſermones ejus ſuper oleum; ſed ipſi ſunt
jacula, & quidem intento arcu ita ad nocen-
dum parata, ut ſagittent in obſcuro rectos cor-
de. Nihil propterea opportunius, aut ſalubrius
præſtari à Nobis poſſe arbitrati ſumus, quam ſi
fallacem libri doctrinam generatim ſolummo-
do à Nobis hactenus indicataà, pluribus ſingilla-
tim ex eo excerptis Propoſitionibus, diſtinctius,
& apertius explicaremus, atque univerſis Chriſti

fidelibus noxia zizaniorum ſemina è medio tri-

tici, quo tegehantur, educta, velut ob oculos
exponeremus. Ita nimirum denudatis, & quaſi
in probatulo poſitis, non uno quidem, aut al-
tero, ſed pluriſſimis graviſſimiſque, tum pridem
damnatis, tum etiam novè adinventis erroribus,
planè confidimus, benedicente Domino, fore ut
omnes tandem apertæ jam, maniſeſteque veri-
tati cedere compellantur.

Id

140 Ad R. P. La Croix Theologiam Moralem

Id ipſum maximé è re Catholica futurum,
& ſedandis præſertim in florentifſimo Galliæ
Regno extortis ingenioxum variè opinantium,
jamque in acerhiores ſciſſuras protendentium
diſſidiis apprimè proficuum, Conſcientiarum
denique tranquillitati perutile, & propemodum
neceſſarium, non modò præfati Epiſcopi, ſed
& ipſe in primis chariffimus in Chriſto filius
noſter Ludovicus Francorum Rex Chriſtianiſſi-
mus, cujus eximium in tuenda Catholicæ Fidcei
puritate, extirpandiſque erroribus zelum ſatis
laudare non poſſumus, ſæpius Nobis eſt conte-
ſtatus; repetitis propterea vere piis, & Chri-
ſtianiſtimo Rege dignis officiis, atque ardentibus
votis à nobis efflagitans, ut inſtanti animarum

neceſſitati, prolata quantocyus Apoſtolici cen- un

ſurà judicii conſuleremus.
Hinc aſpirante Domino, ejuſque cœleſti ope
confiſi, (alurare opus ſedulô, diligenterque, ut
rei magnitudo poſtulabat, aggreſſi ſumus; ac
plurimas ex prædicto Libro, juxta ſupra recen-
ſitas reſpectivè editiones, fideliter extractas, &
tum Galhco, tum latino idiomate expreſſas Pro-
pPoſitiones à compluribus in Sacra Theologia
Magiſtris, primò quidem coram duohus ex Ve-
nerabilibus Fratribus noſtris S. R. E. Cardina-⸗
libus accuratè diſcuti: deinde verò coram No-
bis, adhibito etiam aliorum plurium Cardina=
lium conſilio, quam maximà diligentiâ, ac ma-
turitate, ſingularum inſuper Propoſitionum
cum ipſomet Libri textu exactifſimè factà col-
latione; pluries iteratis Congregationibus, ex
pendi.

nintn

e unmn
Unt
Opimnn
Nengenie
Centinn
Pemogt
Cop; 5 1
Gſtnit
holerkie
Mbnhi
Pekteon
Enlendbn
ntamwarr
voſtoleic

eckleſie
eerqu,
lomos
bprate
rertach
Vreluck
Thengg
Uobwert
Cdin
gonm N
mmCatdn
tla,aet
dolte⸗
doolut

1

Supplementum, ſive Acceſſiones. 141

pendi, & examinari mandavimus. Hujuſmodi
autem propoſitiones ſunt, quæ ſequuntur, vi-
delicet:
I. Quid aliud remanet animæ, quæ Deum,
atque ipſius gratiam amiſit, niſi peccatum, &
peccati conſecutiones, ſuperba paupertas, &
ſegnis indigentia, hoc eſt generalis im potentia
ad laborem, ad orationem, & ad omne opus
bonum. (1)
II. Jeſu hriſti gratia principium efficax bo-
ni cujuſcunque generis, neceſſaria eſt ad omne
opus bonum; abſque illa non ſolum nihil fit,
ſed nec fieri poteſt. (2)

(1) Queſnellus in Luc. 16. 3. Senſus damnatæ The-
ſis eſt, eum, qui Deum, ejuſque gratiam ſanctifican-
tem amiſit, non poſſe elicere actum vel moraliter bo-
num;, atque eſſe in generali impotentia ad orandum,
in indigentia, quæ ad ipſius adeo fidei ſpeique jactu-
ram pertingat, cum nihil illi remaneat niſi peccatum,
ejuſque conſecutiones; imo (ſi prop. 44. & 45. jun-
gatur) peccare in fingulis actionibus ſuis. Confor-
mis eſt hæc propoſitio artic. 16. Joannis Hus damnato
in Conc. Conſtant. aliiſque ertoribus, quos indicabimus
ad dictam prop. 44. & 4 5⁵. Repugnar Scripturæ. Exodi
I. 2 1. Ezech. 29. I 8. Dan. 4. 24. Matth. 5F. 46. & 7.9.
ac Patribus, Origeni in Matth. tract. 3 5. c. 26. & in
Numer. c. 18. Greg. Nazianz. Orat. 19. Chryſoſt. in
Matth. c. 10. hom. 26:2 & homn. 67. ad pop. Antioch-
Hieronymo in Match. Il. 4. C. 2 5. & in Ezech. 29. 18.
Auguſtino de ſpir. & lit. c. 7. & 28. & epiſt. 5. ad Mar-
cell. & I. de pat. c. 26. & de prædeſt. 88. c. 7. Sc I. 4.
contra Julian. c. 3. Fulgentio de Incarn. & grat. c. 56.

B. Thomæ I. 2. qu. 109. art. 8. O. & 2. 2. qu. 19. ar. 4.0.

& lib. 3. contr. gent, c. 16.

(2)

142 Ad K. P. La-Croiv Theologiam Moralem

(2) Queſnellus in Joan. 15. 5. Senſus eſt, gratiam
efhcacemad omne opus non ſolùm ſupernaturaliter, ſed
etiam inoraliter bonum neceſſariam eſſe, adeoque im-
poſſibilia eſſe Dei præcepta Juſtis etiam, quibus gratia
iſthæc deſit. Conformis eſt hæc propoſitio Calvino in
antid. Conc. Trid. ſefl. 6. §. Porro & I. 5§. contra Pig-
hium p. 183. Kemnitio in Examine Conc. Trid. ſeſſ. 6.
can. 4. & 5§. Janſen. t. 3. I. 3. C. I. & 5. & 27. Repugnat
Scripruræ Prov. I. 20 Eccli. I 5. II. & 5§ 1. 3 I. Matth.
22. 3. 2. Cor. 6. I. Apoc. 3. IO. Conciliis Triden.
ſeſſ. . c. IHI. & c. I3. Arauſicano 2. can. 2 5. Senonenſi
can. I 5§. Colonichſi an. 1536. part. 7. & 32. & Patribus
Juſtino Dial. adverſ Tryph. Clementi Alex. l. 7. Stro-
matum, Cypriano l. 4. ep. 7. Hilari. I. I. de Trin. Am-
broſio ſer. S. in Pſal. 11 8. Chryſoſt. hom. 7. in Joan. &
in Ep. ad Rom. 9. hom. 16. Hieronymo in Pſal. 140.
Auguüſtino l. I. de Gen. contra Manich. c. 3. de Corrept.
& Gratia c. 7. Enchirid. c. 9 5. dé peccat. meritis, & re-
miſl. c. 17. Retract. lib. I. C. 22. de gratia, & lib. arb.
c. 1 5. 1. 4. Oper. imperf. c. 12 8. Cyrillo Alex. in c. 17.
Joan. lib. I I. C. 2 I. S. Leoni ſer. 5. de Quadrageſima &
ſer. 1 5. de Paſſ. Gregorio l. 3 3. Moral. c. 20. Bernardo
ſerm. 5§. de Quadrag. S. Thom. contra Gent. c. 159.
I. 2. qu. 106. art. 2. ad 2. in prim. epiſt. ad Cor.

lect. 1.

III. In vanum Domine præcipis, ſi tu ipſe
non das, quod præcipis. (3)
IV. Ita Domine: omnia poſſibilia ſunt ei,
cui omnia poſſibilia facis, eadem operando in
illo. (4)
V. Quando Deus non emollit cor per inte-
riorem unctionem gratiæ ſuæ, exhortationes, &
gratiæ exteriores non inſerviunt, niſi ad illud
magis obdurandum. (5§) VI

lucr
enurine
, And
, Ilitun
io
, Contn
Tid I
. Repnn
elislice
16. Venden
zu'bend
Vinſenl
.
A nenthl
odlrin
Vneen
d10, Nnu
100nt. 01

zil 1l

, Ku

Tblulmme
runcde

k er
rtnton⸗
iit

Suppiementaum, Ror Acceſſiones. 143
VI. Diſcrimen inter Fœdus Judaicum, &

Chriſtianum eſt, quod in illo Deus exigit fu-

gam peccati, & implementum legis à peccato-
re, relinquendo illum in ſua impotentia; in iſto
verò Deus Peccatori dat, quod jubet, illum ſuâ
gratiâ purificando. (6)

(3 Queſnellus in Act. 16. 10. Senſus eſt, fruſtra Deum
Ppræcipere, ſeu obſervari mandata ejus non poſſe ſine
gratia efficaci, quæ ſola dat actum præceprum. Confor-
mis eſt hæc propoſirio Luthero in Dial. de Syl. & in
Pſal. 51. Calvino l. 2. Inſt. c. 7. §. 5. & in Antid. Trid.
ſeſſ. 6. c. 6. Melanchtoni, in c. 4. Epiſt. ad Rom. Bajo
prop. 54. Janſenio t. 3. l. 3. Cc. 13. & 17. Repugnat
Scripturæ Deuter. 30. II: & 19. Prov. 4. II. Eccli. 15.
16. & 3 I. I. Matth. 1 I. 28. I. Cor. 10. 1 3. 1. Joan. 7. 3.
Conciliis Arauſicano 2. can. 25. Trid. ſeſſ. 6. Can. 1I 1. &

can. 18. Patribus, antiquo Authori Recognitionum l. 3.

Origeni hom. 6. in Joſue & I. 1. Periarchon c. I. Hi-
lario in Pſal. 116. Baſilio ſer. Attende tibi & in Reg.
Brev. Rep. 76. Chryſoſt. hom. 16. in epiſt. ad Hebr. &
hom. 18. in Matth. Hieron. I. 3. contra Pelag. & in Matth.
c. 5§. Auguſtino I. 2. de pec. mer. & remiſ. c. 3. & 6.
& de nat. & gr. c. 69. & in Pſal. 61. & de duab. anim.
c. 14. & tract. 53. in Joan. & in Pſal. 5§ 5. & 149. Cle-
menti Alex. l. 2. Strom. & l. 4. & l. 7. Antiquo Authori
l. de Voc. Gen. I. 2. c. 12. S. Joanni Damalſceno l. 2. de
Fide c. 27. & Dial. contra Manich. S. Thomæ de verit.
qu. 24. art. I4. ad I.
(4) Queſnellas in Marc. 9.22. Senſus eſt, omnem boni
facultatem à gratia, quæ illud in nobis operatur, nem-
pe ab efſicaci gratia proficiſci, ut nihil ſine ejuſmodi
gratia poſſimus, ac Deus in vanaum pracipiat, niſi dederit
ipſe quod præcipit, ſeu gratiam efhicacem ad obedien-
dum præcepto. Vide præced. propoſit.
(§) Qveſnellus in Epiſt. ad Rom. 92. 18. Senſus eſt, lne
Eth-

144 Ad K. P. La-⸗Croix Theologiam Moralem

effigaci gratia, quæ interioris unctiouis nomine intelli-
gitur à Queſnello, gratiis exterioribus ſolùm abuti nos
poſſe; quamnobrem cum lex ipſa gratiis exterioribus à
Queſnello adcenſeatur (in c. 12. ejuſdem ad Rom. Epi-
ſtolæ v. 7.) fit, ſine gratia eficaci nos poſſe ſolùm
abuti legi, ſeu divinis præceptis, atque adeo hæc ipſis
juſtis impoſſlibilia eſſce. Præterea ſenſus eſt, gratias iſtas
exteriores ſine interiore unctione efficacis gratiæ cor
magis obdurare, imè unicè obdurare; imè per ſe
tanquam obdurationis cauſam occaſionem. Confor-
mis eſt hæc propoſitio Luthero in Epiſt. ad Galat. c. 5.
& in Præf. ad Vet. Teſt. Calvino 1. 2. Inſt. c. 5. §. 4.
C. 7. §. 2. & §. 6. G 9. IO. Janſenio t. 3. 1. I. c. S. & 9.
Repugnat Scripturæ Pfſal. 18. 8. Prov. 6. 2 5. Iſa. 2 8. 19.
Jerem. 3 3. 1 8. Matth. 5. 16. 18. I1 5. RKom. 7. 7. 2. Tim.-
3. 16. Patribus Irenæo lib. 3. contra hær. c. 12. & 1. 4.
cC. 2 8. Clementi Alex. l. 2. & I 7. Strom. Athanaſio de
Incarn. Verbi. Greg. Nazianz. ſerm. I. Greg. Nyſſ. de
Reſurr. J. C. ſer. 1. Ambroſio in Luc. l. 3. c. 3. & l. 6.
c. 7. Chryſoſt. in Ep. ad Rom. c. 7. in Ep. ad Gal. c. 4.
hom. 60. in Joan. c. 10. hom. I. de Lazaro. Hierony-
mo in Ep. ad Gal. I. 2. C. 14. Auguſtino de utilit. cred.
c. 3. 1. 2. quæſt. in Exod. c. 5 5. in Pfſal. 57. & in Pial.
59. & in Pſal. 124. de Gratia Chriſti c. 13. de corr. &
grat. c. 5. & cap. 6. Cyrillo Alex. in Evang. Joan. I. 9.
C. 2 3. Greg. M. l. Moral. c. 37. S. Thom. I. 2. qu. 107.
art. 2.O. & q. 9 8. art. 2. C.

(6) Queſuellus in Epiſt. Rom. 11. 27. Vide ſequen.
Prop.
VII. Quæ utilitas pro homine in veteri fœ-

dere, in quo Deus illum reliquit ejus propriæ
infirmitati, imponendo ipſi ſuam legem? Quæ

verò fœlicitas non eſt, admitti ad fœdus, in quo

Deus nobis donat, quod petit à nobis. (7)

ſ⸗
1 M
1lun

aC

. Vtgun

pucka
Unthl

li Supplementum, ſive Acceſſionee. I4 5

VIII. Nos non pertinemus ad novum fœdus,
ſntr niſi in quantum participes ſumus ipſius novæ
ine gratiæ, quæ operatur in nobis id, quod Deus
lg nobis Præcipit. 6 3)
Rtole IX. Gratia Ohriſti eſt gratia ſuprema, ſine
rn Qqua confiteri Chriſtum nunquam poſſumus, &
rne Cum qua nunquam illum abnegamus. (9)
e X. Gratia eſt operatio manûs omnipotentis
nd Dei, quam nihil impedire poteſt, aut retar-
ACne dare.- (10)
les (7) Queſnellus. in Epiſt. Heb. 32. v. 7. Senſus hujus,
lnobch & præcedentis propoſitionis is demum eſt, Deum reli-
eè quiſſe in impotentia implendæ legis Judæos, erſi per
EII Cireumciſionem, aut aliud quodvis Sacramentum juſti⸗
tAficatos; exegiſſe tamen ab eis peccati fugam, & legis
n Mnd adimpletionem; idque inter vetus, & novum Teſta-
tN mentum intereſſe diſcriminis, quòd in veteri Deus de-
c; ü negabat Judæis, quo poterant im plere legem, Chriſtia-
H nis det in novo, quo poſſint legi obedire, ſubmini-
no Hen ſtrando his gratiam efficacem, quam illis denegabat,
Eeuilite verbo, impoſſibilia fuiſſe judæis præcepta legis. Indicat
En præterea hæc ſeptima Propoſitio, nullam fuiſſe Judæis
I). Ga ex veteri fœdere utilitatem. Conformis eſt utraque Pro-
ng m poſitio Luthero in Epiſt. ad Gal. c. 3. & in Præf. ad Vet.
LM I. Teſt. Calvino in antid. Trid. ſeſſ. 6. c. 6ö. Kemnitio in
Examine Conc. Trid. ſeſſ. 6. & 18. Gomario in c. 23.
7 Nuly Matth. Janſenio t. 3. I. I. C. IIr. & I. 3. c. 5. & c. 7. Re-
Pugnat Sczipturæ, Iſaiæ 65. 2. Ezech. 18. 32. Oſeæ
13. 9. Matth. 23. 37. Luc. 1 8. 21. Act. 7. 51. Patribus,
ltenf Origeni lib. I. Periarch. c. r. Ambroſ. in Plal. 96. 8&
eoͤpren lib. 2. in Luc. c. 2. S. Aug. Epiſt. 140. 20 Honoratum
en (c. 3. Tract. 3. & 53. in ſoan. in Pfſal. 57. & in Pſal, ror.
lisr I. r. ad Simplic. d. 2. Glementi Alex. in c. T. Iſaiæ & in
ec. §. Auth. de Vocat. Gen. I. 2. c. 3. S. Thomæ 1. 2. q.
t 9 8. art. 2.
IAd P. La-Croiæ Theel. Sappl. K (8)

146 AdK. P. La-Croiæ Thrologiam Moralem

(8) Queſnellus in Epiſt. ad Heb. 8. 10. Senſüs eſt, arfe
notam unain, & characterem novi fœderis eſſe gratiam ulet
efficacem. Vide Prop. 7. Hinc fit 1. infantes baptizatos ar
non pertinere ad novum fœdus, cum participes non
ſint ipfins novæ gratiæg, quæ operatur in nobis id, quod
Deus nobis pracipit. Fit 2. Eccleſiam ſolis juſtis, &
Sanctis conſtare, peccatores enim non ſunt participes
dictæ novæ gratiæ, quam ſi haberent, ea operaretur in
illis id, quod Deus pracipit.
(9) Queſuellus in I. ad Cor. 12. 3. Senſus eſt, omnem
gratiam Jeſu Chriſti eſſe victricem, ſeu à ſe ipſa, & in-
trinſecè efſicacem, ac ſine ejuſmodi gratia non poſſe
nos confiteri Chriſtum, nunquam etiam peccare illos,
quibus datur gratia J. C. Vide Prop. 11.
(10) Queſuellus in Matth. 20. 34. Senſus eſt, non dari
gratiam purè ſufficientem, ſed omnem gratiam eſle 4
ſe ita efficacem, ut homo non poſſit illi diſſentire, ſi-
velit. Vid. Prop. I1. Nota interea falſam eſſe propoſi- il,
tionem vel ex hoc capite, quod enunciet, gratiam mi
eſſe operationem manut Ommpotentis Dei. Gratia eſt
id, quo manus Omnipotens Dei operatur in nobis
velle, & perficere, non operatio mands Omnipotentis

Dei.

XI. Gratia non eſt aliud, quàm voluntas
Omnipotentis Dei jubentis, & facientis, quod
jubet. (11)
AlI. Quando Deus vult ſalvare animam,
quocunque tempore, quocunque loco effectus
indubitabilis ſequitur voluntatem Dei. (12)
XIII Quando Deus vult animam ſalvam fa-
cere, & eam tangit interiori gratiæ ſuæ manu,
nulla voluntas humana ei reſiſtit. (13)
XIV. Quantumcunque remotus à ſalute ſit
peccator obſtinatus, quando Jeſus ſe ei viden-
dum

fünt pani
operaten

aluthen
lil , 4
Feti
unpeectel
11
lbeeron
mnim
lllltni⸗
Almeſeye
Ulcjet,
1Di
Hennur in
Onndr

Tumvo
ackentgt

UVnt an
enDei
nm
niefur
t
oorut

Supplementum, ſiue Awcceſſiones. 147
dum exhibet lumine ſalutari ſuæ gratiæ, opor-

tet, ut ſe dedat, accurrat, ſeſe humiliet, & ado-
ret Salvatorem ſuum. (14)

(11u) Que⸗ſnellus. in Marc. z. 1r. Senſus & hic eſt,

gratiæ Dei reſiſti non poſſe, nullamqae dari gratiam

„

urè ſufficientem. Conformis eſt hæc propoſitio (idem
dic de 9. & 10.) Luchero in Gen. 2. & t. 3. de lib. arb.
Calvino l. 5. contra Pigh. p. 185. l. 2. Inſt. c. 3. §. 10.
Antid. Conc. Trid. ſeſſ. 6. c. 6. Janſenio t. 3. l. 2. c. 2 8.
&ασt. 3. l. 3. C. 2 5. S l. 6. C. 6. Repugnat Scripturæ,
Deut. 30. 19. Joſue 24. 2 5. Pfſ. 94. Eceli. 15. 16. Iſa.
T. 16. Zach. I I. I 2. Matth. 19. 2 1. Rom. 2. 4. 1. Cor.
7. 37. Conciliis, Conſanticnfſi ſeſſ. S. in damn. 27. art.
Wiclef. Senonca Decr. de fide 15. Tridentino ſeſſ. 6.
c. 5. & C. I 3. & Can. 4. Datribus, Pſeudo-ClementiConſt.
Apoſt. l. 6.c. 20. Ignatio M. Ep. ad Magneſ. Juſtino A-
pol. ad Imp. Anton. & in Apol. ad Senat. Irenæ; l. 4.
contr. hær. C. 9. & 72 Clementi Alex. I. 2. Scrom. Ori-
geni hom. 20. in Num. Cypriano l. 3. Ep. ad Quirin. Hi-
lario in Pl. 2. & 118. Balilio in Pſ. 61. Ambroſio I. r.
de Jacob, & beata vita c. I. Nyſſeno l. 7. Phil. c. 1. &
3. CHryſoſt. in Matt. hom. 82. in Joan c. 6. hom. 46.
hom. 2. de Lazaro, in Gen. 5. hom. 22. Hicron. epiſt.
147. in cap. 5 5. IInix, Aunguſtino de Spi. & lit. c. 34.
de grat. & lib. arb. G. A. & 6. & 12. Tract. in Joan. 36.
& 53. in Pfſ. 5o. de corrept. & grat. c. 14. de prædeſt.
88. C. 5§. de vera Relig. c. 14. de graria Chriſti c. 14.
Cyrillo Alex. I. 9. is ſoan. 10. Proſpero in reſponſ. ad
artic. Gallor. Author de Voc. Gent. l. 2. c. I 2. & c. I 8.
Joanni Damaſceno Il. z. de Fide Orthod. c. ultimo,
B. Thomæ 1. p. qu. 6 2. a. 3. ad 2. & Quodlib. 1I. a. 7.
ad 2. & I. 2. J. 9. art. 6. ad 3. Nota, falſam effe aliis de
cauſis undecimam hanc propoſitionem: Nimirum gra-
tia eſt donum Dei ebis in tempore collatum ex meritis
Chriſti ad operandm in nobis ſalutem. Volunta; au-
K 2 tefn

tari ſuæ gratiæ, eos ad converſionem neceſſitari, nec

ti. (16)

148 Ad K. P. La-Ceix Theologiam Moralem

tem Dei Deus eſt, non donum Dei; æterna eſt, non
temporaria;, uti eſt gratia; non eſt fructus meritorum
Chriſti. 3
(12) Queſnellus in Marc. 2. II. Senſus eſt, Deum
nolle ſerio ſalutem omnium hominum, nec Jeſum Chri-
ſtum pro omnibus mortuumeſſe; quod in quinta Jan-
ſenii Propoſitione damnavit Eccleſia.
(13) Queſaellus in Luc. 5. 13. Senſus eſt, nunquam
reſiſti, neque reſiſti poſſe interiori gratiæ Dei, quod
in ſecundam, & quartam incidit Janſenii Propoſitio-
nem. Inſinuat etiam, deeſſe aliquibus tactum inte-
rioris gratiæ, Deumque nolle ſeriò omnes animas ſal-
vas facere.
(14) Queſnelns in Marc. 5.6. & 7. Senſus eſt, gra-
tiam omnem eſſe efficacem, gratiam deeſſe peccatori-
bus, qui non convertuntur, nec illos converti poſſe;
dum autem Zeſus ſe eis vi’dendum exhibet lumine ſalu-

poſſe gratiæ reſiſtere. Conformis eſt Janſenii 2. & 4
prop. Repugnat Patribus, Cyril. Alex. I. 11. in Joan.
ubi de Paulo, & Auguſtino l. 6. Confeſ. c. 5.

XV. Quando Deus mandatum ſuum, & ſu-
am æternam locutionem comitatur unctione ſui
ſpiritus, & interiori vi gratiæ ſuæ, operatur il-
lam in corde obedientiam, quam petit (15)
XVI. Nullæ ſunt illecebræ, quæ non cedant
illecebris gratiæ, quia nihil reſiſtit Omnipoten-

XVII. Gratia eſt vox illa Patris, quæ homi-
nes interius docet, ac eos venire facit ad Je-

ſum Chriſtum. Quicunque ad eum non venit,
poſtquam audivit vocem exteriorem Filii, nul-
latenus eſt doctus à Patre. (17)

XVIII.

Nlen

ct,
o

Supplementum, ſive Acceſſtiones. 149

XVIII. Semen verbi, quod manus Dei irri⸗
gat, ſemper affert fructum ſuum. (189)
d (15⁵) Queſnellus in Luc. 9. 10. Senſus eſt, non ſem-
gin per Deum mandatat Hnnm , G ſnam locutionem co-
Wmitari unttione ſisi Wpiruus „ & interiori vi gratiæ ſuæ,
Ann ſeu non ſemper dari gratiam ſufficientem; quoties au-
N, tem Deus dat gtatiam „hanc efficacem eſſe, & irreſi-
ih ſtibilem.
uni (16) Queſaellus in Act. 8. 22. Senſus eſt, gratiam
N in ſemper eſſe efficacem, && victricem, nec illi reſiſti, imè
nec reſiſti poſſe, Omnipotenti enim non ſolùm reſiſtit
Sus, Derno;, ſed ne reſiſtere quidem poteſt. Repugnat Patri-
bine bus, Auguſtino l. S. Confeſſ. & B. Laurentio Juſt. de
I Gp. Reſurr. Vide Prop. XI.
RK (17) Queſnellus n Joan. g. 47. Senſus eſt, interiori
gratiæ nunquam reſiſti, qui enim hanc habent, ve-
nallui niunt ad Jeſum Chriſtum, ad eum non veniunt, qui
iii mon habent, & cum, qui hanc irreſiſtibilem gratiam
LY (efficacem nempe in ſenſu Queſnellii) non habet, in
A*impotentia eſſe veniendi ad Jeſum Chriſtum. Repugnat
lun Scripturæ, Prov. r1. 3
e (18) Queſnellus in Act. 1I1. 21. Senſus eſt, gratiam
Indel omnem cſſc efficacem, & afferentem fructum, neque
nOinIn irrigari gratia, qui non afferunt fructum, ſeu qui non
eit i convertuntur. Repugnat Scripturæ, Luc. 8. & Augu-
arbonett ſtino in Pſ. 12 4.

noeer. XIX. Dei gratia nihil aliud eſt, quam ejus
Omnipotens voluntas: hæc eſt idea, quam
bum Deus ipſe nobis tradit in omnibus ſuis Scriptu-
eht ris. (19)
umton XX. Vera gratiæ idea eſt, quòd Deus vult
genkl ſibi à nobis obediri, & obeditur; imperat, &
omnia fiunt; loquitur tanquam Dominus, &
omnia ſibi ſubmiſla ſunt. (200)
K 3 XXI.

15b Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
XXI. Gratia JEſu Chriſti eſt gratia fortis, Anr
potens, ſuprema, invincibilis, utpote quæ eit n
operatio voluntatis Omnipotentis, ſequela, &
imitatio operationis Dei incarnantis, & reſuſci-
tantis Flium ſuum. (21)
XXII. Concordia omnipotens operationis
Dei in corde hominis cum libero ipſius volun-
tatis conſenſu demonſtrataur illico nobis in In- an
carnationc, veluti fonte, atque Archetypo om-
nium aliarum operationum miſericordiæ, & mnidh
gratiæ, quæ omnes ita gratuitæ, atque ita de-
pendentes à Deo ſunt, ſicut ipſa originalis ope-
ratio. (22)

(19) Queſnelius in Ep. ad Rom. 14. 4. Senſus aper-
tus eſt. Conformis eft prop. Luthero in 2. Gen. Calvino
in Antid. Trid. ſeſſ. 6. & l. 2. Inſtit. c. 2. Janſenio t. 3.
I. 1. c. r. Repugnat Scripturæ, Prov. 1.24. Iſailæ 65.
Eſther 13. Rom. 9. Patribus, ac præſertim Vincentio Li
rinenſi in Common. 3 1. Vide Prop. XI.

(20) Queſnellur in Marc. 4. 39. Senſus eſt, commen-
titiam eſſe gratiam, cui reſiſti poſſit.

Vatge
rla
(2 1) Queſnellus in 2. Epiſt. ad Cor. 5. 21. Senſus mu

eſt, non magis reſiſti poſſe gratiæ, quæ ex 10. Prop. V!
eſt operatio manus Omnipotentis Dei, quàâm operationi llhn
Dei incarnantis, & reſuſcitantis Filium ſuum, cui cer- puh
tè reſiſti non poteſt, imò vollintatem æquè liberè coo- le,
perari gratiæ Dei, atque humanitas Chriſti libera coo- ni
Perata ſit unioni hypoſtaticæ, aut Corpus Chriſti unio-
ni ſuæ cum anima per mortem ab ipſo ſeparata, id eſt
nullà planè libertate reſpondere voluntatem gratiæ, ac
merè paſſivè ſe habere. Vide ſeq. Prop. un
d(22) Queſnellus in Luc. 1. 3 8. Senſus eſt, nos gratiæ n
Dei eo prorſus modo cooperari, quo humana Chriſti II
natura cooperata eſt actioni Dei Ulam Verbo ſuo unien- j
t15,

Ae,
4 l Supplementum, ſine Acceſſtones. 151
de 1 is, id eſt purè phyſicè ,non moralitnr, liberè, & meri-
itn rorié. Conformis eſt Prop. Luthero in lib. de lib. arb.
ek, Kemnitio in Exam. Conc. Trid. ſeſſ. 6. can. 4. Calvino.
ntis s Antid. Conc. Trid. ſeſſ. 6. c. 6. S& I. 3. Inſtit. c. 24. 5. 7.
anſenio t. 2. I. 2. e. 23. & t. 3. I. 2. c. 23. Repugnat
1 Ohettt Seripturæ, Pſ. 69. Sapientiæ 9. 10. Ezech. 1S. 3 1. Rom.
liplusvo 2. I. Cor. 3. 8. & 4. 5. & 1,5. 10. 2. Tim. 4. K§. Conci-
oubi liis, Arauſicano 2. Can. 9. Senonenſi in Præf. Trid. ſeſſ.
D g. c. 7. & c. 32. & can. 4. Patribus, Hilario in Matth. 7.
lnecoo 2 8. Greg. Nazian. Serm. 21. Chryſoſt. hom. 9. in Gen.
ktlohcn, 4. hom. 2. & 3. in Epiſt. Tim. 1. & hom. 13. in Ep.
aen Heb. 8. Auguſtino tract. 4. in Epiſt. Joan. 3. & in Pſ. 3 5.
ligunlen epiſt. 106. de pec. mer. & remiſ. c. 5. I. 4. cont. Julian.
c. S8. l. I. Retract. c. 23. de grat. & lib. arb. c. 5. & 17.
de corr. & gr. c. 2. Paulino Nolano Epiſt. 2. ad Seve-
144 Ah rum, Auth. I. de Voc. gent. l. 2. c. 8. & 9. G I. 5. C. 7
nnGn Fulgentio de Inc. & gr. C. 30. Greg. M. l. 16. Moral-
1. uiis c. 1 O. Bernardo de Pr. & lib. arb. c. 14. S. Thomæ 1. 2.
N.LeI qu. 3. a. 2. C. .
enin XXIII Deus ipſe nobis ideam tradidit omni⸗-
1 potentis operationis ſuæ gratiæ, eam ſignificans
ipchnm per illam, quæ Creaturas è nihilo produxit, &
mortuis reddit vitam. (23) L
ean XXIV. Juſta idea, quam Centurio habet de
gunen. omnipotentiâ Dei, & Jeſu Chriſti in ſanandis
uium« Corporibus ſolo motu ſuæ voluntatis, eſt ima-
nalis go ideæx, quæ haberi debet de omnipotentia
Cräüm fuæ gratiæ in ſanandis animabus à cupiditate.
mm (24)
oenmn XXV. Deus illuminat animam, & eam ſa⸗
mungi nat æqué ac corpus, ſolâ ſuâ voluntate, jubet,
aèQ. & ipſi obtemperatur. (2 5)
D XXVI. Nullæ dantur gratiæ, niſi per fi-
o 8 dem. (26)
aſe. K1 22)

r ..1l.

152 AdK. P. La-Croix Theologiam Moralem

(23) Queſuellus in Epiſt. ad Roman. 4. 17. Senſus
idem, qui Prop. 22. Conformis eſt Synodo Dordrace-
næ ſeſl. 136. p. 306.
(24) Queſnellus in Luc. 7. 7. Vide Prop. 22.
(25⁵) Queſnellus in Luc. 18. 42. Vide Prop. 22.
(26) Queſnellus in z. Petri 1. 3. Senſus eſt, nullam

ſive actualem, ſive habitualem gratiam, niſi per fidem,

atque adeo infidelibus denegari gratiam, quà diſpo-
nantur, ac duci poſſint ad fidem. Conformis eſt Prop.
Gomario in explic. cap. 22. S. Matth. p. 60. Janſenio
t, 3. I. 2. C. II. Prop. 5. inter 31. ab Alex. VIII. pro-
ſcriptas. Repugnat Scripturæ, Sapientiæ 1 3. 8. Act.
8. 27. IO. I. I 4. I0. 17. 2 5. 26,. 2,8. Rom. I. I9. I1.
Theſſl II. 10. Patribus, Clem. Alex. Orat. ad Gent. I.
I. Pædag. c. 4. & I. 7. Strom. Ambroſio in Pſalm. 48.
Chryſoſtomo homil. . in Joan. C. I. & hom. 53. im c.
25. Matth. Auguſtino de Prædeſt. SS. c. 7. de vera Re-
lig. c. 15. I. 83. Jquæſt. 6S. de Gen. cont. Man. C. 3. 1. 2.
de Serm. in Monte c. 92. in Pſ. 18. I. 1. de lib arb. C. 19.
qe ſb. & lit. c. 3 3. Oſorio in l. Pro lib. arb Cyril. Alex.
l. 3. cont. Jul. Proſpero reſp. 8. ad Cap. Gall. Authori
I. de Voc. Gent. l. I. C. 5. &. l. 2. C. §. 6, 9. S. Tholnæ
q. 14. de Verit. a, II. „ .
XXVII. Fides eſt prima gratia, & fons om-
nium aliarum. (27)
XXVIII. Prima gratia, quam Deus conce-
dit peccatori, eſt Peccatorum remiſſio. (28
XXIX. Extra Eccleſiam nulla conceditur
Sratia. (29) .
XXX.Ä Omnes, quos Deus vult ſalvare per
Chriſtum, ſalvantur infallibiliter. [30]
(27) Queſnellas in 2. Petri 1. 3. Vide Prop. 26.
(28) Queſnelins in Marc. I1. 2 5. Senſus eſt, nullam
dari gratiam, ſive habitualem, ſive actualem ante pec-
catorum remiſſionem, quàâ peccator ad Pœnitentiam

diſpo-

—
1

lne,
an. 61

hnn 1.
leh 0.1 11
ſrel,n
eliſperſi
l, d e
Onbekro
60. lln
Aer U n

ir g ,
lon ni

Oun d
londenn
Akon ſgi
cEſ ſtnl⸗
1 Mn
b “D
1 O 4.
Cl. Autht
9. NThon

Conson

Denn cone
Nitlo.

11 Conedet

ltlalare,
ehop. 1
lnselt,
ulemm,

Supplementum, ſive Acceſſiones. 153

nd diſponatur. Repugnat Tridentino ſeſſ. 6. Can. 3. &
noh

ſeſſ. 14. Can. 1. Fit etiam, fidem in peccatore eſſe re-
miſſionem peccatorum, quod Calvinus ajebat. Nam
ex Prop. 27. PFides eſt prima gratia, & fons omninm
altarum.
(29) Oueſnellus in Luc. 10. 3 5. Vide Prop. 26.
(30) Queſnellus in Joan. 6. 40, Senſus eſt, Deum
velle ſalutem tantummodo Prædeſtinatorum. Confor-
mis eſt Calvino l. 3. æter præd p. 706. in Evang Joan.
c. 17.1. 3. eſtir. c 23. Gomario explic. Epiſt.: ad Gal.
1I. Theodoro Bezæ, ac præſertim Janſenio t. 3. l. 3. C.
20. & 21. & l. 10. C. 3. & prop. 4. inter 3 I. ab Alex.
VIII confixas. Repugnat Scripturæ 2 Reg. 14. 14. Pſ.

1,8.7. Sap. II. 2 5§. Ilaiæ 62. 6. Matth. 18. 14. Jan.

17. 20. KRotn. §. 1 8. G& 8. 32. C e 2. Cor. §.
14. r. Lim. 2. I. & 4. 10. Hebr. I I. 9. r. Joah. 11. S
Conciliis, Valentino 3. can. 5. & Trid. ſeſl. 6. c. 3. Pa-
tribus, Ignatio Ep 6. ad Philade elph. Cypriano de bono
Patientiæ, Athanaſio orat. 3. contra Arian. Gregor. Na-
zZianz. orat. 24. ad Ar. Ambroſio l. 1. de Jac. & vit. bea-
ta c.,6. de Paradiſo c. S. 1. 6. in Luc. c. 7. & l. 10. C. 2 2.

Chryſoſtomo homil. I. in Ep. ad Eph. I. hom. 46. in

Marth. 23. hom. 16. in Ep. Rom. 9. hom. 17. in Ep.
ad Hebr. 10. Hieron. in c. 27. Iſaiæ. Auguſtino l. 6.
cont. Jul. c. 4. in Pſ. 9 3. & 9 5. & 120. tract. 4. in Joan.
& 35. Cyril Alex. I. 5§. in Iſai. c. 54. & in Evang. Joan.
I. 11. c. 2 1. Leoni ſerm. 1. de Nat. Dom. & ſerm. 1. 4.
& I1. de Paſſione. Proſpero in reſp. ad Object. Gall. c.
8. ſent. 8. & object 2. Vincent. Authori de Voc. Gen.
I. 2. c. 16. Joanni Dam. I. 2. de Fide Orthod. c. 29. S.
Thomæ de Verit. d. 2 3. a. 2. & in 2. ad Tim. Icét. 1.

XXXI. Deſideria Chriſti ſemper habent
ſuum effectum; pacem intimo cordium infert,
quando eis ilamm optat. [3z11
XXXII. Jeſus Chriſtus ſe morti tradidit ad
K 5 lUibe⸗-

154 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem
liberandum pro ſemper ſuo Sanguine Primo- .
genitos, ideſt electos, de manu Angeli exter- den
minatoris. (32) . W
XXXIII. Prôh quantum oportet bonis ter- M?
renis, & ſibimetipſi renunciâfſe, ad hoc ut quis ſisſ
fidueiam habeat fibi, ut ita dicam, appropri- mnt
andi Chriſtum Jeſum, ejus amorem, mortem N
& myſteria, ut facit S. Paulus dicens; Oui dile- ue
zit me, & tradidit ſemetipſum pro me Tex W.
XXXIV. Gratia Adami non producebat; mür
niſi merita humana. (34) V l

63 1) Queſnellus in Joan. 20. 19. Senſus eſt, Chri- A
ſtum non deſiderâſſe converſionem peccatorum, qui U
nunquam convertuntur, aut ſalutem eorum, qui per- And
eunt, etiam fidelium; hæc enim deſideria forent ſine
effectu. Malderus Antuerp. Epiſcopus doctiſſimus vo-
cat hoc dogma borrsbile, & Antichriſtianum, Vide
Prop. 30.
(32) Queſuellus in Ep ad Gal. 4. 4. Senſus eſt, Chri-
ſtum mortuum eſſe pro ſolis electis, adeoque ne pro
omnibus quidem fidelibus. Vide Prop. 30.
(33) Queſnellus in Ep ad Gal. 2. 20. Senſus eſt, ſo-
los fanctos, eoſque æque à ſemetipſis, terreniſque rebus
abſtractos, ac Paulus Apoſtolus fuit, fiduciam habere
poſſe dicendi: Chriſtus dilexit me, &; tradidit ſemet-
ipſum pro me. Repugnat Propoſitio Eccleſiæ in ſym-
bolo canenti: Qui propter nos homines, & propter zo-
tram ſalutene deſcendit de cœlis. Imo vero ne Paulus
quidem dicere id potuiſſet ante ſuam converſionem,
neque enim tum bonis terrenis, & ſibimetipſi renuncia-
verat. .
(3 4) Qweſnellus in 2. Cor. 5. 2 1. Senſus eſt, Gratiam
Adamo conceſſam non fuiſſe ut donum ſupernaturale,
quod illum ſupra conditionem naturalem elevaret. Vi-

de ſeq. Prop. KXV.

lri

Mgirzin
1di

Ntetbonie
ltoelen

in, mor te

a
nne, 3

rocurdr

tluet,

Trenorum
lonm, an

D
6Coctilur

Ruucn

Culgset
hoglene
.
Kllisch
eneniclent
6Aucunm ,
Gmilit/
hlecklent
6, Onenn
noſetoneh
n conetie
veipliren

alise
hmſhen

ruch,

Supplementum, ſive Aeceſſiones. 155

XXXV. Gratia Adami eſt ſequela creatio-
nis, & erat debita naturæ ſanæ, & integræ. (35)
XXXVI. Differentia eſſentialis inter gratiam

Acdami;, & ſtatus innocentiæ, ac gratiam Chri.

ſtianam eſt, quod primam unuſquiſque in pro-
pria perſona recepifſet; iſta vero non recipitur,
niſi in perſona Jeiu Chriſti reſuſcitati, cui nos
uniti ſumus. (360)
XXXVII. Gratia Adami ſanctificando il-
lum in ſemetipſo: erat illi proportionata, Gra-
tia Chriſtiana nos ſanclificando in Jeſu Chriſto,
eſt omnipotens, & digna filio Dei. 37
XXXVIII. Peccator non eſt liber, niſi ad
malum, ſine gratia liberatoris. (38)

(35⁵) Queſnellus in 2. Cor. 5. 21. Senſus eſt, Ada-
mum ita creatum fuiſſe ad finem ſupernum, & in ori-
ginali gratia, ejuſque conſecutionibus, ut aliter creari
non potuerit; gratiam proinde Adæ collatam, non
fuiſſe donum à dono creationis diſtinctum: Confor-
mis eſt Prop. Luthero in Geneſ. 3. Calvino I. 1. Inſtit.
c. 15. §. 1. & I. 2. Inſtit. c. I. S§. 6. Kemnitio in Exam.

Trid. ſeſl. 17. de pecc orig. Bajo Prop. r. 21. 55. 78⸗

Janſenio t. 2 l. I. c. 4. & 50. l. 3. C. 25. I. 9. c. 10. Re-
pugnat Scripturæ, Deut. 8. 17. Pfal. 3 2. 6. (Vide Au-
guſt. conc. 2. in hunc locum) Rom. 11. 6. 1. Cor. 12
29. & 4. 17. Patribus, Baſilio l. 1. de Sp. S. ad Amphil.
c. 16. Cypriano de bono patientiæ, Chryſoſtomo hom.
19. ad pop. Ant. Auguſtino de Gen. ad lit. 6. 1 56cont.
Maximin. I. 3. c. 15. I. 3. de lib. arb. c. 20. l. I. Retract.
c. 9. contra Julian. l. 4. c. 16. Ambroſio l. de Parad.
C. 14. Cyrillo Alex. I. I. in Joan. c. 9. & 13, & 15. Ru-
perto Abb. l. 2. de Trinit. c. 3. S. Thomæ q. 4. de ma-
lo artic, Izad 14. l. 10. contra Gent, c. 51. in 2, ſent.
diſt.

156 Ad R. P. La- Croiæ Theologiam Moyalem

diſt. 30 d. r. & diſt. 31. q. I. & I. 2. q. 83. art. 7. &
1I. P. . 9 5 art. I. & . 97 arr. 1 C.
(36) Queſzellus in Ep. ad Rom 7. 4. Senſus eſt, gra-
tiam Chriſtianam non eſſe infuſam animæ, neque per
Juſtitiam in nobis inhærentem eſſe nos formaliter ju-
ſtos, ſed per juſtitiam, quæ eſt in Chriſto JEſu. Con-
formis eſt Prop Luthero'in Ep. ad Gal. 2. Calvino in
Antid. Conc. Trident. ſeſ. 6. & I. 3 Inſtit. c. I1. §. 3.
Kemnitio Exam. Trid. ſcſſ. 6. Gomario in Anal. ep. ad
Rom. C. 4. & in Explic. S. Lucæ c. I. v. 7. Bajo Prop.
42,. Repugnat Scripturæ, Ezech 36. 25. Joan. 14. 23.

Rom. 5§5 S. Eph. 41 7 Fit. 3 5. Concilio Tridentino

ſeſſ 6. C. 7. can. 10 Can. I I. Patribus, Auguſtino tract.
26. in Toan. cp. 105. ad Sixtum, de 6p. & lit. C. 17. de
Gen. ad lit l. 6. c. 24. & 26. & 27. de Civit. Dei l. 19.
C 17. Cyrillo Alex. 1 6. de Trin. Proſpero reſpon. 6. ad
Gall. Gregorio M l. I8. Moral. c. 3 3. Bernardo ſerm.
4 de Dedic. S Thomæ f. 2. d. I 10. Art. 4. C.
(37) Queſnellus in Ep. ad Eph. I. 6. Senſus eſt præ-
cedentis, nempe nos ſanctiſicari ſolum per gratiam, quæ
eſt in ſu Chriſto, Ppræterea gratiam Adami fuiſſe de-
bitam, & non ſupernaturalem, noſtram eſſe quidem
indebitam, non tamen Proportionatam libero arbi-
trio, quod victrici ſuâ vi ligat, impellit, cogit, neceſ-
ſitat. ,
(38) Queſneliu, in Luc. 8. 29. Senſus eſt, liberum
arbitrium ſine gratiæ Dei adjutorio, nonniſi ad peccan-
dum valere. Vide Prop. 39.
XXXIX. Voluntas, quam gratia non præ-
venit, nihil habet luminis, niſi ad aberrandum,
ardoris, niſi ad præcipitandum, virium, niſi ad
ſe vulnerandum; eſt capax omnis mali, & in-
capax ad omne bonum. (39)
XL. Sine gratia nihil amare poſſumus, niſi

ad noſtram condemnationem. 40

1 7

14n, . , .
i Supplementum, ſive Acceſſtiones. 157

hen III. Omnis cognitio Dei, etiam naturalis,
etiam in Philoſophis Ethnicis non poteſt veni-

Kenli
r, re, niſi à Deo, & ſine gratia non producit, niſi
“ vanitatem, præſumptionem, & oppoſitionem

ad ipſum Deum, loco affectuum adorationis,
Chin gratitudinis & amoris. (41
eeeD XLEII. Sola gratia Chriſti reddit homincm
nlnlen , aptum ad ſacrificium Fidei, ſine hoc nihil, niſi
hlog impuritas; nihil, niſi indignitas. (42) –
om un. (39) ) Queſnellus in Matth. 20. 3. Senſus eſt, ſine gra-
lolhidin tia actuali ordinis ſuperni non habere nos Glectiodlem
hlmr, amandi ullum bonum morale, atque cum hac neceſſi-
tate amandi malum ſtare libertatem, quæ ſufficit ad ju-
ſtam condemnationem. Conformis eſt Prop. (idem
dicas de 3 8. & de ſequentibus tribus, quæ eodem ſpe-
Denmon ctant) Calvino lib. 3. Inſtit. c. 14. Bajo Prop. 22. 27.
eeH 28. 29. Janfcnio t. I. 1. 4. C. 8. t. 2. 1. 3. c. 20. G& I. 4.
Elucknn, c. 12. Repugnat Scripturæ, nempe Rom. 2, 14. & 4.
grmint I. G& 2., Patribus, pſeudo- -Clementi I. 7. Conſt. Apoſt.
mifiſe4 c. 34. Baſilio homil. 9. in Hexam. Gregorio Nyfſſ. in
eſeqnida orat. de mortuis, Chryſoſtomo in Ep. ad Roman. C. 2.
lenai. hom. 5. S& in c. 17. Matth. homil 24. Hieronymo in
gt, deef. Ezech. 29. 18. Auguſtino l. 4. contra Julian. c. 12. &
de Geneſ. ad lit. I. . c. 14. Joanni Damaſcenol. de
dlhum Fide c. 14. Laurentio Juſtiniane de Ligno vitæ c. 5.
lalr Thomæ Aquinati qu. 24. de verit. artic. 14. & I. 2. qu.
109. art. 5. Bonaventuræ l. 2. Sent, D. 2 8. art. 3. 4· 3. C.
ianone (40) Oueſnellus in 2. Theſſ 3. 18.
Penandon (41) QOueſnellus in Ep. ad Rom. 1I. 19.
(42) ) Queſnellus in Actt 11. 9.
kr 1IEIII. Primus effectus gratiæ Baptiſmalis
eA eſt facere, ut moriamur peccato; adeo ut ſpi-
ritus, cor, ſenſus non habeant plus vitæ pro
ſhunm: peccato, quam homo mortuus habeat pro re-
6 bus mundi. (43), IWII.

158 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

HIEIIr. Non ſunt, niſi duo amores, unde vo-
litiones, & actiones omnes noſtræ naſcuntur;
amor Dei, qui omnia agit propter Deum,
quem que Deus remuneratur; & amor, quo nos
ipſos, ac mundum diligimus, qui quod ad
Deum referendum eſt, non refert, & propter
hoc ipſum fit malus. (44)
MLV. Amore Dei in corde peccatorum non
amplius regnante, neceſsè eſt, ut in eo carnalis
regnet cupiditas, omneſque actiones ejus cor-
rumpat. (45)
HVI. Cupiditas, aut Charitas uſum ſen-
ſuum bonum, vel malum faciunt. [46]

(43) Queſnellus in Ep. ad Rom 6 2. Senſus eſt, gra-
tiam Baptiſini, non quidem habitualem illam, ſub qua
maximum eſſe adhuc pondus concupiſcentiæ Janſenia-
norum vox una eſt, ſed auxiliarem illam, quam uti cæ-
tera Sacramenta, ita & Baptiſmus confert in ordine ad
finem proprium, utpote in Queſnellii ſyſtemate, effi-
cacem, atque adeo irreſiſtibilem ejuſmodi eſſe, ut ſub
ejus motione impoſſibile æque ſit nos ferri ad pecca-
tum, ac mortuo ad res mundi. Vide alias Propoſitio-
nes de irrefiſtibilitate grati⸗. Quod ſi velis, Queſnel-
lum de habituali, & ſanctificante gratia loqui, confor-
mis crit Propoſitio Theſi Molinoſii 55. ac repugnabit
Tridentino ſeſſ. 5. can. 5§. imo & principiis Janſeniani
ſyſtematis.
(44) Queſuellus in oan. 5. 29. Senſus eſt, volunta-
tem noſtram non poſſe legitime, atque ad virtutis nor=
mam moveri, niſi ex vera Divina & ſupernaturali cha-
ritate in Deum feratur, quâcunque aliàâ ratione movea-

tur, puta, amore rationabili ſui ipſius, timore pœna-
P

rum, ſpe præmiorum æternorum, inordinate moveri,

ac peccaminoſe. Conformis eſt Prop. Calvino in An-

tid.

l

Sopplementum, fwe Acteſſtonet. 159
er

ne Eeid. Concil. Trid. ſeſſ. 6. can 15. & l. 3. Inftit. c. 14. §.
trenen 3. Bajo Prop. 34. 36. 3 8. Janſeniot. 2. 1. 3. C. 3. 19.
opterha 20. 2 1. ac Prop. 7: inter 3 4. damnatas ab Alexandto
mon VIII. Repugnat Patribus, Auguſtino l. 3. de lib. arb.
ii gn c. 23. Proſpero l. 3. de vita contempl. c, 2 5. Gregorio
1 Pr M. hom. 27. in Ev. Joan. c, 15. v. I12. Laurentio Ju-
Dſtiniano de Ligno vitæ c. 13. S. Thomæ I. p. q. 60. art.
1. ad 3. & I. 2. q. 109. art. 2. C. & 2. 2. q. 19. art. 6. C.
Gtrumn S. Bonaventuræ in 2. ſentent. diſt. 2 8. art. 2. J. 3.
lntdentne (45) OQueſnellus in Luc. 15. 13. Senſus eſt, ſub cu-
Onsteug piditatis regno peccatorem neceſſario peccare in omni-
bus ſuis actionibus, & abſque libertate indifferentiæ
teum ademereri etiam inactionibus ſuàpte naturâ bonis, in je-
D jumo, in eleémoſynis, in orationibus; ubi autem non
regnat vera ſuperna charitas Dei, cupiditatem regnare,
deluc cüm has inter nihil mediet ex Prop 44. Conformis
enlm,ſ eſt Prop. hæc Bajanæ 4. 3 5. 40. Repugnat Tridentino
lenieu ſeſſ. 6 can. 7. & Chryſoſtomo hom. 67. ad pop. Ant.
nunti (46) Queſnellus in Matth. 5. 28. Senſus eſt, eum,
jiNori qui non utitur ſenſibus ex motivo veræ ſupernæ chari-
lnu, tatis, ſemper ac neceſſario illis uti ex motivo pravæ cu-
Nle, piditatis. Vide Prop. 45. 67.
ad IIII. Obedientia legis profluere debet ex
E konte; & hic fons eſt charitas: Quando Dei
bi amor eſt illius principium interius, & Dei glo-
e ria ejus finis, tunc purum eſt, quod apparet ex-
wiieſen terius; alioquin non eſt niſi hypocriſis, aut falſa
uuſtitia. (47)
lue nr WIVIII. Quid aliud eſſe poſſumus, niſi te-
emm nebræz, niſi oberratio, & niſi peccatum, ſine Fi-
end dei lumine, ſine Chriſto, & ſine charitate? [48]

tninn ILII. Ut nullum peccatum eſt ſine amore
ir noſtri, ita nullum eſt opus bonum ſine amore
o . . . . 5
5. CNin Dei. (49)

L. Fru-

7R

166 Ad k. P. La⸗Croix Theologiam Moralem

L. Fruſtra clamamus ad Deum, Pater mi,
ſi ſpiritus charitatis non eſt ille, qui clamat.
Ls5o] -
(47) Queſnellus in Matth. 23. 26. Senſus eſt, non
obſervantein præcepta Dei ex vera Dei ſuperna chari-
tate, ſed ex. gr. ex timore inferni, ex amore juſtitiæ, ex
ſpe mercedis æternæ hypocritam eſſe. Conformis eſt
Prop. Luthero in Aſlert. art. 6. t. 2. p. 300. Calvino in
Antid. Trident. ſeg. 6. can. 2 5. Bajo Prop. 16. Repu-
gnat Patribus, Bernardo tract. de præcept. & diſc. &
Thomæ Aquinati in c. 14. Epiſt. ad Rom. lect. 3. G& 2.
2. q. 100. art. 10. Vide Prop. 4 5.
(48) Queſnellus in Ep. ad Eph. 5. 8. Senſus conſtat
ex præcedentibus. Conformis eſt Prop. Bajanæ 25.
S 3 5.
(49) Queſnellus in Marc. 7. 22. Senſus & hic ex ſu-
Perioribus patet. Repugnat etiam Prop. Paulo in Ep.
ad Hebr. 11. 25.
(50) Queſneltus in Epiſt. ad Rom. 8. 15. Senſus eſt,

orationem, quæ ex charitate non proficiſcitur, eſſe va-

nam, atque inutilem. Repugnat Chriſto præcipienti
omnibus, etiam peccatoribus, ut orent ad Patrem, di-

centes: Pater noſter, & Prodigi parabolæ Evangelicæ;

etſi enim ex ſolo ſuæ egeſtatis motivo ſurgens iverit ad
patrem, vidit eum pater ejus, & miſericordid motus eſte
antequam ſoilicet dignis operibus, & vera bpœnitentia
ad patrem redinet antiquum, ut explicat Hieronymus
in Ep. ad Damaſum de filio Prodigo. Repugnat & Pa-
tribus, Ambroſio in Pſal. 11 8. & Auguſtino ad Sim-
Plic. Il. 4. c. 2. & ad Bonif. I. 4. c. 5. Vide ſequentem
Prop.
LI. Fides juſtificat, quando operatur; ſed
ipſa non operatur, niſi per charitatem. 5r
LII. Omnia alia ſalutis media continentur
in fide, tanquam in ſuo germine, & ſemine
ſe

⸗

tihet

1
rin
(t
ucn

ndt 4
dun e

t, Nlir

3 enſ⸗ 4
ilipern

Supplementum, ſive Asoeſſones. 161
ſed hæc fides non eſt abſque amore, & fiducia.

(52)
LIII. Sola charitas Chriſtiano modo facit
(actiones ohriſtianas) per relationem ad Deum,
durſlii & Jeſum Cariſtum. [zz]
LIV. Sola charitas eſt, quæ Deo loquitur;
Chi cam ſolam Deus audit. (54)
Re (5 1¹) Queſnellus in Act. 13. 39. Senſus eſt, fidem ju-
tun l ſtificare ſolum Per veram charitatem ſupernam „ G ſine
oreſck, hac illam operari non poſſe, ſeu ſine charitate fidem
non eſſe virtutem; quæ enim virtus nec operatur, nec
Nnln OPerari porteſt bonum ullum, virtus eſt. Conformis
ad Ni eſt Prop. Luthero in c. 15. Gen. & in Præf. ep. ad Rom.
Calvino I. 3. Inſtit. c. 2. S. 9. & in Antid. Trid ſeſſ. 6.
Enntig Can. 15. Kemnitio in Exam. Trid. ſeſſ. 6. can. 9. Go-
Miri mario t. 1. explic. Ep. ad Gal. c. 5. Janſenio t. 3. I. 5§. C.
4. & 5. & 9. Prop. 9. 10. I I. 12. 1 3. inter 3 1. notatas
ab Alex. VIII. (Repugnat Scripturæ Luc. 7. 50. & 18.
13. Act. 15. 9. Rom. 3. 2 8. & 8. 24. Hebr. 1I1. 2 5. 3 1.
Pſal. 16. 7. Pſal. 11 8. 112. Matth. 7. 22. 1. Cor. 9. 10.
Iſaiæ 5v. 15. 1. Petri 5. 5. 3. Reg. 21. 29. Concilio
Tridentino ſeſſ. G. c. 6. ſeſſ. 14. c. 4. Patribus, Cle-
menti Alexan. l. 7. Srrom. Chryſoſtomo hom. de Ver-
„bis David, & in c. 5. Matth. Hieronymo contra Jovin.
nina: 1.2. Ambroſio l. de Iſaac, & Jacob c. I. & l. I. de Cain,
n e & Abel c. 9. & in Luc. 1. & in Pſal. 118. v. 145. Hila-
tio in Pſal. 118. Auguſtino de Præd. SS. c. 7. ep. 186.
ad Paulum, & 149. ad Sixtum c. 3. in Pſal. I18. ſerm.
17. in Pſal. 36. ſerm. 2. in Pſal. r20. in Pſal. 9 3. Gre-
Sgorio M. I. 26. Moral. c. 2 3. Bernardo tract. de Chari-
tate c. 3. ſerm. 4. in Vig. Nat. Dom. ſerm. 2. de Nat.
Oenatu, de Ofhiciis Epiſc. c. y. Ugoni Victorino in Thr. ſuper
Mem. illud Gen. 18. Clamor Sodomorum, Laurentio Juſtinia-
comim no Faſcic. Amor. e. 18. & de Ligno vitæ l. 1. de Chari-
A tate c. 100.
,l Ad P. La-Croix Theol. Suppl. L (5§2)

9.15. El
liur, d
to Prergt
tallurem,
lebyntel
inngiene

162 Ad K. P. La-Crorx Theologiam Moralem
(5§2²) Queſnellus in Act. 10. 43. Senſus eſt, fidem chn
ſine charitate eſſe non poſſe. Repugnat Tridentino ſetiſ.
6. can. 28. Auguſtino de Sp. & lit. c. 3 6. & de Trin.
C. 18. ac S. Thomæ in c. I. Rom. 5. 27. Vide præced.
prop.
(§ 3) Queſnellus in Ep. ad Col. 3. 14. Senſus eſt, ſo-
lam Charitatem ſupernaturaliter facere actiones, quas 4
Chriſtiana religio aut præcipit, aut ſuadet. Repugnat
Prop. Trid. ſeſſ. é. c. 6. & Auguſtino l. de Cath. Rud.
C. 17. n. 27. Vide Prop. 5I. .
(5§4) Queſnellus in I. Cor. 13. I. Senſus eſt idem,
qui Prop. 50. Repugnat Scripturæ, Eccli. 18. 22. Gen.
16. 11. Luc. 2 I. 3 5. Luc. 23. ubi /de Latrone bono,
Marc. 7. 26. & Auguſtino in Pſal. 59. .
LV. Deus non coronat niſi charitatem; qui l
currit ex alio impulſu, & ex alio motivo, in va-
num currit. [5 5
LVI. Deus non remunerat niſi charitatem;
quoniam charitas ſola Deum honorat. (5s)
LVII. Totum deeſt peccatori, quando deeſt
ſpes, & non eſt ſpes in Deo, ubi non eſt amor
Dei. (57) =
LVIII. Nec Deus eſt, nec religio, ubi non
eſt charitas. [58]]
(55) Queſnellus in 1. Cor. 9. 24. Senſus eſt, non
ſolum non eſie virtutem ullam æternæ vitæ meritoriam
ſine charitate (quod Catholicum eſt) ſed nullam eſſe
meritoriam præter charitatem. Conformis eſt Prop.
Janlſen. t. 3. l. 5. c. 3. Repugnat Scripturæ 1. Reg. 15.
22. Pfal. 36. 40. & 49. 2 3. & 73. 21. Prov. 21. 28. &£
22. 11. Eccli. 3. 21. Iſaiæ 11.7 1. Dan. 12. 3. Marth.
F. 3. & 9. 2. Marc. 9. 8. Luc. 1. 4 5. Act. 14. 8. Rom.
4. 3. I. Cor. 13. 13. Apoc. 7. 13. & 14. 3. Patribus,
Cypriano de laudibus Martyrum c. 16. Ambroſio præfſ.

in Lucam. Hieronymo epiſt. 14. ad Celant. Auguſtino
Enchir. A E

7

. Supplementum, Rve Acceſſioners. 163
“ Enchir. C. 3. tract. 104. in Joan. Conc. 2. in Pfal. 70.
trt lib. I. qq. Evang. q. 9. Bernardo l. 2. de Conſid. ad Eug.
N & ſerm. 72. de diverſis, Guerrico Abb. ſerm. in Nat.
7 We B. V. Ugoni à S. Victore Erud. Theol. in ſpecul. Eccli.
c. 6, D. Bonaventuræ ſerm. I Dom. 22. poſt Pent. & 1.
3. diſp. 9. dub. I. Laurentio Juſtin. de Ligno vitæ, I
de Charitate c. 5. .
n Nenn (56) Queſnellus in Matth. 25. 36. Senſus eſt, qui
EeClh, N præcedentis. Additur huic præterea ſola charitate
Deum honorari, quod repugnat Scripturæ, Eccli. 3.
Raſircht Plal. 49. I5. & 23. Prov. 15. & Patribus, Auguſtino
cleigu Enchir. c. 3. 4. & 6. de ſp. & lit. c. 1 3. & in Pſlalm 149.
lu] Bernardo ſerm. 72. de diverſ. Bonaventuræ I. 3. diſp.
9. dub. I.
Uitten (57) Queſuellus in Matth. 27. 5. Senſus eſt, virtutes
nis omnes, adeoque etiam fidem deeſſe illi, cui deeſt ſpes,
cui autem deeſt vera ſuperna charitas, ſpem quoque de-
ichaie eſſe, ut proinde ſine ſuperna charitate nulla virtus con-
„ſiſtere poſſit. Repugnat Prop. iſthæc Scripturæ, Luc.
t 15. 17. Joan. I2. 42. I. Cor. 13. 2. Concilio Trid.
ſeſſ,6. can. 2 8. Patribus, Clementi Alex. l. 7. Strom.
neſta Ambroſio in Pſal. 118. v. 166 Chryſoſtomo in I. Cer.
c. 3. hom. 9. Auguſtino in Pſal. 103. ſerm. I. I. 1 5. de
go, in Trin. c. 18. in ep. Joan. tract 10 Enchir. c. I7 8 Guil
lelmo Abb. l.de nat. & dignit. amoris c. 6.
alach tio Juſtiniano de Ligno vitæ, I. de Fide c.
Ernen S. Victore in 1. Cor. qu. 12 r.
Il wast diſt. 2 3. art. 2. q. 16
aendtk P (58) Queſnellus in Joan. 4. 8. Vide præcedentem
„Prop.
“ LIX. Oratio impiorum eſt novum pecca-
l tum, & quod Deus illis concedit, eſt novum in
Au eos judicium. (5§9)
„ ½ LX. Si ſolus ſupplicii timor animat pœni-
Mrbu tentiam, quò hæc eſt magis violenta
, ducit ad deſperationem. [6

2 H LXI.

Enlirc
Ciones,

ancoe

Lauren-
3. Ugoui 4
D. Bonaventuræ in 3.

eo magis

164 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

LXI. Timor nonniſi manum cohibet; cor m
autem tamdiu peccato addiditur, quamdiu ab p
amore juſtitiæ non ducitur. [61 .
LXII. Qui à malo non abſtinet, niſi timore
pœnæ, illud committit in corde ſuo, & jam e
reus coram Deo. (62)
(59) Queſzellus in Joan. 10. 25. Senſus eſt, pecca-
torem quotieſcunque orat, peccare, Deumque (prôh
nefas!) ita crudelem, ut peccatorem damnet, quod ad I
ipſius bonitatem confugerit. Repugnat Scripturæ, 3. M
Reg. 8. 3 8. 2. Machab I. 5§. Eccleſiæ in Litaniis OO. hr
88. Patribus, Origeni in Iſa. homil. 6. Chryſoſtomo N
apud D. Thomam 2. 2. q. 83. art. 16. Auguſtino tract. Fun
44. in ep. Joan. & ſerm. 13 5. inter hom. 50. c. 6. n. 7. UN
S. Thomæ loco citato c. & ad z. D. Bonaventuræ in mihfi
Spec. diſcipl. p. 1. c. 12. AMun
(6o) Queſnellus in Matth. 27. 5. Senſus apertus eſt. II
Conformis autem eſt hæc Propoſitio cum ſequentibus (ohel
Luthero in epiſt. ad Sulpit. in ſerm. de pœnit. in aſſert. Arhie
artic. afler. 4. & 6. Kemnitio in Exam. Trid. de con- .
trit. ſeſſ. 6, can. 5. Janſenio t. 3 1 5. C. 1 3. c. 2 5. c 27.
c. 2, 8. C. 30 Prop. 14. inter damnatas ab Alex. VIII. &
15 inter eaſdem. Repugnat Scripturæ, Exod. 20. 20.
Plal. rI8. 120. Prov. 8. I 3. & I4. 27. Eccli. I. 16.
27. Iſaix 26. 17 Malach. 1. 6. Luc. 12. 5. Apoc. 14.
7. Concilio Trid. ſeſſ. 6. can. 5. can. 8. c. 6. & ſeſſ. 14.
c. 4. Patribus, Clementi Alcx. l. 2. Strom Gregorio
Naz. orat. 21. Baſilio in Pſal. 32. & in Pſal. 3 3. Divi-
tes eguerunt, Ambroſio in Pſal. 118. verſu 120. & ad
Virg. lapſ. c. 8. Chryſoſtomo homil. 15. ad pop Ant.
in Pfal. 110. & in c. 2. Mich. Auguſtino in Pſal. 127.
de Catech. Rud. c. 5. contra adverſ. leg. & prophet. I.
1. C. 16. tract. 9. in epiſt. Joan. de grat. & lib. arb. c. Mu
18. Authori lib. de Voc. Gent. I. 2. c. 19. Gregorio M. olt
I. 1. Moral. c. 26. I. 7. C. 24. 1. 22. C. 20. Dialog. l. 3.
c. 34. hom. 34. in Evang. Bernardo tract. de præc. & ra
diſpen.

nhtn Supplementum, ſive Acceſſtones. 165
ncnik diſpen. tract. de charitate e. 6. de ſtatu virt. pe. & ſerm.
t, und 2. Dom. poſt octavam Epiph. D. Thomæ 3. p. qu. 8 5.
ert. 5 ad I. & ad 3 D. Bonaventuræ in opuſe. de gratia
et, nſ⸗ ſanctif. lI. 5§. C. 4. in 3. diſt. 3 4. P. 2. art. I. d. I. & d. 2.
o c. & in Pſal. 110.
(61) Queſnellus in Luc. 20. 19. Senſus eſt, timorem
omnem pœnarum non excludere voluntatem peccandi,
d ſed ad ſummum externam peccati actionem cohibere.
rc⸗ Vide præced. Prop.
dn I62] Queſnellus in Matth. 21. 46. Vide præc. Prop.
inie LXIII. Baptizatus adhuc eſt ſub lege, ſicut
CN Judæus, ſi legem non adimpleat, aut adimpleat
Murint ex ſole timore. [63] —
H LXIV. Sub maledicto legis nunquam fit bo-
Dhwum num, quia peccatur ſive faciendo malum, ſive
illud nonniſi obtimorem evitando. (64)
elen LXV. Moyſes, & Prophetæ, Sacerdotes,
bange & Doctores Legis mortui ſunt abſque eo, quod
ehumi ullum Deo dederint fillum, cum non fecerint

n Ti . ſi „ 1
1n 1 r .
1g15 niſi mancipia per timorem. C65

MI 1631 Queſnellus Rom. 6. 14. Senſus eſt, Baptiza-
elu, tum, qui legem non adimpleat, aut adimpleat ex ſolo
n lait timore, non eſſe amplius Chriſtianum. Vide Propoſi-
t N tionem 60.
drtel . [64] Queſnellus ad Gal. §. 18. Senſus eſt, Iſraelitas
grm n in impotentia fuiſſe ad ullam legis partem ſine peccato
Cralgd implendam, & in neceſſitate peccandi. Vide Prop. 6.
[éS] Queſnellus Marc. I 2. 19. Senſus eſt, nullos ex
Moyſis, Prophetarum, Sacerdotum, & Doctorum legis
ſchola prodiiſſe juſtos viros, ſed ſolum mancipia Dia-

18 ernn!
lisA

iun 4 bolo, ac damnationi æternæ devota, ob impotentiam
16590 1 divinæ legis obſervandæ, juxta 64. Prop. Repugnat
E.5 propoſitio hæc Scripturæ, Dan. 3. 40. Libris Macha-
eng bæorum &c. & Auguſtino de peccato Orig. c. 2 5. & l.
C,10,

e de Mor. Eccl. c. 2 8. Vide etiam Prop. 60.
tonde, P 3 LXVI.

1
1

166 Ad K. P. La-Croix Thevlogiam Moralem
LXVI. Qui vult Deo appropinquare, nec
dehet ad ipſum venire cum brutalibus paſſioni-

bus, neque adduci per inſtinétum naturalem,

aut per timorem, ſicuti Beſtiæ, ſed per fidem,
& per amorem, ſicuti filii. (66) D
LXVII. Timor fervilis non ſibi repræſentat
Deum, niſi ut Dominum durum imperioſum,
injuſtum, intractabilem. (67)
LXVIII. Dei bonitas abbreviavit viam ſa
lutis, claudendo totum in fide, & precibus.
(68³
Ié*] Queſzellz, Hlebr. E2. 20. Senſus eſt, beſtiarum
more agere, qui ad Deum ex timore gehennæ conver-
titur, adeoque nec liberè, nec voluntarie „ neceſſariò.
Vide Prop. 60.
[67] Queſnellus in Luc. 19. 2 1. Vide Prop. 60.
I68] Queſnellas Act. 2. 21. Senſus eſt, Deum po-
tuiſſe ad ſalutem noſtram exigere à nobis jejunia, mor-
tificationem affectuum, ſenſuumque noſtrorum, elecë-
moſynas ec., ſed ex miſeratione ſua, ac bonitate fidem
tantum, & orationem popoſciſſe. Repugnat Scriptu-
TX, Matth. 19. 17. & 2 . 4 I. 2. Pet. I. TO. Jac. 2. I4.
Concilio Trident. fefl. 6. can. 20. Patribus, Clementi
Alex. I. §. Strom. Hilario c. 7. in March. Gregorio Naz.
orat. in S. Lavacro, Chryſoſtomo hom. 3 0. in Joann.
Hieronymo in c. 26. Iſaiæ, Auguſtino l. de Fide, &
Oper. C. 1 4. & I. 1. de vita contempl. c. 19.
LXIX. Fides, uſus, augmentum, & præ-
mium Fidei, totum eſt donum puræ liberalita.
tis Dei. [6o)] Z
LXX. Nunquam Deus affligit innocentes,
& afflictiones ſemper ſerviunt, vel ad punien-
dum peccatum, vel ad purificandum peccato-
rem. (70) . /
LXXI. Homo ob ſui conſervationem po⸗
. t

Ne.
Sapplementum, ſve Accefſione. 167
M teſt ſe ſe diſpenſare ab ea lege, quam Deus con-
Nn didit propter ejus utilitatem. zr
[69] Queſuellus in Luc. 9. 22. Senſus eſt, non fo-
elt zum fidem donum efſe puræ liberalitatis Dei, ſed etiam
ejus uſum, & augtnentum per bona opera; ut nihil in
reprrſer his juſtus mereatur, nec mercede diguus ſit. Repu-
Inperiol gnat Propoſitio Scripturæ, 2. Par. 1 5. 8. Prov. I1. 18.
Eccli. 16. 4 5. Sap. 3. 5. Matth. 5§. & 20. 8. Rom. 4. 4.
it un 2. Tim. 4. 8. Hebr. 6. 10. Apoc. 3. 4. Conciliis „Arau-
Lhehn ſic. 2. C. S. Lateran. ſub Innoc. III. 6. PFirmiter, Tri-
I qentino ſeſſ. 6. can. 32. Patribus, Cypriano de ſimpl.
“ Præl. eirca med. Gregorio Naz. orat. in S. Bapt. Am-
en Proſio l. E. de off. c. 1 5˙. Chryſoſtomo hom. 4. de La-
n Zaro, Hieronymo l. 2. «ontra Jovin. Auguſtino epiſt.
In 105. ad Sixt. & epiſt. 106. ad Bonif. & 144. ad Anaſt.
Tüha Paulin. Ep. ad Victr. Proſpero ad Cap. Gall. reſp. 6.
lii Bernardo ſerm. 81. in Cant. D. Thotnæ I. 2. 4. 1 14⸗
dk, Dr art. 8. C. D. Bonaventuræ in Brevil. par. 4. C. 2.
ſgbnin, 701 Queſnellus im Joan. 9. 3. Senſus eſt, impoſſibi⸗
utunn lein eſſe ſtatum puræ naturæ, utpote:- in quo homo
konurt creatus ſine peccato, noſtris tamen miſeriis obnoxius
rsmn foret, concupiſcentiæ motibus, morti, aliiſque vita,
rt hujus ærumnis; Deus enim nunquam affligit innocen-
biUng tes. Conformis eſt Prop. Bajanæ Prop. 72. Repu-
Cro) gnat Scripturæ, Jobi 2. 3. & 6. 2. Tobiæ 12. 13. Mat-
mzonſe thæi 5. 10. Joan. 9. 2. Patribus, Gregorio Nyfſſ. I. 8. de
WlLH* provid. Chryſoſtomo lib. 2. de provid. Cyrillo Hieroſ.
019,. Catech. 8. Auguſtino l. de pecc. mers. & remiſf. c. 3 3. l.
Ntun, in 83.qq. J. 27. l. 4. de Civit. Dei c. 3. in Pſalm. 43. 17.
hurltet Laurentio Juſtin. de caſto connub. Verb. & an. C. 15.
S. Thomæ opuſc. 7. ſuper Pater noſter.
yr] Queſnellus in Marc. 2. 2 8. Senſus eſt, univerſa-
dad liter, & ſine ulla diſtinétione præceptorum Dei à præ-
Cceptis Eccleſiæ, aut præceptorum juris naturalis à præ-
Mumn en ceptis juris poſitivi, poſſe hominem ob ſui confervatio-
lſem ſe diſpenſare ab ealege, quam Deus condidit pro-
rniimn L. 4 )Prer

7 innooe

16 8 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

Pter ejus utilitatem, atque adeo ab omni lege; nulla
enim lex à Deo Præcepta eſt, quæ noſtram non ſpecta- &
ret utilitatem. Nihil hâc Propoſitione laxius, ac bo-
nis moribus pernicioſius, Probabiliſtarum univerſa na-
tio excogitavit unquam aut porro excogitabit. Vide
S. Thom. I. 2. J. 100. art. 8. 2. 2. q. 8 8. artic. 12. & q.
104. art. 4. & quodl. 4. art. 13. & l. 4. ad Hannib. diſt.
3 8. art. 2.

LXXII. Nota Eceleſiæ Chriſtianæ eſt, quod
ſit Catholica, comprehendens & omnes Ange-
los cœli, & omnes Electos, & juſtos terræ, &
omnium ſæculorum. (72)
LXXIII. Quid eſt Eceleſia, niſi cœtus filio-
rum Dei manentium in ejus ſinu, adoptatorum L
in Chriſto, ſubſiſtentium in ejus perſona, re-
demptorum ejus ſanguine, viventium ejus ſpi-
ritu, agentium per ejus gratiam, & expectan-
tium gratiam futuri ſæculi. (73)
LXXIV. Eccleſia, ſive integer Chriſtus, In-
carnatum Verbum habet ut caput, omnes ve-
ro Sanctos ut membra. ſ7
LXXV. Eccleſia eſt unus ſolus homo, com-
poſitus ex pluribus membris, quorum Chriſtus
eſt caput, vita, ſubſiſtentia & perſona; Unus
ſolus Chriſtus compoſitus ex pluribus Sanctis,
quorum eſt ſanctifieator.
[72] Queſnellas Hebr. 12. 22. Senſus eſt, ad veram,
& interiorem Eccleſiam ſolos electos, & juſtos ſpecta-
re, adeoque non omnes ſideles etiam peccatores, etiam
reprobos ad eam pertinere. Conformis eſt hæc Pro-
Foſitio Iuti & ſequentes ad 78] Calvino in 1. Cor. c. 1.
& l. 4. Inſtit. c. . S. 2. Brentio in Prolegom cont. Pe-
trum Soto de Eccl. Cath. & in Apol. Conf. Wirtemb.
de Horis Canonicis, Franc. Gomar. Expl. c. 22. G.
Matth. p. 84. &£ Ep. ad Gal. c. 2. p. 494. Wiclefo
8. jo-

Supplementam, ſive Acceſſiones. 169

15. Joanni Hus art. 1. 3 & 6. Confeſſioni Auguſtanæ
elin . art. 7. & deſcendit ex Propoſ. Quelnellii 1.57. & §8.
wummnie, Repugnat Scripturæ, Matth.: 3. 47. & 22. 9. Cor.
giebi k 5. 1. Theſſal. 3. I 1. S 14. 2. Lim. 2. 20. Concilie
“ Trid. ſeſſ. 6. can 28. Patribus, Ambroſio in Apocal. 6.
klmni & in Lucam l. 3. c, 3. Chryſoſtome in Plal 39. Hiero-
50 nymo Dialeg. adyv. Lucif. Auguſtino in Pſal. 47. I 26.
wil & 134. dé Don. Perſev. c. 5§. ep. 187. ad Dard. & 243.
u S& Læt. de Civit. Dei l. I. C. 3 5. tracét. 6. in Joan. tract.
umn 61. in Ep. Joan. de corr. & gr. c. J. de doctr. Chriſt.
Raten, c. 32. Gregorio M. Moral. l. 1 3. c. 8. & I. 3 1. C. 1 5. in
Evang. I. 2. hom. 3 8. I. 8. c. 10. l. 27. c. I 2. Bernardo
Uloetuct ſet. 25. in Cant. Suerrico Abb. ſer. 3. de Annunc. D.
ipn Thomæ p. 3. q. 8. ar. 3. ad 2. Bonaventuræ ſer. 2. in
uttun Dom. Palm.
Nimeng (73) Queſaellus 2. Theſl. I. I. Vide præcedentem.
ec . I. Lim. 3. de Prop
dant (74) Queſnellus I. Lirn. 3. 16. Vide rop. 72.
1ela (75) Queſnellus Eph. 2. 14. 1 5. 16. Vide Prop. 72.
Nota etiam, quàm impropriè dicantut hic filii Dei
Chrle Gabſißentes in Chriſti perſona. Hinc eniin fieret, Chri-
omnen ſtianos non ſubſiſtere in ſe, imèò & eſſe verè filios Dei,
non ſecus atque Homo Chriſtus, cujus Humanitas ſub-
orocn Kſtebat in Verbo.

umChre LXXVI. Nihil ſpatioſius Eccleſia Dei, quia
on, omnes Electi & Juſti omnium ſæculorum illam
tbeddd componunt. ([76 .
LXXVII. Qui non ducit vitam dignam filio
ahden Dei, & membro Chriſti, ceſſatanterius habe-
iins re Deum pro Patre, & Chriſtum pro capi-
enf teé. (77)
A LXXVIII. Separatur quis à populo electo,
inuCn cujus figura fuit populus Judaicus, & Caput
n a eft Jeſus Chriſtus, tam non vivendo ſecunduùm
nl Ne⸗ Evangelium, quam non credendo Evange-
, lio. (78)
H L 5 LXXIX.

170 Ad R. P. La-Cyoix Theologiam Moralem

LXXIX. Utile & neceſſarium eſt omni tem-
pore, omni loco, & omni perfonarum generi
ſtudere, & cognoſeere ſpiritum, Myſteria, &
pPietatem Sacræ Scripturæ. (79)

(76) Queſnellus Eph. z. 22. Vide prop. 72.
(77) Queſaellus Oan. 2. 22. Vide prop. 72.
(78) Queſnelus Act. 2. 2 3. Vide prop. 72.
(79) Queſaellus 1. Cor. I4. 5. Senſus eſt, lectionem
Sacræ Scriptutæ omnibus etiam Laicis ucilem eſſeé, at-
que adeo neceſſariam. Conformis eſt prop. Calvino in
1. Epiſt. Petri, & in Iſai. C. 4,8. v. 17. Brentio Conf-
Wirtemb. de Scriptura ſacra, Kemnitio in Exam. Tri-
dent. I. p. pag. 55. & p. 60. Franc. Gomario in explic.
Ep. ad Coloſſ. c. 4. p. 574. & in Analyſi I. Joan. 2. p.
727. Repugnat Scripturæ, Ecchi. 3. 20. Sap. 92 17. Ma-
lach. 2. 7. Matth. 7. 6. Luc. 16. 29. Kom. IO. 17. &
12. 3. & 29. 2. Cor. 3,6. LI. Tiln. I. 7. 2. Lim. 3. 6.⸗
Heb. §. I2. & 13. 2. Pet. 3. I 5. Pontifici Innoc. III. c.
ad Epiſc. & pop. Metenſ. Conciliis, Trident. in reg. 4.
Ind. lib. prohibit. Toloſano an. 122 8. c. 4. Turoncnſi
an. 1583. Arclatenſi 1585. Avenionenſi 15 94. can. 7.
Narboneunſi an. 1609. c. 3. de lib. vetit. Patribus, Ter-
tull. I. de præſcript. Clem. Alex. I. 2. Strom. & l. 3. Pæ-
dag. c. 2. Origeni Proleg. in Cant. Cantic. & hom. 27.
in Num. Hilario l. 8. de Frinit. & l. ad Conſtant. Aug.
Athanaſio de Incarn. Verbi Dei circa finem, Baſil. in Reg-
brev. q. 96. Theodoreto l. 4. hift. c. 77. Greg. Nazianz.
orat. I. de Theol. Ambroſio l. 4. in Luc. c. 4. Hieron.
I. 1. adv. Pelag. & Proleg. in Ezech. & in ep. ad Paul. &
in Nahum. c. 3. Chryſoſtomo hom. 16. in Gen. & in c. 2.
Matth. hom. z. Auguſtino contr. Adam. c. 3. de doct.
Chriſt. I. I. c. 39. & l. 2. C. 6. & c. I 3. contra epiſt. Fun-
dam. C. 4. epiſt. T02. ad Evod. de utilit. credendi c. 2.
cont. adv. leg. & proph. I. r. c. 13. Gregorio M. Proem.
in Cant. Cantic. Bernardo ſer. I. in Cant. Cantic. Fa-

cultati Serbonicæ in damnat. 4. propoſitionum Eraſini
an.

mia N
Cnnun
n N
rtn

WM Supplementum, ſive Acceſſiones. 1
Gume an. 1527. & in damnat. Bibliorum ex verſione Matthæi

de la Roche an. 1560. Tandem Comitiis Cleri Galli-
fen cani an. 1714.
LXI. Lectio Sacræ Scripturæ eſt pro om-
„ nibus. (80)
. LXYXXI. Obſcuritas Sancti Verbi Dei non
eſt Laicis ratio diſpenſandi ſe ipſos ab ejus le-
don Ctione. (981)
ee LAYLIII. Dies Dominicus debet ſanclifica-
ni ri à Chriſtianis lectionibus pietatis, & ſuper
omnia Sanckarum Scripturarum. Damnoſum
eſt velle Chriſtianum ab hac lectione retrahe-
re. (92)
LXXIII. Eſt illuſio ſibi perſuadere, quod
notitia Myſteriorum Religionis non debeat
reINE Ccommunicari feminis lectione Sacrorum Libro-
me rum. Non ex feminarum fimplicitate, ſed ex
knns ſuperba virorum ſcientia ortus eſt Scripturarum
„Iu abuſus, & natæ ſunt hæreſes. (83)
n (Sg8o) Queſnellus in Act. 8.2 8. Vide prop. 77. & Card.
nb, Perron Replique au Roi de la grande Bretagne I. 6. C. 6.
nalye P. 1098: & Richelieu 4. Meth. c. 6.
Ahonof. (I) Queſneltlus Act. 8. 3 1. Vide prop. 79. & Greg.
Cnlm, vII. ep. 2. ad Duc. Bohem.
ElII (g2) Queſnellus Act. 15.2 1I. Vide prop. 79. & Conc.
Se Mediol. 3. ſub S. Carolo c. I. & Determin. Fac. Pariſ.
C4rmm an. I1401I.
, (S83) Queſaellus Joan. 4. 26. Vide prop. 79. Vide
nGA etiam Hieron. in ep. ad Cteſiph. & Dial. I. cont. Pelag.
63. S Epiphan. hær. 26.

nnd LXXXIV. Abripere è& Chriſtianorum mani-

ar
bus Novum Teſtamentum, ſeu eis illud clauſum
8 tenere, auferendo eis modum iſtud intelligendi⸗
ume eſt illis Chriſti os obdurare. (84)

LXXXV.

172 Ad K. P. Ea-Croix Theologiam Moralem

LXXXV. Interdicere Chriſtianis lectionem
Sacræ Scripturæ, præſertim Evangeli, eſt in-
terdicere uſum luminis Filiis lueis, & facere,
ut patiantur ſpeciem quamdam excommunica-
tionis. (85)
LXXXVI. Eripere fimplici populo hoc ſo-
latium, jungendi vocem ſuam voci totius Eccle-
ſiæ, eſt uſus contrarius praxi Apoſtolicæ, & in-
tentioni Dei. (86)

(84) Queſnellus Matth. 5. 2. Vide prop. 79.
(85⁵) Oueſnellas Luc. 11.33. Vide prop. 79.
(86) Queſnellur I. Cor. 14. I6. Schfus eſt, in verna-
eulas linguas quicquid in Breviario, ac Miſſali conti-
netur, Vertetidutn neceſlario eſſé, Divina Officia, ac
Myſteria vulgari idiomate celebranda eſſe, Canonem
Miſſæ elatâ voce, ut à populo audiri poſſit, efle pronun-
ciandum, ſimplicique populo dandum hoc ſolatium,
jungendi vocem ſuam in celebratione Divinorum My-
ſteriorum voci Sacerdotis, id eſt, recitandi Canonem
cum Sacerdote. Conformis eſt prop. Kemnitio, aliiſque
heterodoxis. Repugnat Scripturæ, Exod. 19. 12. Tob.
12.7 I. Cor. 2. 8. Pontifici Greg. vII. ep. ad Duc. Bo-
hem. Conciliis, Trid. ſeſt. 2 2. c. 8. & Can. 9. Mediol.
P. 2. Conſtit. dehis, quæ pertinent ad celeb. Miſſ. Co-
lon. 1. an. 1536. par. 2. C. 13. Auguſtenſi an. 1548. tit.
1 5. & 18. Patribus, Origeni hom. 20. in Joſ. Hilar. in
Pſal. 118. & præf. in Pſalm. Athan- in Ep. I. ad Eph. in
hæc verba: ſie nos euſtimet homo &. Chryſoſtome

hom. 3. de Laz. Auguſt. l. de Bapt. c. 2 5. Gerſ. in 4. part.

ſer. de Nativ. Chr. & Facultati Pariſ. in Cenſur. prop. 5.
Eraſmni. Vide plura apud Vallemontium in erudito libro
Dariſiis edite 1710. cui titulus: Du Secret des Myſter
rer, ou Apologie de la Rubrique des Miſſels.
LxXxXXVII. Modus plenus ſapientiâ, lumi-
ne;

cnſb uſcnu
1 Eknont
iptan
Cehtons.

G

n i,
ini Ke
gell
o, Cir

NWorm

dpolohor
lorin TYec

lae Ki

.
ermn,
Nlrekinrer
rleltcer.
Drndken,:
k, Cr
doſteleren
n boe ſatir
Dirnorun!
Vnc'Cnen
nitali⸗
Pin ln. N
Pbh.
a.M.
Nlalitt⸗

1.Che

etl e

Cenln
inemdtn,
verer detl
.

lett⸗
ece,

Dei, antequam reconcilientur. (87)

Sapplemenmm, fve Acce ſiones. 173

ne, & charitate, eſt dare animabus tempus por-
tandi cum humilitate, & ſentiendi ſtatum pec-
cati, petendi ſpiritum pœnitentiæ, & contritio-
nis, & incipiendi ad minus ſatisfacere juſtitiæ
LXXXVIII. Ignoramus, quid ſit peccatum,
& vera pœnitentia, quando volumus ſtatim re-
ſtitui poſſeilioni bonorum illorum, quibus nos
peccatum ſpoliavit, & detrectamus ſeparationis
iſtius ferre confuſionem. (88)
LXXXIX. Quartus decimus gradus con-
verſionis peccatoris eſt, quod cùm ſit jam re-
conciliationis, habet jus afliſtendi Sacrificio

Mifſæ. (89)
(87) Queſneltns Act. 9. 9. Senſus eſt, Sacramentalem

abſolutionem omnibus indiſeriminatim peccçatoribus
differendam eſſe, nec ipſis abſque prævia ſatisfactione
concedendam. Conformis eſt prop. Petro de Oſina in
prop. damnata à Sixto Iv. an. 147 8. & prop. 16. 17.18.
inter 3 1. damnatas ab Alcx. vIII. Repugnat Scripturæ,
Macth. 9. 2. Luc. 7. 48. Joan. 10. 10. Tridentino ſeſſ.
14. C. 8. Patribus, Clero Romano in ep. ad Cyprian. t.
I. Conc. Labb. p. 662. Ambroſio l. 2. de pœnit. c. 9.
Chryſoſtomo Ep. 5. ad Theod. Aug. in Pſ. 63. Leoni I.
Ep. 91. Greg. M. hom. 26. in Evang. 1.7. Reg. ep. 12.
ad Sabinian. Epiſc. & ep. 53. ad Sccundin. S. Carolo in
Actis Ecc. Mediol. par. 4. P. 651. & ſeqq.
(88) Queſnellus Luc. 17. II. Vide prop. præced.
(89) Queſnellus Luc. 1 5. 23. Senſus eſt, Sacrificio
Miſſæ aſſiſtenti jus peccatoribus deeſſe. Repugnat prop.
C. Miſſas de Conſecrat. diſt. r. Conciliis Colon. I. an-
uo 1556. par. 7. 24. & tit. I 6. Mediol. 3. p. 96. Trident.
ſefl. 22. c. 2. Greg. M. hom. 37. in Evang.

XC.

174 Ad KR. P. La⸗Coix Theologiam Moralem .

XC. Eccleſia authoritatem excommunican- ih
di habet, ut eam exereeat per primos Paſtores
de conſenſu ſaltem præſumpto totius corpo-
ris. 90
XCI. Excommunicationis injuſtæ metus nun-
quam dehet nos impedire ab implendo debito
noſtro; nunquam eximus ab Eccleſia, etiam
quando hominum nequitiâ videmur ab ea ex-
pPulſi, quando Deo Jeſu Chriſto, atque ipſi Ec-
cleſiæ per charitatem affixi ſumus. (91]
XOlI. Pati potius in pace excommunicatio.
nem, & anathema injuſtum, quàâm prodere
veritatem, eſt imitari Sanctum Paulum: tan-
tum abeſt, ut ſit erigere ſe contra Authoritatem
aut ſcindere unitatem. [92]
XCIII. Jeſus quandoque ſanat vulnera, quæ
Præceps primorum Paſtorum feſtinatio infligit,
ſine ipſius mandato. Jeſus reſtituit, quod ipſi
inconſiderato zelo reſcindunt. 93]

(90) Queſnellas Matth. 18. 17. Secnſus eſt, juriſdi-
Ctionem, & authoritatem Eccleſiaſticam penes fidelium
communitatem eſſe, non penes ſolos primos Paſtores.
Conformis eſt prop. Wiclefo prop. 1I1. & 12. Joanni
Hus prop. I. . 19. 2 8. 29. Luthero, Calvino, & Ed-
mundo Richerio in Tractatu de poteæſtate Eccleſiaſtica,
& Politica, cujus impias doctrinas à Senonenſi Conci-
lio damnatas 9. Martii 1612. T. xXxI. Concil. Hard. ab
ipſomet Authore deinde ſincero animo retraétatas, Jan-
ſenianis ſemper cordi fuit maximè renovare, ut ex Dia-
rio ſancti Amoris conſta: 6. p. c. 26. pag. 522. & 523.
manifeſtum eſt. Repugnat Scripturæ, Matth. 16. Tu
es Petrus, Joan. 20. Sicut me & 21. Simon Joannis,
Galat. I. Paulus Apoſtolus, I. Tim. 5. Aaädverſas Tit. 1 .
Hujus

G lun

enn

lenen
pengoct
dele, e
Inrcbeze
denf
Connunteni
Nlin ne
hlllm,
Fllantgen

tnllrng
fnmott,
1t, go

dlveſfnnit.

Penakülen
Mincebiſor
Clino, dl
e Huli
Esoenl
Concil. ul
lericknu
e, el
.,621. 6
Mlith
gmn,
Almil.
3

Supplementum, ive Aeteſſiones. 175
Hujus rei gratia Act. 20.2 8. Conciliis Calched. Ep. ad
Meon. Nic. an. 7 87. Lateran. 12 15. Can. 3. Conſtant.
in damnat. Wiclefi, & Joan. Hus, Trident. ſeſl. 23. c. 4.
can. 6. & 7. Patribus, Ignatio Epiſt. ad Philad. Irenæo
I. 3. C. 3. Cypr. Ep. ad Jubaj. Ambrolſ. ſerm. 2. Chryſ.
hom. I1. in Matth. Leoni M. ſerm. z. de ann. Aſſumpt.
Gregorio 3. Ep. ad Boniſ. D. Bernardo ep. 137. ad Eu-
gen. Epiſcopis Gallis in Epiſt. ad Innoc. XII.
(91¹) Queſnellus Joan. 9. 22. Senſus eſt, timorem
Excommunicationum, etſi earunn injuſtitia non ſit noto-

ria, neque es errore intolerabili emanent, nunquam

debere nos impedire ab implendo debito noſtro, quam-
vis hoc eſſentiale non ſit, imo hujuſmodi Excommu-
nicationes deſpici poſſe. Conformis eſt prop. Wiclefo
art. 2 3. & 30. Luthero art. 23. & 24. inter damnatas
à Leone z. aliiſque hætericis. Repugnat Scripruræ,
Deut. 12. 17. Matth. 18. 1 8. Rom. 1 3. 2. 2. Cor. 13
1. ad Theſſ. 4. & 8. & Patribus, Hieron. in illud: Que-
unqueabligaveritas SSWε. Urbano I. in Decr. Grat. 2. P.
Caula 2. q. 5. Can. Quibus, & Greg. M. heln. 26. in
Evang.
(92) Que zellus Rom. 9. 3. Vide præced. Repugnat
etiam prop. Trid. ſefl. 2 5. C. 3.
. .
(93) Queſneltns Joan. 1 8. 11. Vide prop. 91.

XCIV. Nihil pej'orem de Eccleſia opinio-
nem ingerit ejus inimicis, quàm videre illic do-
minatum exerceri ſupra fidem fidelium, & fo-
veri diviſiones propter res, quæ nec fidem læ-
dunt, nec mores. [94) .
XCV. Veritates es devenerunt, ut ſint lin-
guâ quaſi peregrinâ Chriſtianis, & modus eas
prædicandi eſt veluti idioma incognitum: adeo
remotus eſt à ſimplicitate Apoſtolorum, & ſu-
pra communem captum fidelium; ncqu ſatis
adver-

176 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
advertitur, quòd hic defectus ſit unum ex ſignis
maximè ſenſibilibus ſenectutis Eceleſiæ, & iræ

Dei in filios ſuos. 95
XCVI. Deus permittit, ut omnes Poteſtates

ſint contrariæ Prædicatoribus veritatis, ut ejus
victoria attribui non poſſit, niſi Divinæz Gra-

tiæ. [96] J
XCVII. Nimis ſæpè contingit membra illa,
quæ magis ſanctè, ac magis ſtricle unita Ecele-
ſiæ ſunt, reſpici, atque tractari tanquam indi-
gna, ut ſint in Eccleſia, vel tanquam ab ea
ſeparata; ſed Juſtus vivit ex fide, & non ex opi-
nione hominum. 97?
(23) Queſnellus Rom. 14. 16. Senſus eſt, Eccleſiam
occaſionem præbere ſcandali, exigendo nempe ſubſcri-
ptionem formularii Alcxandrini. Vide ſeq-
(9⁵⁶) Queſnellus. Cor. 14. 21. Senſus eſt, Eccleſiam
ſeneſcere, ac ſenſim deficere. Repugnat prop. Scriptu-
ræ, Pſal 37 3 S Matth. 6. 18. & 28. 20. Eph. 5§. 27.
& Patribus, Irenæo l. 5. adv. hær. Cypr. Ep. 55§. Ambr.
I. 4. Hexam c. 4 Chryſoſt. in Pſal. 44 10 Hieron. in
c. ult Matth Auguſt in Pſal. 6ο I. z2. de Civit. c. 2 8.
I. 3. de doct Chriſt. c. 3 4. Fulgent. Epiſt. ad Prob. c.
5. Joan, Damalſc. I. z. Paralell. c. 14. in fine, Sozom. I.
6. C. .
(96) Queſuellus Act. 17. 8. Senſus eſt, injuſtè à Prin-
cipibus Eccleſiaſticis, & Sæcularibus puniri Janſenia-
nos, & hæreticos. Conformis eſt prop. Calvino, &
aliis Heterodoxis. Repugnat Scripturæ, Proverb. 10.
8. Lucæ 14. 2 4. Gal. 5§. 12. Lit. I. 1 3. Pontificibus, Leoni
M. Ep. 75. ad Leon. Aug. & 93. ad Turib. Anaſtaſio
II. Epiſt. ad Anaſt. Imp. Patribus, præſertim Aug. Ep.
48. 50. 166 &1, 1. cont. Gaud. c. 1 8.
(27) Quezſnellus Act. 4. 11. Vide 96. prop.
XCVIII.

Nte
UII
RK
mummen

G

le
AVnohen
ut
ſwrkmn
(fu
1Uin e
NNe
nnnde
Cnn
umme

Kommue

nnng

n llet

f Supplementum, ſive Acceſiones. 177
lunnh XCVIII. Status perſecutionis, & pœnarum,
,

quas quis tolerat „ tanquam hæreticus, flagiti-
oſus, & impius, ultima plerumque probatio eſt,
nnghis & maximè meritoria, utpote quæ facit homi-
liuk, m ne magis conformem Jeſu Chriſto. [98
diee XCIX. Pervicacia, Præventio, obſtinatio in
nolendo aut aliquid examinare, aut cognoſce-
uenimi re ſe fuiſſe deceptum, mutant quotidie quoad
tunle multos in odorem mortis id „ quod Deus in ſua
nuEccleſia poſuit, ut in ea eſſet odor vitæ, v. g.
iart bonos libros, inſtructiones, ſancta exempla
Nme Kc. [099
Q. eus deplorabile, quo credlitur hono-
Snate rari Deus, perſequendo veritatem, ejuſque di-
ſcipulos. Tempus hoc advenit. dHaberi &
e tractari à Religionis Miniſtris tanquam impium,
nch & indignum omni commercio cum Deo, tan-
uoh quam membrum putridum, capax corrumpen-
i di omnia in Societate Sanctorum, eſt homini-
; bus piis morte corporis mors terribilior. Fru-
e lem ſtra quis ſibi blanditur de ſuarum intentionum
ar puritate, & zelo quodam religionis, perſequen-
““rl do flammàâ, ferroque viros probos, ſi propri4
paſlione eſt excæcatus, aut abreptus alien,
AIEE Propterea quod nihil vult examinare. Frequen-
Spmmks ter credimus, ſacrificare Deo impium, & ſacri-
lm ficamus Diabolo Dei ſervum. [100]
u,hon Cl. Nihil ſpiritui Dei, & docirinæ JEſu
bnita Chriſti magis opponitur, quàm communia
Imb. facere juramenta in Eccleſia, quia hoc eſt mul-
King tiplicare occaſiones pejerandi, laqueos tendere
„inmnfirmis, & idiotis, & efficere, ut nomen, &
ee Ad P. La-Croiæ Theol. Suppl. M. veri-

Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

178
veritas Dei aliquando deſerviant conſilio im-
piorum. [101]
(98) Queſnellus Luc. 22. 37. Vide prop. 96. & Au- t

guſt. l. 3. cont. Ep. Parm.
(99) Queſnellus 2. Cor. 2. 16. Vide prop. 96. & Au-
guſt. I. 2. Op. Imp. c. 103.
(100) Queſnellus JTOan. 16. 2. Vide prop. 96.

(101) Queſuellus Match. 5. 37. Senſus eſt, juratam

Signaturam Formularü eſſe damnandam. Repugnat
Scripturæ, Deut. 10. 20. Jerein. 42. Pontificibus, Gre-
gor. M. Epiſt. ad Th. Patrit. & Paſchali ad Polon. Arch.
apud Baron. ſad ann. I102. Conciliis, Rothomagenſi
art. 1581. Rhemenſi art. 1583. Bituricenſi, Aquenſi,
Mediolanenſi, aliiſque bene multis, ac Praxi Eccle-
ſix. Vide Baron. ad an. 1176. & 1178. ubi de Albi-

genſibus.

Auditis itaque tum voce, tum ſcripto No-
pis exhibitis præfatorum Cardinalium, alio-
rumque Theologorum ſuffragiis, divinique in
primis luminis, privatis ad eum finem- publi⸗
ciſque etiam indictis precibus, implorato præ-
ſidio; omnes & ſingulas Propoſitiones præin-

ſertas, tanquam falſas, captioſas, malè ſonan-

tes, piarum aurium offenſivas, ſcandaloſas, per.
nicioſas, temerarias, Eecleſiæx, & ejus praxi
injurioſas, neque in Eccleſiam ſolùm, ſed etiam
in Poteſtates ſæculi contumelioſas, feditioſas,
impias, blaſphemas, ſuſpectas de hæreſi, ac hæ-
reſim ipſam ſapientes, nec non hæreticis, &
hæreſibus, ac etiam ſchiſmati faventes, erro-
neas, hæreſi proximas 5 pluries damnatas, ac
demum etiam hæreticas, variaſque hærefes, &
potiſſi·

een
Mrl
n
nir
Itun
int
Cn

gabe
in

Enn,
Eehrp

lepn,
Eg

Donrhi
Vli
lis, Nohe
uicehll,
i, a
Enng. d!

lum lrß
Cnzunn
, An
nhnem,
inporz⸗
ltone
ſ, Ndet
mtzon
l, Ain
0ume
lolnu,Ne
ehen
vn heid
lhurent
tesden
gulgr

„
7*

dam

Supplementum, ve Acceſſiones. T79

potiſſimum illas, quæ in famoſis Janſenii Pro-

poſitionibus, & quidem in eo ſenſu, in quo hæ
damnatæ fuerunt, acceptis, continentur, mani-
feſtè innovantes reſpectivè, hac noſtrà perpe-
tuò valituràâ Conſtitutione deolaramus, dam-
namus, & reprobamus.
Mandamus omnibus utriuſque ſexis Chriſti
fidelibus, ne de dictis Propoſitionibusſentire,
docere, Prædicare aliter præſamant, quaàm in
hac eadem noſtra Conſtitutione continetur, ita
ut quicunque illas, vel illarum aliquam con-
junctim, vel diviſim docuerit, defenderit, edide-
rit, aut de eis etiam diſputativè, publicé, aut pri-
vatim tractaverit, niſi forſan impugnando, Ece-
Cleſiaſticis cenſuris, aliiſque contra fimilia per-
petrantes à Jure ſtatutis pœnis ipſo ſacto, abſ-
que alia declaratione ſub jaceat.
Cæterum per expreſſam præfatarum Propo-
ſitionam reprobationem alia in eodem libro
contenta nullatenus approbare intendimus;
cùm præſertim in decurſu examinis, complures
alias in eo deprehenderimus Propoſitiones illis,
quæ, ut ſupra damnatæ fuerunt, conſimiles, &
aſſines, iſdemque erroribus imbutas? nec ſanè
paucas ſab imaginario quodam, veluti grafſan-
tis hodie perſecutionis obtentu, inobedientiam-
& pervicaciam nutrientes, eoſque falſèò Chri-
ſtianæ patientiæ nomine præcdicantes; quas pro-
pterea ſingillatim recenſere, & nimis longum
eſſe duximus, & minimè neceſſarium, ac de-
mum, quod intolerabilius eſt, ſacrum ipſum
Novi Teſtamenti textum damnabiliter vitia-
M z tum

1898 Ad K. P. La Croiæ Theologiam Moralem

tum comperimus, & alteri dudum reprobatæ
verſioni Gallicæ Montenſi in multis confor-
mem: à vulgata verò editione, quæ tot ſæcu-
lorum uſu in Fecleſia probata eſt, atque ab Or-
thodoxis omnibus pro authentica haberi de-
bet, multipliciter diſcrepantem, & aberran-
tem, plurieſque in alienos, exoticos, ac ſæpè
noxios ſenſus, non ſine maxima perverſitate
detortum.
Eundem propterea Librum, utpote perdul-
ces ſermones, & benedictiones, ut Apoſtolus
loquitur, hoc eſt, ſub falſa piæ inſtitutionis ima-
gine, ſeducendis innocentium cordibus longè
accommodatum, ſive præmiſſis, ſive alio quo-
vis titulo inſcriptum, ubicunque, & quocunque
alio idiomate, ſeu quAâvis editione, aut verſio-
ne hactenus impreſſum, aut in poſterum quod
abſit] imprimendum, authoritate Apoſtolic4
tenore præſentium iterum prohibemus, ac ſimi-
liter damnamus: quemadmodum etiam alios
omnes, & ſingulos in ejus defenſionem tam ſcri-
pto, quam typis editos, ſeu forſan (quod Deus
avertat) edendos libros, ſeu libellos, eorum-
que lectionem, deſcriptionem, retentionem,
& uſum omnibus, & ſingulis Chriſti fidelibus

ſub pœna excommunicationis per contrafacien-

tes ipſo facto incurrenda, prohibemus pariter,
& interdicimus.
Præcipimus inſuper Venerabilibus Fratri-
bus, Patriarchis, Archi-Epiſcopis, & Epiſcopis.
aliiſque locorum Ordinariis, nec non hæreticæ
pravitatis Inquiſitoribus, ut CohtraJictoreri
L rebel-

inele
nint
olrnek
ſenn
er
naldn
rn,
ienen
munen
Cunlke
rinl
Uande
ſnun
ge
o

l,
A Supplementum, Eve Acceſſioner. 18˙1
niit rebelles quoſcunque per cenſuras, & pœnas
den præfatas, aliaque Juris, & facti remedia, invo-
ar; Cato etiam ad hoc, ſi opus fuerit brachii ſæ-
l cularis auxilio, omnino coerceant, & compel-
Cibe lant.
kcor, Volumus autem, ut earundem præſentium
1erzert tranſumptis „etiam impreſſis, manu alicujus
publici Notarii ſubſcriptis, & ſigillo perſonæ in
Dignitate Eccleſiaſtica conſtitutæ munitis ea-
rent dem fides prorſus adhibeatur, quæ ipſis origina-
fntari libus literis adhiberetur, ſi forent exhibitæ, vel
lbube oſtenſx. . .
irin Nulli ergo hominum liceat hanc paginam no:
lurn ſtræ declarationis, damnationis, mandati, pro-
⸗ hibitionis, & interdictionis intringere, vel ei
ſnn auſu temerario contraire. Si quis autem hoc at-
ie tentare præſumpſerit, indignationem Omnipo-
Benn, tentis Dei, ac Beatorum Petri, & Pauli Apoſto-
tiin lorum ejus, ſe noverit incurſurum.
onentm

not

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem.
Anno Incarnationis Dominicæ 1713. 6. Idus
arer Septembris. Pontificatuùs noſtri anno decimo
, ketent terti0.
Crid I. Card. Prodatarius.
bertonnn F. Oliverius
benuft Viſa de Curia L. Sergardus.
t Loco † Plumb.
olr Regiſtrata in Secretaria Brevium
ernont L. Martinetus.

Onnadin
1 M 3 Aone

182 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Anno à Narivitate Domini Noſtri Jeſu Chriſti milleſi-

mo ſeptingenteſimo decimo tertio, indiétione ſext4,
die verò decimâ Septembris, Pontificats Sanctiſſimi
in Chriſto Parris, & Domini Noſtri Domini Cle-

mentis Divina Providentia Papæ XI. anno decimo-

tertio. ſupradictæ lireræ Apoſtolicæ affixæ, & publi-

catæ fuerunt adi valvas Eccleſiæ Lateranenſis, & Baſi=
licæ Principis Apoſtolorum, Cancellariæ Apoſtolicæ,
Curiæ Generalis in Monte Citorio, & Acie Campi
Floræz, ac in, aliis locis folitis, & conſuetis Urbis
per me Petrum Romulatium Apoſtolicum Curſorem

Antonius Placentinus
Magiſter Curſorum.

APPENDIX

De Sacrarum Congregationum San-
Ctionibus.

Et hie loeus Theologo Morali latiſſimus ſua-
rum aſſertionum promendarum. De quo ta-
men nihil addemus hic præter löcos, in
quibus La Croix hac de re agit. Eitun vide
lib. I. Pract. I. à num. z14. ad zzo. & Track. 2.
à num. 574. ad iyy.

CONDEMNATIO DUARUM THESIUM.

De omnipotentia donata, & ſubjecta Creaturæ.
23. Novembris 1679.
N Congregatione generali Sanctæ Romanæ, &
JI univerſalis Inquiſitionis habira in Palatio Apoſtol.
Montis Quirinalis coram SS. D. N. Innoc. Divin.
Prov. P. P. XI. ac Emin. & Rev. Dominis §8. R. Ej r-
inali-

3 Supplementum, ive Aocceſſionet. 183
ginalibus in tota Rep. Chriſtiana contra hæreticam
pravitatem Generalibus Inquiſitoribus à S. Sede Apoſto-

lica ſpecialiter deputatis.
Cum ſupra dictis Eminentifl. ac Reverendifſſ. D. D.

onn
delatæ fuerint hæ duæ Propoſitiones:

8 I. Deus donat nobis Omnipotentiam ſuam,
ut eâ utamur, ſicut aliquis donat alteri villam,
aut librum.
II. Deus ſubjicit nobis ſuam Omnipoten-
n tiam. .

inn Eorundem juſſu per Theologos ad id ſpecialiter de-
putatos S8. D. N. relatæ, & coram ſua Sanctitate pro-
poſitæ, una cum votis Eminentiſſ. & Reverendiſſ.
S. R. E. Cardinalium, Sanctitas Sua deerevit, & man-
4 davit, ut ambæ propoſitiones prohiberentur, ſicut eas
præ ſenti Decreto damnat, & prohibet, ut temerarias
ad minimum, & novas; mandatque, ne quis deinceps
cujuſcunque ſit grads, ordinis, aut conditionis, illas
vel illarum alterutram audeat imprimere, vel imprimi
facere, ſive ſcriptis, ſive etiam oretenus docere, vcl
imm aflerere, ſub pœnis & cenſuris in Indice librorum
Dem prohibitorum contentis, aliiſque Sanétitatis ſuæ bene

erle, Vifis.

WF pROHIBITIO THESIS

n.

numn 5

0,0
De uſu ſcientiæ ex Confeſſione acquißitæ.
TWN 18. Novembris 1682.
Gn N Generali Congregatione S. Romanæ, & Univer-
ſalis Inquiſitionis habita in Conventu S. Mariæ ſuper
2 Noma Minervam coram Eminentiſl. D. D. 8. R. E. Cardina-

Plro libus in tota Rep. Chriſtiana contra hæreticam pravita-
n tem Generalibus Inquiſitoribus àS. Sede Apoſtolica ſpe-

Ionn! . .
8 (Lialiter deputatis. 3 4
ine. .
Man M 4 Præ-

184 Ad KF. P. La-Croix Theologiam Moralem

Præviâà maturâ conſultatione Dominorum Conſul-
torum, facta fuit diſcuſſio ſequentis propoſitionis:

SGoientia ex confefſione acquiſitâ uti licet,
modo fiat ſine directa aut indirecta revelatione,
& gravamine pœnitentis, aiſi aliud multò ma-
jus ex non uſu ſequatur, in cujus comparatione
Prius meritò contemnatur.

Addità deinde explicatione, ſive limitatione, quod
ſit intelligenda de uſu ſcientiæ ex confeſſione acquiſitæ
cum gravamine pœnitentis, ſeclusâ quâcunque revela-
tione, atque in caſu, quo multèò majus gravamen ejuſ-
dem pœnitentis ex non uſu ſequeretur: Statuerunt di-
Gtam propoſitionem, quatenus admittit uſum dictæ
ſcientiæ cum gravamine Pnitentis, omnino prohiben-
dam eſſe, etiam cum dicta explicatione, ſive limitatio-
ne: Et præſenti Decreto prohibet, ne quis ultra au-
deat talem doctrinam publicè, aut privatim docere,
aut defendere, ſub pœnis arbitrio Sacræ Congregatio-
nis infligendis. Mandantes etiam univerſis Sacramenti
Pœnitentiæ Miniſtris, ut ab ea in praxim deducenda
prorſus abſtineant.

TRACT ATUS IV.
De Conciliis.

C A P U T I.
Quid, & Juotuplex ſit Concilium, quotque Synodalium

Canonum claſſes.

Ynedi, vel Concili nomine (eadem quippe res
eſt) Patres noſtri intellexerunt Sacerdotes, præ-
ſertim Epiſeopos in locum unum congregatos, ut
cauſas

HDon
ar
an
rr

one

n. l

nitn

in
lerefelei

dmnlo
onpuratt

nicne,
lir i
bonglenn
Nrapamen
Dmennt
tit un
nmino P
erlelm
eqniann
linttin
eCingne
Ie Heram
Uncecnon

Hul

len uf
etdos,
colyft⸗

Supplementum, ſive Acceſſionet. 185

cauſas eas ſcilicet definirent, quæ ad Eccleſiæ, ſive fi-
dem, ſive mores pertinerent. Neque audiendi Luthe-
rani, iique inter recentiores Janſenianos perditiffimi,
qui novum Concilium, atque omnibus reito ſæculis
inauditum appellant, ubi non Epiſcopi, & Sacerdotes

de fidci quæſtionibus judicent, ſed Laicorum turba.

Vide Canum lib. 5. cap. 2. Bellarminum de Concil. lib.
2. cap. 5§. & 16. & Illuſtriſſ. de Soiſſons documento
aſtorali 2. §.61.
Quod verò ad Conciliorum genera ſpectat, ea Gra-
tianus 3. Aiſt. ca. Regula ea bifariam partitur in Genera-
lia, & Provincialia, quibus Canus cap. 3. lib. 5§. de
Locis Theologicis, Epiſcopalia addit. Receptiſſima ho-
die diviſio eſt, quæ Synodos in Generales, Nationa-
les, Provinciales, & Diœceſanas diſtribuit. Generales di-
cimus, ad quas Romani Pontificis vocatione omnes,
aut præcipua Chriſtianorum Epiſcoporum pars, con-
gregantur. Nationalia Concilia ſunt, cùm à Primate
omnes unius regni, ac nationis Pontifices coguntur, uti
quæ ab unius Provinciæ Epiſcopis à Metropolitano evo-
catis celebrantur, Provincialia conſuevimus appellare,
Tandem Diœceſana ſunt Synodi Sacerdotum, quæ ab
Epiſcopis ſingulis in ſua Diœceſi haberi ſolent ob pri-
vatas ſingularum Eccleſiarum cauſas.
Hac diviſione poſità, & omnium aſſenſu approba-
tàâ, altera aſſumitur Conciliorum, ſive Generalium,
five Nationalium, ſive Provincialium, ſive Dicœceſa-
norum, quædam eſſe congregata Romani Pontificis au-
thoritate, alia verò non item. Rurſum alia confirmata
ſunt ab eodem Romano Pontifice, alia verò non ab eo
confirmata.
Tria autem in quolibet Concilio pertractari poſſunt,
ea ſcilicet, quæ ad Fidem, mores, atque Eccleſiaſti-
cam diſciplinam ſpectant. Quamobrem Conciliorum
canones alii Fidei ſunt, quibus nempe, quæ credenda
ſint, quæque à fide abdicanda definiuntur; alii morum,

M 5§ qui

186 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

qui, quæ agenda ſint, aut fugienda, docent; alii demmum qi
diſciplinæ, quibus conſuetudines ad Eccleſiarum regi-
men, & ordinem aptiflimæ conſtituuntur. e

C A P UT II.
De vero uſu Conciliorum in Morali Theologia.

Anon I. Concilia omnia, quæ Romani Pontifſicis
authoritate, nec congregata, nec confirmata ſunt,
errare in doctrina morum poſſunt, atque adeo certam
ſidem facere nequeunt corum, quæ agenda ſunt, aut
effugiunt.
Id ſane invictâ ratione demonſtrari poteſt. Nam
ejuſmodi Concilia errare in fide poſſunt, ut à Cano,
Bellarmino, Suario, aliiſque Theologis demonſtra-
tum pridem eſt, ex certiffimis Pontificum Romano-
rum, ipſorumque Conciliorum teſtimoniis. Quid er-
go mirum errare illa poſſe in morum doctrina? Sed
ex tribus Provincialibus Conciliis exemplum profero.
Matrimonium naturali, & Evangelicâ, aut certe hâc
alteràâ lege diſtolvi non poſſe, ne per adulterium qui-
dem alterutrius conjugis, certum haber, firmumque
Catholica Eccleſia. Adulterio tamen diſſolvi poſſe
conjugium, ſtatuit Anglicana Synodus apud Bedam
lib. 4. hiſt. cap. 5. cui accedunt Sveſſionenſis, & Ver-
merienſis ſub Pipino Rege octavo ſæculo celebratæ.
Reddo Vermerienſe Capitulum z. Si aliquis ecum filia⸗-
tra ſua manet, nec Matrem, nec Filiam ipſius poteſt
habere. Nez ille, nec illa Filiaſtra alis ſe poterunt
conjiun gere ullo unquam tempore. Attamen auxor ejus,
ſi ita voluerit» ſi ſe continere non poteſts ſe poſteaquam
cognovit, quod cum filia ſua vir ejusfnit in adulterio,
carnale eemmercium cum eo non habet, niſi voluntate
ab; tiner, poteſt alii nubere. Neque de adulterio hoc
ſolum ſtatuit Verimnerienſe Concilium. Audi quo pro-
grediatur

lrer
Nent;At
Leclitnn
tll

Thalhgis

buni bocriſch
Wmnmmnſin,
adencn
Pencalunt,

reſt. N

TNeum Rox
onik
Cochimt 1

upm Pſ .

Ar Celtel
Alttiumg
1, Humumgi
bki
Gnnd Ne
odenls, N
rilo en
i n

Nin gſß

*
temer uur

Supplementum, ſive Aoceſſiones. 187

grediatur ejuſdem Concilii Capitulum quintum: S
qua mulier mortem viri ſui conſiliarit alus hominibus,
Gipſe vir ipſfius homines ſe defendendo oociderit, &
hoc probare poxeſt, ille vir poteft ipſam uworem dimitte-
re, & i voluerit aliam accipiat.
Canon II. Concilia quæcunque, ſed Generalia præ-
ſertim, quæ Pontificiãâ authoritate confirmata ſunt,
certiſſimam doctrinæ regulam præbent Morali Theolo-
o. Inter Diœcecſana Concilia à Romano Pontifice
ppobata cenſetur Complutenſe ſub Alphonſo Carillo
Archiepiſcopo Toletano, ubi damnatus eſt Magiſter
quidam Oxomenſis, qui falſo de clavibus, & Sacra-
mento Pœnitentiæ ſentiebat. Inter Provincialia vero,
& Nationalia, præter antiquiora illa Toletana, Arela-
tenſia, Hiſpalenſia, &c. licet non expreſsè, implicitè ta-
men ab Eccleſia ſilentio ſuo probata, Ancyranum, Neo-
ceſarienſe, Gangrenſe, Sardicenſe, Africanum, & Car-
thaginienſia à Leone IV. 20. diſt. ca. de libellis confir-
mata habentun, atque ut ex recentioribus exemplum
proferam, Turonenſe 156 3. probavit Gregorius XIII.
Cæterum veritatem hujus Canonis probant ſacrarum
controverſiarum Seriptores, quos adi.
Canon III. Ex Conciliis, quæ probata quidem non
ſunt à Romano Pontifice, ſed ne damnata quidem ab
ipſo fuerunt, probabile argumentum ſumitur uti ad fi-
dei dogmata ſuadenda, ita & ad doctrinas, quæ ad
mores ſpectant ſtabiliendas. Hujus rei velillud abun-
de magnum argumentum eſt, quod ex innumeris Con-
ciliis ejuſinodi pauciſſima reperiuntur, quæ à recta do-
ctrina declinarint.
Canon IV. Conciliorum decreta, quæ ad difecipli-
nam ſpectant, cave cum iis, quæ ad mores, confundas.
Nam Canones morum varietati obnoxii haud ſuntz;
contra Canones diſciplinæ, pro locorum, ac rempo-
rum diverſitate mutari poſſunt. Vide Thomaſſini egre-
gium opus de beneficits, ae diſciplina Ecclefiaſzica, rem-
que

e
2

188 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

que plane perſpicies; ut mirum ſit, vaniloquos quos-
dam nonniſi vererem diſciplinam prædicare.
Conſectarium I. Claudicat argumentatio ex diſci-
plina Eccleſiaſtica regionis cnjuſpiam, aut vetuſtioris
ſæculi, ſi aut ubique illa recepta non ſit, aut contrari
lege abrogata fuerit. Hinc optime noſter Author lib.
6. p. I. num. 67 5. ſtatnit cum S. Thoma, Suario, aliif-
que Theologis licitum non eſſe dare Communionem ad
explorandam, aut ſuſcipere ad probandam innocentiam,
etſi Wormatienſe Concilium olim præſcripſerit, ut ſi
in Monaſterio furtum perpetretur, aut Epifcopo impu-
tetur ſcelus, Monachi communicent, dicentes: Corpus
Domini ſit mihi ad probationem hodie. Nam ut mittam
hoe Concilium Provinciale fuiſſe, neque à Pontifice
approbatum, contrariis Romanorum Pontificum Con-
ſtitutionibus ea lex deleta eſt.
Conſectarium II. Aliquid in quâpiam Diœcefi illici-
tum efſe poteſt, quod in aliis liceat. Cum enim Epiſco-
pi in ſuis Diœceſibus finguli aliqua præcipere etiam ſub
gravi poſſint, ut certum eſt; facile fit, ut quis in ſua
Licœceſi aliquid ſtatuat, quod alibi non vigeat. Sic
im Diœceſibus Turonenſi, & Burdigalenſi ex Decreto
(onciliorum ſynonimorum, Turonenſis anno 1583.
& Burdigalenſis anno 1582. non licet Fidelibus à Miſ-
ks Barochialibus diebus Dominicis, & Feſtivis abeſſe.
Nemo autem prudens hinc arguat, ne in aliis quidem
Diœceſibus id licere.
Canen V. Conciliorum Decreta ex ſenſu, & more
temporum, quibus conditi ſunt, interpretabimur. Vide
Sirmondum in Antirrhetico adverſus Petrum Aurelium
t. 4. Operum Pariſ. Edit. col. 270. & in altero Antir-
rhetico, in quo explanationem ſuam Canonis Antiſſio-
dorenſis: NWon licet vitula, aut cervulo facere pluribus
argumentis confirmat.
Canen VI. Formulæ ipſæ Conciliorum ad ſtylum,
S baxbatiem ſæculi, quo eelebrata ſunt, exigendæ
exrunt;

n nn

linſopg 4
NMic.
hehrmnda
nr ieni
1, auto
ergiker,
,Nntio,
mnnumn
mimnrentin
igſer,
hlooin
Etenteg:0n
Mumuntn
Udle aDort
,Montfcnnt

mn Diradt
meninh
Nieteein
, rgliti⸗
0n nen
eller Meen
amo1
dlbust N
eprir
tin disqit

1leull, En
lenkimf
Pemmum 4ed
in denk
Cmnonis
foneſe

Crmm

1

Supplementum, ſive Acceſſiones. 189
eruntʒ neque enim communmio, impoſitio manuum, alia-
que id genus ſexcenta, idem omnibus ſæculis ſignificã-
runt. Quamobrem Gloſſarium Cangii à Maurinis Pa-
tribus egregie locupletatum uſui maximo eſſe poterit
Morali Theologo, in Canones Conciliorum diligen-
tius inquirere volenti.
Canon VII. Editiones Conciliorum ſunt maximè
conſulendæ, quæ noſtro ævo prodiêre, Goſſartii, in-
quam, & Labbæi, Harduini, & Coleti. Nam in vete-
res, vel editorum incuria, vel ſubſidiorum ad illas or-
nandas defectu plura ſphalmata irrepfere. Nora eſt
eruditis controverſia, quæ ſæculo ſextodecimo in Gal-
liis efferbuit Sirmondum inter, & Larvatum Petrum
Aurelium de genuina lectione primi Canonis Araulica-
ni I. Concilii. Quid? Quod audendum quandoque
aliquid ʒ neque poſt tot Doctorum virorum labores du-
bitandum, quin aliqui Canones etiamnum male vexa-
ti ſint, & corectoriâ manu indigeant, (ut corum ſen-
tentiam nonnullis placet appellare) Cave autem po-
tiſſimum, ne multum fidas Canonibus Conciliorum,
quos Gratianus in ſuum Decretum ex deprayatis utique
libris intulit, ſed illos cum majoribus illis, ampliſſi-
miſque editionibus confer
Canon VIII. Non omgia, quæ in Conciliis reperes=
ris ad mores ſpectantia, præcepta fuiſſe credito, ſed eo-
rum multa ex pio conſilio prodière, arque adhortatio-
nem magis ſapiunt, quàm præceptionem. Idmaximè
tenendum. Nam Moralis Theologi eſt inquirere, quid
tutà conſcientiàâ fieri poſſit, non vero quid perfectius
ſit, & Chriſtiano homine dignius. Quod ſi animad-
vertiſſent ex iis plures, qui Theologias ex PP. & Conci-

liis noſtrâ ætate emiſerunt in lucem, Caſuiſtis invidiam

conflaturi, non tam ſæpe ab inſtiruto Moralis Theolo-
gi aberrâſſent. Egregic monet Concilium Mediola-
nenſe V. p. I. de his, quæ ad dies feſtos, & ſacra tem-
pPora pertinent: Quadrageſimalibus, aliiſque jejunii,
. Paone-

190 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem.
pænitent'd, & publicæ ſupplicationis diebus, fideles Ne
vitæ diſciplina ſevoriore adſtringant, ſanbliſque inſtitu-
1s, & moribus ſocro illi tempori onvenientibus, ſe,
Juoſqud, a, Patr-afamilias Junt, gquam rebtiſſimè in
omnes partes onforment. Quid hac inſtitutione præ-
clarius? Nemo tamen Theologorum hæc in medium
attulerit, ut probet, eum violati jejunii Eccleſiaſtici
reum futurum, qui iſthæc haud ſervârit. Inquirant in-
terea alli in hanc propoſitionem P. Beſombes, quiillo

teſtimonio utitut t. 2. Tract. I. Cap. 4. aft. 4. Non ſo-
Jum jejunium Ecoleſiaſticunzg obſervandum eſt modo ab

Eoleſta præſoripto, ſed etiam en adjuntta obſervanda
ſunt (præceptum ne, an conſilium hæc ſignifieent quis
divinet in ejuſmodi libris?) ſzne quibus jejunium non po-
teſt eſſe vel ſalutare, vel meritorium, vel virtuboſum.
Disjunctio hæc vel ſalntare, vel meritorium, vel vir-
zuoſum digna ne ſit Theologo „non quæro, etfſi ſcio,
idem eſſe Theologis, actionem quampiam meritofiam,
ac ſalutarem eſle. Illud libentius inquirerem, cur je-
junium, neſi motivo ſupernaturali aſſumptum fuerit,
camque aliis virtutibus Chriſtianis conjunktum, atue
adeoum aliis mortifcationtbus, cum ſilentio, gum ſoli-
tudine, cum vigiliisz (hæc enim adjuncéta ſunt, quæ ibi⸗-
dem obſetvanda Beſombes præſcribit) virtuoſunm eſle
non poſſit, virtuoſnm, inquam, eo ſenſu, qui meritum
ætοιτNπι ſalutis non includat, & quem disjunctio illa vel
alutare, vel meritoriam, vel virtuoſum palam indicat:
Sed odioſa iſthæc quæſtio aliis fortaſie videbitur, certe
non hujus loci. Ad alia tranſeo.

C A P U T III.

Index Concilierum, quæ à La-Croix citankur.

In proëmio ad hunc meum in Theologiam La-
Croixi prodromum librum inſectatus ſum

P. Be-

5
n

Conin

nſole
4 e
1
, iſens
mnn
Man ne
Linlkinie
lac in
lniieclt
Ugnirn
onde,
n N
lmn i, u,
l en
n lgnher
Nrſeſenun

nleran,

ntr,
mnümſen
Nirtent
Dngnn
gnin,

) ieneſ

Tll, ined

ceneint
ſenſumi
ſericchin:

IIl

Cixch

Tbeoo

niole

runt.

Supplementum, ſive Acceſſtiones. 19 1
P. Beſombes, qui ſynopticam Conciliorum
omnium hiſtoriam Theologiæ Morali inſe-
ruit. Prudentiore confilio Pontas (& hic
unus ex modernis Theologis Anti-Caſuiſtis)
indicem texuit eorum Conciliorum, quo-
rum teſtimoniis ipſe in ſuo Dictionario ca-
Tuum conſcientiæ uſus eſt. Hunc imitari non
piguit, ut tandem omnes intelligant, ab il=
lis quoque, qui Concilia, & Patres tanto
hiatu deprædicare haud aſſolent, ex hujuſ-
modi ſacræ, verendæque antiquitatis fonti-
bus Theologiam ſuam hauſtam eſſe.

A

Gathenſe Concilium anno 506. ſub Simmacho Pa-
— pa, Anaſtaſio Imperatore, Alarico Rege, cui 3 5.
Epiſcopi interfuêre, & 71. Canones ad mores, & di-
ſciplinam inſtaurandam procuderunt.
Arauſicanum I. an. 441. ſub Leone Papa I. ac Thee-
doſio, & Valentiniano Impp. cui 16. Epiſcopi ſubſeri-
pſerunt, decem Canonibus cditis.
Arauſicanum II. an. 529. ſub Felice IV. & Juſtinia-
no Imp. In eo 1½. Epiſcopi 2 5. Canones conſtituerunt.
Arelatenſe an. 514, ſub Silveſtro Papa. Plenarium
hocce Concilium vocat Auguſtinus, quamvis viſum
eſt eruditiſſimis viris, aliter Auguſtini verba interpreta-
ri. Huic, ſi Adoni fides, interfuere 600. Epiſcopi,
vel (quod alii ajunt) ducenti, & 25. Qanones ſtarue-

Aurelianenſe I. an. 5IX. ſub Sirmnacho Papa, Ana-
ſtaſio Imp. & Clodovæo Rege 30. Epiſcopi 3 3. Cano=
nes ibi ſanxêre.
Aurelianenie IV. an. 541. ſub Vigilio Papa, & Juſti-
niano Enper. in quo 31 8. Canones à 36. Epilcopis præ-
ſcribuntur. B Ba-

192 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.
B
BAſlecnſe Generale à Martino V. indictum, ſed ſub

Eugenio IV. ſucceſſore inchoatum ann. 1431. & ab
eodem poſtea diſſolutum, adhuc tamen à Patribus per
apertum ſchiſma continuatum. Hujus Concilii acta
quædam ad Eccleſiaſtica beneficia, & cenſuras perti-
nentia ſtudio pacis confirmavit Nicolaus V.
Braccarenſe an. 56 1. aut 563. ub eard III. Juſti-
niano Imp. & Theodoſio Rege. Ab hoc habemus 22.
Canones.

C

Halcedonenſe Oecumenicum IV. an. 4 5 1. ſub Leo-
ne I. & Marciano Imper. in quo à 630. Epiſcopis
damnatus Eutyches.
Carthaginienſe I. an 348. ſub Jul io Papa, & Con-
ſtantio, & Conſtante Impp. 1 14. Canones hujus Conci-
lii hodicque extant.
Carthaginienſe III. an. 392. aut 397.
Carthaginienſe IV. an. 39 8.
Carthaginienſe VII. ann. 419. ſub Bonifacio Papa,
Honorio, & Theodoſio Impp. Huic Epiſcopi 229. af-
fuerunt.

Claromontanum an. 1095. ſub Urbano II. ex pluri-

bus Canonibus, qui in hoc Concilio ab Archiepiſco-
pis 13. Epiſcopis 225. & Abbatibus 90. editi ſunt,
triginta duo tantum temporis injuria ad nos pervene-
runt.
Colonienſe an. 1662. ſub Maximiliano Henrico Co-
loniæ Archiepiſcopo.
Conſtantienſe an. 1414. ſub Joanne XXIII. Papa, &
Sigiſmundo Imperatore. Martinus V. approbavit hu-
jus 5 Concilii 1 generalis acta, quæ ad damnationem Joan-
nis Wiclefi, & Joannis Hus pertinent.

ARTI-

We 1

i Ar
applementum, Pve Acceſſtoneech 19 5*

ARTFLCGCIFFIA XLV.

Gdn 6
nt JoXNNIS WIcryEP de Anglia, damnati anno
4 . 9 *1. 7
inn⸗ 1418. in Concilio Conſtantienſi,
Chneſi ſeſſione
Cenlras 15.

V. I. Obſtantia panis materialis, & ſimiliter ſubſtantia
nmell) vini materialis remanet in Sacramento Altaris.
hI. II. Accidentia panis non remanent ſine ſubjecto in
eoôdem Sacramento.
III. Chriſtus non eſt in eodem Sacramento identice,
& realiter propriâ præſentià corporali.
n IV. Si Epiſcopus, vel Sacerdos exiſtat in peccato
d mortali, non ordinat, non conſêcrat, non confcit,
non baptizat.
oNNA V. Non eft fundatum in Evangelio, quod Chriſtus
ehyut. Miſſam ordinaverit.
VI. Deus debet obedire diabolo.
VII. Si homo fuerit debite contritus, omnis confeſ-
fio exterior eſt ſibi ſuperflua, & inutilis. .
nicon VIII. Si Papa ſit præſcitus, & malus, & per conſe-
quens membrum diaboli, non habet poteſtatem ſuper
fideles ſibi ab aliquo datam, niſi forte à Cæſare.
Nl an IX. Poſt Urbanum VI. non eſt aliquis recipiendus
bArh in Papam, ſed vivendum eſt more Græcorum ſub legi-
n ti Pus propriis.
X. Contra Scripturam ſacram eſt, quod viri Eccle-

Plohz9

nkt aſtici habeant poſſeſſiones.
mked. XI. Nullus Prælatus debet aliquem excommunica-
re, niſi prius ſciat eum excommunicatum à Deo, &
WAIN qui ſic excommunicat, fit ex hoc hæreticus, vel excom-
ebe municatus. .
YII., Prælatus excommunicans Clericum, qui ap-

mmmor, pellavitad Regem, vel Concilium Regni, o ipſo tra-
7 ditor eſt Regis, & Regni.
Ad bP. La-Croix Theol. Snppl. N XIII.

194 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

XIII. IIli, qui dimittunt prædicare, vel audire Ver-
bum Dei propter excommunicationem hominum, ſunt
excommunicati, & in Dei judicio traditores Chriſti ha-
bebuntur.
XIV. Licet alicui Diacono, vel Presbytero prædica-
ré Verbum Dei abſque authoritate Sedis Apoſtolicæ,
ſive Epiſcopi Catholici.
XV. Nullus eſt Dominus civilis, nullus eſt Prælatus,
nullus eſt Epiſcopus, dum eſt in peccato mortali.
XVI. Domini temporales poſſunt ad arbitrium ſuum
auferre bona temporalia ab Eccleſia, poſſeſſionatis ha-
bitualiter delinquentibus, id eſt, ex habitu, non ſolum
actu delinquentibus. J
XVII. Populares poſſunt ad ſuum arbitrium Domi-
nos delinquentes corrigere. .
XVIII. Decimæ ſunt puræ eleémoſynæ, & poſſunt
Parochiani propter peccata ſuorum Prælatorum ad li-
bitum ſuum eas auferre.
XIX. Speciales orationes applicatæ uni perſonæ per
Prælatos, vel Religioſos, non plus proſunt eidem,
quam generales, cæteris paribus.
XX. Conferens eleéëmoſynam Fratribus eſt excom-
municatus eo facto.
XXI. Si aliquis ingreditur religionem privatam qua-
lemcunque, tam poſſeſſionatorum, quàin Mendican-
tium, redditur ineptior, & inhabilior ad obſervatio-
nem Mandatorum Dei.
XXII. Sancti inſtituentes Religiones privatas, ſic
inſtiruendo peccaverunt.
XXIII Religioſi viventes in Religionibus privatis,
non ſunt de Religione Chriſtiana. .
XXIV. Fratres tenentur per laborem manuum vi-
tum acquirere, & non per mendicitatem.
XXV. Omnes ſunt Simoniaci, qui ſe obligant orare
pro aliis, eis in temporalibus ſubvenientibus.
XXVI. Oratio præſciti nulli valet.
XXVII.

nhhen DSupplementum, ſive Acceſſiones. 195

e, n XXVII. Omnia de neceſſitate abſoluta eveniunt.
en ontn XXVIII. Confirmatio juvenum, Clericorum ordi-
dlon natio, locorum conſecratio reſervatur Papæ, & Epi-
ſcopis propter cupiditatem lucri temporalis, & hono-
talytonn ris.
Es Apo XXIX. Univerſitates, Studia, Collegia, Graduatio-
nes, & Magiſteria in eiſdem ſunt vana gentilitate in-
Uluetel troducta, tantum proſunt Eccleſiæ, ſicut diabolus.
on, XXX. Excommunicatio Papæ, vel cu ju ſcunque Præ-
Aukiimin lati non eſt timenda, quia eſt cenſura Anti-Chriſti.
llng. XXXI. Peccant fundantes clauſtra, & ingredientes
uin ae ſunt viri diabolici.
XXXII. Ditare clerum eſt contra regulam Chriſti.
XXXIII. Silveſter Papa, & Conſtantinus Impera-
tor errârunt Eccleſiam dotando.
XXXIV. Omnes de ordine Mendicantium ſunt hæ-
retici, & dantes eis eleémoſynas ſunt excommunicati.
XXXV. Ingredientes religionem, aut aliquem ordi-
nem eo ipſo inhabiles ſunt ad obſervanda Divina præ-
cepta, & per conſequens ad perveniendum ad regnum
cœlorum, niſi apoſtataverint ab eiſdem.
ihect in XXXVI. Papa cum omnibus clericis ſuis poſſleſſio-
nem habentibus ſunt hæretici, eo quòd poſſeſſiones
enſium habent: & conſentientes eis, omnes videlicet Domini
* ſæculares, & cæteri laici.
3 XXXVII. Eccleſia Romana eſt Synagoga Satanæ,
ioralantn nec Papa eſt proximus, & immediatus Vicarius Chri-
ſti, & Apoſtolorum.
en XXVIII. Decretales Eccleſiæ ſunt apocryphæ, &
ſeducunt à fide Chriſti, & clerici ſunt ſtulti, qui ſtu-
lonbuß gent eis.
XXXIX. Imperator, & Domini ſæculares ſunt ſe-
Uen ucti à Diabolo, ut Eccleſiam dotarent bonis tempo-
men, ralibus.
iſcni⸗ XL. Electio Papæ à Cardinalibus, à diabolo eſt in-
ellermnn rroducta.
“WM N 2 XLI.

ahnriumd

mohne, En
nDrlnonme

reunipeton
1s ln

196 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

XLI. Non eſt de neceſſitate falutis credere Roma-
nam Eccleſiam eſſe ſupremam inter alias Eccleſias.
XLII. Fatuum eſt credere Indulgentiis Papæ, S& Epi-
ſcoporum. .
XLIII. Juramenta illicita ſunt, quæ funt ad corro-
borandos humanos contractus, & commercia civilia.
XILIV. Auguſtinus, Benedictus & Bernardus dam-
nati ſunt, niſi pœnituerint de hoc, quod habuerunt
poſſeſſiones, & inſtituerunt, & intraverunt religiones:
& ſic à Papa uſque ad ulrimum Religioſum, omnes ſunt
hæretici.
XLV. Omnes Religiones indifferenter introductæ
ſunt à diabolo. de

ARTIC U L L XXX.

JoANNIS HVs de Bohemia, damnati anno
1418. in Concilio Conſtantienſi
ſeſſione 45.

I. )Nica eſt ſancta univerſalis Eccleſia, quæ eſt præ-
deſtinatorum univerſitas.
II. Paulus nunquam fuit membrum diaboli, licet
fecerit quoſdam actus, actibus Eccleſiæ malignantium
conſimiles.
III. Præſciti non ſunt partes Eccleſiæ, cum nulla
pars ejus finaliter excidet ab ea, eo quod prædeſtina-
tionis charitas, quæ ipſam ligat, non excidet.
IV. Duæ naturæ divinitas & humanitas, ſunt unus

Chriſtus.
V. Præſcitus etſi aliquando eſt in gratia ſecunduùm
præſentem juſtitiam, tamen nunquam eſt pars S. Eccle-
ſiæ, & prædeſtinatus ſemper manet membrum Eccle-
ſiæ, licet aliquando excidatà gratia adventitia, ſed non
à gratia prædeſtinationis.

VI. Su⸗

le Sapplementam, ve Aceeſſtonet. 197

luni TI. suunendo Eccleſiam Pro convocatione Præde-
in ſtinatorum, ive fuerint in gratia, ſive non ſecundum
EuI Præſentem juſtitiam, iſto modo Eccleſia eſt articulus
ſidei. .
efimder VZII. Petrus non eſt, nec fuir caput Eccleſiæ §. Can
netcach tholicæ.
Nmrd VIII. Sacefdotes quomodolibet criminoſe viventes
Nod kabie Sacerdotii polluunt poteſtatem, & ſicut filii infidelés
Gumtle ſentiunt infideliter de ſeprem Sacramentis Eccleſiæ, de
Am anel clavibus, officiis, cenſuris, moribus, cæremoniis, &
ſacris rebus Eccleſiæ, veneratione Reliquiarum, Indul-
tue hmd gentiis & Ordinibus.
TX. Papalis dignitas à Cæſare inolevit, & Papæ per-
fectio, & inſtitutio à Cæſaris potentia emanavit.
1VI X. Nullus ſine revelatione aſſereret rationabiliter de
ſe, vel alio, quod eſſet caput Eccleſiæ particularis;
hnnn nec Romanus Pontifex eſt caput Romanæ Eecleſiæ par-
I cicularis.
ten I. Non oportet credere, quod iſte quicunque eſt
Romanus Pontifex, ſit caput cujuſcunque particularis
. Eccleſiæ ſanétæ, niſi Deus eum prædeſtinaverit.
,e XII. Nemo gerit vicem Chriſti, vel Petri, niſi ſen
quatur eum in moribus, cum nulla alia ſequela ſit per-
ndihdie tinentior, nec aliter recipiat à Deo procuratoriam po-
emigui teſtatem, quia ad illud officium Vicariatus requiritur;
& morum conformitas, & inſtituentis authoritas.
Ar an XIII. Papa non eſt verus, & manifeſtus ſucceſſor
HE Apoſtolorum Principis Petri, ſi vivit moribus contra-
necdde riis Petri; & ſi quærit avaritiam, tunc eſt Vicarius Ju=
unr a dæ Iſcarioth. Et pari evidentid Cardinales non ſunt
veri, & manifeſti ſucceſſores Collegii aliorum Apo-
ngen 1 Kolorum Chriſti, niſi vixerint more Apoſtolorum, ſer-
geſſend Vantes mandata, & conſilia Domini noſtri jefa Chriſtii⸗
wenben M. Doctores ponentes, quod aliquis per cenſu⸗
deun ram Eccleſiaſticam emendandus, ſi corrigi noluerit, ſæ-
culari judicio eſt tta enic, pro certo Eaaunti in

198 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

hoc Pontifices, & Scribas, & Phariſæos, qui Chri-
ſtum non volentem eis obedire in omnibus, dicentes,
nobis non licet interficere quemquam, ipſum ſæculari
judicio tradiderunt, & quod tales ſint homicidæ gra-
viores quàm Pilatus.
W. Obedientia Eccleſiaſtica eſt obedientia ſecun-
dum adinventionem Sacerdotum Eccleſiæ, præter ex-
preflam authoritatem Scripturarum.
XVI. Diviſio immediata humanorum operum eſt,
quod ſunt vel virtuoſa, vel vitioſa, quia, ſi homo eſt
vitioſus, & agit quicquam, tunc agit vitioſe; & ſi eſt
virtuoſus, & agit quicquam, tunc agit virtuoſe: quia
ſic vitium, quod crimen dicitur, ſeu mortale pecca-
tum, inficit univerſaliter actus hominis vitioſi, ſic vir-
tus viviftcat omnes actus hominis virtuoſi.
XVII. Sacerdotes Chriſti viventes ſecundùm legem
ejus, & habentes Scripturæ notitiam, & affectum ad
ædificandum populum, debent prædicare non obſtan-
te prætensàâ excommunicatione. Quod ſi Papa, vel
aliquis Prælatus mandat Sacerdoti ſic diſpoſito non
prædicare, non debet ſubditus obedire.
WIIII. Quilibet prædicantis officium de mandato
accipit, qui ad Sacerdotium accedit; & illud manda-
tum debet excqui, prætensâà excommunicatione non
obſtante.
XM. Per cenſuras Eccleſiaſticas excommunicatio-
nis, ſuſpenſionis, & interdicti ad ſui exaltationem
Clerus populum laicalem ſibi ſuppeditat, avaritiam
multiplicat, malitiam protegit, & viam præparat Anti-
Chriſto. Signum autem evidens eſt, quod ab Anti-
Chriſto tales procedunt cenſuræ, quas vocant in ſuis
Proceſſibus fulminationes, quibus Clerus principaliſſime
Procedit contra illos, qui denudant nequitiam Anti-
Chriſti, qui Clerum pro ſe maximè uſurpabit.
AX. Si Papa eſt malus, & præſertim ſi eſt præſcitus,

tunc ut Judas Apoſtolus & diaboli, fur & filius perdi-
tionis,

n)lnn

len, A
innihnne
komii
bleni⸗ 4
le, Pret

mohenn
ir,hno⸗
tticſe
Gtrirnabe
wortlek
ttrliol,
l.
GSſeandin
Heuenord
vod i e
Aoln

,

In de and
Kilndmane
0icetone

Ncoonmnte
ſi eadte

npnnat
U5 Cenit
pegitan
nücke⸗

Sapplementum, ſive Acceſſiones. 199

tionis, & non eſt caput ſanctæ militantis Eccleſiæ, cum
nec ſit membrum ejus.
VXXI. Gratia prædeſtinationis eſt vinculum, quo cor-
pus Eccleſiæ, & quodlibet ejus membrum jungitur
Chriſto capiti inſolubiliter.
XI. Papa, vel Prælatus malus, & præſcitus eſt
æquivoce paſtor, & vere fur, &llatro.
WWI. Papa non debet dici Sanctiſſimus, etiam ſe-
cundùm officium, quia aliàs Rex deberet etiam dici
Sanctiſſimus ſecundùm officium, & tortores, & præ-
cones dicentur ſancti, imo etiam diabolus deberet dici
ſanctus, cum ſit Officiarius Dei.
XIV. Si Papa vivat Chriſto contraire; etiamfi
aſcenderet per ritam, & legitimam electionem ſecun-
dùm conſtitutionem humanam vulgatam, tamen aliun-
de aſcenderet, quam per Chriſtum, dato etiam, quod
intraret per electionem à Deo principaliter factam:
nam Judas Iſcariotes ritè, & legitimè eſt electus à Deo
Cbriſto Jeſu ad Epiſcopatum, & tamen aſcendit aliun-
de ad ovile ovium.
XLV. Condemnatio 45. artic. Joannis Wicleff per
Doctores facta eſt irrationabilis, & iniqua, & male
facta, & ficta eſt cauſa per eos allegata, videlicet ex
eo, quod nullus eorum ſit Catholicus, ſed quilibet
eorum, aut eſt hæreticus, aut erroneus, aut ſcanda-
loſus.
¹WI. Non eo ipſo, quo Electores, vel major pars
eorum conſenſerit vivàâ voce ſecundùm ritus hominum
perſonam aliquam, eo ipſo illa perſona eſt legitimè
electa, vel eo ipſo eſt verus, & manifeſtus Succeſſor,
vel Vicarius Petri Apoſtoli, vel alterius Apoſtoli in of-
ſicio Eccleſiaſtico: unde ſive Electores bene, vel male
elegerint, operibus electi debemus credere, nam eo
ipſa, quo quis copioſius operatur meritorie ad profe-
ctum Eccleſiæ, habet à Deo ad hoc copioſius faculta-.
tem.

N 4 XXVII.

2 b Ad-KX. P. La-Croix Theologinm WWoralem
VVTII. Non eſt ſcintilla apparentiæ, quod oporteat
eſſe unum caput in Spiritualibus regens Eccleſiam,
quod ſemper cum Eceleſia ipſa militante converſetur,
& conſervetur. 2
XrrnI. Chriſtus ſine talibus monſtruoſis capitibus,
per ſuos veraces diſcipulos ſy parſos per orbem terrarum
melius ſuam Eccleſiam regularet. 3
XXLX. Apoſtoli, & fideles Sacerdotes Domini ſtre-
nue in neceſſariis ad ſalutem regulârunt Eceleſiam, an-
tequam Papæ officium foret introductum: ſic facerent
deficiente per ſummè Poſſibile Papa uſque ad diem ju-
dicii. .
WW. Nullus eſt Dominus eivilis, nullus eſt Præ-
latus, nullus eſt Epiſcopus, dum eſt in peceato mor-
tali. .
Qonſtantinopolitanum III. Qecumenicum an. 68.
ſub Agathone Papa, & Conſtantino Pogonato Imp.
Monothelitæ in eo damnati ab Epiſcopis 289. 4

F

Frorentinum ann. 1438. ſub Eugenio IV. & Joanne
5 Paleologo Græcorum Imperatore Oęcumenicum
XVI., in quo Græcorum ſchiſma conſopitum.

E

FXGitanum HII. ann. Chriſtianæ eræ 49, ſub
7 * Petro A6S. 15.

1
Uiberiranutn an. 30 5. ſub Mareello Papa. Epiſeopi

19. huic interfuerunt, quos inter celeberrimus il-
le Oſius Cordubenſis. &1. Canones in eo eonſtituti,
qui ut à Romano Pontifice comprobarentur, Ferdi-
nandus Mendoza omni ſtudio conatus eſt. Vide ejus
columentarios in Labbeana Conciliorum editione.
òG LLao-

1e U

ne Snpplementam, ive Accefſioner. 201
6e, *
ann Aodicænum an. 320. aut 357. aut 364. mavult
e Harduinus. 60. Canonibus reſtituta in eo fuit”

32. Epiſcopis collapfa diſciplina.
len Lateranenſe an. IIII- aut 1112. ſub Paſchale 1I. &
Im Henrico v. cui interfuerunt Epifcopi 1I4. 15. Presby-
n teri Cardinales, & octιο Diaconi.
Sonét Lateranenſe III. an. 1179. Oecumenicum XI. ſub
ltäim, Alexandto III. in quo Epiſcopi amplins 300. poſtés-
n den tinctum trium Pſeudo Pontificum ſchiſma, Victoris 1.
ſriif Paſchalis III. & Caliſti III. Albigenſes, alioſque ejus
temporis hæreticos anathemate perculerunt.
IINd Lateranenfe IV. an. 1I15. ſub Innocentio III. & Fri-
tüken derico Imperatore Oecumenicum XII. cui Patres planè
1285⸗adfuerunt. In hoc iterum damnati Albigenlſes,
Wtemn damnatus Abbatis Joachim libellus de Unitate &d. Tri-
Myms nitatis, damnata quoque Almarici Pariſienſis Doctoris
eg impia dogmata, & Canones editi 67.
Lateranenſe V. an. 1512. inchoatum ſub Julio II.
ad tollendum Piſani Conciliabuli ſchiſma, & à Leone X.
e E abſolutum Oecumenicum XVII.
Leodienſe. Num qued an. 1131. celebratum novi-

e⸗
Ar us ex Harduine;, an quod an. 1226. coacétum fuit:
Fortaſſe aliud recentius.
Lugdunenſe II. an. 1274. ſub Gregorio . Oecume-
nicum XIV. ad quod Patres fere mille convenère.
Kena 6

M

Mchlinienſe an. 1607.
Meldenſe an. 84 5. ſub Sergio Papa II. & Lo-
yr E thario Imp.

beſebentini Milevitanum I. an. 492. ſub Innocentio Papa, Arcaà-
n dio, & Honorio Imp. =
tenar.. Milevitanum II. an. 416. fub Innocentio Papa: Ho-

d. norio, & Theodoſio Imperatoribus. 62. Epiſcopi adfuê-
mel' Te, à quibus 27. Canones conſtituti.
1 N 5 N

202 Ad K. P. La-Croix Theologiam WMoralem
. ☛●
N

Amurcienſe an. 16 59.
Nicænum I. an. 325. ſub Silveſtro Papa, &
Conſtantino Imperatore. In eo Arrius, ejuſque errores
profligati à 31 8. Patribus.

P

Alæſtinum, ſeu Dioſpolitanum an. 415. ſub Inno-
centio Papa, Theodoſio, & Honorio Impp. in quo
Epiſcopi 14. fraudibus Pelagii irretiti, impium hære-
ſiarcam verbis catholicis hæretica dogmata celantem,
abſolverunt.

R
RHemenſe an. 1119. ſub Calliſto 1I. in quo Henri-

cus Imperator excommunicatus eſt, & canones 5.
conditi. 1 5. Archiepiſcopi, & pluſquam 200. Epiſcopi
huic Concilio interfuerunt, ut ex Orderico Vitale lib. 12.
hiſt. Eccl. referunt Pagius in Critica ad eum annum
11II9. & Harduinus t. 6. Concil. P. z. Col. 1985.
Rhemenſe an. I148. ſub Eugenio III. ubi damnatæ
Gilberti Porretani Pictavienſis Epiſcopi aſſertiones, &
Canones editi 18. aut ex quodam codice apud Hardu-
inum 30.
Romanum an. 254 fub Cornelio, de quo Baronius
ad eum annum.
Romanum an. 3 13. fub Melchiade Papa. in quo Cæ-
cilianus Cartha ginienſis Epiſcopus à Donatiſtarum cri-
minatoribus abſolutus eſt. 19. Epiſcopi huie Synodo
interfuerunt.
Romanum IV. an. 51I. ſub Symmacho Papa, &
Anaſtaſio Imperatore. Plura in eo ſancita ſunt à 64:

Epiſcopis.

T

,
Nenle,
Supplementum, ſive Acceſſiones. 203

T
hetoh Oloſanutn an. 1390.

Gelre Toletanum à B. Thoma citatum. Quodnam tot
inter Toletana?
Triburienſe an. 895. ſub Formoſo Papa, & Arnulpho
Germaniæ Rege. 58. in eo Canones cditi ſunt ab Epi-
aſbl ſcopis 22.
Tridentinum XVIII. Oecumenicum an. 1545. cœ⅓⅞⅜-
ptum ſub Paulo III. contra Lutherianam, Calvinianam,
2iaſque graſſantes hæreſes, continuatum ſub Julio III.
tandem ſub Pio Iv. feliciter abſolutum, & ab eodem
confirmatum an. 1563. Brevem Canonum in hac Syno-
do editorum ſynopſim habes ad calcem Inſtructionis
practicæ VI. P. Tobiæ Lohner, dignam ſanè, quæ hic
OnE recuderetur. .
ek, Ccn
nun 100 V
mioliun
14d eum4
l 19,.
n Niam
Alenang,

le Audti

elnſ in
, inpimt
Ngnnr l

lennenſe in Gallia an. I1I12. ſub Paſchale II. &
Ludovico Craſſo Francorum Rege.
Viennenſe item in Gallia an. 1311. ſub Clemente v.
Oecumenicum XV. Epiſcoporum 300. & amplius, in
quo damnati Beguardorum, & Beguinarum errores, at-
que extinctus Templariorum ordo.

ecoohe W

ehimb W Ormatienſe an. 86 8. ſub Adriano Papa II. & Lu-
Dntin dovico II. Imperatore, in quo ſtaruti canones
8 ſeN .
Ceppihue omninèò 80.

nmuckokt
lerialu

3

APPEN-

2 4 Ad KR. P. Læ Cbix Thealogiam Waralenm

A PPENDIX

De Jure utroque Canonico, & Civili., deque
ejus uſu in Morali Theologia.

Juris utrinſque Canonici, & Civilis notitiam
Theologo Morali neceſſartam eſſe.

A Lvarus Pelagius Ordinis Minorum in libris ℳ
Pplanttu Eccleſiz, quos à ſe Compoſtellæ re-
* cCognitos an. 1340. Ipſemet ſcribit, ait lib. rr.
C. 20. Reurrat ergo quilibet pro caſibus ad Juriſperis
10s, non ad Religioſor, oum ifti commnniter ignorens
caones. Quæ ſanè ignorantia oppido turpis, noxia-
que erat multis de cauſis. Nam Coœxlleſtinus Papa rela-
tus c. nulli. diſt. 3 8. pronuntiat: Nakl Sacerdotum
(multà igitur minus Confeſſariorum) liceat canones
ignorare. Præterca (quod ex Auguſtino citatur de pœ-
nit. diſt, I. c. I. S. eaveat) caueat ſtiritualis Zadex, ut
Kcut non conmmiſit orimen nequitiæ, ita non careat mu-
nere ſeientic. Oportet, ut ſciat cognoſcene quidquid de-
bet jadicare, jadictaria enim boteſtas hoc poſtulat, al-
uod debet indicare, diſeernat. At pœnè innumera ſunt
in Morali Theologia, quæ ſine Canonum ſcientia defi-
niri non poſſunt. Ut ſi exempli causâ veniat in dubium,
an hic, aut ille homo irregularis, vel excommunicatus
vel interdicto, aut ſuſpenſioni obnoxius ? Item an de-
legatus poſſit ſubdelegare 2 An Epiſcopus in his, illiſve
Poſſit diſpenſare? an Eccleſiæ Paſtor ritè ſit electus?

num Judex Eccleſiaſticus cauſam in judicio legitimè de-

finierit ? In his, aliiſque ſententüis hujus generis, Theo-
logus inſalentiſſimus crir, ſi abſque Canonibus, atque
Juriſperiti⸗ inconſultis ſententiam ferre auſus S
Plura

u ul

on

Crl

Urniten
n

Mun iniben
Conpohel
ibtr, url
ſeur ⸗
ſnnuifri⸗
ido lon
lins
Nond
D) Mec A
Nodtaurct
lali er
Aunccter
ſuegulſot⸗
r ſen
eMeinnunen
hunſckntt
Penurinc
lencommnt
Nis len
t iie i
lcolei⸗
l Gench
Cnonbe
ae

Supplementum, ſive Arcfionet. 20 5

Plura vide apud Canum de Tocis Theologicis lib. 8.
cap. 6. Ineptit autem Jure Conſultus Michael Ferro
Manrique, qui Theologis litem intentat, quèòd ad quæ-
ſtiones Juridico-Morales excurrant, & Canones inter-
pretentur. Cavilloſum hominem bene carminatum di-
miſit P. Georgius Gobat in Vindicis Theologicis Fri-
burgi Helvetiorum editis an. 16 5 44. Jllas wide lis.
Atque hinc conſtare puto, Juris quoque Civilis no-
titiam non utilem modo Theologo morali eſſe, ſed &
neceſſariam. Nam multa ſunt in Theologia morali,
quæ ex Juris Civilis inſtiruris pendent, neque aliter de-
finiri poſſunt, quàm legibus.
1 1.

. §. II.
DIGESTORUM, SEU PANDECTARUM
L I B. I. T I T. U LT.
De diverſis kegulir Juris antiqui.
I. Paulus libro ſexto-decimo ad Plautium.

REgula eſt: quæ rem, quæ elt»„ breviter enarraz.
Non ur ex regula jus ſumatur: fedex jure, quod
eſt, tegula fiat. Per regulam igirur brevis rerum enar-
ratio traditut; &, ut ait Sabinus „ quaſ cauſæ conje⸗
Ctio eſt. Quæ ſimul cum in aliquo vitiata eſt, perdit
officium ſuum.
Ir. Ulpianus libro prime ad Sabinum.
Feminæ ab'omnibus officiis civilibus publicis noemo-
tæ ſunt 3 & ideo nec judices eſſe poſſunt 3 nec Magi-
ſtrarum gerere, nec poſtulare, nec pro alio intervenite,
nec procutatores exiſtere. Item impuhes ab omnibus
ofnciis civilibus debet abſtinere. .
III. Idem libro rertio ad Sabinum
Ejus eſt nolle, qui poteſt & wellen
IV.

206 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

Iv. Idem libro ſexto ad Sabinum.
Velle non creditur, qui obſequitur imperio patris,
vel Domini.
v. Paulus libro ſecundo ad Sabinum.
In negotiis contrahendis alia cauſa habita eſt furio-
ſorum, alia eorum, qui fari poſſunt, quamvis actum
rei non intelligerent. Nam furioſus nullum negotium
contrahere epotelſt, pupi llus omnia tutore anthote agere
poteſt.
vI. Ulpiänus libro ſeptimo ad Sabinum.
Non vult hæres eſſe, qui ad alium transferre voluit
hæreditatem.
vII. Pomponius libro tertio ad Sabinum.
us noſtrum non patitur, eundem in paginis, & te-
ſtato, & inteſtato deceſſiſſe; earumque rerum naturali-
ter inter ſe pugna eſt teſtatus, & inteſtatus.
VIII. Idem libro quarto ad Sabinum.
Ner len⸗ uinis, nullo jure Civili dirimi poſſunt.
IX Ulpianus libro quinto-decimo ad Sabinum.
Scmperi in obſcuris, quod minimum eſt, ſequimur.
. x. Paulus libro tertio ad Sabinum.
Secundúm naturam eſt, commoda cujuſeqque rei eum
ſequi, quem ſequantur incommoda.
XI. Pomponius libro quinto ad Sabinum.
Id, quod noſtrum eſt, ſine facto noſtro ad alium trans-
ferri non poteſt.
XII. Paulus libro tertio ad Sabinum.
In teſtamentis plenius voluntates teſtantium inter-
pretantur.
XIII. Ulpianus libro decimo-nono ad Sabinum.
Non videtur cœpiſſe, qui per exceptionem à Petitio-
ne réêmovetnr.
xXxIV. Pomponius libro quinto ad Sabinum.
In omnibus obligationibus, in quibus dies non Poni⸗
tur, Præſenti die debetur.
vVv. Paulus libro quarto ad Sabinum.
. I5,

U

bin
r i.
Kbinn
labiackt
glumphe
lun on
Abore 4

mfanmo

Ebinun
tonnd, A
unmuur
binnn.

ſpo

olir.

1d Hbinn.
, enir

1ONbnnu.

niſei

Chinmn
8 esnn⸗

ine.

Suppiementum, ive Acceſones. 207

Is, qui actionem habet ad rem recuperandam, ipſam
rem habere videtur.
xvI. Ulpianus libro viceſimo-primo ad Sabinum.
Imaginaria venditio non eſt, pretio accedente.
XVII. Idem libro vigeſimo-tertio ad Sabinum.
Cùm tempus in teſtamente adjicitur, credendum eſt
pro hærede adjectum, nilſi alia mens fuerit teſtatoris:
ſicuti in ſtipulationibus promiſſloris gratia tempus ad-
jicitur.
xvIII. Pomponius libro ſexto ad Sabinum.
Quæ legata mortuis nobis ad hæredem noſtrum
tranſeunt, eorum commodum per nos his, quorum in
poteſtate ſumus, eodem caſu adquirimus, aliter acque
quod ſtipulati ſumus. Nam & ſub conditione ſtipulan-
tes, omnimodo eis acquirimus, etiam ſi liberatis nobis
poteſtate Domini, conditio exiſtat.
XIX. Paulus.
Si filius familias ſub conditione ſtipulatũs, emancipa-
tus fuerit, deinde extiterit conditio; patri actio com-
petit; quia in ſtipulationibus id tempus ſpectatur, quo
contrahimus.
XX. Ulpianus libro vigeſimo-quarto ad Sabinum.
Qui cum alio contrahit, vel eſt, vel debet eſſe non ig-
narus conditionis ejus. Hæredi autem hoc imputari non
poteſt, cùm non ſponte cum legatariis contrahit. Non
ſolet exceptio doli noceri his, 4 uibus voluntas teſtato-
ris non refragatur.
XXI. Pomponius libro leptimo ad Sabinum.
Quoties dubia interpretatio libertatis eſt, ſecundùm
libertatem reſpondendum erit.
XXII. Ulpianus libro vigeſimo-ſeptimo ad Sabinum.
Non debet, cui plus licet, quod minus eſt, non
licere.
XXIII. Idem libro vigeſuno-octavo ad Sabinum.
In perſonarn ſervilem nulla cadit obligatio, genera-
liter probandum eſt, ubicunque in bonæ fidei judiciis
con-

20o Ad K. P. La-Croix' Theologiam Moralem

confertur in arbitrium Domini, vel procuratoris ejus
conditio, pro boni viri arbitrio hoc habendum elſe.
XXIV. Idem libro vigelimo-nono ad Sabinum-.-
Contractus quidam dolum malum duntaxat reci-
piunt: quidam & dolum, & culpam. Dolum tantum,
depoſitum, & precarium. Dolum & culpam manda-
tum, & commodatum, venditum, pignori acceptum,
locatum ? item dotis datio, tutelæ, negotia geſta. In his

quidem & diligentia requiritur. Societas, & rerum
communio, & doinin, & culpam recipit. Sed hæc ita,

nili ſi quid nominatim convenit, vel plus minus in ſin-
gulis contractibus. Non hoc ſervabitur, quod initio-
convemit. Legem enim contraétus dedit excepto eo,
quod Celſus putanon valere, ſi convenerit, ne dolus
Ppræſtetur ; hoc enim bonæ fidei judicio contrarium eſt,
& ita utimur. Animalium verò caſus, mortes, quæque
ſine culpa accidunt, fugæ ſervorum, qui cuſtodiri non
ſolent, rapinæ, tumultus, incendia, aquarum magnitu-
dines, impetus prædonum, à nullo præſtantur.
XxV. Paulus libro quinto ad Sabinum.
Quatenus cujus interſit, in facto, non in jure con-
ſiſtit.
XVI. Pomponius libro undecimo ad Sabinum.
Plus cautionis in re eſt, quàm in perſona.
XXVII. UI Pianus libro trigeſimo ad Sabinum.
Qui poteſt invitis alienare, Mult magis & ignoran-
tibus, & abſentibus poteſt.
XXVIII. Pomponius libro ſexto-decimo ad Sabinum.
Nec ex prætorio, nec ex ſolemni, ſeu Civili jure,

Privatorum conventione quidquam immutandum eſt,

Juamvis obligarionum cauſæ pactione pollunt i immu-
tari, & iplo jure, & pet pacti conventi exceptionem.

Quia actionum modus vel lege, vel per Prætorem in- n

troductus, Pprivatorum Pactionibus nonh infirmatur, niſi
runc, cùm inchoatur actio, inter ecos convenit.
xXXIN. Ulpianus libro trigelimo-ſexto ad Sabinum.
Divus

n

G

Gmn

Dolmmur
Ulpamn mt
Ul aeeyn

ngrſtn, lnl

1, & ten
Alrr i
Glinngale
1, golſii
ir Cleſte
eit,e
NConuin
Nn
lialtodt
nunnen
ugtul.
einun
ninilra

Söinm
nn
Gpoonme
skigeer
1 ENin
aC
nurndnms
Mieceptun
Nro,
giohmm
OuKen

M

Supplémentum, ſive Acceſſtones. 209

Divus Pius reſcripſit, eos, qui ex liberalitate con-
veniuntur, in id, quod facere poſlunt, condemnan-
dos.
XXX. Paulus libro octavo ad Sabinum.
Quod initio vitioſum eſt, non poteſt tractu temporis
convaleſcere. .
xxXXI. Ulpianus libro trigeſimo ſexte ad Sabinum.
Nuptias non concubitus, ſed conſenſus facit.
xxxII Idem libro quadrageſune-ſecundo ad Sabinum.
Verum eſt, neque pacta, neque ſtipulationes factum
poſſe tollere. Quod enim impoſſibile eſt, neque pacto,
neque ſtipulatione poteſt comprehendi, ut utilem actio-
nem, aut factum efficere poſſit.
XXXIII. Idem libro quadrageſimo tertio ad Sabinum.
Quod attinet ad jus Civile, ſervi pro nullis haben-
tur: non tamen & jure naturali quia quod ad jus na-
turale attinet, omnes homines æquales ſunt.
AxXIV Pomponius libro vigeſimo-ſecundo ad Sabinum.
In eo, quod vel is, qui petit, vel is, à quo petitur,
lucrificaturus eſt, durior cauſa eſt petitoris.
xxxV. Ulpianus libro quadrageſimo-quinto
ad Sabinum.
Semper in ſtipulationibus, & in cæteris contractibus,
id ſequimur, quod actum eſt. Aut, ſi non pateat,
quid actum eſt; erit conſequens, ut id ſequamur, quod
in regione, in qua actum eſt, frequentatur. Quid ergo;
ſi neque regionis mos appareat, quia varius fuit? Ad id,
quod minimum eſt, redigenda ſumma eſt.
xVI. Idem libro quadrageſimo-octavo ad Sabinum.
Nihil tam naturale eſt, quàâm eo genere quidque
diſſolvere, quo colligatum eſt. Ideo verborum obliga-
tio, verbis tollitur: nudi conſenſus obligatio, contrario
conſenſu diſſolvitur. “
XXXVII. Pomponius libro vigeſimo-ſeptimo
ad Sabinum.
Gulpa eſt immiſcere ſe rei ad ſe non pertinenti:
Ad P. La-Croiæ Theol. Suppl. △ XXXVIII.

210 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

XXXVIII. Ulpianus libro quinquageſimo-primo
ad Sabinum.
Nemo, qui condemnare poreſt, abſolvere non poteſt.
α1IX. Pomponius libro vigeſimo-nono ad Sabinum.
Sicuti pœna ex delicto defuncti hæres teneri non de-
beat; ita nec lucrum facere, ſi quid ex ea re ad eum
non perveniſſet.
xL. Idem libro trigeſimo-ſecundo ad Sabinum.
In omnibus cauſis pro facto accipitur id, in quo per
alium mora ſit, quo minus fiat.
xXLI. Idem libro trigeſimo-quarto ad Sabinum.
Furioſi, vel ejus, cui bonis interdictum ſit, nulla
voluntas eſt.
XLII. Ulpianus libro vigeſimo-ſexto ad Edictum.
Non deber actori licere, quod reo non permittitur.
In re obſcura melius eſt favere repetitioni, quàm ad-
ventitio lucro.
XLIII. Cajus libro nono ad Edictum Provinciale.
Qui in alterius locum ſuccedunt, juſtam habent cau-
ſam ignorantiæ, an id, quod peteretur, deberetur. 1.
Fidejuſſores quoque non minus, quàm hæredes, juſtam
ignorantiam poſſunt allegare. 2. Hæc ita de hærede di-
cta ſunt, ſi cum eo agitur, non etiam ſi agat,; nam
planè, qui agit, certus eſſe debet: cuùm ſit in poteſtate
ejus, quando velit experiri; & ante debet rem diligenter
explorarc. & tum ad agendum procedere.
XLIV. Ulpianus libro vigeſimo-octavo ad Edictum.
Nemo ex his, qui negant ſe debere, prohibetur eti-
am aliâ defenſione uti, niſi lex impedit. Quoties con-
currunt plures actiones, ejuſdem gei nomine, unam quis
experiri debet.
xXIV. Idem libro vigeſimo-nono ad Edictum.
Toties in hæredem actionem damus de eo, quod ad
eum pervenit, quoties ex dolo defuncti convenitur,
non quoties ex ſuo.
XVI. Idem libro trigeſimo ad Edictum.
. Neque

enhn.

UII. 4

eie W
1 Wüen

n il
ln in
Olicttn

Gleheiin
1 les

Ckbinmm
, nqnon

A äün.
Gunt, n

bnn
m emirn,

ten, n.

ebeten
nrcls,
ucehetete

1e; li
lrin
alenclge

oadbdin
Polirut
. Ciee

ing nen

Edr
leeor
n e

Ade

Supplementum, ſive Acceſſtones. 211

Neque pignus, neque depoſitum; neque precarium,
neque emptio, neque locatio rei ſuæ conſiſtere poteſt.
Privatorum conventio, juri publico non derogat.
XLVII. Cajus libro decimo ad Edictum Provinciale.
Quèòd à quoquam pœnæ nomine exactum eſt, id ei-
dem reſtituere nemo cogitur.
XIVIII. Ulpianus libro trigeſimo ad Edictum.
Conſilii non fraudulenti nulla obligatio eſt. Cæte-
rum ſi dolus, & calliditas interceſſit, de dolo actio
competit. 1I. Socii mei ſocius, ſocius meus non eſt.
XLIX. Paulus libro trigeſimo-quinto ad Edictum.
Quidquid in calore iracundiæ vel fit, vel dicitur,
non prius ratum eſt, quàm ſi perſeverantia apparuit
judieium animi fuiſſe; ideoque brevi reverſa uxor, nec
divertiſſe videtur.
r. Ulpianus libro trigeſimo-quinto ad Edictum.
Alterius circumventio alii non præbet actionem.
LI. Paulus libro trigeſimo-nono ad Edictam.
Culpa caret, qui ſcit, ſed prohibere non poteſt.
LII. Cajus libro quinto-decimo ad Edictum Provinciale.
Non videtur quiſnam id capere, quod ei neceſſe eſt
alii reſtituere.
LIII. Ulpianus libro quadrageſimo-quarto ad Edictum.
Non defendere videtur non tantùm, qui latitat, ſed
& is, qui præſens negat ſe defendere, aut non vult
ſuſcipere actionem.
IIV. Paulus libro quadrageſimo-ſecundo ad Edictum.
Cujus per errorem dati repetitio eſt, ejus conſulto
dati donatio eſt.
LIV. Ulpianus libro quadrageſimo-ſexto ad Edictum.
Nemo plus juris ad alium transferre poteſt, quàm
ipſe haberet.
LVI. Cajus libro ſecundo de teſtamentis
ad Edictum urbicum.
Nullus videtur dolo facere, qui ſuo jure utitur.
O 2 LVID

212 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

IVII. Idem libro tertio de legatis ad Edictum
urbicum.
Semper in dubiis benigniora præferenda ſunt.
LVIII. Idem libro octavo decimo ad Edictum
. Provinciale.
Bona fides non patitur, ut bis idem exigatur.
LIX. Ulpianus libro ſecundo Diſputationum.
Ex pœnalibus cauſis non ſolet in patrem de peculio
actio dari.
rx. Idem libro tertio Diſputationum.
Hyætedem ejuſdem poteſtatis, juriſque eſſe, cujus fuit
defunctus, conſtat.
LXI. Idem libro decimo Diſputationum,
Semper qui non prohibet pro ſe intervenire, man-
dare creditur. Sed & ſi quis ratum habuerit, quod ge-
ſtum eſt, obſtringitur mandati actione.
LXII. Idem libro tertio Opinionum.
Domunm ſuam reficere unicuique licet, dum non of-
KRciat invito alceri, in quod jus non habet.
LXIII. Julianus libro ſexto Digeſtorum.
Hæreditas nihil aliud eſt, quàâm ſucceſſio in univer-
ſum jus, quod defunctus habucrit.
LxIV. Idem libro ſeptimo-decimo Digeſtorum.
Qui ſine dolo malo ad judicium provocat, non vi-
detur moram facerc.
rxv. HMdem libro vigeſimo-nono Digeſtorum.
Ea, quæ rarèò accidunt, non temerè in agendis nego-
tiis computantur.
1XVI. Idem libro quinquageſimo-quarto Digeſtorum.
Ea eſt natura cavillationis, quam Græci apeiovv (id
eſt, acervalem ſyllogyſmum) vocant, ut ab evidenter
veris per breviſſimas mutationes diſputatio ad ea, quæ
cvidenter falſa ſunt, perducatur. H
LxVII. Idem libro ſexageſime Digeſtorum.
Marcellus ait: deſinit debitor eſſe is, qui nactus eſt
exceptionem juſtam, nec ab æ quitate naturali abhor-
cntem. LxVIII.

ali

encrſr

S

Uyenr.

onum.

n beſen

duun.
eloi

wonn,
Chtitt, 1
n, n
onnm
A, nnn
ber
Normm.
lo nuen

5

Gkoun
Oen, MN

Nhon

nignlit,

noDyN
1rier
. 0ei
gtoglen

e
, .
etumd

Sapplementum, ſive Acceſſiones. 213

IxVIII. Idem libro octogeſimo-ſeptimo Digefſtorum.
Quoties idem ſermo duas ſententias exprimit, ea pe-
tiſſimum excipiatur, quæ rei gerendæ aptior eſt.
LxIX. Paulus libzo ſingulari de dotis repetitione.
In omnibus cauſis id obſervatur, & ubi perſonæ con-
ditio locum facit beneficio, ibi deficiente eâ, beneficium
quoque deficiat. Ubi verò genus actionis id deſiderat,
ibi, ad quemvis perſecutio ejus devenerit, non deficiat
ratio auxilii. 7
LIxx. Idem libro fingulari de aſſignatione
libertorum.
Invito beneficium non datur.
ExxI. Ulpianus libro primo de Officio Proconſulis.
Nemo poteſt gladii poteſtatem ſibi datam, vel cujus
alterius coercitionis, ad alium transferre.
LXXII. Idem libro ſecundo de Officio Proconfulis.
Omnia (quæcunque) cauſæ cognitionem deſiderant,
per libellum expediri non poſſunt.
LXXIEI. Javolenus libro terzio ex poſterioribus
Labeonis.
Fructus rei eſt, vel pignori dare licere.
LEXXIV. Quintus Mucius Scævola libro ſingalari.
Quo tutela redit, eo hæreditas pervenit, niſi cùnm
feminæ hæredes intercedunt. 1I. Nemo poteſt tutorem
dare cuiquam, niſi ei, quem in ſuis hæredibus, cùm
moritur, habuit, habituruſve effet, ſi vixiſſeét. 2. Vi
factum id videtur eſſe, qua de re quis cum Pprohibetur,
fecit, clam quèòd quiſque cùm controverſiam haberet=
habiturumve ſe putaret, fecit. 3. Quæ in teſtamento
ita ſunt ſcripta, ut intelligi non poſſint, perinde ſunt,
ac ſi ſeripta non eſſent. 4. Nec paciſcendo, nec le-
gem dicendo, nec ſtipulando, quiſquam alteri cavere

poteſt.

rXXV. Papinianus libre primo Quæſtionum.
Non debet alteri per alterum iniqua conditie in-
ferri.
3 ferri.

214 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

LxxVI. Idem libro tertio Quæſtionum.
Nemo poteſt mutare conſilium ſuum in alterius in-
juriam.

LXXVII. Idem libro vigeſimo-quarto Quæſtionum.

In totum omnia, quæ animi deſtinatione agenda ſunt,
nonniſi veràâ, & certã ſcientiã perfici poſſunt.
LXXVIII. Idem libro vigeſimo-octavo Quæſtionum.
Actus legitimi, qui recipiunt diem, vel conditio-
nem: velut mancipatio, acceptilatio, hæreditatis aditio,
ſervi optio, datio tutoris: in totum vitiantur per tem-
poris vel conditionis adjectionem. Nonnunquam ta-
men actus ſupraſcripti tacitè recipiunt; quæ apertè
comprehenſa vitium adferunt: nam ſi acceptum feratur
ei, qui ſub conditione promiſit, ita demum egiſſe ali-
quid, acceptilatio intelligitur, ſi obligationis conditio
extiterit ; quæ, ſi verbis nominatim aeceptilationis
comprehendatur, nullius momenti faciet actum.
rxxIX. Idem libro trigeſimo-primo Quæſtionum.
Generaliter, cum de Kande diſputatur, non quid
habeat actor, ſed quid per adverſarium habere non
potuerit, conſiderandum eſt.
LxXxXx. Idem libro trigeſimo-ſecundo Quæſtionum.
Fraudis interpretario ſemper in jure Civili, non ex
eventu dumtaxat, ſed ex conſilio quoque deſide-
ratur.
LxxXI. Idem libro trigeſimo-tertio Quæſtionum.
In toto jure generi per ſpeciem derogatur: &G il-
lud potiſſimum habetur, quod ad ſpeciem directum
eſt.
IXXXII. Idem libro tertio Reſponſorum.
Quæ dubitationis tollendæ causâ contractibus inſe-
tuntur, jus oommune lædunt.
LTXXXIII. Idem libro neno Reſponſorum.
Donari videtur, quod nullo jure cogente conceditutr.
IXXXIV. Id em libro ſecundo Deſinitionum.

Non

ien

.
4

olen
cuchiin
II,

) Cett
necgenl!
un.
Cltor
Velconcit

glittali

nmnprten
öOmnhngun 11
gle
wptunſetn
munerlki
anscowci
1 Mlin
et.
Cbekon
Au, Nn

1n Haheren

Letonum
Gii, wons
voge Eit⸗

Nefiommn
worut: l
crnirm

nonn

I

rudtbst

hoſorm
ne (*
Hdocne

Supplementum, ve Acceſſiones. 215
Non videntur rem amittere, quibus propria non

fuit.
LXxXXV. Paulus libro tertio Quæſtionum.
Cùm amplius ſolutum eſt, quàm debebatur, cujus
pars non invenitur, quæ repeti poſſit; totum eſſe in-
debitum intelligitur manente priſtinâ obligatione. 1I. Is
naturâ debet, quem jure gentium dare oportet, cujus
fidem ſecuti ſumus.
LXXXVI. Idem libro ſexto Quæſtiornunm.
In ambiguis pro dotibus reſpondere melius eſt. . Non
eſt novum, ut, quæ ſemel utiliter conſtituta ſunt, du-
rent; licet ille caſus extiterit, à quo initium capere
non potuerunt. 2. Quoties æquitatem deſiderii, na-
turalis ratio, aut dubitatio juris moratur, juſtis decretis
res temperanda eſt.
IXxXVII. Idem libro ſeptimo Quæſtionum.
Non ſolet deterior conditio fieri eorum, qui litem
conteſtati ſunt, quàm ſi non; ſed plerumque melior.
LXXXVIII. Idem libro tertio-decimo Quæſtionum.
Nemo enim in perſequendo deteriorem cauſam, ſed
meliorem facit. Denique poſt litem conteſtatam hæ-
redi quoque proſpicitur, & hæres tenetur ex omnibus
cauſis. .
LIxXXXIX. Scævola in libro quinto Quæſtionum.
Nulla intelligitur mora ibi fieri, ubi nulla peritio
eſt. *
xc. Paulus libro decimo Quæſtionum.
Quamdiu poſſit valere teſtamentum; tamdiu legiti-
mus hæres non admirtitur.
XCI. Idem libro quinto-decimo Quæſtionum.
In omnibus quidem, maximè tamen in jure, æquitas
ſpectanda eſt.
XCII. Idem libro ſeptimo-decimo Quæſtionum.
Quoties duplici jure defertur alicui ſucceſſio re-
pudiato novo ſure, quod ante defertur, ſupererit
vetus.
O 4 XCIII.

216 Ad KR. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

XCIII. Scævola libro quinto Reſponſorum.

Si librarius in tranſcribendis ſtipulationis verbis er-
raſſet, nihil nocere, quominus & reus, & fidejuſſor

teneatur.
xXCIV. Martianus libro primo Fideicomimiſiorum.

Filius familias neque retinere, neque recuperare, ne-

ꝗque adipiſci poſſeſſionem rei peculiaris videtur.
XCv. Ulpianus libro ſecundo Fideicommiſſorum.
Non ſolent, quæ abundant, vitiare Scri pturas.
xXxcvI. Idem libro ſexto Fideicommiſlorum.
Nemo dubitat, ſolvendo videri eum, qui defenditur.
XcVII. Martianus libro duodecimo Fidei-
commiſſorum.
In ambiguis orationibus, maximè ſententia ſpectan-
da eſt ejus, qui eas protuliſſet.
XCvIII. Hermogenianus libro tertio juris Epitomarum.
Ea ſola deportationis ſententia aufert quæ ad fiſcum
perveniunt.
xXCIx. Idem libro quarto Juris Epitomarum.
Quoties in utriuſque cauſa lucri ratio vertitur, is Ppræ-=
ferendus eſt, cujus in lucrum cauſa tempore præcedit.
c. Venulejus libro duodecimo Stipulationum.
Non poteſt improbus videri, qui ignorat quantum
ſolvere debeat. .
cI. Cajus libro primo Regularum.
Omnia quæ jure cantrahuntur, contrario jure per-
eunt. .
cII. Paulus libro ſingulari de Cognitionibus.
Ubi lex duorum menſium fecit mentionem „ & qui
ſexageſimo & primo die venerit, audiendus eſt: ita
enim & Imperator Antoninus cum Divo Patre ſuo re-
ſcripſit. èð
cII. Ulpianus libro primo ad Edictum.
Qui vetante Brætore fecit, hic adverſus Edictum fe-
eiſſe proprie dicitur. I. Ejus eſt actionem denegare⸗
qui poſſit & dare. 2

CAv.

. R
Inonnt
Ukmuh

loin
lee
luinnirg
G, it

nnni
lelperne,
en
hniſſorun
ipdrn
nchem

no Eider
nirel

nundlr

openm
kninpiüf
e nel
hgonumn
S

n.
nbfuefe

hiike
onen, A
edo l
Pune ſoo

lann.
obi
nen

Supplementaum, ſive Acceſſiones. 217

cIv. Daulus libro primo ad Edictum.
Nemo de domo ſua extrahi debet.
cv. Ulpianus libro ſecundo ad Edictum.
Si in duabus actionibus alibi ſumma major, alibi in-
famia eſt, præponenda eſt cauſa exiſtimationis. Ubi
autem æquiparantur famoſa judicia, etſi ſummam im-
parem habent, pro paribus accipienda ſunt.
cvI. Paulus libro primo ad Edictum.
Ubicunque cauſæ cognitio eſt, ibi Prætor deſidera-
tur.
cviI. Idem libro ſecundo ad Edictum.
Libertas inæſtimabilis res eſt.
cvIII. Cajus libro primo ad Edictum Provinciale.
Cum ſervo nulla actio eſt.
cIx. Paulus libro quarto ad Edictum.
Fere in omnibus pœnalibus judiciis, & ætati, && im-
prudentiæ ſuccurritur.
cx. Idem libro quinto ad Edictum.
Nullum crimen patitur is, qui non prohibet, cum
prohibere non poteſt.
cxI. Idem libro ſexto ad Edictum.
In eo quod plus ſit, ſemper ineſt & minus. 1I. Ne-
mo alienæ rei expromiſſor idoneus videtur, niſi ſit cum
ſatiſdatione. 2. Pupillus pati poſſe non intelligitur.
3. Ubi verba conjuncta non ſunt, ſufſficit alterutrum
eſſe factum. 4. Mulieribus tunc fuccurrendum eſt,
cum defraudantur, non ut facilius calumnientur.
cxII. Cajus libro ſecundo ad Edictum Provinciale.
Pupillum, qui proximus pubertati ſit, capacem eſſe
& furandi, & injuriæ faciendæ. 1. In hæredem non
ſolent actiones tranſire, quæ pœnales ſunt ex maleficio,
veluti furti, damni, injuriæ, vi bonorum raptorum:
injuriarum.
. cCxIII. Paulus libro octavo ad Edictum.
Nihil intereſt, ipſo jure quis actionem non habeat,
an per exceptionem infirmetur.
5 cXIV.

218 Ad K. P. La-Croiæx Theologiam Moralem.

cxIv. Cajus libro tertio ad Edictum Provinciale.
In toto & pars continetur.
cxv. Paulus libro nono ad Edictum.
In obſcuris inſpici ſolere, quod veriſimilius eſt, aut
quod plerumque freri ſolet. .
cxvI. Idem libro decimo ad Edictum.
Si quis obligatione liberatus ſit, poteſt videri cœ-
pifſſe. 1I. Non poteſt videri accepiſſe, qui ſtipulatus
non poteſt exceptione ſummoveri.
cxvII. Ulpianus libro undecimo ad Edictum.
Nihil conſenſui tam contrarium eſt (qui & bonæ fi-
dei judicia ſuſtinet) quàm vis, atque metus. I. Non
capitur, qui jus publicum ſequitur. 2. Non videntur,
qui errant, conſentire.
cCxVIII. Paulus libro undecimo ad Edictum.
Prætor bonorum poſſeſſorem hæredis loco in omni
cauſa habet.
cxIx. Ulpianus libro duodecimo ad Edictum.
Qui in ſervitute eſt, uſu capere non poteſt. Nam
cum poſſideatur, poſſidere non videtur.
cxx. Idem libro tertio-decimo ad Edictum.
Non alienat, qui duntaxat omittit poſſeſſionem.
CxXI. Paulus libro duodecimo ad Edictum.
Nemo plus eommodi hæredi ſuo relinquit, quam
ipſe habuit. .
CxxII. Idem libro tertio-decimo ad Edictum.
Qui non facit, quod facere debet, videtur facere ad-
verſus ea, quæ non facit. Et qui facit, quod facere
juſſus eſt.
CxxIII. Cajus libro quinto ad Edictum Provinciale.
Libertas omnibus rebus favorabilior eſt.
cxxIV. Ulpianus libro decimo-quarto ad Edictum.
Nemo alieno nomine lege agere poteſt. 1. Tempo-
raria permutatio jus Provinciæ non innovat.
exxzv. Paulus libro decimo-ſexto ad Ediétum.
Uhi non voce, ſed præſentiâ opus eſt, mutus, ſi in-
tellectum

AAdCenmn
. Ner
Mnen
Niinuirt

nlti

dlirii

chn
Umiln 4

ſahnn
iceti

Glilp

Alickben⸗
e, 1. N
Monyitenn

Ulan.

Sordao

ECEn.
fock N
.
Ciun.
lelloen.
lcen.

lt, Gn

AEddnn.
ſenrhme
en tt

nhonein
ſ 11
gorc.
ltie

Supplementum, ſve Acceſſiones. 219
tellectum habet, poteſt videri reſpondere. Idem in
ſurdo: hic quidem & reſpondere poreſt. I. Furioſus
abſentis loco eſt. Et ita Pomponius libro primo Epi-
ſtolarum ſcribit.
cxxvI. Cajus libro quinto ad Edictum Provinciale.
Favorabiliores rei potius, quam actores habentur.
Cxxv II- Ulpianus libro decimo-quinto ad Ediétum.
Nemo prædo eſt, qui pretium numeravit. 1. Locu-
pletior non eſt factus, qui libertum adquiſierit. 2. Cum
de lucro duorum quæritur, melior eſt cauſa poſſiden-
tis.
CxXVIII. Paulus libro vigeſimo ad Edictum.
Cum Prætor in hæœredem dat actionem, quatenus ad
eum pervenit; ſufficit, ſi vel momento ad eum pervenit
ex dolo defuncti.
cxxIx. Idem libro decimo-nono ad Edictum.
In pari cauſa, poſſeſſor potior haberi debet. I. Hi
qui in univerſum jus ſuccedunt, hæredis loco haben-
tur.
cxxx. Idem libro vigeſimo-primo ad Edictum.
Nihil dolo creditor facit, qui ſuum recipit. Cum
principalis cauſa non conſiſtit, nec ea quidem, quæ ſe-
quuntur, locum habent.
cxxxI. Ulpianus libro decimo-octavo ad Edictum.
Nunquam actiones, præſertim pœnales, de eadem
re concurrentes, alia aliam ſumit.
cxxxII. Paulus libro vigeſimo-ſecundo ad Edictum.
Qui dolo deſierit poſſidere, pro poſſidente damna-
tur, quia pro poſſeſſione alis poſſeſſore] dolus eſt.
CxXXIII. Cajus libro ſeptimo ad Edictum.
Imperitia culpæ adnumeratur.
cxxxXIV. Idem libro octavo ad Edictum Provinciale.
Melior conditio noſtra per ſervos fieri poteſt: dete-
rior fieri non poteſt.
cxxxv. Ulpianus libro vigeſimo-primo ad Edictum.
Non fraudantur creditores, cum quid non adquiri-
tur

220 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moraälem

tur à debitore, ſed cum quid de bonis diminuitur. r.
Nemo ex ſuo delicto meliorem ſuam conditionem face-
re poteft.
CxXXVYI. Idenm libro vigeſimo-tertio ad Edictum.
Ea, quæ dari impoſſibilia ſunt, vel quæ in rerum na-
tura non ſunt, pro non adjectis habentur.
CxxXVII. Paulus libro octavo ad Edictum.
Bona fides tantundem poſſidenti præſtat, quantum
veritas, quoties lex impedimento non eſt.
CxxxvV III. Ulpianus libro vigeſimo-quinto ad Edictum.
Qui aucthore judics comparavit, bonæ fidei poſſeſ-
ſor eſt.
cCxxXXIX. Paulus libro vigeſimo-ſeptimo ad Edictum.
Omnis hæreditas, quamvis poſt, adeatur, tamen
cum tempore mortis continuatur. 1. Nunquam cre-
ſcit ex poſt facto præteriti delicti æſtimatio.
cxL. Cajus libro ad Edictum Prætoris Urbani.
Omnes actiones, quæ morte, aurt tempore pereunt,
ſemel incluſæ judicio, ſalvæ permanent. 1. Nam vi-
detur perfectè cujuſque id eſſe, quod ex cauſa auferri
poteſt.
CXEI. Ulpianus libro ſexto ad Edictum.
Abſentia ejus, qui Reipublicæ cauſa abeſt, neque ei,
neque alii damnoſa eſſè debet.
cxEI I. Paulus libro quadrageſimo- quarto ad Edictum.
Quod contra rationem juris receptum eſt, non eſt
producendum ad conſequentia. 1. Uni duo pro ſoli-
do hæredes eſſe non poſſunt.
cxLIII. Idem libro quinquageſimo-ſexto ad Edictum.
Qui tacet, non utique fatetur ſed tamen verum eſt,
eum non negare.
exLIV. Ulpianus libro quadrageſimo-ſecundo
ad Edictum.
Quod ĩpſis, qui contraxerunt, obſtat, & ſucceſſori-
bus corum obſtabit.
cxrv. Paulus libro ſexageſimo-ſeeundo ad Ediétum.
Non

lreke.

n,
3 Ctiin
hlüre 4

D40 it
rin Ienn
1
en
, on
onblidn

ne inſel

Oedb
Cernt, un
Nncnn

orelen

Enporker
1. rN
r cala a.

un.

l, entet
oadkcenn
Unek,

iioſrti

osbl
anenteng

ohetnndr
,E⸗

done
N

Supplementum, ſive Acceſſtones. 221

Nonomne, quod licet, honeſtum eſt. 1I. In ſtipu-
lationibus id tempus ſpectatur, quo contrahimus.
CxLVI. Ulpianus libro ſexageſimo-ſexto ad Edictum.
Nemo videtur fraudare eos, qui ſciunt & conſen-
tiunt.
cxLVII. Paulus libro ſexageſimo-ſecundo ad Edictum.
Quod quis dum ſervus eſt, egit, proficere libero fa-
to non poteſt.
cxLVIII. Cajus libro quadrageſimo-tertio
ad Edictum Provinciale.
Semper ſpecialia generalibus inſunt.
cxLIX. Paulus libro quinquageſimo-ſexto
brevius Edicti.
Cujus effectus omnibus prodeſt, ejus & partes ad
omnes pertinent.
cr. Ulpianus libro ſexageſimo-ſeptimo ad Ediétum.
Ex qua perſona quis lucrum capit, ejus factum præ-
ſtare debet.
cLI. Idem libro ſexageſimo-octavo ad Edictum.
Parem eſſe conditionem oportet ejus, qui quid poſſi-
deat, vel habeat, atque ejus cujus dolo malo factum ſit;
quo minus poſſideret, vel haberet.
CcLII. Paulus libro ſexageſimo- quaxtò ad Edictum.
Nemo damnum facit, niſi qui id fecit, quod facere
jus non habet.
CLIII. Ulpianus libto ſexageſuno-nono ad Edictum.
Hoc jure utimur, ut quidquid omnino per vim fiat,
aut in vis publicæ „aut in vis privatæ crimen incidat. I.
Dejicit & qui mandat. 2. In maleficio ratihabitio man-
dato comparatur. 3. In contractibus, quibus doli præ-
ſtatio vel bona kides ineſt, hæres in ſolidum tenetur.
K IV. Paulus libro ſexageſimo-quinto ad Edictum.
Fere quibuſcunque modis obligamur, liſdem in con-
trarium actis liberamur: cum quibus modis adquirimus,
iiſdem in contrarium actis amittimus. Ucigitur nulla
poſſeſſio adquiri niſi animo, & corpore poteſt; ita nu
4

22 2 Ad G. P. La- Croix Theologiam Moralem

la amittitur, niſi in qua utrumque in contrarium actum
eſt. .
cLv. Ulpianus libro ſeptuageſimo ad Edictum.
Cum par delictum eſt duorum, ſemper oneratur pe-
titor, & melior habetur poſſeſſoris cauſa: ſicut fit, cum
de dolo excipitur petitotis: neque enim datur talis re-
plicatio petitori [aut ſi rei quoque in ea re dolo actum
lit.] 1. Illi debet permitti pœnam petere, qui in ipſam
non incidit.
cLIVI. Paulus libro ſcxageſimo-quinto ad Edictum.
Factum cuique ſuum, non adverſario, nocere debet.
I. Non videtur vim facere, qui jure ſuo utitur, & or-
dinariàâ actione experitur. 2. In pœnalibus cauſis be-
nignius interpretandum eſt.
cLVII. Ulpianus libro ſeptuageſimo ad Edictum.
Invitus nemo rem cogitur defendere. 1. Cui damus
actiones, eidem & exceptiones competere multo magis
quis dixerit. 2. Cum quis in alicujus locum ſuceceſſerit,
non eſt æquum ei nocere hoc, quod adverſus eum non
nocuit, in cujus locum ſucceſſit. 3. Plerumque empto-
ris eadem cauſa eſſe debet circa petendum ac defenden-
dum, quæ fuit actocis. 4. Quod cuique pro eo præſta-
tut, invito non tribuitur.
eLvVIII. Idem libro ſeptuageſimo- primo ad Edictum.
Ad ea quæ non habent atrocitatem facinoris vel ſce-
leris, in his ignoſcitur ſervis vel ſi dominis vel his qui
vice dominorum ſunt, veluti tutoribus, & curatoribus
obtemperaverint. 1. Semper, qui dolo fecit, quomi-
nus haberet, pro/eo habendus eſt, ac ſi haberet. 2. In
contractibus ſucceſſores ex dolo eorum, quibus ſucceſ-
ſerunt, non tantum in id, quod pervenit, verum etiam
in ſolidum tenentur: hoc eſt unuſquiſque pro ea parte,
qua hæres eſt.
cLIX. Cajus libro vigeſimo-ſexto ad Ediétum
Provinciale.
Creditor, qui permittit rem venire, pignus demittit.
CLX.

n l
Ghnnnng
40 AKn
her Oekt
iſarhe
Clrnr ele
1e Colo
Clint

aAblcu
ndent ebe
Ulielk, A
buscalſgt

ACgr
1 1Cühune
teteſnllone
cun ſorlt
etſkennt
nglkeen
eCtkeNt
meprett

OAPen
rois Al
eAe
Natrtaik
oket, Cn
hett 1
vgibn iei
, unen

caſ
le ſto

Supplementim, ſive Acceſſiones. 223

cIx. Paulus libro ſeptuageſimno ad Edictum.
Non ut ex pluribus cauſis deberi nobis idem poteſt;
ita ex pluribus cauſis idem poteſt & noſtrum eſſe.
cIXI. Ulpianus libro ſeptuageſimo-ſexto
ad Edictum.
Aliud eſt vendere, aliud vendenti conſentire. 1. Re-
fertur ad univerſos, quod publicè fit per majorem par-
tem. 2. Abſurdum eſt, plus juris habere (eum) cui
legatus ſit fundus, quàm hæredem, aut ipſum teſtato-
rem, ſi viveret.
cIXII. Idem libro ſeptuageſimo ſeptimo
ad Edictum.
In jure civili receptum eſt, quoties per eum, cujus
intereſt conditionem non impleri, fiat, quominus im-
pleatur, perinde haberi, ac ſi impleta conditio fuiſſet;
quod ad libertatem, & legata, & hæredum inſtitutio-
nes perducitur. Quibus cxcmplis ſtipulationes quo-
que committuntur; cum per promiſſorem factum eſſet,
quominus ſtipulator conditioni parerer.
CIXIII. Paulus libro ſeptuageſimo ad Edictum.
Quæ propter neceſſitatem recepta ſunt, non debent
in argumentum trahi.
cLIXIV. Ulpianus libro quinquageſimo-quinto
ad Edictum.
Cui jus eſt donandi, eidem & vendendi, & condu-
cendi jus eſt.
crxv. Paulus libro quinquageſimo-primo ad Edictum.
Pœnalia judicia ſemel accepta, in hæredes tranſmitti
poſſunt.
CTXVI. Ulpianus libro quinquageſimo-tertio ad
Edictum.
Cum quis poſſit alienare, poterit & conſentire alie-

nationi. Cui autem donare nec conceditur, proban-

dum erit, nee ſi in donationis cauſa conſenſerit, ratam
ejus voluntatem habendam.
CLXVII.

224 Ad F. P. La-Croix Theolo giam Moralem

CLYxvVII. Paulus libro quadrageſimo-octavo
ad Edictum.
Qui rem alienam defendit, nunquam locuplex ha-
betur.
CLXVIII. Idem libro quadrageſimo-nono ad Edictum.
Non videntur data, quæ eo tempore, quo dantur,
accipientis non fiunt. Qui juſſu judiciali aliquid facit,
non videtur dolo malo facere, quia parere neceſſe ha-

bet.

CIXINX. Idem libro primo ad Plautium. .
Rapienda, ſeu capienda occaſio eſt, quæ præbet be-
nignum reſponſum. 1. Quod factum elt cum in ob-
ſcuro fit, &x affectione cujuſque capit interpretationem.
CLIXX. Idem libro ſecundo ad Plautium.
1s daimnum dat, qui jubet dare: ejus vero nulla cul-
pa, cui parere neceſſe ſit. 1. Quod pendet, non eſt
pro eo, qualſi ſit.
LxXXI. Idem libro tertio ad Plautium.
Factum à judice, quod ad officium ejus non perti-
net, ratum non eſt.
CTXXII Idem libro quarto ad Plautium.
Nemo ideo obligatur, quia recepturus eſt ab alio,
quod præſtiterit.
CTXXIII. Idem libro quinto ad Plautium.
In contrahenda venditione, ambiguum pactum con-
tra venditorem interpretandum eſt. I. Ambigua autem
intentio ita accipienda eſt, ut res ſalva actori ſit.
crxXIV. Idem libro fexto ad Plautiuum. u
In condemnatione perſonarum, quæ in id, quod fa- uli
cere poſſunt, damnantur; non torum, quod habent, 1
extorquendum eſt: ſed & ipſarum ratio habenda eſt ne
egeant. 1. Cum verbum lreſtiruen in lege invenitur,
& ſi non ſpecialiter de fructibus additum eſt, tamen et-
iam fruckus ſunt reſtituendi. 2. Unicuique ſua mora
nocet, quod & in duobus reis promittendi obſervatur.
3. Dolo facit, qui petit, quod redditurus eſt.

CLXXYXV.

ie

lnetn
lanhe

waihi
, oc
Algnict⸗

elerelel

detbe
amnd
epreunone
nun.
ollen

P, m

unnn
Glo r

iun
elab a

inpohngn
Adgun

1onie

4

Supplementum, ſve Acceſtones. 22 5§
cIxXvV. Idem libro octavo ad Plautium.
Qui poteſt facere, nt poſſit conditioni bParere, jam
poſſe videtur. I. Quod quis ſi velit habere, non poteſt,
id repudiare non poteſt. .
cIXXVI. Idem libro undecimo ad Plantium.
In his omnibus officiis, quæ officium per liberas fieri
erſonas leges deſiderant, ſervus intervenire non po-
teſt. 1. Non debeo melioris conditionis eſſe, quàm au-
thor meus, à quo jus in me tranſit.
cLXXVII. Idem libro decimo-tertio ad Plautium.
Non eſt ſingulis concedendum, quod Per Magiſtra-
tum publieè poſſit fieri; ne occalioni ſit majoris tumul-
tus faciendi. I. Infinita æſtimatio eſt libertatis, &
ceſſitudinis.
cIXXVIII. Idem libro decimo-quarto ad Plautium.
Qui in jus dominiumve alterius ſuceedit, jure ejns
uti debet. I. Nemo videtur dolo excqui, qui ignorat
cauſam, cur non debeat petere.
cLxXIX. Idem in libro decimo-quinto ad Plautium.
Cum principalis cauſa non conſiſtit, Plerumque ne
ea quidem, quæ ſequuntur, locum habent.
cIxxX. Idem libro decimo-ſexto ad Plautium.
In obſcura voluntate manumittentis, favendum eſt
libertati.
CLXXXI. Idem libro decimo-ſeptimo ad Plautium.
Quod juſſu alterius ſolvitur, pro eo eſt quaſi ipſi ſo-
lutum eſſet.
CLXXXII. Idem libro primo ad Vitellium.
Si nemo ſubiit hæreditatem, omnis vis Teſtamenti

ne-

ſolvitur.

CLXXXIII. Idem libro tertio ad Vitellium.
Quod nullius eſſe poteſt, id ut alicujus fieret, nulla
obligatio valet efficere.
cIxXXXIV. Marcellus libro tertio Digeſtorum.
Et ſi nihil facile mutandum eſt ex ſolemnibus, tamen
ubi æquitas evidens poſcit, ſubveniendum eſt.
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. P cLXXXV.

226 Ad K. P. La-Croix Thealogiam Moralem

crxxXV. Celſus libro ſeptimo Digeſtorum.
Vani timoris juſta excuſatio non eſt.
CLXXXVI. Idem libro octavo Digeſtorum.
Impellibilium nulla obligatio eſt.
cLXXXVII. Idem libro undecimo Digeſtorum.
Nihil peti poteſt ante id tempus, quo per rerum na-
turam perſolvi poſſit: & cum ſolvendi tempus obliga⸗
tioni additur, niſi eo præterito peti non poteſt.
CLxxXVIII. Idem libro decimo-ſexto Digeſtorum.
Si quis prægnantem uxorem reliquit, non videtur ſi-
ne liberis deceſſiſſe.
cIxxXXIX. Idem libro ſeptimo Digeſtorum.
Ubi pugnantia inter ſe in Teſtamento juberentur;
neutrum ratum eſt. 1. Quæ rerum naturâ prohibentur,
nullà lege confirmata ſunt.
cxc. Idem libro decimo-tertio Digeſtorum.
Pupillus nec velle, nec nolle in ea ætate, niſi appo⸗
ſità tutoris authoritate, creditur: narn quod animi ju-
dicio ſit, in eo tutoris authoritas neceſſaria eſt.
cxC I. Idem libro vigeſimo-quarto Digeſtorum.
Quod evincitur, in bonis non eſt.
CxCII. Idem libro trigeſimo-tertio Digeſtorum.
Neratius conſulcus, an quod Beneficium dare ſe quaſi
viventi Cæſar reſcripſerat, jam defuncto dediſſe exiſti-
maretur: reſpondit, non videri ſibi, principem Bene-
ficium] quod ei, quem vivere exiſtimabat, conceſſiſſet,
defuncto conceſſiſte: quem tamen modum eſſe Benefi-
cii ſui vellet ipſius æſtimationem eſſe.
CxCIII. Marcellus libro vigeſimo-nono Digeſtorum-
Ea, quæ in partes dividi non poſſunt, ſolida à ſin-
gulis hænedibus debemus. In re dubia benigniorem in-
terpretationem ſequi non minus juſtius eſt, quàm tu-
tius.
cxc Iv. Celſus libro trigeſimo-octavo Digeſtorum.
Omnia fere jura hæredum perinde habentur, ac ſi
continuo ſub tempus mortis hæredes extitiſſent.
cxcv.

an Sapplementum, ſive Acceſſionet. — 227
EN excv. Modeſtus libro ſexto Differentiarum.
in Qui per ſucceſſionem quamvis lon giſſimam defuncto
haredes conſtiterunt, non minus hæredes intelliguntur,
Neitn quàm qui principaliter hæredes exiſtunt.
R“r cxCvI. Idem libro ſeptimo Differentiarum.

emon Expreſſa nocent, non expreſſa non nocent.
Nn cxcv 1I. Idem libro octavo Regularum.
lae Privilegia quædam cauſæ ſunt, quædam perſonæ.
Reon Et ideo quædam in hæredem tranſmittuntur, quæ cau-
iem ſe ſunt quæ vero perſonæ ſunt, ad hæredem non tran-
ſeunt.
Ninm cxcvIII. Idem libro ſingulari de Ritu Nuptiarum.
Semper in conjunctionibus, non ſolum quid liceat,
conſiderandum eſt, ſed & quid honeſtum ſit.

cxcix. Javolenus libro decimo-tertio ex Caſſio.
Neque in interdicto, neque in cæteris cauſis, pupil-
lo nocere oportet dolum tutoris, ſive ſolvendo eſt, iive
non sſt. .
cc. Idem libro ſexto Epiſtolarum.
Non poteſt dolo carere, qui imperio Magiſtratũs
non paruit.

ccr. Idem libro ſeptimo Epiſtolarum.
Quoties nihil ſine captione inveſtigari poteſt, eligen-
dum eſt, quod minimum habeat iniquitatis.
cCII. Idem libro decimo Epiſtolarum.
Omnis definitio in Jure Civili periculoſa eſt; parum
eſt enim, ut non ſubverti poſſit.

ccCIII. Pomponius libro vigeſimo-octavo ad
. Quintum Mucium.
Minus eſt actionem habere, quàm rem.
ccIV. Idem libro trigeſimo-octavo ad
Quintum Mucium.

oDiete⸗ Plerumque fit, ut ea, quæ à nobis abire poſſunt,
perinde in eo ſtatu ſint, atque ſi non eſſent ejus condi-
tionis, ut abire poſſint. Et ideo quod Fiſco obligamus,
P 2 & vin-

.

tl,l

kehnben!
Henii⸗

.

22 Ad k. p. La-Croix Theologiam Moralem

& vindicare interdum, & alienare, & ſervitutem in
Pprædio imponere poſſumus.
ccv. Idem libro nono ex variis Lectionibus.
Jure natufæ æquum eſt, neminem cum alterius de-
vimento & injuria fieri locupletiorem.
ccvI. Ulpianus libro Primo ad Legem Juliam,
& Papiam.
Res judicata pro veritate accipitur.
CCvIY. Paulus libro tertio ad Legem Juliam, &
Papiam.
Non poteſt videri deſiiſſe habere, qui munquam ha-
buit.
ccvIII. Ulpianus libro quarto ad Legem Juliam,
& Papiam.
Servitutemn mortalitati fere comparamus.
CcTX. Licinius Rufinus libro ſecundo Regularum.
Quæ ab initio inurilis fuit inſtitutio, ex poſt facto
vonvaleſcere non poteſt.
ccx. Paulus libro ſexagelimo-nono ad Edictum.
Servus Reipublicæ causâ abeſie non potelſt.

Seqununtur præterea Tituii duo de Regulis Zurie, ex vof-
Pbre Huris Canonici, fve Pontificii deſumpti. Quo-
rum prior eh? Titulus II. lib. V. Decretalinum Gre-
orit Noni ſammi Pontifßcis. Alter vero titulus ef
ultimus libri 6. enrundem Decretalium, ſen Bonifa-
cii Olétavi etiam ſunemi Pontificis.

TIT. XII. LIB. V.
Decretalium Gregorii IX. ſummi Pontificis.
De Reguli Quris Canonici Caput, ſeu KRegula 1.
Q Mnis res, per quaſcunquc cauſas naſcitur, per caſe

dem diſſolvitur.
11. Effo-

Drg

lakinn
nc 1

Penn llin

n. , 1

Supplementum, ſive Acceßſiones. 229
11. Eftore miſericordes, &c. Hoc loco nihil aliud
nobis præcipi exiſtimo, niſi, ut ea facta quæ dubium
eſt, quo animo fiant, in meliorem partem interprete⸗
mur. Quod enim ſcriptum eſt lapud Lue. 16.] Ex fru-
btibus eorum cognoſcetis eos » de manifeſtis dictum eſt,

quæ non poſſunt bono animo fieri; ut ſtuprum, blas-

dſlam, 6

mmn

een ſlunm

adbln
hpor⸗

4,6*
4 M, AE

, Ae

.
nibte
9 em
cllctm⸗

1

phemiæ, furta, ebrietates, & ſimilia, de quibus nobis
perimnittitur judicare.
III. Utilius ſcandalum naſei permittitur, quàm ve-
ritas relinquatur. . .
1v. Quod non eſt licitum in lege, neceſſitas facit li-
citum.
v. Quod latenter, aut per vim, velaliàs illicitè in-
troductum eſt, nullâ debet ſtabilitate ſubſiſtere.
vI. In ipſo cauſæ initio non eſt à quæſtionibus in-
choandum.
vVII. Quidquid in ſacratis Deo rebus, & Epiſcopis
injuſtè agitux, pro. ſacrilegio reputatux, quia ſacra ſunt⸗
& à quoquam violari non debent. .
VIII. Qui cx timore facit præceptum, aliter, quàm
debeat, facit; & ideo jam non facit.
Ix. Defleat peccator, quia offendens in uno, factus
eſt omnium reus.
x. Non poteſt eſſe Paſtoris excuſatio, ſi lupus oves
comedit, & paſtor neſcit.
xX1. Indignum eſt, & à Romanæ Eccleſiæ Atienum
conſugudine „ Ut pro ſpiritualibus facere quis homa-
gium compellatur.

TIT. UL. T. LIB. V I.
Deeretalium Bonifacii VIII. ſummi Pontificis.

De Regulis uris Caput, ſen Regula 1.

Eneficium Eccleſiaſticum non potaſt licitè ſine in-
ſtitutione Canonica obtineri.
P 3 11. Poſ-

238 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
11. Poſſeſſor malæ fidei, ullo tempore non præ-

ſcribit.
111. Sine poſleſſione præſcriptio non procedit.
1v. Peccatum non dimittitur: niſi reſtituatur abla-
tum.
v. Peccati venia non datur, niſi correcto.
vI. Neino poteſt ad impoſſibile obligari.
VII. Privilegium perſonale perſonam ſequitur, &
extinguitur cum perſona.
VIITI. Semel malus, ſeémper præſumitur eſſe malus.
IX. Ratum quis habere non poteſt, quod ipſius no-
mine non eſt geſtum.
x. Ratihabitionem retrotrahi, & mandato non eſt
dubium comparari.
XI. Cum ſunt partium jura obſcura, reo favendum
eſt potius, quàm actori.
XII. In judiciis non eſt perſonarum acceptio ha-
benda.
XIII. Ignorantia facti, non juris, excuſat.
xIv. Cum quis in jus ſuccedit alterius, juſtam igno-
rantiæ cauſam cenſetur habere.
xv. Odia reſtringi, & favores convenit ampliari.
xv I. Decet, conceſſum à Principe beneficium eſſe
manſurum.

XVII. Indultum à jure beneficium non eſt alicui au-
ferendum.
XVIII. Non firmatur tractu temporis, quod de ju-
re ab initio non ſubſiſtit.
XIX. Non eſt ſine cauſa, qui rei, quæ ad eum perti-
net, ſe immiſcet. .
Xx. Nullus pluribus uti defenſionibus prohibetur.
XI. Quod ſemel placuit, amplius diſplicere non
poteſt.
XXII. Non de bet aliquis alterius odio prægravari.
XXIII. Sine culpa, niſi ſubſit cauſa, non eſt aliquis
punie ndus.

XXIV.

enp n 1

Chohelt
ſtintn

cho.
Nni

lgiur,

iſtnalte
Nocdihn.

Ncno ne
uhnendnn
urgtt

Ale
„

,Alumien

Tamplari
Uehanin el

ndlicn

6,dole⸗

loprenr
on 6

Supplementum, ſve Acceſſionet. 231

xxIV. Quod quis mandato facit judicis, dolo facere
non videtur, cum habeat parere neceſſe.
xxV. Mora ſua cuilibet eſt nociva.
XxvI. Ea, quæ fiunt à judice, ſi ad ejus non ſpectent
ofſicium, viribus non ſubſiſtunt.
xXxVII. Scienti & conſentienti non fit injuria, neque
dolus.
XxXVIII. Quæ à jure communi exorbitant, nequa-
quam ad conſequentiam ſunt trahenda.
XXIX. Quod omnes tangit, ab omnibus debet ap-
probari.
xxx. In obſcuris minimum eſt ſequendum.
XxXI. Eum, qui certus eſt, certiorari ulterius non
oportet. .
XXII. Non licet actori, quod reo licitum non exi-
ſtit.
xXXIII. Mutare conſilium quis non poteſt in alterius
detrimentum.
xxxXIV. Generi per ſpeciem derogatur.
xxxv. Plus ſemper in ſe continet, quod eſt minus.
xXXVI. PrO poſſeſſore habetur, qui dolo deſüt poſſi-
dere.
xXxXVII. Utile non debet per inutile vitiari.
XXXVIII- Ex eO non debet quis fructum conſequi,
quod niſus extitit impugnare.
xxIX. Cum quid prohibetur, prohibentur omnia,
quæ ſequuntur exillo.
xL. Pluralis locutio, duorum numero eſt contenta.
XLI. Imputari non debet ei, per quem non ſtat, fi
non faciat, quod per eum fuerat faciendum.
XLII. Acceſſorium naturam ſequi congruit princi-
Palis.
XLIII. Qui tacet, conſentire videtur.
XLIV. Is, qui tacet, non fatetur: ſed nec utique ne-

gare videtur.
P 4 xLV.

232 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

xrv. Inſpicimus in obſcuris, quod eſt veriſimilius,
vel quod plerumque fieri conſuevit.
XLVI. Is, quiin jus ſuccedit alterius, eo jure, quo
Ale, uti Jebebit.
XLVII. Præſumitur ignorantia „ubi ſcientia non pro-
batur.
XLVIII. Locupletari non debet aliquis cum alterius
injuria, vel jactura.
XLINX. In pœnis benignior eſt interpretatio facienda.
L. Actus legitimi conditionem non recipiunt, neque
diem.
TI. Semel Deo dicatum, non eſt ad uſus humanos
ulterius transferendum.
LII. Non præſtat impedimentum, quod de jure non
ſortitur effectum.
LITI. Cui licer, quod eſt plus, licet utique quod eſt
minus.
LIV. Qui prior eſt tempore, potior eſt jure.
LV. Qui ſentit onus, ſentire debet & commodum:
& contra.
LvI. In re communi potior eſt conditio paſſidentis.
LvII. Contra eum, qui legem dicere potuit apertius,
facienda eſt interpretatio.
LVIII. Non eſt obligatorium contra bonos mores
præſtitum juramentum.
LIX. Dolo facit, qui petit, quod reſtituere oportet
eundem.
rx. Non eſt in mora, qui poteſt exceptione legitima
ſe tueri.
LXI. Quod ob gratiam alicujus oonceditur, non eſt
in ejus diſpendium retorquendum.
LTXII. Nullus ex conſilio, dummodo fraudulentum
non fuerit, obligatur.
LXIII. Exceptionem objiciens, non videtur de inten-
tione adverſarii confiteri.

LXIV.

Ubum d

oſicienc
ahtnn,negt

lnlunr
olleſnen
tugegol

le
Aconnoer

Ppolilen
utzpenin

onds
fimeropee
Ntorgin
An, dort
kuvcblen
eure

Sapplementum, Eve Acceſſtones. 273

TxIV. Quæ contra jus fiunt, debent utique pro in-
fectis haberi.
LXV. In pari delicto „ vel cauſa, potior eſt conditio
poſſidentis.
rxVI. Cûm non fſtat per ecum, ad quem pertiner,
quominus conditio impleatur, haberi debet perinde, ae
ſi impleta fuiſſet.
LXVII. Quod alicui ſuo non licet nomine, nec ali-
eno licebit.
IXVIII. Poteſt quis per alium, quod poteſt ſcere per
ſeipſum. .
LXIX. In aliis promiſſis fidem non expedit obſervari,
LXxX. In alternativis debitoris e electio, & ſufficit
alterum adimpleri.
LIxXI. Qui ad agendum admittitur; eſt ad excipien-
dum multè magis admittendus.
LXXII. Qui facit per alium, proinde eſt, ac ſi faciar
per ſeipfum.
LxXXIII. Factum legitimè retractari non deber, licet
caſus poſtea eveniat, à quo non potuit inchoari.
LXXIV. Quod alicui gratiosè conceditur, trahi nan
debet ab aliis in exemplum.
LxxV. Fruſtra ſibi ſidem quis poſtulat ab eo fervari,
eui fidem à ſe præſtitam ſervare reculſat.
LTXxVI. Delictum perſonæ non debet in detrimentum
Eccleſiæ redundare.
LXXVII. Rationi congruit, ut ſuccedat in onere, qui
fubſtituitur in honore.
LxxXVIII. In argumentum trahi nequeunt, quæ pro-
pter neceſſitatem aliquando ſunt conceſſa.
IxXIX. Nemo poteſt plus juris transferre in alium,
quàm ſibi competere dignofſcatur.
Læxx. In toto partem non eſt dubium contineri.
LXXXI. In genetali conceffione non veniunt ea, quæ
quis non eſſer veriſimiliter in ſpecie conceffurus.
LxXXII. Qui centra jura mercçatur, bonam fidem
Præſumitut nen haberc. P 5 LMXENIII.

234 Ad K. P. Ea⸗Cvix Theologiam WMoralem

LXXXIII. Bona fides non batitar, ut ſemel exactum,
iterum exigatur.
IXXXIV. Cufm quid und vià prohibetur alicui, ad id
alia non debet admitti.
IXXXV. Contractus ex conventionc legem accipere
dignoſcuntur.
LIXXXVI. Damnum- quod quis ſuâ culpâ ſentit, ſibi
debet, non aliis imputare.
LXXXVII. Infantibus portæ non pateant dignitatum.
LXXXVIII. Certum eſt, quèd is committit in legem,
qui legis verba comple Renns „ cContra legis nititur vo-
uncatcn.
Datum Romæ apud 8. Petrum, Pontificatũs noſtri
anno quarto.

De uſu atriuſqte jurisg in Morali Theologia.

ILlud hic primum officii noſtri eſſet, ut, quæ ad cita=⸗
tiones legum pertinent, deſeriberemus. At La-Croix

noſter In chadurn ts radidir lib. L. Tract. 2. n. 87 8. Ut ex

hac parte nihil in eo deſideres, quo⸗ d in Beſombes Theo-
logia nonnulli ſuſcipiunt, Prædicantque. Si porrèò au⸗
thores adieris, ques ille citat ſub finem n. 879. multa
diſces ad uſum utriuſque juris in Morali Theologia ma-
Ximè utilia.
Interea, quæ nuper de uſu Conciliorum præſcripfſi-
mus, in jure Canenico, & Civili ſervanda quoque
erunt. Exemplis rem confirmo. Canone VI. diximus,
id maximè curandum, ut formulas Conciliorum ex
temporis quo illa celebrata ſunt, uſu, ac ſignificatio⸗
ne, interpretemur. Id dictum eſto de juris utriuſque
formulis. Lepidum eſt, quod pridem animadvertit La-
mindus Pritaniuns, ſeu Ludovicus Antonius Muratorius
vir celeberrimus ien libro infraſcripto: KRifteſſioni ſopra

er
u
I

tſer A
urälei,
gen 1
ilntit,

elnten
itlegen

Ponile o.

tcrris

Teslreie
7 M

4
hne A

AIrC

1. F70 Nt
onlhelen
Dnand⸗
1 ⸗ hn
Thedogar.

GCcllommn
ſnfe

eſorsung
nüwrde⸗

Supplementum, ſive Accettones. 2355

il buon guſto part. 2. cap. 7. Statuunt magni nominis
Theologi, quibus aſſentitur Buſembaum lib. 2. cap 4.
dub. 3. hic n. 92. Laico homini vetitam eſſe cum Aca-
tholico de fide tractationem, idque ex jure probant.

Legimus enim cap. Quicunque §. inhibemus de Haære-

ticis in 6. Inbibemus quoque, ne cuiquam laicaæ per-
ſonæ liceat publicè, vel privatim de ſide oatholica di-
ſyutare. At Canonem hunc Alexandri IV. perperam
trahi ad hanc quæſtionem, intellexiſſent viri illi cætero-
qui doctiſſimi, ſi XIII. ſæculo, quo Canon ille editus
eſt, Clerici, & Laici nomina alio omninò ſenſu, quàm
quo à nobis hodie uſurpantur, adhibita fuiſſe perpen-
diſſent. Clericus nempe is dicebatur, qui Fiteris eru-
ditus eſſet; contrà Laicus, qui literarum plane rudis.
Plura in hanc rem ibidem documenta illius ævi affert
Muratorius; plura invenies apud Cangium in Gloſſa-
rio Mediæ, & inſimæ Latinitatis. Quamobrem lon-
gè aliter Canon ille interpretandus, neque putandum,
ſæcularibus eo prohiberi diſputationes cum infidelibus
de noſtris Religionibus „ ſed illiteratis, ſive ſæculares
ii ſint, ſive Eccleſiaſtici, quos nos ex recepto apud no-
ſtrates vocabulo, Clericos dicimus.
IlIlud etiam Canone VII. ſtatuimus, ut in veritatem
Conciliarium ſanctionum diligenter inquircremus, cas
cum accuratis editionibus conferendo. Quid ad utrum-
que etiam jus, de quo agimus, in Moralibus materiis
allegandum opportunius? Ceriè Cod. Theod. de ſen-
tentiis ex periculo recitatis, vel in ipſo hoc titulo men-
dum latere ſuſpicatus eſt non injuriâ eruditiſſimus Sir-
mondus, qui à parienlo legendum monet, Legem quo-
que de nuptiis cel brandis à Tribonlano tantum non fa-
bricatam, ac Theodoſio perperam ſuppoſitam, idem
Sirmondus in quæſtione triplici ſenſit, etſi jacobus Go-
thofredus germanam putet, atquè Arcadio tribuit.
Præterea hæc tria præſcribimus. Videndum I. num
leges, quas proferimus, vel conſuetudine, vel recentio-
re

236 dAd K. P. Ea-Groix Theologiam IWralem

re lege antiquatæ non ſint ? Tum enim eruditionis ja-
ctandæ cauſa aferri poterunt, non autem ad conclu-
ſionem co npeobandam. HI. Conſiderandum an jus Ci-
vile à Canonico ſit emendatum, nec ne III. In De-
eretis Pontificimm duo cum Primis diſtinguenda ſunt
cum Cano de Locis Theol- lib. 6. cap. 8. Unum eſt, tan-
quam intentio, concluſioque Decreti, idque nefas eſt
erroris inſimulare: alterum quaſi ratio, & cauſa à Pon-
tifice reddita ejus rei, quam conſtituerit; quæ non ne-
ceſſaria quandoque eſſe Ppoteſt, ac parum apta, & pro-
babilis.
In Canonibus verò, quos in Decreto Gratiani repe-
reris, ut aliàs monui, criticæ opus eſt. Nam bonus ille
multa ſine delectu, vel ex Apocryphis libris, aut certè
corruptis, interpolatiſque exemplis hauſit. Tandem
in univerfum monceo, in Jure Canonico citari Scripeu-
ras, atres, Dontifrccs, Concilia. Quamobrem de tex-
tuum vel authoritate, vel ſenſu ex iis, quæ circa ſin-
gulos hoſce Theol ogicos locos ſtatuimus, di judicandum
erit Juriſperitorum quoque conſenſio, concorſque ſen-
tentia, ubi de moribus Eccleſiafticis, deque Religionis
cæremoniis, & ofhciis Miniſtrorum Eccleſiæ diſſeritur,
quatenus hæc omnia diſponuntur legibus poſitivis, The-
ologo magham fidem facere poteſt, atque adeò debet;
ut probat Canus l. 8. cap. 7. & Gobat. in Lindiciis Thes
alogicis ſecb. 15.

Unemd
Unumnct
. „
CObonet
Kcan la lad
Einse

0Crmnrit
4
Nunbonnet
lig, e

Ckoriek
re Relgte
lrcRenr

Kpoltt
raledk
Virhou

Supplementum, ſae Acceftones. 237

inutilem eſte Caſuiſtarus!
ritatem levem planè, arque rrie

T KRACTAIUS V.

De Caſuiſtis, deque eorum uſu in
Morali Theologia-

EC A P U * I.

Num Caſuiſtarum Telctio imurilis, & authe-
ritas nulla?

Afſuiſtam Theologum recudimus. Quamobrem
jure quis à nobis poſtulet, ur Caſuiſtas vindi-
cemus, dequeé illorum authoritate uberius diſ-
ſeramus. Et duas illas quidem de negleéto à Caſuiſtis
Sanctorum Patrum , & Cencilierum (tudio „ ac ſum-
morum Pontificum contem Pptu in npude ntes criminatio-
nes, quas nuperus quidam hiſtoricus Tctractare veritus
non eſt, atque adeò magnis dlamoribus ad populi tri-
bunal deferre, antea απαnns. Tres cxaminandæ
ſuperſunt contumcliæ, ne dicam 2 an accuſationes? Pri-
ma ea eſt, quam hoc ca bite a aggredior ad confutaodum,
eB,illorumque autho-

C

91

Atque in hoc argume tlatos ante me magna
cum laude fuiſſe moneo Abelliutn in Ne tous recen-
tium Caſuiſtarun,, & Francolin zun de auſoipt. pæœnit.
lib. 3. C. 7. §. 2 5. quibus adde Daniclem in Dialogis
ſuis adverſus famoſas, impiaſque Palſchalis Provincia-
les literas.
Ego verò ne lonvior ſim, uno hoc argumento utar,
quo olim Canus lib⸗ 8. Cap. 4. Scholaſticorum omnium
cauſam defendit. Croderem nempꝑe Caſuiſtarum lectio-
nem irritam, vanam authorita rem eſte, niſi ex horum
ſententia Eccleſia res plurin: as definillet. Quippe tre-
centos ab hinc annos, ſi quæ Eccleſta de moribus de-
Crota

238 dAll R. P. La-Croix Theologinmn WMoralem

creta tulit, in his Caſuiſtarum ſubſidio, & diligentiã
vehementer adjuta eſt. Id quoniam conſtat inter om-
nes, quibus, vel Conciliorum noſtræ æratis geſta, vel
negotia cognitionis fidei, vel RKotæz Romanæ, Sacræ
Pœnitentiaræ, & Sacrarum Congregationum Eminen-
tiſſimorum Cardinalium Deciſiones, atque inſtituta ſunt
cognita, fatcamur neceſſe eſt, aut utilem eſſe Caſuiſta-
rum lectionem, neque aucthoritatem illorum parvi fa-
ciendam, aut Epiſcopos, Cardinales, Pontifices omnes
à trecentis amplius annis nknide. Quid verè de Be-
nedicto XxIv. dicetnus, Pontificce illo Poſt avorum me-
moriam dockiſſimo? Quæcunque ex tanti Eccleſiæ Ma-
giſtri eruditione, antequam ad Ao ſtolatũs apicem eve-
herctur, prodiere volumina, nulla unquam, aut ſœæcu-
lorum oblivione, aut invidiæ morſu delenda, atque ca
Ppræl vertim , quæ Bononienlſis Eccleſiæ Archie piſcopus
edidit Diœccſis illius ſuæ moribus, & diſciplinæ reſti-
tuendæ apprimè utilia decreta, ſi conſulas; Caſuiſtas
magno numero citari comperies à Lambertino, atque
illos „ quos oderunt maximè præc clari noſtri Caſuiſticæ
Theologiæ irriſores, Sancios, inquam, Tamburinos,
Vivas.
Adde his Sanctiſſimum de Caſuiſtis judicium B. B.
Caroli Borromæi, & Franciſci Saleſii, utl & Mechli-
nienſis Synodi an. 1607. Horum omnium verba refert
noſter author lib. I. Tract. I. n. 46 3. Quamobrem ab
his recitandis abſtineo. Abſtineant tamen à tam Per-
dito Caſuiſtarum contemptu loquaces iſti, quos uti-
nam honoris causà nominare poſſem! neque hiſcere
audeant contra Theologos Eccleſiæ, tanterumque vi⸗
rorum ſuffragiis honeſlatos.

mmung

7

Supplementum, ſive Acceſſiones. 239
C A P U T II.

Caſuiſtas non eſſe abjiciendos, quod aliquas Theſes
à Pontificibus poſtea damnatas defenderint.

Uæ altero loco refellenda eſt Caſuiſtarum accuſa-
tio, ea eſt; aliquas propoſitiones ab illis pro-
pugnatas fuiſſle, quæ nigto theta à Summis Pontifici-
bus fuêre poſtea notatæ. Atque hâc quidem accuſa-
tione nihil ineprius, ut noſter quoque La-Croix pau-
cis indicat lib. I. Tract. I. n. 161. Libens enim fateor
in Caſuiſtis proſcriptas Theſcs legi. At quid tum? Igi-
tur cæteri, in quibus nihil cjuſmodi, aut ipſi illi, qui
in eos ſcopulos impegère, planè abjiciendi? Proh ſtul-
tiſſimam conſecutionem! quæ, ſi vim habere dicatur,
Patres omnes improbandos eſſe, abjiciendoſque cur non
dicamus? Audi elegantifſimum Canum lib. 7. cap. 3.
Nemo quantumvis erudizus, & ſändtus non interdum
hallacinatur, non alicabi cacatit, non quandoque la-
bitur. Santtus verb is fuit, qui credidit ab hareticis
baptivxatos eſſe rebaptizandor. Saendkus fnit, qui in Chri-
Ri corpore, & ſenſum ponæk, & Aolorem fuiſſe negavit.
Sanktus fnuit, qui in Chbiliaftarum dogma deſoendit.
Sanbtns fuit, qui viro ob adulterii culpam uxorem re-
pudianti alterune matrimogninsn conceſſit. Sankctus fuit,
qui animis piorum dſque ad jndicit diem veram felici-
tatem adeniit. Sanktus fuit, qui animam hominis ex
traduce eſſe putavit. Sanbtus fnuit, qui animam Adæ
ante corpuc fuiſſe editan opinatus eſt. Sankti fuére,
qui An gelos multis ante mandam corporeum aternitati-
bus creatos eſſe exiſtimarunt. Quos ſi propterea inſe-

ctabimut, nullàque teverentia tractabimus, Lutherianis,

Calvinianis, & cæteris ejuſmodi peſtibus Romanam
Eccleſiam proſcindendam, ſanctaque omnia proculcan-
da demus, neceſle eſt.

Sed

2 4 % Ad R. P. La⸗Uroixæ Theologiamn Moralem

Sed ex Chriſtiano Lupo Auguſtiniani Ordinis ſcri-

prore egregio, neque Caſuiſtarum vituperatoribus ad-
modum ſuſpecto, aliqua in candem Cani mentem com-
mentemur. in diſſertatione de Opinione probabili cap.
14. quætit eruditus Lupus, an omnes Sanlttorum Pa-
trum ſententiæ ſiat verò probabiles à Reſpondet autem
quæſtioni negativé. Quèôd reſponſum ſuum ut probet,
cüm aliâs, & Hieronymi Præſertim, tum has in medium
affert veretum ſententias. Reddo Lupi verba: Parado-
ram quornndanz ſuo tempore Epiſcoporum opinionem re-
fert in ſacrz Iſaiag Prophetæ commentariis B. Hieronf-
mus. Pletique noſtrorum Cheirotoniam, id eſt ordina-
tionem Cleticorum, quæ non ſolùm ad imprecationem
vocis, ſed ad impoſitionum impletur manus, ne ſcilicet,
ut in quibuſdam vidimus, vocis imprecatio dandeſtina
Clericos ordinet neſcientes, ſic intelligunt, ut aſſumant
teſtimoniunm Pauli ſcribentis ad Timotheum: manus
cito nenzini impoſuerit. Eſt opinio vere ridicula, ipſam
tamen tenazrunt magni virt. Eteninz &. Phedimus Ama-
Jenus Ept ſoèopus, torius tang Ponti Wetropolitn, paganis
Neocaälarienfibus volens imponere Epiſcopum, dudum, &
frequenter renatus Putt Sanktum Gregorium Thauma-
turgum. Verimilte perſtutit fugere per ſaltus, & late-
bras, & non potuit comprehendi. Hin in ipſius encomio
ſeribit ſandbtus Oregorius Nyſſenus Epiſcopus. Poſtea-
quam nihil non intentatum relinquens ille vir magnus
Phædimus, & omni machinatione, atque ſolertiâ utens,
non poterat virum ad Sacerdotium adducere, innume-
ris oculis præcaventem, ne quando Sacerdotis manu
caperetur, atque utrique inter ſe ſtudio certarent, illo
quidem capere, hoc verò perſequentis manũs effugere
cupiente; idcirco impetu quodam divino Phædimus
ad propoſitum ſtudium provectus, nihil curans interje-
ctum ſpatium, quo à Gregorio dirimebatur, quique illo
aberat itinere tridui, ſed ad Deum ſuſpiciens, precatuſ-
que, ut & ipſe, & ille pariter in illa hora à Deo reſpice-
rentur,

I

funum tin

fua
3
Rehen

hn

Sapplementum, ſive Aceeſſionet. 241

rentur, loco manus impoſitionis adhibet Gregorio ſer-
Wmonem, Deo ipſum conſecrans, qui corpore præſens
im non adeſſet. Hanc ſibi intimatam conſecrationem admi-
4 9 t Gregorius, nee fuit denno conſecratus. Vernum quöd
Rulhng fanktus Phædimus peccàärit mortaliter, quis audeat vel
Poncern cogitare? palan contradicet ſanlto Gregorio Nyſſeno.
mn rr Diſtinguenda Jſunt tempora; veritas pederentim eluci-
inmeci datur. Poſt hæc aliud exemplum profert Lupus ex Hila-
N: ot rio in Matth. can. 3 3. Ambroſio in Symboli expoſitione
mhumm, cap. I 3. Epiphanio hæreſi 20. cap. 2. & clarius hæreſi
Elmm 69. cap. 62. & Leporio ſecundæ Narbonenſis Galliæ
üdam Monacho Epiſtola ad Proclum Maſſilienſem, & Cili-
Neni nium Epiſcopum Aquenſem, Joannis II. Pontificis, Jo-
annis Caſſiani, Facundi Hermianenſis Epiſcopi, Genna-
EiI dii Maſſilienſis, atque adeo Carthaginienſis Synodi ſuf-
fragio comprobata; qui omnes docuerunt, in obitu
Chriſti ab ejſs corpore non animam modòè, ſed etiam
divinitatem fuiſſe ſejunéctam, idque Chriſtum ipſum
ſignificare clamantem: Dens, Deus meus quare me de-
reliquiſti ? Tum hæc addit Lupus: Nez dico hunc epi-
mdum Ktole articulum fuiße probaaum ab omnibus, aut omnes
Unun ita onſenſiſſe. Abſit. Dumtaxat dico, iſtum articulum,
licet omnino deviantem, ab' ipſorum nulio fuiſſe damna-
mni zum, projetum, notatum. Qudd nempe eſſet, quamvis
bnon ers probabilis, tamen magnorunz Doctorum. Et
quspx ipſorum populis multi ſint ſecuti iſtam opinionem,
non eſi dubitandum. Et tamen nunquam oredidero, vel
bhos, vel illos per hune erroren deliquiſſe mortaliter.
unis enim iſtud credat de Hilario, aut Santto Ambroſios
nlenl, Quid dicat, ipſis credentem populum cecidiſſe in corimen
mnuckn Hæc quidem materia, licet ſpeculativa, eſt tamen dog-
oltu matica, ideoque omenis circa ipſam lapſus eſt gravis, ac
Dmomentoſus. Et ex his conelndo tria. Primèò, quòd etiam
magni Patres ſint quandoque lapſi in malè fundatas ſen-
tentias. Secundb, quòd etiam tales, dummodo libré
ambulent per Eccleſiam, opiniones nemo damnare poſſit,

Ad P. La-Croix Theol. Suppl. QC. nec

⁶
432 Ad R. D. La-⸗Croix Theologiam Moralem
nec quempiam ejus ſequacem a Sacramentis exgludere. (dunin
Tertio, quòd ountéti probabilium, licet ſolum probabi- Alnmh
Uitatis fucum habeant, opinionum authores, aut patroni, Dhlün
non ſint univer ſaliter arguendi de gravi peccato. Locum IIl
ommnind hic habet antiqua regula. Facta vident homines, Il
intentio jadicat omner., Sincera mentis ſimplicitas ex- 1
cuſat multa peccata. Hactenus Chriſtianus Lupus. Ego
veêrò quartam ex his conſecutionem duco, nempe au-
thores proſcriptarum Theſium non eſſe ea de cauſa con-
temnendos, improbandoſque, quèd illas docuerint,
dum Eccleſiæ judicio cauſa nondum finita erat; ne idem
telum in Patres intorqueamus. Quid huic tam certæ ra- &
tiocinationi reſponderi poſſit, non video. Neque verè
mirandum, aut Caſuiſtas, licet doctiſſimos, aut ſan-
Gtiſſimos illos, quos traditionis cuſtodes veneramur Pa-
tres, aliquando à recta doctrina aberràſſe. Hanc ſiqui- Miſin,
dem felicitatem (Cani verba ſunt loco antea citato) uwp
Deus in ſolis divinis voluminibus ineſſe volnit (ut in eis imen,
non eſſet quicquam erroris) quemadmodum Augufinns Nun,
graviſſime, & veriſſimè tradidit.

C. A P U T III.

Caſuiſtat non eſſe laxitatis reos, quod Probabi-
liſmum in ſuis libris propugnent. 6

. Derelt, ut tertiam in Caſuiſtas accuſationem di-
luamus, quæ illos laxitatis arguit, quod Probabi-
liſinum doceant, atque defendant. Cenſent nimirum
Anti-Caſuiſtæ, Probabiliſmum laxitatis univerſæ, ſce-
lerumque fontem eſſe præcipuum. Enimverè ſi de Pro- mn
babiliſmo longè aliter ſentiendum eſſe demonſtravero, “

atque illi garriunt, Caſuiſtas ab hac criminatione libe- Sõl
ravero. Qua in re parcam Probabilioriſtarum nomini, Kt⸗
neque eoôrum ſententias plurimas longè laxiſſimas hic unne

proferam, aut in eorum mores ſeverius inquiram. Fæc
. odi-

1

P ilen

hl,
nn 1
in,
n 6,
ſen
rilet,

nulpn .

6, Henn
kenlli
luhhate
tmandei
bicumten
6. Nr
Anos, a

6SNeumnt
ll Wort

ned

ſethefei
lin

1

PAN
eyte. d
4
7
claton
1, Coee⸗

eineetöl
Edenon
ctiminzi:
lrtA

usne“

Supplementum, ſve Acceſſiones. 243
odioſa nimium ſunt; neque deſunt alii, qui in hac re
verſati ſint verius, quàm felicius ob adverſariorum ſuo-
rum potentiam, authoritatemque. Tribus rem totam
argumentis conficiam, quotum primum initia, progreſ-
ſuſque Probabiliſmi, alterum Eccleſiæ, de illo judicia,
tertium Galliarum mores perſequetur.
Itaque illud attentè conſideremus, quei fieri potue-
rit, ut ex omni gente, inſtitutoque Doctores Probabi-

liſinum paſſim defenderent, ubi omnium malorum ori-

go hinc repetenda eſſet, quodque hæreſes fidei, id Chri-
ſtianis moribus foret ille. Num tam exitialis doctrinæ

effecta, conſecutioneſque homines ingenio, doctrina-
que præſtantes latuere? Equidem ſcio, eam eſſe affe-

ctuum noſtrorum calliditatem, ut in maximam æter-

næ ſalutis perniciem veluti prima quoddam oeulis no-

ſtris objiciat, ne quo res quæque colore ſunt, perſpi-
cere verè poſſint. At illud etiam ſcio nullam laudis,
famæque cupiditate vehementiorem in nobis eſſe affe-
tionem, quàâ ad ea maximo ſtudio vitanda compelli-

mur, unde nomini noſtro labes metui poſſit. Ut ut

verò hominum indolem penitus non agnoſcamus, no-
tum cuique eſt, laxiores ſententias conciliandæ gloriæ
minus idoneas eſſe. Nam homines (quocunque de-
mum ad id ducantur argumento) ſeverioris doctrinæ
præcepta audire ſtudent, & quamvis ab illis diſcedere
in inſtituenda vitæ ratione haud vereamur, ea profi-
teri tamen gloriæ ſibi vertunt, ab iiſque facile imponi
ſibi patiuntur, qui illaprædicent, edoceantque: quod
cùm ſemper eveniſſe ſcimus, tum maximè ætate noſtrâ
contingere quotidie dolemus. Quamohrem laudis
amori tribui certè nequit tanta in Probabiliſmo tuen-
do Doctorum hominum conſenſio. Quid ergo eos in
hanc ſententiam pertrahere potuit? Inſanit profectè
Paſchalis, qui fœdiſſimæ adulationi id vertit perditiſſi-
morum Confeſſariorum, ut nimia doctrinarum ſua-

rum facilitate ſceleſtos allicerent, in eoſque, atque

△2 ad.-o

244 Ad R. L. La-Croix Theologiam Moralem

adeo, ſi Superis placet, in univerſum hominum genus
tyrannidem quandam exercerent. Fac enim ita animo
comparatos fuiſſe Confeſſarios ejuſmodi. Nonne mul-
to conſultius, atque ad nefarium hunc finem longè uti-
lius fuiſſet hiſce artibus, ac ſententiis clam uti, quamil-
las toti orbi libris editis patefacere? Sed hæc mittamus.
Primus, qui Scholaſticà methodo Probabiliſmi quæ-
ſtionem tractàrit, proque tam pernicioſa doctrina ſuf-
fragium palam, & clariſſimis verbis tulerit nam cæteri
ante ipſum, aut obſcurè locuti fuerant, aut certè quæ-
ſtionem ea ſuper re non inſtituerant) fuit ex celeberrimo
Prædicatorum Ordine Bartholomæus Medina. Qui
ergo erumpens incendium, tantam Chriſtianæ Reipu-
blicæ cladem mox allaturum ſacer hic Ordo, ac de Eo-
clefia ſi quis alius, optimè meritus, Medinæ libris ob-
livioni damnatis, non extinxit? Non extinxit? imo vero
vires addidit præcepto Reverendiſſimi Patris Generalis
Seraphini Cavalli, ut aureas expoſitiones ſuas quanto-
cyus in lucem ederet Medina. Quid porro de Joanne
Baptiſta Hacquet; quid de Mercado, quid de Ludovico
Lopez, de Joanne Ildephonſo Baptiſta, aliiſque illuſtri-
bus Dominicanis Scriptoribus ſentiemus? Eoſne-illo-
rum numero adcenſebimus, qui Evangelicas leges labe-
factare, ac perdere Chriſtianos mores inſtituêre? Ge-
nerale Dominicanorum Capitulum formali præcepto
juſſit, Joannem Ildephonſum Baptiſtam Commenta-
rios ſuos typis vulgare. Dicemus ne præclaros hoſce ex
univerſo Ordine Patres in jeſum Chriſtum, in Eccle-
ſiam, inque ſanctiora omnia flagitiosè conjurâfſe? Quid
vero de Didaco Alvarez ſentiemus, egregio illo Thomi-

ſtarum heroc in diſputationibus de auxiliis? Fieri ne

potuiſſe putabimus, ut qui Jeſu Chriſti gratiam adver-
ſus Moliniſtarum commenta ſut eorum ſententiam
nonnullis placet appellare] adeo ſtrenuè vindicaverat,
Moralem deinde ejuſdem Jeſu Chriſti doctrinam veri-

tus non ſit profligare, ſeſe Probabiliſtis adjungens: Præ-

terca

Tecinnr
Ni N
fnenbr,
mn, D
lber Mine⸗
tkliſni 4
1Cchin
iunc
Menn
tercdhnin
Mdln
ikunehe
cki
tünelbrzo

Nntſ

oCeluen

in

heii
) Lolneil.
Culpel
lümer G
rnli uf
n Con
ndrotor
lun, nkn
Gniriſel
glo I
Ulist I
Uunmt
un
Nei⸗
docen

Supplementum, ſive Acceſſionet. 245

terea cum initia Probabiliſmi, quâ nuper explicabamus
ratione, à Medina repetenda ſint, paulèò poſt Tridenti-
num Concilium hæc peſtis erupit, quo ſcilicet tempore
plurimi adhuc in vivis agebant ex iis doctiſſimis, ac San-
ctiſſimis Patribus, qui Lutherianæ, & Calvinianæ per-
ſidiæ delendæ, & Chriſtianis moribus ad Evangelii,
Patrumque Apoſtolicorum normam componendis
operam dederant. Neque tamen vel unum ex ipſis in-
venias, qui mutire auſus fuerit adverſus novam hancce,
uæ malorum omnium colluviem in Chriſtianam Rem-
publicam intulit, Probabiliſmi doctrinam. Quis co-
rum artus occupavit ſtupor, ut ſtudio omni non con-
tenderent tanto malo occurrere? Idem dictum eſto de
Sorbonica Accademia, de Lovanienſi Univerſitate, de
Epiſcopis, de Doctoribus omnibus, qui eãâ ætate Pro-
babiliſmum ſibi ſequendum duxêre. Fuerunt ne hi
omnes à Deo cæcitate perculſi, ut irent in adinventio-
nibus ſuis? & agmine facto Eccleſiam pravâ doctrinâ
inficerent? Apage nugas, quæ omnem fidem ſuperant.
Et vero mirandum id minus eſſet, ſi hæc Probabiliſmi
doctrina, aut arcano quopiam conſilio, aut aperta, ſeu
ſchiſmatis, ſeu armorum vi, aut etiam diaboli præſti-
giis ſcholas omnes, & Academias obtinuiſſet. At ridi-
cula iſthæc ſunt, & delirantium ſomnia. Regulares,
Presbyteri, Epiſcopi doctrinæ præſtantiâ, ingenii acie,
morum ſanctitate conſpicui, Angli, Galli, Hiſpani,
Germani, Itali, Deus bone! quam inter ſeſe moribus,
atque indole diſcrepantes, Auguſtiniani, Dominicani,
Scetiſtæ, Jeſuitæ, ſtudio ſuarum ſcholarum in contra-
ria acti, nullius artibus, nullius juſſibus, nullius venefi-
ciis in hanc ſententiam conſensêre, atque ut de Domi-
nicanis, & Jeſuitis aliquid dicam, eo vel maximè tem-
pore, quod ob diſſidia, controverſiamque de auxiliis
aptiſſimum accuſationibus videbatur. Quid mirabi-
lius, atque ad avertendam à Probabiliſmo laxitatis no-
tam efficacius?

OQ3 Age

246 Ad K. P. La-Groix Theologiam Moralem.

Age jam, ſanctiſſimum de Probabiliſtis Eccleſiæ ju⸗
dicium conſideremus. Romanos Pontihces, quibus
paſcendas oves ſuas tradidit Chriſtus, quis credat co,
ſeu vecotdiæ, ſeu imprudentiæ, ſeu nequitiæ devenille;
ut tantum virusà Chriſtianorum ovium paſcuis evelle-
re negligant, autetiam nolint, nilſi optimè intellige-
rent, nihil omnino à Probabiliſtarum doctrina timen-
dum? Profecto quidquid garriant loquaces aliqui An-
ti-Probabiliſtæ, Probabiliſinum iis ſaltem finibus con-
cluſum, quos ipfſi ſtatuêre Jeſuitarum primores, nun-
quam improbârunt Pontifices. Quandonam dixêre
hi: Fiſum ſt Spiritui ſantcto, & Nobis in concurſu dua-
rum opintonum vere probabiliunz, probabiliorem ſen-

tentiam ſoqiendam eſſe, uti Merenda, s Fagnanus dor

cuére, atque adeo ſemper eum ampleætendam, quæ ad-
verſus libertatem le gi favet, a tutior eſt, ut Paſohalis
Wendrobinrs, Natalit Alexander cenfuit? Niſi ita di-
ſertis verbis ſtatuant Pontifices, inanibus declamatio-
nibus aéra verberabunt Anti-Probabiliſtæz. Quid por-
ro ab hac ſancienda lege prohibet Pontifices? Parebunt,
parebunt Probabiliſtæ, neque Tutioriſtarum exemplo
abripi ſeſe patientur, ut in Pontificum Bullas libellos
edant maledicentiæ, & audaciæ plenos. Neque vero
ignorare Pontifices putaverim, quid rei Probabiliſinus

ſit. Notum eſt quot artibus ejus damnationem ab In-

nocentio XI. conati ſint quidam extorquere; & ut nul-
la in hanc rem ſuppeterent monumenta, nemo prudens
crediderit, tot in Probabiliſmum clamores, quibus
Galliarum regnum, Italiaque univerſa centum fermè
ab hinc annis perſonuit, nunquam ad Apoſtolicam Se-
dem delatos fuiſſe. Quamobrem viderint, quæſo, qui
popellum in Probabiliſtas libris vernaculo idiomate
conſcriptis ciere ſtudent, quam ipſi erga Romanam Ec-
cleſiam reverentes ſint. Nam quò atrioribus Probabi-
liſinum ipſi coloribus pingunt, eo graviore ſilentem
Eccleſiam contumelia afficiunt.

T'an-

Nlul,
lni

oitn 4
Golar g
Nincd in
Ccktlnin
tzelhl
Nknibosen
nninsz, n

hun le

CNACNr
Clunn 1
laoniii
icn,
Pnhicche
6t Mns
n Sln
E
Mca,Parbhe
Hunenm
Dllusbk.
Ngleſen
Nohaöllenns
gionend
ete; Aun
Neroſik
Golts,
Ceenmnte
Putllen
aune
alo Wor
Monunt
Ctinhe
Unin

ſt

Supplementum, fve Acceſſiones. 147
Tandem Galliarum regnum ponamus nobis ob ocu-
los, ac ne videar Gallis injurius, utar fermè verbis Gal-
li ſcriptoris, ſeu P. D. Aurigny in Chronologicis monu-
mentis t. 2. ad an. 16 56. pag. mihi 324. Ab anno 1656.
quo Paſchalis Provinciales damnatas literas in lucem
emiſit, cœpere Galli Probabiliſmum eo habere loco,
quo bonorum morum luem haberi maximè decebat,
ac tandem eo deventum eſt, ut anno 1700. proſcri-
tus fuerit in gencralibus Cleri Gallicani Comitiis, quæ
Concilinm Galliarum Nationale à quodam nupero ſcri-
ptore ſatis inepte dicuntur, ut apud rerum haxum im⸗
peritos authoritateimn adderet eorum conſtitutionibus,
quas Pontificiæz poteſtatis propugnatores non multi
faciant. De quo P. P. Ghezzius & Richelmius conſu⸗
lendi. Quamobrem Gallis omnino gratulandum vi-
deretur, atque ab his digni Apoſtolico ævo mores ex-
pectandi forent, quidquid enim nefariæ licentiæ flo-
rentiſſimi regni Provincias corrumpebat, ſublatàâ cau-
584, deſiviſſe neceſsè eſt. At conſulamus Concionato⸗
res, qui ab anno 1700. Apoſtolico munere apud Gal-
los functi ſunt: Eadem plane vitia comperiemus ab
illis exprobrari auditori bus ſuis, quæ olim, vigente
Probabiliſmo, notabant antiquiores Divini verbi præ-
cones. An non id paradoxo ſimile videri poſlet: Ita
ſane, ſi Probabiliſmus is ſit, quem cjus oſores p ædi-
cant, criminum omnium pater. Ar vel hinc dikcant
tandem vaniloqui homines os ſuum comprimere, ne-
que à Probabiliſmo, ſed à lapſæ naturæ noſtræ infir⸗
mitate, & affectuum noſtrorum vi, atque intem-
Perantia, vitiorum originem intelligant eſſe
ducendam. Ad alia propero,
5* x X

Q2 CA-

248 Ad K. P. La-Croix Theolagiam Moralem.
C A P U T IV.
Specivsen Apologiæ Zeſuitarum adverſus libellum Rhe-

mis editum anno 173 I. inſeriptumque: Traitè du
dogme de la Probabilitè.

LDUm hæc ſcribo, incido in librum Rhemis editum

anno 1731. cui titulus: YTraits du dogme de la
Probabilitè. Gallicè redditus eſt ex Latinis duabus diſ
ſertationibus, quas in Germania vulgaverat Cotta Tu-
binganæ Univesſitatis Profeſſor. Duas & Gallica ver-
ſio in partes diſtribuitur, hiſtoricam unam, quæ Pro-

babiliſmi hiſtôriam complectitur, dogmaticam alte-

ram, quæ Probabiliſmum refellit. Nihil in eo pecu-
liare eſt, quod in ſexcentis ejuſmodi ſcriptionibus non
reperias. Stylus ad Anti-Probabiliſtarum indolem con-
formatus eſt, injuriis ſcilicet, & contumeliis in Jeſuitas
refertus. Non injucundum erit heic ex monito, quod
anonymus Gallicæ interpretationis author in fronte lu-
cubratiunculæ collocavit, nonnulla deſctibere, & con-
futare, ut, quæ in Probabiliſtarum defenſionem hacte-

nus tradita à nobis ſunt, confirmentur aptius, ut ab om-

ni criminatione Probabiliſta noſter La-Groix vindice-
tur.
Hoc moniti illius exordium: Aliquot ab hinc annis
prodiit libellus hoc titulo prænotatus: Paralelle de la
doctrine des Payens avec celle des Zeſuites „ & de la con-
ſtitution du Pape Clement Al. qui comence par ces moti:
Ungenitu, Dei Pilius, in quo RR. PP. Jeſuitarum gra-
viores errores in Morali Theologia ob oculos ponuutur.
Reati enim vero PpP. Societatis, dum eoru cauſa à
Conſtitutionis Unigenitus cauſa minimè disjuncta fue-
rit, illoſque Pontificum oſores fuerint inſecuti: Tum
narrat R. P. D. Peritdidier ſcriptum hocce confutàſſe
edito libro, cui titulus: uſtiſßication de la Morale, &&
de la diſeipline de Ü'Egliſe de Rome, & de tonte l'Italie

contre

⸗

uben⸗

e S
Weh
61 7

1

er halert

1A
r,

nn i

Sapplementum, ſive Acceſſionel. 249
II. contre un livre anonyme, qui a pour titre: LVa Moralt
des eſuites, & de la Conſtitution Uni genitns, comparee
e l awvec la Morale de Payens, par Monſieur Matthien Pe-
Er Tit titdidier, Eveque de Mucra, ahbhe de Senone. Vel
. hinc dediſcere poſſent errorem ſuum, qui doctiſſimo
huic Benedictino tribuere Apologiam pro literis Pro-
Rlenelt vincialibus adverſus Dialogos P. Daniel. Heic porro
Alml Gallus moniti author aſpertimo, ac virulento ſtylo in
nudubst IIIuſtriſſimum Præſulem debacchatur. Deinde in hæc
verba pergit: Nos aliqua tantum adnotabimur ſupen ra-
ACde rionναρ, quain Petitdidierus iniit ad laxam Jeſnitarum
un gucn Moralem defendendam. Non negavero, inquit ille,
natem Romæ, & in Italia, quemadmodum & ubique extare
ülneo laxos Caſuiſtas; ſed ajo, pleroſque tum Romæ, cum
nnhum in aliis Italiæ ditionibus hiſce laxitatibus minimè obno-
Iln zios eſſé, & Moralem docere puram, incorruptamque,
mllin quam quæ maximè. Ad quam Theſim compreban-
nonen damn argumenta petit. ... . N Pontificibus Alexandro
orikdg VII. & Innocentic Al., quorum unns præter Apologians
Gber, de Caſuiſtarum adverſus calumnias Janſenianorum, So Ii-
lonenke brum famoſum, qui prænotabatur falſo nomine Amadai
idbo Cuimenit, 45. propoſitiones ex plurinm Caſuiſtarum li-
Gürfiude bris erutas damnavet, alter vero nono addito Decreto
alias 65. theſes, ac nominatim Prob'abilitatis doëtrinam
bbmem Proſoripfit. Petitdidierus mihi ad manus non eſt; at vix
Ird crediderim doctiſſimum Epiſcopum ſcripſiſſe, ab Inno-
centio Xl., damnatam fuiſſe probabiliratis doctrinam.

eeſerun

1 eoron C
Csen
rilleonm
delu M.
Gunh

Paralogizant, qui ex damnato generatim tenuis proba-
bilitatis uſu, aut probabilitatis in Sacramentorum ad-
miniſtratione, doctrinam probabiliratis, quæ ab Jeſui-
tis traditur, confixam volunt. Vide Epiſtolas P. Daniel,
Dialogos P. Ghezzi, diſſertationem P. Bovii &c.
Audiamus cætera: Querimus ex Zeſuitis, an poſt-
quam Alexander VII. & Innocentius XI. reiecére plura
ex ipſorum dogmatis, ipſi illa deſeruerint, & an ſeve-
riora, & Chriſtianis legibus confoermiera axiomata in
. AQ 2 Wo-

2

2 5b Ad R. P. La-Croix Threologiam Moralem

Moralem Theologiamna induxerint? Winime vero. Im-
piam probabilitatis doltrinam æque, atque ante illa De-
oretaz tradiderunt, nec defuére ex ipſis, Zoſepho KRiccio
teſte, ac Nicolao Peguleto, qui ſoriptis editisillam de-
fenderint. Contumelioſus hic Scribillator plura men-
dacia effutit, quàm verba. Nicolaus Peguletus & Cle-
ricis Regularibus, quos Theatinos dicimus, eſt, non
eſuita. Sed hunc errorem facile damus homini, qui,
ut mox videbimus, Joannem Gisbertum Præpoſitum
Generalem Jeſuitarum fuiſſe ridicule ſcribit. Illud non
ferendum, quo plures calumniæ continentur, Jeſuitas
adhuc defendere damnatas à Pontificibus Theſes Pro-
babilitatem, ſeu ſententiam, quæ docet, in conftiltu
probabilioriz vere prababilem opinionem ſequi licere,
nunquam improbavêre Pontifices; atque una hæc eſt
ſententia, quam poſt ea Alexandri VII. & Innocentii XI.
decreta plures Jeſuitæ etiamnum defendunt, pluribus
tamen ex eorundem cœtu, in Galliarum Regno præſer-
tim ſecus opinantibus. Cæteras, quæ Vaticano ictu
tactæ ſunt, propoſitiones, ut aliàs dicebamus, ne unus
quidem Jeſuita indicari potuit, qui tuitus ſit. Imo ple-
rique etiam ante Pontificiam damnationem illas rejece-
runt;, ut P. Pollenter, edito in id libro luculentiſſimè
dempnſtravit. Atque, ut hoc etiam addam »plurime
ejuſmodi Theſes ex libris ſumptæ ſunt, qui alios ab Je-
ſuitarum inſtituto authores habent. Exemplum habes
in quarta inter Innocentianas, quæ ex Joannis Sancii.
volumine exſcripta eſt, Joannis, inquam, Sancii, alte-
rius ab Jeſuita Thoma Sanchez, quod ignoravit ano-
nymus (criptor ſceleſti libelli hoc titulo prænotati: De-
cret de N. S. P. Le Pape Innocent XI. contre plafieurs
propoſitizns de WMorale. .
Pergit anonymus: Scimus quanto Zeſuitæ perculſi fue-
rint metn» intelligentes ſunm Generalem Zoannem Gia-
bertum prælo parare librum adverſus Probabiliſmum,
Tui daà*αεα ollitifuerint, ut inviſam hanc editionen Dl

tunn
nnd
he
Urplirn
lerel
lu, eſt 3

onin, g

Urpolin
Hldnor
, ut
Ued Wo
Irniql

ſgi hren

bercl

Omprrihl
in Auh
Negont
Taiaroin
Nn,Nein
li lropt
Niluree⸗
alkniline
Vume

iioeh
engunhu
orms
pon 4
Mmn 1
int t

iiſnli
n nun
Pr
nelie
1

Supplementum, ſive Aocceſſiones. 2 5 1

hiberent, operiſque authorem de ſua ſede deiicerent.
Miſerum enim vero Scriptorem, qui Thyrſum Gonza-
lez Hiſpanum eundem hominem habucrit, ac Joannem
Gisbertum Gallum authorem libri: Anti- Probabiliſmuas
inſcripti, qui noſtro hoc ſæculo vixit. Quanquam ne
id quidem verum eſt, in Thyrſiim Gonzalez conjuraſſe
Jeſuitas, deque eo à Generalis dignitate deturbando
cogitàſſe. Vide quæ de Gonzalez narrat Cl. P. Ga-
gna⸗, & author epiſtolarum duarum contra Apologiam
literarum Provincialium, quas Franciſcus Bonacchius
Piſtorienſis Presbyter eruditus, additâ epiſtolâ adverſus
earundem Provincialium literarum hiſtoriam editioni
Gebennenſi anni 1739. præmiſſam, nuper Lucæ recudi
fecit, tribuitque ex ſtyli ſimilitudine, & multorum ſen-
tentia P. Gabrieli Danieli, quanquam ad P. Du Cerceau
ſpectent, ut in Moreriano Dictionario aucto legere eſt.
Audi jam impudentiſſimi hominis Janſeniani blaſ-
phemias: Addamus etianz D. Petitdidierum, nat Caſuti-
Rtarum Moralem Theologtam tueatur, ad ſanttam Se-
dem injuria confugere. Koma Jeſuitarum artibis ſolli-
citata in album vetitorum lihrorum retulit Epiſtolas
Provinciales Ludovici Montaltii librum, qui aniver-
ſum eſuiticæ Moralis wirus elarè æque, atqueingenitss
detegit, quo faltum eſt, ut ipfa laxis Societatis ſenten-
tiis authoritatenm addiderit. Praæterea cur Komanam
aulam appellabimus, quaæ ſuis ipfſamet nefarié geſtis ne-
bus ſatis implicita eſt, ut Zeſuitarum quoque ſcelera, ſaa
eſſe velir. Conſtitutio Unigenitus præcipua Chriſtianæ
KReligionis dogmata evertitin- ſacris libris cententa. N
plura. Cætera ejuſmodi horrent piæ Catholicorum
aures.
Habes hic ſpecimen ,unde impii hujus nebulonis in-
genium noſcas. De Cotta, cujus ille diſſertationes la-
tinas Gallico idiomate donavit, meliora ne puta. Si

Cottam audis p. 2 5. Diana Presbyter fuit è& Clero ſæcu-

lari. Viden hominis diligentiam;, à quo præclaram
. Pro-

)

252 AdK. p. La Croiæ Theologiam Moralem

Probabiliſmi hiſtoriam expectes. Cæterum id Cottæ
debeo, quocdad hiſtoriam Probabiliſmmi conſcriben-
dam, cex cjus lectione compellar. In quinque libros di-
ſpertita erit. In priore Patrum ſententiæ, quæ ad hanc
quæſtionem ſpectane, referentur. Secundum librum da-
bimus Ante-Tridentinorum Theologorum opinioni-
bus. Tertium à Medina ad Innocentium XI. res pr
Probabiliſno, aut contra ecundem geſtas enarrabit.
Quartus ab Innocentio XI. ad noſtra tempora excurret.
Quintus ſingulares, quæ in rebus ad mores ſpectantibus
à tribus ferme ſæculis cxortæ ſunt, controverſias perſe-
quetur. Utinam otium ſit tanto operi elucubrando!

C A P U T V.

Quæ, & quanta ſit Caſuiſtarum authoritas, quæque in
eornm nſu ſervandæ regulæ ſint.

LCOAnon I. Si qua in quæftione univerſi Caſuiſtæ ea-
dem inter ſe concinunt, ajentes aliquid licitum eſ-
ſe, hæreſi proximum eſt ab eorum opinione diſcedere.
Plura in hanc rem ey Cano lib. 8. cap. 4. transferri poſ-
ſent. Sed illud ſufſiciat, Theologos univerſos, ſi in
ca te errant, Eccleſiam item errandi periculo exponere.
Sive enim qui confeſſiones audiunt, ſive qui ad popu-
lum habent conciones, ittrique plebem inſtruunt, ut à
Theologis acceperunt. Ita fit, ut Eccleſia eorum in do-
ctrina morum communem errorem diſſimulando Chri-
ſti fideles ſuo ſilentio deciperet. Exror enim, cui non
reſiſtitur, approbatur; & veritas, cùm non defenditur,

opprimitur , ut Innocentius ait 8 3. diſt. error. Dixi au-

tem: ajentes aliquid licitum eſſe, nam minor êrrandi,
& peccandi occaſio erit, ſi licere univerſi negent, quod
revera liceat, quàm ſi licere affirment, quod minimè li-
ceat. In eo enim caſu, qui eorum doctrinam ſequetur,
tutiorem eliget, nullaque ſalutis periculo ſeſe objiciet.
Canon

1

6na Nam.
Elmmde
ſelent,ei.
1

nlbt,
n G
U N
g, Ilril
lunre
N Oit
nA. le
renun
ncrann
pmiͤh
tklat
abndn

titltiim
ſnecſeck
vugknie
hnetſb,
egnd
Hitrwm,
Queonnil

.

CnllnerC

Supplementum, ive Acceſſiones. 2 53
Canon II. Ex authorum fere omnium Caſuiſtarum
communi ſententia uſque adeo probabilia ſumuntur
argumenta; ut (niſi plane gravis, & nemini obſervata
ratio, aut authoritas, ſed clara, atque perſpicua obſtet)
illis refragari temerarium ſit. Vide Canum ibidem, &
La-Croix lib. 1. Tract. 1. num. 469.
Canon III. Theologorum Caſuiſtarum etiam mul-

torum teſtimonium, ſi alii contra pugnant viri docti,

non plus valet ad faciendam fidem, quàm vel ratio ipſa-
rum, vel gravior etiam auchoritas comprobârit. Ex
Cano ibidem, & La Croixio ibidem num. 136. & ſeqq.
Canon IV. Non ideo præcisè probabilis cenſeri de-
bet opinio quæpiam, quod ab aliquo juniore authore
doceatur. Nam Alcxander VII. hanc 27. propoſitio-
nem damnavit: Si liber fit alicujus junioris, & moderni,
debet opinio cenſeri probabilis, dummodo non conſtet
rejeltam eſſe a Sede Apoſtolica tanquam improbabilem.
Adi Vivam in cam propoſitionem, & La-Croix ibidem
num. 15 3.
Canon V. Unicus author, ſi ſit omni exceptione ma-
jor (quis porro ejuſmodi dicendus ſit, diſces ex La-
Croixio num. 160. & ſeqq]) afferatque rationem, quam
alii non conſiderâtint, vel non ſatis ſolverint, ipſe au-
tem aliorum rationes commode ſolvat, quamvis doceat
contta communem, poterit teddere opinionem proba-
bilem. Id innuimus Canone II. & confirmat citatus
La-Croixaum. 155 Sed ne cavillis locus ſit, adverte
omnia: non dixi, Unizur anthor, i ſit omni exceptione
major, & doceat contra voumnnem opinivnem,; id enim
pugnat cum codem noſro Canone l., ac in damna-
tam ab Alexandro VII. 27 propoſitionem delaberetur,
ſed; dferat rationem, quanmt alii non ronſiderdrint, & C.
Ait quidem Chriſtianus Lupus in difſertatione de opi-
nione probabili Cap. 2. Cœleſtium Hæreſiarchæ Pelagii

collegam ita ſenſiſſe. Etenim in Carthaginienſi Syno-

do, cum dixiſſet, citca originale peccatum utramque
con-

254 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

contradictionis partem elle probabilem, & negativam
probari variis Catholicæ Eccleſiæ Doctoribus, à Sancto
Paulino Diacono rogatus ipſorum nomina, reſpondit:
Sanbtus Presbyter R Ruſinus, Romæ qui manſit um ſanbto
Pammachig. Egoaudivi illum dicentem, qui tradux
peccati non ſit. Et rogatus alios, nec valens addueere
plures, denuo repoſuit cap. 3. Won tibi ſuffit unus Sa-
cerd's?“ At quid hæc ad rem præſentem? Ruffini ſen-
tentia cum Scripturis aperte pugnabat; Præterea q a
ſuæ aſſertionis rationem afferre poterat, à reliquis Pa-
tribus non ſatis conſideratam? Tandem quei Catholi-
corum cæterorum argumentis faciebat ſatis? Si quid
intclligo, 27. propoſitio ab Alexandro VII. confiza
ſtulto Cœleſtii exemplo infirmari poteſt, non autem
Canon hic noſter.
Canon VI. In re tamen, quæ maximè obſeura ſit,
unius authoris contra communem opinionem ſententia
examen diligens poſtulat, antequam ca duci te ſinas.
Egregium eſt i in hanc rem Auguſtini teſtimonium de
Baptil mmo lib. 3. cap. 4 Quid ad Zabajanum ſeripſerit
Oyprian. us, Jam legi Et p, Profelto iſſem in eandem ſen-
tentiam, niſi me dd Ailigentisrem conſiderationem revo-
aret tantaä authoritas liorum A1105 vel Pares gratia
doctrineæ, vel eriam fortaſſe dolctiores per tot gentes La-
tinas, Gracas, Barbaras, & ipfſam Hebraam, Eccleſia
toto orbe dißfaſai bparere potuit, quæipſum quouepepere-
zat, qui mihi quoque nullo modo videri poſſunt fruſtra
nolaihe iſtam ſententiam, non quia fitri non potuit, ut
in obſe uriſſima qudſtione verius plurilbus unus hinc con-
firma Canonem ſuperiorem] paucive ſentirent, ſed
quia non facile proeno, vel pro paucis adverſus innu-
merabile. ejnſe dem religionix, & anitatis viros, & ma-
gno ingenios &s uberi doctrina præditos, niſi per-
rractati: pro viribus, atque perſpectis rebus

ferenda ſententia eſt.

fur⸗
Mu
m

e z

4 t

VNN

ick
ma

efon

2

Supplementum, ſive Acceſſiener. 25 5
h c à P U T ViI.
de Indexr Cafuilzarum a La-Cwvixio citatorum, &
n, m ſingularun, quibus eesſque appellatun,
dlenzd X. planatig.
utmn

Nihil heic agimus, Wod ipſemet La Croixius
ne non præſtiterit. Nam in prioribus editio-
Unlenen nibus poſt Bullam Unigenitus leguntur nomi-
l na, & eauplicatiocitabionis abbre viatæz præci-
vuorum authorum. Duo tamen heic præ-
ſtitimus. Primum enim Patres à Caſuiſtis
1 W ſecrevimus; illos autem Tractatu rr. recenſui-
mus. Deinde La Croixii indicem recogno-
vimus, aliqua addidimus, plura correximus,
quæ quidem an Authoris ipſius ſint, an Me-

line, diolanenſis Typothetæ Franciſci Agnelli, cu-
nun ſi jus editione utor anni M DCCXXIV. non
Faenn facile dixerim. Noſtra hæc tamen alio cha-

ractere edi voluimus, ut Authoris noſtri
textus ſanctè ſervarentur.

4A

NIIcolaus de Tudeſchis, Benedictinus Abbas A.
Monacenſis, Archiepiſcopus Panornmi-
tanus, quo utroque nomine citatur. Scri-
ſir Commentaria in libros Decretalium,
Conſilia, Quæſtiones, Practica Obut anne

1445.
Ludovicus Abelly, Epiſcopus Rathenus, Me- Abeil,
dulla Theologica, vixit circa 1660. Obiut
anno 1691.
Alphonſus Toſtatus, Hiſpanus, Epiſcopus Abu-
lenſis, quo nomine citatur. Obut circa i454.

Abul.

,

2 56 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

Tagid.
Rom.

Alb. M.

Alenſ.

Alloz.

Alvar.

Alviſ.
Ameyd.

Amic.
Andr.

Æ)gidius Romanus, ex Ordine S. Auguſt. Ar-
chiepiſcopus Bituricenſis, Doctor Funda-
tiffimus, S. Thomæ diſcipulus. Vixit circa
1I292. Obiit Avenione anno 13 16.
Albertus Magnus, Svevus, ex Ordine S. Domi-
nici, Archiepiſcopus Ratiſponenſis, S. Tho-
mæ præceptor. Obiit 1270. imo vero 12 80.
Alexander de Ales, ſeu Alenſie, Britannus, Or-
dinis S Franciſci, Doctor irrefragabilis, S.
Thomæ, S Bonaventuræ, & Scoti præce-
ptor; hinc:dictus Doctor Doctorum. Obut
12 45.
Albertus de Albertis, Tridentinus, Soc Jeſu.
Paradoxa Moralia de ornatu mulierum. Ro-
immæ 1648. E&& Mediolani 16 50. Ejus de opi-
nione probabili ineditus Trabttatur in vII.
Tomos diſpertitus in Brapadenſi PP. Societa-
1is Jeſn Cohegio aſſervatur.]
Joannes de Alloza, Soc. Jeſu, Flores Summa-
rum, ſive Alphabetum morale caſuum con-
ſcientiæ. Obiit: 1666.

Didacus Alvarez, Dominicanus, Archiepiſco-

pus 7Trρατ.. Vixit uſque ad 1640.
Virginius Alviſet, Benedictinus, Murcnulæ Sa-
cræ veſtis & c. Opus de Privilegiis Ordinum
Regularium.
Theodorus Ameyden, alids Amydenius, Ad-
vocatus Romanus. De Officio, & Juriſdi-
ctione Datartii, necnon de ſtylo Datariæ.
Recuſus eſt Coloniæ 1701.
Franciſeus Amicus, Italus, Soc. J. Obiit 16 51.
Joannes Andrex, Juris Civ. Summa Novella.
Super Decretales. Gloſſæ ad Jus Canoni-
cum. Scripfſit circa 1510.. ortaſſe La-
Creixius ſeripſerat circa 1310. enim vero
Hoannei hic diem ſupremum obiit Bononiæ
ann. 1348. . Joſe-

hel,
e l P

e
Iilt
nreg
Alla
er
funnn
tbilt
N Nrre
unn 0t

0
.

, e
leeum).

3

lorsrr
ecahune

Arlienia
Albt,
lunnlzdr
gedin

ei

.

elgoen

1in
mm N
uſsc⸗
Vng
1310, *

Supplementum, Eve Arceſſiones. 257

Joſephus Angeletz, vel Angles, Franciſcanus, Angel.
Epiſcopus Boſanus. Vixit circa 1584.
S. Antoninus, Dominicanus, Archiepiſcopus Auton.
Florentinus, dictbus Antonius Confiliorum.
Obiit 1459. Werone, ac Florentiæ auper
recuſa ſunt ejus opera, ibi Ballarintorum,
heic PP. Dominicanorum S. Marci ſtudio.
Num exaltius, ac fidelius qquam antea? Alii
viderint.
Arckdekin, Hibernus, Soc. Jeſu. Theologia Arek. vel
Polemica, Practica, Sacra. Prodiit circa Arſd.
1666.
Petrus Arcudius Corcyræus Presbyter, &c. De
concordia Eccleſiæ Occid. & Orient. &c.
162 5. Pariſtis 16 19. Obiit Romæ 1621.]
Bartholomæus Fumus, Dominicanus. Armil- Armil.
la aurea, quo etiam nomine citatur. Scri-
pſit circa 1550%. S
Petrus Arragonius, Auguſtinianus. Scripſit Arrag.
circa 1584.
Rodericus de Arriaga, Hiſpanus, Soc. Jeſu. Arr.
Obiit 1667. V. Petrum aà S. Yoſeph. Ad5. Joſ.
Raphael Averſa à S. Severino, Clericorum Re- Averſ.
gularium Min. Generalis. Floruit circa
741631.
S. Aurelius Auguftinus, Afer, Epiſcopus Hip- Auguſt.
ponenfis, Dockor ſublimis. Obiit 433.
Petrus Aureolus, Franciſcanus, Cardinalis, & Anreel,
Archiepiſcopus Aquenſis, Doctor Facun- .
dus. =Obiit circa 1323. (aut potius circa
1322.)
Joannes Azor, Hiſpanus, Soc. Jeſu. Inſtitu- Ax.
tiones Morales. Obiit 1607. (Tirinus, &
er eo Pontas perperam adnotant ann. 1603.
Axorii emortualem.)

Arcud.

Ad P. La-Eroiæ Theol. Suppl. R B Jo-

25 8 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
B
Bacchon. Oannes de Baccho, vel Bacchonius, Ordi-
nis Carmelitarum, Doctor Reſolutus. Elo-
ruit citca 1350. (ut ſeribit Trithemins. Alii
obiiſſe Bacchonium ann. 1346. ſoribunt.)
Raldell. Nicolaus Baldellus, Italus, Soc. Jeſu. Diſpu⸗
tationes cx Theologia Morali. Obut 1655.
Bald. Baldus de Ubaldis. Juriſc. Peruſinus, diſcipu-
lus Bartholi. Floruit circa 1370. (Obiiſſe
dicitur a quibuſaam ann. 1400. die 2 8. A-
Pprila, &yv Ticini ſopultus.)
Banb. Joannes Banholtzer, Germanus, Soc. Jeſu.
De Ethica Chriſtiana, ſeu regula morum.
Bann. Dominicus Bannes, Hiſpanus „Ordinis S. Do-
minici. Obiit 1604.
Barb. Auguſtinus Barboſa, Epiſcopus Uxentinus. De
officio Epiſcopi. De officio Paroch. De ju-
re Eccleſiaſtico, &c. Obiit 1649.
Bartb. Bartholus celebris Juriſconſultus, Italus. Obiit
1 NN
Barthb. à Bartholomæus à S. Fauſto, Ciſtercienfis. The-=
S. Fauſto. ſautus Religioſorum. Speculum Contefſla-
riorum, & Pœnitentium. 1628.
gaſi Eligius Baſſæus, Capucinus. Flores totius
Theologiæ practicæ. Scripſit circa 16455.
(Supplementum addidit, ediditque ſio aultos
hoſce Flores 16 19.)
KRaany. Stephanus Bauny, Gallus, Soc. Jeſu. Summa
caſuum conſcientiæ. Obiit 1649.
Becan. Martinus Becanus, Belga, Soc. Jcſu. Obiit
1624. (Ex Aleg. hinc corrige Titinum, qui
Becanum ad annum 162 5. vixiſſe ſoribit.)
Beja. Ludovicus de Beja, Auguſtinianus. Reſpon-
ſiones caſuum. 1587.
Bellarm. Robertus Bellarminus, Italus, Soc. Jeſu, Car-
dinalis, & Archiepiſcopus Capuanus. Con-
trover-

ly,

5 Supplementum, ſive Acceſſtoner. 25
lte , troverſiæ, aliaque opera Theologica. Obiit
0 62 1. 4K
tRete 6 2 . .
A aeiſei elle . S .
Fik Fradekis Bellegambe, Soc. Jeſu. De Jubilæo Belleg.
G,1. 699
Auguſtinus Bernal, Hiſpanus, Soc. Jeſu. De Bernal.
nen Gaeraim). in genere, Euchariſtia, & Ordine.
Cp, ,

el 1640. Obisr 1642.
nnsſs Bartholus Berteau, Gallus. Regula prudentis, Berteau.
o. e Se pii Confeſſarii, &c. Scrip ſit circa 1637.
nleig Petrus Binsfeldius, Suffraganeus Trevirenſis. Bincfeld.
De Confeſſionibus Male Slicorut „ & Saga-

1 rum. Paſtorale. De uſuris. Vixit circa
lumm 1595. (an5nwͤ 1600. vivebat Canonicus, &
li 6. maghus Vicarins Treviris.)

oannes Bona, Ciſtercienſis Abbas, poſtea Bona.
Cardinalis. De Sacrificio Miſſæ. Mahudu-
ctio ad cœlum. (ommia ejus opera pancis ab
hinc annis Antuerpiæ recuſa ſunt.)
Martinus Bonacina, Mediolanenſis, Doctor Ponae,
Theologiæ, & urtiuſque juris, ac Epiſco-
-1 pus. Opera moralia. Obiit 1631.
u Franciſcus Bonæſpei, Carmelita. Scripſit an- Bonæſp.
no 1659.
rn Bonagratia Habſenſis, Capucinus. Summula Bonagr.
qq. „Regularium. Prodiit 1644.
Olivertins Bonartius, Belga, Soc. Jeſu. De Bonarr.
Horis Canon. Ohitt I 65 5.
NE S. Bonaventura Etruſcus, Ordinis Minorum, Bonav.
Cardinalis, & Epiſcopus Abulenſis, Doctor
Seraphicus. Obiit 1274.
um Franciſcus Bordonus, Tertii Ordinis S. Fran- poyaon.
urſeſn⸗ ciſci.
IJoannes Boſco, Franciſcanus. Theologia Sa- Boſc.
cramentalis. 1665.
d, Joannes Angelus Boſſius, Barnabita. Scripſit Bof.
, Arca 16428.
le, R2 Michaél

lgand,

260 Ad R. P. La-Croixæ Theologiam Moralem

Boudevv. Michal - Boudevvins. Ventilabrum Medico-
Theologicum. Antuerpiæ 1666.
Braud. Georgius Branden Can. Auguſtanus. In Con-
cordata. V
Burgbab. Adamus Burghaber, Bavarus, Soc. Jeſu. Tres
centuriæ caſuum. Prodiit 166 5.
Burſait. Franciſcus Burſattus, Mantuanus Juriſconſ.
Eques S. Joannis Laterani. Floruit circa
1582.
Buzr. Antonius de Butrio, Bononienſis, Juriſc. De
Jure patronatus, &c. Francofurti 1581.

C

Cabaſſ. Oannes Cabaſſutius, Congregationis Ora-
torii. Juris Canonici Theoria, & Praxis
167 5 Lugduni ab aquis ſextiis 2 5. Sept.
. 1685. .
Caj. Thomas de Vio, vel Vius, Dominicanus, Car-
dinalis, & Arehicpiſcopus Panormi. In D.
Th. Summa Caſuum. Obiit 1534.
Camar. Ignatius de Camargo, Doctor Salmanticen-
ſis, Soc. Jeſu. Regula honeſtatis moralis.
Neapoli 1702.
Can. Melchior Canus, Dominicanus, Epiſcopus
Canarienſie. Loci communes Theologici,
&cc. Obiit 1560. (Quadriennio poſt Teri-
nus ejus obitum conſignat. Loci Theolo gici
Patavii iterum prodiere Hiacznthi Serry
opera.)

Caram. Joannes Caramuel de Lobkovvitz, Diſem-

bergenſis, Ciſtercienſis, Abbas Meſroſen-
ſis, Epiſcopus Miſic. Theologia Funda-
mentalis, Moralis, Theologia Regularis.
Carden. Joannes de Cardenas, Hiſpanus, Soc. Jeſu.
Prima crifs Theologica. Secunda criſis
Theo-

MAb.
ne.

aſ.

lle Supplementum, ſive Acceſſiones. 261
. W. 7 . .
2A Theologica circa propoſitiones ab Inn. XI.

Ane damnatas. Coloniæ 1690.
Ludovicus Caſpenſis, Franciſcan. Circa 163 5. Caſpenſ.

) Antonius (Alphonſus) de Caſtro, Franciſcanus. Caſtro.

6. Obüt 1558.
Ferdinandus de Caſtro-Palao, Hiſpanus, Soc. Caſtrop.
Jeſu. Opus Morale. Buſembaum vocat
eum Palaum. Obitt 1633.
Joannes Chapeaville, Vicarius Generalis Leo- Chapeau.

irin dii. Obiit 1617.

m, ui
lonur

Bruno Chaſſaing, vel Chaſſainus, Pranciſca- chaE
nus. De privilegiis Regularium 1654. A.
Eraſmus à Chokier, Leodienſis, Juriſconſ. De Chok,
Juriſdictione Ordinarii, &c. 1629. Joan-
nes à Chokier, Leodienſis Canonicus. In
regulas Cancellari?. De commutationi-
bus beneficiorum. De primariis precibus
. 1621.
aRni Julius Clarus, Juriſc. Italus. Obiut 157 5. Clarus.
um Plorentinus de Cocq. Canonicus Ordinis Præ-
monſtratenſis. Theologia Moralis 1626.
iglumte Paulus Comitolus, Italus, Soc. Jeſu. Conſi- Comit.
ümot lia, ſeu' Reſponſa Motalia. Obiit 1626.
Agidius de Coning. ſeu Koning. ſive Regius, Con. vel
Belga, Soc. Jeſu. De actibus humanis, Fi- Kon.
de, Spe, Charitate, Sacramentis, Cenſu-
ris. Obitt 1633.
Antonius de Corduba, ſeu Cordubenſis, Fran- Cordud.
ciſeanus. Vixit circa 1553.
Pranciſcus Longus à Coriolano, Capucinus. Coriol.
i D De eaſibus reſervatis, &c. Scripfit 1618.
Nℳde Pyrrhus Corradus, Canonicus Neapolitanus. Corrad.
trolorul Praxis Diſpenſationum. Coloniæ 1677.
gaber⸗ Praxis beneficiaria 1679.
nme Didacus Cuvarruvias Aleyem, Epiſcopus Se-
1. . gobienſis. Obiit 1577. .
6 R 3 Ludo-

4.

Covarr.

262 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Creſpin. Ludovicus Creſpinus à Borgia, Epiſcopus O-
riolenſi. Quæſtiones ſelectæ Morales. Lug-
duni 1658.
Cryux. Joannes de la Crux, Dominican. Obiit 1613.
Guriel. Joannes Alphonſus Curiel, Doctor Salmanti-=
cenſis. Obiit 1609.

D

De Tuſtis, Incentius de Juſtis nobilis Lucenſis. De
impedimentis, & Diſpenſationibus &
matrimonialibas. Lucæ 1691.
Dec. Philippus Decius Juriſc. Mediolanenſis. Con-
ſilia.
Delb. Thomas Delbene, Clericus Regularis. De
immunitate Eccleſiaſtica. Scripſit 1649.
Delrio. Martinus Antonius Delrio Balge, Soc. Jeſu.
Diſquiſitiones Magicæ. Obiit 16023.
Deſch. Stephanus Deſchamps, Gallus, Soc. Jeſu.
Quæſtio facti circa opiniones probabiles.
Prodiit 1659.
Diana. Antonius Diana, Clericus Regularis. Scripſit
circa 1628. Obiit 20. Julii an. 166 3. (Nu-
ver egregièe vindicatus eſt libello edito, à
cenſuris eujuſdam Probabilioriſtæ.)
Dicaſt. Joannes de Dicaſtille, Neapolitanus, Soc Jeſu.
De Sacramentis »juramento, & cenſuris; ju-
ſtitia & jure, &c. Obiit 1653.
Dionyſ. Dionyſius Rikelius Carthuſianus, Doctor Ex-
Carthuſ. taticus. Obiit 1471.
Pript. Laurentius à Dript, Benedictinus Speculum
Archidiaconale. Prodiit 1646.
Du Ham. Baptiſta Du Hammel, Profeſſor Pariſienſis.
Theologia Speculatrix, & Practica 1690.
Burand. Durandus de S. Porciano, Dominicanus, Ma-
giſter Sacri Palatii, & Epiſcopus. Vixit
circa 1320. An-

Supplementum, ſive Acceſſiones. 263
r Andreas Duvallius, Regius in Sorbona Pro- Duvall.
feſſor. In S. Thomam. De poteftate Pon-
tificis 1614. (Obiit Parifiis 16 3 8.)

Damus Ehrentreich, Germanus, Soc. jeſu. Ebrentæ.
Principiorum de uſu probabilis opinio-
nis declaratio. Prodiit Romæ 1699.
Antonius Celladeus, ſeu Michaél de Elizalde, Ey
Hiſpanus, Soc. Jeſu. Recta doctrina mo- 2
rum. Friburgi 1684.
Ludovicus Engel, Benediétinus. Collegium Eygel,
univerſi Juris Canonici. Salisburgi 1688.
Antonius de Bſcobar, & Mendoza, Valliſole- Eſcob.
tanus, Soc. Jeſu. Univerſa Theologia Mo-
ralis. Obiit 1669.
Martinus de Eſparſa Artieda, Navarrus, Soc. Eſp.
Jeſu. Curſas Theologicus 1666.
Eugenius Lombardus, id eſt Cardinalis Ston- Eugen.
Qratus, Benedictinus. Regale Sacerdotium. Lomb.

TN
„AlI

PRoſper Fagnanus, Juriſc. Romanus. In li- Eignan.
bros Decretalium 1619.
Stephanus Fagundez, Luſitanus, Soc. Jeſu. In Fagundt
præcepta Eccleſiæ, & Decalogi. De juſtitia,
& contractibus. Obiit 1645.
Proſper Farinacius, Juriſc. Romanus. Deci- Farindee
N ſiones Rotæ Romanæ. Circa 1618.
Pelinus Sandeus, Rotæ cauſarum Auditor. Felin.

6
14

Nrbis Commentarii in libros Decretalium.
CNugie oannes Lucas Feneck J. U. D. Romæ Daro- Eeneck.
6 , . . .
“ chus. Flores caſuum conſcientiæ.

Vincentius Filliucius, Italus, Soc. Jeſu. Mo-

tif R4 ralin Filliucs

264 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ralium qq. eurſus. Appendix poſthuma de
ſtatu Clericorum, Beneficiis &c. Obiit
1622.
Francol. Balthaſar Francoliuus, Firmanus Soc. Jeſu,
Clericus Romanus. De dolore ad Sacra-
mentum Pœnitentiæ requiſito. Diſciplina
pPoœrnitentiæ. Tyrocinium Theologicum
1706. (ommia ejus opera Dogmatica uno vo-
lumine comprehenſa Venetiis recuſa ſunt.)
Fumus, V. Armilla.

. G
Gabrie,. Abriel Biel, Ordinis Clericorum Regula-
rium. Vitæ communis, Doctor profun-
diſſimus. Floruit 1480.
Galli. Franciſcus Galli, Juriſc. Brixianus. De con-
tractibus. Genuæ 1692.
Gamach. Philippus Gamacheus, Doctor Sorbonicus.
Obitt 1625.
Gandav. Henricus Gandavenſis, Archidiaconus Tor-
nacenſie, Doctor ſolemnis 1608.
Garc. Nicolaus Garcias, Abulenſis Canonicus. De
beneficiis. De diſpenſationibus.
Gavant. Bartholomæus Gavantus, Clericus Regularis
S. Pauli. Theſaurus Rituum. In Rubricas
Miſſal’s, & Breviarii. (Meratius in eum,
Commentarium nuperrime ſoripſit.)
Gerfon. Joannes Charlier, dictus Gerſon, Gallus, Can-
cellarius Pariſienſis. Obiit 1429. (Du-Pin
Gerſonianorum operum colltionem edidit
pluribus Tomis comprehenſam.)
Gige. Hieronymus Gigas, Juriſconſ. Floruit circa
1548. -
Gobat. Georgius Gobat, Germanus, Soc. Jeſu. Ex-
perientiæ Sacramentales. Quinarium Tra-
ctatuum. Obiit 1679. An-

,
Nlhe,
i
r

I

More

lkroge

atn

reſſa ſin

orumhg
Doborr:

lung Den

r bonn

ſuconns
05.

ian. M

n.
nNn
KM

hrtn

1060
9.

0GI

AN
inen el

1.)
Horune

Supplementum, ſive Acceſſiones. 26 5

Antonius Gomez, Juriſc. Salmanticenſis. Scri- Gomez.
pſit circea 155°.
Joannes Baptiſta Gonet, Gallus, Dominica- Gonet.
nus. Scripſit circa 1659.
In matcriis Canonicis; Hieronymus Gonza: Ganzal.
lez, Juriſc. Hiſpanus. Gloflema ad regu-
lam S8. Cancellariæ. Ad Decrerales &cc. In
materia de conſcientia, & de fide. Thyr-
ſus Gonzalez, Soc. Jeſu. Fundamentum
Theologiæ Moralis, id eſt, De recto uſu
opinionum probabilium. Dilingæ 1694.
Ejuſdem ſynopſis cum Logiſtica per Pa-
trem Eſtrix. Tirnaviæ 1696. contra Mahu-
metanos, &c.
Joannes Baptiſta Gormas, Hiſpanus, Soc. Je- Gormar.
ſu. Curſus Theologieus.
Jacobus de Graſſio, vel Grafſiis, Benedictinus, Graß.
Abbas Caſſinenſis. Scripſit 1593.
Jacobus Granadus, ſeu de Granado, Hiſpa- Gran.
nus Soc. Jeſu. Obiit 16 32. 7
Gratianus Benedictinus, Compilator Decreti, Grasian.
ſeu partis I. Juris Canonici. Circa 1151.
Gregorius Ariminenſis, Auguſtinianus, Do- Gregor.
Gtor excellentiſſimus. Venetiis 1518. (ſed Arimin.
obiit Eiennæ Auſtriæ 13 58.)
Joannes Guttierez; Juriſc. Hiſpanus. Cirea Gunier.
1580.
H
Enricus à S. Ignatio, Carmelita. Ethica Heuric.
amoris. Leodii 1769. .
Henricus Henriquez, vel Enriquez, Soc. Jeſu. Henrig⸗
Summa Theologiæ Moralis. Obiit 1608.
Guilielmus Herinx, Belga, Ordinis S. Fran- Herin.
ciſci, Epiſcopus Iprenſis. Circa 1671.
Homobonus de Bonis, Ordinis Clericorum
. 8 1 Homek,
Regularium S. Pauli. Moralis.

266 Ad &. P. La-Croi Teologian Maralem

Hoſtienſ. Henricus de Jegufia, Cardinalis, & Epiſcopus
Hoſtienſit, quo nomine communiter ap-
pellatur. Auren Summa. Obiit circa 272.
Gaſp. Gaſpar Huftado, Hiſpanus, Soc. Ieſu. De Sa-
HMar. cramentis. Ohtiiz 165I.
P. Hurt. Petrus Huptadus de Mefrdoza, Hiſpanus, Soc.
Ieſu. De Fide, Spe, Charitate, juſtitia, Acti-
bus hum. &c. Obiit 1646.
Th. Hurz Thomas Hurtadus, Hiſpanus, Clericus Regu-
laris piinorum, De Reſidentia, &c. 1647.

I

Ilſ. AcobusIllſung, Germanus, Soc. Jeſu. The-
ologia Practica Univerſa 1693.
Lo.àb. Zo Joannes à S. Thoma, Dominicanus. Obiit
1644. .
Iſamb. Nicolaus Iſambertus, Doctor Sorbonicus.
Circa 1632. Obiit 1642.
K
Kerc. Glmon Kærene, Soc. Jeſu. In quartum De-
cretalium. Auguſtæ Vindel. 1713.
Kon. V. Kon.
Krim. Ferdinandus Krimer, Soc. Jeſu. Quæzſtionum
Canonicarum in quinque libros Decreta-
lium 1701.
Kugl. Joannes Kugler Soc. Jeſu. De Mattimonio, &
Sponſalibus, Herbipoli 1713.

L.

Eaurett. AUgäſtinus Laurentius, Soc. Jeſu. Syntag-
mata Theologiea, &c. 16 92. Leodii.
Laym: Paulns Laymann, Germanus, Soc. Jeſu. Theo-
logia Moralis: In Libros Decretalium. Obut
362 5²*
Lean-

gunan!

4 11
A l.
3

1 ier

De)heriarn

clogn
. 1
Dern

Supplementum, ſive Acceſſiones. 267

Leander à SS. Sacramento, Ordinis SS. Trini- Leand.
tatis. Obiit 1663. Summa novem partium. .
Maximilianus Le Dent, Belga, Soz. Jeſu. De Le Dent.
attritione ex metu gehennæ 1667.
Bartholomæus de Ledeſma, Epiſcopus Ante- B. Led.
queramus. Obiit 1598.
Petrus de Ledeſma, Dominicanus. Obiit 1616. P. Eed.
Petrus Lambertus Le Drou ex Ordine Eremit. Fs Dron.,
§. Auguſtini, Epiſcopus Porphyrenſir. De
contritione, & attritione. Monachii 1708.
Leonardus Leſſius, Belga, Soc. Jeſu. De juſti- Leſj.
tia, & jure. Auctarium ad I. 2. in quo va-
rii caſus conſcientiæ. Obiit 1623.
Petrus Leurenus Colonienſis, Soc. Jeſu. Forum Leur.
beneficiale 1704. DeVicario Epiſcopi 1706
Joannes Baptiſta de Lezana, Carmelita. Sum- Lez.
ma qq. Regularium. Mare magnum. Con-
ſulta Moralia. Obiit 1659.
V. Gonz. . Logiſtica.
Tobias Lohner, Germanus, Soc. Jeſu Inſtracti- Lohn.
ones pro Confeſſariis. De Miſſa, divino of-
ficio, &c. Dilingæ. 1680.
Ludovicus Lopez, Dominicanus. Circa 1595. Lop.
Petr us de Lorca, Ciſtercieſis. Circa 1602. Lorc-
Ludovicus Bertrandus Loth, Dominicanus. Loth.
Reſolutiones Theologicæ 16 52.
Melchior Lotterius, Italus Juriſc. De re bene- Lott.
ficiaria.
Joannes Baptiſta, Cardinalis de Luca. Thea-Luca.
trum veritatis, & juſtitiæ. Coloniæ 1690.
Joannes Cardinalis de Lugo, Hiſpanus, Soe. Lag.
Jeſu. de Jure, & Juſtitia. Reſponſa Moralia.
De Sacramentis in genere, Euchariſtia, Pœ-
nitentia. Obiit 1660.
Franciſcus Lugo, Hiſpanus, Soc. Jeſu, Frater F. Lug.
Joannis. De Sacramentis, Obiit 1652. (ex
alleg.

Ad K. P. La-Croiæ Theologianz WMoralem

alleg. Ouare corrigendus Pontus, adſoribens
annuns 1650. uti &s Laymanno annum
163 5. quem decennio pſo præamortuum nu-
per vidimus.

M
Macbad. Oannes Machado de Chaves, Archidiaconus
. LVamanus., Obiit 1653.
Mag. ax Petrus Lombardus, Epiſcopus Pariſienſis,
2iſt. ent. qdictu; WMagiſser sententiarum, quia Theo-
logiam redegit in ſententias per quatuor li-
bros diſtributas, quas ſequentes Theologi
explicârunt. Claruit circa 1140. Obitt 1164
Maj. Joannes dictus Majior, Profeſſor Pariſienſis.
Vixit circa 152 8.
Mals. Joannes Malderus, Epiſcopns Antuerpienſit.
Obiit 1633.
Mangion. Valentinus Mangionius, Italus, Soc. Jeſu. De
religioſa paupertate. Obiir 1660.
Manig. Henricus Manigart, Leodii Paſtor ad S. Remi-
gium. Paſtorale. Circa 1664.
J. Morch Jacobus Marchantius, Decanus Convenſis. Re-
ſolutiones Paſtorales. Circa 1630.
Petr. Petrus Marchantius, Ordinis S. Franciſci. Tri-
Marh. bunal Sacramentale. Circa 1630.
G. Mart. Gregorius Martincz, Dominicanus. Obiit 1637
Marein. Joannes Martinon, Gallus, Soc. Jeſu. Oluit
1662. .
Maſc. Joſephus Maſcardus, Juriſc. Sarzanenſis. De
probationibus. 1595. .
Maſtr. Bartholomæus Maſtrius de Meldula, Franciſca-
nus. Circa 1669.
Maur., Silveſter Maurus, Italus, Soc. Jeſi u. Quæſtiones
Theologicæ. Circa 1672.
Mean. Carolus de Mean, Conſul Leodienſis. Defini-
tiones ad jus Civile. Leodii 1678.

Bar-

Ale⸗

Supplementue, fve Arreſſienes. 269
en . 7 . „
Bartholomæus de Medina. Dominicanus. Ex- Med.
Nne poſitiones in I. 2.S. Thomæ Oburt 1580.

Ne Jacobus Menochius, Juriſc. Papienſis. De præ- Menooh.
ſumptionibus. Conſilia 1592. Obiit A. Au-
guſt. 1607. .
Ludovicus Meratius, Gallus, Soc. Jelu. Obiit Merat.
Arkilie 1664.
Julius Mercorus, Dominicanus. Baſis Theolo- Mere.
honſan giæ Moralis 16 5 8. Obiit 1669.
Thomas Mlodzianowski, Polonus, Soc. Jeſu. Miode.
Prælectiones Theologicæ. Circa 1666.
Andreas Molfeſius, Juriſc. Italus. Circa 1613. Molf.
Ludovicus Molina Hiſpanus, Soc. Jeſu. De ju- Mol.
ſtiria, & jure. Obiit 1600.
Ludovicus Monteſinos „ Doctor Hiſpanus. Monteſ.
VAm Obiit 1621. (Colonie Allobrogum prodiit
noviſſima ejus operum collelctio.)
E Matthæus de Moya, Hiſpanus, Soc. Jeſu. Quæ- Moys.

Ricuen!
N

16o. 3 ftiones ſelectæ Morales. Prodierunt 1670.
ru Thomas Munieſſa, Hiſpanus, Soc. Jcſu. Stimu- Munieſ.
IIus conſcientiæ. Prodiit 1695.

N

NaAtalis Alexander, Dominicanus. Scripſit Nars. Alexæ
circa 1693.
Martinus ab Azpicuelta, dictus Navarrus, Do- Nav.
ctor Hiſpanus, Canonicus Regularis. Com-
mentarii in jus Canonicum. Enchiridion,

t ſive Manuale. Obiit 1586.
oukere Detrus Navarrus, Doctor Hiſpanus. De reſti- P. Nav.
rra tutione, &c. Scripſit circa 1590.
Cs Bruno Neuſſer, Eranciſcanus. Recollect. Abſo- Neuſj.
N lutiſſima Polyanthea Theologo-Morali-Ca-

nonica. Moguntiæ 1680. zcel.
t Taurentius Nicolurtz, Leodicnſis. Compendi- Nicel.

ü . oſa

279 Ad N. P. La-Crotæ Theologiam Moralem

oſa praxis beneficiaria ex Concordatis Ger-
maniæ. Coloniæ 1658.
Novocaſt. Andreas Novo-Caſtro, Franciſcanus, Doctor
ingenioſiſſimus.

S

Ochag. Etrus de Ochagavia, Doctor Salmanticenſis.
Circa 1619.
Onn. Petrus de Onnate, Valliſoletanus, Soc. Jeſu. De
Contractibus. Obiit 1646.
Opſtr. Joannes Opſtrad. Diſlertatio Theologica. De
Praxi aclmminiſtt andi Sacramentum Pœni-
tentiæ. Gc.
Ovied. Franciſcus de Oviedo, Hiſpanus, Soc. Jeſu. In
I. 2. J. Thomæ. Item de Fide „»IOpe, & Cha-
ritate. Obiit 1651.

P
Falav. 8 ortia Palavicinus Romanus, Soc. Jeſu, Car-
dinalis. De univerſa Theologia aſſertio-
nes. Obiit. 1667.
Palauſ. V. CaAſtrop.
Palud. Petrus de Palude, dictus Paludanus, Gallus,
Dominicanus, Patriarcha Hier oſolymita-
nus. Claruit circa 1330. (Obit anno 1343.
Kal. Febrnuarii.)
Panormit P. Abbhbuas.
Pariſ. Flaminius Pariſius, Advocatus Romanus. De
reſignatione beneficiorum.
Poſi. Zaccharias Paſqualigo Theatinus. De Sacrifi-
cio novæ legis. Vixit 1630.
Paſer. Petrus Maria Paſſerinus, Dominicanus. De ele-
ctione Canonica. Coloniæ 1694.
Pellis. Franciſcus Pelliziarius, Italus, Soc. Jeſu. Ma-
nuale Regularium. Obiit 1651. 4
n-

Auunticn

Supplementum, ſive Acceſſones. 271
Antonius Perez, Hiſpanus, Soc. Jeſu, Doctor A. Perez.
mirabilis. Obitt 1649.
Martinus Perez, Soc. Jeſu. De Marzimonio Mar. Per
1656.
Alexander Peſantius Romanus, S. Th. & J. U. Peſant.
Doctor. Coloniæ 1617.
Petrus 4 S. Joſeph, Ciſtercienſis 168. Pet.à§. Is
Benedictus Peſtcacher, Benedictinus. De reſti- Peſte.
tutione. Saliſburgi 1676.
Laurentius de Peyrinis, Ordinis Minimorum. Peyr.
De privilegiis Regularium. Subditus. Præ-
latus. Formularium, & c. Circa 1620.
Philippus à SS. Trinitate, Carmelita Diſcalcea- Philip-
tus 165 5.
Franciſcus Phœbeus, Italus, Soc. Jeſu. Inſtitu Phab.
tiones Juris Canonici. Coloniæ 1704. Obiit
1706.
Paulus Piaſectus, J. U. D. Protonot. Apoſtolic. Piaſec.
Archi-Diaconus Varſavienſis. Praxis Epi-
ſcopalis, & Ecckſiaſtica. Coloniæ 166 5
Jacobus Pignatelli. Conſultationes Canonicæ. Pignar.
Tomi 10. Venetiis 16 96. .
Franciſcus Pinthereau, Gallus, Soc. Jeſu. De Pinth.
attritionis ſufficientia cum Sacramento Pœ-
nitentiæ 1664.
Henricus Pirhingh, Germanus, Soc. jeſu. Juris Piyp.
Canonici methodus nova 1664.
Jacobus Platelius, Belga, Soc. Jeſu. Synopfſis Platel.
curſus Theologici 1679. (Venetus hiſce
annis ab Qofepho Corona recuſies ſt.)
Hunoldus Plettenberg, Getmanus, Soc. Jefu. Plrte,
Iutroductio ad Jus Canonicum. Notitia
Curiæ Romanæ. Obit 1696.
Joannes Polancus, Soc. Jeſu. Directorium ad Polane.
Confeſſarii, ac confitentis munus ritè obe-
undum. Appendix ad Directorium. Me-

thodus

272 Ad K. P. La-Croiæx Theologiam Moralem

thodus adjuvandi eos, qui moriuntur. Pa-
derbornæ 1617.
B. Pont. Baſilius Pontius, Auguſtinianus. De Matrimo-
nio. Obitt 1629.
J. ont. Joannes Pontius, Franciſcanus. Curſus Theo-
logicus. Circa 1644.
Portel. Laurentius Portel, Franciſcanus. Reſponſa Mo-
ralia. Dubia Regularium. Circa 1617.
Prad. Joannes Martinez de Prado, Dominicanus.
Obiit 1668.
Præp. Joannes Præpoſitus, Belga, Soc. Jeſu. Obiit
1634. .

Q

—

Quart. Aulus Maria Quarti, Congr. Clericorum
Regularium. In Rubricas Miſſæ. Romæ
1655.
Quiucan. Antonius de Quintanadvennas, Hiſpanus, Soc.
Jeſu Singularia Theologiæ Moralis. Obut
165§1.

R

Rayn. TEophilus Raynaudus, Gallus, Soc. Jeſu. De
bencſiciis Eccleſiaſticis. Opera varia Mo-
ralia. Obiit 166 3. (V. P. Richelmi adv.
hiſt. Probabiliſmi.)
Rebel. Ferdinandus Rebellus, Luſitanus, Soc. Jeſu.
pe juſtitia. De religione. pe charitate. O-
biit 1608.
Rebuff. Péttus Rebuffus. Juriſc. Patiſienſis. Praxis be-
neſiciorum &c. 1610.
Redin. Auguſtinus Reding, Benedictinus, Abbas Ein-
ſidlenſis. Theologia Scholaſtica. 1667.
Redoan. Guilielmus Redoanus, Epiſcopus Wibionenſis.

de ſpoliis Eccleſ. Do ſimonia 1570.
Vale-

inle⸗,

Un .
ů Supplementum, ſive Acceſſioner. 273
. . .
Valerius Reginaldus, Burgundo-Scquanus, Regin.
D Soc. Jeſu. Praxis fori Pœnitentialis. De pru-
vlle P

dentia Confeſſarii. Obiit 1623.
C Anacletus Reiffenſtuel, Franciſcanus. Theolo- Reiffenſt.
D gia Moralis.

Joſephus Maria Requeſenius, Siculus, Soc. jeſu. Requeſ-

Nenl Selectæ diſputationes in I. 2. S. Thomæ 1659.
fit, Georgius de Rhodes, Gallus, S0c. Jceſu. Theo- Rhod.
Döminicr logia Scholaſtica. Obiit 1667.
Aloyſius Riccius, Neapolitanus, Canonicus. Ricc.
RGO Praxis aurea Fori Eccleſiaſtici. Venet is 1674

Richardus de Media Villa, Franciſcanus. Do- Ricbard.
ctor ſolidus. In libros ſentent.
Gaſpar Rodericus, Juriſc. Hiſpanus. De annuis Roder.
redditibus. Lugduni 1672.
Emmanuel Rodriquez, vel Rodericus, Pran- Rodriq.
ciſcanus. Quæſtiones Regulares, & Cano-
nicæ. Circa I 594. .
Thomas de Roſa, Epiſcopus Carenſis. De Roſa.
Executoribus literarum Apoſtolicarum.
Coloniæ 1683. ,
Paulus Roſmer, Belga, Soc. Jeſu. De Actibus Roſmer.
hulinanis. De jure, & juſtitia. De pœnitentia.
NrMu Obiit 1664.
Orrnunnl Joſeph Roſell Carthuſianus. Praxis deponen- Roſell.
Ns qi conſcientiam dubiam, & ſcrupulos. 1656

§
Mmanuel Sà, Luſitanus, Soc. Jeſu. Apho- Sq velöaa
riſmi Confeſſariorum. Obut 1596. Z
¹ Joannes de Salas, Hiſpanus, Soc. Jeſu. In 2. 2. Salas.
S. Thomæ. De contractibus &c. Obiit 1612
em A Cartnelitæ Diſcalceati Collegii Selmanticenſis. Salmant.
aben Curfſus Theologicus. Pariſiis 1634.
wal 5 z. . ..
ſconol Michael de Salon, ſive Salonius, Auguſtinia- Falon

nus. bDe jure, & juſtitia & c. 1620.
Aad P. La-Croiæx Theol. Suppl.) S Fal -

monitle

2˖74 Ad K. P. La-Coix Theologiam Moralem

Salvian. Salvianus, Epiſcopus Maſſilienſis circa 480. S1id
Sanch. Thomas Sanchez, Hiſpanus, Soc. Ielu. Opus l 1
Morale in pecalogum. pe matrimonio. Con-
ſilia, ſive Opuſcula. Obiit 1610.
J. Sauch. Joannes Sanchez, Hiſi panus, Doctor Theol. &
utriuſque jurxis. Diſputationes ſelectæ, cit-
ca 1620.
Sapr. Gregorius Sayrus, Benedictinus. Clavis Regia.
Theſaurus caſuum conſcientiæ. De Cenſuris.
Obiit 1602.
Sroc. Jacobus Sbroccius, ſeu Sbrozzius. De Vicario
Epiſcopi 1592. B
Scbiara. Antonius Thomas Schjiara, Cler. Regular. The-
ologia Bellica. Auguſtæ, & Dilingæ 1707. 19
Schild. Ludovicus de Schildere, Belga. Soc. lelu. pve Inhn
principiis formandæ conſcientiæ. Obit
1667.
Sor. Joannes Duns, natione Scotuz, Ftanciſcanus,
Alexandri Alenſis diſcipulus, poctor ſubti-
lis. Obiit 1308. -
Silo. Apud Buſembaum, Sylv. Silveſter Mazolini,
& Prierate Dominicanus, Magiſter S. Pala-
tii. Summa Silveſtrina. Obiit 1520.
Sopy. Dominicus Sotus, Dominicanus. In libros ſen-
tentiarum. pe jure & juſtitia. Obut 1560.
P. Sor. Perrus Sotus, Dominicanus. be inſtitutionc
Sacerdetum &c. Obitt 1563.
Sye. Fridericus Spe, Germanus, Soc. Ieſu. Cautie
Criminalis, ſeu de proceſſibus circa ſagas.
Obiit 1635.

Sperel. Alexander Sperellus, Epiſcopus Engubinus.
Deciſiones Fori Eccleſiaſtici 1638.
Sporer. Patritius Sporer, Franciſcanus, Recollecta The-
ologia Motalis in Decalogum. Tyrocinium
Sacramentale. Theologia Sacramentalis
1681.

Ste-

nne Supplementum, ſive Acceſſiones. 275
eg . .
etn Srephanus à S. Paulo, Carmelita. Theologia Srepk.
uin Moralis 1664.
u Stephanus Gratianus I. U. D. Romanus. Diſ- Srepb.
Dodl crepationes Forenſes.
nallt Matthæus Sroz, Germanus, Soc, Ieſu. Tribunal Srotz.
poœnitentiale. Dilingæ 1684. .
Samuel Stryckius Iuriſc. De cautelis contra- Serych.

tuum. de ſucceſſione hæreditatia. Pe actio-
nibus, & præſcriptione &c.
n Franciſcus Fuarez, Hiſpanus, Soc. leſu. Doctor Suar.
, eximius. Obiit 617.
Eleu Franciſcus Sylvius, Duacenſs Profeſſor, & De- Vlv.
canus. Variæ reſolutiones caluum &c. O-
rlt Apud Buſembaum. V. Sylv. Sylv.
u v. Gonzales. Wuops.
g M

Oannes Baptiſta Taberna Belga, Soc. Ieſu. Tabern.
Eelu e) Synopfſis Theologiæ practicæ 1698.
lglkerkt Joannes Cognatius de Tabia, ſeu Tabiena, Tabien.
. Dominicanus. Summa Tabiena, ſeu Sum-
EIoöE ma Summarum. circa 1525.
ON Aſcanius Tamburinus, Congregationis Vallis A Tams.
ENMS umbroſæ, Abbas Paſſinianenſis. De jure
Abbatum.
EThomas Tamburinus, Siculus, Soc. Ieſu. In Tamb.
Decalogum. De Confeſſione, Communio-
ne, Sacrificio, Sacramentis, Matrimonio,
Contractibus &c. Obiut 1675.
Enuk. Vincentius Tancredus, Soc. leſu, Siculus. Quæ- Tanered.
N ſtioncs Morales. pe matrimonio. pe virtute
go l religionis. Obiit 1659.
n Adamus Tannerus, Germanus, Soc. Ieſu. O- Tann.
. büt 1632.
2 Pe-

,

N

. ●
ͤ276 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

Tapiu. Petrus de Tapia, Dominicanus, Archi-Epiſco-

pus Segobienſis. Obiit 1657.
Teril. Antonius Terillus, Anglus, Soc. Jeſu. De con-

ſcientia probabili. Regula morum. Leodii

1668.

§. Thom. Sanctus Thomas Aquinas, Dominicçanus, Do-

ctor Angelicus. Obiit 1274. (NovamS.
Thomæ e3ditionem P. Bernardus de Rubeis
Dominicanus, Venetiis emittit.)
Thomaſſ. V. Thomaſſinus.
Tiburt. v. Tiburtius Nav. Ordinis S. Franciſci de obſer-
Navar. vantia. Manuductio ad praxim Exccutionis

literarum S. Pœnitentiariæ. Romæ 1688. †

Tiraq. Andreas Tiraquellus Iuriſc. Pariſienſis. De
Privilegiis piæ cauſæ &c. floruit circa 1547.
Tol. Franciſcus Toletus, Hiſpanus, Soc. Ieſu. Jum-

ma Caſuum. De peccatis mortalibus. O-.

biit 1596.

Tomaſſ. Ludovicus Tomaſſinus, Oratorii Ordinis. Ve-

tus, & nova diſciplina Eccleſiæ circa bene-
ficia, & beneficiatos. Circa 1676.

Tond. Petrus Franciſcus de Tonduti, Quæſtiones, &

reſolutiones Canonicæ, & Civiles.
Trull. Joannes Ædius Trullenchus, Hiſpanus, Do-
ctor Theologiæ. Praxis Sacramentorum.
„Circa 16337.

Turrecr. Joannes de Turrecremata, Dominicanus, Car- .

dinalis, & Epiſcopus Sabienſit. Claruit cir-
ca 1460.

Turr. Luiſius Turrianus ſeu Torres, Hiſpanus, Soc.

Ieſu. In 2. 2. J. Thomæ. De pænitentia. De
virtutibus, & vitiis. Obiit 163 55.
TIuſeh. Dominicus Tuſchus, Cardinalis. Practicæ
concluſiones juris. Obiit 1620.

Supplementum, ſive Acceſſiones. 277

DZZ FRanciſcus Valens, vel Valente, Luſitanus, Valent.
Soc. Ieſu. Concordia juris pontificii cum

Doninin Cæſareo. Obiit 1662. .
e Gregorius de Valentia, Hiſpanus, Soc. Ieſu. Vaj
wiite Obiit 1603. Valent.

Andreas Valenſis, I. U. D. Lovanienfſis. circa Vallenſ.
1636.
Gabriel Vaſquez, Hiſpanus, Soc. Ieſu. Doctor Vaſi.
acutus. Obiit 1603. 2
Alphonſus Vega, Ordinis Minorum, circa Vega.
1596.
Joannes Baptiſta Ventriglia, Epiſcopus Caſer- Ventrig.
taäantk.
Bartholomæus Ugolinus, Iuriſc. De Cenſuris, Ugol.
SEe irregularitatibus.
Franciſcus de Victoria, Dominicanus. Obüt Vitor.
1545. (imo verè 1546.)
Claudius Viexmontius, Pariſien. Salutaris pœ- Viexm.-
in nitentia peccatoris 1595. .
Henricus de Villalobos, Franciſcanus. Cande- Villal.
labrum aureum. de Sacramentis, & cenſu-
Dris. circa 1620.
Vindiciæ Gobatianæ, ſive examen propoſitio- viudq. Gob
num;, quas ex operibus P. Gobat damnavit
Epiſcopus Atrebatenſis 1706.
Vindex Tabernæ, ſive author anonymus; „ qui Vmd. Tab
Tabernam defendit contra damnationem
Epiſcopi Atrebatenſis, lenipr Gallico. Liſte
des Saints Canoniſez & 0°. & Latino, Colle-
btanea &6. 1706.
nle Gerlacus Vinito, Vicarius ad S. Urſulam Co- pinit.
e loniæ. Compendium de Sacramentis &.
1654.
Dominicus Viva, Soc. Ieſu. Damnatæ Theſes Viva.
5 3 ab

278 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralems

ab Alex. vII. Innoc. xr. Alex. vIII. Venetiis,
& Francofarti 1712. B
Vivald. Martinus Alphonſus Vivaldus, ftalus, Cano-
. nicus Regularis Congregationis S. Salvato-
ris Theologiæ, & Iurium Doctor1 590.
roppil. Philippus de Volpiliere, Theologia ſpeculati-
va, & practica 1697.
Urh abAſ. Urbanus ab Aſcenſione, Carmelita 1648.

Wuading. Petrus Wadingus, Hibernus, Soc. Jeſu. De

Contractibus. Obiit 1644.
Wammeſ. Joannes Wammeſius, Iuriſc. Lovanienſis.
Wagner, Henricus Wagnereck, Bavarus, JSoc. leſu.

Commentarius Exegeticus in Decretales

1665.
Werx. Ariadne Carolino-Canonica, Authore Iacobo
Wex Soc. Ieſu. Auguſtæ Vindelic. & Dilin-
S 1708.

⸗
lio

Vt.

zieſ. lacobus Wieſtner, Soc. leſu. Inſtitutiones Ca- ſhal

nonicæ. Monachii 1705.

ig. Ioannes Wiggers, Doctor Lovanienſis. Obiie u

1639.

2.

Zabar. PAulus Cardinalis, aliàs Zabarella, Patavi-

nas, Ordinis S. Auguſtini.

Zacb. Paulus Zacchias, Medicus Romanus. Quæſtio- d

nes Medico-Legales. Lipſiæ 1630. & alibi.
Zambr. Melchior Zambranus, Paſtor Segobienſis. Au-
reæ Deciſiones eaſuum confcientiæ. circa
1604.

Z⸗ey. Lælius Zecchius, vel Cecchius, Iuriſc. Cano-

nicus Brixienſis. De repub. Eccleſiaſtica ο.
circa 1580.
Zorol. Thomas Zerola, Epiſcopus Minoricenſis. Pra-

.

iknc

eos Ne

8

N ,
44 Supplementum, Rwve Acceſſiones. 279
A. 2„ . . . . .
„ Xis Epiſcopalis. Praxis Sacramenti peœni-
An, tentiæ. circa 1592. ſ

ine Henricus Zoeſius I. U. D. Lovanii. In Ius Ca- Zofr.
n nonicum. Obiit 16 27.
AN Pranciſeus Zumel, Ordinis de Mercede. O;- Zumel.
ulpeſe hiit 1607.
Franciſcus Zypæus, Juriſc. Vicarius Generalis
nle Anuerpiæ. Reſponſa de Iure Canonico.
n ee De luriſdiétione Eccleſiaſtica. Ius Pontifi-
eium novum.

APPENDIX.

Be ratione, ejuſque uſu in Morali Theologia.

N. Miue (Anen I. Rationis naturalis uſus in Morali Thee-
. logia perneceſſarius eſt. Theologia, ajebat Ca-
rlonnme nus l.9. c. 4. citra naturæ ratiovem non couſtat. Qunuzxe
enim ſit homo rationalis, eſt illi ingenita ratiocinatio,
ſive agat ſecum quid,» Eve cum altero, ſve velit hu-
mana, ſeun divina cognoſiere. Quare, nubi homines diſſe-
rent, rationem naturalem repellere nec debent, zgeg
verò pobſnut, niſi homines eſſe deſierint. Ratio enim res
omnes continet; quoquo te verteris, praſto eſt, nulldà
diſputatione exeluditur. Quamobrem, qui naturalem
rationem ab uſu Theologia remotanz eſſe volunt, ii om-
nem à Theologia diſputationen exoludunt 5 line qua
tamen quid in anaquaque re vernm ſit, diſserni- &
comprehendi non valet.
Quæ quidem, ſi ge Theologia univerſa veriſſimè di-
Qa ſunt, quanto magis de illa Theologiæ parte idem
ſentiemus, quæ mores naturæ moderationi conſenta-
nees præſeribit, vitiaque naturæ contraria reſutat?
Ouo loco, ut idem Canus ſcribit, ſive in ſohola de hiſce
S 4 defi-

280 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralom

definias quicquam, Eve populo in concione perſuadeas
relta, prava diſuadeas; naturæ, rationis, Philoſophiæ
opeéne vonténanere anmentis eritt.
Canon II. Eæ tamen rationes Theologo uſitatio-
res eſie debent, cæteriſque præſtant, quæ ex certis
Scripturarum „ Patrum, Conciliorum „Pontificum,
& Canonum teſtimoniis, ſtatutiſque deſcendunt.
Nam, qui Theologiæ Præcepta humanis metiuntur ar-
gumentis, hi primum omnem vim Theologiæ, & gra-
vitatem amittunt, deinde faciunt, ut Theologia, de-
tractâà authoritate, non ſolùm contemnatur, ſed ne
Theologia quidem ſit. Vide Canum libro eodem
nono cap I.
Canon III. Firmum argumentum illud eſt, quod ex
perſpicuis, exploratiſque Principiis certò conficitur. Sic
ex'illo axiomate: ſeienti, & conſentienti non Fkt injuria
lib. 6. decret. G. ult. reg. 27. Optimè inferes, eum, qui
ſcivit alium effoderèt

heſaurum in agro ipſius, neque
. . . . . . . .
cùm facile poſſet, id vetuit, conqueri de injuria non

Poſſe, ſi inventor totum ſibi theſaurum tribuat, uti
Tugo de juſtitia d. G. n. 1 14. aliique permulti apud
Dian. p. 9. Tr. §. re. 3. opinantur.
Canon IV. Duo tamen in uſu horum Theologiæ
Principiorum cavenda maximè ſunt. Primum illud,
ne ea veluti principia fumantur, quæ eâ ſolùm ratio-
ne recepta ſint, quèòd non rectè eorum falſitas fuerit
animadverſa Sic nihil apud Caſuiſtas celebrius,
quàm pecunian non Parere pecuniam, quod tamen
non tamn principium eſſe, quâm Præjudicati animi,
idque, quod in quæſtione poſitum eſt, ſumentis opi-
nionem, contendit Clariſſ: Vir „ cujus ſiſtema de uſu-
ris, ſi ad Pichleri Canoniſtæ doctiſſimi leges exactum

foret, vix adverſarium inveniſſet. Alterum verèò
eſt, ne in alium omninò ſenſum,

bis probè intellectis ſubeſt

quâm qui ver-
„ vera cæteroqui axiomata

diſtor-

Sfe

cerolün.

2

Supplementaum, ſve Acceſſiones. 281
diſtorqueamus. Nemini id commendandum ma-
gis, quàm Probabilioriſtis, qui neſcio, quo [piritu
ducti omnia ſuſdeque vertant. Exemplum eſto axi-

oma illud; In duluo tutior pars eſt eligenda, quod

miſerè in Probabiliſtas intorquent, cum alio omni-

no ſenſu id accipiendum ſit, ut noſter quoque Au-

thor oſtendit.
Canon V. Incertæ illa rationes ſunt, quæ licet
probabiles ſint, conjeckuris tamen huc, atque illuc
trahuntur. In rebus tamen dubiis, quæque ex Scri-

pturis, aut Patribus finiri non poſſunt, illis uti li-

cet, eâ tamen lege, ut ne nimium argutando, ad ſo-
phiſmata „ & inanes ratiocinationes rem traducamus.
Summopere autem diffidendum argumentatiomibus
illis, quæ à ſimili ducuntur; iis enim in Moralem Theo-
logiam laxas, dignaſque Vaticano fulmine propoſi-
tiones inductas fuiſſe, hunque novum illum eſſe mo-
dum opinandi, quem in ſcholas irrepfiſſe dolet Alexan-
der vyI. alienum ab Evangelica ſimplicitate; non ve-
r& (quod aliqui ſomniando, ne dicam maledicen-
do effutiunt) Probabiliſmum Terillus monet, com-
probatque.
Atque hæc de uſu Theologicorum locorum in do-

E trina morum dixiſſe ſufficiat.

8 3 AbD

2 82 44 K. P. La-Croix Theolvgiam Moralem.
A D 2
TRACIATUM V. ?
MXANTISSA,
W SEU
QQ UASTIO FACTI.

IItrum Theologorum Societatis Jeſu
propriæ ſint iſtæ ſententiæ duæ:

I. Eax duabass opinionibis probabilibis poſſamus Mld.
ſequi minus tutam. . MWM
II. Ex duabus opinionibus probabilibus licitumng Wih
elt apicäti minus probatilem.— Udn

AUTHORE . i

EUSDEM SOCIETATIS PRESBYTERO. uln t

EDITORIS PR,g FATIO.
Qcneer Facti P. Stephani de Champs

heic recudimus, quam noſter La-Croix
citat non ſine laude. Quis porro fue-⸗
rit, quantuſque vir P. de Champs, non vacat
fuſius perfequi. Conſale ſis præfationem in nn
novam editionem præclariſſimi de hæreßt Jaur h
YVeniana voaluminis, Enim vero cur huic P. La-
Croix ſupplemento quæszionem facki nagere
viſum

ſuhe

.

N
N.

UIII

Uhnt

mnlerll
(uprn

In e
edctki
ena ſ,

R

Supplementum, ſive Acceſſiones. 283
viſum fuerit, paucis exequar. Notum eft,
quantas noſtris hiſce temporibus in Italia tra-
œdias excitârit Quæſtio alias in Gallis præ-
ſertim celeberrima de probabilitate opinionun
in praxi ſequenda; quotque hujuſce diſquiſi-
tionis oecafione libelli prodierint calumnia-
rum, ac mendaciorum pleni in Societatem
Jeſu. Atque his quidem ab Jeſuitis pluribus
reſponſum abunde eſt. Ut enim Ghezzii,

Lecchii, Bovi, & cujuſdam Anonymi mihi

amiceiſſimi lucubrationes mittam, ipfis hiſee
Poleti typis, quibus nune prodit libellus hic
noſter La Croix, PP. Gagnæ, & Richelmii per-
eruditi libri excuſi ſunt. At ut hoſce Scripto-

res, eorumque libros magni faciam, ad de-

pellendas tamen ab Jeſuitis Laxitatis crimina-
tiones nihil unquam proditurum gravius, ef-
ficaciuſque quæſtione falcti judicavi ſemper, eo-
que firmius nunc cenſeo, quod non Wendro-

kio tantum, ejuſque propugnatoribus Janſe-

nianis infenſum maximè opus hoc eſſe video,
ſed & cæteris Catholicis, quibus alia certè de
cauſa, quàm, quæ ad id Janſenianæ factionis
ſectatores illos impulit, eandem in Jeſuitas mo-
vere machinam placuit, Vincentio Baronio,
Natali Alexandro, & hiſtorico Probabiliſmi.
Qui quidem cùm plura in hanc facti quæſtio-
nem fſcripſerint, ut ne eorum declamationi-
bus incautus quiſpiam in errorem abducatur,
notata ab his loca opportunis animadverfio-
nibus illuſtrabimus, ac defendemus. Tum in
eandem rem Scriptores quoſdam à Patre de
Champs

284 Ad K. P. La-Croix Zheologiam Moralem
Champs prætermiſlos, eoſque ut plurimum
anno 1659., quo libellus primam lucem aſpe-
xit, recentiores ſuis locis addemus. Sed hæc
hactenus.

„
INDEX CAPITUM.
CAPUT I. Uaſtioni Katus explicatur.
CAP. II. Quadam obſervanda circa authores,
quorum teſtimonia deinceps recita-
buntur.
CAP. III. Sententias illas tuentur Epiſcepi ex Veteri-
bus, plurimi, ex recentioribus omnes plane, qui ab-
hine annos centum controverſiam iſtam in Theologi-
cis lucubrationibus ſuit attigiſſe dicuntur.
CAP. IV. Priorem ſententiam veteres Theologi Pa-
riſienſes ſolemni decreto approbant: utramque omnes
omnine Doätores Sorbonicixquihoc ſæculo de Theologi-
cis relbus cdammentarios ediderunt, e profeſſo eami-
nant, atque defendunt.
CAP. V. Utramque ſententiam veteres Thomiſtæ
quàmplurimis recentioræs Vero ferè omnes inceredibili
conſenſi propugnant.
CAP. VI. Pari conſenſa doctiſſimi ex aliis Religioſis
Ordinibus Theologi eaſdem omnine opiniones tuentur.
CAP. VII. Plurimi ex omnibus Orbis Chriſtiani na-
tionibus elariſſimi Doctores eaſdem ſententias tenent.
CAP. VIII. Coneluditur, ſententias illas, quamvis a
doctiſſinais quibuſque Societatis Zeſu Theologis defen-

dantur, non ſſetamen eorum proprias: imo Societati

Veſu propemodum ſingulare fniſſe, enſdem opiniones

tum variis modis temperare, tum etiam penitus op-
Pugnar.
APFENDIy. De dueobas Ordinis §. Dominici Theologis,
quarum alter favet, aAlter bellum indicit communi
Aring. .
QQESTIO

—

.

Supplamentum, ive Arvxſſiones, 285

2

GUASTIO PFACTI.

Utrum Theologorum Societatis Jeſu
propriæ ſint iſtæ ſententiæ duæ.

P K I M A.

Ex duabus egin . probabilibus poſſu⸗-

Mlus Joqui minus 5⁵ Uuo am.

S E CUNDA.

Ex duabus opinionibus probabilibus licitum
eſt amplebti minus Frobabilem.

C A P U, TY T.
Wuæxſtionis Katus explicatur.

Ena veræ ſint iſtæ ſententiæ, an fallæ, non di-
ſputo: hoc unum quæro, ſint ne Theologo-
rum Societatis jeſu propriæ. Dudum eſt enim,
quod id Montaltius, aliique Scriptores larvati, quàm
importune, tam falſo illis exprobant. Quod ut accu-
ratè diſcepterur, Kani de Faen brevi, & enucleatâ

ſingularum vocum, quibus æ& ſententiæ ab authori-

bus ſuis concipi ſo ſolent explicatione, declarandus eſt.
Notandum primo 2 ſermone em eſſe de opinione, quæ
à dubio eâ re diſe ſcrepat, quod dubium neutram in par-

tem inclinet, adeeque ancipitem ac veluti ſuſpenſum

atimum teneate opinio vero determinatum alicujus
Parris aflenſum includat, ſed cum alterius formidine
cornjunctum, ut t ait S. Thomas I. P. q. 79. art. 9. ad' 4.
Certum

286 Ad KF. P. La-Croix Theologiam Moralem

Certum eſt autem, eum, qui aliquid aàgit Ppropriè, &
ſtrictè loquendo dubitans, ſit ne peccatum, an non,
vere peccare. Quod recentiores ferè omnes poſt Sua-
rez traét. 3. in I. 2. diſp. 12, ſect. 5§. num. 2. probant,
tum exiilla juris regula: In dubiis tution pars eſt eligen-
da: tum haâc ratione, qui operatur cum tali dubio, ex-
ponit ſe perieulo peccandi.
Notandum ſecundo, quæſtionem eſſe de opinioni-
bus, quæ ſint vere probabiles. Duæ vero conditiones
ad conciliandam alicui opinioni probabilitatem requi-
runtur: Prima eſt, ut nihil eontra eam, ſive pro op-
poſita ſit convincens. Quamobrem præclarè Suarez
annotat loco citato ſect. 6. num. 2. ad opinionis alicu-
jus probabilitatem neceſſarium eſſe, ut non repugnet,
aut veritatibus ab Eccleſiäa receptis, aut evidenti ratio-
ni.: J αu ettam tewere contradicat communi „ & re-
ceptæ dottrinæ Dobtorum. Altera conditio eſt, ut firmo
aliquo fundamento nitatur. Duplex eſt autem hujuſ-
modi fundamentum: nempe ſolida ratio, & authoritas
digna ſide, quæ in re Morali, inquit Suarez ibidem,
multum habet ponderis. Quæ omnia Suari aſſentiun-
tur omnes Societatis noſtræ Theologi; qui vel ſtrictim
quæſtionem iſtam libaârunt. V
Notandum tertio, probabiliorem opinionem cam
eſſe, quæ duas illas conditiones modo explicatas per-
fectius poſſidet: tutiorem vero, quæ hos ab om ni pec-
cati ſpecie, ac veluti umbra longius removet. Quam-
obrem inter opiniones duas, quarum altera affirmat,
altera negat, peccatum eſſe aliquid agere, ſemper af-
firmans eſt tutior; cum hominem ſe illi accomodan-
tem, & ab opere, quod damnat abſtinentem, nulli
plane, ac ne ma erialiter quidem peccandi periculo
exponat: at non ſemper eſt probabilior; cum debilio-
ribus quandoque fundamentis nitatur. Pridem iſtud
animadvertit S Antoninus 1. p. tit. 3. cCap. 10. §. 10.
nam explicatis opinionibus ſancti Thomæ neganti , 6
ancti

er

AH

Cll ſc
1

Supplewentum, ſive Acceſſionet. 287

ſancti Bonaventuræ affirmantis poſt lapſum in mortale
teneri aliquem ſtatim onſiteri ſub pracepto, habitaà co-
pid Confeſſoris ſignificat poſttemam eſſe tutiorem, al-
dh teram vero probabiliorem: Beati Thomæ opinio, in-
enchi quit, oommunius tenetur, quæ tamen minus zuta Vi-
dls, Aetur.
Notandum quarto, hic agi de præcepto, non de
Eegni conſilio: ſive an liceat; non vero an melius ſit ſequi opi-
Geocnnon nionem minus tutam, & minus probabilem. Faten-
tur enim omnes melius eſſe per ſe loquendo, ſequi tu-
tiorem partem; vel ſi ambæ ſint æque tutæ, probabi-
liorem. Quo ſpectat illud ſancti Antonini loco citato:
eli gere viam tutiorem conſilii ſt.
Notandum quinto, duplicis generis opiniones eſſe.
Aliæ enim verſantur circa jus ſolum, ac præceptum
quærendo præcisè: Urrum aliquid ſit prohibitum, aut
praæceptum, necne, ſive an ſit olligatio aliquid faciendi,
aut non faciendi. Aliæ ſpectant conditiones retum, vel
facta quædam: cujuſmodi ſunt in Theologia, inquit
Suarez loco citato num. S., an Sacramenta hoc mods
lam Facta teneant, aec ne n in Medicina, an hoc pharmavum
in tin utile, vel pernicioſum in Jure Civili, an Se hares
lit, vel non &c. Non hic autem de ſecundo opinionum
genere diſputatur, nam, ut ait Suarez num. 10., quan-
do opiniones verſantur circa res ipſas, an ſint talisz natu-
ræ, vel conditionis, ſæpe tenetur homo præferre opinio-
nem certam prebabili, & prokabiliorem minus proba-
bili, quando ſcilicet ex juſtitig, vel vharitate tenetur
vitart damnum, vel ingommodaum, quod in re ipſa ſub-
eſt, vel periculum eins. Qunain Suatis opinionem, &
intemperanda plurimocum Theologorum de probabi-
litate ſententia moderationem, approbant doctiſſimi
quique Societatis noſtræ Theologi, arque inde cum alia
multa, tum præcipuè iſta duo colligunt. Primum eſt,
n eum de Sacramentis quæritur, utrum hoc, vel illa modo
1 adminiſtrata, aut Inſcepta valida ent, vel grariam con-
Tomenm ferant,.

ſor, olnc

l, Lüdi

288 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

ferant, neg ne sper ſe loquendo tutiorem opinionem ſem-
per in praxi ſeqzendam eſſe. Secundum eſt, judicem te-
neri ſoententtiam ſerre juxta opinionem probabiliorem.
Ita docent Yaſquez, Valentia, Sanchez, Becanus, alii-
que magno numero Societatis noſtræ Scriptores, quo-
rum nolnina ſupremo capite appellabo. .
His animadverſis, intelligi facile poteſt, quid ſibi
velint ex ſententiæ, de quibus lis eſt, atque conten-
tio. Agunt enim de opinionibus Propriè dictis, quæ &
verè probabiles ſint, & circa jus ſolum, ac præceptum
verſentur, hoc unum præcisè quærendo utrum aliquid
ſit prohibitum aut praceptum, zec ne; ſiue an ſit obli-
gatio aliquid fatzendi, aut noz faciendi. Ac prima qui-
dem ſenhtentia docet, ex duabus ejutmodi opinionibus
contrariis licitum eſſe in praxi minus tutam ſequi. So-
cunda idem ſtatuit de minus probabili. Qua in aſler-
tione poſtrema ſupponitur, opinionem illam minus pro-
babilem, non eſſe magis tutam; aliàs enim ne in du-
bium quidem vocçaretur, an licitum ſit eam amplecti.

Siquidem hoc ipſo „ quo diceretur eſſe tutior, mmagis

ab omni peccati ſpecie nos removeret; adeoque non
modè licitum eſſet, ſed etiam laudabile ad illam ſic,

tanquam ad normam actiones ſuas exigere. Quamob-

rem ex recentiorum omnium confeſſione poſterior hæc
ſententia priorem includit, nec ullus ex iis docet li-
citum eſſe ex duabus opinionibus verè probabilibus am-
plecti minus probabilem, qui non ſupponat eandem
eſſc minus tutam.
De his ſententiis ſic explicatis quæritur, ſint ne
Theologorum Societatis Jeſu propriæ. Quod ſine in-
ſigni falſitate, & calumnia dici non poſſe, manifeſtè
demonſtrabo, cùm plurimorum utriuſque opinionis
defenſorum teſtimonia protulero. Sed antequam ea
deſeribam, pauca quædain eruditum lectorem admo-
nitum velim.

CAPUT

Inenegl,
lommmtwe

ellent

inimn 1,
16 he

nen,

Sapplementum, ſive Acceſſtones! 289

Cc A L U TI II

4 Quedam obſervanda circa authores, quorum aimanms
deinceps recitabuntur.

Ob'Gervandum primò, veteres quidem Theologos
cum plures allegaturum me: in iis tamen appel-
landis maximè laboraturum, qui ab hinc annis centum
floruerunt. Nam cum hoc unum diſputem, ſint ne
Theologorum Socictatis Jeſu bproprix iſtæ ſententiæ

ex quo Scriptorum noſtrorum Telebrari nomen cœpit
libris editis illas defenderunt. Neque vero deerit, qui
antiquiores utriuſque opinionis patronos accuratius
colligat, demonſtretque magnam veterum Theologo-
rum partem, qui contrarium docere videri poſſent, ni-
hil omnino iſtis ſententiis adverſari.
Quanquam & iſtud ex iis, quæ jam annotavi, intelli-
gi facile poteſt. Nam primo plerique loquuntur non
hn de opinione, ſed de dubio, ut de D. Thoma, & aliis
NI S. Antoninus obſervat loco paulò mox recitando. Se-
cundo agunt alii de opinione, quæ ſit contra manife-
DNum teſtimonium Scripturæ, & determinationem Ec-
a a ac proinde quæ non ſit probabilis, ut ibidem S.
Antoninus admonet. Tertio ſunt, qui de conſilioynon
de præcepto loquuntur, ut notat Silveſter verbis cap. 5.
deſcribendis. Quarto agunt alii de judicibus tantum,
&& de factis ad aliena jura Pertinentibus: ut Dominicus
Soto, qui eo ipſo loco, quem Wendrokius citat, ni-
lk mirum lib. 3.ð de juſtitia & jure q. 6. art. 5. ſic mentem
m ſuam exprimit: In practicis, qrc aliena jura reſpiciunt,
eii a fas eßs judici infermiorem opinionem lJettari. Eadem
.NAmg mens eſt Panormitani? & Navarri: nam in externo
Uumlham quidem, & contentioſo foro docent, ſequendam ſſe
opinionem illam, quæ meliori, & ſubtiliori ratione niti-
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. T tur⸗

lib. 1. de Bapt. cap. 3. quem unum ex Patribus locum

= . . t⸗
29e Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem. ns
S .
tur; ſed in foro conſcientiæ, &g ad effeltum non pec caat
candi aliter fieri poſſe diſertiſſimè aſſerunt, ut ex produ
cendis eorum teſtimoniis conſtabit. Quinto loquun
tur nonnulli de Sacramentis, & de mediis ad ſalutem

neceſſariis, atque hanc eſſe ſancti Auguſtini mentem

contra poſteriorem ſententiam Wendrokius opponit
ex ipſis ejus verbis manifeſtè demonſtrant Granado in
I. 2. Lract. 12. diſp. 4. ſect. 4. num. 46. Breflerus lib
3. de Conſcientia cap. 9. & Matthias Hauzeur tom. 2
Epitomes ſancti Auguſtini ad eum locum. Loquitur
enim S. Doctor de homine, quemadmodum ipſe Wen-
drokius admonet, qui jam fatetur ſe certum eſſe, Baptiſ- tin
mum in Eccleſia Catholicarelte ſuſcipi, ſed dubitat, an D
retzt apud Donatiſtas ſuſcipiatur: de illo autem ſic
pronunciat: Si dubiuns haberet non illic rettè accipi,
quod in Eccleſia Catholica rettè accipi certum haberet, 1
graviter peccaret in rebus ad ſalutem animæ pertinen
tibus, vel eo ſolo, quod certis incerta praponeret. Qui
bus ex verbis etiam colligit Vaſquez in I. 2. diſput. 63.
cap. 2. num. 8. & poſt illum Salas ibidem tract. 8. diſp.
unica, ſect. 10. num. 9. Aaguſtinum non loqui, quando N
ſunt diverſæ opiniones, ſed quando de una parte dubius
eſt, qui operatur, de altera autem certus.
Obſervandum ſecundo, Theologos omnes, qui ab
annis ferè centum de his rebus ſcripſerunt, tanto con-
ſenſu utriuſque ſententiæ patrocinium ſuſcepiſſe, ut au⸗-
thores à me deinceps allegandi, quorum Plerique ac-
curatiſſimè eorum omnium nomina percenſent, qui H
Controverſiam iſtam agitarunt, unum duntavat ex re- N
centioribus Theologis non jJeſuitis Antonium Perez I
Benedictinum appellent, qui ab aliis utcunque diſſen- &
tiat, & admiſsâ priori opiniot, poſteriorem impugnet. Il
Cui ſe non ita pridem nuperus quidam, planeque igno-
tus ſcriptor ſub ementito Candidi Philaleti nomine ) tnnn
dicitur adjunxiſſe. Ex tanta porrò utriuſque opinienn rr
j defen-

Alonlin
ner hnir
toline,
Wunr Crn

Hlne
unn.

clmn e⸗

⸗

umdum⸗ .

mæ.

Perdoken!
4 de.

Supplementum, ve Acceſſiones. 29 1

defenſorum multitudine eos duntaxat appellabo, quo-
rum & opera nactus ſum, & adeo perſpicuam ſuper hac
re ſententiam eſſe cognovi, ut de illa dubitare nemo
Neque vero tales illi ſunt, ut eos faſtidire Montal-
tius poſſit, & cauſari, præter Suarem, Vaſquem, Va-
lentiam, & alios Jeſuitas aliquot mediocriter eruditos
his opinionibus, ignobiles tantum, & nullius nominis
Caſuiſtas adhæſiſſe. Producam enim doctiſſimos Epi-
ſcopos clariſſima Sorbonæ lumina, præſtantiſſimos S.
Thomæ interpretes, ac diſcipulos, præcipua Religio-
ſorum Ordinum decora, celeberrimos ſacræ Theolo-
giæ in nobiliſſimis Academiis Profeſſlores: verbo di-
cam, Theologos appellabo, cx quibus plerique tantæ
pietatis, ac doctrinæ laude floruerunt quemadmodum
ex ipſorum elogiis obiter delibandis eonſtabir] ut illu-
ſtriores nullos Gallia, Hiſpania, Italia, Belgium, Euro-
patota hiſce annis centum viderit. Tam eximiis Theo-
logis aliquos adjungam, qui etſi nobis minus noti ſint,
apud ſuos tamen plurimum authoritatis habent, ac fa-

Obſervandum tertio, poſteriorem ſententiam quam
& priorem continere ſupra monuimus] ab omnibus fe-
rè Theologis recentioribus, quos producam, non ſtri-

Gim tantum, & obiter libatam fuiſſe, ſed ex profeſſo

diligenter, & uberrimè pertractatam. Nam plerique
& in ipſa diſputationis fronte Controverſiæ ſtatum in-

ſcribunt, & contrariæ opinionis fundamenta omnia

proponunt, eaque poſtquam pluribus argumentis men-
tem ſuam comprobàrunt, accuratè confutant. Sic pla-
ne, ut nihil omnino quod alicujus momenti ſit, ac pon-
deris, contra hanc ſententiam à Wendrokio, aut alio
uolibet proferri poſſit, quod non ſit pridem à nume-
roſo clatilſſimorum Theologorum agmine lucalenter,
ac copiosè refutatum.
Præter authores illos, qui pluribus, & data opera
2 quæ-

H. Leo.

1491 ℳR. P. La-Croix Theologiam AMoralem e

quæſtionem iſtam examinant, aliquos produ⸗ ndin
cam, qui ex occaſione tantum, diſertè tamen, miͤn
& conceptis verbis eandem opinionem do- ok
cent. Quoſdam etiam adjungam, qui de fi- lulitl
nitima tantum quæſtione pronunciant; ſed iuuf
quam vel ipic Montaltius nihil admodum à 0 G
noſtra diſerepare fatebitur: videlicet utrum Idtiu
Confeſſariu⸗ debeat abſolvere pœnitentem, qui
non probabilioren, ſed probabilem duntaxat
opinionem ſequitur.

ADNOTATIONES CAb. II.

Sob ementito Candidi Philaleti nomine 1]
[1] Vide, quz ad caput oltavum ſub' fe-
nem annotabimus.

C AP U TFP III.

Sententias illas tnentur Epiſevpi er veteribus
plurimi, ex recentiorius omnes plane, qui
ab hine annos centunz Controverfiam iſtam
in Theologicis luvubrationibus ſuis atti giſſe
dibuntur.

Sl ex SS. Patrum teſtimoniis pro utraque ſen-
tentia argumentari liberet, plurima pro-
ferrem ptæclara, & inſignia, atque illud in
primis S. Leonis Pape, quod ad decidendam
Phrobabilitatis quæſtionem optivum eſſe meri-
to affirmat S. Antoninus in Summa r. p. tit. 3.
cap. 10. F. 10. ſub finem. Sic erim loquitur
Sanctiſſimus Papa epiſtola 92. ad Ruſticum
Narbonenſem Epiſcopum, ante caput 1.
vis, quæ vel dubia fuerint, aut obſenura, id no-
verimus ſequendum, qnod nec præceptis Evan-
gelici

Nlen
Supplementum, ſive Aecceſtonets. 243
“ gelicis contrarium, nes decretis SS. Patrum
12 c invenitur adverſum. Quibus ex verbis Petrs
nen Cornejo clariſſimus Theologus . & veréè di-
* gnus Eocleſie Dei Dolctor à Paulo V. nuncupa-
di A tus, ita argumentatur in 1. 2. traét. 8. diſp. 3
dub. 6. Quælibet opinio ſimpliciter proba-
Uilelent bilis, etſi minus tuta, ac minus probabilis ſir;
runnm nec praceptis Evan gelicis rontraria, neg decre-
llen , tis &S. Patrum invenitur adverſa; ergo lici-
tum eſt eam ſequi. Poſſem ex pluribus ſancto-
3 rum Patrum teſtimoniis ſimillima argumenta
l contexere; ſed cum profeſſos tantum, & aper-
teos ſententiarum illarum defenſores produce-
lim re ſtatuerim, veniendum eſt ad Theologos, an-
uſtm rc quorum ætatem non eſt iſta Controverſia
clarè, ac perſpicuè diſceptata.
Plurimum favet utrique opinioni, quodex
V Alberto Magno 1I] Ratiſponenſi Epiſcopo S. Alerius
Antoninus ibidem zecitat his verbis: Exre- Magnß.
us ſponſis, quæ videntur data ab Alberto Magno,
unun habetur, quod Fraten ſimpleæ, vel quilibet ho-
in mo cum ſalute potæſt ſequi in oonſiliis quamcun-
Jue opinionem voluerit, dummodo alicujns
Doiktoris magni opinionem ſequatur.
Non abſimilis eſt ea Petri Paludani Patriar-
. 3 Petsus
uug chæ Hieroſolymitani ſententia, quæ 8. Anto- pPajudan:
nino probatur eodem loci, & apud ipſum Pa-
ludanum in 4. diſt. 17. q. 2. art. 1. habetur in
hæc verba: Si Confeſſor dubitaret, utrum il-
lud de quo alius qui confitetur] non pœnite-
ret eſſet mortale: & ile ſibi diceret, quod de
n eonſilis peritorum illud faceret, dequibus ex
vita, & ſcientia probabile eſt, quod aon sonſu-
lerent, niſi bene, poteſt ſe ilorum indicio con=
formare.
Accedit ipſe Antoninus Archiepiſcopus Flo-
1. 3 ren-

,

uft.

294 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

rentinus, qui priorem ſententiam manifeſtè docet eo-
dem loco: Eligere tutiorem, in quit, conſilii eſt, non præ-
cepti: alias oporteret multos in gredi Religionem, in qua
tutins vivitur, quam in ſæaxulo, non ergo de neceſſitate
oportet tutiorem eligere, quando etianz alia via poteſt
eligituta. Quæ S. Doctoris verba futili, & ludicra ca-
villatione eludere Wendrokius nititur [2] pag. 107.
cum ait: Quod S&. Antoninus inter vias tutas non neceſ-
ſario ſequendam tutiorem aſſerit, nihil ad rem pertinet.
verum eſt enim id d tutis, non in probabilibus, id eſt
dubits: cum enim dubitatur, an liceat, vel non liceat,
nullo modo tuta eſt ſententia, quæ id affirmat licere, cum
id ipſum ſit, de quo dubitatur. Tuta, &ò licita via
dem prorſus eßt, nec tutum eſſe poteſt, de quo dubita-
tur an ſit licitum. Valet ergo Autonini ratio in rebus
tutis, & certiſſime licitis, quale Conjugium, ac Religioſa
vitay de quibus, licet hæc ſit tutior, tam certum tamen
eſ conjugium eßſe licitum, quam religioſam vitam. At
hoo ad ea trancferre, de qquibus dubitatur, an licita, id
eſt tuta ſint, manifeſta eſt ſenſus ommunis, & Antonini
ſenſus depravatio.
Ego vero contendo, vel hoc uno exemplo manifeſtè
demonſtrari poſſe quanta ſit in corrumpendis, depra-
vandiſque SS. Patrum teſtimoniis Wendrokii temeri-
tas, & audacia. Conſtat enim exreliqua S. Antonini
diſputatione, de iis maximè ſermonem eſſe, de quibus
quæritur: utrum ſint peccata, necne: vel utrum ſint li-
cita, an non. Mox enim iſtud ſibi proponit: Dicitur
Eccleſiaſtici 3. qui amat periculum in e peribit; hinc eſt,
quod B. Thomas, & alii dicunt, quod ille, qui agit id,
de quo eſt dubium, utrum ſit mortale, an non, peccat
mortaliter, quia periculo ſe exponit mortalis. Cum er-
go in aliqun materia Morali ſint varig, &; contrariz
opiniones, ile, qui adhaæret opinioni latioris viæ, videtur
ſe exponere periqulo mortalis; oum poſſet illa opinio eſſe
Jalſa, & ecoentraria vera. Audis quæfſtionem eſſe de
contra-

Saupplementum, Eve Acceſſtiones. 295

contrariis opinionibus, quarum altera affir-
mat, altera negat aliquid eſſe peccatum mor-
n tale. Quid veros. Antoninus ſuper ea pro-
VEng nunciat? Sed ad hoc reſpondetur, quòd utique
Aing ille, qui agit ſoienter id, de quo dubitat eſſe
Eldn mortale, permanente dubitatione mortaliter
liln peccat, etiamſi illud in ſe non eſſet mortale ſu-
n mig, mendo propriè, ac Rritte dubitationem, vide-
in em licet prout rationes ſunt aque ponderantes ad
utramque partem, nec magis declinat quis ad
uanam, quam ad alteram. Sed ſi dubitet levi-
ter quis, & per modum ſerupuli, ſicnt dubitat,
ſeu formidat habens opinionem de aliquo: quid
ita inharet ipſi ſententia, quod tamen formi-

dat de oppoſito: ſic agendo contra tale dubinnn

non peccat. [3] Cujus reſponſionis ſuæ ratio-
nem hanc profert: quèd talis non operatur in
dubio mortalis, ſed ſecundum opinionem pro-

1n
Hiſenmn

* „ahilem. Vox hic nulla, quæ non oſtendat
ſermonei eſſe de eo, qui veretur quidem, ne
quod agit, ſit peccatum; putat tamen ſecun-

enſimni dùm opinionem probabilem peccatum non

N, AAlun
ult, 6A

eſſe.
Huc etiam ſpectat, quod habet Nicolaus
deſcus Abbas, & Archiepiſcopus Panormi- panormi=
tanus in caput Capellanus de feriis num. 6. no- nus.
tandum, inquit, e* hac gloſſa ſic intellelta, quod
non peccat non ſervans jus praæcepti, abi ſunt
variæ opiniones, licçet poſtea appareat contra-
riam opinionem faiſſe veram, & aliam, Juz
lußt cenebatur non ſubtiliter inveſtigatam. Hine
enim ſequitur, cum variæ ſunt Doctorum
obpiniones circajus præcepti, tamdiu hominem
md poſſe ſine peccato non ſervare præceptum cam
lomme ſententiam amplectendo, quæ negat eſſe præ-
ME ceptum, quamdiu nec ipſa falſa, nec contra-
D T 4, ria

Ce AN

rnde

X

296 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralemn

/

ria appareat vera: quod perinde eſt, ac ſi di-
ceret quamdiu eſt vere probabilis. Quamo-
brem illa Panormitani verba ad hanc ſenten-
tiam confirmandam à Silveſtro, aliiſque non-
nullis poſtea appellandis adhibentur.
Ex iis vero Epiſcopis, quos ab annis cen-
tum controverſiam iſtam in Theologicis com-
mentariis ſuis agitâſſe conſtat ex iis, qui dili-
genter, & accuratè utriuſque partis defenſo-
res percenſent, nullus eſt omnino, qui utram-
que ſententiam non amplectatur. Primus
eſt, non ætate quidem, ſed dignitate, & eru-

Didacus ditionis famâà Didacus Alvarez clariſfimus ex
Alvarez, ſanécti Dominici familia Theologus, & Ar-

7

chiepiſcopus Tranenſis: copiosè quæſtionem
hanc pertractat in Commentariis ad 1I. 2.
ſummo ſtudio ſub finem vitæ expolitis, &
Trani in ipſo Archiepiſcopali Palatio editis
anno 1617. Sic enim diſputationem S0. in-
ſcribit: atrum erx duabus opinionibus proba-
bilibus poſſit homo ſequi opinionem probabi-
lem pro libitu ſuo, relitta opinione, quam
Judicat probaliliorem. Atque ubi priorem
Cajetani ſententiam expoſuit, hæc num. 4.
ſubjungit: ſocunda ſententia eſt præcedenti
oppoſßita aſſerentium, quod quilibet poteſt ſe-
qui opinionem, quam judicat probabilem. Te-
net hanc ſententiam Magiſter Medina, &
alit doctiſſimi Thomiſte, quam probant his
argumentis, &. Tum num. 9. illi ſubſeri-
bit in hæc verba: Prima concluſio, quande
opiniones verſantur circa res, poteſt ſequi opi-
mio pralcticè probabilis, relitta probabiliori.
Hanc ſententiam probant argumenta facta
pro ſententia Magiſtri WMedinæ &., deinde
adverſariorum objectionibus fusè, ac luculen-
ter reſpondet. Ei-

Supplementum, Eve Acceſſtones. 297
Eidem ſententiæ obiter quidem, ſed apertè
patrocinatur Jo ſephus Angles, ex inſigni apud Joſephus
Francifcanos ſacræ Theologiæ profeſlote, Bo- Augles.
ſanus in Sardinia Epiſcopus. Nam in foribus
Theologicarum quæſtionum (quod opus,
cüm ab aliis eruditiſfimis viris, rum maximè
Nt ab Henrico Sedulio in commentariis ad vitam
8. PFranciſci plurimum laudatur) ſic habet
ninen quæſtione de confefſtone difhic. 8. Ouando⸗
in pœnitentis opinto AIt. probabilis, eth Saserdotis
“ opinio probabilior ſit, Sacerdos ill, abſolxtio-
beni nem neque debet denegare, neque poteſt.
nm Bartholomæus Ledeſma (qui ut ait Alphon- Baribo-
ſus Fernandez in notitia Scriprorum Prædica- Lomæus
toriæ familiæ, & Theologiam docuit maxi- Lodeſma.
.“ ma auditorum admiratione, & Guazaguen-
RrRl ſem Epiſcopatum, ad quem poſtea evectus eſt
gliglun ſancte adminiſtravit) ſimilem aſſertionem po-
ummmg nit in tractatu de pœnitentiæ Sacramento diffi-
enghen cult. I 4. editionis Salmanticenſis anni 1585.
Pruun gi pag. 73I. additque: Hæc concluſio eſt contra
, u., Adrianum quæſt. 5. de Confeſſtone dub. 7. ubi
dicit, qubd quis tenetur ſequi tutiorem opinio-
nem, &; contrariam etiamn probabilem omit-
tere = Sed nihilominus noſtra conelaſio eſt ve-
riſſima.
Quæ omnia illis aſtentitur Thomas Zerola Tyomas
Epiſcopus Minorenfis, cujus libros Clemens Zerola.
VIII. libenter pervolvebat, quemadmodum
U ipfe teſtatur in epiſtola dedicaroria ad Cin-
,laliſ e. thium Cardinalem Aldobrandinum. Nam
hn in praxi peœnitentiæ cap. 22. q. 3. editionis
Venetæ anno 1599. fohl. 100. pag. 1. ait: Di-
n 00 fecundb, ſi opinio pœnitentis eſt probabilis,
lir Se S& Confeharii probabiliot quod tunc Confeſ-
lokien⸗ ſarius, depoſitu ſud opiniene potes, & debert .
. T 5 abſol-

298 Ad K. P. La-Croix Theologiam Woralem Gn

abſolvere pœnitenten,, & eum relinquere in „Mmnst

ſua opinione. een
Joannes Proliwiorem ea de re diſputationem habet aiumdb
Malderur oannes Malderus ex celeberrimo Lovanienſiis N,en
Theologiæ profeſſore Epiſcopus Antuerpien: au
ſis, cujus percellenrem dottrinam, ſummaſ-
que virtutes magnifieè prædicat Valerius An-
dreas in Bibliotheca Belgica. Ex iis autem,
quæ ſuper hac quæſtione plurima diſſerit in 1.
2. q. 19. diſp. 86. aſſertionem hanc colligit:
lioet aliquando ſoqui opinionem minus proba-
bilem, reliéta probabiliori, etiamſi probabi-
lior fuerit tution. Et pluribus interpoſitis:
Confeſſarius tenetur abſolvere pœnitentem ha-
bentem opinionem probabilem, ſecundim quaum „Il
ab eo opere proponit noan abſtinere . quod ſecun- mn nlt
dum probabiligrem tenet eſſo ilcitum. Se-
qquitur &; iſtad ex Mittis. Cuam enim non ha-
beat pœnitens propoſitunz peccandi, immerito
ei negaretur abſolutio,s & ita tenent communi-
. ter Doblores.
Moartinus Non minus accuratè quæſtionem hanc ex-
Bonacina, aminat Martinus Bonacina, de quo Leo Alla-
tius in Apibus urbanis hæc haber: Epiſcopus
cùm ſe Roma in Germaniam onferret, pié
obüt: Eir laude dignns, qui cum bonarum
literarum ſtadiis pietaten conjunxerat. Tom.
2. diſput. 2. q. 4. puncto 9. diſputat, atrum
. peceet, qui ſequitur opinionem probabilem,-te-
lictà tutiore, vel probabiliore. Sic autem men-
tem ſuper ea re ſuam exponit: Poſſumus abſ-
que peccato ſequi opinionem probabilem, reli-
tuâ probabiliare, & tutiore. Quèd ubi ratio-
ne, & authoritate probavit, contraria argu-
menta diluit.
ꝗuguſtin. Auguſtinus Barboſa gentius Epiſcopus (de
KRorboſa. quo

nt, i

Supplementum, Eve Acceſſiones.

1 quo Leo Allatius in Apibus urbanis: Barboſæ

1.

n
nim, 4
ler lerin

t,o

Cpink

omnes fere reçentiores meminerunt, doctiſſi-

mium illum, & in Canonicis quæftionibus deci-

dendis, ac rebus Eccleſiaſticis verſatiſſimum
dicunt & c.) approbat eandem ſententiam, &
ro ea authores multos citat tom. I. collectan.
in lib. 2. decret. pag. 408. Unde, inquit, ope-
nionem probabilemn in foro conſcientiæ ſequi

poſſe, relibtaà probabiliori tenent Armilla &c.

Tandem Joannes Caramuel (4) Epiſcopus
Miſiæ, in Lheologia Morali fundamentali
Alexandro VII. nuncupata num. 302. ait:
Illa ſententia hodie eſt omnium, poſſe hommenz
tutà conſcientia ſequi opinionem minus proba-
bilem, Item: tenet communis ſententiaeſſe
licitum, relictäâ opinione probabiliore, & ma-
gis tutà, ſequi minus bprobabilem „ &s veinus
tutam.
Potuiſſem his Epiſcopis doctiſſimos Car-
dinales duos adjungere, Franciſcum Toletum
(5§) & Joannem de Lugo, qui utrique opinio-
ni manifeſtè ſuffragantur; alter quidem lib. 3.
Inſtit. Sacerdot. cap. 2. alter verò diſput. 23.
de pœnit. ſect. 2. S. 2. Sed cùm ambo in So-
cietate Jeſu perdiu vixerint, timui, ne Ad-
verſarius eos Jeſuitarum potius, quàm Car-
dinalium nomine cenſendos eſſe contenderet.

ADNOTATIONES CAP. III.

X Alberto Magno. (1)
(1) Similia ex Alberto Magno profert
Joannes Nider Dominicanus in Conſolatorio
P. 3. cap. 1I. Item reperi in libris veteribus
Ordinis noſtri Prædicatorum reſponſa plura,
quaæ data eſſe videntur a Domino Alberto, eo
. adhbuc

299

Joannes
1
Caramuel

Franciſc.
Toleꝛus.

300 Ad K. P. Ea-Croix Theolegiam Moralem e

adhuc vivente, quæ ſic ſonant. Item dicit idem, Iudd .

quòd frater Rimplex „ vel quilibet homo cum ſalute boteſt f.
ſequiſ,in ovovb—öentia QαXAουνιπM0υορπιopinionem volnerit,
dummodo ArIeUs wagnt Dottorig OPINIONEM ſe-
quatur. Wendrokius nititur (2)
(2) Doleo enim verò futilem hancce Wendrokii eva-
ſionem nupero hiſtorico Probabiliſimni t. 1. p. 417. pro-
batam adeo fuiſſe, ut in P. de Champs vehementer cx-
arferit. Vide mox dicenda.
Contra tale dubium non peccat (3)
(3) Cætera, quæ ſequumur, deſcribamus, ut Anto-
nini mens perſpectior fiat: dum adharet opinioni Ark
cuUS authoris (audin! quod in P. Sanchez ex unius
Doctoris authoritate opinionem probabilem fieri poſſe
ſcribente, veluti blaſphemiam abhorret, exagitatque hi-
ſtoricus Probabiliſmi, idipſum (heu facinus!) pronun-
ciat S. Antoninus) & habet nationes probabiles pro ipſa
magic, quam pro oppeſita opinione (probabiles magis,
non directè, ut putat idem hiſtoricus vel ex ipſo An-
tonint contextu confodiendus, ſed reflexè, ut ſub fi⸗
nem demonſtrabo, ubi de Joanne Nider ſermo ſiet)
etiamſi ipſa opinio, quanz tenet, non eſſet vera. Et
hoc niſi ipſa opinio ſunspta eſſet (en Suarii, Layman-
nt, & cæterorum Probabiliſtarum exceptionem) contra
manifeſtume teſtimoniun Soripturæ, vel dsterminatiouem
Eccleſæ. Talis euin non operatur in dubio mortalis, ſed
ſecundim Opinionem Protabilem (non probabiliorem;
ſed probabilem) quod magis declarabitur in 7. Kegu-
la. Quæ porro iſthæc regula eft ?2 En Antonini ver-
ba, quæ Terillus quiſpiam, aut ſi quis alius Probabi-
liſtis devotior Terillo fuit, ſeripſiſſe velit. Secundum
Joannem de Tambaco (floruit hic ſub annum 1390. ac
Dominicano Ordini nomen dedit, ſcripſitque Speculum
Patientiæ ſas Conſolatiener Theologiæ in quindecim li-
bros tributam, atque anno 1493. Pariſiis editam, dein-
de Colomiæ recuſam auno 1502.) ſeptuplex dottrins

peꝶ

, . , .
„. Supplementum, ſive Acceßſiones. 301
ee,Dey. virtutem Epichejæ ſerupuloſæ conſcientiæz profcua
dari poteſt. Quarum prima ef, nter duram, & benig-
namterca præcepta ſententiam, quod benigna eſt potius,
cateris parsbus interpretatio facienda, quod etam aſſe-
rit Guillelmus, Hujus ratio eſt, quia præcepta Dei, &
Eeclefiæ non ſunt ad tollendam omnem ſpiritualem dulce-
dinem, qua certé tollitur, quando nimis ſcrupuloss, &
timideè præcepta interpretantur. Secunda dobtrina ſe-
undum virtten Epicheje, quod Deus, nes Eceleſia per
ſua præcepta intendit obligare ad impoſſibie alicui. Cum
enim ſecundum regulam janris nemo poſſit ad impoſſibile
obligari (extra de reg. jur. I. 6.) non ſolum dicitur in-
poſſibile, quod abſolute nen eſi poſfbile, ſed etiam videtur
interpretanelus ſecun dum virtutenz Epichejæ, in lege no-
va eſſe impoſſibile quod vix eſt poſſibtte, utpote mmiam
habens diſcultatem. Alidas quomodo ſalvaretur illud,
Onus meunz leve Matth. II. C. Salvari reſpondet hiſto-
ricus t. I. p. 327. ſolà Gratiâ, & Charitate PZeſu Chri-
Lii, quas ſuave reddit Evangelicum jagum;, at viderit
Uehn,i ipſe, quid id Antonino probari poſſet ad Epichejæ vir-
Mi Ame rutem confugienti. At., inquit idem hiftericus, S. An-
Glhtm toninus à PP. Vaſquez, Sanchez, aliiſque æ ualibus
inter Antiprobabiliſtas diſſertis verbis refertur. Non
negaverim. At IHluſtriſſimus quoque de Velaſco adverſus
Probabilieriſtas Niderum, Silveſtrum, & Cajetanum
citat, quos tamen pro Probabilioriſtis ſtetiſſe oontendit
hiſtoricus. Nimirum (quod ſanè haud injurium cætera
doctis Scriptoribus) Antoniri verba non ſatis diligen-
Wer expendetint Vaſquius, Sancius, & cætori. Cæte-
rum fac Antoninum Probabilioriſtarum ſententiæ fa-
viſſe. Numquid propterea culpandus de Champius,
qui Wendrokio illum oppoſuerit? Minime verò. In-
ſpise de-Chainpiani operis titulum: Quaſtio facki,utrum
Theologorunz Societatis Jeſz proprtiz ſint iſtæ ſententig
duz. I. Eer duabus epinionibs probabilibus peſſumnt
r ſequi minns tutam. II. Ex duabeas opinionibns proba-
W . bilibus

ult
M

302 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

bilibus licitum eſt ampleti minus probabilem. Ut igi-
tut Antoninus Wendrokium mendacii, & calumniæ re-
darguat, ſatis eſt, ipfum primæ illi ſententiæ adhæ-
ſiſſe; neque neteſſe eſt, ut alteram quoque propugna-
verit, pro qua ſexcentos alios deinde citat De-Cham-
pius. Porro ne ipſe quidem hiſtoricus inficiari audebit,
S. Antoninum à Tutioriſtarum mente omninò abfuiſſe.
Vide P. Nicolai Ghezzii Dialogos, & epiſtolas pro Di-
alogis cditas. .
Tandem Joannes Caramuel (4)
(4) Hiſce Epiſcopis octo addendi ſunt. Primus enim-
verò morum ſanctitate, & in Societatem Jeſu bene-
volentia cæteris præſtans ſit Beatus Gebennenſium Præ-
ſul Franciſeus Saleſius. Probabiliſtam fuiſſe ſanctum An-
tiſtitem negare vix potcrit Veronenlis ille Presbyter Bal-
lerinius, qui paucis abhinc annis adverſus Ven. Patris
Pauli Segneri priorem epiſtolam, libellum edidit. Ut
enim Probabiliſtas dostrinarum nimium à Chriſtiano-
rum morum pictate alienarum authores eſſe Ballerinins
oſtendat, exemplum affert chorearum, quas à S8S. Pa-
tribus mirè reprehenſas, ipſi admodum faciles vitio
caterc poſſe aſhrmant. Atqui id ipſum conceptis ver-
bis tradit Salcſius Philotheæ pe I. cap. 23. & p. 3. C. 33.
& 3 4. atque adeo in Præfatione ad Tractatum de amo-
re Dei de qiibuſdam quæritur, à quibus ea de cauſa
vituperatus fuerat, atque conviciis affectus. Vide etiam
epiſtolam 10. libri 3. Audi etiam quid in libro inſcri-
Ppto: Lo Spirito di . Francæſco di Sales p. 4. C. 1 8. Pag-

159. Venetæ editionis an. 173 I. referat Illuſtriſſimus,

ac Reverendifhimus Epiſcopus Joannes Perrus Camus.
Eſſendo certi Capitani, i di cui ſoldati erano di guar-

ni plone nella Dioceſi di Belley in tempo di Quareſima
andati à dimaundar licen a per li loro ſoldati di man-
giar Vvova, & latticini, il Veſcovo, che non ſoleva con-
cedere queſtalicenza, ſenonché agi Inferni, ſi trovò mol-

10 imbrogliat e mando ſubito a dimandare il caſo al

Santo

4, (el
cknat

l

Uteiris
Mronniſge

Supplementam, vr Acceſſtonet. 30
Santo di Sales, il quale gli tiſpoſe, che non ſolo doveva
concederla loro, ma ancora ampliarla, ed in luogo d'uo-
va dar loro licenza di mangiar carne di bhue, edin luogo
di formaggio onceder loro di poter mangiare gli ſtæſſi
animali, del di cui latte à compoſto. Væ Laymanno ſi
quid ejuſmodi in ſuis libris conſtituiſſet quàm bellè
locum & hæc ſententia habuiſiet in duobus illis de
principe guls incommodo ejuſque remedio Dialogis,
quos clandeſtinis typis, Verona ante aliquot annos
protulit! Sed & illud ad Saleſii mentem dignoſcendam
maximè facit, quod P. Richelmius p. 81. epiſtolæ ſuæ
ad Ballerinium annotabat, Beatum Epiſcopum lI. 7.
epiſtolarum, ep. 70. Jeſuitæ Reginaldi Valerii de pru-
dentia Confeſſariorum librum Gebennenſis Diœceſeos
ſuæ, Confeſſariis plurimum commendâſſe. Alia in
hanc rem afferri poſſent; ſed ab his ſuperſedere nunc
libet. Ad alios à De-champio prætermiſſos Epiſcopos
progredior. .
Hiſpalenſis Archiepiſcopus Petrus Tapia olim Domi-
nicanus T. r. Hiſpal. edit. a. 16 4. p. 77. Opinio, inquit,
etiam minus probabilis „ &i minus tuta, dum tamen ſit
probabilis prabticè, poteſt eligi tuta conſcientia, relictä
probabiliori, & tutibri: ita Wodina, Bannezx, Ledeſma,
& alii plures. Tum num. 6. addit: Vir doctuslicité po-
teſt contra propriam opinionem ſequt, & alis conſulere
alienam. Tandem quærit: quzdautem, ſi alienam non
judicet probabilenz? Reſpondet autem, poſſe deponere di-
amen proprium, & adhbarere alieno. Qui iſthæc lege-
rit, mirabitur certè, quâ fromte Natalis Alexander Ta-
piam Antiprobabiliſtis adcentuerit, ejuſque exemplo ve-
luti triumphans calumniæ De-champium noſtrum ar-
guerit, quod ad annum 16 59. integro fermè ſæculo Do-
minicanos omnes Probabiliſtarum opinionem amplexos
fuiſſe ſcripſerit. At nôrint omnes, Natalem Alexan-

drum, quod Probabiliſtis imulerat damnum Tapiam

ipſis eripiens, luculenter ſarciſſe, qui acerrimum Pro-

babi-

304 Ad E. P. La-Croix Theologiam Aoralem
babilioriſtam Jeſuitam Eſtrix, inter Probabiliſini de-
fenſores connumeravit. Vide tertiam Danielis ad Ale-
xandrum Epiſtolam.
Acacius de Velaſco Dominicanus quoque fuit, idem-
que Epiſcopus. Hic autem T. I1. verbo Opinion pro-
bable reſolut. 3 16. aum. 7. in hæc verba, quæ ex Hi-
ſpanico autographo latinè reddo, mentem ſuam ape-
rit, Dico primo: ommunior, & receptior Doctorum
opinio fert, licene, ac tutum eſſe ſequi opinionem pro-
babilem, quaodunque ea ſit, probabiliori relitta. Tum
hancec ſententiam pluribus rationibus confirmat.
Eaundem ſententiam amplectitur, certamque vocat,
atque admodum cowmanem Illuſtriſſimus & Reveren-
diſſimus Alphonſus de Montegro in ſuo Itinerario an-
reo pro Indiarum Pasochis libro primo, tract. quarto,
ſeſſ. 20.
Pro eadem ſtat IIlluſtriſſ. Abelly, cujus librum de
Chriſtianæ Moralis Theologiæ principiis Eminentiſſim.
Lambertinus nunc Benedictus XIV. ſæpe in ſuis Notifi-
ationibus cum laude citat, in eoque libro pro Proba-
biliſtis laudat Leéonem ad Ruſticum Nerbonenſem epiſt.
92. & Auguſtinum in cpiſtola ad Hieronymum 19.
Porro Abellius librum hunc ſcripſit poſt Alexandri VII.
decretum, quo vcluti fulmine perculſos fuiſſe Probabi-
liſtas jactat hiſtoricus Probabiliſmi.
Poſt ipſum hoc Alexandri decretum Navarettus Do-
minicanus Epiſcopus ſcripfit. Quid autem de Proba-
biliſtarum opinione ſenſerit, accipe extomo 2. tract. 5.
Controv. 5. & 20. Loquitur ibi Navarettus de caſibus
quibuſdam, qui ad ſacras Miſſiones ſpectant, illudque
quærit, num poſſimus opinionem probabilem ſequi,
probabiliore, ac tutiore relicta. Reſpondet autem
Hiſpano idiomâte: Ajo, id omnino fieri poſſe. Haæc opi-
nio receptiſſimu eſt inter Doctores. Super hac re legi po-
teſè noſter Magiſter Serra.

H. Ni-

bim Supplementum, ſve Aceeſſiones.

inin D. Nicolaus Rodriguez de Fermoſino, de

quo, vide Bibliothecam viri Nicolai Antonii,
dn Probabiliſinum tuetur ad text. in cap. Capella-
enhuhe zus 4. de feriis quæſt. 4. Tom. 5§. operum nu-
hr „ Perrimæ Gebennenfis editionis an. 1741. pag.
1 e:
tunke? T. Galliis prodiit opuſcul
anin Tandem in Galliis prodiit opuſculum de
as 1 opinione probabili, quod receptiſſima opinio,
ne ipſo quidem diſſentiente oanne Gisbert
incke Anti-Probabiliſta, Iſaaco Haberto Vabrenſi
Epiſcopo tribuit. Porro hic author non ſo-
Ium pro Probabiliſtis acerrimè pugnat, ſed
ulkee poſtquam 25. Doctores pro eorum ſententia
i attulerat, in hæc verba loquitur: Caſtra Dei
mhud ſunt haæg, nec virgulam timent, adeoque ſuſfi-
eiaunt ad tuendam Diœceſeos tranqullitatem:
Dih abi pluribus opus erit, juſta prodibit acies ex
n omnibus Eccleſiæ ſaculis colletta, nubes teſtium,
Nlrnli agmen ſeriptorum namero, ac pondere certan-
grli onk eum, Chriſtianum implebit.
ſeii Franciſcum Toletum 5]
] Hunc tamen hiſtoricus inter Anti-Pro-
il babil liſtas cenſet, ſed locum à De-Champio
i citatum adi, ut confidentiam hiſtorici illius
intelligas. .

GcN

C A PUTL IV.
Priorem ſententiam veteres Theologi Pariſien-
ſes ſolemni decreto approbant. utramque
omnes omnino Doctores Sorbonici, qui hoc
ſaculo de Theologicis rebus commentarios
diderunt ex profeſſo examinant, atque de-
fkendunt.

Ibil ad priorem ſententiam confirmandam
illuſtrius proferri poteſt, ſolemni ille
Ad P. Ea-Croiæ Theol. ongpl. V Fa-

3 095

306 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Decre-

tum Theo-
logiæ Pa-

riſienſis.

Facultatis Theologicæ Pariſienſis decreto,
quod extat apud Dionyſium Carthuſianum in
4. Sent. diſt. 2 5. q. 3. Sic incipit: Quia nuper
mota eſt controverſia inter aliquos Dobkores
ſuper deciſione hujus Quaæftionis, utrum in ali-
quo Monaſterio fœminarum recipere liceat
aliquam fœminam ultra numerum perſona-
rum, quæ de bonis Monaſterii commodé ſine
penuria poſſunt ſuſtentari, & de perſona reci-
pienda, oblatis gratis ſpiritualibus, eigere
temporalia, inſtantiuſque a nobis Magiſtris
in Facultate LTheologiæ Pariſis congregatis
quæſitum eſt, ut in en re conſilium dare, & ſu-
per ejuſdem quæftionis determinatione quid
ſentimus, dicere vellemus. Ad quam quæftio-
nem ita reſpondent: In primis dicimus, quod
attento tenore Conſtitutionis Apoſtolicæ fœlicis
recordationis Papæ Bonifacii VIII. non licet
recipere aliquam fœminam in aliquo Monaſte-
rio non Mendicantium, ultra numerum per-
ſonarum, quæ de bonis Monaſterii ſine penuria

ſuſtentari poſſunt. Et illud dicimus non lice-

re, ubi non habetur de hoc conſuetudo commu-
nisz, & diuturna, quam Papa ſolre, & tolerare
veriſimiliter ereditur, & per quam poſſit praæ-
Ffatæ Conſtitutioni eſſe derogatum. Tum qui-
buſdam interpoſitis iſtud ſubjungunt: Dici-
mus ulterius, quod, ubi Monaſterium ita tenue,
quod fœmina, quærecipi petit,non poſſet de bo-
nis ipſius Monaſterii ſuſtentari ſine penuria,
eblatis gratis ſpiritualibus, & receptione per-
ſonaæ liberè falta ad ſpiritualia, ſi perſona illa
Eic recepta habeat bona temporalia, de quibus
Juxta conſuetudinem regionis poteſt diſponere,
& ea Monaſterio conferre, tunc poteſt ab ea
aliquid peti ſolum pro neceſſitate ſui en, dn
raude,

7

Nin

lna
le N Supplementum, ſive Acceſſtionér. 307
n G fraude » ut habeat Monaſterinm, unde ſibi pro-
Kiri videre poſſit SS hoc non intelligendo de abtio-
—KWM ne coaltive ,ita qnod ejiciatur, non dederit,
An, ſed 972 in ommnibus ſervetur debitus modus,
“ “ relcta intentio: & quod hoc habeat locum, ubi
. Guae aſt conſuetudo communis. Addunt nihilomi-
“, nus: Tutius tamen ſt, quod nihil betatur, vel
mi, exigatur, nec in hujuſmodi WMonaſteriis ultra
ous numerum earum, Juaſine penuria ſuſtentari
poſſunt, aliqua fœmina reœipiatur, ſi aliqua
petit recipi, dicatur ei, qnod Monaſterium non
poteſt eam recipere , quia non habet, unde ipſam
uint valeat ſuſtentare. Audis Theologicam facul-
Whm, tatem ita dirimere motam controverſiam in-
ter aliquos Doctores, quorum videlicet alii
affirmabant, negabant alii iſtud licere: ut di-
cat primo, licere, ac ſine peccato fieri poſſe;
Secund tutius eſſe, ſi non fiat. Potuit ne di-
ſtinctius ſtatuere, ex duabus opinionibus pro-
babilibus, quarum altera affirmat, altera ne-
gat aliquid eſſe peccatum, licere minus tutam
amplecti?
Poſteriorem ſententiam, quæ & iſtam com-
plectitur, non obiter, & ſtrictim, ſed expli-
catam pluribus & diligenter examinatam de-
fendunt Doctores Sorbonici plane omnes,
qui hc ætate de Theologicis rebus ſcripſerunt.
Philippus Gamachæus clariſſimum Sorbonæ Philippus
lumen in 1. 2. quæſt. 19. cap. 2. pag. 153: L1] Gama-
ita loquitur. Prima aſſertio eſt: non tenemur chæui.
mm en foro conſcientiæ, ſequi probabiliorem partem;
ſed ſatis eſt, ſi abſolutè ſequamur probabilem,
quæ peritis, & doctis placeat, donec Eccleſia
Gontrarium ſtatuerit, aut prima illa opinio &
ſoholis Theologorum omnino exploſa fuerit.
ne ni Quam in rem citat Navarrum & Medinam.
Uetſte,⸗ V 2 Tum

lintprtf 4

3 as Ad R. P. La-Croix Theologianm Moralem un

Tum alteram conceluſionem ponit in hæc ver- aAlmui
ba: Secunda propoſitio: Sacerdos ſive proprins, Glim
Eve delegatus, poteſi contra ſunm ipſius opinio- unnf
nem abſolvere pœnitentes, quos videt eſſe in „ huh
oppoſita ſontentia, licet minus certà, as tuta,
dummodo ea ſit probabilis, habeatque aliquos
authores Catholicos, ac peritos. Pro qua con-
cluſione allegat Navarrum, & Dominicum
Soto.
Audreas Andreas Duvalius vir ſingulari pietate, &
Duvdlius doctrinâ, tractatu de humanis actibus quæſt.
4. art. 12. Pag. I15. hæc habet: Sexunda con-
oluſßio⸗ Non tenemur in foro conſcientiæ ſequi
⸗ probabiliorem parteme ſed ſatis eſft, l abſolutè
ſequamur probabilem, quaæ peritis, & doctis
Pplaceat, licet quibuſ dam ſimiliter doctis diſpii-
ceat. Quod tamen ſub hac reſirittione intelli-
gendum eſt, donec ſcilicet Eccteſia contrarium
non ſtatuerit, aut prima illa opinio & ſcholis er-
ploſa non fuerit. Quam aſſertionem ſuam, &
authoritate, & ratione probat, tum præcipuè
adverſariorum objectioni reſpondet.
Nicolaus Nicolaus Iſambertus, qui ſummà ingenii,
Iſamber- & doctrinæ laude in Sorbona, floruit, hanc ip-
tay. ſam quæſtionem uberius, & accuratius tractat
in lib. 2. diſt. 9. art. 4. Pag. 1 3 5. Jit iſta pro-
pohktis, inquit, quando circa honeſtazem, vel
obligationem operis alicujus ſunt utrinque opi-
niones probabiles, quarum tämen altera eſt
prolabilior, poteſt voluntas in operando ſoqui
Pprobabilem, relittà probabiliori. Poſtquam
autem hanc afſertionem probavit authoritate
quamplurimorum, inquit, S. Thomæ inter- W
pretum, quærit art. 5. circa medium: An hac
Ppropoßitio tam habeat locum in homine illitera-
tos ac*νui, Ciνοaιſ“ratienes diſontere, en
z H6-

4
D Supplementum, ive Acceſſionee. 309
lum in homine litterato, qui id novit id eſt, an tam

rudis, & illiteratus homo poſſit operari ex ſen-
mm, tentia minus probabili, relictaâ probabiliori,
, quàm homo litteratuts. Tum quæſtionem
, an ita ſolvit: Reſpondetut aßfirmativé, & ratio .
1 n 4 eſt, quod non liceat alicui operari ex ſententia
6 nt probabili, relibta brobabiliori quia eſt doctus,
& navit autriuſque partis rationes penetrare, &
conferre ad invicem; ſed quia ad bene operau-
Jum moraliter ſatis eſt habere moralem certi-
tndinem de honeſtate altzs, & quod aullum ex-
tet praceptum ſequendi opinionen, probabilio-
rem, relictà eà, quæ ſolum prababilis eſt, ut fu-
ſius ſupra docuimus.
Doctoribus Sorbonicis adjungi debet Lu- Ludovi-
dovicus Bail Pariſienſis, & ipſe Academiæ cus Bail.
Doctor Theologus, qui etſi quæſtionem hane
ex profeſſo non tractet, manifeſtè tamen ſen-
tentiam iſtam amplectitur lib. de triplici exa-
mine part. I. quæſt. 13. pag. 207. tertiæ edi-
tionis. Quamvis „inquit, multi aniverſaliker
doceant ſecuritatem ſententiæ minus probabi-
lis præ probabiliori, limitanda tamen videtur
haæc doltrina in materia præceptorum, & extra
materiam Sagramentorum. Et quæ 12. pag-
192. ait: Ex communiori ſententia pœnitens
non poteſt cogi a Confeſſario ad ampleæctendam
ſuam opinionem probabilem, imo & probabi-
liorem, ſi es quam ſequitur, ſit vere probabi-
lis. (2)

Alrimi ADNOTATIONES CAP. IV.]
damdin PHilippus Gamachæus &c. p. 153. I]
I)] Legendum pag. 155.
iea, quam ſequitur ſit vere probabilis 2]
V 3 12

mulme
Glvtrb⸗

319 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

G. Tho⸗
maß.

—

[2] Hiſce Doctoribus Sorbonicis addit ep-
3. ad Natalem Alexandrum P. Daniel D. De
Metz, qui anno 1663. typis edidit Clavim
Theologiæ practicæ. Hic ergo in tractatu de
Aötibus humanis pag. 130. Duvalii, Iſamber-
ti, & Gamachæi ſententiam ſequitur, ſed ex
Suario Tract. 3. in I. 2. diſput. 12. ſect. 5. ve-
ram probabilitatem à falſa ſcitè diſtinguit.

C A P U EV.

Utramque ſententiam veteres Thomiſtæ quàm-
plurimi, recentiores vero ferè omnes incre-

dibili conſenſu propugnant.

. Q i Didacum Alvarem affirmantem audive-

rit, poſteriorem ſententiam à doctiſſimis
Thomiſtis doceri, Petrum vero Ledeſmam aſ-
ſerentem, teneri candem à multis Doctoribus,
ac præcipué a diſcipulis S. Thomæ, non poterit
non ſuſpicari naviter ſibi Wendrokium impo-
nere, cum ait pag. 76. 77. S. Thomam huic
opinioni manifeſtè adverſari. Certè quod
opponit ex Quodlib. 8. art. 13. pridem à ſan-
cto Antonino part. r. tit. 3. cap. 10. §. 10. ex
S. Doctoris mente ita explicatum eſt, ut huic
ſententiæ faveat potius, quàm repugnet. Nam
primo hæc S. Thomæ verba: Quan do ſunt duæ
epiniones contrariæ de eogdem, oportet alteram
eſſe veram, & alteram falſam: aut ergo ille,
qui facit contra opinionen Magiſtrornm, ut-

pote habendo pluros prebendas, facit contra

veram opinionem, &s ſic, cum facit onsra le-
& m Dei non excuſatur à peccatosß quamvis
non faciat contra conſcientiam. Sic interpre-

tatur Sanct. Antoninus: Hæ verba D. Thomæ
nön

ctinthin
elttn

eS

ſeonnn
Polnch,
4

Eeſarten, ME

Nun A Aa

huhe

. lat
tlucn
unn 1
ecoinn
,n Nali⸗ 1
hn Gli,
fn 1, “
Altdtipi.

mulNnkign
, 1

Nenamunt
laenun
umebl
NinkNn
Thne, nr

Neadokiin
Slonak

.87
Nalt,
un ft
n

nimn. 6

Supplementum „ Rve Acceſſtiones.
non poſſunt intelligi, niſi de his, ubi manifeſts
patet c* Soeriptura, vel Eccleſiæ determinatio-
ne, quod ſit contra legem Dei, & non de illis
intelligit, ubi non apparet: alias ſibi contradi-
ceret in eodem libro, quod non eſſet oredendum.
Sccundo, quod S. Thomas ſubjungit in hæc
verba: Si in quandam dubitationem inducitur,
& ſic manente tali dubitatione plures præben-
das habet, periculo ſe committit, & ſic procul
dubhbio peccat: Sic à S. Antonino exponitur:
Oubd B. Thomas, & alii dicunt, quòd ille, qui
agit id, de quo eſt dubium, atrum ſit mortale,
an non, peccat mortaliter, quia periculo ſe ex-
ponit mortalis, verum tantum eſt, ſumendo
propriè „& Kribétè dubitationem, videlicet pro-
ut rationes ſunt æue ponderantes ad utram-
que partem, ne magis declinut quis ad unam,
quàm ad aliam. Tertio S. Antoninus addit,
non ita ſe rem habere, cum non eſt dubium
propriè dictum, ſed opinio probabilis. Un-
de colligitur poſtrema S. Thomæ verba huic
ſententiæ ſuffragari. Aut e contraruüs opi-
nionibus, inquit, in nullam dubitationem ad-
ducitur, & ſic non committit ſe diſorimini, nec

peccat. Quia videlicet, ut animadvertit S.

Antoninus, talis non operatur in dubio mor-
talis, ſed ſecundhm opinionem probabilem.
Nihilo magis huic opinioni adverſatur al-
terum ſancti Thomæ teſtimonium, quod ex
Quodlib. 3. art. 10. Wendrokius objicit: in
his, inquit S. Doctor, quæ pertinent ad fidem,
& bonos mores nullus exocuſatur, ſi ſequatur
erroneam opinionem alicujus Magiſtri: in ta-
libus enim ignorantia non excuſat: alioquin
immunes à peccato fuiſſent, qui ſecuti ſunt opi-
nionen Arrii & Neſtorii. Et quibuſdam in-
V 4 ter-

311

—

312 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
terpoſitis: Qui ergo aſſentit opinioni alicuiu:
Magiſtri contra manifeſtum Scoripturæ teſti-
monium, fve contra id, quod publicè tenetur
ſeoundum Eccleſiæ avuthoritarem, non poteſt ab
erroris Vitio excuſari. Nihil iſtud ſententiæ,
de qua agimus repugnare inde liquido con-
ſtat, quod, ut jam inde ab initio animadverti-
mus, & S. Antoninus ibidem admonet, non
eſt probabilis opinio, quæ eſt contra manife-
Rtum teſtimoninm Së‿ripturæ, vel determina-
tionem Eccleſig. At illud præterea huic ſen-
tentiæ ſuffragari, præclarè oſtendit Stephanus
Spinola diſp. 3. ſect. 4. cum ex allatis S. Tho-
mæ verbis ita argumentatur: ergo in iis, qua
ad fidem, & bonos mores ſpettant, excuſatur
quis ſequendo opinionem ſui Dottoris, ſenon ſit
erronea, & ontra manifeſtunz Soripturæ te-
Rtimonium, quod eſtidem, ac quando eſt pro-
babilis, quia erceptio firmat rogulam in non
exceptis. ,B
Sic explicatam S. Thomæ ſententiam defen-

Pesus dunt nobiliſſimi ejus diſcipuli. Nam ut omict-

Paluda- tam Petrum Paludanum, S. Antoninum, Di-
nus, &. dacum Alvarem, & Bartholomæum Ledeſ-
T,, mam, quos ſuperius inter Epiſcopꝑos appella-
an ,. vi, diſerte primam opinionem docet Silve-
varez, ſter Prieras in Summa, verbo opinio, num. 1I.

Bariholo- Poſtquam enim recitavit poſtremum S. Tho-

maus Le- mæ teſtimonium, continuo ita ſubjungit Pa-

deſma, normitani verba: ſequens opinionem alicunius
Silveſter

Préra-, Dobtoris non ſubtiliter inveſtigatam, quæ poſt-
modum apparet falſa, exenſatur à peccata,
guandin non apparnerit falſa. Tum utram-
que ſententiam ita conciliat: S. Thonzas dieit,
quod tales non excuſantur in iis, quaæ ſunt ma-
vifeßte, & clarè determinata alicubi. Et pal

um

Ppunnis

. ig

4

Gſeuz, N
Ss
cn, 3
Niite
lbennug
ra,
re lfeſ,
eu Rlmm,
4

ltit
ſenl⸗

n, Ea,
me nilan

nit,

gipte ut⸗

Suppleventum, Eive Aecceſſionet. . 317

18 poſt: Panormitanus vero loquitur in obſeu-
ris. Deinde contraria argumenta ſic ſolvit:
Wee obſtat, quod in dubiis tutior pars eſt eli-
genda, quia non eſt in dubio, quaæ probabilibus
rationibus flebtitur ad unam partena? nec quocl
incertum dimittendum eſt, & eertum tenen-
dum, quia tenet iſte certum ſibi moraliter,
cum in moralibus ſufficiat certitudo ex proba-
bilibus. Quæ paulè diſtinctius explicat ver-
bo ſerapulus cum ait: Obicit primo, quia in
Jubiis via tatior eſt eligenda. Sed dico ſecun-
dum Dobtores hoc eſſe eonſilium, non praçe-
ptum. Et paulèò poſt: Secundo obiicit, quia
amans periculum, ſcilicet incedendo per viam
laxiorem, incidit in illul. Sed dico, quod hoc
intelligitur de eo, qui exiſtens in dubio, ita
quod non pendet ad anam partem magis, quaumn
ad aliam, operatur, ſecus de eo, qui bprobabili-
ter credit ſecundum judicium rationis ſic eſſe
faciendum. Quamobrem verbo confeſſto 2.
num. 3. ait: Qui opinatur probabeili ratione de
aliquo, quod non ſit mortale, non tenetur illud
conſiteri.
Idem docetAngelus de Clavaſio I] in Sum - Augelus
ma verbo opinio. Nam poſt allatam, explica- de Clava-
tamque Panormirani ſententiam, ſubdit: Nec ſio.
obſtat prædictis illud cap. Zuvenis de Sponſ. uli
dieitur, quod in dubiis tutior pars eſt eligenda:
& Eccli. 3. qui amat periculum peribit in es;
ergo videtur ſe eponere periculo, qui in diver-
hitate opinionum non æli git tutiorem. Quia
hoc verum eſſet, quando propriè dubium eſte
Sed quando eſt opinio, ſecus eſt, quia nec tunc
ſumus in dubio, nec conſequenter ſo quis é=-
mit periculo, quod bene notandum eſt.

17

V 5 Joan- B

314
Joannes Joannes Viguerius, qui à Poſſevino The=-

Ligue-
Aus.

Bartholo- docuerit. Ordior à Bartholomæo Medina,
mæus Me- quem Antonius Senenſis in Bibliotheca appel-

dina.

Ad R. P. La-Croix Theologiam Merahm.

logus eximins, ab Antonio Senenſi eruditionis
praæclaræ fuiſſe dicitur cap. 15. §. §. 2. ait:
dubiis ſoquens opinionenz (2) probabilem alicu-
jus Magiſtri ,„oum Magiſter eſt Doctor, && ap-
probatur, ur D. Thomas, qui abſque ratione,
& authoritate non conſuevit loqui, eſt ercuſa-
tus à peccato. Quad eſt valde notandam ad ſo-
dgandos ſerupulos timoratarum conſtientia-
rum.
Veteres Thomiſtæ, quorum teſtimonia ha-
ctenus recitavi, priorem ſententiam apertiſſimè
omnes defenduut; poſteriori non mediocriter
plerique favent: at recentiores, quibus modo
dandus eſt locus, tam admirabili conſenſu
utriuſque opinionis patrocinium ſuſceperunt,
ut ex iis, qui poſt Bartholomæum Medinam,
id eſt ab annis fere centum de hac controver-
ſia ſcripſerunt, nullum plane viderim, vel ab
authoribus hoc traétatu toto citatis appella-
tum legerim, qui vel in ſpeciem contrarium

iatren u

nnrrin ga

e; hitme

lat Theologum eximium, & conſummatiſſi-
mum, teſtaturque morum probitate, & reli-
gionis Ppræſtantia non minori, quam dottrina
praditunz fuiſſe. In Commentariis ad 1I. 2.
multo ante in lucem editis, quam ullus Theo-
logus Societatis jeſu controverſiam iſtam atti-
giſſet, qu. 19. artic. 6. concl. 3. ita quæſtionis
ſtatum proponit: Ex hoc naſcitur magna qwa-
Rio utrum teneamur ſequi opinionem probabi-
liorem, relitta probabili; an ſatis ſit ſequi opi-
nionem probabilem. Poſtquam autem contra-
riam Cajerani opinionem cum præcipuis ejus
fundamentis protulit, ſic ipſe pronunciat: Mi-
hi vi-

1

gi. Supplementum, hFeve Acceſſiones. 315
mon hi videtur, quod, ſi eſt opinio probabilis, licitum

ſt eam ſequi, licet oppofta probabilior ſit.
„ 1. . 1 . .
ptg Quam in rem argumenta quatuor, & tripli-

rpy, cem confirmationem adhibet: tum contrariæ
gicſe ſententiæ firmamenta ſigillatim, & accuratè
iee, g diſſolvit. [3]
Ludovicus Lopez, cujus eximiam pictatem, Ludovi-
& ſingularem eruditionem laudat Poſſevinus cu Lopez.
in apparatu, Medinæ ſententiam amplectitur
arte I. Inſtructorii Conſcientiæ cap. 20. con-
cluſ. 2. editionis Lugdunenſis anni 1587. pag.
510. Hac concluſio elicitur ex Medina, & li-
gquet ex ejus ratione, aut opinione, quam ibi
tinetur, ſcilicet, qubd Confeſſor pœnitenti pro-
babilem opinionem Doctorum ſettanti, negare
abſolutionem non poteſt, licet Confeſſor ipſe
contrariam opinionem probabiliorem eſſe cen-
ſeat; quia ocum pœnitens, eo quod probabilem
opinionem, ſit amplexus, non pescàrit, nulla
i ſubeſt ratio negandi ei abſolutionem.
Quæſtionem illam de Confeſſariĩo ſimiliter
ſolvunt nobiles Thomiſtæ, Franciſci à Victo- Eranciſ⸗
ria diſcipuli, qui, ut admonet Bellarminus lib. cus à Vi-
de Scriptoribus Eccleſiaſticis, ſub ejus nomi- &toria.
ne Summam de Sacramentis ediderunt, quam
ex illius ſcriptis collegerant. Fuit autem Vi-
Goria, ut ait Antonius Senenſis in Bibliothe-
ca, vir nunquam ſatis laudatus, & qui in
Theologia talis, ac tantus extitit, ut illius præ-
cuariſſimun lumen in Hiſpania etiam à viris
clariſſimis meruerit appellari. Sic loquens in-
ducitur in illa Summa de Confefſione num.
177. editionis Antuerpienſis anni 1616. 4
pag. 102. Reſpondes, quod ſive Confeſſor ſit
ejus proprius Sacerdos, ſve non, tenetur pœni-
tentem abſolvere in tali caſu. Probatur aper-
tér

n ,,

316 Ad R. P. La-Croix Theologiam Maralem

t&: talis pænitens eſt in gratia, & Confeſſon ha-
bet probabilitatzm, quod t in gratia; quia ſcit
oſſe Probabelen, jus opimtonem; ergo non debet ußii
ei negare abſolatienen.
Clarius, atque diſtinétius pro hac ſenten-
Thomas tia loquitur Thomas Marcado vir eruditiſi- Wlriut
Marcado., mus, præcipus in &cuhholaſtica, & Morali Theo- I
ogia, ut ajunt Alphonſus Fernandez in noti-
tia ſcriptorum Prædicatoriæ familiæ, & Augu-
ſtinus d'Avila lib. 2. hiſt. cap. 92. Nam in li-
bro erudito de contractibus Hiſpanicè ſeripto
editionis ſecundæ Hiſpalenſis anni 1587. quæ

priori eſt auctior 5] lib. 2. c. 5. pag. 29. hæc

habet: Præterea i,
qui confitenten audit
MWorcutorenn, poſſim
etiam amice bonun
conſilinm dare, quod
magnam ipſi liberta-
tem, &; authoritatem
etian ſope afferer. Eſt
autem illadr ut ſi opi-
nionem unane ſoqua-
tur, euꝛmque defendat,
non ideo pœnitentem
Xεe dirigat, ſi e ea
dirigi „» & eam ſequi
nolit⸗ modoea, quaum
ille ſoquitur, ſit proba-
bilis, & ſuis rationi-
bus, fundanaentiſq;ue
nixa ſir. Satis eſt, ſi

Juadeat illi Confeſſa-
rius id, quod ſibi ma-
gZis certum videtur,
magiſqqieé placxet. Ve-
peuitente non

VY aun al que oye

de penitencia al mer-
cæder, lIe podria yo
tambien de gracia
dar un buen aviſo,
que le darà muchas

vezes gran libertad, y

aun authoridad. Ves
que dado tenga una
opinion, y la defien-
da no regle por ella el
Penitente, ſi no quiere
ſer reglado, ni ſeguil-
la. Si la que ſigue es
probable, y tiene ſus
razones, y fundamen-
tos. Baſta aconſejarle
lo que tiene por mas

cierto, o mas le agra-

da. Pero ſi al Peni-
tente le deſagrada, y
lo que hazeé ſe puede
hazer, ylo apruevan
Muckos Authores ap-
Pln

Meo d
l ⸗
wo⸗ .

el, P

eletehol
Nolik

Supplementum, Pve Acteſſiones.

placeat, & id, quod
Ffacit fieri poßit, Erque

14 à multis probatis

authoribus aäpproba-

tume magna dementiæ,
atqué arrogantia fo-
ret pœnitentem, iſt
ab eo deſiſtat, ideo non
abſolvere, quia boc

i. Confeſſarius m-

probat. Cam ano in

contrabtupro una, W

altera parte bonæ opi-
niones ſunt inter do-
ctos, liber eſt unuſ uiſ-
que ad ſequendam ed,
quam eliget. Iäden
prorſus Sio, quando
extra Confeſſionem ne-
gotium Theologo pro-
ponitur. Si enim pro
urdque parte ſunt opi-

mniones, 6g facere, ar

Jequi urrumque ſine
periculo fas eſte ettiamſi
elegerit pſe anam exr
dir magis bprobabilem,
non poteſt ad eam al-
ringere eum, qut ip
Jum interrogat, ſed
tantum ſententiam ſa-
am ſimpliciter erxpone-
re, admonendo ipfſum,
quod contrarinnm faci-
endo zon peccatur,
quta multi ſaunt Dolto-
res, qui licitum id cre-
dunt.

probados: gran toche-
dad, y arrogancia ſeria
porque el lo reprueva
no abſeolverle, ſine
deſiſte dello. Aviende
en un contracto por
una parte, y por otra
opiniones buenas en-
tre Doctos, cadauno
es libre para ſeguir lo
que eſcogiere. T6 miſ-

me en Krleſtarzcin en-

tiendo, quando fuera
de confeſſion ſe pro-
pone al Theologo un
negocio. Que ſi por
entram bas partes ay
opiniones, y lo uno,
y lo otro ſe pede ha-
zer y ſeguir ſin peli-
gro, dado que el aya
eſcogido una dellas
Por Mas probable, no
deve atar con ella al
que pregunta, ſi no
dezir de plano ſu pa-
recer, aviſandole que
haziendo lo contra-
rio no es pecado, por-
que ay muchos Do-
tores, que lo tienen
por licito.

317

3 18
Joannes
Paulus

Naxzari-
us.

Domini;
cus Ban-
nes.

Ad KR. P. La-Croix Theologiam Monalem.

Amplectitur eandem ſententiam Joannes
Paulus Nazarius, qui à Michaele Plodio, &
Alphonſo Fernandez Theologus egregius, ab
aliis vero Dominicanis, qui Commentarios
ejus in primam parzem recenſuerunt, præſtan-
tiſſimus vir, adoctrinæque Thomiſticaæ propug-
nator acerrimus appellatur. Sic habet in opuſ-
culis Theologicis, opuſc. 2. de ftatu & oblig.
Religioſ. de voto obedientiæ dubit. 4. concl.
2 Qui dubitat, nuhlum habet aſſenſum, quo di-
rigi poſſit in agendo; qui auten opinatur, ratio-
nes habet pro utraque parte, ex quibus elicit
aſſenſum probabilem, a quo diri gi poteſt in ope-
rando: & ideo potefßt abſque peccato,in quam
voluerit partem, ſive illa ſit magis probabilis,
ſive minus, declinare.
Dominicus Bannes Ordinis Prædicatorum
Doctor, & Theologus illuſtris ſut ai? Aubertus
Miræus in Biblioth.] ita loquitur in 1. 2. qu.
10. art. 1. dub. 3. concl. 4. editionis Duacen-
ſis anni 1615. pag. 252. col. 2. Dicimus opi-
niones eſſe in duplici differentia. Quædan
enim verſantur circa altionem aliquam exer-
cendam, ut an aliquis contratctusſit licitus, vel
illicitus. adam vero verſantur circa res,
an ſeilicet aliquid ita ſit, vel non ſit, an hac do-
mus ſit propria, vel aliena. Dieimus ergo,
quod de opinionibus prioris generis verum eſt
poſſe hominem ſequi probabilem opinionem, re-
liétaà probabiliori. Caterum de opinionibus ſe-
oundi generis non eſt univerſaliter verume, quod
poſſit homo ſequi opinionem minus probabilem.
Maximeè quando poteſt ſequi aliquod pericu-
lum contra honorem Dei, aut utilitatem pro-
xrimi.

Banni

Supplementuns, ve Acceſſiones. 319

Bannmi conſentit Didacus Nugnus Cabezu- Didacus
o, ut ætate, ita & doctrinâ illi ſuppar. Quæ- Nugnus
rit enim in addition. ad 3. part. quæſt. 8. art. Gacts-
5. dub. 3. editionis Venctæ ann. 1612. pag.
279. Utrum liceat miniſtrare Sacramentum
Penitentiæ cum juriſdittione tantum probabi-
li; cumque in negativam partem inelinet, ſic
contra opponit: Tota diſieultas eſt de opinio-
ne probabili quia in moralibus licitum eſt ſe-
qui opinionem probabilem, ut communiter di-
citur. Tum ita reſpondet: Ab'dla regula ge-
nerali poßita in argumento eſt quædam famoſa
exceptio, quod ſcilicet in his, quæ pertinent ad
neceſſitatem, & exiſtentiam Sacramentorum
non licet ſequi opinionöm probabilem, quando
eſt poſibile ſequi ſententiam certæm.
Gregorius Martinez ingenii acumine, S Gregori-
perſpicuitate cum maximis coneparandus, ut us Mar-
monet Alphonſus Fernandez in notitia Scri- zinez.
Numiu prorum Prædicatoriæ Familiæ, de hac quæ-
UAnina ſtione diligenter, & accuratè diſputat tom. 1.
u in I. 2. ad q. 19. art. 6. Sic eniin habet pag.
ie 1066. Col. 2. edit. Toletanæ anni 1622. Pri-
ma concluſio: non ſolum eſt licitum ex duabus
opinionibus aliter probabilibus probabili-
Ttate practiéà, eligere quam dis maluerit, ſed
ettiam eſt licitum ſequi minns probabilem, re-
lictà probabiliori. Et paulò poſt: Secunda pars
concluſionir eſt contra Cajetanum & Silve-
Rrum. Eſt tamen communis, quam tenet Me-
aina hic, & optimis rationibus probat: & mo-
doprobatur. Primo &c. Tum ſex argumenta
ad eam confirmandam congerit.
t ſülten Adſtipulatur eidem ſententiæ Petrus Ledeſ- Pecpas
ma ernditiſſimus Magiſter, & publicà anno- Ledeſins.
rum quadraginta Theologiæ profeſſione no-
bilis,
4

310e Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

bilis, ut teſtatur Alphonſus Fernandez in notitia
Scriptorum Prædicatorum Familiæ: Sic enim

habet in ſumma Hiſpanicè edita Salmanticenſe

1608. Ppart. 2. tract. 8. cap. 22. ante 1 2 mam

concluſionem: Huic
dificultati reſponde-
tur eſſe probabilius,
um divini perinde,
naturaliſque ſit juris
licere judici ſequi opi-
nionen, probabilem,
relitta probabiliore.
Hanc ſententiam te-

aet Magiſter Moedina,

& Orellana, & multi
ali Dobtores, ac præ-
vipuèé diſeipult &. Tho-
ma in 2. 2. eν bonendo
articulunn 4. hbujus
quæſtionls 67.

Adeo perſuaſum habuit

A eſta difficultad ſe
reſponde, ſer mas
probable eſtando en
derecho divino, y
natural, ſer licito que
el Juez ſiga laopinion
probable dexando la
mas probable. Eſta
ſentencia tiene elMae-
ſtro Medina, y Orel-
lana, y otros muchos
Doctores, particula-
res los Diſcipulos de
ſanto Thomas en la

2. 2. declarando el ar-

ticulo quarto de a
quella queſtion 67.
hic author licitum eſ-

ſe probabilem opinionem ſequi, relict pro-

fon
ſite⸗
Ghlltn 1
AAm. V.

babiliori, ut ad ipſos quoque judices, contra
quam appellati ſuperius Societatis Jeſu Theo-
logi faciunt, illud extenderit.
Vincenti- Vincentius Candidus 6] Sacri Palatii Ma-
us Candi- giſter, tomo 1. diſquiſitionum Moral. diſq. 3.
dus. de abſolutione artic. 20. ita pronunciat: Dico
primo, Confeſſarius quicunque abſol vere poteſt
P&itenten ſeqgientem opinionem prolzabilem,
relicta ſud opinione probabiliori. Tum num. 3.
proponit hoc dubium: utrum lieeat in quali-
bet materta sonſulere opinionem bprobabilem, .
reliétà probabiliore. Ad quod ita reſpondet:

Quicunque alins conſultus extra confeſſionem,
. licité

.*

Supplementum, ſve Acoeſſionet. 227
licitè poteſt probabilem opinionem in omni ma-
teria amplecti, ac etiam aliis conſulere, relicta
probabiliori. Quod breviter & ratione, &
authoritate probat.
Fuſiſſimè omnium de hac quæſtione agit Joannes
Joannes Ildephonſus Baptiſta Cæſar Auguſta- Ildepbon-
nus, in iis ad I. 2. Commentariis, quos ex Ius.
formali præcepto geperaliſſimi Dominicano-
rum Capituli anne 1644. Romæ celebrati ty-
pis edidit. Nam diſp. 2.e8. dub. 6. fragm. .
poſtquam contrariæ ſententiæ authores, & ar-
gumenta protulit num. 549. ita loquitur : Je-
cunda ſententia pracedenti omninò oppoſßita eſt,
neminem teneri ad ſequendam in praxi opi-
nionem probabiliorem, ſeu conſcientiam ex illa
formatam; ſed ſuſßcere ad ſecuri atem zon-
ſcientiæ, & ad hoc, quod impune, & abſqque
peccato operemur, ſequi opinionem, & conſoi-
entiam probabilem, relidta longè probabiliori.
Sententiam hanc plures, maxime ex juniori-
bus, tenent &c. Pro qua authores triginta
quatuor, & argumenta ſeptem producit. Tum
eam amplectitur fragm. 4. concl. 5. uando,
inquit, opiniones probabiles verſäntur cirean
altiones exercendas, ſeu, quod idem ſt, circa
jus, poteſt homo ſequi quamcunque opinionem
probabilem practice &.
Stat etiam pro illa opinione Paulus de Blan- paslur d
chis in lib. Venetiis edito ann. 1630. cui titu- Blanchir.
lus eſt: Diſceptationes de dificilioribus mate-
riis caſuum. Sic enim loquitur pag. 182.
Si opinio pœnitentis eft probabilis apud doctos,
& prudentes in tali materia, tune Sacerdos,
ſive Ordinarius, ſive Delegatus debet eum
abſol vere, licet probabilior ſit oppoſita ſen-
tentid.

Ad P. La-Croix Theol. Suppl. X Po-

.

in biett i

322 ℳ K. p. La-Croix Theologiam Moralem

Poſtremus, quèd ſciam ex Dominicanis
(7) qui Theologicos in D. Thomam Com-
Joanua mentarios edidit, fuit oannes Baptiſta Hac-
Hdee. quetus, cujus Contreverſorium Theologicum
in I. 2. prodiit Romæ ann. 16 54. typis Jacobi
Phæi, Chriſtianiſſimo Francorum Regi Ludo-
vico Adeodato nuncupatum, & R. P. Joan-
nis Baptiſtæ de Marinis totius Ordinis genera-
lis Miniſtri facultate munitum. Quæſtionem
hanc exquiſitè diſceptat tractatu de conſcien-
tia, controverſia 14. cujus hæc inſcriptio:
Utrum liceat ſequi opinionem minns probabi-
lem, etiam relictaà probabilioxi, & magis tu-
taâ. Sic autem controverſiam decidit: Dico
licitum eſſe ſequi in praxi opintonem minns pro-
babilem, & minus tutam, ſve propriam, ſive
alienam, dummodo ſit ſimpliciter probabilit.
Et paulò poſt: Eam ſententiam docent Medi-
na, Bannes, Valentia, Salas, Arragon,
& communius Dottsrer. Tum accuratè eam
probat, & contrariis argumentis reſpondet.

ADNOTATIONES CAP. 3.

Ngelus de Clavaſio. (1)
(1) Noſter de-Champs hic labitur. Nam An-
gelus de Clavaſio Ordinem Minorum profeſſus eſt. Qua
de cauſa Thomiſtis perperam accenſetur. Cæterum lon-
gè gravius peccavit Natalis Alexander, qui Franciſcum
Bonæ Spei Carmelitam illum celeberrimum Bollandia-
norum ſper Controverſia S. Eliæ impugnatorem in Je-
ſuitarum caſtris collocavit.
Sequens opinionem probabilem. (2)
(2) KRationabilem lego in Veneta Viguerii editione
ann. 1584. Ut ut legas, vel ipſo aſſentiente Meret.

. Supplementum, ſve Acceſſiones. 323

— Dominicano „ probabiliſtarum numero Viguerius me-
“ rito juxe adcenſendus eſt.
r Accuratè diſſolvit. (3)
(3) Anno 1577. primo editi in Hiſpanis fuêre hi
Commentarii Medinæ, tum Venctiis anno 1580. acd
e Bergomi anno 15 86. recuſi. Atqui non in his ſolùm
ERDN Medina Probabiliſmum tuerur, ſed etiam in Inſtru-
NMnem tione Confeſſariorum, quam à ſe Italicè redditam
Qukon P. Petrus Gonzalez Veronæ edidit anno 1580. & Car-
IEm dinali Alcxandrino Dominicani Ordinis Protectori in-
ſcripſit non ſine Medinæ authoris, ejuſque doctrinæ
u ſummis laudibus. Quæ quidem inſtrucétio ſæpius recuſa
DG fuit, ut Venetiis ann. 1582. Ferrariæ 1584. iterum Ve-
U ronæ 1589. denuo Venetiis 1621. &c.
Ann. 1616. (4)
(4) Sed multè ante edita fuerat ea Summa Antuer-
piæ, anno ſcilicet 1573 quo etiam anno Venetiis pro-
. dierat Jannis Antonii Bertani typis.
, Quæ priori eſt auctior. (5§)
naemg (5) Et Brixiæ typis Marchetti ann. 1591. iterum
rpunte edita eſt. Cæterum Mercado anno 1568. librum ſuum
abſolverat, ut ex P. Alphonſi de Fontiveras Vicarii
Generalis teſtimonio, quod in fronte operis legitur,
manifeſtum eſt.
Vincentius Candidus. (6)
(6) Qui cum odore ſancétitatis obiit, ut notat Abbas
Jo. Baptiſta Pacichelli in Schediaſmate de Lafvis cap. 6.
pag. 90.
Poſtremus, quod ſciam ex Dominicanis. (7)
(7) His tamen alios addere mihi licet. Primus eſt
Thomas Villar in Summa Controv in I. 2. D. Thom.
Tract. poſter. de conſc. 4. parte §. 6. ubi cùm quærat,
—veernm ex duabus opinionibus quis brobabilem, probabi-
ſeri⸗ liori reliéta ſequi poſſit, reſpondet: Partem affrmati-
ge vam teneo cum Medina, Lorca, Martinez, Cornejo,
e WMonteſinos, & pluribus aliis. .
X 2 Alter

un Nen

nue

324 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem 4
Alter eſt Fr. Barnabas Gallego Tract. de conſc. Ma-
trit. edit. 1648. de conſc. probabili dub. I. ubi ait: Se-
cunda ſententia, quæ eſt longé prohabilior, mihi magis
placet, & pro noſtra reſolatione habenda eſt, docet lici-
tum eſſe in praxi ſequi optionem minus probabilem, &G&
minus tutam, dummodo ſit pracéticè probabilis, reliéta
probabiliori, & tutiori.... Haæcgitur ſecunda ſenten-
tia communior eſt inter Thomiſtas.
Accedat his Franciſcus Lopez de Teneda, & Joan-
nes à S. Thoma, quorum ille Tom. I. Controv. Theol.
Mor. L. I. Tract. 2. Controv. 7. num. 9. Quando, in-
quit, autraque pars eſt ſecura, & tuta, ut contingit,
quando utraque pars eſt probabilis, benè poteſt ſequi opi-
nio probabilis, probabiliori, & ſecuriori omiſia; alter in
I. 2. Tomo 1. diſp. 12. artic. 3. num. 5§. edit. Lugdun.
ann. 166 3. p. 518. ait: Stante häc certitudine, ſeu pro-
babilitate pralctica in quacunque materia (pauci id ad-
miſerint Jeſuitæ) licitè procedi poteſt... etiamſi oppo-
ſita pars tution, & probabilior appareat.
Audiendi nunc ſunt Thomiſtæ duo, quos Natalis
Alexander Antiprobabiliſtas fuiſſe contendit, Domini- W
cus, inquam, Gravina 1. 2. de objecto revelationum, &
Martinus de Prado T. I. quæſt. Moral. tract. I. quæſt. 4.
§. 3. num. 12. Dico tertio, inter duas opiniones æqué pro-
babiles licet eligere minus tutan. Sequitur ex dictis
quæſt. 3. oncl. I. Praterea probatur. Nam qui inter opi-
niones aquèò probabiles unam eligit in pratctica, habet cer-
titudinem moralem, quòd relte operatur: quia in uiſita (
veritate quantum potuit, ſi in re er,dt, invincibiliter
ignorat, & abtns eſi formaliter bonus; ergo in re quam- 1 anſ
libet tutò ſequi poteſt. Hæc Martinus de Prado, qui
ſaltem Tutioriſmo infenſus eſt, & iis principiis inniti-
tur, quæ Probabilioriſtis maximè diſplicent. Gravina
autem affirmat: Licitum eſſe tenere multoties opinionem
probabilem, relilta probabiliori, quando vera eſſet pro-
babilitas. Quid porro effugium illud eſt, Martinum
V Prado

calte H
zanC

1
ume

4

Mgak,
bahe,

N Supplementum, ve Acceſſiones. 32 5
a prado multoties dicere? Nunquid ii ſolùm Probabili-

“ ſtæ, qui cum Candido in omni materia, aut cum Joanne
, à S. Thoma in quacunque materia licere ajunt ſequi
WA opinionem probabilem, probabiliore relictàa? Vix ullus
Amls Teſuita Probabiliſmum defenderet.
,, Tandem M. Vincentius Ferre, qui poſt Alexandri
ſouliſ Decretum ſcripſit, Probabiliſtarum numerum auget qꝗ.
. de probabili num. 156. Hunc R. P. hiſtoricus T. I.
, Pp. 92-Aoltum Scriptorem appellat, quod Fratrem Mar-
Gmmt letta, qui peccatum Philoſophicum docuerat è& Thomi-
ſtarum albo expunxerit, at p. 41. quod Fratri Merco-
ro exprobraverit Ferre, adulteratum ab ipſo titulum
Quodlibeti octavi artic. 18. S. Thomæ, eum idem hi-
ſtoricus eæ is prateriti ſæculi Scholaſticis unum fuiſſe in-
dignabundus pronunciat, qui tum elebres hababantur,
cum ſtylo apprimè barharo plura volumina impleverant
diſquiſitionibus fortaſſe ſubtilioribus, quàm ſolidis, pro-
g Ecuiſque: de quo tam diverſo ſuper eodem Theologe
. ejuſdem Scriptoris judicio, viderint alii quid ſentien-
dum. Interea ego contendo M. Ferre perperam ab hi-
ſtorico excuſari p. 441. quèòd Probabiliſmum docuerit,
non abſolutè, ſed ſub conditionibus plane adnotatis. Nam
hujus Theologi verba ab Hiſtorico allata relegens, non
aliam ab eo conditionem depoſci video, quam quæ à
pleriſque Jeſuitis requiritur, ut opinio certo probabilis
ſit, non autem probabiliter probabilis.

ſunl.
Mlr

o, nl
Megt, Don

C A P U T VI.

Pari conſenſu doctiſſimi ex aliis Religioſis Ordinibus
Theologi eaſdem opiniones tuentur.

VE ullus pro ſecunda ſententia Societatis Jeſu Theo-
9 logus ſcripſerat, cùm clariſſimi duo ex S§. Augu-
enchtiß ſtini familia Doctores eam ut probabiliorem, & apud
Theologos, maximè ex diſcipulis . Thomæ, ommu-
X 3 nem

hlonn

326 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

Auguſti-
niani Mi-
chael Sa⸗
lonius.

Petrus
Arrago-
Rius.

nem acriter propugnârunt. Michael Salonius
vir doctrina, & vitæ ſanbtitate celebris, ur
ait Aubertus Miræus in Biblioth. anno r 592.
Venetiis edidit inſigne volamen de juſtitia &ρ
jure, quod Antonius Poſſevinus aſſexit
Theologi- qui ſapiunt magnopere, neo imme-
ritò commendari. Quo in opere de induſtria
quæſtionem hanc agitat controverſ. 2. con-
cluſ. 4. ad art. 4. quæſt. 63. S. Thomæ, do-
cetque, quando ſunt duæ opiniones probabiles
er parte juris, alttra tamen probabilior, poſſe
quamvis fidelem in ſuis privatis altionibus, di-
miſaa probabiliori, eligere probabilem. Quod
pluribus argumentis oſtendit, ac tandem ſub
finem admonet, multos, ac graviſſimos Do-
ειιäαι ſentire, as maxime ex diſcipulis D.
Thomæ. Unde ſic argumentatur ad homi-
nem ex adverſariorum ſententia: Eligenda eſt
opinio, ut volunt probabilior: ſed quod liceat
amplelti probabilem (dimiſsà probabiliori)
eſt opinio probabilior, cum habeat plures, æc
graviſſimos anthores, & hirmiora fundamen-
tu, quam oppofita, ut e progreſſu hujus diſtu-
tationis conſtat, ergo &c.
Eodem fere tempore Petrus Arragonius,
alterum Auguſtiniani in Hiſpania Ordinis Si-
dus, edidit Commentaria in 2. 2. præclara,
& eraditiſſima, ut vocat Elſſius in Bibliothe-
ca Auguſtiniana. Quærit autem dub. penult.
ad art. 4. quæſt. 63. An ſit licidum ſequi opi-
nionem probabilem, non obſtante, quod con-
traria ſit probabilior. Atqui ubi Cajcrani
ſententiam propoſuit cum omnibus ejus fun-
damentis, ſubdit: bis tamen non obſtantibus
dico, quòd contraria ſententia eſt longè pro-

babilior. Qua in aſſertione compsobanda, &

con-

oe⸗
nn
hoin

nielni

Gmm
ern
7

Suppylementum, ſive Acceſſiones. 327

contrariis argumentis diſſolvendis multus eſt,
atque copioſus.
Tam præclaris Ordinis ſui Doctoribus con- Ludovic.
ſentit Ludovicus de Beja in variis reſponſioni- 3e Beja.
bus caſuum Conſcientiæ, qui coram Illuſtriſ-
, ſimo, ac Reverendiſſimo Cardinali Pallæotto
tteckinet Archiepiſcopo Bononienſi in Congregatione
e, Clericorum propoliti, & deciſi fuerunt p. 2.
one, 4 Caſu 6. editionis Oliſſipon. ann. 1610. fol.
, 164. Col. 2. Si altora (Pars) erxiam eſt pro-
babilis, & propterea ſecura,; & tuta, ac per
conſequens nullum habens periculum, illam ſe-
qui relicta probabiliori, abſque pegcato poſ-
umus: nec ſemper tenemur tutioren bartent
eligere, ſed ſufcit eligere tutam.
Obiter quidem, ſed perſpicuè illud ipſum Baſinu:
aſſerit Baſilius Pontius, quem miris elogiis Ponfiu
exornat Elſſius in Encomiaſtico Au guſtiniano,
& de quo Aubertus Miræ us ſic loquitur: Fuis
Academiæ Salmanticenſis haud exigunnz ſuo
æo decus, in qua primam in Theologia Ca-
thedram moderatus eſt, ſumma cum omnium
lande, ac pene ſtupore lib. 4. de Matrim. cap.
25. n. 9. Cum ſunt varieæ opiniones, inquit,
de obſervantia alicujus pracepti, non fit irre-
verentia Legislatori, negque transgreſſio cen-
ſetur, quod operetur aliquis ſecundum opinia-
nem probabilem minus tutam.
Conſpirat in eandem ſententiam Petrus Cor- Carmeli-
nejo præſtantiſſimus ex Carmelitarum Ordine ?* Perrus
Salmanticenſis Academiæ Doctor, de cujus Cornejo.
ſtupendo ingenio- & multiplici dobtrina tum
alia multa commemorat Joannes Sanctius
d'Avila Epiſcopus Placentinus in ejus vita tom.
e 2. præfixa, tum id præcipuè&, quod Paulus
V. Summus Pontifex verè dignum Ecsleſie Dei
OH Poctorem appellavit. Sic autem habet in 1. 2.
X 4 tracét.

4
vnnbst
en zrth

. ner
328 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem f⸗

tract. S8. diſp. 3. dub. 6. ubi de induſtria, ac nn
prolixè quæſtionem iſtam tractat: licitum eſt ck
Jequi in praxi opinionem minus probabilem, &
minus tntam, ſive propriam, ſive alienam, M
dumwenodo ſit ſimpliciter probabiles. Ita do- n⸗
cent communiter recentiorer, Medina e&c.
Hanc concluſionem variis rationibus probat,
& contrariæ ſententiæ argumentis accuratè
reſpondet.
Joannes Tam inſignem Ordinis ſui Theologum ſe-
Loxana. quitur Joannes Baptiſta de Lezana in Summa
quæſtionum regularium tom. 3. de opinione
regularibus tenenda num. §. pag. 45 8. Dico
Jecundb, regulariter loquendo poße religioſos,
ſive in operando, live in conſulendo aliis, uti
opinione etiam nmeiniss probabili, & minus u-
ta, relictà tutiori, & probabiliori etiam
. propria.
Vrbanu: Sequitur & Urbanus ab Aſcenſione in The-
ab Aſcen- ologia Morali traét. I. c. I1. his verbis: QOui⸗
Aone. Aubitot homini (duas probabiles opiniones de
eadem re ſibi proponenti) licere quam volue-
rit opinionem tenere? im etiam probabili ad-
harere, licet alienæ, relictâ probabiliore
ctiam propria (1)
CMerei-. Pluribus, & ex profeſſo de hac Controver-
ſia diſputat Petrus de Lorca egregius Complu-
Je Loria. tenſis Academiæ Doctor, & Ordinis Ciſter-
cienſis ex obſervantia Hiſpaniæ Generalis
emeritus, cujus ſingularem eruditionem mi⸗
rificè prædicant Dionyſius Cuchus in ejus vi-
ta, & Carolus Viſch in Bibliorheca Ciſter-
. cienfi. Nam in commentariis ad 1. 2. Com-
pluti editis anno 1609. diſputationem 39. ſic
inſcribit: Uerum ſit tutum operari ſecundnam
conſcientiam, quæ innititur opinieni probabili.

Et

leliorenn

e el.
Noſere, i
N
nongt

Gne
Unteul
fsAAl
toner

hieertmit

Supplementum, hve Acceſſiones. 329
Et membro 10. pag. 466. poſtquam explicuit

opinionem negantem, ſubdit: Eſt tawmen hoc

tempore receptum, poſſe aſſumi quamcunque
opinionem probabilem, etiamſi non ſit proba-
bilior, & tutior. Quam doéctrinam veram om-
nino cenſeo. Tum luculenter eam probat, & ab
adverſariorum objcctionibus defendit.
Pro more ſuo breviter, & accuratè idem Pærrus à
docet Petrus à S. Joſeph Fulienſis, qui & in S. Joſeph.
Bibliotheca Ciſtercienſi meritò laudatur: lib.
1. de Legibus cap. 3. ait: KReſolut. 4. ille non
peccat, qui ſequitur opinionen probabilem,
relittâ probabiliori. Quam & paucis probat,
& variis ex ea deductis corollariis magis il-
luſtrat.
Sic etiam Carolus Malletus Taurinenſis Pa- Carolus
tritius, & Monachus Ciſtercienſis tom. 1. Malleius
Moralis Theologiæ Malleat. 8. tract. 4. pag.
91. docet, licitum eße ſequi opinionem minus
probabilem etiam minus tutanm. Quod ubi
ratione, & authoritate probavit, addit: Ex
duabus centradicentibus probabilibus opinio-
nibus quiſque in praxi ſequi potest, quam ma-
lubrit, etiamſi ipſi eperanti minns probabilis
videatur.
Accedit Gregorius Sayrus Benedictinus, Eenedi-
quem Pitſeus lib. de illuſtribus Angliæ Scripto- &ini Gre-
ribus inſignis eruditionis virum a Ppellat lib. 7. gorius
Clavis Regiæ cap. 4. num. 4. editionis tertiæ darâ.
Venetæ anni 1610. pag. 16. poſtquam expli-
cuit ſententiam Medinæ affirmantis, Licitum
eſſe in praxi opinionem probabilem ſoqui, re-
libtaà probabiliori, varias ad eam confirman-
dam rationes profert, ac tandem ità concha-
dit: has igitur ob cauſas, &s; rationes pæc Me-
dinaæ opinio mihi verior, & reita rationi con-

X 5§ for-

R

33% Ad KR. P. La-Croix Theologiam WMoralem
formior ſemper viſa eſt: & quam tuta conſci-
entia anuſquiſque in praxi ſequt poteſt. (2.)
iſ- rocinantur eidem féntelciæ d Himi
Franciſ Patrocinantur eidem fenteltiæ doctiſſimi
cani. cx variis 8. Pranciſci familiis Theologi. Quos

Joſepbu: er non appellabo Jolephum Angles qui
Anglee. ſuperius cum Epiſcopis ſententiam dixit. Ini-
Pelbartus tium duco à Pelbarto de Themeſwar viro in
de The- ſacra Scriptura egregie verſato, ut habet Va-
me ſovar. dingus in Bibliotheca tom. I. Aurci Sacræ
Theologiæ Roſarit, verbo opinio §. 13. ait:

Sed non ne exeuſatur 4 peccato , qui ſequitur

opintonem Dobclorunz, quæ po Hémodun apparet
falſa. Reſpondetur ſeunänm Panormitan. in
* cap. Capellanus de feris, & in Angelica dum-
ma», & Anton. quod eruſäatur, nec tenetun
homo ſemper in diverſitate opinionune eligere
zutiorem quia opinto eſt tuta, coum habet
Doäctorem pro ſe ſatis aoceptum, & hoc ſufkcit
ad ſalutem, cum tali voluntate, quod non ad-
haæret ei, ſi non crederet eſſe veram &c.
Menzi Henricus Villalupenſis Hiſpanicè Villabo-
enricus .
Villalu- los, cujus eximiam erudittonem mirè com-
penſit. mendat Vadingus in Bibliotheca Ordinis Mi-
norum, movet hanc quæſtionem in Summa
Theologiæ Moralis tract. v. dub. 10. Uerum
liseat ſequi opinaonena minus probabilem „ re=
littà probabiliori. Ubi verò negantem Caje-
tani ſententiam retulit, de affirmante ſic pro-
nunciat: Medina, Lieſſius, Vaſquez, & alii
contrarium docent, ſcilicet, licitum eſſe, re-
libta opinione magis probabili, minus proba-
bilem ſequi. Quam ſententiam, altera pro-
babiliorem eſſe exiſtimo. Cujus aſſertionis ſuæ
rationes obiter proponit, & contraria argu⸗
menta difſolvit. V

Idere

ſfhen

,An

kimus

dreas ait in Bibliotheca Belgica, fngulari eru-

Supplementum, Nive Acceſſtonet. 33 1

Idem aſſerit Laurentius Portel Luſitanus, Laurent.
quem & authores plurimi honorificè appel- Portel.
lant, & Bibliotheca Ordinis Minorum virum
pium, ac prudentenz vocat. Sic enim habet in
dubiis regularibus, verbo opinio eligenda
num. 3. edit. ultimæ Lugdun. anni 1640. (3)

pag. 669. Licitum eſt ſequè, & operari ſe-

oundum opiaionem minus tutam, ſod probabi-
lem, & quan puto probabilem, licet eredam
oppolitam eſſe tutiorem, &α probabiliorem.
Quam in ſententiam & authores multos citat,
& quatuor argumenta producit. ,
Fuſius hanc quæſtionem tractat Joannes Joanne⸗
Pontius (cujus prolixum extat elogium apud Pontius.
Vadingum) in curſu Theologico diſp. 24.
q. 3. de conſcientia probabili concluſ. 2. po-
teſt, inquit, quis facere quod apparet proba-
biliter licitum, licet magis prebabile appareat,
quod non ſit licitum. Addit hanc eſſe legen⸗
ommuniorem, camque probat tribus argu-
mentis, & duplici adverſariorum objectioni

reſpondet.

Petrus quoque Marchantius, vir magni PBerrus
apud Belgas nominis, atque ut Valerius An- Daer
chantius.
ditione, && eloquentid præditus, uberrimè de
hac quæſtione diſputat in libro, cui titulus
eſt: Tribunal Sacramentale, Tract. 5. tit. 5.
q. 6. Sic autem mentem ſuam exponit concl.
2. Inter opiniones plures, quæ ſunt probabi-
les, etiamſi aliqua probabeulior appareat, licer
quamcunque ex illis ſequi, & eligere. Et quæſt.
7. concl. 1. Inter opiniones veoré probabiles pe*
ſe, non tenetur homo ſequi tutiorent.
Obiter idem affirmat Matthias Hauzeur to- Marthia:
mo 2. Epitomis operum Sancti Auguſtini ad Hauzeur.

lib.

332 Ad K. P. La-Croix T eologiam Woralem
lib. 1. contra Donatiſtas cap. 5. Quærit enim,
qquo ſenſu, ſi certum peccatum præponere certis
incerta, cum liceat altquando uti ſententid
tantim probabili, reælibta certà. Reſpondet,
in mediis ad ſalatem neceſſaris nunquam lice-
re uti incertis, nelillis certis in pnaceptis au-
tem licere ati ſententia probabili.
Eligius 4 Suabfcribunt eidem ſententiæ doctiſſimi
Baſſcus. quique Cappucini Eligius Baſſeus Cmultæ vir
leétionis, ut admonet Valerius Andreas) in
floribus Theologiæ practicæ titulo conſcientiæ,
editionis Duacenæ anni 1637. (5§) pag. 79.
ait: Confeſſarius interrogatus, vel alius qui-
ounque in canſilsis dandis, & reſponſionibus,
poteſt juxta probabilem aliquorum Doäëtorum
opinionem reſpondere, Pratermiſsd brobabilio-
re, & tutiore.
Franciſe. Idem ſentit Franciſcus Longus à Coriolano,
Lougus à vir (ut ait Vadingus in Bibliotheca Ordinis
Coriolane Minorum) æne dotctus, ac religioſut. In tra-
ctatu de Caſibus reſervatis part. I. ſect. 2. art.
2. num. 2. ita loquitur: Reſolutorié dicimus;
Confeſſarium quemeunque abſolvere poſſe pœ-
nitentem ſequentem opinionem prababilem, re-
libta ſua opinione probabiliori.
Ludobvie. Ludovicus quoque Caſpenſis non ignobilis
Caſponſis. Theologus in Curſu Theologico tom. 1. tract.
de conſcientia difp. 3. ſect. 2. pag. 377. hanc
aſſertionem ponit: licitum eſt operari juxta
ſententiam probabilem, & quaæ re ipsd proba-
, bilis ſit judicie operantis, relictä tutiori, 6SS
probabiliori ſententia etiam ipſius operantis.
Geſvol- Conſentit Geſualdus (ſive, ut habetur in
5. Bibliotheca Ordinis Minorum Jeſualdus) Pa-
normitanus tom. I. Operum Moral. tract. 24.
cap. 5: cdit. Venetzæz anni 1649. Ppag- 2 *7 6.
1 Vér=

Haß

n Supplementum, Pve Acceſſiones. 333
S dAiverſitas opinionum occurreret vel circa reſti-

7

anch, rtiitionem, vel circa alia „ pcnitens nollet
u lJatisfacere, eo quod habeat opinionem proba-
bailem aliquorumne Dostorunz dicentium, nen
eſſe obligatum, licet Confeſſarius ècontra te-
neret contrariam opinionem, quamvis proba-
biliorem: nihilominus in hoc caſu Confeſſarius
poteſt, & debet talem pœnitentem abſolvere.
Accuratius, ac fuſius quæſtionem hanc exa- qacobus
minat Jacobus Raggius Genuenſis centuria I. Raggiur-
de Regimine Regularium, parte 2. dub. 46.
editionis ſecundæ Genuenſis anni 1653. pag-
159. Secunda ſententia, inquit, eſt afirma-
riva, admittens, poſſe etiam in praxi aahbeærere
opinioni probabili, probabiliori relibtà. Ita
Medina, & nlii, ut ta dicam, infiniti. Quam
opinionem ait, eſſe ſequemlam, eamque qua-
tuor argumentis probat (6)
Suppeditat nobis ejuſdem ſententiæ defen- Ord. Rod.
ſorem Ordo Diſcalceatorum Sanctiſſimæ Tri- Captiv.
nitatis Redemptionis Captivorum, Leandrum Leanczer
de Sancto Sacramento, paize 5. quæſt. Mora'. de S§. Sda-
Tract. I. diſp. 4. q. 10. Ex duabus, inquit, cramento.
opinionibus probabilibus, lcitum eſt in praxi
ſequi quamtibet etiam illam, quæ minus tuta
videtur.
Habemus & ex Ordine Sancti Hieronymi Ord. §.
nobilem utriuſque ſententiæ Patronum Hie- Hierony-
ronymum Garciam; qui in Summa Morali“
Hiſpanicè ſcripta; & Cæ ſar-Auguſtæ edita
ann. 1644. ità loquitur Tract. 1. diffcul. 5.
* dub. 2. num. j.
namvis optimum Aunque es muy buen Hierony-
vonelium ſit, ut quan- Conicj'o. que quando mus Gar-
do duæ ſunt opiniones ay dos opiniones ygu-1Gs⸗
gqualiter probabiles, almente provables ſe

Iequa-

i mg.
ig
Mun

Cetlk⸗
Mulke „

33Z4 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

Jequamur tutiorem,

& a fortiori quando

concurrit probabilis
cum probabiliore: ni-
hilominus tamen poſ-
ſnmus valae tuta con-
ſeientia agere ſecun-
dum opinionem proba-
bilem, probabiliore re-
libta, Tam commu-
munis, &ͤ ſecura eſt
ſta concluſio, ut ſolus
Machado art. 5. num.
2. pro ſe alleget 4 5.

ſiga la mas ſegula, y a

fortiori quando con-
curren provable con
mas provable. Pero
con todo eſſo puede
uno muy bien tuta
conſcientia obrar ſe-
gun la opinion pro-
vable, dexando la
mas provable. Es
eſta concluſion tan
communy ſegura, que
ſolo Machado art. 3.
num. 6. trae en ſu fa-
vot 45⅞. Authores mo-
dernos.

Plures eidem ſententiæ adſtipulatores ex

recentes authores.
Clerici
Regula- Cl
765

Raphae

ericis Regularibus accedunt, Raphael A-
, . „ . 1.. .
7 verſa à S. Sevenino Clericorum Regularium

Averſa. Minorum Præpoſitus Generalis, quem Mi-
ræus non immeritò appellat Philoſophum, &
Theologum erximium, acriter illam defendit,
& plures pro ea authores citat in 1. 2. J. 28.

Autoiin.
Diana.

Zacharias

ZRus.

ſect. 18.

Idem facit Antoninus Diana tom. 1. tract.
13. reſol. I. quæ ſic inſcribitur: An ſit lici-
zum relilta opinieone probabiliori, & magis tu-
ta, ſoqui opinionem probabilem minus tutam.
Nam pro affirmativa ſententia præter authores
I7. à Sanchez citatos, alios quindecim adjun-

git, & triplici ratione eam confirmat.

Zacharias Paſqualigus Theatinus tomo De-
PFaſquali- ciſionum Moralium deciſ. 5. cujus hic titulus:
An poſſit eligi opinio minus probabilis, relicta
probabiliors; pro ſententia affirmante citat
authores quadraginta quinque, eamque his

verbis

r
oNchurh

Gan,

S

19

6

Supplementum „ Rve Acceſſiones. 335

verbis amplectitur: Haunc ſententiam certiſſ-
mam puto, && etſtimo in materia Morali
poſſe demonſtrari. Tum ad eam probandam
rationes duas profert „ ac tandem reſpondet
quinque argumentis, quæ pro contraria pro-
poſuerar. V
Adhæret eidem ſententiæ Marcus Vidal ejuſ- Mareus
dem Inſtituti Clericus Regularis in opere, cui idal.
titulus eſt?: Arca Vitalis titulo de opinione
probabili, inquifit. 5. num. 4 5. pag. 388.
lin o'n Owi Jequitur, inquit, && eligit opinionem mi-
nus probabilenz, & minns tutam, prudenter,
& licité operatur, etiamſi oppoſita it probabi-
lior, & tutior. Tum affirmat, hanc conclu-
Nionen veram tradere Dobtores communiter,
citatque 18. addens: & alit plures. Eam
verò probat tribus argumentis, quæ & variis
confirmationibus munit; tandem quatuor ad-
verſariorum objectiones diſſolvit.
Andreas quoque Lanfranchus tom. Opuſc. dsdregz
Moral. Opuſcul. I. cap. 4. num. 16. hæc ha- Lanſran-
bet: Licet in agendo ſequi opinionen minus chus.
mtam, quæ ſit probabilis, relictaà probabilio-
re. Quam aſſertionem probat quinque ar-
gumentis, & graviſſimorum Doctorum au-
thoritate. (7)
Prolixè admodum de hac re diſputat Joan- Joanues
nes Angelus Boſſius ex Clericis Regularibus Angelus
Barnabitis tomo Moral. Varior. part. I. tit. 1. Balſtus.
§. 17. ubi hanc ſententiam multiplici ratione,
& authoritate confirmat. Tumin Appendice
ad tit. 1. Candidi Philalethi argumenta diſſol-
vit, ac de iſta opinione ita pronunciat num.
2377. Sententia afferens in qurſtione de ſolæ
honzſtate, vel turpitndtine attionis, vel omiſ-
hionis, licitum eſſe in praxi ſequi epinionem

. pro-

Uren Ne
1 Mrorte
1tod l

Homo-
bonus.

Grephan.
Syinola.

Ad k. P. La- Croiæ Theolo giam Moralem

robabilem, etiam minus tutam, relitctà pro-
babiliore, & tutiore, hodie videtur (ut ſupra in
titulo aum. 13 1. & 137. notavi) moraliter
certa, cum nitatur validiſſimis fundan: entis, &;
fortioribus, quam oppoſita. Et paulè poſt:
Non ſolum hodierni vmporis Scriptores, Theo-
logi, Summiſteæ, Canoniſte, & Zuriſperiti,
&w omnes publici Profeſſores Theologiæ Mora-
lis præfatam ſententiam dozent in publicis
Academiis, & privatis Scholis " ſed & apud
omnes Confeſſarios ſæculares, & Kegulares,
apudque quoſcuzque doltos, & ſimul probos in
toto orbe Chriſtiäno nihil magis decantatum,
quàm licitum eſſe in operando ſequi quamcun-
que opinionem probabilen, dummodo ſit pro-
babilis, etiam minus tutam, ubi non agitur
de valore facti, vel de damno inſequendo, ſed
de ſola honeſtate operationis.
Quæ duobus verbis expreſſit Homobonus
de Bonis ejuſdem Ordinis Clericus Regularis,
& in Metropolitana Eccleſia Bononienſi Pœ-
nitentiarius in Commentariis de examine Ec-
cleſiaſtico tract. 12. cap. 4. q. 17. reſolut. 6.
Keſolutum et, inquit, in foro conſcientiæ
probabilem opinionem, relibtà etiam probabi-
liori, nos ampleælcti poſſe. (8)
Stephanus Spinola Congregationis Som-
maſchæ, non minus doctrinà, quàâm generis
claritate nobilis, ſuper hac quæſtione, aliiſ-
que finitimis eruditiſſimum opuſculum edidit
Genuæ anno 1648. hac inſcriptione: de li-
bera & prudenti agibilium electione in Mora-
libus. Quo in opere jam inde ab initio, ſive

in ipſa præfatione aſſerit, opinionem hanc re-

centiorun omnium calculo, & univerſali pané
populorum uſu confirmatam eſſe. Et diſp. 3.
ſect.

anheen
Nenx
Umm

1
onrid

Unn, Kr
einnn 4
nmeſrh

Supplementum, ſive Acceſſionet. 337
ſect. 4, eam ſic exprimit: Et licité, & ſine pec-
cato poſſumus in praxim dedacere opinionem,
quam putamus minus probabilem, erſconcur-
rat cum probabiliori. Quam aſſertionem pro-
i bat multiplici authoritate, & ratione. Tum
ſect. 5. 6. & 7. Candidi Philalethi argumen-
tis accuratiſſimè reſpondet.
Adſtipulantur eidem ſententiæ doctiſſimi Patra,
viri ex variis Congregationibus Oratorii. Pe- Congre-
trus Morinus Congregationis Oratorii D. N. gationis
lule, Jeſu Chriſti Pres byter lib. 8. de Pœnit. cap. 4. Oratorii.
poſtquam num. 16. 17. & 1 8. ex S. Auguſti⸗ Perrus
no, S. Thoma, & Clemente tertio docuit in Morumt.
dubiis tutiorem partem efſe eligendam: n. 19.
ad hanc de opinione probabili quæſtionem
delabitur, & cum Suarez quibuſdam in rebus
neceſſarium elle opinionem probabiliorem
minus probabili præferre, in aliis vero mini-
mè aſſerit his verbis: Franciſcas Suarezx tratt.
3. ad I. 2. diſp. 12. ſect. 6. nu. 10. prudenter
mihi videtur circumſoribere caſus, in quiluts
neceſſe eſt opinionem certam praferre probabi-
li, & probabiliorem minus probabili. Mihi
enim videtur certum, & evidens aliquando
. prol'abilia ertis præferri poſſe. Quibus igitur
indiciis, & argumentis haæc dignoſcemuss
Quando ſceilicet, inquit Suarez, ex juſtitia, vel
charitate tenemur vitare damnum, quod in re
ipſa ſubeſt, vel periculum ejus &.
Franciſcus Merolla Congregationis Orato- Eyanciſe-
rii Neapolitani Presbyter tom. 1. Theol. Mo- Merolla.
ral. diſp. 3. cap. 4. n. 24. Tertia ſententia, in-
quit, quæ videtur mihi veriſſima, doçet lici-
tum eſſe operari juxta aliorum opinionem pro-
babilem, & minus tutam, reliktà propriata-

tiore, & quam probabiliorem eſſeſibi perſua-

Ad P. La-Croix Theol. Suppl. get.

33 8 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

det. Citat pro ea authores vigintiquinque, A
additque, & alii, eandem probat tribus argu- in⸗
. . . . . ſbMe⸗
mentis, & præcipuæ adverſariorum objectio- N1

ni reſpondet.
Paulus Petrus Paulus Guazzinus Congregationis!
Guazzi- Oratorii Civitatis Caſtelli in tractatu morali !!
nus. lib. 2. cap. 26. nu. 14. Soecundo dico, quod ſe-
qui opinionem minut probabilem, eriamſi mi-
nus tuta ſit, non eſè illicitum. Quod unicâ
quidem ratione, ſed graviſſimâà authorum tri-
ginta authoritate probat. .
Joſepbus Poteſt his adjungi Joſephus de Januario
de'Janua- Neapolitanus Congregationis Piorum Ope-
rio. rariorum in Reſolutionibus variis editis Nea-
poli 1649. reſolut. 61. nu. 5§. pag. 26 8. Sequi
probabilem opinionen,, inquit, relicta proba- aclial,
biliori, tutiſſimum eſt in conſcientia. Citat au- IIn
thores ſeptem, additque: & alii apud iſtos (9)

ADNOTATIONES CAPD. VI.

7

Inus tutam (1¹)
(1) Chriſtianus Lupus addendus eſt in Diſſerta-
tione de opinione probabili.
Etiam propria (2
(2) Adde Franciſcum Bonæ-Spei in Apologemate re-
torto contra Caramuelem dub. 7. n. 287. & 29 8. & P.
Andream Lao Saxoniæ Provincialem, & in Academia
Patavina ſacrorum Bibliorum interpretem in 1I. 2. ſan-
cti Thomæ de Conſcientia t. 4. diſp. 3. dub. 18. p. 73.
Genuenſis editionis ann. 1656.
In praxi ſequi poteſt (3)
[3] Sed inter Benedictinos maximè commemoran-
dus Nicolaus Maria Monſia, qui ſub annum 1694. 1
Genuæ non tam ſuo, quam univerſæ Academiæ illius
Caſſinenſis adverſus P. Thyrſum Gonzalez edidit Cri-

In

me conn.
ilen.
hel-
Comd:

Supplementum, ſive Acceſſtones. 339

ſim de probabilitate. Ex hoc autem libello, ut intelli-
gas, quid de Cardinali Aguirrio in nupera biſtoria
Probabiliſmi tanto hiatu Jeſuitis objecto ſentiendum,
lubet pauca exſcribere, quæ p. 67. leguntur. Neque
putamus hanc noſtranm ſententiam eſſe contra dolctiſ
hbmam mentem Eminentiſſin Cardinalis de Agnirre.
Wam idem Eminentiſſimus ibidem proteſtatur, ſe co-
gnoviſſe hanc quaſtionen, eſſe graviſſinam, eamque ex
inſtituto minims reſolviſſe, ſed potius exeurrendo eam
libaſſe, at apparet ex Diſſert. 13. num. 84. in ſinz. Con-
tra hunc Benedictinorum Genuenſium librum prodiit
Mediolani anno 1695. Doctoris Ferdinandi Innocen-
tii Civalerii Nobilis Mediolanenſis libellus ſanè miſer,
ut vel ex ipſo titulo diſces: L'oſſequio confederato con la
ragione a difeſa del fondamento della Teologia Morale,
oſa del retto uſo dell opinione probabile del Reverzndiſſ.
P. Tirſo Gonzalez diſoorſo eſtemporaneo e.
Ann. 1640. 4
A] Prior editio Lugdunenſis prodiit ann. 1634.
Ann. 1637. [5]
[58] Et quartæ Lugdunenſis editionis multo auétio-
ris ann. 16 53.
Argumentis probat [6]
[6] Catalogum Franciſcanorum Probabiliſtarum
augent Guillelmus Henrick Definitor Generalis Ordi-
nis in dumma Theologiæ parte 2. edition. ſecundæ An-
tuerp. an. 1672. tract. 2. diſput. 4. q. 3. Maſtrius in 2.
ſentent. diſp. 5. art. 2. & in Theologia Morali, Bruno
Neuſſer in Polyanthea Theologico-Morali-Canonica

Maguntiæ edita 16 80. diſp. 21. q. 12. P. I12. ubi poſt-

quam plures hactenus citatos Probabiliſtas laudavit,
addit: quibus ego ſubjungo à me lectes ex noſtris Igna-
tium upum diſp. 1 3. art. 2. Poſnanienſem in Deciſtio-
nihus Moralibus, Sporer, Baronem, Delgadillo paſſin,
Boſco parte 4. Boypvin, Maroum Borull, Braodinum,
MWMauritium Philippi tralt. 1. cap. I. de conſe. Sichen
2 in

1

349 Ad K. P. La-Croix Theologian Moralem.
in Theſibus verè eruditis nuper Lovanii editis, & em-
nes Lebtores noſtræ Provincia in MSS. His accedunt
Fr. Fulgentius à Trinitate in Alphabeto Quodlibero
Neapoli edito 701. verbo Opinio, & Felix Poteſtas in

examine Eccleſiaſtico t. I. p. I. C. I. n. 59. Venetæ edit.

1706.
Doctorum authoritate (72) .
(7) Neque omittendi item ex Theatinis P. Antonius
Naldi in Summa quinque Cardinalibus nuncupata
quintæ Romanæ editionis an. 163 5. verbo Opinio. P.
Thomas Del Bene in ſuis Tractatibus Moralibus Ale-
xandro VII. inſcriptis, & Reverendiſſ. P. Capiſucco
Magiſtro Sacri Palatii annuente, editis Avenione 1658.
tract. 2. & P. Gualdi in volumine pro Probabiliſtis
edito an. 1708. ſub ementito Nicolai Peguleti nomine.
Hos amplecti poſſe (8)
(8) Neque omittendi eruditiſſimi ex Congregatione
Matris Dei Scriptores, Conſtantinus Roncaglia, &
Dominicus Manſi hodieque bono literariæ Reipublicæ

vivens. Et Roncaglia quidem maximi hac in re facien-

dus, quod ipſemet fateatur, ſe antea Probabilioriſtieæ
ſententiæ addictum fuiſſe, ſed inter audiendas confſeſ-
ſiones tandem agneviſſe, nihil minus eâ aptum ad con-
ſulendum animarum ſaluti. Vide P. Bovii præclaram
Diſſertationem. Interea animadverto, Probabiliori-
ſtas quoque homine Probabiliſta gloriari, qui ad eorum
caſtra transfugerit, Aguirrio nempe Cardinali Eminen-
tifſimo; de quo tamen, ſi adieris adnotationem ſextam
in hoc caput, competies, popello fucum facere, qui
Converſione, ut ipſi ajunt, Aguirrü abutuntur; pluriſ-

que habendam Roncagliæ defectionem à Probabiliori-

ſtis, quam Aguirrii à Probabiliſtis, quod hic rem pro-
fireatur ſe minus accuratè perpendiſſe, ille vero nonniſi
oc diligens examen, & (quod gravius eſt) Sacri Tri-
unalis experientiâ edoctus, Probabilioriſtas ſuos de-
ſeruerit. Hic ille Roncaglia eſt, qui Ven. P. Pauli Se-
gneri

higent
,
(

ruei

.

ueh
loetu⸗
ütan

Supplemendam, five Acceſſtone. 341
gneri epiſtolas tres de probabilitate elegantiſſimas Lu-

cenſibus typis evulgavit. Quod vero ad P. Dominicum

Manſi ſpectat eruditiffimis libris in lucem emiſſis cele-
berrimum, ut intelligas, quanto ille Probabiliſtas ſtu-

dio ptoſequatur, ſatis erit illud adnotare, primam Ghez-

zianorum Dialogorum Lucenſem editionem ab ipſo
fuiſſe curatam; qua de cauſa hiſtoricum Probabiliſini
in ſe vehementer commovit. Cæterum vide ejuſdem
Manſi Theologicos libros.
Et alii apud iſtos (9)
(9) Addamus & Theologum Ordinis Servorum B.
M. V. aut potius plures, ac primores ex co Ordine Pa-
tres. Nam in Thefibus Oeniponti editis, ac propugnatis
an. 16 87. menſe Majo à P. Pio Maria Wegſchaider ejus
Ordinis ſub præſidio R. ae feligioßi P. Damiani Mariæ
Frend ejuſdem Ordinis in Comitiis Provincialibus,
hanc reperio in Tractatu de actibus humanis num. 29.
propofitionem: Licitum &t in operando ſequi quam-
cunque ſententiam Theologicè probabilem, relilta pro-⸗
babiliori, & tutiori, ſt agatur de ſola licentia altüs, ſe-
us, ſiagatunde valore rei.

C A U T vVII.

Plurimi ex omnibus Orbis Chriſtiani nationi=
bus clariſſimi Dobétores, eaſdem ſenten-
tias tenent.

NMUlos utriufſque epinionis ccleberrimos Miſpani.
defenſores una nobis ſuppeditat Hiſpa- Marti-
nia. Martinus Aſpilcueta Navarrus, qui me- nus Na-
rito doctiſſimus, & piiſſimus à Bellarmino ap- vartate
pellatur de pœnit. diſt. 5. num. 3 8. ita loqui-
tur: Reſpondeo ſeeundonegando ſenper tutio-
rem partem eligendam eſſe; quoniam ſatis eſt
eligere tutam, ut eruditè, & utiliten declarat
Antoninus, & facit gloſſa recepta, quæ ſecun-
X 3 da

342

Petrus

Navar-

Fasſ.

Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

da eſt, quam dicit ſingularem Alerxander.
nanquam verum eſt eum peccare mortaliter,
qui facit aliquid dubitans, an ſit pegcatum
mortule, nec ne, juxta illud⸗- Qui amat bericu-

lum, peribit in e. Sed aliud eſt dubitare, an

tale quid faciendum ſit, aliud credere ratione
probabili, & authoritate alicujus illustris Do-
toris adcmonente, ut pulchré in loco pracitato
declaravit Antoninuns, & nos latius, & magis
ad vivum diſputabimus ſuper illis verbis: Tene
eertumn, &ͤ relinque incentun;, & reſolutius
bost hac tradidimus in Manuali Confeſſorum.
Primus locus, quem cx ſuis operibus Navar-
rus hic citat, ſumitur ex diſtinct. 7. de pœnit.
num. 3. ubi ſic habet: Sextoinfertur per hunc
terxtum minimé probari teneri nos, ſed tantum
conſilio regulariter ad eligendum in rebus agen-
dis tntiorenz partenz, niſi aliud adid nos ur-
geat præceptum. Infertur autem in hunc mo-
dum: Nam omnia jura, quaæ habent, in rebus
agendis partem eligendam eſſe tutiorem, ſi gni-

kcant, ut partem illam eligamus, quæ animez

utilitati eſt certior: ar ſupra dittum est, con-
Blium tantum eſſe, etiam in ſpiritualibus, ut
certiora minus certis præeligamus,s ergo con-
Bilium tantum, & non præceptum fuerit tutio-
rem partem eligere. Locus alrer petitur ex Ma-
nuali cap. 27. n. 288. ubi, quæ de meliori opi-
nione deligenda pluribus diſſeruerat, ita re-
ſtringit: Quamvis in foro contentioſo regula-
citer præditta obſervanda ſint, in foro tamen
conſcientiæ ad ffeltum non peccandi ſußhcit
eligere pro vera opinionem ejus, quem merito
cenſemusidonea ad id ſoientia, & conſcientia
praditum.
Tuetur illud ipſum Petrus Navarra, cujus
. ſum-

.

Sen i

Gr⸗
nt
tode n
GNehr

4 5
1, Ten

7

nl

, .
cn,
A 4
Ging
Salt,
Ganen
lic,)

htuic
Gng

Saupplementum, ſive Acceſſiones.

ſumma eſt apud doctos authoritas, lib. 3. de
Reſtitutione cap. I. n. 2 37. editionis Toletanæ
anni 1597. p. 140. Zuxta communiorem, in-
quit, Theologorum ſententiam ſufficit ad ſecu-
ritatem conſcientiæ opinioni probabil:i ſe con-
formare, etiamſi lkit minns probabilis.

343

oannes Medina celeberrimus in Academia Joanues
Complutenſi Theologiæ Profeſſor, Codice Medina.

de rebus reſtituendis, quæſt. 22. de rebus per
ludum acquiſitis, editionis Ingolſtadienſis an.
158I. P. 148. quærit: Quid agendum ſit in
caſu, quo Doctores varia opinentnrs atque ubi
affirmavit, durante dubio hominem teneri ad

illad, quod tutius eſſe cognoverit, ſubdit: Po-

zerit tamen, dubio depoſito illi opinioni adhæ-
rere, quam viderit, aut audierit a Dostoribus
IZtde dignis approbari, qquibus ſe tuté poterit
conforware, & quia non video avthoritatem,
aut rationem convenientem ad tenendum, eſſe
de ſalutis neceſſitate præfatum lucrum reſtitu-
endum, opinioni liberanti potius; quam con-
domnanti arbitror adhaærendum.

Subſcribit eidem opinioni Ludovicus Mon- Ludovi-
teſinus, quem Baſilius Pontius l. 10. de Ma- cu Mon-

trimon. c. 15. num. 1. appellat inſignem Ma-

gistrum Complutenſem, non minus moribus,

quam dolctrina. Nam in Commentariis ad r.
2. diſp. 29. J. 5. §. 3. quærit: Uꝛrunm licitum
ſir operari juxta opinionem minus probabilena,
E& minus tutam. Quam quæſtionem ita deci-
dit n. 172. Dicendum nobis est primo, vir lit-
teratus licitè operatut ſequendo opinionem mi-
nus probabilem, & minus tutam. Zam hac ſen-
tentia eſt cmmunis in ſeholis, & latè probat
Medina &. Quod ubi pluribus argumentis
effecit, & adverſariorum objectiones diſſol-
V 4 Vit,

teſitius.

344 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralen,

Joannes
Sanchez.

Nicolaus
Garcias.

Hierony-
mus de la
Rua.

Petrus de
Ocbaga-
via.

Egidius
Trul-
bench,

vit, alteram concluſionem ponit num. 177.
Dico ſecundo- etiam illiteratus, & indoltus
libité potest ſoqui opinionem minus brobabilem,
minus tutam. .

Plures pro ea ſententia authores citat Joan-

nes Sanchez Abulenſis diſp. 42. de Sacramen-
tis num. 12 licitum eſſe, inquit ſéltari opinio-
nen minus probabilem, relilta brobabiltori, do-
cent Mergado, &.
Prius idem fecerat Nicolaus Garcias tract.
de Benefic. part. I1. Cap. 5. n. 36 1 potest, in-
quit, ſequi opinio probabilis, relibia probahi-
liori, ut tenent Armilla, Barrholom. Medina,
Go. & recentiores conmuniter.
De eadem quæſtione ita Pronunciat Hiero-
tiymus de la Rua, Theologiæ in Schola Tole-
tana olim profeſſor tom. 2. Theologicarum
Controverliarum, ſexta Controverſ,. dub. 6.
Pag. 82. editionis Matritenſis anni 1620.
Dico quinto, poſſe aliquens hene operari contra
opinionem probabiliorem „ & contra optnionem
zattorem, ſequendo tamen opinionem probabi-
lenz, & atam.
Concinnit Petrus de Ochagavia Salmanti-
næ Eccleſtæ Theologus in tractatu de Sacra-

mentis, de Baptiſmo, quæſt. 11. n. 11. Licer

operans, inquit, in aliis rehus ſatisfaciat ſuæ
zonſcientiæ, & obligationi, ſequendo opinionem

Probabilem, ztiamſi ſit minus tuta, quia rigo-
roſum, & intolerabile eſſet ſemper operari ſo-

eundum opinionem probabiliorem, & tutiorem’e
non tainen in re tanti momenti, qqualis eſt Ba-

ptiſmus &o. ,
Idem ſentit Joannes Egidius Trullench Sac-
Theologiæ in Academia Valentina Doctor in
opere Morali Venetüis edito anno 1643. tar.
2. Iib.

Mlen

Ceveftu

1.
G

1 .
— Supplementum, ſive Aocceſſionet. 345
2. Iib. 8. cap. I. dub. 6. n. I. Guppono, inquit, .

SS loquendo generaliter „ & in vommuni, in Mo-
ralibus licitum eſſe uilibet ſequi opinionenm

ton probabilem, & minus tutam, relicta probabi-
. . .
lLiore, &s tutiore. Quam inrem authares de-
⸗ 5 ,

cem, & rationes duas producit. 5
Simillimam aflertionem ponit Joſeph. Ro- Joſephus
cafal Valentinæ & ipſe Academiæ Doctor Rocafal.
Theologus, in praxi Theologiæ Moralis 3. p.
tract. de Conſcientia lib. 3. cap. 6. n. 49. pag.
359. Quando ſunt duæ opintones inæqualitet
“ probabiles, Licité quis aget formando diltamen
is All juxta opinionem minutprobabilem, relilta pro-
babiliori. Ita communiter Doctores & . Quod
triplici ratione probat.
Sic etiam Joannes Guttierez lib. 1. Canon. Joannes
quæſt. cap. 1 3. n. 23. Quando „inquit, ſuper Gurttis-
aliquo punéto ſunt diverſæ ſententiæ avthorum, Tez.
ambaque probabiles, poterit anuſquiſque ſuam
conſcientianz conformare, ounz qua volerit ea-
rum.
Docet quoque Joannes de Solorzano lib. 3.

de Indiarum Jure cap. 2. nu. 38. Securos eſſe, ane
qui opiniones duntaxat probabiles ampletan- zang

tur, etiamſi aliæ tutiores, & probabiliores exi-
Rant, præſertim abi non de fabto, ſed Aejure,
dubio, & eius interpretatione, aut intelligen-
tia tractatur, de quo videnda ſunt, quæ laté, &
eruditè tradunt Theologt recentiores poſt D.
Thomam in z. 2. quaſt. 6 3. art. 4. & Quodlib.
8. art. 3. D. Antonin. I. p. it. 3. ap. IO. Cir-
ca finen &.
Diſertiffſimè eandem ſententiam tuetur Jo-
annes Machado celeberrimus in utroque orbe
Doctor, cum in Limenſi prinnm Academia,
deinde in Salmanticenſi ſummaâ ingenii, & do⸗

1 5 Grinæ,

Joanne⸗
Machado,

346

Itali.
Alexan-

der Pe-

ſantius.

Ludanig
Cax *“

ctrinæ laude floruerit.

Ad R. P. La-Croix Theologiam WMoralem.

Nam in opere Hiſpa-

nicè edito, quod inſe Tribitut Perfeltns Confeſe
ſarius, ſic habet diſcurſu practico art. 3.

Dico
ſſe, & magis rece-
ptam a 3 Dotkaxigi; ſen
tenttiam, Llicere, & tu-
tum eſſe in conſoientta
ſequi minus probabi-
lem opinionem, relitta
probabiliore Le ſit
Wtapropria, ſive alio-
rum, & quamvis mi-
nus probabilis opinig
quam ſequetun, minus
ſecura, att magis ſe-
cura ſit, aut dobt as, vol
ignars ſit qui eam

Jegnetur. Pro qua ſen

tentia authores citat
uadraginta quinque.

vonm,nnto orene,

Digo que la mas
comun, y recibida de

los Doctores ſer lici-
to, y ſe guro en con-

ſciencia ſeguir la opi-

nion menos provable
dexando la mas pro-
vable, O, ſea eſta pro-
pria menos ſegura, o.
de otros; Y aunque la
n menos pro-
vable; que ſeguiere,
ſea mas ſeguta, 0 me-
nos ſegura, o ſea do-
cto, o ignorante el
que la ſeguiere.

r.

Non diſtentiunt Itali Dockores, quos intet

& rerum pro Apoſtolica Sede geſtarum gloria,
& ingenii, ac docçtrinæ larcde emihnet Alexan-
der Peſantius Romanus, qui in Commentariis
Theologie u . nuncupatis ad I. 2. qu.
19. art. 6. diſp. 2. n. 3. ita loquitur: Dico, quo-
ties opinig, S ait izui non ſſe peecatum,
eſicommunis apud Doctores, vel quamvis non
ſit tam communis; quam bontrariad, ſi ſi eſt ali-
gugrum Pé or in, ĩ. Régué häbetur Pro impro-
babili, potefqies dobtns illam ſequi. Et pau-
l Poſt: . pateſtpr aterea alus conſilium dare ſe-
cundum zanden opintonem.
Ludovicus Catbo publicus in Gymnaſio
Peruſino Theologiæ Profeſlor; Magnae vir in-

tegri-

Supplementum, Eve Acceſſiones. 347
zegritatis, ac doctrinæ, teſte Poſſevino, & ope-
ribus multis, quæ ſumma une laude in lucem
emiſit, erximins, atité praclarus, ut ait Anto-
ninus Roſatus in Epiſtola ad Cinthium Aldo-
brandinum Cardinalem;, in- Summa tom. I.
,P. I. Cap. 14. editionis Venetæ anni 1606. p.
157. Controverſiam hanc datàâ operâ cxami-
nat, ac de ea ſic pronunciat: licét ſequi opinio-
nem minus probabilem „reliltaà probabiliori.
Quod triplici ratione confirmat.
Breviſſimè illud ipſum affirmat Lelius Zec- Lelius
chus clariſſimus Theologus in Summa Mora- Zecchur.
lis Theologiæ; Clementi VIII. dicatâà ann.
1598. Sic enim habet tom. I. de Regulis hu-
manorum actuùum cap. 4. n. 7. Qaando omnes
opiniones habent graves authores, & probabi-
les rationes poteſi licité quis eligerequamoun-
que vult. (2) .
poſtremi ſententiam dicent Belgæ Theolo- Belgæ.
gi, in quibus excellit Joannes Vigers, qui te- Joannes
ſte Valerio Andrea in Bibliotheca Belgica, non Vigers.
minus vitæ probitate, quam doctrina emicuit,
& ſeholam Theologicam Lovanienſem Profeſ-
ſor Regius annis continuis viginti ſex doçendo,
ſeribendoque illuſtravit. Copioſiſſimè quæ-
ſtionem hanc pertractat in I. 2. qu. 16. art. 6.
dub. 6. Quid autem ſentiat, ſic exponit: Dico
quarto, quando er utraque parte ſunt opinio-
nes probabiles , quarum una eſt probabilior „ α
altera minus probabilis, poſſum in akionibus
moralibus ſequi minus probabilem „modo veré,
& abſolutè probabilis ſit; non tantum quands
minus probabilis tutior eſt, vel quando ab ope-
rante habetur uti probabilior, ſed etians quan-
do eſt minus tuta, & habetur ab operante tan-
quam minus probabilis.

Mens

4 . (etdler⸗
34 8 Ad K. P. La-Croixæ Theolbgian WMoralem. Gr

. . . . . Reürore
Guillel- Mens eſt cadem Guillelmi Merceri, quem
nus Mer- & Aubertus Miræus in Bibliotheca aſſerit.
céri. Dnceons

Theologiam Eovanii docuiſſe, primo in Abba-
tea Nobili S&. Gertrudis annis alto, poſtea Re-
giis auſpicizs in Scholis publicis totos viginti,
&octo annos, & Valerius Andreas multis, pla-
neque admirandis virtutibus præditum fuiſle
teſtatart. Sic enim habet in Commentariis ad
3. partemn S. Thomæ Lovanii editis anno 1630.
Pp. 3 82. Si pœnitens adhareat opinioni probabilis
& contrariam probabiliorene Confeſſor judicet,
debet Confeſſor eum abſolvere. Ratio eſt, quia
cum pœnitens operetur ex opinione probabili,
eft bene diſpoſitus.
David à Eidem quæſtioni ſimiliter reſpondet David
Mauden. à Mauden, cujus eruditionen, & præclariſſi-
mum opus in Decalogum mirificè commen-
dat Michaél Ophovius Epiſcopus Buſcodu-
cenſis in iis literis, quæ præfiguntur altert
ejuſdem authoris volumini inſcripto: Spequ-
lum aureum vitæ Woralis. Sic autem loquitur
diſcurſu 2. in Decalog. pag. 101. col. 2. Con-
feſſarius poteſsꝶ, & tenetur ſequiopinionem pro-
babilem pœnitentèe, relitta ſjua probabiliori.
Frauciſo. Franciſcus Sylvius, qui teſte VYalerio Andrea
Glvius, Duacenam Theologiarm Profeſſor Regius, at-
que or dinarins trigintä, & e amplius annos
cum docendo, tum ſoribendo mirifico illuſtra-
vit S diligenter de hac quæſtione diſpurat in I.
2. ad qu. r19. art. 5. quæſt. 9. Mentem autem
ſuam ſic exponit concluſ. 3. Quando ſunt duc
opiniones verè probabiles, lLicitum eft relitta
probabiliors ſequi minur probabilem, ſive hac,
quæ minns probabilis eſt, ſit tittior, ive non. Ea
ſentinnt Medina, Banneſius &. atque hanc
aſlertisnem fuam triplici ratione confitmnar.
⅓

Supplementum, Zve Acceſſioner. 349
Amplectitur eandem ſententiam Gaugericus Gaugeri-
Hiſpanus natione? Belga, profeſſione T Theolo- cuf
gus Duacenus in ade ditiontbus ad Summulam Manuse
„, Cajetani verbo opinionis cſus, Quando „ in-
bim quit, duarum opinionum contrariarum utra-
r uli⸗ que tanquam probabilis à Doctoribus admitti-
Peliimt zur, non neceſſarid eligi debet zutior, & pro-
Nenmi Babilior, ſed poteſt alterutri zarum quiſque ſe
conformare, dummodo ſili berſnadeat, eane,
gjnam amplod: titur, eſſe pr obabilen, ique aſſen-
tziatur, tanquam Srſtcienter fun datz, uam is
fortè contrariam propter argentiores rationes
exiſtimet eſſe veriorem. Iia Medina loco ſx- .
pra citato. Meque hoc covtrarinum eſt ſupra-
dictis, videlicet quod in dubies ligenda ſit pars
tutior, quia quundoutraque parz eſt probabi-
lis, & ſußfcienter fundata (ſicut hic ponimus)
neutracenſetur eſſe dubia» ſedhabet utrramque
certitudinem moralem.
His adjungi debet Richardus Halus natio- Richay-⸗
ne quidem Anglus, ſed diururnâ commora- du⸗
tione Belga; ut t conſtat ex Joanne Pitſeo, qui Hallus.
S&£ multiplicem ejus eruditionem commendat,
ttaét. de conſcientia lib. 2. cap. 9. ait?: Mag-
norum virorunz authoritate fulti, ſtatuimus
Jatis eſſe equi opinionem alicujus probabilem, .
ut all eas latebras nzon confugiamus, quibus
quidam inveſtigandanm grokabilioremz eſſe con-
tendunt.

le, , 11
,

ADNOTATIONES CAP. VII.

Itat quadraginta quinque (1)
(1 ) Idem ſentit D. Franciſcus Perea,
qui anno 1697. Salmanticæ edidit EydiumlIa-
bidem recentis Antiprobabiliſeni. .
in⸗ Quam-

Tuarez.

Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Quatncunque vult (2)
(2) Adde Carolum de Baccio Presbyterum

Capuanum in ſelebtis caſaum conſcientiæ re- Wr.

conditorum Neapolit. edit. 1652. p. 2372.
Neque diſſentiunt Germani. Hos inter Jo-
dochus Lorichius in Friburgenſi Academia
Theologiæ Profeſſor in novo Theſauro utri-
uſque Theologiæ Friburgi edito ann. 1609.
T. 2. verbo opinio.

G. A b U. T VII.

Concluditur ſententias illas, quamvis à dobtiſ-
limis quibaſque oc. IEſu Theologis defen-
dantur, non ſſe tamen eorum proprias:
m Societati OEſu propemodum ſingulare
fuiſſe eaſdem opiniones tum variiz modis
temperare, tum etiam oppugnare.

. Am copioſa utriuſque ſententiæ defenſo-
r

um multitudo, quæ altero tanto major

evadet, cùm authores omnes ab iſtis indica-
tos nactus fuero, adeo certum me, ac ſecu-
rum victoriæ fecit, ut non dubitem palam, &
apertè profiteri celeberrimos Societatis noſtræ
ſeriptores iſtis opinionibus adhæſiſſe. Sic do-
cuit Franciſceus Suarez, quem & Paulus Quin-
tus Pontifex Maximus Doctorem eximium, &
Alphonſus Caſtelbrancus Conimbricenſis Epi-
ſcopus commnnem atatis ſuæ Magiſtruimn ap-
pellavit. Nam tract. 3. in I. 2. diſput. 12.
ſect. 6. quod universè ſtatuebat Medina, li-
cere uti opinione probabili, relittà etiam pro-
babiliori, fatetur in iis opinionibus eſſe ve-
rum, quæ verſantur circa jus ipfum, ſeilicet
an hoc ſit prohibitum, vel praceptum, nöcé.

Sic

Snpplemenum 9 Rve Acceſſionet. 3 51
Sic etiam Vaſquez in I. 2. diſp. 62. cap. 4. Vaſquex
num. 14. Valentia in I. 2. diſp. 2. quæſt. 14. Valentia.
puncto 4. Tannerns diſp. 2. de actibus huma- Tannerus
his q. 4. dub. 4. Granado in I. 2. tracét. I2. H
diſp. 4. ſect. 3. num. 23. Lellius lib. 2. de ju- Becanus.
ſtitia, & jure cap. 29. num. 68. Becanus in Turria-
ſumma parte 2 cap. 4. q. 9. num. I 5. Turri- Mus.
"anus in 2.2. diſp. 13. dub. 3. num. 2 1. Salas Eee. „
Nin 1. 2. tract. 8. diſp. unica ſect. 6. Coninch. tz⸗
1 tom. 2. de Sacrament. diſp. 34. num. 84. Ovi- Arrioga.
D edo in I: 2. tract. 3. Comtrov. 3. puncto 2. Palavici-
Arriaga in r. 2. diſp. 2 4. ſect. 1. Pallavicinus eut.
in I. 2. diſp. 9. q. 4. art. 4. Henriquez lib. 14. „
cap. 3. utm. 3. Sanchcz lib. I. in Decalog. Sanuchez.
cap. 9. num. 14. Azor. lib. 2. inſtitut. moral. Azor.
Cap. 16. q. 3. Laymann. tract. I. cap. 5§. §. 2. Lop'man.
num. 7. Filliucius traét. 20. in Decalog. c. 4 Pilliueius

e De c. 1. Koginalch.
nil „ Q . . 2
num. 12, 8. Reginaldus in praxi fori pœnit Gor don,

lib. I3. Cap. T0. ſect. 2. Gordonus lib. T. q. 9. à Caſtro
nutm. 3 3. à Caſtro Palao parte 1. diſp. 2. pun- Palao.
cto 2. Baldellus lib. 4. diſp. I2. num. 1. Breſ- Baldellur.
ſerus lib. 3. de conſcientia cap. 8. aliique com- Breſſerus.
plures.
Quamvis tam multi Societatis noſtræ ſcriptores ſen-
tentias illas amplexi ſint, nego tamen eas eſſe ipſorum
proprias. Quis enim tam iniqueè ſentiat, ut illis ſin-
gulariter eſcribendum putet, quod ab aliis Ordinuum
omnium, & Nationum Theologis, & doctrinæ famâ
clariſhimis, & numero propemodum infinitis, incredi-
bili, planeque admirando conſenſu propugnatum vide-
rit? Accedit, quòd pletique ex authoribus à me pro-
ductis poſteriotem ſententiam, quæ & priorem con-
tinet non modò defendunt, ſed etiam in omnibus Eu-
ropæ Scholis & Academiis doccri profitentur. Nam
ex Gallia Iſambertus exclamat: a communiter Dolcto-
res. Ex Hiſpania verèò Ludovicus Montenſis, Fers
8 a-

1 X
352 Ad R. P. La CGon Theologiam Moralem

Navarra, G& Gregorius Martinez: haæc ſententia eſt coäm-
munisan Scholis, hac eſt communior Theologornum Jen-
tentta, hæc eſt ſententia commuanit. Ex It alia Martinus
Bonacina E. Piſcopus,) Jacobus Raggius, & Angelus Boſ-
ſius: ita communiter .. heologi, ique ,„ ut ita dicam in-
hniti, ita omnes publici profeſſores Theelogiæ; denique
cx Germania Joannes Caramuel Epiſcopus: illa ſenten-
tia hodie eſt omnium. .
Fatebitur forſan aliquis ſententiam hanc in omnibus
Orbis Chriſtiani Academiis dominari; ſed'in eas à So-
cietatis Noſtræ Theologis introductam eſſe lamentabi-
tur. Quod etſi à quibuſdam iracundè, & atrociter ex-
Poſtulari (ſoleat, caret tamen omni probabili itatis ſpe-
cie, ac coloré; imè apertæ falſitatis convinci nullo ne-
gotio poteſt. Nam ut omittam antiquiores Epiſcopos,
& Doctores, qui primam opinionem manifeſtè tuentur,
& iſti non mediocriter favent: demonſtratum eſt ſupe-
rius, Franciſcum Victoriam, Bartholomæum Medinain,
Ludovicum Lopez, Bartholomæum Ledeſmam alioſque
doctiſſimos Thomiſtas, multò ante eam perſpicuè, &
acriter defendiſſe, quàm ab ullo noſtrorum eſſet propu-
gnata. Quamobrem Gabriel Vaſquez, qui inter primos
Societaris Jeſu Scriptores eam ſub finein ſuperioris ſæ-
culi amlexus eſt, ait in I. 2. diſp. 62. Cap. 4. num. 14.
in ſeholis mult antò communem fuiſſe. Quod ab eo ve-
rè afarmari non dubitabit, quiſquis recordabitur Micha-
elem Salonium, & Petrum Navarram anre Vaſquem
ſcripſiſſe hanc eſſe communem Theologorun, ſententiam.
Unde & Salonius eo loco, quem cap. 6. protuli contra
adverſæ opinionis defenſores hoc argumentum ad ho-
minem, ut appellant, deduxit. Eligenda eſt opinio, ut
volunt probabiltor: ſoed quod liceat ampleæltt probabilem
(dimiſsà probabiliori) . opinio probabilior; cum ha-
beat plures, & graviſſimoxs authores, & firmiora funda-
menta, quäm oppoſita, ut ex progreſiu hujus diſputatio-
nis conſtat; ergo &c.

Fracta

. e

D 1
Tmh
onltam
kkrſnen
pVei, S
un nuen
mWNenarn

AIh

Supplementum, ſive Acceſſiones. 3 53
Fracta eſt, opinor, procax, & inveresunda Montal-
tii calumnia: placet tamen ad eam magis, ac magis
obterendam paucis demonſtrare, adeo Socieratis noſtræ
proprium non fuiſſe, tucri e daabus opinionibus proba-
Viihn bilibus licitun eſſe minus tutam, & minus probabilem
ampletti; ut ipſi propemodum ſingulare fuerit, commu-

nem illam ſententiam, quam in Theologorum ſcholis

dominantem reperit, tum pluribus adhibitis tempera-
mentis mollire, tum etiam penitus oppugnare. Ac pri-
mum quidem oſtendi perfacilè poteſt, ſi recorderis, an-
tequam libris editis quæſtionem iſtam Scriptores noſtri
attingerent, Theologos communiter docuiſle cum Bar-
thelomæo Medina in 1I. 2. ad quæſt. 19. art. 7. conol.
3. & 4. hanc ſententiam: In omnibus negottiis, etiänz
magni momenti, &xin maximam injariam tertii, atque
adeo & in materiis Sacxramentorum, locum habere.
Quamobrem cum anno 1592. ſcribebat Salonius, plu-
res authores pro hac fententia, quàm pro oppoſita
ſtare, de illa loquebatur, quatenus ipſos quoque Ju-
dices comprehendit. Sic enim habet in ea concluſione,
quam verbis paulè ante ciratis confirmat: Quando ſunt
das opiniones ex parte Furis altera tamen probabilior,
poteſt Judex in judicando, && quivis fidelis in ſuis pri-
vatis altionibur, dimiſaa probabiliori, eligere probabi-
lem. Hinc eſt etiam, quèd Perrus Ledeſma, qui eodem
tempore florebat, cum es loco, quem ſuperiũs cap. 5.
deſcripſi, opinionem illam Judicibus ſingulariter ac-
commodat, ait: Hanc ſententian tenet Magiſter Me-
dina, & Orellana, & alii multi Doctores, præcipus diſci-
puli &. Thoma. Conſtat igitur hunc fuiſſe communem
Theologorum ſenſum ante annum 1592. Videndum
eſt modo quàm ſingulari, planeque admirando con-
ſu Suarez, Vaſquez, Sanchez, aliique Societatis noſtræ
Theologi, qui paulè poſt de his rebus ſcribere cœpε
runt, ſententiam illam variis modis temperare, & plures
ejus partes oppugnare conati ſunt. .

4 Ad P. La-Croix Theol. Suppl. 27. Pri-

354 ₰dK. P. La-Coix Tyeologiam Moralem

Primè falſam eſſe contenderunt in materia Sacra-

mentornum. Suarez enim tom. 3. in tertjiam partem, edi-

to anno 1594. diſertè id docet diſp. 16. ſect. 2, quod
repetit tract. 3. in I. 2. diſp. 12. ſect. 6. cùm ait: zn
opinionibus de Sacramentis locum habere, quod dixerat:
ſapè eg juftitia, vel charitate teneri hominem præferre Il
opinionem certam probabili, & probabilioren minur
probabili. Idem affirmat Vaſquez in commentariis ad
T. 2. editis anno 1598. Sic enim habet diſp. 64. cap. 3.
num. 1. MWunc de opinione probabili, conſideratà obli-
gatione, qua quis ex charitate debet imndigenti providene
remedium ſalutis per Sacramentas dicendum eſt. In hoc
autem caſu exiſtimo, neminem ſatisfacere huic obliga-
tioni charitatis, ſ ſequatär opinionem probabilem, imd
etiam probabiliorem minus tutam, ohn, poteſt tutam eli-
gere, & ſequi. Idem ſentiunt Sanchez (1) lib. I. in
Decalog. cap. 9. num. 34. Granado in I. 2. tract. 2.
diſp. 4. ſect. 4. num. 36. Salas in 1. 2. tract. 8. diſp.
unica ſect. 10. Becanus in Summa parte 2. cap. 4.quæſt.
9. num. 10. Filliucius tract. 21. in Decalog. cap. 4.
num. 13 8. Laymann tract. 1. cap. 5J. §. 5. Reéginaldus
in praxi fori pœnit. lib. 13. cap. 10. ſect. 1. n. 99. Gor-
donus lib. 9. quæſt. 9, num. 30. Oviedo in r. 2. tract.
5§. Controv. 3. puncto 4. Amicus in I. 2. diſp. 15. ſect.
3. num. 59. Arriaga in I. 2. tract. de humanis actibus
diſp. 24. ſect. 4. Palavicinus in I. 2. diſp. 9. quæſt. 4.
art. 2. num. 5. Breſſerus lib. 3. de conſcientia cap. 9.
Emmanuel Maſcarenhas tract. 1. de Sacram. difſ P. 2.
cap. 5. Buſembaum lib. I. tract. 1I. cap. 2. dub. 2. num.
6. aliique permulti.
Secundè alteram ejuſdem ſententiæ partem, quæ Ju-
dices ſpectat, accerrimè oppugnârunt. Suarez locis pro-
xime citatis firmiſſima fundamenta ponit, ex quibus
manifeſtè colligitur, quòd diſput. 13. de charit. lect. 6.
num. 3. docet in hæc verba: In ſententiis ferendis, ſe-
quenda eſt ſemper Judici probabilior pars. Idem affir-

mant

Uin Supplementum , Rve Acceſſiones. 355

1,
Imant Vaſquez i in I. 2. diſp. 64. cap. 2. num. 5. Valentia

in 2. 2. diſp. 5. quæſt. 7. punct. 4. Sanchez lib. r. in De-
calog. cap. J. num. 47. Tannerus in 2. 2. diſp. 4. quæſt.
14. dub. 6. num. 128. Becanus in Summa, parte 2. tract.
I. cap. 4. quæſt. 9. num. 14. Coninch. de Sacram. diſp.
ene 34. dub. 10. num. 91. Granado in I. 2. Controv. 12.
Uling, diſp. 4. ſect. 4. nuin. 3 9. Salas in I. 2. tract. 8. diſp. uni-
IImenica ſect. I2. num. 116. Filliucius tract. 2 1. in Decalog.
c cap. 4. num. 144. Laymann tract. L. Cap. 5. §. 3. nurn-
Wm16. Reginaldus in praxi fori pœnit. lib. 13. cap. 10.
ſect. 2. num. 99. Gordonus lib. I. quæſt. 9. num. 3 4. Ca-
ndh ſtro Palao tom. I. diſp. 12. punct. 10. num. 2. Amicus
in I. 2. diſp. 15. ſect. 4. num. 81. Baldellus lib. 4. diſp.
15. num. 8. Breſſerus lib. 3. de conſcientia cap. 14. Fra-
goſus de regimine Chriſtianæ reipublicæ part. 2. lib. 4.
diſp. 10. num. 19 8. Martinus Perez de pœnit. diſp. 33.
ſect. 4. Palavicinus in 1. 2. diſp. 9. quæſt. 4. art. 4. alii-
que plurimi. B
Tertièò eandem opinionem H Medicorum fal-
ſam eſſe docuerunt. Nam de illis quoque Suarez agit
en cum tract. 3. in I. 2. diſp. 12. ſect. 6. ſtatuit, plerum-
due ex juſtitia, vel ex charitate teneri hominem præfer-
re Diceir certam probabili „» & probabiliorem minus
6 probabili. V aſquez verò in I. 2. diſp. 64. cap. 4. num. 23.
ait: In hac re Terres debet Dedie regulam, quam
diximus à WMiniſsro Sacramentorum ſervanädam eſſe, at
mnon ſequatur opinionem probabilem duntaxat cum ali-
quo pericalo in re, zelicto co, quod omnino certumz eſs,
& ſine periculo, alioquin enm non ſatisfaltarnm præ-
cepto, quo debet ſubvenire proximo. Conſentiunt Gra-
mnado in I. 2. tract. I2. diſp. 4. ſect. 4. num. 41. Salas
in I. 2. Tract. 8. diſp. unica ſect. 14. concl. 2. Sanchez
4 lib. 1. in Decalog. cap. 9. num. 42. Layman act. T.
cap. §. §. 3. num. 15. Filliucius tom. 2. tract. 2 1. cap.
. numn. 151. Becanns in Summa parte 2. rract. 1. cap.
W 4. quæſt. 9. num. 14. Reginaldus in Praxi fori pœnit.
5 2 lib.

3 56 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

lib. 13. ſect. 1. num. 99. Gordonus lib. 1. quæſt. 9.
num. 30. 34. Breſſerus lib. 3. de Gonſcientia cap. 12. Mill
num. 125. Buſembaum lib. 1. tract. I. cap. 2. ſub fineimn, mn
& alii multi. unt
Quartò eandem ſententiam, quàâ parte Magiſtros, ln
ac præceptores ſpectat, refutàrunt. Tenetur Præceptor, I
inquit Suarez in I. 2. tract. 3. diſp. 12. ſect. 6. num. 9. 6
Janiorem, & veriorem doltrinam docere: in quo potest
per gradus peccare juxta materiæ qualitatem. Quod ex 1
generali principio jam ſæpius indicato , ita Becanus de-
ducit in Summa parte 2. cap. 4. quæſt. 9. num. 14. Ter- un
tio ſequitur, praæceptorem teneri docere ſontentias, quas
credit eſſe probabiliores, & adhibere moralem diligen-
tiam, ut veritatem aſſequatur: quin alioquin injurtam
facit diſcipulæ. Idem aſſerit Filliucius tract. 2 1. in De-
calog. cap. 4. num. 148. Baldellus lib. 4. diſp. 13.
num. 2. Breſſerus lib. 3. de Conſcientia cap. 18. num. Ilik
179. Gordonus lib. I. q. 9. num. 30. Neque diſſentit IMhn
Sanchez, cum lib. I. in Decalog. cap. 9. num. 26. poſt Imi
Salam ait: Praceptores ſæpè opinionem ſnam ſingnla-
rem tacere debere, ne cum aliorum ſenndalo ab opi- Il.
nione communiter recepta devient. Nam conmtinuè
ſubjungit, cos peccare, quandò abſque ulla cauſa juſta
excuſante, ſententias illas docent, quas minus proba-
biles arbitrantur.
Vides quàm impensè doctiſſimi quique Societatis no-
ſtræ Scriptores, duce Suarez, communem illam de opi- 40
nione minus tuta, & minus probabili ſentenriam, quam
in ſcholis regnantem invencrant, eâ parte moderari ſtu- Neel
duerint, quæ res ipſas, & damnum ex iis natum re- n
ſpicit. Supereſt modò, ut oſtendam, Socictati Jeſu fihn
propemodum ſingulare fuiſſe eandem ſententiam, qua- t
tenus præcisè jus ipſum . ac præceptum ſpectat, peni- Mulim
tus oppugnare. Neque verò mihi laborandum magno- 4
pere fuerit, ut iſtud demonſtrem: ex ipſo Wendrokio yh
cognolſci facilè poteſt. Cùm enim aliquem inter recen- iCe
tiores ihfe

—

lh⸗

G Supplementum, ſive Acceſſiones. 357

n tiores Theologum quæreret, ex quo jam parata ad hanc
m opinionem, ut à nobis explicata eſt, oppugnandam ar-
n muruaretur, unum reperit Paulum Comitolum,
„ quem & appellat pag. 90. (ſed flagitiosè diſſimulat no-
nuſtrum fuiſle) & ex quo verbatim deſcribit veterurn
ckh,t Theologorum nomina, & loca, quæ pro contraria opi-
u nione ibidem percenſet. Certè ab annis octoginta tan-
. to conſenſu in omnibus Theologorum ſcholis recepta
uaReem eſt illa ſententia ut qui ſuperius allegati ſunt autho-
Imires tam multi (quorum plerique accuratiſſimum illo-
umis rum Cathalogum texuerunt, qui hanc Controverſiam
mint attigêre) duos tantuùm ex recentioribus Theologis aper-
um tos ejus impugnatores nominent: Paulum Comitolum
(2) & Societate Jeſu, qui lib. 5. reſponſ. Moral. quæſt. 5.
acriter, & generatim eam oppugnat, & Antonium Pe-
rcz Benedictinum, qui in Laurea Salmantina, certam
10. dub. z. cap. 10. num. 55. multè remiſſius contra
Nillam agit, docetque tunc tantùm opinionem probabi-
a; liorem neceſſariò præferendam eſſe, cum eſt longè pro-
il babilior. Fuit igitur Societati Jeſu proprium, ac ſin-
m gulare poſtremis hiſce temporibus Theologum ferre,
endqaui & palam, & acriter, & generatim ſententiam

1, . . . .
nut iſtam, quâ parte jus ipſum ac præceptum reſpicit, op-
pugnaret.

eWen

ADNOTATIONES CAP. VIII.

Anchez lib. 2. in Dec. (1)
(1¹) Vide elegantiſſimum P. Lecchii librum in-
Gen ſcriptum: Avvertenze Teologiche, quo loco P. San-
mis chez defendit à P. Concinæ accuſatione.
hcke Paulum Comitolum (2) .
„(2) Ante Comitolum cenſendus fuerat Jeſuita Fer-
dinandus Rebellus T. I. de juſtitia, & jure ann. 1608.
Huic & Cemitolo acceſſit ann. 1642. Andreas Blan-
chhus ſub fictitio Candidi Philalethi nomine, ſub quo
. . 3 nomi-

35 8 Ad KR. P. La- Croix Theologiam Moralem

nominc quis lateret, ignoravit de Champs capite2.
Ab anno verò 1659. quo idem de Champs ſcribebat,
plures prodiêre Societatis Scriptores, qui acerrimè con-
tra Probabiliſtas pugnârunt, ut vel,/ ipſe fatetur recens
Probabiliſmi hiſtoricus. .

APP E ND IX.

De duobus Ordinis S§. Dominici Theologis, quo-
rum alter favet, alter bellum indicit
communi doltrinæ.

Um hæc diſſertatio typis ederetur, jamque po-
ſtremum caput ſub prælo eſſet: commodè in
manus meas venerunt Dominicanorum libri
duo; alter obſoletus, & præ nimia vetuſtate pœne de-
tritus, recentiſſimus alter, & nondum compactus. U-
terque in hanc Controverſiam multa diſſerir, ex quibus
Pauca delibo.
Primus eſt, Conſolatorium timoratæ conſcientiæ ante
annos ducentos conſcriptum à Joanne Nider, quem
Antonius Senenſis in Bibliotheca, Verum Speculum ob-
Jervantiæregularis, & ſcientiarum omnium promptua-
rium uberrimiunz appellat. Toto cap. 11. probat autho-
ritate antiquorum, ac Præcipuè S. Thomæ, Villelmi
Antiſſiodorenſis, Ulrici, Monaldi, Humberti, & Villelmi
gloſſatoris Raymundi: Quod non ſemper oportet tutio-

rem opinionem eligere de neceſſitate ſalutis, ſoed ſußfcit

zutam eligere. Tum aliud caput ſic inſeribit: Capitu-
lum 12. probat idem authoritatibus magis modernorum
Doctorum. Et jam inde ab ipſo initio ait: Goffridus
des fontibus dicit: quòd fi quis confitens non habet con-
ſcientiam de aliquo altu, quem Confeſſor opinatur eſſe
bPeccatum, puta, de Vitaliciis, & de multitudine Be-

nefi-

Gen

(W; 8
ll
I
eteun

ere.

lt .
B 14 Supplementum, pve Acceſſionet. 352
de neſziorum, & ſimilibus; quando confitentis talis opi-
mio non procçedit exr protervia, ſea ex probabili ratio-
“ ve, debet eum Coenfeſſor generaliter in forma Eccleſia
ſete alsſolvere. Simillima profert teſtimonia Bernardi
Claromontenſis, Petri Paludani, & Joannis de Er-
denberg, Doctorz, inquit, noſtri Ordinis ſatis an-
tiqui. Quæ omnia cap. 1. plurimis rationibus con-
firmat. (1)
1 Vix illum Joannis Nider librum percurreram, cum
„mihi oblatus eſt alter Julii Mercori Cremonenſis de
I praxi opinionum limitata, qui recens prodiit Mantuæ
cum honorifica approbatione Hieronymi Placentia So-
cietatis jeſu Theologi. Non eſt mei inſtituti explora-
re, quàm firma ſint ea argumenta, quibus totâ parte
ſecundâ probare nititur ex duabus opinionibus contra-
riis probabiliorem, ac tutiorem in praxi ſequendam eſ-
ſe. Duo tantùm obiter moneo. Primum eſt, eum par-
te 2. art. 26. inter contrariæ opinionis patrones appel-
lare duos, aut tres recentiores Theologos, quos nec
Alei vidi, nec ab authoribus ſuperins productis eitatos legi.
Quamobrem facilè adducor, ut eredam eos cum Do-
minico Soto, quem & ipſis Mercorus adjungit, loqui
tantùm de Judicibus „vel de factis ad aliena jura per-
tinentibus. Secundum eſt, eum part. 3. art. 7. in com-
munem ſententiam relabi, ac docere ſæpius licitum eſ-
ſe ſequi in praxi opinionem minus tutam, & minus
probabilem: Quandovidelizet, inquit, minus probabi-
lis ex motivo intrinſeco per motivum extrinſeum reddi
tur certa moraliter. Sit exemplum; penſutis rationibus
intriaſecis, an ſit licitam in die feſto opus ſenvile per ho-
ram, pars negativa mihi videtur probabilion, & afir-
mativa minus probabilis. Si poſtea adverto, qudd perſor
na Religioſaæ, doctæ, & Dei timorem habentes faciunt la-
borare ſuos fBamulos per horam in die feſto, orxtra caſumz
neceſſitatis: ex hoc exemplo, tanquam medio extrinſeco-
poſſum ſequi ſententiam, quaæ mihi minus probabilis ap-
4 5 paret

Comcvngetr
1

‚Sins

360 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
paret ex motivo intrinſeco. Addit paulè poſt Et quia
plura ſunt hujuſmodi motiua evtrinſeca, quæ operationes
noſtras moraliter poſßunt certificare, ut authoritas Dolcto-
rum, exempla Wajorum, præſumptiones, titulus poſſeſ-
hionic, conſuetude, tolerantia approbativa Superiorum in
lege humana; regula ab nconvenienti vitando, vel pro
majori hono in his, quæz mala ſunt, quia prohibita, &&
kmilia; deo ſapins poterit accidere caſus, ut poſſit ad-
mitti in praxi nſurs opinionis minns probabilis, quæ fa-
vet libertatt, reliétà bprobabiliori oppoſita, qua favet Praæ-
cepto. Ex quibus patet eum à communi ſententia ni-
hil admodum diſcrepare. Quod & clarius oſtendit ca-
Pite ſequenti, cum pluribus probat, ſe cum Vaſquez,

Suarez, Sanchez, de Lugo, Laymanno, & Eſcobario
3 )
planè conſentire.

ADNOTATIONES APPENDICIS.

Puribus rationibus conſirmat (1)
(N) At, inquies, Niderus ipſe in 9. Præcept.
c. 4. ait: ſecuriorem viam tenendam eſſeo . in dubiis
enim ſecurior via eligenda eſt. Reſpondeo, Niderum de
veris, ac propriis dubiis loqui, in quibus nemo Pro-
babiliſtarum negat, tutiorem viam eſſe eligendam. Ur-
ges. Idem author Cap. 11I. affirmat, ubi in diver ſas par-
tes abeant Scriptores, cum bona conſcientia poſſe quem-
Piam tenere anam partem, dummodo hbonam conſcien-
tiam, ſeu fidem fibi formet de probabiliori parte. Fa-
teor. At non de probabiliori directa loquitur Nider, ſed
de reflexa. Pluribus oſtendo. I. ait Nider: Poteſt quis

venere unan partem alicujus opinionis, & ſecundum eam

9Perati, ſaltem ſecluſo ſeandalo. At quei ſcandalo lo-

cus, ſi quiſpiam dirette probabiliorem ſequatur ſen-
tentiam? II. Concedit Niderus, tum licere probabi-
liorem partem ſequi, præcipuè ubi quis adhibet dili-
gentiam querendo, an liccat, nec invenit aliquid,

quod

Puln 1

cphbe

Cenn
Uecna
nſN

un

1

,
.
“S Supplementum, ſive Accefſiones. 361

ngſg quod eum ſuſſicienter moveat, quod ſit illicituZim Pu-
N abat igitur Niderus probabiliorem opinionem non
tanti ponderis eſſe, ut omne prorſus argumentum
tolleret, quo hoc, illudve minimè licere brobarerur.
Cur enim addidiſſet verbum præcipueg? Quamobrem
h videant quæ ſo Ballerinius „hiſtoricus Probabiliſmi, &
cæteri Probabiliſtarum oſores, nu m ex ipſorum ſententia
locutus fuerit Niderus, cuùm ipſi velint ex probabilio-
A ris opinionis conflictu probabilem ſententiam ità infir-
uen mari, ut prudentem virum in ſuas partes trahere haud
Poſſit. III. Audliatur ipſe Nider cap. 13. Inter con-
trarietatem opinionum elt gens unam partem, tunc vide-
tur ſecurus in conſcientia, quando illa opinio non eſt evi-
denter contra Sacram Scrip zuram, vel determinationem
Eceleſiæ. (Numquid verèò, qui probabilem opinionem
ſequitur, in eam ſententiam abit, quæ ſit eidenter contra
Sacram Sseripinram G&.* Imòô verèò, ut probabilis opi-
nio quæpiam ſit, id ante omnia poſtulant Probabiliſtæ,
“ ut ne Scripturarum „ Aut Eccleſiæ authoritati adverſe-
tur) modo ſciat vel per ſe, vel per alium, cui oredit pro-
babiliter (non probabilius) rationes contrarias ſolvere,
qquas videt, aut ſeiat alios prudentes eas contemnere, &
abjicere; ſed contentus eſſe debet certitudine morali, O
pro poſſe formare bonam conftientiam. (Vix Terillus
clarius explicat reflexum conſcientiæ dictamen) in illa
nn opinione, atque habere ita animum diſpoſitum (utinam
uhas Probabilioriſtæ omnes ita animo comparati ſint!) it pa-
n ratus ſit obedire Eccleſiæ, ſi centrarium determinaverit.
Neque enim mirum eſſe debet Niderum, qui tempo-
ribus illis florebat, quibus Scholaſtica de Probabiliſmo
Controverſia nondum exorta fuerat, verbis quandoque
abuti; id enim in cæteris omnibus argu mentis uſitatum
videmus, ut plures minus caſtigatè loquerentur, c cuùm
ante enatas ſuper iis rebus diſputationes ſcripsêre. Cæ-
terum ſi R. P. Hiſtoricus, aut alius quivis de Probabi-
liſtarum cœtu Niderum pro ſe ſtare pmnino velit,

ui A
mnw/

2 5 habeat

362 Ad K. P. La-Croix Theologiam WMonalem

habeat ſibi illum, per me licet, dummodo P. de Champs
in eo Probabiliſtis adſcribendo ita errâfle pronunciet;
ur ejufdem erroris arguat Dominicanum, & Epiſtopum
Ppræclariſſimum D. Acacium de Veélalco, cui non (ccus
ac P. de Champs Niderus. viſus eſt Probabiliſtis recenti-
bus præiviſſe.

ADNOTATIONES

In uni verſam P. La -Croix Moralem Theo-
logiam.

T O M. I

IIb. 1. num. 166.
Eſt inique malevolus (1)
(1) Ex hoc tamen tam præclaro Scriprore non pu-
duit nuper Religi oſum Virum T. r. hiſt. Probab. plu-
res propofitiones excerpere, caſque Jeſuitis laxitatum
omnium, ſi Superis placet, magiftris objicere. Vide
apologeticam P. Joamnis Francifci Richelmii eruditiſſi-
mi viri reſponſionem, & quid hac ſuper re de bono illo
Religioſo hiſtorico ſentiendum ſit, comperies.
Ibi: S. Borgias non dixit (2)
(2) Adi Bollandianos T. 7. Julii in gloria Poſthuma
S. Ignatii ſub finem. .
Lib. I. num. 209. exgo idem agnoſcere debent Jan-
ſeniſtæ (1) corde præ bendum elle aſſenſum (2) 10. Febr.
1704. (3)
(1) Vide Inſtructionem Paſtoralem doctiſſimi Ca-
meracenſis Epifcopi editam 21. Martii 1705. in qua
quidquid infallibilitatem Ecclefſæ in dijudicandis tex-
tibus ſpectat, collectum habes: ac diligentiſſimè exa-
minatum.

„₰

.

8

l Idem kagt

N
SMulee
) .
D
Abnnen Supplementum, ſive Accefſtionee. 363

(2) Idem Cameracenſis Epiſcopus eruditam Inſtru-
ctionem dedit 1. Julii 1708. adverſus libellum inſcri-
ptum: Juſtification du ſilence reſpettuent; quam videre
poteris. Sed 20. Aprilis anno 17055. aliam inſtructio-
nem emiſerat huc ſpectantem de ſubſcriptione formulæ
ab Alexandro VII. præſcriptæ. Confule etiam præſtan-
— tiſſimum libellum P. Livini de Meyer in hiſt. Controv.
de auxiliis vindicata p. 69 5. Venetæ editionis præpo-

tatum: Paralella antiquæ, & præſentis Eccleſiæ in præ-
ſoribenda, & erigenda ſidei formula adverſus hereſes
l El. rortas.
6353) Quam confirmavit inſtructione altera 2. Martii
V 1705.
Lib. I. num. 210. in fine: Anno 1705. 16. Julii. (1)

(1) Hanc Clementis XI. Bullam mittens Epiſcopus
Cameracenſis ad Clerum, populumque Diœceſeos ſuæ,
præclaram inſtruétionem edidit 1. Martii 1706. in qua
illam veluti explicat, ac ſæpiſſimis animadverſionibus
illuſtrat. Erupit tamen (quis crederet?) & Batavis lati-
bulis tenebrio quidam impudentiſſimus, ac non feren-
dàâ temeritate auſus eſt libello vulgato: Denunciationem
ſolemnem Bullæ Clenzentinæ, quæ incipit V ineam Domi-
ni Sabaoth facere aniverſæ Eccleſia Catholicæ, ac præ-
ſertim omnibus Hierarchis eéjus tanqquam evertentis do-
trinam gratiæ, quâ Chriſtiani ſumus, tanquanz eſaſci-
tantis Pelagium cum ſuis aſſeclis, tanquam ohzicientis
Eccleſiam evtraneorum ſcandalo. Scd procacis homi-
mis arrogantiam fregit Cameracenſis Epiſcopus in Epi-
ſtola ad Queſnellium edita anno 1710. & Meyerus no-
ſter in Appendice ad liſtoriam Controverſiarum de au-
riliis vindicatam p. 728. Ven. noviſſ. edit. Utrumque
lege.
Num. 212. quod ejus mentem ſemper aſſequantur

pour expliquer, ſoutenir, & confirmer la dottrine Catho-
lique,

(1) Sed ex libro inſcripto: Lettres d' un Predicateur

364 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

lique, editoque Leodii 1713. juvat Janſenianæ doctri-

næ cum Anguſtiniana, & Calviniana collationem com-

pendio exhibere. Tum duo hæc patebunt; primum il-
lud, propoſitiones damnatas verè in Janſenii libro ex-
care; alterum falſo Auguſtinum jactari ab Janſenii ſecta-
toribus.

I. PROPOSITIO DAMNATA.

Aliqua Dei præcepta hominibus jultis volentibus,
&lh conantibus, ſecindiem præſentes, quas ha-
bent vires, ſunt impoſſibilia; decſt quoquue illis
gratia, quà poſſibiliaiant.

4

S. AUG UmSTINVUS

Ib. de Fide contra Manich. c. 10. Quis non clamet
ſtultum eſſe præcepta dare ei, cui liberum non eſt,
quod præcipitur facere? & iniquum eſſe eum damnare;
cui non fuit poteſtas juſſa implere?
Lib. de pecc., merit. & remiſ. 5. c. 3. Acutè autem ſi-
bi videntur dicere, quaſi noſtrum hoc ullus ignonet,
quòèòd, ſi nolumus, non peccamus; nec præciperet Deus
homini, quod eſſet humanæ impoſſibile voluntati.
Lib. de grat. & lib. arb. c. 4. Homo gratiàâ juvatur,
ne ſine cauſa voluntati ejus jubeatur.
Vide etiam Aug. lib. de nat. & grat. c. 3. GC. 26. C.4 5.
lib. de corrept. & grat. c. 7. lib. 3. de lib. arb. c. 20. G&

2 2.
JANSENIUS

Torn. 3. lib. 3. 6. I 3. Ex hac indubitata doctrina quæ-

dam non parvi momenti ad hanc rem ſpectantia
inferuntur, & clareſcunt. Primum quidem, eſſe quæ-
dam homini præcepta, ſecundum ftatum, & vires, in
quibus cçonſtituuntur, impoſſibilia.., Secundum, non

adeſſe

—

znlne
e gulr

1gnene
uuehk

ularn
m
iumm⸗ Ein

Supplementum, ſive Acteſſiones. 36 5

adeſſe ſemper gratiam, quâ poſſimus, hoc eſt, quàâ illa
cadem præcepta implere ſuſhciamus. Tertium, hanc
impotentiam reperiri, non ſolum in excæcatis, & ob-
duratis, & infidelibus . . . ſed etiam fidelibus, & juſtis..
Quartum, hanc impoſſibilitatem fidelibus accidere,
non tantum quando nollunt, ſed etiam quando volunt.
Similia habet T. 3. l. I. C. 11. & l. 3. C. 4. 13.17.

CALVINUS
LW.-2. eſ:t. 6. 7. §. 5§. Quod autem impoſſibilem

legis obſervationem diximus, id eſt paucis verbis
explicandum ſimul & confirmandum. . Ejuſmodi ar-
gutiâ vexabant Auguſtinum Pelagiani; injuriam fieri
Deo, ſi plus jubeat, quàm per ejus gratiam præſiarc
queant fideles.
INec aliter Cal vinus eodem lib. 2. Inſtit. g. 2. §. 6. G.
3.§. 10. Cap. §. §. 6. C c.7. §. 2. In Antid. Conc. Trid.

leſſ. 6. . 6. lib. 4. de lib. arb. non procul al initio.

II. PROPOSITIO DAMNATA.

Interiori gratiæ in ſtati naturæz lapſa
nunquam reſcſtitier.

S. AUGUSTIN US

I lb. 12. ds Cwvit. Dei cap. 6. Si duo æqualiter affecti
animo, & corporen, videant unius corporis pul-
chrirudinem . . & ii eâdem tentatione tententur, &
unus ei ccdat, atque conſentiat; alter idem, qui fuerat,
perſcveret; quid aliud apparet, niſi unum voluiſſe, al-
terum noluiſſe à caſtitate deficere. Unde: niſi propriâ
voluntate; ubi cadem fucrat in utroque corporis, &
animi affectio.
Lib. de ſpir. & lit. c. 34. Miſericordia prævenit nos;
con-

366 Ad R. P. Va-Croix Theologiam Moralem

conſentire autem vocationi Dei, vel ab ea diſſentire,
pPropriæ voluntatis eſt.
Lib. de Catech. Rud. c. 26. A quo interitu, hoc eſt,
pœnis ſempiternis Deusniſericors volens homines li-
berare, ſi libi ipſi non ſint inimici, & non reſiſtant mi-
ſericordiæ creatoris ſui, miſit unigenitum filium ſuum.
Iub. de grat. & lib. arb. c. 16. Judæi gratiam repel-
lebant, in Chriſtum Proptctea non oredebant.
Lethz. S ” quaſt. 6 68. Ad illam cœnam nec
omnes, quivocatit ſunt, venire voluerunt; ned illi, qui
venerunt, venire poſſent, niſi vocati. Itaque nec illi
de bent ſibi rigeren qui venerunt; nec illi, qui nolue-
runt venire, debent alteri tribuere, ſed tantum ſibi,
quoniam ne venire ent vOα, erat in corum libera po-
teſtate.
PVPids etiäm Aug. I. I. ad Simplic. quæſft. 2. in Pſalm.
102. lib. 3. de il. arb. c. 16. iaT19:7 al. 17. de Ver-
bis Apoſt. c. 3. l. 2. de Actis cum Felice c. 4

JANSENIUS
Ir. 3. lib. 2. 6. 24. Quapropter gratiam Dei ita vi-

Ctricem Auguſtinus ſtathit ſupra voluntatis, ut
non raro dicat, hominem operanti Deo per gratiam

non poſſe reſiſtere... Ex quibus non elſt difficile per-

ſpicere, quam Procul ab Auguſtini doctrina, & ſenſi-
bus aberraverint, qui vobis taſem gratiam procuderunt,
quæ lemper explorat 5 expectatqu voluntatem hominis:
ne ſi fortè prævaricator fuerit, caſſa, & inanis gratia, &
effectus Divinæ miſcricordiæ irritus humand poteſtate
reddatur.
Et Cap. 2 5. Apud Auguſtinum gratia, & opus! bo-
nutm ita reciprocantur, ut, „quemadmodum ex gratia da-
ta mox effectum operis conſecutum inferre ſol et ; ita
viâà versà cx defectu operis gratiam non eſſe datam.
Similia habet eodem T. 3. lib. 2. C. 2 3. & 27.
CAL-

, Sapplementum, ſive Acceſſiones. 367
C A L VI NUS.

Nlen Llk. à contra Pighinum p. 183. Nego gratiam ſic no-
Dis offerti, ut noſtræ poſtea ſit optionis vel obtem-
perare, vel refragari. Nego tantum in hoc dari, ut
imbecillitatem noſtram ſubſidio ſuo adjuvet. Neque
enim cfficere Deum in nobis teſtatur Paulus, ut poſſi-
mus bene velle; ſed hoc quoque ipſum, ut velimus.
In Antid. Conc, Trid. ſeſſ. 6. . 6. GcxXto capite aſſe-
runt, gratiâ Dei nos Præparari ad juſtitiam percipien-
dam; ſed huic gratiæ partes aflignant excitandi, & ad-
juvandi, ut ipſi liberè cooperemur. Nempe putidas
hic nænias audimus, quas in Scholis deblaterare ſolent.
Thid. Excudunt in nova ofhcina, quod Auguſtino
fuit ignotum, non eſſe ex Deo gratiæ receptionem, quia
libero propriæ voluntatis motu Den vocanti aſſenti-
mur. At repugnat Scriptura, quæ Deum authorem
facit bonæ voluntatis.
S Nec aliter Calvinus l. 12r Taſtitute. C. 3: §. 10. & lI. 3.
Inſtit. G. 24. H. 1.

III. PROPOSITIO DAMNATA.

Aa menendm, &- denmereudumin ati naturæg
lapſz sosz zecguiritur in homine libertas à ne-
ceſſtate, ſed ſußzcit libertas à coadtiong.

S§. AUGUSTINUS

V. 3. dAe lib. arb. c. 4. Nunquid tam multa, quæ
Præcipiuntur imlege, ut ne adulteria, & fornica-
tiones committantur, indicant aliud, quàm liberum ar-
bitrium? Neque enim præciperentur, niſi homo habe-
ret propriam voluntatem, quâ divinis legibus obediret.
Cap. 18. ecjaſdem libri. Quæcunque iſta cauſa eg vo-
unta-

36 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

luntatis, ſi non ei Poteſt reſiſti, ſine peccato ei ceditur; ſi
autem Poreſt „non ei cedatur, & non peccabitur. An
fortè fallit incautum: ergo caveat, ne fallatur. Antan- * 3
ta fallacia eſt, ut caveri omnino non boflit? Si ita eſt, llehe

nulla peccata ſunt. Quis enim peccat in eo, quod nul- 4
lo modo caveri poteſt? Peccatur autem; caveri igitur
oteſt.

Lib. de duabus anim. c. 12. Dicere autem peccare ſi-
ne volunate, magnum deliramentum eſt, & peccati
reum teneri quemquam, quia non fecit quod facere
non pot dnie, ſummæ in'quitatid eſt, & inſ⸗ aniæ. Quamo-
brenm, ſi illz animæ quidquid faciunt , ſi naturàâ, non
voluntate aciunt, id ceſt, ii libero ad faciendum, & ad
non faciendum motk animi carent; ſi denique ab his
abſtinendi ab opere ſuo poteſtas nulla conceditur, pec-
cato earum teneri non poſſumus.
Pide etiam Aug.-lib. contra Fortunatum diſp. I. &
2. lib. 3. de lib. arb. &. I. Lib. 12. de Civ. Dei c. 8. lib. de “
vera Keiig. 6. I4.

JANSENIUS.
TOa 3. l. 6. G. 6G. Quod ſola neceſſitas cdᷣactionis

*adimat libertatem. ... demonſtrari poteſt Eodem
lib. 6. c. 3 8. Vetcres non obſtante immatabili neceſſi-
* tate, omnem omnino rationalem voluntatem, hoc eſt
voluntatis motum, & liberam, & electivam ſui objecti
poſuerunt, ſolãà cxclusâ violentiæ, coactioniſque neceſ-
ſitate .... & panlo poſs: Habes Lector conſenſum admi-
rabilem tot ſanctiſſmorum, & eruditiſſimorum viro-
räüm, de quibus nulla unquam erroris in hoc ſuſpicio
fuic, unauititer, conſtantifſimeduc docentium; hoc
ipio, quod rationalis voluntas eſt, liberam eſſe.....
Wllamalut immurabilitatis, inevitabilitatis, vel quo-
cunque voces nomine, ſed ſolam coactionis neceſſita-
tein ei repugnare.

L. S.

1
1.

O Nonnt⸗
mſollet
Werne

llee,
Supplementum, ſive Acceſſiones. 53569
m L. 8. 6. 19. Nulla neceſſitas actibus voluntatis liberis
wrtien formidanda eſt, ſed ſola vis, coactio, & neceſſitas vio-
lentiæ. .
Similia habet l. 6. 6. 4. & 6. & l. 7. c. I1.
CALVINUS
LA. 2. Inſtit. C. 2. S. 7. Pronunciat Lombardus, non
liberi arbitrii ideo nos eſſe, quod ad bonum &
. malum vel agendum vel cogitandum peræque pollea-
mus; ſed duntaxat, quèòd coactione ſoluti ſumus. Quæ
libertas non impeditur, etiamſi pravi ſumus, & ſervi
peccati, & nihil aliud, quàm peccare poſſimus. Liberi
arbitrii hoc modo dicatur homo; non quia liberam ha-
bet boni æque ac mali electionem; ſed quia male vo-
luntate agit, non coactione.
IWec aliter Calvinus lib. 2. de lib. arb. contra Pighi-
um, & lib. 4. non procul ab initio, & lib. 2. Inſtit. 6. 3.
§. 2. & in Antid. Trid, ſeſſ. 6. C. 6.

1 IV. PROPOSITIO DAMNATA.

Semi⸗Pelagiani admittebant prævenientisgratiæ
neceſſitatem ad ſingulos altus, etiam ad initium
RKdei; & in hoc enant hæretici, quod vellent
cam talem eſſe gratiam, cui poſſet hutmana vor
luuntas reſiſtere, vel obtemperare.

§. AUGUSTINUS

Q ad primam partem propoſitionis attinet,
Lüb. de Redempt. Sanctor. &. 3. de ſeipſo loquens;
dum adhuc erat Semi-Pelagianus, ſic ait: Errabam pu-
tans fidem, quàâ in Deum credimus, non eſſe donum
Dei, ſed à nobis eſſe in nobis, & per illam nos impetra-
re Dei dona, quibus temperanter, & juſtè, & piè viva-
Ad P. La-Croixæ Theol. Juppl. A a mus

370 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

mus in hoc ſæculo. Librum vero ſic concludit, ratio-
nem ur illum conſeripſerit, afferens, nullius alterius er-
roris facta mentione. Nova quæſtio ad hoc nos com-
pulit, quia, cùm ex prioribus opuſculis noſtris ſatis ido-
neis teſtimoniis egiſlemus ,donum Dei eſſe etiam fidem,
inventum eſt, quòd contradiceretur, ad hoc valere illa
teſtimonia, ut oſtendant, Dei donum eſſe incremen-
tum fidei; initium vero fidei . ab homine ipſo eſſe,

nec eſſe donum Dei; ſed hoc exigere Deum, ut cùm id

ræceſſerit, cætera tanquam hoc merito conſequantur,
næ Dei dona ſunt, nec ullum dari gratis.
Quod ſpectat ad alteram partem in Pſ. 10 1. Vocata
prima Jeruſalem noluit audire. Jeruſalem, Zeruſalem.
luget, clamat, & non reſpondetur.
In Pſ. 5I. De talibus alio loco dictum eſt: MWoluit
intelligere, utbene ageret. Non enim dictum eſt: non
potuit, ſed nolait intelligere, ut bene agerer. Clauſit
oculos à luce præſenti.
NMNunquid tum Semi-Pelagianus fuit Auguſtinus?V3ide
etiam l. 2. de pecc. mer. & remiſſ. c. 17. l. I. Retr. c. 22.
& ſerm. 159. al. 17. de V'erb. Apoſtoli.

JAN'SENIUS

Om. I. l. 8. c. 6. Certum eſſe, & indubitatum eſſe
debere ſentio, quod Maſſilienſes præter prædica-
tionem, atque naturam, veram etiam atque internam
& actualem gratiam, ad ipſam etiam fidem, quam hu-
manæ voluntatis, ae libertatis adſcribunt viribus, ne-
ceſſariam eſſe fateantur.... In hoc ergo propriè Maſſi-
lienſium error ſitus eſt, quèd aliquid prunævæ liberza-
tis reliquum putent, quo, ſicut Adam, ſi volniſſet, pote-
rat perſeveranter operari; ita lapſus homo ſaltem crede-
re poſſet ,ſi vellet: Neuter tamen ſine interioris gratiæ
adjutorio, cujus uſus vel abuſus relictus eſſet in uniuſ-
cujuſque arbitrio, & voluntate.

Similia habet ejuſdem libri cap. 7. & 8. CAL-

Supplementum, ſive Acceſſtiones. 371
CALVIN US

I. 1I. Inſtit. c. 1 5. §. 8. Poterat igitur Adam ſtare, ſi
vellet; quando nonniſi propriâ voluntate cecidit;
ſed quia in utramque partem flexibilis erat ejus volun-
tas, ideo tam facile prolapſus eſt..... Qui vero Chriſti
ſe diſcipulos eſſe profeſſi in homine perdito, & in ſpi-
rituale exitium demerſo liberum arbitrium adhuc quæ-
a runt, inter Philoſophorum placita, & cœleſtem doctri-
nam partiendo plane deſipiunt.
Lib. 2. Inſtit. c. 3. §. 10. Gratia voluntatem movet,
non qualiter multis ſæculis traditum eſt, & cteditum,
ut noſtræ poſtea ſit electionis motioni aut obtemperare,
aut refragari; ſed illam efficaciter afficiendo &c.
Wec aliter Calvinus in Antid. Trid. ſeſſ. 6.

V. PROPOSITIO DAMNATA.

Semi-Pelagianum elt dicere, Chriltum prsomni-
bus omnino hominibus mortuum eſse, aut ſan-

guinem fudiſst.
S. AUGUSITIINUS

lIb. 2. oper. imp. c. 12 8. Unus pro omnibus mortuus
eſt, Juliane: non hoc Auguſtinus, ſed Apoſtolus
dixit; imo ipſe per ſumm Apoſtolum Chriſtus. Ne di-
CaS. . Pro multis. Multi quippe iſti, ipſi ſunt omnes,
de quibus alio in loco dicit: ſicat in Adam omnes mo-
riuntur. .
Lib. 6. contra Zulian. cap. 4. Unus, inquit Apoſto-
lus, pro omnibus mortuus eſt; ergo omnes mortui ſunt;
oſtendens fieri non poſſe, ut moreretur, niſi pro mor-
tuis. Ex hoc enim probavit, omnes mortuos eſſe, quia
pro omnibus mortuus eſt unus. Impingo, inculco,
Aa 2 in-

372 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

infarcio recuſanti: accipe, ſalubre eſt, nolo moriaris.
Unus pro omnibus mortuus eſt, ergo omnes mortui
ſunt. Vide, quàm conſequens eſſe voluit, ut intelligan-
tur omnes mortui, ſi pro omnibus mortuus eſt.
In Pſ. 68. Projecit Judas pretium argenti, quo ab
illo Dominus venditus erat; nec agnovit pretium „ quo
ipſe à Domino redempturus erat. .
Tract. 3 1. in Zoann. IIlis petebat veniam, à quibus
accipiebat injuriam; non enim attendebat, quia ab ipſis
moriebatur, ſed quia pro ipſis moriebatur.
PFide etiam Aug. in Enchirid. c. 95. tralt. 2. in Epift.
2. Zoann. ſerm. 3 I. inter 40. nunc 3 40. & l. 2. de spmb.
ad Catech. c. 8.

JANSENIUS.

2a. 3. l. 3. c. 13. Maſſilienſes.. tanquam firmiſ-

ſimam baſim errori ſuo collocârunt iſta Scripturæ

loca, quibus Deus dicitur, omnes velle ſalvos fieri, at-
que eſſe Redemptor omnium..... Quæ ſane cum in Au-
guſtini doctrina perſpicua, certaque ſint, nullo modo

principiis ejus conſentaneum eſt, ut Chriſtus Dominus

vel pro infidelium in infidelitate morientium, vel pro
juſtorum non perſeverantium æterna ſalute mortuus
eſte, ſanguinem fudiſſe, ſemeti pſum redemptionem de-
diſſe, Patrem oràſſe ſentiatur: ſcivit enim, quo quiſque
jam ab æterno prædeſtinatus erat, ſcivit hoc decretum.
Ex quo factum eſt, juxta ſanctiſſimum Doctorem, quèòd
non magis Patrem pro æterna liberatione ipſorum,
quàm pro diabolis deprecatus fuerit.
Similia habet c. 20. ecjuſdem l. 3. t. 3. &Jl. I9. c. 3.

CLALVINUS

. IN caput 2. Epiſt. 1. Zoann. Sub omnibus reprobos

non comprehendit; ſed cos deſignat, qui ſimul
credi-

.“ Supplementum, ſive Aeceſſi ones. 373

, an Weredituri erant, & qui per varias mundi plagas diſperſi
l D erant.
hr,

mun In o. 17. Zoann. Chriſtus proprii gregis ſolummode
e, fuit ſolicitus, & pro electis ſuiis duntaxat oravit.
RM Lib. de occulta Dei Provid. p. 737. Quod citare ſo-
Nriim leris ex Daulo, Deum omnecs velle ſalvos fieri, quàm ni-
hil errori veſtro ſuffragetur, alibi planum feciſſe mihi
nim, videor. Nam certo certius eſt, Paulum illic non de ſin-

rui gulis hominibus agere, ſed intelligere ordines, & ge-
nera vocationum.

Neo aliter Calvinus lib. de Praæd. p. 7eé:. SSl.. 3. Iuſtit

t
606 ih g. 22. §. II. c: 23. §. 1.

Ib. 1. n. 26 9. ſub finem
Item Authores fere omnes è& Societate Jeſu (1)
(r) Hunc Authoris noſtri locum citat hiſtoricus Pro-
babiliſmi p. 72. tomi 1. tum in Indice p. 69909. ipſa hæc
verba indicans ait: La-Croix P. Claudio falſamente
aſerive a 1UZZYLYOQUANYLi Geſuiti il Probabiliſmo-
Quà fide, Deus immortalis! Authores ferò omnes, in-
quit La-Croix: hæc redduntur ab hiſtorico: Tutti quan-
ti. Bonus hic tamen iraſcitur, ſi quis aliorum Scripte-
rum verba ab ipſo male vexata fuiſſe affrmet, Deos-
que, & ſi quid majus eſſe poſſis ſanctiuſque, teſtatur,
ſe malæ fidei per ſummam injuriam incufari. Et vero,
qui authores Societatis Probabiliſtas cum Jeſuitis Pro-
babilioriſtis contulerit, ne ille palam intelliget, quam
exiguus ſit iſtorum numerus, ut non immerito La-Croix

Anthores ferè omnes & Soctetate Zeſu pro Probabiliſtis
Rtare pronunciaverit.

lulrannt.

Lib. I. n. 239.
88 Janſeniſmum eſſe matrem ſententiæ Probabilioris
1
Peenh⸗ [I] Væ La-Croixio, qui Tecrillum ſecutus hæc ſeri

⸗ hlerit. Enim vero animum iraſque ſæpius citati hiſto-
6
c. Aa 3 rici

“ .

374 Ad R. P. La-Croix Teelogiam Moralem

rici in ſe commovit. Adi hunc T. r. p. 58. Nolim ego
cavillis rem agi. Antequam Janſenianum virus Gal-
lias;, Belgiumque miſerrimè depopularetur, Rebellus,
& Comitolus Jeſuitæ Probabiliſmum oppugnaverant.
Duo tamen certa ſunt, explorataque. Primum illud,
Janſenianos omnes Probabilioriſmo adhæfiſſe; alterum
eſt, eoſdem in Probabiliſtas vehementer exarſiſſe, nul-
lumque non moviſſe lapidem, ut eorum nomini invi-
diam conflarent. Quamobrem Terilli, ac La-Croixii
ſententiâ probè intellectàâ, eoque ſenſu, ut Janſeniſmus
probabiliorem ſententiam maximè foviſſe, cumque il-
la longè conjunctiſſimus dicatur, à vero minime abeſt.
Lib. I. n. 323.
Quod Pallavicinum 1]
II] La gran flemma, che æ vuole per tollerare ſimili
ziſpoſte. Tirſo Gonzalez Generale della Compagnia, il
Wipote del Cardinale eon publica ſerittura, l' Elizalda
contemporaneo »i Camargo colle ſtampe atteſtano una ta-
le ritrattazione, ed il P. La-Croix ſorive, che della mie-
deſima non conſta“ Hæc Hiſtoricus Probabiliſmi T. 1. p.
47 8. Quibus verbis liceat mihi pauca opponere ex libro
hactenus inedito qua de cauſa non eſt hujus loci expli-
care] inſcripteque: Sei Queſtioni di fatto ſulla storia
del Probabiliſmose del Rigoriſino. Hæc igitur ibi lego
qvuæſt. 3. Quando ſi ritrattoò il Pallavicini? La maggior

parte de Prohaliliorifti dice, che dopo il Decreto di Aleſ-

Iankro VI. fatto nel 1666. Ho dettola maggior parte,
perche vi & chi per prova della Ritrattazione reca la let-
tera del Cardinale al P. Elizalda del z27. Maggio 1662.
Maſtoltamente, perche in quella lettera egli oltre aloune
soſe ſopral ignoranza invincibile non fa altro, oh'eſpli-
eare qual ſia la vera probabilita. Noti bensz lo storiconn
Mo ſpropoſtto. Vuol egli, che il Pallavicino ſolo dopoil
1666. ſtafi ritrattato. Dunque era Prohabiliſta nel 1662.

quando ſeriſſe ad Elizaldateppure egli iwvi dice, che l'ig-

norann invincibile, avvegnache ſenſi dal peccato, non
pero

tnet
4 dta
l

In

⸗ 1.

nn
lern ,
n Oln
e Minn
leſle

razrlt,

Supplementum, ve Acveſſtones. 37 5

però meritorie non rende le opere, che ſenzal'invincibile

ignoranzaſatians peccaminoſe. Non & dunque germe.
dellapianta Probabiliſtica la dottrina ſpaceiata da certo
Anonimo Impugnator del Lampridio, che l'ignoranzxa
invincibile puö rendere oneſte e meritorie anche le azxioni
di ſua natufa peccaminoſe, mentre anche un Probabili-
Na, 6 dottiſſimo Probabiliſta inſegna il contrario. Correga
però lo torico queſta ſua animoſa propoſizione, che legge-
ſinel T. I. p. 47 I. –tanto pik, quantoo Con buona pace
dell' Elizalda,e del P. Niccolo Pallavicini (ſe queſti Ni-
pote foſſe o no, del Car dinale non vud quiſtionare, v'& pe-
ro ohi ha ſa queſto preteſo Nipotiſmo degli ſerupoli, come
P AHutore della Giutificazione p. 88.) ſoſtengosche il Car-
dinale Sforza non mai mutaſſe opinione. Non far torto
né al Gonvalez, no al Camargo; che queſti quel ſolo ri-
feriſoono, che da altrui hanno inteſo; oin altrui letto. Il
teſtimonio dell Elizalda furioſo Probabiliorista emmi
ſoſpetto, é pit ançora quello del Pallavicini, perchè testi-
monio di coſa al Generale Gonzalez oltrammodo grata
in tempo, chy'egli per l' Ediziohe del ſuo tomo ſeguita ſo-
lo nel 1694. andava da ogni parte cergando puntelli. Ma
checcheſſia di ciö, io sfido il P. Storico a ſoiormi queſt
argomento. Egli attribuiſcela ritrattazione dellbardina-
lo al Decreto di Aleſſandro EII. che deſto (ſon ſue parole,
p. 5 1.) omnα da un profondo ſonno i pit ſapienti Proba-
biliſti di quel tempo. Ma ſe altri furono da queſto ſonno
dJeſti, non lo fucertamente, né potè eſſerlo l Cardinale
Ppallavicini. Perche? Aſcolti lo Storico parole di due
Autori, a quali egli debbe tutta la fede s dico di Mon-
ſignor Stefano Gradio, e del Prete Ballerini nella riſpo-
Ria alla prima littera del segneri. Dice dunque cos? il
Prete ſull autorita del Monſignore p. 3 5I. della ſeconda
Edizione. Egli (Aleſſandro E II.) era in punto di tron-
carla a fondo (intende d Probabiliſmo radice infetta di
rilaſſate propoſizioni) con una diſtinta coſtituzione, e
fatto l'avrebbe, ſe il Cardinale Sforza Pallavicini. non
. Aa 4 .nec

376 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ne lo aveſſe diſtolto con queſta ragione, che tal punte

efigeva un eſame più maturo, e ſe non l' aveſſe (notiſi
bene) conſigliato a condannare frattanto altre propoſi-

zZioni rilaſſative, come ſi fece. Chieggo ora, come mai

il Decreto di Aleſſandro poteſſe mnovere il Pallavicinoa
ritrattarſi, ſe queæſti fu autore del Decreto, edappunta
n motivo, che i Papa, come (da cièò, che ſRi pretende)
avrebbe voluto, non condannaſſe il Probabiliſmo? Mail
fatto&, che ſi mutò. Siacost, ma non certamente per il

Decreto. Paſſtam oltre. Se (qualunque foſſene la ragio-

ne) ſi mutoò, poſſibile, che alſolo P. Elixalda deſſe l'in-
combena di manifeſtarlo, o in confi’denza al ſolo P.
Niccolo ſpiegaſſe l'animo ſuo? Eraegli tanto lo ſorivere
queſto ſuo nuovo penſamento in una lettera, o in altro
Joglio? Aggiungaſi, che il Cardinale, giacchè avea dal
condannare il Prebubiliſmo trattenuto Aleſſandro, ove
riereduto ſi foſſe, ſiccome pliſſimo, ch'egli era, e della Re-
ligione Cattolica zelantiſſimo, ſarebbe corſo dal Papaa
manifeſtargli il cambiamento, edil Papa, il quale ci vie-
ne rappreſentato a dannarlo tanto inchinevolesone avreb-
se richieſta antentica fede, o anch'egli ſteſſone lo avreb-
be ad aleri paleſato, e con maggiore mpegno avrebbea
diradicare queſta maledetta radice, ripigliata la falce.
Wulla di queſto ſi fece. Nè tampoco ſapptamo, cheil Car-
dinale ſi ritrattaſſe alla ſua morte, vicino a cui alla pre-
ſenda della dolente famiglia in tante copioſe laudi pro-
ruppe della Compagnia, ed in si calde raccemandazioni,
che non ad altri, ma deſſe a lui fede, il quale tanti anni
in eſſa vivuto era, ed in morte conoſcea veriſſimo cid, che
nel ſuo libro delle Vindicie auea provato, la Compagnia
eſſere ana ſanta Religione. Potrebl eſſer perb, ohe
gnalche tempo ſteſs'egli sit queſt' angomento dubioſo, ed
in un giorno, in ui nella ſua mente prevalevano lera-
gioni anti-probabiliſtiche, ne aveſſe all' Elizxalda, ed al
P. Pallavicini mostrata la ſua inchinazione; ma pot
conß derate meglio le ragioni ſi foſſe rimaſo quel Proba-
.⸗ . biliſta,

1

gin Supplementum Eve Acceſſiones. 377
SS biliſta, che ſino ellota era vivato. Queſto ſia detto per
S non dafe affato al, Elizalda, & al P. MWiccolo Pallavi-
m 4 cini una mentita. Hæc ex aurographo libro, qui apud
D me diligentiſſimè ſervatur . uſui aliquando futurus, ſi
hn, Controverſia iſthæc minimè deferveat.

N Ordinum iſtorum Decreta. (1) . ,
, (r1) TL. I. hiſt. Probab. p. 395. mira reperies ſuper-
hac La-Croixii noſtri propoſitione. At hiſterici illius
declamationibus valere juſſis, nemo prudens negaverit,
eos, qui ex aliorum imperio quampiam tuentur opi-
nionem, ita animo comparatos eſſe oportere, ut etſi
falſam eſſe putarent ipſi, illam tamen defenderent, ne-
iniquius haberentur. Quamobrem infirmior ejuſmmodi
hominum authoritas eſt, qui quid ipſi revera ſentiant, in
medium afferre non audent, ſuoque arbitrio relicti in
oppoſitam plane ſententiam fortaſſis abirent.
Lib. 1. num. 327.
Comit. Theologiam. (1)
(1 Hic in laudes Comitoli excurrit hiſtoricus, ut
La-Croixium erroris arguat. Ego non negaverim, Co-
mitolum, tum ſermonis elegantiâ, cum rerum delectu
pluris faciendum, quàâm quibuſdam Caſuiſtis Eſcoba-
rios, idque genus libros tractare aſſuetis viſum fuerit.
At in Theologicis rebus majoris certè authoritatis futu-
rum fuiſſe Comitolum, ſi Theologiam docuiflet (quod
unum La-Croixius affirmat) nemo quoque inficiabi-
tur; non quod Theologus eſſe nequeat, qui Theolo-
giam haud docuerit; ſed quod in quibuslibet faculta-
tibus, eos cæteris anteferre conſueverimus, qui illas
profeſſi ſint.
Ibi: Societatis nomen. (2)
(2) Di queſto teſto ſi ſervono i nimici delba Compar-
protettoil Probabiliſmzo. Ita hi-

Lib. 1. D. 324. .

gnia per provare da lei
ſtoricus T. I. p. 480. At quis inſaniam non doleat ho-
rumce Societatis inimicorum? qui minimè animadver-
1, A a 5 tant,

378 Ad K. P. La-Grotx Theolo giam Moralem

rant, opcimo conſilio factum ab ejus Præpoſitis, ne
Blanchus inſcripto Societatis nomine librum ſuum ede-
ret, quo tempore in Scholis univeriis Probabiliſmus
docebatur? Non quòd Socictas I Probabiliſmmum veluti
ſuum tueretur, prohibitus fuit Blauchus librum illum
Societatis nomine prænotate evulgaré; ſed ne Proba-
biliſtarum, qui Theologiam MAoralein uni tradebant,
iras in ſe Societas Ihconfiileo leret. Mi bone! Si ex Pro-
babilioriſini odio Socictas Blanchum certis finibus con-
tinuiſſet, cur librum edi non vetuiſſet?
Lib. I. n. 36 I.

Opiniones verè probabiles pro omnibus ſceleri-

bus. (1)

1) Horret animus ea recolens, quæ hinc ducit hi-
ſtoricus Probabiliſmmi. Neſcio utrum cavillandi occaſi-
onem arripiat, fingit netcire ſe, cur hæc dicar La-Croi-
xXius. Lege objectionem, quam ſolvit La-Croixius: in-
telliges „ quo iſta ſpe ctent. Igitur, inquies, opiniones
verè probabiles Ppro aliquibus ſceleribus dabuntur Mi-
ſeret enimverò me tim ridiculæ argumentationis. Pro
iis ſeeleribus, quxæ illicita eſſe vel'ex fide, vel ex certa

ratione conſtat, opiniones verè probabil es non dantur;

cætera, pro quibus dantur ejuſmodi opiniones verè
probabiles, ſi ſcelera ſint, materialia crimina erunt,
non verò formalia- ut credunt Theologi.
L. I. n. 737. Melius dici ur, quod Synodus agat. (1)
(1) Quæ in hunc La-Croixii locum congerit hiſto-
ricus Probabiliſmi, à Dechampio, Viva, aliiſque de
ignorantia diſſerentibus adverſus Janſenianeos, diluta
abunde führt. Recole etiam, quæ habet Author noſter
l. 5. num. 15.
Lib. I. num. 87 8.
A Gratiano Monacho Benedictino circa annum
1151I. (1)
(1) Imo verò I150. Vide Labbrun in Diſſert. de

Seriptoribus Eccleſi. tafticis.
Lib.

nl
en n

lbr 1

lons,

11,

. nan,

Supplementum, Eive Acceſſiones. 379 —

Lib. 3. part. I. num. 187. ſpecialiter edita Romæ. (1)
(1) T. 3. Reſolut. Sacræ Congregat Concilit p. 157.
extat in hane rem luculenta ejuſdem Sacræ Congrega-
tionis ſententia 1 8. Scptembris an. 1683. Cum enim in
Belgio fuiſſet dubitatum, an Simoniacum ſit recipere Ao-
ten ſolvendam pfio vibtu, amittu, ſuppelleltilt, & aliäis
neceſſariis ad ſuftentationem Buelbla volentis ingredi Mo-
naſterium, Sacra Congregatio reſpondit, non eſſe Simo-
macum. Hujus ſimile Decretum prodiit à Sacra Con-
gregatione die 14. Aprilis 172 5. in cauſa Bononienſi;
quod ibidem legitur.
Lib. 3. parte 1. n. 73 9. ſufficere tacitam. (1)
(1) Atqui Sacra Congregatio Concilii an. 1604. non
ſußcere licentiane tacitam ſtatnit, ſed oportere eſſe eo-
preſam juxta formam ejuſaem Concilii ſeſſ. 2 3. C. I. Re-
fert hoc Sacræ Congreg. Decretum Emin. Lambertinus,
nunc BenedictusxIv. T. I. Edictorum ſuorum Bononiæ
emiſſorum in lucem pag. 191.
Ibi: ex Deciſione Sacræ Congregationis (2)
(2) Puto in Deciſione 7. Octobris an. 1604. quam,
affert idem Lambertinus T. I. p. 19 3. hiſce verbis: S-
militer abeſſe non poſſe in caſu, quo cauſam rationabi-
lem erxpreſſit, quam Vir honus & aqquus raxionabilem
judicaret, licet rigidus Pralatus minns auan judicet,
& licentiam ideo denegat, vel quia movetut ſuſpicione,
quod fitta ſit, cum tamen ſit vera, ſed habere poteſt re-
curſum ad Superiorem.
Lib. 3. parte 1. n. 740. abſque licentia abire. (1)
(1) Eadem tamen Sacra Congregatio hoc caſu præ-
ſcribit, ut videre eſt T. 1. Edilét. Lambert. P. 90. quam
primum de diſceſſu, & de neœeſſitate Ordinarinum ertio-
rem faciendum eſſe, ut de cauſa cognoſeere poſſit. In
mni caſibus quoque repentinis, ex permiſſu Sacræ Congre-
gationis, de quo Fagnanus apud Lambert. ibidem p.
192. pro abſentia modisi temporis ſußſioiet licentia Vi-
carit Foranei.

Lib.

3 808 ₰Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Lib. 3. parte I. D. 742. uſu eſt receptum. (1)
(1) An abuſu? Id enim adkerſatur ſtatutis Sacræ
Congregationis an. 1573. & 1 604. quæ refert Lambert.
T. I. P. I 89. G ſecq.
Lib. 3. parte I. n. 762. prima tamen videtur eſſe con-
formior. (1.)

(1) Plures Sacræ Congregationis definitiones hac de

re congeſſit Lambertinus, dum eidem Congregationi

eſſet à ſecretis T. 3. Reſolut. ejuſdem Congreg. pag. 13.
At non eſt, cur eas afferamus. Nam idem Lambertinus
ad Apoſtolats apicem evectus, anno 1744. epiſtolam
encyclicam inſcripſit Patriarchis, Archiepiſcopis, Epi-
ſcopis, cunctiſque locorum Ordinariis per Italiam con-
ſtitutis, quæ omninò obſervanda eſt. En illam:

I.

Venerabilibus Fratribus, Patriarchis, Archi=
epiſcopis, Epiſcopis, cunctiſque lo-
corum Ordinariis per Italiam
conſtitutis.

BEN EDICTUS PAPA XIV.

Venerabiles Fratres ſalutem, & Apoſtolicam

Benedictionem.

Um ſemper oblatas Nobis occaſiones A-
poſtolica ſcripta dirigendi ad Fraterni-
tates Veſtras libenter amplectimur, ut
ſinceræ Noſtræ erga Vos chlectionis argumenta
frequenter eluceant; tum verò majori animi
alacritate idipſam præſtamus, cum ad exci=
tandum

3

4

n in
ſarene

Atanm

rend
Mhdn
Cumnee
Dneh

Ald
r
chi⸗
unat
lulen
Cnn
Men
r
EIa
Uere
De

lec, Supplementum, ſive Acceſſiones. 331

int tandum Fraternitatum Veſtrarum zelum pro
den conſervatione reciæ diſciplinæ in Clero regi-
mini Veſtro commiſſo, præſentibus rerum,
Gα aut temporum conditionibus commovemur.
Neec enim impoſitum imbecillitati Noſtræ om-
Mämt nium Eccleſiarum ſolicitudinis onus aliter ſu-
ſinere Nos poſſe confidimus, quam ſi Di-
eI vini Cultüs augmentum, atque exactam Ec-
cleſiaſticarum Sanctionum in ſingulis Dieœce-
ſibus cuſtodiam religioſæ vigilantium Paſto-
rum curæ, identidem inculcando, commen-
demus.
Hujus porro Epiſtolæ ad Vos ſcribendæ oc-
— caſionem Nobis atque argumentum in primis
præbet onus illud, quod omnibus animarum
curam gerentibus incumbit, applicandi Miflam
Parochialem pro Populo ipſorum curæ com-
miſſo; tum etiam applicatio Miſſæ Conventua-
lis, quæ pro Benefacloribus in genere facien-
da eſt ab iis, qui Miſſas canunt in Eccleſiis
Patriarchalibus, Metropolitanis, Cathedrali-
bus, & Collegiatis; tum denique debitum pſal-
NN lendi, quo tenentur Canonici prædictarum Ec-
H cleſiarum Choro aſſiſtentes. Cujus quidem ar-
e „umenti minimè nova, ſed à Scriptoribus fre-
quenter habita tractatio eſt; cumqueé ea res in
hujus Almæ Urbis Noſtræ Congregationibus,

urde A
Elneb⸗
An

61

tr & potiſſimum in Congregatione Venerabilium
näim Fratrum Noſtrorum S. R. E. Cardinalium Con-
Cilii Tridentini Interpretum, cujus Secretarii
d munere olim in minoribus conſtituti multos
ſelon.

annos perfuncti ſumus, multoties diſcuſſa ac

G defi-

3 82 Ad K. P. La-Croix Theologianz Moralem

definita fuerit; quamvis earundem Congrega-
tionum Decreta plerumque circa eam unifor-
mia & ſibi conſona prodierint, eorumque De-
cretorum nonnulla etiam Pontificiam Præde-
ceſſorum noſtrorum approbationem & confir-

mationem meruerint; minimè tamen miran-

dum eſiet, eorum notitiam ad ſingulos quoſ-
que Veſtrùm non adhuc perveniſſe. Quapro-
pter non modò opportunum, veruúm etiam
neceſſarium duximus, Encyclicam hanc Epi-
ſtolam ad Vos ſcribere, per quam, ſublatâ
demum diverſarum, in quas Scriptores abie-
runt, opinionum varletate, conſtans hujus
Apoſtolicæ Sedis ſententi prædictis de rebus
cuilibet innoteſcat, & Fraternitatibus Veſtris
quædam veluti norma ac regula ſuppetat, juxta
quam Synodales, aliaſque Veſtras circa præ-

miſſa Conſtitutiones, Ordinationes, ſeu Edi-
cta, quorum publicationem Vobis injungimus, a

dirigere valeatis. Eorum verô executionem,
dum, juxta ea, quæ in præſentibus tenenda at-

que ſervanda præſcerihimus, omni, quâ decet,

ſollicitudine ac vigilantiâ urgere ſtudebitis, mi-
minimé dubitandum Vobis erit, ne Statuto-
rum Veſtrorum implemento obicem ac mo-

ram afferre valeant recurſus ad hujus Noſtræ

Curiæ Tribunalia forſitan habendi; utpote
quos omninò rejiciendos eſſe præcipimus ac
jubemus; quamobrem has ipſas Literas No-
ſtras in ſingulorum Tribunalium Kegiſtris aſ-
ſervari volamus, atque ad earum præſcriptum

tam iplorum Tribunalium reſolutiones, quam
de

/
17

Glonon
neboe
III,an

Ullpnn

are

Uro
en

nl

I

Mil
uchin
lel
ire

kalen

un
Cet
l, N
on onm
oe
elinen I
ſulo

Relun era

la ur
Oen al

Supplementum, lve Acceſſiones. 383
de Veſtris decretis, quæ ipfis præſentibus in-
hærentes edituri eſtis, judicia exigi, & conferri
mandamus.
Et quidem quod nuper enunciavimus, ſacro-
ſanécium Miſſæ Sacrificium à Paſtoribus anima-
rum applicari debere pro Populo ipſorum cu-
ræ commiſſo, id veluti ex Divino præcepto de-
ſcendens, à Sacra Tridentina Synodo diſertè
exprimitur ſeſſ. 23. Cap. I. de& Refonmat. per hæe
notabilia verba: Cum pracepto Pivino manda-
tum ſit omnibus, quibus animarui cura commiſ-
ſa est, oves ſuas aonoſcere, pro his Saërifcium
ohferre: Et quamvis mimmé defuerint, qui per
inanes & frivolas interpretationes hujuſmodi
obligationem à Sancla Synodo memoratam de
medio tollere, vel ſaltem extensgare contende-
rint; cum tamen relata Concilii verba ſatis
clara & perſpicua ſint, cumque prædicta Con-
gregatio e'uſdem Concilii interpretationi pri-
vativè præpoſita, conſtanter edixerit, eos qui-
bus animarum cura demandata eſt, non modò
Sacrificium Miſſæ celebrare, ſed illius etiam
fruétum medium pro Populo ſibi commiſſo ap-
plicare debere, nec illud pro aliis applicare,
aut pro hujuſmodi applicatione eleemoſynam
percipere poſſe; quodque magis intereſt, cùm
hæc intelligentia à Prædecefloribus Noſtris Ro-
manis Pontificibus approbata fuerit, & confir-
mata; nihil jam amplius ulli Veſtrùm deſide-
randum ſupereſt, ut eam amplecti, eidemque
obſequi, necnon illius promptam executionem
in Veſtris reſpective Diœcclibus omni ſtudio
procurare debeatitis. Neque

3 84 Ad K. P. La- Grotr Theologlam Moralem

Neque Nos tamen, qui ut ſuperius innui- Grhe
mus, in minoribus adhuc degentes, munus Se- tt
cretarii prædictæ Congregationis Concilii Tri- uunmn
dentini Interpretis plures annos obivimus, nſ
alioſque non paucos partim in Anconitanæ Ca- uui
thedralis, partim in Metropolitanæ Bono- cdul
nienſis, Patriæ noſtræ dilectiflimæ, quam ad- lun
huc retinemus, gubernatione aſſiduè tranſegi-
mus, non inquam, Nos latent multiplicis ge-
neris effugia, per quæ nonnulli prædictæ obli-
gationis implementum declinare ſatagunt,
quibuſque proinde opportunè à Nobis eſt oc- in
currendum. Ahene
Cùm enim Sacrum Tridentinum Conci- umndn
lium, ne Animarum cura negligatur, non uno Wull
in loco Epiſcopis mandet, ut quotieſcunque imin
opus fuerit, idoneos Vicarios cum certorum munl
fructuum aſſignatione ad eandem curam exer-
cendam eligant ac deputent, uti videre eſt iz
ſeſj. 6. Cap. 2. ſeſſ. 7. Caß. j. 7. Fel. 2r. cap. G.
ſeſſ. 25. Cap. 16, non rarò autem eveniat, ut
aliquâ Eccleſiaà Parochiali vacante, Vicarius
pariter ad implenda hujuſmodi Eccleſiæ onera, Utgini
uſque ad novi Recgtoris electionem, ab Epiſco- ende
po deputari debeat, eodem Concilio Tridenti- en
no id jubente ſec. 24. cap. 1iS. de Reform. non- Kutn
nulli ez hujufmodi Vicariis nituntur ſe ipſos (y
à prædicta obligatione ſubtrahere, vel ex eo iun
quod, habituali curâ penes alium ſeu alios re- elt
ſidente, ipſi actualem duntaxat exerceant; vel umin
quod ipfſi ſint ad nutum amovibiles; vel ad Weibi
breve tempus hujuſmodi curæ ſint addicti: ut My⸗

Supplementum, pve Acceſſiones. 385

nihil hic loquamur de Parochis Regularibus,
qui à prædicta applicatione Miſſæ pro Populo
nonnunquam alienos ſe oſtendunt. Itaque mens
Noſtra & ſententia eſt, ſicuti etiam pluries à
iu Prælaudatis Congregationibus judicatum fuit
ltin] 2c definitum, quòd omnes & ſinguli, qui actu
e . - — ,
, Nn Animarum curam exercent, & non ſoluùm Pa-
Urum rochi aut Vicarii Sæculares, verum etiam Pa-
un rochi aut Vicarii Regulares, uno verbo, omnes
& ſinguli, de quibus ſupra dictum eſt, atque alii
m quicunque etiam ſpecifica, & individuà men-
tione digni, æquè teneantur Miſſam Parochia-
lem applicare pro Populo, ut præfertur, ipſo-
rum curæ commiſſo.
Nonnulli verò ad evitandum hujuſmodi ob-
Nin ligationis implementum, allegare ſolent, con-
une gruos ſibi Parochiæ ſuæ redditus non ſuppete-
u re; alii denique ad inveteratam conſuetudinem
Uet confugiunt, ſuſtinentes id neque ſibi, neque
αdeceſloribus ſuis, per longum tempus, quoed
Iuimmemorabile affirmant, unquam in uſu fuiſ-
ſe. Nos autem ad præcedentes prædictæ Con-
gregationis Concilii reſolutiones noſtram ap-
probationem & confirmationem extendimus;
& quatenus opus ſit, authoritate Apoſtolicaâ
iterum tenore præſentium decernimus & de-
claramus, quòd, licet Parochi, ſeu alii, ut ſupra,
animarum curam habentes, congruis præfinitis
redditibus deſtituantur, & quamvis antiquâà ſeu
etiam immemorabili conſuetudine in ipſorum
Diœceſibus ſeu Parochiis obtinuerit, ut Miſſa
„pro Populo non applicaretur, eadem nihilomi-
Aa P. La-Creix Theol. Suppl. B b. aus

3 86 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

nus omninò in poſterum ab ipſis debeat appli-
cari.
Dum tamen diximus, omnes animarum cu-
ram habentes, Miſſæ Sacrificium pro Populo
ſibi commiſſo applicare debere, non ideo ſta-
tuere voluimus, eoſdem aut quotidie, aut quo-
tieſcunque celebraverint, ad prædictam appli-
cationem pro Populo teneri. Et quidem Sa-
croſancta Tridentina Synodus ſeſſ. 23. cap. 14.
Præcipit Epiſcopis curare, ut Sacerdotes ſaltem
diebus Dominicis, & Feſtis ſolemnibus Miſſa-
rum ſacra faciant, ſi autem curam habuerint
animarum, tam frequenter, ut ſuo muneri ſa-
tisfaciant, Miſſam celebrent; in pluribus autem
Synodalibus Epiſcoporum Conſtitutionibus
novimus providè conſtitutos ac deſignatos eſſe
dies, quibus animarum Paſtores Miſſas celebra-
re debeant. At verò Nos id unum in præſen-
ti ſuſcepimus decernendum, quando nimirum
iidem pro Populo celebrare & applicare tenean-
tur; & quamvis compertum habeamus id,
quod alias a Congregatione Concilii reſponſum
fuit, Parochum nempe pinguibus redditibus
dotatum quotidie pro Populo celebrare & ap-
plicare debere; eum verô, qui uberioribus hu-
juſmodi redditibus non gaudeat, feſtivis tan-
tuùm diebus id ipſum præſtare teneri; cum ta-
men pariter Nobis perſpectæ ſint tum contro-
verſiæ ſuper hoc ipſo exortæ, nimirum ad quam
ſummam pertingere debeant Eccleſiæ Parochi-
alis proventus, ut pingues, & uberes appellari

poflint: quoniam pingues miniméè habendi

ſunt

Adn
d
oronn
, W
ſbe⸗

n,
.

AANN

A

1

aLmmn

.
nbun
Anrbe

gue⸗

en Sapplementum, ſve Acceſſiones. 387

ſunt redditus, etiam copioſi, quibus tamen mul-
tiplicia & gravia ſint onera adnexa; tum etiam
inne multorum querelæ adverſus hujuſmodi decre-
tum, tanquam plus æquo rigidum, excitatæ,
NE Nobis innoteſcant; Idetirco opportunum cen-
Uiloan ſemus Fraternitatibus Veſtris declarare, Nobis
iing abunde ſatisfactum fore, Vobiſque proinde ſa-
nitn tis eſte poſſe, dum ii, qui animarum curam
G, exercent, Sacrificium Miſſæ pro Populo cele-
helhen brent atque appliéent in Dominion aliiſque
mili per annum diebus Feſtis de præcepto; cum
ninha Prædicti Dominici, aliique Feſti dies ii fint,
in quibus juxta præceptum Concilii Tridentini
ſeſs. 5. Cap. z. & ſeſſ. za cap. g4. quilibet anima-
rum curæz præpoſitus Populum ſibi commiſſum
ſalutaribus verbis paſcere debet, docendo eay
quæ ſcire omnibus neceſ ſſarium eſt ad ſalutem
is ildemque ſint dies, de quibus eadem Sancta
Wim Synodus ſtatuit, ut moneat Apiſcopus Popteltin
inm diligenten, teneri unumqueinque Parocthia ſuzg
intereſſe, ubi commoae id fieri potelt, ad au-
diendum Eervum Dei; & quibus Parochi Sub-
ditos ſuos in Doctrina Chriſtiana erudire de-
bent, juxta id quod à prædicto Concilio in
citat. Cæp. z. Epiſcopis præcipitur, ut nempe
ſaltem Dominicis & aliis feſtivis diebtts Pueros in
ſe, ngulis Parochiis, Fidei rudimenta, & obedien-
tiam erga Deum & Parentes, diligenter al iis, ad
quos Pectabit ,„ doceri curent.
Et quia in nonnullis Diœceſibus numerus
dierum Feſtorum de præcepto, de Apoſtolica
noſtra authoritate & conſentu, eatenus eſt im-
Bb z minu-

388 Ad F. P. La-Croix Theologiam Moralem

minutus, ut nempe in aliquibus Feſtis Chri-
ſti fideles & Miſſam audire & ab operibus ſer-
vilibus abſtinere debeant; in aliis verò Popu-
lo permiſſum ſit opera ſervilia exercere, firm4
remanente obligatione audiendi Miſlæ Sacrifi-
cium; Nos, ut obortæ jam dubitationes circa
onus applicationis Miſſæ Parochialis in hujuſ-
modi diebus Feſtis, penitus eliminentur, ſta-
tuimus & declaramus, quòd etiam iiſdem Fe-
ſtis diebus, quibus Populus Miſſæ intereſſe de- ude
bet, & ſervilibus operibus vacare poteſt, omnes mit
animarum curam gerentes Miſſam pro Populo
celebrare & applicare teneantur. 3
Quia verò propriàâ nonnunquam experien- n
tiã ſatis agnovimus, aliquos eſſe Parochos adeo di
Pauperes, ut ferme ex eleemoſynis, quas à Fi- mzinn
delibus pro Miſſarum celebratione accipiunt, znk
vivere cogantur; eos verô, qui, Eccleſià Paro- “
chiali vacante, ad animarum curam esercen-
dam, ſub Vidarii, ſeu Oeconomi nomine, de- “ür
putantur, aliquibus in locis adeo illiberaliter E
tractari, ut exigui redditus ipfis conſtituti, & Reſ
Pauca incerta emolumenta eiſdem obvenientia, lln
ægrè ad eorum vitæ neceſſaria ſufficiant; quod

3 3 k
iis quoque non rarò evenire ſolet, qui in ali- nie
quibus Eccleſiis, habituali curâ apud alios ma-
nente, acktuali tantùm exercitio ſunt addicti; is
proindeque cum iſtis ſevere nimis agi videre-
tur, ſi diebus feſtis, quibus potiſſimum hujuſ- “D
modi occaſio ſe offert, eiſdem vetitum eſſet i
eleemoſy nam pro applicatione Miſſæ recipere: D

Idcirco Nos tam iſtorum, quam illorum ino.

Aihe Sapplementum, ſive Acceſſtones. 382
i piam ſummopere miſerantes, eildemque, quan.
aes tum Nobis integrum eſt, conſulere volentes:
e dquamvis, ut ſupra dictum eſt, omnes & fin-
e Luli prædicti teneantur diebus feſtis Miſſam pro
D Populo celebrare & applicare 3 attamen, quod
Gilnt Pertinet ad prædictos Parochos egentes, uni-
„cuique veſtrum facultatem concedimus, cum
lis, quos revera tales eſſe noveritis, opportu-
nè diſpenſandi, ad hoc ut, etiam diebus feſtis
hujuſmodi, eleemoſynam ab aliquo pio offe-
rente recipere, & pro ipſo Sacrificium appli-
care, quatenus id ab eo requiratur, liberè &
licite poſſint & valeant; dummodo ad neceſſa-
riam Populi commocdhtatem, in ipſa Eceleſia
Parochiali Miſſam celebrent; eâ tamen adjectâ
conditione, ut tot Miſſas infra hebdomadam
pro Populo applicent, quot in diebus feſtis,
infra eandem hebdomadam occeurrentibus, jux=
ta peculiarem intentionem alterius pii Benefa⸗
Ctoris obtulerint.
Quod autem ſpectat ad Viearios, ſive Oeco-
nomos Eccleſiarum vacantium, cuùm à Sacro
Tridentino Concilio citat. ſeſſ. 24. Cap. Iö. cui-
libet Epiſcopo tribuatur facultas eos deputandi
& conſtituendi, cum congrua, ejus arbitrio, fria-
&αα aρrtionis aſſgnatione; vVeſtrum erit, Ven.
Fratres, cum iis agere, qui vacantis Eceleſiæ
fructus exigunt, ut egenti Vieario, qui exiguâ
inm hujuſmodi certorum fructuum aſſignatione,
Hen pauciſque incertis proventibus gaudeat, con-
o gruum aliquod augmentum præbeatur pro
n. onerc celebrandi & applicandi Miſſlam pro Po-
. B b 3 pulo

unnnir,

rzt

Wmcene

320 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem
pulo diebus feſtis. Quapropter pro iis locis,
in quibus Eccleſiarum vacantium fructus ad
eommodum Cameræ Noſtræ Apoſtolicæ exi-
guntur, opportuna Theſaurario Noſtro Ge-
nerali mandata dirigimus, quæ is denunciare
non prætermittet peculiaribus dictorum loco-
rum Collectoribus, cum quibus Epiſcopi Ec-
eleſiaſticæ Noſtræ Ditionis, cæterorumque lo-
corum, in quibus, ut præfertur, Eccleſia-
rum vacantium fructus ad Cameram prædi-

ctam pertinent, ofſicii ſui partes in eum fi-
nem, de quo ſupra diximus, interponere de-

bebunt.
Ac demum, quoad illos, qui tanquam Vica-
rii, ſive perpetui, ſive ad tempus conſtituti,
Animarum curam adminiſtrant, quæ apud alios
habitu reſidet, ratione alicujus Eceleſiæ Paro-
chialis, ipſorum Eccleſiis, ſeu Monaſteris,
Collegiis, ſea Locis Piis olim unitæ; quamvis
à recol. mem. Prædeceſſore Noſtro S. Pio Pa-
Pa V. prafinita fuerit certa pars fructuum hu-
Juſmodi Vicariis aſſignanda, prout in ipſius
Conſtitutione, quæ incipit: Adexequendum,
datâ Kalendis Novembris Anni MDLXVII, di-
ſtinctè ſtatuitur; nihilominus, ubi præſcripta
fructuum portio, vel nullo modo, vel non in-
tegré Vicariis prædictis aſſignata reperiatur, vel
etiam ubi ea, quæ ad normam prædictæ Con-
ſtitutionis eiſdem fuerit attributa, miniméè ſuf-
ficiens à vobis reputetur, propter temporum
circumſtantias, & ſignanter pro implendo one-
re celebrandi & applicandi Miſſam pro Fople
die-

Ge
Katen
, ä6’
na
teſuw⸗

ömetmn

Gnntes
rplo
Uirs
turbes.
lwi
Uendn, A
LCulen
el gur

nun
gent
labett
1Moute.

Aennu,
nttl
h,unn

Supplementum, Euvr Acceßſoner. 391

diebus Feſtis de præcepto; utendum vobis erit
poteſtate, quam fecit Epiſcopis Synodus Tri-
dentina ſeſſ. z. cap. 7. dum illorum arbitrio per-
miſit, juxta temporum atque injunctorum one-
rum rationem, congruam prædictis Vicariis fru-
Ctuum portionem aſlignare; quam ob cauſam
Nos etiam Fraternitatibus Veſtris, quatenus
opus ſit, neceſſarias omnes & opportunas facul-
tates impertimur; quibuſcunque appellationi-
bus, privilegiis, aut exemptionibus, ut in eo-
dem Concilio ſancitur, adverſus ea, quæ ſalu-
briter à Vobis conſtituta fuerint, minimè ſuf-
fragantibus.
Hæc igitur circa Miſſam Parochialem ſta-
tuenda, & Fraternitatibus Veſtris denuncian-
da judicavimus. Indeque gradum facijentes ad
ea, quæ pertinent ad Miſſam Conventualem,
neminem Veſtrùm latere putamus Sacrorum
Canonum ſanctones, quibus præcipitur, ut
ſingulis diebus in Fœcleſiis Patriarchalibus, Me-
tropolitanis, Cathedralibus, & Collegiatis tum
horæ Canonicæ debitis modo, & formâ reci-
tentur, tum etiam Miſſa Conventualis celebre-
tur; quæ adeo claræ ſunt, ut nulla ſuper iis
oriri poſſit dubitatio. Eaque de re perſpicuæ
pariter, & per omnia uniformes exiſtunt Reſo-
lutiones ab hac Congregatione Ven. Fratrum
Noſtrorum Concilii Tridentini Interpretum re-
petitis vicibus emanatæ, quas omnes Apoſtoli-
cà Authoritate Noſtrà confirmamus & appro-
bamus, earum executionem Vobis enixè incul-
cantes: ut ſcilicet Miſſa Conventualis, quæ
Bb 4 ſin⸗

392 Ad N. p. La-Croixæ Theologiam Moralem

ſingulis diebus canitur à Clero prædictarum
Eccleſiarum, pro earundem Benefactorihus in
genere quotidie applicetur; eodem prorſus mo-
do, quo Miſſam Parochialem abiis, qui cu-
ram Animarum gerunt, pro Populo fibi com-
miſſo-, ſingulis faltem diebus feſtis de præce-
pPto, appltcari debere ſuperius declaravimus.
Itaque date operam, ut falſlam quorundam opi-
nionem eliminetis, quam in aliquibus Eecle-
ſiis ejuſmodi, ſive dolo malo, ſive per errorem
invectam eſſe novimus: quod nempe, dum Miſ
ſa Conventualis pro certo aliquo Ecelefiæ Be-
nefactore, vel grati animi ergo, vel ex vi one-
ris impoſiti celebratur, & applieatur, ſatis im-
pletum cenſeatur debitum applicationis Miſſæ
Conventualis. Etenim hujufmodi debitum non
quidem reſpicit fingulares aliquos Benefacto-
res, ſed Benefactores in genere cujuslibet Ecele-
ſiæ, cujus fervitio addicti ſunt quicunque in ea-
dem ſive Dignitates, ſive Canonicatus, five
Manſionariatus, ſive Beneficia Choralia obti-
nent, & Miſſam Conventualem ſuis reſpectivè
vicibus celebrant.
Neque minus improbandam noveritis alio-
rum ſententiam, qui ſatis putant ſupradictam
obligationem impletam eſſe, dum in eorum
Ecclefiis pro Benefactoribus in genere aliquæ
interdum preces fiunt, vel anniverſaria ſtatis
diebus Sacrificia pro illis peraguntur. Nemo
enim id fibi arrogare debet, ut impoſitæ obli-
gationi alià ratione ſatisfacere poſſit, quàm
ea, quæ à Lege Eccleſiaſtica multoties præſcri-

. Pta

hhen,
kin
ent u
ntam
Rodhn
igele
komu
Cueni
ikk
Umivnn
Eze
gunnt

ong
N!
Un
N
Rg
Yefizi
Grt
i⸗
Eenj,

rmit

a
llt

Supplementum, ſive Aceſſtionet. 393
pta fuit; nimirum Miſſam Conventualem ſin-
gulis diebus pro Benefactoribus celebrando,
eandemque pro illis in genere applicando.
Profecto non ſolum prioribus Eceleſiæ (æeu-
lis, verum etiam temporibus haud longe à no-
ſtra ætate remotis, (quod VYos ex Hiſtoria Ee-

H cleſiæ didiciſſe non dubitamus) ſervabatur olim
in ſingulis Eccleſiis ſeries accurata omnium, &

ſfingulorum, quorum liberalitate unaquæque
aucta fuerat, eorumque nomina ſaeris Dipty-
chis, fic enim vocabantur, ideo conſignata
erant, ut eorundem recordatio nunquam in-
teriret, utque pro iis tum preces funderentur,
tum etiam Miſſe Sacrificium offerretur; quam
ob cauſam etiam prædictus Catalogus in ple-
riſque Eceleſiis ob oculos Presbyteri Celebran-
tis apponi conſuevit; licet üdem pii Benefa-
ctores in ſuis Donationibus nihil penitus pro
ſe pacti eſſent, ſed tantummodo pro peccato-
rum ſuorum remiſſione ſe bona ſua Deo offer-
re declarafſent. Eecleſiarum ſiquidem Præſu-
les preces pro iis imperandas eſſe duxerunt;
quamvis illi propria bona offerentes ne ver-
bum quidem ea de re feeiſſent. Sacrorum hu-
juſmodi Diptychorum uſus ſenſim defecit; ob
idque in oblivione jacent alicubi com plurium
Benefa torum nomina. At non idcireo deſe-
rere fas eſt uſum & diſeiplinam orandi pro iis,
& Sacrificium Miſſæ pro illis offerendi. Atque
inde præceptum applicandi Miſſam Conven-
tualem pro Benefactoribusin genere, originem
atque rationem deſumit.

Bb 5 Quemad-

394 Ad K. P. La-Croix Theologiam WMoralem.

uemadmodum vero, loquendo de Miſſa
Parochiali, ſuperius dictum eſt, varias excuſa-
tiones afferri ſolere, ad declinandam illius ap-
plicationem pro Populo diebus feſtis de præ-
cepto; ita pariter uſuvemit quoad applicatio-
nem quotidianam Miſſæ Conventualis pro Be-
nefactoribus in genere. Ut autem ſuperiores
illæ, ſic etiam hæ poſteriores, provide è medio
ſublatæ fuerunt per opportunas Congregatio-
nis Concilii Tridentini Keſolutiones, quas pro-
inde in his etiam authoritate Noſtra approba-
mus & confirmamus.
Nonnulli ſiquidem obtentu contrariæ con-
ſuetudinis, etiam immemorabilis, in propria
Eccleſia vigentis, ſe ab hujuſmodi onere eximi
poſſe ſibi perſuaſerunt. Verum jam pluries re-
ſponſum fuit, hujuſmodi conſfuetudinem, li-
cet, immemorabilem, quæ porius abuſus &
corruptela dicenda eſt, nemini fuſfragari. Alii
à Miſſa pro Benefactoribus in genere applican-
da ſe exouſatos voluiflent, ex eo, quòd alio quo-
piam Miſſarum onere obſtricti inveniantur,
vel ratione proprii Canonicatus, aut alterius
Beneficii Eccleſiaſtici, quod inſimulcum Cano-
nicali præbenda obtinent; vel quia, præter mu-
nus Canonici, ſeu Beneficiati, aut Manſionarii
in Eccleſia Cathedrali ſen Collegiata, cum et-

iam in eadem, vel in alia Eccleſia Parochialem

curam exerceant, dum Miſſam Conventualem
canunt diebus feſtis de præcepto, debent pro
Populo ſibi commiſſio eam applicare; ac pro-
inde nequeunt eandem pro Eccleſiæ Benefa-⸗

Ctoribus

„
.eus

Uutuch
un

incn
nun

(n⸗

Hin
Anen
ren
tuſrn
nſeng
Akenne
Ugtend⸗
⸗

wehlirl
n 4.

onnt
uotn
ebun
G
ee
er

NA⸗

Supplementum, ſive Acceſſionert. 39 5

Coribus ſpecialiter offerre. Sed his quoque
obviam itum eſt, jubendo ſingulis prædictis, ut
Miſſam Conventualem, quam canunt, pro Ec-
cleſiæ Benefactoribus in genere applicent; pro
aliis vero, pro quibus ipſi peculiariter Mſſam
applicare tenentur, alterum fubſtituant, qui
ipſorum loco Miſſam hujuſmodi celebret, ap-
plicetque.
Aliorum pariter exceptio fuit, quòd Miſſa
Conventualis non ſemper à Canonicis aut Di-

gnitatibus celebretur, ſed aliquando etiam à

Beneficiatis aut Manſionariis; quos minus
æquum videtur pro Miſſæ celebratione omni
eleëmoſynà carere, quæ unde deſumi valeat,
ignoratur. Qui tamen rei pariter conſultum
eſt, demandando, ut ea deſumatur ex Maſſa
diſtributionum.
Alii denique obtenderunt exiguitatem hu-
juſmodi diſtributionum, quæ, ob detractam
elesmoſynam quotidianam pro Miſſa Conven-
tuali, ad nihilum ferè redactæ, vix foret, ut ab
aliquo curarentur, cum magno detrimento
ſervitii Eccleſiæ præſtandi. Tridentina qui-
dem Synodus ſcſs. z244. Cap. 15. Opportunas ratio-
nes oſtendit, quibus Canonicalium Præbenda-
rum inopiæ valeat provideri. Si vero deſigna-

tam à Concilio viam, ut ferè evenire ſolet, ne-

quaquam iniri poſſe contingat, reliquum erit
ad Congregationem Concili recurſum habere;
cujus erit, perſpecto ex Veſtris relationibus
rerum ſtatu, authoritate Apoſtolicâ à Præde-
ceſſoribus Noſtris eidem impartitâ, & à Nobis
etiam

3 96 Ad R. P. La-Croix Theologiaen, Moralen
etiam præſentium tenore confirmatà, quoti-
dianam applicatione em Miſffæ Conventualis
pro Beneſfactoribus in genere, ut alias, ad Ve ⸗
ſtos tantummodo dies reducere-
Non modo Eccleſus Patriarchalihus, Me-
tropolitanis, Cathedralibus, & Collegiatis in=
junctum reperitur, ut quotidie Miſa Conven-
tualis in eiſdem canatur, ſed etiam in Rubricis

Generalibus, quarum exatiſſimam Fraterni-

tatibus Veſtris cuſtodiam commendamus, præ-
ſcribitur, ut certis chdehus non una, ſed binæ.
atque etiam aliquando tres Miflæ Conventua:-
les uno die celebrentur. Itaque cuùm nuper à²
Nobis dictum fuerit, primam Miſſam Conven-
tualem quotidie pro Benefactoribus in genere
celebrandam & applicandam el⸗ nmunc expen-
dendum ſupereſt, an earundem Kecleſiarum
Capitula Juriſdictioni eſtræ teſpect lvé fubje-
cta adigere debeatis, ut alias quoque Mi iſas, ſi
plures, ut praæfertur, celebrari contigerit, pro
Benefactoribus in genere Gmiliter applicent.
Hujuſmodi quat tio ab aliquibus ex Vobis

Eceleſiaſtico zelo flagrantibus ſupradictæ Con-

gregationi Venerabilium Fratrum Noſtrorum
Coneilii Tridentini Interpretum propofſita eſt.
Jamque ante illius propofitionem compertum
fuerat, allas ab eadem Congregatione reſpon-
ſum fuiſſe, concedendam eſſe exemptionem ab
onere applicandi ſecundam & tertiam Miſtam
Conventualem pro Benefactoribus in genere,
attenta Canonicatuum & Beneficiorum tenui-
tate ex quo inferri poterat:, hujuſmodi appli-=
Cat!O

üüme
Eern.

ſeCn

wornn
eerrt
Mmarr

lt

eln
Uus
ker

Ui

Supplementum, ſive Acceſſiones. 397
cationis debitum manere, ubi de Eccleſiis pau-
peribus non ageretar. Verum cùm hanc de-
HRiniendzæ quæſtionis regulam apud prædictam
Congregationem non admodum veteri obſer-
vantiâ firmatam probè noverimus, cumque
hujuſce dubii ſolutionem eadem Congregatio

nuper judicio Noſtro remittendam eſſe cenſue-

rit; Nos ita judicamus, idque Vobis tenendum
indicimus; laudandos nempe & confirmandos
eſſe, quotquot ſponte ſuâ ſecundlam, aut ter-
tiam Conventualem Miſſam pro Benefactori-
BPus in genere applicant; qui vero idem agunt
ex vi conſuetudinis in ipſorum Eccleſia vigen-
tis, iis imperandum, ut in ea conſuetudine per-
ſeverent. Ubi vero id uſu receptum non inve-
nitur, liberam omnino ſecundæ, tertiæque Miſ-
ſæ Conventualis applicationem celebrantibus
relinquendam eſſe, dummodo in commemo-
ratione Pro Defunctis, Eecleſiæ Benefactorum
in genere non obliviſcantur.
Huic demum Epiſtolæ noſtræ finem impo-
nentes, Fraternitates Veſtras enixè hortamur,
ut maximam curam & vigilantiam in id confe-
ratis, ut in Eccleſiarum Veſtrarum Choris,
Præter devotam celebrationem, debitamque
applicationem Miſlæ Conventualis, Horæ Ca-
nonicæ non præpropere led exacte, pausâ nem-
pe interpoſità, & maximàâ, quâ decet, reve-
rentia, ac religione canantur. Equidem ſci-
mus, in aliquibus Metropolitanis & Cathedra-
libus Eccleſtis, inter Canonicos eam opinionem
invaluiſſe, ut ſe munus ſuum ſatis implere con-
ten-

399 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

tendant, dum Choro præſentes afliſtunt, licet

ipfſi ſibt ſilentium imperent, neque pſallenti-
bus Beneficiatis aut Manſionariis in cantu ſe ad-
jungant. In hujuſce vero opinionis confirma-
tionem, adduci ab iüſdem folent inveteratæ
conſuetudines, ſtatuta peculiaria, aut etiam
Prætenſ a Eccleſiarum ſuarum Privilegia. At
cuùm Synodus Tridentina cſs 24. cap. 12. lo-
quens de Dignitatibas & Canonicis, qui Cho-
ro intereſſe debent, unum ex eorum officiis eſ-
ſe dicat, in Choro ad pſallenduim inſtituto, Mym-
nis & Canticis Dei nomen reverenter, diſtindte,
de votoqie laudare; cumque pauca omnino ſint
Capitula, in quibus eo modo à Canonicis in
Choro aſſiſtitur, ideoque receptæ in univerſa
Eccleſia diſciplinæ paucos illos adverſari digno-
ſcatur; cuùm inſuper Etai illa nunquam in
Congregatione Concilu Tridentini interpre-
tationi Præpolſita exalninata ſit, quin ſtatim
exploſa fuerit, & improbata; quamvis præſum-
Ptis conſuetudimdbus, alliſque fundamentis &
rationibus innixa perhiberetur, Canonicis et-
iam Eceleſiarum Patriarchalium hujus Noſtræ
Urbis fuper hoc inſtantibus; cum denique
idem judicium prolatum reperiatur à pluribus
Concilis Provincialibas, ab hac etiam Apo-
ſtolica Sede approbatis & confirmatis; nihil
jam reliquum eſſe videtur, quominus paucio-
ręes univerſorum legi ſe accommodent. Equi-
dem minime Nobis compertum eſt, quo pecu-
liari titulo ſuffulti perſuaſum habeant unius

vel alterius Eceleſiæ Canonici ſe muneri ſuo ſa-
cis-

Konrten
Nedon

Supplementum, ſive Acceſſtoner. 399

tisfacere per ſimplicem in Choro aſſiſtentiam,
abſque Divinæ Pſalmodiæ Cantu. Verum niſi
illis præſto ſit AQpoſtolicum non præſumptum
vel abrogatum, ſed legitimum ac vigens Pri-
vilegium ſive Indultum, Jure ac fmerito veren-
dum eſt, ne iſti, dum ita ſe gerunt, Præbenda-
rum ac diſtributionum fructus minimè ſuos
faciant, & conſequenter ne ad eorum reſtitu-
tionem teneantur. Quapropter veſtrum erit,
Venerabiles Fratres, hæc omnia illis aperire,
ut neque Nobis, neque Vobis apud Divinum
Judicem fraudi ſit, ſi in hujuſmodi re, quæ
tanti eſt momenti, utpote quæ ad ipfſius Dei
cultum proxime ſpectat, abuſus & corruptelas,
quas arguendo & increpando evellere debeba-
mus, diſſimulatione ac ſilentio noſtro foviſſe
& confirmâſſe inveniamur. Interea Fraterni-
tatibus Veſtris, quas intimo cordis affectu com-
plectimur, Apoſtolicam Benedictionem aman-
tiflimé impertimur.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem
die 19. Auguſti 1744. Pontificatus Noſtri anno
quarto.

Lib. 3. parte I. num. 764. Peccat graviter Parochus.
(1¹
(1) Vide ſaluberrimam Conſtitutionem Innocentiũ
XIII. ſuper Eccleſiaſtica diſciplina Regnorum Hiſpania-
rum, quæ à Benedicto XIII. confirmata fuit, & in Ap-
pendicem poſt Romanum Concilium illata numere

XvVI.

Lib. 3. parte 1. num. 868. Claromontano anno

1084.(1)
(1) An. 1095. Lib. 3.

400 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

Lib. 3. parte I. num. 887. IX. Quando vero ſancti
Patres. (1)
(1) Conſule omnino Emin. Lambertini T. Iv. Edi-
ctorum Archi-Epiſcopalium p. 95. atque illud intelli-

ges, quantum. Ppræclariſſimus Cardinalis à rigidiore

Theologia Ballerinii, aliorumque id genus Probabilio-
riſtarum abſit.
Lib. 3. parte 2. num. 874. in fine, uti ſuppono. (1)
(1) Alium heic prætermiſſum titulum, ex quo non

licet aliquid ſupra ſortem exigere, vel accipere, diſces
9 8

ex encyclica Epiſtola Benedicti XIV. quam heic ſubjicio.

I I.
88. D. N. D.

BENEDICTI DIVINA PROVIDENTIA

P APA XIV.

Epiſtola Encyclica ad Patriarchas, Archi-
Epiſcopos, Epiſcopos, & Ordinarios

Italiæ.

BENFEDICIUSPAPA XIV.

Venerabilis Frater ſalutem, & Apoſtolicam
Benedictionem.

Ix pervenit ad aures noſtras, ob novam
controverſiam nempe, an quidam con-

tractus validus judicari debeat] nonnullas per

Italiam diſſeminari ſententias, quæ ſanæ doctri-
næ

4

Mo
⸗
69 0P
en
ſir⸗
ene
Uuan
e
gleſte
Ullmn
ltdoe
lon
oFor
lolnte
el
Ennat

Supplementum, ſive Aeceſſioner. 40

næ haud conſentaneæ viderentur; cum ſtatim
noſtri Apoſtolici muneris partem eſſe duxi-
mus, opportunum afferre remedium, ne ma-
lum ejulmodi, temporis diuturnitate, ac ſilen-
tio, vires magis acquireret; aditumque ipfi in-
tercludere, ne latius ſerperet, & incolumes ad-
huc Italiæ Civitates labefactaret.
Quapropter eam rationem, conſiliumque
ſuſcepimus, quo Sedes Apoſtolica ſemper uti
conſuevit: Quippe rem totam explicavimus

nonnullis ex Venerabilibus Fratribus Noſtris

ſanctæ Romanæ Eccleſiæ Cardinalibus, qui ſa.
cræ Theologiæ ſcientiä, & Canonicæ Diſcipli-
næ ſtudio ac peritiâ plurimum commendantur:
Accivimus etiam plures KRegulares in utraque
facultate præſtantes, quorum aliquos ex Mo-
nachis, alios ex Ordine Mendicantium, alios
demum ex Clericis Regularibus ſelegimus; Præ-
ſulem quoque Juris utriuſque laureàâ prædi-
tum, & in Foro diu verſatum adhibuimus.
Diem quartam indiximus Juli, qui nuper præ-
teriit, ut coram Nobis illi omnes convenirent,
quibus naturam totius negotii declaravimus;
quod illis antea cognitum perſpectumque de-
prehendimus.
Poſt hæc præcepimus, ut omni partium ſtu-
dio, omnique cupiditate ſoluti, rem totam ac-
curatè perpenderent, ſuaſque opiniones ſcri-
pto exararent; non tamen expetivimus ab ipſis,
ut judicium ferrent de contractu, qui contro-
verſiæ cauſam initio præbuerat, cum plura do-
cumenta non ſuppeterent, quæ neceſſario ad
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. Ce id

402 Ad F. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

id requirebantur; Sed ut certam de uſuris do-
krinam conſtituerent, cui non mediocre de-
trimentum inferre videbanturea, quæ nuper
in vulgus ſpargi cœperunt: Juſſa fecerunt uni-
verſi; nam ſuas ſententias palam declarârunt
in duabus Congregationibus, quarum prima
coram Nobis habita eſt die 18. Julii, altera ve-
ro die primâ Auguſti, qui menſes nuper elapſi
ſunt; ac demum eaſdem ſententias Congrega-
tionis Secretario ſcriptas tradiderunt.
Porro hæc unanimi conſenſu probaverunt.
I. Peccati genus illud, quod uſura vocatur,
quodque in contractu mutui propriam ſuam
ſedem, & locum habet, in eo eſt repoſitum,
quòd quis ex ipſomet mutuo, quod ſuâpte na-
turà tantundem duntaxat reddi poſtulat, quan-
tum receptum eſt, plus ſibi reddi velit, quàm
eſt receptum; ideoque ultra ſortem, lucrum
aliquod, ipſius ratione mutui, ſibi deberi con-
tendat. Omne propterea hujuſmodi lucrum,
quod ſortem ſuperet, illicitum, & uſurarium
eſt.
II. Neque vero ad iſtam labem purgandam,
ullum arceffiri ſubſidium poterit, vel ex eo,
quod id lucrum non excedens & nimium, ſed
moderatum; non magnum, ſed exiguum ſit;

vel ex eo, quod is, à quo id lucrum ſolms cau-

ſa mutui depoſcitur, non pauper, ſed dives exi-
ſtat; nec datam ſibi mutuo ſummam relictu-
rus otioſam, ſed ad fortunas ſuas amplifican-
das, vel novis coëmendis prædiis, vel quæſtuo-
ſis agitandis negotiis, utiliſſimèe ſit impenſurus.
Contra

ne
Netonc
Prn
Kionnt

Cne
eret

tprin

ten
Genud
Ulenn

n

1

D
Noltn
plin
Mtbun

gag

ſ
Celln
un
1, den,
htren
Ugkton

l.

Nhnn.

nnen
Winie
liker
Vitngt⸗
rl n
,unn

enecn.

Nlenn
lngut

Gole

Ale
mun
Gang

l

NNE

Supplementum, ſive Acceſſtoner. 403

Contra mutui ſiquidem legem, quæ neceſſario
in dati atque redditi æqualitate verſatur, age-
re ille convincitur, quiſquis, eàâdem æqualita-
te ſemel poſita, plus aliquid à quolibet, vi mu-
tui ipſius, cui per æquale jam ſatis eſt factum,
exigere adhuc non veretur: proindeque ſi ac-
ceperit, reſtituendo erit obnoxius ex ejus obli-
gatione Juſtitiæ, quam commutativam appel-
lant, & cujus eſt, in humanis contracibus
æqualitatem cujuſque propriam & ſanctè ſer-
vare, & non ſervatam exacte reparare.
III. Per hæc autem nequaquam negatur; poſ-
ſe quandoque una cum mutui contractu quoſ-
dam alios, ut ajunt, titulos, eoſdemque ipſi-
met univerſim naturæ mutut minimè innatos
& intrinſecos, fortè concurrere, ex quibus ju-
ſta omnino legitimaque cauſa conſurgat quid-
dam amplius ſupra ſortem ex mutuo debitam
rite exigendi. Neque item negatur, poſſe mul-
toties pecuniam ab unoquoque ſuam, per alios
diverſæ prorſus naturæ à mutui natura contra-
ctus, recté collocari & impendi, ſive ad pro-
ventus ſibi annuos conquirendos, ſive etiam
ad licitam mercaturam, & negotiationem exer-
cendam, honeſtaque indidem lucra percipi-
enda.
IV. Quemadmodum vero in tot ejuſmodi
diverſis contractuum generibus, ſi ſua cujuſque
non ſervatur æqualitas, quidquid plusjuſto re-
cipitur, ſi minus ad uſuram, Leo quod omne
mutuum tam apertum, quàm palliatum abſit,
at certè ad aliam veram injuſtitiam, reſtituen-
Cc 2 di

48d4 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

di onus pariter afferentem, ſpectare comper-
tum eſt; Ita ſi ritè omnia peragantur, & ad Ju-
ſtitiæ libram exigantur, dubitandum non eſt,
quin multiplex in iiſdem contractibus licitus
modus & ratio ſuppetat humana commercia,
& fructuoſam ipſam negotiationem ad publi-
cum commodum conſervandi, ac frequentan-
di. Abſit enim à Chriſtianorum animis, ut per
uſuras, aut ſimiles alienas in jurias florere poſſe
lucroſa commercia exiſtiment; cum contra ex
ipſo Oraculo Divino diſcamus, quod Juſßtitia
elevat gentem, miſeros autem facit populos pecca-
zum, Prov. 14. 34.
V. Sed illud diligenter animadvertendum
eſt, falſo ſibi quemquam, & nonniſi temere per-
ſuaſurum, reperiri ſemper, ac præſto ubique
eſſe, vel una cum mutuo titulos alios legitimos,
vel ſecluſo etiam mutuo, contractus alios ju-=
ſtos, quorum vel titulorum, vel contractuum
præſidio, quotieſcunque pecunia, frumentum,
aliudve id generis alteri cuicunque creditur, to-
ties ſemper liceat auctarium moderatum, ul-=
tra ſortem integram ſalvamque, recipere. Ita,
ſi quis ſenſerit, non modo Divinis Documen-
tis, & Catholicæ Eccleſiæ de Uſura judicio, ſed
ipſi etiam humano communi ſenſui, ac natu-
rali rationi procul dubio adverſabitur. Nemi-
nem enim id ſaltem latere poteſt, quòd multis
in eaſibus tenetur homo, ſimplici ac nudo mu-
tuo alteri ſuccurrere, ipſo præſertim Chriſto
Domino edocente: Volentè mutuarià te, ne uver-
taris, Matth. 5. 42. & quod ſimiliter multis in
circum-

,
un

lalen
t
Mnnn
nmun
out
Munn
D

(en

Wn
un
W
lſag
gulle
a⸗
,
Re

e

altbli
hinn
7e
0 0
thren
Nlvr ,r
mepole
lcter
l g

tze⸗

rnhn
lrr,
Uhle
nkein
uinnt
ncfun

Uunnn,
urte
n,d
rer

—

Supplementum, ſive Acceſſiones. 40⁰5

circumſtantiis, præter unum mutuum, alteri
nulli vero, juſtoque contractui locus eſſe poſ-
ſit. Quiſquis igitur ſuæ conſcientiæ conſultum
velit, inquirat prius diligenter, oportet, verè
ne cum mutuo juſtus alius titulus; verè ne ju-
ſtus alter à mutuo contractus occurrat, quo-
rum beneficio, quod quærit luerum, omnis
labis expers & immune reddatur.
His verbis complectuntur, & explicant Sen-
tentias ſuas Cardinales, ac Theologi, & Viri
Canonum peritiſſimi, quorum conſilium in hoc
graviſſimo negotio poſtulavimus; Nos quoque
privatum ſtudium noſtrum conferre in ean-
dem cauſam non prætermiſimus, antequam
Congregationes haberentur, & quo tempore
habebantur, & ipſis etiam peractis; Nam præ-
ſtantium Virorum Suffragia, quæ modo com-

memoravimus, diligentiſſimè percurrimus.
Cum hæc ita ſint, approbamus, & confirma-

mus quæcunque in Sententiis ſuperius expoſi-
tis continentur; cum Scriptores plane omnes,
Theologiæ, & Canonum Profeſſores, plura ſa-
crarum Literarum teſtimonia, Pontificum De-
ceſſorum noſtrorum Decreta, Conciliorum, &
Patrum authoritas, ad eaſdem Sententias com-
probanclas pene conſpirare videantur. Inſuper
apertiſſimè cognovimus Authores, quibus con-
trariæ Sententiæ referri debent; & eos pariter,
qui illas fovent, ac tuentur, aut illis anſam, ſen
occaſionem præbere videntur; Neque ignora-
mus, quantà ſapientiâ, & gravitate defenſio-
nem veritatis ſuſceperint Theologi finitimi il-
Ec 3 lis

406 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

lis Regionibus, ubi Controverſiæ ejuſmodi prin-
cipium habuerunt. Quare has Literas Ency-
clicas dedimus univerſis Italiæ Archi-Epiſcopis,
Epiſcopis & Ordinariis, ut hæc Tibi, Venera-
bilis Frater, & cæteris omnibus innoteſcerent;
& quoties Synodos celebrare, ad Populum ver-
ba facere, eumque ſacris doctrinis inſtruere
contigerit, nihil omnino alienum proferatur
ab iis Sententiis, quas ſuperius recenſuimus.
Admonemus etiam vehementer, omnem ſoli-
citudinem impendere, ne quis in veſtris Diœ-
ceſibhus audeat Literis, aut Sermonibus con-
trarium docere: Si quis autem parere detrecta-
verit, illum obnoxium, & ſubjectum declara-
mus peœnis per ſacros Canones in eos propoſi-
tis, qui mandata Apoſtolica contempſerint ac
violaverint.
De contractu autem, qui novas has Contro-
verſias excitàvit, nihil in præſentia ſtatuimus;
nihil etiam decernimus modo de aliis contra-
Cctibus, pro quibus Theologi, & Canonum In-
terpretes in diverſas abeunt Sententias; atta-
men pietatis veſtræ ſtudium ac Religionem ſin-
flammandam exiſtimamus, ut hæc, quæ ſubji-
cimus, executioni demandetis.
Primum graviſſimis verbis LPopulis veſtris
oſtendite, uſuræ labem ac vitium à Divinis Li-
teris vehementer improbari; Illud quidem va-
rias formas atque ſpecies induere, ut Fideles
Ohriſti Sanguine reſtitutos in libertatem & gra-
tiam, rurſus in extremam ruinam præcipites

impellat; Quocirca ſi pecuniam ſuam colloca-
re

MN
dn
ud,
naure

Nd
dlhi
,
volelen
llum
iulner
Clnen
Minue
enſ.
urcr
Cercr
Alh.
emr

C
un
nn
r.

N
e
dr

Supplementun, ſive Acceſſtonet. 407

re velint, diligenter caveant, ne cupiditate om-
nium malorum fonte rapiantur, ſed potius ab
illis, qui doctrinæ ac virtutis glorià ſupra cæte-
ros efferuntur, conſilium expoſcant.
Secundo loco, qui viribus ſuis, ac ſapien-
tiæ ita confidunt, ut reſponſum ferre de iis
quæſtionibus non dubitent, (quæ tamen haud
exiguam ſacræ Theologiæ, & Canonum ſcien-
tiam requirunt;) ab extremis, quæ ſemper vi-
tioſa ſunt, longè ſe abſtineant: Etenim ali-
qui tantâ ſeveritate de iis rebus judicant, ut
uamlibet utilitatem ex pecunia deſumptam
dccuſent, tanquam illicitam, & cum uſura
conjunctam; Contra vero nonnulli indulgen-
tes adeo, remiſſique ſunt, ut quodcunque
emolumentum ab uſuræ turpitudine liberum
exiſtiment. Suis privatis opinionibus ne ni-
mis adhæreant; ſed priuſquam reſponſum red-
dant, plures Scriptores examinent, qui magis
inter cæteros prædicantur; deinde eas partes ſu-
ſcipiant, quas tum ratione, tum authoritate
plane confirmatas intelligent. Quod ſi diſpu-
tatio inſurgat, dum contractus aliquis in exa-
men adducitur, nullz omnino contumeliæ in
eos confingantur, qui contrariam Sententiam
ſequuntur, neque illam gravibus Cenſuris no-
tandam aſſerant, ſi præſertim ratione, & præ-
ſtantium Virorum teſtimoniis minimè careat;
ſiquidem convicia, atque injuriæ vinculum
Chriſtianæ charitatis infringunt, & graviſſi-
mam Populo offenſionem, & ſcandalum præ-
ſeferunt.
Cc 4 Tertio

40 Ad k. P. La-Croix Theolo giam Moralzm

Tertio loco, qui ab omni uſuræ labe ſe im-
munes, & integros præſtare volunt, ſuamque
pecuniam ita alteri dare, ut fruéctum legiti-
mum ſolummodo percipiant, admonendi ſunt,
ut contractum inſtituendum antea declarent,
& conditiones inſerendas explicent, & quem
fructum ex eadem pecunia poſtulent: Hæc ma.
Snopere conferunt non modò ad animi ſolici-
tudinem & ſcrupulos evitandos, ſed ad ipſum
contractum in Foro externo comprobandum:
Hæc etiam aditum intercludunt diſputationi-
bus, quæ non ſemel coneitandæ (unt, ut cla-

ré pateat, utrum pecunia, quæ ritè data alteri

eſſe videtur, revera tamen palliatam uſuram
contineat.
Quarto loco vos hortamur, ne aditum re-
linquatis ineptis illorum Sermonibus, qui di=
Ctitant, de uſuris hoc tempore quæſtionem in-
ſtitui, quæ ſolo nomine contineatur, cum ex

pecunia, quæ qualibet ratione alteri concedi-

tur, fructus ut plurimum comparetur. Etenim
quâm falſum id ſit, & à veritate alienum,
pPlane deprehendimus, ſi perpendamus, natu
ram unius contractus ab alterius natura pror-
ſus diverſam & ſejunclam eſſe; & ea pariter
diſcrepare magnopere inter ſe, quæ à diverſis
inter ſe contractibus conſequuntur. Revera di-
ſcrimen apertiſſimum intercedit fructum inter,
qui jure licito ex pecunia deſumitur, ideoque

poteſt in utroque Foro retineri; ac fructum,

qui ex pecunia illicitè conciliatur, ideoque Fori
utriuſque judicio reſtituendus decernitur. Con-
ſtat

/

n 4
,C

..

torni
1CNNAH
Cnltt.
uin
luon

,
Wrt.

id
n
e

lun

Supplementum, ſzve Acceſſiones. 409

ſtat igitur haud inanem de uſuris quæſtionem

hoc tempore proponi ob eam cauſam, quod
ut plurimum ex pecunia, quæ alteri tribuitur,
fructus aliquis excipiatur.
Hæc potiſſimum vobis indicanda cenſuimus,
ſperantes fore, ut mandetis executioni quæcun-
que per has Literas a Nobis præſcribuntur:
Opportunis quoque remediis conſuletis, uti
confidimus, ſi fortè ob hanc novam de uſuris
Controverſiam in Dicecefſi veſtra turbæ conci-
tentur, vel corruptelæ ad labefactandum ſa-
næ doctrinæ candorem & puritatem inducan-
tur: Poſtreméê vobis, & Gregi curæ veſtræ
concredito, Apoſtolicam Benedictionem im-
pertimur.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem
die 1. Novembris 1745. Pontificatus Noſtri
Anno/ſexto.

Lib. 3. p. 2. n. 8ö⁹3. in ſene vel gratitudine (1)
(1) Uſurarius contractus eſt, qui Draghetto dicitur,
in Diœceſi Aſculana obtinuerat; ut nempe darentur
mutui titulo tot Ducati Regni Neapolitani cum obli-
gatione, ut mutuatarius intra duos menſes tot alia re-
ſtitueret Scutata Romana; in hoc enim zontractu per
multum exceditur menſura, & latitudo juſti pretii, ne-
que reperiuntur juſti tituli, ut loquuntur Conſtitutiones
Synodales Eccleſiæ Afculanæ editæ ann. 17 19. pag. 127.
num. 8. Porro Sacra Congregatio Concilii 16. Martii
ann. 1726. dubio propoſito, an hic contractus eſſet li-
citus, reſpondit negative T. 3. Theſanzi Keſolutionnve
P. 293.

CC 5 Lib.

410 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
Lib. 3. P. 2. n. 897. pro pallianda uſura (1)

(1) Pœna cenſetur appoſita in fraudeém uſurarum,
ſi creditor ſcivit, aut probabiliter credidit impoſſibile
eſſe, quod debitor mutuum ſibi reddat, in termino Ppræ-
fixo, ita ut contractus hic ſit prohibendus. Lamberti-
nus in expoſitione canaſa Prænefftinæ T. 2. Theſauri
KReſolut. Sacr. Congreg. p. 10 3. ubi eriam addit, ve-
titum fuiſſe ejuſmodi contractum ex Decreto ejuſdem
Sacr. Congreg. in &. Severi contratctuaum 15. Zannarii
1684.
Lib. 3, p. 2. n. II43. hæreditatem nanciſci (1)
(1) Huic ſententiæ robur accedit ex Deciſione Sa-
cræ Congreg. 2 3. Qept. 172 5. L. 3. Y heſ. Neſol. P. 227.
Cùm enim Advocatus Antonius Zonca in Urbe dena-
tus univerſalem ſibi ſcripſiſſét hæredem Neptem ſuam
Bononiæ degentem, ac teſtamento legâſlet 20. Puellis
Virginibus, & Orphanis 500ο%. ſcuta prô dote, quæſitum
fuit à Nepte Teſtatoris, an diſtributio Dotium fieri de-
beat puell Romæ degentibus, vel potius puellis in civi-
tate Bononiæ habitantibus; deinde, an ex gratia indul-
geri poſſit hæredi, ur medietatenm Dotium diſtribuat puel-
lis in Urbe degentibus; & aliam medietatem puellis in
Civitate Bononiæ commorantibus. Ad primnm autem
reſpondit Sacra Congregatio quoad primam parrem af-
Prmati ve . qoad ſecundam negativè: ad ſecundum
negativé. ,
Lib. 3. p. 2. n. 1269. Et hoc ipſum communiter
declarant (1)
(1) Viden ²à laxiſſimum illum, atque hiſtorico Pro-
babiliſmi inviſum laxiſſimunm La-Croixium, hac in re
ſtatutis plane conformem, quæ à Benedicto xIv. pro-
dierunt. Neque tamen hic unus & Jefuitis ita ſenſit.
plures ex iis Theologi- quorum Catalogum alii te-
zuere, eandem tutati funt praxim, atque, ut unum, al-
terumve indicem;, longè antequam Quadragefmaæ ap-
Peltatskes glangores per Italiam perſtreperent 8 Tautin
. *

7

be

in

u

rd

ſorar

er

Supplementum Rve Acceſſiones. 411

P. Richelmius pro ea veluti pro aris fociſque de-
ugnaverat in fuis Theologicis ſcriptis, & Romæ
ſub Clemente XI. Jeſuita Matchertus omni ope ela-
boraverat, ut eam Pontifici, cæteriſque Eceèleſiæ Ro-
manæ Præſulibus perſuaderet. Age jam, Benedictum
XIV. audiamus.

III.

Venerabilibus Fratribus Patriarchis, Primati-
bus, Metropolitanis, Archiepiſcopis, &
Epiſcopis univerſis gratiam & com-
munionem Sedis A poſtolicæ
habentibus.

BENEDICTUS PAPA XIV.

Venerabiles Fratres, ſalutem, & Apoſto-
licam benedictionem.

I ſuprema Univerſalis Eccleſiæ procuratio-
ne, meritis licet imparibus, per ineffabi-
lem divinæ bonitatis abundantiam ut Ortho-
doxæ Fidei aſſertores, fic etiam Eccleſiaſticæ
diſciplinæ cuſtodes ac vindices conſtituti, Qua-
drageſimale præſertim Jejunium, quod inter
præcipua orthodoxæ diſciplinæ capita ſemper
& ubique ab ipſo Ecclefiæ exordio numeratum
eſſe nemo ex Catholicis inficiatur, ab hodier-
na je junantium corruptela vindicare, & in pri-
ſtinam, quantum, benedicente Domino, fieri
poſſet, obſervantiam revocare cupientes, pPer
alias

412 Ad R. P. La-Croix Theologiam Monalem
alias noſtras in fimili forma Brevis literas ad
Fraternitates veſtras die 30. proximè elapſi
menſis Maji currentis anni datas eximium Fra-
ternitatum veſtrarum zelum excitandum eura-
vimus, ut adlaborare ſtuderetis, ne hac in par-
te & optatum Apoſtolicæ noſtræ ſolicitudinis
angoribus levamen, & ſalutare abolendæ ſa-

cratiſſimi Jejunii corruptelæ remedium deeſſet.

Quoniam autem Paternæ Pontificiæ charitatis,
quæ novit imbecillitates infirmorum ſuſtine-
re, atque etiam cum infirmantibus infirmart,
non immemores, quemadmodum à Jejunio ali-
quando legitimâ causâ, aut graviflimâ urgen-
tique necefſitate exigente diſpenſandum eſſe ex
Apoſtolica henignitate cenſuimus zs ita inter cæ-
tera præſcripſimus Unicam comeſtionem ſer⸗
vandam, & licitas atque interdictas Epulas mi-
nimè eſſe apponendas. Hinc factum eſſe acce-
pimus, quòd non defuerint, qui per humanas
& hominibus à Chriſtiana pœnitentia abhor-
rentibus duntaxat dignas illationes ſibi aliiſ-
que perſuadeant, Unicam potiſſimum Come-
ſtionem ſervari, atque Epulas licitas & inter-
dictas mininè apponi debere; cum multitudi-
ni quidem indiſcriminatim ob urgentem gra-
viſſimamque neceſlitatem, non veròô ſingulis ob
legitimam cauſam & de utriuſque Medici con-
ſilio diſpenſatur. Quam ſanè perſuaſionem à
ſententia noſtra alienam, ut ex omnium ani⸗

mis penitus evellamus, Nos quibuſcunque qua⸗

cunque occaſione ſive multitudini indiſerimi-
natim ob urgentem graviſſimamque neceſſita-
tem

Kl

eenn
nd

rtk
mI⸗
Clget
Uun

Ur

e

tn
con
Sm
inn
,

.
e

Gelin

ane

ne hen
Mln

nceeſe

utntg

Une
ln⸗

n e
Vummn
Ain
K
Nnt

4 ee
BAe .

uin .

ſr

Supplementum, ſive Acceſſioner. 413
tem, five ſingulis ob legitimam cauſam & de
utriuſque Medici conſilio, dummodo nulla cer-
ta & periculoſa affectæ valetudinis ratio inter-
cedat, & aliter ſieri neceſſariò exigat, in Qua-
drageſimæ, aliiſque anni Temporibus, & die-

bus, quibus carnium, ovorum, & lacticinio-

rum eſus eſt prohibitus „diſpenſari contigerit,
ab ommbus omnino, nemine excepto, Uni-
am Comeſtionem ſervandam, & licitas atque
interdictas Epulas minimè eſſe apponendas te-
nore præſentium declaramus & edicimus;
quemadmodum per ſingulas noſtras in pari for-
ma Brevis literas ſingulis utriuſque ſexus Chriſti
fidelibus ob corporis infirmitates, quibus ob-
noxii reperiuntur, in ſacratiſſima Quadrageſi-
maaliſque Jejunio conſecratis diebus veſcen-
di prohibitis licentiam dantes, unicuique ex-
preſſe præſcribimus atque præcipimus. Eapro-
pter Fraternitates veſtras rogamus, atque in
Domino obſecramus, ut populos veſtræ curæ
commiſlos ad tam opportunum ſanandis vul-
neribus, quibus per humanam infirmitatem
quiſque ſauciatur, ſanctiſſimi Jejunii reme-
dium alacriter adhibendum cohortantes, ſe-
dulò ac paternè moneatis, rem agi non quidem
exiguam, ſed longé graviſſimam de obſervan-
do ſubſtinendoque Jejunio puriſicandis animis
corporihuſque ſalutari. In ſpem igitur illos
erigite oœleſtium præmiorum, quibus aſſequen-
dis non ſunt condignæ paſſiones hujus tempo-
ris 3 imò leve ac momentaneum non mibula-
tionis, ſed modicæ abſtinentiæ noſtræ incom-
mo-

414 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

modum magnum gloriæ pondus operatur in —
Cœlis. Ab omnibus ſe abſtinent, qui in agone
contendunt, ut corruptibilem coronam acci-
piant; pudeat tam imbelles ac delicatos Chri-
ſtianæ militiæ milites refugientes à conſortio
Crucis Chriſti, qui coronam legitimè certan-
tibus propoſitam ſperare Præcipit incorrup-
tam; ad cujus auſpicium & pignus Fraterni-
tatibus veſtris Apoſtolicam benedictionem
liſdem etiam populis veſtris noſtro nomineim-
pertiendam peramanterelargimur. Volumus
autem, ut præſentium tranſumptis ſive exem- agl
plis etiam impreſſis manu alicujus Notarii pu-
blici ſubſcriptis, & Sigillo perſonæ in dignitate
Eccleflaſtica conſtitutæ munitis eadem prorſus
ubique fides adhibeatur, quæ præſentibus ad-
hiberetur, & adhiberi poſſet, ſi forent exhibi-
tæ, vel oſtenſæ.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem
ſub Annulo Piſeatoris die 22. menfis Auguſti
1741. Pontificatus Noſtri Anno ſecundo.

D. Cardinalis Paſſioneus.

ſ &
.

.

lboen
Onnein.
ſahng
Turinr

then

ſnesn,
leren

Supplementum, ſive Acteſſiones. 415

IV.

Venerabilibus Fratribus, Patriarchis, Prima-
tibus, Metropolitanis, Archiepiſcopis,
& Epiſcopis univerſis gratiam &
communionem Sedis Apoſto-
licæ habentibus.

BEN EDICIUS PAPA XIV.

Venerabiles Fratres ſalutem, & Apoſtolicam
Benedictionem.

JOn ambigimus, Venerabiles Fratres, quin
univerſis Catholicæ Keligionis Cultoribus
notum ſit, à tota per Chriſtianum Orbem Ec-
cleſia inter præcipua Orthodoxæ diſciplinæ ca-
pita perpetuò adnumeratum retineri Quadra-
geſimale Jejunium; quod olim in Lege & Pro-
phetis primitus adumbratum, ipſius Domini
Noſtri Jelu Chriſti exemplo veluti conſecra-
tum, ab Apoſtolis tradum, à Sacris Canoni-
bus ubique præſcriptum, & ab univerſali Ec-
cleſia ab ipſo ſui primordio retentum & obſer-
vatum eſt. Hoc mimirum, ut veteres tradidére
Patres, nohbis quotidie peccantibus communis
pœnitentiæ conſtituto remedio, per conſortium
Crucis Chriſti nos etiam aliquid in eo, quod
ipſe propter nos præſtitit, agimus; ſimulque ad
recolenda ſacratiora Redemptionis noſtræ my-
ſteria, quæ per Dominicæ Paſſionis, ac Keſur-
rectio-

416 Ad K. P. La-Coix Teologian⸗ Moralem

rectionis memoriam, Quadrageſimali potiſſi-
mum tempore ſolemnius celebrantur, purifica-
tis Jejunio corporibus & animis dignius para-
mur. Hoc veluti noſtræ militiæ teſſerâ ab ini-
mieis Crucis Chriſti ſecernimur, flagell divi-
næ ultionis avertimus, & cœleſti præſidio in
dies adverſus Principes tenebrarum munimur.
Hoc deſpectui habito non contemnendum di-
vinæ gloriæ detrimentum, non leve catholicæ
Religioni dedecus, nec dubium animabus Chri-
ſti fidelium periculum oboritur: nec aliunde
populis calamitates, rebuſque publicis & priva-
tis eladem exitiumque importatum eſſe conſtat.
Ab hac veròô inſita inhærentique in omnium
Catholicorum hominum animis de ſacratiſlima
uadrageſima, aliſſque diebus jejunio conſecra-
tis perſuaſione & reverentiâ quam aliena, quàm
diſcors, quam abſona fit hodierna Je junantium
conſuctudo, quantum ab ipſa Jejuniorum inſti-
tutione, & ſervata ſemper, ubique, & ab om-
nibus diſciplinã quaàm longiſlime diſtet; Vos,
Venerabiles Fratres, qui populorum curæ ve-
ſtræ commiſſorum mores, & uſus probè noſtis,
Pro ſingulari ſapientia veſtra præ cæteris clarius
intelligitis. Nos ſané, quibus in hac ſublimi
Apoſtolicæ procurationis ſpecula conſtitutis
undique gentium nuntii afferuntur, lacrymis
deplorare non poſſumus, auguſtiflimam Qua-
drageſimalis Jejuni obſervantiam ob nimiam
nullis legitimis urgentibus cauſis ubique indiſ-
criminatim diſpenſandi facilitatem plané ſub-
latam eſle; ita ut Orthodoxæ quidem Keligio-
nis

“
ſurun
Nunitt
de
6
Ne
ern

Sapplementum, ſive Axceſſtones. 417
nis Cultores meritò querantur; hæreſum verò
Sectatores illudant & exultent. Pernicioſæ
huic corruptelæ plurimorum inſuper licentiam

adjunctam eſſe graviter dolemus ; quæ uſque

adeo invaluit, ut nullà Apoſtolici Inſtituti ſa-

cratiſſimique præcepti habit ratione, Jejuni-

orum tempore palam & impunè ab iiſdem agi-
tentur Convivia, & Epulæ interdictæ promi-
ſcue inferantur. Eapropter quemadmodum
quibus curis, ſolicitudinibus, & angoribus ur-
geamur, cum Fraternitatibus Veſtris eommu-
nicamus; Ita facere non poſſlumus, quin pro
injuncto Nobis ſupremo ſacroſancti Apoſtola-
tus officio & ardentiſſimum Fraternitatum Ve-
ſtrarum zelum ad opportunum hiſce malis ad-
hibendum remedium excitemus „ & ad con-
ruentes hujuſmodi abuſibus pPenitus extirpan-

dis leges præſcribendas meditemur. Interea,

Venerabiles Fratres „ gaudium & corona no-
ſtra, nobiſcum conſiderantes „nihil Deo acce-
Ptius, nihil paſtorali miniſterio noſtro dignius,
nihil gregibus curæx noſtræ commillis utilius,
quàm ut verbo & exemplo præeuntes, Chriſti
fideles ad tam ſalutarem Chriſtianæ Ppœnitentiæ
& pietatis exercitationem alacrius lufcipien:
dam, conſtantifſimé retinendam „ & eà, qu
inſtituta fuit, diſciplinâ pPeragendam vehemen-
tmis inflammemus; omnioper4 atque induſtri4

ſtudeamus, ut ſideles populi in eonſpectu Dei

Per auſteriorem jejuniorum obſervantiam tales
Permaneant, quales in ipſo Paſchali feſto di-
Snum eſt inveniri. Debitum igirr Paternæ

Ad P. La⸗Czoiz Oheol. Snpl. Dd uninsſ-

4 18 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

uniuſcujuſque veſtrũm ſedulitatis & charitatis
officium jure poſtulat, ut omnibus notum fa-
ciatis & annuntietis, nemini quidem ſine legi-
tima cauſa, & de utriuſque Medici conſilio; ud
multitudini verò, veluti populo, aut civitati, Eln
aut genti indiſcriminatim integræ, nonniſi gra- lſe⸗
viſſimà & urgente neceſlitate, & in caſibus per
ſacra Canonum ſtatuta præſcriptis cum debita o
Apoſtolicæx hujus Sanctæ Sedis reverentia à
Quadrageſimali Jejunio diſpenſationem toties,
quoties opus fuerit, concedendam, nec au-
dacter fidenterque uſurpandam, nec ſuperbè Uin
& arroganter ab Eccleſia, ſicut alicubi in more uund
poſitum eſſe accepimus, eſſe poſtulandam. un
Graviſſimam verò urgentemque neceſſitatem, in
etſi non eſt, cur Vobis explicemus; nolumus an
tamen Vos ignorare, cùm hujuſmodi neceffi-
tate & ſervandam eſſe potiſſimum unicam Co-
meſtionem, ſicut aliàs hic Romæ, ac Nos ipſi iiſ
hoc anno urgentibus cauſis diſpenſantes, ex- un
preſſe præſcripſimus, & licitas atque intercdi- Gadi
Gas Epulas promiſcuè minimè apponendas ud
eſſe. Porro quemadmodum de ejuſmodi In- ſi
dulgentia tam cautè impertienda, ſi ſecus fie-
ret, Nos perſuaſum habemus, diſtrictam ſu- Uum
premo Divino Judici redditum iri rationem, in
ita conſcientiam uniuſcujuſque Veſtrum one- DZ
randam eſſe ducimus. Inſimul Fraternitates
Veſtras rogamus, & in Domino exhortantes,
obſecramus, ut populos, quicommunem om-
nium Chriſti fidelium pœnitentiam ac difcipli-
nam ſervare nequeant, commoncre ſatagatis,
6 ne

.

ere

wen
mhnet

enente v⸗
ne

lbrn
Honn
Gerenti
Uintotee
in t

Nfn
nunanl

l

Supplementun, ſive Acceſſioner. 419
ne per alia pietatis opera, ut ſua cuique devo-
tio ſuggeret, peccata ſua expiare, & Deo ſa-
tisfacere negligant; quinimo ſanandis vulne-

ribus, quibus humana infirmitas ſauciatur, di-
ligentem adhibere ſtudeant cautionem, ut

culpas de mundano pulvere contractas, dum
caſta jejunia decoquere non poſſunt, pia ope-
ra, orationum ſuffragia, & elcemoſynæ mu-
nera redimant. Interim ſolatium & levamen
non leve mœrori noſtro à paſtorali vigilantia
& charitate veſtra præſtolantes, ac certo No-
bis pollicentes; Apoſtolicam benedictionem
cum uberi cœleſtium charimatum copia con-
junctam in eoſdem populos veſtros redunda-
turam. Vobis, Venerabiles Fratres, pera-
manter impertimur. Volumus autem, ut
præſentium tranſumptis five exemplis etiam
impreſſis manu alicujus Notarii publiei ſub-
ſceriptis, & Sigillo perſonæ in dignitate Eccle-
ſiaſtica conftitutæ munitis eadem prorſus ubi-
que fides adhibeatur, quæ præſentibus adhihe-
retur, & adhiberi poflet, ſi forent exhibitæ,
vel oſtenſæ.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem
ſub Annulo Piſcatoris die 30. menſis Maji 1741.
Pontificatus Noſtri Anno primo.
D. Cardinalis Paſſioneus.

xX* X X
X

42 e Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

V.
SS. DOMINI NOSTRI
BENEDICTI PAPÆ XIV.

Epiſtola Fncyclica ad Patriarchas, Primates,
Metropolitanos, Archiepiſcopos, &
Epiſcopos univerſos, gratiam, &
communionem Sedis Apoſto-
cæ habentes.

BENEDICTUS PAPA XIV.

Venerabiles Fratres ſalutem, & Apoſtolicam
Benedictionem.
Lbentiſſimè quidem amplectimur, quæ No-
Pis offeruntur, occaſiones ad Veſtros ani-
mos excitandos, ut Eccleſiaſticæ diſciplinæ re-
Parandæ ſedulam curam conferatis: Etenim
Summi Pontificatus dignitati, ad quam Nos,
licet immerentes, evecii fuimus, conjunctam
eſſe intelligimus ſolicitudinem aharum Eccle-
ſarum, Nobiſque commendatam, qui plane te-
nuitatem virium noſtrarum non ignoramus.
Cum itaque præſentium literarum argumen-
tum totum ſit de Jejunio, quod tempore Qua-
drageſimæ, veteri Eccleſiæ inſtituto, ac lege
Fidelibus indicitur; ſupervacaneum ducimus
longam orationem conficere de Quadrageſimæ
Inſtitutione, & Patrum, & Conciliorum om-
nes ſuper hac re in medium proferre authori-
tates?

a ,

e

Supplementum, ſive Aecceſſtones. 421
tates: Difficile id quidem Nobis parum videre-

tur, ſed potius alienum, & nullo modo con-
ſentaneum Vobis, quos doctrinæ laude, Ca-

nonum, & Sacræ Hiſtoriæ cognitione præſtan-
tes arbitramur. Porro ad ſcribendas has literas

adduci fuimus gravifſimis illis verbis Triden-
tinæ Synodi, quæ ſſſ. z25. de Reformat. Præcipit
Epiſcopis omne ſtudium impendere, ut Fideles
ipſorum curæ traditi magnà religione perſiciant
ea, quæ à Sacris Canonibus præſcribuntur:
U illis omnibus, & äis præcipus ſint obſequen-
tes, quæz ad mortifcandam carnem conducant,
t ciborum deleæus, & jejunia.
bi primum Bononienſem Eccleſiam admi-
niſtrandam ſuſcepimus (ad quam beneficio Cle-

mentis xXII. fel, record., ab Sede Anconitana

translati fuimus) Mandatum evulgavimus
(quod Libro primo Inſtitutionum Noſtrarum
Pro Viris Eccleſiaſticis decimo quinto loco con-
tinetur:) In illos plures difficultates indicavi-
mus, ob quas miniméè ſolvendos Jejunii legibus
putabamus illos, qui ob legitimam cauſam, &
legitimà prius authoritate interpoſità, Quadra-
geſimæ abſtinentiam non obſervarent, minimè,
inqnam, ſolvendos à Jejunio, ita ut liceret ipſis
quolibet die menſam bis inſtituere, non unè
vice, Veſpertinà ſuperaddità Refectione, quæ
permitti jejunantibus conſuevit. Tandem in
hac Pontificia Sede collocati, rem totam in exa-
men iterum revocavimus, & præſtantiſſimis
quoque Viris demandavimus ipſam diligenter,
accuratéque perpendere, ac ſuas deinde opi-
hh d 32 niones

422 Ad R. P. La-Croixæ Theologiam Moralem
niones Nobis exponere. His peractis hujuſ-
modi Controverſiæ finem tribuere conſtitui-
mus, illudque decrevimus, ne ulla in poſterum,
ſive peculiaris, ſive generalis pro aliqua Civita-
te, vel Oppido concedatur facultas adhibendi
carnes ad menſam tempore Jejuni, vel Qua-
drageſimæ, niſi conditio ſervandi Jejunii, ſive
unius comeſtionis interponatur; & illud quo-
que monitum addatur, nequaquam licere men
ſam eande n carne, ac piſcibus inſtruere. Equi-
dem declinatis bhâc ratione nimium implicatis
quæſtiontbus, exiſtimavimus unicam fingulis
diebus comeſtionem inducere illis etiam, qui
carmbusuti, cum Jejunium indicitur, ritè obti-
nuerunt; & pravam illam conſuetudinem, quæ
apud multos jam nimis invaluerat, penitus evel-
lere, afferendi nempe carnes in menſam cum pi-
ſcibus, poſtquam ipſi Quadrageſimalis abſtinen-
tiæ præcepto ſoluti fuerunt, ob eam potiſſi-
mum cauſam, quòd grave detrimentum ſalutis
ab eſu piſcium acciplant. —H
Hæc apertiſſimè conſtant ex noſtris Apoſto-
licis Literis, quas in forma Brevis dedimus ad
omnes Epiſcopos Orbis Catholici anno 1741.
quarum primæ inc'piunt: Non ambigimus, al-
teræ verò : In ſuprema. Nos profectô nulli
unquam elargiti ſumus veſci carnibus, cum
tempus Quadrageſimæ, ſive aliud Jejunium
Præcipitur, niſi indliétà, ſeriptàâque conditione,
quam ſuperius commemoravimus. Maximam
pariter lætitiam percepimus, cùm redditæ No-
bis fuerunt plures Epiſtolæ, ac Mandata rie
lte-

6 Supplementum, ſve Acceſſiones. 42² ⅜
Literis noſtris Apoſtolicis omnino conſentanea,
i Guibu pro virili parte contendiſtis adducere
llein Populos Vobis ſubjectos, ut propoſitam in illis
diſciplinam piè ſervarent.
lnae nterim promulgatis iiſdem Apoſtolicis Li-
l, teris, quas paulò ante nominavimus plures
ni,, Cavillationes excogitatæ ſunt à nonnullis, uti
Unn Nos antea facili conjecturâ ſuſpicati fuimus.
Iune. Plures etiam quæſtiones propoſitæ Nobis fue-
in. runt, exigui quidem ponderis, „ae momenti,
unnd quemadmodum Nos opinamur; . cum illæ vel
nen inſius Legis verbis, vel ſenſu penitus corruant,
N ac diffolvantur. Attamen Sacro Tribunali No-
ſtræ Pœnitentiariæ rerum hujuſmodi conſcio,
ac peritiilimo, eaſdem quæſtiones expendendas
Wcommiſimus, quibus omnibus plenè, cumula-
lang tèque, quoties opus fuit, fatisfecit.
Nidli Archiepiſcopus Compoſtellæ, in Hiſpania-
u rum Kegnis primus Inquiſitor, nuperrimè vitâ
ure functus longam ad Nos dedit Epiſtolam, quâ
plures recenſebat difficultates, quæ Literis No-
ſtris A poſtolicis adverſabantur, quominus exe-
cutioni mandarentur, eo quòd nonnulli Theo-
logi in diverſas opiniones, ac ſententias abirent
1n Tolvendis quibuſdam quæſtiomibus, quibus
Literæ Noſtræ Apoſtolicæ cauſam, & occaſio-
nem præbebant; ac proinde de illis judicium
Noſtrum exquirebat. Equidem Archiepiſcopi
Literæ Nos graviſſimis, ac difficillimis tempori-

=

pus occupatos deprehenderunt. Attamen, dum
. N
quæſtiones in ipſis expoſitas percurrimus, vi-
lum Nobis eſt non uidem expeti, ut iis quæ-
4
d 4 ſtio⸗

ntet
M

424 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ſtionibus reſponſum fieret, ipſiſque ſelut is nul-
lIum impedimentum, five obſtaculum Noſtris
Literis Apoſtolicis ſupereſſet, ſed potius ut ob-
jectis cavillationibus ad optatum finem ipſæ
minimèe adducerentur. Accedit etiam, quòd
Epiſtola Archiepiſcopi multis argumentationi-
bus, & obſcuris vocibus redundabat: quam-
obrem, licet plures hortarentur, ne ullum Ar-
chiepiſcopo reſponſum redderemus; illi tamen
ſatisfecimus, res præcipuas ex ejus literis deli-
bantes, & quæſtiones omnes ad certum nume-
rum redigentes. Primum Noſtris occupationi-
bus tribuendum teſtati ſumus, quod tardè ipſi
reſponſum daremus, ejus ſtudium commen-
davimus, & etiam magnopere probavimus,
quôd anceps, ac dubius ad hanc Sanctam Se-
dem confugerit, ut confilium expoſceret. De-
inde prolatis quæſtionibus ſatisfacere non præ-
termiſimus, illum tamen monentes de Inſtituto
Summorum Pontificum, qui leges condere ſo-
lent, diſcipliaam decernere, neque ullam ha-
bere rationem illorum, qui dubitandi cauſas
objiciunt, ut quæ conſtituta ſunt, perturbent,
ac evertant.
Vix redditis Literis, Archiepiſcopus paulò
poſt vitæ curſum abſolvit: Itaque non imme-
ritò ſuſpicamur, reſponſa Noſtra, quæ Literis
continehantur, haud cognita fuiſſe, & perſpe-
cta illi, qui quæſtiones excitaverant. Poſt hæc
alii pariter ex Hiſpanis Epiſcopis nonnullas ex
iiſdem quæſtionibus Nobis propoſuerunt; qua-
re iſſdem reſponſis uſi ſumus, quæ tradita prius
Archie-

ſe⸗
7* 4

gn

mnce
N
Wolhn

Ctenu

1
Mt
ha

ui,

lane
lee ele
Cnmm,.

Whannne
Clelor
Negl⸗

tin e

Lorod
tenu⸗

Nn. 0

Sapplementunm „ Eve Acveſſiones. 42 5

Archiepiſcopo Com poſtellæ à Nobis fuerant,
Non defuerunt etiam præſftantes inter Italos
Theologi, qui Literas Noſtras Apoſtolicas da-
tas anno 1741. egregiis commentariis illuſtrà-
runt: Idem contigit Reſponſo, quod fecimus
Archlepiſcopo Compoſtellæ die &. Juli anno
1744. quod ſané integrum ſuis Libris præfigen-
dum curaverunt. At quoniam Libri ejuſdem
ad Vos fortaſſe nondum pervenerunt, vel cu-
ris allis diſtenti illos percurrere miniméè potui-
ſtis, hi Literis Encyclicis adjungimus illas pa-
riter, quas (uti dictum ſæpius eſt) ad Archie-
piſcopum Compoſtellæ jam pridem ſeripſimus,
ut quæ diſeiplina Veſtris in Diœceſibus tenenda
ſit, plane cognoſcatis, ac ne Vos deterreant
difficultates: ſi quæ àcaptioſis hominibus con-
citentur.

—

Venerabili Fratri Archiepiſcopo Com-
poſtellæ.

BENEDICTUS PAPA XIV.

Venerabilis Frater, ſalutem, & Apoſto-
licam Benedictionem.

1Fraternitas Zua ſecui reputabit, guet gra-
vißſi Imis, & maximis curis propemodum obe-
ruamur, quantumqae, hoc præzſertim aicſcilli
mo tempore, prorſus Nos teneat inipoſita tenulta-
ti Noltræ ſolicitudo ownim Ercleſtarzeimn, non ſa-
ne mirabitur , taindin ſihi procraſtinatum furſſe

Dd 5 reſpon.

426 Ad R. P. Bä-Creix Theolsgianz Woralem.
re onſitm ad eas Litenas, utibus Apoſtolieà at-
thoritate dißſol vendas rogätti obortas in Hiſpa-
nia diſputationes aliquas à tuabus noskris Epi-
Rolis ad omnes Epiſcopos ſuperioris anni 1741.
30. Maji, & 22. Augukti, quibus intra legiti-
moshßines coercuimus invaleſcentem Eccleſiatti-
ci jejunii relaxationem. Potius tibi in men-
tem veniet cogitare de ſingulari oſtro in reli-
gioſeſſimam Hiſpanam Eccleſiam amore, unde
Nos, immensa licet rerum mole fatigatog, au
expediendum ſibi in omni ſua perplexitate ſalu-
tis iter opem noskram præſto habet. Ouan-
quam igitur, dum præntenciatas Conſtitutiones
edidimus, non aliud propoſituin Wotis fuerit,
ac refrænane pauçorus m nimas ingenio Etentium
Zheologorumlicentiain, qui opinionum novitäa-
te gaudent: nec otium nec animus obis fuerit
defhknire, quidquid ſubtili indagatione daeduci
poſſit en propoſita à Nobis jeiunandi regula; ta-
men eximia Patenna charitate cowplebtimun
adeo obſervantiſimos Komanz Sedis Hkiſpanos,
tantique facimus oblecnationes zwaas, ut oocur-
rere anxietatà Vesræ libenten adiecerimus ank-
ñmum, & Nas ipſe quæ‿ſtiones abs te propoſilas
dirimendas conttituerimes. Tie autem ſe ha-
bent. 2
I. Utrum, guzæ in antediczis Nottris Literis
in forma Brevis de teniea coeſtione, & de epu-
lis nan permiiſeendis Prcſeribuntuer, ſul, gravi
etiasss Pracepts prekeiheanbur?
Reſpondemus: encedentes facultatem ve-
ſeenai carnibgs teumpere vetit, ubgravi tene-
74

nia

Mi
1

Ppilttune

nß
N

inen

Nu

hller
Giued
nin
ur
ler)

⸗
Ai/. N
itn

n

r
lt t
Mn
Rnn
rar⸗
nini
epeee
8

6NAH

Sletp

X

Supplementum, ſive Acceſſiones. 427
ri easdem facultates non aliter dare, quam ge-

minis hiſce adiedtis conditionibus, videlicet uni-

cæ in diem comeſtionis, & non permiſcendarum
epularum. Ros vero qui hujuſmodi faculta-
tibus utuntur, ſub gravi ad binas ipfſas condi-
tiones implendas obligari. .
II. an i, quibus conceſſum est veſci carni-
bus, poſſint in veſpertina refectiuncula eu quan-
titate carnis veſci; quæ jeiunantibus perinitti-
tur?
Reſpondemus: Non licere, ſed opus habere,
eo cibo, eaque uti portione, quibusutuntur ho-
mines jejunantes rectz meticuloſæ conſcientic.
III. An, qui jejunii tempore veſei carnibus
permittuntur, & unica comeſſatione uti debent,
horam jejunantibus præſeriptam ſervare opus

habeant? Edicimus: obſervandam zis eſſe.

IV. Quæznaimſint egulæ licitæ, quæ vetan-
tur cum interdicties coniungi?
Reſpondemus: Epulas licitas pro iis, quibus

permiſsum eſt carnes comedere, eſſe carnes ipſas:

epulas interdictas eſſe piſces, adeoque utrumque
ſimul adhiberi non poſoe. Piſcibus tamen eaen-
dis non interdicuntur ii, quibus datur tanturm
Jacultas adhibendi ova, & lacticinia.
V. An præceptum de autroque epularuinge-
nere non miſcendo, dies quoque Dominicos Qua-
dragelimales complectatur? Affirmantur com-
Plecti.
VI. Utrum haæc lex ad eos quoque pertineat,
qui ex Bulla Cruciatæ edere poſſunt ova, & la-
&icinia?

Ke-

2

428 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
Reſcribimus: Nehil n prænunciatis noſtris
Apoſtolicis Literis Ratutie eſſe, quos reſpiciat
gratioſum Crucistæ HWiploma. Oare qui eo
gaudent, llius tenonem Kribts, & conſiderate
Venpendant, ex eciuſque ententia ſe gerant. Ca-⸗
veant autem, ne àinani quapiam ercuſatione ſes
ſe ſolutos eſe arbitrentur præſcriptis ibi Legi⸗=
bus.
VII. Uerum memorata duo præceptaurgeant
extra Quadrageſtmam.
Reſpondetur: Urgere extra Duadrageſimam
utrumque praceptum: illud ſeilieet untcæ come-
ſtionis cum reliquis Legibus in ſecundo, & tertio
ad hæc poſtulata reſponſo expreſis: & alterum
nonz permiſcendi epulas Licitas ocum interdictis,
ut in quarto postulato dehnitum eſt.
Habeas, BEenerabilis Frater, penitas explica.
tum quidquia apud los ex noktris ſa pius uun-
cupatis Aposolicis Literis dubitatiovem attu=
liſſe ſeribis. Qua qutte in re laudavimuscon-
ſilium tunm interrogandz ſupremzge Romana
Sedis, ut liberoa, & non vacillanti greßu ad
s ſana docrina ambuendas incedere Paſto-
res queant: in àoque tue ſuſcepto confilio ag-
novimus Hiſpanatnreligionem, nihil ſibi tutum,
niſi & Divi Petri Cathedra acceptum, reputan-
tem; qua ſplend aiſma gloria tantum nomen,
& incorrupt2 Fider frultnm Hiſpania ſibi pes
perit. Cavendum autem Vabis est idque plu=
rimum ad te pertinez, qui illukttnis Archiepiſco=⸗
pi, & Inquihtoris geris pra cipuum munus ne

in expendendis Apofolicæ Sedis Conſtitutioni-

hug

ftticis

,luf
4 eeu

ebinen
houn

ſ

ej ſe
uunt
unm,

War,
Sſcnn,

A,,
lcenn

Klucelgn
nee
lntt
1 Elen

.
u M
e, A

C⸗
Nnene

rpne
aunet
ri f
ue
Prere
tu
Cler⸗

Sapplementum, bve Accetſtones 429
us pro nimia exhauriendi argt:menti ſolicitu-
dine nullus ſiat diferendi, ambkigendique mo-
dus. Sedula deinde opera conferenda, ut iſtius-
moai dubia, qt facite, pro ingeniorten varie-
tate, diſputanao emergunt, penitus imer vos di-
rimantur, ne diuturna unquam difſceptatione
Nudtuent anims, præſertim cum Contkitutiones
pſæ Apoſtolicæ ſcopum, quo tendunt, apertè
Aemonſtrent, & illac prompté dirigi potettquid-
quid dubitando intertubare videatun. Ih
animadverſißent, qui de præſentinegotio pla-
ra dubitärunt, nodum ſibi erſolvißent. Pate-
but enim, nihil alisd nabis , ansmofuiſſe, quams
cohiberz vivida nonzullorumi YTheologorum in-
genia, qui nimiunm ſanijejunii ſines prætergref-
ſs,, & non parun obliti, illud ad retinenauinin
ofcio corpus divinitlus inſtituteum, Botti Buic
Piritus infenhiſſimo blandiebantur. Sratim ſi-
quidemi comperiſſent, quid in propofitis quæ ſti-
nihus vonftitnendnin eſſet, nec ſebi molestiasm exr-
Hhibhuiſsent, nec Nobis , quosgravißtima unaique
cirocumſtant ecnuræ, non parum temporis oocte-
pſſent, qud tumen pro ſingulari noſtnoin ve=
Rtram geitem tnudio, atque amore libenter im-
pendiwmius ac rekknn vabis iter menſtranaum;
in poſterum ſemuel przcauwννιρ, gooänναοοαοιιι
juſmodi quæſtionibust Ernseregreſsus Vektros ia
promptu ſit. Keliauum eſt, Venerabilis Fra-
Ten, ut tibe, Anod facimus e animo, peræibuct
benevolentiæ noſtra pigmres Apoſtolicatm Bene-
dict iones Pkramisnter irslpertuatiet.
Datam, &c. 8. Judit 1 74.
Cum

43 Ad R. P. La-Croix Theologian Moralem

Cum hæc ita ſe habeant, ſatis muneri noſtro
feciſſe videmur, ne illi quibus licet carnes edere,)

cum Jejunium tempore Quadrageſimæ „ vel

extra Quadrageſimam Fidelibus præſcribitur,
umus comeſtionis limites excedant, ac ne piſci-
bus ſimul, & carnibus parari ſibi menſam pati-
antur, neve cavillationes perſcrutentur, ut legi
tenebras offundant. Pauca tamen adhuc ſu-
perſunt, quæ remedium à Nobis depoſcunt.
Siquidem advertimus jam multis ab hinc an-
nis non ſolum plures in qualibet Italiæ Urbe
veſtrâ authoritate diſſolvi Quadrageſimali ab-
ſtinentia, ſed etiam magno ſtudio contenditis,
ut umverſam Civitatem, totamque Diœceſim
eâdem abſtinentià liberemus. Hinc factum eſt,
ut in quibuſdam Civitatibus, ac Diœceſibus jam
per multos annos Fideles univerſi abſque ullo
diſcrimine carnibus per Quadrageſimam utan-
tur. Id quidem maximam nobis affert ſolicitu-
dinem, eo quod deprehendimus certis Teſti-
moniis in quibuſdam Kegionibus Septemptrio-
nis toto Quadrageſimæ curſu lactis, & ovorum
uſum liberé permitti, quia per plures annos
eandem facultatem petierint, & ab Sede Apo-
ſtolica conſecuti fuerint: quamohbrem illi Po-
Puli fibtin animum induxerunt, non eſſe rur-
ſus ad Pontificem confugiendum pro hujuſmo-
di facultate impetranda, ed priores conceſſio-
nes ſingulis annis acceptas ſufficere, ut lactis, &
ovorum conſuetudo per Quadragefimam
comprobetur. Præterea maximt facienda eſſe

ducinrus ca verba Trident. Concil. &d. 25. cap.
183. de

ſen
tnge
ure⸗

lue⸗ 6

Lutktfün
,
. al

D

0nunn
llon
tunlc.
Uonvn

Ntl.
hin

Supplemenzum, ſive Acceſſtones. 4 1
18. de Reformat. Sicutipublicè expedit, Legis

vinculum quandoque relaxare, ut plenius, eve-

„

nientibus caſibus, &- nert ſitatibus pro commu-
ni utilitate ſatisſtat; ſic frequentius Legem ſol-
vere, exemploque potius, quaäm certo perſona-
rum, rerumque deleltu, petentibus indulgere,
nil aliud elt, quaàm unicnique ad Legss tranſ-
er dtendas aditum aperire.
In Literis Noſtris Apoſtiolicis, quas anuo
1741. ad omnes Catholicos Epiſcopos dedimus,
huic corruptelæ viam præcludere cogitavimus
eà ratione, illiſque verbis, quæ rurſum hic ſub-
Jicimus: Debhitum igitur Paternæ uniuſcujuſ-
que vetrum ſedulstatis, & charitatis oſhcium

Jure postulat, ut vmnibas notum jfacçiatis, &

unnuntietis, nemini qurwdem ſtue legitima cauſa,
& ade utriuſqle Meaici vonfilio, multitadini
vero, velute Populo, aut Livitati, aut Genti
daz diſoriminattin int egra, nonniſi graviſſima, &
urgente neceſſirate, & in cafibus ger ſacra Ca-
nonum, Statuta praſcriptis, cum debita AposZo-
licæz huius ſandt Sedis reverentia à Quadra-
guelemali ſejunio diſpenſationem, toties quoties
opas gurrit, 6oναc₰αεaedα, nec audacter, Eden-
terque uſurvnndam, zec ſaperbeé, & arrogane
ter ab & ͤle‿ſ Hcut alibe des, more poſituimm eſſe ac-
vipimus, ehse Pohktilanmdarn.
Porro Nos hanc normam ſecuti ſumus, cum
multitudinem, veluti Populum, aut Cwitatem
integram Quadrageſimali abſtinentiià immu-
nem declaravimus. In primis loci Epiſcopus id
Poſtulare à obis dehuit, ac de graviſſima, ur-

gen-

432 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

gentique neceſſitate ſuum teſtimonium inter-

ponere. Deinde carnes minimè permiſſæ fue-

runt, ſi lactis, & ovorum uſus ſatis eſſe videre-
tur. Tum vero facultas edendi carnes tribui

ſolum conſuevit, cum interpoſito Epiſ. copi te-
ſtimonio id omnino neceſſarium judicaretur;
nec ſufficiens neceſſitati remedium afferri con-
ſtaret, ſi ova ſolum, & lacticinia concederen-
tur. Quoties autem abſtinenria Quadrageſi-
mæ noſtra authoritate ſoluta fuit, certos tamen
dies præſcripſimus, quibus 1 integra abſtinentia
ſervaretur, nempe diem Cinerum, dies qua-
tuor temporum, vigilias præcepto obeundas,
dies Maſoris Hebdomadæ à Dominica Palma-
rum. Quandoque recenſuimus etiam totam
hebdomadam Cinerum; aliquando etiam in-
diximus abſtinentiam Feriis ſextis, ac Sab-this,
etiamſi facultas àa Nobis tradita lactis, & ovo-
rum uſum ſolum complecteretur. Poſtremo

eam conditionem ſemper addidimus, né jeju-

nli lex, unius per diem comeſtionis ullo modo
violaretur, ac ne ſimul in menſa carnes, G pi-
ſces apponerentur.

Dum rationem hujus conſfili) Noſtri ſerio

pPerpendimus, haud plene acquieſcimus, ob
eam ſolicitudinem, ac dubitationem, ne cauſa
ab Epiſcopo loci prolata, quam Nos legiti-

mam credidimus ad ſolvendam Quadrageſimæ

Aabſtinentiam, ejus naturæ fortaſſe non ſit, quæ

veram, K urgentem neceſſitatem contineat.

Quippe il illud Nobis ſemper ante oculos pro-

poſitum aabuimus, ut ni hilà ratione alienum,
. nihil

Ment

nge
l

Mn,

munkt.

nh
N
lacg

8

Supplementum, ſive Acceſſionet. 43

nihil inconſulto, ac temere faciamus; hærent
pariter animo deſixa S. Bernardi verba ad Pon-
tificem Eugenium lib. 3. de Conſideratione cap.
4., Facitis hoc, quia poteſtis: Sed, utrum debea-
iis, quæſtio eſt, & quomodo. Attamen fidem
Ppræſtitimus iis, quibus præſtanda fuerat, Epi-
ſcopis nempe locorum. Non enim alio pacto
exerceri poteſt ſolicitudo peculiarium Eccle-
ſiarum, ac Diœceſum, niſi fides habeatur Epi-
ſcopis, A quibus illæ adminiſtrantur. Sed in
poſterum, ut graviſſimum hoc negotium tu-
tius, quam fieri poſſit, geratur, moleſtum vo-
bis non ſit, animum iis advertere, quæ ſubjici-
mus.
Non ignoratis ab Innocentio III. Prædeceſſo-
re Noſtro Cap. Conſiliun, de obſervationé Jeitt-
nioruim, inter cauſas legitimas ſolvendi abſti-
nentiam à Carnibus jejuni tempore, recenſeri
veram, & exiſtentem reipsà ægritudinem: Præ-
terea de illis, qui in Quadrageſima, vel in aliis
jejunüs ſolemnihus infirmantur, & petunt ſibi
eſuim Carniuin indulgeri, reſpondemis: quod,
cum non ſubjaceat legi neceſſtas, deſiaeriuim inſir-
moruim, cum urgens neceſſitas „Wgit, ſphortare
potes & debes, ut majus Poricalum in eis evitetur.
Idem ſtatuerant multo ante Innocentium III.
Patres octavi Concilu Toletani Can. 9. quod
anno 653. celebratum fuit: Quisquis abse;ue
ine vitabili neceſſtate, atque fragetitatis evidentis
languore, ſeu etiam ætatis inpoſſibilitate, diebus
Nuadrageſimæ eſum Carniunm praſlenbſerit at-
e tentare, non ſolum erit reus Reſurrebtionis Do-
Ad B. La⸗Croix Theol. Suppl. Fc minice,

43 4 Ad K. P. La⸗Croix Theologiam Meralem
minicæ, verlm etiam alienus ab ejusdem diei ſans
&Oρ0 Communione. Ili vero, quos aut ztas in-
curvat, aut languor extenuat, aut neceſſitas ar-
& at, non ante prohihita violane præſumant, quam
à Sacerdote permiſſum accipiant.
Nemo eſt, qui non intelligat hujuſmodi cau-
ſas ſatis eſſe, ut aliqui à Jejunii legibus, & ab-
ſtinentia inmunes exiſtimentur; non autem, ut
Populus, vel integra Civitas idem privilegium
obtineat. Quis enim ſibi perſuadere poſſit, Ci-
ves univerſos alicujus Urbis, vel Diœceſis eo-
dem tempore graviſſimo morbo teneri, vel in
eodem diſcerimine verſari omnes, ut periculo-
ſam ægritudinem contrahant? Niſi fortè eos
morbos intelligamus, qui ab aêris intemperie,
vel infectione promanant, de quibus pauloè
Poſt verba faciemus. Quis credat unquam
Populum univerſum alicujus Diœceſis vel com-
muni languore penitus extenuatum, vel extre-
maà ſenectute confectum?
Neque vero cauſa ſuſficiens habenda eſt, ut
alia Civitas, vel Populus abſtinentià Quadra-
gelim ali liberetur, ipfique Carnes permittan-
tur, ſi forte piſces, vel ova caro pretio vendan-
tur. Sicut enim Urbes habent egenos Cives,
ita etiam opulentos; è quibus etiam alii vitæ ſu-

ſtentationem labore, ac ſudore ſibi comparant,

alii vero patrimonio, ac divitis ſatis ſuperque
abundant. Itaque, ſi pro emendis piſcibus gra-
ve pretium ſolvendum ſit, id quidem egenis Ci=
wibus, non vero divitibus ſuffragatur. Id aſ-
ſerunt etiam nonnulli Theologi haud ſeverio-
G ris

0wen 6

eim
1 tun

n⸗
N gun

Uen

lunt

ſoe
K

ument

1

AEe
nng

Supplementum, ſive Acceſſtones. 43 .

ris diſciplinæ, quorum ſententiam recenſuimus
e Capite nono libri tertii Noſtrarum Inſtitutio-
num, quas Bononiæ Typis impreſſimus.

lilni Illud etiam inane commentum prorſus exi-
ll ſtimari debet, ſolvendas eſſe abſtinentiâ Qua-
bin 6 drageſimæ Civitates, vel Diœceſes, ubiexerci-
unn tus verſantur, eò quod Milites in iis locis per-
Ilein manentes abſtinentiæ leges minimè obſervant.
e Id potius animos Civiurn inflammare deberet
Nrio ad jejunium ritèé, religioseque ſuſcipiendum,
m ut nempe Milites tantà virtute temperantiæ per-
moti ipſorum exemplum ſequantur. Illud ſo-
t lum, pro legitima cauſa in medium proferri
em poteſt, Copias Militum tantam afferre Civita-
ti penuriam herbarum, atque olei, licet Qua-
drageſimæ Jejunio non obtemperent, ut ha-
rum rerum pretia ſummoperè augeantur.
Tunc autem eadem ſtatuenda ſunt, quæ paulᷣ
ante diximus, cum piſces, & ova cariori pretio
comparantur. Igitur peculiares morbi, quam-
vis frequentes, in poſterum pro cauſa ſolvendæ
abſtinentiæ non adducantur, niſi forte Civibus
univerſis iidem morbi communes haheantur
ohaliquam aêris corruptionem: neque in po-
ſterum herbarum, olei, biſeium & ovorum
Pretia tanti ponderis eſſe cenſeantur, ut omnis
Civitas, vel Diœceſis ab inſtituto Quadrageſi-
mæ Jejunio, ac temperantia liberar: Contendat.
Quod ſi veras, ac legitimas à Nobis cauſas ad
hanc facultatem obtinendam expetitis, duas
potiſſimum percenſebimus, quarum prima ex
Ee 2. Jure

436 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

Jure Canonico, altera vero ab ipſa rerum ma-
giſtra experientia deprompta eſt.
Innocentius III. quem ſuperius nominavi-
mus, eodem Cap. Confiliunn, de obſervationr
Jejuniorum, Archiepiſcopo Bracarenſi poſtu-
lanti, quàâ pœnàâ plectendos judicaret illos, qui
tempore Quadrageſimæ à Carnibus non abſti-
nuerant ob ſummam rerum caritatem, & an-
guſtiam, ita ut plures fame enecarentur, re-
ſpondit his verbis: Cum autem quæ ſienis, quæ
Et ilis pinitentia injungenda, qui diebus Qua-
drageſimalibus, tempore quo tantæ famis inedia
ingruebat, quòd magna pars populi propter ino-
piam annonæ periret, carnes comedere ſunt oo-
sι reſpondemus: quòd in tali articulo illos
non oredimus puniendos. Precestamen Dorni-
no pro illis, & cum illis efundas, ne ipfis ali-
quatenus inputetun, quia bonarum mentium
eſt, ibi timere culpam, ubi culpa minime reperi-
tun. Si quis hoc tempore Epiſcopus adductus
exemplo Bracarenſis Antiſtitis idem confilium
peteret ab Sede Apoſtolica, tanquam ineptus,
ac ſimplex haberetur; ſed illo Eccleſiæ feliciſſi-
mo ſæculo maximi pendebatur, uti æquum eſt,
Quadrageſimæ præceptum. Hinc magnà ſe-
veritate inquirebantur illi, qui minimè paruiſ-
ſent, licet talis cauſa intercederet, ut liberi ab
eodem præcepto viderentur: nec ulla ratio ha-
bebatur Virorum Principum, licet ipſorum
incolumitas cum Reipublicæ felicitate conjun-
cta putaretur; uti Nos fusè oſtendimus in deci-
ma quinta Noſtrarum Inſtitutionum libri pri-
ml.

„

n
is
M te 1
⸗
“

Agebe
in⸗
N
lenſdn
lnne
ubnng
Uchin
en
An
6eon
Ea⸗
Ae
lenn

Nl
dolzi
haul
gn

6

urt
netia
r
ln, 4 4
hunt
n lue
mitine
,nrin

1

n rt
4

tine
1
leni
irten
Cktb

Supplementum, ſive Acceſſiones. 437
mi. Sed iis omiſſis, & aliis bene multis, quæ
in hano rem congeri à Nobis poſſent, illud pri-
mum delihabimus ex reſponſo Innocentüi III.,
tunc Quadrageſimæ abſtinentiâ ſolvi poſſe in-
tegram Civitatem, vel Diœceſim, cum reipſâ
non ſuppetunt ea, ſine quibus præceptum
Quadrageſimæ obſervari nequit. Itaque ſi re-
vera in aliquo loco neque oleum, neque piſces
comparari poſſint, tune Incolis ejuſdem loci
permitti fas eſt, ut lacte, & ovis utantur: Si
hæc autem revera deficiant, tunc Carnis, ſalu⸗
bris tamen, edendæ facultas concedetur, inter.
poſità ſemper Jejunii ſervandi conditione.
Inſula S. Dominici in America Meridionali
in tem poralibus paret Chariſfimo in Chriſto
Filio Noſtro Ludovieo Galliarum Regi Chri-
ſtianiſſimo, nec ei ullus præeſt Epiſcopus. Præ-
fectus Patrum Societatis Jeſu anno 1742. à No-
bis quæſivit, an ex conceſſione fibi facta à Sede
Apoſtolica diſpenſandi ſuper eſu carnium, ovo-
rum, & lactieiniorum tempore Jejuniorum, &
Quadrageſimæ, dici poſſet, fibi etiam datam
fuiſſe facultatem diſpenſandi nedum particula-
res perſonas, ſed etiam multitudinem homi-
num, & omnes ſui diſtrictus Incolas, quando
coram Deo id expedire judicaſſet: habitoque
reſponſo, facultatem ei fuiſſe conceſſam diſpen-
ſationem indulgendi particularibus hominibus,
non autem multitudini hominum, & omnibus
Incolis ſui diſtrictùs, pro conceſſione exoravit.
Pro cauſa expoſuit veneficam piſcium qualita-
tem, exiguum piſeatorum numerum, qui lon-

Ee 3 3⁸

438 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

g ab Inſula piſcantes, piſces deferebant aut
foœtentes, aut corruptos ob nimios calores,
pPaupertatem earum gentium, quæ oleum eme-
re non poterant pro cibis Quadrageſimalibus
neceſſarium, deficientiam denique olerum, &
leguminum, quæ in ea Regione facile corrum-
puntur, aut à vermibus conſumuntur. Re ſub-
inde mature diſcuſsàâ coram Nobis in Congre-
gatione Generali ſanctæ Romanæ & Univerſa-

lis Inquiſitionis die 12. Aprilis anno 1742. habi-

tà ratione regionis nimis remotæ, à qua quoli-
bet anno impoſſibilis erat ad Sedem Apoſtoli-
cam recurſus; indulgentes neceſſitati Fidelium
degentium in Inſulis Ditionis Gallicæ in Ame-
rica, facultatem concefſimus Præfecdtis Miſlio-
num illarum partium, ut in caſu veræ, & ine-
luctabilis neceſſitatis, & tantum de anno in an-
num, præfatâque verâ neceſſitate durante, &
non aliter, nec alio modo, ut poſſent & vale-
rent cum Fidelibus Populis ipſorum regimini
commiſſis diſpenſare ſuper eſu ovorum, &la-
cticiniorum, & etiam carnium tempore Qua-
drageſimali, indicta ſimul cum hujuſmodi di-
ſpenſatione obſervantia Jejunii per unicam co-
meſtionem, oneratâque prædictorum Præfe-
ctorum conſcientia, ſi adamuſſim juxta præ-
ſcriptum conceſsà facultate uſi non fuiſſent.
Sed jam ad experientiam deveniamus. Quin-
decim ab hinc annis per totam ferè Europam
morbus invaluit, qui pectoris inflammationem
inferebat, ita tamen, ut ex una Civitate in
aliam, & ex una Provincia in aliam hæc funeſta
lues

Ua
ammn
1, A

locerne

ucen

tuun
1

iug.

Glenlt
eumns
elunte,l
ntenmn,

n E

Supplementum, ſive Acceſſtones. 439
lues promanaret. Id contigit annis 1730. 1733.

1740. Licet autem morbus ejuſmodi, qui uni⸗

verſos hominum ordines, atque ætates corri-
piebat, lentam ſolum in pectore inflammatio-
nem excitaret, tamen ſenibus maturàâà jam æta-
te debilitatis extremam afferebat perniciem:
nam ex ipſo febres acutiſſimæ, ac mortales ſe-
quebantur. Idem morbus in periculum tra=
hebat juniores etiam, qui paululum infirmo
pectore lahorarent. Poſtremo multorum pe-
tora adeo labefactavit, ut graviſſima deinde
mala provenerint.
Alias quoque morbos hujus generis, peéto=
xis inflammationem magno cum periculo affe-
rentes, ægros in diſcrimen vitz adduxiſſe Me-
dici Scriptores luculenter teſtantur. Itaque, ſi
Medicinæ Profeſſores acciti, monitique gravi-
ter, ut nihil à veritate alienum reſpondeant;
unanimi conſenſu fateantur (uti nobis ipſis ac-
cidit, cum adhuc Bononiæ verſaremur mor-
bum eſſe talis nateæ, qualem ſuperius com-
memoravimus, ita ut nulla ætas libera, & in-
columis eſſe queat; & affirment illis ipſis, qui in-
ter Cives ſalvi, & integri numerantur, eandem
perniciem imminere; id præterea conferre plu=
rimum ad ejuſmodi luem depellendam, aut
evitandam, fſitum ægrotantes, tum ſanià pi-
ſcibus, & oleo, & quandoque pariter à lacte, &
Ovis abſtineant, ſi, inquam, res ita ſe habeat,
tum procul dubio cauſa ſufſiciens judicanda
eſt, quæ experientiæ innititur, & quæ ſemper
probata: & in poſterum probanda videtur, ut
Ee 4 nempe

44 % Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

nempe Populus, ſeu Civitas integra à carnibus
abſtinendi præcepto non teneatur.

Neque ulla difficultas removere Vos debet à

conſulendis Medicis, qui præſtantiores habean-
tur. Cavendum pariter, ut quidquid revera

ſenſerint, ſcripto teſtari non prætermittant;

quæ conditio, ſi deſit in poſterum, nulla un-
quam facultas Civitati, aut Diœceſi carnibus,
aut lacticiniis veſcendi tempore Quadrageſimæ
trihuetur: quippe id neceſſarium omnino vide-
tur. Accedit etiam, quòd Medici facilitate
quâdam incredibili peculiares quidem Cives à
Quadrageſimæ præcepto liberos, & immunes
decernere ſoleant; (de qua re graviſſimè mo-
nendi à Vobis ſunt, ne ſuas animas indulgen-
do nimis aggravent.) Cùm vero pro univerſis
Civibus idem ſtatuendum proponitur, tum ſe
difficiles, anxios, ac ſolicitos præſtare Nos ipſi
experti ſumus. Poſtremò ſi velint percurrere

ea, quæ in Italia, & extra ipſam præclarifſimi

Authores Medici Typis evúlgarunt, facilè de-
prehendent, abſtinentiam, ciborumque parſi-
moniam ab illis magnopere commendari, diſ.
crimen inter morbos conſtitui, & certis ratio-
nibus oſtendi, in curandis quibuſdam morbis
nequaquam requirl, ut juſculum, & carnes lo-
co piſcium, olei, & herharum ſubſtituantur;
in aliis verò juvare plurimum, ſi ſublatis car-

nibus, cùm indieitur Jejunium, oleo, vel la-

cte ægrotantes utantur: Demum advertent,
quàm diligenter, accuratèque ſcribant de pe-
ctoris incommodis, cum in omnibus genera-
=ðUUWU tim

AN
then
muntn

Noren,

onn ah

tndan
tu I
Utha
Urun

Uunnn

(hltor

(reur
unn
Eaneit

gonmnt
u ,unt
eunt

Un

nenn1

Supplementum, ſve Acceſſiones. 441

tim excitantur, ne corripiantur eodem mor-
bo, qui adhuc incolumes à communi lue ſu-
perſunt.
Hæc Vobis indicanda putavimus. Reliquum
eſt, ut Vos hortemur, ne tam faeilè ſuſcipiatis
negotium petendæ facultatis utendi carnibus,
& lacticiniis tempore Quadrageſimæ pro uni-
verfa Civitate, vel Diœcefi. Quippe abrum-
penda tandem eſt conſuetudo, ob quam jam

per tot annos in quibuſdam locis hæ facultates

tribui conſueverunt. Illud etiam experientia a
Vobis compertum erit, delicatis quoque, ac
mollibus abſtinentiam Quadrageſimæ nullam
inferre perniciem; neque plures ob hanc caa-
ſam inter ægrotos, vel mortuos recenſeri. Hanc
rationem, & inſtitutum Nos ipſi ſecuti ſumus
Romæ, ac Bononiæ (cujus Sedem adhue reti-
nemus,) cuùm nuper Quadrageſimæ tempus
ageretur. Si Vos id quoque præſtabitis, neque
facilè à Nobis pro univerſa Civitate, vel Diœ-
ceſi facultatem folvendi Quadrageſimæ abſti-
nentiam poſtulabitis, vel (ſi neceſſarium id ar-
bitremini) non aliter, quam ſervatis præmiſſis
conditionibus Diſpenfationis inſtantiâ ad Nos
deferretur, non ſoluùm ii fructus pervenient,
quos jam indicavimus, ſed etiam repulſæ pu-
dorem evitabitis, Noſque pariter eâ moleſtiâ
vindicabitis, quam ferimus, dum votis veſtris
minimè obſecundamus. Poſtremò Vos omnes
Peramanter amplectimur, & Apoſtolicam Be-
nedictionem Vobis, Populiſque Veſtris imper=
timur.

Ee 5 Datum

442 Ad K. P. La-Croix T, Geologiam Moralem

Datum ex Arce Caſtri Gandulphi die 10. Ju-
nii 1745., Pontificatus Noſtri Anno quinto.

Lib. 3. P. 2. num. 1291. nec miſceatur ultra duas
uncias. (1)
(1) Prodiit hoc anno Venetiis Typis Simeonis Oc-
chi libellus, cui titulus: Memorie Storiche ſopra l'uſo,
della Ciocsolata in tempo di digiuno. Quem Authorem
habeat libellus iſte, norunt omnes: prodit autem etiam
ſtylus in Caſuiſtas amarior, atque Italica lingua ad
ejuſmodi tractationes popello obtrudendas adhibita; ac
ſi cætera deeſſent, prodit narratiuncula quædam ſub ini-
tinm libri expoſita pag. 2. & ſeqq. Diſeimus hinc nem-
pe, Concionatorem quendam, qui anno 1747. Ro-
mæ in ædibus Minervæ verni jejunii tempore ſacras
ad populum Conciones habuit, ſeu hiſtoricum Proba-⸗
biliſmi librum illum edidiſſe. In rem noſtram hæc ad-
do. Pag. I 10. recitat hunc La-Croixii de Chocolate lo=
cum ſacer ille Concionator: tum hæc adnotat. Tattt
7 lags! eſaltauo lo ſudio della Criticas che nel ſecol no-
ſtro foviſee. Una delle principali incombenze di queſta&
di pronunciare giudizio ſulle opere degli Antori, recan-
done al leggitore an ſincero, enaturale ritratto. Bper ciè
fare animo ſi richiede ſeeveno da paſſtoni, da purtiti, da
inpegni. A paſſot raſoritto dal P. Ba-Croix una immar
Gine di utta la ſua opera. Se nel traſoritts ſquarcio 101
Monſignore, oi ſooprite un meros e pretto Birroniſmo) .
glinolo legittimo del Probabiliſmo,slo ſteſſo gindigate qua,
i di tuttz l'opera, Raccaglie queſto Autore le opinioni-
dell uno, e dell altvo partito, ancorchè ripiene di mani-
feſte favole, e le rimette ſotto l'arbitrio de ſaot leggito-
ri, acciocché in virti del Probabiliſmo ſoelgano quedl
opinione, che pit loro aggrada. Se queſéa ſia la manig-
ra d'eſplienre la Morale di Ges Criſto, altri il giudi-
ching. Ecce tibi, amice lector, quem in ſuatum ſen-
tentia⸗

Ent

Grani

lſe,

Ninkore

Supplementum, ſive Acceſſiones. 443

tentiar um confirmationem Authorem adſciverint, dum
La-Croixium citaârunt Benedictus XIV. in præclariſſi-
mis ſuis cdictis, quæ Cardinalis, & Bononienſis Ar-
chiepiſcopus emiſit, & Lanfredinus item Cardinalis do-
ctrinã, ac morum pietate, dum viveret ſpectatiſſimus,
in ſuis cauſarum cexpoſitionibus ad Eminentiſſimos Pa-
tres Sacræ Congregationis Concilii, cui fuera at à ſecre-
tis. Neque verè Eanfredinum puduit T. §. T heſauri
KReſolut. ejuſdem Sacræ Congreg. in Eyſtadienſi cauſa
pPag. 27 3. La-Croixio dccuratiſſimi Dottoris nomen ap-
ponere. Felices nos ! quibus tandem licet veram La-
Croixii imaginem inſpicere à Mexicani potus hiſtorio-
grapho exhibitam. Verè tamen ut dicam, malim Be-
hedicto XIV. & Lanfredino aſlentiri; quâm huic Cho-
colatis inſectatori. Nam quid, quælo, eſt, cur tantopere

La-Croixium hic carpamus Id unum, quod ſententias

Authorum retulerit, ſuam ipſe haud prodiderit. At
monſtri ſimile eſt, id in La-Croixio reprchendi ab eo
homine, qui ſummis, ut ſanè debuit, laudibus effert
pPag. I27. Edictum xv. Benedicti XIV. T. I. num. 7.

cûm tamen Cardinalis Lambertinus, nunc Benedi-

ctus XIV. ibi ſententias Theologorum de Chocolate
deſcribat, neque tamen ſuam ipſe ſatis patefaciat. Sed
(quod magis rideas) ipſemet Chocolatis hiſtoricus in
Pyrrhoniſimum imcidi „ quem La-Croizxio tanto hiatu
objicit. Audi illum Pag. 24. Boco Avvedutoio ſarei, ſe
mi faceſſi à combattere à fronte apenta una si dolce con-
Juetudine .. .. Peor evitar Ffrattano ogni odioſita a, o Per
renderei 7 miei òMUG VIé pits Aiſpoſe Pi 4 apiré la
veritäà, ho riſoluto di riſerire unicamente s ſentimenti, 6

le dottrine dé Teolagi dell una, e dell' altra parte, af-

Vinche fatti giudici i lettori medeßimi, boſſano a quella
ſentenza appigliarſi, oche o verz, opid vicina al ver
gindicheranno. Proh! Pyrrhonitmi in Moralem Theo-
logiam inlatorem! ſi ſtant eximia ipfiuſiet judicia de
Ta- Croixio Chocolatis hiſtoricum! At ſcommata mit-

¹

tamus.

444 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

tamus. Nemo prudens ejuſmodi objectionem perridi⸗
culam eſſe non videt. Nam nullè ſanè lege cautum in-
venimus, ut Theologus in quacunque quæſtione ſuam
aperiat ſententiam. Id verò faleò, ne quid gravius di=
cam, ſcriptum: Il paſſo traſcritto dal P. La-Croix òuna
smmagine di tutta la ſua operæ; quaſi La-Croixius nun-
quam pro alterutra Docterurn parte ſententiam ferat;
cùm tamen id ipſi multè uſitatius ſit, quàm recitatis
Scriptorum ſententiis judicium arbitrio legentium relin-
quere. Verius ego Cenſeris noſtri ſpecimen paucis red-
do. Pag. 30. hæc latina Hurtadi verba: ad pacandas
conſoientias ab eo vedduntur Italicè: di addorneentare
le coſeienze. An id liceat ſalvis conſcientiæ legibus, ut
invidiam alicui Scriptori conffes, in hunc modum ejus
verba diſtorquere, non Probabilioriſtæ, ſed Probabili-
ſtæ inquirunt. Pluribus exemplis parco, ne nimium ad-
notationis fines excedam.
Lib. 3. p. 2. num. 13 10. Superiores locales. (1)
(1) Nota quid 15. Decembris ann. 172 5. reſponde-
rit Sacra Congregatio hiſce quæſitis Ordinis Præmon-
Kkratenſis. I. An P. Picario Generali Provinciæ Suvevicæ
Ordinis Sancti Norberti competat facultas diſpenſandi
in uni verſunz pro aliquo WMonaſterioin eſus carniunz certis
anni temporibus per Gonſtitutionem Sanbtæ memoria Ju-
ii M. prohibito (Bullam nempe edidit Julius II. in qua
perpetnam à carnihus abſtinentiam in co Ordine ex pe-
culiaribus fanctionibus confſtitutam ad certa tempora re-
vocavit, ad Ferias nempe Iv. & vI. ſingulis hebdo-
madis, ad adventum, & ad novem hebdomadas, quort
inter Dominicam Septuageſimæ, & Dominicam Reſur-
rectionis numerantur.) II. An eadem facultas ompetat
Kngulis Abbatibess ejaſ dem Provinciæ in Monaſterits eo-
runs regineini coxmiſſis, III. Er quatenus negativé, an
faltens poſſint prs uno die ſolenenis feſtivitatis in covemu-
ni refeterio, vebin anula haſpitum, in qua diſounabant
Abbds& Canssssi ousnsorantes in Monaſterio. IV. As
ſaltez

Ge⸗
1

wel
lſe⸗

tcig
Gjn

Suppbementum, ſive Acceſſone. 445
ttem diſpenſare poſſint quond aliquos Canonitos in ga-
libus particularibus. V. Er an quoad Canonicos extræ
Monaſterine in Parochiis ex obedientia degenter. Re-
ſpondit Sacra Congregatio, ut videre eſt T. 3. KReſolut.
pPi 247. Ad primun, & ſevundum negativé. Ad ter-
kinum negativé quoad utramque partem., Ad quarkun af-
Rrmativé, juſta jubſiſtente cansd. Et ad quintum nega-
tivés, nif, adſit juſta cauſn; & diſpenſationen poſſe von-
cedi ab Abbate Monaſterii.
Lib. 4. nuuu. 2 5. uti fit in aliis cauſibus gravibus. (1)
(¹) An autem metus privatâ quidem authoritate-
ſed juſtè ab alio incuſſus, aut etiam per ſe conceptus
Ofſ ciat validitati Profeſſionis, diſputant AA. Quod ve-
rò ad metum per ſe conceptum attinet, non ofheere
illum, tenendum cum Suarez de Kelig. Tom. 3. lib. 6.
c. 4. num. 6. & 7. Sanchez ad præcepta Decal. lib. 4.
cap. 3. num. 5. & olim fuiſſe à Sacra Congregationo
reſolutum, teſtatur Fagnanus in cap. Sicur nebis de Ke-
gular. num. 82. Idem judicium faciendum, ubitimor
ab alio incuſſus fuerit. Sanch. locç. cit. Leſſius de Juſt. &&
Jure l. 2. cap. 40. dubit. 3. Sperell. deciſ. 6. num. II.
Atque hanc lententiam ſecuta eſt Sacra Congregatio
in Cordubenſi cauia die T. Decemb. ann. 1725. T. 3.
Theſ. Reſolut. P. 239. & Tomo §. p. 162. 2 8. Julii
ann. 17 . Quæres: Num Simoniacçè in Ordinem Ne-
galarenz receptas, niullanz Profeſſionem ſuam furſſe præ-
tendere poſſt ?* Reſp. negativè. Nam cap. quoniam &
cap. Venieni de Simonia decernitur, quòd Simoniacè in
Monaſterium eceptus damnatur ad ſerviendum Domi-
no in alio Monaſterio in habitu Monaſtico; quod uti-
que non fierer, ſi profeſſio ab eodem emiſla propter
vitium Simoniæ muüllitate laboraret, uti argumentatur
dAbbas in citato cap. Venient ſub num. 4. & communis
eſſe viderur TT. opinio pro validitate profeflionis per
Simoniam emillæ apud Gibalinum de Simonis quæſt.
2 ½. Conſect. 3. cademque commiumis ſententia fuit 4
Sacra

446 Ad K. P. La-Croixæ Theologiam Moralem

Sacra Congreg. approbata in Leodienſi Profeſſionis 13.
unii ann. 1722. T. 2. P. 192. Cætera, quæ ad nullita-
tem Profeſſionum ſpectant, diſces ex Bulla Benedicti
XIV. nuper edita.

H VI.
SANCTISSIMI IN CHRISTO PATRIS
ET. D. N. D.

BENEDICTI DIVINA PROVIDENTIA
PAPD £ XIV.
CONSTITUTIO

Quꝗ certus ordo præſcribitur, pro Cauſis ſuper
nullitate Profeſſionis Regularis maturé
diſcutiendis, & validé definiendis.

t ond

ll un

I
BENEDICTUS EPISCOPUS

ad perpetuam rei memoriam. hrhie
Lonn
NI datam hominibus fidem frangere, Qun
krec⸗ conventioneſque eas, quæ ab hu- unß

mium.
Manis legibus robur accipiunt, ab-⸗ Ualen!

n
rumpere, ac violare non licet; mult en
magis neceſſe eſt obligatum Deo men- lan

tis Propoſtum- immutabiliter ſervari, man

Noſ-

e

Nn

Clile
Watre

Supplementum, ſi. e Aocoſſnes. 447

oſque Præſertim, utpote ſacrarum
Tegumn cuſtodes àa Deo conſtitutos, o-
pPortet earum pactionum, quæ Divino

& Eccleſiaſtico jure indiſſolubiles ſunt,

perpetuam firmitatem & obſervantiam
aſſerere. Eam ob rem jam uſque ab an-
no Incarnationis Dominicæ 1741. Pon-
tificatůs Noſtri primo, Apoſtolicas
Literas dedimus, incipientes: Deimi. Merbo-

4d. —
ſeratione, in Bullario Noſtro deinde Fedk

ciorum
editas Zom. z. num. 92. quibus Ccertum à66 præ=⸗

præſcripſimus ordinem, in Tribunali- Saarai
bus Ecclefiaſticis ſervandum, cuùm in n honis⸗
ipſis diſcuti & definiri deberent cauſæ, libue.
in quibus de nullitate alicujus Matri-
monii contracti ageretur; non eo qui-
dem conſilio, ut ſi quod fortè Matri-
monium cum impedimento aliquo di-
rimente initum fuiſſet, deillius nulli-
tate judicium poſtulari, aut fieri pro-
hiberemus; ſed ut in hoc graviſlimo
judici genere, in quo de ſaero Con-
nubiorum fœdere agitur, pleniori ve-=
ritatis elucidationi conſuleremus; ut-
pote Judices, non ſine certiſſima cogni-
tione omnium, quæ ad rem maximé
conducunt, hujuſmodi vinculum ex
tot rationibus inſolubile ſententiis ſuis,
tanquam irritum ab initio, diſſolve-
rent. Cujus quidem Conſtitutionis
utilitas, Deo favente, ad hunc diem

aperté comprobatur cùm ex eo tem-

pore,

44 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

pore, neque tot cauſæ ſuper prætenſa
Matrimoniorum nullitate in Tribuna-
libus pendeant; nec tam frequenter,
ut antea, Nobis exhibeantur preces pro
obtinendis diſpenſationibus ſuper Ma-
trimonio rato & non conſummato,
dum ſcilicet ante omnium oculos pro-
poſitæ ſunt difficultates paulo quidem
majores, ſed omnino juſtæ, quæ, ex
novo ordine à Nobis ſtatuto, cuilibet
ſuperandæ ſe offerent, antequam opta-
tum finem aſſequatur.
Ex ij“ Quemadmodum itaque pro Matri-
dem rati- momiis carnalibus à Nobis proviſum

ſienuir no. fuit; ita nunc de ſpiritualibus anima-

1

Eruee cet utriuſque ſexus Regularium Pro-
ber . “
Pro jedi⸗ feſſionibus, pari ratione ſtatuere de-
cin ſuper crevimus: nimirum certam normam,

mualliratte ac methodum tradere, quàm obſerva-
Profeſſto- .
Sitm Ke 1E QuUeal 5
gilar. judicia ſuper nullitate Profeſſionum in

aliquo Ordine Regalari à Sede Apo-
ſtolica approbato factarum, coram
ipfis agitari contingat; neque id qui-
dem ad hunc finem, ut aditus inter-
cludatur iis, qui juſtis de cauſis hujuſ-
modi actiones intentare velint, ac po-
ſtalent, Profeſſionem à ſe factam ex
Capite nullitatis irritam declarari; ſed
Iit ipſi Judices rerum veritatem in ſpe-
cie dignoſcere; ſuaſque ſententias in-

du-

vumordi- Marum nexibus, de Relirialit videli-

re debeant Judices Kccleſiaſtici, quoties

⸗
Auun
X
rdo

Umy .

o

ben
Sken
moh
,uel
nn
en
nid
uer
,
Hin h
uum

r

ich 1,

4 unn

Duntie

e

ltone
litg
ubti

(ll U

Neql
Ue
Whenen
lit
16 lel

Supplementum, ſve Acceſſioner.

dubiis fundamentis innixas proferre va-
leant; ac ne unquam, ex ignorantia
factorum, aliquem decernant ſolutum
vinculo, dum is fortè, validâ ſolem-
nium votorum profeſſione emiſsãà, Re-
ligioſo Ordini, cui nomen dedit; re
ipſa maneat adſtrictus. Qua ex me-
thodo à Nobis tradenda hunc fructum
ſimiliter obventurum ſperamus, ut &
rationes in poſterum in Tribunalibus
futuræ ſint cauſæ ſuper prætenſa Pro-
feſſionum nullitate; & qui deinceps

hujuſmodi nullitatis declarationem in

foro externo obtinuerint,; & conſe-
quenter à Religione diſceſſerint, non
amplius anxià aut malè tutaà conſcientiaâ

vivant, ac propterea ad Nos, aut ad

Officium Pœnitentiariæ Noſtræ Apo-
ſtolicæ, ut non ſemel eveniſſe novimus,
confugere cogantur, occultato, ut
moris eſt, in precibus nomine, fatentes
ſententiam ſuper Profeſſionis nullitate

Pravis artibus extortam à ſe fuiſſe, de-

cepto judice, vel per mendacia in facti
expoſitione adhibita, vel per corrup-
tos Teſtes; ideoque flagitantes, ut ex
gratia & diſpenſatione Apoſtolica, fa-
cultas manendi in ſæculo ipfis indul-
geatur.
Ut autem ordinatè procedamus, di-
ſtinguendum initio eſt inter Regulares
illos, qui intra quinquennium à die fa-
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. Ff ctæ

158 Ad F. P. La-Croix Theologiam Moralem S

Ctæ Proſeſſionis, de illius nullitate acti- Qunn
onem promovent; & eos, qui poſt e-
lapſum quinquennium reclamant. Nhn
Quod ad priores attinet, celebre eſt de Ions
illis decretum Sacræ Tridentinæ Synodi
Recjama-Jeſs- 25. de Regular. cap. I9. in hæc verba? u
io adver-. Wicunque Regularis prætendat, ſe petr it
ſus Pro- vim & metum ingreſſum eſſe Religionem, mit
1Monen aut etiam dicat, ante ztatem debitam pro- ahe
quinquen feſſum fuiſze, aut quid Enile, velitque ill
nium qua- habitan dimittene quaxunqut de cauſa,; iun
er dr Aeet ctiam cum habit adiſcedere nt li- mi
ex Decre-centia uperiorum; non audiatur, niſe K

2 citnira quinquennium tantlum à die Pro- Pben⸗
Triden- ((.

gini.

natt

feſſonis, & tunc non aliten, nife cauſas ch
guas prætenderit, deduxerit coram i- urſentl
periore ſuo & Orainario. In quo ſane lis
Deereto licet in litera Virorum Regu- lla
larium duntaxat mentio fiat, nihilo- Hijl
Qoal * minus etiam fœminæ Religionem pro- eg
eriam Mo- feſſæ comprchenduntur; cuúm, ex re- H
niales gulis juris, maſculinum genus etiam e
zenc, fœmininum includat, ubi und eâdem- 4h
que causà pro fœminis æquè ac pro maſ- min
culis militat. Quamvis autem Decreti e
verba ſatis clara ſint, variæ tamen quæ- l
ſtiones cifra eorum ſenſum ac vim ex- In
Er proce- citatæ fuerunt. Fllar
die æ Cum etenim ibi ſermo duntaxat ſit bnr
in caſu „. Wim
actionis de Regulari Profeſſo, qui ſuam Pro- ne
imematæ feſfionem nullam fuiſſe contendat: D

ex parte O)z; ze prn t,, g ſe peh
Religioni Quic angue Regularis Prætendat ſe 1 em

W

. Supplementum Rve. Acceſſiones. 4 51
land vim & metum vereſſiamn ſſe Religionem
iin &. nihil verò expreſse ſtatuatur de
ei ipſa Religione, cujus aliquando inter-
eſt alicujus Alumni ſui Profeſſionem ir-
ritam declatarj ut ſi quis, exempli
cauſà, comperiatur occultum aliquod
impedimentum non revelâſſe, de quo
interrogatus fuerat, adjectâ declarati-
unm one, quod, eo orian Nillente & non
ug Patefacto, ipſius admiſſio à Religione
;ρ minime rata habenda foret; hinc du-
, bitatum fuit, an in hu jufmocdi caſu ſo-
lus Superior Regularis ſine Ordinario
procedere poſſet, an verò etiam in hac
uIfacti ſpecie diſcutienda eſlet cauſa co-
ram Regulari Superiore ſimul & Ordi-
Iu nario Loci. Super quo Congregatio
un 8S. R. E. Cardinalium ad ipſius Concilii
e, Tridentini Interpretationem ab Apo-
enme ſtolica Sede deputatorum conſtanter
ae decrevit, cauſas hujuſmodi ſuper nul-
Mmin Iitate Profeſſionis, tam à Regulari Pro-
unmi feſſo, quam à Keligione, intra quin-
quennium in judicium deductas, & à
Superiore Regul ari, & ab Ordinario
Loci ſimul cognoſcendas eſſe. .
Cùm item quinquennium, intra Quin-
quod admittitur reclamatio adverſus Pga
müm Profeſſionem, Sancta Synodus com- war à die
putandum voluerip 4 die Profeſſionis S
cumque potior, atque communior cau- mam

zyes ſa, quæ pro nullitate Profeſſionis ad- caſu me-
if 4 F f 2. dquci 1ns ber-

1

nn
ern
lne,

452 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

manentis, duci ſolet, in metu conſiſtat; metus
autem per totum quinquennium, at-
que etiam ulterius, aliquando perſeve-
mandum. ret ; quæſitum fuit, an, ubi de metu
agitur, initium quinquennii deſumen-
dum ſit ab ipſo die Profeſſionis emiſſeæ,
an vero à die, quo Profeſſus liberam
reclamandi facultatem habere cæpit.
Eadem verò Congregatio declaravit, in
utroque pariter caſu, conceſſum quin-
quennii tempus à die emiſſæ Profeſſio-

impe-

dimenti

ad recla-

Actio in-

tentata
intra

quinquen-
nium,licet

tamen ju-
dicatur ab

rio, &

Superiore

Regulari.

nis eſſe computandum.

dam eſſe cauſam, etiam poſt ela

quinquennium, dummodo ſatis con-
ſtet, eam intra præſcriptum tempus à
P P

Ad idem pariter quinquennium per-
tinet alia agitata quæſtio, an ſcilicet
prædicti Ordinarius & Superior Regu-
laris cognoſcere poſſint cauſas nullitatis
deſerte, Profeſſionis etiam poſt ipſum quin-
quennium, ubi nempe Profe ſſus intra
Oraina illius decurſum reclamaverit, ſed judi-
⁴ cium proſequi deinde neglexerit aut
nequiverit. Decretum eſt autem ab ea-
dem Congregatione, coram præfatis
Judicibus à Concilio memoratis agen-

pſum

reclamante ſeriò intentatam fuſſe.

De ipſis autem Judicibus pro hujuſ-

modi cauſarum cognitione à Sancta Sy-
nodo deſignatis, per ea verba: coram

Superiore ſuo, & Oramario;
plures ſimiliter motæ ſunt quaæſti

com⸗-⸗
ones,;

quæ

mln

1 en
emen
Auurk,

mnen
Gen
ntüſß
ntern
tuneh
nnex
leclir
meli⸗
aun
rini
Ari,
Aen
AUNec
Unli
10du
ne
leotn
hnt
PAgenn
li 1
ſole
hohi
ir che

*
,
1

Supplementum, Pve Aocceßioner. 453

e quæ majori eorundem verborum eluci-

Puünge
tnaſche
Gnemnen
Cnarir
ung
Uutkiun
i Ae
Gna
den
Unt
mmug
utn
NoN

. . . R
dationi cauſam dederunt. Et primò Kign ani,
quæſitum fuit, quiſnam cenſendus eſſet Superior
Superior Regularis in eaſu, & ad effe- ad effeds

um, de quo agitur; utrum ſcilicet Eunel.

Provinciæ Rector, an Generalis Ordi- Superior
nis Moderator; Congregatio autem localis de

tempore

ejuſdem Concilii Interpres definivit αenn
eſſe Superiorem localem, nimirum
Abbatem, vel Guardianum, ſive Prio-

rem, aut alio quocunque nomine nun-
cupatum Præpoſitum ſeu Rectorem il-
lius Monaſteru, aut Cœnobii, in quo
reclamans Profeſſionem emiſit; eum
nempe, qui hujuſmodi Monaſterii aut
Cœnobii regimen exercet, quo tem-
pore cauſa ſuper nullitate Profeſſionis
in judicium deducitur. Quæſitum Vem pve
item fuit, quiſnam Monialium pro- zur, nißt
prius Superior dicendus ſit, ad effe immedia-
Gum judicandi una cum Ordinario de is ſubſint
. . . Oraina-
carum Profeſſionis nullitate. Reſpon ,/0.

ſum fuit, quod, ſi agatur de Moniali-

bus Ordinario Loci immediaté ſubje-

Qis, tunc, cum nullus ſit earum Supe-

rior Regularis, ſolus Ordinarius judi-=

cat de Profeſſione reclamantium intra
quinquennium: Si verò Moniales Re-
gularium regimini ſubſint, tunc hu-
luſmodi cauſæ judicandæ ſunt ab Or-
dinario loci ſimul, & à Superiore Re-
gulari; ab eo nimirum, cui concredi-

Ff 31 tum

454 AdK. P. La-Croix Theologiam Moralem

tum eſt univerſum Monaſterii regimen,
Superior Mon autem à Confeſſario Regulari Mo-
Regularis niallum. Dubitatum eſt etiam, utrum
abſtidere Superior Regularis jus ſuum cedere
Jucicio. poſſit Ordinario Loci, eique permit-
Poieſt a- teré, ut in hujuſmodi cauſis ſolus pro-
H cedat, & judicet; id autem prædicta
delegare. Congregatio fieri poſſe negavit; permi-
ſit tamen Superiori Regulari, ut ſi ju-
dicium aſſumere nolit, aut non poſſit,
alium ſubrogare valeat vel Regularem;
vel etiam Eccleſiaſticum Sæcularem ju⸗
„ ris Canonici peritum, qui una cum Or-
Diſſenti. qinario Judicis partes exerceat. Deni-
entibus
imer ſe Qque quæſitum fuit, ſi fortè Ordinarii
Tudicibas & Superioris Regularis judicia inter ſe
a diſcrepantia extiterint, quodnam ex

ad Sedem i pſis alteri prævalere debeat. At in hoc

Apoſtoli-

caſu reſponfum fuit, cauſam ipſam ad

Apoſtolicæ Sedis judicium devolutam
cenſeri. . .
1. . Qum veréò inter capita nullitatis Pro-
dem pri. feſſionem Regularein irritantia, unum
vative etiam adnumeretur, ſi nempe aliquis

koſe Profeſſionem emiſerit in Cœnobio ad

Profeſii- Novitiorum inſtitutionem minimé de-
onum ſtinato, in iis tamen locis, in quibus
en Ne" rec. mem. Prædeceſſor Noſter Clemens
sia pro Papa vIII. Decreta de Regularibus à ſe

novitiatu edita vim habere mandavit; ſi quis ex
aſſignata.

hoc capite Profeſſionem à ſe faclam
intra quinquennium impugnare volue-

Kl

Pn

nen

ACin
vkih
a Lun
Canunmn
Tupe
lere
eren
nbu
uße
aln
h
1 n
ſe
ulet

der

en
Fetſil

nlen
ece

ltder
legirt
tun

1 Ane

nt.
Golen

Supplenzentum, ſove Acceſſiones.
rit, aut etiam ſi Religio intra idem
quinquennium poſtulaverit alicujus
Profeſſionem ex hujufmoch capite irri-
tam declarari; decretum extat à fel.
record. Urbano Papa vin. altero Præ-
deceſſore Noſtro juſtis gravibuſque de
cauſis, ac de conſilio præfatæ Congre-
gationis Concilii Tridentini Interpretis,

editum die 5. Januarii anni 1636. inci-

pien. ad occurrenaum quo ftatutum
fuit, hujuſmodi cauſas ad eandem
Congregationem privativé pertinere.
Hæc lunt potiora in hoc genere Decre-
ta ex Regeſtis prælaudatæ Congregati-
onis excerpta, quæ licet aliàs à Præde-
ceſſoribus Noſtris Romanis Pontificibus
Apoſtolicà Authoritate non ſemel ap-
probata fuerint, & confirmata 3 Nos
tamen eâdem, præſentium Literarum
tenore, atque Authoritate fimili, no-
vo approbationis & confirmationis
Noſtræ robore communimus, atque
abh omnibus, ad quos ſpectat, ſeu re-

ſpectivè ſpeclabit, in poſterum pro re-

gula haberi, ac plenariæ executioni de-
mandari præcipimus.
Quibus ita conſtitutis, frmatâque
pertinentia cauſarum, quæ intra quin-
quennium à die Profeſſionis emiſæ ad-

verſus illius validitatem introducuntur:

conſequens eſt, ut & ea indicemuss
quæ de ordine ac methodo in hujuſmo-

455

45 6 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

pienter conſtituta ſunt, tum ea profe-
ramus, quæ Nos ipſi oppotunè adden-
da cenſuimus, quæque pari authorita-
te, ac præſentium literarum vigore,
pPerpetuis futuris temporibus ſervari

, volumus & mandamus. Jam de ipſa

hujuſmodi cauſarum introductione no-

tum eſt Decretum ejuſdem Concilii

Tridentini cit. Seſſ. 25. cap. 1g. de Regiu-
Qar. ur ſi quis antea habitum ſponte dimi-

rur à li- ſerit, nitllatenus ad allegandum quam-

mine ju cunque cauſam admittatun, ſed ad Mo-
N naſterium redire cogatun, & tanquam
enen re- Apoſtata puniatur: interim veroò nulla
die in privilegio ſuæ Keligionis juvetir. Ex
Se. quo ſequitur Regularem poſtulantem
judicium fieri de ſuæ Profeſſionis nulli-
tate, ab ipſo judicii limine repelli, niſi
conſtet eum in Religionis ſuæ Clauſtris
morari, & Habitum Regularem re-
ſumpſiſte, ſi ipſum antea depoſuerit.
ziune e De probationibus verò, licet non
berrigo. Shoremus, apud Superiores Regula-
roſis pro- FeS „ Ordinarioſque Locorum uſu re-

Srir. ceptum fuiſſe, in re tanti momenti, ju-

Procſß. Gicia ſua fundare in extrajudicialibus
ecialibus.

atteſtationibus; quantumvis juramen-
to firmatis, quæ ad Perpetuam dicun-
tur; hoc tamen de cætero uſurpari
Prohibemus; volentes, atque diſtricte
mandantes, ut ad adſtruendas proba-
tiones

di judiciis ſervanda, à Majoribus ſa-

ace

ngn

Vrne⸗

Unbn

mng

wnmn
aſtan
Piene

be

Ulei

nik
lene
r
uerlt
ekii
umn
nt
trn 1
Allr,
ennetn
wen

Alee
D

unlin

nmuh
hnn 1
Ckliue
luunl
Pel,u
Clu

una.

O
lnet
D

4
5

Supplementum, ſive Acceſioner. 457

tiones in hujuſmodi cauſis neceſſarias,
verus & judicialis Droceſſus omnino I, hes ex-
conficiatur; in quo & Articuli exhi- aminandi
beantur ex parte illius, qui adverſus ſiint, t.
Profeſſionem agit; & interrogatoria Ic, .
dentur ab ea Parte, quæ ſtat Pro ipſius reclaman-
Profeſſionis validitate; & Teſtes tam ie eri i-
ſuper Articulis, quàm juxta hujuſmo- juxia in-
di interrogatoria examinentur; utque, erroge-
hàc formaâ non ſervatâ, Proceſſus ipſe, rerte Maa.
& Sententia dependenter ab eo prola- ra parie.
ta, inſanabili nullitatis vitio corruere
cenſeantur; ſalvà etiam diſpoſitione ju-
ris communis, quoad alia nullitatis ca-
Pita, ſi quæ fortè in ipſa Proceſsuùs com-
pilatione intervenerint.
Sub eadem pœna nullitatis, decerni- Citari de-
mus atque ſtatuimus, ut in hoc judicio ben De-
citari & audiri debeant tum Defenſores Panhte
Monaſterii, ſeu Cœnobii, in quo Pro- riud om-
feſſus Vota Religioſa ſuſcepit, tum ip- ves imue
ſius Profeſſi Conſanguinei, five propin- e Ye-
qui, ſive alii, quibus bona ſua donavit,
aut ceſſit; uno verbo omnes, quorum
intereſt illius Profeſſionem ſuſtineri; in
primis autem ii citentur (ſi ſuperſtites
fuerint) qui indicati erunt tanquam Au-
thores aut complices mets eidem in-
cuſſi, ut Votis invitus ſe obſtringeret.
Quemadmodum vero in citata Conſti-
tutione Noſtra, quæ incipit Dei miſera-
tione, decrevimus, ut in ſingulis Diœ-

Ff 5g ceſibus

45 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
ceſibus ab Ordinario deputari deberet
aliquis prohitate ac doctrina commen-
datus, cujus officium eſtet in eauſis Ma-
trimonialibus in judicio ſtare pro vali-
ditate Matrimonii; ita nunc omnibus
& ſingulis Locorum Orcdinaris com-
mittimus & mandamus, ut perſonam
aliquam ſimilibus qualitatibus pPrædi-
tam in ſuis reſpectivé Diœcefibus eli.
Defenſor. gant, Cui Defenſoris Profeſtonui mu-
Vrofeſſio nus imponant; utque huic omnia de-
i de mandata, in jancta, & reſpectivé appli-
zandus, Cataeſſe cenſéantur, quæcunque Nos
Juxia di- in præcitatis Literis de Matrimonii De-
Wn ſ0 fenſore ſtatuimus; Nos enim eadem
re Mazri, omnia» Praſentium tenore, achhujuſ-
monii. modi Profeſlionum Defenſores expreſ⸗
se extendimus, & reſpectivé applica⸗
mus, & quoad iſtos pari modo locum
habere decernimus. Id ſolum peculia-
riter pro-Defenſore Profeſſionis in præ-
ſentibus ſtatuentes, ut ſcilicet quid-
Cujus - quid pro ipſius honorario, aut merce-
Penſiz ope de, ſive pro expenſis in defenſione cau-
ſiare e“ ſæ occurrentibus, eidem præſtandumn
deut, eſſe Judex prudenter arbitratus fuerit,
id omne ab illis exſolvi debeat, quibus
à Profeſſo renunciata fuesunt hona in
Religionis ingreſſu dimiſſa; ſi vero hi
non exiſrant, aut ſi Profeſſus nihil re-
nunciandum habuerit, ipſa Religio⸗
quatenus ex illis ſit, quæ temporalia bo-

nA

N

Kankn
kn
n
ule
(Wne
unniun
lune
bri,⸗
nere
un
um
an
ſr
CNn

unin

Canr
reſan .
l eat

.

nanu.

le,A

ent
Cant
nnhoon
Norlli

Supplementum, Eve Acceſſiones. 45 3

na poſſident, ad hujuſmodi ſolutiones
teneatur: Si autem nec adſint bona re-
nunciata, nec Ordo Regularis, de quo
agitur, quidquam poſſideat, tunc De-
fenſori Profeſſionis ſatisfiat ex pecuniis
Mulctarum illius Tribunalis, in quo
cauſa agitata fuerit, ſive alterius, pro-
ut in aliis prædictis Literis Noſtris de
Matrimonii Defenſore ſtatuimus-.
Latà demũ Sententià à Superiore Re Peſenſp-
gulari, & ab Ordinario Loci, ſi ea pro rit partes
validitate Profeſfionis pronunciata fue- e r
rit, neque Profeſſus appellationem in e „.
terponat, cauſam finitam eſſe non du- KHantiin.
bitatur. Si vero Profeſſas ad Judieem
ſecundæ inſtantiæ appellaverit, vel et-
iam ulterius eadem cauſa retractanda
fuerit; in omnibus hiſce judiciis volu-
mus ſimiliter Defenſorem Profeſſionis
ex Officio deputatum intervenire, eo-
dem prorſus modo, quo in citata Con-
ſtitutione decrevimus, Defenſorem
Matrimonii, in ſecunda & ulteriori in-

ſtantia, judieio ſemper adefle. Ac ſicu-
Idem à

ti præterea ſtatuimus, hujuſmodi De prima

fenſoris partes eſſe à Sententia Judiceis Jeutentie
. . . — dpro nulli-
Primæ inſtantiæ pro Matrimonii nulli- Ba, arg
tate latâ ad ulterioris inſtantiæ Judicem ſemper
provocare; & formam proſequencd ju- Deediste
. . . =. . . . . 606.
cdicium in ulterioribus hujuſmocdti in-
ftantiis præſcripſimus; ita porro volu-
mus, ut Defenſor Profeflionis à Senten-
tia

460 Ad K. P. La-Groix Theokpgiam Moralem.

tia in prima inſtantia pro nullitate Pros

feſſionis edita appellare omnino de-
beat; atque in ſeeunda ſeu ulteriori hu-
juſmodi cauſarum reviſione, eadem
omnia volumus obſervari, quæ pro
cauſis Matrimonialibus in eadem Con-
ſtitutione mandavimus.
Unicæ Quemadmodum denique legitimas
Sententiæ pœnas i bidem conſtituimus adverſus
e t,. eos, qui poſt unicam obtentam Sen-
feſſionis tentiam pro prioris Matrimonii nulli-
prolae tate, ſive pendente appellatione, ſive
renct. ea per incuriam aut fraudem. Defenſo-
zur. ris non interpoſità, auſi fuiſſent novas
Nuptias contrahere; atque decrevimus
nemini licere ad altera Vota tranſire,
niſi duæ ſaltem Sententiz conformes
pro nullitate prioris Matrimonii ema-
naverint; ita, fi quis in Ordine Kegula-
ri Profeflus, poſt unicam Sententiam
favore nullitatis Profeſſionis pronun-
ciatam, ſive pendente, ſive omifſsâà cul-
pabiliter appellatione, e Qlauſtris exi-
re, à Keligione diſcedere, quodquema-
gis eſt, Habitum Regularem abjicere
præſumpſerit; volumus, atque ſtatui-
mus, omnibus eum ponis atque cenſu-
ris à ſacris Canonibus, & à Conſtitutio-
nibus Apoſtolicis contra Apoſtatas la⸗=
tis atque ſaneitis, ſubjacere, & obno-
xium eſte; decernentes pariter, in hu-
juſmodi cauſis de Profeſſionis nullita-
te

tüi
mn)
ira

NN

Mlllt
n

urmun
wror

e

A
chei
nnen
reyten

. 4 1
. Supplementum, ſve Aecr⸗Monef. 461
e . te, liberum Profeſſo non eſſe à Religio-
ne migrare, niſi duas ſaltem obtinuerit
e Sententias conformes, quibus ab eo
ir, emiſſa Profeſſio nulla & irrita declara-
„A ta fuerit.
leen Et primæ quidem inſtantiæ Judices In ſeeun-
ſuper validitate Profeffionum, quæ in- da & ul-
fin tra quinquennium judicialiter impu- Mianeio.
e gnantur, ut fupra dictum eſt, Superior cauſæ de-
h. Regularis, ſimulque Ordinarius Loci homer
min, eſſe debent. Si vero eæxdem cauſæ in ſe- ia, 4“
eN cunda, aut ulteriori inſtantia ſint diſcu- Omina-
h, tiendæ, ſtatuimus, inhærentes antiquis "oτι
aquibuſdam ſæpe dictæ Congregationis Pea.
em Cardinalium Concilii Tridentini Inter- ⸗ur.
um pretum Decretis, quæ pariter tenore
tam Præſentium approbamus & confirma-
im mus, ut cauſæ hujuſmodi ad cos Judi-
leu ces devolvantur, ad quos de jure aliæ
Genn Omnes cauſæ Eccleſiaſticæ, poſt Sen- Aner Re-
rE tentiam Ordinarii ‚ in gradu appella- gularis
tionis reſpectivèe devolvuntur; ita ta- alerter
men, ut hi quoque Judices, ſicuti Or- H
dinarius in prima inſtantia una cum aſumen-
Superiore Regulari proceſſit, ſic & ipſi?u“s.
procedere & judicare debeant una cum
Superiore Regulari, non quidem illius
Monaſteriũ, in quo reclamans profeſſus
eſt, ſed alterius Monaſterii ejuſdem Or-
dinis in eorum Civitate aut Diœceſi exi-
ſtentis, vel, eo non extante, cum Supe-
E riore vicinioris Monaſteri ejuſdem pa-
riter

= a

EohAde

—

462 AdX. P. La-Croix Theologiam Moralem
. riter Ordinis, ſeu cum alia perſonaEc-
cleſiaſtica, cui, juxta Ppræmiſſa, Supe-
rior ille ad quem pertinet, ſuas vices ad
hunceffectum delegaverit. Si autem
e hujuſmodi cauſæ in ſecunda, aut ulte-
ds casſa riori inſtantia ad Sedem Apoſtolicam
aalet devolvantur, & à prædicta Congrega-
Sÿα tione Concilii, ſive ab altera ſuper Con-
Apoſtoli- ſultationibus Epiſcoporum, & Regu- gnnt
am. larium, aut denique ab Auditorio Ro- Anmn
tæ, ut reſpective aſſolet, diſcutiendæ Perni
fuerint; nullus erit locus ad judican- aunn
dum Superiori Regulari; qui neque ey-
tunc ad ferendam Sententiam admitti- à N
tur, cùm ab eadem Congregatione Mioni
Concili, juxta relatum ſaperius Urba- muin
ni Prædeceſſoris Decretum, examinan- Alennl
da fuerit, etiam intra quinquennium, n atk
validitas Profeſſionis ex eo capite im: allk
pugnatæ, quod facta fuiſſe afſeratur in
Monaſterio aut Cœnobio Keligioſi 5
Tyronibus inſtituendis minimè addi-
cto. .
Hactenus de judiciis ſuper nullitate
Profeſſionis, quæ intra quinquennium
à die ipſius Profeſſionis emiſſæ introdu-
cuntur; de quibus hoc etiam declaran-
do decernimus, ut quæcunque in ſupe-
rioribus ſtatuta ſunt, ea omnia locum Af;
habere & obſervari debeant etiam in vyal
Berns Curia S. R. E. Cardinalis, Noſtri & Ko- cg
tecum a. Mani Pontificis pro tempore in e rnn
ejuſ-

gülen

r
lndh
njeumm
ntenun
Neheir
tunn

Supplementum, ſve Acceſſoner. 46

ejuſque Diſtrictu Vicarii in Spirituali- Zem er-

„ 11, . 4 iam in
bus Generalis; quoties hujuſmodi cau. Tiipanali

ſas intra idem quinquennium in ipſius Rev. Car-
Tribunali Ordinario judicandas eſſe dinalis
contingat. Jam vero videndum eſt de Uroz,
ejuſdem generis cauſis, quæ, poſt ela-
pfum quinquennium hujuſmodi, in
judicium adducuntur.
Porro cuùm ſancta Tridentina Syno- Poſt guin-
dus, poſt quinque annos ab emiſſa Pro- ꝗueunium
ſeſſione tranſactos, omnem aditum ad oni
reclamandum Profefſſis intercluſum eſ- adverſus
ſe ſanxiſſet, per ea aperta verba ſuperius Frafeſſo-
relata: Non audiatur, niſe intra guin- g
quennium à die Profeſſienis; adeo in-
hærendum hujuſmodi ſanctionis literæz
duxerunt Majores Neſtri, ut ſub piæ
mem. Prædeceſſore Noſtro Gregorio

Papa XIII. decretum fuernit, ac veluti

pro regula ſtatutum, nullius cauſæ in-
troductionem ſuper nullitate Profeſlio-
nis, elapſo quinquennio, admittendam
eſſe; etiamſi Profeſo per vim & me-
tum facta diceretur, atque probari vel-
let hujuſmodi vim & metum toto quin-
quennii tempore permanfiſſe. Verba
Decreti die 5. Martii anni 15 98. editi,
quæ habentur Decretorum Congregatio-
tis Concilii Zeno 9⸗fol.s hæc ſunt: Gre-
gorivss AIIIL. ex Sententie Congregatior
nis Concilii dectaravit, os, aεααer Vins
& metusn ſe Keligionesn profeſſos Præ-
tende-

464 Ad R. P. Lä Croix Theologiam Morulem

tenderent, niſi intra quinquennium ne-
clamawerint, eo elapſo, non eſſe audien-

dos, tametſi allegarent, vim & metum

ſemper duraſſe.

Induétum At vero procedentibus temporibus,

poſtea re- non ſine juſtis gravibuſque cauſis, ut

micus plane perſuaſum habemus, inductum
tioni,: in fuit, ut admitterentur inſtantiæ pro re-
integrum. ſtitutione in integrum aaverſus lapſum
quinquenet. . ..
4 le 4. De quibus tamen judicium facere ad
poſtolica Apoſtolicam Sedem ſemper privativè
Sede con- Pertinuit, ſive ex parte Profeſſi, ſive
cedendum ex parte Religionis inſtantiæ hu juſmo-

di proponerentur, ac licet ipſa recla-

matio ob impedimentum per totum
quinquennium perſeverans dilata fuiſ-
ſe diceretur. Hoc enim remedium re-
ſtitutionis in integrum, extraordina-
rium in jure vocatur, cujus concedendi
facultas Judicibus inferioribus compe-
tere nequit, non obſtante quâcunque
contrarià conſuetudine, etiam imme-
morabili, aut quolibet aſſerto privile-
gio; ut patet ex compluribus in ean-
dem ſententiam Decretis ejuſdem Con-

gregationis Tridentini Concilii Inter-

pretis, quæ recenfita fuerunt in Decre-
to edito die 24. Septembris anni 1740.
in cauſa Sicula Reſtitutionis in inte-
grum, quod à Nobiſmetipfis die 28 ejuſ-
dem menſis & anni approbatum & con-
firma-

7

AAnnd
aponmn
uro

atrlerc
Ueiom
e
ulntn
fnichenn
un
un,
inmnn e
M,
Cn e
hn,
Gngtu
Aue
Uren
ei
daneh
Gegun
ntn
Aliee
e⸗
ejer)

7

Mian.
Sugntemeltum, Ene Aeteſiaket. 4 65
en firmatum fuit, quodque iterum præ-
ſentium tenore approbamus & confir-
mamus; reſervato Nohis & Succeſſori-
bus Noſtris Romanis Pontificibus) jure 1, ode
. concedendi Ordinariis & Superioribus men Ju-
eas Localibus, in quibuſdam peculiaribus dicibus
nid caſibus, facultatem examinandi etiam e
unm, cauſas reſtitutionis in integrum, ac ſu- quando
a“ per ipſis pronunciandi, antequam ad dice 7⸗
ſententiam ferendam ſuper Profeſſionis Sart
validitate aut nullitate deveniant; ut
non ſemel ex Apoſtolicæ Sedis diſpen-
ſatione factum fuiſſe non ignoramus.
Hujus autem judicii methodus di-
iu verſa quon dam fuit ab ea, quæ in præ-
mun, ſenti obſervatur. Antiquis enim tem- Anrigee
Au Poribus, viſa probabili ratione, ſeu fu praxi,
emlim mo, ut ajunt, cauſarum reſtitutionis «onceden-
n in integrum, ea ab Apoſtolica Sede Nik-
u concedebatur, nimirum facultas in. integrum.
une dulgebatur reclamantibus adverſus
uN Profeſſionem, ut, licet elapſum eſſet
nm quinquennium, nihilominus de illius
nullitate coram Judicibus competenti-
bus actionem promovere poſſent; Pro
cujus judicii inſtructione deinceps? 4
Superiore Regulari, & ab Ordinario
Loci legitimus conficiebatur Proceſſus,
un me atque ſententia ſuper validitate, aut
ging nullitate ferebatur. Quæ ſanè metho-
ul dus, ſi hoc etiam tempore in uſu eſſet,
oporteret Nos eorum præcipue, quæ
d Aa P. La-Cyta Theol. Sappt. 6G g ad

“
1 Ne

un

1

45 6 Ad X. P. La-Croix Theologiam Moralen
ad hujuſmodi judicium conſequentia
ſunt, rationem habere; ac providere,
ne unius tantum ſententiæ vigore Pro-
Ea nune feſlliones Kegulares diſſolverentur. Sed
non conce- alius hodierno tempore eſt ordeo, qui
diturni: in præfatis Congregationibus, ſeu Tri-

& erami- ſtitutione in integrum adverſus laplſum

de eanſer quinquennuũ, obſervatur; Nam priuſ-
quam ſuper eo quidquam decernatur,
committitur Ordinario Loci & Supe-
riori Regulari, ut Procefſum confici-=
ant; eoque demum tranſmiſſo, propo-
nitur dubium ſuper conceflione reſti-
tutionis in integrum, idque non minus

„

Wwa

aunol

Ho

an
el

1
ℳ

nnnl

Gewen
mennt

accuraté ac ſeverè examinatur, ac ſi agr

dubium propoſitum eſſet ſuper ipſa va-
Iiditate, aut nullitate Profeflionis. i
autem petita in integrum reſtitutio con-

cedatur, unc Ordinario & Superiori

Locali committitur, ut ſententiam pro-
ferant ſuper controverſa Profeſſionis

deutettiæ validitate. Secd quamvis in hujuſmodi
Judicum

Opryging. Commiſſionibus plena ipfis relinqua-

riorum tur facultas judicandi ſive pro validita-

plerum- te, ſive pro nullitate Profeſſionis, pro-

ue col⸗ „ 2 „ . . .
Zemer ut ipſis juſtum viſum fuerit; uſu tamen

Iuut judi- cCompertum eſt, quòd, cùm iidem ſatis
o Nede- noverint, quam dilhgenti & gravi judi-
ae in ime- C1O apucl Sedem Apoſtolicam diſculæ
gram. fuerint cauſæ, propter quas reſtitutio
in integrum conceila fuit; viſo dunta-
xat

ünnn

N

S
ofun

Une,

unrech
Iluimnin
Arlun
li
Cponnx
1 nr
2,r

u 4
eir
r,
Nene
Nete
ke,f
Ullkn
in H
lin onin
latmn

Eilri

—,—

Supplementum, ſive Aoöëceſſiones. 467

gat hujuſmodi conceſſionis reſeripto,
nec ulteriori inſtituto examine, ad fe-
rendam pro nullitate Profeſſionis ſen-
tentiam, ut plurimum fine dubitatione
procedunt.
Accuratum hujuſmodi examen cau-
ſarum reſtitutionis in integrum apud
Romanæ Quriæ Judices in more poſi-
tum, non modo non immutare inten-
dimus, verum etiam approbatione No-
ſtrà ſingulis, ad quos pertinet, magno-
pere commendatum, ab ipfis in poſte-

rum obſervari volumus ac jubemus;

hoc tamen addito, ut in Commiſſioni- Defenſor

bus, quæ diriguntur Superioribus Re- ,ige-
. . 5 4 —
gularibus & Ordinaris Locorum pro , H
Cconficiendis Proceflibus, iiſdem ſub zam confe-

. —— .Z CtioniPro-
U1 U njung ut
pœna nullitatis actuum injungatur, iſium

in omnibus procedere debeant cum in ge cauſis

terventu Defenſoris Profeſlionis; ad reſtitutio-

nis in in -

quem nimirum pertinebit Interroga .
P tegrum;

toria dare, juxta quæ examinari debe
Bunt Teſtes, aliaque ad officium ſibi
impoſitum pertinentia diligentiffime
ræſtare. Item volumus, ut in ipſa pro- Quam er-
poſitione dubii ſuper conceſſione reſti- amini lau-
tutionis in integrum, tam in præfatis S ſan.
Cardinalium Congregationibus, Con Sam Se-
cilii Fridentini interpretationi, & Epi dem.
ſcoporum ac Regularium conſultatio-
nibus præpoſitis, quam in Auduorio
Rotæ, aut in quacunque Congregatio-
4 Cg 2 ne

462 Ad R. P. La-Croix Theologiam Maralem.

ne peculiariter forſan deputata, ſub ſi-
mili nullitatis pœna, Defenſor Profeſ-
ſionis, ab eo, qui Tribunalis caput eſt,
deputatus, expenſis eorum, de quibus
ſupra, ſemper & in omnibus actibus in
judicio ſtare debeat; neque ſolum in
prima hujuſmodi dubii propoſitione,
ſed etiam in ulterioribus, quatenus re-
clamans in prima rejectus, ad novam

Examen audientiam admittatur. Denique, ut

ee pro fruendo beneficio reſtitutionis in
requiri- Integrum, unica favorabilis reſolutio
iur, aute- nequaquam ſufficiat, niſi ea per ſecun-
Fan- dam conformem, iterato cauſæ exami-
& Jupe- ne, auditoque ſemper Defenſore Pro-
rior Ho- feſſionis, confirmata fuerit; quemad-
S modum in altera Conſtitutione Noſtra,
præſentis initio allegatâ, de cauſis ſu-
per nullitate Matrimonii conſtituimus;
Nos enim præſentium tenore decerni-
mus;, ac ſub pœnis adverſus Apoſtatas
ſancitis diſtricte prohibemus, ne quis
ſub elypeo unicæ reſolutionis pro con-
ceſſione reſtitutionis in integrum ob-
„ tentæ, Keligioſis Clauſtris migrare,
Darna multoque minus Habitum Regularem
in Reli- deponere audeat, ſeu præſumat: cùm

gione ma- ad prædictas pœnas declinandas, & al-

nere de-

eat. tera reſolutio ſuper reſtitutione in inte-

grum priori conſentanea, & ſententia
ſuper nullitate Profeflionis à Superiore
Regulari, & ab Ordinario ferenda, ex-
pectari

7

fn⸗

6Connn

nl

rN,
dcn,
. 4
un,, J
A
Nov
ln
Mme
unmo
emcon
VWInen
lonzerd

.

ſgurken

re ann
Züllikti

bner,

1Wnn
Wnnn
Aeni,
Aelor
Ponna⸗
lynh
1ekenn
D

Inien
ein
Ma

1 ch Sapplementum, ſive Acceſſiones. 469
Nr pectari omnino debeant; nec niſi per
Khujuſmodi ſententiam, à prædictis Ju-
dicibus, præviis duabus reſolutionibus
u Pro conceffſione réſtitutionis in inte-
mehs grum, legitimè latam, Judicium ab-
nhnlin ſolutum cenſeri queat.
uæ omnia, ſi ita obſervahuntur, ut Præmiſ-
à Nobis conſtituta ſunt, utque omni. ſrum ob-
bus, ad quos pertinet, ac pertinebit in cdanr
poſterum, ſedulo obſervanda & implen zur emni-
da à Nobis præſcribuntur, & enixè in- ee H
culcantur; profecto non dubitamus, 44sr,
quin multo rariores in poſterum futu-
ræ ſint inſtantiæ & contentiones eorum,
qui vel intra quinquennium à die Pro-
feſſionis emiſſæ, vel etiam eo elapſo, ſu-
ſceptum Religioſæ vitæ Inſtitutum re-
linquere adnitantur. Ad hoc autem 4. Supe-
certius obtinendum magnoperé contu-ioribus
lerit, ſi à Superioribus quoque Regula Rka, i-
. . . bus obſer-
rium Ordinum in Novitiorum admiſ vantia Ca-
ſionibus ea obſervabuntur, quæ & in nonum,
eorum Conſtitutionibus, & in Decre- angn.
tis fel. recordat. Clementis Papæ VIII. & Regu-
Prædeceſſoris Noſtri ſtatuta ſunt, quæ- Iarum.
que omnia ab ipſis pleniſſimè obſervari
& impleri, Nos pariter ipſis præcipimus
msh ac jubemus; tum etiam, ſi ipſi minus fa-
naen cile conſenſum ſuum præhebunt, ut
A admittantur ad Profeſſionem Tyrones,
ih ſive qui ætatem quidem à Concilio præ-
N ſcriptam compleverint, at non ad eam

N, 1
himne
Dlbrelhe⸗
uerſean

läünke
furaeſet
Ealt
ſ

.
Clitue

47e Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
pertigerint, quæ à Conſtitutionibus
Ordinis ſtatuta eſt; ſive illi, qui licet
annum Novitiatũs expleverint ad nor-
mam Concilii, adhuc tamen ulterius
in eo manere deberent, juxta præſeri.
ptum ſuarum peculiarium Conſtituti-
onum; multoque magis i, qui nec per N
integrum annum, ſed per octo, aut ſex
menies duntaxat Tyrocinium poſue- 6 u
runt; ac demum ſi ipſi Superiores haud
ſe interponent, neque curabunt, ut ai
Profeſſi ante legitimam ætatem ad Or- Aatlhhe⸗
dines ſacros promoveantur. Quæcun- Nord
que enim ſive in ſacris Canonibus, aut Nelnts
Pontificiis Conſtitutionibus, ſive in pe- muni
culiaribus Ordinum ſtatutis, circa præ- mnnde
miſſa provide conſtituta ſunt, nonpa-
rum habent momenti ad religioſam
vocationem in hominum cordibus ſta-
biliendam, & ad cohibendam verſati-
lem animorum mobilitatem, quæ, ut
plurimum aut ſola, aut potiſſima cau-
ſa eſt, quà Profeſſi adducuntur, ut vota,
quibus obſtricti ſunt, irrita declarari unlre
cupiant. Neque vero Apoſtolica Se-
des ullas unquam diſpenſationes in
præmiſſis concedere conſuevit, niſipræ-
vio aſſenſu, aut etiam accedentibus pre-
cibus Superiorum Regularium, qui-
brus nempe æquum & neceſfſarium eſt
fidem adhiberi in expofitione cauſa-

rum, quas urgere aſſerunt pro conce-
. genclis

mnuk
c
un
D int
ſiu
de ere n
ſlean,
ln 1

Urt N
unCnt

bune,
ily Art

le

fronuug.

Unchrn, 1

„

2r.

D
ln n
A riene
ortre

nOu,

tre
un

6

en Ee .

Supplementum, Rve Acceſſiones. 471

dendis diſpenſationibus, quæ petuntur.
Illud autem nullo modo ferri, aut pro- .
bari poteſt, quod tamen apud pleroſ Kahutonis
que invaluiſſe conſtat, ut ſeilicet recla- & Pro-
mantibus adverſus Profeffionem ſive SRian
intra quinquennium, five poſt ejus de. nem ⸗
curſum, Superiores ipſi contradictores aeſerant.
ſe ſe non exhibeant, aut etiam aperté
ſuffragentur; ex falſa nimirum opinio-
ne, quòd Religioſorum Virorum to-
cietate indignus cenſendus ſit, quicun-
que ah ea diſcedere exoptat; quotque
ex inutili Monacho, utilis fortaſſe Cle-

ricus Sæcularis exiſtere poſſit. Nun-

quam enim licitum eſt juſtitiam deſe-
rere aut prodere, quæ jubet omni ratio-
ne ſuſtineri actum adeo ſolemnem, &
naturâ ſuâ irrevocabilem, in quo per-
ſciendo, una cum Profeſſo, ipſa quo-
que Keligio intervenit.
Ad prædictum finem præterea quàm Epiſtopi
maximè proderit, ſi & Eccleſiaſtici Præ- rocedant
ſules. & Judices, debitas officii ſui par: erenees
tes explere non prætermittent. Eccle- vim &
ſiarum quidem Præſules, ſi anathemati wetum.
ſubjeclos declarabunt omnes & ſingu-
los, cuſuſcunque qualitatis, conditio-
nis, & dignitatis fuerint, qui Virgines=
aut Viduas, ſeu alias quaſcunque Mu-
lieres invitas, præterquam in caſibus
in jure expreſſis, coëgerint ad ingredi-
endum Monaſterium, vel ad ſuſcipien-
Eg 4 dum

472 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

dum Habitum cujuſcunque Religio-
nis, vel ad emittendam Profeſſionem;
Juxta ſanctionem ſacræ Tridentinæ Sy.
nodi ſeſſ. 25. cap. 15. de Regular., ubi et-
iam pares cenſuræ ſtatuuntur adverſus
eos, qui in hujuſmodi factis conſilium,

auxilium, vel favorem dederint; ac fi α

omnes ſimiliter, quotquot auſi fuerint

Iudices
orania oο.
pendant
aud norm
Juris.

compellere viros ad ingrediendam Re-
ligionem, & ad Vota profitenda, ju-
ſtis gravibuſque pœnis afficient. Judi-
ces vero, ſi, falſo ante omnia depoſito
Præjudicio, quo nonnulli arbitrantur
latiſſimam viam, quoad fieri poteſt,
aperiendam eſſe iis, qui inde migrare
cupiunt, ubi invito animo commoran-
tur, ad exactam juſtitiæ lancem expen-
dent, & numerum, & qualitatem Te-
ſtium, qui ad comprobandam nullita-
tem Profefſionis inducuntur; & vim
majorem à minori, metum gravem à
levi, debilem à conſtantiori ſexu, inter-
cluſam à permiſſa reclamandi facultate
diſcernent; aliaſque omnes circumſtan.
tias ſedulo animadvertent, quæ in hoc
toto rerum genere ab Authoribus con-
ſiderari ſolent.
Itaque prædictis omnibus & ſingulis
graviſſime denunciamus, diſtricteque
Præcipimus, ut in cunctis, quæ ad eo-
rum officia pertinent, à juſtitiæ trami-

te, & à præicriptis ſibi legibus ne mini-

mum

1¹

Padl
6nnr.
Wn Ee
I Cnin
Dhre
Kcrnid
wt,
I
11
ltti
iunir
meron
uKtun
DNüri E

en al

Uhrn
her
lih
rarll

ne
S Sapplementum, ſive Acceſſionest. 473

n mum quidem diſcedant; ac memine-
drli rint, omnium, quæcunque geſſerint,

n ſeveriſſimam ſibi rationem tum apud
wunri, Divinum Judicem, tum apud homines
i reddendam fore. Nos vero, ſi Deo pla- Oe variis
nanſi cuerit, valetudinem Nobis cum vita 7uaſtioni-

bus in hae
ſervare, non parum operæ conferre in- maeria

gutin tendimus, quo planius atque facilius de occurren-
unte cauſis hujus generis ab ipfis in poſte- au, erz-
itl. rum judicari valeat. Siquidem Nobis tuetur.
un propoſitum eſt cum conſilio delecto-
un rum Virorum in Theologica & Cano-
uuIm nica facultate præſtantium „ nonnullas
Mtän quæſtiones accuratè examinare, ac di-
As rimere, quæ variis Scriptorum opinio-
W᷑/Hᷣ nibus jactatæ, & varias ſpecies induen-
eeo tes, juxta diverſas occurrentium ca-
Mun ſuum circumſtantias, ancipites atque
unnl ſolicitos detinere ſolent Judicantium
4 animos; ut Nobiſmetipſis in minoribus
olim conſtitutis non ſemel eveniſſe me-
minimus, cùm pro munere Secretarii
præfatæ Congregationis Cardinalium
Concilii Tridentini Interpretum, hu-
juſmodi cauſas ad regulam Juris exi-
gendas præ manibus haberemus. Ejuſ-
modi ſunt, exempli causà, quæſtiones:
ig Utrum Profeſſio quamvis initio nulla
Imd fuerit, per ſubſequentes tamen actus
convalidetur; quinam ſint actus, ex qui-
bus hujuſmodi convalidatio, ſeu rati-
fiatio inducatur; & quid momenti ha-
. Gg 5 beat

lnn, 1

474 Ad R. P. Ea-Croix Theologiam Ioralem,

beat ad hunc effectum ſuſceptio ſacro⸗
rum Ordinum ad titulum Religioſz paluu-
pertatis. Præterea, ſi quis fortante le-
gitimam ætatem ignorans Profeſſionem
emiſerit, & in ea ignorantia Per plures
annos in Keligione permanſerit, ſeque
validè Profefſtim exiſtimans, ea omnia,

quæ Profeſtoram ſunt, una cum Sociis

Præſciterit, an hic deinqe intelligens
quâ ætate Vota emiſerit, non obſtan-
tihus actibhus veri Profe ià ſe geſtis, adæ
huc præfatæg ignorantiæ præſidio., acti⸗

onem habeat ach reclamandum adver-

ſus Profeſſionem à ſe fackam; an vero,

talis ignorantia nihil eidem ſuffragetur.
quo minus Profeſtionem imtio nullam
per ſubſequentes actus ratam habuiſſe
cenſeatur. Iteam, an Profeffus, qui in
Profeſſion's actu impedimentumali-
quod, ſive deſectum, occultavit, de
quo interrogatus fuit, addita declara-
tione ad formam Conftitutionum,
quod ſeilicet Keligio ipſum cum hujuſ-
mocli defectwaut impedimento forſan
Occultato admittere non intendebat; an;
inquam, talis Profeſfas, qui Religioni
dolum ſtruxit, euſmodi commodum
ex propria fraude deſumere poſſit, ut
validitatem ſuæ Profeſlionis ex eo capi-
te impugnare valeat. Denique, an ub-
lam vim habere debeat in foro exter-

HOad ſaadendam Jucdtici nulli tatemPro-
V feſſio⸗

lne
i,Nun
enſent

Cnci
hne

1n 4 Supplementum, ſve Acceſſionet. 475
feſſionĩs 5 quod reclamantes Profeſſi aſ⸗
atne⸗ ſerere ſepè non dubitant, ſe in proferen- .
nls dis Religioſis Votis, mentem ſervaſſe

Na alienam propoſito ſe obligandi. Hæc
AHHE omnia, aliaque ſimiia in hujuſmodt
e,H judiciis frequenter occurrentia, & in
e, utramque partem hactenpus difputata,
tum Noſtro, tum aliorum, quos; ut ſu-
pra diximus, in conſilium advocaturi
ſumus, diligenti ſtudio, Deo adjuvante,
explanare deliberavimus.
Interim præſentes Literas, cum om- Clauſula
nibus & ſingulis in ipſis decretis atque nobebe-
ſtatutis, firmas, validas & efficaces ex- ſeaguß
iſtere ac perpetuò fore, ſuoſque plena- Lierori
rios & integros effectus ſortiri & obtine- Kerztee:
re, ac ab illis, ad quos ſpectat, & pre vamia.
tempore quandocunque ſpectabit, in
omnibus & per omnia pleniſſimè & in-
violabiliter obſervari volumus & de-
cernimus. Sicque & non aliter per
quoſcunque Judices Ordinarios, & Der.
legatos, etiam cauſarum Palati Apo-
ſtolici Auditores, prædictaſque 8. KR.
E. Cardinalium Congregationes Gene-
WNErales & Particulares, alioſque ejuſdem
mndrnrn. J. R. EK. Cardinales, etiam de Latere
ephi Legatos, & Sanctæ Sedis Nuncios, ali-
oſve quoslibet quâcunque præeminen-

A

eere 1
Denagen tia, authoritate & poteſtate fungentes
nſo & functuros, ſublatà eis, & eorum cut-
ſolln libet, quavis aliter judicandi & inter-

pretand

2

476 Ad K. P. La-GEroix Theologiam Moralem

Quibuſ-

retandi facultate, ubique judicari &
definire dehere; ac nullum irritum, &
inane, ſi ſecus ſuper his à quoquam quàâ-
vis authoritate ſcienter vel ignoranter
contigerit attentari.
Non obſtantibus, tam cauſarum

cunque in forſan ad hunc diem introductarum

contra-

rium non Pendentiâ, quas quidem cauſas, in

obſtanti-
bus.

quibuſcunque ſtatibus & terminis de
præſenti reperiantur, juxta ſuperius

præſcripta omasino tractari, judicari, &

definiri debere expreſsè decernimus;
quam Noſtra & Cancellariæ Apoſtolicæ
Regula de Jure quæfito non tollendo,
aliiſque Apoſtolicis, ac in Univerſali-
bus, Provincialibus, & Synodalibus
Conciliis editis, generalibus vel ſpe-
cialibus Conſtitutionibus, & Ordina-
tionibus, Decretis quoque, & Reſolu-

tionibus à præfatis Cardinalium Con-

gregationibus, ſive ab Auditorio Ko-
tæ pPrædicto, aut aliis quibuſcunque

Juicibus, & Tribunalibus, alias for-

fan, & aliter factis, conditis, & emana-
tis; nec non quibuſvis etiam juramen-
to, confirmatione Apoſtolicàâ, vel qua-
vis firmitate alià roboratis Statutis, Pri-

vilegiis, Exemptionibus, & Indultis,

etiam in corpore juris clauſis, aut Li-

teris Apoſtolicis quibuſvis Perſonis-

Collegiis, Locis, Ordinibus, etiam Mi-

litaribus, Congregationibus, Societati-

bus,

unlrl
ühn
tlhen
Epmkun
S
ommb
oUcnt
mtum
untnunt
YUnnnten
num
ngtn
wäliet
, S
yhin
Uumekec
t/
Gob
u

2

6 Supplementum, ſive Acceſſiones. 477
. . . . . .
lil bus, & Inſtitutis, etiam Societatis Jefu,

ien 4 & §. Joannis Hieroſolymitani aliiſve
N quibuslibet ſpecificà & individuàâ men-
tione dignis, etiam ſub quibuſcunque
verborum tenoribus & formis, & cum
1n n quibuſvis etiam clauſulis & decretis,
udu etiam derogatoriarum derogatoriis, &
ale, irritantibus in genere, vel in ſpecie,
md etiam motu ſimili, & de Apoſtolicæ
ueig poteſtatis plenitudine, ſeu conſiſtoria-
E liter, ac alias quomodolibet in contra-
m rium præmiſſorum conceſſis ac pluries
confirmatis, approbatis, & innovatis.
Quibus omnibus & ſingulis, etiamſi
ld Pro illorum ſufficienti derogatione de
Gd illis, eorumque totis tenoribus ſpecia-
u lis, ſpecifica, & individua mentio, ſeu
ICe quævis alia expreſſio ad id ſervanda fo-
vEr, ret, illorum tenores, formas, cauſas,
Iur S oOccaſiones præſentibus pro plenèe &
l ſufficienter expreſſis, & exactiſſimè
m ſervatis & ſpecificatis reſpectivè haben-
up tes, illis alias in ſuo robore permanſu-
lm ris, hac Vice duntaxat, & ad præmiſ-
enur ſorum eflectum, pleniſſimè & ampliſ-
int ſimè motu pari derogamus, & deroga-
tum eſſe volumus, cæteriſque contrariis
quibuſcunque. =
Volumus inſuper, & eâdem Autho- Pullioa-
ritate prædictà mandamus, ut eædem tionipræ.
Præſentes, & in eis contenta quæcun- LBonſßzinu.
que ad omnium notitiam facilius dedu- nionis in
can- Urbe eri.

478
buitur vis vantur, nec quiſquam de eis ignoran-

perſonalis
intimati-
onis om-
nibus

factæ.

Tran-
ſumptis
Eidem
præſtari

ſancitur.

Canctio
pœnalis.

Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

tiam prætendere valeat, ipſas Pralen-
tes, ſeu earam tranſumpta, ad valvas

Eccleſiæ S. Joaanis in Laterano, & Ba-

ſilicæ Principis Apoſtolorum de Urbe,
nec non Cancellariæ Apoſtoliecæ, Qu-

riæque Generalis Innocentianæ in Mon-

te Citatorio, & in Acie Campi Floræ
pPer aliquem ex Curſoribus Noſtris, ut
moris eſt, publicari, & affigi, ſicque
pPublicatas & affixas, omnes, & ſingulos,
quos concernunt, ſeu concernent in
futurum, perinde afficere & arctare, ac
ſi umicuique illorum perſonaliter inti-
matæ, & notificatæ fuiſſent.
Utque earundem præſentium tran-

ſumptis, ſeu exemplis, etiam impreſ-

ſis, manu alicujus Notarii publici ſub⸗
ſcriptis, ac ſigillo Perſonæ in Eccleſia-
ſtica Dignitate conſtitutæ munitis, ea-
dem prorſus fides tam in judicio, quàm
extra illud ubique locorum habeatur,
quæ ipfis præſentibus haberetur, ſi fo-
rent exhibitæ, vel oſtentæ.
Nulli ergo omnino hominum liceat
paginam hanc Noſtrarum Confirmati-
onis, Approbationis, Voluntatis, Man-
datorum, Statutorum, Decretorum,
& Declarationum infringere, vel ei
auſu temerario contraire. Sl quis au-
tem hoqattentare præſumpſerit, indig-

nationem Omnipote uatis Dei, & Beato-

riI“

e togten
en

SS

8

N 1, 8
lenn
Mund,
Moler,
nmn

Supplewmentum, ſve Acceſtones. 479
fum Petri & Pauli Apoſtolorum ejus,
ſe noverit ncurſurum.
Datum Romæ apud S. Mariam Ma- Dar Pon-
jorem Anno Incarnationis Dominicæ eut⸗
I7AS. quarto Nonas Martii, Pontifica- die 4.
tus Noſtri Anno octavo. Martii
D. Cardinalis Paſſioneus. 1748.

J. Datarius.

de Curia J. C. Boſchi. ,

T B. Eugenius.

Loco † Plumbi.

Regiſtrata n Secretaria Brevium,

Anno, Nativitate Domini Motkri ES
CHRISDYI14 3. Indidtione 11. die
ero 17. Manti, Pontiftcattis autenn
Sandkt imi n Chriſzo Patris, & D.
MN. D. BE WEDCTI Dwind Provi-
dentia PAPA. TLil, Anno Odtavo,
Nupradidta Conſtittitio aßva, & pur-
licaru fieit net valdas Baſelica Late-
ranenſis, & Peincipis Apoſhtolorum,
& Canceklanic Apoßtolice, C. Arric ett
Generalis in Monte Citatorio, & in
Acie Cawipi Forz ac in aliis locis ſoli-
tis, & conſuctis Urbis per me Eran-
ciſeum Romolatiuin Apoßt. Cunſ.

.

Horatius Mugnaimi Mag. Carſ.
Lib.

48 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Lib. 4. n. 5 8 3. digniore etiam peccat mortaliter (1)
(T) Idipſum docet Einin. Lambert. T. I. Edict. P.76.
ex Deciſione Rotæ Romanæ in ana Camerin. Beneſi-
eiatus 2. Julii 1708.
Lib. 4. num. 597. & exemplaris vita doctrinæ (1)
(1) Ur conſtat ex Relolutionibus Sacræ Congreg. in
Abellinenſ. Concurſus 28. Februar. 1711. & in Monopo-
litana Concurſus 1 3. Maji 1713. quas habes citatas in
expoſitione Micienſis Concurſus, L. 8. Theſauri Reſolut.
P. II7.
Lib. 4. n. 60 5. & alii cum Leur. p. I. q. 2 10. (1)
(1) Atque idipſum decrevit Sacra Congreg. in Pla-
centina 26. Aug. ann. 162 8. & in Ivullius 1 3. Jan. I 673 5.
& in Pampilonenſi 1. & 22. Sept. 166 8. & in Cajetanæ
19. Nov. 1684- & in Legionenſi 15. Dec. 1725. T. 3.
Reſolur. p. 250. & ſeqq.
Lib. 4. n. 610. 17. ſine concurſu conferre, cui vo-
luerit/Gonz. Corr. (1)
(1) Etiam omittitur concurſus, ſi Parochiales Ec-
cleſiæ Capitulo, Collegio, vel Monaſterio alicui fue-
rint ſubjectivè, tam ſcilicet quoad temporalia, quàâm
quoad ſpiritualia incorporatæ; tunc enim ad earum re-
gimen „ & curam, Pprævio duntaxat examine, & ap-
probatione Epiſcopi deputantur Vicarii perpetui juxta
Conſtitutionem 47. S. Pii V. §. 4. & Reſolutiones Sa-
cræ Congreg. in Burgi S. Sepulchri 15. Novembris
1601. in Venſionenſi 2 2, Auguſti 16 37. & in Gandavenſi
7. Februarii 164 3. citatas L. 8 Theſ. Reſolut. p. 34.
Contra verèò per concurſum conferentur, ſi Capitulo,
Collegio, vel Monaſterio quoad temporalia tantùmuni-

tæ fuetint, veluti de jurepatronatũs Eccleſiaſtico. Garz.

Barboſa, Ventrigl. in prax part. 2. adnot. 5. §. 2. n. 2.
,„
& ſeqq. .
Lib. 4. . 6I 2. expectari poteſt ad aliquot dies (x)
4 bee . .
(1) Aliquo nimirum interjecto impedimento, aut
juſtà concurrente causâ, ut notat Emin. Cavalchinus
. in

ſ

el

C

Supplementum, ſve Aceeſioner. 48 7

len in expoſitione cauſæ Capuanæ Concurſus T. 9. Reſol.
„ν CSacr. Congreg. p. 141. & colligitur ex ejuſdem Sacræ
Congreg. Reſolutione edita in Portugall. Paroch. 30.
Martii 1737. T. 8. p. 3 5. &in eadem Capuana T. 9.
p. 143. Cæterum ſi nullum objiciatur impedimentum,
nec ulla juſta prorogationis cauſa ſubſit, concurſus ve-
rò non habeatur intra 20. dierum terminum in Con-
ſtitutione S. Pii V. in conferenadis præfinitum, Parochia-
lium Eccleſiarum collationem ad Apoſtolicam Sedem
devolvi docent communiter Ventrigl in praxi For. Eccl.
p. 2. a dn. 5§. S§. 2. n. 4. Antonell. de regim. Eccl. lib. 3. c. 6.
n. I 8. Card. de Luca de Jurepatron. diſc. 6. z. 4. & ipſi
Bullæ Pianæ conformius eſt.
Lib. 4. n. 614. debet ei concrri (1)
(1) Et ſic cenſuit Sacra Congregatio in Cremonenſi
lib. 3. Vecret. p. 83. nec alter poſt tranſaétum tempus
in Edicto præfinitum, re licet integrà, ad examen ad-
mittendus eſt, niſi doceat, ſe ob legitimum impedi-
mentum nequiviſſe intra præſcriptum terminum præ-
ſentare, ſecundúùm Reſolutioner Sacræ Congreg. editas
die 17. Februar. 1724. ubi diſputatis binis hiſce dubiis:
I. An ſit audiendus non deſoriptus petens admitti ad ex-
amen jam peraltum, ſed Beneficii nondum fatta colla-
tione. II. Et quid ſi non eſt faltum eramen, ſed termi-
nus tantum lapſus» reſponſum fuit: ad primum non
eſſe audiendum. Ad ſecundum itidem non eſſe aud en-
dum. Vide T. 7. Keſolut. Sacr. Congreg. pag. 46. in
Nullius ſeu Montis Caſini Concurſus.
Ibi: Luca ad Trid. d. 32. à n. 3 5. (2)
(2) Communius tamen docent, nemine intra tem-
pᷣus in edicto præſcriptum comparente, novum edictum
affigendum eſſe. Garc. de Benef. part. 9. C. 2. n. 2 18.
MWaſſobr. in prax. haben. concurſ. requ'ſit. 3. dub. 9. Bar-
boſa ad Concil. Seſſ.2 4. C. 1 8. de Reform. n. 70. Antonell.
de regim. Eccl. I. 3. C. §. §. 2. n. 14. Sed Sacra Congre-
gatio Concilii T. 7. p. 54. die 7. Maji 173 5. interroga-
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. I h ta,

„7

obtinendum beneficium.

482 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem ſln

. 5 ſnelctont
ta, an concurſus, & reſpectivè approbatio Thome de Alun

Amata ſuſtineatur (comparuerat hic uno alterove die umd-
oſt conſtitutum in edicto Ordinarii tempus, intra quod upn
nemo alius ſeſe exhibuerat deſcribendum; neque novum m.
edictum ab Ordinario afſxum fuerat) vel potius ſit de- Enle
veniendum ad novum concurſum; reſpondit, afirma- (i.!
tiv‿ quoad primam partem, & negativè quoad ſecun- A’
dam.
Lib. 4. n. 62 2. Leur. q. 189. (1)
(1) Cogendos autem non eſſe Presbyteros concur- e
rentes ſiſtere ſe coram Examinatoribus, quos juſtèà in
ſuſpectos allegaverint, docent Maſſobr. requiſit. 5. dub. Mll
3. 2. I. Gonzal. ad Fer. 8. Cancçell. gloß. 9. §. I. z. 1 86.
Pax ordan. de re Benef. I. 10. tit. 8&. n. 190. tom. 3. & Uedn
conſtat ex reſcripto Sacr. Congreg. in Lucerina Concur-
ſus 26. Nov. 1661. T. 9. KReſol. p. 142. thiel
Lib. 4. n. 62 3. gubernandam opportunmis (1)
(1) Et ſic conſtituit Sacra Congregatio in Urbinat.
ann. 1601. & 23. Junii 1605. & in Hydruntina 19. Ju- DTllee
nii 163 8. & in Caputaquenſi 10. Junii 174 1. T. 10. Ke- ſreuen
ſolut. p. 6 1. & 62¾.
Lib. 4. n. 626. judices exceſſus, ſed idoneitatis

(¹)
(1) Idem declaravit Sacr. Congr. in Abulenſi I. De-
cembris 1593. ubi ad 4. dubium reſpondit: Examina- n
tores debere denunciare, uot idonei reperti fuerint, non Enent
autem, quis eorum dignior ſit 5 Epiſcopum autene ſno ju- ,A
dicio debere eli gere digniorem, ut. in lib. 7. Dec. p. 139. ünn

tergo. Colligitur etiam ex declaratione ejuſdem Sac. unn
Song. in Sublacenſi Concurſus 22. Julii 1741. T. 10. Nun
Keſolut. p. 10 1. d
Lib. 4. n. 63 I. non datur appellatio in ordine ad 4

(1) T. 1. Reſolut. Sacræ Cong Conc. extat Proſperi C
. . . —— W
Lambertini tunc à ſecretis ejuſdem Congreg. nunc Ro- Wnn
mani Pontifcis egregius, pererudituſque Pfng i
cir

4
„

M ,

1 5.

DS circa Appellationes, quæ interponuntur, vel à mala re-
Minm lattone Examinatorum, vel ab irrationabili judicio PEpi-
n Nopi in proviſione Eccleſarum Parochialium per con-
⸗ .
curſum. Sed præ cæteris legenda, & ſervanda eſt ab
eodem Pontifice Conſtitutio hac de re edita 14. De-
cembris 1742. in qua & habendorum Concurſuum
norma dcccrnitur.

Supplementum, ſive Acceſſiones. 48

lzr
e, 1
let,

VII.

Venerabilibus Fratribus, Patriarchis, Prima-
tibus, Archiepiſcopis, & Epilcopis.

BENEDICI US PAPA XIV.

Venerabiles Fratres ſalutem, & Apoſtolicam
Benedictionem.

Um illud ſemper plurimum formidaverit
Eccleſia Catholica, ne indignis quibuſque,
& extra Sacerdotale meritum conſtitutis Cura
animarum, & Dominici Gregis cuſtodiàâ cre-
deretur; quia totius Familiæ ſtatus, & ordo
nutat, ſi quod requiritur i in corpore, non in-
venitur in capite: Hinc Canonicis Sanctioni-
bus, ac prælertim Sanctæ Tridentinæ Synodi
Decretis providè conſultum eſt, régimen Ec-
cleſiarum Parochialium iis eſſe committéndum,
quorum omnis ætas à puerilibus exordiis ad
Perfectiores annos per diſciplinæ Eccleſiaſticæ
ſtipendia ita cucurriſſet, ut de illorum ſupra
ali provectione, ac potiori doctrinæ, morum,
ac diuturni laboris ſuffragio nefas eſſet dubita-
re. Quia verò pernicioſa apud plurim os opinio
h 2 ſenſim

ſcriptam eſſe dignioris electionem; ſed cave-
ri tantummodo, ne indignis Eccleſiæ Pa-
rochiales aliaque Beneficia, quibus Cura im-
minet animarum, conferentur: San. mem. In-
nocentius xi. Prædeceſſor Noſter erroneam do-
Ctrinam à vera & ſincera Patrum mente longius
deflectentem damnavit, & edocuit, quam pru-
dens, ac diligens eſſe debeat Paſtoralis Officii
diſpenſatio.
Ad tramites idcirco ejuſdem Sanctæ Synodi
uſu receptum eſt, occurrente Parochialis Ec-
cleſiæ vacatione, quæ liberè ab Ordinario con-
ferenda ſit, Concurſum inſtitui, ut habitâ in
eo de cujuslibet ætate, moribus, doctrinãâ, &
ſufficientià, ſolerti inquiſitione, Epiſcopus eli-
gat, quem cæteris magis idoneum judicaverit.
At quia contingere quandoque poteſt, quòd
favore, vel gratia, vel minus æquo judicio mi-
nus Digni Dignoribus præponantur: San., mem.
Pius V. Noſter Prædeceſſor, ne quid in hujuſ-
modi electione eſſet inordinatum, atque præ-
poſterum, edità ſaluberrimâ Conſtitutione lice-
re voluit in juſtè in Concurſu rejectis, interpo-
ſità ad Metropolitanum, vel Epiſcopum vici-
niorem, vel Sedem quandoque Apoſtolicam ap-
pellatione, Præelectum ad novum examen pro-
vocare, & Eccleſiam alteri non ritè collatam, no-
vo facto meritorum periculo, ſi ita jus eſſet,
vindicare. Et ne frivolæ appellationis diffugio
locus eſſet, provide ibidem cautum eſt, dictæ
appellationi in devolutivo tantuùm deferri opor-
tere,

ſenſim invaluit, Tridentini Decretis non præ-

n
nnſlge
Co
Kone.
ccoſtu
nn

Un

clngrne
zkum
Ulhiin
Telicſe
N
Eorn
ytugt

M

ſine
In
Ait
Nunn⸗
Ultti
Erodlr
lein
ua
lein⸗
Mhi
ſtn
th

n Supplementum, Eve Aeceſonet. 485

W tere, non ſuſpensà, aut quoquo modo retardatà
hni Ptæelecto ab Ordinario Parochialis Eccleſiæ
Nn poſſeſſione.
Conſultiſſimæ hu juſmodi leges eum in finem
Nin e inſtitutæ, ne in tanti momenti re imperiti ma-
er giſtris, novi antiquis, rudes præferantur eme-
ritis, violatæ ſunt hominum fraude, & malitiâ,
nn ipſa medela vulnus exaſperantium. Sæpiſſimè
enim rejecti ab Ordinario dictæ Conſtitutionis
i obtentu in vocem Appellationis facilè prorum-
DZ pere, & minus legitimâà concurrente cauſà e-
miih lectos ab Epiſcopo ad novum Examen provo-
care conſueyerant; illoſque præterea relicta
Gregis, & Eccleſiæ cuſtodià longum iter arri-
pere, & diuturni laboris, temporis, & pecuniæz
nlinn⸗ impenſa exhauſtos, litem in ſecunda, tertia, &
n ulteriori quandoque inſtantiâ ſuſtinere coge⸗
n . Pant.
Quin etiam experientiâà compertum eſt, ma-
um gno juſtitiæ detrimento litem ipſam abſolvi.
it, Quandoquidemi ii, qui Examini ſe ſubjecerant,
atque in prim ævo Concurſu utpote legitima-
UII rum Inſtitutionum neſcii rejecti fuerant, longâ
Npoſtmodum decurrente lite, ſedulam literis
u ex induſtria navantes operam, præferri aliis
im merebantur, & acerbè ſuccenſebant Epiſcopo.,
tunnhl judici quidem adeptæ „non autem adipiſcendæ
GWm Peritiæ, per injuriam ſe fuiſſe rejectos.
lu Hinc apud bene moratos homines, & juſti-
imnl tiæ vindices, frequens querelarum occaſio, qui-
Ohnd bus ſedandis cum Congregatio Concilii Triden-
tini Interpres omne ſtudium, diligentiamque
H 3 con-

UN .

Gimee

486 Ad K. P. La⸗Coix Theologian Moralem

conferret: Nobis, qui Secretarii munere fun-
gebamur, mandatum eſt, ut ſermone, typis
poſtea vulgato, rem ſedulò expendere, ingruen-
tis mali originem, & apta eidem avertendo re-
media inveſtigare pro viribus niteremur. Sen-

ſus hac de re Noſtros explicantes, vitio potiſ-

ſimum laborare comperuimus Praxim exami-
nis oretenus habiti, nec ſcriptis conſignati: E-
lecti ſiquidem ad Curam animarum ab Ordi-=
nario Collatore, & ad iteratum Examen co-
ram alio Judice provocati, jus legitimæ Colla-
tionis tueri non poterant certo, ac permanenti

teſtimonio jam probatæ idoneitatis; ſed à novi

Examinis alea, ſubeunda coram Judice Ap-
Pellationis geſtarum rerum prorſus ignaro, to-
ta tes pendere videbatur. Quocirea gravi Ju-
ſtitiæ detrimento recepta in Foro erat opinio,
provocari poſſe ad alium Judicem, nullo ex-
hibito indebitæ rejectionis documento. Quod
quidem cum à Sacrorum Canonum cenſura
longius aberraret, facilè huic corruptelæ oc-
curri poſſe cenſuimus, ſi certa primum, & aptè
diſpoſita habendi examinis forma præſcribere-
tur; ſi quæſtiones Examinatis propoſitæ, &

conſentaneæ illorum reſponſiones, totaque rei

geſtæ ſeries in ſcriptis redigeretur; & fi Act
demum totius Concursüs ad Judicem Appel-
lationis integra aſportarentur. .
Inita à Nobis conſilii ratio non ſolùm arri-
ſit Congregationi, illam die 16. Novembris
1720. ratam habenti: Sed etiam Pontificii ju-

dicii acceſſione roborata fuit à Clemente XI.
Eccle-

lgln
rd
1o. W

Aeitii

.
4
ordu
n En
uxun

nl

ubar⸗
luernone
rdanm

luiagte
4 ne
irgen
gnn ne
Ulln
ſ
a
nig

1S Supplementum, ſive Acceſſionet. 487
I Eccleſiaſticæ Diſciplinæ vindice, & afſertore

Urlen SS .
m eximio. Utque locorum Ordinarii ea omnia
R filiali, quo par erat, obſequio, & diligentiâ

exequerentur; iis datæ ſunt die I0. Januarii
M 172I. Opportunæ Literæ noſtro calamo exara-
eb tæ, ejuſdemque Pontificis ſenſu, & oraculo
men comprobatæ, quarum tenorem etſi alias prælo
len, commiſlum, & inſertum in Bullario dicti Cle-
nE mentis Prædeceſſoris Noſtri, congruè hic duxi-
m mus referendum.

Reverendiſſime Domine uti Fraten.
Quo Parochiales Ecclehæ dignioribus Perſo-
Tvis glibernandz traderentur, ſtatuit, ut notum
ke Ait, Sacroſanlta Tridentina Slnodus ſeſs. 25. Caß.
oert 16. ul, Vacante Eccleſiä Parochiali, indiceretur,
n, mn && keret Conourſus; a, poſtquam Concurrentes
enn ab Epiſcopo, vel eius Vicario Generals, atque ab
Examinatoribus Shnodalibus ſaltem tribus, exar
u minatz, & approbatielſent, Epiſcopus eutn eli=

3

in gLeret, quem ztate, moribus, doctrina, pruden-
tid, aliiſque rebus ad vacantem Eccleſiam guber-
nandam neceſſarus, & opportunis, digniorem
cæteris, magiſque idoneum judicaret. Acjecitque
ad hanc Concilii Sanétionem validius confirman-
dam, re, & nomine Santct ſzmus Pontifez Pius
V. quod, ſi unquan Epiſcopus minus habilem,
lüin poſtpoßtis magis doneiz, olegiſſet, poſsent ü, qui rer
eN jecti eſſent, à mala eußmoai electione aad Metro-
mlre politanum, vel, ſi ipſe eligens Metropolitanus,
n aut DXetuptusforet, ad viciniorem Orainarium,
H hA ut

488 ℳd K. P. La-Croix Theolo giam Moralem

ut Sedis Apottolicæ Delegatum, vel alids ad
ipſam Sedem Apohtolicam appellare, ac Præcle-
d‿um ad novum examen coram ipſo Appellationis
Juaice, & eus Examinatoribus Pbrovocare; ecà

tamen cautione, ut appellatio non in ſuſpenhivo,

ſed in devolutivo eſſe deberet: quemadmodum
in eius Contlitutione, quæz trigeſima tertia ,
latius cavetur; concludendo, quod, conktito de
Prioris Eligentis irrationatil: juäaicio, oοgte re-
vocato, Parochialis Eccleſta magis idoneo con-
feratur.
Cum autem nechue Concilii Decreto, neque Pon-
tiſicis Bulla exaiinis in Concurſu peragendi for-
ma, ſeu methocdus ulla certa, ac peculiaris ſer-
wanaa proponatur; dißzcile dictu elt, quanta
Examinum, aliorum alibi, diverſitas extiterit,
atque hinc occafßio querelarum. Nam aliculi,
viltn non eædem omnibhis Quæzlliones, non idem
caſus propoſiti fu'ſſent: erant tentidem, qiti, vel
in jaaicio, vel extra conquererentur, ſibi quiden:
Poltpoſttis diciliores, Præecledko autem faciliores
acd ſolvenduim Quæzxhtiones obtigiſſe. Alibi verò
væltem qiidem omnibs Duzxlttiones propoſitæ
Juerunt, ſed neque hæ, neque datæ à Concurren-
vibus reſponhtones ſcripto, ſeu literis confignaban-
tur. Cumque pollmodum, neo rarò contingeret, t
pohpoſßitis quiſpiam jure Bullæ ſupradidtæ, no-
um ad Examen coram Judice Appellationis,
uſque Exawm, natoribus Eleltum provocaret: Sa-
cra Congregatio uſquc ab anno 1603. conſiderans
gra vaien non alià ratione, quàm novoecxamine
Probari poſe; provocationem ad novum amen
. cenſiit

Nn
Anſt
ſehre

Ejuin
uleren
t,opn
Annlnn
6 ſyr, L
ml
penan
14 lhlet
UUingnie
r, n
Sle
ltagen
ufi
nien
lbuf
mnn,
Anſe
ant,

ului
u t, 4

en
e

Gil er,
Munn
Nndan

n Mit

nont
nſe
tovolt
inpn-

Supplementum, Eve Acceſſionet. 489

cenſuit acmittendam, gravamine ne- duim proba-
to, & requiſitis tantummodo probationibus in
ſubſequenti judicio, in quo, probato per novum
exvamen Appellantis gravamine quoad dodtrinam,
probanda ſuperelt &uſaem præ jam electo in reli-
quis ad regendam Ecelcſiam reqiſitis præſtantia,
ut de maiori alterutrius ad Parochialis Eccleſic
gubernitm idoneitate Sententia ferri poſſt; cum
non continuò, ſi quis et doctior, is etiam aptior,

ſeu magis idoneus ad id regimen habcatun, vel

etiam habendus ſit. OQuam Sacræ Congregationis
Sententiam criptores, & Tribunalia laudärunt.
Alns demnin in Dikkceſibus laudabilis invalit
conſuetuao, ut eæaem omnibus Ouzcſtiones, idein
que caſus proponantur; ac (ne quu detur anſa Can-
cellario quidquam ſuo marte addendi, minuendi,
mutandi) ut ipſimet Concurrentes, quæ interro-
gati fuerint, quæque reſponderint, ſuâ mante
Verſeribant. Atque Ordinarii, qui morem hunc
longe optimum in erxaminando tenuére, Sacræ de-
inae Congregationi etiam, atque etiam confiae-
randum, reliquerunt „his, qui ſic examinati eſ-
ſent, atque poltpoſiti, in poſterum, ut ſolent,
Appellantibus, indulgenda nec ne ſtatim Eledti
novum ad examen provocatio, nulld gravaminis
prærequiſttä prebatione, videretur; cum li ex
adtis primi examinis gravamen Doctrinæ facild
alioquin probare poſſent; quòd alii aliter nimi-
rem evaminati probane, niſi ſocundo, ſeu novo
eamine non poterant. Nec défuere alii probitatiss
ac peritiæ in adininiſtrandis dite Eccleſeis laude
ræſtantes, qui monerent, frenum aliquod hius
H h 5 DSlſimod

496% Ad K. P. La-Croix Theologiam WMoralem

Fuſmodi Appedhlantium licentiæ tatdem injicien-
dium, eonuqute jain nimis Orbαdαι a εw25a-
men provocationeseſſe zepränendas: gllißpe quäæ
vix unq;naum Kne zmagno Eccleſtanum dammnocon-
tingunt. Wam cum novumeramen coram Judice
Appellationis longo proul! à Parochia poragendim
ſüt; Electus ab Epiſcopo, quihbrovocatun, Daro-
chiam, qitain poſſidet, cogitun interea temporis de-
ſerere, arnqtee Oeconozete , Vel Zicara cutpiain,
ellti Sponſam enotis Cuſtodibus, relnquere 3
Wonſo non parlnper, ſed diu ſand abfuturo, auim
nempe, implicita, üut fit, lite, terna etiaim, vel
quaterna, alia ex aliis, eramina ſuper præſtan-
tia primuin dodtrinez, tum deinde aliorum,
guäk ad int egraudant Woncitatein ofPorteiaa lunt»
contentio. d multinii uaò, & Gomiods, ne di
cam otiose, tranſcgantur, autegnain deliberars
Poſſit utri Concurrentium Parocthyia ſit aqjudi-
banda.
Ad toltendasn eusſmocti non mirns querelanum,
qudàm incommodoruim occafonem, Sacra Congre-
gatio Concilä Zridentini Inter Pres, bpoſtquam rena
ginnem d capite repetiai in gemina ſeſtone 1.
Oltobrι & 16. Noveinh. tyzo. ſumio tudio re-
cognovit, tandein, Sanktſſmo etiam annuente,
Ktatuit (quod per graſsntes Literas encyclicas
õü Sin gulos Epiſcopos, alioſq;ué
Pralatos, pPenesquos ſet jus, & authoritas fagtendi
Concierſeent, H s nen , wcketekene
Won güa Ves. ulun, quale jam & multæ Diaceſes &
Urbsibla olſervat, atagtee Apoltolica etiam Data-
ria Polulat, Ave, Aein, Sede vacante, vacat

Ecclés

iſr
9 igi
ee

4

nlinn

e iun

lahol,

Inta
in
ptun
ſaun,
luten
nueer
alcc.
Paien
lt fr
Dyons
Alan
urhr
lzne
nun ſu
Ann,

llere

Gnitft
Mina
ivun
lnßt⸗
.
u

n
ſ

hig

M

a,
l, N
llemnc
ginn
tllte,

Supplementuns, ſve Acceſſiones. 491
Eccleſia aliqua Parochialis, cujus collatin ad

Sedem Apoſtolicam pertineat; ſive cum vacat

Parochialis aliqua, ut dicitun, juxta Decretum,
Kve demum, cum, vacante in ( ollegiatis ,altt
Cathedralibus Eccleſtis Dignitate aliqua majo-
ri, annezam habenie Curam animarum facien-
dus eſt toncunſus, atque ad Apoſtolicam Data-
riam tranſmittendus, ut notun eſt, atque in Li-
teris, quæ de ordine Sanc iſimi, tunc & Data-
ria proaeunt, clarè præſcribitur.
Vacante itaque Eccleſia Parochiali, quæ con-
ferenda ſit per Concurſum, atque hoc ſolitis for-
mulis indidto, hæs, qux ſequunturn, exr ſacra
Congregationis Sententia, conſilio, ſuaſione, ſer-
Tanda proponuntun.
Primum nempe, ut aſygnentur eæ dem omni-
bus Conturrentibus Quæxſtiones, idemn Caſus,
idemque Zextus Evangelii, ſupen quo ſermonis
aliquid perſcribant, ad probandam dicenaipro
concione facultatem.
Alterum, ut Caſus, & Quz Liones reſolven-
dæ dictentur omnibus eon em tempore, atqué
omnibus pariten eodem tempore Zextus Evan-
gelii tradatur.
Zertium, ut certum, idemque omnibus ſpa-
tium temporis conſtituatur, intra quod Caſus
reſolvant, Quzstionibis reſpondeant, Con-
ciunculam componant.
uartum, ut eodem Concurrentes omnes in
Conclavi claudantur, unde, quandin ſoribent
[dabitur enim omnibus ſeribendi copia] neme
eorum egredi, neque alius quiſpiam eo ingrecdi

poßft,

492 Ad K. P. La-Croiæ Theelogiam Moralem
poſſit, niſi poſtquam ſeripta confecerint, & ex-
hibuerint.
Muintuim, ut omnes ſuà quiſque manu tum
reſponſa, tum ſermoneim ſeribant, ſubſcribant

quæ.
Sertum, ut reſonſa quidem latiné, ſermo au-
tem eà, qua aa populum haberi ſolet, lingua ſcri-
batar.
Postremum, ut unumquodque reſponſum,
& unuſquiſque ſermo, cum ab unoquoque Con-
currentium exhiibebitur, non ſolum ab eo, qui
ſeripſit, atque a Cancellarèo Concurſus, verum
etiam ab Eraminataoribus, & ab Ordinario, vel

eius Vicario, qui Concurſui interfuerint, ſub-

ſeribatur.
Peracto ſecundum hanc farmulam Concurſu,
collataque eis qui magis idoneus, ac dignior
Judicatus füerit, Eccleſiâ Parochiali, non ad-
mittatut Appellatio aut à mala relatione Exa-
minatorum, aut ab irrationabili judicio Epiſco-
pi, niſi entra deceim dies à die Collationisinter-
Vaonatur.
di quis autem hoc intra ſpatium appellave-
rit, Act aque LConcurſus petat ad ſudicem Appel-
lationis transferenaa: mittantur vel Acka ipſa
originalia Concurſus clauſa, & obfignsta, vel
certe unu m aliquod authenticum eorum exem-
plumi, a Cancellaria Concurſus, atque altero No-
taria gollatum, & auſcubtatum coram Vicario,
vel alio in Acelefaſtica dignitate conſtituto,
Gusin eligat Ordinarius, ad quem etiam Nota-
rii Can Ksrie adiungenilettio pertzuebit, nec
non

fhe

nnn
ſüunt

,
,N/

Sunie
fuhd
Mn
ehnnl
Purnrec
Ull uc
enget
nun
alae
Eutie

mn i

ktiteront

dſente
ht
Mac er
hnuti
il
l,
lr⸗
ane
uſe

nen
L

Schn

en.

ni ⸗
i

unnn
ize
r ee

Nlen
hun
Md
ſir re
leee

niln

Mrte

“
nhun⸗
Kenle
lier
Iſf
datin

Supplementum, ve Acteſſonet. 493
non ab Examinatoribus Synodalibus, qui Con-
curſui interfuerunt, ſubicriptum.
E quibus dictis, vel authentica eorum ex-
emplo niſi gravamen quoad doctrinam probet is,

Jqui ſic, t præmittitur, examinatus, aut à ma-

larelatione Examinatorum, aut ab irrationa-
bili judicio Epiſcopi appellaverit, nowum ad
examen provocandi facultatem à ſacra Congre-
gatione fruſtra poſtulabit.
uemadmoclum & in judicio Appellationis
perſequi jus ſuum fruſtra tentabit is, qui fortè
ſegravatum doleat quoaa reliqua, nifß, int erpo-
ſta mature, ut diétuim elt, Appellatione ab irra-
tionabili judicio Epiſcopi, gravamen quvad il-
la oſtenderit, vel ex actis primi Concurſus, vel
altem ex atteſtationibus, & documentis extra-
Judicialibus etiam, ſed non levibius.
Atque ita quidem ſenſit ſacra Congregatio, &
Sanc?ſimus aßſenſit. Ar ſi quis tamen Ordina-
riorum aliter, ac ſupru deſeriptuin eſt, Concur-
rentiuin eamina inttituere perrexerit, penget
& ſacra ipſa Congregatio more priſtino Appel-
lantibus, quiſe gravatos dixerint, provocatio-
neim ad novan examen, nutla gravaminis prc“
vid probatione, indulgere. Interim tamen, ne
harum litevrarti memoria dilabatur, vult es-
demſacra Congregatio eas in uniuſcujuſque On-
dinarii Cancellaria perpetuo confervari. Cujns
interea confilium, zuin votluntatem dum ego om-
nibus ſignifico, Amplitudini Zuæ fausza ommnia
Calo precor.

Romæ

494 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Romæz haàc die 10. Januarii 1721. Amplitu-

dinis Tuc.
Ui Fraten

P. M. Card. Corradinus Præfectus.
P. Lambertinus Secretarius,

Quantum rectè diſpenſandis Eccleſiaſticis
muneribus, adminiſtrandæ juſtitiæ, compo-
nendis diſſidiis, continendiſque in officio Cleri-
cis proficeret ſaluberrima præmiſſarum legum
inſtitutio, ſatis ſuperque experientia compe-
ruimus, cum Anconitanam primum Eccle-
ſiam, ac deinde Bononienſem Sponſam no-
ſtram paterna charitate cominus amplectere-
mur: Freti ſiquidem dictarum legum præſidio
Digniores Parochiis, & Curæ animarum præ-
fecimus: Tantâque, benedicente Domino, id
aceldit animorum conſenſione, ut nemo que-

ſtus ſit, traditum minus Digno celſioris loci

Ppræmium, vel minus juſtè alteri credita vacan-
tis Eccleſiæ gubernacula. At quia certis ad-
monemur indiciis, non ita id alus Epiſcopis
contigiſſe, imo non deeſſe, qui privatis abrepti
ſtudiis, ſæpe declinare, ac redarguere Judicium
Epiſcopale præſumant: Nos propterea ſoliciti
de implendis, prout decet, muneris Noſtri par-
tibus, nonnulla præfatis Literis addenda, non-
nulla vero tacitéâ, breviterque ibidem tradita,
clarius explicanda cenſuimus, ut rectè omnia,
atque ex ordine peragantur. .
Moœrentesigitur audivimus, quod in pleriſ-
que

.5

emnutie
iſuent
Atennge
nngenit

bolen
leben
Urnn

M
Per
N

Ulie,

Nelatte

oono.
WS
unken

munnet
Donuo,
nr⸗

Supplementum, ſive Acceſſiones: 495
que Diœceſibus etſi recepta ſit laudabilis, fir-
miterque cuſtodienda conſuetudo in ſcriptis
redigendi examen Concurrentium: Nihilomi-
nus Sxaminatorum Suffragia in ſola literarum
peritia verſantur, nec illorum exquiritut ſen-
tentia de Clericorum ætate, inſtitutione, gra-
vitate, & honeſtate morum, prudentia, muniis
antea exercitis, & an tales demum ſint, qui oves
ſuas verbo, & exemplo juvare poſſint. Quam
devia ſit hujuſmodi praxis à Eridentini ſemita,
is planè intelliget, qui expendet verba relata
cup. 18. /eſſ. 24 de Keform. Penacto deinde exa-
mine renuntientur quotcunque ab his idonei ju-
dicati fuzrint moribus, doctrina, prudentia, &
aliis rebus ad vacantem Erclefiam gubernan-
dam opportunis. Idque probè noſeens Congre-
gatio ejuſdem Concilii Interpres pluries edixit,
Examinatores ſuo deeſſe muneri, ſi doctrinæ
tantum Judices eſſent, nec inquirerent, qui præ
alis probitate morum, laboribus, præſtito an-
tea Eccleſiæ obſequio, cæteriſque dotibus ad
Oficium Parochi cumulate obeundum neceſ-
ſariis, eſſent idonei, & commendabiles.
Abloluto Examine, ut cuique ſatis comper-
tum eſt, fit tantummodo poteſtas Examinato-
ribus renuntiandi quotquot regendæ Eccleſiæ
idoneos judicaverint, reſervatâà uni Epiſcopo
electione Dignioris, quemadmodum ſancitum

eſt à Tridentino illis verbis? E biſque Epiſco-

pus eligat, quemn cætεανD magis idonmeutn judica
verit: Atſi quem Llericorum forté contigerit
appellare à mala relatione Examinatorum,
quo-

/
496 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem
quorum cura unicè verſata fuerit in exquiren-

da doctrina, non facta uno eodemquetempore

ſolerti etiam inveſtigatione aliarum qualita-

tum, quæ Paſtoris congruant officio: Ordo ju-

dicii ſecumferet, ut etiam Judex, ad quem pro-
vocatum fuit, in ſola doctrinæ indagine immo-
retur: Nec ſine gravi animarum detrimento, &
diſciplinæ injuria præficiatur Eccleſiæ, qui lite-
ris magis pollet, licet cætera minus aptus, &
quandoque indignus; Contra vero arceatur il-
le, qui licet impar doctrinæ merito, attamen

morihus, gravitate, prudentia, probato nomi-
ne, diuturno Eceleſiæ famulatu, ac multiplici

virtutum laude præcellit.
Factum præterea ſatis extirpandis abuſibus

non videtur, ſi tam Epiſcopus, quam Exami-

natores conjunctis ſtudiis, induſtriæ nervos om-
nes intenderint in conferenda concordi judicio
Eccleſia Perſonæ, quæ licet ſcientia, & literis
alteri concedat, maj)ori tamen cæterarum qua-

litatum eminet ornamento: Siquidem Poſtpo-

ſitus, ſuæ nimium fides doctrinæ, ab irrationa-
bili Judicio Epiſcopi non raro appellat; Cauſa-
que ad Judicem Appellationis delata, idem
totus eſt in perquirenda majori doctrina, ac re-
parando gravamine literato homini irrogato,
nuſquam liberato aliarum virtutum pondere,

quæ in Appellante deſiderantur: Lugentque ut

plurimum vigiles Eceleſiarum Antiſtites exi-
tum haujuſmodi Appellationis, intimèque do-
lent, Parochias doctis, non aptis Paſtoribus, ut
dictum eſt, regendas committi.

At ſi

en
lukete
uimn⸗
wor
enin⸗
unka
in
em
Cucdnd
mmune,
hommel
onnre
nan.
Pruncen
fochcrl
Andcorfe⸗
Uulnlant
Alzen
rengn

lliſn

nrane
Innnn
ſplnun
TCen
lo
dhun
l e

Supplementum, ſive Acceſſtones. 497

i
M At ſi Jjudex etiam Appellationis (quod rarò
Ann evenit) tantum tribuens ſcientiæ, quantum ſa⸗
Ain tis, majori, & accuratiori examine inquirat,
la . qui mores hominum ſint, quæ gravitas, Pru-
. (dentia, qui ſuſcepti antea labores; quæ virtu-

gren tum ſpecimina, quæ demum totius anteactæ
nmen Vitæ ratio, paſcendo Gregi conſentanea: Tot
gu E Judici exhibentur atteſtationes ab Appellante
,& ex induſtria collectæ, ut, revocato Epiſcopali
Wr. jadicio tanquam irrationabili, non vereatur Ju-
un dex ſuccurrere eidem Appellanti, quem tam
unmi, copioſa, tamque conſpicua probitatis ad juvant
ue documenta.
Demum cuùm præcipué Epiſcopis, tanquam
in ſpecula conſtitutis, Pateant Subditorum ex=
ceſſus, contingere ſolet, ut in Concurſu tam in-
fm ſpectà ſcientià, quàm moribus ille idoneus ab
Mude Examinatoribus renuntietur, cui fœda aliqua
IS vitii labes, ac criminis macula inuſta ſit, omni-
un, bus, præterquam Epiſcopo, occulta. Si Epi-
ſeopus juſtà ſuadente causâ erimine non reve.
lato, eundem criminoſum tacitus Præterierit,
ahumque immunem? a ſorde præelegerit: Illico
Poſtpoſitus ſimulato gravamine Provocat ad
Superiorem Judicem criminis ignarum, & con-
ſueto diffugio Appellationis evehitur ad Pa-
ſtorale faſtigium, qui non poteſt conſulere Po-
uugen Pülo, ſed nocere, nec prælſiare regimen, ſed
me augere ditcrimen.
Ne igitur improbi ingenii homines remedi-
No um Appellatio'nis ad juſtitiæ Præſidium anſtitu-
tum, callidèe tra ducant ad iniquitatis defenſio-
4 14d P. La-Croix 2 heol. Suppl. Li nem:

498 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

nem: Optimum factu aliquibus fortaſſe vide-
retur, ſi Appellatione quâvis ſublatà, cura præ-
ſiciendi Rectores animarum prorſus relinque-
retur Epiſcopis, rationem villicationis ſuæ Chri-
ſto Judici tantum reddituris. Verum nullo
pPacto probare id poſſumus, quod adverſaretur
menti Concilii Tridentini, tacitè permittentis
Appellationem in devolutivo à mala relatione
Examinatorum, quemadmodum innuere vi-

dentur verba illa: Nec prædictorum Exaimina-

torum relationem, quominus executionem ha-
beat, ulla devolutio, & Appellatio, etiam ad
Sedem Apoſtolicam, ſive ejuſdem Sedis Legatos,
aut Vice-Legatos, aut Nuntios, ſeu Epiſcopos,
aut Metropolitanos, Primates, vel Patriar-
chas zmterpoſita impediat, aut ſuſpendat: Cui
Sanctioni reſpondet etiam Conſtitutio Piana,
admittens Appellationem in devolutivo ab ie-
rationabili Judicio Epiſcopi.
Qua de re, ut in hujuſmodi negotio aptè
omnia, atque compoſitè peragantur, Officii
Noſtri eſſe duximus, eum vohis, Ven. Fratres,
gerendarum rerum ordinem præſcribere, quem
longo uſu utilem agnovimus inſtituendis ani-
marum Rectoribus, qui credito ſibi Gregi præ-
eſſe, & prodeſſe poſſint.
I. Epiſcopus, habitâ notitiâ vacationis Ee-
cleſiæ, ſtatim, ad præſcriptum Tridentint, ido-
neum in ea deputet Vicarium, cum Congrua
ejus arbitrio fructuum portionis aſſignatione,
qui onera ipſius Eccleſiæ ſuſtineat, donec ei de
Rectore provideatur.

II. Pu-

ymntrcce
dr
t
Anee
Aln

beien
n
gllnſo
vialen
lonunr
S
lhliſc

Alunn
umk
Uen
ridem
ule
iin,
ſuen
ren

,„ ,
rie

1,

er

Mu⸗

tonet⸗

Nenn
t in

Dennihen

urin

lnlerop,
Ninie.
utenee
eting
uleen
Ml,
lin.

rntbegt
t,Chi
ſeaſcn;
Ateegte
hueH

,,leſer
nthen.

mmnult
Uun
nCnn
Awe
⸗ e

Sapplementum, ſive Acceſſtones. 492

II. Publico evulgerur Edicto notitia Con-
curſũs, congruo, & ab Epiſcopo præfinito tem-

*„pPore celebrandi: eodem que Edicto omnes cla-

rè, & aperté moneantur, ut interim decurren-
te termino aſſignato, coram Cancellario Epi-
ſcopali, vel atero ab Epiſcopo deputando, ſua-
rum qualitatum, meritorum, & munerum pro-
bationes, atteſtationes tam judiciales, quaàm
extrajudiciales, aliaque id genus documenta,
quæ fraude vacent, exhibeant: Alioquin dicto
termino elapſo Documenta hujuſmodi quæ-
cunque, & qualiacunque ea ſint, nullatenus
reciplentur.
III. Eveniente die Concurss, à Cancellario
Epiſcopali ſingulorum merita, qualitates, &
Kequiſita, (ut vocant) incorruptâà fide deprom-
pta à Juribus tempore habili exhibitis, in ſcri-
ptis ſummatim redigantur. Porro copia Epi-
tomes tradetur non ſolum Epiſcopo, vel Vica-
rio Generali vices illius obeunti, ſed ſingillatim
omnibus Examinatoribus ad Concurſum ad⸗
ſcitis, ut cum de ſcientia, tum de vita, moribus,
aliiſſque regendæ Eccleſiæ neceſſariis dotibus fe-
rant judicium. .
IV. Die præſtitutà ab Epiſcopo habeatur
Concurſus, ſervatà accuratè in omnibus for-
màâ traditäâ in ſupra relatis Literis anno 172r.
editis, totaque rerum in eo geſtarum ſeries ſcri-
ptis diligenter enucleetur. Porro Examinato-
res ad aſſequendam certam, & indubiam con-
jecturam ſcientiæ, poſtquam diligenter expen-
derint ſingulorum peritiam in evolvendo, ex-
Ii 2 PkA-

500 Ad X. P. La-Croixæ Theologiam Moralem

plicandoque oretenus aliquo Eccleſiaſticæ Do-
Ctrinæ capite, vel à SS. Patribus, vel à ſacro
Concilio Tridentino, vel à Catechiſmo Ro-
mano excerpto, ac pari diligentia libraverint
à quolibet ſeripto datas reſponſiones quæſtio-
nibus propoſitis; & poſtquam demum depre-
henderint, quâ quiſque polleat gravitate ſen-
tentiarum, & elegantiâ ſermonis in Conciun-
eula ſcripto pariter exaratà, & Textui Evange-
lico, vel altero dato Themati accommocdata:
Parem, ni fortè majorem ſolertiam Examina-
tores adhibeant in perſcrutandis aliis qualitati-
bus, regimini animarum conſentaneis; morum
honeſtatem inquirant, gravitatem, prudentiam,
Ppræſtita hactenus Eccleſiæ obſequia, acquiſi-
tam in aliis muneribus laudem, aliaque ſpecta-
Pilium virtutum ornamenta, Doctrinæ arcto
fœdere conſocianda; hiſque omnibus conjun-
ctim expenſis, inhabiles per ſua ſuffragia reji-
ciant, & idoneos Epiſcopo renuntient.
V. Abſoluto Concurſu ab Epiſcopo, vel, eo
impedito, à Vicario Generali una cum Exa-
minatoribus Synodalibus non paucioribus
quam tribus, Notula compendiaria Requiſito-
rum antea diſtributa tradatur Cancellario, qui
illam comburat, vel penes Acta ſecreto cuſto-
diat, & nemini oſtendat, niſi de mandato Epi-
ſcopi, vel ejus Vicarii Generalis. Subinde ve-
ro Ordinarius, cum primum er libuerit, eligat
ex approbatis Digniorem, nec illi Poſſeſſio ul-
lo Appellationis, vel Inhibitionis obtentu re-
tardetur.
VI. Si

nNN
ucpr,
mehnre
Eumdccue
nn, ecl
guner
Imnetn
EmnWGrt

ſacht

tidrnt
Ejnru
Iuntkchen
Eninei
umne
Uhe,
RE r
nwb

Wantrel
nCOe
lb l
Wönnnte,
unl

Sapplementum ,„Kve Acceſſtones. 5e

VI. Si quem Clericorum appellare conti-
gerit à mala relatione Examinatorum, vel ab
irrationabili Judicio Epiſcopi: coram Judice
Appellationis Acta Concursũs integra omni-
no producat; & Judex niſi illis viſis, & grava-
mine comperto, Sententiam non pronunciet.
Præterea in ferenda ententia, ac reparando gra-
vamine idem Judex innitatur ſolummodo pro-
bationibus ab Aclis elicitis tam reſpectu doctri=
næ, quaàm aliorum meritorum. Quia vero à
publica indictione uſque ad diem habiti Con.
cursũs tantum temporis interceſſit, quantum
ſatis fuit commode exhiber dis neceſſariis juri-
bus, atteſtationibus, requiſitis, aliiſque meri⸗
torum documentis; idcirco, ut quævis via frau-
dibus præcidatur, volumus, ac diſtrictè man-
damus, ne dd. Atteſtationes, Fides tam judi=
ciales, quam extrajudiciales, & documenta
quæcunque ſtudiosè conquiſita, & poſt Con-
curſum, ut ajunt, expiſcata ullo modo recipi⸗
antur: Non obſtantibus ſupra memoratis Li⸗=
teris, à Congregatione Concilii Tridentini In-
terprete anno 1721. editis, quibus ad præmiſ-
ſorum effectum in hac parte derogamus, illis
tamen in reliquis, una cum omnibus in eis con-
tentis, firmiter in ſuo robore permanſuris.
VII. Ubi vero Epiſcopus, poſthabito uno,
vel altero ex approbatis, Eccleſiam contulerit
magis idoneo ob aliquam fſibi ipſi tantum no-
tam cauſam, quam cenſeat ſignificari oportere
Judici Appellationis, ad detegendam injuſtè
fortaſſe præelectionis notam: FPamiliaribus li-
Li 3 teris

Go2 Ad R. P. La-Creix Theologiam Moralon
terisJudicem certiorem effeiat, inviolabilis ſe=
creti lege adjecta. Nemo fit, qui hane praxim,
Noſtræ tribuat ſolertiæ, cum illa profluat à
Tridentini Decretis. Seſſione etenim 24. cap. 20.
de Reform. ita diſponitur: Præterea ſi quis in
caſibus à jure permiſſis appellaverit, aut de ali-

quo grævamine éonqueſius fuerit, ſeu alids ob Nn
lapſiem bienniiè, dc q o ſapra, acd alium Judicein

reeutnerit, teneatunr alt s omnia coram Epiſco-
pogeſta ad Judieem Appellationis erpenfis ſuis
zransferre, EODOEMI TAMEN EPISCOPO

PRIUS ADMOXNIZO, Uz S! OUD EI

PRO CAUSAL INSYRUCOYIONE VIDEBI.

2R, POSSl CDIC1 APPELIAZIONIS

S& NIFICARE.
Et quamvis jure Nobis timendum ſit, ne di-
cta praxis monendi Judicem, à quo appellatum
eſt, in more olim poſita, hàc tempeſtate obſo-

leverit, & à Foro receſlerit; attamen Epiſcopus

(ut dictum eſt) ſi ex cauſa fibi tantum, & non
aliis notà, quæ tamen approbari digna ſit, Ec-
cleſiam contulerit; illam Judici Appellationis,
datis ſecreto literis, denunciet, & aperiat. Sciant
porro Judices, delatas ab Epiſcopo cauſas, &
rationes inviolabilis ſecreti fide eſſe cuſtodien-
das; nec parvipendendum efle teſtimonium il-
lius Paſtoris, cui Divino mandatur eloquio,
Oves ſuas agnoſcere. Facile enim credi non po-
teſt, Epiſcopo ſuæ non minus, quam alienæ ſa-
lutis adeo immemores, ut non deterriti Divini
interminatione Judicii, odio, vel favore mo-

veantur; & in ſacrorum Canonum ſingularem am

In⸗-

1

„ Aclc,

enmm
umkhl

vrmu
wöllt
Ellre

Ietſk

l'ua
Uebokr
umupon
lbrdn
NM
Cllehce
Uls gho⸗
lr
e

ℳ

P,h,
ſicin

anie
Nöſe
Cn
en
onn

hnnheen
Moghtlin
yttecke
uhon
1n, Cnne

Supplementum, ſive Aocceſſtones. 503

injuriam, dicant malum bonum, bonum malum,
onentes tenebras lucem, & lucem tenebras.
Si vero Epiſcopo fuit ſuſpecta fides Judicis,
ad quem appellatum eſt, nec eidem revelanda
cenſuerit hujuſmodi occulta rationum mo-
menta: illa ſignificet ſecretis literis S. R. E. Car-
dinali Præfecto pro tempore Congregationis

Concilü, qui nec conſilio, nec authoritate dee-
rit, quo minus à Judice Appellationis debitus

juſtitiæ locus tribuatur.
Præterea, quia æquitati etiam convenit, Cau-
ſas Appellationum, quæ magno Litigantium
diſpendio, & Eccleſiæ pernicie immortales
quandoque exiſtunt, quant4à fieri poteſt brevi-
tate terminari: Idcirco, ubi à Judice Appella-

tionis lata ſit Sententia, quæ præelectioni factæ

ab Epiſcopo omnino ſit conformis, nullus pa-
teat novæ Appellationi aditus, ſed authorita-
te Rei judicatæ controverſiæ finis imponatur.
Sin vero Judex Appellationis aliter, quam Or-
dinarius pronunciaverit; liceat Præelecto ab
Epiſcopo, qui Causâ cecidit, ad alium Judi⸗-

cem appellare, firmiter interim retentà Paro-

chlalis Eccleſiæ poſſeſſione. Tandem poſtquam
tertius quoque Judex Sententiam dixerit, ne
Partes ultra modum graventur laboribus, &
expenſis, Ppræſertim, quia agitur de Cura ani-
marum, cui damnoſum eſt, certi Paſtoris deſti-
tui ſolatio; is legitimum regendæ Eccleſiæ jus
obtineat, cui duæ conformes afſfiſtunt Senten-
tiæ, nec ullum novæ Appellationis remedium
ſuccumbenti ſuffragetur.

Ii1 4 His

, Pnver
un

504 Ad K. P. LaCroix Theologian Moralem.
His ſanè regulis, quamvis Appellatio ſubla⸗
ta non ſit, ſatis tamen præſidii comparatum eſ-
ſe arbitramur Eccleſiaſticæ diſciplinæ, ac recto
gerendarum rerum ordini. Unum ſupereſt,
ut propoſita hactenus media debitæ executioni
mandentur; eumque in ſcopum Locorum Or- m
dinarii vigilantiam ſuam deſiderari non patian- M
tur. Ferendum quippe non eflet, ad noſtri

Apoſtolatus auditum novas in diem deferri nmnud
Qquerelas, ac ſummovendis abuſibus novas im- Wadil
Plorari leges abiis, qui jam præſtitutas negli- Nund
gunt, & contemnunt.
HDemum cum non raro contingat, Ecoleſias
Parochiales, Dignitates, Canonicatus, aliaque
Beneficia, Curam animarum habentia, à Sede wanen
Apoſtolica eſſe confcrenda; vel quia vacave: Iumnſn
rint in menſibus reſervatis, vel quia ex alio ca- enn hui
Pite dictæ Sedi reſervata ſint: Nos Prædeceſſo- Am
rum Noſtrorum veſtigiis inhærentes Præcipi-
mus, & mandamus, ut uno vel altero evenien- mlm
te caſu, Concurſus ab Epiſcopo ſine ullo diſcri- ndele
mine indicatur, nullà ad hunc actum petirà ve- ltn
nia, vel licentiâs, quam Noſtris hiſce literis ſibi
tributam Epiſcopi intelligant. Abſoluto Con-
curſu, ſi res ſit de Beneficus Curatis, quæz tan-
zum ratione Merfium reſervataſint, Epiſcopus
inter approbatos eligat magis ldoneum, &
Datariæ ſignificet, nec Acta Concursũs tranſ-
mittat, nii à Dataria, cum id opportunum
duxerit, requirantur. Sin vero dicta Benefi
cia, quibus Cura imminet ammarum, e alio
Zuovis capite, quam Menſium Aokclictven
„dect

8

7
*
pfutd idi

Supplementum, Kve Acceſſiones. 505

S. Sedi reſervata ſint; Eo ſane caſu, veteri non
immutato more, abſtineat Epiſeopus à feren-
do Dignioris judicio, & Acta Concursus ultro
Datariæ exhibeat.
Licebit tamen Ordinariis, pro ſuo arbitrio,
familiaribus literis Datario ſeriptis eidem de-
nunciare Per(onam, quam cenſent regendæ Ec-

cleſiæ magis idoneam, eundemque commo-

nere, an occulta aliqua, & in Actis juſte reti-
cita ſubſit cauſa, quæ cuipiam obſtet ad Bene-
cium Curatum obtinendum. Nos ipfi poſt-
modum ab hac Sede omnium Principe, & Ma-
giſtra, luculento edocebimus exemplo, quanti
faciendum i Eniſronme udicium, quantoque
vos honore proſequamur, Ven. Fratres, in
partem Noſtræ ſolicitudinis evocatos, quibus
interim Apoſtolicam Benedictionem Pera-
manter impertimur.

Datum Romæ apud Sanctam Mariam Ma-
jorem die 14. Decembris 174u. Lontificatus
Noſtri Anno tertio.

Lib. 4. n. 63 9. Proviſi in Cathedralibus (1)
(r) Secus de Proviſis in Collegiatis ſtatuit Sacra
Congregatio in Avenionenß anni 1586. & in Cathacenſi
anni 51726. die 9. Feb. ut videre eſt apud Lambert. T. 3
cdict. p. 226. & 226. & TL. 8. Reſolnt. Sac. Cong, T. 3
P. 273. & 275.
Ibi : Trid. fefl. 2 4. c. 1 2. de ref. (2)
(2) Et Sacra Congregatio in Alatrina 12. Feb. 1661.
Non tamen quotidianis diſtributionibus, ſi choro inter-
ſint, voce in Capitulo, aliiſque juribus, & prærogati-
ILi 5 Vi

506 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
vis ex Dignitatum, ſeu Canonicatuum poſſeſſione pro-
manantibus privantur, juxta Reſolut. Sac. Cong. præ-
ſertim in Regienſi ubi reſponſum fuit: Diſtributiones
quotidianas non comprehendi in hos caſu verbis Concilii,
& in Nullius 1595. in qua reſcriptum fuit; Omiſo-
nem Profeſſionis Fidet non privare Canonicum ſapra
narratis poſſeſſionis effeltibus, ſed ipſam, &; vocem in
Capitulo, & jus pracedendi a die adeptæ poſſeſſionis ha-
bere, niſe aliud obſtet, quamvis profeſſtonem ſidei non
emiſerit, ut legere eſt in Capuana Profeſſionis Pidei 6.
Decembris 173 8. T. 8. KReſotut. ejuſdem anni 1738. p.
198. Quèd ſi Canonici juſto aliquo impedimento de-
tenti, quominus ſe ad reſidentiam intra duos menſes
conferre; ibique coram Epiſcopo, & in Capitulo (nam
emittendam eſſe fidei profeſſionem coram Canonicis Ca-
pitalariter con gregatis ſtatuit Sacra Congregatio die 7.
Auguſti 108 3. ur in Cathavenſi T. 3. Reſolut. Pp. 27 3.
S& clarius in eadem Cuthacenſi die 9. Feb. 1726. ibid. p.
27 5. decrevit eadem Sacra Con gregatio, emittendam
eſſe coran Epiſeopo, aut ejus BEicario, & etianz coram
Canonicis Capitulariter congregatis; ſußtcere tamen, ſi
nittätur coram Capitulo, cui Epiſcopus, vel Vicarius
Generalis interſis)
queunt ad Epiſcopum confugere pro licentia eandem
profeſſionem in alterius manibus emittendi, ſed Sacram
tenentur adire Congregationem, quæ ejuſmodi facul-
tatem ſub ea formula conſuevit elargiri, dummodo ceſ-
ſante impedimento ad ſuam ſe conferant Reſidentiam,
ibique eandem Fidei profeſſionem coram Ordinario, & in

Capitulo iterum emittant, ut teſtatur Monacell. formul.

legal. for. Ecel. Part. I. tit. 2. fortn. 1 3. num. 5. &
conſtat ex pluribus ejuſdem Sac. Congreg. Reſolut. T. 3.
Reſol. àn. 173 8. p. 189. Quod verèò ad illos attinet, qui
Fidei profeſſionem ſtatuto tempore emittere neglexe-
rint;, aut minus ritè illam expleverint, coguntur ii 24
Sacram Congregationem confugere, atque ab illa fa-
lta
Cultan

profeſſionem emittere poſſint, ne-

Dldien

npen

KCnun 1
llen
Uebvs
uncſi

lr I
nfiß

O

Supplementum, Eve Mcceſſiones. 507

cultatem petere eam, etiam elapſo tempore, emit-
tendi, aut ſi opus fuerit, renovandi, juxta Decre-
tum editum in Valentina an. 1599. Iis aufenm recur-
rentibus ſolet ſacra Congregatio facultatem imper-

tiri, ac fructus etiam eo uſque perceptos, ſi in bona

ſide fuerint, condonare, ſub onere tamen aliquid Pau-
peribus clargicndi arbitrio Epiſcopi, vel ſui Confefla-
rii, ut conſtat ex Reſolut. ejuſdem Sac. Congreg. in
Wovarienſi 16. Martii 16 30. Biſignanen. 17. Aug. ejuſ-
dem anni, Toletana die 24. Maji 1727. Capuana an.
173 8. L. S. Theſ. p. 190. Vide Lambert. T. 3. p. 232.
& 236. èð
Lib. 4. n. 726. in fine: Caſtrep. p. 9. n. 3. (1)
(1) Huc facit, quod ab Innoc. xIII. conſtitutum eſt,
& à Benedicto xIII. confirmatum eſt in lireris ſuper Ec-
cleſiaſtica diſciplina in Regnis Hiſpaniarum. Eam his
deſcribimus aliis etiam uſibus profuturam.

BENEDICTUSPAPA XIII.

ad perpetuam rei memoriam.

N ſupremo militantis Eccleſiæ ſolio per inef-
fabilem divinæ ſapientiæ, atque bonitatis
abundantiam, nullo licet meritorum noſtro-
rum ſuffragio conſtituti, ea, quæ à Romanis
Pontificibus Prædeceſſoribus noſtris ad Eccle-
ſiaſticam diſciplinam ſartam, tectamque tuen-
dam, & ubi collapſa eſt inſtaurandam provi-
dè diſpoſita eſſe naſcuntur, Apoſtolici muni-
minis noſtri patrocinio libenter conſtabilimus,
noviſque præſidiis, ut exactius ſerventur, cor-
roboramus, ſicut ad omnipotentis Dei glo-
riam, Eccleſiæ decus, ſpecialemque Chriffi

508 Ad R. P. La-Creix Theolagiam Moralem

fidelium ædificationem expedire in Domine
arbitramur.

§. k.

Aliaàs ſiquidem eman4runt à fel. rec. PP. In-
nocentio XIII. Prædeceſſfore noſtro literæ te-
noris, qui ſequitur, videlicet:

INNOCENTIUSPAPA XIII.

Ad perpetuam rei memoriam. amh
tonnſhn
Poſtolici miniſterii, quod nobis, licet im- lunn
merentibus, impoſuit ſuperni diſpoſitio lendh
conſilii, ratio præcipué exigit, ut Eccleſiaſticæ
diſciplinæ in iis, qui in ſortem Domini voca-
ti ſunt, aut ſervandæ, aut ubi opus fuerit re-
ſtaurandæ, juxta ſacrorum Canonum inſtituta,
& ſanctiſſimas Eceleſiæ leges, & ordinationes
omni ſtudio advigilemus; poſt enim primi pa-
rêntis lapſum ſem per ad inferiora nos depri-
mit humanæ mortahitatis infirmitas, & carnis
fragilitate obſervantiæ vigor paulatim relaxa-
tur, unde & de mundano pulvere religioſa eti-
am corda ſordeſcere, & in ipſo Agro Domini
ſpinas, ac tribulos identidem germinare quo-
tidianà experientia docemur: quod ſi noxia in- Gtnk
de evellantur, & utilia plantentur, dubitandum nr
non eſt, quin uberior, benedicente Domino-, lern
electi ſanctorum operum frumenti meſſis exur-
gat, omniſque populus in via Domini, Pprælu-
cente Clero feliciter Progrediatur.

nt

D 1n,
lnenin
Ulunonnle
lmn eil
brbu ⸗
tcent

Cuùm

gel
Ne .

H5
lolee

lolnune

—

E

Snpplementum, pve Acteſſioner. 509
Cum itaque dilectus Filius noſter Ludovicus
Sacræ Romanæ Ecclefiæz Cardinalis Belluga,
& Moncada nuncupatus Eccleſiæ Carthaginen-
ſis ex conceſſione, & diſpenſatione Apoſtolica
Præſul, in ipfis Pontificatus noſtri primordiis
nobis expoluiſſet nonnulla Eccleſiaſticæ diſci-
plinæ rationibus, ac ſaluberrimis Sacri Oecu-
menici Tridentini Concili Decretis haud qua-
quam conſentanea ſenſim in diverſis inclytæ
Nationis Hiſpanicæ locis obrepſiſſe, iiſque ut
opportunum remedium adhiberetur à Nobis,
quibus eſt commiſſa plenitudo ſolicitudinis,
nedum ipſe Ludovicus Cardinalis, & Præſul,
ſed & alii venerabiles Fratres Archiepiſcopi,
& Epiſcopi Regnorum Hiſpaniarum humiliter
poſtulàſſent; eorumque enixis precibus ſua
etiam ſtudia, ac vota chariſſimus in Chriſto Fi-
lius Noſter Philippus Hipaniarum Rex Catho-
licus pro ejus ſingulari pietate, & eximio Chri-
ſtianæ Religionis zelo, datis hac de re ad nos
pluribus literis, conjunxiſſet; Nos Congrega-
tioni particulari nonnullorum ex Venerabilibus
Fratribus noſtris, ejuſdem Sacræ Romanæ Ec-
cleſiæ Cardinalibus Concilii Tridentini inter-

pretibus à nobis deputatorum rem omnem ſe-

dulo examimnandam demandavimus. Id autem
cum ab ipſa Congregatione Cardinalium eâ,
quà par erat maturitate præſtitum, illiuſque
ſententia ad Nos per ejuſdem Congregationis
Secretarium relata fuerit; de memoratorum
Cardinalium conſilio, congruum, & opportu-
num duximus, ea, quæ infra ſequuntur ad Om-
nipo-

510 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

nipotentis Dei gloriam, Eccleſiæ utilitatem,
veteris diſciplinæ inſtaurationem, & ſpiritua-
lem Regnorum Hiſpaniarum ædificationem hac
noſtra perpetuò valiturà Conſtitutione ſtatue-
re, decernere, & declarare.
I. Primum igitur cuùm à Patribus memorati

Concilii Tridentini, divino afflante Spiritu

ſapientiſſimè animadverſum fuerit, quantum
Chriſtianæ Reipublicæ interſit, accuratum ha-
beri delectum circa eos, quibus Sacra Mini-
ſteria committenda ſunt, & in quorum vitam
cæteri Fideles jugiter oculos conjicientes ſum-
pturi inde ſunt exemplum, quod imitentur;
pProptereaque providé ab iiſdem Patribus cau-
tum fuerit Ecelefiaſticeæ Militiæ per primam
Tonſuram adſcribendos nonniſi illoseſſe, qui
probabilem præbeant conjecturam, ſe non ſæ-
cularis judicii déclinandi conſilio, ſed ſincero
animo præſtandi fidelem cultum, ac ſervitium
Deo hoc vitæ genus elegiſſe: volumus, ut pro
tutiori ipſius Conciliaris ſanctionis executione:
ab omnibus Regnorum Hiſpaniarum hujuſ-
modi Archiepiſcopis, & Epiſcopis, non alii
ad primam Tonſuram in poſterum admittan-
tur, quaàm quibus Eccleſiaſticum aliquod Be-
neficium ſtatim conferendum ſit, aut quos
conſtiterit Literarum ſtudio operam ſie dare,
ut quaſi in via ad Ordines, tum Minores,
tum etiam deinde Majores ſuſcipiendos ver-
ſari videantur; vel demum quos viderint expe-
dire alicujus Eccleſiæ ſervitio, vel miniſterio
deputari.
I.

lun
Ipgamm
KnN
Nn
n n⸗
Ponen hl
rlnutin
Nfnum
n itftn
Go iſklau⸗
l 1
in lt
nlin
ob 0
Wanenth
A belitln
N Cenn
Atkn
wwli 8
uma
an
Kuil
elten

Suphtementum, ſive Acceſſiones. SII

II. Et tam in his, qui ad primam Tonſu-
Düäl ram, quàm in aliis, qui promoveri ad Ordi-
nes etiam Minores optaverint, omnino ſerve-
tur pariter regula ab eodem Concilio Triden-
„tino tradita; nimirum ut nullus ordinetur, qui
tumem judicio ſui Epiſcopi non ſit utilis, aut neceſſa-
ehin rius ſuis Ecclefiis, quique illi Eccleſiæ, aut
I Pio loco, pro cujus utilitate, aut neceſſitate
uImu aſſumitur, non adſeribatur, ubi reipsâ functio-
uIlu, nes muneri ſuo conſentancas exerceat. uod
ummn ſi qui modò reperiantur vel Clericali Tonſur4
oln jam initiati, velad Ordines ſive Minores, ſi-
ur ve Majores jam promoti, qui nulli certæ Ec-
E Ccleſiæ, vel loco pio adſcripti fuerint, Epiſcopi
uEI adſcriptionem hujuſmocli vel à ſeipſis, vel ²
Iluhi Prædeceſſoribus ſuis omiſſam ſtatim ſuppleant
eI non minus quoad omnes in Majoribus Ordini-
Nhm bus etiam Presbyteratus conſtitutos, quâm
II quoad eos, qui vel ſolà primà Tonſura, vel Mi-
UNN noribus Orcdinibus initiati, Beneficium tamen
G. Eccleſiaſticum poſlident. Ex reliquis autem,
mnié ut præfertur, vel ſolà primà Tonſurà inſigni-
tis, vel in Minoribus Ordinibus conſtitutos,
ſed Beneſicio carentibus, nonniſi eos adſcri-
bant, quos Eccleſiis ſuis utiles, vel neceſſarios
eſſe judicaverint. Cæterum antedictæ adſcriptio-
Iu nis executionem differri poſſe per aliquod tem-
poris ſpatium, quod ipſis Epiſcopis conveniens

vigebitur, permittimus quoad eos, qui à Diœ-
eceſi, in qua Tonſuram, vel Ordines ſuſcepe-
6NS 2 . - . . . —. 8
tn runt, causàâ ediſcendi literarum ſcientias in
1 GN—

aliqua publicà Univerſitate, vel Gymnalſio, ſi-
ve

5 12 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
ve ex alia rationabili cauſa à ſuo Epiſcopo

approbata, vel approbandà, abſentes reperian-

tur. .
III. Cùm autem Clerici, qui in Epiſcopali-
bus Seminariis educantur, ut commodius ad
literarum, ſacrarumque rerum ſtudium ope-
ram conferre, aliiſque à Concilio Tridentino
præſeriptis addiſcendis magis aſſiduè incumbe-
re poſſint, teneantur juxta ejuſdem Concilii
Decretum diebus tantùm Feſtis Cathedrali,
aliiive loci Eceleſiis inſervire: hanc quidem
ſervitii per eos obeundi rationem ſervari in
omnibus Hiſpaniarum Diœceſibus, nec non
ipſos generalibus duntaxat totius Cleri ſuppli-
cationibus, ſive Proceſſionibus intereſſe vo-
lumus, & mandamus, ſublatà quâcunque

majoris ſervitii conſuetudine, etiam imme-

morabili, poſtpoſità etiam quâcunque Ap-
pellatione, & Inhibitione. Si quod autem
Seminaritum reperiatur, cujus fundatione ali-
ter cautum eſſet ob adjectam gravioris ſervitii
legem ab illo, qui Seminarium ipſum funda-
verit, ſeu dotaverit, vel ei piam aliquam le-
gationem contulerit; Epiſcopi ad Nos, &
Pro tempore exiſtentem Romanum bontifi-

cem idreferant, ut deſuper opportunè provi- voni
alun

deri valeat.
IV. Præterea, eum maximé deceat, eos, qui
Propius ad Sacratifſima Myſteria acceſſuri ſunt,
ultra cætera requiſita, congruenti etiam polle-
re ſci'entia, quâà præditi viam fſalutis indicare
aliis Chriſti fidelibus poſſint: Epifcopi nonniſi
eos

ünel,
Me
Urmemn
Panrionen
1 orin
IHgmnrn
mntnert,
nn gil
Iunen ir.
ſticc
Uufeumen
tiifnin
inceeck!
himn
uinteer
Akumime

Alu
erl
“ wert 12

iinlt
Gmnot
Olicknn
enumm
enCneit
Ctli,
1 Eynnn
eet

0

1 t

cniminn
anſe /,
Auer
Cutei

t
ncri⸗
Gennm

Suapplementum, ſive Acceſſiones. 513

eos ex Clero tam Sæculari, quàm Regulari ad
Sacros Ordines admittant, quos ob ſcientiam,
aliaſque qualitates eo gradu verè dignos per di-
ligentem inquiſitionem compererint; adeo ut
ſatis non ſit illos, qui promoveri ad Ordines
prædictos optant linguam latinam intelligere,
Catechiſmo inſtructos eſſe, atque aptè reſpon-
dere quæſitis circa ordinem ſuſcipiendum ſibi
in examine propoſitis. Qui verò ad Presbyte-
ratum erunt aſſumendi, idonei prius per accu-
ratum ſimiliter examen comprobentur ad mi-
niſtranda Sacramenta; & ad populum docen-
dum ea, quæ ſcire omnibus neceſſlarium eſt ad
ſalutem: quod quidem ut rectèe præſtari poſſit
eoſdem Epiſcopos in Domino hortamur;, ut,
quantum fieri poteſt, eos tantum ad Sacerdo-
tium affſumant, qui ſaltem Theologiæ Moralis
competenter periti ſint.
V. Quòd ſi Domicilium in una Diœceſi ha-
bentes, Beneficium verò in altera, ordinari ad
ejuſdem Beneficii titulum optaverint ab Epi-
ſcopo, in cujus Diœceſi Beneficium hujuſmodi
ſitum eſt: Epiſcopus Domicilii debeat eos, ſi
in ſuam Diœceſim reverſuri ſunt ſuper ſcientia,
vel idoneitate examinare ante conceſſionem Li-
terarum Teſtimonialium ſuper eorum natali-

bus, ætate, moribus, & vita juxta Conſtitutio-

nem fel. rec. Innocentii Papæ XII. Prædeceſſoris
noſtri, quæ incipit ulatores, obtinendarum;
addito quoque compertæ idoneitatis teſtimonio
in iiſdem Literis; hæque concedi nullatenus
debeant, ſi antedicto examine tanquam habiles
Ad P. La-Croix Theol. Snppl. Kk a-

Xx 7

514 AAk. P. La-Croix Theolegiam Moralem

approbati non fuerint, iiſque juxta præmiſſlam
formam non impetratis, miniméè poſſint ab alio

Epiſcopo, cui etiam ratione obtenti Beneficii M

ſubjecti ſint ad Ordines promeveri; ſique ſecus
fiat, Ordinans quidem à collatione Ordinum

per annum, Ordinatus verò à ſuſceptorum Or-

dinum executione, quamdiu proprio Ordi=
nario videbitur expedire, eo ipſo ſuſpenſus ſit,
aliſque inſuper gravioribus pœnis pro modo

culpæ Noſtro, & pro tempore exiſtentis Roma-

ni Pontificis arbitrio infligendis uterque ſubja-
ceat. Cumque etiam juxta memoratam Inno-=
centii Prædeceſſoris Conſtitutionem, ratione,
ac titulo Beneficii in aliena Diœceſi obtenti non
aliter liceat Ordines ab Epiſcopo ejuſdem Diœ-
ceſis ſuſcipere, quam ſi Beneficium prædictum
ſit ei reditus, ut ad congruam vitæ ſuſtentatio-
nem, detraclis oneribus per ſe ſufficiat, decla-
ramus, ſufficientiam hujuſmodi præfiniendam
eſſe, non juxta Taxam Synodalem, ſive mores
pro promovendis ad Sacros Ordines vigentem
in loco prædicti Beneſicii (niſi tamen illud con-
tinuam, & præciſam reſidentiam requirat) ſed
juxta Taxam, vel eâ deficiente, juxta morem in
alio loco Domicilii vigentem.
VI. Porro ad ſartam, tectamque ſervandam
Eccleſiaſticam diſeiplinam non minus momen-
ti habet, quòd Clericali militiæ nomen dare
non permittatur iis, qui haud ſatis idonei
ſint, quaàm quod eidem militiæ ſam adſoeripti

laudabilem vivend' rationem ſectentur, eam-

que morum exhibeant innocentiam, quæ ſan-

Ctita-

flrente
nnder
DNRe
tla,
Nene
Uolcku
linire
m liini
, pmn
Munerdt
Mnhchn,
INenr
Uit,n
m.
, lee
Cmhr
liun
8 Ubi

no 0
lſnluf
Dono
ln
heneibr
unle
on

perllteert
keun
ini

Supplementum: ſive Amcceſſienes. 5151

QGitati fuſcepti inſtituti reſpondeat, multoque
magis, quod abſtineant iis, quæ à Sacris Ca-
nonibus jure, meritoque vetita ſunt, uti pror-
ſus indigne hominibus Tabernaculum Domini

inhabitantibus „ & venerando Altaris miniſte-
rio dicatis. Statuimus propterea, atque de-

cernimus, quòd qui ſunt Clerici, aut prim¾
Tonſurâ, aut Ordinibus minoribus initiati,
nullumque Eccleſiaſticum Beneficium poſfi-
dentes, qui neglectis Concilii Tridentini De-
cretis, habitum Clericalem, ac Tonſuram non

deferant, vel fi etiam deferant, non tamen

certæ Eccleſiæ, aut Loco Pio, cui ex mandato
Epiſcopi adſcripti fuerint, inſerviant, ſive in
Seminario Eccleſiaſtico, vel in aliqua Schola,
aut Univerſitate de licentia ſui Ordinarii non
verſentur; Epilan „nullâ etiam præmiſsâ
monitione, eos privilegio Fori privatos decla-
rent, eorumque adſcriptionem ſervitio certæ
Eccleſiæ antea factam, deleri jubeant. Sique
ii meliorem vitæ rationem non inierint, aut
etiam ſi alii ſint, quos ex propria culpa effi-
ciendos idoneos promotioni ad Sacros Ordines
ſperari nequeat; ; lidem Epiſcopi, ſervatà for-
màâ à Sacris Canonibus traditâ, ad privationem
aliorum Clericalium Privilegiorum contra ip-
ſos procedant, Ubi veròô reperiantur Clerici
Cappellanias „vel Beneficia cujuſcunque etiam
tenuis reditus obtinentes, quorum improba
vita aliis offenſionem Prahens deſtruat potius,
quàm ædificet, vel concubinarii, aut fœnera-
tores, vel ebrietati, ludiſve alearum dediti,
K k 2 vel

516 Ad R. P. La-Croix 71 heologiam Moralem

vel ſatores rixarum, vel negotiatores, vel arma

geſtantes, vel in incertis ſedibus vagantes, vel
Clericalem habitum, Tonſuramque non defe-
rentes, vel Eccleſiaſticà Immunitate in frau-
dem Tributorum, & Vectigalium à Laicis non
exemptis ſolvendorum temerè abutentes, vel
qui demum ſimilia, aut majora crimina patran-
tes numero magis, quaàm merito ad Eccleſiam
pertinere viſi fuerint; Epiſcopi, præmiſſis ta-
men neceſſariis monitionibus, ſervatiſque aliis
de jure ſervandis contra ipſios, ad pœnas à Ro-

manis Pontificibus Prædeceſſoribus noſtris, &

à Sacris Conciliis impoſitas, & etiam ad pri-
vationem Beneficiorum, Capellaniarum, &
Eccleſiaſticorum Officiorum in omnibus illis
caſibus, in quibus prædicta privatio à Sacris
Canonibus impoſita eſt, humanis quibuſeun-
que rationibus poſthabitis, procedant, me-=
mores, ſeipſos neglectæ ſubditorum emenda-
tionis condignas, Deo vindice, pœnas perſo-
luturos.
VII. Sed & cùm Perſonæ Eccleſiaſticæ nun-
quam ſatis in obſequiis Supremo Numini exhi-
bendis, iiſque præſtandis, quæ eorum ſtatui
conſentanea ſunt, exerceri valeant; plurimum
in Domino commendamus pium morem in
pleriſque Hiſpaniarum Diœceſibus vigentem,
ut Clerici tam in minoribus, quàm in majori-
bus Ordinibus conſtituti, atque etiam Presby-
ri, tametſi Beneficia, vel Officia Eccleſiaſtica non
habentes, ſuperpelliceo induti in Eccleſiis:
quibus adſcripti fuerint, Miſſæ Conventuali
cum

wum
N
D

Uahonn
npeinine
ueund,
un, ſeln
lelyithnt,
In mitt
then
ur mi
Uenb oe
Mn,
rleir
,
Uüne
uannu
Amngn

unn,
nne umn
Klacete
Punloete
ileli
Dende⸗
Uolru,d
un
nl
Gnol
ughin
eln,N
Gntpetr

fulei⸗

ülane.
Mnta,
uinn
n M

de⸗
anud
Cunke
a

ün D

Certet

Supplementum, ſive Acceſſionet. 517

cum cantu celebratæ, nec non primis, & ſe-
cundis Veſperis Officii diebus Dominicis, aliiſ-
que Feſtis afſiſtant. Quin imò enixé horta-
mur, ut Epiſcopi aliarum Diœceſium, in qui-
bus mos ille inſtitutus hactenus non fuerit, id
in poſterum ſervari curent in omnibus, ac
inſuper ſatagant, ut omnes Eccleſiaſtici præ-
dicti etiam collationibus habendis coram Pa-
rochis ſuis, vel aliis ab Epiſcopo deputatis
ſuper caſibus conſcientiæ forum concernenti-
bus, & ſuper ritihus, ac cæremoniis ſacris in-
terſint.
VIII. Et quoniam in prædictis Hiſpaniarum
Regnis reperiri intelleximus Beneficia, & Ca-
pellanias etiam de Jurepatronatũs vel Eccleſia-
ſticorum, vel Laicorum, mullo tamen certo
proventu inſtructas, vel adeo tenui, ut nec ad
dimidiam, nec ad tertiam partem congruæ pro
Clericis ad Sacros Ordines promovendis neceſ-
ſariæ aſcendat; malis haud quidem levibus in-
de erumpentibus occurrere cupientes ſtatui-
mus, & mandamus, quòd Epiſcopi ad Benefi-
ciorum, & Capellaniarum, quæ nullum certum
reddtum habent, ſuppreſſionem ſtatim deve-
niant. De alis verò Beneficiis, & Capellaniis,
quarum certus annuus fructus ad memoratam
ſaltem tertiæ Congruæ partem non aſcendit,
decernimus nulli in poſterum conferendam eſſe
primam Tonſuram ratione juris aſſequendi ali-
quod ex diclis Beneficiis, & Capellaniis. Ut-
que Patronatuum jura, quantum fieri poſſit,
Qalva remaneant, liceat Patronis tam Eecle-
K k 3 ſiaſti⸗

718 Ad K. P. La-Croix Theolo giam Moralem
ſiaſticis, quàm Laicis ad dicta Beneficia, &

Capellanias nominare, non tamen veluti ad
Beneficia Eccleſiaſtica requirentia in nominan- N
dis primam Tonſuram, ſed tanquam ad Legata
pPia; & nominati, tametſi primam Tonſuram

non habentes, ea retinere poſlint, tanquam
pPia Legata cum onere adimplendi omnia onera
à Fundatoribus injuncta.
IX. Non ſine gravi Noſtri dolore etiam ac-
cepimus, quod quanquam Tridentina Synodus
decreverit omnes, qui Parochiales, vel alias
curam Animarum annexam habentes Eceleſias,
quocunque modo obtinent, dehere diebus ſal-
tem Dominicis, & Feſtis ſolemnibus plebes ſibi
commiſſas pro ſua, & earum capacitate paſce-
re ſalutaribus verbis, docendo ea, quæ Chri-
ſtifideles ad ſalutem ſcire oportet, ac explican-
do divinæ legis præcepta, Fideique Dogmata,
pueroſque ejuſdem Fidei rudimenta imbuen-
do, & brevi, facilique ſermone vitia denuncian-
do, quæ declinare, & virtutes, quas ſectari opor-
teat; nihilominus nonnulli Parochialium Ec-
cleſiarum Rectores, hæc, quæ ſuarum partium
adeo ſunt, prætermittunt, culpam hujuſmodi à
ſe amoliri nitentes, vel prætextu immemorabi-
lis, ſed quidem pravæ conſuetudinis, vel quia
hæc ab ipfſis præſtari neceſſe non videatur, ſup-
pPetente nimirum copiâ aliorum habentium ſa-
cras Conciones in aliis Eccleſis, itemque im-
buentium pueros Myſteriis Fidei, vel in ſeho-
lis, vel in compitis. Ne itaque ſub inani iſta-
rum, aliarumque ſimilium excuſationum præ-
textu

ton N
on
mw
taden
ut.
Mnrare
Iihmeun
Mennenet
Cenchenn
Crmn,
Marr a
nn hxvd
nſent,
nteſin
nm,
iezn
Wer
dalt
Anm

n

tnli
H
umme
Mann 1
n 1
lonn

ttana
upoch
iſtiln
Wlalt
rcthutt

Uet,
1,Acie
elenn

her.

Supplementum, fue Acceſiones. 519

textu tanta Chriſtianæ Reipublicæ pernicies
ſtruatur, diſtinctè præcipimus ſingulis Hiſpa-
niarum Archiepiſcopis, & Epiſcopis, ut om-
nino efficiant, quòd omnes it, qui animarum
curam gerunt, munia prædicta per ſeipſos,
vel, ſi legitimé impediti fuerint, per alios
idoneos diligenter exequantur. Si verò aliqui
non ſatis habiles ad illa obeunda reperian-
tur, iidem Archiepiſcopi, & Epiſcopi per
alios à ſe deputandos ſumptibus Parochorum
minus idoneorum opportunè ſuppleri ſtude-
ant: & in poſterum Beneficia, quibus anima-
rum cura imminet, nonniſi veré idoneis ad
memorata Offſicia per ſeipſos adimplenda con-
ferantur.
X. Præterea, ne Conſtitutionis S. Pii V. eti-
am Prædeceſſoris Noſtri, in qua taxatur Con-
grua fructuum portio Vicarus perpetuis Ani-
marum curam exercentibus allignanda, inter-
pretationem ab ejus ſententia alienam fieri con-
tingat, declaramus, Conſtitutionem illam per-
tinere duntaxat ad Vicarios perpetuos illarum
Ecclefiarum Parochialium, quæ aliis Eccle-
ſiis, Monaſteriis, Collegis, Beneficiis, &
Locis Piis unitæ ſint: nec non portionem an-
nuam fructuum, quæ ibidem ſtatuitur afſſig-
nanda ipſis Vicarus in ſumma non majori,
quam centum, nec minori, quàm quinquaginta
ſcutorum, intelligi debere de ſcutis argenteis
Juliorum decem monetæ Romanæ pro quolibet
ſcuto.
XI. Quoties itaque in aliis Parochialibus Ec-
K k 4 cle-

520 Ad K. P. La-Croix Theologiam Mornlem

cleſiis, quæ, ut præfertur, u nitæ non ſint „O-
portuerit ex aliqua juſta cauſa provideri per i⸗ G

Coadjutores Parochorum, aut per Vicarios tem- Ke
porarios; curæ erit Epiſcopis pro data ſibi à lw.
Tridentina Synodo poteſtate Partem fructuum men
Prædictis Coadjutoribus, aut Vicariis afſignan- W
dam determinare in ea quantitate, quæ pro an
ſuo prudenti arbitrio, & conſcientia conve- um
niens videbitur, ratione videlicet habit4 redi:
tuum, & emolumentorum Eccleſiæ Parochia- ſemn
Iis, in qua deputati fuerint, nec non inſpectis Miu
conditionibus Loci, numero animarum, quali- hlc
tate laboris, & quantitate impenſarum, quas zublab
commiſſi officii neceſſitas poſtulaverit. Quod mtullb
ſi Parochi ab Epiſceopis moniti, congruo iiſdem mnndhn
termino præfixo, Coadjutores, ſive Vicarios Hmin ih
temporarios, quoties opus fuerit, äfſumere ne- mmiznne
glexerint, poterunt ipſi Epiſcopi eos, quos huic Autlen
muneri idoneos cenſuerint, authoritate propriã i
deputare cum aſſignatione antedictæ portionis wonbe
fructuum. Et nihilominus, ubi etiam prædicti kinnenh

Coadjutores, aut Vicarii tem porarii à Parochis n
nominati, vel aſſumpti fuerint, de eorum ido- ſenge
neitate Epiſcopis conſtare per examen debeat, Auune
antequam ad exercitium admittantur; nec ſa- ehn
tis ſit, quòd ad confeſſiones audiendas antea mn
fuerint approbati, niſi aliis etiam qualitatibus
ad curam Animarum rectè exercendam oppor- Ar

tunis præditi noſcantur. Quibus, ſi careant, unlan

nec Parochi deinde intra alium ſimilem termi- nWen
num ab Epiſcopis præfigendum alios verè ido- e au⸗
neos nominaverint; tum pariter ad ipſos Epi- N⸗
.
4

4 r .
E
6
ntn
iaße

b en

lnnti.

nc
nngt

l
hrä
le ſeng
eer

Pagtue

tenn
pnpne
nmnet
lna
kemnh⸗
wni

Supplementum, ſive Acoeſſionet. 21
ſcopos libereè ſpectet deputatio cum dicta Con-

gruæ aſſignatione; nec ulla Parochorum con-
tradictio, aut exemptio, aut appellatio, aut
cujuſcunque Judicis inhibitio executionem de-
putationis, & aſlignationis certæ partis fru-
Quum in caſibus præmiſſis ſuſpendere poſſit,
itemque non obſtante quâlibet contrarià con-
ſuetudine, etiam immemorabili.

XII. Verum, quia non ſatis Animarumcu-
ræ, & neceſſitatibus quandoque conſultum eſt
per hoc, quod ad obeunda Parochialia munia
alii Sacerdotes Parochis adjungantur, ſed ma-
jora remedia adhiberi oportet, quoties nempe
ob Locorum diſtantiam, ſive itineris difficulta-
tem Parochiani ſine magno incommodo pro

Sacramentis percipiendis, diviniſque Officiis

audiendis accedere ad Eceleſiam Parochialem
nequeant; tunc quidem meminerint Epiſcopi
licere ſibi pro ſuo arbitrio, invitis etiam Recto-
ribus, vel intra eaſdem Parochias deſtinare
alias Eccleſias, in quibus Sacerdotes Parocho-
rum Coadjutores Sacramenta miniſtrent, &
Divinum cultum exhibeant, vel novas Paro-
chias, novaſque Parochiales Eccleſias à veteri-
bus diſtinctas conſtituere, iiſque novos Paro-
chos præficere, aſſignata ex reditibus ad vete-
rem Parochialem Eccleſiam m quomodocunque
Pertinentibus convenienti portione ad victum
eorum, qui vel tanquam Coadjutores in dictis
aliis Eccleſiis deputati, vel tanquam diſtincti,
& independentes Parochi curam Animarum
Kk è5 eX;=

7

522 Ad E. P. La-Eroix Theologiam Moralems

exercuerint; null4 ad præmiſſa impendia ſuf- 1
fragante appellatione, aut inhihitione. 1ℳ
XIII. Cum ad præſcziptum quoque Triden- W
tinæ Synodi Epiſcopis is honor tribuendus ſit, N e
qui eorum dignitati convenit, eoſque in Cho- We
ro, & in Capitulo, in Proceſſionibus, & aliis W Ahnn
actibus publicis primus locus eſſe debeat, & lua
præcipua omnium rerum agendarum autho- uipen
ritas; mandamus id religiosè, ac perpetuò ob- Umine
ſervarii in omnibus actibus adeo juſtæ hujuſmo- uin
di præeminentiæ, & authoritati conſentaneis, ad
non obſtantibus privilegiis etiam ex fundatio- AMwurn
ne competentibus, conſuetudinibus etiam im- gl lod
memorabilibus, ſententiis, juramentis, & con- munnclt
cordis, quæ ſuos tantum obligent authores. M
XIV. Præterea, ut Clauſtrals quoque diſci- giimdnl
plinæ vigor illibatus permancat, Pontificiæ No- lhnaztt
ſtræ ſolicitudinis Partes etiam duximus inter- K
ponendas. Cum itaque experientia comper- teirl
tum fuerit, quantum detrimenti illi afferatur, enn
ex quo plures ad religioſum habitum admit- nihie
tantur, quam vires redituum patiantur; mo- mign
derno, ac pro tempore exiſtenti Noſtro, & rlit
in
Apoſtolicæ Sedis in iiſdem Hiſpaniarum Re- “
gnis Nuntio per Præſentes committimus, & l ſhalc
mandamus, ut euret, & vigilantiam adhibeat, . Herlo
ne contra præſeriptum memorati Concilii Tri- 8 in
dentini in Monaſteria, Conventus, & Domos, erſt
tam Virorum, quàm Mulierum, ſive Bona im- bNcin
mobilia poſſ deant, ſive non poſi lideant, major Ghnen
numerus recipiatur; quam qui vel ex proven- Ali
tibus propriis ipſorum Monaſteriorum, Con-
ventuum

rnCo
hdlo
Clnttis
Kutr
Wtnnkr

Pnrnn
1AJ.
Drlord
Hnnyne

5

Supplementum, ſve Acceſſionelt. 52 3

ventuum aut Domorum, vel ex conſuetis Eleë-
moſynis, aliiſve quibuſeunque obventiombus⸗
in commune tamen conferendis commodè
pPoſſit ſuſtentari.
XV. Quoties vero Regulares ad Ordines
erunt promovendi, ſervetur omnino Deeretum
Congregationis Cardinalium Concilii Triden-
tini Interpretum à piæ memoriæ Clemente Pa-
pa VIII. Prædeceſſore etiam noſtro confirma-
tum die 1 5. Martii 1596., quo ſancitur non ad
alium, quaàm ad Epiſcopum Diœceſanum Li-
teras Dimiſſorias pro eorundem Ordinum ſu-
ſceptione à ſuis Superioribus eſſe dirigendas,
præterquam in caſu, quo Diœceſanus à Diœce-
fi abeſſet, vel Ordinationes non eſſet habiturus,
quo etiam caſu in Literis Dimiſſoriis ad alium
Epiſcopum dirigendis expreſſa fieri deheat
mentio, vel de prædicta Epiſcopi Diœceſani
abſentia, vel de illa alia cauſa, videlicet, quocl
Ordinationes non ſit habiturus: exceptis tamen
quoad prædicta Kegularibus illis, quibus per
ſpeciale privilegium à Sede Apoſtolica poſt
Concilium Tridentinum fuerit conceflum; ut
à quolibet Catholico Antiſtite ordines fuſcipe-
re poſſint, ſuper quo Indulto nihil per præſen-
tes innovare intendimus. Noverint autem
Epiſcopi ſe debere per ſemeti pſos, ſecluſo ægro-
tationis caſu, Ordines conferre, & ſacrorum
Ordinum collationem ſtatutis à jure tempori-
bus, ac in Cathedrali Eccleſia, vocatis, & ad-
ſtantibus Canonicis, publicè habendam eſſe,
vel ſi in alio Diœceſis loco, ſemper tamen in Ec-

524 Ad K. P. Ea-Groix Theologiam Moralem

cleſia quantum fieri poterit digniori: & præ-
ſente Clero ejuſdem loci. Ne vero incertitu-
do, an ipſi ordinationes ſint habituri nimis gra⸗
ve aflerat incommodum promovendis varia
Dioœceſis loca inhabitantibus; per menſem an-
te ſingulis vicibus publico Edicto ab iiſdem E-
piſcopis denuncietur, ſe Ordinationes eſſe ha-
hituros, adeo ut quoties denunciatio hujuſmo-
di facta non fuerit, inde ſatis intelligant Regu-
lares, Epiſcopum Diœceſanum Ordinationes
eà vice minimè eſſe habiturum: ſihique idcirco
licitum futurum Ordines ab alio Epiſcopo ſu-
ſcipere cum Literis Dimiſtſoriis ſuorum Supe-
riorum ad eum direclis, ſervatà in iis formâ ſu=
Perius expreſſa.

„XVI. Epiſcopi in omnibus Mulierum Mo- l

naſteriis ſibi ſubjectis Ordinariàâ, in aliis vero
exemptis authoritate Sedis Apoſtolicæ incon-
cuſsè obſervari curent, quæ circa Sanctimonia-
lium clauſuram, vetitumque in dicta Monaſte-
ria ingrefſum, tam in Decretis Fridentinæ Sy⸗
nodi, quam in Conſtitutione fimilis memoriæ
Gregorii Papæ XIII. etiam prædeceſſoris Noſtri
edita Idibus Januarii anni 1575. provide ordi-
nata ſunt.
XVII. Perpendentes etiam Chriſtianæ Rei-
pPublicz in primis expedire, ut miniſterium,
ac poteſtas clavium in remittendis, retinendſiſ
que peccatis recte exerceatur; declaramus Sa-
cerdotes, tam Sæculares, quaàam Regulares, qui
ab Epiſcopis obtinuerint licentiam audiendi
Confeſſiones limitatam, velquoad genus Per-
Lonarum,

uwun.
ümt
Eulimn
urhiz
AeNR
N
2ceſer
iulwe,
1TCnrn
baltn
ülente
e,
n
Ilgte
De o 4
Cuktlitne
Einonn
Uerrorn

lorefelet
Dililine
Eulen.
Ulrine⸗

1

enrde

Plre

mun,
8
H

DFupplementum, ve Acteſſtoner. 52
ſonarum, vel quoad tempus, non poſſe pœni-
tentiæ Sacramentum adminiſtrare extra tem-
pus, vel locum, vel genus Perſonarum ab ipſis
Epiſcopis præſcriptum, quocunque privilegio,
etiam in vim Bullæ, quæ appellatur Cruciatæ
Sandtæ, competente, nullatenus ſuffragaturo.
Cumque idem Innocentius Prædeceſſor per
ſuas die 19. Aprilis anni milleſimi ſeptingente-
ſimi, expeditas Literas decreverit Sacerdoti⸗
bus tam Sæcularibus, quaàm Regulari bus non
licere confeſſiones eorum, à quibus ex indulto
prædicæ Bullæ Cruciatæ ad id electi fuerint,
audire, abſque præcedenti approbatione Or-
dinarii illius Loci, in quo ipſi Pœnitentes de-
gunt, & Confeſſores eligunt etiam ab Ordina-
riis aliorum Locorum antea approhati fuiſſent,
ac etiamſi Roœnitentes Ordinariis illis, qui Con-
feſſores Clectos approbaſſent, ſupditi eſſent;
nec non Confeſſiones aliter factas, ac reſpecti-
Vé exceptas, nullas fore, irritas, & Invalidass

& Conſeſlores ipſo jure ſuſpenſos eſſe. Nos

eandem Conſtitutionem approbantes, confir-
mantes, & innovantes declaramus inſuper
prædictis Sacerdotibus tam Sæcularibus, quaàm
Resgularibu ad Confeſſiones excipiendas, vel
ex vi prædictæ Bullæ Cruciatæ, vel ex quocun-
que alio privilegio electis ſuffragari minime et=
lam poſſe, quod approbati alias fuerint ab Epi⸗
ſeopo illo, qui aliquando fuerit Ordinarius Lo-
ci, in quo Confeſſiones audiendæ ſint, ſed talis
tunc temporis amplius non exiſtat, vel quia ab

haumanis exceflerit, vel Epiſcopatui renuntia:

Verit,

5 26 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

verit, vel quia ad aliam Eccleſiam authoritate
Apoſtolicà translatus reperiatur; ſed neceſſa-
riam omnino eſſe illius, qui actualiter, & pro
tempore Ordinariam Juriſdictionem in ea
Diœceſi exerceat, approbationem. Hæc tamen
ſuffragetur etiam tacita, eaque adeſſe cenſea-
tur, quouſque præcedens licentia, ſive appro-
batio duret, & revocata ab eo non fuerit; in
quo caſu nova, & expreſſa impetranda erit, ſi
illa Præcedenter obtenta, vel pro temporis ad-
ſeripti lapſum expiraverit, vel per poſteriorein
revoçationem ſublata fuiſſet.
XVIII. Meminerint quoque Regulares, ſe
excipere non poſſe Confeſſiones Monialium,
tametſi eorum regimini, & gubernio ſubjectæ
ſint, niſi ultra licentiam ſuorum Prælatorum
Regularium præcedat examen coram Epiſco-
po Diœceſano faciendum, ejuſque ſpecialis
quoad Confeſſiones dictarum Monialium ap-
probatio; remotâà quâcunque conſuetudine,
etiam immemorabili.
XIX. Cumque ex eodem Concilio Triden-
tino Confeſſor extraordinarius bis, aut ter in
anno offerri Monialibus debeat, qui omnium
Confeſliones audiat: ſi in beedun Superiores
Regulares quoad Monaſteria ipfſis ſubjecta to-
ties prædictum extraordinarium Confeſſorem
deputare neglexerint, vel ſi etiam ex proprio
eodem Ordine ſemper deputaverint, nec ſal-
tein ſemel in anno ad id munus elegerint Sa-
cerdotem, aut Sæcularem, aut Kegularem al-

terius diverſi Ordinis Profeſſorem; in his caſi-
bus

ülorm
bihe
Dhmndm.
Ahlewale
Verot, z
chunt

Epeme

Ulhlnent
Euhpnt
nmbhlln,
nlar
Ulrina
Weobien
Anng
itt, ro
unhhen
pela
Wtar,
6 8 tem
D eno

n

te 1
Chule⸗ .
con
n nd

“ 1
uſient
, 5
Uenyrr.
e

Ahmſarh
nHum

nnhiit.

r fen
.

lulmg
nrnnde

Supplementum, ſive Acceſſionee. 527

bus Epiſcopi pro ſuo arbitrio, & conſcientia
deputationem hujuſmodi facere poſſint, nec
illa quovis titulo, aut prætextu à Superioribus

KRegularibus valeat im pediri.

XX. Epiſcopi inſuper abuſus omnes, qui in

ecleſiis, aut Sæcularibus, aut Regularibus

contra præſcriptum Cæremonialis Epiſcopo-
rum, & Ritualis Romani, vel Rubricas Miſſa-
lis, & Breviarü irrepſerint, ſtudeant omnino
removere. Et ſi adverſus ea, quæ in dicto Cæ-
remoniali ſtatuta ſunt, conſuetudinem, etiam
immemorabilem allegari contingat poſtquam
recognoverint, aut eam non ſatis probari, aut

ctiam probatam ſuffragari, utpote irrationabi-

lem de jure non poſſe: executioni eorum, quæ
in dicto Cæremoniali conſtituta ſunt, di iligenter
incumbant; nec ulla ſuſpenſiva appellatio ad-
mittatur.
XXI. Sedulo pariter cavent idem Epiſcopi,
ut eliminentur abuſus, ſi qui forſan tam quead
Eceleſiaſticos Sæculares, quàm quoad Regula-
res inducti fuerint adverſus Concilii Tridenti-
ni Decretum de obſervandis, & evitandis in ce.
lebratione Miſſarum . 22. & contra Regula-
res, ſi opus fuerit, procedant ex Apoſtolica de-
legatione in eo Decreto ipſis indulta, poſtpoſi-
tà quàcunque appellatione ſuſpenſivâ; ſed ſo-
lum reſervata in devolutivo ſuper quocunque
dubio, quod excitari contigerit, declaratione
Congregationis pro tempore exiſtentium S. R.
E. Cardinalium memorati Concili Interpre-

tum.
XXII.

5 28 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

XXII. Cumque circa Miſſarum celebratio-
nem in privatis Oratoriis „nec non circa uſum
Altaris geſtatorii à recol. memor. Clemente
Papa Xl. Prædeceſſore etiam Noſtro opportu-
num Decretum promulgatum fuerit die 15.
Decembris anni 170 3. Epiſcopi dent operam ut
omnia ibidem ſtatuta etiam in Regnis Hiſpa-
niarum ſerventur: idemque Decretum in ſuis
reſpectivè Diœceſibus, ut facilius omnibus in-
notelcat, publicari faciant, additâà etiam pro-
hibitione, ne in privatis Regularium QOellis, ſi-

ve Cubiculis erigatur Altare pro re ſacra ibi-

dem facienda, & contra quoſcunque contra-
vealentes Cenſuris etiam Eccleſiaſticis proce-
dant, adhibitâ quoad Regulares authoritate
Sedis Apoſtolicæ in memorato Decreto ipſis
delegatà, remotàâque quâcunque contrari4
conſuetudine, etiam immemorabili. Decla-
ramus tamen, quòd, cum in prædicto Decreto

ſtatuatur, non licere Epiſcopis extra Domum

propriæ habitationis in Domibus Laicis erige- 1
re Altare, ibique Sacroſanctum Miſſæ Sacrifi-
cium celebrare, ſive celebrari facere; hujuſmo-
di prohibitio intelligenda non ſit de Domibus

etiam Laicis, in quibus ipſi Epiſeopi fortè oc- unr

S Vanii
AMae
c

caſione Viſitationis, velitineris hoſpitio exci-
piantur, ut nec etiam quando Epiſcopi in caſi-
bus à Jure permiſtis, vel de ſpeciali Sedis Apo-
ſtolicæ licentia abſentes à Domo propriæ ordi-
nariæ habitationis, moram idcirco faciant in
aliena Domo per modum ſimilis habitationis:

his enim caſibu⸗ licita iis erit erectio Altaris ad
effe-

4 ke

Ann zt
. e
Mknno
tlind
uſ
Pe
Alrun
lhhrt,
Manmſ
K
lbe dl
Ardt
Koennteont
Uneuuheen
Ar,
Ppnpimn,
10temi
Mdetlerne
lertan
limimn
Ulokolc⸗

nre
ſnn
uumini
Umno⸗

ue
lemug
Nr ann

NN,.

Cchero
Gmhowon

nnlein

Sapplementum, ve Acceſſtiones. 529
effectum prædictæ celebrationis, non ſecus, ac
in Domo propriæ ordinariæ habitationis.
XXIII. Præcipimus quoque accuratéè atten-
di, ac adimpleri quæcunque alia præſcribuntur

in ejuſdem Generalis Synodi ſeſſ. 25. de Regu-

laribus, & Monialibus. Qumque in cap. 25.
ampliſſimè derogetur omnibus contrariis pri-
vilegiis ſub quibuſcunque formulis verborum
conceptis, ac Mare magnum appellatis, etiam
in fundatione obtentis, nee non Conſtitutioni-

bus, & Regulis etiam juratis, atque etiam con-

ſuetudinibus, vel Præſcriptionibus, etiam im-

memorabilibus; ſciant omnes derogationem

hujuſmodi non ad ea tantum referri, quæ in
prædicto capite continentur, ſed etiam ad alia,
quæ in ſingulis ſuperioribus Capitulis ejuſdem
ſeſſionis conſtituta ſunt.
XXIV. Ad hæc, ut recta in Judiciis ratio
ſervetur, præcipimus, quôd, ubi in Cauſis Cri-
minalibus Ordinarii Locorum in Kegnis Hi-
ſpaniarum proceſſerint ex Officio, hoc eſt non
ad ullius querelam, ſive accuſationem, ſi ab eo-

rundem Ordinariorum ſententiis Appellatio.
vel ad Sedis Apoſtolicæz Nuntium, vel ad Me-

tropolitanos interpoſita fuerit; tum ene alio-
quin ſi nullus A coris partes gerat, delinquen-

tes pœnam ſuis criminibus debitam effugiant)
Procuratores Fiſcales Tribunalis Nuntiaturæ
Apoſtolicæ, & reipectivè etiam Curiæ Metro-

politanæ, inſtantias, alioſque actus deſuper ne-
ceſſarios peragant, & proſequantur, ut prædi-
Cæ Ordinariorum ſententiæ juſtam confirma-
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. LI tionem,

53 8 Ad KX. P. La-Croix Theclogiam Moralem

tionem, & executionem obtineant. Quòd ſi
dictis Procuratoribus Fiſcalibus non citatis, & *
inauditis, contrarias ſententias in gradu appel- ne
lationis proferri contigerit; iſtæ prorſus nullæ
ſint, ac irritæ cum omnibus actis geſtis, nullum- 1eg 4
que ſortiri debeant effectum; quinimo præce-
dentes Ordinariorum ſententiæ executioni ndh
mandentur, perinde, ac ſi appellatio ab iis inter- e
pPoſita nullatenus fuiſſet. Arkn
XXV. Cæterum cum generaliter circa ap- nundh
Pellationes, & inhibitiones ſatis proviſum fue- all
rit per Conſtitutionem piæ memor. Innocentii illiun
Papæ IV. Prædeceſſoris etiam Noſtri in cap. Muül
Romana, ac etiam per Decreta Concilii Tri- Mne
dentini, itemque alia edita die 16. OClob. 1600. N hn
à Congregatione Negotiis, & Conſultationi- uunlijtn
bus Epiſcoporum, & Regularium præpoſità, uuumn
& à præfato Clemente VIII. confirmatà, ac de- ikacht
nique etiam alia promulgata tempore Pontifi- Mum
catus ſimilis mem. Urbani Papæ VIII. Præde- AMn li
ceſſoris ibidem Noſtri, die videlicet 5. Septem- IIugg
bris 1626. volumus, & mandamus, quòd, quid- lmn
quid in omnibus memoratis Conſtitutionibus, Myull
& Decretis ſtatuitur diligentiſſime per omnes Mann
iis com prehenſos obſervetur in Cauſis ad Cu- g
rias Eccleſiaſticas pertinentibus in Regnis Hi- din
ſpaniarum; quàcunque conſuetudine, etiam 4
immemorabili, vel quovis privilegio, aut ſty-
lo concedendi etiam quaſcunque inhibitiones
nuncupatas temporarias, penitus exclaſo.
XXVI. Quo vero ad Judices Conſervato- ach
res, & modum, ac facultatem procedendii in e dun
Cauſis i

u nber

nun
limne
welit
Ut

Nilill

eaet
intn
ungt

Supplementum, ſive Acveſſtones. 531

Cauſis Civilibus, quæ ad eorum cognitionem
pertinere poſſint, inviolate cuſtodienda erit

norma præſcripta in Conſtitutionibus fel. rec.
Innocentii IV. Alexandri IV. Bonifaci VIII.
Gregorii XV. aliorumque Romanorum Pon-

tificum Prædeceſſorum Noſtrorum hâc de re
editis, nec non in Decretis Concilii Tridentini,
ſub pœnis ibidem contentis, quas præſenti No-
ſtrà Conſtitutione innovamus, & confirma-
mus; hoc etiam addito, ut idem Judices Con-
ſervatores, & Mandatorum ſuorum executo-
res exhibere debeant Epiſcopis, aliiſque Loco-

rum Ordinariis literas ſuæ deputationis, qua-

rum vigore procedere intendant.
XXVII. Enixé denique, & ex intimo Pa-
terni cordis Noſtri ſenſu omnes è religioſiſſima
Hiſpanica natione monemus, ut memores ſint,
teneri ſe exactè, firmiter, & cum effectu ob-
ſervare etiam omnia, & ſingula in cæteris om-

nibus ejuſdem Tridentini Concilii Decretis

ſancita. Et ne eorum executio poſthac ullo
modo impediatur, aut retardetur; decernimus,
ac declaramus, nullum pro impedjienda, aut
ſuſpendenda executione Conciliarium ſanctio-
num ejuſmodi, aut Decretorum, quæ ab Ordi-
narlis edita fuerint pro executione pariter eo-
rum, quæ in ipſo Concilio ſtatuta ſunt, ſuffra-
gari poſſe, ac debere contrarium Privilegium,
quod ante prædicti Concilii promulgationem
à Sede Apoſtolica obtentum fuerit, niſi etiam
poſt ipſum Concilium fuerit in forma ſpecifica
ab eadem Apoſtolica Sede confirmatum, vel
LI 2 novi-

532 Ad X. P. La=Croix Theologiam Moralem

noviter conceſſum; itemque obſtare non poſſe
ullum Statutum, vel Concordiam, quæ à præ-
dicta Apoſtolica Sede ſpecialiter confirmata
non ſit; neqte quemcunque longævum non e
uſum, aut contrariam conſuetudinem, vel
præſcriptionem etiam centenariam, vel imme- e
morabilem, niſi forſan præfatæ conſuetudinis, an
aut præſcriptionis materia capax ſit, & inſuper ⸗
conſuetudo, aut præſcriptio immemorabilis Mmuh
probata jam ſit admiſſa à competenti Judice rpi
per tres ſententias conformes, vel per unam, de.
quæ in judicatum tranſierit, nec demum quam- miun
cunque Appellationem, ſive inhibitionem, et- Ahnmgn
lam temporariam; reſervato duntaxat recurſia udune
in devolutivo ad memoratam Congregatio-iNimn,
nem Cardinalium ejuſdem Concilii Interpre-mumuun
tum; quibus etiam tanquam Executoribus præ-Irmil
ſentium Noſtrarum literarum, non ſolum com- rimit
mittimus, & mandamus, ut eas, ipſarumque n
Decreta, & Ordinationes omnes perpetuo, & Miaden
inviolabiliter obſervari faciant cum eadem po. mn Ilij
teſtate, quæ iiſdem Cardinalibus à Sede Apo- aluge
ſtolica tributa eſt pro executione Decretorum N
memorati Concili, ſed etiam privativé facul- Nrnin
tatem impertimur, quandocunque opus fue- h
rit, interpretandi, explicandi ac declarandiean- *
dem noſtram Conſtitutionem, omneſque, & ne
ſingulas ordinationes in ea contentas exce- Wree⸗
ptis his, quæ ad Cæremoniale Epiſcoporum, uum
Kituale Romanum, & Kubricas Miflalis, & , iulnd
Breviarii pertinent] quatenus illis dubietas ali- It⸗
qua, aut difficultas emerſerit; non retardat4 Khr⸗
tamen ul⸗
l

Supplementum, Pve Acceßſtones. 533
* tamen interim illarum executione, adeo ut an-

An te hujuſmodi executionem nec ullus recurſus
ln ad eandem Congregationem Cardinalium, nee
“H ulla ſuper quovis Dubio conſultatio promove-
n

nipoſſit. Decretis vero, & Declarationibus
,Hh à prædicta Congregatione faciendis poſtquam
miem noſtra, aut Romani Pontificis pro tempore ex-
Miin zſtentis approbatio acceſſerit, ſtatim quæcun-
munbi que reclamatio, aut conſultatio omnino ceſſa-
nIid re, perpetuumque ſilentium deſuper impoſi⸗
m tum cenſeri debeat.
Decernentes pariter eaſdem præſentes lite-
ras ſemper firmas, validas, & efficaces exiſtere,
& fore, ſuoſque plenarios, & integros effectus
ſortiri, & obtinere, ac illis, ad quos ſpectat, &
pro tempore quandocunque ſpectabit, in om-
nibus, & per omnia pleniſſimè ſuffragari, & ab
eis reſpectivé inviolabiliter, & inconcuſſa ob-
ſervari debere. Sicque, & non aliter per quoſ-
cunque Judices Ordinarios, & Delegatos, et-
iam Cauſarum Palatii Apoſtolici Auditorés,
30 S. K. E. Cardinales etiam de Latere Legatos,
ac Sedis præfatæ Nuntios, alioſve quoslibet:
qucunque præeminentiâ, & poteſtate fungen-
tes, functuros, ſublatâà eis, & eorum cuilibet,
quàvis aliter judicandi, & interpretandi facul-
tate, & authoritate, ubique judicari, & defi-
niri debere, ac irritum, & inane, ſi ſecus ſuper
his à quoquam quâvis authoritate ſcienter, vel
ignoranter contigerit attentari.
Non obſtantibus præmiſſis, ac quatenus opus
ſit Noſtrà, & Cancellariæ Apoſtolicæ Regulꝗ
11 de

534 AdK. P. La-Croix Theologiam Moralem

de jure quæſito non tollendo, aliiſque Conſti-
tutionibus, & Ordinationibus, Apoſtolicis,
nec non quorumque Ordinum, Congregatio:
num, Inſtitutorum, & Societatum, etiam Je-
ſu, & quorumvis Monaſteriorum, Conven-
tuum, Eccleſiarum, Locorum Piorum, aliiſ-
que, quibuſvis etiam juramento, Confirmatio-
ne Apoſtolicà, aut quaâvis firmitate alià robo-
ratis Statutis, & conſuetudinibus, ac præſcri-
ptionibus quantumque longiſſimis, & imme-
morabilibus, Privilegiis quoque, Inſtitutis, &
Literis Apoſtolicis, Ordinibus, Congregatio-
nibus, Inſtitutis, & Societatibus, etiam Jeſu,
ac Monaſteriis, Conventibus, Eccleſis, & Lo-
cis Piis prædictis, illorumque reſpectivè Supe-
rioribus, aluſve quibuslibet Perſonis, etiam
ſpecialiflimà mentione dignis, ſub quibuſcun-
que verborum tenoribus, & formis, ac cum
quibuſvis etiam derogatoriarum derogatorũis,
aliiſque efficacioribus, & inſolitis clauſulis, ir-
ritantibuſque, & aliis Decretis, etiam Motu
Proprio, ac ex certa ſcientia, & de Apoſtolicæ
Poteſtatis plenitudine in genere, vel in ſpecie,
ſeu alias quomodolibet in contrarium permiſ-
ſorum conceſſis, confirmatis, & innovatis. Qui-
bus omnibus, & fingulis, etiamſi pro illorum
ſufficienti derogatione de illis, eorumque totis
tenoribus, ſpecialis, ſpecifica, expreſſa, & in-
dividua, ac de verbo ad verbum, non autem
per clauſulas generales idem importantes men-
tio, ſeu quævis alia expreſſio habenda, aut ali-
qua alia exquiſita forma ad hoc ſervanda foret,
illorum

udent
Sumii
6kirlon
Aaocrit
ummu.
Abenm
Uhylhheren
Dunluma
ulollaon

Mizmo⸗

ed an
Uerorn,
llbben
nllo,ͤl
Mini,
ne
Aaler
untz
weor
lte
l

Clnn er
ahuer

Supplementums, ſive Aeceſſtones. 535
illorum omnium, & ſingulorum tenores, ac ſi
de verbo ad verbum exprimerentur, & inſere-
rentur, nihil penitus omiſſo, & forma in illis
tradita obſervata, eiſdem præſentibus pro ex-
preſſis, & inſertis habentes, illis alias in ſuo ro⸗
bore permanſuris, ad præmiſſorum effectum
hâc vice duntaxat ſpecialiter, & expreſsè dero-
gamus, cæteriſque contrariis quibuſcunque.
Volumus autem, ut earundem præſentium
Literarum tranſumptis, ſeu exemplis, etiam
impreſſis, manu alicujus Notarii publici ſub-
ſcriptis, & ſigillo alicujus Perſonæ in dignitate
Eccleſiaſtica conſtitutæz munitis, eadem pror-
ſus fides tam in Judicio, quâm extra illud ubi-
que adhibeatur, quæ ipſis præſentibus adhibe-
retur, ſi forent exhibitæ vel oſtenſæ.
Datum Romæ apad S. Mariam Majorem
ſub Annulo Piſcatoris die 13. Maji 1723. Ponti=
ficatůùs Noſtri anno zdo.
Cum autem, ſicut accepimus, tametſi præ-
miſſa à memorato Innocentio Prædeceſſlore,
maturo, ac ſaluberrimo fuerint conſtituta, &
ordinata conſilio, illa nihilominus, nedum ple-
nariæ executioni, ut par erat, demandata fue-
rint, neque proinde optatos fructus uſquequa-

que proferre valuerint; Hinc eſt, quod nos

probè conſiderantes, nihil magis alios ad ve-
ram Pietatem, & Dei cultum aſſiduè inſtruere,
& excitare, quam eorum vitam, & exemplum,
qui ſe Divino Miniſterio dedicàrunt, facilèque
fieri poſſe, ut populus in via Domini proſperè,
LI 4 & fe-

F36 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

& feliciter progrediatur, ſi Clerus illi prælu-

ceat, ac fuavem in eo Sanctioris Diſciplinæ, bo-
norumque operum odorem diffundat, ac pro-
pterea eorundem præmifforum ad hunc tam
pium, & ſalutarem ſinem tendentium ſubſiſten-
tiæ, ac paratæ executione, fublatis quibufvis
impedimentis, quantum cum Domino poſfu-
mus, Paſtorali noſtrà curâ, & ſolicitudine con-
fulere eupientes, præinſertas Innocentii Præ-
deceſſoris Literas, & quæcunque in eis con-
ſtituta, ordinata, ſancita, decreta, & de-
clarata, ac aliàâs quomodolibet contenta, &
expreſſa, authoritate Apoſtolicàâ, tenore præ-
ſentium perpetuò approbamus, & confirma-
mus, ac quatenus opus ſit, innovamus, & de no-
vo conſtituimus, innovamus, ordinamus, ſan-
cimus, decernimus & declaramus, illiſque in-
violabilis Apoſtolicæ firmitatis robur adjici-
mus.
Nec non tam dilecto Filio Noſtro, & Sedis
Præfatæ in Regnis Hiſpaniarum Nuntio nunc,
& pro tempore exiſtenti, quod ea, quæ ad ip-
ſum, ejuſque Tribunal pertinent, quam Ve-
nerabilibus Fratribus Archiepiſcopis, Epiſco-
pis, cæteriſque Locorum Ordinariis, & Supe-
rioribus, ac etiam dilectis Filiis utrique Clero
Sæculari, & Regulari eorundem Regnorum
diſtrictè, ae ſub interminatione Divini Judicii,
authoritate præfatà, harum ſerie præcipimus,
& mandamus, ut illa omnia, & ſingula, omni
morà, dilatione, & cunctatione ſublatâ, deht-
t

ür
n
S
W,
SNrn
un kan
NG
lüdrd
“
1 Kind
aguſkel
Oluslau

0kurbu
Wulnoe
mengn
ngebn
gerten
eren

.
it
8
dint
igit

mio

lileeh
Nei
lido⸗
mU.
ut,i
amſn
n un
Cannitrr
Nlunne
nUr
M a

Supplementum, Pve Acceſzonee. 5377

tâ obedientià exequantur, & accuratè, & exactè
ſervent, faciantque reſpectivè illa ab iis, ad quos
ſpectat, & quandocunque ſpeckabit in futu-
rum, eâdem authoritate omnimodæ executioni
demandari, & inviolabiliter obſervari.
IV.

Decernentes pariter ita in præmiſſis per quoſ-

cunque Judices Ordinarios, & Delegatos, eti-

am Cauſarum Palatii Apoſtolici Auditores,
ac ipfius S. R. E. Cardinales etiam de Latere
Legatos, & dictæ Sedis Nuntios, alofve quos-
libet, quâeunque præeminentiâ, & poteſtate
fungentes, & functuros, ſublatâà eis, & eorum
cunlibet quàâvis aliter judicandli, & interpretan-
di facultate, & authoritate, judicari, & definiri
debere, ac irritum, & inane, ſi ſecus ſuper his
à quoquam, quavis authoritate, ſcienter; vel ig-
noranter contigerit attentari.
Non obſtantibus omnibus, & fingulis illis,
quæ prædictus Innocentius Prædeceſſor in Lite-
ris ſuis præinſertis voluit non obſtare, cæteriſ-
que contrariis quibuſcunque.
. VI.
Ut autem eædem præſentes Literæ ad om-
nium notitiam facilius deveniant, volumus il-
las, ſeu earum exempla ad valvas Eccleſiæ La-
teranenſis, ac Baſilicæ Principis Apoſtolorum,
nee non Cancellariæz Apoſtolicæx; Curiæzque
Generalis in Monte Citatorio, & in Acie Cam-
pi Flore de Urbe, ut moris eſt, affigi, & publi-
cari Sieque Pablicaad, „& âffixas omnes: &

5ʒ8 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

ſingulos, ques illæ concernunt perinde arctari,
& afficere, ac ſi unicuique eorum nominatim, &
perſonaliter intimatæ fuiſſent.
D. VII.
Utque ipſarum Literarum tranſumptis, ſeu
exemplis etiam imprefſiis, manu alicujus Nota-
rii publici ſubſeriptis, & ſigillo Poriohne in Ec-
cleſiaſtica Dignitate Conflitutaj munitis eadem
prorſus fides tam in Judicio, quam extra illud
ubique adhibeatur, quæ eildem præſentibus ad-
hiberetur, ſi forent exhibitæ, vel oſtenſæ.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem
ſub Annulo Piſcatoris die 23. Septembris 1724.
Pontificatũs Noſtri Anno primo.

T. Card. Oliverius.

Annoà Nativitate Domini Noſtri ESUCHIRI-
S21 1724. Indidtione 2. die verò 1. Odkobris,
Pontißcatts 6J. H. W. D. BlE. NE. DICYI Di-
vina Providentid PAPA. LII. Anno e.
mo, ſupradictz Literæ Apoſtolicæ afßtxä,
Publicatæ fuerunt ad valvas Baße, licc Ps.
cipis Apoſtolorum, J. Joannis in Laterano,

& S. Mariæ Majoris, prout ſimiliter ad val-

vas Cancellariæ Apoſtolicæ, & Magnæ Curiæ
Innocentianæz, & in Acie Campi Floræ, aliiſ-
ue locis ſolitis, & conſuetis Urbis, dimiſſis

linin,4

uptn nuni

)iln
alr

copiis, ut moris eſt, per nos Franciſcum Bal- Anl

dum, & Dominicum ce Mariiuis “ ADokod.
cos Cunfores.

Joannes del Reé Magiſt. Curſor. 8
Li

, V

linpt

e nl

ineren
nnlled
tnu.
l

Moe
nnr

CAE
DA0e
ited

Sapplementum, ſve Acceſſionet. „ 39.

Lib. 4. num. 740. Per Procuratorem. (r)
(1) Emitti poſſe Fidei profeſſtonem per Procurato-
rem etiam à Proviſis in Cathedralibus affirmant Na-
var 1. 2. Conſi. 11: de Zureiurando num. 2. Sanchez in
præcepto Decal. Tom. I. lib. 2. c. 5. num. 7. Barboſa Ju-
ris Eccl. univ. l. I. C. 2I. num. 56. Anacl. ad titulum
de Jurejurando num. 182. At ſaltem quoad Canonicos
negativæ ſententiæ adhæſit tum Rotæ Tribunal juxta
Reſolutiones impreſſas apud Garziam de Benef. part. 3.
c. 3. num. 52. & num. 75. tum Sacra Congregatio in
Valentina an. 16 10. & in Cathacenſi 9. Februarii 1726.
in qua ad 2. dubium, an profeſſio Fidei emitti poſſit à
Canonicis per Procuratorem, reſponſum fuit negativè
T. 3. Y beſ. Keſolut. P. 27 5.
Lib. 4. num. 8S3 3. præſumendum eſſe fieri debere.
(¹
(1) Applicandum éſſe Sacrum in Capellaniis perpe-
tuis cum onere Miſſarum pro Fundatore, niſi aliud ejus
voluntas vel cxpreſſa, vel cex urgentibus conjecturis
elicita præſeferat ,„ ſæpè reſolvit Sacra Congregatio, ut
videre eſt T. 4. Reſol. p. 306. Inter conjecturas præſe-
ferentes contrariam mentem Fundatoris, hæ duæ ab ea-
dem Sacra Congregatione approbatæ fuêre. I. Quando

celebratio Miſſæ demandata fucrit pro commodo popu-

li, vel Monialium Miſſam audientium, ut in Nova-
nienſi 22. Novembris an. 1727. T. 4. p. 1 30. aliiſque
ibidem p. 306. II. Quando Fundator præſcribendo cer-
tum numerum Miſſarum, aliquas applicari pro anima
ſua expreſsè mandaverit, & quoad alias vel nihil de
applicatione dixerit, vel illas remiſerit ad arbitrium
Cappellani, vel Cappellano impoſuerit ſolum onus oran-
di pro anima ejus, quod verbum ſignificat qvidpiam ab
applicatione diverſum, ut notat Suarez de Legib. lib. 6.

c. I. num. 6. Paſqualig. de Sacrif. Miſſ. quæſt. 45. nul-

mer. 4. idque conſtat in Ferrarienſi II. Junii 1729. T.
4. p. 307. ubi & aliæ antiquiores Congregationis Reſo-
lutiones citantur. Lib.

540 Ad K. P. La-Croiæx Theologiam Moralen-

Lib. 4. num. 867. Epiſcopi, & Parochi tenentur
reſidere. (1) 3

(1) De Reſidentia Epiſcoporum habeto hic Bullam

Benedicti XIV. feliciter regnantis.
VIII.
BENEDICTUS PISCOPUS
SERVVUS SERVORUM DEI

ad Perpetuam rei memoriam. 41

keſt
emtend

Poenrtiff. AbD univerſæ Chriftianz Reipublicæ mWeten

eum * le ſia ia, H
Conozio. ſtatum, ad Eceleſiaſticarum Le- audhtis

ram ſoli- gum cuſtodiam, & Fidelium Populo- upr
igee rum ſalutem, tam magni refert ſingu-⸗ qn Nhe
oαιε osς Patriarchalius „ Primatialibus, hiur

identiam 1 3
Epiſco. Metropolitanis, & Cathedralibus Ec-
poram. Ccleſiis præpolitos, in ipfis Eccleſiis, vel
Dicœceſibus fihi creditis aſliduè reſidere;
ut difcile ſit aliud ullum reperire Ee-
clefiaſticæ diſciplinæ caput, quod aut ain
Conciliaribus Canonthus atque Decre- e
tis, aut Apoſtolicæ Sedis Conſtitutio⸗:

1

n

nibus & Sanctionibus, tam ſæpè tam- ni
que impensé inculcatum fuerit & com-
e1,, N

mendatum. Ut autem antiquiora Ca-
nonica ſtatuta prætereamus, Nobis ſa⸗ hucktn
tis erit innuere, quid hae de re decre- utum
verit Sacroſancta Tridentina Synodus n gen
ſeſ.6. Cap. I. & ſeſſ. 23. Cap. Y. de Reform. Sa
tum ea, quæ recol, mem. Prædeceffor

Noſter

Sapplementum, kve Acceſſiones.
Noſter Urbanus Papa VIII. præſcrip-
ſit in ſaa Conſtitutione data apud S.
Petrum die 12. Decembris Anni 1634.
quæ incipit: San’za Synodus, & in qua
præcedentes aliorum Romanorumbon-
tificum Pii IV. Gregorit XIII. & Cle-
mentis VI I. Leges & Conſtitutiones
retulit, confirmavit, & ampliavit.
Neque Opus eſt recenſere omnes Ency-
clicas Literas, quæ, ad Patriarchas,
Primates, Archiepiſcopos, & Epi-
ſcopos de implendo hujuſmodi Reſi-

dentiæ onere identidem admonendos,

ab hac Apoſtolica Sede mitti conſueve-
runt; ut patet ex Epiſtola juſſu Ven.
Servi Dei Innocentii Papæ XI. Præde-
ceſſoris quoque Noſtri ſoripta die 5. Fe-

bruarii Anni 1678. Item ex alia die 24.

Decembris Anni 1707. à felic. record.
Clemente Papa K ad ſuum & Apoſto-
licæ Secdlis Nuntium Neapoli commo-
rantem conſcripta;, ut illius Regni Præ-
ſules ad reſidendum in propriis Ecole-=
ſiis & Diœceſibus adigerentur; nec non
ejuſdem Clementis Literis in forma
Brevi datis die 25. Maji Anni 1709. ad
Archiepiſcopos & Epiſcopos Poloniæ,
qui obtentu turbarum & diſſenſionum,
qui tunc in eo Regno verſabantur,
ſuas reliquerant Ecclelias atque Dice-
ceſes.

Neque

544

542 Ad KR. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

Quid hac
in re præ-
ſtiterit
Sanctiſſi-
mus Do-
minus

Noſter.

Neque porro Nos hac in re Apoſto-
lici Officii Noſtri partes deſiderari per-
miſimus. Vix enim inſcrutabili Divi-
næ Providentiæ conſilio in hac ſupre-
ma Eccleſiæ univerſalis ſpecula collo-
cati fuimus, cuùm veterem Prædeceſ-
ſorum Noſtrorum morem in uſum re-
vocantes, ad Ven. Fratres omnium
per Orbem Eccleſiarum Antiſtites A-
poſtolica ſcripta direximus, quibus, in-

ter cætera ſalubria monita, hoc etiam

de reſidendo in propriis Eccleſiis pecu-
liari ſtudio iis inculcare, & tam graviſ-
ſima damna, quæ ex corum abſentia
proveniunt, quam magnas utilitates,
quas eorum præſentia concreditis ipſis
Diœceſibus affert, ante oculos propo-
nere non prætermiſimus, ut videre eſt

in O. 4. Epiſtolæ Encyclicæ die 3. De-

cembris Anni 1740. à Nobis conſcri-
ptæ, quæ in Zomo I. Bullarii Kegr
nuper vulgati num. 2. impreſla eſt.
autem hominum corda ſcrutatur Deds,

is ſanè novit, quanto & quàâm acerbo

animi Noſtri dolore nonnunquam ac-
ceperimus, Eccleſiaſticas Regulas ab
aliquo ex Fratribus hac in parte viola-
ri, & quantopere ſtuduerimus, nunc
admonendo, nunc obſecrando, nunc
increpando, abſentes quidem per Li-
teras, Præſentes verò ipeâ voce ad de-
bitum Reſidentiæ Officjum revocare.

Quain

tumn
Ah;
innhä
etondn
Khohlne
nlomunt
grirm
lin en, n
1 ſun he

Er, dh 4 ee

ln lenpon

uun C
inl Pln
nbe llt,
rNeek i

tun,
dr lherl

4

Kero

o

N

Ae
ntig

.
uce
8 8 &

onnin
in lie 4

lbgin
inen
aigm

1 Ungnt

tunde bn
tgutg
lahhegkrt
tlulynn
bnibr
ult )

Supplementam, ſive Acceſſiones.

uin etiam laudabilibus Prædeceſſo-
rum Noſtrorum veſtigis inhærentes, in
Noſtra & Cancellariæ Apoſtolicæ Re-
gula, quã Beneficia Eceleſiaſtica in
octo anni menſihus vacatura Noſtræ
diſpoſitioni & collationi reſervavimus,
ſimul etiam iiſdem Patriarchis, Archi-
Epiſcopis, & Epiſcopis reſidentibus
gratiam alternativæ menſium, certis

modo & formâ ab iis acceptandam, li⸗

benter obtulimus; nimirum, ut quam-
diu ipfi apud Eccleſias aut Diœceſes ſuas
veré & perſon aliter reſiderent, de Be-
neficiis hujuſmodi Eccleſiaſticis „ quæ
extra Romanam Curiam in Februarii,
aliſque alternis anni meniibus vacare
contingeret, dummodo aliaàs diſpoſi-
tioni Apoſtolicæ reſervata vel affecta

non eſſent, libere diſponere valerent,

facultatem tempore Pontificatůs No-
ſtri duraturam conceſſimus; quo ſci-
lieet iidem Epiſcopi, & majorum Ec-
cleſiarum Præſules, ampliorem pote-
ſtatem in Beneficiis prædictis conferen-
dis ſic obtinentes, hâc etiam Apoſto-
licæ Noſtræ liheralitatis gratificatione
illecti, ad perſonalem Reſidentiam

prædictam libentius obeundam addu-

cerentur.
Quoniam verò & certæ quædam cau-
ſæ adeſſe poſſunt, & hujuſmocdi occa-
ſiones incidere, propter quas, Pprævio
O

543

Abſentiæ,
cauſæ, G
tempora à
Concilio

544
Triden-

tino per⸗

miſſa.

Ad N. P. La-Croix Theologiam Moralem
Romani Pontificis aſſenlu & approba-

tione, liceat Epiſcopo à propria Eccle-
ſia, & Diœceſi per aliquod definitum
tempus abeſſe; ea verò abſentia, quæ
ad modicum tempus protrahitur, ne-
minem deſertæ Reſidentiæ reum con-
ſtitut; ideo & in Concilis, & in A-
poſtolicis Conſtitutionibus, ad præca-
vendos abuſus tam circa hujuſmodi
cauſarum & occaſionum revelantiam,
quaàm circa talerabilia temporum ſpa-
tia, providæ ſtatutæ Leges & Regulæ
reperiuntur. Et quidem juſtæ ac legi-
timæ abſentiæ cauſæ à præfata Triden-
tina Synodo ciâtat. cap. 1. ſeſſ. z3. non
aliæ agnitæ fuerunt, quàm Chriſtiana
charitas, urgens neceflitas, debita
obedientia, & evidens Eccleſiæ, vel Rei-
publicæ utilitas. Verum his etiam cau-
ſis deficientibus, cum eadem Sacroſan-
cta Synodus perpendiſſet, ex veterum
Canonum ſententia, minimé abeſſe vi-=
deri eos, qui aliquantiſper abſunt, &
ſtatim ſunt reverſuri; omnibus Eccle-
ſiarum Amiſtitibus indixit, ut ſibi lici-
tum non putarent ſingulis annis, ultra
duos aut tres ad ſummum menſes, ſive

continuos, ſive interruptos, extra pro-

prias Diœceſes commorari; eoſque ſi-
mul admonuit, ne per illius tem poris
ſpatium, Dominici Adventuùs, Qua-
drageſimæ, Nativitatis, Rciiurzccil
0-

A
ranin
Na
6hrſtr
nchi
int
Mlandn
lid
; in
Uüunccnolkt
rhni
lin el
th gon
mulekin
1 Cun
fieteone
umulin,
lent 1
un vole,
poe
Uliten
on
ütei

Dil,r

lllno
hnm,
Nonni⸗
ENen
ke
Uhlne

e

unir
ur, &
ll,e

aſtewn

Supplemenium ſiué Acvſionet. 54 5
Domini, Pentecoſtes item, & Corpo=
ris Chriſti diehus, ab Eceleſiis ſuis Ca-
thedralibus abeſſent, niſi forte Epiſco-
palia munià in aliis Diœceſum ſuarum
loeis eos detinerent; eamque prætere
rationem ab iis haberi voluit; ut abſ-
que ullo Gregis detrimento conceſſa
uterentur libertate; & ut id æqqua ex
cuauſa ſiat ; quibus verbis animi levitas;
oblectationum cupiditas, aliæqué futi=
les cauſæ penitus excluduntur.
Præfatus autem Urbanus Prædecel- ITuduliuis
ſot᷑ ad peculiares occurrentes caſus de Grbaui
ſcendens, Epiſcopis in Curia promo: genca;
tis unum conceſſit menſem (quem po XIII. aui⸗
ſtea declaratum fuit, à die ipſorum liaznim
propoſitionis de Conſiſtorio compu- copi⸗t7.
tandum eſſe) quo menſe elapſo, ſinguli gens ie
ad proprias Eccleſias ſe conferre debe- bro⸗
rent. Sed, cum in Concilio Romano;,
habito à felic., reéord. Benedicto Papa
XIII. Prædeceſſore pariter Noſtro, Epi-
ſcopi expoſuiſſent; tam exiguo tempo-
ris ſpatio non poſſe a recens promotis
ſua in Urbe negotia expediri; idem Be-
nedictus facultatem conceflit S. K. E.
Gardinali fuo & Romani Pontificis pre

tempore in Urbhe ejuſque Diſtriclu Vi⸗

cario; ut præfatum unius menſis ter-
minum; juæta caſuum contingentiam;
& Eausà cCognitàâ, ad alios quadraginta
dies, & non ultra; prorogare poſſet.
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. M m Przæ⸗

546 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

Item pro
viſitanti-
bus Limi-

Præterea Epiſcopis ad ſacra Apoſto-
lorum Limina ſtatutis temporibus viſi-

naApoſto tanda perſonaliter accedentibus, ſu-

lorum.

Deereta
ad præca:
vendos
abnſus.

pradictus Urbanus Prædeceſſor indul-

ſit, ut qui Eccleſiis citra Montes, & ci-

tra Mare poſitis præſiderent, per qua- &

tuor, qui verò Ultramarinis, & Ul-
tramontanis Ecclefiis præeſſent, per
ſeptem menſes continuos à Reſidentia

in ſuis reſpectivè Sedibus facienda, hu-

juſmodi Viſitationis gratia, excuſa-
rentur.
Cuùm verò idem Urbanus declarâſ-
ſet, ſe, per ea, quæ in ſuis præfatis Lite-
ris conſtituerat,; minimé ſublatam vo-

San
iCer
Klm
Srlung
uilats-
Alikearcn
Uamdn
U.
narli

luiſſe dictam trium menſium licentiam bukld

à Concilio indultam; hinc plures ortæ
quæſtiones, & varia condita ſunt De-
creta, ab eodem Urhbano ejuſque Suc-
ceſſoribus approbata; cujuſmodi ſunt,
non licere trimeſtrem abſentiam præ-
dictam conjungere, ſive cum eo tem-
pore, quo permitrtitur Epiſcopis poſt
ſuam promotionem in Urbe commo-
rari, ſive cum eo, quod ad peragen-
dam Sacrorum Liminum Viſitationem
eiſdem conceſſum fuit: neque fas eſſe
abſentiæ tempora ita diſponere, ut tres

poſtremi menſes unius anni continuen-

tur cum tribus prioribus menſibus anni
ſubſequentis. Sicut etiam vetitum eſt
Prædictos menſes conjungere cum eo
anni

E

hntennd
1 Geren
Algut D
ml ho
Ulahi
irtt,
uan
utnepn
llcert

Aum i
Wi⸗
K.

r

N

“ Supplementum, ſive Acceſſiones. 947
t anni tempore, quo, propter aeris in-
. u ſalubritatem, alicui Epiſcopo permit-
urt titur extra Diœceſim degere; ne ſcilicet
—R continuatis abſentiæ temporibus, ver-
1Ne. nos ſimul & æſtivos menſes, ſive æſti-
n,c vos una cum autumnalibus, extra Dic-
nin,i ceſim duci contingat. Denique, ne quis
indulgentià Sacri Concilii per fraudem
Uliikn abuti poſſet, declaratum fuit, Pprædi-
tn iu Ctam trium menſium vacationem intra
u cujuſque anni limites coêrceri, ut qui
unod anno uſus eà non fuerit, non ideo
nl ſequenti anno diutius ab Eccleſia ſua
tl abeſſe valeat.
Im Et quoniam Tridentina Synodus ſub De Epf-
minm Legibus de Reſidentia hujuſmodi ipſos ſespi S.
tim etiam S. R. E. Cardinales nominatim iGe⸗
muslh comprehendit: præfatus Urhanus Præ-
deceſſor, advertens nonnunquam eve-
UEnire, quòd aliquis ex Cardinalibus ali-
um cui Patriarchali, ſeu Metropolitanæ,
um aut Epiſcopali Eccleſiæ præpoſitus,
unum ſimul ex Epiſco patibus Subur-
bicariis obtineret, conſtituit, ut hujuſ-
len modi Cardinales in primodictis Eccle-
ſiis, non autem apud Epiſcopatuùs Sub-
urbicarios, reſidere tenerentur.
Denique tam in prædicto Concilio,
quàm in citata Urbani Conſtitutione,
contra transgreſſores hujuſmodi Le-

—

Ke . .
n gum, quæ ad Keſidentiam pertinent,
Igraviſſimæ pœnæ ſtatutæ fuerunt; qua-

neg M m 2 fum

48 Ad N. P. La-Coix Theologiam Moralem

rum executionem idem Urbanus pri-
mo quidem demandavit Auditori cau-
Congre- ſarum Curiæ Cameræ Apoſtolicæx; Ve-
gatio ſu- rum biennio poſt, totam hujus mate-
S R riæ cognitionem delegavit Congrega-
eodem Ur. tioni particulari à ſe deputatæ, quam
4ono]; III compoſitam eſſe voluit ex tunc & pro
erecta. S — 1
tem pore exiſtentibus Cardinali Roma-
ni Pontificis in Urbe Vicario, necnon
ejuſdem Pontiſicis Datario, & Secre-
tario Status, ac Secretario Brevium,
duobus item Secretariis Congregatio-
num, negotiis & conſultationibus Epi-
ſcoporum & Regularium, ac interpre-
tationi & executioni Decretorum præ-
dicti Concilii Tridentini reſpectivè præ-
poſitarum. Et quidem prædicto Car-
dinali Vicario facultatem tribuit, ut,
juſtis ex cauſis, & cum conſilio prædicto-
rum Prælatorum, concedere poſſet E-
piſcopis licentiam abeſſendi à pro-
priis Eccleſiis & Diœcéſibus ſpatio
duntaxat dierum quadraginta, ut in
ipſius Urbani Literis datis die 1. Janu-
arii Anni 1636. diſtinctius præſcribi-
tur.
Hujus Congregationis Caput, ſeu
Præfectus, ex quo eadem inſtituta eſt,
ſemper fuit præfatus Cardinalis Vica-
rius pro tempore exiſtens; quemad-

modum ejuſdem Secretarii munus is
ſemper geſſit, qui Congregationi
on-

n
lehrn⸗
Olus
ius
ANer
Urla⸗
Stoum
tet tn
Antone
EbR,
Antt e
n dinte⸗
mnebuull
Kirm
ebbndr
6 afctn
NClis
Mbentbor
liln
bulane
laem
t Non
A, ſtne
Ar iin

en Supplementum, ſive Acceſſionet. 549

Qn. Ooncilii Tridentini fuit à Secretis; unde
eknt etiam Nos ipſi, dum in minoribus con.
l ſtituti Oſſicio Secretarii Prædictæ Con-
sE gregationis Cardinalium Concilii Tri-
dentini interpretum fungeremur, par
quoque munus Secretarii alterius Con-
c gregationis ſuper Reſidentia Epiſcopo-
8 In rum ſimul ſuſtinuimus. Quæ ſanè Hujus
mm Congregatio, ut ex illius Secretariæ aknk,
lem Regeſtis apparet, tam ipſius Urbani pranir.
Prædeceſſoris temporibus, quaàm alis
en ſubſequentibus, non ſemel ſingulis
l Annis adunari conſuevit; id quod à
uuum ſan. mem. Prædeceſſore pariter Noſtro
IClemente Papa Xl. in uſum revocatum
uI fuit, & identidem peractum, Nobiſmet-
an ipfis præfatum Secretarii munus obe-
untibus, confectiſque à Nobis, &
impreſlis Folus, eà prorſus methodo,
quæ pro cauſis ad Congregationem
U Conclli pertinentibus obſervatur.
E Otautem Epiſcopi à ſuis Eccleſiis
vel Diœceſibus licite abeſſe poſſint, cùm
WU præter cauſam Canonicam, expreſfſa
Igquoque licentia Romani Pontificis, ut
ſupra diximus, ſit neceſſaria; excepto
caſu prædictæ trimeſtris abſentiæ à
Concilio permiſſæ, pro qua nulla pe-
culiaris requiritur licentia, cùm idem
Concilium Epiſcoporum abſcedentium
conſcientiæ relinquat, de æquitate
cau ſæ judigium facere; hinc eſt, quod
Mm 3 quæ-

3 0% Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
quæcunque hujus generis licentia olim

indulgeretur, per ſpeciale Chirogra-

phum manu Pontificis ſignatum expe-
diebatur. Poſtmodum veròô inductus
fuit mos deſcribendi omnes hujuſmodi
licentias in unico Folio, quod Pontiſici
ſubſcribendum deferebatur, quem ſa-
nè morem à praceſloribus Secretariis
invectum, Nos quoque ſervavimus.
OQuam Cuùm autem poſt abſentiam duode-
, N cim annorum, quorum duos apud An-
Poniifex Cohitanam, & decem apud Bononien-
reſtaura ſem Eccleſias Regimini Noſtro ſucceſ-
fſive commiſſas, aſſiduè reſidendo tran-
ſegimus, in Urbem reverſi, & ad A-
poſtolicam Sedem, quamvis imme-
rentes, evecti fuerimus: Congregati-
onis præfatæ ſeſſiones, materiàâ forſan
deficiente, non amplius frequentari
comperimus; neque porro Chirogra-
pha, aut Folia fignanda Nobis oblata
fuerunt; ſed factà Nobis oretenus a
Prælato dictarum Congregationum ſu-
per executione & interpretatione Con-
cilii, & ſuper Reſidentia Epiſcoporum
Secretario, tam petitionum Epiſcopo-
rum, qui vacationem à Reſidentia
poſtulabanr, quàm cauſarum, quibus
hujuſmodi petitiones innitebantur,
relatione; noſtroque deſuper accepto
reſponſo, opportuna ſingulis Decreta
Perſcribi, eaque à Cardinali Vicario
Noſtro-

Melse

ul
N Ad

1

ge
4
Aürm

fiua
uum
MMlertn
laiks
lan
dlcann
eCete
Nürontn
licrlitn

nl0

hehorn
thiun
nlal
UrI
eg

UI

lhen

Nlerdel
EA
mnum

ſ

o ſar

Nhi

NW
I
ln

mmn
Non
n len
loren

ninne

intoct

mmul

dntnil
Cum
lnn

Sapplementuns, five Acceſſiones. 51

Noſtro, tanquam ſæpedictæ Congre-
gationis ſuper Reſidentia Epiſcoporum
Præfecto, ſignari conſueverunt. Veruùm
cùm Nos hanc agendi rationem pro rei
gravitate nimis compendiariam judi=
caverimus; viſum eſt Nobis motu pro-
prio & ex certa ſcientia, non ſoluùm pro
debita, ut ajunt, acts ſolemnitate, ſed
etiam pro ipſius rei ſubſtantia, & pro
maturiori examine cauſarum, quæ ad
hujuſmodi licentias obtinendas afferun-
tur, infraſcriptas leges & ordinationes
inviolabiliter in poſterum obſervandas,

Apoſtolicaâ authoritate, tenore præſen-

tium edicere, & conſtituere.
Primum itaque relata ſuperius Sae Canonica,
croſanctæ Tridentinæ Synodi Decreta, Fra-
ſeſſ. b. cap. I. & ſeſſ. 23. Cap. 1. de Keform. e eo.
laudataſque Romanorum Pontificum frmat, &
Prædeceſſoram Noſtrorum Pü IV. aonale⸗
Gregorii XIII. Clementis VIII. & Ur. oy ob.
bani pariter VIII. Conſtitutiones, & Kautibus,
Ordinationes, nec non omnes & ſin-
gulas, quas ſupra innuimus, Reſolutio-
nes A poſtolicæ Sedis authoritate editas,
innovantes, & tam Decretorum, quàm
Conſtitutionum, Ordinationum, &
Reſolutionum hujuſmodi tenores eti-
am veriores pro ſatis hic expreſſis, ac
etiam de verbo ad verbum inſertis ha-
bentes, & haberi volentes; illaque &
illas, quatenus opus ſit, iterum pleniſſi-
Mm 4 mé

5532 Ad KR., FP. La-Croix Theologiam Moralem

mè approbantes & confirmantes; on-
nia & ſingula in ipſis contenta, ab iis, ad
quos ſpectat, & pro tempore in poſte-
rum ſpectabit, attendi, & in his omni-
bus, quæ Noſtris hiſce Literis non ad-
verſentur, exactiffime impleri & ob-
ſervari volumus, ſtatuimus, & in vir-
tute ſanctæ obedientiæ mandamus,
atque præcipimus; non obſtantibus
quibuſcunque privilegiis, aut contra-
riis’, eétiam quantumvis Inveteratis;
uſibus, & conſuetudinibus, quæ potius
abuſus & corruptelæ dici debent; qui-
bus, ſi fortè adeſſe, aut allegari contin-
gat, motu ac ſcientiꝗ ſimili, ac de prædi-
Ctæ Apoſtolicæ authoritatis Noſtræ ple-
nitudine, derogamus, ac derogatum
eſſe volumus & decernimus.
em e Secundo loco, & conſequenter ad
nar in Præmiſſa, adverſus prædictarum Le-
menras⸗ guI & Conſtitutionum tranſgreſſores,
latat. Om nes & ſingulas pœnas in eiſldem De-
Ccretis & Conſtitutionibus latas & com-
minatas, authoritate quoque Noſtrâ
confirmamus & innovamus; amiſſio-
nis ſcilicet quartæ partis fructuum unius
anni, ipſo facto ab ipfſis incurrendæ,
qui legitimo im pediment, ſeu juſtis &
rationabilibus caulſis ceſſantibus, & abl⸗
que expreſſa, ut præfertur, A poſtolicæ
Sedis licentia, ſex menſibus continuis
extra ſuam Diœceſim morando abfue-
. rintz;

Gnprn
mu
R Ali
1hrnn
n:
unipnd
rkucn
ndbu⸗
Uindnt
Unbmn in
breneg
Unikunkan
Imutnt
Unerte
Plurenl
kuhhrden
Inkerbr
romnge
In,
Aten
Enh

Ulnz,
llherris⸗

envti

uhene

ai
lnr

Aticd.

tbul
noe
lbwee
Nn

Sapplementum, ve Acceſfonelt. 553
rint; & amiſſionis alterius quartæ PHar-.
tis fructuum, eodem modo incurren-
dæ, ubi hujuſmodi abſentia ad alios ſex
menſes protrahatur; ut in prædiésto
Concilio Tridentino ſeſſ.6. cap. 1. de Ke-
form. ſtatutum fuit; incurſus quoque
in peccati mortalis reatum, & obliga-
tionis reſtituendi fructus in abſentia
perceptos, nullà etiam Prævia decla-⸗
ratione, eoſque erogandi in Eccleſia-
rum fabricas; ſeu in ſubventionem
pauperum ipſius loci, quâcunque con-
ventione ſeu compoſitione pro hujuſ-
modi fructbus malè perceptis prohibe-
tà; ut in eodem Concilio /&ſ. 23. Cap. I.
ræſcribitur. Similiter impoſitam 2
prædiclo Pio IV. Prædeceſſore pœnam
amiſſionis facultatum teſtandi & diſpo-
nendi, ſi quæ tranſgreſſoribus hujuſ-
modi competere dignoſcantur; nec
non inhabilitatis ad majores Dignitates
& Eccleſias obtinentes, quam præfatus
quoque Prædeceſſor Clemens VIII. in-
dizit, per omnia confirmamus & in-
novamus. Quibus omnibus hoc etiam Addia
ſuperaddimus, ut idem tranſgreſſores αa
omnibus & ſingulis Indultis & Privile Indulto-
giis, quæ forſan iPſis, tanquam Pontif rum com-
cio Solio Aſſiſtentibus, conceſſa fuerint, Nen
ipſo facto privati eſſe cenſeantur: De zu Solio
cernentes, ſub tranſgreſſorum nomine P ontificig
comprehendi non ſolum eos, qui præter

/

854 Ad K. P. La- Croix Theolo giam Moralem

tres menſes à Concilio toleratos, abſque
legitima cauſa , & expreſſla Romani
Pontificis licentia, extra proprias Diœ-
ceſes commorantur; ſed eos etiam, qui
hujuſmodi licentiam falſis fimulatiſve
cauſis dolose extorquere non dubitave-
rint; vel ea ſemel ritè rectèque obten-
ta, præſcriptos in eadem limites, ac
præfinitum tempus prætergreſſi fuerint.
Quòd ſi nihilominus aliqui, non minus
Canonica ſtatuta, quàm propoſitas
hujuſmodi pœnas contemnentes, in ſua
contumacia obfirmati perſeverare præ-
ſumpſerint; volumus adverſus iſtos ad
ulteriora cum eflectu praocedi, juxta
mentem ejuſdem Concili Tridentini,
quod in citato cap. I. ſeſ'6. Romanum
Pontificem pro tempore exiſtentem
hortatur, ut ſuæ ſupremæ Sedis autho-
ritate in hujuſmodi tranſgreſſores ad
ſeveriorem Sacrorum Canonum nor-
mam animadvertat, atque etiam Ec-
cleſiis ipſis de utilioribus Paſtoribus
provideat, ſicut in Domino noverit ſa-
lubriter expedire.
Congre. Tertio loco volumus & mandamus,
gationem .
juper Re- Ut Pprædictæ Congregationis ſuper Ke-
Edentia, ſidentia Epiſcoporum ab Urbano Papa
ſtue VIII. inſtitutæ exercitium, atque ſeflſi-
in uſum Ones reſumantur; confirmantes ipſius
reducit. Præfecturæ munus dilecto Filio Noſtro
Joanni Antonio Tituli Sancti Martini

o

ck

rtol
ſelilnc⸗
u; G
NnCeN
N
onkre
urencn
plemn,
teluln
Eunnnin
Ctronen
Wenm
llnnlen
Uwrodi
0Aelne
nd obe
ngrer
conicl
Atyero
ro in
Ap
N

v

ſhrent

Sapplementum, ſive Acceſſioner. 555
in Montibus Presbytero S. R. E. Car-

dinali Guadagni nuncupato moderno
Noſtro in Urbe ejuſque Diſtrictu in
ſpiritualibus Vicario, ejuſque in Officio
Vicariatůs hujuſmodi Succeſſoribus;
ſicut etiam Officium Secretarii ejuſdem
Congregationis dilecto HFilio Magiſtro
Joſeph Alexandro Furietto, ejuſque
Succeſſoribus Congregationis Cardina-
lium Concilii Tridentini Interpretum
Secretariis; eoſdemque ſtatuentes in
hujuſmodi Congregatione nune & de-
inceps pro tempore locum habere &
ſuffragium ferre, quicunque ea officia
& munera obtinent, ſive obtinebunt
in poſterum, quæ in præcitatis Urbani
Prædeceſſoris Literis defignantur. Præ-
terea, cùm minimè expediat hujuſmodi
Congregationem Promotore Fiſcali
carere, Nos eum, qui in Tribunali præ-
dicti Cardinalis Vicarii Urbis Officium Eigue de
gerit Promotoris Fiſcalis, ejuſque in putar
Officio Succeſſores pro tempore, ad ,ena T,
idem munus obeundum deputamus in ſealem. 7
præfata Congregatione, cui ipſum, ſeu
ipſos ecum conſultivo ſuffragio volumus Præſeri
intereſſe. At verò perpendentes, quòd ir occaſi-
ſi Congregatio iſthæc toties habenda onen qui-
foret, quoties ab aliquo Epiſcopo li- urgete
5 7, nari de-
centiam abſcedendi à Diœceſi peti con- eart.
tingeret, eadem aut propter frequen-
tiam nimis oneroſa evaderet, aut pro-
Pter

5 Aad K. P. La- GA. Theologiam Moralem.

pter negatararm levitatem tractu tem⸗
poris negligi & parvipendi poſſtet: vo-
lumus atque ſtatuimus, eandem tunc
tantum cogen⸗ dam, habendamque eſ-
ſe, cum auf à Nobis, ſive Succeſſori⸗
bus Noſtris Romanis Pontificibus, ali-
cujus negorii cognitio ipſi remiſſa & de-
legata fuerit; aut, hujuſmodi etiam re⸗
miſlione ceflante, quoties de pœnis ſu-
perius conſtitutis, adverſus aliquem
tranſgreſſorem reipsâ decernendis infli⸗
gendiſque deliberandum fuerit; ſiqui-
dem hujuſmodi pœnarum mocus, pro-
ut cujuſque major aut minor contuma-
Cia exegerit, ab eadem Cong gregatione
ſtatuendus erit; ut factà per ipſius Se-
cretarium Nobis, ſeu Succeſſoribus
Noſtris relatione, approbatque Con-
gregationis reſolutione, ad huiuſmocli
Pœænarum executionem cum effectu
rocedatur; aut denique cum aliquis
Pieoen inſtantiam Proponat abeſ-
ſendi à propcia Dioceſi ratione alicu-
jus muneris ſive ofſici, cujus ea dicatur
natura eſſe, ut Apoſtolicum Indultum
de non reſidendo ad longum tempus
ipfſi ſit Concedendum; Nos etenim hu.
juſmodi Indulta nemini unquam con-
cedi gebere decernimus, niſi prævio
cauſarum examine in eadem Congre⸗
gatione peragendo, Noſtrâque & Suc-
geſſorum Noſtrorum ſcientià & ap-
pro.

M
ienrhu
nin
ranmor

Pn W

un n
mNb
Tldost
zundcel
lreiutft.

In ancl

Uipente
ffllarzn
fenerenen

obeo
üteine
mmne
umnk
Noumn 64

⸗ Supplenentun ſos Acceſſiones. 557
A probatione, & mediante expeditione
9 Literarum Apôſtolicarum in forma
Brevis; idéoque mandamus Noſtro &
„(Rommani Pontificis Pro temporé exi-
ſtentis Supplicum Libellorum Secreta-
nhl⸗ rio „ aliiſque Secretariis quarumvis
in Congregationum, quibus ea derepre-
Nene ces oblatæ fuerint, ut illas ad prædictam
. Congregationem ſuper Reſidentia Epi-
din ſcoporum omnino remittant; ſimulque
Ie prohibemus Noſtro & Succeſſôrum
min Noſtrorum Pro tempore Secretario
Brevium, ne Literarum A poſtolicarum
ſuper Indulkis hujuſmodi exempla No-
bis, aut Succeſſoribus Noſris ſignanda
ullatenusafferat, niſi authentica docu-⸗
menta, tam de caulârum ekamine in
dicta Congregatione peracto, quam
de Apoſtolica approbatione & aſſenſu
conſequenter emanatis, Eidem fuerint
exhibita. ””ͦM
Quarto loco ſtatuimus, ut Folia ſu- Folis;
perius enunciata in poſterum omnino cum ex-
conficiantur, in quibus mimirum deſcri hraone
bantur nomina Epiſcoporum, quibus ucs io⸗
dantuùr Indulta commorandiextra Dice eonceden-
ceſim, una cum cauſis ab ipſis adductis Tin
atque probatis, & ſpatio temporis ad Signozu-
quod hujuſmodi Indulca conceduntur; vém de-
quæ quidem Folia à Romano Pontifice n
ſubſcripta, in Tabulario prædictæ Con- 2
gregationis, ut alias, aflervari Præcipi⸗

558 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

mus: Quod tamen intelligi volumus
non de iis Indultis, quæ per Apoſtoli-
Cas Literas in forma Brevis expedienda
eſſe in paragrapho ſuperiore præſcripſi-
mus; ſed de alterius generis Indultis,
de quibus infra dicendum erit, quæ-
que, poſt Pontificium aſſenſum à Se- .
cretario requiſitum & obtentum, expe- um
diri dehebunt per Decreta à prædicto Sath
Cardinali Vicario Urbis, tanquam præ- Alid
fatæ Congregationis Præfecto, ſubſeri- Mighe
pta. Decet enim has quoque licentias Wonh
non ſine Pontficià ſubſcriptione prodi- lhue
reʒ idque obtinebitur accedente Signa- hom
curâ Pontificis ſuper prædictis Foliis, in Urnn
quibus ſingulorum Indultorum teno- mmii
res & cauſæ à Secretario deſcripta erunt; mnlmdi

1

quemadmodum elapſis temporibus, anm

atque etiam à Nobis ipſis, dum hujuſ- emng
. . . .
modi Secretarii munere fungeremur, mnin
. . lA3N
ſervatum fuiſſe narravimus. gurin
Singulis Quinto loco, quoniam experiendo D
abſemiæ cognovimus, quòd ad obtinenda In- den
cauſis op- J15 . . lilt h
P- dulta commorandi extra Diœceſim, in- „
portuna ſer; . 1 . Abpune
Reſeripia fraſcriptæ plerumque cauſæ ab Epiſco- Reur
comparat. Pis afferri ſolent; nimirum aut neceſſi- rtn
„ . . . 1⸗— KEGend
tas aſliſtendi perſonaliter alicui liti, ſeu ud
erii, i ſi⸗ C iokeist
controverſiæ, in qua Eccleſiæ, aut Cle-

ri ſui, vel etiam propriæ Familiæ res
agatur, quæque in Romana Curia in-
treducta ſit, vel alia in Urbe, in qua re-

ſideant majora Tribunalia, quorum ea
de

DSyuplementum, ſive Acceſſtoner. 559
de re judicium eſſe debeat; aut corpo-
D ralis ægritudo, quà correptus fuerit
Epiſcopus, dum extra Dieceſim, Con-

en 2k. . —;——
duh Ciliaribus menſibus utens, morabatur,
“R ita ut ad eandem Dicceſim revertine-
e g

qqueat; aut adverſa valetudo in ipſa Dic-
ceſi contracta, ad quam depellendam
elt Medici putent neceſſarium fore, Epi-
dimnlch ſoopum aërem & folum aliquantiſper
Nur mutare; aut denique malignitas aoris
in Diœceſi vigens, quam aliquibus anni
un menſibus devitari oporteat; & quoni-

enah,

H am nec ulla ex præmiſſis cauſis, abſque

expreſſa Komani Pontificis approba-
tione, quemquam ab onere reſidendi
Uuhnn

eximere poteſt; &, niſi certis expreſſis
circumſtantiis, ſiſque verificatis, diffici-
le eſt ad hujuſmodi approbationem ri=
t& recteque procedere; necefſarium
Nobis viſam eſt infraſcriptas Regulas
ſtatuere, quasin ſingulis reſpectivè ca-
ſibus ab iis ad quos ſpectat, & pro tem-
pore ſpectabit, obſervarimandamus,
atque præcipimus.
Si quis igſtur in poſterum licentiam An, ⸗
petierit abſcedendi à Diœceſi fibi con- Juorenu⸗
credita, ut judiciali controverſiæ, quæ Taaamn
alibi vertitur, per ſe ipſum interſit; ex- Epiſcopo,
primere debebit in precibus tum Lo es ditn-
cum, ſive Urbem, in qua hujuſmodi caus? Li.
lis agitatur, tum etiam an ea pertineat eise
ad ipſam Oratoris Lecleſiam, ſeu Cle-
xum,

„.

566

A4 R. P. La-Croix Theologiam Moralen
rum, vel potius ad ipᷣſius Familiam. Et
quidem ſi ad Familiam pertineat, abſ-
que eo quod Secretarius Congregatio-
nis Pontificem aut Cardinalem Præfe-
tum adeat, reſcribendum ab ipſo erit,
ut Orator ad effectum de quo in preci=
Bus, utatur menſibus à Concilio indul-
dis. Quod ſi eis jam uſus fuerit, ulte⸗
rior ipſi licentia non concedetur. Si
Vero de ejus Eceleſiæ vel Gleri rebus
agatur, exponi debebunt, tum ſtatus
litis; ejuſdemque goavitas, tum cauſæ;

propter quas neceſſaria créditur in lo-=

co judicii Oratoris præſentia; tum et⸗=
lam declarandum, an Menſibus Gonci-=
Hiaribus uſus fuerit. Et quidem ſi non-
dum illis uſus ſit; reſeribendum erit, ut
e in hujuſmogli cauſam impendat. Sdi
Vero id amplius Epiſcopo integrum
non ſit, (qua in re nec dolus nec fraus

interceſſerit) & alioquin ipſius inſtantia

Juſta videatur, tantum illi temporis, &
hon amplius, ad commoranduin extra
Dicœceſim tribuatur; quantum judica-
tum fuerit neceſſariüm eſſe; ad Cauſæ
Defenſorés, Advocatos, & Judices dé

omnibus, quæ& ad rem pertinent, ſuffi-

Eeienter inſtruendos. Si enim licentia
abeſſendi à Diœceſi uſque ad finalem
exitum cauſæ extendi deberet, nemo
non videt, quam diuturna plerumque
foret in hiſee caſibus Epiſcoporum ab-
ſentia,

ineled

.

n
vAfA
anm⸗
uun
mun N
Lenbete
ilnalke
1n rein
Utnkn
pnig n
Niarn n
Allent⸗
u ſtiek
mer notb
ten Cont
thpre
Mumgrn
ntefn
9 kfenut
iele,
en he
Reil
A 0
N

14

Supplementum „ Feve Acceſſiones. F6I
u ſentia, & quam facile evenire poſſet,
A ut pleræque Diœceſes complurium an-

i .
ie norum ſpatio ſuorum Paſtorum præ-
lk ſentiâ carerent. “ſ
nc Qui vero licentiam abeſſendi petié- Quid ra.

eni rint ratione infirmitatis extra Diœceſim "tone In-
Gtiin contractæ dum vacatione à Concilio αασͤù
irt in indultâ uterentur, aſſerentes ea de cau- Diœceſim
u ſa regreſſum ad propriam Diœceſim ſi- vutracte.
II bi prohiberi; exponere debebunt con-
i tractæ infirmitatis qualitatem, & ſuper
h ea teſtimonium Medici juramento fir-
i matum exhibere. Atque ubi petita li-
I centia ipfis indulgeatur, ea ſemper ad
U certum ac deſfinitum tempus concedi
an debebit, adjectâà quoque elauſul4 /s tam-
in dit infrmitas duraverit.
Ab iis autem, qui hujuſmodi licen- Ouis s4
tiam poſtulaverint, eo quòd aêéris mu zonate-
tatione opus ſibi eſſe dicant ad conva ſeenaun,
leſcendum ex morbis, quos in ſuis Ec. 1, Hjvtz⸗
U cleſiis reſidendo contraxerunt;, expri Ni contyä=
mendum erit in precibus, quo morbi 46,
genere, & quam graviter laborent, ac
proferendum teſtimonium Mediei; qui
lurejurando teſtetur, utile ac neceſſa-
rium Oratori eſſe, ut in aliam Regio-
u nem atque aérem per aliquod tempus
Ie transferat. Neec illud filentio præter-
eundum, an ſeilicet Orator, antequam
morbo corriperetur, trimeſtri licentia
à Concilio permiſs4 uſus fuerit; Si emim
dAd P. La⸗Croia Theol. Suppil: Nn id

562 Acdl R. P. La-Croix Theologiam Moralem.
id nondum fecerit, & tempus à Conci⸗=
lio indultum ſufficiens ipſi non repute-
tur, poterit eidem concedi, ut per qua-
tuor menſes, in quibus tamen Concilia-
res Menſes comprehendantur, à Reſi-
dentia abſens permaneat: At ſi prædi-
Cos Conciliares Menſes, remoto omm
dolo & fraude, jam extra Dioceſim
tranſegerit; tantum temporis ipſi indul-
geatur, quantum ad confirmandam ip-
ſius valetudinem verè neceſſarium eſſe
prudenter judicabitur.
Qui tandem licentiam commorandi
Lei *extra Diœceſim poſtulabit propter ma-
nir inſa. lignitatem aêris, quem in ſua Diœceſ
labris, aliquo anni tempore inſalubrem eſſe

ſus ſit Regionis ar; Item an eadem Cœ-

locus exiſtat, in quo ſuſpectum illud
tempus abſque ſalutis detrimento tran-

li temperies totam comprehendat Dieœæ-
ceſim, ita ut nullus intra ejus tractum i

ſigere valeat; poſtremo, an Conciliari-
bus Menſibus uſus fuerit. Etenim ſi
nondum eos ſibi ſumpfſerit, non ægre
obtinebit Indultum abeſſendi per qua-
tuor menſes (quatenus periculum ab og
aére tamdiu durare cenſeatur) in qui- .
bus tamen tres illi à Concilio permifſi Mn⸗
numerandi erunt; Si autem hujuſmo- en

di

eA
c
Sitn
enh
unde
Mmmn
harden
uln n
rſaaleuf
vnuri
ptaul

urm

affirmet; is videat etiam atque etiam initm
quid agat; Et quidem pro veritate ex- tlig
ponat, quibus anni menſibus permicio- leinmib

üngenel
, en

1bu bel
Imumn
loen,

phettrt

nd con

Supplementum, kve Acceſſiones. 563
SZ di Concilii indulgentiãà jam uſus fuerit.
n fruſtra novum Indultum prædicta de
Kane cauſa ab Apoſtolica Sede poſtulahit;
Aun, ſibique imputare debebit, quod cùm
D 4 ſciret certo anni tempore in ſua Diuæceſi
aërem inſalubrem fore, conceſſos va.
ennnr cationis menſes in tempus illud non re-
tulht ſervaverit. In omnihbus autem abſen-
ulin tix Indultis, quæ ratione a&ris inſalu-
inin bris in poſterum concedentur, hanc
umi clauſulam ad jici volumus: Dummodo
intra Dicceſim aliquis locus non adfit,
un in quw aer ſælubris ſit, & in quo Epiſco-
tünrn pus commorari poſſit.
iI Sanée prædictus Urbanus Prædeceſ- Quis
rlmi ſor non prætermiſit eorum Antiſtitum debsen-.
uas cauſam conſiderare, qui Provincialibus ais Guci-
umt Conciliis, vel Congregationibus, ſeu ; A-

=

. embl.
m Aſſembleis generalibus, in quibus Ec- iici

cleſiaſtici intervenire ſolent, perſonali- &.
ter intereſſe, ſive in aliis muneribus,
aut Reipublicæ officiis, quæ ipſorum
Epiſcopatibus Eccleſiiſque adjuncta
ſunt, ad certum tempus extra Diœce-
ſim occupariſolent, ac debent; & his
rm quidem in præcitata Conſtitutione li-
Wus centiam abeſſendi conceſſit pro eo defi-
nito tempore, quo ejuſmocdi Concilia,
caner aarnes & Aſſembleæx pera-
gentur, exercitiumque muneris ſeu of-
freii publici eorum Fccleſiis adjuncti,
actum duraverit; dummodo iis finitis,
Nn 2z recto . .

T

564 Ad X. P. La⸗Croix' Theologiam Moralem r⸗
recto tramite ad Eceleſias ſibi commiſ- 1be⸗
ſas ſeſe conferrent; cujus conceſſionis Miy
æquitatem Nos quoque agnoſcentes, mlliin
eandem approbamus, & confirmamus. M?
Sed cum inlem Urbanus nihil ſtatuerit “
de Epiſcopis, qui à Reſidentiæ ſuæ loco mfnint
diſcedunt proProceſſuum in cauſis Bea- pjiine
tificationum aut Canonizationum com- aumm
pilatione, Apoſtolicà authoritate ipſis gummin-
delegatâ; neceſsè eſt aliquid à Nobis giumd
pro his etiam caſibus opportunè con- nd
ſtitui. Siixd
Luid pyo Expediuntur à Congregatione ſa- h
conſtru- Crorum Rituum Literæ, quas vocant mn ichr
endis Pro- Remiſſoriales & Compulſoriales, qui- itt
W: bus committitur, ut ſupradicti Proceſ- a
irin cau- ſus authoritate Apoſtolicà conficiantur; dnn
ſi Cano- eæque diriguntur tribus Epiſcopis aut lal
m“ Juperioribus Prælatis, cum clauſula, ut 4 di
AJuo ad minus procedant. Cumque in Nn
hujuſmodi Epiſcoporum numero ſem- imu
per includatur Ordinarius loci, in quo nnuam
Proceſſus conſtruitur; ferè contingit, icen
è tribus, ad quos Literæ ſunt directæ, Mn
unum duntaxat à Reſidentia avocari. Ahik
Ubi itaque aliquis Epiſcopus Titularis
Eccleſiæ in partibus Infidelium conſti- uſi
tutæ haberi poſſit, volumus eum in præ-
fatis Literis pro uno ex tribus Epiſco-
pis comprehendi. Quòd ſi tres omni-
no Antiſtites in propris Eccleſiis reſi-
dentes ad, hujuſmodi effectum delegari
opor-

1

HWM Supplementum, ſive Acceſfſiones. 565

/

o oporteat, ſtatuimus atque præcipimus,
r ut Literæ à prædicta Congregatione di-
Nnd rigantur Epiſcopis, qui viciniores ſunt
Unii Diœceſi, in qua Apoſtolicus Proceſſus
conficiendus erit. Quoniam vero non
de re agitur, quæ duabus tribuſve heb-
domadibus perfici queat, ſed quæ plu-
rium ſæpe menſium, aut etiam anno-
eli rum operam requirit; volumus, ut Epi-
— ſcopi, qui ejuſmodi delegationem ac-
, ceptaverint, neteſlariam licentiam ab-
ſcedendi à Diœceſi, cauſam abſentiæ ex-
e primendo, petere & impetrare non
omittant, ſub pœnis adverſus eos con-
es ſtitutis, qui abſque cauſa extra Diœce-
enc ſim commorantur. In hujuſmodi au-
unin tem licentüs concedendis, ſtatuimus=
ut Conciliares Menſes ſemper compre-
hendantur, & præter eos, triginta dun-
taxat dies, ſi opus fuerit, adjjiciantur;
nam & ad plura peragenda quadrime-
ſtre ſpatium ſuſſiciens eſt; &, ſi adhuc
Faciendi ſuperſint, quatuor alii menſes
uE ſequenti anno in idem opus inſumi po-
terunt.
Hæc ſunt quæ ſalubriter in Domino Peynre.
ſtatuenda judicavimus, quæque pro re- wiſorum
gula & norma in poſterum haberi vo- Tige aez⸗
lumus, ut à Venerab. Fratribus Patri= ceptum.
archis, Archiepiſcopis, & Epiſcopis,
graviſmſimum quod ipſis incumbit, Re-
ſidentiæ officium exacte impleatur. Ita:
Nn 3 que

Enele
nlalii⸗
Anune.

566 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

que Dilecto Filio moderno præfatæ
Congregationis ſuper eadem Refiden-
tia Secretario, ejuſque Succeſſoribus in
perpetuum, injungimus, & in virtute
ſanctæ Obedientiæ, ſub pœnis contra
inobedientes mandatis Apoſtolicis in
re gravi, præcipimus atque jubemus, ut
ſupplices Libellos pro parte quorum-
cunque Antiſtitum ſibi oblatos, in qui-
bus ea, quæ ſupra adnotavimus, expreſ-
ſa non fuerint, quibuſque neceſſaria au-
thentica documenta, ſuperius pariter
indicata, non ſint adjuncta, nullo mo-
do recipiant, multoque minus ad Pon-
tificem referant: In Decretis autem, quæ
poſt Pontificium aſſenſum ab ipſis Se-
cretariis in conſueta audientia reporta-
tum, à Cardinali ejuſdem Congrega-
tionis Præfecto ſubſeribenda erunt, ſu-
praſcriptas clauſulas reſpective appo-
nere non prætermittant; illud etiam ex-
preſsè cavendo, ut, quæ concedentur
Indulta, à die Datæ ipſorum Decreto-
rum decurrere intelligantur.
De ouere Denique Vener. Fratres Patriarchas,
Qenunci- Primates, Metropolitanos, & Epiſco-
Pos univerſos monemus, ut non ſolum
s. ipſi ſtatutas de Reſidentia leges adamuſ-
ſim obſervent, ſed etiam memores ſint

ti Seſſ 6. cap. 1. de Reformat. quo juben-
tur ſinguli pro virili parte in aliorum
agendi

gid
zufni
inumn
lorn
Nenruntent
haönnd u
n hini
uneyetnia
lllllmzin
AMnr, o
r pot
mmnni
Unorent h
1prlco)
Un tenore
i Ueni
nhatt,
Mooncel

Decreti à ſacra Tridentina Synodo edi-

Supplementum „» ERive Acceſſioner. 567
agendi rationem reſpectivè vigilare, &
ene non reſidentes Romano Pontifici infra
certum tempus denunciare. Noſtris
„ quoque, & Apoſtolicæ Sedis Nuntiis
hoc idem demandamus & injungimus;
ſ ubi intra ipſorum Nuntiaturæ Diſtri⸗
Wen (um aliquis Epiſcopus, ſeu Superior
gn Prælatus exiſtat, qui Canonicas Leges
ii hac in parte violare dignoſcatur.
We. Et quia Nobis relatum eſt, nullibi Specialis
frequentius prædictas Leges ab Epiſco- commiſſis
pis violari, quam in proximo Neapoli- Jenezzo
tano Regno, (neque vero id mirum in g Neapo-
tanto eorundem numero) volumus at- li commo-
que ſtatuimus, ut in Indultis abſentiæ, anti.
quæ pro Epiſcopis prædicti Regni in
poſterum expediri contingat, ad cæte-
ras clauſulas ſuperius præſeriptas, hæc
etiam addatur, ut obtenta licentia ex-
hiberi debeat Apoſtolico Nuntio Nea-
poli commoranti, alioquin nullius ro-
boris & momenti habeatur. Nos ſi-
quidem prædicto Nuntio earundem
præſentium tenore committimus, ut
hujuſmodi Licentias in acta ſui Tribu-
nalis referri faciat, itemque de cauſis,
propter quas conceſtæ fuerint, inquirat,
ac tempus in iis præfinitum obſervet, ad
hoc ſcilicet, ut & per eum reſciri poſſit,
ſi quid obreptum aut ſubreptum fue-
rit in precibus; & ipſum latere nequeat,
ſi quis præſcriptos ſibi limites tranſgre-
NAn 4 diatur.

N

56 8 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

licæ Sedis Indulto, extra tempora à

Diœceſi ſua commoretur. Pro is au-
tem, qui, ut Nobis pariter relatum fuit,
Dicœceſes ſuas deſerunt, & non quidem
in Urbem Regni principem, ubi Apo-
ſtolicus Nuntius moram trahit, ſed in
alias ſe conferunt ejuſdem Regni Civi-
tates, quin ipſe Nuntius quidquam de
ipſis audiat; injungimus eidem Nuntio,
ut per Officiales ſuos atque Miniſtros,
quos in omnibus Diœceſibus retinet,
curet ſe certiorem fieri de Epiſcopis,
quicunque à propriis Diœceſibus rece-
dunt; Ut & ii, qui obtentis licentiis ab-
utuntur, & multo magis ii, qui proprio
marte ſe gerere præſumunt, [dum vel
abſque prævia licentia, præter tempus
à Concilio indultum à ſuis Diœceſibus
abſunt, vel ſi ob aliquem inopinatum
eventum ab ipſis diſcedere compulſi
fuerint, hujuſmodi licentiam, ſtatim ac
ad deſtinatum locum pervenerint, pe-
tere & impetrare non curant;] ſeverio-
ri ſacrorum Canonum, & Apoſtolica-
rum ſanctionum cenſuræ ſubjiciantur.
§. R. E. Cæterum intendimus ſub præſen-
Cardina- tium Literarum Noſtrarum ordinatio-
N ne & diſpoſitione etiam ipſos Ven. Fra-
gibus exs tres Noſtros S. R. E. Cardinales, qui
re Patriarchalibus, Primatialibus, Archi-
EpPI1-

diatur, ſive abſque neceſſario Apoſto⸗

Concilio permiſſa, longè ab Eccleſia &

antn
Gn ul
Melnrn
n u⸗
ANAd
be we
Eynexen
XNLCn
ſalkeind ⸗
mnitſet,
ellen
rnn, o
Lenn, D
Airdem
npugmn.
lkfocirl, a
achent
mon⸗ t
lt, ich
Pur 1 Nul
Anger
Aceri

A ine⸗

ine B
eni Supplementum, üve Acceſſiones. 6g
am Epiſcopalibus, & Epiſcopalibus Eccle- cor-
r ſis prædictis ex conceſſione & diſpenſa- endan
e tione Apoſtolica nunc præſunt, & in
D futurum przctunc cetnprtllendi: ac
nn comprehenſos e e & fore. .
, Prrſentes quoque Literas,: omniaque Liera-
in & ſingula in eis contenta, de ſubreptio- rum ir-

nke ,2. 1 5 . I
,it nis, obreptionis, aut cujuſcunque nul- Touſatt.

liii litatis vel invaliditatis vitio, intentioniſ- sur.

M que Noſtræ, ac quocunque alio defe-
Wenhnn

Gtu, etiam ex eo, quôd in præmiſſis
quomodolibet intereſſe habentes ſeu
habere prætendentes, & præſertim ejuſ-
dem S. R. E. Cardinales, Præmiſſis non
conſenſerint, nec ad ea vocati & auditi,
ſolemnitateſque, & alia ſervanda & ad-
implenda nullatenus ſervata & adim-
pleta fuerint, ac quocunque alio colo-
um re, prætextu, occaſione, & cauſa, et-
lin jam neceſſario exprimenda, à quoquam
mnmm notari, impugnari, in jus vel contro-
um verſiam revocari, aut ad terminos juris
reduci, vel adverſus illa aperitionis
m“ oris, reſtitutionis in integrum, vel aliud
quodvis juris, facti, vel gratiæ reme-
dium impetrari nullo unquam tempo-
re poſſe; ſed ſemper perpetuòque vali-
da, firma, & efficacia eſſe & fore, ſuoſ-
que plenarios & integros effectus ſorti-
rI, & obtinere, ac per omnes & ſingu-
los. ad quos ſpectat, & quomodolibet
ſpectabit in futurum inviolabiliter ob-
Nn 5 ſer-

S

570 Ad X. P. La- Croiæ Theologianz Moralem
ſervari, perinde ac fi in Conſiſtorio No⸗ WMd .
ſtro ſecreto, & de eorundem Fratrum .
Noſtrorum conſilio, & unanimi aſſen- W’ .
Sublata, ſu emanàâſſent; Sicque & non aliter in Wm
Sr: um, Præmiſſis omnihus & fingulis per quoſ-
G cunque Judices Ordinarios vel Delega- laalm
tos, etiam Cauſarum Palatii Apoſtoli- Mum
ci Auditores, nec non prædictæ S. R. E. mudh
Cardinales etiam de Latere Legatos, mntxin
Vice Legatos, & Apoſtolicæ Sedis munmh
Nuntios, præcdictamque Congregatio- An,
nem fuper Reſidentia deputatam, & chnan
quoſcunque alios quàâvis authoritate m,dult
& poteſtate fungentes nunc, & pro tem- m, ſünl
pore exiſtentes, ſublatâ eis & eorum hannu
euilibet quâvis aliter judicandi, decla- unn ll
randi, interpretandi, & definiendi fa- ſigulem
cultate, judicari & definiri debere, & n famn
quidquid ſecus ſuper his à quoquam ntn
quavis authoritate ſcienter velignoran- n
ter contigerit attentari, irritum & ina-

. Menunt,
ne decernimus. hel
4 . . . H
Derega. Non obſtantibus Conſtitutionibus & en

tionet. Ordinationibus Apoſtolicis, etiam in
5 Univerſalibus, Generalibus, Provin- Lannten
cialibus, & Synodalibus Conciliis edi- dnme
tis vel edendis, nec non, quatenus opus Maiſb
ſit, de non tollendo jure quæſito, aliiſ- uni
que Cancellariæ Apoſtolicæ Regulis,
Statutis quoque, etiam juratis, & con-
ſuetudinibus, etiam diuturnis & imme- agn
morabilibus:, dictarum reſpective ⸗ Ane
. cle-⸗

Supplementum, ſive Acceſſiones. 71
cleſiarum, nec non licentiis, privilegiis,
& indultis etiam Apoſtalicis, eiſdem
Eccleſis, earumque Præſulibus quo-
modolibet hactenus conceſſs, omni-
buſque & ſingulis aliis, quæ prædictus
Urbanus ſuarum Literarum firmitati
& executioni voluit non obſtare, eæte-
riſque contrariis quibuſcunque.
Ut autem ædem præſentes, & in eis Publica-
contenta quæcunque, ad omnium no- an r
titiam deducantur, & ne aliquis illo- gorum
rum ignorantiam prætendere poſſit; aurbori-
volumus, quod exdem præſentes per“““
aliquem, ſeu aliquos ex Curforibus
Noſtris ad valvas Baſilicæ Principis A-
poſtolorum, ac Cancellariæ Apoſtoli-
cæ, & in Acic Campi Floræ de Urbe pu-
blicentur, & earum copiæ ibidem affi-
gantur, & affixæ relinquantur, quæ ſic
publicatæ & affixæ omnes &ñ iingulos,
quos concernunt, arcétent & afhclant:-
non ſecus, ac ſi eorum unicuique perſo-
naliter intimatæ & notificatæ fuiſſent;
quodque earundem Dræſentium tran-
ſumptis etiam impreſſis, manu alicujus
Notarii publici ſubſcriptis, & ſigillo
Perſonæ in dignitate EKcclefiaſtica con-
ſtituræ munitis, eadem prorfſus fides
adhibeatur in judicio & extra illud ubi-
A1 que locorum, quæ adhiberetur ipſis
hu ra ſentibudi ſi forent exhibitæ vel oſten-
X.

Unt, Nulli

572 Ad K. Pe La⸗Croix Theologiam Woralem
Sandio, Nulli ergo omnino hominum liceat
paginam hanc Noſtrarum Ordinatio-
num, Confirmationum, Derogatio-
num, Prrceptorum, Statutorum, &
Decretorum infringere, feu eidem au-
ſu temerario contralre. Si quis autem
hoc attentare præſumpſerit, indigna-
tionem Omnipotentis Dei, ac Beato-
rum Petri & Pauli Apoſtolorum ejus,
enoverit incurſurum.

Dat. Pou- Datum Romæ apud S. Mariam Ma-
eifc, ann, orem anno Incarnationis Dominicæ
Bke. 1746. 3. Nonas Septembris, Pontifica-
1746. tüs Noſtri anno mo.

D. Card. Paſſioneus.
J. Datarius.

VIS A

J. B. Eugenius.
Loco † Plumbi.

Rexiſtrata in Segretaria Brevium.
Anno& Nativitats Domini Noſtri Ik.-
&& CARAS112.6. Indidkione 9. die
vero 20. Septewbris, Pontifcatus alt-
tem 5. in 1briſto Partris, &ſ D. AN.
D. BENE. DA Divinag Previ-
dentia

Rde
uus⸗ uil
tid uin
n l

6 cee 1
5 0 0l
di hre

ien /

. aA ileen ,9

lenn

1

GNln 7 1
1 luln
e, neie
. Rhnie
t lte
den
keneil

M

K.

Supplementum, ſve Aecceſfenet. 573
dentia PAPlA IV. anny ſeptimo, ſupradi-
da Conſtitutio aha, & publicata fuit ad
valvas Baſfilicæ Latrranenſis, & Principis
Apoſtolorum., ancellarick Apoſtolicæ, Cu-
riæ que Generalis in Monte Citatorio, & in
Acie Campi Floræ, ac in aliis locis ſolitis, &
conſuetis UOrbis, per mr Nicolaum Cappelli
dApos olicum Curjſorem.

Antonius Befani Mag. Curſ.

Lib. 4. m. 976. abſquèé legitima cauſa (1)
(1) Quæress an legitima auzſa Fit Cura Parochialis,
adeo ut ad participationen, fructnum, & diſtributionum
Eocleſiæ, ſen Collegiatæ, ſet Parothialis admitti poſſit,
ui non intervenit Cboro, ſed miniſterio incumbit Pa-
ochialis Ecclefæ? Relp. diſtinguendum eſſe. Vel enim
Patochialis eura eſt inhærens Dignitati, ac perpetuo ei
adnexa, vel qui Dignirtatem obtinet in Cathedrali, vel
CGollegiata Eccleſia, ultro ſuſcepit regimen Parochialis
Eccleſiæ alioqui non adnexæe, & utramque ex Apoſto-
lieo Indulto retinet. Si primum, videtur admitti poſ-
ſe. Nam Tridentihuin c. 3: ſefl. 22. de Refor. poſt tra-
ditam regulam de diſtributionihus amittendis ab iis,
qui debitum ſervitium in choro non obierint, hæc ſub-
dit: Qaod ſi alicui ex prædittiz Dignitatsbus in Eceleſitt
Cuathedralibut & Collegiatis, de jure ſeu tanſuetudine
Juriſaittio, adminiſtratis, vel oſſcinnz non oomapetät, ſed
extra Civitatem in Dikceſ -ura anima um imminet,
cui irs; qui dignitaten, obnet incumbere volnerit, tunt
pro tempore, qus in Cnrata Eetlefta reſederit, ab mini-

VNraverit, tanznam praſeas ſits ac Aivinis interſit; in Et-=

cleſiis Cathedralibut, ac Gollegiatis habentur. Quatho⸗-
brem ſacra Congregatio 6⸗ Hcc: anfe 173 2: in Akosetis
Regalis diftributioshen. L 5 Reſol P. 39 4. hule dubie
. KN

574 Ad R. P. La-Croixæ 71 beologiam Moralem

an debeat Archi-Presbyter Bertolinus admitti ad parti-
cipationem fruttnnm & diſtributionum Eccleſiæ Colle-
giatæ Canei pro tempore, quo non intervenit Choro, ſed
incumbit miniſterioſuæ Eecleſie Parochialis perpetuo ad-
exæ Archi-Preshiyteratui? reſpondit affirmative, qua-
tenus Archi-Preshbyter eodem tempore ſit altualiter oc-
onpatus Miniſterio Eccleſiæ Parochtalis, & amplius. Si
ſecundum?, S. Pii V. Cenſtitutione 64. cautum eſt, ne
is ad participationem diſtributionum quotidianarum
admittatur. Huns enim caſum, non vero etiam pri-
mum ſpectat Piana illa Conſtitutio, ut notat Garc. de
Benef. p. 3. C. 2. n. 337. Barboſa ad Concil. Trid. I. r.
n. 7. Gallemart. ibidem n. 8. Gonzal. ad Reg. 8. Can-
cell. Gloſſ. 6. n. 69. & Emin. Lanfredinus in expoſitio-
ne dictæ Cauſæ Montis Regalis p. 3 8 5. Hinc cuùm in Mi-
levistana Divinorum Oſiciorum T. 1. Theſ. Reſolut. p.
5. quæſitum fuiſſet, an Parochus, in cujus Eccleſia in-
ſtitutum fuerat Collegium novem Beneficiatorum cum
onere obeundi quotidie Divina Officia in Choro, Fun-
dator autem juſierat, tedditus afſignatos dividi inter
Parochum, & alios Beneficiatos, pro rata ſervitiorum,
& non aliter, etiam ob quodeunque impedimentum, an,
inquam, Parochus impeditus ratiene Curæ debeat ha-
beri pro intereſſente, ad effeétum lucrandi diſtributiones,
reſpondit ſacra Congregatio 15. Januar. an. 17 1 8. ne-
Gativ*.
Lib. 4. n. 87 8. niſi conſuetudo prævaleat (1)
(1) Num vero Canonici teneantur in Choro alta
voce canete, atque contra hanc obligationem conſue-
tudo prævalere poſſit, ſi quæras; ſcito, ſacram Congre-
gationem quod ad primum attinet, afirmativæ ſenten-
tiæ adhæſiſie ſemper, negativé quoad ſecundum ſpe-
ctat. Refert Fagnan. in cap. Licet de Præbend. n. 89.
reſolutum à ſacra Congregatione fuiſſe dic 12. Decem.
1592. Canonicos Baſilicæ Vaticanæ altâ voce concine-
re debere etiam Pſalmos, & reſponſoria, non obſtante
con-

cnin,
Aalai dt
nagfilim
alre Hyn,
1 muenn
ſ Nune
rilmna
a lſud,
en Nin

l,
ahn,
li
ng ſon
cne,
R
Hig 4 4

1 l,

„
Mpla.

.

inn

NE

Supplementum, ſive Acteſſtonet. 775
contrariâ conſuetudine, etiam poſt Tridentinum ſerva-
14. Sic quoque in Vicentina . Junii 1636. reſcriptum
fuit, Canonicos in Ghoro alta voce non pſallentes, diſtri-
butiones quotidianas non lucrari, quävis oonſuetudine
non obſtante, & in Ulixbonenſi Orient. 5§. Dec. 1722.
propoſito 2. dubio his verbis an Canonici teneantur
non ſolum intereſſe Divinis Oftctis, verum etiam pſal-
lere ſub pœna privationir diſtributioum, reſponſum

fuit nuftrmativé, ut T. 2. Theſ. Keſol. p. 244. Etiam in

Salernitana Ediltorum z7. Sept. an. 1732. 1 3. dubio,
an omnts Horæ Canonicæ ſent perſolvenaäæ cum cantu à

Canonicis, uti Edictum Archi-Epiſcopi decernebat, re-

ſcriptum fuit, afirmativs ad formam S. Concilii, nem-

pe Seſſ. 24. C. 1 2. Circa finem de Kef. V. T. 5. KReſol. p.

374.
Lib. 4. n. 8 80. qui fub cantu legit Miſſam (1)
(1) Huc faciunt tres ſacræ Congregationis Reſolu-
tiones, in Oriolen. 27. Martii 1632. in Ortonenſi 17.

Febr. 1706. in Salernitana 27. Sept. 1732. T. §. Reſol.

p. 372. & 37 4. Quæſitum fuerat in Orioleufi dubio 12.
an tempore, quo Divina Ufhcia elebrantur in Choro,
vel Anniverſarium, vel vantantur Horæ: ſi Canonici,
ſen alii Praæabendati Miſſan velebrent, habeantur pro
præſentibus ad effeltum lucrandi emolumenta, & dAiſtri-
butiones ratione Horæ, & Anntuerſarit. Reſcriptum

autem fuit, Canonicox, ſen alios Præbendatos, pradicto

tempore Miſſas planas celebranwvs, non lucrari diftri-
butiones quotidianas» azcc emolumenta, niſi illd Hora ad
celebrandum Mihſasab ebs adt quem pertinet, conepulſi,
aut jußli fuerint. At in Ortonenfe diſcuſſum fuit, an
ſubſtineretur Edictum, quo Ordinarius prohibuerat, ne
tempore Divinerum Offciorum, aut Mifiæ Conven-
tualis, Dignitates, & QCanonici à Choro diſcederent
Miſſas celebraturi, ſunb pœna duplicis punctaturæ, at-
que etiam ſuſpenſionis à Divinis, ubi in contumacia
perſtiuſſent pet menſem. Tum ſacra Congregatio re-

ſpondit,

„*

576 Adk. B. La-Groix Theologiam Moralem
ſpondit, Edittum non ſubſtuneri, ſeæd eſſe reformamdum
Juxta modum, videlitket; quod tempore Divinorum Of-
Ficiorum nullas diſcedat a Choro ad Miſſam elebran-
dam, niſi vPocatus fuerit à Sacriſta, &s licentiam obti-
nuerit à Præfelto Chori, ſub pana amiſſionis diſtributio-=
mie pro illa hora; & quatenus aliquis ſit ontumax;, mul-
Stetur proprima vice pœna dupli . oreſcente vero perti- er
nacia, altis pœnis pecunlariis arbitrio Ordinarii; non UEnfk
tamen ſuſpenſionis. Tandem ſacra Congtegatio huic 9.
dubio in Salernitana, an Pœna Tarenorum trium ad-
verſus Dignitater, & Canonicos elebrantes Miſſus le-⸗
tas tempore WMiſſe ſolemnir, ſubſtineatur, reſpondit: hn
Dentur Decreta in Oriolen. & Orton. Immifkdn
Lib. 4. . 90 1. Multæ ſunt declarationes Cardi- Grnh
nalium (1) undn
(¹) Vide T. 5. Reſolut: p. 239. & quæ nos addemus aminn
num. 9 24. Habenda etiam ob oculos eſt Conſtitutio In- Alu rn
nocentii XIII. pro Eccleſiaſtica diſciplina in Hiſpania- lnſn⸗
rum Regno §. 27. à Benedicto XIII. confirmata; & in- r tiunn

lara in Aphendicen Conc. Romani p. 23 5. 1, iſßnin
Lib. 4. u. 9 10. felato hic n. 898. (1) Alhtur
(2) Vide noſtras additiones ad n. 924. . Whe g,
Lib. 4. n. 922. quamvis aliqui dicant poſſe (.) Miul
(1) His favet Sacra Congregatio; quæ Ordinarii po- mim
teſtatem in puncto Collationis ſecundi Beneficii, quande *
primum hon elſt ſufficiens; læpius ampliavit;, etiam ad late
Beneficia difformia ſub eodem tecto, ut in Camerin di- *
Penſat. 4. Nov. 1716: indicata T. 2. Keſälut. P: 98.
. i. nſteffihu
Lib. 4. h. 92 4. potiſſimum de Sæcularibus (1) gefl
Silis.

(1) Duo adhuc quærenda ſunt. I. An abſque diſpen-
ſatione Apoſtoliea ſeecundum Benefieium de Jurepatro- 7
nats Laicorum retineri poſſit, ſi primum ſive liberæz uiſe
Gollatiòfis;, Ilive de Jurepatronats ſit ſuſſiciens; item unen
an tertium, & quartum Beneficium de Jurepatronatüs alann
Laicorum retineri valeant ſine Apoſtolica diſpenſatio-
ne, ſi prima duo non üt ſufhcientia? II. An ineom- an,
Pati- d4

eent N.

4
e,
1 Gle

„„ . .
mi

4 7
angng
Ten , 4
.
ltm,, 1

Priblie

Supplementunm: ſve Acceſſione. 777

patibilitas Beneficiorum ſe ſe extendat ad Legata pia,
& ad Capellanias de Jurepatronatũs Laicorum. Quod
ad primum attinet, affirmat Maſſobr. in praxi habendi
concurſum requiſito 17. dub. 18. ubi dieit, ſic ſe habere
univerſalem obſervantiam, & Panimol. Dec. 3 I. n. 20.
& ſeqq. ubi ponderat, Beneficia de Jurepatronatũs Lai-
corum non comprehiendi ſub regulis Cancellariæ, &
aliis juribus, quæ loquuntur de Beneficiis. Negat Gar-
Zias de Benef. part. I 1. C. J. n. 280. & Barboſa ad c. 17.
Conc. n. 8. ſeſſ 24. de ref. & in votis Deciſ. I. 3. c. 122.
n. 18: & 19. & hanc ſententiam ſæpius ſecuta eſt Sa-
cra Congregatio, ut videre eſt T. 2. T heſ. Reſol. P. 9.
Duas præ cæteris hic eligo Reſolutiones, in Aquilana
14. Aug. 1632. & in Bitelctenſi 6. Dec. 172 1. Igitur in
Aquilana Sacra Congregatio reſpondit ad primum, E-
piſeopum habenti unum ſimplex Benefisium non ſußi-
ciens ad illius ſuſtentationem, poſſe aliud ſimile confer-
re, ſed non poſie plura, quamvis ſimplicia, uſque ad ejus

l ſußzcientem ſuſtentationem eidem conferre. Ad ſecun-

dum idem, quod ſuperius de Beneficiis liberis, judican-

dum eſi de Beneficits Quriſpatronatus. Lambert. citato

T. 2. Theſ. Reſolut. p. 99. Rurſus in eadem Aquilanas
ut refert Lanfredinus T. 5. Theſ. Reſolut. p. 24 1. ad du-
bium ſie propoſitum: Obiinens Beneficiun Eccleſiaſti-
cum ſußfciens ad honeſtè ſuſtent andum, fuit inſtitutus
ab Epiſeopo ad alind Beneficium uriſpatronatüs ad præ-
ſentationem Patroni Laici, & utrumque Benefieium ré-
tinuit, eorumque fructus percepit per duos annos abſque
diſpenſatione Apoſtolica. Quæritur, quodnam ex dikctis
Beneficiis vacaverit? Reſpondit Sacra Congregatio,
utrnmque ipſo jure vacaſſe. Porto in Bitetenſ decer-
nendum fuit Sacræ Congregationi. I. An obtinens Be-
nefecium ſive liberæ collationis, Live de urepatronatüs
Laicorum ad ſui ſuſtentationem ſußfciens, poſſit abſque
diſpenſatione Apoſtolica retinere ſecundum de Zurepa-
tronatut Lalcorum? II. An obtinens duo Benefcia ſive
Ad P. La-Croix Theol. Snppl. O0 libe-

578 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
llibere collationis, ſive de urepatronatus Laicornm mi-
nimé ſußſcientia ad congruam ſuſtentationem, poſſit re-
tinere tertium, & quartum de Jurepatronatus Laicorum,
abſque diſpenſatione Apoſtolica? Ad utrumque autem
negative reſpondit eadem Sacra Congregatio.
Ad 2. quæſtionem R. negativèe. Nam Concilium
ſpectavit pluralitatem titulorum Beneficialium, uti ex
ejus verbis colligitur, quando aununi plurium oßfcia oc-
enpat Clericorum, & rurſus, neminem oportere in dua-
bus Eccleſiis conſoribi. Pia autem Legata etiam cum
onere Miſſarum non videntur eſſe Beneficia Eccleſiaſtica.
Sed rem in terminis reſolvit Sacra Congregatio in citata
Bitetctenſi, nam cùm tertio loco dubitatum fuiſſet, an
id, quod procedit in retentione Beneficiorum, procedere
etiam debeat in Legatis piis, & Capellaniis de Zurepatro-
natus Laicorum? reſpondit negativé.
Lib. 4. n. 1176. item iniens Matrimonium (1)

zunmenort

i⸗ 0

(1) Idque etiam 17. Sept. 1722. in Regienfi Penſionis n
Sacra Congreg. deciſum fuit T. 2. Reſolut. p. 227. Mi- 1

lites tamen Lauretani fruuntur privilegio retinendi eti-

am in ſtatu conjugali Penſiones Eecleſiaſticas pro ſum-

ma ſcutatorum 3 50. dummodo ante contractum Ma-
trimonium Militiæ illi adſcripti fuerint; ſecus verò, ſi

1

poſt contractum Matrimonium, ut ex eadem KRegienſi

cauſa conſtat. .
Lib. 4. n. 1244. quæ recitaret in pattia ſua (1)

(N1) Vide quid placuerit Authori noſtro hic addere, 8

lib. 6. part. 2. n. 2069.
Lib. 4. n. 1257. Putat autem Gavantus (1)

(I1) Meratius, nec immeritò, Gavantum ſuum hic 13
deſerit; clara enim in hane rem ſunt S. Congreg Ri- Ke en
tuum Decreta. Vide Authorem noſtrum lib. 6. p. 2.

n. 2062 & Decretum a. 1702. quod in notis ad Decre-
tum 5. attulimus.

Lib. 4. n. 125 8. Docet Guyetus (1) Minus prin-

cipalium (2)

Supplementum, ſive Aecceſſtoner. 57 9
(1) Non licet amplius Guyeti ſententiam ſequi. S. R.
C. in Decreto an. 1683. quod dabimus n. 47 §. in addi-
tionibus ad Decreta à La-Croixio recenſita I. 6. P. 2. .
2055. diſertis verbis negavit poſſe Regulares Oéta-
lrca vam Patroni principalis celebrare.
i (2) Intellige de Decreto 279. apud Auth. noſtrum
ge loco nuper citato, niſi Rint deſeripti in Kalendario Ro-
Mu mano, vel in diktorum Religioſorum proprio.
G, Lib. 4. n. 1259. eſt obligatio (1)
(1) Hanc tamen negant Guyetus, & Meratius in
addit. ad Gavantum T. 2. Sect. 5. c. I 8. S. Hic tamen
monet, conſuetudinem pene apud omnes obtinuiſſe, ut
utriuſque commemoratio fiat, neque eſſeé, cur ab ea
recedatur.
Lib. 4. n. 1260. Quartus, Lohn. (1) inſcripti non
ſint (2)
(1) Spinæ de Corona Domini inter inſignes Reliqquias
computantur ex Decreto 8. R. C. quod addemus ad L.6.
Pp. 2. n. 205 5. Decr. 415.
(2) Hanc ſententiam retractat Author I. 6. p. 2.
n. 2074.
Lib. 4. n. 1262, & non de alrero (1)
(1) Meratius T. 2. ad Gav. Sect. 3. Cap. I 2. n. 2. ean-
dem ſententiam ſequitur, aliaque exempla duorum
ejuſdem Diœceſeos Patronorum æquè principalium ré-
fert ex Halden part. 3. tit. 1.
Lib. 4. n. 1266. & de Tirulari transfertur. Gav. (1)
(1) Huic Gavanti doctrinæ non acquieſcit Meratius
Scct. 3. C. 10. n. 9. I. Quia Feſta propria, cæteris om-
nino paribus, ex Decrerto S. K. C. 23: Junii 1736. Præ-
ferenda ſunt in ea Eccleſia, cujus ſum propria, aliis
communibus; Feſtum autem Patroni, ſeu Titularis Ee-
cleſiæ eſt Feſtum omnium maximè proprium; igitur
Cæteris in paritate Rirus eſt præferendum. II. quia ad
e Feſtum Tituli Eccleſiæ celebrandum ſub ritu duplici
primæ Claſſis, & quidem cum ctαaοH tenentur Regula-
Oα0°ο2 res,

Vrgn.

530 AAK. P. La-Croix Theologiam Moralem lon

res; Feſtum autem Patroni Loci tenentur quidem Re- gul
gulares celebrare ſub ritu duplici primæ Claſſis, ſed ſine a. e
octava; dignius ergo relatè ad Regulares Feſto Patroni
Loci eſt Feſtum tituli Eccleſiæ. e
Lib. 4. n. 1267. proximà die non impedita. Gav. (1.) emmt
(1) Si tamen unus ex his Sanctis ſociis ſit Patronus aunn
minus principalis, non erunt ſeparandi in offcio. Id aſm
apertè ſtatuit de SS. Fabiano, & Sebaſtiano S. C. 22. “
Nov. 1698. & 16. Sept. 1730. Vide Merat. ad Gav. uſiil
Sect. 3. c. 10. n. 8. 4
Lib. 4. n. 126 8. teſte Mothier (1) ſeruedt
(1) Decretum eſt 254. inter Decreta S. R. C. ab Au- ellan
thore noſtro deſcripta l. 6. p. 2. Idem ſtatuit eadem S. ,
C. 17. Julii 1706. apud Merat. T. 2. in Indice Decret. R
Lib. 4. n. 1270. de quibus paulè poſt fit mentio (1) ſen⸗
(1¹) De iſtiuſmodi quæſtionibus ſuper officiis adli- H
itum diſſerit egregiè Meratius Scct. 3. c. 10. n. I 1. In- Mudnt
terea tria hæc diligenter notabis. Primum eſt Decre- ilui e⸗
tum S. R. C. 2 8. Nov. 1682. Circa dubium Deereti ſub
die 24. Jannarii anno 16 82., emanati, in quo habetur, ſituten
ut Offcia Sandtorum ad libitum etiam ſub ritu duplici nſhn
in diebus Dewinicis, & Octavis occurrentia non poſſint en oehn

Namnn

rrieaaniferri, ſed omitti debeant, quæſitum fuit: an illa Apinke

verba in Oltavis intelligi debeant de die proprio Olctavæ, Müaſn
vel de tota Oitava, & an de qualibet Oltava, vel ſal- mml
tem de Oltavis privilegiatis? S. R. C. reſpondit, verba Ompedon
illa intelligenda eſſe de tota Oltava, & de quacunque O- hnolt;
&ava. II. Eſt aliud Decretum inter relata à La-Croixio vuim,
220. III. Eft, Officia conceſſa per Hebdomadam revo- ng h
cari ad Claſſem Officiorum ad libitum; unde præter ieon
ſingulares Canones, qui ad ipſa ſpectant, (Vide l.6. p. 2.
Decr. 350. 3 51. 3 56. 3 57.) idem de his dicendum,
quod hactenus de Ofſiciis ad libitum. .
Lib. 4. n. 1274. IMra Octavam Corporis Chriſti
. (¹) Duplicia autem (2) De ſemiduplicibus ad libi-
tum ( „(1)

are
albs.

Supplementum, ſve Aeceſſtanos. 581

(¹) Aliqua Decreta ad Octavam Corporis Chrifſi
ſpectantia. Vide l. 6. p. 2. n. 20 5. Junt autem 15.
17. 18.
minnk 7 2) Vide Authorem I. 6. p. 2, n. 2064.
(3) Emenda ex Decreto an. 16 92. 2 8. Nov. quod de-
Mings dimus in adnot, ad n. 1270. ex hoc enim conſtat, in-
Win(fra quamcunque Octavam fieri non poſſe OQffcium ad
eler libitum.
Lib. 4. n. 1276. ubi SS. Trinitas (1)
(1) Celebratur quidem cum Octava, non obſtante
l. Skavà Corporis Chriſti; ſed ita, ut diebus ſexta, &
Walhe ſeptima infra Olctavam Feſti So. Trinitatiss ubi eft Ti-
le, Pularis, faciendum ſit OfficFinm de die ſecuvda, & tertia
infra Oltavam Corporis Obriſti, cum cowmemoratione
Sanikißims Trinitatis, ex Decreto S. R. C. 8. Junii
1709. Unde contra quam plerique fenferunt, colli-
ges nobiliorem eſſe Octava Trinitatis Octavam Cor-
Poris Chriſti; de quo plura Meratius Sect. 3. c. 8.
Lib. 4. n. 1284. vel ſeqq. Nocturnis (1)
(r) Ex tertio Nocturno Antiphona ſumenda eſt cum
verſu ejuſdem Nocturni, in Veſperis, in Laudibus ve-
rò prima ex primis Veſperis, ſecunda ex tertio No-
cturno, tertia ex ſecundis Veſperis. Ita ſanxit S. C.
5⸗Maji 1736. apud Metat. T. 2. in Iad. Decr. 295.
Alia ad Commemorationes ſpectantia Decreta vide
l. 6. parte 2. in noſtris adnotationibus ad n. 208 3. V.
Commemorationes.
Lib. 4. n. 1287. Et de Octava Corporis Chriſti (1¹)
(1) Vide exceptionem Authoris noſtri lib. 6. p. 2.
. 206 3. & alia Decreta à nobis laudata in adnot. ad
n. 2083, ejuſdem lib. 6. p. 2.
Lib. 4. n. 1288. ultimæ partis reſponſorii (1)
(1) Præter Decretum S. R. C. 477. in noſtris addi-
tionibus ad n. 205 5. lib. 6. p. 2. quod ad hanc Reſpon-
ſoriorum materiam ſpectat, hoc aliud addere hic lubet
0°3 . ah

1

1

582 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
ab eadem S. C. 2 3. Junii 1736. editum: Quando Fe-

Nun §. Philippi, & Jacobi cadit in Dominicam, tune .

ultimum Reſponſorium, quia eft proprium, dicatur loco
penultimi, quod eſt de Dominica pro Benedictinis.
Lib. 4. n. 1292. ſuæ Provinciæ. (1) Et fidelium
animæ (2)
(1) Oppoſitum docet Author I. 6. p. a. n. 2066. ex
Decreto 3 3. S. R. C. 1I. Septemb. 1607. quod his ver-
bis renovatum eſt ab eadera S. R. C. 22. Januarii 1701.
Matuatinum diei Conmemorationis omnium PFidelium
Defunltorum non poteſt recitari in Choro in die rPeſtivi-
tatis omnium Sanbtorunz poſt Completorium, ſed ſervan-
az ſunt Rubricæ. Quod tamen ad Cathedrales ſpectat,
ſervetur ejuſdem S. R. C. Deeretum 5. Julii 1698. Off-
cium Defunkétorum pro ſecunda die Novembris poteſt
etiam, praſente Epiſcopo, ante Completorium diei Feſti

Omnium Sanbtltorum recçitari.

Matutini Defunctorum, quod S. R. C. vetat pridie reci-

tari; nam æquè bene dici poſſet Matutinum Defuncto?
rum, pars Laudum diei, ac Litaniæ, cùm æ què iis Lau- kot
dibus adjungantur per Rubricam, & æquè iis adimant æi
verſum Fidelium animæ &c. Hinc Gobat in poſteriore Al.

ſui operis editione Tract. 5. n. 616. Gavanti ſententiam,
quam antca amplexus fuerat, rejecit, eamque tanquam
prohabiliorem admiſit, quæ negat, Litanias anticipari
poſſe.
Lib. 4. n. 12 93. V. Horæ, caſ. 2. (1)
(1) Et Gavantus ſect. 9. cap. I. & ad hoc caput Me-
ratius.
Lib. 4. n. 1313. ſed alii cum Diana (1)
(1) His citato Diana videtur aſſentiri Lamb. Emin.
T. 2. Edict. p. 4 ⁵.

Lib. 4. n. 1366. Conſenſus Papæ, ſive Facultas „

Saeræ Congregationis. (1) (1) Nota

(2) Hæc ratio, quæ potiſſima eſt Gavanti, cæte- I

rorumque, nulla eſt, ut optimè ex Guyeto noſtro lib. 4.
c. 20. quæſt. 6. Meratius ſect. 6. c. 16. n. 5. paritate

ml Noſter
1

NK

Tülenmm

Sehhon.
eltarn
Mau. N.
4 Hur eti

8 , r,

1) hene.“
18 n vol
wa hiiin

Mulebbe,

Supplementum, ve Acceſſiones. 583
(1) Noeota autem, Sacram Con gregationem in ea eſſe

ſenrtentia, quod contractus alienationis Bonorum Ec-

cleſiæ pro perfecto non habeatur, donec Apoſtolicum
Beneplacitum non fuerit obtentum: quatndiu verè ille
imperfectus eſt, novam majorem oblationem admitten-

dam eſle, ita ut favore illius, qui intra terminum in

Edictis præfinitum majorem ſummam obtulerit, Bene-
acrun ſit concedendum; niſi tamen dicta major ob-
atio fuerit ad æmulationem facta, aut primus oblator

eandem majorem ſummam ab alio poſtea oblatam ſol-

vere paratus ſit. Conſtat hæc ex Reſolutionibus, quæ

in Florentina Emphytenſis 5. Martii 173 5. citantur T.7.
Theſ. Reſol. p- 3 2. & ex ipſa Florentina ibidem.
Lib. 4. n. 137 1. per habitum intelliguntur veſtes
(I1) Tridentinum verbis expreſſis non injunxit Ec-
cleſiaſticis perſonis uſum veſtis Talaris. Nihilominus
Sacra Congregatio rata ſemper habuit Decreta Epiſco-
porum de uſu veſtis Talaris. V. T. §. Theſ. Keſolut.
P. 37 1. in Salernitana Ediéëhorum. .
Lib. 4. n. 1394. immunitas Ececleſiaſtica non ſuf-
fragetur (1)

(1) Benedictus XIII. in Conſtitutione Ex quo Divi-
na iis, quæ immunitatis aſylo non gaudent „ crimini-

bus hæc addidit. I. Qui confagientibus vim inferunt,

atque ipſos ab Eccleſia, aliove loco immuni violenter ex-
trahunt, & abducunt. II. Interficientes proximum ſuum
animo præmeditato, ac deliberato. III. Falſifiantes Li-
teras Apoſtolicas. IV. Furtum, aut falſitatem in prædi-
&tisz locis (Monte pietatis, ac publico Banco, ut ajunt )
committentes, oujus ratione arca pecuniaria ita minu-
tur, ut pœna ordinariæ locus ſit. V. Conflantet, adul-
terantes, vel tondentes quaſounque monetas aureas, vel
argenteas, etiam Principum exterorum, quotieſcun-
que in loco, aut provincia, ubi orimen admittitar „ li-
berum habeant aſum, & commercium; vel ipſas monée-
%4 tas

584 Ad K. P. La-Coix Theologiam Moralem

tas conflatas, adalteratas, aut detonſas ſeienter ita er-
pendere „ G& erogare praſumentes, ut fraudis conſcii,
atque participes videri poſſint. VI. Illos dezzaum, qui
ſub nomine Curiæ ſeſe introducant in alienas Domos 2
animo ibidem perpetrandi rapinas, eaſque reipsa com-
meittunt, enm homicidio, ant mutilatione membrorum
alicujus exæ domeſticis eBarundem ædium, vel etiam ex-
tranei, quem ibi fortè repersri contigerit, dummodes
homicidium, vel membrorum mutilatio ſequatur. Porro
Clemens XII. in Conſtit. In ſuprema pro Urbe ac di-
tione Eccleſiaſtica declaravit, omnes &g ſinguloz tam
Paicos, quàm Recleſiaſticos, qui in Urbe ac ditione
breæfatis, ex cauſa, & occafione homicidit, etiam in
rixa commiſſi cunz armis, ſeu inſtrumentis ſudpte na-
zura aptis ad occidendum, inquiſiti & proceſſati, vel
in qontumaciam banniti, & condemnati fuerint, dum-
maodo homicidium non fuerit caſuale, vel ad propriam
defenſionem, immunitatis præfate beneſicio minimé etiam
gaudere.
Ibi I. debet ſaltem bis, vel ter (2)
(2) Unicam tantim graſſationemz in via publica, aut
vicinali admiſſam ſußfcere ad hoc, ut quis publicus latro,
& graſſator dici Valeat, dummodo tamen graſſatio,
aut membrorum mutilatio ſecuta fuerit, definivit in ci-
tata Conſtitutione Benedictus XIII.
Ibi 4. ne quidem alterius Eccleſiæ (3)
(3) Ita decrevit etiam Benedictus XIII.
Ibi 4. item qui exiſtens in Eccleſia (4)
(4) Oppoſitum tene poſt Benedicti XIII. Conſtitu-
tionem.
Ibi 6. vel prætio aliquem conducit (5)
(§) Huic ſententiæ de mandante, aut conducente ſuf-
fragium Benedicti XIII. addit authoritatem.
Ibi 6. quamvis occiſio non ſequatur (6)

XIII.
Lib.

6. Oceiſionem ſecutam fuiſſe, requirit Benediéctus

M

os.

iio u
enor
il

rinl
lgfentn
Unhete
Ekl aet
mun
Norlutsbe
ei do⸗
fſanon
e i
Cere
N

8 lam

Du
Wor

D
„

Ai
,
ſ
enn

3 , i
e

Supplementum, Pve Acceſſiones. 585

Lib. 4. n. 1 534. non eſt quidem in uſu pro his
partibus (1) .
(1) Vide ſis hac de re Lambertinum T. 2. Edict.-
. I S.
1 Lib. 4. n. 1548. in fine, ſed iidem Theologi (1)
(1) Non omittendum hic, quid S. C. C. juſſu Inno-
centii XI. de modo concionandi ſaluberrimè ſanxerit.
Deſcribo admonitionem hanc ex Genetto Theol. Mor.
T. 2. Balleonianæ editionis 1705. p. 304.

INNOCENTII XlI.

Admonitio ad verbi Dei Concionatores per li-
teras Sacræ Congregationis Concilii
ad Epiſcopos directas.

Pluribus Chriſtiani Orbis Provinciis gra-
Ves, frequenteſque Romam, atque ad ip-
ſam Sanctam Sedem adventant, ſeu delationes,
ſeu querelæ adverſus præfentem prædicationis
uſum, tanquam à primæve Apoſtolorum in-
ſtituto prorſus aberrantem. Ac quidem cum
verbum Dei, quod, Apoſtolo teſte, omnino
eſſe debet ſanum, ac ſalutare, multiplici lue
per plures ex ipſis Evangelii præconibus red-

datur infectum; meritô Sanctiſſimus Domi-

nus noſter decrevit, contagionem univerſo
gregi tam exitioſam, longèque patente:n, omni
Apoſtolicæ authoritatis conatu prorſus extin-
guere.
Nam quæ peſtis eſſe, aut excogitari violen-
tior eà poteſt, quæ cibos ipſos ad vitæ præſi=
O o 5 dium

286 Ad K. P. La-Creix Theolegiam Moralem
dium inſtitutos, ipſaſque medieinas pro mor-
bis depellendis inventas, in mortis inſtrumen-
ta, & præſentiſſima venena convertere? Ver-
Pum profecto Dei panis eſt ille vitæ, & intel-
lectus, quo cibari, & aqua fimul falutaris, quâ⅜
Potari fidelium animas, ab ipfis Religionis Chri-
ſtianæ ineunabulis, Kedemptor noſter edocuit.
At vero ſi ſal, quod pro Dei verbo à Sanctis
accipitur, per futiles conciones evanuerit, in
quo putreſcentia mortalium vitia condientur?
Quinimo fi ſal idem, quod Prædioatores apertè
ſignificat, per eloquentiam planè ſtultam in-
fatuatum fuerit, reveraà non ultra valebit, niſi
ut conculcetur, & utinam jam non coônculca-
retur ab hominibus. Quæenim miniſterio tam
ſacroò majeſtas, qui decor, quæ ſanctitas, quæ
utilitas ineſt, quando plurimi, ut Paulus cla-
mat, verbum Dei adulterantes, aut jocis tan-
quam hiſtriones, aut converſi ad fabulas uti
Poëtæ, auditores ſibi prurientes auribus coa-
cervant, aut inanis facundiæ lenocinio, & ca-
lamiſtrato, ac meretricio planè ſtylo, &prædi-
cationem fœdè corrumpunt?
Mandat ergoSanctitas ſua zelo vere Apoſto
lico accenſa, ut omnes Primates, Archiepiſco-
Pi, Epiſcopi, cæterarumque Eccleſiarum Præ-
ſides, quorum præcipuum munus eſt verbum
Dei adminiſtrare, gregemque paſcere, tantis
corruptelis occurrant, eaſque Concionatoribus
opportunè ob oculos ponant, & fugiant à facie

tot peſtium potius quam colubrorum. Et præ-

ſertim univerſi intelligant, quod per Jeremiam

Deus N

ſin
SAII
ind
run, .
eſ
ünmAn
Khuntad
mezono
Mopun
Kunnor, bin
ifaen
mimimrt
lne⸗
Mhuritone
Ultrrum
Mebenan
Utunnt
Wanimn
et A
hnen n
cemane

Kunne, 1
lenun
Catzent
Allunn.

Aluch
1Ainter.

en
Ceonne
Monn

Supplementum »ſive Acceſtoner. 5 87

Deus illis indixit: Propheta, qui habet ſermo-
nem meum, loquetur ſermonem meum veréè:
quid pales ad triticum? Nunquid verba mea
non ſunt ignis, dicit Dominus, & quaſi malleus
conterens petram? Videlicet oportere, concio-
nes non paleis refertas eſſe ad vanitatem, ſed
igne veritatis ſuccenſas.
Porro ſciant, non levem eſſe culpam, ſed
grande piaculum, graviſſimâque pœnàâ mul.-
Gandum, ubi per ſcurrilitatem Verbum Dei
velut in ſcenam adducant, atque auditoribus
deridendum traduxerint. Præterea neque per
quæſtiones curioſas, ac paradoxa tam vana, ita
ſupra captum populorum afſurgant, ut verè
querantur: Parvuli petierunt panem, & uon
erat, qui frangeret eis. Smiliter neque per ille-
cebras inanium verborum, res non minus vanas
obtrudant; & per oſtentationem memoriæ, at-
que pronunciationis præcipitantiam, quaſi præ-
ſtigis auditorum animas, aureſque ludificent.
Quamobrem Antiſtites per ſe, ſi tempus va-
caverit, tum in Cathedralibhus, tum in alus Ec-
cleſis ſerio animadvertant, & in Diœceſi Vica-
riis foraneis, aliiſque miniſtris, probiſque vi-
ris, à quibus ea ſuper re relationes exigant: vi-
gilantiam demandent. Ac ſi Concionatores
normam hujuſmodi tranfſgreſſos repererint,
eos à prædicationis munere ad tempus bene vi-
ſum ſuſpendant, aliave ratione, pro modo cul-
Pæ, plectere curent, ſubrogando interim alios,
qui ſalutari modo populo oſtendant vitia, quæ
eos declinare, & virtutes, quas ſectari opor-
teat,

588 AdK. P. La-Croix Theologiane Moralem.
teat, ut pœnam æternam evadere, & eœleſtem
gloriam conſequi valeant. Eminentia igitur
veſtra in Diœceſi ſuæ Curæ credita, Sanctiſſimi
Domini Noſtri juſſibus, & proprio muneri ſa-
tisfacere non gravabitur; & Eminentiæ veſtræ
manus humiliter deoſculor.

Romæ 6. Julii 1680.
Eminentiæ Veſtræ

Humillimus, & addictifſimus ſervus
F. Cardinalis Columna.

S. Arehiepiſcopus Brancatius, Epiſc.
Viterbien. Secretarius.

ADNOTATIONES

Iv univerſam P. La- Croiæx Moralem Zheola

Siam. .
1QQ M. II.

Llb. 6, parte I. n. 3 10. aut tollerent certitudinem mo-=
ralem (7)
(1) Ut in cauſa Tarviſina Baptifii, in qua poſt
multas inquiſitiones nullum veſtigium reperire fuit non
ſolum ſuſcepti à quaclam Laura Dolſni Baptiſini, ſed
ne Matrimonii quidem aſtertorum ipſius parentum, ri-
euſque, quem ſervabant Religioais. Quamabrem ſa⸗
cra Congregatio 4. Martii 1737. huic dubio, an Laura
Dolfini Gaptizari deberet ſub conditione? reſpondit T.
8. Keſol. p. 55: afßfrma ive&, & ſocreto, & ſine præjndi-
cis validiatis Marrim,m, uod ante plures annos con-
tEaxEG=

8 n
ce
1bendneet
Kinn, ng
8 1
Bonltre

Aneihin
Um
umniukemn
Cngezuin
teran 6
ie,vil.. .
uihe,

SNtor. 44

N UA /
ad

N
Nn

=

4

tn
hruin
it,

a. N
Mo 14
Uente

ultn
D

5

Nten

——,—

Supplementum, ſive Acceſſtones. 589
traxefat. Idem ſtatuerat ſacra Congregatio in Ripana
12. Decembr. 1733. 1. 6. p. 180.
Lib. 6. p. I. nu. 3 18. Idem ſtatuit Synodus Colo-
nienſis (1)
(1) Quod & pluribus probat Lambert. T. 1. p. 83.
& ſeqꝗq. Sed audiamus ſacram Congregationem T. 3.
p. 3. 1 5. Januar. 172 4. Dubitatum fuerat, quomodo ſe
gerere deberet Parochus ſancti Spiritüs in Saxin [Ro-
mæ] in collatione Baptiſmatis Infantibus, qui ad Archi-
hoſpitale deferuntur, ſive iidenz habeant ſchedulam de
Baptiſmo teſtantem, ſive nen habeant, & etiamſi ex co-
lare, &g cateres corporis qualitatibus deprehendatur,
eoſdem eſſe conètitutos in ætate ſex, anut decem menſium,
vel unius anni cquam dimidio, Reſpondit S. C. eſſe bapti-
zandos ſub conditione in omnibess Caſibus expoßitis juxta
inſérubttonens, & inſtrnbtio eſt, quod excipiatur à Ba-
ptiſmo ſub conditione caſus ſehedulz, quæ haberet certi-
tndinene.
Lib. 6. p. I= n. 319. Dicaſt. a. r. n. 178. (1)
(1) Et Lamb. T. I. Edict. p. S2. Vide dicenda pau-
lèò poſtad n. 322.
Lib. 6. p. r. n. 322. in fine, à talibus baptizatos
ſub conditione rebaptizari (1)
(1) L. Matthias Fernandez Dominicanæ Familiæ pe-
tiit à ſacra Congregatione I. an infantes domi in caſu
neceſſitatis baptizatt, ſut ſub, conditione rebaptizandi.
II. An, & in quibus cafebus hæretici debeant ſub condi-
tione rebaptizari, f au p dem GCatholicame convertantur.
Porro S. C. ann. 1683. 27. Mattii reſpondit apud Lam-
bert. T. 4. p. 20 I. ad primum negativè, niſi adſit du-
bium probabile invaliditatit. Ad ſecundum, ut ſupra.
Lib. 6. p. I. n. 3 6 à facra Congregatione (1)
(1¹) Nemgꝑe in una Wadklin; 15. Mart. 1633 1. Sacra
Ec. cenſuit Procuratorem, gui nomine alterius ſaſcepit,
vel ad Conſernmationenm tennit, nen contrahere cognatio-
nem ſibi, ſed andasti. Quod eadem Congr. 13. Sept.
1721.

590% Ad K. P. La-⸗Croix Theologiam Moralem
172 1. T. 2. Theſ. Reſol. p. 77. ſecuta eſt in Theatina

Matrimonii. .
Lib. 6. p. I. nu. 377. ſuſſicit Balſamum cujuſcun-
que regionis (1)
(1) Contra ſentit Presbyter Michaél Arreatus in diſ-
ſert. de Opobalſami ſpecie ad Saerum Chriſma conficien-
dum requiſita, Neapoli recuſa 1722. contenditque, ex
tribus Opobalſami ſpeciebus, quæ ad nos ex America
hodie deferuntur, Peruviana, Tolutana, & Braſilienſi,
ſeu de Copaiba, ſecunda tantum, quæ in nucum Indi-
carum putaminibus in Europam advehitur, uti nos poſ-
ſe in Confirmationis Sacramento. Sed ejus rationes
minus aptæ videntur.
Lib. 6. p. 1. n. 3 85. extraordinarium (1)
(1) Vide T. 2. Theſ. Reſolut. S. C. p. 1988. & T. 6. p.
13. ubi hic ipſe Authoris noſtri locus citatur.
Lib. 6. p. I. num. 434. 1. ſub ſinem, Lora, id eſt
aqua (1)
(1¹) Idem pluribus confirmat Emin. Lamb. T. 4. p.
112. & ſcꝗꝗ.
Lib. 6. p. I. num. 63 3. communicando in Eccleſia
Cathedrali (¹)
(1) Clarum eſt in hanc rem Innocentii XI. Decre-
tum, quod ex Pignatello Conſult. 89. n. I 8. T. 7. citat
Lambert. T. I. p. 207.
Lib. 6. p. I. num. 63 5. habet Societas Jeſu expreſ-
fum (¹)
(1) Hoc vero privilegium ad alios Religioſos non
viderur extendi, ex Decretis ſacræ Congregationis an-
norum 168 5. 1692. 1713. & 172 I. quæ vide ſis T. 3.
Edict. Lambert. Cardin. p. 163. Sed & anno 1722. 17.
Scptemb. cum in Ulixbonenſi Occident. propoſita fuiſſet
quæſtio, an Famulis, & Famulæ Monialium ſæculares
in iiſdenz manſionihus de genter, teneantur recipere Sa-

oramentum Encharistiaätempore Paſèhali à Parochis, in

quoram Parochiis WMonaſterium, & manſiones ſitæ ſunt,
reſpo -—

WuE
10 Mlit⸗
Kaeun-

.
,

NKo Fuins⸗

.
CNrR/
doele hbo.

r n d
rerne C N
n Mehen
Uufeldere z

k „le
acprſien,

,
li,

l e:

lrfeg
cl

Uer

llelleng
S nl

Supplementum, hve Acceſſi, ones. 591
teſp ondit S. C. T. 2. p. 2 3 I. aſſirmativé, & ampliks, id

n non amplius ea de re movendam eſſe dubitationem

Lib. 6. p. I. n. 637. & recenter emanavit (1)
(1) Recentior eſt, quæ emanavit 14. Januarii 1736.
in Sueſſana Qurium Parochialium, L. 7. Reſolut. p. 166.
Nam hiſce dubiis I. An licaerit Patribus §. Angustini
Civitatis Sueſtanæ in die Dominico Reſurreltionis Domi-
ni Nostri devotionis cauſa administrare Sanktiſſimum
Euchæriſtiæ Savramentum Clerico Antonio de Paulo. II.
An ſabſtineatur comminatio Interdilkti Eccleéſiæ ſupra-
Alctorum Patrnm facta ab Epiſcopo, reſpondit ſacra
Congregatio: ad primum negativèr ad Jecundum ad
mentem, & gamplinr. Similia ſunt antiquiora duo ejuſ-
demS. G. decreta in Turritana die 8. Junii 1619. G in
Burdigal. 9. Julii 16 44. quæ eodem T. 7. p. 148. tefe-
runtur.
Lib. 6. p. I. n. 644. in fine, & ideo etiam Superio-
res Eccleſiaſtici urgent (1)
(1) Quod, citatò La-Croixii loco, Suario in 3. p.

T. 3. p. 892. aliiſque allatis confirmat Lambert. T. 3.
Edict. p. 42.

Lib. 6. p. I. n. 66 8. devotis perſonis (1)
(1) 3. Febr. 172 5%. dubitatum fuit in Zanuenſi, an,
& de cujus licentia Confeſſoris ne ordinarii, an dire-
ctoris] ſacxram Euchariſtiam recipere debeant Moma-
ler, qus eam retipere volunt ultra dies Fatutosd à Conſti-
tutionibus, vel aà ronſ⸗ netndine Wonaſterii, ut in illis om-
nes Moniales omiznnicent. Porro 14. Aprilis ejuſdem

anni, reſpondit ſacra Congregatio T. 3. p. 15 I. de Li-

centia Confeſſarii Ordinari, & non Directoris, prævia
participatione Prælati Ordinarii.
Lib. 6. p. 2. Rum. I26. ſed merito ſentetniam il-
lam (1)
(Ir) Vide pereruditum diſcurſum Secretarii S. C. Pro-
ſperi Lambertini ſuper augmente elerxmoſynæ Miſi

M.

592 Ad K. P. La-Croixæ Theologiam Moralem.

Manualis in Urbe T. 3. 7 heſ. Reſolut. p. 3 12. ubi ipſum
hunc La-Croixii locum citat.
ibi: Quod lege, vel conſuetudine eſt taxatum (2)
(2) Et hæc ſententia fuit S. C. in Aprutina 15. Nov.
1648. Verba affert Lambertinus in nuper citato diſcur-
ſu p. 313.
Lib. 6. p. 2. n. 127. Et ſimiliter poſſunt Sacerdo-
tes liberè accipere (1)
(1¹) Ita reſolutum fuit à S. Congregat. in Piſtorienſi
16. Januarii 1649. ut videre eſt T. 3. Keſolut. p. 3 1 3.
Poterit tamen Ordinarius ſtatuere, quod Sacerdotes pro
Miſſa non recipiant quid minus eleémoſyna taxata. Paſ-
qual. de Sacrif. Miſſæ quæſt. 92 8. n. 3. & ſeqq. Idque
conſtat ex Reſolutione S. C. in S. Severini eleemoſynaæ
Miſſarum 16. Julii 1689. apud Lambert. in diſcurſu
pro Cauſa Urbis T. 3. eitato p. 313.
Lib. 6. p. 2. n. 12 8. Sacerdos non ideo poteſt (1¹)

92 5. & ſecuta eſt S. C. in Nulltus Lerenæ 7. Decembr.
1675. T. 3. KReſolut. pP. 3 14.
Lib. 6. p. 2. n. 136. ſed rectè monent Diana (1)

(1) Atque ita cenſuit S. C. in Romana Eleemoſynæ z

23. Aug. 1664. T. 5. P. 139.
Lib. 6. p. 2. n. 148. niſi aliunde non haberent (1)
(1) Hinc in Auximana die 23. Febr. 1726. T. 3.

Reſolut. p. 283. ſtatuit S. C., KRectores Beneficiorun,

Cappellanos perpetuos, Canonicos obtinentes ultra Cano-
nicatum Cappellanias perpetung, & ipfum Capitulum
[Gollegiatæ Cinguli] pro rata onerum perpetuorumte-
neri ad ſolutionens Utenſilium Sacriſtiæg, ad rationem
unius obuli pro qualibet Miſſau, exceptis tantum Miſſis
adventitzis, & amplius. Similiter in Romana 10. Maji
1727. T. 4. P. 55⸗ conſtitutum fuit, Utenſilia eſſe ſol-

venda aà Cappellano ad rationem ſoutorum quatuor quo-

libet anno. Vide etiam Edictum Clementis XI. die 23.

Dec. 1706. in ejus Bullario p. 320.
Lib.

d
(1) Contrariam ſententiam defendit Paſqual. quæſt.

nnl.ul

UaCkkelu.

5 U tum

Goel

N.

= Sapplementum, Pds Absteſſiones. 59 5
Lib. 6. p. 2. num. 226. notans auroræ tempus fu-

rg mendum eſſe non mathemaricè (r)

r NS n. 205 5: recitat noſter Author.
nin. Lib. 6. p. 2. . 231. ſatis coinmunis (1)

.ʒ (1) Vide dicenda ad num. 20 8 0.
ſn ib. 6. P. 2. n. 23 5. novies legerit (1) .
(1) Id ſanè refert ex fideliu mn virorum relatione Wa-⸗
lafridus Strabo lib. de rebus Eccleſ- C. 2 ., ſed & à ple-
riſque plures olim Miſſas celebratas fuiſſe, certiſſimis
monumentis probat Meratius in Gavant. Part. I. n. 16.
ibi: Ut pluribus notat Leander (2)
(2) Plura in hanc rem de pluribus Miſſis in die Com-⸗
memorationis omnium Defunctorum eruditè congerit
Lambertinus T. 2.: KReſolut. Sac. Congr. p. 169. & 170.
in Cauſa Castellana. Unum hine cxſeribo, Archiepi-
nlnt ſcopum Bracatenſem Glementi Xl. ſupplicaſſe, ut in
klen ſue quoque Diœceli liceret eo die ſingulis Sacerdotibus
miN tres Miſlas offerre Sacram autein Congregationem;
ad quam Pontifex libellum ſupplicem expendendum re-=
milerat, 14. Martii ann. 17 11: feſpondiſſe, negativè.
Lib. 6. P. 2. n. 2 36: zadenz ſacra Coengregetio en⸗
(1) Eadem Henai ſententia aliis ejuſdem ſacræ Gon-
gregationis reſponſis ſirmattir, quæ in Aptenſi Ia dalti
27. Junii 17 3 3: feferuntur T. 6. p. 106.
Lib. 6. p. 2: num. 244: ſed hoc aliis videtur du-
rum (.)
(1) Malim egé diſtinctione uti, ſaltem quod ſpectat
ad cxcommunicatiohem; & ſuſpenſiouem; ita, ut ejuſ⸗
modi pœnas incurrat; qui Miſſlam rehnua imperfe-
Etam, peractà conſecratione; ſecus; qui illam imperfe-
ctam reliquerit; eéonſecratione nondum perad4, etiam
poſt Offertôrium. Enim vero ſacra Congregatio in Pia⸗
tentina dhh: 17 19.: 16. Decemnbris; Sein Er venatknſt
3: Decetn. 173 5: T. 7. Reſolut. P. i 45: & 1 46.: Cenſuit,
Ad . LVa-Croix Theol. Sappli P P Hon

594 Ad K. P. La-Croix Theblogiam Moralem

non incurriſſe ſuſpenſionem Presbyteros duos, quii Miſ⸗
ſam poſt Offertorium abruperant, atque ab altari diſ-
ceſſerant, Miniſtro ad inveniendum vinum, replendoſ- UA
que urceolos profecto, neque poſt horæ quadrantem e
regreſſo. Wo 4
Lib. 6. p. 2. n. 26 2. Loco decenti in navi (1) .
(1) Vide Meratium in Gavant. p. I. Tit. 20. nu. 10. Nl
Lib. 6. p. 2. n. 27 1. In his Oratoriis ſæecularium.
non liccat celebrare (1) 101
(1) Intellige, niſi Oratorium ab Apoſtolica Sede in- lkrroren
firmo conceſſum ſit ex cauſa infirmitatis, tunc enim et⸗ 1
ĩam hiſce exceptis diebus celebrare licet. At die Nati-
vitatis Domini treſne celebrari poſſunt Miſſæ, an una - pni
tantum in hiſce privatis Oratoriis, in quibus eo die
Miſſa ex Indulto Apoſtolico celebrari poteſt? Hãc de nduoo
re diſſerit eruditè Lambertinus T. 3. Reſolut. Sac. Con- Ein Ron
greg. p. 3. & ſeqq. Sacra vero Congregatio reſpondit nn .
ibid. P. 117. 13. Januarii 172 55. ad primam dubii par- ultck
tem aßirmative, ad ſecundam negativè. nilimpi
Lib. 6. p. 2. n. 272. Videtur oppoſitum declarare nlhi
Clemens XI. (1.) llinen
(1) Veriſſima La-Croixii ſententia, de qua dubitare
non licet poſt Decretum juſſu Sanctiſſimi Domini No-
ſtri Benedicti XIV. editum circa celcebrationem Miſſæ teni
in Oratoriis privatis die 7. Januarii 1741. 1
. .
,Gnt
it,lelgn

G.
3 ½ 6= initagae

ulllber;

3

Ctuncang
Un,

1

nlu, au
R

Sapplementum, ſve Acceſſtonet. 595
I X.

DEC RE IUM
JUSSU SANCTISSIMI DOMINI

BENEDIC II XW.
E D IYZUM
Circa celebrationem Miſſæ in Oratoriis
Privatis.

Die ſeptimà ſanuarii MCC1LI.

Um duo Nobiles Conjuges Diœceſis Mar-
ſicen. obtinuiſſent à Sede Apoſtolica In-
dultum pro celebratione Miſſæ in privato ſuæ
Domũs Oratorio ſie conceptum: Dilecke Fili,
& dilecta in Christkto Filia ſalutem, &æä Apoſto-
licam Beneazctionem. Spirituali conſolationi
vettræ, quantum cum Domino poſſumus, beni-
gnè conſulene, Voſque ſpiritualibus favoribus,
&5 gratiis broſequi volentes, & Veſtrum ſingu-
lares perſonas 4 4 quibuſvis evcommunicationis,
ſuſpenſionis, & interdickti, aliisque Eccleſiaſti-
cis ſententiis, Cenſuris, & pœnis à jure, vel ab
bhomine quàvvis occaſione, vel causà latis, ſi qai-
bus, qwomodolibet innodatæ exiſtunt, ad eſße-
&um præſentium duntaxat conſequen. harum
ſerie abſolventes, & abſolutas fore cenſentes
ſutplicationibus veltro nomine Nobis ſupen hoc
humiliter porrectisinclinati, Vobis, qui ut aſſe-
ritis locorum Gallichii, & M. Banelli Marſicen.
4 Pp 2 ſeu

596 Adk. P. La-Croix Theologiam Moralem

ſeu alterius Diacefis Iuriſdictionem tempora-
lem in illis, ſeu eorum altero eercen. Baro, &
Baroniſſa reſpedtive exiſtitis, ut in privatis
Domorum veſtræ habitationis in Civitate, &

Diceſi Marſicen. exiſten. Uratoriis ad hoc de-

center muro extructis, & ornatis, ſeu ertruen-
dis, & ornandis, ab omnibus domeſticis uſibus
liberis per Ordinarium Lociprius viſitandis, &
approbandis, ac de ipfius Urdinarii licentia ejus
arbitrio duratura, unam Miſſam pro unoquo-
que die, dummoao in eisdem Domibus celebran-
dilicentia, quæ adhuc duret alteri conceſſa non
fuerit, per quemcunque Sacerdotem ab rodem
Urainario approbatum Sæ‿cularem, ſeu de Su-
periorum ſuorum licentiæ Regelarem, ſine ta-
nen quorumcunque Jurium Parochialitem præ
judicio, ac Paſchatis Reſurrectionis, Benteco-
NRes, & Nativitatis Domini Noſtri Jeſu Lhriſti;
aliisque ſolemnioribus anni feſtis diebus exce-
ptis, in Vettra, ac Natorum, Conſanguineorum,
& Aßzinium in ealem Domo vobiſeum inſßsnul
habitan. Familiæque, & quoad Oratoria Kuri
exiſtentia, etiam in Hoſpitum Nobilium, Veſtra-
rumque præſentia celebrari facere liberè, & li-
citè poſſtis, & valeatis, ac Veltrum quilibet
poſſt, & valeat, Authoritate Apoſtolicù tenore
Præſentium concedimns, & indulgemus: Non
obst antibus Conkttitutionibus, & Ordinationi-
bus Apoktolicis, cæterisque contrariis quibus-
cunque. Volumus autem, quod Familiares ſer-
vitiis vettris tempore dicz Miſßæ adctu non ne-

ceſſari, ibiaem Miſsæ hujuſmodi intereſſentes,; A.

ab

tuche
Alihend
memi
Cncho;
tgucik
Fonoume
1Krepnnn
hußny Ken
Ghnuugnte
Merta;nee
ehct
Monnih-
alnpel
nolert,
licken⸗
i, wno
Eninzun
No
halter n
Uro rine

lgs⸗

31

ili,
ſie
M,
tiltatg,,
alir
hullrr.

8
iflſpen

Ulniten
nn ge

Ra
Glinn ite

Huufline
lini ee

,

dlerukrt
1len

e. 3
6Ptunei
Urng
Ihinlr

4

Supplementum, ſive Acceſſioner. 597

ab obligatione audiendi Miſſam in Ecelefia die-
bus feltis de præ cepto minime liberi cenſeantur.

Datum Romæ apud S. Mariam Majorem ſalb
Annulo Piſcatoris die 12. Februari 1739

Cumque exorta eſſet dubitatio, an exvi hu-
juſmodi Indulti liceret Miſſam celebrari in pri-
vato Oratorio, etiam ſine præſentia alterutrius
ex dictis Conjugibus, in quos Indulti conceſſio
directa erat, cui quidem dubitationi locum de-
dit opinio nonnullorum Doctorum pro affir-
mativa, & negativa reſpectivè ſententia inter ſe
certantium, ſacra Congregatio Concilii, ad
quam hujus quæſtionis reſolutio delata fuit, die
3. Decembris 1740. cenſuit: NON LICERE;
Deinde vero Sanctiflimus Dominus Noſter, re-
probatàâ contrariaà Doctorum ſententi4, prædi-
Ctam ſiacræ Congregationis reſolutionem ne-
dum approbavit, verùm etiam præſenti De-
creto Publicè evulgando voluit omnibus no-
tum fieri, non poſſe vigore ſimilis Indulti cele-
brari Miſſam in privatis Oratoriis, quando ei-
dem Miſſæ actu non interſit aliquis ex iis, qui-
bus principaliter Indultum conceſſum eſt, In-
dultum vero principaliter conceſſum intelligi
iis tantum, quibus Breve dirigitur, nimirum
Perſonis illis, quæ à tergo ejuſdem Brevis pro-
prio nomine nuncupantur, adeo ut ſine præ-
ſentia alicujus ex dictis Perſonis minimè liceat
Midæ Sacrificium peragi, etiamſi præſens ſit
aliquis ſive ex Filiis, ſive ex Conſanguineis, ſive
Pp 3 ex

598 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralene
ex Affinibus, five ex Familiaribus, ſive demum
ex Hoſpitibus Nobilibus in eodem Brevi me-
moratis, quippe qui bus nil aliud per ejuſmodi

Brevia eonceditur, quàm quod unuſquiſque eo- s

rum [dummodo, quod attinet ad Familiares,
juxta clauſulam in iiſdem Brevibus infertam,
non fit ex illis actu non neceſſariis] afſiſtens

Miſſæ, quæ celebratur in Oratorio privato in

Præſentia alicujus ex Perſonis à tergo Brevis
Proprio nomine nuncupatis, ſatisfaciat obliga-
tioni audiendi Miſſam diebus feſtis de præcepto.

Sublatâ igitur, & proferiptâ quàcunque minus
germana interpretatione ejuſmodi Brevium, &
Indultorum in contrarium hactenus factâà,

SANCTITAS SUA ita declaravit, & ſervari

omnino mandavit, diſtricte præcipiens ‚ut om-

nes Epiſcopi, aliique locorum Ordinari, et-

iam tanquam à Sede Apoſtolica Delegati exe-

cutioni, & obſervantiæ hujus Decreti diligen-
ter incumbant per Canonicas pœnas contra in-
obedientes eorum arbitrio conſtituendas.

A. Card. Gentili Præfectus.
C. A. Archiepiſcopus Philippen. Secret.

Lib. 6. p. 2. num. 278. ſine licentia Ordinarii (1)
(1) De Oratoriis privatis legendus omnino doctiſſi-
mus P. Gattico Novarienſis & Canonicis Regularibus
Lateranenſibus, qui in nuper edito libro ita in hoc ar-
gumento verſatus eſt, ut nihil addi poſſe videatur.
Lib. 6. p. 2. num. 306. prima videtur probabilior
(2)
(r) Con-

RNud
Cnkd

Kbl.

hsuon

Enem
Uikratgh
oſldl
Uunznſn
ſrimen l
e A
arizi
ain,

nrſaof
inphern

le
.

Kehm

Supplementum, Fuve Aecceſſtones. 599

(1) Conſule Authorem noſtrum heic num. 106 5.
Lib. 6. p. 2. n. 3 19. tit. 20. litt. v. (1)
(1) Crux parva cum Imagine Crucifexi poſita ſuper
Tabernaculum, in quo aſſervatur incuſum Sd. Sacra-

mentum in Altariz nen eſt ſuffictens in Miſſa, ſed poni

debet alia Crux in medio Candelabrorum. Et in Alta-
ri, in quo adeft magna ſtatua §dS. Cruciſixi, non eſt ne-
ceſsò, at ponatur alia Crux dum celebratur Miſſa. Ita
S. R. C. 16. Junii 1663. S
L ib. 6. P. 2. . 3 2 I. Referunt tamen aliqui (1)
(1) De authentica hujus Decreti dubitari nequit.
Contulit illud cum Autographis Meratius. Quamo-
brem illi ſtandum.
Lib. 6. p. 2. n. 3 29. Paſq. q. 810. (1)
(1) De Cingulo vide n. 205 5. Decreta duo, nempe

z12. G& 46 1.

Lib. 6, P. 2, num. 3 53. poſſe etiam extraneis, ubi
eſt uſus (1) .
(1) Abuſus videri poſſet. Nam quidquid ſit de an-
tiquis Privilegiis, quibus frui potuerint Abbates Regu-
lares, habenda ob oculos ſunt, uti ſcite monet Cardin.
Lanfredinus T. 6. T eſ. Reſolut. S. C. p. 174. Decreta⸗

quæ inſtar legis generalis edita fuerunt juſſu Alexandri

VII. 27. ept. ann. 1659. à ſacra Rituum Congregatio-

ne circa inferiores Prælatos, Pontificalium uſu inſigni-
tos. Nam §. 18. & 19. ſic habetur: Eccleſiafticam
. uphelletkilem pro ſer vitio duntaxat ſuarum Eocleſtarum,
vel Monaſteriorum benedicans. KReliqua Pontificalia,
extra loca ipſis Abbatsbus ſubielta, vel pro ſervitio alie-
naæ Eccleſtæ, aut in ſubditos pariter alienos, etiam de li-
gentia Ordinariorum erxerzene non valzant, puta⸗ Cam-
anarum benedictiones, Calicum, & ſimilium, in qui-
bus ſacra aqhibetur untctio, ne non minorum Ordinum
zolſationes. Deinde vero anno 1670. inſtantibus Caſ-
ſinenſibus edita fuit hæc declaratio: Ad S. decimum no-
nunm, quo vetita éſs Abbatibus benedittio ſacræ ſuppel-
Pp 4 leltilis

,

oo Ad K. P. La⸗Croix Theologiam Moralem

lectilis pro auſu alienarum Eccleßiarum aſſerentibus WMo-
nachis eam Ppro aliena Eccleſia ex Apoſtolico ,„ eis lici-=
tum eſſe Eocleſiaſticam ſuppelleltilem benedicere;, Sacra
Congregatio mandavit exhiberi Indultum authentioum
ex Archivio Apoſtolico deſumptum, ac interim abſtine-
ri, ut videne eſt aepud Monacell. Formul. Leg. tom. 2.
form. 4. tit. 13. ſub num. 33. apud Eminentiſſ. Petram
ad Conftitut. 6. Urbani IV. Eadem ſacra Rituum Con-
gregatio die 22. Scptembr. ann. 170 3. cùm quæſitum

fuiſſet, an Abbati Fuldenſi ad facultatem benedicendi

ſacras veſtes, vel con ſecrandi ea, in quibus ſacrum
Chriſma adhibetur, fuffragaretur communicatio Pri-
vilegiorum Congregationis Caſſinenſis, vel an ille ju⸗
vari poſſet obſervantià immemorabili, ſi adeſſet; re.
ſcripſit afſrmativò, vigore communicationis Privilegio-
rum, nec non oonſuetudinis, &; in locis Proprie jariſäali-
Kionis, ut videre eſt apud cit. Emin. Petram. T. 3. ad
Conſtit. 2. Benedicti VI. ſub num. 18. in finc.

Lib. 6. p. 2. u. 376. ſed ex Miſſali Romano (r)
(1) La-Croixium heic citat, & ſequitur Emin. Lam-
bertin. T. 2. Edict. Bonon. p. 212. addens in hanc rem
Decrerum S. C. 20. Novernbr. 1717. à Clemente XI.
appro batum, licere in poſterum tum Confeſſario, tum
Cappellanis quarumcunque Monialinm, ſervitio addictis
Miſſas Santtorum, de gquibus ipſæ recitant offoium, ce-
lebrare, ſed cum Miſſali Romano, & de communir non
vero Miſſas proprias eorundem Sanktorum variis Ordi-
nihbus a ſacra Con gregatione conceſſus.

ibi: Sed cum Miſſali Romano (2)

(2) Et 20. Novemb. 1717. apud Meratium in Indi-
ce T. I. n. 63 4.

Lib. 6. P. 2. num. 400. conſuetudine (1)
(1) Vide Decretum S. R. C. 159.
Lib. 6. p. 2. n. 40 t. non obſtantibus illis (19
(1) Nonca ſolum obſtant, ſed Decretum S. R. C. 3.
. Aug.

Upomer Ne
eltnnne,

nn I

WUndon
N.

umm

5

Supplementum, Pive Accefſioner. 601

Aug. 1652. quod infra dabitur, & Concilium Roma-
Lib. 6. p. 2. U. 40 3. uſus annuli (1)
(¹) Idem dicendum de inſtrumento argenteo, quod
Bugia dicimus, etiam reſpectu Protonotatiorum Apo-
ſtolicorum, ex Decreto ſactæ Congreg. 20. Scpt. 16 59.
& 28. Aug. 1734. apud Lambert. T. 2. Edict. Bonon.
p. 206. & ſeqq. Ad quos ſpectat hujuſce inſttrumenti
uſus in Sacro, eadem ſtatuit ſacra Rituum Congrega⸗
tio ann. 1734.
Lib. 6. p. 2. n. 404. utram que elevationem (1)
11) Ex Decreto autem S. R. C. I. Martii 1681. in
Proceſſionibus Candelarum, Palmarum, &j ſimilinm,
quaæ ftunt ger Eccleſiat ſine S&. Sacramento, non eſt pul-
ſanda campanula ad elevationem . Corpori Chriſti in
Miſſa privata: quoc ſi pulſetur, & advertatur eleva-
no, tunc genaflestendum eſt à tranſeuntibus ntrsque
enu ante Altare, ubi Mſſa celebratur.
Lib. 6. p. 2. n. 424. Omirttere kvangelium S. Jo=
annis (1)
(1) Huc refer Decretum 211. quod vide n. 20 5.
Lib. 6. p. 2. n. 43 6. de tali declaratione (1)
(1) Vide notam noſtram num. 2055. ad Decretum
146. Quod ſi Epiſcopus loci vità functus ſit, omittun-
tur ea verba Canonis & Antiſtite noſtro. Merat. in Gav.
parte 2. tit. S. n. 5. Nota etiam Epiſcopi deputati Ad-
miniſtratoris nomen non debere in Canone memorari per
Sacerdotes celebrantes, ut præcipit S. R. C. in Decreto
22. Auguſt. 1722. apud cit. Merat. T. i. in Ind. Decr.
num. 641.

Lib. 6. p. 2. n. 449. à communi (4)
(1¹) Imo recedendum, cüm pro ſenrentia Guyveti
ſtet Decretum S. C. 2. Dec. 1644. Verba Decreti (unt
apud Meratium T. 1. in Ind. Decr. 476. cqum in Miſßſa
de Semidupkici, vel Simplici, vel Votiva, non ſint ne⸗
ceſſario dicendæ Collelta imſares, buta tres, qalbn guttz

vel ſeptem. Pp 5 Lib.

602 Ad K. FP. La-Croiæ Thealogiam Moralem

Lib. 6. p. 2. num. 450. Oratio Pidelium (1)
(1¹) Vix putem id verum eſle. S. R. C. 2. Dec. 1684.
ſolum dicit: in Miſſa privata de Feſto Semiduplici poſ-
ſe in penultimo loco dici Colleltam pro particulari Defun- I
to, puta, Inclina, vel Deus, qui nos Patrem &c. & ſi- !
milid. .
Lib. 6. p. 2. num. 4 5 1. 16 84. (1)
(1) Decretum eſt 291, in er recenſita à La-Croixn.
2055., ſed ille ſolum Decretum vidit, non rationem,
quæ in Decreto additur, nempe quam ad num. 449.
adſcripſimus; aliàs Guyeti ſententiam ibi non rejeciſ- N
ſet, qui heie urget authoritatem S. R. C. Eünlbern
Lib. 6. p. 2. num. 4 52. 1684. (1) EDonmmerd
[I] Nota heic Decretum S. R. C. 6. Decemb. r6 5 3.
Miſſa de Domiinica, ſen de Feſto duplici, ſi illà die oc- Uderrnen
urrat, debet dici, ecun, Commemoratione Ss. Sacra- egocrn
menti ad fornmam Rubrsearum WMiſſalis, quando fit par- tiſi
tigularis Proceſſio cunz S. Saeramento in aliquibus Da- pH
minicis, ſeun aliis dielur cajuslibet menſi. Vid? etiam
Decr. 466. in noſtris addit. ad aum. 2055.
Lib. 6. p. 2. n. 453. de Feſto tum occurrente () n
(1¹) Decr. 456. in noſtris addit. ad num. 20 5 5. huc
refer.

10

Lib. 6. p. 2. num. 466. vel publica Eccleſiæ cauſa
(1) Sed etiam ratione concurſus ex Decreto S. C. 8.
Junii 1658. n
Lib. 6. p. 2. n. 467. non frat de Octava (1) hrumg
() Num autem Credo dici debeat in Miſſa Vigilia- n Gn
rum, & Feriarum majorum, infra octavam, quæſtiõ lll
eſt. Negat Gerlacus Vinitor in aduot. ad Rubr. part. I.
tit. 3. §. 3. SQed in Calendario Urbis, & in novo Miſſa-
li edito Romæ 1714. hæc legitur Rubrica ad d. 14. Dec.
Si hodie occurrat Feria 1v. quatuor Temporum, Miſſæ
dicuntur de Feria cum oονmει Rοäton Octava, &; ter- 13

ilrCi

4 4

4
Tuunu!

Ninorn

R . . .
Supplementum, fue Acceſſiones. 603

va. Quamobrem hinc fit, tunc etiam ratione Octavæ
Credo eſſe dicendum.
Lib. 6. p. 2. num. 474. in Vigiliis ſemper (1¹)
(1) Id falſlum ex Rubrica Miſſalis Romæ cditi 17 14.
quam ad num. 467. attulimus, & cui plane affentitur
S. R. C. in Decreto 23. Junii 1736. Vide etiam Mera-
tium in part. I. Gav. Tit. 3. num. 5.
Lib. 6. p. 2. num. 49 8. intra Octavas (1) 1670.
(2) Cinerum (3) Pentecoſtes (4) 169 8. (5)
(1¹) Nativitatis Domini; ut ſtatuit S. C. 2 5. Seprt.
1706. & 15. Sept. 1714.
(2) Ec aliud Decretum S. C. 1 5. Sept. 1714.
(3) In Dominica Palmarum ex Decr. S. C. 14. Apr.
1646.
(4) Ex Decreto ejuſdem S. C. 19. Aug. 16 51.
(5§) Legendum 1697. quod Decretum S. C. ſæpe in-
novavit, ut 16. Jumii 1708. 10. Decemb. 171 8. & 16.
Sept. 1730.
Lib. 6. p. 2. num. 504. 1647. (1)
(1) Suſpectum eſt mihi hoc Decretum. Illud ſaltem
in Regeſtis S. C. non repertum à Meratio. Doctrina
tamen veriſſima eſt. Vide Meratium in Iadice Decret.
T. I. num. 440.
Lib. 6. p. 2. num. 506. expoſito Venerabili (r1)
(1) Idque conforme eſt Decretis S. C. 2. Dec. 1684.
& 27. Aprilis 1697.
Lib. 6. p. 2. num. 507 dummodo non primæ Clafſ-
ſis (1) Miſſam ſolemnem (2)
(1) Ita ſæpius S. C. cujus Decreta congerit Meratius
in part. I. Gav. tit. J. num. 11.
(2) Sed vix ferenda hujuſmodi ſententia eſt, nam
Sabbatum Sanctum eſt Duplex primæ Claſſis; in Du-
plicibus autem primæ Claſſis non poſſunt cantari Mif-
ſæ de Nequiem, etiam præſente cadavere, ut 8. C.
praæſcribit in Decreto edito 5. Julii 1698. Aliam ratio-
nem addit Meratius loco nuper citato; ſed quæ facilè

eludi poſſit. Lib.

604 Ad K. P. La⸗Creix T ε*logiam Moralem

Lib. 6. p. 2. num. 5&ο. Innocentius XI. die 4. Maji
1688. (1) .
(1) Et Clemens XI. ann. 1714. in ejus Bullario
pag. 571. Vide Lamb. T. 2. p. 21 8. Num autem die-
bus, quibus Miſlæ Defunctorum juxta Rubricas cele-
brari poſſunt, ratione ſolemnitatis, quæ in Eccleſia,
ubi Altare Privilegiatum extat „ fortaſſe celebretur, aut
frequentiæ populi, poſſit petitioni dicendi Miſſam vivo-
rum ex gratia indulgeri, reſpondit Sacra Congregatio
in Romana 9. Febr. 1726. negative L. 3. P. 281.
Lib. 6. P. 2. num. 52 S. prima purificatio (1)
(1) Imèò non debet ficri in prima, & ſecunda Miſſa
Calicis purificatio. Extat apud Meratinm in Iad. Decret.
T. I. num. 56 3. Decretum S. C. 16. Sept. 1702. quo
purificatio iſthæc vetatur.
Lib. 6. p. 2. num. 563. Patena (1)
(I) Conſule Decreta 17 5. & 47 3. ſub num. 2055.
Aliqua invehies ad uſum Patenæ accommodata.
Lib. 6. p. 2. num. 57 4. 1666. (1)
(1) Fictitium Decretum, aut ſi extat, huic certè de-
rogatum eſt 4 S. C. 5. Julii 169 8. apud Meratium T. I.
in Ind. Decr. 5§2 3 his verbis: in erpalittone, & depoſi-
tione &. Sacramenti, etiam causa devot oniz non eſt ad-
dendnm Alleluja ad Eerſ. Danem de Cœlo.
Lib. 6. P. 2. num. 576. Mantuana (Ofſcium du-
plicis majoris (1) Och-ium eodem ritu (2) Neapoli
(3)
(1) Nunc eſt dupley ſecundæ claſſis cum peculiari-
bus lectionibus, & peculiari item octava.
(2) Ita plane nundeſt, nam etiam officium S. Sta-

nislai eſt Duplex ſccundæ Claſſis cum Octava.

propriis lectionibas in lecunde Nocturne. III. Officium

(3) Uberius eſt impreffam Parmæ 1720. ex quo hæc
adde. I. Officium 88. Martyrum Japonenſium habet le-
CKiones proprias in ſecnndo Nocturno. II. Officium
9. Joahhis Franciſci Regis ſub ritu duplici majore cum

9.

mniCon
nut
bonnn
Aa.
10 8

Aen

Supplementum, Eve Acceſſioner. 60
S. ſoanhis Nepomuceni 16. Maji ſub ritu duplici
IV. Officium S. Urſulæ, & ſociarum ſub ritu item du-
plici. .
Lib. 6. p. 2. num. 577. Romano ritu (1)
(1) Non omittendus Gavantus cum Meratii addi=
tionibus Romæ primum, tum Venetiis recuſus 1744:
ac Benedicti XIV. pretioſus Tractatus de Sacrificio
Miſſæ. Inſigne etiam, ſed paucis notum, P. Joannis
Baptiſtæ Scortiæ S0oc. Jeſu opus de Sacrificio Milſæ in
quatuor libros tributum, àc Lugduni editum 1617. quod
utinam aliquot annotationibus illuſtratum Typogra-
phus quifpiam in Italia iterum emittat!
Lib. 6. p. 2. num. 1041. Si Confeſſarius pœniten-⸗
tein ſuam ſolicitaverit (1)
(1) Vide ad num 1204. quæ contra ſolicitantes ſa-
lubriter decreta ſunt à Benedicto XIV. Hic interea
habeto Decfetum Congteg. S. Officii editum 2r, Aug.
1745

eria V. Die z. Augiakti 1745.
N Generali Congregatione Sanctæ Romanæ,
& Univerſalis inquiſitionis habita in Palatio
Apoſtolico Quirinali coram Sanctiſſimo Domi-
no Noſtro Domino BENEDICTO Divind Pro-
videntiâ Papa XIV. & Eminentiſſimis, ac Re-
verediſfhmis DD. S. K. E. Cardinalibus adver-
ſus hæreticam pravitatem Inquiſitoribus Gene-=
ralibus A Sanéta Sede Apoſtolica ſpecialiter de-
putatis.
Sanctiſlimus Deminus Noſter ſellieite ani-
madver

606 Ad KR. P. La⸗Croix Theologiam Moralem

madvertens, quam grave ſit delictum illorum
perditorum hominum, qui Sacroſancto Miſſæ
Sacrificio, ac ſalutaris Pœnitentiæ Sacramento,
ad Animarum reparationem à Chriſto Domino
inſtitutis, in illarum perniciem, & damnatio-
nem abutuntur, decrevit, quod in poſterum Sa-
cerdotes tam Sæculares, quam Regulares cujuſ-
cunque Ordinis, Inſtituti, Congregationis, &
Societatis etiam de neceſſitate exprimendæ, vel
in actu Sacramentalis Confeſſionis, ſive illius oc.
caſione, aut prætextu, ad turpia ſollicitantes,
vel Sacrificio Miſſæ abutentes ad Sortilegia,
præter pœnas à Jure, & Apoſtolicis Conſtitutio-
nibus, ac ſignanter San. Mem. Sixti V. & Gre-
gorii XV. contra eoſdem inflictas, perpetuam
etiam inhabilitationem incurrant ad præfati Sa-

crifici celebrationem; Quodque ejuſmodi De- /

cretum ſignificetur ſingubs eujuſcunque Ordi-
nis Superioribus, ac Præpoſitis, ad hoc ut de il-
lo, ſicuti & de prædictis, aliſque Summorum
Pontificum Conſtitutionibus, juxta præſcrip-
tum in generali Decreto Supremæ Inquifitionis
diei 15. Decembris 16 33. ſemel ſaltem in Anno,
id eſt Ferià ſextà poſt Octavam Aſſumptionis
Beatæ MariæVirginis in publica Menſa, vel in
Capitulo ad hoc ſpecialiter convocato, ac in-
ſuper in quocunque Generali vel Provinciali

,
emn’

“

4

Mirgge
40 en
Akit i
Nynta
en.

lbbohn

Nurct n

e

Nandninn

Erlel W

Capitulo, vel alio quovis nomine nuncupato

Capitulari Congreſſu ſuos Subditos, ac Religio-
ſos commonendos curent, e juſdemque commo-
nitionis coram Suprema Congregatione Jura-

tum Teſtimonium exhibeant. 4
Paulus

Supplementum, Rve Acceſſiones. 607
W
engn Paulus Antonius Capellanus §. KRo-
nie manæz, & Univerlalis Inquiſitionis
Chi Notarius.
nfem Loco † Sigilli.
iglutzen

Uenbni, 4 Die 21. Augtefti 174 5. ſtlp ken ar ond
Nud, en Awxrum, &. bpublicatuim füit a, ä
nel PBrincipis Apoſtolorunm Palatei San Mcii,
ithusoe ac aliis lois ſolitis, & conſuæis Erbis per me
Petrum Romtdlatitin Sanctißinzæ Inquriſitionis
. LCLurremm. L

Nhle
88e

nes

Lib. 6. p. 2. num. r195. legat Gormaz (1). .
em (1) Præcipuè verò egregium hiſtoriæ Probabiliſmi
ulpui impugnatorem P. Gagnam. ⸗
Greiinnd Lib. 6. p. 2. num. 1204. quia nulla lex univerſa-
GE lis hoc prohibet (1) . .
, (1) l quidem/licuit La-Croixio iheres dondnn
etimn ulla ificiã lége vetitum fuerat complicem ab-
uynmcung enim ulla Pontificia ge ſris tc, D 0ſt bi-
. olvere. Secus opinandum noſtris tempori us Po .
un nas illas Benedicki XIV. Conſtitutiones, quas hic ex-

ſcribo-

riakin

608 ℳAd R. P. La Croix Theologiäm Moralem

Al.
SSs. DOMINI NOSTRI
BENEDICGCTI PAPX XIV.

Confirmatio, & ampliatio Conſtitutionis
ſan. mem.

GREGORII PAPX Xv.

Contra Sacerdotes eorum Pœnitentes in Con-
feſſionibus Sacramentalibus ad turpia
ſolicitantes.

BENEDICTUS EPISCOPUS

SERVUS SERVORUM DEI
ad perpetuam rei memoriam.

Acramentum Pœnitentiæ, quam ſecundam
poſt naufragium deperditæ gratiæ tabulam
Sancti Patres apte nuncupârunt, Nos licet im-=
merentes ad umiyerſi Dominici Gregis curam
ſupernàâ diſpoſitione vocati omne ſtudium, &
Paſtoralem ſolicitudinem adhibere tenemur,
ne quod poſt amiſſam Baptiſmi innocentiam

datum eſt Divinâ benignitate perfugium, per

Dæmoenum fraudem, & hominum Dei benefi-
ciis perversè utentium malitiam naufragis 40
miteris peccatoribus luctuoſum evadat exi-
tium:

mil
n!
S Gehohe
An he auud

repf

h, ern
rdernm
uc Ann
in,
nikntomin
enplunthn
Amum oconn
ttmmunn
uICbder,
Mnolen

ILoII

Ugenton

lerls li
uneohin
e n
tlnn
Fimm, hu
nieun,
N me
au

lu O

D n

lee
N g

Supplementum, ſive Acceſſiones. 609
tium 5 Et quod in ſalutem, & curationem Ani-

marum ˙ Deo, qui dives eſt in miſericordia, in-

ſtitutum eſt, execrabili ſceleſtorum quorundam

Sacerdotum improbitate in earum perniciem,

atque interitum vertatur.
Dudum quidem à fel. rec. Gregorio Papa
XV. Prædeceſſore Noſtro per ſuas literas in for-
ma Brevium ſub datum Romæ apud S. Mariam
Ma jjorem die 30. Auguſti 1622. Pontificatus ſui
anno ſecundo, ſapienter proviſum fuit contra
quoſcunque Sacerdotes audiendis Confeſſioni-
bus deputatos ad turpia, & inhoneſta ſolici-
tantes; Et deinceps ſucceſſivis temporibus ad
earum literarum interpretationem, ac declara-

tionem plura ſubinde à Congregatione Vener.

Fratrum Noſtrorum S. R. E. Cardinalium ad-
verſus hæreticam pravitatem generalium Inqui-
ſitorum ſub die 11. meniis Februarii anno Do-
mini 166 1. prodiérunt Decreta, & à rec. mem.
Alexandro PP. VII. pariter Prædeceſſore No-
ſtro in Congregatione Generali Sanctæ Roma-
næ Univerfalis Inquiſitionis die 24. Septemb.
166 5. coram eo habitâ, inter alios ab Evange-
lica veritate, & ſanctorum Patrum doctrina
alienas, & diſſonas propoſitiones, ſexta videli-=
cet, & ſeptima, huc revocandæ, damnatæ, &
prohibitæ fuerunt; Nos itaque maturè per-
pendentes quanti momenti ſit ad æternam ani-
marum ſalutem ea ubique exactèé obſervari, &
quanti ad infirmas Oves curandas, & decorem
S. Eccleſiæ Dei retinendum interſit, ne aliqui
Sacerdotes Pœnitentiæ Sacramento nefariè ab-
Ad P. La-Croix Thevl. Suppl. Q uten-

1

61 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

utentes Pœnitentibus pro curatione vulnus;
pro pane lapidem, pro piſce ſerpentem, pro
medicina venenum porrigant, ſed animo ſe-
cum recolentes, ſe à Chriſto Domino Præſides,
& Judices animarum conſtitutos, eâ ſanctitate,
quæ ſublimitati, ac dignitati muneris convenit,
tam venerandum Sacramentum adminiſtrent,

Motu proprio, & ex certa ſcientia, ac matura

deliberatione Noſtra præfatas literas hujuſmo-
di, ac omnia, & ſingula decreta prædicta ad illa-
rum interpretationem, & declarationem ema-
natâà Apoſtolicà Authoritate tenore præſen-
tium approbamus, & confirmamus, illiſque om-
nibus, & ſingulis inviolabilis Apoſtolicæ firmi-
tatis robur ad'icimus; Atque etiam, quatenus
opus ſit, denuo committimus, & mandamus
omnibus hæreticæ pravitatis Inquiſitoribus, &
Locorum Ordinariis omnium Regnorum, Pro-
vinciarum, Civitatum, Dominiorum, & Loco-=
rum univerſi Orbis Chriſtiani in ſuis reſpecti-=
Vè Diœceſibus, ut diligenter omnique huma-
no reſpectu poſtpoſito inquirant, & procedant
contra omnes, & ſingulos Sacerdotes tam Sæ-

culares, quàm Kegulares quomodolibet exem-

ptos, ac Sedi Apoſtolicæ immediate ſubjectos,
quorumcunque Ordinum, Inſtitutorum, So-
cietatum, & Congregationum, & cujuſcunque
Dignitatis, & Præeminentiæ, aut quovis Pri-
vilegio, & Indulto munitos, qui aliquem Pœ-
nitentem, quæcunque perſona illa ſit, vel in

actu Sacramentalis Confeſſionis, vel ante, vel
immediatè poſt Confeſſionem, vel occaſione,

aut

ſrr
Gnde

aleer

idor

1 t;
ed

monefe

udien
nt
Mmtsſere
hennnn
Mrsdor
Mulfetun
tni
Alen de⸗
Eiznie
uimmn
Atenet
tunſn
i, indte⸗

Urit
ulart
6 1 dble⸗

„Krt⸗

,

n
eſe

alhinſten
rmntl
Uthiuſno⸗
nlinler
nm enn
Krne,
4 r Pr
umleenn.

Utheatin
Pkkinzen
, Annkr
lerimt,

An

Nerane
Gnnnker
nn,N
nuce
uluh,
Nns,Ki

n, ſe
4

Supplementum, ſive Atceſſiones. 611

aut prætextu Confefſionis, vel etiam extra oc-
caſonem Confeſſlionis in Confeſſionali, ſive in
alio loco ad Confefliones audiendas deſtinato,
aut electo cum ſimulatione audiendi ibidem

Confeſſionem ad inhoneſta, & turpia ſolicita-

re, vel provocare, ſive verbis, ſive ſignis, ſive
nutibus, ſive tactu, ſive per ſcripturam, aut
tunc, aut poſt legendlam tentaverint, aut cum
eis illicitos, & inhoneſtos ſermones, vel tracta-
tus temerario auſu habuerint; Et quo in aliquo
ex hujuſmodi nefariis exceſſibus culpabiles re-
pererint, in eos pro criminum qualitate, &
circumſtantiis ſeveré animadvertant per con-
dignas pœnas juxta memoratam Gregorii Præ-
deceſſoris Noſtri Conſtitutionem, quam hic de
verbo ad verbum pro inſerta haberi volumus:
Dantes etiam, ſi opus ſit, & rurſus conceden-
tes facultatem, ne delictum tam enorme, &
Eccłeſiæ Dei injurioſum remaneat ob prohatio-

num defectum impunitum, jam alias in præ-

fata Conſtitutione tributam procedendi cum

Teſtibus etiam ſingularibus, dummodo præ-

ſumptiones, indicia, & alia adminicula con-
currant.
Meminerint præterea omnes, & ſinguli Sa-
cerdotes ad Confeſſiones audiendas conſtituti
teneri ſe, ac obligari ſuos Pœnitentes, quos
noverint, fuiſſe ab aliis, ut ſupra, ſolicitatos

ſedulò monere juxta occurrentium caſuum cir-

cumſtantias de obligatione denunciandi Inqui-
ſitoribus, ſive Locorum Ordinariis prædictis
Perſonam, quæ ſolicitationem commilerit, eti-

QQOq 2 amfſi

612 ℳAd K. P. La-Croix Theologian, Moralem

amſi Sacerdos ſit, qui juriſdictione ad abſolu-
tionem validé impertiendam careat, aut ſoli-

citatio inter Confeſſarium, & Pœnitentem mu-
tua fuerit, ſive ſolicitationi Pœnitens conſen-
ſerit, ſive conſenſum minimè præſtiterit, vel
longum tempus poſt ipſam ſolicitationem jam

effluxerit, aut ſolicitatio à Confeſſario, non
pro ſe ipſo, ſed pro alia perſona peracta fue-
rit. Caveant inſuper diligenter Confeſſarii, ne
Peœnitentibus, quos noverint jam ab alio ſoli⸗
citatos, Sacramentalem abſolutionem imper-
tiant, niſi prius denunciationem prædictam ad
effectum perducentes delinquentem indicave-
rint competendi Judici, velſaltem ſe, cum pri-
mum poterunt, delaturos ſpondeant, ac pro-
mittant.

Et quoniam improbi quidam homines repe-

riuntur, qui vel odio, vel iràâ, vel aliàâ indi=
gnâ caus? commoti, vel alioram impis ſua-
ſionibus, aut promiſſis, aut blanditiis, aut mi-
nis, aut alio quovis modo incitati, tremendo
Dei judicio poſthabito, & Eccleſiæ authoritate
contemptà, innoxios Sacerdotes apud Kecle-
ſiaſticos Judices falsò ſolicitationis inſimulant:
Ut igitur tam nefaria audacia, & tam deteſta-
bile facinus metu magnitudinis pœnæ coercea-
tur, quæcunque perſona, quæ execrabili hu-
juſmodi flagitio ſe inquinaverit, vel per ſe ip-
ſum innocentes Confeſſarios impièe calamnian-
do, vel ſceleſtè procurando, ut id ab aliis fiat,

à quocunque Sacerdote quovis privilegio, au-
thoritate, & dignitate munito, præterquam à
L 5 Nobis,

9 Nenwrn
A T
„Umaitt
ue, Cdn
unenke
lendr
henget
Mo wae

Conennezin

lurarnn
n,Ein
NContloce
6lenlt
rhie.
Eeghemudn
lelu
Ig, Cln
ollr
0ni
Uunleſlon
ilegi,
N

N

Pninn
Urrltt en
ſri en
rn ,1
Pach h
W
gul nan

an .

Uiente ne

Mrhkin

unitn
al Auten
gen rl

SCe
I.
Ate
fbit⸗

7

Sapplementum Rve Acceſioner. 613

Nobis, Noſtriſque Succeſſoribus ,niſi in fine
vitæ, & excepto mortis articulo ſpe abſolutionis
obtinendæ, quam Nobis, & Suceeſſoribus præ-
dictis reſervamus, perpetuò careat.
Demum magnopere cupientes à Sacerdota-
lis Judicii, & Sac. Tribunalis ſanctitate omnem
turpitudinis occafionem, & Sacramentorum
contemptum, & Eccleſiæ in juriam longè ſum-
movere, & tam exitioſa hujuſmodi mala pror-

ſus eliminare, & quantum in Domino poſſu-

mus, animarum periculis oecurrere, quas ſa⸗
crilegi quidem Dæmonis potius, quàm Dei Mi-
niſtri, loco eas per Sacramentum Creatori ſuo,
ac Noſtro reconciliandi, majori peccatorum
mole onerantes in profundum iniquitatis bara-
thrum nefariè ſubmergunt, nonnullorum Ve-
nerabilium Fratrum Noſtrorum S. R. E. Car-
dinalium, & aliquorum in Theologia Magi-
ſtrorum conſilio deſuper adhibito, accedentibus

m quoque iteratis plurium Epiſcoporum ſuppli-

cationibus, hàc Noſtrâà in perpetuum] vValiturà

ſanctione, quemadmodum à pluribus Epiſcopis

per Synodales ſuas Conſtitutiones jam factum
eſſe novimus, omnibus & ſingulis Sacerdoti-
bus, tam Sæcularibus, quàm Regularibus cu-
Juſcunque Ordinis, ac Dignitatis, tametſi alio-
quin ad Confefſiones excipiendas approhatis,
& quovis Privilegio, & Indulto, etiam ſpecia-
li expreſſione, & ſpecialiſſimà notà, & men-
tione digno ſuffultis, Authoritate Apoſtolicàâ,
& Noſtrâ poteſtatis plenitudine interdicimus,
& prohibemus, ne aliquis eorum extra caſum

◻4 3 extre-

ctione, ac facultate ad validé abſolvendum ne-

614 Ad K. P. La-Crgiæx Theologiam Moralem äuei
extremæ neceſſitatis, nimirum in ipfius mortis
articulo, & deficiente tunc quocunque alio Sa-
cerdote, qui Confeſſarn munus obire poſſit,
Confeſlionem Sacramentalem perſonæ compli- .
cis in peceato turpi, atque inhoneſto contra lalnin
ſextum Decalogi Præceptum commiſſo excipe- n d
re audeat, ſublatà propterea illi ipſo jure quâ- tnn
cunque authoritate, & juriſcictione ad qua- tdun
lemcunque perſonam ab hujuſmodi eulpa ab- amn i
ſolvendam, adeo quidem, ut abſolutio, fi quam
impertierit, nulla, atque irrita omnino ſit, ndn

tanquam impertita à Sacerdote, qui jurifdi- 8 in
9

aibauel

Irmmrer⸗
ie Ween
Amngnnere

ceſſaria privatus exiſtit, quam ei per præſen-
tes has noſtras adimere intendimus; Et nihilo-
minus ſi quis Confeffarius ſecus facere auſus
fuerit, majoris quoque excommunicationis pe-
nam, àa qua abſolvendi poteſtatem Nobis ſolis, Amln
Noſtriſque Succeſſoribus duntaxat reſervamus, uliim
ipſo facio incurrat: Declarantes etiam, & de- umnun
cernentes, quôd'nec etiam in vim cujuſcun- Umnmn un
que Jubilæi, aut etiam Bullæ, quæ appellatur npnihret
Cruciatæ Sanctæ, aut alterius eujuslibet Indul- Mmhn
ti Confeſſionem dicti complicis hujuſmodi Mentig
quiſquam valeat excipere, eique Sacramenta- hletarn
lem abſolutionem elargiri; cùm ad hunc effe- mmlnler
ctum, & in hoc caſu nullus Confeſſarius, utpote aimi
qui in hujuſmodi peccati, & Pœnitentis gene re ugige
juriſdictione, ut præfertur, careat, & abſolvendi, hlini
facultate à Nobis privatus exiftat, habendus lj
ſit pro Confeſſario legitimo, & approbato. Non Inm
obſtantibus Conſtitutionibus, & Ordinationi- ntet

baus

i iregn
Ne
n
lelr 3
A.
lan
nmunſt

Miadd⸗

Supplementum, fve Acceſſiones. 515

bus Apoſtolicis præſertim, quæ nuncupantur
Cruciatæ Sanctæ, vel Jubilæi Univerſalis, &
Plenarii, nec non quibuſvis Eccleſiarum, &
Monaſteriorum, & Ordimum quorumlibet,
quorum ipſi Sacerdotes fuerint, etiam juramen-

to, confirmatione Apoſtolicâ, vel quNâvis firmi-

tate aliâ roboratis, Statutis, & Conſuetudini-
hus, Privilegis quoque, Indultis, & Literis
Apoſtolicis ſub quibuſcunque tenoribus, &
formis, ac cum quihbuſvis clauſulis, & de-
cretis, etiam motu proprio, aut alias quo-
modolibet conceſlis, etiam iteratis vicibus
approbatis, & innovatis; Quibus omnibus eo-
rum tenores præſentibus pro expreſſis haben-
tes hâc vice duntaxat ſpecialiter, & expreſ-
s& derogamus, cæteriſque contrariis quibuſcun-
que.
Volumus demum, ac præcipimus, ut omnes

Locorum Ordinarii, tam præſentes, quàm fu-

turi pro tempore exiſtentes in approbatione
Confeſſariorum tam prædictam Conſtitutio-
nem Gregorii Prædecefſoris, quam præſentem
hanc Noſtram ab omnibus Sacerdotibus appro-
bandis attenteè legi, & accuratè obſervari curent,
moneantque eos in Domino, atque hortentur,
ut Sacrum Miniſterium ipſorum fidei commiſ-
ſum ſummà animi innocentià, morum puritate,
judicii integritate peragant, exhibeantque ſe-
metipſos, ut Miniſtros Chriſti, & Diſpenſatores
Myſteriorum Dei; Memores præterea ſint, ſe
locum tenere, & vices obire Summi, atque
æterni Sacerdotis, qui ſanctus, innocens, im-

Q 4 pollu⸗

.

616 Ad R. F. La-Croix Theologiam Moralem

pollutus, per Spiritum ſanctum ſemetipſum ob-
tulit immaculatum Deo, ut emundaret con-
ſcientiam noſtram ab operibus mortuis ad ſer-

viendum Deo viventi: Sedulò igitur ſtudeant, im-

diligenterque caveant, ne quærentibus, & pul-
ſantibus eorum culpa Cœlum claudatur, ne de-
pPerditæ Oves ad Ovile Dominicum redire pro-
perantes eorum manibus ferarum dentibus di-
laniandæ tradantur, ne prodigi Filii egentes,
& ſaucii, ad cœleſtem Patrem revertentes ne-
fariâ eorum improbitate gravioribus peccato-
rum vulneribus, dum adhuc in via ſunt, confo-
diantur.
Ut autem præſentes Literæ ad omnium no-
titiam facilius deveniant, & nemo illarum igno-

rantiam allegare valeat, volumus illas, ſeu ea-

rum exempla ad valvas Eccleſiæ Lateranenſis,
& Baſilicæ Principis Apoſtolorum, nec non
Cancellariæ A doſtolicæ, Curiæque Generalis in
Monte Citatorio, & in Acie Campi Floræ de
Urbe, ut moris eſt, affigi, & publicari, ſic-
que publicatas, & affixas omnes, & ſingulos,
quos illæ concernunt, perinde arctare, & affi-
cere, ac ſi unicuique eorum nominatim, &
perſonaliter intimatæ fuiſſent: utque ĩpſarum
Præſentium Literarum tranſumptis, ſeu exem-
plis, etiam impreſſis, manu alicujus Notarii
publici ſubſeriptis, & ſigillo alicujus Perſonæ
in Eccleſiaſtica Dignitate conſtitutæ munitis ea-
dem prorſus fides tam in judicio, quàm extra
illud, ubique adhibeatur, quæ ipſis præſentibus
adhiberetur, ſi forent exhibitæ, vel ocenſe⸗ i
ulli

/

abmotn⸗
1e.
lonupud
lvmmnon
ſuiteniad
N C
monel
1.
Do).

O Mnti
Leers
Nnte
Uug. Res
Mil

„ileptis bi

lalne
au aie
nn (
ahi V

.
n

Sapplementum, ſive Acceſſtones. 617
Nulli ergo omnino hominum liceat paginam

en
un hanc Noſtræ voluntatis, ſanctionis, Præcepti,
Piutr mandati, & derogationis infringere vel ei au-
Dõ 4 ſu temerario contraire. Si quis autem hoc at-
tentare præſumpſerit, indiĩgnationem Omnipo-

in tentis Dei, ac Beatorum Petri & Pauli Apoſto-
hmirn, lorum ejus, ſe noverit incurſurum. .
Enhrck Datum Romæ apud Sanctam Mariam Majo-
Rnes rem anno Incarnationis Dominicæ 1741. Cal.
Junii Pontificatùs Noſtri Anno primo.
VISA DE CURIA
N. Antonellus.

X. Sub-Datarius.
Pro. D. Card. Paſſioneo
Cajetanus Amatus.

J. B. Eugenius-
Loco † Plumbi.

Regiſtrata in Secretaria Brevium.
Anno à Nativitate Domini Noſtri IESUCHIRkI-
& 1741. Indidtione 4. die verò 17. Juniüi,
Pontifcatus Sandtiſſimi in Chrilo Patris, &-
Domini Noſtri D. BE NEDICZI Divinaà
Providentiù PAPAT. MIV. Anno primo, ſu-
pradidta Conſtitutio aßixa, & publicata fuit
ad valvas Baſilicæ Lateranenhis, & Principis
Apoſtolorun, Cancellariæ Apoſtolicæ, Curic
Generalis in Moante Citatorio, in Acie Campi
Floræ, ac in aliis locis ſolitis, & conſuctis Ur-
bis, per me Petrum Righum Apoſtolicum Cur-
ſorem.

Sebaſtianus Amadori Mag: Curſ.
Q₰α 5 XII.

618, Ad K. p. Læ-Croix Theologiam Moralenm

XII.
Declaratio ſuper Conſtitutione, quæ in-

cipit: Sacramentuin Pnitentiæ,
Anno 1741. edita.

BENEDICTUSPAPA XIV.
Ad perpetuam rei memoriam.

Poſtolici muneris partes in procuranda præ-
cipuè rerum ſacrarum purâ illibatâque
penitus adminiſtratione verſari debere probè
intelligentes, non modé & afſiduis hortationi-
bus, & juſtâ, ubi res poſtulat, legum ſeveritate,
ut ab Ecoleſiaſticis quibuſque Miniſtris ſancta
ſanctè tractentur, quantum cum Domino poſ-
ſumus, providere ſtudemus, verum etiam leges
ipſas, ne fortè ſiniſtris interpretationibus in al-
terutram extremam partem, aut immoderati ri-
goris, aut deteſtabilis laxitatis perperam detor-
queantur, opportunè communire ac roborare
pro earundem tuendo vigore, cùm occaſio po-
poſcerit, non prætermittimus. Sanè cum Nos
aliàs per quandam noſtram Conſtitutionem,
cujus initium eſt: Sacramentum Panitentiz,
Anno Incarnationis Dominicæ 1741. I. Kalen-

tam omnibus & ſingulis Sacerdotibus tam Sæ-
cularibus, quàm Regularibus interdiximus, &

dis Junii Pontificatus Noſtri Anno primo edi- A

4
ſen

gtM
Wlnh
uudnn
Arrnon
1rtne
ANken
zellendn
ereRan
eobſove
Renmenne
Pd deture
heicckle
malunri
ufllkuep
Unanlceen
Iknamu,
nbund
Utntr
lveat⸗ ig⸗
memadi
polumn

prohibuimus: ne aliquis eorum, extra caſum ex- Mre
tremæ

— Supplementum, Rve Acceſſiones. 619

tremæ neceſſitatis; nimirum urt ipſius mortis
articulo, & deficiente tunc quocunque alio Sa-
cerdote, qui Confeſſarii munus obire poſſit,
r, Confeſſionem Sacr amentalem perſonæ compli-
, cis in peccato turpi atque inhoneſto, contra ſex-
tum Decalogi præceptum commiſſo excipere
auderet; ita ut abſolutio, ſi quam impertiviſſet,
l ÿ nulla, atque irrita omnino effet, tanquam im-
pertita à Sacerdote, qui juriſdictione, & faculta-

In tt ad validé abſolvendum neceſſarià ipſi per Nos
Wl vigore ejuſdem Conſtitutionis ademptàâ priva-
KW tus exiſteret, & alias prout in mem orata Conſti-

tutione, cujus tenorem præſentibus pro plenè &
ſufficienter expreſſo & inſerto haberi volumus,
uberius dicitur contineri. Cùm Nos ſubinde
ſuper eâ dictæ Conſtitutionis parte, quæ mor-
tis articulum reſpicit, dubitationes quaſdam
exortas fuiſſe accepimus, quarum reſolutionem
privato cujuſque judicio relinquendam, mini-
mè exiſtimamus, ne Lex incertis conjecturis &
opinionibus jactata in ſenſus à mente noſtra ali-
enos forſitan diſtrahatur, ejuſque vigor paula-
tim langueat, atque enervetur: Hinc eſt, quòd
Nos omnem dubitandi rationem, quantum eum
Domino poſſumus, de medio auferre cupientes,
motu proprio, ac ex certa ſcientia, & matura
deliberatione Noſtris, deque Apoſtolicæ pote-
ſtatis plenitudine memoratam Conſtitutionem
Noſtram cum omnibus & ſingulis in ea conten-
tis tenore præſentium, quatenus opus ſit, confir-
mamus, illamque integrè, penitus, & omnino,
atque ab illis, ad quos ſpectat, & pro tempore
quan-

620 Ad K. P. La-Croix Theologianz Moralem
quandocunque ſpectabit, inviolabiliter, & in-
concuſsè obſervari præcipimus, & mandamus.
Præterea habitâà ſuper his cum Venerabili Fra-
tre Noſtro Vincentio Epiſcopo Præneſtino San-
Ctæ Romanæ Eccleſiæ Cardinali Petra nuncu-
Pato Pœmitentiario Noſtro Majori, ac dilectis
Filiis Officii Pœmitentiariæ Apoſtolicæ Mini-
ſtris, qui rem juſiu Noſtro maturè perpende-
runt, deliberatione, motu, ſeientiâ, & pote-
ſtatis plenitudine paribus edicimus, ac decla-
ramus, eàãdem Conſtitutione ſingulis, ut ſupra, Mg,ir
Sacerdotibus, quemadmodum interdiétum qumm
non eſt in mortis articulo perfſonam in prædi- Huofae
Clo turpi peceato complicem confitentem au- Mnt ults
dire, atque ab hujuſmodi quoque culpa rité Momnche
contritam abſolvere, deficiente tunc quocun- Mhulen
que alio Sacerdote, qui Confeſſarü munus ob- Nenm
ire poſſit, ita interdici reipsa & prohlberi præ- ,lnnn
dicto modo tune audire & abſolvere, ut, ſi allus emmen
aliquis Sacerdos non defuerit, etiamfi fortéè iſte ltadh,
alius ſimplex tantummodo Sacerdos fuerit, eligech
ſive alias ad Confeſſiones audiendas non ap- taſan
probatus, poſſlit nihilominus ipſe Sacerdos dcegtis
ſimplex Confeſſionem excipere ac abſolutio- galum;
nem impertire: Porro, ſi eaſus urgentis qua- Mmenalkr
litas, & concurrentes circumſtantiæ, quæ vi-
tari non poſſint, ejuſmodi fuerint, ut alius
Sacerdos ad audiendam conſtitutæ in dicto ar-
ticulo perſonæ Confeſſionem vocari, aut acce-
dere ſine gravi aliqua exoritura infamia; vel
ſcandalo nequeat, tunc alium Sacerdotem pe-
rinde haberi: cenſerique Poſſe z 20 f1 teyer
4 *

unn

ocrim

Supplementum, ſivt Aoceſſiones. 621
lein abeſſet, atque deficeret, 20 proinde in eo re-
u rum ſtatu non prohiberi ſocio criminis Sacer-
„ doti abſolutionem pœnitenti ab eo quoque
crimine impertiri. Sciat autem complex ejuſ-
,1 modi Sacerdos, & ſerio animadvertat, fore ſe
id re ipſa coram Deo, qui irideri non poteſt,
lei reum gravis adverſus prædictam noſtram Con-
ene ſtitutionem inobedientiæ, latiſque in ea pœnis
le obnoxium, ſi prædictæ infamiæ, aut ſcandali
ih. pericula ſibi ultro ipſe confingat, ubi non ſunt⸗
imò intelligat, teneri ſe graviter hujuſmodi
pericula, quantum in ſe erit, antevertere,
vel removere opporfunis adhibitis mediis,
unde fiat, ut alteri cuivis Sacerdoti locus pa-
teat illius confeſſionis abſque illius infamia, vel
ſcandalo audiendæ. ſta enim ipſum teneri
vigore memoratæ Noſtræ Conſtitutionis de-
olaramus; & nuncquoque ita ipſi faciendum
eſſe diſtricte mandamus, & Ppræcipimus. Quòd
ſi idem Sacerdos aut quovis modo ſeſe nulli
gravi neceflitate compulſus ingeſſerit, aut ubi
infamiæ, vel ſcandali periculum timetur,
alterius Sacerdotis opera requirenda fit, ipfe
ad id periculum avertendum congrua mecdia
adhibere de-induſtria neglexerit, atque ira per-
ſonæ in dictocrimine complicis, eoque in ar-
unculo, ut præfertur, conſtitutæ Sacramen-
ne talem Confeſlionem escipere, ab eoque cri-
u. mine abſolutionem larginl nulla, ficut præ-
num mittitur, neceflarià cauſa oogente præſumpſe-
odr. rit, quamvis hujuſmodi abſolutio valida fu-
tura it dummodo en Pafte Pœnitentis diſpoſi-
tiones

622 AR. P. La-Croix Theologiam Moralem
tiones à Chriſto Domino ad Sacramenti Pœ“
nitentiæ valorem requiſitz non defuerint:
Non intendimus autem pro formidando mor-
tis articulo eidem Sacerdoti quantumvis in-
digno neceſſariam juriſdiclionem auferre, ne
haâc ipsà occaſione aliquis pereat; nihilomi-
nus Sacerdos ipſe violatæ auſu ejuſmodi te-
merario Legis pœnas nequaquam effugiet;
ac propterea latam in dicta Conſtitutione
majorem excommunicationem, eodemque
planè modo, quo ibidem decernitur, Nobis,
& huic Sanctæ Sedi reſervatam incurrat, pro-
ut illam eo ipſo incurrere declaramus, volu-
mus, atque ſtatuimus. Non obſtantibus
omnibus & ſingulis illis, quæ in præfata no-
ſtra Conſtitutione volnimus non obſtare, cæ-
teriſque contrariis quibuſcunque. Volumus
autem, ut earundem præſentium Literarum
tranſumptis ſeu exemplis etiam impreſſis, ma-
nu alicujus Notarii publici ſubſeriptis, & ſi-
gillo perſonæ in Eccleſiaſtica dignitate conſti-
tutæ munitis eadem prorſus fides in judicio &
extra illud ubique locorum habeatur, quæ ha-
beretur ipſis præſentibus, ſi forent exhibitæ, vel
oſtenſæ.
7
Datum Romæ apud Sanéctam Mariam Majo-
rem ſub Annulo Piſcatoris die 8. Febr. 1745.
Pontificatus Noſtri Anno quinto.

D. Cardinalis Paſſioneus.

Lib.

Nn)
14

105

nlemr hit
uickonen
Auginmon
Fralos nn

Wpus

Mord
W g

0 NR Supplementum, ve Acceſſtonks. 623
Lib. G. p. 2. H. 13 19. Epiſcopi habent limitatam
nt poteſtatem concedendi Indulgentias (1)

(1) Placet heic deſcribere ſaluberrimam Benedicti
Murnm. XIV. Conſtitutienem, quà ampliatur Epiſcopis facul-
n Akenn tas impertiendi Benediktlionens cunz Indutgentin Plena-
1, ntin ria Fidelibus 2 mortis articulo conſtitutis etiam per
llnnß alios tam in Civitatibus, quam in Diœceßibus ab ipfis
lubdelegatos:
1

Aton —

XIII.

P SANCTISSIMI IN CHRISTO PATRIS
Ni ETr D. N. D.
n
nIA BENEDICTI DIVINA PROVIDENTIA
Ur n P AP £ XIV

Anlanmn
CONSTITUTIO,

Qaud ampliatur Epiſcopis facultas impertien-
i Benedictionem cum Indulgentia Plenaria
Fidelibus in mortis articulo conſtitutis; et-
iam per alios tam in Civitatibus, quàm in
Diœceſibus ab ipfis ſubdelegatos.

BENEDICTUS. EPISCOP U S
SERVUS SERVORUM DrfrFlf,
ad perpetuam rei memoriam.

de Pe Mater Catholica Pecleſia „ de Eccleſiæ

æterna Filiorum Iuorum ſalute in 7ôα cura
ei 6-

Primis

624 Ad K. P. La-Crox Theologiam Moralem

ritundos Primis ſolicita, cum hanc intelligat ah

Fiaeles, extremo ipſorum mortis articulo po-

tiſſimum pendere, nunquam præter- Wle
mifit omnibus eos ſubſidiis pro hujuſ-
modi temporis neceſſitate opportunis

juvare atque inſtruere, tam iis nimi-
rum, quibus opus eſſet ad æterna præ-

cavenda ſupplicia, quàm quæ apta &

ſalubria forent ad evitandas pœnas tem-
poribus definitas, quas in altera vita hu-
manis plerumque ſpiritibus, etiam di-
miſſo mortalis culpæ, æternæque pœnæ
reatu, in Purgatorio igne luendas ma-
Ur & à nere non ignorat. Quamobrem, dilu-
peccatie cet ex veteri ſimul & recenti Eccleſiæ
elolra diſciplina, graviorum quorundam cri-
minum abſolutio Romano duntaxat
Pontifici in univerſo Chriſtiano Orbe,
aliorum autem ſingulis Eccleſiarum
Præſulibus in eorum Diœceſibus, reſer-
vata fuerit; attamen adveniente uni-
cuique Fidelium ſupremo migrationis
die, omnes hujuſmodi abſolutionum
reſervationes ceſſare, & cuilibet Sacer-
doti liberam & plenam facultatem eſſe
quemcunque pœnitentem à quibuſcun-
que peccatis & criminibus, nec non
Eecleſfiaſticis ſententiis atque cenſuris
abſolvendi, providé declaratum fuit.
Et pro- Præterea, cùm in Eccleſia immenſus &

meriss inæſtimabilis exiſtat Theſaurus ſpiritua-

r
Men RN
ar
Prynumn
Mlenwin
nlechs
Dwulunß
alnd
num m
ainbernun
lohetenkei
Unl rit n
en ung
1er ukius
Imponuns
Celllrind.
Ee 1
Ehnn dunt
tle, Prdent
ſorunti
nn,
s kujun
ul Conſa
unſere
cetar

ον I18, ex infinitis conſtans ſatisfactionibus *

evadant,

Paſſio-
N

Sapplementum, ve Acceſſiones. 62 5
Paſſionis & mortis Domini Noſtri JE-
U CHRISTI, ac præterea ex meritis
& ſatisfactionibus glorioſæ Virginis
Genitricis Dei MARIE, omniumque
Sanctorum & Electorum, cujus The-
ſauri diſpenſationem Salvator Noſter
beato Petro Apoſtolorum Principi
ejuſque in perpetuum Succeſſoribus
tradidit; hoc ſemper ſummo ſtudio cu-
rârunt Prædeceſſores Noſtri Romani
Pontifices, ut illius divitias in moribun-
dos Fideles largè diffunderent, & ma-
zximâ omnium amplitudine, quæ In-
dulgentia Plenaria nuncupatur, cujuſ-
que impertiendæ jus in Apoſtolica Se-
de unicè reſidet, ipfis potifſſimum ap-
plicarent; quam quidem in rem Epi-
ſcopis per Eccleſias conſtitutis vices
ſuas cum opportunis facultatibus dele-
garunt; ne ullus in Orbe Terrarum an-
gulus eſſet, ubi Catholicæ Religionis
profeſſorihus hujuſmodi adjumenti
copia deeſſet, pro extremo illo momen-
to, quo ipſorum ſalutis cauſa in diſeri-
men adducitur.
Hactenus hujuſmodi facultas Epi- Eorma
ſcopis concedi conſuevit, Pontificis no. Indulio-
mine & authoritate, per privatas Epi- uin tro
ſtolas ipſius Secretarii Brevium ſecre- Magen-
torum, qui expoſità Pontifici petitio mie Plena-
ne pro parte cujuſque Epiſcopi, & pro ris ii ar-
ſpirituali utilitate ipſius Subditorum morii, E-
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. Rr ad

cgae6 Ad R. P. La Croix Theologiam Moralem
piſcopie ad ſe delatâ, reſcribere ſolebat, petitam
ou, facultatem ab ipſo Pontifice eidem in-
dGulgeri ad Triennium proximum; hac
tamen lege, ut ipſe eâ uteretur, nimi-
rum Benedictionem impertiret, & In-
dulgentiam Plenariam ægrotis in mor-
tis articulo conſtitutis largiretur per ſe- lnit
ipſuim immediate, vel, quatenus Epi- 1

. ſcopum ſuffraganeum haberet, per Oo=- unnil
minum dußfraganeum ſuum; nec, niſi Mmen
neceſſitate cogente, & quidem noctur- ethhnd
no tempore, alium Sacerdotem in fin- no nd
gulis peculiaribus caſibus ſubdelegare ulum
poſſet: Ubi veropræciſa neceſſitas exe- gishngan
gerit, ac in ſimul noct is tempore dunta- Wmnnid
zat, idem permittit, ut alicui Sacerdo-
ti pio, per Dominationem Veſtram qua-
libet vice eligendo, & . communicare
valeant; Quo vero ad Moniales, Or-
dinarii earum Confeſſarii operà in eum
finem uteretur.
Eorum Hanc porro facultatem, prout in
ampliatio hujuſmodi Literis concedebatur, Ec-
alièter- Cleſiarum Paſtores jam dudum judicA-
Ta. runt anguſtis nimium limitibus cir-
cumſcriptam; non ſolum ob breve
Triennit ſpatium ipfſi præfinitum; ve-
rum etiam quia, propter relatas leges
circa illius uſum præſcriptas, ab hujuſ- mmnhe
modi Indulgentiæ Plenariæ beneficio Müinen
excludi videbant pleroſque fideles ſibi r llu
ſubjectos, præſertim vero eos, quos ex- Iumhn

lr

Snrbunle
ouun
Eieptinet
1enti
unCeli
thünntort
Gerudun
lertm
Een Int
ſunnezumn
tore Nn

ere
1zuid
mnn
ſgnnn.
vunnrt,
tnul
fͤte,

nr, nl

Supplementum; ſevé Ao*ſſtonet.
tra ipſorum Reſidentiæ locum, & in re=
motis Diœceſum regionibus infirmari
contingeret; nec defuerunt inſtantiæ
Vicariorum Capitularium, & Vicario-
rum Apoſtolicorum, ſicut etiam Præ-
latorum inferiorum Territorium ſepa-
ratum habentium, cum activa in Cle-
rum & Populum juriſdictione, qui ean-
dem facultatem Epiſcopis concedi ſo-
litam, ſibi quoque tribui poſtularunt;
quibus de rebus actum fuit die 22. No-
vembris 1710. in Congregatione S. K.
E. Cardinalium Indulgentiis & ſacris
Reliquiis præpoſitâ, cujus Conſultoris
officium in minoribus tunc conſtituti
obtinebamus; ſed nihil tunc temporis
eſt innovatum, reſque in priori ſtatu
relicta fuit.

627

Cum vero deinceps alterum quoque Caigre-
munus Secretarii Congregationis De- ganoon-

cretorum Concilii Tridentini Interpre

cilii in
eunldem

tis Nobis in minoribus pariter degenti- ſenſum
bus demandatum fuiſſet; inſtante Epi⸗ devenit.

ſcopo Mazariæ tunc exiſtente, duo Du-
bia eidem Congregationi definienda
propoſuimus, unum videlicet, anſtan-
te diſpoſitione præmiſſarum Epiſtola-
rum Secretarii Brevium, ut ſcilicet E-
piſcopus pro impertienda Monialibus
Benediclione, & Indulgentia Plenaria

eiſdem in articulo mortis applicanda,
earum Confeſſarii operâ uteretur; Ii-

Rr 2 citum

.
62 S8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem e,
eitum ſit Epiſcopo, Monaſterii Clau- len
ſtra ingredi, ut hujuſmodi pium opus ng
Per ſe ipſum adimpleat; alterum vero, ſon
ꝗquatenus id Epiſcopo permittatur, an, ang
& à quibus comitatus Monaſterium in- b⸗ i
gredi debeat; ſuper quibus, perpenſo s Mun
Folio à Nobis, pro hujuſmodi quæſtio- „hiphe
num elucidatione de more exarato, die Alum
10. Maji anni 1737., reſponſum fuit, ad Gä
primum; Licere Epiſcopo, quoties vo- Mlmiui
luerit, ad impertiendam Benedictio- Gegnumn
nem Moniali in mortis articulo conſti- Frürek.
tutæ Monaſterium intrare: Ad ſecun- nnpro
dum; Epiſcopo ad hunc effectum intra Mendonrn
Monaſterii ſepta ſe conferenti comites n lrti
eſſe debere Confeſſarium ordinarium 3Eliuir
ipſius Monaſterii, aliumque Sacerdo- Setlen
tem ipfius Epiſcopi arbitrio eligendum.
Reſeriptum autem additum fuit: Et ad
Dominum Seoretarium cum Eaninen-
tiſſimo Secretario Brevium; quibus ni-
mirum verbis Nobis demandatum fuit,
ut, cum bonæ memoriæ Cardinali Oli-
verio nuncupato, tunc Brevium ſecre-
torum Prædeceſſoris Noſtri Benedichi R
Papæ XIII. Secretario, ageremus, pro ent
ampliatione facultatam in memoratis un
Epiſtolis contentarum, quarum for- lhn
mulam à Nobis in Folio tunc eidem mioh
Congregationi ut præfertur, exhibito, h o
integre inſertam, ipſa Congregatio pau- aruim
I& arctioribus concluſam limitibus ju- Anfmin
dicavit, Ne. Aemn

Utaminman.
Ulotbunen
Pnusihhl
tnl, nen
d Aun
Whehtri
Eenuant

,

ln

le Sapplementum, ſive Ançeſſiones. 62
ndn Neque porro omiſmus injunctum
en En Nobis onus agendi cum præfato Cardi-
enn nali Brevium Secretario quamprimum
implere; verum cùm paulò poſt ab eo-
dem Benedicto Prædeceſſore in Colle-
D gium S. R. E. Cardinalium cooptati, ad
Na Eregendam Epiſcopalem Anconitanam
“ Eccleſiam Nos contulerimus, ex qua
idt biennio poſt ad Metropolitanam Bo-
nonienſem translati fuimus, non licuit
Nobis negotium iſtud ad optatum fi⸗-
nem perducere. Interim vero, cùm peniifei
non minus pro Anconitano, quam pro experien-

nchnen
Aligo
ntung.

unn ee
lc klecnn,

e⸗ um Bononienſi Populo, hujuſmodi facul- S
ema tatem Indulgentiæ Plenariæ moribun- Offrüi ad-
hun gtnr .

dis Fidelibus impertiendæ ab Apoſto- miniſtra-
nSE lica Sede, ut par erat, expetitam, juxta '"ione.
on conſuetam formam, ac ſuperius enun-
e ciatis limitibus circumſcriptam obti-
nns nuiſſemus; ipſo ſtatim uſu, & propriâ
a. experientia, in eas incidimus difficul-
hin tates, quæ & anno 1710., ut præfertur,
iin Congregatione ſacris Keliquiis & In-
dulgentiis præpoſita, à Nobis tanquam
Conſultore propoſitæ fuerant; quæque
GE deinceps anno 1727. alteri Congrega-
lum tioni Cardinalium Concilii Tridentini
Interpretum ² Nobis etiam, pro Secre-
m tarii munere, expoſitæ; cauſam dede.-
umd runt memoratæ conſultationi cum Se-
Cu cretario Brevium introducendæ. Ete-
lnlt nimum in Anconitanæ, tum vero in
6 Kr 3 am-

„2

Ad R. P. La-⸗Croix Theologiam Moralem.

amplioris Bononienſis Eccleſiæ regimi-
neé, animadvertimus, ob interdictam
Nobis hujuſmodi facultatis ſubdelega-
tionem, omnes plerumque Dicœceſis
habitatores hoc tanto ſpirituali benefi-
cio ſummis ſuis temporibus orbatos
manere; & quidem cum irreparabili
damno, deficientibus per Dicœceſim
Collegiis Clericorum Regularium Mi⸗=
niſtrantium Infirmis, quibus à felicis
recordationis Prædeceſſore Noſtro A-
lexandro Papa VII. per Literas die 25.
Januarii anni 1656. datas; & perpetuò
Valituras, indultum fuit, ut Chriſti fi-
delibus in mortis articulo conſtitutis
Benedictionem cum Indulgentia Plena-
ria impertiri valeant; nec aliis extanti-
bus Cœnobiis Regularium, quibus, pro
Confratribus piarum quarundam So-
cietatum ab eorum Ordinibus inſtitu-
tarum, ſimilia Indulta & Privilegia ab
Apoſtolica Sede conceſſa fuerunt.

Quod vero ſpectat ad Incolas ipſius Ci-

vitatis, ſi quidem hæc, ut Bononia eſt,
frequenti Populo ſit referta, cùm fa-
cultas ſubſtituendi non aliter in præfa-

ta Epiſtola tribuatur, quam in caſu

præciſæ neceſſitatis cum nocturno tem-
pore conjuncto, cum magno animi No-
ſtri dolore experti ſumus Paternæ hu-
juſmodi charitatis actus erga dilectos
in Chriſto Filios Noſtros, non eâ aſſidui-
taté,

en R
herufn.
ginietd,
1IMnmen
S
M mnn
Densnhn
. Conn oe
MMenrlimn
ronunn⸗
s nnn ,
ninbuoſen
Rennbis aut
Ph, ſa⸗
Rnkinbr
gul me
Eniberezer
Ntinm ie
lunn
ethberin
i ſul
uſtele
ei
Dne

Supplementum, ſeve Acceſſtones. 63 1
tate, qui cupiebamus, per Nos ipſos
luiten præſtari poſſe. Nam præterquam quod
n neceſsè habebamus nonnullis per an-
N num menſibus à Civitate abeſſe, ut,
juxta præſeriptum ſacræ Tridentinæ Sy- R,
nodi, ſi non totam, ſaltem aliquam il- 1 Neone⸗
lius amplæ Dioœceſis partem ſingulis an- Gidus
nl nis coram inviſendo, corrigendo, do- occupatio.
en cendo . &£ Sacramentum Confirmatio-
ulla, mis viſitatis plebibus miniſtrando, lu-
ſtraremus; jam in ipſa Civitate degen-
tes, nullam ferè diurni tem potis horam
vel à Divinis rebus, vel à Paſtoralis of-
ficii occupationibus vacuam habeba-
mus; dum pro occurrentium negotio-
rum expeditione, nunc adeuntium po-
ſtulationibus, nunc Miniſtrorum rela-
tionibus, nunc Congregationum con-
ſultationibus operam dare oportebat;
recurrentibus autem Ordinationum
temporibus, vel evenientibus Eccleſia-
rum Parochialium vacationibus, aut
ceſſantibus Confeſſariorum facultati-
bus, quas, ad nova de ipſis experimen-
ta identidem capienda, nonniſi tempo-
ribus definitas iiſdem concedere con-
ſuevimus, Examina atque Concurſus
ſine Nobis haberi non permittebamus.

hinuin
Anit
eDeren

uunnin Et ſanè, ſi quis Epiſcopalis vitæ condi-
ubirn tiones, ut verè ſe habent, conſiderare
Duch! velit, facile agnoſcet, majorum Civita-
tum Epiſcopos ferè redactos eſſe ad hu-

.

1 Rr 4 juſ⸗

63 2 AdR. P. Ea-Croix Theologiam Moralem

juſmodi Benediclionis & Indulgentiæ

beneficium aliquibus duntaxat Perſo-

nis, vel genere, vel aliis qualitatibus

eonſpieuis, & quidem inſtantibus &
poſtulantibus, exhibendum; pauperi-
bus autem & humilioribus, ob præelu-
ſam ſibi, extra neceſſitatis & noctis tem-
pora, ſubdelegandi facultatem, vix un-
quam ſuceurrere poſſe.
obnaum Quod ſi ſatis momenti & authorita-
adverſus tis haberet ſententia à nonnemine pro-
Petdenceſ. Poſita, Plenariam ſcilicet Indulgentiam
Kones In- in mortis articulo concedendam non eſ-
Ta genie ſe, niſi his, quorum eximia in Eccle-
in arics ſiam merita extitiſſent; eà nimirum de
lo morti:, cauſa, quòd, cum pro hujuſmodi In-
düunur. dulgentiæ conſecutione vel nullum om-
nino opus injungi, vel nonniſi morien-
tis ſtatui, & viribus accommodatum
imponi poſſit, præterita duntaxat in Ec-
cleſiam merita, cum extrema præſenti
neceſſitate conjuncta, locum ſupplere
poſſint aliorum operum, quæ ceætero-
quin ad Plenariam Indulgentiam adipi-
ſcendam præſcribi ſolent; nihil profe-
cto eſſet, cur aliquid nunc à Nobis in-
novandoô ſtatueretur. Verum Præde-
ceſſorum Noſtrorum hæc agendi ratio,
relatæ opinioni contraria dignoſcitur.
Ut enim multas prætereamus conceſ-
ſiones Indulgentiæ Plenariæ morienti-
bus fidelibus indiſtincte applicandæ;

quæ-

K
wanii
Aulkexlors
torm
n an Il
wolnpin
N
KlhisNe
Echhamdie,
Eletſehenk
Nenn hyt
Rlnimn.
unerelen
Nnagre
ntteer A
Urficncl
Untte⸗
lhnttan
tnen
lkbtnin
eizwe
ne
guli
thnm
1 iniſe
ſennenn
unle

6

ednt
Mhinhnt
tlllren

unte

, la

turnt
enpewe
e

Supplementum, ſve Acceſſiones.

quænam porro, & quàm magna in Ec-
cleſiam promerita fuiſſe dicemus eo-
rum, qui quatuor ab hinc ſæculis, pe-
ſtiferà lue per Angliam graſſante, ex
hac vita decedebant? quibus tamen
omnibus, dummodo Sacramentaliter

confeſſi, & ſacrà Communione refecti

fuiſſent, Prædeceſſores Noſiri Clemens
Papa VI., & Gregorius Papa XI. Bene-
dictionem cum Indulgentia Plenaria
per Legatos ſuos impertiri non recuſa-
runt: Sed & ipſa Congregatio Indul-
gentiis & ſacris Reliquiis præpoſita jam
uſque ab anno 1675. die 22. Aprilis, re
diligenter perpensâ, cenſuit, Indulgen-
tiæ Plenariæ largitionem in eos etiam,
qui ſingularibus in Eccleſiam meritis
nequaquam excellerent, recté & utili-
ter conferri atque diffundi.

63 3¾

Quapropter Apoſtolicæ charitatis Pomifeis
Noſtræ viſcera dilatantes, & tam vete- benigni-

ribus, quaàm recentioribus Eccleſiaſti

tas veteri-

hus & re-

cæbenignitatis exemplis inhærentes; ſi- centibus

quidem extat illuſtré monumentum
tertii Eccleſiæ ſæculi in Epiſtola S. Cy-
priani, quæ in novis Editionibus im-
preſſa eſt numero I2., quãâ ſcilicet, in eo-
rum gratiam, qui Libellos Martyrum
obtinuerant; & in mortis periculo ver-
ſabantur; cùm ipſe æſtivis ardoribus
præpediretur, quo minus, ut optave-
rat, ad eos reconciliandos ſeſe confſerre
Rr 5 poſſet;

exemplis
innititur.

634 Ad K. P. La-Creix Theologiam Moralem
poſſet; permitti ut id, vice ſuâa, a quo= 1
Ganqu Presbytero, aut etiam Diaco- ume.
„ Præſtari queat; Noviſſimis vero nſe
tem ribus ex ſecunda Mediolanenſi
Provinciali Synodo conſtat, A felicis re-
cordationis Prædecefſſore Noſtro Gre-
gorio Papa XIII., ommibus Epiſcopis umin
illius Provincis conceſtum fuiſſe, non Mardos
ſolum, ut ipſi Benedictionem cum In- Mim
dulgentia Plenaria moribundis Fideli- muhilk
bus impertiri; ſed etiam ut aliis hujuſ- Qummar
modi facultatem liberé ſubdelegare tenn
poſſent: His igitur, aliiſque exemplis, Immkprn
nec non rationibus ſuperius relatis per- Iceynet.
moti, haàc Noſtràâ perpetuò valitur fhunin,
Conſtitutione novas in hac materia re- ehiathahe
gulas Præfinire, quodque olim, ut præ- m nnmt
miſimus, de alterius ſententia delibe- amnli
randum Nobis fuerat, nunc demum de nci tn
conceſſa Nobis A poſtolicæ poteſtatis Imm
plenitudine abſolvere, ac perficere con-
. ſtituimus.
Iudukha Itaque primum volumus atque de- Ein
ad trien- Cernimus, ut quæ facultates impertien-
e . di Benedi ctionem cum IndulgentiaPle-
firmantur arla Fidelibus in mortis articulo con-
& ampli- ſtitutis, Venerabilibus Fratribus Patri-
outur o archis, Primatibus, Archiepiſcopis, & n
vitam, ſeu E tn uo
E&c. Piſcopis nunc exiſtentihus à Nobis, vel uduon
4 Præde ceſioribus Noſtris ad hunc diem d nalier
conceſtæ reperiuntur, licet illæ in con- lan Geri
ſucetis Epiſolis Secretarii Brevium ad Nenn
Trien- nie

N *M 1 en

edDecton

Supplementum, ſive Acceſſtiones. 635
Arend Triennium duntaxat, vel aliàs ad defi
ed nitum tempus indultæ fuerint, nihilo-
e minus præſentis Noſtræ Conſtitutionis
W¶vigore eo uſque in ſuo robore maneant,
quoad iidem Antiſtites earum Eccle-

. fſiarum atque Diœceſum regimen obti-
W . . .
n nebunt, quarum favore & intuitu eaſ-
le.

dem facultates à Nobis & ab Apoſtolica
Sede impeträrunt. Nos enim eas ad
omne tempus hujuſmodi, motu pro-
prio, & authoritate præfatàâ, atque ea-
rundem præſentium Literarum ſerie,
extendimus & prorogamus.
Utque, præterea unuſquiſque ex An- Dcviee
tiſtitibus præfatis, unum, aut plures ſaculiate
Pios Sacerdotes ſive Sæculares, ſive Re- ſuédele-
gulares, prout neceſſarium fore judica Tarn zi-
bunt, eorum Civitatibus ſubdelegare bus &
valeant, qui, dum ipſi Antiſtites ali. Diaceſi-
quo legitimo impedimento detinebun- , is“
tur, quamvis hujuſmodi impedimen-
tum diurno tempore occurrat, eorum
vice, Benedictionem hujuſmodi cum
IndulgentiæPlenariæ applicatione Chri-
ſti fidelibus in præfato articulo conſti-
tutis impertiantur; alioſque ſimilitex
per Diœceſim Sæculares, aut Regula-
res Sacerdotes, quotquot pro numero
animarum in Dioœceſibus exiſtentium
neceſſarios judicaverint, ad prædictum
effectum deputare & ſubdelegare polſ-
ſint; nec non eoſdem ac ſe deputatos &

ſab⸗

Dhen

636 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem
P

ſubdelegatos removere, alioſque in eo- Eßß⸗
rum locum pro ſuo arbitrio & pruden- nnz
tia ſubrogare valeant; iſiſdem motu, Uetgnl
poteſtate, & tenore, concedimus & in- mm
dulgemus. mrnN
. NrArnn
Amplioro Si vero aliquem ex Antiſtitibus nunc ummt
Induja per Eccleſias conſtitutis, & præfatâ fa- rlinend
in poſte- eultate gaudentibus, ad aliarum Eccle- Ihhero,
rum con- Garum regimen Apoſtolicà authorita- Aiolup
cedentur 2 AP 4 4 Ahcnls
per Lite. té transferri contingat; ſive aliquis eo- ufumdbe
dai lo- rum fit, quorum favore conſuetæ Lite- umaße
ræx Secretaru Brevium ad hunc diem ex- muummn
peditæ non fuerint; ac denique cùm no- ſcnion
vi Epiſcopi Catholicis Gregibus in po- aeental
ſterum præficientur; volumus, atque nnt
ſtatuimus, ut ſingulis eorum hujuſmo- inltent,
di facultatem à Nobis, ſive à Romano anhen
pro tempore Pontifice poſtulantibus, mpiie
Apoſtolicæ Literæ in forma Brevis gra- Nmhin
tis per omnia expediantur, quibus præ- Eidlen
dicta facultas ipſis concedatur, nonad α
Trienmum, ſed ad omne tempus, quo ee
adeptum ſemel Eccleſiæ regimen obti- iic
nebunt; adjectâ etiam facultate ſubde-
legandi tam pro Civitate, quam pro
Dioœceſi, non quidem in caſu duntaxat ie
impedimenti cum nocturno tempore nrn
conjuncti, ſed in omnibus & per omnia rnimnt
ad normam eorum, quæ pro Epiſcopis ſhae 1
nunc exiſtentibus, & Indulto hujuſmo- .
di a qu gaudentibus, ſupra ſtatuimus. narrſtn
In- adl

=

ie
. Supplementum, e Acceſſiontr. 637
tinie Inſuper pro Prælatis Inferioribus Ertem fa-
ee Territorium ſeparatum habentibus, vore Præ=
cum vera qualitate Nullius, & activa in Prerren
Clerum & Populum jariſcdlictione; le de⸗
quamvis Prædeceſſores Noſtri hanc de riſäictio=
pPræterito conſuetudinem non habue Reaig g
rint; nihilominus de Apoſtolica libera-
litate, ac ſimili motu & tenore concedi-
mus & indulgemus, ut, ſi ab ipſis hu-
juſmodi facultas petita fuerit, ſimiles
Literæin forma Brevisin poſterum ſin-
gulis eorum expediantur, juxta ean-
dem formam, mutatis mutandis, quam
pro Epiſcopis conſtituimus; ne exce-
ptâ quidem facultate ſubdelegandi, ut
ſupra; dummodo ipſi Prælati hanc gra-
tiam poſtulantes, Apoſtolicis Literis
Noſtris anno Incarnationis Dominicæ
740. nono Kalend. Decembris datis,
quarum initium eſt: Quodſandta, im-
Preſſis in Bullario Noſtro Zom. I. num.
7., obtemperaverint; nimirum ſacra
Apoſtolorum Limina præſcriptis tem-
WE poribus viſitaverint, & relationem ſta-
inie rus Eccleliarum libi ſubjectarum Apo-
a ſtolicæ Sedi exhibuerints vel, quatenus
Prælatiomis honorem de novo accipi⸗
ant. debſtum juramentum in memora-
ta Conſtitutione praſcriptum antea
Præſtiterint.
Dum autem hujuſmodi facultatem Indulta
Epiſcopis cà adu obtmentibus Prero- uon expi-

Tatt mot⸗

63 8 ₰ℳAà N. P. La-Croix Theologiam Moralem
e Pomi- gavimus, & ampliavimus, ut præfertur;

S
NRtcis

cæteris veré tam Epiſcopis, quàm
Prælatis Inferioribus in Poſterum eam
petentibus, ſupradiclà formà & am-
plitudine concedendam fore decrevi-
mus; ſequitur, ut hujuſmodi Indulta
nequaquam morte côncedentis expi-
rent; cum juriſdictio delegata in iis,
quæ non juſtitiam, ſed gratiam con-
cernunt, etiam poſt obitum delegan-

Nee ſub- tis manere debeat. Quoniam verò

delegatio
nes per
ceſſum au
deceſſum
ſubdele-
gautii.

uiſdem Epiſcopis, & Prælatis permitti-
mus, ut hujuſmodi facultatem, pro
Incolarum Civitatum, Locorum, atque
Diœceſum opportunitate & necellitate,
uni vel pluribus Sacerdotihus in poſte-
rum ſubdelegare valeant; ſtatuimus
atque decernimus, hujuſmodi ſubde-
legationes, per ſubdelegantis ceſſam
aut deceffum fimiliter non expirare;
ſed poteſtatem ipſis trihutam perſeve-
rare uſque ad ſuperventum novi Præ-
ſulis, cujus arbitrio relinquimus, eoſ-
dem in hujuſmodi officio confirmare,
vel ab eo removere. Atque ita quicun-

que Antiſtes memoratam facultatem

à Romano Pontifice ſemel obtinuerit,
eo decedente, opus non habet pro il-
lius confirmatione ad Apoſtolieæ Ca⸗
thedræ Succeſſorem recurrere- Sicque
etiam cedente vel decedente Epiſcopo,
ſeu Prælato, à quo eadem ſacultas in
ua

“
6 Eh⸗
ſuie, a
pehntance

Lerm nucn
lanz, Inn
Uont, ponn
Dernran
tam doceſe
Oeorſktom

6 kellere
ſellum ,

tüeeibe

Alng
Clnſen
Ulicge;
ee ge

3

. 600.
ſcponn
4

alen Er

SDpplementum, ſive Aoreſſtonet. 639
ind ſua Dicceſi aut Territorio ſubdelegata

P fuerat, novâ conceſſione opus non erit
intr pro temporaneo Vicariorum Capitu⸗
ni

larium, aut Apoſtolicorum, regimi-=
ne; cum Subdelegatorum authori-=
tas ſemper manere debeat, quamdiu
vel Epiſcopus ipſe, aut Prælatus, vel
illius Succeſſor eandem ipfſis non ade-
merit.
Hic igitur ratione animarum ſaluti
cohſulentes, quantum Nobis in Do-
mino licuit, piam conſuetudinem ap-
plicandi Plenariam Pontificiam Indul-
gentiam Eccleliæ Filiis in mortis arti-
culo conſtitutis, ampliare, & faciliorem
reddere curavimus. Permiſlaque Ve-
nerabilibus Fratribus, ac Dilectis Fi-
liis, Eccleſiaraum Epiſcopis & Præſu-=
libus, facultate alios Sacerdotes ad
hunc effectum, tam in Cwitatibus;
quam in Diœcefibus ſubcdelegancdi, non
parum levaminis eorum anxietatibus,
& ſolicitudinibus per Nos allatum eſſe
putamus. Veruntamen ipfis declara- ,
tum volumus, non id propoſitum No-
bis fuiſſe, ut eos prorius eximeremus
ab hoc paternæ Ccharitatis officio, per ,u
ſeipſos adeundi miſeros ægrotos Plena- adpiſro-
riæ abſolutionis in extremo articulo csas
adipiſcendæ cupidos z ſed ut eorum penalt,
Pietatem opportuneèe jnvaremus;, ne, ser acce-
dum ipli aliis Paſtoralieus Curis deti- Janr.
Remukz

6G Ad K. P. La-Croix Thrologiam Moralem
nentur, dolore debeant, commiſſos
ſibi Fideles hoc tanto ſpirituali benefi-
cio deſtitutos ex hac vita migrare. Qui 1
verò pium hujuſmodi opus per ſemet-
ipſos exercere gaudent (quòd ſanè i
omnes, quoties legitimè impediti non α
fuerint) facturos eſſe confidimus) me- gul
minerint, non id duntaxat erga nobi- Mait
liores, & potentes hujus ſæculi, ſed n Enſd
erga pauperes quoque, & abjectæ ſor- linm n
tis homines præſtandum eſſe. Qua Munmt
de re utiliter legi poterit Prædecefſtoris in Vn
Noſtri S. Gregorii Magni Homilia 28. Cmfäinon
in Evangelia ad Cap. V. Joannis: Erat ohonn
quidanm Regulus, Cijis Filius infirmaba- unfe
wur Capharnaum, in qua mirabilem at- Cmacftlarn

que cœleſtem obſervat amantiffimi Mumme
Redemptoris Noſtri JESU CHRISTI MreiNv
agendi rationem, qui ad inviſendum Mcehiß
ægrotantem Reguli filium invitatus ire inrt
abnuit, ad Centurionis Servum nec in- mihle
vitatus iturum ſe profitetur: Quia elt, ulyylu⸗
qiutòd Kegiulus rogat, dut ad e;us filimn Ve- “
niat, & tamen venire recuſat; ad cr- Il nn
vum verò Centurionis non invitatur, & Mhnen
tamen ſe corporalite ine pollicetur? Re-
guli lio per corporalem præſentiain nok
dignatur adeſſe; Centurionis Servo non Dl
AaLedignatur occurrere. natn 4
Sne Ut autem Indulgentiæ fructus à Fi- ann
aelis, delibus in mortis articulo percipiatur, n
iaralean. hoc ſedulò agendum erit, ut Populus D
L. n „ dann

ure

Supplementum, ive Acceſſioner. Git

finh in Sacris Conciombus & Catecheſibus
E frequenter edoceatur, quòd iis, qui
vngg gratiæ Dei, quam in Baptiſmo accepe-
un, runt, ingrati, per actualia peccata Spi-
1 N ritum Sanctum contriſtaverunt, &
Ennefn Templum Dei violare non ſunt veriti,
Wlnyn quantumvis æterna ſupplicia in Pœni-
uenmde tentiæ Sacramento condonata fuerint,

IE nihilominus temporalis plerumque
b poœna Divinæ juſtitiæ exſolvenda ſu-
Au pereſt, cujus remiſſio obtinenda eſt
non ſolum per ſatisfactiones à Sacer-
dote Confeſſario in ipſo Pœnitentiæ Sa-
cramento pro menſura delicti impoſi-
tas, aut per Chriſtianam tolerantiam
earum adverſitatum, à quibus morta-
lium vita immunis eſſe nequit; verùm
etiam per jejunia, eleemoſynas, orati-
ones, & alia pia ſpiritualis vitæ exerci-
tia; Ahoquin verendum eſſet, ne ſa-
lutis remedia ab Eccleſiæ benignitate Fi-
delibus ſuppeditata, paulatn in pra-
ve libertatis & licentiæ fomentum tra-
herentur; compluribus ſibi temerè
brlandientibus de remiſſione tum ſem-

Pe 0
1
NRN .

Piternæ pœnæ, per Sacramentalem ab-
mun ſolutionem, tum temporalis, per In-
dulgentiæ Pontificiæ applicationem, in
4 exitu vitæ impetrandà; neque cogitan-
d tibus, quàm incertum ſit omnibus non

* ſolùm quàâ horà, & quo mortis genere
e exhac vita migrandum ſibi fuerit; ſed

Ad Pß. La-Croix Theol. Sappbl. Ss cti-

642 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

etiam an Indulgentiam, licet externo
ritu ſibi applicatam, cum effectu ſint ne⸗
percepturi. Præpoſtera æquè ac pe- u 6
riculoſa antiquis Ecclefæ temporibus iin⸗ N
inoleverat conſuetudo, ut non pauci iun 8
ex iis, qui ad Baptiſmum nomina ob- M
tulerant, ad finem uſque vitæ ipfius *
Sacramenti perceptionem pror ogarent,
quo ſcilicet interim ingenio liberé in-
dulgerent, ac demum cùm é vita dilſ- e l
ceſſuri eſſent, per ſalutare lavacrum, lgit
ab omni culpa, & tam ab æterna, quàm in
à temporali pœna ſoluti, ad cœleſte Re- Monnn
gnum recta transferrentur ; contra NhlMünt
quos extant graviſſimæ objurgationes ſprri
Sancti Gregorii Nazianzeni in Oratio- nſen
ne XL. & S. Joannis Chryſoſtomi in Himmi
Homilia I. ſuper Acta: Sed & Eccleſia Iium
Catholica pravam hujuſmodi confi-MEnnd
dentiam improbare ſe rolaravit, dum inpuh,
cos, qui in mortis periculo Baptiſmum biuſiuig
ſuſceperant, ſi convaluiſſent, à ſacris u- dl
Ordinibus, & ab Officiis Eccleſiaſticis iuindingn
arcendos, ac perpetuò irregulares fore ahlt- rtrn
Relzo- Gdegrevit et l
is elns t quoniam Sacerdotibus, qui Fide- ginli
moribun- les in extremo agone laborantes pie ad. hhunh
Bögs. juvant, vel Eceleſiæ Sacramenta ipfis kun
nuandi. Miniſtrant, Kituale Romanum injun- ſt
git „ ut, ſi ægrotus Indulgentiam Plena- wol
riam legitima authoritate conceſſam E
conſequi valeat, eam illi in mentem n

Aene
redu-
H

6 Supplementum, ſive Acoeſſiones. 643

lin .
N reducant, proponantque, quid ad eam
conſequendam agere debeat; ex his
autem, qui ad hujuſmodi ſtatum re-

6
dacti ſunt, alii quidem cum plena co-
Im gnitione integrum loquelæ uſum reti-
mn nent, alii verò loquendi facultatem
es amiſerunt, licet antea ſinceræ contri- 4
tionis indicia dederint, eâque adhuc 4
ratione utentes, identidem dare non
u deſinant; Ideo, quo certius prædicti
omnes Indulgentiæ fructum conſequi
valeant, Præfatis Sacerdotibus manda-
mus, ut omni ratione ſtudeant mori-
bundos Fideles excitare ad novos de
admiſſis peccatis doloris actus elicien-
dos, concipiendoſque ferventiſſimæ
in Deum charitatis affectus; præſertim
verò ad ipſam mortem æquo ac libenti
animo de manu Domini ſuſcipiendam.
Hocenim præcipuè opus in hujulmodi Baeſer-
artieulo conſtitutis imponimus & in- cepiatio
jungimus, quo ſe ad Plenariæ Indul- motris,
gentiæ fructum oonſequendum præpa- ooa: pro
rent, atque diſponanut. Qud in re au- Iudulgen-
thor Nobis eſt Sanctus Doctor Augu- e injun-
ſtinus, qui in Libro XIII. de Cwit. Dei nu.
cap. b. poſtquam horridam mortis ſpe-
ciem, eique retinentes hominum ani-
mos deſcripſit, quodque in aliis ſuis
operibus non ſemel docuerat, mortem
nimirum eſſe peccati originalis pœnam,
ibi quoque aſſeruit & confirmavit;
2= hæc

644 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem kennr
hæc ad rem noſtram appoſitè ſubdit: nt⸗
Quidquid tamen illud est in morienti-
bus: guod cum gravi ſenſu adimit ſen-
ſum, pio aeliterque toltrando, auget
meritum patientiz, non aufent vocabu- Trar
lum pœnæ. Ita cum ex hominis primi
perpetuataà propagine, procul dubio ſit
morspœna naſcentis Z tamen, ſe proprie- nen
tate juſtitiäqae pendatun, fit gloria re- tobr
naſcentis; & cum ſit mors peœccati retri- ““
butio, aliquando impetrat, ut nihil re- zlich
tribuatun peccato. “
Formula Pro impertienda verò Benedictione l
imperti Fidelibus in mortis articulo conſt'tutis, Nn
mete uee⸗ applicandâque ipſis Plenari Indulgen-
nisà Pon. tiã, cùm nulla certa formulà olim præ- II
iſce con- ſoripta foret ſanctæ memoriæ Præde- ilfnn⸗
Nuunur, ceſſor Noſter Benedictus Papa XI I. Mcn
Anno Domimi 1726. pias quaſdam pre- Il
ces & Orationes ad hunc effectum ad- Inlchl
hibendas publicari mandavit; quarum Ils
exemplo, in his quæ opportuna judi- Mhſi⸗
cavimus, inhærentes, aliam de novo iIhin
formulam, cum his, quæ in hac no- Iigib
ſtra Conſtitutione præſcripta ſunt: ma- Ihi
gis congruentem confecimus & inſtitui- Inl
mus, quâm ab omnibus in poſterum lelt
uſurpari præcipimus; Mandantes hoc i g
ipſum inculcari, & injungi in Apoſto- Mge⸗
licis Literis, quæ deinceps pro conceſ- iheft
ſione prædictæ facultatis Indulgen- Munh
tiæ Plenariæ Moribundis impertien- l
dæ,

1

Supplementum, ſive Acceſſtones. 64 5

„dæ, ut præmiſimus, expediendæ e-
runt.
Ac decernentes, ipſas præſentes Li- Clauſulæ
n, teras femper validas & efficaces exiſte- & dero-
i, 1e, & fore, ſuoſque plenarios effectus Santone:.
ult perpetuò ſortiri, & obtinere, atque
hy is⸗ ad quos ſpectat ‚ſeu ſpectabit in fu-
e, turum pleniſſimè ſuffragari: Non ob-
WXKjH ſtantibus Apoſtolicis, & in Generali-
ilie bus ,‚ſeu Provincialibus „aut Synoda-
libus Conciliis editis generalibus, ſeu
in ſpecialibus Conſtitutionibus, ac qui-
inkn buſcunque contrariis, etiam Congre-
nie gationum S. K. E. Cardinalium „De-
in cretis & KReſolutionibus, etiam Apo-
unh ſtolicâ authoritate approbatis, robora-
* tis, & pluries confirmatis; uſibus quo-
que, ſtilibus, & conſuetudinibus, eti-
am immemorabilibus: Quibus omni-
bus & ſingulis, ad præmiſſorum effe-
ctum, motu, ſcientiâ, & poteſtate præ-
Ahtis, ampliſſime derogamus, aliiſque
contrariis quibuſcunque.
“ Volumus autem, ut earundem præ- Fidee
ſentium tranſumptis, ſive exemplis, ickey.
etiam impreſſis, manu Notarii publici ſun zet.
ſubſeriptis, & ſigillo Perſonæ in digni-
tate Eccleſiaſtica conſtitutæz munitis,
eadem ubique ſides habeatur, quæ ipſis
præſentibus haberetur, ſi forent exhi-
bitæ, vel oſtenſæ.

8 3 For-

646 Ad R. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

Tenor Formula igitur, quam pro imper-
Formulæ tienda Benedictione, & Plenaria In-
ſupra . I 1: .
euunciatæ dulgentia moribundis Fidelibus appli-
canda, ut præfertur, in poſterum ad-
hibendam eſſe præſcripſimus, talis

eſt :

M O D US
A SANCTISSIMO D. N.

BENEDICTIOPAPA XIV.

approhatus.

Pro opportunitate temporis ſervandus, ut infra
in RKubricis notatur, ad impertiendam Be-
nedictionem in articulo mortis conſtitutis,
ab his, qui facultatem habent à Sede Apo-
ſtolica delegatam.

Enedidtio in Articulo mortis, cum ſoleat im-
pertiri poſt Sacramenta Pænitentiæ, Eucha-
riſtiæ, & extremæ Undkionis Mis Infrmis, qui
vel illam petierint, dum ſanà mente, & integris
ſenſibus enant, ſeu veriſimiliter petüſſent, vel
dederint ſiena contritionis; impertienda iiſädem
eſt, etiamſi poſtea linguæ, cæterorumque ſenſuum
uſu ſint deſtituti, aut in delirium, vel amentiam
inciaernint. Excommunicatis verò, Inpæniten-
tibus, &v qui in manifeſto peccato mortali moriun-
tur, es omnino deneganda.
Habens prædiltam facultatem, ingrediendo cu-
. bicu-:

nlne
10 N.
ſrue
1hlan
vAK

MA

Gunch⸗

Ut, Nott
Ptelr, N
lerten
purn
ulten
Geuncenn
Ncofren
r, 1
ni 4

ron
et
lſion.
mi

per
ree⸗
Tnoſter
ine
Wi
An
un, 6
1 Del
.Don

Supplementum, ſive Acceſſiones. 647

biculum, ubi jacet Inkrimis, dicat: Pax huic
Domui, &c. ac deinde Kigrotum, culiculum, &-
circuimſtantes aſpergat aquà benediétà, dicendo
Antiphonam: Aſperges &c.
Quda ſi Egrotus voluerit confteri, audiat
um, & abſolvat. Si Confeſſorem non petat,
exvcitet illum ad eliciendum akum Contritionis3
de hujus benedictionis ſſcacia, ac vintute, Ktem-
pus ſerat, breviter admoncat; tum inttruat, at-
que hortetun, ut morbi incommoda ac dolores in
anteabtzæ vitæ enpiationem libenter perferat, Deo-
que ſeſe paratuin oferat ad ultro acceptandum

quidquid ei placuenit, & mortem ipſam patien-

ter obeundam in ſatisfaltionem pyrnanum, quas

peccandopromeruit. Lum püis ipfum verbis con-

ſoletur, in ſpem erigens, fone ut ex divinæ mu-
nifceatiæ largitate eum pœnarum remiſſonem 5
&f vitam ſit conſecuturus ætennam. Poſtea di-
cat:
y. Adjutorium noſtrum in nomine Domini.
Qui fecit cœlum, & terram.
Antiphona. Ne reminiſcaris Domine delicta
Famuli tui (vel Ancillæ tuæ) neque vindictam
ſumas de peccatis ejus.
Kyrie eleiſon, Chriſte eleiſon, Kyrie eleiſon.
Pater noſter &c.
F. Et ne nos inducas in tentationem.
g. Sed libera nos à malo.
V. Salvum fac Servum tuum (vel Ancillam
tuam, & ſic deinceps.)
q. Deus meus ſperantem in Te.
V. Domine exaudi orationem meam.
8 ⁵⅝ 4 Bt. Et

7

648 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

B. Et clamor meus ad te veniat.
V. Dominus vobiſcum.
q. Et cum ſpiritu tuo.
O K E M OUà S.
ALementiſſime Deus, Pater miſericordia-
rum, & Deus totius conſolationis, qui
neminem vis perire in te credentem, atque
ſperantem; ſecundum multitudinem miſeratio-
num tuarum reſpice propitius Famulum tuum
N. quem tibi vera Fides, & Spes Chriſtiana
commendant. Viſita eum in ſalutari tuo, & per
Unigeniti tui Paſſionem, & Mortem, omnium
ei delictorum ſuorum remiſſionem, & veniam
clementer indulge „ ut ejus anima in hora exi-
ts ſui Te Jodicem propitiatum inveniat, & in
ſanguine ejuſdem Filii tui ab omni macula ab-
luta, tranſire ad vitam mereatur perpetuam.
Per eundem Chriſtum Dominum noſtrum.
Zum dicto ab uno er Clericis adſtantibus Con-
fiteor &c. Sacerdos dicat Miſereatur &c. deinde:
Dominus Noſter Jeſus Chriſtus Filius Dei vi-
vi, qui Beato Petro Apoſtolo ſuo dedit pote-
ſtatem ligandi, atque ſolvendi, per ſuam piiſſi
mam miſericordiam recipiat Confeſſionem
tuam, & reſtituat tibi ſtolam primam, quam
in Baptiſmate recepiſti; Et Ego facultate mihi
ab Apoſtolica Sede tributa, Indulgentiam ple-
nariam & remiſſionem omnium peccatorum
tibi concedo. In nomine Patris &c,
Per ſacroſancta humanæ reparationis myſte-
ria, remittat tibi omnipotens Deus omnes præ-
ſentis, & futuræ vitæ œnas, Paradiſi portas
ape-

Utpommmd
nhoneNodn⸗
Uneoncprn
i wudro
OGnn, Xe
k, Wa
: Alllan
nſtr, ie
Ul M,h
polnorun

run.

Uurham
Minrnim
erf
Moſnire

Denin

do

ft

ten,

tunlerno⸗
I

=
S
S=
Z

n
mindt
Wnt

ninar

MuON
Dmdl

Supplementum, ſve Acceſſiones. 649

aperiat, & ad gaudia ſempiterna perducat,

Amen.
Bendicat te Omnipotens Deus, Pater, Fi-
lius, & Spiritus ſanctus. Amen.
Si verò Inſirmus ſit adeo morti proxumus, ut
neque Confeſſionis generalis faciendz, neq-ue præ-
miſſarum Preclin recitandaruim PénIPlls Iuppetat,
ſtatim Sacerdos benedidtionem ei impertiatur.

Nulli ergo omninò hominum liceat Santio.
paginam hanc Noſtrarum confirmatio-
nis, prorogationis, ampliationis, & con-
ceſſionis, mandatorum, ſtatutorum,
decretorum, ac derogationum infrin-
fringere, vel'ei auſu temerario con-
traire: Si quis autem hoc attentare
præſumpſerit, indignationem Omni-
potentis Dei, ac Beatorum Petri &
Pauli Apoſtolorum ejus, ſe noverit
incurſurum.

Datum Romæ apud Sanctam Ma- Dar. Pon-
. . ; rific. Ann.
riam Majorem Anno Incarnationis Do Pr Gie
minicæ 1747. Nonis Aprilis, Pontifi: g. Aprilis

catuùs Noſtri Anno ſeptimo. 1747.
D. Card, Paſſioneus.

J. Datarius.

VISA DE CURIA
J. C. Boſchi.
J. B. Eugenius.
Loco † Plumbi.
8 2 5 Re-

650 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem
Regiltrata in Secretaria Brevium.

21 1747. Indiätione 10. die verò 4. Maji;
Pontiſcatus autein Sanctiſlmi in Chrilto Pa-
tris, & Domini Noſtri DO. BENEDICYZYI
Divinà Providentiä PAPA. WIIv. Anno
ſeptimo, ſupradicta Conſtitutio aftxa, & pu-
blicata füit ad val vas Baflica Laterancnſis, &
Principis Apoltolorum, Cancellaniæ Apoſtoli-
cæ, Curiaque Generalis in Mante Citatorio,
& in Acie Campi Foræ, ac in alis locis ſolitis,
& conſuetis Urbis, per me Jo. Baptiſtam An-
gelini Apolt. Curſ.
Franciſcus Bartolotti Mag. Curfſ.
Lib. 6. p. 2. n. 1370. cum Deo gratias, & Ma-
riæ (1)

(1) Nodum ſolvit Benedictus XIII. edito Decreto,
quod hic ſubjicio.

Ad perpetuam rei memoriam.
Njunctæ nohis divinitus Apoſtolicæ ſervi-
ditos fideliter erogemus, cum id ad augendam

in terris Beatiſſimæ , atque Auguſtiſſimæ Cœli
Keginæ Virginis Deiparæ Mariæ Patronæ; &

Anno à Nativitate Domini Noſtri IES CIRE

BENEDICTUSPAPA XIII.

tutis ratio poſtulat, ut cœleſtium munerum l
. 3 . . 1 . N
theſauros diſpenſationi noſtræ à Domino cre- M

Advo-

one
wmm,

leth
amm en
Eienn
Narch
Inlund
init Mnne,
Mule den
Ituun: E
Utin ul,
Aduchoer
„Trli
Dungtne
Clulbermer
Crrſtkact⸗
werunmor
Uenian 8
Donnocnet
tu len
Urgeeen
Ugon

—

unenn
Donn
4 Aute
plmd

Supplementum, Eve Acceſſiones. 651

Advocatæ noſtræ venerationem, excitandam-
que, & confovendam erga illam Fidelium de-
votionem, ac ad animarum ſalutem ſperamus
in Domino profuturum: Itaque de Omnipoten-
tis Dei miſericordia, ac Beatorum Petri, &
Pauli Apoſtolorum ejus authoritate confiſi;
omnibus, & ſingulis Chriſti fidelibus verè pœ-
nitentibus, & confeſſis, & ſacrà Communio-
ne refectis, qui mane, aut meridie, ſeu ve-
ſpere ad pullum Campanæ: Angelus Domini
nunciavit Mariæ, & concepit de Spiritu Sanädto:
Ecce Ancilla Domini, fat mihi ſecundiun Ver-
um tuum: Et Verbum Caro factum eſt, & habi-
tavit in nobis, cum trilus Ave Maria Hlexis
genibus devotè recitaverint, & pro Chriſtiano-
rum Principum concordia, hæreſum extirpatio-
ne, ac Sanctæ Matris Eccleſiæ exaltatione pias
ad Deum preces effuderint, Plenariam in uno
die cujuslibet menſis duntaxat per unumquem-
que Chriſti fidelem ad ſui libitum eligendo, lu-
crifaciendam, omnium peccatorum ſuorum In-
dqulgentiam, & remiſſionem miſericorditer in
Domino concedimus. In reliquis verò anni
diebus iiſdem Chriſti fidelibus verè contritis
quoties id egerint, centum dies de injunétis eis,
ſeu alias quomodolibet debitis pœnitentiis in
forma Eccleſiæ conſueta rélaxamus; Præſenti-
bus perpetuis futuris temporibus valituris. Vo-
lumus autem, ut earundem præſentium lite-
rarum tranſumptis, ſeu exemplis: etiam im⸗
preſſis, manu alicujus Notarn publici ſubſeri⸗
ptis, & ſigillo perſonæ in Eccleſiaſtica digni-
tate

65SG2 Ad K. P. La-Coix Theologiam Moralem

tate conſtitutæ munitis, eadem prorſus fides
ubique habeatur, quæ ipſis præſentibus habe-
retur, ſi forent exhibitæ, vel oſtenſæ.

Datum Romæ apud Sanctam Mariam Majo-
rem ſub Annulo Piſcatoris die 14. Sept. 1724.
Pontificatùs Noſtri Anno primo.

F. Cardinalis Oliverius.

Apocryphas alias Indulgentias, ut prætendebatur, Con-
fraternitatibus S. Rochi, geſtationi Scapularis Im-
maculatæ Conceptionis B. M. V. Cincturatis S. Au-
guſtini, & Sanctæ Monicæ conceſſas improbavit
Sacra Congregatio Indulgentiis, & Sacris Reliquiis
præpoſita, 24. Februarii 1712. & 24. Martii 1714.
Decreta habes p. 2. Continnationis Magni Bullarii
Romani Luxemburgi recenter editi p. 443. Eodem
porro anno 1714. 19. Julii, ac deinceps 29. Apri-
lis 1716. & 20. Decembris an. 1718. Summaria
quædam Indulgentiarum ut apocrypha rejecit eadem
Sacra Congregatio. Vide ibid. p. 444. & 445.

Lib. 6. p. 2. num. 1379. in fine: Affixum, & publi-
catum (1)
(1) Notandum, eandem Sacram Congregationem,
ut videre eſt in Decreto edito p. 2. Magni Bullarit Ro-
mani Continna ionis Luxemburgi q. 446. ſic ſtatuiſſe
18. Aprilis?716, Poſten tamen eidem Sacræ Congrega-
tioni delatum fuit. non paucos eſſe, qui prædibtum De-
cretum (intellige Decretum hic à La-Croixio deſcri-
ptum) non rebts intelligentes, ſibi ſuadent. quod ſi in
aliqua Eccleſia jam conceſſe reperiantur Indul gentiæ,
quæ pro feriis ſextis menſie Wartii dari ſolent. & poſtea
in eadem Eecleſia alia Izdulgentia concedatur cum appo-
ltione in Brevi Jupra memorate anſule: Volumus Rer⸗

16. Parnum
8 umen ſentt
A 1,

he

Supplementum, ſive Acceſſtonez. 653
Indulgentia, quæ poftremo loco data eſt, valida ſit. Qua-

ropter ut omnis in poſterum erroris occaſio aufenatur,
ecadem S. C. habita die 18. Aprilis 1716. declaravit,
Indulgentiam altimo loco conceſſam ob ſæpé Ailtam clau-
ſulam: Volumus autem &c. Literis Apoſtolicis inſertam.
eſſe nullam.
Lib- 6. p. 2. num. 1512. Regularis approbatus (1)
(1) Spectat ad hunc locum Decretum S. C. Conc.
11. Decembr. 1683. quod refert Lambert. T. 4. Edict.
Bonon. p. 207. Cùm enim tres Patres & Capucinorum
Ordine in Patavina Dioceſi, ad quam ex alia Diœceſi
venerant, ſine approbatione Ordinarii Patavini Con-
feſſiones excepiſſent, quæſitumque fuiſlet, I. An licité.
II. An validé ditkti Capucini Sæcularium Confeſſiones
andiiſſent, reſpondit S. C. ad prinzum illicitèr ad ſecun-
dum invalide; ſed non eſſe inquietandos illos, qui bonà
hide confeſſi ſunt. Attamen, ſiipſi confeſſi reſciverint, vel
de invaliditate Confeſſtonis dubitaverint, eoſadlem teneri
retratctare Confeſſionem.
Lib. 6. p. 2. num. 1516. ſub medium: & alii multi
cum Leur. num. 1. (1) .
(1) His apertè favet S. C. quæ in Poſnanient dubio,
an Curati unius Dicceſis voç ati . .
Ris, poſſint in iſta audire Confe 7
torum, quam alienorum abſque licentia Eptſcopi, reſpon-
dit 3. Decemb. 1707. apud Lambert. T. 4. Edict. p. 230.
& T. 9. Reſolut. S. C. p. 48. in ſelæcis ob anno 1700. ad
1718. affrmativè quoad ſubditos, negative quoad
reliquos.
Lib. 6. p. 2. num. 1518. in fſine; ita & talis Miſſi-

onarius (1)

(1) Secus tamen ſentiendum de Capellaniis Exerci-
tus, ſive Regularibus, ſive Sæcularibus reſpectu mili-
tum in præſidiis degentium, ſine [peciali facultate Se-
dis Apoſtolicx. Nam S. C. die 16. Martii 16 94. reſcri-
pſit negative huic dubio, an Cappedzni Exercituf, ſive
Kegl-

6 4 Ad X. P. La-Croix Theologiam Moralem
Regulares, ſive Saculares Catholici poſſint adcminiſtrare
Walitibus in præfidiis degentibus Sacramentum Pœniten-
tiæ ſine ſpeciali facultase Sedis Apoſtolicæ, vet licentia, & Ihl 4
approbatione Ordinarii, in cujus Diœceſi extare conti-
gerit. Idque ipſum confirmatum fuit in Friſingenſi
29. Januar. 1707,, ut videre eſt T. 2. Reſolut. P. 104.
Sed etiam habenda præ oculis ejuſdem S. C. Deciſio in
Viterbienſi Viſitationis liminum 1 8. Apr. 1722. T. cit.
p. 158. Nam quæſitum fuit, an Patres Capucini Capel-
Iani Trirxemium Summi Pontificis excipere poſſint Con-
Ffeſſiones Rerzigum ſine approbatiocse Epiſoopi Viterbien-
Eir, & aliorum in Triremibus degentiung, ſive quando
Remiger, & alii ſunt in Darſena, ſve quando Remiges,
aliique in Triremihbus degentes ſoint in Civitate Centum
Cellarum. Audi vero reſponſum S. C. Poſſe Patres Ca-
pucinos Rne approbatione Ordinarii Viterbienſis, & cum
Iola approbatione Urbis Vicarii excipere Confeſſiones
Resmigun, & aliorum in Triremibus continuo degen- —
zium, tan, in ipſis Triremibus, quàm in Portu, & Rece-
ptaculo vulge Darſena, & in Hoſpitio in Darſena ei- Nr⸗
Nente; ſednon poſſe eoſdem Patres Capucinos excipere
gorandem Confeſſtiones in Civitate Centum Cellarum ſine I Uehenn
approbatione Ordinarii Viterbienſis.
Lib. 6. p. 2. num. 1520. ſine reſtrictione ad tem-
I] Fuittamen Epiſcopus, qui Regularibus à ſe ap-
probatis ofus imponere ſe poſſe contenderet, acceden-
di ad menſtruas diſceptationes, & Congregationes Ca-
ſuum Conſcientiæ, nequę abſque hac reſtrictione facul-
tates atuidiendi Confefliones elargiri illis vellet. Die au-
tem 12. Martii 17 1 8. cenſuit S. C. id injungi non poſſe
a b Epiſcopo. Decretum extat T. I. Reſol. p. 30. imo,
utibidem legitur, idem reſponſum à S. C. prodierat in
Foroſemzpron. I2. Maji 1685. etiam quoad Regulares
in Cœnobiis degentes quæ propter erignnm KReligioſo-
rum asmernen ſubjetzfa ſunt juriſdiblioni Ordinariu ex
Decreto

nltofei

Supplemeninyz, ſive Aeteſſonss, 6 ½5
. „ .
nnn Pecreto S. Memoriæ Innocent. XI. imcipient: Ut in
l .
Migfas Lib. 6G. p. 2. num. 1529. Specia i Epiſcopi appro-
i batione 1]
ee 1] T. 2. Reſol. p. 266. 30. Januar. 172 3. reſcripſit
S. C. in Uratislavienſ, Abbatis Lubenſis, approbario-
in nem Confeſſariorum pro Montalibus pertinere ad Epi-

ſcopum. Idem ſancitum fuit in Pharanenfſi 14. Nov.
1733. T. 6. p. 158. Vide & Tomum 12. Y beſ, Reſolut
P. I 69. . .
ibbi: In fine: ſpœialem Epiſcopi approbationem
l2)

[2] Clariſſimum id eſt ex Bulla Benedicti XIII.,
quam heic damus, & ex qua alia multa docemur ſuis lo-
cis diligenter adnotanda à Morali Theologo, etſi pro
Regnis Hiſpaniarum edita fuerit.

BENEDICTUS PAPA XIII.
Ad perpetuam rei memoriam.

Aſtoralis offici ſolicitudo nos admonet in
his vigilantiæ, & authoritatis noſtræ Par-
tes libenter interponere, ut quæ à Romanis
Pontificibus Prædeceſioribus noſtris ad Domi-
nici gregis, animarumque ſalutem, & directio-
nem provide conftituta reperiuntur, ſaum ple-
narium ſortiantur effe ctum.
QJ. 1.
Cum itaque quamplurium ex Venerabilibus
Fratribus Archlepiſcopis, & Epiſcopis Regno-
rum Hiſpamiaram lieris non ita pridem intel-
lexerimus, Conſtitutionem Pro ecleallien
4 I1Cci=

efr

6 566 Ad K. P. La-Croixæ Theologiam Moralem

un

diſciplinæ in eiſdem Regnis conſervatione, & Mmun
Ult;,

inſtauratione à fel. record. Innocentio PP. XIII. M.
Prædeceſſore noſtro die 1 3. Maji 172 3. poſt ma- zuheher
turum conſilium editam, quæ incipit: Apoſto- Nr
lici Miniſterii, & C. ac ſubinde à Nobis per quaſ- ebenh
dam noſtras in ſimili forma Brevis die 23. Se- upent
ptemb. 1724. deſuper expeditas literas, quibus Amm
totum ipſius Conſtitutionis tenorem inſerui- Arlu,nn
mus, confirmatam, & innovatam per nonnul- ſtunmdudr
los præſertim Regulares in dd. Kegnis degen- mihenuh
tes, haud omnino, ut par erat ſervari, quinimo hiſſine
ejus executionem variis artibus, inanibuſque iulmud
Prætextibus retardari, atque eludi; graviter iucmon
commoti fuimus, nec defulmus conceptum Mhyutonne
inde dolorem, ac indignationem noſtram cum iphegirtn
Superioribus Generalibus ipſorum Ordinum imulfn
communicare, eiſque diſerté explicare firmam, /altaiurs⸗
conſtantemque voluntatem, ac intentionem Mthnd
noſtram eſſe, ut memorata Conſtitutio prom- Annitb
ptæ, & ommmodæ executioni demandaretur, mn
& in tranſgreſſores, ſeu inobedientes condignis
Pœnis animadverteretur. Ipſi vero Superiores uugninne
Generales Ppro ea, quà præditi ſunt, prudentià, Aneteſinn
probitate, & filiali in nos, & hujus S. Sedis as4
mandata obſequio, id contra, & præter eorum Linn
mentem, ac non ſine intimo animi ſui mœrore Ni
accidiſſe Nobis ingenue declarärunt, vehemen- bus
ter etiam improbantes quicquid contra ean- unſe
dem Conſtitutionem ſcripto, vel facto attenta- tuddt
tum fuerit per aliquot ſuos ſubditos, Pro qui- NWetn
bus erroris, ac noxæ veniam à Nobis ſupplici-
ter implorarunt, ſimulque pollieiti ſunt ſedu- d
lam A

Bin lenn
hmmnnl,

efl

nimo

I

hle

pufnen

un Dlen
lartm
Fineroen

Supplementum, fve Acceſſiones. 657

lam ſe daturos operam, ut, quæ in ea facienda,

ſervandaque præſcribuntur, ab omnibus & ſin-
gulis ſuis Religioſis abſque mora adimpleantur.

Licet autem Nos non minus ad enixas eorun-

dem Superiorum Generalium preces, quàm
ob peculiarem paternæ charitatis affectum,
quo Religioſas ſemper proſecuti ſumus, & pro-
ſequimur familias, in quarum altera, inclito
nem pe Fratrum Prædicatorum Ordine diu ver-
ſati ſumus, à pœnis adverſus dictos tranſgreſſo-
res infligendis abſtineamus; nihilominus quæ-
cunque hactenus ad remorandam; five eluden-
dam, aut quomodolibet impediendam prædi-
Ctæ Conſtitutionis executionem à nonnullis ex
præfatis Regularibus ſcripta, acta, geſta fue-
runt, cum inde ſecutis, & quandocunque ſecu-
turis, authoritate Apoſtolicàâ, tenore præſen-
tium reprohamus, & damnamus, & pro repro-
batis, & damnatis ab omnibus haberi volumus,
& decernimus. .
G. II.

Præterea gravius mentis Noſtræ ſuper eàdem

Conſtitutione teſtimonium, ac judicium per-

hibere volentes directè, ac in virtute ſanctæ
Obedientiæ Nobis Vicariâ Chriſti poteſtate in

Nt Terris fungentibus ab univerſis Chriſti fideli-

bus debitæ, harum ſerie denuo præcipimus, &
mandamus, ut exactè, & inviolabiliter, omni-
que colore, prætextu, titulo, & contrariâ quaâ-
vis interpretatione prorſus ſublatis, ſerventur
omnia, & ſingula in emanata Innocenti Præ-
deceſſoris Conſtitutione ſancitâ, ordinatâà, de-
Aa L. La-Croix Theol. Suppl. Lr

Cin-

, „
6S Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem e

clarataà, ac quoquomodo contentâà, quæ Cle- e
rum tum Sæcularem, tum Regularem prædi- nf
Gorum Regnorum concernunt, etiam juxta SS
formam in hiſce literis noſtris, ut infra præſcri- G
bendam. QCum igitur in eadem Conſtitutione
inter alia cautum fuerit, ne in Monaſteria, Con- Aniu

Ventus, aut Domos, tam Virorum, quàm Mu- tn,
lierum plures perſonæ reciperentur, quàm quæ NNl
vel ex proventibus ipſorum Monaſteriorum, ilmmm
Conventuum, aut Domorum, ſive ex conſue- men
tis eleémoſynis, aliiſque obventiombus in com- rhulmht
mune conferendis poſſint commode ſuſtentari. Nend
Hinc pro firmiori ſaluberrimæ iſtius ſanctionis deglii
robore ſtatuumus, ut Superiores eorundem Knumml
Monaſteriorum, Conventuum, aut Domo- Elnl
rum ſubditis ſuis, ſive Clericis, ſive Converſis lbetit
ibidem degentibus ſubminiſtrari curent, & fa- pinleun
ciant omnia ad victum, & veſtitum neceſlaria; ililinil
Et ſi plures Religioſos in aliquo Conventu nunce miſt
exiſtere compertum fuerit, quàm in eojuxta!
modum præmiſſum ſuſtentari valeant, Supe-
rior Provincialis, ſive Prælatus eos ad alterum adunt
ejuſdem Provinciæ Conventum, qui ipſorum D
ſuſtentationi idoneus ſit, ſtatim transferat; inn
Ouatenus vero numerus Keligioſorum in fin- a
gulis Provincis degentium vires Conventuum hll
umuſcujuſque Provinciæ reſpectivè excedat, asaſt
non ali deinceps ad Religioſum habitum in ea i
ſuſeipiendum admittantur, donec per obitum Aulen
hodie viventjum illo redactus ſit, ut commodè enho
ali valeant: Dilecto filio moderno, & pro tem- ) Wun
pore exiſtenti noſtro, & Apoſtolicæ Sedis in ihl
eiſdem I
In

ngun
gungu
Nüknonum
Nramnite

eunctenden
n udn
hecont
en g
nntn
Cmerunne
rrane

6 uri
mcs
eml.
no

Supplementum, ſive Acceſſtonet. . 6 59
eiſdem Hiſpaniarum Regnis Nuncio ſerio in-

jungentes quatenus ſedulo curet, ut præmiſſa

plenarium ſuum effecétum obtineant, prout illi
in dicta Conſtitutione demandatuin fuerat.
.III.

Similiter volumus, ut in promotione Regu-

larium ad Ordines, Decretum piæ memoriæ

Clementis PP. VIII. Prædeceſſoris etlam No-
ſtri juxta memoratam Conſtitutionem accura-
tiſſimè obſervetur, diſtrict& quoque inhiben-
tes omnibus Archiepiſcopis, & Epiſcopis præ-

fatis, ne eoſdem Ordines conferre præſumant
alicui Regulari, qui vel in Monaſterio, ſive

Conventu intra ſuam Diœceſim ſito non degat,
vel ſi de Familia Monaſterii, ſive Conventüs
alterius Diœceſis fuerit, literas dimiſſorias ſui

Superioris Regularis non exhibeat, ſervatàâ in

præmiſlis Decreti Clementis, ac Conſlitutionis
Innocentii Prædeceſſorum prædictorum diſpo-
ſitione.
§. IV.
Eiſdem quoque Archiepiſcopis, & Epiſco-
pis ſub interminatione Divini judicii denuo

præcipimus, ut quibuſcunque Mulierum Mo-

naſteriis tam ſibi ſubjectis, quàm etiam quo-

mogdolibet exemptis omni ſtudio, & diligenti4

incumbant, & advigilent executioni eorum,

quæ pro cuſtodienda San Rimonialium Clau-

ſura, impediendoque in d; cta Monaſteria exte-
rorum ingreſſu, tum in ſacri Concilii Tridenti-
nmi Decretis, tum in Conſtitutione ſimilis mem.

Gregor. PP. XIII. Prædeceſſoris itidem Noſtri,

TI 2 quam

660 Ad K. P. La-Croiæx Theologiam Moralem gonſn

quam idem Innocentius Prædeceſſor in præfata töovnus

ſua Conſtitutione innovavit, deſuper ſancita one
fuerunt. Apennon

Porro injungimus quoque exactam ejuſdem ſemn r
Innocentii Conſtitutionis obſervantiam circa ulehlin
Coyfeſſiones à Regularibus prædictis, nec et- Senlum
iam ex indulto, quod eis competere perperam ghum
prætenditur in vim Bullæ Cruciatæ ſanctæ nun- Mluin
cupatæ, nec ex alio quocunque privilegio exci- aginuukt
piendas abſque præcedente approbatione, &
licentia Ordinarii pro tempore exiſtentis loci, züimi
in quo Sacramentum Pœnitentiæ miniſtretur, ahe
ſervatâ quoque limitatione, quæ in ipſa licentia ze
ab eodem Ordinario adjecta fuerit, vel quoad Ba ice
tempus, vel quoad locum, vel genus Perſona- 1 3
rum; Declarantes, quòd in omnibus caſibus tun
prædictis confeſſiones aliter factæ, & reſpecti- uinli
vè exceptæ nullæ, atque invalidæ, ipſique Con- Nenhſer
feſſarii eo ĩpſo ſuſpenſierunt. Augage,t
. §. VI. Annumn
Ad hæc rurſus prohibemus, atque interdi-= h,ſenn
cimus, ne Kegulares cujuſcunque Ordinis, aut mnge
Inſtituti excipere audeant Confeſſiones Momia- dſiſßeio
lium etiam eorum regimini ſubjectarum, & ab Memmn
Ordinarii juriſdictione quomodolibet exem- Iin
ptarum, niſi ultra licentiam ſuorum Superio-
rum Regularium examinati fuerint, & proip- gehent
ſarum Monialium Confeſſionibus audiendis mullnene
ſpecialiter approbati ab Epiſcopo Diœceſano; alte,
Et ſi ſecus factum fuerit, tune quoque conieſ- ſeahi
ſiones irritas, & Confeſſarios ipſo jure ſuſpen- h
ſos in

Supplemenum, RAve Acceſſiones. 661
ſos fore itidem declaramus; Ab hujuſmodita-

men lege, & ordinatione ad ſupplicationem

Dilecti Filu Noſtri Ludovici S. R. E. Cardina-

hn 6
onin
, Uerd
lſernn

lis Belluga, & Moncada nuncupati eximimus

Superiores Generales, ac etiam Provinciales
cujuſvis Ordinis Regularis, quibus, ut Confeſ-
ſiones Monialium ſibi tamen ſubjectarum dun-
taxat abſque iſtiuſmodi ſpeciali approbatione
Epiſcopi Diœceſani audire licité, & valide poſ-
ſint, permittimus, & indlulgemus
VI
Et quia mentis, ac intentionis Noſtræ eſt, ut

remotàâ quàâvis diversa intelligentiâ, & inter-

pretatione præcisè ſerventur eâ, quæ in eadem

Innocentii Prædeceſſoris Conſtitutione ſuper

aſſignatione, ſeu deputatione Confeſſarii extra-
ordinarii Monialibus ſub Prælatorum Regula-
rium gubernio viventibus, diſpoſita fuerunt,
ſtatuimus quoque, ut Superiores, qui Decre-
tum illud quocunque ritulo, vel prætextu non
ſervaverint, vel ejus executioni aliquod impe-
dimentum direckè aut indirectè præbuerint,
ipſo facto ſuſpenſionem ab eorum Officiis, nec
non pr vationem vocis tam activæ, quam paſ-
ſivæ incurrant.
. VIII.
Eiſdemque pœnis eo ipſo, & abſque alià de-
claratione incurrencdlis ſubjicimus etiam Regu.
lares, qui ſancitis, & ordinatis tum à rec. me-
mor, Clemente Papa XI. tum ab ipſo Innocen-
tio Prædeceſſoribus quoad celebrationem Miſ-
ſæ in Oratoriis privatis, ſive eorundem Regu-
TK 3 larium

662 Ad K. P. Laz Croix Theologiam Moralem

larium Cellis, nec non uſum Altaris geſtatorii
ſeu portatilis qualitercunque contravenerint,
ſeu minime obtemperaverint.

§. IX.

Decernentes pariter eaſdem præſentes lite-
ras ſemper firmas, validas, & efficaces exiſtere,

& fore, ſuoſque plenarios, & integros effectus
ſortiri, & obtinere, ac illis, ad quos ſpectat, &
Pro tempore quandocunque ſpectabit, in om-
ni bus, & per omnia pleniſſimè ſuffragari, &
ab eis reſpectivè inviolabiliter, & inconcuſsè
obſervari debere; ſicque, & non aliter per

quoſcunque Judices Ordinarios, & Delegatos

etiam Qauſarum balatii Apoſtolici Auditores,
ac ejuſdem S. R. E. Cardinales etiam de Latere
Legatos, ac Sedis præſatæ Nuntios, alioſve
quoslibet, quâcunque præeminentiàâ, & pote-
ſtate fungentes, & fancturos, ſublatâ eis, & eo-
rum cuilibet quâvis aliter judicandi, & inter-
pretandi facultate, & authoritate, ubique ju-
dicari, & definiri debere, ac irritum, & inane,
ſi ſecus ſuper his à quoquam quàvis authorita-
te ſcienter, vel ignoranter contigerit attentari.

Non obſtantibus præmiſſis, ac quatenus opus
ſit, Noſtrà, & Cancellariæ Apoſtolicæ Regulâ
de Jure quæſito non tollendo, aliſque Conſti-
tutionibus, & Ordinationibus Apoſtolicis, nec
non quorumcunque Ordinum, Congregatio-
num, Inſtitutorum, & Societatum etiam Jeſu,
& quorumvis Monaſteriorum, Conventuum,
Eccleſiarum, Locorum Piorum, aliiſve qui-
bulvis,

4 ſpe
iand
3 A

A

Ah n
u, Mei
ndrthe⸗
llbe adn
ndennsin
WM, Kmmn
orum de
dis, Candh
lr en
, Aelcenale
Mnſkurn⸗
ontllber
Unrlicondn
Uubn, Ein⸗
Eictoonion
kſeruls
ceſetb
enerlezi
ni ep
Dlaforma
uumn, S

nten

1e Supplementum, ſive Acceſſiones. 663

N puſvis, etiam juramento, Confirmatione Apo-
. folicàâ, aut quavis firmitate ali roboratis, Sta-
tutis, & Conſuetudinibus, ac Præſcriptionibus
quantumque longiſſimis, & immemorabilibus,
nuemt Privilegiis quoque, Indultis, & Literis Apo-
nenfn ſtolicis, Ordinibus, Congregationibus, Inſtitu=
Wuefn tis, & Societatibus; etiam Jeſu, ac Monaſteriis,
uee Conventibus, Eccleſiis, & Locis Pis prædi-
Ginn. tis, illorumque reſpectivè Superioribus, aliiſ-
in K ve quibuslibet Perſonis etiam ſpecialiſſimâ
ume mentione dignis, ſub quibuſcunque verborum
re tenoribus, & formis, ac cum quibuſvis etiam
io derogatoriarum derogatoriis, aliiſque effica-
nten cioribus, efficaciſſimis, & inſolitis clauſulis, ir-
nie ritantibuſque, & aliis Decretis etiam motu pro-
un in prio, ac ex certa ſcientia, & de Apoſtolicæ Po-
tiiim teſtatis plenitudine in genere, vel in ſpecie, aut
Gi aliàs quomodolibet in contrarium præmiſſo-
rum conceſſis, confirmatis & innovatis. Qui-
bus omnibus, & ſingulis, etiamſi pro illorum
ſufficienti derogatione de illis, eorumque totis
tenoribus, ſpecialis, ſpecifica, expreſſa, & in-
dividua, ac de verbo ad verbum, non autem per
clauſulas generales idem importantes mentio,
ſeu quævis alia expreſlio habenda, aut aliqua
alia exquiſita forma ad hoc ſervanda foret, il-
lorum omnium, & fingulorum tenores, ac ſi
de verbo ad verbum exprimerentur, & inſere-
ue rentur, nihil pœnitus omiſſo, & formà in illis
tradità obſervatà, eiſdem præſentibus pro ex-

(n preſſis, & inſertis habentes, illis aliàs in ſuo ro-
beore permanſuris ad præmiſſorum effectum,

6 64 Mak. P. LaCroix Theologiam Moralem 4
hc vice duntaxat ſpecialiter, & expreſsè dero- ne
gamus, cæteriſque contrariis quibuſcunque. iate l
Ut autem eædem præſentes Literæ ad om- otl
nium notitiam facilius deveniant, volumus il- W li
las, ſeu earum exempla ad Valvas Eccleſiæ La- Mtn
teranenſis, ac Baſilicæ Principis Apoſtolorum, Mirul
nec non Cancellariæ Apoſtolicæ, Curiæque Ge- Muluf
neralis in Monte Citatorio, & in Acie Campi „
Floræ de Urbe, ut moris eſt affigi, & publica- Nh
ri, ſique publicatas, & affixas omnes, & ſingꝛou.
los, quos illæ concernunt, perinde arctari, & af- Nuui
ficere, ac ſiunicuique eorum nominatim, & rklrni
perſonaliter intimatæ fuiſſent, utque ipſarum mäin
Literarum tranſumptis, ſeu exemplis etiam im- Ndr
preſſis, manu alicujus Notarii publici ſubſcri-
ptis, & ſigillo Perſonæ in Eccleſiaſtica Dignita-
te conſtitutæ munitis, eadem prorſus fides tam
in Judicio, quaàm extra illud adhibeatur, quæ
ipſis præſentibus adhiberetur, ſi forent exhibi- ,
tæ vel oſtenſæ. llſilon

Datum Romæ apud S. Petrum ſub Annulo un /Gng
Piſcatoris die 27. Martii 1726. Pontificatũs No- annten
ſtri anno 2do. nſettnn
T. Card. Oliverius. n hloß
unn aepen
llunrfin,
1 Nl 16

Loco † Annuli Piſcatoris.

Anno à Nativitate Domini 1726. Indidkkione 4.
die vero 28. menſis Martiè, Pontificatus au-
tem &§. in (hriſto Patris, & Qomini Notltri
D. BE WKA DICZI Divina Providentid PA-

7 .

hokie
tche
Drpn
f0ℳ

Supplementam, ſive Acceſſioner. 665

P LIIII. anno ſecundo, ſupradidtæ Literæ
Apodtolicæ afyxæ, & publicatæ fuerunt ad
Valvas Baßilicarum Lateranenfis, Principis
Apostolorum, & S. Mariæ Majioris, Cancel-
lariæ Apostolicæ,‚, Montis Citatorti, & in
Acie Campi Floeræ, & in aliis locis ſolitis, &
conſuetis Urbis, per ine Franciſcum Marchet-
tè Apostolicum Curſorem.

Nicolaus Capelli Mag. Curl.

Lib. 6. p. 2. n. 1616. Gregorium XIII. declarâſſe
1
[E] Ut de Gregorii XIII. mente non planè conſtet,
claridimum eſt Alexandri VII. Decretum 23. Martii
1656. quod referunt Reinfeſt. T. 5. tit. 7. g: arerigi,
nu. 40 5. Schmalzgr. I. 5. tit. 7. u. 207. & ſeq q. Card.
Petra ad Conſtit. Apoſt. T. 3. P. 180. & Lambert. T. T.
Edikt. p. 31. ut mirum ſit, fuiſſe, aut etiamnum eſſe,
qui illud ignorent. En illud: Iz Congregatione ſauntti
Ofioii, Sanktiſſimus D. N. Alexander Dapa, VII. die
23. Martit 16 56. nhærendo declarationibus aliäàs aà ſuis
Pradeceſſoribus faltes, ad removendam omnen dubi-
tandi occaſionem, & ne circa id in poſterum ullo tempo-
re haſitare contingat, cum erimen harefis pra cateris
graviſſinzum Hecial, notäa dignum ſit, decrevit, faculta-
tem abſolvendi ab' hareſi in ubilæis, vel aliis Rmilihus
conceſſionibus non cenſeri comprehenſam, niſi erpreſſis
verbis concedatur facultas abſolvendi ab bercf.
Lib. 6. p. 2. nu. 162 8. non obtenta ad id Epiſoopo-
rum facultate 1)]
I] Hinc in Colonienſi 16. Nov. 1720. L. I. Reſolat.
P. 3 81. Q. C. ad Prnun dubium reſpondit negativé.
Dubium autem illud erat hujuſmodi: an Confe arii
KRegulares pol, Hint Seculares extra mortis porzculum ab-

666 ℳAd K. P. La-Croiæx Theolo giam Moralem

ſolvere à caſibus Ordinario reſervatie. Clarius autem

quoad Regulares habentes facultatem abſolvendi ab

omnibus caſibus Sedi Apoſtolicæ reſervatis, eadem S. ſene!

C. ſtatuit, illos non ideo abſolvere poſſe à caſibus, qui
ſunt Epiſcopo reſervati, ibid. p. 3 80. in Andrienſi 29.
Nov. 1710. & in cadem 24. Jannarii 171 1.
Lib. 6. p. 2. nuim. 1752. Confeſtarius non inquirat
1
[1I] Utinam Luſitani quidam Confeſſarii noſtris
teinporibus ab hoc Bruxellenſium PP. Decreto non ab-
erràſſent! Eos confutavit ſingulari libello Clariſſ. Mu-
ratorius, ac duplici Conſtitutione improbavit Benedi-
ctus XIV. Utramque heic habes.

. XIV.
BEN EDICTUS EPISCOPUS

SERVUS SERVORUM DfFl,
ad perpetuam rei memoriam.

Delatus U primum de perverſa quadam, &
alids in abſurda praxi in Sacramento Pœ-
rere⸗ nitentiæ adminiſtrando apud nonnullos
meeneie Confeſſarios in Portugalliæ, & Algar-
abuſur. biorum Regnis introduci cœpta, non
ſine animi Noſtri dolore, nuntium ac-
cepimus non levi alhquo incertoque ru-
more ad Nos perlatum, ſed ita gravi-
bus, ſolidiſque fundamentis inpixum,
ut prudentem omnino fidem de peri-
culi cum veritate, tum magnitudine fa-

cerent; prætermittere non potuimus,

quin

Gthlm
hnnidm
4Purnfun
Nenuenh

„
1

WM

erſdlerkne
henm be

.
Mucrnunr)
, G inin
Mpunprin
feſtetge
P,
er Mr,
eibtti.
G uri 4
4 linkarun
erg
haten
ndyhiy 1
in;
N 1. el⸗
1
alan
tt
tn

lie
u

Supplementum, ſive Acceſſiones.
quin continuo datis ad Venerabiles Fra-
tres eorundem Regnorum ac Ditionum
Archiepiſcopos & Epiſcopos Apoſto-
lcis Noſtris Literis, remedium naſcen-
ti malo quàm promptiſlimè adhibere-
mus. Earum vero Literarum die mâ
menſis Julii ſuperioris anni 1745. edita
rum, quas præſenti huic noſtræ Conſti-
nb tution inſerendas exiſtimamus, hic te-
I. nor erat:

BENEDICTUS PAPA XIV.

Venerabiles Fratres, ſalutem, & Apo-
ſtolicam Benedictionem.

I Sacn omnium Eccleſiarum ſolici.
tudo, & Divina Jeſu Chriſti om-
in nium Paſtorum Principis, cujus vices
planè immerentes gerimus, charitas aſ-
Eiduè unget Nos, ut pPro commiiſsa divi-
nitus imbecillitati Noſtræ univerſi Do-
minici gregis curà ſempen ad vigilantes,
periculis animaruim, ſicubi forte ſuper-
impenderint, per omnes Chriſtiani Or-

tum cum Domino poſſumus, occurra-
mnus; atque iis præcipus Regnis, & Lo-
cis peculiari quodam Apoſtolicz Noſtna
charitatis ſtudio, authoritatiſque pro-
ude videntiä conſulamus, in quibus, Cun Ei-
oſen . des, Keligio, Pietas quain maximeé NRo-
11 reant;

667

Literis
Sanctiſſi-
mi Domi-
ni, quæ
bic inſe-
runtur,
reproba-
tus fuerat

bis Populos ac Nationes opportune, quan-

68 Ad N. P. La-Croix Theologiæn, Staralem.
reant, callidus humani generis hoſtis
nocere Fidelibus dum aperto bello deſpe-
rat, pen inſidias malitur, in Angetlusn
ſcilicet ſeſe lucis transſigunans, & emen-
tita boni ſpecie incautis illudens; qud
ex arte non minora ſæpe animarum de-
trimenta, quà n ex asgreſſone manife-
ſta, eſſe proventura nequiſimus vetera-
Relati ab. lor confidit. Iin harum autem fraudum
uſus ex- numeno computamus, quòd in florentiſ-
boſttio. KRmis Portugalliæ, & dAlgarbiorum Ke-
gnis, & titionibus, quibus Vos Anti=
Nites ſumma cum dacerdotalis virtutis
vestræz commendatione præßidetis, &
quibus pno ſingilari erga atholicam
Eccleſiam, atque ipostolicam hanc ſan-
Gam Seem obervantia merita delesn-
tier laudes, nuper eveniſse nonſine in-
genti anime noſtri dolore coguovimus.

PEPervenit enim hatsc ita pricdeim ad au-

yes Moſt ras, wonnultos 1artm Parti=
zem Caonfiſſarias falſa zzli imagine ſeduci
ſe paſſos, ſect à zelo ſecundiun ſcientiam
longè aberrantes, per verſam quandam,
& pennicioſam praxim in audiendis
Christi fdelium conf⸗ſſionihtes, & in
ſaluberrime Panitentiz Sacramenta
adnünittrando, mwvehere atque intro-

ducene cap ſſe; ut videlicet, ſifortòin!
zænitentes meiädibſent ſo ium eriminis
habentes, ab iſaem panitentibus ſocii

bujuſmodi, Leu complicis nomen paſſns
excgqzui-

eſt
Ne R
Fltr er
untiire
phoninlif
ſen elet
aſtliſ⸗
Sünkennn
mligm..
Ihentne
rulenie
elktunrnn
Grrtalre
in Uibt⸗
ere ⸗ miun
inmn 1gii
aſien
mlat,
Keptepung
ſeretm,
h le n
ebutret
Nannpy
nſultif
ete
4 leſen

ſe uct fiont,

Supplementum, ſive Areſßſtones. 669

Ne .
i exqlirerent; atquk ad illud ſibi reve- G
, landim non inducere modo ſuadendo
un 4 conarentun; ſed, quod detettabilius eſt,
C, denuntiata quoqut, niſe re velarent, ab-
ln, fſolntionis Sacramentalis zegatione,

ang brorſus sdigerent, ntqut competlerent;
a’ smo etiam cosplicis ejuſädem nedum no-
m wen, ſed habitationis inſuper locuim, ſi-
aſiten BZi ewigerent deſignani. Guam illiqui-
e dem intolerandam mpe cfentia⸗n tuens
unde procurandz compliciscorreclionis, alio-
in rumque bonorum colligendorum ſpecio-
Jo Prætetn colorane, tm einendicatis
quibuſdan Doctorum opinionibus de-
Fendere non dibitarent; cum reverd
Wnla vpiniones hujuſmeodi welfalſas, & er-
ic, roneas ſequendo, vel veras, & ſanas
Pes male applicand- verniciem tam ſuis,
quàm pä‿nitentiumansmabus conſciſce-
rent; ao ſeſe præterea plurium graviuns
damnorum, quæz inde facile conſecutu-
ra fore prævidere debutrant, reos co-
ram Dro zterno Judice contituerent.
Et vero jam ſecuta fieiſſi mülta eiaeſmo-
di damaa infelie vwprerientia comper-

Seandala
c⸗ e.
tameſz: Nec feri pornit, quin za de cau- orta.

VuI Ja &- oblocutiones, & ſoandalz Mini-
n Krorum tantum, Fect ſacré etiam . u5
ehr, Miniſterii odium, & animorzm ingens
conturbatio in Populo Kaeli eorta ſint
um Triſtia Nos hæc muntia car; accepinies, emCer-
ineit Smul audi vimus, voata 2Xisieire bu- dinalinm,

5

n

67 Adk. P. La-Croixæ Theologiam Moralem ien
vie, & juſmodi abuſam protinus jaſtà indigna- nene
iine. tione pro munere ſuo commotos fuiſſe di- uun e
zudines. Lectos Filios Noſtros S. K. E. Cardinales Vn
Iunum à Cunha in nſaem Portugalliæ, Eeu
& Algarbiorum Regnis Generalem In- Muiumn
quiſitorem, & 7homam de Almeyda Pa- f man
triarcham Lisbonenſem; atque utratn- Miil
que ſolicitè gliſcenti malo compeſcendo, n nihon
atque etiam eradicando adlaboräſſe. fnit
Pontifex Nos autem, ne in tam gravi animarum ilye iiſte
anu⸗ diſcrimine ulla ex parte Apoſtolico No- Mrri, i
praxim. Rro Miniſterio deeſſe videamun, neve alninn
mentem huùc ſuper ne Noſtram apud Vos nniudn
obſeuram, & ambiguam eſſe ſinamus; Malnſin
Notum Vobis eſſe volumus, miemoratam luiidnei
ſuperius praxim penitus reprobandam uliſteintn
eſſe, eandemque à Nobis per præſentes ußten
Nostras in formia Brevis Literas repro- Imglin
bari, atque damnari, tanquam ſcanda- ſriumkan
loſam, &0 pernicioſam, at tam famæ pro- n an
zimorum, quâm ipfi etiam sacramento fiennn
injurioſam, tendentemque ad ſacroſan- G t.
ιſigilli Sacramentalis violationem, at- „
quéz ab' ezuſdem Pänitentiæz Sacramen-
ti tantopere profcuo & neceſſario uſu,
Epiſrcopo- Fideles abalienantem. Ea propter, Ee-
rum dili- nerabiles Fratres, quanquam de pasto- “
gentiam nali vesErà vigilantiâ nihil eltl, quod 14i
contra . . , .
eam exci- Aubitemus; Supremi tamen Oßcii quo- 8
zut. que Noſtri eſſe cenſemus alacritatem Rache⸗
ipſam veſtram hüc mentie Noſtræ aper- rhit
tà ſignificatione, & Apokctolicis inſuper n
hor. Mepl

nu⸗
lnftieſde
an lee

1
ng ,
nmn 1
8 4 e
N
Gan
6 Agte
anun
inſae
4 Aniſ.
filiung
nilllr
ur ſene
Mane
huieu
unſenrgn
n hleu
Rret
linuß
unat
arſett
Gtshnus
glime.
m
Hiintelver
Nbnp
“

6 9
vilpn
4 Aint
elee
Pitiin

Supplementum, ſwe Aeceßſonbt.

hortationibus noſtris intentius acuere,
& excitare, ut pro ſe quiſque veſtrum
opportunioribus, quaſcunque pPrudentia
ſuggeſſerit, initis rationibus, & Icacio-
ribus quibuſque juris remediis, quoad
opus fuerit, contra delinquentzs Mini-
Rros adhibitis, noxiam Huziſimodi nowi-
tatem ſtrenus inſectemini, ac pené na-
ſcentem opprimatis, nequr patiamini
traditis curæ veſtræ ovibus ibi offendi-
culum parari, ubi ſalus à Chriſto poſita
eſt, ab' eoque divinæ meſericordiæ fonte
illas averti, ac deterreri, ad quem ab eo-
dem Kedemptore Roſtro ad abluendas,
dealbandaſque in dauguine ſuo animas
amantiſimo invitantur. daterea, dum à
zelo veskro, av prudentia lucutentiona
Wohis certo pollicemur vestræ pietatis
Gou˙ovTſervantiæ argumenta, Apoſtolicam
Benedibkkionem oum uaberrima cæleſti-
m chariſinatui copia conjunkt am Vo-
bis, Veneratetes Fratres, ex anunno im-
pertimur. olueus autem ut praſenti-
em tranlumptes Jive exemplis, etiam àm-
preſſis, mann alzzazus Notarii public
abſeriptis, & Sigillo Perſonz in Digni-
rate Kcleftaſtira conktientz munitis, ea-
Aeim pronſus ubi Eäaes adbibeatur, quæ
præſentibus adhikeretur, & adhiberi
Poſſet, forent exwhibitz veloſtenſck.

Datum Romaæ apuag dandkt. Mariam
Majo-

672 Ad X. P. La-Croix Theologiam Moralem en t

Majorem ſub Annulo Piſcatoris die 7. mume
menſis Julii 1745. Poni tficutus Noſtri ann
anno quinto. Don
Cuetanus Anatnss. oneint
lemun Hen
Counßr- Has porro Nos Literas in forma Bre- imiftin
ari⸗ en- vVis tunc datas, iterum præſentibus No- mmm un
ssa, ſtris confirmæmus, & roboramus, eaſ- ummlt
rum. que a ranzheus „ £& ſingulis fideliter, ndei
exa ctéque obſervari injungimus, atque nimin
Præcipimus. MEstlent
Ei penz Itatuentes inſuper, ac decernentes, IKeynin
in docen- ut quicunque cujuſvis ſtatůs, gradus, mil B
tes obbo- conditionis, dignitatis, & ordinis, et-
Eiralin memmnn
couitadi- iam ſpeciali & individuàâ, ad effectum eſrckle

cnte, ut hiſce Noſtris præſentibus compre-

i N outrr
nir „ hendantur, mentione & expreſſione di- S
zanees. gZni, auſus in poſterum fuerit docere n r
ne

licitam eſſe hujuſmodi praxim, prout “
ea in relato Noactto Brevi exponitur ac 4 Gr
reprobæatur; vel ſcribere, aut loqui præ- kn
ſumpſerit in ejuſdem damnatæ praxis numme
defenſionem: vel ea, quæ in dicto Brevi len m
oontra eandem praxim decreta ſunt, kicn
impugnare, aut in alienos ſenſus teme- D
re detorquere, ſeu interpretari; incidat Men n
ipſo facto in exgommunicationem, à D
qua non poſſit, præterquam in articulo uliſiſm
mortis, ab alio, quâcunque etiam di- bhnn
gnitate fulgente, vel authoritate ſuf- ret
fulto, niſi à Nobis, vel à pro tempore d au
exiſtente Romano Pontifice, abſolyi. En

Mumngen
Parne

„l.
Kamne

lulnf
ſcheken
Ulrler
un n
funrn
naſr’
ndu

1.).
mr ee
nhn

kümicle
Artin
uinnn
Uſor:
int

6

Supplementum, ſive Acveſſiones.

FEt quia non modò cavendum eſt, ut,
quæ ſunt à Nobis in præinſertis Literis
decreta, ab omni impugnatione, con-
tradictione, pravàque interpretatione

ſalva ſint, & immunia; verùm etiam, ne
quis in Sacramenti Pœnitentiæ admini-

ſtratione ab eorum omnimoda obſer-
vantia unquam recedat; idcirco omni-
bus & ſingulis Confeſſariis utriuſque
Cleri tam Sæcularis, quaàm Regularis,

quantumvis exempti, & quâcunque

ſpeciali & expreſsà mentione alias for-

taſſe nominandi, graviter & diſtricte,

Divini interminatione judici, atque in
virtute ſanctæ Obedientiæ, prohibe-
mus, ne, conformiter ad prædictam
reprobatam praxim, pœnitentes, qui
peccatum, ſeu crimen aliquod, cujus
ſocium, aut ſocios habuerint, ipſis in
Tribunali Pœnitentiæ confiteantur, in-
terrogare præſumant de nomine ſocii,
ſeu complicis, loco habitationis, vel
aliis hu juſmodi adjunctis, ſive circum-
ſtantiis, expreſſiorem magiſque indivi-
duam ejuſdem complicis manifeſta-
tionem concernentibus; eidem pœni-
tenti, ſi manifeſtare renuerit, Sacra-
mentalem abſolutionem denegando:
alioquin noverint ſeſe, ultra peccati
lethalis incurſum, ſuſpenſioni ab offi-
cio audiendarum confeſſionum, aliiſ-
Ad P. La⸗Croix Theol. Suppl. Vy que

673
Et in Con-
eſjarios,
contrqfa-
cientes,

674 Ad K. P. La-Croix Theologian Moralem

que etiam gravioribus pœnis fore ſub- ſe
jiciendos. Ee
Ordo Præterea, quoniam contra damna- ka
proceden- tum hujuſmodi exitialem abuſum, ne Ahemne
ditoncum animarum pernicie radices agat, bundn
uuguen- neceſſe ducimus modum, ac formam beunh⸗
es⸗ etiam in foro externo procedendi, & tal
ultrices adverſus reos pœnas imponen- Aint
di, ſtatuere, atque ordinare; omneſque mükt
ſuper hoc exorituras, vel etiam jam ex- W
ortas diſſenſiones componere, & peni- M
tus amputare; volumus, decernimus, Mklon.
ac declaramus, quod docentes, ut ſu- uDelun
pra, licitam eſſe praxim à Nobis jam re- Mmm
probatam, vel in ejuſdem praxis de- WMnm, 1
fenſionem ſcribentes, aut loquentes, Auitdn
Tam Vel ejuſdem reprobationem in memo- Ann Nt⸗
centes, rato Noſtro Brevi contentam impug- miglm
wrs- nantes, aut perversè interpretantes, in hehen
mae s. Officio ſanctæ Inquiſitionis prædicto- Yonmie
zerpre- rum Regnorum atque Ditionum ſeve- Mmnn
mnmer; rè puniantur, & contra eos, & eorum ulhn
quemlibet in eodem Officio proceda- Ilmiin
tur, non minus ac contra illos ibidem Ut le
procedi ſolet, qui aſſerunt, tradunt, Imntee
tuentur opiniones ſcandaloſas, perni- ligiin
cioſas, & uti tales à Sede Apoſtolica re- u
jectas, & condemnatas.

Quan Similiter in eodem Officio proce- galn

Coufeſa- dendum erit, & procedi volumus ac ſta- humu
rofbe⸗ tuimus contra Confeſſarios quoque, ut lnt
enses cum ſupra, delinquentes, ac de nomine com- DSD

plicis

Supplementum, ſve Aoceſſtones. (25

. plicis pœnitentem interrogantes ei- ſuſpicione
demque peœnitenti, niſi illud ſibi mani- ro
feſtet, abſolutionem denegantes: Dum- zmarii⸗
modo tamen hujuſmodi interrogandi,
ac denegandi actus talibus circumſtan-
tiis conjunctus ſit, ac conveſtitus, quæ
ſic agentem Confeſſarium de adhæſione
ad Prædictam reprobatam Praxim .
utanquam ad licitam, vel alio quovis
modo de prava credulitate ſuſpectum
reddant.
Itaque contra prædictos omnes & 1n Offio
ſingulos Delinquentes tam Sæculares, Iauguiſti-
quàm quorumvis etiam quomodolibet d-
exemptorum, ac Sedi Apoſtolicæ im- puniendi.
meldiatè ſubjectorum Ordinum, Inſti-
tutorum, Societatum, & Congrega-
tionum Regulares, cujuſcunque dig-
nitatis, ac præeminentiæ, aut quovis
privilegio muniti exiſtant, & quorum
ſpecialis & nominatim mentio facienda
ſit, prædictorum Kegnorum ac Diti-
onum Inquiſitores, poteſtate à Nobis
tradità, & quatenus opus ſit, præſen- Z
tium tenore de novo conceſſa, prout in
cauſis Fidei, juxta Sacrorum Canonaum
formam, nec non Sancti Officii Inqui-
ſitionis hujuſmodi conſtitutiones, pri-
en vilegia, conſuetudines, & decreta, di-
ligenter inquirant, & procedant, & quos
gogrt in aliquo ex ejuſmodi exceſſibus culpa-
r biles repererint, in eos, pro criminum
VV 2 qua:

Hhmue

Er eidem
4à ſcienti-
bus de-

Ad R. P. La-Croix Theolo giam Moralem lum

qualitate & circumſtantiis, ſuſpenſionis hn
ab officio confeſſiones audiendi, vel igfunmd

etiam ab executione Ordinum, priva- q

tionis Beneficiorum, Dignitatum, ac iddani
Perpetuæ inhabilitatis ad illa, nec non Irunen
vocis activæ ac paſſivæ, ſi Regulares miihn
fuerint, aliaſque pœnas decernant; H
omnes etiam, vel earum tantuùm aliquas,
in perpetuum, vel ad tempus inffi-
gendo.
Quicunque verô alium quemlibet
aliquo ex ſupradictis modis deliquiſſe
cognoverint, eum, intra terminum

Inhirn⸗
m N
Pruntunt
Ncelltate
Ellmnunt

ian . e a rer inum
uuneiand qierum, in Edictis Sancti Officii ejuſ- pe

modi Inquiſitionis præfigi ſolitum, ei-
Wmo.

dem Sancto Officio denunciare tenean- Mnn
tur: alioquin pœnas non denuncianti-⸗ nien
bus per eadem Edicta infligi conſuetas, Mn
incurrant. Veruntamen ab hujuſmodi Men
onere denunciandi juſtis de cauſis eximi ulnihn
volumus & eximimus perſonam ipfam iulatten
poœnitentem duntaxat in cauſa propria, Wh l⸗
id eſt in caſu, quòd ſuum peccatum MWhimmh
confitens, à Confeſſario adigatur ad ſibi iin
manifeſtandum nomen complicis in oſechi
eodem peccato: tunc enim pœniten- MCnecr
tem hujuſmodi ab obligatione eundem (onm
Confeſſarium denunciandi liberamus. wortene
Sed quando aliunde, quàm ex propria, Ilig un
ut dictum eſt, confeſſione, noverit Con-
feſſarium aliquo ex ſuperius enumera-
tis, & Sancto Officio denunciandis no⸗

☛
S=

nin
6 S . ,
5 Renn
4 Cenn
umeluu

ink

Agnſbe
ulance
tmmunn
Kiſhe
hnin
ckmen

iin

abliind

4

Sapplementum, ſve Aocceſſionees 77

dis deliquiſſe, tunc eum & ipſe denun-
ciare ex iſta aliunde habita notitia te-
neatur.
Quòd ſi Confeſſarii de complicis no- Confeſſa-
mine perperam interrogantis, abſolu- u vers
. „ t: . rafa-
tionemque, ni ſibi detegatur, denegantis ciemes
actum contingat ejuſmodi eſſe, ut, abſque di-
quamvis imprudens, & malus, ſimplex 7 abpi-
tamen quidam, & nudus actus fuerit, dican
id eſt iis circumſtantiis deſtitutus, quæ puniendi
de prava credulitate, vel de mala ad- Orane;
hæſione ad praxim in ſæpè dicto Noſtro ri:
Brevi reprobatam, tanquam ad licitam,
eundem Confeſſarium ſuſpectum red-
dant; tunc iſtiuſmodi delictum, neque
denuntiationis oneri, neque Sancti Of-

ficii prædicti cognitioni ſubjectum erit;

ſed de illo cognoſcere, atque in delin-

quentem Confeſſarium, per ſuſpenſio-
nem ab audiendis confeſſionibus, vel
alias canonicas, & legitimas pœnas pro
delicti modo animadvertere, ad loco-
rum Ordinarios in ſua cujuſque Dioœ-
ceſi omnino ſpectabit.
lis igitur circa ordinem, formam, Hacpro-
modumque contra ejuſmodi delin- igas.
quentes procedendi, ut præfertur, con- ſervands
ſtitutis, ac ſuis unicuique Judici Ec- Tccau-
. . . . . . . tur.
cleſiaſtico juribus aſſignatis, & diſtri-
butis; hanc Nos deinceps regulam ab
omnibus obſervari ac cuſtodiri volu-
mus & mandamus, ſi quando talia de-
VV 3 licta

6yk AdKk. P. Lr- Cyoix Thoblogiam Moralem
licta deprehendi contigerit; quæt tamen
haud unquam poſthac eventura in Do-
mino confidimus; accedente nner
præclar4â inclytæ Luſitanæ Nationis uni-

veriæ erga Sedem Apoſtolicam obler.

vantià & obedientid, nec non eximiaâ
tum iſtius Sanctæ Inquiſitionis Officii,
tum cujuſque loci Ordinariorum nun-

Er aluer quam defuturâ vigilantia. Quapro-

à quocun pter quæcunque aliter, quam præſen-
que ante-
Iaara-tibus Noſtris decrevimus & conſtitui-
ia abro. mus, ſive in Edictis præfati Officii In-
gamur. quifitionis, ſive in quibuslibet quo-
rumvis Ordinariorum Mandatis, aut
Paſtoralibus Literis, vel Decretis an-
tehac ſtatuta prodierint, ea Nos, quo-
niam poſt Apoſtolicam hanc à Nobis
propoſitam agend', ſeu judicandi nor-
mam minus neceſſaria fore cenſemus,
deſinere jam, & ceſſare, ac, veluti nun-

quam emanâſſent, omnem obligandi

vim amitter?, Motu proprio, & ex
certa ſcienti?, „ deque Apoſtolicæ pote-
ſtatis plenitudine declaramus, ſtatui-
mus, atque ſancimus.
Clauſula Decernentes eaſdem pr æinſertas, nec
pre Lite- non præſentes noſtras Literas, & in eis
ee contenta quæcunque, etiam ex eo,
& execu- quod quicunque cujuſvis ſtatũs, gradus,
vone. ordinis, præeminentiæx, & dignitatis i

exiſtant, ſeu aliàs ſpeciali & individuâ l

mentione & expreſſione digni, in præ-

miſſis

“
hrnin
eulltts
1 elntech
11¹ Anrgunl
, Mutl
6 thie
in 1forn
I Eect
P larſienn
nkcbune
Alhnnick,
ncneſt
leroblen⸗
EK W
crin
Anne
Crine
ente
uarte
Nunton
W uthor
NN in
tunt
8
. W
I

ale Sapplementum, ſve Acceſſiones. 679
Keie miſſis intereſſe habentes, illis non con.
e ſenſerint, nec ad ea vocati, citati, &
helmn auditi, neque cauſæ, propter quas tum
4 ron præinſertæ, tum præſentes emanaverint,
iand, ſufficienter adductæ, verificatæ, & juſti-
tmem ſicatæ fuerint, aut ex alia qualibet etiam
i0li privilegiata cauſa, colore, prætextu, &
WunI. Capite, de ſubreptionis, vel obreptio-
1 no. nis, aut nullitatis vitio, ſeu intentionis
Anen, noſtræ, vel intereſſe habentium con-
Hinin, ſenſus, aliove quolibet defectu, notari,
impugnari, aut in controverſiam vo-
e Cari poſſe; ſed ipſas præſentes, eaſdem-
e que præfatas in forma Brevis Literas,
ülne Kirmas, Validas;, & efficaces exiſtere &
elutn fore, ſuoſque plenarios & integros ef-
e fectus ſortiri & obtinere, & ab omnibus
uun Sſingulis præmiſſis, ad quos ſpectat,
ſeu pro tempore ſpectabit, exacteè, &
inviolabiliter obſervari. .

n

* Sicque & non aliter in præmiſſis
irmu cenſeri, atque ita in quoſcunque Ju-
elir dices Ordinarios & Delegatos, etiam

S, R. E. Cardinales, & contra hæreti-
cam pravitatem Generales Inquiſitores,
Legatos quoque de Latere, & Apoſto-
licæ Sedis Nuntios, alioſve quoslibet
quâcunque authoritate, poteſtate, &
præeminentiâ fungentes & functuros,
ſublatâ eis, & eorum cuilibet aliter ju-
dicandi & interpretandi facultate, judi-
cari & definiri debere, ac irritum &
VV 4 inane

Crn tn

5S0c Ad K. P. La-Croix Theologianz Moralem

BPeroga-
Nones.

inane, ſi ſecus ſuper his à quoquam

ſcienter, vel ignoranter contigerit at- ub

tentari.
Non obſtantibus quibuſvis Apoſto-
licis, & in Univerſalibus, ſive Provin-
cialibus, aut Synodalibus Conciliis edi-
tis generalibus, ſive ſpecialibus Con-
ſtitutionibus, & Ordinationibus, Edi⸗=
ctis quoque prædicti Inquiſitionis Offi-
cii, & quorumcunque Ordinariorum,
etiam Epiſcoporum, & Metropolita⸗
norum Mandatis, Literis Paſtoralibus,
ſive Decretis, nec non ejuſdem Officii,
& quarumcunque Eccleſiarum etiam
Epiſcopalium & Metropolitanarum,
& quorumcunque Ordinum, Congre-
gationum, KReligionum, vel Inſtituto-
rum, etiam Societatis Jeſu, aliiſve qui-
buſvis, etiam juramento, confirmatio-
ne Apoſtolicàa, vel quâvis firmitate
aliâ roboratis ſtatutis, ſtilis, uſibus, &
conſuetudinibus; privilegiis quoque,
indultis, & Literis Apoſtolicis eidem
Inquiſitionis Officio, illiuſque Inqui-
ſitoribus, Commiſſariis, aluſque Offi-
cialibus, tum etiam Eccleſis, eorum-
que Prælatis, Ordinibus, Congregatio-
nibus, Inſtitutis, Societatibus, illorum-
que Superioribus, & perſonis quibus-
libet, ſub quibuſvis verborum teno-
ribus & formis, & cum quibuſcunque

etiam efficaciſſimis & inſolitis derogati-

onibus,

glenß
lyen
mmuſt⸗
wan mn
Mad
ngla,tn

ſuonnbu
uumſfcten
lngvetoti
Edn, aede
n ſe dl
Uineng, n
rllkend
Umitem
nlithnitfe
ün Ael

lirodin

kbene,
yhieftecl
Cvonn
Mhilten,
nmnſunte
ellt, I
ſeiſte,
Audn

er as

r Syupplementum, ve Acceſſiones. 6 81

e onibus, clauſulis, atque decretis, etiam
Motu, & Apoſtolicæ poteſtatis Ppleni-
tudine ſimilibus, ſeu ad quarumcunque
perſonarum, etiam Regia, aliave quà-
Iibet mundanâ, vel Eccleſiaſtieâ pote⸗
ſate fulgentium inſtantiam, vel alias
quomodolibet in contrarium præmiſ-
ſorum conceſſis, confirmatis, & inno-
vatis.
Quibus omnibus & ſingulis, etiamſi
pro illorum ſufficienti derogatione, de
illis, eorumque totis tenoribus ſpecialis
& individua, ac de verbo ad verbum,
i non autem per clauſulas generales
Mun idem importantes, mentio, ſeu quævis
tuln alia expreſlio habenda, aut alia exqui=
Nlim ſita forma ad hoc ſervanda foret, teno-
Hür res prædictos pro fufficienter, & de ver-
bo ad verbum expreſſis & inſertis, for-
maſque hujuſmodi pro plenè & exactè
obſervatis habentes, ad præmifſorum
effectum, hac vice duntaxat ſpecialiter
& expreſsè derogamus. L
Volumus autem, ut earundem præ- E p, ba-
ſentium tranſumptis, ſive exemplis, benda
etiam impreſſis, manu alicuus Notarii '"ranſum-
publici ſubſcriptis, & ſigillo perſonæ?““.
in Eccleſiaſtica dignitate conſtitutæ mu-
nitis, eadem proſus fides in judicio &
extra ubique habeatur, quæ adhibere-
E tur ipſis præſentibus, ſi forent exhibitæ,
Gne vel oſtenſæ.

682
Sanctio.

Ad F. P. La- Croiv Therlogiam Moralem

Nulli ergo omninò hominum liceat

pPaginam hanc Noſtrarum condemna-
tionis, reprobationis, confirmationis,
ſanctionis, prohibitionis, ordinationis,

abrogationis, derogationis, & volunta-

tis infringere, vel ei auſu temerârio
contraire: Si quis autem hoc atten-
tarepræſumpſerit, indignationem Om-

nipotentis Dei, ac Beatorum Petri &
Pauli Apoſtolorum ejus, ſe noverit
incurſurum.

Das. boun. Datum in Arce Ganclulphi Alba-

zific. Ann. nenſis Diœceſis Anno Incarnationis Do-

6. die 2.

Iun. 1746

minicæ 1746. Quarto Nonas Junii,
Ponttſicatuùs Noſtri Anno ſexto.

D. Card, Paſſioneus.
J. Datarius.

VISA DE CURIA
J. C. Boſchi.

J. B. Eugenius.

Loco † Plumbi.

Regibtrata in Seretaria Brevium.

XV.

eneun

ſendendrn
Nen gool⸗
mndgol
Enr puin
1otenum
MMAummlos
intel ger
Prene
es e
mmenea
Tleleelei
ümuiete
iPoinpon
14 poboie ,
fiüen I.
P
A
lun⸗ Pdo
Alkulil
zep guar

ni
U NES du

Ulufet

un
ln

Nen

Supplementum, Eve Acceſſionet.

XV.

68;

BENEDICTUS EPISCOPUS

SERVUS SERVORUM DEI

ad perpetuam rei memoriam.

A eradicandum pravum zizanii
ſemen, quod ab adverſario gene
ris humani in Agro Dominico ſparſum,
per Luſitaniæ primum Regiones pul-
lulare compertum fuerat; ubi nimi-

rum apud nonnullos Confeſſarios, in
adminiſtrando Sacramento Pœniten-

Abuſus in

admini-

ſtrando!

Pœniten-
tiæ Sacra-
mento in-

ductus.

tiæ, perverſa quædam & abſurda pra-

xis, Eccleſiaſticis Regulis contraria,

eidemque Sacramento injurioſa, & ad

avertendos Fideles ab ipfius ſalutifero
uſu quàm maximè tendens, introduci
cœperat; pro impoſito Nobis vigilandi
debito, Apoſtolicas in forma Brevis
Literas direximus Venerabilibus Fra-
tribus Archiepiſcopis, & Epiſcopis, per
Portugalliæ, & Algarbiorum Regna
atque Ditiones conſtitutis, quas deinde

per alias Noſtras ſub plumbo expeditas

Literas, nuper, quarto nimirum Nonas
elapſi menſis Juni, confirmavimus,

& innovavimus, adjectis nonnullis or-

dinationibus & declarationibus, quas
ad meritas pœnas tam delinquentibus,
quâm

684 Ad K. P. La-Croiz Theolagiam Moralem

quaàm contrarium tenentibus, ſive do-
centibus, irrogandas, & ad rectum ad-
verſus eos procedendi ordinem in præ-

dictis Regnis 8 & Ditionibus ſervandum,

opportunè expedire in Domino ludi

Lireris Oavimus.
Sanctiſſ. .
Dom. N. Larum autem Literarum, quas ad

quæ bic hujuſmodi erroris & abuſus reproba-

inſerun-
l, dam. tionem primum edidimus, hic tenor

natus fuit Erat.

BENEDICILUS PAPA XIV.

Ven. Fratres, ſalutem, & Apoſtolicam
Benediclionem.

Sbrems omnium Eccleſiarum ſolici-

tudo, & divina Jeſu Chriſti onnium

Pastorum Principis, cujus vices plane
immerentes gerunzs, Charitas aſſiäué
urget Nos, ut pro commiſa diannitus
imbecillitati nostræ univerſi Dominici
gregis curà, ſemper ad vigilantes, pericutlis
animaruim, fſtcubi forto ſuperimpende-
rint, per omnes Chriſtiani Orbis Populos,
ac Nationes opportunes, quantum cum
Domino paſſumus, occurramus; atque
iis præcipus Regnis, & locis, peculiari
quodam Apoſtolicæ noſtræ Charitatis
Quaio, authoritatiſque providentiä con-
ſulamt, in quibus Suem FEides, Relgio⸗
. e-

lven 1
lou
igrme
4 ſone rat
w
nfiaun
1al lun
Panarumcen
r ſufik
upweterctre
1ninn u

ſnn e

eun hgni
irſtter⸗n
ntuußhecn
neſu,
Narlte , a
illa epun
urwmi
alhrgt
rluttihiin
uluei een⸗
uüntimnign
SMuudem,
Naulen tnli
Cl
an ahfiii
unen,

Supplementum, ſive Aocceſſtiones. 685
Pietas quàm maximo florcant, callidus
kan humani generis holtis nocere Eidelibus,
Um dum aperto bello deerat, per inſidias
Glng molitur, in Angelum ſeilicet ſeſe licis
trans ſgurans, & ementitä boni ſpecit
incautis illuclens; qua ex arte non mi-
gus nora ſæ p animarum aetrimenta, quam
unt ex aogreſſone manifehta eſſe proventura
un neqaiſſimus veterator confcdit. In harum Relatiab-
aiutem fraudum numero computamus, Mser
quda in florentiſmis Portugalliz, &-
Algarbiorum Kegnis, & ſ Ditionibus, qui-
bus Vos Antiſtites ſumimä cum Sacerdo-
talis virtutis vettræ commendatione præ!
urr Ladetis„ & quibus pro ſingulari erga Ca-
tholicam Ecxcleſtam, atque Apostolicanm
hanc G. Sedem olſervantidâ meritaæ deb-
tur laudes, nuper eveniſſe non ſine ingenti
animi noſtri dolore cognovinues. Perve-
zit enim haud ita pridem ad aures noltras,
nonnullos iſtarum partium Confeſſarias
Falsu zeli imngine ſeduci ſe paſsos, ſed à
zlo ſecundum ſcientiazt longé aberrantes,
berverſam quandam, & prrnicioſam
Praxim in auditndis Clriſti Eädelznn Con-
Feſſonibus, &- in ſalubperruno Panitentia
Sacramento aädmitzihranadg invehere;
alque introducere capiſſe⸗z ut viäelicet, ſ
forte in punitentes incidiſſent ſociune
criminis habentes, ab iiſdem vanitentilbus
ocii Hiuiuſmodi, ſeu coniplicis nomen
te, Paſim exquirerent: atque ad iälluct ſebi
lus reve-

686 A K. P. La-Croix Theologiam Moralem
revelandum non inducere modo ſuadendo

conarentur; ſed, quod detestabilius est,
denunciata quoque, niſi revelarent, ab-
ſolutionis Sacramentalis negatione, pron-
ſus aaigerent, atque compellerent; imo
etiam complicis e;uſdem nedum nomen,
ſed habitationis inſuper locum ſibi exige-
rent deſignari: Quam illi quidem into-
lerandaim imprudentiam, tum procu-
randzæ complicis correctionis, aliorumque

bonorum colligendorum ſpecioſo prætex-

tu colorare, tum emendicatis quibuſdam
Doctorum opinionibus defenaere non
dubitarent; cum revera opiniones hu-
juſmodi vel falſas, & erroneas ſequendo,
vel veras, & ſanas malè applicando, per-
niciem tam ſuis, quam pnitentium
animabus conſciſcerent; ac ſeſe præterea
plurium gravium damnorum, quæz inde
facilo conſecutura fore præviaere debue-
rant, reos coram Deo zterno Judice
geandala Cont’tituenent. Et verò jam ſeæutafuiſſe
inde ex. mmelta eiuſmodi damna infelici experientia
*r. coimpertum eſt: Næc feri potuit, quin ea
de cauſa & oblocutiones, & ſcandala, &
non Miniſtrorum tantiun, ſed ſacri eti-
am ipſius Minitſterii odium, & animorumn
ingens conturbatio in Populo fiaeli exor-
Cardina- ta ſint. Triſtia Nos hæc nuntia ciun ac-

lium Lu- „ . ,„43.
hianorum, imvs, nuͤ audivimus, contra ?Xits

ſolicizu- alem hujutmodi abuſum protinus juſtä

dinet. madignatione pro munere ſuo commotos

ful

, 1
He ſe

zleen
Piriu
Mend
ien S
Uin int
luhuſa
P ns
at illt
. Man
erun Aet
n uh
, neſfeu
1ſezunuih
N1 ngrtte
ilsfenluin
ir rr.
l Mam
munt⸗
Mhfune
lin renen
iglt at ſn
1toitlton
ene hare
nlſri,
en, len
lgnen
bulif
ie
N S

eter

H
eer

finghr
tns u
Kun
ifen
n il
lr

1
c
4 uu

.

Supplementum, ve Aocceſſtonet:
fuiſſe dilectos Filios Noſtros S. R. E. Car-

dinales Nunum a Cunha in iiſdem Por-
tugalliæ, & Algarbiorum Regnis Ge-
neralem Inquiſitonem, & Thomam de
Almeyda Patriarcham Lisbonenſem; at-
que utrumque ſolicitè gliſcenti malo
compeſcendo, atque etiam eradicando
adlaboraſſe. Nos autem, ne in tam gra-

vi animaruin diſcrimine ulla ex pante

Apoſtolico nolttro Miniſterio deeſſe vi-

deamur, neveihentem hac ſupen re no-

Qram apud Vos obſcuram, aut ambi-
guam eſoe ſinamus; Wotum Vobis eſſe vo-
umus, mewmoratam ſuperius praxim
penitus reprobandam eſſe, eandemque à
Nobis pen præſentes nüras in forma
Bre vis Literas reprobari, atque dam-
nari, tanquaim ſcanasloſam, & penni-
cioſam, ac tam fFamæ proximorum, quàm
iphi etiam Sacramento inzurioſam, ten-
adentemque ad ſacroſancti ſigilli Sacra-
ersntälis violattone in, at que ab' ejuſdesn
Pænitentiæ Sacramenti tantopere pro-
Scuo & neeſſarioulu, Fideles abalie-
nantem. Eapropter, Venerabiles Fra-
res, quanqiunmn de paſtonali veſtra vi-

687

PFontifex
damnatz
relatam
praximm.

Epiſcopp⸗

rum dili=

Silantia nihit eſt, quod äaubitemis; Su- gentiam

vpremi tamen ofkciéè quoque noſtri eſſe

cenſemis, alacritatesm ipfaim veſtram
hac mentis noſtræ apertä ſige:ficatione,
& Apoſtolicis inſuper hortætionibtus no-
Rris intenſiss atuere, & &3 Lttare, ut

Pro

contra
easm exa⸗
tat.

1
6 88 Ad R. P. La-Croiæ Theologiäam Moralem e
pro ſe quiſque veſtrum opportunioni- ae
bus, quaſcunque prudentia ſuggelſerit, in⸗
initis rationibus, &v eßzcacioribusqui- M lin
buſque Juris remediis, quoad opusfue-
it, vontra delinquentes Miniſtros ad-
Hibitis, noxiam Hujuſmodi novitatem Germin
ſtrenus infedtemini, ac pene naſcentem zuin in
opprimatis, neque patiamani traditis htätun
curæ veſtræ owibus ibi ofendiculum rihyete
parari, ubi ſalus à Chriſtopofitaeſt, ab iIlt, And
czoque Divinæ miſeritordiæ fonte illas ilninnbſe
avertiè, ac deternerà, ad quemi ab eodens 1) eſkk ſe
Redemptore nostro, ad abluendas, de- iulut
albandaſque in Sangiine ſuo animas „ Weimponun
smantiſimè invitantur. Interea, duszs INhnh elli
aρρο veſtro, ac prudentis luculentiora llttanln
Wohbis oerto pollcemur veſtræ pietatis, Miii, n
&obſervantiæ argumenta, Apoſtoli- Ukti ohn
vam benedicdtionem cum uberrima cœler nmmn,
Rium chariſmatum copia oonjuncdtam rMdonm
Zobis, Venerabiles Fratres, ex animo puru zie
impertimur. Volumus autem, ut præ- iehkhilt
ſentium tranſusptis, veexemplis et- ulitmgen
dam impreſs, nanu alicujus Notarie rſtit
Publiri ſubſcriptis, & ſigillo Perſonæ in mmnill
Dignitate Ecoleſtaſtica conſtitutæ enu- litnel
nitis, eadem prorſas ubique fides adhi- portu .
beaturn, quæpræſentibus adhiberetur, lle .
& adkiberi poget, ſiforent exhibitæz & 0
. tter Nn
Datum Romæ apud b. Mariam Ma- dai
jorem a
nlhl.

1

Supplementum, ſive Aoceſtunos. 689
“ jorem ſub Annulo Piſcatoris die 7. men-

. net Kie Julii 1745. Pontificatus noſtri anno
n .
gquinto.
lluſe Cajetanus Amatus.
lp

mz Quoniam vero nullam Paſtoralis vi- Præmiſ-
eitſene gilantiæ cautelam ſuperfluam eſſe du- ſarum Li-
tii cimus, ubi de Fidelium animarum per- orh,zna-
unin nicie, deque ſubvertenda ſanæ doctrinæ nio neceſ-
a integritate, & rectâ Sacramentorum Iaria.
us adminiſtratione, periculum ſubeſſe du-
mnin bitetur; neque verò ignoramus, alibi
AE quoque auditas eſſe pœnitentium que.
M relas de importunis nonnullorum Con-
Ia feſſariorum perquiſitionibus, pro inve-
Ane ſtigandis complicum nominibus, aliis-
Wes que notitiis, juxta praxim in præinſer-
ℳ tis Noſtris Apoſtolicis Literis relatam
Gu atque damnatam; erroneas vero quo-
s rundam Doctorum hac de re opinio-
meuin nes, vel pravas aliorum recte opinan-
Henife, tium interpretationes & applicationes,
WN in eiſdem Literis enunciatas, aliquibus
arridere; nec ſatis eliminatas reputari
per ipſas præmiſſas Literas, quas, ut-
pPote ad Luſitaniæ Regnorum atque Di-
tionum opportunitatem accommoda-
tas, & pro iſdem ſolummodo emana-
Uuh tas, generalis definitionis, & legis vim,
authoritatemque habere, ab aliquibus
temere negatum fuit. Ideo Nos, Mo- Vude
GNX tu proprio, atque ex certa ſcientia, hu- Iræleuti⸗
E Ad P. La-Croix Theol. Moral. XKxX jus “ con.

eun
690 Adk. P. La-Croix Theologiam Moralem usn
MNad

frman- jus Noftræ generalis ſanctionis tenore, Pe⸗
"ur, & ad ac de Apoſtolicæ poteſtatis Noſtræ ple-

U
S
omnes . . . —Podos
ubique o. nitudine, eaſdem præinſertas Literas n
1.
cerum iterum confirmantes & roborantes, de- Mn
exten- rmmn

cernimus & declaramus, memoratam Rainſe
praxim in ſe ipſa, & ubique locorum & *
temporum, Apoſtolicà authoritate re- ein V
probatam atque damnatam efſe, & cen- G
ſeri debere; nec ulli licitum efſe contra ind- 4
doctrinam in præfato Noſtro Brevi Wüſeln,
contentam docere, ſeribere, aut loqui, tenken
eamque impugnare, aut perversè in- Ke.
terpretari, vel ipfi actu contraire; ſub ne Aimnl

duntur.

Pœnis adverſus tuentes, aſſerentes, aut drinmd
tradentes opiniones ſcandaloſas, per- Nnt
nicioſas, & uti tales à Sede Apoſtolica Uun nhin
rejectas & condemnatas, & reſpectivè lemqn
adverſus contrafacientes mandatis A- hiaſihl
poſtolicis, & Eccleſiaſticis ſanctioni- ehiamn
bus, ſtatutis atque præſcriptis. peles,
Clauſulie Decernentes eaſdem præinſertas„ m alli
us sede nec non præſentes Noſtras Apoſtolicas tuucdifre
perpeus Literas, nullo es capite, colore, aut erzr
Litera- Prætextu ‚de ſubreptionis, obreptionis, hiidn
Tercen, aut nullitatis vitio, ſeu intentionis No- rcortier,
. ". ſtræ, aut alio quolibet defectu notari, ilſkunbi⸗
unpugnari, aut in controverſiam vo- HhUnyerd
cCari poſſe; ſed ſemper firmas, validas, ugrol
& efficaces exiſtere, & perpetuò fore, miu ſe
atque omnes ubique Terrarum cujus- Mlhtln,
vis ſtatũs, gradus, ordinis, præeminen- Mal
tiæ, & dignitatis, & tam Sæculares, quàm innn

u0⸗
quo.

Supplementum, ſive Acceſſioner.
quorumvis etiam quomodolibet exem-
Rl ptorum, ac Sedi Apoſtolicæ immedia-
teèe ſubjectorum Ordinum, Inſtituto-
rum, Societatum, & Congregationum
em Regulares, quocunque privilegio mu-
rhon nitos, alioſque etiam ſpeciali mentione

Aleteet dignos, afficere & arctare, ac ſuos ubi-

ncρ que plenarios & integros effectus ſorti-
nén rI-& obtinere, & ab omnibus & ſingu-
chn lis, ad quos ſpectat, ſeu pro tempore
ſpectabit, exactè & inviolabiliter obſer-
uIen Vari debere. M—
U Sicque, & non aliter per quoſcunque
Amg Judices Ordinarios, & Delegatos, et-
ltlins iam S. R. E. Cardinales, & contra hæ-
GE reticam pravitatem Generales Inquiſi-
Iuch, tores, Legatos quoque de Latere, &
md Apoſtolicæ Sedis Nuntios, alioſque
i quoslibet quâcunque authoritate & po-
teſtate fungentes, & functuros, ſublatà
eis, & eorum cuilibet aliter judicandi,

& interpretandi facultate, judicari &

ſecus ſuper his à quoquam ſcienter vel
ignoranter contigerit attentari.

licis, & in Univerſalibus, ſive Provin-

tis generalibus, ſive ſpecialibus Conſti-

n giis quoque, Indultis, & Literis Apo-
hal ſtolicis cuicunque Perſonæ, ſive Ordi-
XX 2 niz⸗

definiri debere; ac irritum & inane, ſi

cialibus, aut Synodalibus Coneciliis edi-

tutionibus & Ordinationibus; Privile-

691

Non obſtantibus quibuſvis Apoſto- Derea-

tionei.

6 92 Ad E. P. La-Croix Theologiam Moralem

ni, Inſtituto, Societati, & Congrega-
tioni, ſub quibuſcunque tenoribus, &
formis, & cum quihuslibet clauſulis,
atque decretis, etiam motu, & Apo-
ſtolicæ poteſtatis plenitudine ſimilibus,
in contrarium forſan conceſſis, confir-
matis, & innovatis. Quibusomnibus
& ſingulis, etiamſi pro illorum ſuffici-
enti derogatione, de illis, eorumque
totis tenoribus ſpecialis & individua, ac
de verbo ad verbum, non autem per
clauſulas generales idem importantes,;
mentio, ſeu quævis alia expreſſio ha-

benda, aut alia exquiſita forma ad hoc, 0llmgon

ſervanda foret, tenores prædictos pro
ſufficienter, & de verbo ad verbum ex-
preſſis & inſertis, formaſque hujuſmo-

di pro plenè & exacté obfſervatis ha-

bentes, ad præmiſſorum effectum, hàâc

vice duntaxat ſpecialiter & expreſsè de-

. rogamus.
De efe- .
au publi- Contenta quæcunque, ad omnium no-
cationis, titiam deducantur, & ne aliquis illorum
i⸗ tne ignorantiam prætendere poſſit; volu-
authori- mus eaſdem per aliquem, ſeu aliquos
zatee. ex QCurſoribus Noſtris ad valvas Bafili-
cæ Principis Apoſtolorum, ac Cancel-
lariæ Apoſtolicæ, & in acie Campi Flo-
ræ, aliſque conſuetis Urbis locis pu-
blicari, earumque copias ibidem affigi,
& affixas relinqui; quæ ſic publicatæ &
affixæ,

Ut autem eæxdem præſentes, & in eis

.
zummle
49 in
nlaie
Auſtetun
eeseummnn

. ,illan
(rinden

kmunto
Penur n ſo
Geloorum,g
inbuhtore

hundmehot
1Eenbron
Mbtot,lanc

„ Ier, Elend

Uie Nant⸗
letilg
D xD.
meilt, ſen
UnhRome;
unrolnern.
nbbonti
Dann.
Drol

ench

lchuag

n

lke
and

4 1,
nomh

alii
1

nuru
uchchi 4
luin mnl
gfutlen
irm,
ſhriinn
Cin .
kcin N
len e

nhr
un
Gbiknn
c

1

Supplementum, hkve Aoceſſtonet. 693
affixæ, omnes & ſingulos, quos concer-

nunt, arctent & afficiant, non ſecus ac

ſi eorum unicuique perſonaliter inti-
matæ & notificatæ fuiſſent; quodque
earundem præfentium tranſumptis ſi-
ve exemplis, etiam impreſſis, manu ali-
cujus Notarii publici ſubſcriptis, & ſi-
gillo Perſonæ, in Dignitate Eccleſiaſtixa
conſtitutæ munitis, eadem prorſus fides
adhibeatur in judicio & extra illud,
ubique locorum, quæ adhiberetur ipſis
præſentibus, ſi forent exhibitæ vel oſten-
ſæ.
Nulli ergo omnino hominum liceat
paginam hanc Noſtrarum confirmatio-
nis, reprobationis, condemnationis,
prohibitionis, ſanctionis, & voluntatis

Sanckio.

infringere, ſeu eidem auſu temerario

contraive: Si quis autem hoc attentare
præſumpſerit, indignationem Omnipo-
tentis Dei, ac BB. Petri & Pauli Apo-
ſtolorum ejus, ſe noverit incurſurum-
Datum Romæ apud S. Mariam Ma- Dar. Pon-
. — tif. anno
jorem anno Incarn. Dominicæ 1746. 4. 7. 4 2
Kal. Octob. Pontificatůs Noſtri anno 7. Sepiemé.
J. Datarius. 1746.
Pro D. Cardin. Paſſionei.
Jo. Florius ſubſtitutus.
VISA ÿDE CURIA
J. C. Boſchi.
. J. B. Eugenius.
Loco † Plumbi.
Regiſtrata; in Secretaria Brevium.

Xx 3— Anno

r⸗

594 Ad R. P. La- Croix Theologiam Moralem

Anno à Nativitate Domini Noſtri J Eſu Chriſti mhe
1746. Indidtione 9. die vero 5. Octobris, Pon- dau

tificatus autem à. in Chriſto Patris, & Do-
mini Noſtri O. BE Nü. DICYZI Divina Pro-
videntia PAPA. L1II. anno ſeptimo, ſupra- Whl
dicta Conttitutio affxa, & publicata fuit ad üikhi
Valvas Baſilicæ Lateranenfis, & Principis Ane
Apoſtolorum, & Cancellariæ Apoſtolicæ, Cu- zaanin,
riæque Generalis in Monte Citatorio, & in eſſtir
Acie Campi Floræ, ac in aliis locis ſolitis, & itatn
conſuetis Urbis, pen me Micolaum Cappelli uunn
Apodt olicum Curſorem. nunſri

Vlidoreulen

Antonius Befani Mag. Curſ.

Lib. 6. p. 2. 1752. nec aliter poſſit integre confi-
teri (2)
(2) Nihil hac in materia doctius, eruditiuſque libel-
lo Cremonæ edito anno 1594. hoc titulo: Ouaſtio ll
Theologica de complice revelando, vel ne, in Confeſſto-
ne Sacramentali. Tres in partes libellus diſpertitus eſt. n, ſeyen
In prima quæritur, an teneatur pœnitens circumſtan- lltemn
tiam peccati neceſſariam in Confeſſione explicare, cum 1 luqnin
1d facere non poteſi ſine tertiæ perſonæ manifeſtutione. In likrie 14
altera diſquiritur, an ob ipſius pœnitèntis neceſſitatem, ben hi
aut utilitatenz liceat in Confeſſione ipfunz complicem ex- Niiggi
plicare. In tertia tandem diſputatur, utrum liceat pœ-
nitenti in Confeſſione ſua pecatum tertiæ perſonæ reve-
lare, non ſolunz quando id ad integritatem Confeſſionis llneſan
neceſſurium eſt, aut gum ad curandam animam ipfius gle
Pœnitentis expedit; ſed gtiam ob ſolam, utilitatem ipfius 5
tertiæ perſonæ, ad impediendum aliquod ipſius malum, delit
er viam correætionis faciendæ ab' ipſo Confeſſario, ex li- nen
sentia ipſius pœnitentisz. Affirmativa ſententia, quamn , unp

1d,6,.
ih nlge

iernt, en
changt er
neſeſerhnn

il

Supplementun, ſive Acceſſiones. 695

in triplici hac quæſtioe defendit Author, præter ra-
tiones conquiſitis plurium Academiarum, & celebrio-
rum eâ ætate in Hiſpaniis Doctorum, præſertim Do-
minicanorum ſuffragiis ibi confirmatur. Porro de Au-
thore Libelli non injucundum ſit hic ea deſcribere, quæ
invenio in exemplari, quo utor, ipfſius libri tegumen-
to inſcripta vetuſtiore, atque editioni, ut equidem pu-
to, æquali Jeſuitæ manu. In Hiſpania anno 1573. de-
fenſa fuit quadam Concluſio in Collegio Societatis Zeſu
Matriti de complice revelando in Confeſſione, ut patet
p. 53: & ſeqq. libri ipſius] in qua cum quidam offendiſ-
ſent, Patres Societatis curdrunt obtinere judicium do-
&tiſimorum Virorum, qui interfuerunt, qui nofßro-
rum dobtrinam probarunt, ut videtur p. 53. & ſeqq.
Anno 1589. eadem ontentio renovata eſt, & cum ad
anres Nantii Apoſtolici perveniſſet ſis erat Cæſar Spa-
cianus Epiſeopus Novariæ] neceſſe fuit Patribus reddere
rationem ſuæ doctring. Quare P. Zacobus, ſeu Didacus
de Avillaneda ſeripſit hog opus, & obtulit Nuntio: con-
troverſiaque ſedata eſt. Poſt idem Nantius fabtus Epi-
ſcopus Cræmonæ oſtendit hoc opus Inquiſitori Petro Vice-
comiti Ordinis Prædicatorum] & hortatus eſt, ut ede-
ret in lucem, ne periret præclara elucubratio: quod in
Epiſtola dedicatoria aſſeritur ab ipſo Inquiſitore. Sin
autem dicat Inquiſitor in eadem dedicatoria] doctri-
nam libelli hujus] ſapientiæz Dominicanæ fonte manaſ-
Je, mirabatur Epiſoopues agens de hac editione cum Pa-
tribus Societatis, cum ipſe ſignificaſſet Authorem, &
manifeſté appareat ex pag. 54. & ſeq. ad Societatis de-
fenſionem eſſe ſoriptan opus: niſi forte intelligat ex do-
étrina §. Thoma fluxiſſe, quod ea Concluſio, quaæ defen-
ditur, inde ſit hauſta. Quidquid ſit erroris cauſa; idem
Cæſar Epiſeopus Cremona afirmabat, opus eſſe Patris
prædiéti Zacobi de Avillaneda. Hæc ibi. Alegambe ei-
dem Jacobo libellum hunc vindicat.
Lib. 6. p. 2. n. 18 50&. moribundos c. 1I 8. (1)

XX 4 (1) Quod

696 Ad E. P. La-Croix Theologiam Moralem

(1) Quod ſi reus ad mortem damnatus ex pertinacia,
wel deſperatione confiteri nolit, tentabit Confeſſarius

bus par. 2. C. 9. quæſt. 6. I. Ad preces ſe conferat, &
maximè ad ſanctum Miſſæ Sacrificium, in eoque dum
ſactam hoſtiam præ manibus habet, Pro miſero illo
Servatorem ſuum alloquatur Eſtheris verbis: Efth. 7. 5.
inveni gratiam in oculis tuis, 6Kex! & ſe tibi placet,
dona mihi animam, pro qua rogo. II. Eundem in fi-
nem etiam aliorum piorum hominum preces imploret.
HI. Promittat unum, vel alterum Sacrificium pro ani-
mabus Purgatorii offerrendum. IV. Diſſimulet non-
nihil ſermones de Confeſſione, ac potius aliis de rebus
adiaphoris, aut ſolatiis ad mortem fortiter obeundam
conducentibus loquatur. V. Maximam, quam po-
teſt, charitatem exhibeat reo, blandis colloquiis, ac
miſericordiæ operibus. VI. Adſtantibus narret hiſto-
rias quaſdam, quæ ad Cœlorum deſiderium, ac timo-
rem inferni ignis excitandum aptiſſimæ videantur; ſed
ad reum non dirigat ſermonem. VII. Optimæ erunt
hiſtoriæ tragici exitus hominis cujuſpiam impœnitentis,
aut etiam in fine vitæ reſipiſcentium peccatorum. VIII.
Si tempus fatalis diei advenerit, ſuaviter interroget, an
non meliora ſapiat? adeſſe dicat jam paulatim momen-
tum illud, à quo pendeat felix aut infelix æternitas; pa-
tere utriuſque æternitatis januam; ipſi integrum adhuc
eſſe, quam velit, eligere, roget per merita, & San-
guinem Chriſti, ne animam perdat Divino Sanguine
emptam, ſeque æternis flammis quas facile vitare poſ-
ſit, addicat; abjiciat ſeſe ad pedes rei, fune aliquo
præcinctus, aut etiam diſtringens flagellum quodpiam,
ſeque dicat à diverberatione non ceſſaturum, dum ipſe
ſuæ animæ perditiſſimushoſtis eſſe non deſinat; adſtan-
tes ctiam, ut ſeſe adgenua miſerrimi hominis pervol-
vant; hortetur. IX. Si ne tunc quidem reſipiſcat, ceſ-
ſet parumper ab admonitione, potumque, vel cibum

hæc media, quæ ſuggerit Lohner Inſtr. de Confeſſtoni-

ini
4 Kil
M Mn
iunſchn,
rei, E
lwwimenl
1ündr, Amon
üae Anut
icsenmm
. Krommit
Reonanc
UUbüonnbs
1n Kernzin.
Ilhnmtuinan
Hunlt
he nllile,
1,iemiunck
Aamdrs,
enlhilr.
lri hi in

proontt

Iſcreſcual

em, ni
nirrsn
Kommemn
nin
Adh n
Alnnei:
tnnin Un
h e

Supplementum, Pve Acceſſiones. 697

ei offerat, nullo unquam aſperiore verbo, aut geſtu
pertinaciam ejus caſtigans. X. Si lictores veniant ad
illum abducendum „ repetat iterum, indicetque „nunc
i⸗ eum vere iter æternitatis ingredi . videat proin, quo
AI tendat. XI. Si adhuc nihil proficiat, coram ipſo Cru-
cifixum alloquatur, rogetque ne animam perire per-
mittat ipſi adeo pretioſam, ut in Cruce pro allius ſalu-
te mortem obierit. XII. In egreſſu ad ſupplicium, ſi
nolit orare Reus, nec ipſum audire, non urgéat invi-
tum, ſed potius cum ſociis vernacula lingua pro ipſo
preces fundat, & nonnunquam ſuaviter quærat, an non
refocillatione aliquâ indigeat. XIII. Ubi ad locum
ſupplicii deventum fuerit, jubeat omnes adſtantes fle-
ctere, & pro anima illius Deum deprecari, quem in fi-
nem ipſe conceptis verbis præire poterit. XIV. Quod
ſi nihil his omnibus effecerit, aliqui putant, ad terro-
rem, & exemplum adſtantium ei, dum aut laqueum,
aut ictum fatalem excepturus eſt, minaci vultu dicen-
dum: Ergo abi malediéte in ignem æternum, qui para-
tus eſt Diabolo, & Angelis eſur, aut: Sangnis Chriſti
lit ſuper te, maledicte, in damnationem aternam. Alii
malunt, ingeminandaeſſe etiam tunc pia ſuſpiria con-
tritionis, & amoris, ut vel in ultimo articulo non de-
ſertus fortè reſipiſcat.
Peculiaria heic aliqua monita dat citatus Lohner ib.
q. 3. & 4. pro Confeſſione reorum, qui propter Ma-
giam, & Veneficia ad mortem damnati ſint. Hæc au-
tem eo ſpectant, ut interrogetur reus, cur ſe Dæmoni
manciparit, an ſcilicet propter voluptates, an propter
divitias, dignitatis conſecutionem &c.à an non Deum,
Sanctos, Sacramenta, Fidem blaſphemârit? an iſthæc
abnegârit? idque chirographo proprià manu, aut ſan-
guine ſubſcripto? an non in nocéturnis conventiculis
Diabolum adoraverit? Euchariſtia abuſus ſit? cum Dæ-
monc ſe turpiter miſcuerit, aut matrimonium inieritz
maleficio, veneno, aliiſve modis aliquem occiderit,
XX 5 aut

13

698 ℳA.. P. La-Croix Theologiam Moralem

aut aliud grave damnum intulerit? an nullum infan-
tem falſo baptizarit, vel ante Baptiſmum interemerit:
an neminem ſeduxerit, ac Dæmoni mancipaârit? an
non odia, graveſque inimicitias procurarit inter varias
perſonas? an non philtris, aliiſve vetitis remediis impu-
ros amores conciliaverit? an non à Dæmone in alienas
domosdelatus aliena rapuerit? an non amuleta magica
aliis diſtribuerit ad eos invulnerabiles efaciendos? Mo-
neo autem, Confeſſarium ejuſmodi reis has potiſſimum
quinque obligationes imponere debere. I. Ut pactum
cum Dæmone reſcindant, juréntque ſe nullum cum ip-
ſo deinceps commercium habituros. II. Ut profeſ-
ſionem Fidei denuo faciant. III. Ut ſi quæ adhuc ſe-
cum, aut alibi habent, magica inſtrumenta deponant,
comburant, S. Officio tradant. IV. Ut ſi Euchariſtiam,
aut Reliquias Sanctorum alicubi ſuperſtitioſo uſui re-
conditas ſervant, id ipſi aut alteri indicent, ur auferri,
ac religioſe aſſervari poſſint. V. Ut damna aliis per ma-
leficia illata ſarciant, quantum fieri poteſt, maximè ſi
quos falsò baptizàſſent, aut tali modo baptizari curſ-
ſent.
Lib. 6. p. 2. n. 189 1. apopht. 3. (1)
(1) Addamus aliqua ex Lohner Inſtrutt. de Confeſſ.
Ppar. 2. cap. 1I. I. In actuali Confeſſione mulierum
tria ſpecialirer obſervanda ſunt. I. Locus, ut ſcilicet,
quantum Kieri poteſt, in loco ſemper patente, & ad cra-
tes audiantur cjuſmodi Confeſſiones. II. Tempucs, ut
ſcilicet breviter eas, maximè ſi frequentius confitean-
tur, expediat; ideoque longas, & impertinentes nar-
ratiunculas devitet, & prolixiores adhortationes. No-
vi homines, qui in Confeſſionali mulierculis quibus-

dam puncta meditationum ſæpiſſimè tradebant. Quid ian

dicam? in hoc non laudo. III. Modus, qui in eo præ-

, nl
AAkndn
nMernmn
Unenun
bintohnne
nlendin
oumm, lr
Ptsedien
II. Norbenk
Nt; dnen
nhr Clani
lüemünel
ulnnir
Ualninitco
Uotbetec
nnponeteun
Unlkſir iui
CraConkele
lAnromnie
gum helen
Dniorbloken
1 l do⸗
1 lboet
Crſinnone,

1

= —

cipuè conſiſtir, ut & mutuus aſpectus fugiatur, & dul- n n pr

ciora nimium verba vitentur. Ajebat Gerſon l. 1. de
ait. Christi c. 151 epe Videtur eſſe charitas, && e ma-!

Zis Garnalitas II. Circa

N

, 1

N nn 3

1.
1.

bundi H“
leinelin

Supplementum, ſive Acceſſtones. 699

II. Circa Confeſſionem mulierum uxoratarum ſpe-
cialiter hæc ſervanda. I. Caveat Confeſſarius, ne de-
biti conjugalis facilè mentionem faciat, utpote de quo
interrogari ſummopere horrent, & verecundantur pau-
Iè& honeſtiores fœminæ: ſatis ergo erit, ſi perſona ejuf-
modi ſit, quam de aliis quoque peccatis examnina-
re ſolet, quærere, num debitam marito fidem, & obe-
dientiam is omnibus præſtiterit. II. Quemadmodum
S. Franciſcus Xaverins monuit prudentiffimé, nequa-
quam fidem habeat uxoribus affirmantibus, ſe cnixius
rebus divinis operam daturas, ſi abſtinerent à virorum
ſuorum conſuetudine; ſatius erit, ſi illis perſuadeat
importunum, ac ſæpè periculoſim fervorem abjicere,
ac Maritis obedientiam, & fidem conjugalem præſta-
re. III. Non facilè illarum querelis adverſus Maritos
credat; multèò minus (ut iterum ſapienter S. Xaverius
monebat) culpam in Maritum conferat, quamvis haud
dubiè penes illum eſſet. Nam, ut mulieres naturâ ſuà
impudentes ſunt. ac procaces, facilè viris ipforum no-
xXas, præſertim judicio Sacerdotum damnatas ſolent ob-
jicere. Præſtabit, re diſſimulatàâ, obſervantiam maritis
debitam proponere uxoribus, ut demiſsè, ac patienter,
ſi quid moleſtiæ à viris accidat, ferant.
III. Circa Confeſſiones Religioſarum mulierum hæc
nota. I. Ante omnia bene cognoſcere ſtudeat Confet-
ſarius, quam facultatem habeat eas à peccatis, præci-
puè reſervatis, abſolvendi, clauſuram intrandi, alloquen-
di &c. II. Ut quo peritius & fructuoſius eaſdem re-
gere poſſit, libros Aſceticos evolvat, eorumque Regu-
las, & Conſtitutiones. III. Rarius potius, quàm fre-
quentius, extra caſum neceſſitatis, aut magnæ utilita-
tis cum iiſdem converſetur, idque ubi agendum ſit,
magna cum cautela, prudentiâque faciat. Ajchat S. Ig-
natius Lojola, trium Monialium, quàm ſuſceperat ali-
qualem curam, plus ſibi negotii faceſiviſſe, quàm uni-=
verſæ Societatis adminiſtrationem; ideoque meritò ca-

4 VII,;

ahuan
700 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem lüe
vit, ne Societas ſua deinceps unquam ſpecialem ta- 1irnet
lium Perſonarum curam ſuſciperet: quod inculcandum Gatunn!
Epiſcopis, ne mirentur, aut etiam iraſcantur, ſi Jeſui-
tæ S. Patris ſui memores, ad Monaſteria difficulter ſeſe
pertrahi permittant. IV. In reſponſis dandis ne ni-
mium ſit præceps, moramque, niſi neceſſitas urgeat;
aut res levior ſit, conſiderationi relinqui petat. V. Nul-
li ſe nimis familiarem, nec uni potius quàm alteri fa-
ventem oſtendat: heu! quot hinc in Monaſteriis tra-
gediæ, quod Confeſſario una præ altera gratior videa-
tur. VI. In Confeſſionibus audiendis nullum impatien-
tiæ, aut tædii ſignum exterius oſtendat; hoc enim non
parum imminueret confidentiam, quæ tamen Monia- Pincgnien
libus præſertim neceſſaria eſt, erga ſuos Confeſſarios. 4
VII. Non facilè antiquas conſuetudines immutet, & en
novas inducat, nec ſine conſilio, ac voluntate Superio- “ Rcch
ris, ac meliotis partis Sororum. VIII. Confeſſario-
rum, qui ante ipſum illarum curam habuerunt, æſti-
mationem præſefcrat, & ſi quid emendandum viderit,
malè intellecta à Monialibus verba illius potius dicat,
quàm cerràſſe Confeſſatium. Id maximè Confeſſariis ex- Feumcg
traordinarus commendandum tum ſui caus4, ne Or- nulan
dinariorum iras in ſe cieant, cum ipſorum Ordinario- mrun iu
rum, quorum contemprtus oriretur. IX. Non inordinatè AMhhlm!
turbetur, neque ſcandalizetur, ſi quæ graviora crimina pulenminn
aliquando intelligit ab ejuſmodi perſonis perpetrata, amig,,
ſed eas meminerit eo vehementius ab infernali hoſte op- Urimor
pugnari, quo ferventius Deo ſervire incipiunt, ut di- in Il
gniores ſint commiſeratione, & auxilio, quàm indi- fonnchen
gnatione, & reprehenſione. X. Intra ſui muneris fines etehti
ſeſe contineat, nequé in negotiis ad œconomiam, vel i
id genus alia ſpectantibus conſilium, auxiliumque facilè gi
Præbeat. .
Lib. 6. p. 2. num. 1895%. villicationis tuæ. (1)
(1) Sæpius autem incidet Confeſlarius in perſonas, ninn
ſin minus perſecè, certè, piè, & Chriſtianèe vivere vo- W
lentes.

. iANl,
Pelne eudn
Gſlten
Men. N.l
1rnpufhitrn
UUend
tnionime

lyntlehi

ſalin

Supplementum, Pve Acceſſiones. 701

lentes. Quid his autem commendare debeat, docet
Lohner Inſtr. pro Confeſſ. Ppart. 2. cap. 7. q. 3. & ſeqꝗq.
I. Generatim omnibus quinque iſta, quæ Petro Fa-
bro ſanctiſſimo, atque doctiſſimo viro familiare erat
iſtiuſmodi pœnitentibus præſcribere, vehementius in-
culcet. I. Ut ante omnia recogitent annos antiquos in
amaritudine animæ ſuæ, expientque generali, vel ali4
ſincerâ Confeſſione exactæ ætatis noxas. II. Ut ſingulis
n diebus veſperi dijudicent ſemetipſos examen conſcien-
tiæ inſtituentes. III. Ut ex ipſius Confeſſarii conſilio
Ecertum tempus ſibi ſtatuant, quo Sacramenta ritè ſuſci-
Uhe piant. IV. Ut certa quotidie pietatis munia peragant, ac
l Præcipuè Orationi mentali vacent. V. Ui quædamChri-
Kianæ Philoſophiæ axiomata firmiter ſibi imprimant,
ac veluti præ manibus habeant’, puta; illud Eccl. 7.
In, amnibus operibus tuis mmorare noviſſima, & in æ-
Fernum non pecocabir, illud Luc. 9. Si qais vult poſt me
venire, tollat Crucem Wam quotidie, & ſequatur me, il-
lud Jacobi 1. Omne gaudium exiſtimate Fratret. cum
in tentationes varias ncideretis, Jotentes, quòd probatio
ldei veſtra patientian operatar, palientia autem opus
derfectum habet. . D
II. Speciatim Magiſtratibus, & Judicibus hæc fere
commendanda ſunt. I. Ut videant, quid factant s nos
enim hominis exercent judiziune, ſed Womini; & quod-
cunque jndicaverint, in gos redandalit. 2. Parali p. cap.
19. II. Ut ſit timor Domini cum ipſis, & cum diligentia
cuncta faciant. III. Ut ſedulò caveant Pericula, quibus
officium ipſotuin obnoxium eſt, injuſtitiam, reſpectum
Perſonarum, acceptationem munerum. Quamobrem
Proderit illis in mentem revocare, quæ de Judicibus le-
guntur Sapientiæ 6.
III. Patribus, & Matribus familias commendet
I. Liberalem ſuſtentationein filiorum. II. Chriſtianam
eorundem inſtitutionem, unde filios Chriſtianæ Fidei
elementis, ac Præccptionibus Ierio imbuant, aut im-
buen⸗

,

702 Ad R. P. La-Croixæ Theologiam Moralem

buendos ad Eccleſiam mittant tempore Catecheſceos;
in eorum motes ſodales, ſtudia invigilent, noctu præſer-
tim; pædagogis ſpectatæ probitatis tradant erudiendos.
III. Paternam correctionem, quæ quidem, ne inutilis ui
planè ſit, parentum cxemplis firmetur, charitate con- ſen

diatur, prudentiã regatur-. Contra liberis commendet
Confeſlarius. L. Amorem erga Parentes ingenuum. II.
Filialem reverentiam. III. Alacrem obedientiamn juxta
illud Ephel. 5. PEilii obedite Parentibus veſtris in Domi-
no; hoc enim juſtum eſt.
IV. Maritis commendare debet Confeſſarius I. Sin-
ceram uxoris dilectionem. II. Liberalem ſuſtentationem,
nain, ut ait Apoſtolus Epheſ. 5. LViri debent diligere
avor‿cs ſuas ut corpora ſua; nemo evim carnem ſuam
odio habuit, ſed autrit, & fovet eam, ſicut & Chriſtus
Eecleſiam. III. Debitam honorationem 1. Pet. 3. Viri

Emiliter cohabitantes ſecundum ſciennam, quaſi infir-
miori vaſoulo muliebri impartientes honorem, tanquantz

& cohæredibus gratiæz vita. Tria item uxoribus com-
mendanda. I. Concors dilectio erga maritos. II. Ti-

morata reverentia „ nam vir caput zſt mulieris Epheſ. 16

5. III. Perfecta ſubjectio, ibid. Malieres ſubditæ
Ehnt vitis. ſicut Domino, & ſicut Eccleſia ſubjelcta eſt
Chriſto.
V. Famulis, & ancillis commendabit I. Obedien-
tiam perfectam. Servi obedite Deminis carnalibus cum
timore, & tremore. Epheſ. 5. II. Fidelitatem ſince-
ram. III. Alacritatem indefeſſam; non ad oculum
ſervientei, ait ibidem Paulus, Jed nt ſervi Chriſti fa-
cientes voluntatem Dei ex animo, cum bona voluntate
ſer vientes.
VI. Commendabit divitibus cum Paulo 1. Timoth. 6.
I. Won ſub'lime ſapere. II. Neque ſperare in incerto di-
vittarun,, ſed in Deo vivo, qui præſftat nobis omnia
ebunde ad façiendum. III. Bene agere, divites fieri in
bonuts oberibus, facilé tribuere, communicare, theſauri-
Xar

rldlinn
Uhnm
Peirthomii
Hülelba
tN, MWlisren
rhummg
ulune u
Uneſernt
miniſoche
irſeſttumn ul
Nen.

din Crlti
1, Eintnnceo
nndſeatein
nunßell,

un Eſpont
reaßeni

eobeian
nmmnden
ſmionbage
nn ane
Enln ſael
Kaſ ſpne

.

l dn.

Nignm
ßiu

l n
na nlt,
ptrni
hrdt

N
6

nnl Kj.

Hunip un

*
Supplementum, Rve Acceſſonet. 703

tare ſibi fundamentum bonum in futurum, nut apprehen.

davt veram vitam. Pauperibus verò I. Ut bene con-
tenti ſint ſuo ſtatu. Won tibi diſpliceat paupertas tua
(Auguſtini verba ſunt Séêrm. 28. de verbis Domini)
nihil ea potes ditius invenire. Vin noſſe, quam loëuples ſit?
Cælum emit. II. Fiduciam in Deum, cui deræliétus eſt
panper Pſ. 9. III. Bonorum operum, & virtutum ſtu-⸗
dium, præcipuè humilitatis, & patientiæ. Opificibus
quoque, aliiſque laborioſis hominibus I. Bonam in-
tentionem, ut illis verbis Pauli ſolari ſe poſſint 1. Cor.

15. Itaque Fratres mei diletli, ſtabiles eſtote, & immo-
bhiles, abnndantes in opere Domini ſemper, ſcientes,

quod labor veſter non eſt inunis coram Domino. II. Aſſi-
duitatem in ipſo opere. III. Juſtitiam poſt opus. Sap. 8.
Si quis juſtitiam diligit. labores hicius magnam habent
virtutem.
VII. Juvenes edoceantur I: Ut cum juniore Tobia
ab infantia timere Deum diſcant, antequam veniat tem-
Ppus afflicétionis, & appropinquent anni, de quibus di-
cant non mihi piacent. Eccl. 12. II. Ut non ætate ſo-
lum, ſed ctiam ſapicutiâ, & gratià coram Deo & ho-
minibus proficere exemplo Chriſti ſtudeant. III. Ut
exemplo item Chriſti ſeſe libenter ſubjiciant diſciplinæ
parentum, & inſtructorum ſuorum. IV. Ut à pravis
ſociis omninè ſe arceant. Senes meminerint, ſenibus
mortem in januis eſſe, ac proinde curent per ſinceram
Pœnitentiam diſponere domui ſuæ. Operibus quoque
bonis, & præcipuè miſericordiæ parent ſeſe, ut ſponſo
veuienti exire obviam poſlint cum lampadibus ſuis. A-
nimadvertant tandem, eorum vitam eſſe in ſpeculo poſi-
tam, & ab junioribus omnia ipſorum facta, dictaque di-
ligenter notari. Quamobrem ita vitam moreſque com-
Ponant, ut nullam ſeeltati Iasz marnlans, & execratio-
nem conjuirant, ſed potins ſeneltute ſisdà dignmi appareant.
2. Mach. 6.

vI.

.
704 ₰ℳ K. p. La-Croix Theologiam Moralem te⸗

VIII. Tandem Virginibus, ac Viduis idhæc ſugge⸗ MWrhe
rantur, IIIis quidem I. Ut cognoſcant beneficium, “
quod ipſis contulit Deus, dum pro terreno ſponſo ſe- unnf
metipſum in ſponſum obtulit. II. Ur cogitent, quæ Do-
mini Junt ut ſint ſanbta corpore, & ſpiritu. 1I. Cor. 7.
præcipuè verò Orationi, & familiaritati cum ſponſo ſuo
Chriſto ſtudeant. III. Ut meminerint, ſe Theſaurum
Virginitatis ſuæ in vaſis fictilibus portare, atque adee tnmm
omnes occaſiones illum amittendi ſtudiosè declinent. sdtanm ne
His verò I. Ut inſignem vitæ honeſtatem, & inte- nin. Al
gritatem præſeferant. II. Ut ſperent in Deum, qui Thri l
pater Orphanorum, & Zadex Viduarum dicitur Pſal.67. Iuded 1
III. Ur inftent obſecrationibus, & orationibus nolte, ac rllenndtof
die 1. Tim. 5. IV. demum ut prudentem charitatem ennutne
erga liberos, & domeſticos exerceant, unde neceſſaria Cilahiit,n
illis provideant „ & in pietate, ac timore Dei eoſdem n nilnl
cducare ſatagant. . nlllii ile
Lib. 6. p. 2. num. 2029. pluribus id probant (1) (nn
(1) Contra receptiſſimam hanc, certiſſimamque ſen- lgtn, 1
tentiam pro jure Parochorum inſurrexit Juveninus Com. nn
hiſt. & dogm. de Sacram. c. 4. de Miniſtro Confeſſio- umn nn
nis. Vide tamen P. d' Aurigny doctiſſimam diſſertatio- lit e
nem T. I1. Aes Memoires Chronologiques pour ſerir r à il
l'H'ſtoire . ad an. 1623. ubi Juveninum planè ju-
gulat eruditus Chronographus, licet aliquundo Pplus æ-
quo Gallicanorum jurium tenax. Adi ectiam Tomum 1 Mahin
ejuſdem tertium ad an. 1987. Ennn
Lib. 6. p. 2. num. 20 55. 2. 16 Octobris 1604. (1¹) ilikmumt
(1) Huc ſpectant alia Decreta, quæ ex Meratii In- uind (ler,
dice T. 2. juvat exſcribere. Dum Epiſcopus in Conſecra- ſeun dle
ttone Eecleſiæ non elegit diem, ſed conſecravit eam die gub, ie
G. menſisc. Anniverſarium Dedicationis debet cele- lim
brari in faturum die, quo habtenus conſaetum eſt cele- WMaiz g,, .
brari. z0. Nov. 1662. Ji gonltet de Conſecratione, SS. liing,
ignorotur dies, poteſt Ordinarius aſſig nonare diem pro Feſti tmnella
praædicti celebratone. 1 8. Auguſti 1629. ifmalen

3. Mille leli 1

t: S

ilkegeytur jer
nuimnn n

,

Supplementum, ſive Acceſſiones. 705
Unler 3. Miſſæ duæ cantentur (1)
(1) Et duæ Miſſæ poßunt eàdem die cantari. Ita
S Decretum apud Meratium in Ind. T. 2. num. 17.
n, . 4. 2. Maji 1619. (1¹)

(1) His planè verbis refertur à Meratio Decretum.
Quapropter huic editioni ſtandum, non Directorio Leo-
dienſi, de quo La-Croix infra num. 2061. Feſtum au-
tem Dedicationis aliarum Eccleſarum à Cathedrali cele-
brandum est tantum in ea Eccleſia, ubi Conſecrationis
dies peragitur. I8. Aug. 1619. .
§. 8. Aprilis (1) .
(r) Imò verò I. Aprilis, die S8. ejuſdem menſis ab-=
probante Alexandro VII. Moniales Ordinariis ſulbjette
non debent recitare Offcium de Olctava Dedicationis Ec-
oleßiæ Cathedralis, nec poſſunt ad libitam, & tantum
tenentur prædiltum Offcium recitare ſub Ritu duplici
ſecundæ Claſſis ſine Olétava 1I1I. Febr. 1702.
6. 3. Junii 1681. (1)
(1) Legendum 13. Junii 1682. Tum hæc addenda
ex eodem Decreto: & ſub eodem Ritu duplici primæ
Claſſis tenentur recitare de Patrono Principali loct, G5
de Titulari Eccleſiæ Cathedralistantům ad Odavam
autem non tenentur juxta pluries reſoluta: De aliis au-
tem Patronis minus principalibus non tenentur recitare,
niſi ſint deſeripti in Kalendario RKomano, vel in dilto-
rum Religioſorum proprio. Ceterum de Offciie, quæ ab
Apoſtolica Sede conceſſa ſunt, vel concedentur recitanda
uauad libitum à toto Clero tam Saculari, quam KRegulari
urriuſque ſexius in aliquo Regno, Provincia, Dicceſi,
vel loco, in quibus ditti Keligioſi morantur, poſſunt
quidem ad libitum de ipſis recitare 5 ſed ſi aliquod p-
Jorum occurrat in die in eoruns Kalendario impedita
Feſto novem lelbtionum, debent lud ad lihitum omit-
tere, & rcitare de Santto in esrum Kalendario occur-
rente, ad foPrmam Decreti declarativi alterius Decreti

Ad P. La-Croix Theol. Snppl. Ly de

r .
n, 17 R

hlecl
ld
eA.
,

nuina addantur. I. §. Julii 1698. In expobitione, & eleg,
repoſitione Sanétiſimi Sacramenti non eſt addendunz Al-

Paſchali,, nec de diebus infra Octavam Corporis Chri- zahlend

7016 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem Me

de Sanbtis ad libitum non transferendis, emanati die 247 Hß

Jannarii 1682. duuit
II. Non deferat Euchariſtiam (1) alk
(1) Adde ex Meratio T. I. num. 227. vel non inter- h il
vreniat. M
12. 16. Febr. 1630. (1) Rie,

(1) Vide etiam Inſtruct. 40. horarum à Clemente il
XI. editam a. 170 5. Idem antea ſtatuerat cadem S. R. C. u’

28. Apr. 1607. & 9. Dec. 162 2. lint. nſu

13. 31. Junii (1) enen
(1) Lege 31. Julii. Hoc Decretum confirmavit un htt
Innoc. XI. in Conſtit. Alias emanärunt, die 4. Junii Mal
1689. * PAr
14. 24. Sept. 1638. (1) NNN
(1) Decretum hoc Urbis, & Orbis approbavit Ur-
banus VIII. in Conſtitut. Cum eveniret 13. Octobris n

ejuſdem anni 1638. & Clementis XI. 2. Octob. 1706. Hheld

17. 20. Jan. 1705. (1) i
(1) Suſpectum Deeretum, quod in Regeſtis S. R. C. lrin
non reperit Merarius. Ejus tamen loco hæc duo ge- aenn

Ni
ktn
leluja ad verſiculum Panem de Cœlo; quod Decretum

monet Meratius non eſſe intelligendum de tempore Manl-
NE

ſti. II 10. Dec. 1740. In Offtsio Sanctißſimi Sacramentiligg
conceſſo ex Indulto Apeſtolico, extratempus Paſohale lli 1
non poteſt dici Alleluja in Reſponſoris Matutini, & htn
Laudum, Reſponſoris brevibus horarum, & Verſi- ei
eculis ad Magnificat, uti recitatur in Feſto Sanbtiſſimi, a

Sacramenti. .

18. Nona lectio de Feſto ſimplici (1) 1669. (2) AWani
(I1) 8. Junii 1669. Ra
(2) 12. Sept. 1671. Quod utrumque Decretum 4.
Apr. 170 5. confirmavit S. C.

19. 1670. (1) (i) H “l
1) Ex-

A,
Spplementum, ſive Acceſſionet 707
(IT) Excipe Miſſas Cantatas mortuorum præſente
1n corpore, quas infra Octavam Corporis Chriſti permittit
/ S. C. ex Decreto 12. Dec. 1671.
20. niſi fuerit (1)
(1) Deſunt hæc verba in Decreto apud Meratium.
nil Sed vide aliud Decretum in hanc rem. Iafra Oltavam

8 SE§. Corporis Chriſti poteſt recitari Officium de dupliti
AnG primæ, & ſecundæ Claſſis, etiam translato; non autem
in die Oltava. in qua nec etiaxz poteſt recitari de duplici
Nm ſecundæ Claſſis occurrente 30. Maji 1699.
n 22. Corporis Chriſti (1)
(1) Adde ex Meratio, & infra Oltavam.
Qy. Altare (1)
n. (1) Deeſt in Meratii Indicibus, ideoque ſuſpe-
lüine tum.

hl 30. 1619. (1)
Aik (1) Et hoc dubiæ Fidei, nam Meratius omiſit.
36. 1599. (1)
(¹) Repetitum 1I1. Junii 1629.
3 8. 1604. (1)
½(1) Ne hoc quidem extat in Meratii Indicibus
in Idem dic de 40. 41. 44. 56. & 58.
5§4. Aſſiſtentia (1)
(1) Perperam deſcriptum hoc Decretum „ quod ita
leges ex Meratio: Aſſiſtentia, quæ à Canonicis Diaco-
mnis debetur per viam Epiſcopo accedenti ad Eccleſiam
pro Miſa, & Veſperis celebrandis, fat tantum,
IJuando Epiſcopus pergit intra, vel extra eandem Eccle-
liam cum Pluviali, & Witra, non vero, quando incedit
cum Cappa.
61. Cantari faciant (1)
gg (1) Supple ex Meratio: Miſſam Conventnalem Fe-

riæ.
t 62. (1¹)
(1) Meratii Indices hoc Decretum non exhibent.
6 5. 1695. (1¹)
Y

y 2 A) Idem

7es Ad K P. La-Croix Theologiam Moralem

(1) Idem ſtatutum fuerat die 13. Sept. 1670.
67. 8. Sept. (1)
(1) 30. Auguſti.
68. Clerici (1)
(r) Longè aliter legitur hocce Decretum in accura- „
tiſſime Meratii Indice T. 2. D. 3. Clerici, licet adſeri-
pti alicui Eocleſiæ, non tamen obligati Choro, non tenen- mi
tur recitare Oficia, quæ in Choro propria dicuntur eà- lnt
dem die 30. Aug. 1602. Affine illud 8. Sept. 1602. hrh
Tertiarii S. Franciſei degentes in ſæculo, qui fuerint de
gremio alicujns Eccleſie, & ilius Choro obligati, de- Hnoß
bent recitare Oßicia particularia illius Eccleſße, Vecus Il
antem ſi ſint de gremio, & nullatenus Choro intervenire o.
debuerint. . ſee
71. intra (1) Arro,
(1) Meratius non invenit in Regeſtis S. C. hocce ltunl
Decretum, nec ſequens. gln
73. Solemnibus (1) uun
(1¹) Lege ex Meratio: non verò in Veſperis, neque in
etiam in Miſſis Defunctorum. . dEr
74. 1614. (1)
(1) Idem ſæpius Decretum à S. C. url 23. Maji
1603. 27. Sept. 1608. & 4. Maji, 1686.
77. 1664. (1)
(¹1) Hoc S. C. Decretum, uti & duo præcedentia
approbavit Alexander VII. Chutt
78. 1667. (¹1 ) lech.
(1) Extat Breve Alexandri VII. Ccdite nolis, in quo F lal
idem Decretum confirmatur. ſtlai.
80. 23. Sept. (1) Aun,
(1) 20. Julii editum eſt à S. C. Decretum, confir- Audal
matum à Clemente IX. 20. Sopt. in Brevi: Cum felicis N
recordat. ein
83.1668. (1) Ans
(1) Decretum hoc ab Innoc. XI. Brevi Alias hoN 8
quam 4. Maji ejuſdem anni 1688. confirmatum ſt,
cur-

ir
i n
Neo-
“M

. Supplementum, ive Acceßioneess 769

4 rurſumque ab eadem S. C. indictum fuit 15. Sept. 1714.
annuente Clemente XI. 29. ejuſdem.
93. (1) . . .
eum. (I1) Delideratur in Indicibus Meratii.
,lu 94. Poſt Diaconos aſſiſtentes (1) 1

n,,(1) Adde ex Meratio: Si in Miſſa Communione
ſh r,

non recipiunt. .

99. Canonicus (1)
(1) Vel Preshbyter paratus oficium faciens.
108. 1604. (1)
(I1) Meratio ignotum Decretum. Eidem inviſa cæ-
etera ad 116.
12 I. 1607. (1)
(1) Hoc Decretum ſervandum eſſe etiam mutato
„proprio Breviario, & acceptato Romano, ſtatuit Ur-
Fülk aarl VIII. de conſilio S. C. 16. Jan. 1617.
122. 18. Martii (1)
4 (1) Corrige 2 8. Martii.
, 123. 1627. (1)
(1) Vide adnotata ad num. 121.
124. 13. Junii (1¹)
ee (1) Imo vero 17. Junii. Idem 14. Aug. 1691. con-
ſtitutum fuit.
12 5§. (r)
(1) Ignoravit hoc Decretum Meratius. Ignoravit
& ſequens.
129. Eccleſia Parochialis (1)
(1) Nihil ejuſmodi reperio apud Meratium; ſed ſo-
lum ante Matricem non eſſe pulſandas à Confratriis
Campænas in Sabbato ſantto.
ſck 130. (1)
(1) A Meratio omittitur.
133. 17. Sept. (1)
(¹) 27. Sept. leges ex Meratio.
137. (1)
1 (1) Meratii Indices hoc Decretum 144. & 145. prg-
termittunt. Vy 3 1 40.

710 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

140. Commendatario (1)
B (1) Domino Loci, & Commendatario Keligionis
Hlieroſolymitanæ &sc.
146. Non debent. (1)
(1) Hoc Decretum affertur à Gavanto in ſuo Indi-
ce, ſed in Regeſtis S. C. non reperiri, teſtificatur Me-
ratius.
148. 16 16. (1)
(1) Lege ro.
149.
(1) Non Ribent Indiccs Meratii. Idem die de 156.
157. 162. 167. 16 8. 17 2. 173. 1I81. 186.
164. 1681. (1)
(1) Ad hoc Decretum ſtatuit 8. R. C. 14. Februar.
1705. in caſu translatione dicti Feſti, à die 2. Februarii
in Suffragiis dicendum v. Ora pro nobis ſantta Dei Ge-
nitriæ, cum Oratione: Concede nos famulos, &.
16 5. 2 3. Dec. (1) faciendum (2)
(1¹) 22. Decembris.
(2) Univerſim ab Orationibus, expungenda eſſe
cognomina, & patrias Sanctorum, ſtatutum deindeà
S. C. 23. Junii 1736.
175. Crucis (1)
(1) Paſt quod debet Seaſzalai. Ex Meratio.
190. 1678. (1¹)
(1¹) Meratius omittit. Nunc tamen cùm ejuſmodi
Miſſæ demandatæ ſint pro univerſa Eccleſia, debent le-
gi ut in Miſſali Romano.
1921. (1)
(1) Omiſſum à Meratio, apud quem deſunt etiam
Decreta 197. 200. 212. 21 5§. 220. 22 4. 22 5. 227.2 3 5.
236. 262. 264. 26 5. 266. 267. 268. 275§. 182. 293.
294. 3 00. 301. 3 092. 306. 308. 309. 3 17.
19 5. 12. Junii (1)
(1) Lege 12. Julii.
203: (1r)
(¹) Hoc,

109,11
4) 1le
1.
N.
zninh
eente
,nalit
Minlenmn
14 199
n Me
Ul 1041.

Mor

undC.
Ann dn
Aliiiner,
lon lte
Cifſini
lihie nuſ
1, 1041.
l der
in ne
4 hnn
1419. 1

rn⸗

ſo. 169
Urdorn
n,
un cr
Slerun ci;
4 ſlent
Nan
V 1
1ſe 1

D 8 Supplementum, ſive Acceffonee. 711
(1¹) Hoc, & quatuor ſequentia Decreta edifa ſunt
H Urbano VIII. jubente. V. Gavantum. n Kubr. Brev.
ſect. 3. G. 12. Mlartii 11)
. . 209. 12. Martii (1
hnvil (1) 14. Martii.
velin 1r3. 30. Martii (1) .
(1) §. Martii. Deeſt nunc in Regeſtis S. C., ſed il-
lud nihilominus authen ticum eſſe Meratius contendit,
quia refertur à Gavanto in Man. Epiſcop. V. Proceſio
num. 7. in addit., & ſit conforme diſpoſitioni, quæ
ei habetur in Cæremon. Epiſc.
214. 18. Sept. (1)
(1) Et 2. Novembris.
221. 1641. (1)
(1) Et 22. Nov. 1681. Anno vero 1686. 2 3. Mar-
tii declaravit S. C. hoc præceptum ligare etiam omnes
Regulares, etiam Patres S. J., neque poſſe excipi in Ec-
eleßia Confeſſiones, maxime mulierum, durante tenz-
pore noéturno, ſed expectandum eſſe, ut illuceſcat aurora
l tam pro Confeſſionibus mulierum excipiendis, quam pro
Eucharistia miniſtranda Fidelibus utriuſque ſexut.
22 2. 1I642. (1)
(1) Hoc Decretum confirmavit Urbanus VIII. in
Um Conſtit. Univerſa. 1
223. 8. Aprilis (1)
(1) 18. Aprilis.
229. 1659. (1)
(1) Coram Alexandro VII.
250. 1698. (1)
(1) Derogavit S. C. huic Decreto 14. Maji 1707.
20. Aug. 1712. & 16. Sept. 1730. & integras SS. An-
gelorum Veſperas utraſque cum ſola commemoratione
ſequentis duplicis minoris eſſe recitandas ſtatuit.
2 5 1I. 1664. (1)
(1) Non extat apud Meratium; idem tamen præce-
ptum fuerat 2. Maji 1620.
Ude. 252. 2 3. FDr. 1666. (1)
Vy 4 (1) 13.

712 Ad R. P. La-Croix Theolsgiam Moralem

(1) 13. Febr. 1666. Simile Decretum prodiit 5. Ma-
j1 1736.
256. 7. Sept. (1)
(1) 7. Decembris.
272. 1680. (1)
(1) Huic Decreto derogatum eſt à S. C. 26. Nov.
173 5. 15. Sept. 1736. 8. Martii 173 8. ſtatuente, ut
quoties toto anni decurſu de illis celebrari non valeat,
tunc in illo anno diebus eorum propriis conſiderentur

tanquam ſimplices, faciendo illorum commemoratio- “

nem, ut fit in ſimplicibus.
281. 13. Januarii 1683. (1)
(I) Lege 13. Junii 1682.
283. 10. Martii 1683. (1)
(1) 20. Martii 1683.
293. 29. Julii (1)
(1) 30. Julii.
2125. In Sabbato ſancto (1) 1690. (2)
(1) Etiamſi occurrat Feſtum Annunciationis B. M. V.
(2) Approbante Alexandro VIII.
299. 1699. (1)
(1) Idem in ſimili caſu de Hymno S. Hermenegildi
ſtatuit S. R. C. 5. Maji 1736.
303. Multis in locis (1) 169 3. (2)
(1) Hodie ex S. Benedicti XIII. ſanctione 22. Aug.
1727. ubique à Chriſti fidelibus celebrari debet.
(1) Meratius non habet hoc Decretum, cui, etſi ex-
taret, idem Benedictus XIII. derogavit, edito Decre-
2 5. Jan. 1729., in quo ſtatuit, hoc Officium eo in ca-
ſu die Sabbati immediatè ſequenti recitandum eſſe, non
obſtante, quòd dictàâ die occurrat aliud Officium alte-
rtius Sancti, dummodo non ſit altioris ritůs, Feſtum
vero Sancti occurfentis juxta Rubricas generales trans-
ferendum eſſe.
307. 8. Febr. (1)
(1) 7. Febr.

7

3 102

unde,
Climun
S1e n.
sDecn
jtlldcb
6.
e. Cei
Andlſum
65 Bened
60, .
or
hnli⸗

lcag
er.
Nemne
r

enn

lumn
i

Wg

i

Sapplementum, ſve Acceßſiones. 713

3 10. (1)
(1) Suppoſititium omnino Decretum, ut latè pro-
bat Meratius in addv. ad Gavant. part. 2. Rubr. Miſſ.
Tit. 10. num. 2 8. & ſeqq.
319. (1)
(1) Hoc, & tria ſequentia Decreta abſunt ab Indi-
cibus Meratii. Ne in his quidem invenio D. 322. 324.
325. 32 8. 355. 358.
323. 1533. (1) 7
(1¹) Lege 1633.
329. 1706. (1)
(1) Approbante Clemente XI. 27. ejuſdem menſis,

S& anni.

332. 1703. (1)
(1) Dectetum approbatum à Clemente XI. 12. Jan.
1704. Idem die de ſequente.
349. I1. Jan. (1)
(1) 11. Junii.
359. 22. Maji 1700. (1)
(1) Hoc die, atque anno nihil ejuſmodi reperio à
S. C. conſtitutum apud Meratium, fed 23. Junii 1736.
36 1. I2. Sept. 1716. (1) .
(1) His Decretis alia addamus ex Meratii diligentiſ-
ſimi viri Indicibus, de quibus vide mox dicenda ad n.
2056.
362. Clerici parati, ratione Paramentorum, thu-
rificandi ſunt ante Beneficiatos. 10. Junii 1602.
363. Benecficiati parati incenſentur ante non para-
tos. 30. Aug. 1602.
364. Monachi Congregat. Caſſinenſis non ſunt ullo
modo cogendi accedere, niſi ad Proceſſionem Sanctiſ-
ſimi Sacramenti juxta eorum antiquam conſuetudinem.
10. Junii 1602. Urbanus VIII. 1638. Conſtit. 25 5.
Nuper.
36 5. Epiſcopus non poteſt cogere Regulares „ut fa⸗
ciant commemorationem ipfſius in ultima collecta. 10.
Junii 1602. Vy 5 366.

714 Ad K. P. La-Croiæx Theologiam Moralem

366. Conſuetudo immemorabilis, ut præter Dia-
conum, & Subdiaconum Canonico celebranti aſſiſtat
unus Cappellanus cum Pluviali, ſervanda eſt. 19. Junii
1602.
367. Subſtitutus Archipresbyteri non debet cantare
Miſſas, quæ ad ipſum Archipresbyterum pertinent, nee
locum, & honorem incenſi, & pacis ipſius Archipres-
byteri prætendere. 14. Dec. 1602.
368. Poteſt Epiſcopus etiam in Eccleſiis Regula-
rium cantari facere Miſſas Rogationum per ſuos Cano-
nicos. 25. Jan. 1603.
369. Vicarius Generalis præcedere debet omnes Di-
guitates, & Canonicos, dummodo non ſint parati ſa-
cris Paramentis, & dummodo dictus Vicarius non ſit
ex numero Dignitatum, vel Canonicorum ejuſdem Ec-
cleſiæ, & velit tanquam Dignitas, vel Canonicus in
Choro aſſiſtere, diſtributiones quotidianas lucrandi
gratiâ, quia tunc ſedere debet in ſtallo, ſeu loco ſuæ
Dignitatis, vel Canonicatus. 12. Apr. 1603.
370. Afſiſtentiæ ratio non habetur in receptione Ci-
nerum, Candelarum, & Palmarum; ſed quilibet de-
bet accedere ſecunduùm prærogativam ſui Ordinis. 23.
Maji 1603.
371. Sub nomine Patroni Loci, de quo Regulares
tenentur recitare Officium ſub Ritu duplici, non venit
Patronus Parochiæ, in qua commorantur. 14. Febr.
1705.
372. Conſuetudo, ut oblationes, quæ offeruntur
Cruci Ferià 6. in Paraſceve, dentur Magiſtris Cæremo-
niarum, ſervanda eſt. 29. Nov. 1603.
373. Epiſcopo ſuſfraganeo tenentur Canonici afſi-
ſtere, quando nomine proprii Epiſcopi ſanctiones Epi-
ſcopales exerceat. 21. Febr. 1604.
374. Una clavis Reliquiarum Sanctorum eoncecdhi
poteſt Magiſtratui Sæculari. 8. Maji 1604.
775. Clerus Eceleſiæ Cachedralis unitus ultimo loeo
. ince⸗

8
ſhet

idlin
Arlesr
leuum l
1004
Nabimr
18. Men
rletiunc
iun ine
9, Cno
Mne Cen
Ernbsl
mii
PCnt
UIlnpn
Nſlete
H. o.
8. Mont
ee N
Hlun res
Er. Me
ferunte
lgedlub
Necer
troſtnet
Min

lein
li l

NS
rlhen

an .

nekere
nfnirn,
luke

Supplementum, ſive Acceſſionet. 715

incedere debet in Proceſſionibus; nec Clerus, vel Ca-
nonici aliarum Eccleſiarum debent cum dicto Clero Ca-
thedralis incedere. 21. Aug. 1604.
376. Non debet aſſiſtens Epiſeopo deponere illi Bir-
retum de capite“, ſed ipſe ſibi detrahat. 21. Aug.
1604.
377. Poteſt Epiſcopus ex cauſa neceſſitatis Olea Sa-
cra eonficere cum minori numero Miniſtrorum, quàm
præſcribitur in libro Pontificali. 21. Aug. 1604.
378. Preces ordinatæ ad impetrandam pluviam non
ſunt recitandæ inter Miſſarum ſolemnia, ne Miſſæ Sa-
crificium interrumpatur. 11. Junii 1605.
379. Canonicus, vel Dignitas factus Epiſcopus cum

recentione Canonicatús, vel Dignitatis, debet præce-

dere omnibus Dignitatibus, & Canonicis, etiamn ipſo
antiquioribus. 24. Sept. 1605.
380. Conſuetudo immemorabilis aliquibus in Lo-
cis, ut Campanæ in ſalutatione Angelica non pulſen-
tur ante pulſationem in Eccleſia Matrice, ſervanda eſt.
24. Sept. 1605.
381. Magiſter Cæremoniarum, non autem Sacriſta
debet vocare Vicarium, ut horàâ debitâ, ſi voluerit, ad
Eccleſiam accedat. 26. Nov. 1605.
3 82. Abbas ſemel benedictus cum uſu Birreti, ſi
transferatur ad aliam Abbatiam cum uſu Mitræ, non
indiget alià benedictione, ſed poteſt per ſeipſum Mi-
tram capere. 2 5. Febr. 1606.
383. Cappellanus Confraternitatis non poteſt ſuo
arbitrio ſine expreſſa licentia Epiſcopali proceſſiones fa-
cere. 4. Martii 1606.
3 84. Euchariſtia non eſt ſingulis diebus exponenda
ſuper Altare, ſed in quibuſdam tantum ſolemnitatibus.
4. Martii 1606.
385. Vicario non licet dare Benedictionem Diaco-
no, antequam cantet Evangelium „ neque benedicere
Prædicatori', antequam Pulpitum aſcendat. 17. Martii
71607. 386.

716 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

386. Primicerius, licet dubitetur, an ſit Dignitas,

debet in Proceſſionibus capere Pluviale ſicut Dignitas,
& non Planetam, ſicut Canonicus. 28. Aprilis 1607.
387. Genuflectendum non eſt ad Orationes in Miſ-
ſa ſolemni, in qua dicitur Gloria, & Credo. 19. Maji
1607.
388. Canonici omnes ex utraque parte Chori thuri-
ficandi ſunt ante Manſionarios, non obſtante conſue-
tudine in contrarium. 19. Maji 1607.
3 89. Canonici duo Diaconi aſſiſtentes, & non Pres-
byter aſſiſtens, debent elevare fimbrias Pluvialis hinc
inde, dum Epiſcopus progreditur, & thurificat Alta-
re. 19. Maji 1607. ⸗
390. Gloria in excelſie Deo, dicitur in Miſſis Voti-
vis B. M. V. tam in Sabbatis Feriarum, quàm in Sabba-
tis Adventůs; licet ipsâà die Officium non fiat de B. V.
19. Maji 1607. & 27. Julii 1609.
391. Clerici Seminarii debent in Proceſſionibus pri-
mi incedere ante Clerum Sæcularem, & relinquere lo-
cum digniorem Curatis. 1. Sept. 1607.
392. Gubernator Civitatis, etiamſi ſit uxoratus,
thurificandus eſt immediatè poſt Canonicos; abſente
vero Epiſcopo, immediatè poſt Vicarium Generalem.
2. Maji 6ο6. & 17. Novemb. 1607.
393. Miſſlæ Conventuales infra Octavam Corporis
Chriſti poſſunt, ubi eſt conſuetudo, cantari ſine Dia-
cono, & Subdiacono, excepto die Feſto, ae Domi-
nicâ, & die octavâ. 15. Martii 1608.
394. Non approbatur uſus duorum Thuribulorum
in incenſatione perſonarum. 1 5. Martii 1608.
395. Benedictio Candelarum, Cinerum, & Pal-
marum, & aliæ ſimiles actiones, quas faceret Epilco-
pus præſens, eo abſente, vel impedito, ad primam
Dignitatem, non vero ad Canonicum Hebdomada-
rium pertinent. 21. Martii 1609. & deficiente prim
Dignitate ad ſecundam, & ſic ſicceflivè. 2 5. Junii 1611.
396. Po-

Arinen
Aepble
orenhoe
n
ulen e
6, mera
i
Clul

MNrn

Atümelt
61. Nine
botzicc
rCe
14.
6P0). Mul
Ornricch
mni umn

Geh,

n!

8 N .
folgc

ad

Supplementum, ſive Acceſſionet, 719

396. Poteſt Epiſcopus compellere Regulares, etiam
per cenſuras, ut accedant ad publicas Proceſſiones. 27.
Julii 1609.
397. Curatus ratione Stolæ debet præcedere aliis
Presbyteris, etiam Canonicis Eccleſiæ Collegiatæ. 24.
Octobr. 1609. .
398. Reliquiam deferre in Proceſſionibus H
ad Superiorem Convents, unde Reliquia aſſumitur,
qui cum Miniſtris paratis ultimo loco incedere debet;
ſed Regulares debent in dictis Proceſſionibus cedere di-
gniorem locum Clero Sæculari. 23. Januar. 1610.
399. Canonici tenentur ad cantandam Miſſam Con-
ventualem de Officiv currenti, ut lucrentur diſtribu-
tiones, nec ad ſatisfactionem ſufſicit Miſſa in Aurora.
25. Junii 1611.
40ο. Miſſa Conventualis de Feſto, ſeu de Feria cur-
renti omnino cantanda eſt, non obſtante quâcunque
contrarià conſuetudine. 28. Januarii 1612.
401. Non poſſunt Regulares Proceſſiones facere ex-
tra Eccleſiam in Feria V. in Cœna Domini, nec in Feſto
Corporis Chriſti, extra eorum juriſdictionem, & per
Parochiam alienam. 11. Dec. 1613.
402. Si incœptâà Conſecratione Eccleſiæ, correptus
morbo Epiſcopus deficiat, & præſertim antequam un-
gantur Cruces, veaſſumenda eſt Conſecratio. 12. Apr.
1614.
403. Miſlæ Votivæ jam acceptæ, quæ non poſſunt
celebrari diebus impedhtis, debent recitari de Feſte oc-
currenti cum applicatione Sacrificii. 19. Maji 1614.
404. In Mifla Patroni minus principalis non debet
dici Credo. 2. Dec. 1684.
405. Si in Deminica IV. poſt Paſcha legantur Le-
ctiones initii Epiſtolæ B. Jacobi Apoſtoli; in Feſto SS.
Apoſtolorum Philippi, & jJacebi legendæ erunt Le-
ctiones ejuſdem Epiſtolæ, quæ occurrent dicendæ in il-
la Feria. 5. Maji 1736.
40σ. Dam

I 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

406. Dum elevatur Euchariſtia Sanctiſſima, Cano-
nici, & Clerus, ſive in Choro exiſtant, ſive proceſſio-
naliter incedant, ſemper debent genuflectere. 2. Maji
1620.
407. Reliquiæ Sanctorum, quæ deferuntur in Proceſ-
ſionibus, non debent deferri ſub Baldacchino. 23.
Martii 1686.
408. In Feſto Stigmatum S. Franciſci adhibetur co-
lor albus. 9. Decembris 162 3. .
409. Canonici non poſſunt uti pallio, & pileo in
Choro, quando aſſiſtunt etiam Complerorio. 17. Ju-
lii 1627.
410. Nequeunt Regulares SS, Sacramentum expo-
nere ſine licentia Ordinarii. 26. Febr. 1628.
41II. Miſſæ S. Gregorii pro vivis, & defunctis im-
preſſæ, Xv. Auxiliatorum, & de Patre 5Æterno prehi-
bitæ ſunt. 8. April. 1628.
412. Non licet mulieribus comitari Proceſſiones per
Clauſtra Monaſteriorum Regularium, niſi adſit expreſſa
licentia Sedis Apoſtolicæ. 30. Septemb. 1628. &5.
Julii 16331.
413. Non potcſt prohiberi celebratio Miſſæ in Ora-
torio ruri ædificato per Laicum, antequam celebretut
Miſſa Parochialis. 3 I. Martii 1629.
414. In anniverſario translato ob Feſtum de præce-
pto, non variari debet Oratio: cujus Anniverſarium
Dopoſitionis diem &c. 4. Maji 1686.
415. Sæpius decretum eſt, Epiſcopos carere facultate
delegandi aliis benedictionem Paramentorum, & ea-
rum rerum, in quibus unctio non adhibeatur. 22. De-
cemb. 1629. .
416. Occurrente Feſto S. Marci die Dominico, in
Miſſa Rogationum non dicitur Credo, quia eſt Miſſa
Ferialis. 2 5§. Septemb. 1688.
417. Spinæ de Corona Domini Jeſu Chriſti inter

alißs
enin
Me
miban
iindebbe
111646.
el. Ml
llun
co
Iomimn
e
LC—
uuten
4
6,. An⸗
ttunia
6Deroni
14 Wn
tle ol,
n Cen
1649,.
9). Nit
Ue inſen
Erman,
4,
CoN l 4

Eunmn
Ulntin

le
8 ſe
mnn

4 1

Supplementum, Euvs Acceſſtones. 719

Reliquias inſignes computantur, & ſpeciali notàs, &
cultu dignæ ſunt. 21. Junii 1632.
418. Miſlæ votivæ, quas ex obligatione aliqua Ec-
cleſia tenetur per hebdomadas celebrare certis diebus
præſcriptis, in quibus multoties occurrit Feſtum de præ-
cepto, debent transferri in alteram diem Feriatam non
impeditam. 9. Decemb. 1634.
419. Miſſæ Votivæ non polſlunt dici ullo modo in
Dominica Palmarum. 14. April. 1646.
420. Miſſa de Dominica Pentecoſtes non poteſt re-
Ppeti in Sabbato quatuor Temporum Pentecoſtes. 14.

April. 1646.

42 1. Miſſa ut in die obitùs, prælente corpore, ul-
tra Miſſam de Communi Defunctorum, celebranda
erit, quando aliquis obierit in die Commemoratio-

nis omnium Fidelium Defunctorum, 14. Aprilis

1646.
422. In Canone omnino facienda eſt commemo-
ratio de Epiſcopo, etiam ab exemptis. 2 5. Septemb.
1649.
423. Sabbato Paſſionis debent velari Imagines, &
Cruces, etiamſi occurrat eo die Feſtum Sancti Titula-

ris, vel Patroni Eccleſiæ. 16. Nov 1649.

424. Velum, quo cooperitur Crux in Altari, ſemper
debet eſſe coloris violacei, & nunquam etiam in Fe-
ria v. in Cœna Domini eſt mutandum. 16. Novem-
bris 1649.
42 5. Pyxis, Oſtenſorium, & Corporalia, quæ im-
mediatè inſerviunt SS. Sacramento, debent benedici
juxta formam, quæ habetur in Miſſali propria. 16. No-
vemb. 1649.
426. Miſlſa, quando canitur ſine Miniſtris, non de-
bet thurificari, neque Altare, neque Chorus. 19. Au-
gaſti 1651.
427. Miſſa Votiva de B. M. V. in Vigilia Penteco-
ſtes non poteſt dici, X9. Aug. I65I.
428.

720 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

42 8. Miſſæ duæ ejuſdem Sancti immediatè una poſt
aliam non debent cantari eâdem die in Eccleſia, in qua
celebratur ejus Feſtivitas. 3. Aug. 16 52.
429. Miſſa non poteſt celebrari cum cæſarie ficta. 3.
Aug. 16 52. . . ð
430. Miſſæ Votivæ de Titulari, & Patrono non poſ-
ſunt dici cum Gloria, & Credo. 4. Aug. 1658.
43 I. Miſſa Votiva de B. M. V. cum loria, &
Credo, ſed ſine Officio poteſt celebrari in aliqua die
ob pnblicam cauſam, & ratione concurss. 8. Junii
1658.
432. Miſſæ currentes in honorem alicujus Beati non
canonizati, non poſſunt celebrari, ſine ſpeciali indulto
Sedis Apoſtolicæ. 28. Sept. 1658.
43 3. Beatorum reliquiæ in Proceſſionibus minimè
circumferantur. 27. Septembris 1659. coram Alexan-
dro VII.
434. Beati in Patronos non eligantur, nec eorum
natalitia cum Octavis celebrentur. 27. Sept. 1659. co-
ram Alexandro VII.
43 5. Miſſa ſolemnis in Dominica infra Octavam ali-
cujus Sancti non debet celebrari de eodem Sancto, licet
de conſenſu Ordinarii fiat Proceſſio ad ejus Eccleſiam.
24. Julii 1660. .
436. Miſſæ omnes de Sanctis ſub ritu duplici exclu-
duntur ab Octava Epiphaniæ, præter eas, quæ ſunt
Primæ Claſſis, nempe Titularis, & Patroni principalis,
ac Dedicationis Eccleſiæx. 20. Novemb. 1660.
437. Symbolum in Miſſa ſolemni poteſt decantari in
illa Eccléſia, ubi eſt Altare erectum ſub invocatione
alicujus Sancti, ratione concursũs ad præſcriptumRu-
bricarum, licet de eo fiat Officium ſub ritu ſemiduplici.
1. Apfil. 166 I.
43 8. Miſa in die Solemnitatis Corporis Chriſti non
debet cautari poſt abſolutam Proceſſionem, & hujuſ-
modi conſuetudo omnino abroganda eſt. 3. Junii 1662.
432

hH
ſto Cer
nendo

*

piren
NCi
lbeenl
67
,Mocni
uekllitn
ndchnion
rinannn
A.
MNo
dlo, Eem
nalle,

ttkcun in
kunrun
1 Ane
Uchs
rth inſt
tunte
Abrinc 1—

Uer infe

1. Qunde⸗
lect 45,
W .
Orari

di Supplementum, Eve Acceſſtones. 721
439. In Feſto SS. Corporis Chriſti ſervanda eſt di-
enlka 3 7.
6 ſpoſitio Cæremonialis Epiſcoporum lib. 2. cap. 3 3. in

reponendo SS. Sacramento, ubi nulla fit mentio de v.
Dominus vobiſeun, non verèò Rituale Romanum,
ubi dicitur addi Dominus vobiſcun „ G ſie ſervat in
Urbe Summus Pontifex. 16. Junii 1663. & 28. Sept.

eeit

NN 1675. .
440. Parochis miniſtraturis SS. Sacramentum infir-
ind mis non eſt licitum de die, neque de nocte uti parvo pi-
leolo in delatione ejuſdem per Civitatem, ſub prætextu
alicujus infirmitatis, abſque ſpeciali Sanctæ Sedis licen-
tia. 13. Aug. 1695.
441. Miſſa Votiva dum cantatur pro re gravi de ali-
quo Sancto, ſemper dici debet cum loria, & Credo,
& cum colore, quo utitur in Feſto, cujus Miſſa canta-
u tur. 13. Aug. 1667.
442. Intuitu alicujus Altaris privilegiati in aliqua
Eccleſia non licet exponere Tabellam ſuper januam ip-
ſius Eccleſiæ cum inſcriptione: Indulgenza per li Mor-
ui; ſed tantùm ſuper ipſo Altari privilegiato conſuetis
verbis: Altare privilegiatum pro Defunktis. 13. Au-
guſti 1667.
443. Miſſa S. Crucis non debet ullo modo celebram
die Veneris infra Octavam Nativitatis D. N. J. C.
non obſtante quâcùnque prætensâ conſuetudine il-
lam celebrandi ſingulis diebus Veneris infra annum,
& ſignanter infra Octavam ſupradictam. 12. Januar.
1669. .
444. Quando adeſt legatum, quòd Sacerdos, ante-
quam diſcedat ab Altari, recitet aliquod Evangelium,
Pſalmum, ſeu Orationem poſt terminatam Miſſam, de-
bet oneri ſibi injuncto ſatisfacere poſt fſinem Miſſæ,
exutis veſtibus Sacerdotalibus, & cum ſola Cotta in
Altari, vel in Sacriſtia, & ſic legatum adimplere. 31.
Aug. 1669. .
44 5. Miſlam in Altari majori, ubi eſt expoſitum pu-
D Ad P. La-Croix Theol. Sappl. 2„.2 blicè

722 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

blicè SS. Sacramentum, non licet celebrare, præſertim
ſi in Eccleſia adſunt alia Altaria, in quibus celebrari
poſſit. 9. Aug. 1670.
446. Miſſlæ Defunctorum non poſſunt celebrari
niſi cumvolore nigro, vel ſaltem violaceo. 21. Junii
1670.
447. In Exequiis Parvulorum in Feria v. & vI. &
Sabbato Majoris Hebdomadæ, poteſt omitti Gloria Pa- l
tri in Pſalmis, qui dicuntur pro conformitate temporis. Mit
16. Januar. 1677. ſ Mnn
448., Diaconus miniſtrans mus Canonico celebranti, Muo, ann
ut benedicat, debet dicere: Benedicite, Pater Reveren- Cumd
de, & non Pater Reverendiſſime. 4. April. 1699. e
449. In Eccleſiis permittuntur Altaria tantuùm anti- mllon
qua Sancétis veteris Teſtamenti Prophetis dicata. 3 T. gudhung
Aug. 1697. ltbe
450. In depoſitione Defunctorum in verbis illis: non
intres in judicium cum ſervo tuo, quando eſt muliex, GIli
aut plures ſunt Defuncti, non poſſunt verba ſervotuo, .
immutari in ſerva tua, vel ſervis tuis, abſque ſacræ Ru- gin in
bricæ læſione. 3 I. Aug. 1697. nti
451. Ante verſiculum, qui dicitur Communio, coo- *
periendus eſt Calix velo in anteriori parte, prout ante Llcn
Confeſſionem. 1. Martii 1698. R
452. In Dominicis Advents, & Quadrageſimæ, in ißin
quibus fit de duplici primæ Claſſis, non ſunt cantandæ Yen d)
duæ Miſſæ. 5. Julii 1698. Rnn
453. In Feſto Translationis Patroni principalis Ca- aheh,
thedralis ſub ritu duplici majori non poteſt in Miſſa dici eun
Symbolum, nec in ipſa Eccleſia Cathedrali, neque e
er totam Diœceſim. 19. Junii 1700. Neque in Feſtis unde
88. Martyrum, Confeſſorum, & Virginum, quæ cele- Wel
brantur ſub eodem ritu duplici majori. N dol
454. Benedictio publica ſacrorum cinerum facien- ull⸗
da in Feria Iv. poſt Dominicam Quinquageſimæ »
non poteſt ſeri poſt Tertiam, ſed ſervandæ ſunt Ru- A
bricx, iIl

9.

a
“R Supplementum, ſive Acceſſiones. 72 3
d bricæ, in quibus præſcribitur poſt Nonam. 22, Januar.

1701.
455. Sacerdotes non debent deferre manutergium

* ſuper Calicem, tam eundo, quàm redeundo ab Altari.
1. Scptelnb. 17033.
dkti 456. Non eſt toleranda conſuetudo exponendi pa-
“ tenter Hoſtiam conſeeratam reſervandam à Feria v. in

i, -Cœna Domini uſque ad ipſius conſumptionem in Feria
um - vI. in Paraſceve. 14. Febr. 1705.
457. Antiphona B. M. V. in fine Officii debet omitti
in Choro, quando immediatè ſequitur Miſſa, quæ in
.FEccleſiis non Cathedralibus, & non in Collegiatis, ſed
in minoribus etiam Regularium, licet non cantetur à
Choro, ſed coram Clero legatur tantùm à Celebrante,
uEhabenda eſt tanquam Conventualis; G& in Feſtis ſecun-
deæ Claſſis debet omitti commemoratio S. Simplicis eâ-
dem die occurrentis. 14. Febr. 1705.
45 8. In Feria vI. poſt Octavam Aſcenſionis, ſi occur-
rit Feſtum Ix. Lectionum, facienda eſt in Miſſa com-
memoratio illius diei, niſi Feſtum fuerit ex ſolemniori-
bus, juxta Rubricam. 4. April. 17055.
459. Si accedat ad Regularium Eccleſias Epiſcopus
Titularis ſuffraganeus ad celebrandum Pontificaliter,
non debent Regulares ci Baldachinum erigere, quod
nec in Eccleſiis ſuis, nec in exemptis Dicœceſibus illi
competit, quamyvis accedat de licentia Ordinarii. 6.
rMartii 1706.
460. Feria III. Rogationum non dicitur ſecunda Ora-
tio Dominicæ. 25. Septemb. 1706.
461. In die S. Laurentii Titularis alicujus Eccleſiæ
Cathedralis, vel Matricis nullius Diœceſis, non eſt reci-
tandum Symbolum Apoſtolorum in aliis Ecclenis ejuſ-
dem loci, ſed tantům in Eccleſia Ppropria. 2 3. Martii
1709. .
462. Quando per annum fit apud Privilegiatos Offi-
cium de Immaculata Comceptione, vel ſub alio Titulo,
ZP Z. 2 vel

724 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

vel de Sancta Maria in Sabbato, vel de SS. Sacramento,
ſi dicatur aliqua Miſſa Votiva non habens Præfatio-
nem propriam, Præfatio debet eſſe de communi, vel de
tempore, ſi tunc ſpecialis dicatur; non veròè ea, quæ eſt
conformis Officio. 16. Junii 1708.
46 3. Cingulum, tertium indumentum Sacerdotale,
poteſt eſſe coloris Paramentorum. 8. Junii 1709.
464. Inſtrumentum Bugiæ, de candela ſerviens Epi-
ſcopo, non poteſt eſſe materia Ordinis Acolythorum lo-
co Candelabri, ſeu Ceroferarii. 8. Junii 1709.
46 5. Infra Octavam Corporis Chriſti, & Nativitatis
Domini prohibentur Miſſæ Votivæ, vel pro Defunctis.
In Miſſis verò ſolemnibus pro re gravi infra eadem
Octavam celebrandis, dicenda eſt Præfatio juxta Rubri-
cam Generalem tit. 12. num. 4. 2 5. Septemb. 1706. ap-
rôbante Clemente XI. 29. ejuſdem.
466. In Vigilia Omnium Sanctorum, ſi occurrit dici
Miſſa de Feſto ſemiduplici, poſt orationem Vigiliæ, ter-
tia Oratio erit Acuntctis, non verè de Spiritu Sancto.
2 I. Jun. 1710.
467. Quando Feſtum S. Petri Marryris transfertur
extra tempus Paſchale, Evangelium erit: Si quis venit
ad me. §. Maji 1736.
46 8. Dum Miſſa cantatur coram SS. Sacramento in
Altari expoſito, debet fieri commemoratio de eodem
SS. Sacramento poſt omnes alias commemorationes de
præcepto, & in Miſſis ſolemnibus tantùm Feſtorum

primæ, & ſecundæ Claſſis eſt facienda ſub unica conclu-

ſione. 23. Jun. 1736.
469. Sequentia in Miſſa de SS. Nomine jJeſu eſt omit-
mittenda. 23. Jun. 1736.

470. Si ſecunda Oratio eſt de spiritu Sanéto, aut de
ᷣo fiat mentio, tertia ſive ultima non debet concludi:
ejuſdem Spiritus Santcti Deus. 15. Sept. 1736.
47 1. Poſt expoſitionem Reliquiæ Sanctiſſimæ Crucis,
vel

p
eſ
cl
61. M
rm

7 Nli
mm: 1
1 ſehe.
e Dueni
nenin
lunpn
5Kmmen
Umkcu
Monen
irail
um, en
Arceci
ihacdhli
liriſeh
nid hol
Koltadete
Gen Clpteh
Otr
4

1 1 eri

Ne Polne

1 ,

le

ing
5 * 2
dee Supplementum Rve Acceſſiones. 725

nin vel poſt ejus delationem in Proceſſione, benedicendus
Ekn eſt populus cum ipſa. 15. Septemb. 1736.
Aonſetg, 472. Reliquia Sanctiſſimæ Crucis non eſt incenſanda
ACelebrante genuflexo. 15⁄ Septemb. 1736.
ne 3473: Epiſcopus poteſt cogere Sacerdotes Sæculares,
nin ut audiant Confeſſiones Sacramentales cum ſuperpelli-
ceo, & Stola; & Regulares cum Stola tantum. 28.

474. Benedicétio cum 88. Sacramento danda eſt in
ſine Hymni: Pange lingua, non verò ad v. Sit & bene-
dictio. §. Febr. 1639.
475. Patena ad Miſſam in extremitate, ſeu ora Pate-
næ congruentius eſt oſculanda. 24. Julii 1683.
476. Lampas ardens omnino retinenda eſt ante Al-
tare SS. Sacramenti; non verò ſupra valvas Eccleſiæ in
in Choro de diametro oppoſito ante prædictum Altare.
i 22. Aug. 1699.
477. Diſponente S. C. quòd Regulares ad Octavas
Patroni principalis non tenentur, quæſitum fuit, an ly
non tenentur, excludat etiam libitum, ita ut Regulares
non poſſint de dicta Octava recitare, ſi velint? Reſpon-
ſum fuit, excludi etiam libitum, & non poſſe, niſi id
ſpecialiter ipſis Regularibus indultum fuerit ex vi con-
ceſſionis Apoſtolicæ, vel Conſtitutionis Religionis ab
Apoſtolica Sede approbatæ. 20. Maji 1683.
Idem expreſſè de Monialibus conſtitutum, quod ſpe-
ctat ad Octavam Dedicationis Cathedralis. II. Febr.
1702.
47 8. In Feria IV. poſt Octavam Aſcenſionis poteſt
Grlte fieri de Officio Semiduplici translato. II. Aug. 1691.
479. In Officio ſimplici Martyris, qui ſanguinem non
fudit, ſemper pro ſecundo Reſponſorio dicendum eſt:
Domine præveniſti, quæcunque occurrat Feria. 10.
Jan. 1693.
480. Octava Omniùm Sanctorum tanquam dignior,
„. 2 3 præ-

726 AdR. P. La⸗Croix Theologiam Moralem

præferenda eſt Octavæ Dedicationis Eccleſiæ. 5. Mar-

tii 1609 5§.
481. Sancti Martyres in concurrentia Offieii Dupli-
cis cum Sancto Confeſſore, non debent habere inte-
gras Veſperas propter majorem dignitatem, & nobili-

tatem, quam habet Martyr præ Confeſſore; neque

Confeſſor habet integras Veſperas in concurrentia

cum Virgine ob dictam majorem dignitatem. 4. Dee.

1799.

482. In concurrentia Feſtorum ejuſdem Rits, & aliàs

quomodocunque parium, primum locum habebit Offi-
cium Eccleſiæ particularis, ſecundum Ordinis, ſeu Re-

ligionis, tertium Diœceſis, quartum Nationis, quintum

Eccleſiæ univerſalis. 23. Jun. 1736.

48 3. In Deſponſatione B. M. V. non eſt facienda com-

memoratio Sancti Joſephi, niſi conſtet de ſpeciali con-

ceſſione. §. Maji 1736. & 2 3. Jun. ejuſdem anni.
484. In die Octava Dedicationis ſemper funt repe-
tendæ Lectiones in primo Nocturno, quæ jam lectæ fue-
runt in primo Nocturno Ofſcii de ipſomet Feſto Dedi-
cationis. §. Maji 1736. .
48 5. Ubi Feſtum Sanctiſſimæ Trinitatis eſt titulus
Eccleſiæ, non eſt dicendum per totam Octavam, ſive
Officium fiat de Octava; ſive de alio Feſto occurrente,
Symbolum Sancti Athanaſii, ſed ſolùm in ſolemni Fe-
ſto Sanctifſimæ Trinitatis, & in die octavo ejuſdem.
4. Maji 1736.
486. In Dominica in Albis poteſt legi nona Lectio
de Simplici Feſto occurrente, 5. Maji 1736. Hæc ſatis.
Alia ſuis locis attulimus, ubi de Horis Canonicis, de-
que Sacroſancto Miſſæ Sacrificio. Cætera minus ad mo-
ralem Theologum pertinent. S
Lib. 6. p. 2. n. 2056. collecta (r) .
(2) Ego verò, ut aliàs monui, illa contuli cum Me-
ratii Indicibus. Ut autem ſcias, quæ danda ſit Meratio
ſdes, audi illum in Præfatione ad univerſum H
æ.

Aude
n ſene
alitci⸗
4Sler
rurev

lu ſami
nlo
E Kbl

ücinn
Carber,

la. y
1 Aſluin
ie N.n
ge. Iud
63. Min
62. Nnd
eyſanu.
e 10. 1

llng,

li. HH .
ui Supplementum, five Acceßionet. 727
¹Ræc de ſua Decretorum collectione ita dicentem: Exe-
tnilti gimus illa ad ipſa authographa imo ex authographis
n ipſis non ſemel eſoripfimus, cum nobis facilis permitte-
iien 8 retur aditus ad Tabularia 0α Archetyporum fioret nſu-
li ra acerdote Antonio Celt. Romano, zorundem Tabu-
i laxriorum uſtode.. .Miſſa autem fecimnt, que ab
n Authoribus aſſerta, citata, aut indicata, in Tabulariis,
&& Regeſtis S. K. C. reperiri non potuerunt, ne ſcilicet
apocrypha , aut dubia, genuinis, & certis Pidem detra-
berent. .
Lib. 6. p. 2. n 32080. Annunciationis occurrerit
die Veneris (1)
() Ita ſtatuit Clemens XI. in edicto 15. Martii
1722. in quo privatas Miſſas prohibus diebus Jovis,
Veneris, & Sabbati Sancti. Vide alia apud Lambert-
.262.
Lib. 6, p. 2. n. 20 8 3, elegi obſervandum (1)
(¹) Non inutile judicavimus Indicem materiarum,
ad quas ſpectant Decreta tum ab Authore noſtro, cuùm
A nobis deſcripta attexêre, & ſingulis numerum Decrete-
rum adſcribere.

l

A
Bbas. 109. IIO. III. II 2. IT 3. 3 9 2.
A Abſolutio ſuper cadaver. 327.
Alleluja. I7.122.
Altare. Ejus Conſecratio. 26. 36. 37. 3 8. Portatile. 27.
143. Majus. 2 5I. Privilegiatum. 7 8. 80. 267. 268.
442. Sancti Veteris Teſtamenti dicatum. 449.
Anniverſauria. 74. V. Miſſæ Defunctorum. 414.
Annulus. 198.
Antiphonæ. 16 3. 164. 300. 316.457.
Archidiaconus. 97. 101.
Aſperſio Aquæ Benedittæ. 50. 269.
Aſſiſtentia ad Miſſam, & Veſperas. 54. 88. 366. 370,
V. Chorus.
Aurora. 214.

Z. 2 4 B.

72 8 Ad K. P. La⸗Croix Theologiam Moralem
. 8 .

Bbenri eorum cultns, Offcia, Peſta, Reliquiæ. 167.
16 8. 227. 22 8. 229. 230. 231. 23 2.233. 234.
432. 43 3. 434. L
Benedictio Olctava in Offcio. 252. 2 53. Paramento-
rum. 13 8. 13 9. 41 5. Candelarum, &c. 395.454.
Cum Sancétiſſimo Sacramento. 474.
Bugiæ inſtrumentum. 464.

C

Anmnpane. 129. 130. 145. 380.
Candelæ 170.
Canon. 146. 420.

Canonici, & Dignitates. 11. 13. 2 8. 45. 50. 52. 53. 577

89.90.92. 9 5. 96.9 8. 99. 100. 102. 103. 119. 125§.
127. 132. 133. 154. 156. 19 5. 198.199. 213.305.
3 16. 324. 37 1.373. 379. 3,8 8. 389. 395. 3 99.406.
409. 448.
Cantus Gregorianus. 156.
Cappellani Confraternitatum. 3 40. 3 83. Monialium. 41.
Cereus Paſchalis. 120.
Chorus. 137. Rubricæ ad aſſiſtentium in Choro. 318.
319. 320. 321. 322.409.
Cineres. 8 5, 170.
Cingulum. 3 12. 463.
Clerici Seminarii. 391.
Coadjutor Epiſcopi. 12 5. 126. 147.
Collegiatæ Eccleſiæ. 141. 153. 154. I 55⸗
Color. 408.
Commemorationes. 124. 271. 285. 287. 288. 359.
45 8. 46 8. 483.
Commemorationis omnium Fidelium Defunltorum dies.
244. 421. .
Communio. 134. 160.
Con-

1.
ernt
ſeruel
etk

Mande

Kenmd

Porll
nin
.
nnler.
Gemleche
nbiſimr
639. Cone
ſblen ))
unn;

lizſ. z
ru eſt

iſſ,2 .
A

N

1

,

„. )
t, Mere

eing.

b

Supplementum, ſive Acceſſioner. 729
Concio. 12. 226.

,, Confraternitates. 3 40. 3 41. 342. 343.344. 345. 346.
69 Conſecratio Eccleſie. V. Eccleſiæ. Altaris. V. Altare.
ig Curatus. 397.

e g Edicatio Eccleſiæ. V. Dies fixa. 3 5 5.

D

Ech conſecratio. I. 2. 402. Dedicationis Feſtum,
Officium &c. 2. 3. 4. F. 6. 480. 484.
Epiſcopus. 6 1. 69. 89. 90. 9 1. 9 3. 9 5. 96. 97. 100. 102.
104. 116. 13 2.144. 145. 156. 192. 23 3. 344. 365.
3 368. 373. 376. 377.379. 3 89. 3,96. 410. 41 §. 42 2.
459. 473. .
Evangelium. 2 11. 305. 467.
EFwpoſitio Saenkctiſſimi Sacramenti. 81. 287. 288. 384.
410. 439. 445. 45 6. 46 8.

PEeelre in Eccleſia. 144.
. Feria V. in Cœna Domini. 13 3. 134. 13 5. 148.
5399. 456.
Leſtum ſimplex. 18. Duplex. 75. 76. 78. 79. 82. 307.
Novem Lectionum. 58. Ad Libitum. 216.2 17. 218.
Sanctiſſimæ Trinitatis. 383. Corporis Chriſti. 8. 4.
439. Conceptionis B. M. V. 330. Annunciationis
ejuſdem B. M. 296. 297. 360. 361. Expectationis
Partus. 300. 3 01. B. M. de Mercede. 331. S. Joſe-
4 Phi. 13 5. 136. 297. S. Antonii Patavini. 23 5. Oc-
e currentia Feſtorum, ac translatio. 20. 219. 247. 249.
254. 2 5§5 §5. 2 5 8. 2 59.260, 26 1.274. 303. 3 2 3.467.
N 482.

NMfohmt G Enußerio. 387. 406.
Gloria in excelſiz Deo. 117. 118. 266. 289. 290.
430. 43 1, 441.
1. 2 5§ Gla-

G

73 AdR. P. La-Croia Theolagiam Moralzn

Gloria Patri. 262. 447.
CGCubernator Civitatis. 392.

H

Ebdomadarius. 149. 150. 241. 395.
Horarum cautus. 3 1. 91.
Hymnus Iſte Confeſſor. 281. 282. 349.

1

Paginer. 3 5. 5 1. 137. 167. 140.
Indulgentiæ. 267. 26 8. 298.

Hura Parochialia. 332.33 3.33 4. 335. 3367337.
I.

Ldander 311. 476.
Leltiones in Officio. 245. 40 5. 486.
Libri oſeulum. 140.
Litanig. 2z 10O. Majores. 182.

M

MAeder Ceremoniarum. 3,2 5. 37,2. 3 8 I.
Matutinum. 32. Defunctorum. 33.
Miſſe obligatio. 115. Rubricæ ad Miſfam ſpectantes.
23 8. 242. 243. 42 8. 43 8. 444. 45 1. 455. Miſſ.
ſolemnia. 37 8. Translatio. 76. 82. Miſſæ in media
nocte Nativitatis. 2 2 1. Intra Clauſuram. 71. Miſſa
Conventualis. 55. 56. 57. 5 8. 59. 60.6 2: 64. 6 5.66.
317. 39 3. 399. 400. 452. Defunctorum. 19. 60.
62. 76. 8 1. 82. 8 3. 84. 177. 244. 42 1. 446. Miſſæ
Epitcopi ſolemncs. 7 3. Nova. 44. Peculiares ali⸗
quorum Ordinum Religioſorum, aut Locorum. 189.
190. Votivæ. 19. 60.6 2.7 3. 75:. 84. 117. 118.177.
266.403. 418.430. 44 1. NVanira . M. V. 64. 270.

n41.

6,410.
Hliclet 3
o ,

16019.
undnbo
4.
in, ct
69,70,
Plor 26

Ilenen
e NM
c. 0.

iun bym⸗

un uj

Al. I
ani, ,
ſen, 16
139.

Suppy lementum, ſive Arvceſſtones. 731

427. 43 1. Prohibitæ. 411. De Dominica Penteco-
ſtes. 420. Sanctæ Crucis. 443.
Moniales. 39. 40. 41. 71. 264. 265 5.
MWMuſica. 43. .
Nortaad libitum. 275.
Ctava. 186.247. 249. 43 5. Corporis Chriſti. 15.
18.19. Epiphaniæ. 43 6. Nativitatis. 44 3. Om-
nium Sanctorum. 480. Dedicationis Eccleſiæ. 480.
484.
Oficium, ejus translatio, mutatio, &c. 15. 20. 677.
ſſg, 68. 69. 70. 106. 116. 185. 191. 192. 193. 197.
2,00.201. 256. 257.272. 27 3.277. 283. 284. 285.
304. 3 30. 47 8. 479.
Oficia ſemel in hebdomada conceſſa. 3 50.3 5 1.3 56.3 57.
Ad libitum. 2 17. 220. 35 8. Officium SS. Corporis
Chriſti. 16. Conceptionis B. M. 162. Parvum B. M.
121. 123. S. Rochi. 202. Defunctorum. 194.
Oratio W. horarum. 306. 336.
Orationes in Miſſa, & Offcio. 6 3. 15 8.179. 414. 46%.
466. 470.
Oratorium Privatum. 108. 128. 338.339. 413.
Organum. 225. 226.

Pale. 313.

Palmæ. 170.
Paraſoeve. 161.
Paſſio. 23 9.
Patenta. 175. 475.
Patronus Loci, Regni &. 20 3. 204. 20 5. 206. 207.
208. 209. 222. 271.404. 410.477.
Lax. 94.
Pileolus. 55. 16 9. 440. Præfatio. 17 1. 17 8. 290. 462.
Primicerius. 386.
Proceſſio. 3 9. 42. 72. 86. 119. 15 1. 183. 184. 235.
. 236.

P

9
732 Ad F. P. La-Croiæ Theologiam Moralem 1

236. 276. 308. 309. 31 5. 341. 342. 343: 375.:388
39 1. 396. 40 1. 406. 407. 412. Corporis Christi.

7. 9. 10. 1 1. 1I 3. 2 f. 22. 34. 36 4. 438. e
PPf'ſalmi Pœnitentiales, & Graduales. 1052
Pyxis Ss. Enchariſtiæ. 212. 425.
N

REconcilisrio Eccleſiæ, ſeu Cyxmeterii. 131. d
Kegulares. §K=6. 79. 146. 147. 151. 16 5. 183
184. 224.263. 279. 280. 308. 347. 3 50. 3 § 1. 35 2⸗ Ib,
364.36 5.36 8. 396. 398.40 1.410. 459.47 3·477. )(/,
Reliquig. 2 3. 26. 3 1 1.374. 398.407. 43 3.471⸗472. ſe⸗
Reliquia inſignis. 18 5. 186. 193. 417. Ani ſe⸗
Keverentia. 180.
Kagationes. 42. 86. 36 8. 416. 460.

§

Fbeaer

Abbatum ſanttum. 295. 296.
Sacramentorum adminiſtratio. 105. 2 10. 473.

Sanbti non Canonixati. 3 8. 20 1. klleen
Sequentia. 469. Clrnqi
Septimum candelabrum. 73. Euege
Suffragia. 159. Gerenid
symbolum. 65. 117. 118. 166. 287. 289. 326. 347. Mliniel
404. 416. 430. 431,437. 441. 457. 46 1. 4 85. um ho
b72.
. 1
L Aervatnlen in quo aſſervatur SS. Euchariſtia. Un
. OLn
213. 24. 25.
Temporis præſcriptio ad recitandum in Choro Divi- NV.
num Ofhicium. 314. . d
Thurificatio. 4 5 46.47. 48. 49. 66. 88. 107. 152. n
362. 36 3. 3 67. 388. 389. 392. 394. 426. 472. efd
Titulus Eccleſiæ, I14. 48 5. Altarium. 197. 6on

hen⸗
V Ve- i

. d Supplementum, ſive Acceſſtones. 733
r,e,
e
a g Blatio Altarium &c. 240. 42 3. 424.

Veſperæ. 246. 247. 248.249. 250.27 5. 286.3 59.
481. Defunctorum. 86.
Veſtes ſacræ. 142.
Vicarius Epiſoopi. 2 8. 29. 30. 99. 103.176. 18 1.369.
3 81. 385.
Figiliæ. 304. 427. 466.

Lib. 6. p. 2. n. 2148. in utramque partem (1)
(1¹) Quod Inſtrumentum Bugiæ de candela ſerviens
Epiſcopo poſſit eſſe materia Ordinis Acolythorum loco
Cendelabri, ſeu CGeroferarii. Nam S. R. C. 8. Junii
4 1709. in Decreto, quod 464. eſt in noſtris additioni-
bus ad num. 2055. hujus ſecundæ partis L. 6. expreſsè
ſtaruit, hoc inſtrumentum eſſe non poſſe materiam ejus
Ordinis.
4 Lib: 6. p. 2. n. 2149. prior non eſt certa (1)
ine (1) S. C. die 10. Januar. 17 10. in Senogallienſi Ordi-
1l natiotis Fr. Franciſco Aeſino Ordinis Capucinorum,
qui Calicem quidem, & Patenam in Subdiaconatus ſu-
ſceptione tetigerat, non autem librum Epiſtolarum ex
inadvertentia Senogallienſis Antiſtitis, reſpondit ta-
ctum Libri eſſe ſupplendum per Epiſcopum, etiam pri-
vatim. T. 9, Keſolut. ſelect. ab anno 1700. ad 1718.-
pag. 72.
Lib. 6. P- 2. num. 2163. temitteret, inquit, Ca-
KRrop. (1)
i (1) Ut locum diſpenſationi eſſe cenſuit S. C. 16.
Decembr. 1719. in IWprenſ: Diſpenſ. T. I. P. 252. & 12.
Julii 1721. in Pariſienſi Diſpenſ. p. 50. & in Namur-
senſi itens diſpenſat. 10. Martii 173 1. T. 3. pP. 10 1. Cau-
te tamen procedendum, & gravitas coactionis ſolide
probanda. Hinc ſæpius eadem S. C. definivit, Diſpen-
ſationem minime concedendam eſſe, ut videre eſt T. 5.

P. 94.

734 Ad R. P. La-Croix Theole giam Moralem.

P. 94. in Arelat. T. 6. p. 273. in Conſtantienſi, & in
eadem T. 8. p. 7 I. & in Pariſ. T. 12. p. 16 4. ſed etiam
anno 17 16. in Hiſpalenſi T. 9. ubi ſelectæ Reſolutiones
recitantur ab anno 1700. ad 1718. pag. 101. .
Lib. 6. P. 2. num. 2176. hunc animum nunc ha-
bere 1]
I] Juramentum hoc plane neceſſarium eſſe pro do-
micilio contrahendo ſemper cenſuit S. C., ut in Ugen-
tina, ſeu Hydruntina Ordinat. 1. April. 1719. T. I.
Reſol. p. 165. in qua fuit reſolutum, Ordinationem
non pertinere ad Epiſcopum Ugentinum, ſed ad Ar-
chiepiſc. Hydruntinum, in cujus Diœceſi Ordinandus
majorem ſuorum bonorum partem habebat, una cum
inſtructis ædibus, & inter Cives fuerat adſcitus, præſti-
to tamen juramento ad tramites Bullæ. Similiter in Ro-
mana, ſeu Tuſculana cit. T. 1I. Reſol. p. 299. 27. Apr.
1710. ſtatuit S. C. illicitè fuiſſe primà Tonſurâ, Mino-
ribus, & Majoribus Ordinibus initiatum in Urbe ſine
liceris Emin. Epiſcopi Tuſculani Franciſcum Antonuc-
ceium, eo quod Pater origine Tuſculanus eſſet, neque
juramentum exhibuiſſet Domicilii à ſe in Urbe contra-
cti.
Lib. 6. p. 2. nu. 2178. quo Conſtitutio n. 2172.
requirit 1]
I] Quæres I. An Coadjutor cujuſdam Canonica-
tus cum futura ſucceſſione, & aſſignata Congrua, aliàs
exterus, eo ipio dici poſſit ſubjectus Capitulo ad effe-
ctum ſuſcipiendi Ordines, abſque alia dimiſſoria Epi-
ſcopi ſuæ Originis? II. An ſupradicta Coadjutoria ſuf-
ſiciat ſaltem, ut talis Coadjutor dicatur habere domi-
cilium requiſitum à Conſtitutione Innoc XII. mox re-
lata, ad effectum ſuſcipiendi Ordines, exeo, quod ex
poſſeſſione talis Coadjutoriæ perpetuæ, videtur ſuffi-
cienter demonſtratus animus perpetuò permanendi? e.
aifrmative quoad utrumque, ſic enim reſpondit §.. C.
23. Auguſt. 172 1. T. 2. p. 70. in Elborenſi Dubiorumi

ſed

Skin 1
rlnnmet
(poricutt

Mal, 6
laſrei
,leitezt
lſnuh!
nale
Mulihi, 4
uniun Cax
Aurdoan

nfonin
ahetln
ncerhie
Ib. 1
1I
lgeͤ
le dd
llumkb
unhn ſo
el. e,
ilpuben
mitire
nt

Supplementum, ſive Acceſſiones. 73 5

ſed & in Tarraconenſi 1. Julii 1741. T. 10. p. 86., cùm
quæſitum,fuiſſet, an Coadiutorer alicujus Dignitatis, vel
Caonicatüs cum fntura ſucceſſione, tam in caſu, quo
Apſis Congrua portio, aut penſio per Coadjutum aßſigne-
tur e* frubtibus bpraæbendæ ziuſädem Dignitatis, vel Ca-
noniçatus, quam in caſu, gquo Congruam portionem ſi-
bi aſignatam habeant ex propriis, vel alterius patrimo-
nialibus bonis, donec per obitum Coadjutt hat locus eo=-
rum ſucceſſioni ad dictam Dignitatem, ſeu Canonica-
tum, licitè poſſint al Epiſcopo, in cujus Dirkceſi ſunt ti-
tuli ejuſmodi Beneficiorum reſidentialium, ſine literis
dimiſſorialibus Epiſeopi ſuæ Originis, vel præcedentis
Domicilii, ad Ordines promoveri? reſcripſit S. C. Co-
adjutoriam Canonicatus, vel Dignitatis ſußicere, ut
Coadjutor dicatur habere Domicilinm requiſitum in Cvu-
Nitnutione Innoc. AII. incip. S beculatores. Quæ quidem
S. Cein hac Tarraconenſi deciſio iterum vocata fuit ad
examen. 18. Apr. 1744. At, ut legimus T. I 1. Reſol.
P. 283. reſponſum fuit, in deciſis, ſtandum eſſe præſti-
to uramento ad formam Bullæ Speculatores, & amplius
Inon debere hàc de re moveri quæſtionem.
Lib. 6. p. 2. num. 2180. quod ſi quis habeat æqua-
liter (1)
(1) Vide, quæ præclarifl. Card. Lanfred. T. 6. Keſol.
S. C. congeſſit in expoſitione cauſæ Bonon. p. 16 3. Ad-
de autem, poſſe Filium familias poſt pubertatem Do-
micilium ſibi conſtituere, & Domicilii jura nanciſci,
ubicunque voluerit, etiam ſeorſum à Patre, ex L. pla-
cet & L. non ntique ff. ad municipal. Non ita certum
eſt de impubere, num ipfi liceat Domicilium habere à
Paterno diſtinctum. Negant enim Feder. de Sen. Conſ.
153. Bald. conſ. 334: aliique citati in expoſitione Xa-
vennatenfes Ordinationis T. I1. Keſol. S. C. p. 133.
Nam impuberes carent animo, & intellectu ad Domi-
cilii mutationem requifito. At de infante, qui è patria
ſua ab Avo Materno Ariminum cvocatus, ibique diu re-
tentus,

736 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

tentus, ac tandem hæres inſtitutus ſub conditione per-
petuèò in ea civitate manendi, eam hæreditatem adie-
rat, olim diſceptatum eſt apud Rotæ Auditores, num
Domicilium illic ſibi comparâſſe videretur? Deciſum
vero fuit, utique comparàâſſe, uti ex Deæciſ. 193. n. 2.
& ſeqq. cor. Merlin. tum quia contrahendi Domicilii
animus in iis duntaxat perſonis deſideratur, quæ hunc
animum habere poſſint; tum quia pupillus, & infans
rectè capax ſit acquirendi Domicilii per Tutorem, vel
Patrem tanquam legitimum adminiſtratorem ex Barto-
li aliorumque ſententia. Favet & huic de Domicilio
ab impuberibus acquiſito ſententiæ S. C. in citata Ra-

vennat. p. 13 4. decrevit enim ab Ordinario Ravennæz

licitè ordinari poſſe Clericum, qui impubes Ravennam
advenerat, neque Ravennæ tot annis poſt pubertatem
commoratus fuetat, quot ad Domicilium conſtituen-
dum præſcribuntur. Hinc enim fit, Domicilii annos
ab adventu ante pubertatem ſecuto numerari potuiſſe;
quod utique falſum eſſet, ſi impuberes Domicilium ſibi
non poſſent ſtatuere.
Lib. 6. p. 2. num. 2183. prout requirit Conſtitu-
tio (1)
(1) Hinc in Uxentina T. I. p. 197. S. C. 17. Jumii
1719. ſtatuit neque ſuſpenſionem, neque ſubinde ce-
lebrando irregularitatem contraxiſſe Sacerdotem ab
Uxentino Epiſcopo ordinatum, nullis requiſitis Lite-
ris Teſtimonialibus Epiſcopi Neritonenſis, ad cujus
Dieceſim quandoque advenerat aut causâ videndi ſuos
conſanguincos, aut ſtudiorum causâ.
Lib. 6. p. 2. n. 2185,& iterum alium ab Epiſcopo
Domicilii (1) .
(1) Statuit id diſertis verbis S. C. in Fandana Ordi-
nuin 27. Febr. 1666. quæ T. 5. Reſol. P. 246. refertur.
Lib. 6. p. 2. n. 2187. Quod dicitur n. 2174. (1)
(¹) Nota diſputatum fuiſſe in S. C. 27. Julii 1697.
an azste noiſſima Conſtitntione Speculatores poſſet Epi-

ſcopus

ſcnln
uje alͤ
Hurlſen

Mlomfe

ifnml,
lb.0.)..
Iurllel
unirt,fl
Imlonre
Wiludo
Wrileoi
cnr; n,
häülrcin⸗
Iho⸗

inlie
aitcnn ſ
i. Abe
Wnc
1 heüle
6 hollm
Uic eis rn
C in

h⸗

bil Supplementum, ſive Acceſſtonet. 7537

ſcopus familiarem triennalem ad titulum Patrimonü
Aud, promovere ad ſaoros Ordines ob neceſſitatem, vel utili-
eldnn tatem Eccleſia, nullo collato Eccleſtaſtico Beneficios re-
en ſponſum porro fuit negative, ut refertur P. 67. I. 2.
Muſig Theſ. Reſol. Id autem, quod in caſu Patrimonii fuit
el Don tunc à S. C. reſolutum, exrenditur etiam ad titulum
eh Penſionis, ita, ut poſt Bullam Speculatores, antiquæ
lei reſolutiones nullum amplius locum habeant. V. Mo-.
lurm, nacell. in formul. part. I. tit. 3. form. 27. n. 1. & 2.
ir. Lib. 6. p. z. n. 2190. Quod Abbates attiner (1)
Neo (1) Intellige Regulates. Nam quod ad Abbates Sæ-
Ctine. culares attiner, privilegium non habent conferendi Sæ-
D ilrr cularibus Tonſuram, & Minores Ordines, niſi poſt Tri⸗
dentinum illud obtinuiflent; Concilium enim ſuſtulit
e ejuſmodi privilegia quibuslibet Abbatibus, qui Regu-
Inn. lares non eſſent; ut proinde non illicita modo, ſed'&
Dndän invalida ſit Ordinatio, quæ ab iſtiuſmodi Abbatibus
mmriini ſiat. Quod ſi hoc illis Privilegium conceſſum fuerit
Nnänkt Poſt Tridentinum, licitè & validè conferent primam
Tonſuram, & Minores Ordines perſonis Sæcularibus
iir in privilegio delignatis; aliis in privilegio non deſig-
nonatis validè, ſed illicitè, & ordinati remanent ſuſpenſi.
Fagnan. in cap. ſtatuimus num. 11. & ſeqꝗq.
ibi: Abbates Benediltos (2)
(2) Abbates quoque non Benedikti, ſi habent privi-
egium ſpeciale Apoſtolicum conferendi Ordines Mi-
nores, poſſunt ſuis ſubditis Regularibus conferre; ſe-
cus, ſi id eis non fuerit ex privilegio Apoſtolico con-
ceſſum. S. C. in Panormitana 16. Martii 1 647. T. 6.
Reſol. p. 17 2. Pro Abbatibus vero Ciſtercienſibus ſatis
eſt, ſi à ſuo Superiore Generali fuerint benedicti, juxta
ejuſdem Ordinis privilegia, & conſtat ex S. C. in Ura-
tislavienſi 1 2. Febr. 1714. T. 3. Reſol. P. 19. .
Lib. 6. p. 2. nu. 219 1I. Declaratio Congregationis
(1) .
(1) Non una in hanc rem eſt S. C. Declaratio. Nam,
Ad P. La-Croix Theol. Snuppl. Aa a ut

73 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ut omittam reſponſa anni 1647. & 1655:. quæ referun- Hanmch
tur T. 6. Reſolut. p. 173. S. C. 12. Deceêmbr. 173 3. in mhe
Briæinenſi ibid. p. 184. hiſce tribus dubiis. I. An liceat kid
oſtn

Abhati Monaſterii Stawmbſenſis Ordinis Ciſtercienfis Nn
Tonſuram, & Minores Ordines conferre, non ſolum Elni⸗
Monachis ſibi ſubditis, ſed etiam aliis Regularibus ſibi
non ſubditis? II. An liceat eidem Abbati Tonſuram, &
Minores Ordines conferre Saæcularibus aliarum Dicce-
ſum cum Dimiſſoriis ſui Ordinari, & ſine licentia Epi-
ſcopi Brixinenfis? III. An taliter ordinati valide ſuſee-
erint Ordines? Reſpondit, ad primum negativé quoad Axlie
non ſubditos, ad ſecundum negative, ad tertium affr- Mulhu.
mativè. Itaque Ordinati non indigent alia ordinatio- 1Arzui
ne, ſed tantummodo abſolutione, & rehuabilitatione à& Ilinde
Sede Apoſtolica obtinenda, ut loquitur eadem S. C. in
Panormitana anno 1647.
Lib. 6. p. 2. num. 2192. Greg. XIII. (r)
(1) Vide etiam Decretum Clementis VIII. n. 2236.
uæque ibi adnotabimus.
. Lib. 6. p. 2. nu. 2196. in fine Sanctitas ſua reſcri-
pſit, Acquieſcat (1)
(1) Addamus aliud S. C. Decretum in hanc rem ex km well
T. 2. Reſol. P. I 3 3. Neapolitana Con gtuæz. Joannes Ni⸗
colaus de Laurentiis anno 1693. admiſſus fuit inter Pa- Imn fuit
tres Societatis Jeſu, & nondum expleto Novitia üs mohen-
biennio, nec emiſſis tribus ſimplicibus votis Pauperta- Inlen
1 tis, Caſtitatis & Obedientiæ, cum licentia ſui Supe- Nnlnil
rioris ad ſacros Ordines promvtus fuit ab Epiſcopo
Aquilano, Pontificalia in Civitate Neapolitana ecxer⸗:—
cente de licentia clar. mem. Cardin. Cantelmi Archiepi-
ſcopi dictæ Civitatis, idemque de Laurentiis, poſt emiſ- Nll
ſa eadem vota, fuit à Societate dimilſſus.
Nicolaus ab Ordinum exercitio ſuſpenſus ex tituli Ae
defectu, ad hancS. Congregationem habuit recurſum, g
ad effectum obtinendi à Patribus Socictatis aſſignatio- Vra
nem Congruæ alimentariæ, && poſt nonnullas fubal- Iſon
ternas

l. 4
Uud

An Nahe

Supplementum, ſve Acceſſionelt. 739

ternas controverſſias exortas, tam ſuper ſubſcriptione
ü dubiorum 5 uzn er labminiltra ione alicujus ſum-
n 4 mæ in Cauſam dec dra ⸗ erenth m tandem fuit ad
dn propoſitionem Cauſæ in Folio, diſputatiſque ſequenti-
e, bus dubiis.
ulenln, I. An Joanni Micolao de Laurentiis uti Sacerdoti or-
Gu i dinato ad titulum Religioſæ paupertatis in Societate Ie-
en) Oſa, C deinde ab ea dimiſſo, debeatur Congrua portio,
ſen ſuſtentatio ſaltem annnorum quadraginta aureorum
ab eadem Religione.
II. An lite pendente ſint ei ſubminiſtranda alimenta,
& ſumptuslitis.
III. An potius idem WNicolaus teneatur ad Keligio-
nem redire in caſu, &. in Congregatione habita die 3.
Auguſt. 1705. reſcriptum fuit; ad primum abſolven-
dam eſſe Societatem à pratenſa ſubminiſtratione Con-
gruæ in caſu, & quo agitur; ad ſecundum & tertium
ſatis proviſum in primo, & propter ſuffragiorum uni-
formitatem mandatum fuit, quèd Cauſa amplius non
proponeretur, uti legitur lib. 55§. Decret. pag. 29 I. 4
tergo? & licet dictus Nicolaus in Congregatione habi-
ta die 23. menſis Januarii 1706. pro nova audientia
ſupplicâſſet, eam tamen obtinere non potuit, cum re-
ſponſum fuerit, nihil de nova audientia, uti habetur
in parvo Regeſto dicti anni ſub dicta die.
Tandem Benedictus XIII. lirem omnem häac de re in
perpetuum diremit hâc edità Conſtitutione.

BENEDICTIUS PAPA XIII.
Ad perpetuam rei memoriam.
Njuncti nobis divinitus Paſtoralis officii ra-

tio poſtulat, ut in his A poſtolicæ noſtræ ſo-
AA A z Uei⸗

740 Ad K. DP. La-Croix Theologiam Moralem

licitudinis partes libenter interponamus, per
quæ KReligioſorum Virorum in Vinea Domini
excolenda ſtrenuè laborantium, propriæque,
& alienæ animarum ſaluti jugiter incumben-
tium quieti, & tranquillitati opportunè con-
ſulitur. Cum itaque, ſicut accepimus, Socic-
tatem Jeſu multoties antehac moleſtari, ac in
judicium trahi contigerit ab eis, qui poſt exa=-
ctum probationis biennium, ac vota ſimplicia
in eadem Societate emiſſa, ante tamen ſolem-
nem profeſſionem per illius Præpoſitum Gene-
ralem juſtis, ac rationabilibus de cauſis juxta
facultates ſibi à Romanis Pontificibus præde-
ceſſoribus Noſtris attributas ex ipſa Societate
dimittebantur, alimenta ſcilicet, ſeu congruam
ſuſtentationem ſibi à dicta Societate deberi, &
conſequi prætendentes, propterea, quôd, dum
in illa degebant ad ſacros Ordines abſque Bene-
ficio Eccleſiaſtico, & Patrimonio, ſed religioſæ
paupertatis titulo promoti fuiſſent; Licet au-
tem ſatis perſpectum, exploratumque ſit æqui⸗,
bonique rationi nuſquam conſentaneum eſſe,
quod Societas præfata, quæ in illis emendandis
jure ſuoutitur, alimenta, ſeu ſuſtentationem
hujuſmodi ſuppeditandi oneri obnoxia rema-
neat, minuſque, quod ipſi ex ſua culpa, quæ
dimiſſioni cauſam præbet, utilitatem, & com-
modum reportent, ita pluries à Congregatio-
ne pro tempore exiſtentium §S. R. E. Cardina.
lium Concilii Tridentini Interpretum, re ac-
curatè diſcuſsà, decretum, ac reſolutum fue-
rit; Nihilominus facile evenire poſlit, ſimiles
quæ-

Enn

erern
men d
oreree,
hrore
o ae
Ne Nolte,
ilre,
UMlſneketn,
Denem
Allm ſi
aloni⸗
Petſlo,
mmumpret
MICu e
1rbide 3
Anehant, 7.
lesſtrehen
a
ilenn
aolen
er
Gnnr
lel I

mm ce

erecſene 1

Nd

Supplementum, ſive Acceſſiones. 741
ni quæſtiones in poſterum quoque, non ſine præ-
un dictæ Societatis perturbatione, ac diſpendio
nnn moveri, ſeu inſtaurari ,niſi ejus aditus præclu-
ſ datur. Hinc eſt, quòd nos eandem Societatem
Non Jeſu, quam ob ſingularia ſua in hanc ſanctam
nim Sedem merita peculiari Apoſtolicæ dilectionis
niin I proſequimur affectu, à quacunque lite, & mo-
Alen leſtia, quæ exinde deinde oriri poſſet, eximere,
unais ac omnem deſuper controverſiæ occaſionem
ſubmovere cupientes, ipſam Societatem ſpe-
th cialis favore gratiæ proſequi volentes, motu
n proprio, ac ex certa ſcientia, & matura delibe-
ratione Noſtris, deque Apoſtolicæ poteſtatis
U plenitud ne, hâ⅛c noſtrâà perpetuò valiturâ Con-
inhnant ſtitutione ſtatuimus, & declaramus, memora-
Hfneit tam Societatem Jeſu non teneri, nec obligatam
Irein eſſe ad ullam ſubminiſtrationem, five congruæ
üthrlet ſuſtentationis, ſive alimentorum, ſive alio quo-
Ge cunque titulo, & causàâ illis faciendam, qui poſt
un biennium probationis, & emiſſionis votorum
um ſim plicium extra dictam Societatem à ſuis Su-
perioribus ejiciuntur, tametſi, dum in ea per-
manebant, ad ſacros etiam Presbyteratůs Or-
dines ſine Beneficio Eccleſiaſtico, & Patrimo-
nio, ac ad titulum religioſæ paupertatis pro.
moti fuerint. Sicque, & non aliter in præmiſ-
ſis per quoſcunque Judices Ordinarios, & de-
legatos, etiam Cauſarum Palatii Apoſtolici
Auditores, ac ejuſdem S. R. E. Cardinales et-
jam de Latere Legatos, & Apoſtolicæ Sedis
Nuntios, ſublatà eis, & eorum cuilibet quâvis
aliter judicandi, & interpretandi facultate, &

neſeli

n
742 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
authoritate judicari, ac definiri debere, & irri- mot
tum, & inane, ſi ſecus ſuper his à quoquam,
quàvis authoritate ſeienter, vel ignoranter con-
tigerit attentari, decernimus. Non obſtan-
tibus Apoſtolicis, ac in univerſalibus, Provin-
cialibuſque, & Synodalibus Conciliis editis ge-
neralibus, vel ſpecialibus Conſtitutionibus, & 60.
Ordinationibus, nec non quatenus opus ſit, umen
pPrædictæ Societatis, illiuſque Collegiorum, & sMnn
Domorum, aliiſye quibuſvis etiam juramen- niſie
to, confirmatione Apoſtolicâà, vel quavis firmi- 2 Al
tate alià roboratis ſtatutis, & conſuetudinibus, Malkr
privilegiis quoque, indultis, & Literis Apoſto- bumſnil
licis in contrarium præmiſſorum quomodoli- eg⸗
bet conceſſis, confirmatis & innovatis. Quibus
omnibus, & ſingulis illorum tenores præſenti- nutec⸗
. ddnati
bus pro plenè, & ſufficienter expreſſis, ac de ur)
verbo ad verbum inſertis habentes, illis alas in manan
ſuo robore permanſuris ad præmiſſorum effe- Miaſan
ctum hac vice duntaxat ſpecialiter, & expreſse eunn
derogamus, Cæteriſque contrariis quibuſcun- Cnke
que. Volumus autem, ut præſentium litera- Cum
rum tranſumptis, ſeu exemplis etiam impreſ- èum
ſis, manu alicujus Notarii publici, vel Secreta- Emmrle
rii dictæ Societatis ſubſcriptis, & ſigillo Præ- 1 le⸗
poſiti Generalis ejuſdem Societatis, ſeu alte- len
rius perſonæ in Eccleſiaſtica Dignitate conſtitu- Kim
tæ munitis, eadem prorſus fides in judicio, & .
extra illud adhibeatur, quæ præſentibus ipſis Ru
adhiberetur, ſi forent exhibitæ vel oſtenſæ. le
ne
Datum Romæ apud S8. Petrum ſub Anme nind
1ſca-

li
ach

Ci e
hritign
lgonn
n no
lu,
Inltentie
hlnd,

de⸗

Supplementum, ſve Acceſſtoner. 74

Piſcatoris die 14. Junii 1728. Pontificatus No-
ſtri anno quinto.

F. Cardinalis Oliverius,

Lib. 6. p. 2. num. 22 19. eſt irregularis (1)
(1) Ita etiam cenſuit S. C. in Mediolan. 2. Decemb.
1724. L. 3. Teſ. Keſol. p. 10 1.
ibi: in Ordine Fratrum Minorum competit (2)
(2) Attamen Fr. Manſuetus de Panormo Clericus

Ordinis Minorum Obſervantium Reformatorum ſan-
Qdi Franciſci, ut diſpenſaretur ſuper hujuſmodi irregu-
laritate, ad ſacram Pœnitentiariam recurrit, à qua pre-

ces illius ad ſacram Concilii Congregationem exami-
nandæ tranſmiſſæ ſunt, ut videre eſt T. 3. Reſol. p. 3 9.
Lib. 6. p. 2. nu. 2231. ordinandi hominem præ-
ſentem (1¹)
(1) Hc de cauſa cenſuit S. C. validam eſſe Ordina-
zionem ordinati cum falſis Dimiſſoriis, etſi præmiſſa

fauiſſer nowine Epiſcopi generalis proteſtatio excludens
8

intentionem conferendi Ordines iis, qui Conciliaribus
requiſitis eſſent deſtituti, in Portalegr. Ordinat. 5. Apr.
1704. ut refertur T. §. Reſol. p: 342. Similiter decre-
vit S. C. in Peruſina Ordinat. 19. Julii 1732. T. eod. 5.
p. 345. Cæterum ex ſententia Card. de Lugo de Sacram.
diſp. S. num. 119. Pignatelli conſult. 140. nu. 6. Tom.
4. Emin. Petræ T. 5. ad Conſtit. 7. Pii II. num. 6. p.
2&2., ſolet S. C. mentem Epiſcopi ordinantis exquire-
re, ſique poſtea non levis adhuc ſuperſit occaſio dubi-
tandi de valore Ordinationis, præcipere, ut ſub con-
ditione iteretur, ut in Aprutina 11. Januar. 1710. T.
I1. Reſol. p. 116. & in Ugentina 3. Auguſt. 1743. ibid.
pag. 1 13.
Lib. 6. p. 2. num. 22 3 5. uti notavit Molfes. (1)
(1) Oppoſitum tamen tum à ſacra Congregatione,
tum à ſacra Rota ſtatutum ſæpius fuiſſe conſtar ex iis,
Aaàaà 4. quæ

744 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

quæ T. 5§. Keſol. S. C. p. 29 5. recitantur. Imo verèò
ibid. p. 296. 22. Martii 1732. S. C. cenſuit illicitè
ordinatum fuiſſe Franciſcum de Fulgentiis cum Dimiſ-
ſoriis Vicarii Generalis Abbatiæ S. Mariæ de Caſanova
MWullius, ipſumque eſſe ſuſpenſum; quo verò ad Vica-
rium Generalem Abbatiæ diſtulit deciſionem, dum in
medium proferret Apoſtolicum Privilegium conceſſum
poſt Tridentinum, & interim abſtinere illum juſſit à
concedendis literis dimiſſoriis.
Lib. 6. p. 2. num. 2236. circa medium: ad quod
Decretum acceſſit (1)
(1) Uti & Decretum Concilli Romani ſub Benedi-
cto III. tit. 21. c. 3. Porro Decretum Clementis
VIII. quoad eam ſaltem Partem, quæ Regulares pro-
hibet ab alio ordinari, niſi à ſuo Diœceſano Epiſco-
po, receptum fuiſſe in Galliis, & in Belgio, conſtat
ex Cabaſſutio in Theor. & Dr, Her Canon. 1. 1.
c. 10. num. 5. & Waneſpen Jur. Eocl. par. 2. tit. 9.
c. 2. num. 3 8. At non eſſe in Hiſpaniis receptum,
quod quidam ſcripsére, falſum eſt ex Bulla Innoc.
XIII. Apoſtolici Miniſterii. Vide, quæ de quodam
Regulari hiſce Decretis minimè obtemperante narrat
Lambert. T. 2. Edict. p. 3 8. Sed præſertim inſpicien-
da eſt ejuſdem Lambertini, ex quo ad Apoſtolicam Ca-
thedram evectus eſt, Conſtitutio de Ordinationibus
Kegularium.

Me

olti N
Holole
id tuen
ufioren
rlegen
muumy
thpen
Ueun nur
Ulenturth
ibkſand
edenrun
menhen
Ern che
vngte
le colloe
lrium
aheon
nkuife

En, en

tachiien
umlet

Supplementum, Eve Acceſſiones. 745

XVI.

BENEDICTUS EPISCOPUS
SERVUS SERVYVORUM DEI

Ad perpetuam rei memoriam.

Mpoſiti Nobis licet immerentibus Exor-
Apoſtolici Miniſterii ratio poſtulat, 4um.
ut ad tuendum Eccleſiaſticæ diſci-
plinæ vigorem, non modô novas in-
terdum Leges providè conſtituamus;
verùm etiam veteres à Prædeceſſoribus
Noſtris ſapienter ſtatutas, ſi quidem
fallacium rationum præſidio debitis
fraudentur effectibus, novis & invio-
labilibus ſanctionibus communiamus;
ſi verò earum claritas pravis, & captio-
ſis interpretationibus involvi & obum-
brari dignoſcatur, eaſdem perſpicuis
apertiſque declarationibus in propria
luce collocemus.
Sanè quæ olim de Ordinationibus paius
Regularium controverſia viguit, an comro-
ſcilicet Regulares à quocunque Catho- res e.
lico Antiſtite indiſtincté ordinari poſ- ne Regu-
ſent, an verò id juris privativè pertine- Larium.
ret ad Epiſcopum illius Diœceſis, intra
quam ſita eſt Religioſa Domus, quam
Aaa 5. Re-

— ——,.̊—

746 Ad K. P. La-Croix Theologiam Maralem 6

Rationes Regularis ad Ordines promovendus in- Leti
E Bbi, habitat, providis Romanorum Ponti- mne
erſagte⸗ ficum Prædeceſſorum Noſtrorum Con- mumm
ſtitutionibus & declarationibus jam accN1)
dudum ſublata fuit. In qua quidem itin
controverſia Epiſcopi Locorum Ordi- Jmin
narii jura ſua fundantes in generalibus lrt
Canonum ſtatutis, & in ipiis exempti- ftun
onum privilegis, quæ Regularibus ini e
indulta ſunt, ajebant, ipſorum Ordi- ee
nationes, utpote Diœceſanis Epiſcopis cgen
expreſſè reſervatas, neque ſpectare iand
poſſe ad Ordinarios eorum Originis, aahit
quam Regulares a ſe abdicant, dam en
ſæculo nuntium remittunt; neque
porro ad Ordinarios Beneficii, quo-
niam ipſi ad titulum Beneſicii non pro-
moventur; praoindeque unicè ſpectare
ad Epiſcopos Ordinarios eorum Do-
micili, nimirum illius Diœceſis, ac
Loci, in quo ipfi Ordinandi commo-
Item pro rantur. Contra veròô Regulares Apo-
Fia- ſtolicis Privilegiis innixi, quæ certis
ordinibus recentiis elargita, ac dein-
ceps per viam communicationis ad omm-
nes extenſa fuerant, licitum ſibi eſſe "erſ
contendebant Sacros Ordines à duo: whc
cunque Catholico Antiſtite, juxta eo- ſomgt
rum Privilegiorum tenorem, pro arbi- nm
trriio ſulſcipere. n,n
Privile- Verum cum felicis recordationis flurde

um,1
Alhrcre
nn len
Nonuore
Tnelnoch
EunC—
te .
Viturhah
naffi, in
udur Con
Mn

Fie Rege. Prædeceſſor Noſter Gregorius Papa Eattkr
een XIII. Menze

Supplementum, Rve Aocceſſtones. 747

XIII. per ſuam Apoſtolicam Conſtitu- Eieg.
tionem, quæ incipit: Iu tanta rerum; A t a
datam apud S. Petrum Anno Incar- ierminos
nationis Dominicæx 1573. Kalendis Juris.
Martii, juſtis gravibuſque de caufis,
alteram Conſtitutionem ſui noſtrique
pariter Prædecefſoris S. Pii Papæ V.
cujus initium eſt: Etſi Mendicantium:
ad juris communis & Sacri Con-
cilii Tridentim terminos reduxiſ-
ſet; eodem quoque anno in cauſa Mo-
nachorum Ordinis Carthuſiani Decre- Decre-
tum edidit, quo ipſos ab Epiſcopis f-
Diœceſum, in quibus eorum Monaſte- Ora:nast⸗
ria reſpectivè ſita ſunt, vel nonniſi de onibus.
iſtorum licentia, ab aliis quibuſque
Epiſcopis ordinandos eſſe declaravit;
quemadmodum legitur in Lib. 1. De-
cretorum Congregationis Concilii pag.
75. àterg. Dub. An Noſtri Ordinandiob-
ligentur habere expreſßsam licentiam Or-
dinari, in cujus Diacefiſunt, pro Or-
dinibus conferendis ab Epiſcepo alterius
Diaceſis: Sanctiſſimus Dominus Noſter,
etiam ex ſententia Sacræ Congregationis
Concilii, declaravit, obligari.
Contigit autem, ſub illius Succeſſore Quedà,
Sixto Papa V. eandem quæſtionem re- S
tractari, inſtante univerſo Ordine Fra tur,& de-
trum Prædicatorum. Qua de re idem araiur.
Prædeceſſor, poſt maturum cauſæ to-
tius examen in præfata Congregatione
Concilü habitum, conſtituit, licere
Su-

748

Tum eti=
am latius
à Clemen-

te VIII.

Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
Superioribus Regularibus Literas Di- M n
miſſoriales concedere ſuis reſpective aſtctit
Subditis, ad Ordines ſuſcipiendos; ſed murt,
cas tamen Diœceſano duntaxat Epiſco- Eiite
po directas, nec alteri unquam, niſi iudue
cum fortè is à Diœceſi abfuerit, aut, apmin
quatenus in Diœceſi extiterit, Clerico-
rzum tamen Ordinationem non ſit habi- Miuen
turus. Ita relatum habetur Lib. 4. nr n
prædiciorum Decretorum pag. 106. vl
Sanctiſſimus Dominus Noſten Riſtus E. r amgcr⸗
ſententia Congregationis, reſzondit, Re- aln
gulares poſſe concedere dimiſſorias ad ſmnne⸗
Epiſcopum Diceſanum, eoquc abſente, Uenn
vel etiam præſente, & Ordinationem nul
non tenente, ad quemcunque, dummodo
ab eo Epiſcopo, qui Ordines contulcrit,

eα.iäänentir quoad doctrinam. Nen ei
Demum à ſanctæ memoriæ Præde- ile⸗ 4
ceſſore quoque Noſtro Clemente Papa a ul
VIII. ad hujuſmocdi controverſias per- 10
petuo extinguendas, ſequens Decre- manm
tum editum fuit : De mandato San- imie
Aiſſmi Domini Nottri Clementis Divind alni
Providentid Papæ EVIII. tenore Præſen- ſi
tiuin mandatur omnibus &ͤ ſingulis quo- lhe 4
rumcuuque Regularium Superioribus, g 6
ut de cætero oblervent, & obſervari fa- 4
ciant ca, quæ in Decreto Sacræ Congre- N
gationis Concilii Zridentini continentur, in
ujus tenon est talis: Congregatio Concilii 6 N

cenſuit, Superiores Kegulares poſſe ſuo

bdi-

lahe
b
i lubdute tidem Regulari, qui præditus
Chienn qualitatibis reduiſßitis Oraines ſuſcipere
en vollnerit, Literas dimiſſorias concedere,
1 ad Epiſcopim tamen Dic'ceſanun, nempe
iMius Monalkeri; in cujus familia abäis,
ad quos pertinet, Regularis poſitus fue-
rit, & , ſi Diaceſanus abfuerit, vel non
eſſet habiturus Ordinationes, ad quem-
vunque alium Epiſcopum; adum tamen
ab eo Epiſcopo, qui ordines contilerit,
examinetur quoad doct rinam, & dum
iph Regulares non diſtulerint de inauttria
tzonceſſonem dimiſſoriareem in id tempus,
quo Epiſcopus Diacefanus vel ab'fuatie-
rus, vel nullas eſſet habituras Orainati-
ones. Verum, cum à Superioribus Ke-
gularibis „ Epiſcopo Diaceſano abſente,
vel Ordinationes non habente, Literæ
dimißſzoriz dabuntun, in eis utique hu-
Juſmod,; calſam abſentiæ Dicctſani Epi-
Lopi, vel Ordinationum ab eo non ha-
bendantm, exprimenadam eſſe. Quod
qui non feczrint, oficti, & dignitatis,
Jei sdminiſtrationis, ac vocis actibaä, &
paßzva pesi Dationis „ al alias apbitrio
vjuſaem Sant? imi Domini Noſtri Papæ
reſer Datas Pinas r tertestet, In quorum

Ndem &t.,

Supplementaum Rve Acceſſtoner. 749

mun
iun, 1
l,Cne
abttt
Wnl

Dattim Rornw die Is. menks Martis
156.

Hoc

75 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Contro. Hoc emanato Pontificio Decreto,
verſie eoque tam claris verbis concepto, jure

utrimqué . . . 132
enoνονa berandum videbatur hujus generis li

eur. tes non amplius auditum iri; ſed con-
tra accidit, dum ex una parte nonnulli
Epiſcopi ultra montes conſtituti con-
tendere cœperunt, neceſſarias eſſe Re-
gularibus Dimiſſorias etiam Ordina-
riorum eorum Originis, quo poſſent
ab Epiſcopis aliorum Locorum ad Sa-
cros Ordines promoveri; ex altera ve-
rôò Regulares, obtendentes, in præfato
GClementis VIII. Decreto derogatum
non fuiſſe Apoſtolicis Privilegiis, quæ
eorum Ordinibus, ſive directè, ſive per
communicationem indulta fuerant, ut
ſcilicet à quocunque Catholico Antiſti-
te ordinari poſſent, hujuſmodi Decreti
vim & obſervantiam declinare ſe poſſe
Putârunt.
Dimiſo-. Verúm, quod attinet ad Epiſcopos,
riæ Ordi- . . 7 .
* SναCPſa Congregatio Concilii die 28. Fe-
Origini: bruarii anni 16 54. ut notatum reperi-
2Reg*. tur Libro LiA. ipſius Decretorum pag.
reguiren- 3216. ita reſcripfit: Regulares volentés
de. ſe promovere ad Ordines, non teneri
oſtendere Dimiſſorias Ordinarioruin pro-
priæ Originis, ſed ſußkzcere ut obſer vent
formam præſeriptam ie Decreto ſan.
mem. Clementis EIIl. Quod etiam am-
pliſſime confirmatum fuit in alio Decre-
to edito die 17. Martii anni 1674. De-
creto-

okurm.
lunht
uol
meonn
Utoniue
I l
utuumn
AAüllure
ore
Il epnt
Neriſten
am,
uni mun
erlam
radh
Reun,

eſarue
nendihee
Wenn
Mbril
Mundhe
Onchumn
ſncii
iſe aee
Cen n
s Pr
trezan
Terenn
M

nat,

ltin ,

i Supplementum, ſive Acceſſtonet. 751
obi u cretorum Libro EMIIII. pag. 261. &
rbin ſequentibls.
Mnnti Quod vero ſpectat ad Regulares; DePrivi-
aune tùm eorum præſumptum jus, una cum ke Re⸗
eni rationibus ab ipfis pleniſſime deductis, ²

udicium
in quadam Congregatione particulari habisum

t, nect, 4
Gn nonnullorum Sanctæ Romanæ Eccleſiæ Silo:
e Cardinalium à felicis recordationis Præ-

deceſſore Noſtro Innocentio Papa
n XIII. deputata, cui Nos in minoribus
“ tunc exiſtentes noſtram qualemcunque
nd⸗ operam, pro demandato Nobis Se-
m cretari munere, contulimus, diligen-
n ter expenſum, & examinatum fuiſſet;
frine cumgque ad hujuſmodi quæſtionem de- Quaſtio-
in finiendam, id potiſſimum viſum eſſet "us modu:
linis in jure ſtatuendum, an ad effectum
lnihrt Eunendi Regulares à Præfati Decreti
turie Olementini obſervantiâ, ſuſſiceret,
quod Privilegia ſuſcipiendi Ordines à
gquocunque ipſis conceſſa fuiſſent poſt.
Concilium Tridenfinum, quo hu-
juſmodi antiqua Privilegia abrogata
fuiſſe ſatis conſtat; an verò oporteret
eadem conce l fuiſſe poſt ipſum Cle-
mentis Prædeceflors Decretum: Ac
Præterea an hujuſmodi Privilegia æqué
ſuffragarentur ilis, ad quos per viam
communicationis extenſa dicerentur;
ac iis, quibus directe & expreſſè indulta
fuerunt; Idem Innocentius Prædeceſ. Ab eodem
ſor, audite Præfatæ Congregationis Dneren
particularis conſilio, decrevit, ſatis rioſe i⸗
eſſe,

nn lin

7

Particæ.-
la ipſius
Litera-
rum.

752 Ad K. P. La-Croix Theolo giam Moralem

eſſe, ad ſupradictum effectum, quod

hujuſmodi Privilegia poſt Concilium

Tridentinum conceſfſa fuerint, quamvis
præfato Clementino Decreto poſterio-
ra non ſint; dummodo tamen directèé
concefſa fuiſſe conſtet, non veroò in
communicatione Privilegiorum de uno
in alium Ordinem derivata aſſerantur;
quemadmodum ipſe Innocentius in ſuis
Apoſtolicis Literis, incipientibus:
Apoſtolici miniteris, die 30. Maji anni
1723. datis, ac deinde confirmatis 2
ſanctæ memoriæ Prædeceſſore pariter
Noſtro Benedicto Papa XIII. per àlias
ſimiles Literas datas die 23. Septembris
anni 1724. quarum initium eſt: In
ſupremo: apertè declaravit, his verbis:
Ouoties ergo Regulares ad Ordines erunt
promovendi, ſervetur omnino Decretum
Congregationis Cardinalium Concilii Tri-

dentini Interpretum à piæ memoriz Cle-

mente UlIl. Prædeceſſore etiam Noſtro
confirmatuim die is. Mantit 1596. quo ſan-
citur, ad Epiſcopum Diacceſanum Liter
ras Dimiſſorias pro corundem Orainum
ſuſceptione à ſuis Superioribus eßse diri-
endas, præterq;iam incaſu, quo Dic-
ceſanus à Diaceſi abeſset, vel Orainatio-
nes non ecjet habiturus, quo etiam cafu
in Literis Dimiſſoriis ad alium Epiſcopum
dirigendis expreſſa fieri aebeat mentio,
velde prædilta Epiſcopi Dirceſani alſen-
. tia,

5

4
Ulee
Cutien
en u⸗
ibuu
gelan⸗
ntuit

en

ten
htnus.
lorro
rontin
Konbus
deble⸗
llen⸗
ldbera
llutlei
luetza
e, De
t Ane
miner
Inonn
Döindol
Ppatureſi
urbquid
lu, li
hilopn
ulo 5
Mnm
uenn
heſt l
onun 4
ſonnn
6 ll

Supplementum, ſinve Acceſſiones. 753

tia, vel de illa alia cauſa, videlicet quòd
Ordinationes non ſit habituries; nιäi
tamen, quoac prædilta, Regielaribus illis,
uuibus per ſpetiale Privilegium aà Sede
Ahpostolica posz Concilium Tridentinum
fuerit conceſsum, utaà quolibet Catholico
Antiſtite Oraines ſuſcipere poſſint, ſuper
qiuo Indulto nihil per præſentes innovare
ntendimus.
Porro ſi aliqui vigilias laboreſque Trom-
ſues, non tam in extricandis inutilibus ⅛Qiones
s quæſtionibus, Vel fofté in rebus pro- 5,s,4
qu » us Pro- ignoran-
i fanis, & ab Eccleſiaſtica profeſlione ali- ia, &
uII enis addiſcendis conſumerent, quam Terbreig.
euhn in ſtudio ſacrarum Legum, quibus Ec rione.
nd cleſiaſtica diſciplina continetur, utiliter
collocarent; ac niſi aliquibus arbitrium
Mm pPro lege, præjudicata opinio pro ra-
GAm tione, atque in Legum etiam clariſſi-
. marum interpretatione, ſuus cuique
mi ſenſus pro authoritate eſſet; nec olim
in Nobis in noſtro Bononienſi Archiepi-
ine ſeopatu reſidentibus contigiſſet, ut Ke-
u gularis quidam ex ea Urbe repentéè di-
K. Sreſſus, ſuique Superioris Dimiſſorias
K*ι. ad Epiſcopum finitimum deferens, ta-
Ne] metſi nullo pacto docere poſſet, Nos
ue Clericorum Ordinationem non habi
sh turos, Sacrum Presbyteratùs Ordinem
hien ſuſciperet nullque interjectà morâ
uu Bononiam ad primum Sacrificium non
*Z ſine pompa offerendum reverteretur;
4 Ad P. La-Croix Theol. Suppl. Bb b Quam

Peænæ,
quas ino-
bedientes

754 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

Quam tamen intolerandam audaciam
Nos ad Canonicarum ſanctionum ri-
gorem exigere, atque etiam, ſervatâ
Paſtorali manſuetudine, vindicare non
prætermiſimus; ut videre eſt in moni-
to Paſtorali à Nobis tunc edito, inten
impreſs. Monit. 3. Lib. 11. Neque rurſus,
ex quo ad univerſalis Eccleſiæ regimen,
Deo ſic diſponente, aſſumpti fuimus,
plurium Epiſcoporum Fratrum No-
ſtrorum querelæ ad Apoſtolatum No-
ſtrum delatæ fuiſſent; qui nimirum,
non ſine magno animi noſtri dolore,
apud Nos expoſtulare non definunt, à
pluribus ſæpè Regularibus in eorum
Diœceſibus reſpectivè commorantibus
ſimilia perpetrari, in ſpretum Eccle-
ſiaſticarum Legum, atque pœnalium
ſanctionum, quibus ipſo facto adſtrin-
guntur; (ſiquidem in authographo
ſupra relati Clementini Decreti diſtin-
Ctè legitur: incurrant; non autem,
quògd falsò non nemo aſſeruit: incur-

incurruur rént,) dum ſcilicet, Superiores Regu-
lares, qui Subditis ſuis non ad præſcri-

ptum ejuſdem Decreti Dimiſſorias Li-
teras concedunt, ſuorum Officiorum,
ac Dignitatum, & vocis activæ, atque

paſſivæ amiſſione mulctantur; Ordi-

nati verò, ſuſpenſionis pœænam, atque
etiam, ſi in ſuſcepto Ordine miniſtrave-
rint, Irregularitatem incurrunt; ac
deni-

eht
Nunt,n
Nnal
eudt
Uhrire
täinrem
lln
Kecuutn
attpen
ninpi
Einildc
1ſethorr
luiye
Anlhera
Uun n
Noltun
Au
Moune:
rnn
aguue,
lenn lh
nugin 4
ertlike
ſo⸗ aute
lenen
Mus 4 8
R le⸗
bunh
lopnn
lte em
e Uuorenn

Onb Supplementum, ſive Acceſſiones. 755

tun i denique Antiſtites, qui iĩ pſis manus im-
ue Ponunt, non facilé effagiunt Canonicas
ine ih pœnas adverſus eos propoſitas, qui ali⸗
ufin enos Subditos abſque ſufficientibus Di-
nd miſſoriis ordinare præſumunt. Qui
etiam plerumque culpâà non vacant in
eo, quod, cuûm ex uſu rerum intelli-
gere poſſint, complures Regulares non
alia de cauſa, proprio domicilio relicto,
iter arripere, quaàm ut ſe ſubducant
examini Epiſcopi Diœceſani, cujus hac
in re juriſdictionem, aut nimium rigo-
rem perhorreſcunt, aliumque- inve-
niant, qui vel nullo, vel admodum levi
Ia pPræmiſſo examine, Ordines ipfis im-
m Pertiatur; quoties hujuſmodi facilitate
m erga illos utuntur, toties adverſus con-
eiin ſultiſſima Tridentinæ Synodi Decreta
iim delinquunt: Ea ſiquidem ſeſ. 22. cap.
Wh. 12. de Reformatione, ſic ſtatuit: Kegu-
lares quoque, nec in minori ætate, nec Bine
mnum adiligente Epiſcopi examine ordinentur,
lmn privilegiis quibuſcunque quoad hoc peni-
Uyinl, ties evvulihis.
Nos autem conſuetâ Sedis Apoſtoli-
cæ clementiâ uti volentes, libenter ab-
ſtinemus à deſignandis aut nominandis-
hoc loco Kegularibus, de quorum ex-
ceſſibus in hoc rerum genere graves
umE Epiſcoporum querimoniæ ad Nos de-
enm latæ fuerunt. Quæcunque etiam hac
wumme in re inordinaté ad hunc diem admiſſa
1 Bb b z ſunt

„ 5
Auhrin

756 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
Pontifer ſunt, à diſtrictioris judicii inquiſitione
Ho vn liberamus; Quin imo omnes & ſingu-
greſſores los in hoc delinquentes, ſive Superiores
3uo« Regulares, ſive Regulares ad Ordines
P&ι%α. promotos, ſive Antiſtites, qui eos or-
dinaverint, àa quibuſcunque ſententis,
cenſuris, & pœnis Eccleſiaſticis, quas
hac de cauſa reſpectivè antehac incur-
rerint, quibuſque innodati forſan exi-
ſtant, authoritatis Noſtræ plenitudine,
ac de Apoſtolica benignitate, tenore
præſentium abſolvimus, & abſolutos
eſſe & cenſeri decernimus, & cum iiſ-
dem ſuper quacunque irregularitate
per eos forſan, causà & occaſione præ-
miſſlis, quomodolibet contractà, ad
omnes etiam ſacros & Presbyteratũs
Ordines, eorumque exercitium, at-
que ad omnia & ſingula eorum reſpe-
Ctive Religionum munera, pari autho-
ritatis plenitudine diſpenſamus. De
cætero tamen infraſeriptas Leges in po-
ſterum omnino obſervandàs, Motu
proprio, & ex certa ſcientia Noſtra, ac
maturà deliberatione præmiſsâ, edici-
mus atque ſtatuimus.
Confir- .
mai rea. Quæxcunque nimirum hac in re à
tas ſancti- præfatis Prædeceſſoribus Noſtris Gre.
onues, ſuß gorio XIII. Sixto V. Clemente VIII.
pœnis ibi- . .
dem, & in & Innocentio XIII. in ſupra citatis ip-
Jure ſta- ſorum Literis ſeu Decretis, ſtatuta,
. mandata, definita, atque ſancita fue-
. runt,

1un ohn
omg⸗
Coanrnl
ytben
Iunl
inpr⸗
Apotol
Cvn
Pleb
e N
Eenines;
lumeno
ulcn
UntK
onte l
Mon er
Uentes,

Uurugn

Unenlale
prla
negut
Pog, 4
Me⸗ 1
r.
Ig,
liren
clege⸗
elekene

lint

hrli Sapplementum, ſive Aeceſſonet. 757
moem, runt, ea omnia & fingula, motu, ſcien-
hnchfre tiꝗ, & poteſtatis plenitudine Præfatis,
le earundem præſentium ſerie confirma-
nſitn, mus, roboramus, & inno vamus; atque
beng ab omnibus, ad quos ſpectat, ſeu quan-
be docunque in futurum ſpectabit, invio-
ech labiliter obſervari præcipimus & jube-

e mus; Tranſgreſſores quoque omnibus

ponis in præmiſſis contentis, aliiſque
ue Per Apoſtolicas Conſtitutiones, & per
ſacros Canones latis atque ſtatutis, cum
effectu ſubjacere, eaſque ipſo facto &
abſque aliqua declaratione incurrere
decernimus; Superiores nimirum Re-
gulares eas omnes, quas, ut præfertur,

ſupradictus Clemens VIII. Prædeceſſor

Eln

conſtituit & ſanxit; Regulares autem,

leroe 4,
Ganntie
N

qui contra illius Decreti præſcriptum
promoti fuerint, & Antiſtites eos pro-
moventes, Canonicas pœnas atque
cenſuras, quæ adverſus ſacram Ordina-
tionem ſuſeipientes ab Epiſcopo, qui
proprius ad hunc effectum dici & ha-
beri nequit, nec non adverſus Epi-
ſcopos, alienos Subditos indebitè or-
inantes, in jure Canonico, & in Con-
iitutionibus Apoſtolicis ſtatutæ ha- angur
N bentur. in poſterũ
nntl Præterea vohmus atque decerni- exbiteri
d muzs, ut Superiorum Regularium Di- H
t miſſoriæ, quæ ideo ad aliam Antiſtitem requiſßii⸗
ene directæ fuerint, propterea quôd Epi- n Deere-

126 Clemen-

1 Bbb 3 ſcopus ii itt.

758 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

7„

ſcopus Dicœceſanus extra Dicœceſim
commoretur, vel Ordinationem non
ſit habiturus, nullius ſint roboris &
momenti, niſi illis juncta fuerit au-
thentica atteſtatio Vicarii Generalis,
vel Cancellarii, aut Secretarii ejuſdem
Epiſcopi Diœceſani, ex qua conſtet, vel
ipſum à Diœceſi abeſſe, vel Clericorum
Ordinationem habiturum non eſſe pro-
ximo legitimo tempore per Eccleſiaſti-
cas Leges ad hunc effectum ſtatuto:
Hoc enim expreſſè declarari opus eſt,
ad excludendam nonnullorum arro-
gantiam, qui cùm Privilegio gaudeant
Fiſcopi ſuſcipiendi Ordines extra tem pora,
non ar- exiſtimârunt Epiſcopos ipſorum vo-
en"u“ luntati adeo addictos eſſe debere, ut ſi,
gür Regu- quandocunque ipſis placuiſſet ad Ordi-
Gr, de nes promoveri, non ſtatim, ipſoque die
Tr ſuſei. ab ipſis deſignato, voti compoòtes fie-
pieu. e- rent, jam dici poſſet, Ordinationem ab
rra temn · Epiſcopo non haberi, proindeque alius
. Epiſcopus pro ſuſcipiendis Ordinibus
adeundus eſſet. Quòd ſi aliquis Anti-
ſtes Regularem virum, in ſua Dicœceſi
proprium domicilium non habentem,
ſolis ipſius Superioris dimiſſorialis Li-
teris contentus, ſine adjuncta præfata
atteſtatione in forma probanti, ad Or-
dines promovere præſumpſerit; de-
cernimus & declaramus hunc ipſo facto
incurrere in pœnas Canonicas adverſus
eos

N
Ccnit
gums
erior.
Qen
Uun he
ncfen
eep
mnii
sdeli
lente on
lrod
luun,
ininn
umuic
onon
tri
Nlüen
ladee
1buge
Kihlun
eche,
Kekern
vortit
Uueyi
bagttu
olun

lei 4, 3
Merin

helie
. . — .
1 Supplementum, ſve Acceſſiones. 759
onnb eos conſtitutas, qui alienum Subditum
lin A legitimis Dimiſſoriis deſtitutum ordi-
Ein naverint.
Quemadmodum verò eorum Ordi Privile-

lait num Regularium Privilegia firma & bie
N rata eſſe volumus, quihus ab Apoſto- Ordines à

iak lica Sede reperitur indultum, ut eorum ?vocu
tti Alumni à quolibet Catholico Antiſtite 1710,*
n, 3 mni à quolibet Catholico Antiltite qane:
“D ipſius Sedis gratiam & communionem Iaffa-
nen, habente ordinari valeant; dummodo?u.
kujuſmodi Privilegia poſt Tridentinum
ktan Concilium, & ipſis Ordinibus nomi-
ms natim atque directè, non autem per
m communicationem conceſfſa fuerint;
am Ita porro omnia ſimilia Privilegia, quæ
iis alus Ordinibus ante præfatum Conci-
Elhs lium Tridentinum, ab ipſa etiam Apo-
d ſtolica Sede, & fub quibuſcunque te-
uede noribus & formis, indulta ſint, vel etiam
poſt ipſum Ooncilium non ipſis directè
conceſſa, ſed per communicationem
ad eos extenſa eſſe dicantur, iiſdem au-
thoritate & tenore, nulla & irrita, om-
nique vigore ac robore, ad effectum, de
quo agitur, penitus deſtituta & vacua
umm effe volumus & ſtatuimus: Decernen-
tes, hu juſmodi Privilegia nequaquam
Poſt Concilium Tridentinum indulta
l cenſeri, niſi, vel poſt ipſius Concilii
nnn confirmationem reips fuerint con-
rſi ceſſa, vel, quatenus antea conceſſa, &
poſterius confirmata eſſe afſerantur,
de, Bbb 4 hujuſ-

760 Ad K. P. La-Croix Theolo giam Moralem

hujuſmodi confirmationes in forma ſpe-

cinca cum literali veteris Indulti inſer-
tione, ejuſque expreſsꝗ innovatione,
factæ dignoſcantur; ac declarantes, al-
terius generis confirmationes, quæ in
forma communi nuncupantur, nemini
ad præmiſſum effectum ullo pacto ſuf-
Quid ol- fragari. Quod verò ſpectat ad eorun-
Jervan dem Privilegiorum uſum & exérci-
e,. tium, monendi ſunt ii, quibus eadem,
juxta præmiſſa, pleno jure competere
dignoſcuntur, ut non ſine juſta cauſa,
ne extra debitas circumſtantias, pro
libito ipſis utantur; minimê verò ad
oſtentandam duntaxat ipſorum Privi-
legiozum ſingularitatem . quemadmo-
du aliquibus in more poſitum eſſe no-
vimus, qui pridie illius diei, quo ab
Epiſcopo Diœceſano Clericorum Or-
dinationes publicè habendæ ſunt, ad
alterius Epiſcopi Diœceſim conſulto
migrant, moxque ſuſcepto ibidem Or-
dinationis munere, ad priſtinum do-
micilium redeunt; idque ſe facere
ajunt, ut jurium ſuorum indemnitati
conſulant; quaſi verò Apoſtolica Pri-
vilegia, nonniſi cum aperto Epiſcopi
Diœceſani contemptu, ſuam vim & ro-
Adhorta- pur habitura forent.
Rel. Denique tam Ven. Fratres Patriar-
hnceram Chas, Archiepiſcopos, & Epiſcopos,

"iαοou* quam Dilectos Filios omnium Regula-
eonjuncti- riNN

onem.

nOtd
nofol
Kherc
Um
tawN
Pail,ſ
wrere d
1e. Menm
Urtusn
Leloce
Cieen
bleon
it ſerh
enin
lj ſe⸗
Nntßntin
Moheter
nno tv
Uleren
Ulo,
R Aue
unaz ſob
1s; h
er ⸗
inu .
1 Ulg
etr ,
E Uuin
Gnmn
Cun

mn. .
ares

nin,
,den Aentn
luns .
e, 1
n

1 1

unnn

Supplementum, ſive Aocceſſiones.

rium Ordinum Profeſſores quàm ma-
ximo poſſumus Apoſtolicæ voluntatis
ſtudio, per miſericordiam Dei Noſtri,
& per charitatem Sancti Spirits, hor-

tamur in Domino & obteſtamur „ ut

tam in hoc negotio, quàm in cæteris
omnibus, ſoliciti ſint unitatem ſpiritũs,
& ſinceræ dilectionis concordiam ſer-
vare. Meminerint Regulares, quo loco
Spiritus Sanctus poſuerit Epiſcopos re-
gere Eccleſiam Dei; quod ipſis Sacro-
ſanctà Oecumenicàâà Lateraneuſi Syno-
do ſub Leone X. habitâ, inculcatum
fuit, per hæc verba, Eoſdem inſuper
Fratres in virtiute ſanctæ obedientiæ mo-
nemus, ut eoſaem Epiſcopos loco Sancto-
rum Apoſtoloruum ſubrogatos, pro debita
& Nohtra ac Apoltolicz Sedis reverentia,
congruo honore & congruenti obſervan-
tiâ venenenturn. Neque obliviſcantur
Epiſcopi, Regulares viros ipſis datos
eſſle ad jutores in Dominicæ vineæ cul-
tura; ſubdit enim eadem ſancta Syno-
dus; Ipſos quoque Epiſcopos hortamur,
ac per viſcera miſericordiæ Dei Noltri re-
quirimus, ut Fratres ipſos affeltu bene-
volo proſequentes charitative tradtent,
ac henigne foveant &ö. & tanquam in
agro Doininico cooperatores, eortemqse
laborum Particibes, promptà benignitate

recibiant: Demum & Epiſcopi & Ke-

gulares ſimul animum advertant ad id,

BbbS5 quod

761

762 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

quod ibidem ſubjicitur: Unaes? Regie-
larium & Sæcularium, Praælatorum &
Subaitorum & non exemptorum uni-
verſalis Eccleſia, exttaquam nullus om-
ninò ſalvatur, eorumque omnium unus
Dominus, una Fides, & propterea decet

eſſe voluntatis.
Er mutu. Hæc profectà Chriſtianæ veritatis &
am defe- Charitatis documenta, cum utrimque
Teuriam, ſervata fuerint, omnibus in rebus, adeo-
que in hac etiam Ordinationum mate-
ria, importunæ partium querelæ pe-
nitus conticeſcent. Neque enim Regu-
lares conqueri poterunt, quòd, recu-
ſantibus Epiſcopis ſacram Ordinatio-
nem adminiſtrare, præterquam in Tem-
poribus ab Eccleſia ſtatutis, eorum Pri-
vilegia de Ordinibus extra Tempora
ſuſcipiendis effectu vacua remaneant;
Epiſcopi enim alios etiam opportunos
dies ordinandis Regularibus facilè in-
venient. Epiſcoporum autem ceſſa-
bunt querelæ, quòd Superiores Regu-
lares, ad eludendam Decreti Clementi-
ni obſervantiam, advenientibus Ordi-
nationum temporibus, ſubditos ſuos
domicilio moveant, eoſdemque ſtatim
poſt ſuſceptos Ordines, falſis de cauſis
ad priſtinum Monaſterium reverti ju-
beant; ſiquidem Regulares hujuſmodi
agendi rationem (quam & alias in foro
exter-

οαν+r euſaem ſunt corporis, unius etiam

Getnot⸗
Aerune
ſeiot)tn
Geilenn
lcultl
temmin
n
enes
Iſann
gulb
No, ins
ler guo
ugetatu
Unenipre
lüheie
gnrelorec
Kilearoe
erann
in, a
mer, a
In Mer
tuntein
ore Ur
Orpore
mpor⸗ eg
autul
o
Unſtnn
tlal Ele
Ettache
Aemn
on

lheg
un⸗ N Supplementum, ſive Acceſſtiones. 763

in N externo graviter vindicatam fuiſſe, & in
4 ne poſterum diſtrictè coercendam fore no-
nagian verint) tum à¾ probi viri honeſtate &
un fide alienam, tum etiam debitæ erga
16 facros Eccleſiarum Antiſtites obſervan.

tnn tiæ contrariam eſſe, ipſi per ſe facilè co-
Avnoſcent. J
ile Præſentes verò Noſtras Literas, & in Clauſulæ
eis ſtatuta quæcunque, etiam ex co, adervo-
quôd quilibet in præmifſis, ſeu eorum
aliquo, jus, vel intereſſe habentes, ſeu

habere quomodolibet prætendentes,
„* cujusvis ſtatůs, gradus, ordinis, præe-
minentiæ, vel dignitatis exiſtant; ſive
,te alias ſpecificâ, & individuâ mentione &
undi expreſſione digni, illis non conſenſerint;
Ge, nec ad ea vocati & auditi, neque cauſæ,
Gem Propter quas exdem præſentes emana-
alyn verint, adductæ, verificatæ, vel ſuffi-
mnNE cienter, aut ullo modo juſtificatæ fue-
rint, aut ex alia qualibet, etiam quan-
tumvis juridicâ, & privilegiatâ causà,
nu colore, prætextu, & capite, etiam in
n corpore juris clauſo, nullo unquam
tempore de ſubreptionis, vel obreptio-
eel ms, aut nullitatis vitio, ſeu intentionis
Noſtræ, aut intereſſe habentium con-
Arn ſenſu, aliove quolibet, etiam quan-
K«&. tumvis magno, ac formali & ſubſtan-
E tieali defectu notari, impugnari, infringi,
G retractari, in controverſiam vocari, aut
dn ad terminos juris reduci, ſeu ärerzut
illas

mungr

7 öI Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
illas aperitionis oris, reſtitutionis in in-
tegrum, aliudve quodcunque juris, fa-
i, vel gratiæ remedium intentari, vel
impetrari, aut etiam Motu pari, & de
Apoſtolicæ poteſtatis plenitudine ſimili
conceſſo vel emanato quempiam in ju-
dicio, vel extra illud uti; ſeu ſe juvare
ullo modo poſſe; ſed ipſas præſentes
ſemper firmas, validas, & efficaces ex-
iſtere & fore, ſuoſque plenarios & in-
tegros effectus ſortiri & obtinere, ac
ab illis, ad quos ſpectat, & pro tempore
quandocunque ſpectabit inviolabiliter,
& inconcuſse obſervari.
Aliter ju. Sicque & non aliter in præmiſſis cen-
diceri ſeri, atque ita per quoſcunque Judices
probibe- Ordinarios & Delegatos, etiam Cau-
tur. . . S . . .
ſarum Palatii Apoſtolici Aucditores, ac
S. R. E. Cardinales, etiam de Latere
Legatos, & Apoſtolicæ Sedis prædictæ
Nuntios, aloſue quoslibet quâcunque
Præeminentià ac poteſtate fungentes &
functuros, fublatà eis, & eorum cuili-
bet aliter judicandi, & interpretandi fa-
cultate judicari, & definiri debere, ac

irritum &ĩ inane, Ii ſecus ſuper his à

quoquam quavis authoritate ſcienter
vel ignoranter contigerit attentari.
Comra- Non obſtantibus, quatenus opus ſit,
rus ple- Noſtrã, & Cancellariæ Apoſtolicæ Re-
Wie r gulà, de jure quæſito nen tollendo,
aliiſque Apoſtolicis, ac in Univerſali-
bus,

N

, ron
Mollise
PusCorn
Musnerni
te cn
fütat⸗
otnnd
irrle
Klodol
Uuls, ut
Derong
Vetum
Naktet
hulbnt
elgns,
ttmnnten
bllizeti
mnene
tunibis
Unn Moru
enis
1, Kl
lumpren
Unfinnete
Uibusen
Ulorun
Worunm
e
i anr

ln Nune n

Enmmi
Nlngr
tlnle

dciter
llere

Supplementum, ſive Acceſſionet.,

bus, Provincialibus, & Synodalibus
Conciliis editis generalibus, vel ſpecia-
libus Conſtitutionihus & Ordinationi-
bus, nec non quibuſvis etiam juramen-
te, confirmatione Apoſtolicà, vel quâ-
vis firmitate alià roboratis ſtatutis, &
conſuetudinibus etiam immemorabi-
libus, privilegiis quoque, exemptioni-
bus, & Indultis, etiam in corpore juris
clauſis, aut Literis Apoſtolicis, quibuſ-
vis Perſonis, Collegiis, Locis; Ordini-
bus etiam Militaribus, Congregationi-
bus, Societatibus, & Inſtitutis, aliiſve
quibuslibus ſpecificà & individuâ men-
tione dignis, etiam ſub quibuſcunque
verborum tenoribus & tormis, & cum
quibuſvis etiam clauſulis & decretis „
etiam derogatoriarum derogatoriis, &
irritantibus, in genere, vel in ſpecie,
etiam Motu ſimili, & de Apoſtolicæ
poteſtatis plenitudine, ſeu conſiſtoriali-
ter, ac alias quomodolibet in contra-
rium præmiſſorum conceſih, ac pluries
confirmatis, approbatis, & innovatis.
Quibus omnibus & fingulis, etiamfi
pro illorum ſuſſicienti derogatione de
illis eorumque totis tenoribus ſpecialis,
ſpecifica, & individua mentio, ſeu quæ-
vis alia expreſſio ad id ſervanda ſoret,
illorum tenores, formas, cauſas, & oc.
caſiones præſentibus pro plene & ſuffi-
cienter expreilis, & exactiſſime ſervatis

α

—

78

65

766 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

ſpecificatis reſpectivè habentes, illis
alias in ſuo robore permanſuris, hâc
vice duntaxat, ad præmiſſorum effe-
ctum pleniſſimè & ampliſſimè, Motu
pari derogamus, & derogatum eſſe vo-
lumus, cæteriſque contrariis quibuſ-
cunque.
Eublie. Volumus inſuper, & eâdem autho-
ſeni P*πι ritate prædicta mandamus (ut exdem
Conßizs. Præſentes, & in eis contenta quæcun-
zionis in que ad omnium notitiam facilius dedu-
sen cantur, nec quiſquam de eis ignoran-
perſonalis tlam prætendere valeat, ipſas præſen-
intimatio- tes, ſeu earum tranſumpta, ad valvas
Zes fucfe. Eccleſiæ Sancti Joannis in Laterano, &
Baſilicæ Principis Apoſtolorum de Ur-
be, necnon Cancellariæ Apoſtolicæ,
Curiæque Generalis Innocentianæ in
Monte Citatorio, & in Acie Campi
Floræ, per aliquem ex Curſoribus No-
ſtris, ut moris, publicari, & afſfigi, ſicqque
publicatas & affixas, omnes & ſingulos,
quos concernunt, ſeu concernent in fu=
turum, perinde afficere & arctare, ac ſi
unicuique illorum perſonaliter intima-
tæ. & notiſficatæ fuiſſent.
Tran- Utque earundem præſentium tran-
ſumpti, ſumptis ſeu exemplis, etiam impreflis,
Rr manu alicujus Notarii publici ſubſcri-
Jancuur. Ptis, ac ſigillo perſonæ in Eccleſiaſtica
dignitate conſtitutæz munitis, eadem
prorſus fides, tam in judicio, quàm
extra

9

Irr Ao
eihſs
enterl
Ws
Pugpen
nizmt
uun
AAis
znroc
tenue
Dnnpor,
ul⸗
Uutonun

Dum .
ltore
luntrn

I Nolr

inn
Anitlin
Mlmnt,
r ⸗
wetzi
ttlun
Tanho⸗
mlt
ð
elahe
S

Cnrere
ue 1

Supplementum, ſive Acceſſiones. 767

extra illud ubique locorum habeatur,
quæ ipſis præſentibus haberetur, ſi fo-
rent exhibitæ, vel oſtenſæ.
Nulli ergo omnino hominum liceat Sauctio
paginam hanc Noſtrarum conſirmatio-ænalis.
nis, approbationis, innovationis, vo-
luntatis, mandati, ſtatuti, decreti, de-
clarationis infringere, vel ei auſu te-
merario contraire. Si quis autem hoc
attentare præſumpſerit, indignationem
Omnipotentis Dei, ac Beatorum bPetri
& Pauli Apoſtolorum ejus, ſe noverit
incurſurum,

Datum Romæ apud Sanctam Ma- Dt, Pos-
riam Ma jorem ſub Anno Incarnationis rife. Aun.
Dominicæx 1746. 3. Kal. Martii Pontifi- V'II. die

catuùs Noſtri Anno ſeptimo. .e

D. Card. Paſſioneus.

J. Datarius. L

VISA DE CURIA
J. C. Boſchi.

J. B. Eugenius.
Loco † Plumbi.

768 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

Regiltrata in Secretaria Brevium.

Annoà Nativitate Domini Noſtri IESU CIRI-
&NI 1747. Indilétione 10. die verò 4. Martii,
Pontifcatiis attem Sanctiſzimi in Chrilto Pa-
tris, & Domini Noaſtri D. BE NEDICYI
Divinà Providaentia PAPA. W.. Anno
ſeptuno, ſupraaicta Conſtitutio affxa, & pu-
blicata fuit ad valvas Baſilicæ Lateranenſis, &
Principis Apoſtolorum, Cancellariæ Apoſtoli-
cæ, Curiæque Generalis in Monte Citatorio,
&e in Acie Campi Floræ, ac in aliis locis ſolitis,
& conſuetis Urbis, pen me Jo. Baptiſtam An-
gelini Apoſt. Curſ.

Joſeph Renzoni Mag. Curfſ.

Lib. 6. p. 2. num. 225 1. teſtetur de natalibus, &
ætate (1¹)
(1) Teſtimoniales Literas impetrari oportere ab E-
piſcopo Originis, etiamſi quis inde diſceſſerit in tali
ætate, in qua nullum Canonicum impedimentum con-
trahere potuerit [ac proinde in caſu, quo de natalibus

ſolum, ac de ætate teſtari queat Epiſcopus Originis]

deducitur ex Reſolutione S. C. edita in Laquedonienſi,
ſeu Bituntina Ordinat. 16. Nov. 1709. quæ indicatur
T. 6. p. 126. Theſ. Reſol.
Lib. 6. p. 2. n. 2252. negârunt aliqui (1)
1¹) His favet S. C., quæ ex hoc quoque capite cen-
ſuit, Literas Teſtimoniales, quas quidem impetraverat
ab Epiſcopo Pientino, non fuiſſe ſuffſcientes ad licitam
Ordinationem. V. T. 6. p. 126. & 130.
Lib. 6. p. 2. n. 2269. Sanch. in Conſ. l. 7. c. I. ni.

23. dub. 10. (1)

(1) Er

N
r ſel

6o.

Ceatein

Datriixux

n

l l..
cn
tramin
Sodrap
Ib
Retommn kor
ulemt
1n⸗
len

Acti
enemum
POigns:
nzee,
lüng.
1cklun
1, Cur inn
Vekkprocon
unr /1

luenl.

P Sapplementum, Pve Acceſſionet. 769
nehe (1) Et ſic ſtatuit S. C. menſe Octobri 1589, apud
Lambert. T. 2. Edict. p. 59. & iterum 1609. 23. Maji.
i N ibid. p. 60. Hinc eadem S. C. an. 1670. 29. Novem-
denie bris decrevit, ordinari non poſſe Clericos, aſſignato
ſnin, Patrimonio in bonis mobilibus, & ſe moventibus.
0 Nn Ibid. nec ſufficit Beneficium manuale (1)

(1¹) Id declaravit S. C. in Tiburtina Cappellaniæ. 14,
4 l Jun. 1710. T. G. Keſol. P. I12.
nugi, Ibid. cenſus etiam redimibiles (1)
Melnn (¹) Extant in hanc rem decreta duo S. C. an. 1573.

le, Se 1598. apud Lamb. T. 2. p. 6 3.
Hir /, Lib. 6. p. 2., n. 2279. abſque præjudicio legitimæ
liberorum ſuorum (1¹) .
Z (¹) Ita Lambert. T. 2. p. 64.
Rat Lib. 6. p. 2. n. 2280. poteſt cum ſuo ſubdito (1)
(¹) Supplementum, ſeu combinationem ejuſmodi
le admiſit S. C. in T udertina Cappellania. 12. Mart- 17 18.
n T. 1. Theſ. Keſol. p. 26. & in Komana. 2 3. Julii ejus-
denm anni ibid. p. 87., SS
nndh Lib. 6. p. 2. n. 2281. hic titulus poteſt (1)
(1) Ad evitandas fraudes non admittitur à S. C.
ſupplementum ex bonis Patrimonialibus, niſi ab Epi-
ſcopo Originis approbatum. Monacell. in Formul. leg.
tom. 3. p. 227. à n. 20. ad 26. & S. C. in Romana 23.
Julii 1718. T. 1. p. 87. In his autem caſibus attenden-
da eſt Taxa loci originis, non autem Taxa loci Benefi-
cii, quæ tum ſolum attenditur, quando Beneficium
ſatis eſt pro congrua Ordinandi ſuſtentarione. Ibid.
Lib. 6. p. 2. nu. 22,83. tamen incurri probabilius
affirmant (¹) =
(1) Ita cenſuit S. C. 27. Nov. 16 10, apud Lambert.
T. 2. Edict. p. 67. in hæc verba: Sacra Congregatio
Concilii, propoſito ſupraſeripto dubio, omninm ſententiis
cenſuit, hoc caſu pœnam ſuſpenſionis ante Concilinm non
eſſe correttam, & hodie à Tridentino Concilio eſſe inno-
vatam, & propterea hujuſmodi Clericum, qui adhibito
Ad P. La-Croiæx Theol. Suppl. Cec dolo,

776 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

dolo, confiltoque titulo Ordinatorem decepit, eſſe ipſo
jure ſuſpenſum, carereque Ordinum executione.
Lib. 6. p. 2. n. 22 86. alienationem (1)
(1) Invalidam eſſe hujuſmodi alienationem deciſum
fuit etiam à S. C. 6. Martii an. 163 8. apud Lambert. T.
2. P. 76.
Ibid. ſed oppoſitum merito dicunt (2)
(2) His authoritatem addunt Decreta S. C. T. 3. p.
275. & ſeqq. & T. 6. Reſol. p. 23 8. & 239. Vide et-
iam Lambert. TL. 2. p. 78. & 80.
Ibid. ſed videtur ſtandum pro priore ſententia (3)
(3) Ita etiam ſtatuit S. C. 20. Julii 1619. & 1652. 4.
Februarii. Hinc cùm anno 1642. ſupplicatum fuiſ-
ſet, ut eadem S. C. reſolveret, an diſpoſitio ſacri Conci-
lii in cap. 2. ſeſſ. 21. de Reformat. prohibens alienatio-
nem Patrimonii Clericorum abſque licentia Epiſoopi ex-
tendatur ad fidejufſiones per eoſälem Clericos fattas, ita
ut reſpeltu dilti Patrimonii obligatio non ſuſtineaturi S.
C. ut refert Lambert. T. 2. Edict. p. 77., reſpondit 15.
Martii ejus anni extendi, juxta declarationem aliàâs fa-
Ctam 5. Februarii 1604. quæ ejuſmodi eſt: Sacra Con-
gregatio Concilii cenſuit, neque in ejuſmodi Patrimonio,
neque in ejus frultibus ad Clericum alendum neceſſa-
riiz executioni loqum eſe poſſe. Licere autem capere in

cauſam judicati eam frubtuum partem, quz quotannis

ſupereſſet altra eam, quæ ad Ordinati ſuſtentationem,
non lautè, ſed tenuiter vivendo, Zudicis Eceleſiafticiar-
bitratu fuerit neceſſaria. Poſſe autem ipſum oreditorem
accipere in ſolutum, atque vendere jus ſibi competens ad
hujuſmodi Patrimonium, quod poſt morten ipſfius pro-
moti ad creditorem, uti res hæreditaria pertinebit.
Lib. 6. p. 2. n. 2290. poſſe dici Mercurii (1)
(1¹) In Portalegr. an. 1720. 1. April. T. 1. Keſol.
p. 285. hoc dubium propoſitum fuit: an ſuppoſita con-

ſuetudine immemorabili, licitum ſit conferre primanz

Tonſuram, & Minores Ordinei ferià ſextâ poſt pran-

1a

R

vmtel
6Ciß⸗
nrot Mn
ſentolrn
r uufii
iülkkmm
eenn
AmCA
Ibb.
Une
ncker
6. .
EG6
Utanklan
I 93
5
Aruig
nele teo
Anmti
4 K
Ein
ſli r. D
.1.0..
in conel
kinoniun
Noyenb.
lohin, h
i 17;
ben

h ner

hui
1 1
lal .
unnlt Suapplementum, ſive Acceſſiones. 77 1

laneng, dium ante diem Sabbati quatuor Temporum? Reſpon-
nn dir S. C. aſfrmativè quoad primam Tonſuram, &j quoad
ilinti caæteros Minores Ordines, conſuetudinem immemora-
163. bilem tolerari poſſe, ſed expedire, ut Epiſcopus ſe confor-
meer Pontifcali Romano Titulo de Minoribus Ordinibus.

unen Lib. 6. p. 2. nu. 2279. pro diſpenſatione in inter-
n ſtitiis Ordinum (1)
ee (1) Vide eruditas annotationes Secretarii S. Congr.

ad Cauſam Calaritanam. T. 4. p. 16 I.
Lib. 6. p. 3. n. 52. officit clandeſtiniras (1)
(1) Idque ſæpius ſtatuit S. C., ut anno 1573. & 1596.
Verba affert. Lambert. T. 3. Edict. p. 56.
Lib. 6. p. 3. n. 53. non ideo erit Matrimonium (1)
(1) Et id S. C. Decretis conſonat an. 157 3. & 15 89.
quæ recitat Lambert. T. 3. p. 7 1.
Lib. 6. p. 3. nu. 62. merito cogere etiam per pœ-
nas (1)
(I1) Hinc aliquâ probabili causâ ſuffragante, abſtis
nendum eſſe à coactione reluctantis Sponſi, & permit-
tendas nuptias cum alio cenſuit S. C. in Senogallienſi
Sponſal. I. Sept. 1714. & in Majoric. Sponſ. „4. April.
172 3. & in Mediolan. Sponſal. 1 3. Julii 172 5. & in
Weapolit. 17. April. 172 8. & in Gallipolitana. 2 8. Febr.
e 173 z. T. 6. beſ. Reſol. P. 3 4. Contra vero Juris re-
mediis compellendos eſle Sponſos ad contrahendum
Matrimonium decrevit S. C. in Lunen. Sarzan. Matr.
17. Novemb. 1708. in Neapolit. Sponſ. 19. Sept. 1722.
&& in Colon. Sponſ. 26. April. 1732. & in Bonon. Sponſ.
26. Martii 173 5. L. 7. Ke/ol. p. 37:.
Lib. 6. p. 3. n. 73. uti ſecundum omnes (1)
(1) Hos inter honoris causâ cenſe Lambertinum T.
3. Edict. p. 5§2.
Lib. 6. p. 3. nu. 74. ſed probabilius contradicunt

e“ (1)
EE (r) His adde Lambert. T. 3. Edict. p. 53.
eninn Lib. 6. p. 3. n. 7 8. poſt eventum conditionis (1)

in Ccc 2 (1) Qua⸗

772 AdK. P. La-Croix Theologiam Moralem

(1) Quamobrem nulla adeſt obligatio, niſi condi- Mon
tione impletàâ, & ſic cenſuit S. C. in Wormatienſi Sponſ. idanl

2 1I. April. 1731. L. 5. p. 116. & iterum 28. Julii ejus- Nigen
dem anni ibid. p. 156. Vide etiam, quæ dicemus ad n. Penis
8 5. & 86. *

Lib. 6. p. 3. n. 8 5. & alii num. 48. relati (1)
(1) Et hanc ſententiam ſecuta eſt S. C. tum in Bru-
gnat. Sponſ. 26. Jan. 1709. T. 9. p. 60. Keſol. Jelelt.
ab anno 1700. ad 171 8. cum in Zanuenſi. 12. Dec. 173 3.
T. 6. Reſol. p. 177. & 178. “
Lib. 6. p. 3. n. 86. ut ſpes non ſit (1) Nd
(1) S. C. in Mediol. Sponſ. 16. Julii 172 5. T.5. Theſ- ctn ſ
Reſol. p. 192. cenſuit, Sponſalia eſſe diſſoluta ob defe- iken
ctum conditionis conſensůs Patris, ſub qua Sponſus

erVAM..⁰

Sl
„. . 1tdo 4
juramento affirmaverat, ſe eadem Sponſalia contraxiſ- en,
ſe.
Lib. 6. p. 3. n. 127. adeoque non faciant Sponſa-
lia (1)
(1¹) Hinc in Ventimil. Sponſ. T. 9. Reſol. ſelelt. ab Iil

anno 1700. ad 171 8. p. 61. cùm diſceptaretur de Spon- an⸗
ſalibus, quæ contracta aſſerebantur ſub hiſce verbis: iiem
lIo infraſeritto dico, e prometto di non ſpoſare altra fe- d
glia, che lasugnora Benedetta O: na, come anche pro- Pe
mette lei di non ſpoſare altro Giovane, che me, diſcuſſis ki.
dubiis I. An conſtet de validitate Sponſalium inter An- Nuuſii
tonium Levame, &; Beneditctam Genam. II. An di-! nii
btus Antonius Levame ſit cogendus, vel potius poſſit a 5
eis recedere, contrahendo cum altera; die 1. Jumi 1709. Etls
reſcriptum fuit, ad I. Ex hactenus delubtis non conſta- II
re de ponſalibus abſolutis: ad II. Negative quozd pri- blno⸗
mam partem, & quoad ſecundam dilata; tum die 28. Wuͤ.
Sept. ejuſdem anni dictum Reſcriptum confirmatum eumzg

1 4

fuit, additumque, Antonium poſſe cum alia Maliere Ang
matrimonium contrahere. negire
Lib. é. p. 3. n. 197. ſub finem: non item Novi- Manll
tiatus (1¹) meſe,

(1) Pro E

n
Clr⸗ 3
N
Eien

tint

Dn

innn, 4 n
ſeludh

al

Sapplementum Rve Acceſſoner. 773

(1¹) Pro hac ſententia facit S. C. in Tadertina, in
qua actum fuit de Sponſa poſt Sponſalia volente ingre-
di Religionem. Nam T. 1. Reſol. p. 182. 9. Maji 1719.
reſpondit S. C. propoſito dubio, an gonſtet de validi-

tate Sponſalinm, & quatenus afſirmative, an illa ſint
U ſervanda, reſpondit inquam, ad primam dubii partem
Aaußirmative: ad ſecundam negative NB] quatenus emit-
at profeſſionem, & amplius.

Lib. 6. p. 3. n. 20 8. circumſtantias rerum, & per-
ſonarum (1)
(1) Prudens omnino conſilium. Cæterum cùm Em.
Mediolan. Archiepiſc. 4. Auguſti 172 3. ſcripſiſſet adS.
C. Epiſtolam, quæ T. 2. KReſol. p. 376. deſcribitur, ſu-
per abuſu in Montanis, & Vallibus ſuæ Diœceſis per-
vulgato ad plures annos differendi Sponſalium execu-
tionem non ſine ſcandalis, inimicitiis, continentiæ ja⸗-
cturã, ſuumque conſilium aperuiſſet pro hujuſmodi
caſibus præfigendi competentem terminum ſex vel octo

menſium ad contrahendum matrimonium, quibus ela-

pſis liberum fo ret puellis ad alia vota convolare, mini-
inè attentis prioribus Sponſalibus; S. C. 2. Octobris
ejuſdem anni ibid. p. 37 8. reſpondit, publicandum eſ-
ſe ab Emin. Archiep. Edittum jnxta inſtruétionem, et-

iam authonitate Sac. Congr. Quæ porro Inſtruétio fue-

rit, mihi non conſtat.
Lib. 6. p. 3. nu. 215. qui de mendacio non ſit ſu-
ſpectus ()
(1) Hinc fit, Teſtium fidem, ſi nutet, ineptam eſſe
ad ejuſmodi cauſas, ut deciſum fuit à ſacra Rota in
Amerina. 23. Nov. 1737. & in T†*âIͤ⁄q[/Ffvl'‧ͤ5ena Sponſ.2.
Junii 173 8. atque à S. C. in Senogallienſi Sponſal. 27.
Sept. 173 8., in qua T. 8. Keſol. an. 173 8. p. 149. Ob
eaceptiones contra teſtium fidem, conſtitutum fuit,
non eonſtare de Sponſalibus. Enim vero illud cer-

tum eſto, exploratumque, quod tradit Sanch. de Matr.

I. 1. diſp. 15. per tot. & conftat ex allegatis Rotæ Ro-
CCC 3 manzæ

774 Ad K. P. La-Crolx Theologiam Moralem

N

manæ Deciſionibus, aliiſque, quæ T. 8. Reſolut. S. C. IMunnl

an. 173 8. P. 148. indicantur, debere ab eo, qui Spon-
ſalium executionem poſtulat, plene adeo & conclu-
denter probari eorum exiſtentiam, ut ſi vagis tantum.
& ambiguis argumentis res agatur, pro libertate alte-
rius in judicium vocati, ſit pronunciandum.
Lib. 6 p. 3. n. 239. Matrimonium eſt irritum (1¹)
(1) Idque plane cohæret Deciſioni S. C. 8. Julii 1724.
T. 3. p. 45. in qua pronunciatum fuit: Matrimonium
eſſe nullum in caſu, Matrimonium, inquam, celebra-
tum paulè poſt Apochæ confectionem, ejuſque notifi-
cationem Parocho, & Teſtibus factam, in qua Apocha
contrahentes mutuo ſpoponderant ſibi, non uſuros ſe
Matrimonio, nec illud conſummaturos. Mulier au-
tem ſeſe obligaverat ad ingrediendam intra quindecim
dies Religionem, & ad Regularem emittendam Profeſ-
ſionem, elapſo Novitiatùs anno.
Lib. 6. p. 3. n. 243. ſecundum dicta n. 240. non
valebit (1)
(1) Quod autem S C. in Novarienſi 24. Febr. 1720.
T. 1I. p. 270. pronunciârit, non conſtare de nullitate
Matrimonii ſub ca conditione contracti, ſi er Virgo,
inde factum eſt, quòd conditionis iſtius appoſitio Con-
jugum dictis tantummodo inniteretur; non autem, quo
§. C. cenſuerit, validum eſſe Matrimonium ſub ea con-
ditione celebratum, deficiente conditione.
Lib. 6. p. 3. n. 247. oppoſitum probabilius tenent
(¹)
(1) Huc ſpectat cauſa, quam innuimus n. 23 9. Nam
in ea conſtat, Matrimonium celebratum fuiſſe ſine ulla
conditione; quia tamen celebratum fuit paulò poſt
prædictæ Apochæ confectionem, ac deficiebat omnis
veriſimilitudo receſsůs à Conditione irritante Matrimo-
nium, S. C. cenſuit, nullum eſſe Matrimonium.
Lib. 6. p. 3. n. 253. videtur eſſe probabilior (˙)
(1) Vide, quæ T. 5. Reſolut. à p. 272. eruditè in n.
mili

1

(Autrin
maceel
ahrekect
380
noniikat
oblen d
geanon.
lb.
e⸗
odlro⸗
ninanpol
uNelre
ufe
lbe
N,
udCol
, (venn
d
ier
lemon
Muumcon
alſan
Ub6
i 1
⸗
Harin
Ytnnn
mortt,
Mone,
lb.6
nſ
Ar
nbnn

onnln
Nimmin:
Melnid

Supplementum, ſve Aeceſſonet- 775
mili argumento diſputat Card. Lanfredinus in Epfadi-

enſi Matrimonii. Sacræ autem Congregationis ſuffra⸗

gium acceſſit ſententiæ, quam probabiliorem La-Croi-
xius heic cenſet, in eadem Epſtadienfi cauſa, in qua ibid.
p. 338. S. C. pronunciavit, conſtare de nullitate Matri-
monii inter Hæreticos contracti ſub conditione diſſo-
Iubilitatis, quatenus uxor Acatholica Orthodoxam re-
ligionem non amplectererur.
Lib. 6. p. 3. n. 257. ſi hæc non ſit uſa fraude (1)
(1) Hinc cùm in Mutinenſi mulier uſa fuiſſet fraude,
& ſimulatione, quæ viro conſtabat, licet hic ſperaret
feminam poſt celebrationem Matrimonii à ſimulatione
ſua receſſuram, ſtatutum fuit à S. C. 9. Junii 1725. T.
3. P. 16 5. nullum eſſe Matrimonium.
Lib. 6. p. 3. nu. 407. teneatur hanc recipere )
(1¹) Vide, quæ in cauſa Florentina collegit Secreta-
rius S. C. Proſper Lambertinus T. 3. p. 353. & T. 4. P-
30. Ceæterum tum in ea Florentina 27. Julii 1726. T.
3. Keſol. p. 3 50. tum in antiquiore item Florentina 1-
Julii 1679. quæ ibidem citatur p. 35 5. ſtatuit S. C., In-
Edelem converſum ad Fidem cum alia muliere Matri-
monium contrahere non poſſe, ſi ejus Uxor antea con-
verſa ad ſecunda vota non tranſierit.
Lib. 6. p. 3. n. 40 S. moneri debet, & interroga-
ri (1)
() Hoc alijs dicitur interpellatio, quam de jure ne-
ceſſariam eſſe reſpondit S. C. in antedicta Florentina
17. Januar. 17 Z2. T. 2. p. 119. Vide etiam, quæ ibi⸗
dem p. 117. & 118. habentur collecta in ejus cauſæ ex-
poſitione.
Lib. 6. p. 3. num. 429. in fine: & petendi divor-
tium (7)
(1) Accedit S. C. quæ in dubio Matrimonii, an qui-
dam Græcus, & Catholicus diſſolvere poſſet Matrimo-
nium cum muliere triplex adulterium in judicio faſſa
& novum cęlebrare cum alia juxta prætenſam Græco-
CcC 4 rum

776 Ad K. FE. La-Croix Theologiam Moralem

rum praxim, reſpondit 15. Jan. 1724. Oratorem non
poſſe aliud Matrimonium contrahere. T. 3. Reſol. p. 8.
Lib. 6. p. 3. n. 449. aliquas Declarationes Con-
gregationum (1) .
(r1) Plures quoque afferuntur T. 4. Theſ. Reſ. p. 137.
Quandoque tamen S. C. votum ſimplex Caſtitatis non
exigit, ut ibidem videre eſt.

Lib. 6. p. z3. n. 470. privatam deductionem (1)
(r) Hæc Fagnani opinio à S. C. improbata fuit
19. Junii 1684. nam ſuper dubio tradultionis oponſæ,
reſpondit, aſfrmativè, dummodo traductio fat abſque
ſoleèmnitatibus.
ibi: itemque conſummationem (2)
(2) Vide Lambert. T. 4. Edict. Bonon. p. 156.
ibi: non ſolemnitatum (3)
(3) De hoc Lambert. T. 4. p. 152.
Lib. 6. p. 3. n. 474. intra Mißſarum ſolemnia (1)
(1) In quadam Novarienſi quæſitum fuit 10. Junii
1724. an denunciationes Matrimoniorum, & Ordinan-
dorum, aliæque ſimiles funttiones Parochiales faciendæ
ſint in celebratione Miſſæ Parochialis, quæ celebratur in
Parochiali, & Collegiata Burgi Manetii, ſeu potias li-
ceat Præpoſito, & Parocho ejuſdem Collegiatæ, illas fa-
tere in celebratione Miſſæ Conventualis, contradicente
Capitulo? Reſpondit autem S. C. T. 3. Reſolut. p. 48.
arbitrio Parochi.
Ibi: n. 474. certo fore mortale (2)
(2) In Hieracenſi an. 1587., quæ L. 1. Reſol. P. 184.
refertur, quæfitum fuit à S. C. an omiſſis edictis hujus-
modi nempe denunciationibus] Matrimonium dicatur
clandeſtinum, proleſque ille gitima, veluti ſi ſine teſtibus
& Parocho contraheretur. Hoc autem prodiit ab ea-
dem S. C. reſcriptum: Congregatio Concilu cenſuit non
dici ſed contrahentes incidere in pœnam exeommunica-
tionis in Conſtitutionibus Synodalibus I d .
ib. 6.

llb.o
Germonmn
aotettenu,

uatuones etn
Renchet

,neruin
lb
an 1,

luino

imie /
Ulggend
beo
Buͤnet
1)Wde
319, El
bbe
1) Cer
de, gui
lberc
n inn
1 14 hr,
Conrchenin
Uenlen 4

lin

n 8 Supplementum, ſive Aocceſſiones. 277

W Lib. 6. p. 3. n. 476. nec reipſa id videtur requirere
Tridentinum (1) ..
(1) Enim vero S. C. ejuſdem Concilii interpres con-
ſtanter tenuit, neceſſarias non eſſe proclamationes et-
iam in loco Originis. Antiquiores Reſolutiones habes
congeſtas T. 6. p. 245. Hinc etiam 3. Apr. 1734. in Se-
nogallienſi dubio, an antequam Felici Dolci permittatur
celebrare Senogalliæ Matrimonium, faciendæ ſint de-
nunciationes etiam in Parochia Maceratenſi in qua per
annos eirciter 20. domicilium habuerat,] reſpondit 8.
C. negativé.
Lib. 6. p. 3. n. 490. quando id exigit neceſſitas pu-
blica (1)
(1) Ejuſmodi Matrimonia dicuntur aliquando Ma-
trimmonia conſcientiæ, de ukus legendæ ſunt T. 3.
6 Theſ. Reſolut. S. C. p. 78. & ſeqq. doctæ annotationes
. Proſperi Lambertini, tunc S. C. Secretarii, nunc Ro-
mani Pontificis.
Lib. 6. p. 3. n. 58 1. non tantum facere votum con-
tinentiæ (1)
(1) Legenda expoſitio Veronenſis Cauſæ. L. 4. Reſol.
8. C. P. 246. & ſeqq.
Lib. 6. p. 3. n. 588. ſolam adoptionem perfectam
dirimere (1)
(1) Vide Hortanam Diſpenſationis T. 6. Theſ. Reſol.
p. 329. & ſeqꝗq.
Lib. 6.p. 3. n. 63 8. ſecundum dicta n. 569. (1)
(1) Certe cùm quidam raptum commiſiſſet, conſen-
tiente, quin etiam proponente puella jam deſponſata,
quo libere exoptatum Matrimonium contrahere poſ-
ſent, vel invitis ejus conſanguineis, S. C. 3. Martii
1714. reſpondit, non ſiare prætenſum raptum ad
contrahendum Matrimonium, raptorem tamen eſſe ab-
ſolvendum ad cautelam. V. T. 9. Theſ. P. 93. Reſotat.
ſelect. ab an. 1700. ad 1718.
Lib. 6. p. 3. n. 6 53. niſi llam ducat (1)
CCC 5 (1) Sie

4

77 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralene
(1) Sic etiam pluries reſcripſit ſacra Congreg. ut in
Ventimil. Matrim. 24. Apr. 1700. in Lycienſi Nullita-
tis Matrim. 23. April. 1701. aliiſque, quæ citantur in
Crotonienſi Matrim. T. 7. P. 6 8. Reſol. S. C.
Lib. 6. p. 3. n. 664. etiam tacitam tantum (1)
(1) Oppolſitum tene ex S. C. reſeripto in Hiſpal. 20.
Jun. 1609. his verbis: Hodie poſt Tridentinum Conci-
lium Matrimonium metu contrattum, & purgato met:
per cehabitationem cum conſummatione, alioſque altus,
non convalidari, niſi iterum cantrahatur, adhibitaà rur-
ſus ejuſdem Concilii formà. Idem retolvit S. C. in Con-

Kantinopolitana 16. Dec. 1634. & in Vintimilienſi Ma-

trim. 20. Martii, & 24. Apr. 1700. quæ citantur T. 7.
Theſ. KReſol. p. 160. & 161.
Lib. 6. p. 3. n. 68 1. cum conſanguineo Titii uſque
ad 4. gradum ()y)
(1) Atque id videtur etiam eſſe ex mente S. C. ut ci-
tato hoc La-Croixii loco expendit Lambert. T. 2. Z eſ.
Reſol p. 242. ,
Lib. 6. p. 3. n. 69 3. Vitricus, & Socer (1)
(1) Num autem Vitricus abſque ullo impedimento,
vel affinitatis, vel publicæ honeſtatis ducere poſſit in
uxorem eam, quæ fuit uxor Privigni ſui, quæſtio eſt in
S. C. magnis contentionibus agitata. Legenda ſunt T.
1. Theſ. Reſol. p. 3 40. & ſeqq. quatuor eximiorum TT.
vora in hanc rem; tum perpendendæ Proſperi Lamber-
tini Secretarii eruditiſſimæ annotationes ibidem p. 345.
& ſeqq. & T. 2. p. 27.; tandem aſfirmativè reſponden-
dum cum S. C. S. Martii 172 1. eod. T. 2. p. 23. Dubio
enim ſic propoſito: An Matrimonium contrahi poſſit
inter Dominicum Vitricum] &]v Samaritanam [uxorem
antea Privigni] reſcripſit: ad Secretarium juxta men-
tem, ſoilicet, quòd non impediatur Aatrimonium. No-
ta autem non importune, P. Alfarum S. J. celeberri-
mum Probabilioriſtam negative reſpondiſſe huic quæ-

ſtioni, ut T. I. Reſol. p. 3 40. videre eſt.

lh⸗

ls

)De
ed
icenn
Ilg
ytcen
lbe.
0) en
genodd.1
clonbinr
ſmmnſl⸗
mtimir
enttenn
mmtnmc
chtn, /
uhme
lb.
1)Cia
cnn.
nmurhonie
füccledr
Onrehen
ulehr.
1,Mer
Qann,7.
biceng
Lib⸗
nlerur 5
un Men
g r
lhe
)N.
Meyr,

Supplementum, ſive Acceſſones. 779
Lib. 6. p. 3. n. 70 8. tum etiam eorum Vicarii Ge-
nerales (1)
(1) De hoc non dubitandum poſt plures declaratio-
nes S. C. Sic 4. Julii 1602. S. Congr. cenſuit, coram
Vicario Generali Epiſcopi Matrimonium contrahi poſſe
perinde ac coram Parocho, & idem reſpondit 26. Sept.
1697. in Taurin. Matrim., ut videre eſt T. 7. p. 30.
Vide & dicenda n. 72 5.
Lib. 6. p. 3. n. 7 16. jus enim non determinat (1)
(¹) Determinavit tamen S. C. Juris interpres in De-
creto an. 1573. quod non vidit La-Croix, & à Lambert.
exſcribitur T. 2. p. 173. in quo ſtatuitur, ſuſicere præ-
ſentiam ſolius Parochi proprii Sponſæ, quando Watri-
monium in Parochia Sponſæ contrahitur; ſimiliter ſufft-
cere præſentiam ſolius Parochi spozſi, MOoDOMa-
trimoninm contrahatur in Parochia ipfius Sponſi. Quæ
exceptio, ſi modo, ſatis indicat non ſufficere in Paro-
chia Sponſæ.
Lib. 6. p. ʒ. n. 717. relato n. 712. (1)
(1) Cui conformis eſt Deciſio S. C. in Cæſi nat. 20.
Febr. 172 3. T. 2. p. 277. Quod fictitie ſolum transfe-
ratur Domicilium, ſolo nempe animo in altera Paro-
chia celebrandi Matrimonium, non autem Domicilium
contrahendi, nullum eſt Matrimonium ex ſtatutis S. C.
22. Febr. 163 1I. in Romana Nullit. Matrim. in Abulenfi
1. Dec. 1740. deſcripta ad Urbinatenſem cauſam, de
qua nu. 72 3. & 2 8. Sept. 16 97. in Bovinenſi Matrim.
ibidem p. 284. & 286. .
Lib. 6. p. 3. n. 719. Parochus ſolius Originis non
cenſetur proprius (1¹)
(1¹) Atque hanc ſententiam ſecuta eſt S. C. in Murti-
nenſi Matrim. I8 Novemb. 1702. apud Lambert. T. 2.
Ediét. p. 174. .
Lib. 6. p. 3. n. 72 3. per ſeptem menſes ruri (1)
(1) Nota autem, S. C. in Urbinat. & antiquiore
Florentina 1. Decemb. 1740. uti legitur T. 2. Z heſ. Keſ.
P. 284

780 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralenn

p. 284. reſpondiſſe »Parochum ruralem non eſſe pror
prium, & verum Parochum, quando RKus itur causd
recreationis, vel pro Kaſticanis negotiis; ideoque Mar-
trimonium validèò coram hujuſmodi Parocho celebrari
non poſſe.
Lib. 6. P. 3. nil. 72 5. poteſtatem validè aſſiſtendi
6)

(1) Juxta Reſolutionem S. Congr. in Savon. 2. Mar-
tii 1595. & Pifftorient: 2 2. April. 1719. T. I. P. 172.
Idem conſtat e Segnenſi Matrim. 17. Nov. 1736. in
qua deciſlum fuit, conſtare de validitate Matrimonii
contracti cotam Vicario Generali, cui Epiſcopus in-
terdixerat, ne Matrimonio aſliſteret. T. 7. Reſol. p.
304.
Lib. 6. p. 3: n. 45. & idem ſenſit Pœnitentiaria

, Atque adeo S. C. quæ, ut teſtificatur Cardin.
Lanfred T. 5. Reſol. p. 149., die 22. Junii 1624. re-
ſcripſit; ſive alter tantum e Conjugibus ſit, hæreticus,
ſive ambo, nullatenus debere Parochum, hereticorum
WMatrimoniis aſſiſtere. Et in dubio Juriſdictionis Cap-
ellanorum exercitůs die 6 Martii 1694. cùm propoſi-
tum fuiſſet VIII. An Cappellani Catholici aſſiſtere poſſint
Matrimoniis Acatholicorum cum Acatholicis, & re-
ſpeltive Catholicis etiam intra fines Italiæ? S. C. reſpon-
dit negative. .
Lib. 6. p. 3. num. 75 I. coram Miſſionario talis le-
gionis (1¹)
(1) Placet hic ex T.6. Reſol. p. 144. nonnulla ad Milſ-
ſionarios Caſtrenſes ſpectantia adſcribere.
In Mediolan. die I1. Decembr. 1677. propoſito du-
bio: An ſit validum Matrimonium contraltum à WMi-
lite in ſtatione degente coranz Cappellano ſui Tertii: re-
ſcriptum fuit: Matrimonium Militum quocunque loco
eaiſtentium, quocunque loco contrabenda, fore nulla,
niſi doceatur de ſuffiienti facultate, aut privilegio.

, Quoad

8
d Mu

re ſe
9,Dente
lN
00 eſ
n en
len
.l.
De6.
Rludubt
1,40
ſurluulc
niſlir⸗
e, 1
ligplui
ineguhe
I4 4
glnl
ſelllete
eurllen
6, lten
I. A
ſatonite

M. 4
ſ

V 4.
initmn,
rui⸗ ,
UI A4
ter len,
Cnuien,
I 4
uim

ali,

,

Supptementum, ſive Acceſionet. 781

unoad Matrimonia praterita partculariter videatur,
&choc ſeribatur Emeinentiſſimo Archiepiſeopo Mediola-
nenſ. qui aliis Epiſeopis prudenter communicet, ut in lib.
9. Decret. pag. 55I. .*
In Belgii Matrimoniorum anno 1683. & rurſusan-
no 1690. quid circa hujuſmmodi controverſiam exami-
natum, definitumque fuerit, fuſe enarrat Eminentiſſ.
Petra ad Conſtit. Apoſt. Tom. 2. ad Conſt. 12. Innoc. III.
num. 4. 16. & 17.
Die 6. Martii 1694. propoſita fuerunt aliquot gene-
ralia dubia circa Cappellanos exercits, videlicet:
I. An CGappellani cnjnſ vis exercitus, ſive Regularei,
Eve Saculares Catholici poſſiat adminiſtrare Militibus
in præſidiis degentibus Sacramenta Pœnitentiæ, Eucha-
riſtiæ, & Extremæ Unktionis ſine ſpeciali facultate Se-
dis Apoſtolicæ, vei licentia, & approbatione Ordinarii
in cqujus Diœceſi extare ontingerit.
II. An aſſiſtere Matrimaniis Militum cujuſenunque
nationis degentium in præſidits cum militaribus feminis
Kine dicta facultate Apoſtolica, & præcedenti probatione
Katus liberi, ejuſque recognitiontz coran Ordinario lo-
ci, & licentia Parochi, ſub' ocujus Parogcbia maneant.
III. An idem um militibus degentibus in duſtris, &
Rationibus hybernis, vel æſtivis.
IV. An idene um militibus in altnuali expeditione po-
litis. .
V. An idem cum nmeilitibus enbers volentibus cam fe-
minis non militaribus, ſed 1Italis originarzis loci, ſetz
Dicceſis, in qua reperiuntar.
VI. An milites Acatholics cum Acatholicis contra-
henter teneantur ſervare forman rſoriptam in Suac.
Concilio Tridentino.
VII. An eo magis Acatholicè contrahentes cien Ca-
tholicis mulieribns militarikus, & non militaribus, in
Præſidits, caſtris, & expeditione manentes.
VIII. As Cappeillant Acathslici aſiſtere poſſint Ma-
NT-=

782 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

erimoniis Acatholicorum cum Acatholicis, & reſpecti-
ve Catholici etiam intra fines Icaliæ: & quatenus nega-
tive in omnibus Water PI. & VII.
IX. An, & quid pro ſanatione geſtorum in præteri-
tum, &s in fjuturum ſuper præfatis omnibus pro certæa

„

regala Sanktiſſimo conſulendum, & ſtatuendum ſit.

Die 6. Martii 1694. Sacra Congregatio reſcripſit ad
I. II. III. IV. V. & VIII. MNeægative: Ad VI. affrmative
in locis, ubi publicatum fuit Concilium juxta Decretum
ſacræ Con gregationis 26. Septembris 1602. ad III. Da-
bium, approbante S. M. Clemente VIII. Ad VII. affr-
mative, ſed ulterius indigere diſpenſatione, at praæfata
Matrimonia licite contrahantur. Ad W. in prateri-
zum oenſuit non eſſe inquietandas conſcientias quoad Sa-
cramentum Pœnitentiæ, quo vero ad Matrimonia ini-
ta ſine ſpeciali facultate Apoſtolicà, vel ſine licentia Or-
dinari loci, vel Parochi, non ſervatà forma Sac. Con-
vilii Tridentini in Cap. I. Seſſ. 24. de Reform. Matrim.
profanatione, Sanctiſſinngg D. N. placuerit, renovato
tamen conſenſu etiam coram Confeſſario approbato, qui
teneatur tradere teſtimonium renovationis dicti conſen-
sis Parocho illius loci, in quo fieri contingat hujuſmodi
renovatio. Proviſo in futurum diſſerätur in prima pro-
rima Gongregatione, in qua conſulendum erit, ac deli-
berandaum, ut in lib. 44. Decret. fol. 3 9. Die autem 20.
Martii quoad proviſionem, & ſanationem reſcriptum
fuit: Ad Secretarium cum Sanktiſſimo juxta mentem:
ut eodem lib. pag. 199.
Alter caſus Matrimoniriniti coram Cappellano mili-
tum Laudæ degentium in ſtatione fuit examinatus ſub
hoc titulo: Dubium Matrimonii: die 7. & 21. Maji
& 30. Julii 1701. cumque diſceptaremur: An Matri-
monium contrattum inter Auguſtinum Antonium, &
Margaritam ſit validum: reſeriptum fuit: non conſtare
dAe validitate, ut in lib. 11. Decret. pag. 236. 26 8. &
414.

4 i
In y
Pbener
ſbilet
cinuin
Meem
luimn l
P r
“

Demmnea

Ane AMa

imburch
Amkei
rlhn
Remrn
Mbere
henn
ir
N ee
ſno
molro⸗
el

„(oablh i

at Nam
Su C
rrlert
Myo⸗
Cake

Mormen⸗

ludiih
41 „
Uhlan: 4
lang
le, 4

4
*

luil

tn

l

Hunen

l

Supplementum, ſive Acceſſiones. 783

414. & die 3. Sept. 1707. reſponſum fuit. In deæciſis, ut
in lib. 17. Decr. pag. 332.
In Friſingen. cùm occaſiones tranſitůs, aut ſtationis
hybernæ militum contenderent Cappellani Exercitus
ſibi licere Matrimoniis aſſiſtere abſque præviis denun-
ciationibus, & ſine licentià Ordinarii, aut Parochi,
Epiſcopus petiit declarari, num id eſſet permittendum.
Die autem 29. Januar. 1707. Sac. Congreg. reſpondit:
Dandum eſſe Decretum editum die 6. Martit 1694.
quod ſupra fuit exſcriptum, ut in lib. 17. Der.
pag. 22.
Denique eadem quæſtio iterum diſcuſſa fuit in Bar-
chinon. Matrimonii die 4. Dec. 172 3. circa Matrimo-
nium Barchinonæ contractum anno 1688. coram QCap-
pellano legionis Germanicæ, propoſitoque dubio: an
conſtet de nullitate Matrimonii: reſcriptum fuit, Gir-
mativè, ut in lib. 7' 3. Decret. pag. 609.
Non abs re etiam erit noviſſimè, quibuſnam conditio-
nibus concepta ſint recentiora indulta, quæ facultates
à Sede Apoſtolica tributas cxplicant. Literz enim
S. M. Benedicti XIII. cxpeditæ die 26. Septembris
1729. pro Cappellano Majori Exercituum Cæſareorum
primo loco declatant, facultates nominatim poſtea ex-

preſſas ab ipſo Cappellano Majori, vel ab aliis Sacer-

dotibus ab eo fubdelegandis exercendas eſſe Aunta-
rat ergailites, aliaſijae ſexus perſonas ad dittos Exer-
citus, comprehenſis etiam copiis auxiliaribus, quonzodo-
libet ſpeltanter. Singulas poſtea recenſent Renkemes,
ac præſertim illam, ut Sacerdotes à prædicto Cappel-
lano Majori ſubſtiruendi, in eas perſonas Parochi vi-
ce, & oficio perfungantur, adminiſtrando etiam omnia
Sactamenta, quæ nonniſi per Rectores Eecleſiarum
Parochialium ſunt adminiſtranda. Doſtremò habent clau-
ſulam: Volumus antem, ut ii S&˙cerdotes, quos idem Cap-
pelanus Wajor pro Sacramentis eriam Parochialibus, mi-
litibus, aliiſae perſonis quibuſeunque dittorum Ereni-
RPhum

784 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.
tznum miniſtrandis, ut prafertur, deputandos duxerit, ast
nullatenus quidem hujuſmodi fagultatibus uti valeat erga „, innro
milites præſidiarios, qui continnæ arcium, ſeu aliorum lo- Iihms
cornm ecuſtodiæ adſoripti ſunt, qaos eorundem Locorum „I,
Parochis, & Ordinaris in omnibus, & per omnia ſub- wulken
eſſe declaramus, ſed duntaxat erga milites, & perſonas
Exercituum prædiétorum ad vagas belli operationes de-
inatos, tum abi in abtuali expeditione reperiuntur, tum E
etianz caum in quibuslibet accidentalibus, & tempora- lhe
neis, ſive hybernis, ſve æftivis, aut etiam præſidiali- .l.).

bus ſdationibus pro tempore detinebuntur, ita tamen, ut luine
ſKarimatque udem Sacerdotes, quos Cappellanus major 1, u
ſubelelegaverit, ad temporaneas illas ſtationes pervene- “
riut literas teſtimontales, tam ſuper eorum Sacerdatio,

Snmni
quam ſuper ſua deputatione, ac facultatibus ibi vigore ue
præſentinne conceſſis pro euſmodi manere exercendo Pa-
roclais loorum exhibere debeant; quibus viſis, hi non
impedinnt, quominus Miſam in ſuis Eccleſiis celebra-
re, au in vim earundem facultatum Sacramenta etiam
Parochtalia miniſtrare valeant, qubd, ſi e tempore Ma-
trinuoninna inter perſonas, quarum altera militaris ſit,
ſeu ad dittos Exercitus pertineat, ibique occaſione ſta-

tionne prædictarum conmmoretur, altera vero Parocho min
loci ſubdita reperuatur, contrahi contingat; eo caſu 4
ne- Parochus ſine Sacerdote hujuſmocti, nec viciſſim Sa- a
cerdos ſine Parocho celebrationi ejuſmodi Matrimonii enr
aſſiſtat, autbhene dictionem impertiatur, ſed ambo ſimul, 4 4 1
atqze æfnaliter ſtolg emolumenta, i quæ licite percipi Jo- 4 M
leant, accipianr, & inter ſe dividant. 1 elle
Lib. 6. p. 3. n. 759. polle eorum intentionem col- “
Ueritan

ligere (⁴)
(1) Ad Matrimonii validitatem non ſufficit quidem e
phyſica tantum & materialis Parochi, teſtiumque præa- Mum,
ſentia, at moralis requiritur, juxta Leur. in Jus Canon. ati
. „ . . . . I. y,
I. 4. tit. I. qu. 86. u. 3. Sanchez de Matrim. lib. 2. diſp. mu
. . „ 1), r o
3 1. num. 5. Gutticrez eodem Tratl. c. 46, h. 8. & 10. „ (n
& cæ-

.

Supplementum, ſive Acceſſtones. 785

& cæteros communiter Canoniſtas, quorum ſenten-
4 tiam, improbatâ contrari4 opinione, tenendam juſſit
S. C. in Romana ſuper dubiis Matrimoniorum 7. Martii
1700. T. §. p. 17. ſed æquè certum, non ex verbis
tantùm, ſed ex nutibus quoque, ſignis, & actibus, qui
Matrimonii contractum antecedunt, comitantur, &
ſubſequuntur, Patochum, & teſtes utriuſque Sponſi
conſenſum percipere poſſe, juxta eoſdem AA. & S. C.

1730. T. 5§. Thh. Reſol. p. 17, & ſeqq. ac Neapolitana
6. Maji 1741. T. 10. p. 5 I. in qua cùm quæſitum fuiſ-
ſet, an conſtaret de Sponſalibus, & Matrimonio inito
coram Parocho, & teſtibus, qui expreſſum verxbis con-
ſenſum non intellexerant, fatebantur tamen ex nutibus,
ſigniſque illum ſatis ſe percepiſſe, vel potins eſſent con-
cdendæ literæ teſtimoniales ſuper ſtatu libero, reſpon-
ſum fuit, affrmativè ad bprimam partem, & negativé
ad ſecundam, & amplius.
Lib. 6. p. 3. num. 760. in alia tamen declaratione
Gumtl §. C. (1)
(N1) Non una in hanc rem aperta declaratio eſt S. C.
Matrimonium valere, etſi Parochus aliâ ſimulatâ causâ,
puta ægritudinis, vocatus fuerit. Nam in Tarentina
quoque 29. Maji & 17. Julii 1745. T. 12. Theſ. Reſol.
P. 34. & 5§1. . .
. Ibi: non requiri ad valorem (2)
(2) Sæpius à S. C. desiſum fuit Matrimonium haud
irritum eſſe, quòd Parochus contradixerit, imò verò etſi
affcctaverit, ſe nihil videre, aut audire, aut etiam
obturaverit aures, eique illata fuerit vis, dum tamen
de sponſorum conſenſu & aluis ſignis juxta juris commu-
enis diſpoſitionem legitimè conſtet. Sic reſponſum fuit
in CGiennenſi 26. Julii 1582. in Sarzanenſi 15. Febr.
in Amerina I2. Januar. 1715. quæ T. 5. TVeſ. Reſol.
P. 17. K 18 referuntur „ SG in Weritonenſi 14. Junii
173 §. T. 8. 7 . Reſol. in Reſol. a. 173 8. P. 922. Quand
Ad P. La-Croiæ Theol. Snppl. D d d veE&

Mnl

in pluribus Reſolutionibus citatis in Romana 11. Febr.

J

786 Ad R. P. La-Croix Theelogiam Moralem

verò dubitandi ratio fuit. num utriuſque Sponſi verba
conſenss coram Parocho prolata fuerint, ut in Ko-
mana 2 8. Julii 1730. in qua Parochus ſimul atque
Sponſus dixerat: queſta & la mia ſpoſa, vi omni ad-
hibità, neque curatâ veſtis laceratione aufugerat, quin
Sponſam aut vidiſſet, aut quidquam dicentem au-
diiſſet, ac Balneoregenſi 24. Januar. 17 11. in qua Pa-
rochus Sacrum celebrans ſolum audiverat Sponſos aſſe-
rentes: Signor Curato ſtate per Teſtimonio, eoſque
increpuerat dubitans, quòd Mitrimonium attentare
vellent; reſpondit S. C. renovandum eſſe conſenſ um ad
cautelam coram Parocho, & Teſtibus ad formam Conci-
li ut legimus T. eod. 5. Th. Reſol. p. 29.
Lib. 6. p. 3. num. 77 I. Averſ. 4. 18. Sect. 2. (1)
(1) Vide etiam Pignat. Conſult. 79. n. 26. Tom. 5.
& Conſult. 104. T. S. & Emin. Petram. T. 4. ad Conſtit.
12. Joannis KKII. n. 20.
Lib. 6. p. 3. n. 772. quia ſciebant nil profuturum
apud contumaces (1)
(1) Hinc etiam S. C. in cauſa Hollandiæ Matrimo-
niorum 23. Auguſt. 16 81. & in Boſcoducen. WMatrim.
13. Febr. 1683. cenſuit abſtinendum ab expreſſa reſo-
lutione, ſed reſcripſit: Secretario cum Sanktiſſino ad
mentem. Ut autem explicat Emin. Petra T. 4. Conmm.
ad Conſtit. 12. Joan. XXII. n. 23. ſententia quidem
S. C. fuit, Matrimonia hæreticorum cum Catholicis co-
ram miniſtro hæretico iis in locis contracta, eſſe inva-
lida, ſed tamen non expedire hujuſmodi declaratio-
nem edere, ne Catholici nimium gravibus periculis
objicerentur. Similes reſponſiones ad mentem datæ ſunt
à S. C. in Trajetctenſi 2 1. Novemb. 1721. T. 2. h. Re-
ſol. p. 98. in Colonienſi 21 .Febr. 1728. T. 4. b. Keſol.-
p. 154. & in lprenſi Viſitationis Sacrorum Liminum 17.
Aug. 17 37. T. 8. 7 h. Keſol. P. 1 3 3. Moneo autem, in
citata Trajectenſi 21. Nov. 17 21. mentem fuiſſe, quòd
Matrimonium eſſet nullum, ut legimus T. 8. . Reſol.
Pp. 229.

Aunmin
Dnhoce
9.C n
inhe
T he
Niſlg
Neſd
b Neſt

I Dre
numkegi
PP
lnb.
jI
1ii

Cnhnrmen

Puloren
) Ki
m 1. 7
Eng in
40. 8
ſre 1 1 4
Krile
Ub.

Supplementum, ſive Acceſſiones. 787

p. 129. Cæterum, ubi nullus urgere videretur timor
damni in Catholicos, vel in eos, qui ejurato errore,
Orthodoxam Religionem cupiunt amplecti, eadem
§. C. non abſtinuit ab expreſſa declaratione nullitatis,
ut in Decreto edito 22. Junü an. 1624. quod habes T. 5.
Th. Reſol. p. 149. in KRuremund. 2. Maji 1676. citata
T. 8. 7 b. Keſol. P. 129. in Gedanenſi 4., Sept. 1677. T.,
.7/. Reſol. p. 150. in Colon. die 1 6. Dec. 1719. T. 8..
T. KReſol. p. 129, in Moguntina 3 I. Maji 172 1. T. 5.
Th. Reſol. p. 150. in Paderbonenſi 4. Aus 1725. T. 8.
Th. Reſol. P. 129. &à Wormatienſi 7. Julii 173 1. T. 5.
Pp. I50.
Lib. 6. p. 3. n. 778. declaratione Cardinalium
¹)
(1) Præcipuæ duæ ſunt, altera 26. Sepft. 1602. altera
in una Belgii 27. Martii 1632. quæ memorantur T. 5.
Th. Reſol. P. 149. & T. 8. p. 127.
Lib. 6. p. 3. n. 787. abique experimento (1)
(1) Id conſtituit S. C. in reſcriptis editis 13. Martii,
& 8. Maji 1706. quæ fuiſſe in Signatura Sanctiſſimi
confirmata 9. April. 1707. dilcimuse cx T. I. 1 . Keſol:
S. C. P. 274. . S
Lib. 6. p. 3. num. 877. dummodo omnino ocnltum
ſr (1)
(1) De hac clauſula conſulendus Lambert. T. 4. E-
dict. Bonon. T. 4. à pag. 269.
Lib. 6. p. 3. n. 888. poteſt per Vicarium ſuum Ca-
pitularem (1)
(1) Scito tamen, S. C. in Mexicana Vi 6 tationis Sa-
crorum Liminum T.9. P. 42. Keſol. Select., ab anno 1700.
ad'1718. interrogatam , an Proviſores, & Vicarii Gene-
rales à Capitulis, Sede vacante, deputatt valeant diſten-
ſare in gradibus prohibitis ad Matrimonia contrabenda'
reſpondiſſe: negativé.
Lib. 6. p. 3. n. 90 3. Krim. n. 2 L36. (1)
(1) Conſuls T. z. Th. Dier. P. 198. S ſc.- expoſi⸗
D 4,/d tionen

1

788 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
tionem cauſæ Pratenſis, & nota Reſolutionem S. C. pro

validitate Matrimonii contracti in vim diſpenſationis ex

falſa, ut prætendebatur, cauſa obtentæ.
Lib. 6.p. 3. u. 91 5. videtur ſolviſſe dubium (1)
(1) De Matrimonio contracto inter conjunctos ter-

tio, & quarto Conſanguinitatis gradibus, prævidâ Apo-

ſtolicàâ diſpenſatione ſuper quarto, non obtentis literis
declaratoriis ſuper tertio juxta Bullam 13. S. Pii V. vide
ſis Diſeurſum Proſperi Lambertini S. C. Secret. T. 2.
Theſ. Reſ. p. 149. Interea adnotabis Reſolutionem S.
C. T. 2. Th. Reſol. p. 143. in cauſa Lucgzorienſi ſuper

duobus hiſce dubiis. I. An conſtet de anullitate Matri-

monii (contracti ut ſupra) & quatenus aßrmativé.
II. an Princeps Zoannes Sapica falctus ſit inhabilis ad
ontrahendum Matrimonium cum aliis mulieribus &.
Reſpondit igitur S. C. Ad primum negativèé, & Epiſco-

Pus mandet, quòd Coniuges continuent in ſeparatione, do-

nec obtinuerint Literas declaratorias. Ad ſecundum,

proviſum in primo, & amplins.
Lib. 7. n. 247. damnatis ad perpetuum carcerem
1)
(1) S. C. 26. Maji 1707. apud Urſayam diſcept. Ec-
cleſ. T. 2. P. I. diſc. 10. num. 3 3. & ſeqq. decrevit,
Matrimonium eorum, quibus quoad perpetuum car-
cerem damnati ſunt, carcer pœna eſt, non locus cu-
ſtodiæ, coram Parocho carceris contrahendum; con-
tra coram Parocho domicilii contrahi oportere eorum

Matrimonium, qui cùm catcer locus cuſtodiæ ſit

ipſis, non pœna; in carcere nec domicilium, nec qua-
domicilium acquirunt. Hæc S. C. deciſio in Statuta
Cleri Romani illata eſt c. 3. de jure eligendi ſepultu-
ram S. 9. in addit. verſ. Carceribus. fol. 1 5. V. Lambert.
T. 2. Ediöét. Bonon. p. 18I. & ſeqq.
Lib. 7. n. 3 13. non incurrit (1)
(1) Quid porro dicendum de Clerico, qui non in-
cedat in habitu, & tonſura? r. ſi Clericus cœlebs ſit,
neque

4

n ine
emf
18, Ule
1 E.
non f⸗
Tertaß
SCAel
alulſn
Andneld
undon

en; in

ſeunllene
ſ⸗
libr
loe
NeNene
Cn, il
ſe, bc
Ictons,
iſtſenn
16 Nlrin
uneft
ana.
Ud.
W
Cochſin
belo⸗ n
Treag,
dr .
mnltii
W lel
(ben 4
lerhi

henti⸗

liiel
Nede Supplementum, ſve Aecceſſtones. 789

nnd neque incedat in habitu & Tonſura „ amittere illum
* quidem privilegium fori ſed non privilegium Cano-
ilet nis, ut reſolutum fuit à S. C. 16. Octobr. 1582. con-
Mbinmas tra de Qlerico conjugato videtur dicendum, qui ſi

Hh, non deferat habitum, privilegio Canonis exuitur juxta
n Tert. in cap. Unico de Cleric. Conjug. in 6. Quèd ſi
G S. C. 3. Dec. 17 1 8. T. I. T. KReſol. p. 129. ſtatuit, eſſe
eiit concedendam diſpenſationem (ab irregularitate) ad cau-
uli telam Sacerdoti, qui poſt percuſſum Clericum conju-
hu gatum non incedentem in habitu & Tonſura célebra-
e verat; inde factum, quod dubio locus eſſet, num re-
vera Clericus percuſſus inceſſerit abſque habitu, & Ton-
ſuta.
Lib. 7. n. 318. pede trudant &c. (1)
(1) Hinc declaravit S. C. 16. Maji 173 3. T. 6. Th.
RKeſol. p. 81. in excominunicationem incidiſſe Paro-
chum, qui Clericum ſuo addictum ſervitio, fatentem-
que, ſe diſcipulum ejus eſſe, ac veluti alium, cor-
rectionis, uti ajebat eſſe, cauſa in capite ſemel, atque
iterum percuſſerat, nec non pluribus contumelioſis ver-
bis magnam denotantibus iracundiam affecerat, ite-
rumque pugnis primum, deinde baculo eum verbera-
Verat.
Lib. 7. n. 361. Provinciales (1)
(1) V. Dialogos P. Danicel Galli & S. J. Presbyteri
doctiſſimi, aut ſaltem Epiſtolas Italicè ſcriptas à P. Gar-
bello ejuſdem Socieratis hoc titulo: Lettere di an Con-
feſſore ad aun penitente &c. Plura de his verè infamibus
epiſtolis dabunt vindicationes P. Huylenbrouc, &
Dialogi P. Nicolai Ghezzii. Mirum in ſumma utriuſ-
que fori Eccleſiaſtici, & Sæcularis conſpiratione ad
Efamoſas haſce literas damnandas, non deeſſe, qui nulla⸗
petità facultate illas ſine ſcrupulo legant, quin etiam
(heu! heu!) femellis legendas obtrudant, ut Floren-
tiæ, ac Piſtorii vidi ipſemet, non ſine animi dolore, atque
indignatione. .

4 P dd 3 L

1

790 Ad R. P. La-⸗Croix Theologiam Moralem

Lib. 7. n. 3 62. Aug. Le Blanc (1)
(N1) Et qui eum primo ſub Eleutheri, ſecundo verè
ſuo appoſito nomine confutavit, præclariſſimus Belga P.
LEivinus de Mayer S. J.
Lib. 7. n. 3 03. Clemmens X. (1)
(1) Menſe Majo an. 1647. biennio ſcilicet ante Cle-
mentem X. Moguntina facultas, ac 27. Novemb. ejuſ⸗
dem anni Toletana Inquiſitio eundem libellum Moni-
torum ſalutarium &s. ut Aur Janſenignurn ſaperet, ac
Luthero-Calviniſmum, gravi ſententiâ damnaverat. Ad

hujus libelli confutationem celeberrimus orator Gallus

P. Bourdalove Sermonem habuit diſertiſſunum, quem
legere eſt T. 2. Jermonum de Myſteriis. Caveant, qui
noſtris hiſce temporibus adverſus ſuperſtitionem in
cultu Sanctorum, ac præſertim Beatiſſimæ Deipa-
rentis ſine originaria labe conceptæ vexillum expli-
cuere, ne damnatas hujus libelli ſententias callidè
obtrudere, atque & Galliis in Italiam accerſere vi-
deantur.
Lib. 7. n. 3 67. Artes Jeſuiticæ (1)
(1) Vide adnotata ad Lib. 1. n. 166.
Lib. 7. n. 376. Unigenitus Dei Filius (1)
(1) Conſtitutionem hanc, ut alios non paucos mit-
tam, P. La Fontaine quatuor prægrandibus Tomis
Romæ editis, Theologicè ,atque pereruditè propug-
navit. .
Lib. 7. n. 487. non ideo incurrit irregularitatem
1) “S
(1) Ad cautelam tamen cenfuit S. C. 12. Jan. 1726.
T. 3. p. 264. concedendam diſpenſationem ab irregula-
titate Sacerdoti, qui ſclopi exploſione alterius oculum
Kniſtrum debilitaverat. .
Lib. 7. n. 499. ſed caſualiter ſequatur (1)
(1) At quid ſi dubium ſit, an mors ex vulnere
evenerit, an ex alia ſuperveniente cauſa; vulnerans
erit ne irregularis? Dixi, E dubium ſit. Nam ſi re-
. vera

conn
r wim
vnbern
efa
igtu,

lo
lqun
Mronornn
AI0ne
iiming
D
1by
Aluin
Urerdol
hrt
lcepel
Conrie
Perſcio
umn
Denehci
Okhin
uudemg
1. Mar
Lib

nhlin 1 ”õ
le 1. 8 Supplementum, ſive Acceſſiones. 791

Auini vera conſtet, non ex vulnere ſecutam fuiſſe mortem
nrlii nec animum lethaliter occidendi habuerit vulnerans;
non fiet irregularis, eX cap. ad audientiam, & ex cap.
Fgnißcuſti a. de homicid. volunt. vel caſual. In dubio
igitur, vel agitur in foro contentioſo ad imponendani
pœnam propter Irregularitatem, qualis eſt beneficic-
rum privatio, aliæque ſimiles; tunce autem cùm pœ-
na ordinaria ſtatuta delicto certo non ſit imponmenda de-
licto dubio, is non cenſetur irregularis: aut agitur
in foro pœnitentiali ad imponendam penitentiam,
vel quaſi pœnitentiam, ad effectum nempe abſtinendi
Promotum ab exercitio Ordinum, ac non promovendi
ad Ordines Sacros; tunc autem in hoc dubio reputa-

bitur irregularis. V. T. 4. Th. KReſol. S. C. p. 294. &
ſeqꝗq. .

, NS

Lib. 7. n. 50. in fine: non ſequeretur inde irre-
gularitas (1) .
(1) Quid ſi autem quis ex utroque oculo cœcus
ſit!. q. S. C. cenſuit, diſpenſari polſe in eo, qui jam
Sacerdos ſit, ut cum aſſiſtentia alterius Sacerdotis ce-
lebret, ut in Florentina 23. Aug. 1727. L. 4. p. 107.
cujus expoſitionem releges non inutiliter ibid. p. 762.
Contra verò non eſſe conſulendum Sanctiſſimo pro di-
ſpenſatione Laici ex utroque oculo cœci ad ſuſcipien-
dam primam Tonkuram, neque eum habilitandum ad
Beneſkicia ſimplicia cum commutatione divini Officii in
Officium B. M. Virginis, quod memoria tenebat, ſenſit
eadermn S. C. T. 6. P. 56. in Pampilonenſi diſpenſationis
2 8. Martii 1733.
Lib-7. n. 518. de defectu lenitatis (1)
(1) Quid autern dicendum ſit de Sacerdotibus dam-
natis ad triremes, quando ſcilicet fiant irregulares, &
an habilitari poſſint ad exercitium ſuorum Ordinum,
vide T. 3. heſ. Reſol. S. C. in Lavellann, ſen Romana
p. 3 38. & 345.
Lib. 7. n. 5 30. in fine: vel mutilationis (1)
9 Ddd 4 (1) In

792 Ad K. P. La-Croix Theolo giam Moralem

(1) In aliquibus editionibus, ut Mediolanenſi a.r. 724.7
additur octavus liber de Bulla Cruciatæ, qui Medullæ

J
„

P. Buſembaum in pluribus recentioribus editionibus ad-
. jectus fuit. Moneo autem, librum hunc, neque P. Bu-
ſembaum, neque La-Croixii eſſe; quèd quidam non
anifmadvertit, qui neſcio, quem locum ex hoc octavo
Libro veluti La-Croixii citavit, atque inſectatus eſt.
Utrum Typographus Theologiæ La-Croixianæ in ſe-
quentibus editionibus librum iſtum recudere velit, ig-
noro. De La-Creixio optimè meriturum illum cen-
ſerem, fi omitteret. Quèòd ſi Hiſpanorum caus illum
addere voluerit, ſatis ſit, monuiſſe eum ab alio Au-
thore prodiiſſe, de quo mihi hactenus non conſtat,
etſi ſunt, qui affirment, Librum hunc Colonienſi cui-

dam Presbytero tribuendum.

oe
ſor

Utore

gfe
ſi

Nrer

a emamn

r, no
ur io,
nagen
1lyror
uri
1re
Inghe 1
en
Imntnnn
ln lem

huc . Supplementum, ſue Acceſſtionet. 793

rnEGL1*
NIOQ RA E I18S

Ad quædam generalia axiomata
redactæ.

SXYNOPSIS.
MOO NITV M.

Octor P. Tobias Lohner in ſuis Inſtitu-
tionibus quintuplicis Theologiæ Tract.
V. Cap. III. monet Moralis Theologiæ
Auditores, ut generalia brincipia, & doctri-
nas præ reliquis bene adaiſcant, memoriæque
Krmiter imprimant 5 haæ enim, ouom ſi ut fon-
tes, & qutilets reliquæ Conelußones particula-
res emanare ſolent, ſi ob oculos ſemper habcan-
tun, non erit adeo dißcile, eadem prudentig
auxilio, ad particulares Caſus applicare. Rem
itaque utiliſlimam præſtiturum me Putavi, ſi
in Tyronum hujuſce facultatis gratiam, totam
veluti ſub unum conſpectum ponerem bP.
LA-CROIX THE 6166G12 M:; il-
lamque ad quædam generalia principia revo-
carem. A dicto P. Lohner principia iſthæc
mutuatus ſn; tum locos addidi Authoris no-
ſtri ad praxim cujuſque principii ſpectantes,
„Juam rem ipſam aggredior.
I Ddd z CA-

794 Ad KX. P. La-Croix Theologiam Moralem
CQALPUT lJ..

De Axiomatibus ad altus humanos in genere N
ſpectantibus.
AXNIONMA I. uß

Nihil volitam, niſi præcognitum.
Vide b. 1. num. I. 734. & ſeqq.

Vide lib. I. num. 699. num. 767. & lib. 7. num. 313. led
AXNILO M A II. . un i
Won ineſt altui moralitas, A. deßit voluntati libertas. ck
Vidc lib. 5. num. 13. 14. 7 4. UM
COROLLARIA. .

Vide lib. 1. num. 77 8. & lib. 5. num. 30. 219. 220.

. A XIOM A III.
Nihil conſenſui tam contrarium eſt, quàm vis
S metus.
Vide lib. 1. num. 77 5. & lib. 3. p. 2. num. 9 3 I.

COROLL A,KIA.
Vide lib. t. num. 774. lib. 3. p. 2. num. 578.: ad 637. lb.
6. p. 3. num. 6 55.

AXIOMA IV.
Vani timoris aulla eſt excuſatis.
Vide ſupra, & lib. 6. p. 3. num. 656. Eulite

Vide lib. 3. p. 2. num. 642. ad 649. lib. 6. p. 3. num. 649. ertel

AXIOMA V. Pte⸗
Scire, & ſcire debere, pania ſunt.
Vide lib. 1. num. 70 1. 705.
COROLLARIA. D

Vide lib. 1, num. 75S. Iib. 4. num. 142 1.

Uinen

Supplementun, ſve Acceſſiones. 79 5½
AXIOMA VI.

Non ſunt facienda mala, ut eveniant b'ona.

COROLLAKIA.
4 Vide lib. 2. num. 27 1. lib. 3. P. I. num. 63 8. . 77 1.

AXIO MA VII.
Ablus agentium on Pa anur ultra 6 orun
intentionem.
Hoc eſt: ſi ad bonitatem, vel malitiam, vel eſſen-
tiam alicujus actûs requititur intentio ipſius ope-
rantis, non poteſt de tali bonitate, vel malitia plus
illi adſcribi, quàm quantum ille per ſuam inten-
IANI tienem appetere potuit.

ſn COROLLARIA.
4 Vide lib. 6. p. 1. num. 442. 458. & p. 3. num. 64. &
1 ſeqq. Adde. Qui die jejunii delectatur eſu carnium
8 imaginariè tantum, non violat jejunium, nec pec-
cat contra præceptum jejunii, quia, cùm præce-
ptum poſitivum ber ſe non extendatur ad actus in-
ternos, hic meritò locum habet deſcriptum Axio-
ma, ut docent Dian. p. I. tract. 9. reſp. 37. Lay-
mann, & alii.

AXIOMA VIII.
Voluntas pro opere reputatur.
Senſus eſt: Quando aliquis re ipsâ habet voluntatem
efficacem aliquod opus faciendi, tum, etfi ab eo
perficiendo contra voluntatem ſuam impediatur, pe-
rinde a Deum præmium, aut pœnam mereri, ac
4“ ſi opus ipſum perpetrâſſet.

COROLLAKIA.
Vide lib. 5. num. 66.

35 CALDUT II.
n De Axiomatibus ad internam attuum humanorum re-
gulam; ſeu conſcientigm pertinentibui.
D AXIO-

796 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem 3
A XIO M A I.

Quod non eſt ex pde, peccatum eſt.
Vide lib. 1. Tract. 1. num. I1. & ſeqq. K n,
el,
COROLLARIA. 66
Vide ibid. Adde. Qui venerando Sacras Imagines, auf

reliquias putaxet, ſeſe Idololatriam committere, non vehil
eſſet immunis à tali culpa, ſi dictam venerationem
peragerer. Ita communiter apud Bonacinam lib. 2,

de pecc. q. 4- punct. 6. numn. 13. Auuma
AXIO M A II.
Non lædit conſcientiam altio, quam probabilia
ntſi

tuetur opinio.

Vide lib. 1. num. 26 8. & ſeqq.

COROLLARIA.
Vide lib. 1. num. 92. 301. & à num. 3 68.

AXIOMA III.

In dubio melior eſt conditio poſſidentis. Mmil⸗
Vide lib. 1. num. 49 5⅞. & ſeqq. ad 510.
COROLLARIA.
Vide lib. u. Ursle
A XIO MA I. . l
Dubia in meliorem partem mnterpretanda ſunt. ſi
Vj . X es, &⸗
ide lib. I. à num. 294. D,n
B zn
CoOROFELARIA.
Vide lib. r. num. 470. num. 5 II. num. 62 1. num. 8 52.
lib. 3. P. 1. 5li n
3. P. I. à nutn. 195 lib. 7. num. 120. n
AXIOMA V.
In dubio tutior pars eſt eligenda.
Vide lib. 1. num. 470. bars A eles Elbe
CORO LLARIA.
N⸗

Vide lib. , num. 476. & hb. 6. p. 3. num. 29 8.: & ſeq.
AXIO-

“ . . 4
1 Syuzpplementum, Rve Acceſſiones. 797
e4 A.AAXIO; MA VI.
e ng PFruſtra remedium quæritur, ubi nulla eſt Ilæſio.
N Inrellige, ſi finis, ob quem inſtitutum eſt, obtineri non
Uill poteſt, non debere muhum in remedio quærendo,

e aut applicando laborari.

COROLLARIA.
Vige lib. I. à num. 541. lib. 3. p. 2. num. 1238.

C A D UH I III.

De Axiomatibus ad externam altunm humanorum re-
. m
gulam, ſeu legem ſpeltantibius.

AXIO M A I.
Omnin ſunt licita, quæ nudta lege, aut jnre ſunt vetita.
COROLLARIA.

IA Vide lib. 3. p. 1. num. 62 3. 63 4. lib. 6. P. 2. num. 2 30.
D & 2005.

AXIO M A II.
THaberi debent ut infebta, quæ contra jus manifeſtume
e. ſunt confella.
I. Si res Eccleſiæ, vel Pupilli alienentur contra juris
II formam, invalida eſt alienatio. II. Invalida item
3 eſt eleétio facta contra jura. III. Item ſtipulatio-

nes, & mandata contra jus facta. Vide etiam lib. 6.
P. 3. num. 459.-

A XIO M A fII.
ll Imnpoſſibeliun nulla eſt obligatig.
Vide lib. 1. mim. 778. & 780.
. COROLLARIA.
4 Vigde lib. 1. & lib. 3. p. r. Huin. 583.
AXIO MA IV.

Boſſe quis non Nicitur, gquod contra jus Poteſt.

Senſus .

798 -A K. H. Lr. Croix Theologiam Moralem
Senſus eſt: Quando quis phyſicè quidem actionem ali-

quam præſtare poteſt, ſed ita, ut neceſſariè ſimul
aliquam legem violare debéat, tum perinde in mo-
rali hominum æſtimatione ad talem actionem is cen-
ſetur impoôtens, ac ſi ne phyſicam quidem potentiam
haberet.

COROLLARIA.
Vide lib. 3. p. I. num. 40. KReſp. III. 6. & num. 674.
& ſeqꝗq.
AXIOMA WV.
Legibus, & non exemplis eſt judicandum.
Hoc eſt, ex legum inſtitutionibus judicandum eſt, quid
fac iendum ſit, non verò ex alienis exemplis.

COROLLARIA.
I. Judex non debet attendere, quid anteceſſores judi-
caverint, ſed quid poſtulet legum æquitas. II. Hæ-
res non poteſt retinere bona ex Teſtamento relicta,
ſi comperiat eſſe aliena, etſi ſciat ab ipſo Teſtatore
bonã fide ut propria pofſleſſa fuiſſe, modo tempus
ad præſcriptionem requiſitum non impleverit. Vide
etiam lib. 1. num. 8S48.

AXIOMA VI.
Ratio legis eſt anima legis.
Sermo eſt de fine legis. Vide lib. 1. num. 863. ad
877
COROLLARIA.
Vid. ibid.
A XIOM A VII.

Non urget conſcientiam lex bumana, quando de-
terrent mala gravia.

elb.
W.nt

,

n.69

ſelb:

lerſua
ſcelbe
Nneſci

Erennre
lnlbe

onncin

Nteſoc
rteſs
Num.1¹
nis, e
Comte
oceratr
¹ nn

len

Pluch

Eteßi

Supplementum, ſive Acoeſſiones. 799

COROLLARIA.
Vide lib. 1. num. 774. & ſeqq. &l. 3. p. I. num. 769.
IvV. in fine. lib. 6. P. 2. n. 339. G& 1569.

AXIOM A VIII.
Cam ponitur le gis executio, non nocet omiſſa
intentio.
l genſus eſt: Non requiri intentionem ſatisfaciendi præ-
cepto, modo actio præcepta ponatur. Vide lib. 1.
num. 692. & 693.

COROLLARIA.
Vide lib. 2. & lib. 4. num. 1329.

AXIO MA IX.

Lex pœnalis non urget conſcientiam, donec proferat
L Zudex ſententiam.
Vide lib. 1. à num. 607.

COROLLARIA.

I. Beneficiatus poteſt retinere Beneficium, donec de-
clarerur delictum, propter quod ipſo facto privatus
eſt tali Beneficio. Azor. Sylv. Molin. aliique apud
Bonacinam d. I. q. I. Punéto 7. §. 2. m. 11. II. Do-
nec Jjudex ſententiam ferat, non tenetur qui delictum
4 hæreſis admiſit, bona ſua fiſco applicare. Bonac. ib.
num. 20. III. Is, qui ob delictum privandus eſt bo-
nis, ca poteſt ante ſententiam Judicis diſtrahere, ac
donare, non ſecus, atque ante Patratum delictum
poterat. Bonac. lib. 1. num. 14. Vide etiam lib. 3.
UI P. z. num. 292.

AXIOMA X.
4 Extra Territorium jus dicenti impune non paretur.
Qeylſus eſt: Superiori aliquid in loco ſuæ Juriſdictionis
præcipienti Ii ſine metu culpæ, ac pœnæ non obtem-
1 perare polle, qui illi ſubjectus non eſt.

CO-

X

800 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

COROLLARIA.
Vide lib. I. num. 682. 68 3. 684. , Elbe
A X IO M A KXl. en
Uhbi lex non diſtinguit, nec nos diſtinguere debemus. Enl
H. e. Quando lex generaliter pro tota aliqua univerſi- uII

tate rerum aut perſonarum aliquid decernit, nullam - m
que inter res, aut perſonas diſtinctionem facit, ne- M

que nos diſtinguere, legémque ad hos potius, quàm 6en
ad illos caſus debemus extendere. WNNn
COROLLARIA. um n
. ltchs alicui deci . . inbimer
I. Epiſcopus remittens alicui decimas Epiſcopales in-
definite, remiſiſſe videtur non ſolum præteritas, ſed
etiam futuras. Ca. Qauia circa 22. de Privileg. II. trſtes
Omines homines baptizati debent eſſe Pontiſfici ſub-
jecti, cùm Chriſtus S. Petro indefinite dixerit: Paſce KGe⸗
oves meas. Cap. Solitæ 6. de major. & obed. Vide „
. mNn
lib. 1. num. 66 2. 82 5. did
Fretl ſod

A XIOMA, XII. noteh
Conſuetudo eſt optima interpres logum.
Vide lib. 1. num. 572.

IUlri
COROLLARIA. Wü
Lib. 3. p. I. num. 674. WI. & p. 2. num. 1259. II. & Ding.
1283. in mi
AXIO M A XIIIII. – Anlitete,

Contra eun, qui legen dicere potuit apertius, in-
terpretatio eſt faxtendla. “
Senſus eſt: Quando aut Legislator legem proponit, aut M
alius quiſpiam cum alio contractum init, & ambi- unge
guis, obſcuriſque verbis utitur ,„ita explicanda ſunt odn

verbailla, ut potius in favorem illius, qui legem Umnd,

accipit, aut ambigua verba non poſuit, cedat diſpo- enek
ſitio, modo jura in ſpeciali aliquo caſu non obſtent,
aut de actus valore non agatur. el

(le

AI Sapplementum, ſve Acceſſiones. 2301
4 CcoRoOLLARIAA—

1 Vide lib. 6. p. 3. num. 125. Fit etiam I. In contrahen-
„ da venditione am biguum pactum contra vendito-
rem eſſe interpretandum. Ca. l.e. 172. ff. de reg. Zu-
ris. II. In probationibus dubio ſermone; ſi quis uta-
tur, contra eum interpretationem eſſe faciendam.
Cap. per tuas 10. de probat. III. Eum, qui jurave-
rit, plenam & meram veritatem in judicio dicere,
non admitti ad expoſitionem verborum ambiguo-
rum, quibus ad interrogata reſpondit, ſed contra
ipſum ea explicari. Cap. cum dilæti 1 8. de accuſat.

ANXIO M A XIV.
Auwilium legis fruſtra invosat, qui committit
in legem.
H. e. Qui ex actu aliquo contra legem deliberate perpe-
trato dainnum, aut injuriam paſſus eſt, non poteſt
petere à judice, ut dicti damni reparationem à dam-
nificatore fieri decernat. .

COROLLARIA.

„kit I. Uſurarium repetentem uſuras audiri non debere,
l niſi prius receptas reſtituat. Cap. qia fruſtra 14. de
Uluris. II. Clericum, qui ur Laicus incedit, & ter-
tio monitus non reſipiſcit, privilegium Clericale
amittere. Cap. in andientia 2 5. de Sent. Excommun.

AXNXIO MA XVY.„g
Authoritas Majorum in illicitis excuſat.
H. e. Quando actio aliqua non jure naturæ, ſed poſi-
tivo duntaxat prohibita eſt, non imputatur ad cul-
Ppam illi, qui imperio legitimi ſuperioris diſpenſare
in genere valentis illam peregit.
COROLLARIA.

Vide lib. 1. 696. & ſeqq.
AAd P. La-Croiæ Theol. Suppl. Eece AXIO-

302 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
AXIOM A XVI.

Non omnium, quæ à Majoribus conſtitata ſunt,
ratio reddi poteſt.

AXIOMA XVII.

Primum in unoquoque genere eſt exemplar
caterorum. Vilu

COROLLARIA.
Quando Indulgentiæ conceduntur per modum jubilæi, rlecre
intelligendum eſt de jabilæo Romano, quod cæte-
torum exemplar eſt, non de extraordinario. Gobat
p. 2. Theſ. Iadulg. n. 30 3. Vide autem hàc de re, gel.
quæ dicuntur heic lib. 6. p. 2. num. 1380.

AXIOM A XVIII.
Que ſunt ſpeciali notà dignâ, non cenſentur eſſe

8

allata, niſi expreſsè nominentur.
Vide lib. I. num. 837. e
AXIOM A XIlX. n
Privilegium perſonale adhæret perſonæ.
Vide lib. 1. num 834. li
lbeu

AXNXIO MA XX.
Immunis eſt à cenſura, quiſquis liber &ft à gravi
. culpa completa.

COROLLARIA. Uüelber
Vide lib. 7. num. 47. 51. 52.

c ALDUT w. auch
1 De generalibus Axiomatibus ad virtutes Theologicas
5 pertinentibus.
De Fidei Axiomatibut liege

AXIOMA I.
MNon debet eſſe ſuſpelta veritas, quam revelaße
ſumma judicatur veritas. c6.

nlien W

. Sopplewmentum, Rive Acceſſtiones. 803
l COROLLARIA.
lieg Vigde lib. I. num. 202. 203. 207. & ſeqq.
N A X IO M A II.
er Sine ſide impoſſibile eſt placere Deo.
COROLLARIA.
unn Vide lib. 2. num. 3. & ſeqꝗq. .
lum, A XIO M A III.
Corde oreditur ad juſtitiam, ore autem confeſſio
Aken Ffit ad ſalutem. .
. CoROLLARIA.
1 Vige lib. 2. à num. 53. ad 70. 2
In S. II. D
8 1: De Spei Axiomatibus. ðèðJMM
fan AXIOMA I.

Spes, guæ videtur, non est ſper.
Senſus eſt, objectum ſpei eſſe non poſſe rem præſen-
teumm. Vide lib. 2. n. 118. & 119.

4 CoOROLLARIA.
Vide lib. 2. num. 116. KReſp. 11. I.
AXIOMA II.
“ Spes non confundit.
UH Vide lib. 2. num. I21. 122.
COROLLARIA.

Vide lib. 2. num. 116. Keſp. 11. 11.
S. II.

ing De Charitatis Axiomatibus.

. . AX I O M A I.
MNon ineſt operationi bonitas meritoria æternæ vitæ]
cui deeſt meriti radix Charitas.
AXIO M A I.
uch Qui non diligit, manet in morte.

Eee z CLO-

41
S

4

804 Ad R. p. La-Croix Theologiam Moralem.
COROLLAR IA.
Vide lib. 2. num. 13 1. & ſeqq.
AXIO M A III.
Charitas incipit à ſeipſo.
COROLLARIA.
Vide lib. 2. num. 168. 174. & ſeqq.
AXIOM A IV.
Diliges proximum tunm ſicut teipſum.
COROLLAR IA.

Vide lib. 2. num. 16 8. 174. & ſeqq. 34277. & lib. 3.

p. 1. à num. 719. 8 731.
C A L. U T. V.

De Axiomatibus ad Iuſtitic virtntem pertinentibus.
C. I.
De Axiomatibus uſtitiæ in genere.
AXIO MA I.
Cuique jus ſuum tribuendum.
A X IL O MA II,
Jare ſuo utens nemini facit injuriam.

COROLLARIA.

Vide lib. 3. p. I. num. 1021. 1022. 1024. lib. 4. à nu.

168. lib. 6. p. 1. num. 637.
AXIOMA III.
Scienti, & conſentienti non fit injurta.
Vide lib. 3. p. 2. num. 4.
COROLLARIA.

Vide lib. 3. p. 2. num. 5. ad 16. & num. 3 12. II. 1II.

AXIOM A IV.

Jari ſno renunciare præſumitur, qui juri ſuo con-
trarium facit.

COROLLARIA.

Fix I. Eum, qui acceptat ſecundum Beneficium incom-

poſſi-

1en .
Gir Supplementum, ſivoe Acceſſionet. 80 5
8 poſſibile cum priori, huic renunciare cenſeri. II.
II Clericum, qui uxorem duxit, & veſtes Clericales de-

iE poſuit, hoc ipſo rieegio Canonis renunciÄaſſe.
Il IN III. Eum, qui appe latione interpoſit ad producen-
te dos Teſtes inducias poſtulavit, & demum productio-
ni, & allegationi renuncians, atteſtationes petiit ſo-

lemniter promulgari;, etiam ab appellationis jure re-
Ulet AXIOMA V.
lg Vim vi repellere licet. Cap. ſi vero 2. de Sent. Excomm.
COROLLARIA. “
1 Vide lib. 3. p. 1. num, 799. ad 82 1. & nu. 867. & 86 82
. & p. 2. num. 1217, & 1218. .
Aa, „
1S §. II.
VDe Ariomatibus ad Dominium pertiuentibus.
6 AXIO M A I.
uiz In neceſſitate extrema omnia ſunt communia.

COROLLARIA.
Vide lib. 2, num. 194. lib. 3. p. 2. num. 1146. & lib. 37
tNGI p. I. num. 880. VI.
AXI O M A II.
nan Quod divini juris eſt, in nullins bonis eſp.
GCOROLLARIA.
vVige lib. 4. num. 1363. G& ſeqq.

ne AXIO MA III.
Quod antea nunlliut eſßs, id naturali ratione occupansi
conceditur.
ImuI C ORO& L L ARI A.

vige lib. 3. p. 2. num. 84. 86. 90. & n. 256. 2 57. 260

AXIOM A IV.
Traditionibus, & uſucapionibus dominia rerum, non
nudis pactis transferuntur.
. Vige lib. 3. p. 2. num. 708. .
1 Fee3 CO-

806 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

CORO IL L ARI A.

Vide lib. 3. p. 2. num- 927. 97 5. Hinc ctiam I. Si per-

ſonæ cuipiam particulari res aliqua donetur, & po-

ſtea alteti donetur, & tradatur; donum ad hanc,
non ad primam perſonam pertinet. Gloſſa Baldi ſup.
leg. Quotiens Cod. de re vindic. II. Si domus alicui
nudà conventione, alteri vero etiam cum traditione
locata ſit, non poteſt hic poſterior à priore de ſua

poſſeſſione deturbari.
AXIO MA v.
Nemo potest plus juris transferre in alium, quam
pſi competere dignoſcatur.
COROLLARIA.

Fit I. Si quæ terra data alicui fuerit in feudum, vel hæ-

reditatem, ſed tantum quoad vixerit, poſſidendam,
non poſſe eum in uxorem transferre hoc jus per mo-
dum Uſusfructûs poſt mortem ejus continuandi. II.
Non poſſe Confeſſarium delegare alteri poteſtatem

abſolvendi à caſibus reſervatis, à quibus ipſe abſel-
vere non poteſt. III. Eum, qui alteri vendit præ-

dium variis ſervitutibus gravatum, non poſſe illum

àA ſervitutibus talibus liberare.

AXIOM A VI.
Qui prior est tempore, potior eſt jure.
COROLLARIA.

Vide lib. 4. num. 576. & ſeqq. & lib. 6. p. 3. num. 73.

Sic etiam, qui prior aliquam hypothecam accepit,
præferendus eſt illi, qui eam poſterius obtinuit. L.
qui prior I1. ff. Qui potiores in pignore.
AXIO MA VII.
Poſſeſſor mala fidei ullo tempore non præſoribit.

Vigde lib. 3. p. 2. num. 480.

COROLIARI A.

Ibid. num. 48 1. ad 493.

AXxIO-

H

Pielbe

A
rple
m
nio
ſao,

ℳn

Mdinn
ſcelb,

Mnd

wielb

Talir

e Szdplementun, Rve Acceſſiones. 307

I
AXIOMA VII.
i Sine poſſeſſione præſeriptio non precedit.
COROL L A R IA.
Tir P Vide lib. 3. p. 2. à num. 507. Fit etiam I. Eum, quiin-
e e capax eſt poſſidendi, etiam præſcribendi incapacem
eNE ellc; atque adeo Laicos nunquatn res ſaeras præſcri-
bere poſſe. II. Neque Commodatarium, Depoſi-
N tarium, Colonum, Inquilinum, Procuratorem, qui
rem in pignus accepit, præſcribere poſſe, cùm non
D ſuo, ſed alieno nomine eam poſſideant.

§. III.

De Aviomatibus ad juſtitiam commutativam, & Ra-
RKitutionem pertinkntibus.
AXIOM A I.
Non dimittitur peccatunz, niſi reſtituatur ablatuns.
COROLLARIA.
Vide lib. 3. p: 2. num. I. 16. & ſeqꝗq.
AXIOM A II.
Non damnat reparandi damni omiſſio, ſi abſis
mortalis tranſgreſſio.
1 COROLLARIA.
rtn Vide lib. 3. p. 2 num. 184. ad 200.
AXIOM A III.
Talis eſſe debet Reſtitutio, qualem exigit rationabi-
lis creditoris petitie.
. COROLLARIA.
Vide lib. 3: p. 2. num. 98. ad 103. & 453. 454
AXIO M A IV.
. Alora ſua onilibet nociva eſt.
COROLLARIA.

Vide lib. 3. p. 2. num. 3 55. ad 361. & num. 706.
Eeec 4 AXIO-

X

908 Ad K. P. La-Croix Theolo giam Moralem

AXIOM A V. .
Mon eſs in mora, qui poteſt exoaptione legitimd ſæ
tueri.
CQCOQQ&ROLLARIA.
Vide lib. 3. p. 2. à num. 409.

AXIOMA VI.
Paria delibta mutud compenſatione tolluntur.

COROLLARI A.
Vide lib. 3. p. 2. num. 1238. Oueres I. V. lib. 6. p. 3.
num. I1 56. IV. 1. & num. 162.

§. IV.
De Axiomatibus ad Contralctus pertinentibus.
A. X I O M A 1.
Contrabtus ex conventione legem accipere digno-
ſountur.
Nempe, Contractuum natura, & qualitas non tantum
ex forma à legibus præſcripta, ſed etiam excondi-
tionibus, quas ſibi contrahentes ipſi ſtatuerint, pen-
ſanda eſt, modo conditio talis àlegibus non repro-
betur, uti reprobatur pactum de dolo in L. Czmira-

& 23. ff. de reg. Zur.

COROLLARIA.
Vide lib. 3. p. 2. à num. 588. lib. 6. P. 2. num. 1301.
Keſp. 3. & ibid. xVI. & 1324. & p. 3. num. 363.
AXIOMA I.§„p
Modum ſuæ rei imponere cuivis licitum eſt.
. COROLLARI A.
Fit I. Pontificem in Indulgentiis concedendis quæcun-
que opera exigere poſſe, quæ ſint conditiones quaſi
eſſentiales, ſine quibus nemo obtinere poſſit eas In-
dulgentias. II. Licite in Sponſalibus contrahendis
apponi pacta, quibus ſecuritas Matrimonii rueen r.
II. Te-

elid..
mes

Cuuen
ſoet
auen

lſe

ſieln⸗

Supplementum, ive Acceſſionet. 509

III. Teſtatorem poſſe Teſtamento ſuo varias condi-
tiones inſerere, modo non juri contrarias.

AXIO M A III.
Non finmatur tralctu temporis, quod dejure ab ini-
tio non ſulſiſtit.
Vide lib. 3. p. 2. num. 751.

COROLLARI A.
Vide lib. 6. p. 3. num. 119. 120. Sic qui literas man-
dantes provideri de Beneficioò curato impetraverit,
cujus tamen ob defectum ætatis capax non erat, non
poteſt poſtea uti Beneficio tali, ubi ad legitimam
ætatem pervenerit.

AXIOM A MIV.
Præſtat Contraltui firmamentum, qui addit legiti-
mum juramentum.
Vide lib. 3. p. 2. à num. 72 5.

AXIOM A V.

Semper in Contrabltibus ſequimur, quod in regione,
in qua aliquid abtum eſt, frequentatur.

COROLLARIA.
Fit I. Maritum, ſi uxorem indotatam ducat, ad eam
alendam obligari. II. Si hæreticus cum Catholica
Matrimonium in loco Catholico ineat, cenleri, illud

Catholico quoque modo, id eſt indiſſolubili duosd

vinculum contraxiſſe.
AXIO MA VI.
Quod ſemel placuit, amplius diſplicere non poteſt.

COROLLARIA.
Vide lib. 3. p. 2. num. 759. ac loca ibi citata: item lib.
3. P. I. num. 706. Reſp. II. KReſol. I. num. 3. & lib. 6.
p. 3. à num. 157. ͤ

Ece AXxIO-⸗

310 ℳK. P. La-Croix Theologiam Moralem.
AXZO M A VII.
Claudicat pupilli contrattus, ſi abſque T utorts ghonſis
Vide lib. 3. p. 2,.à num. 670.
De Arxiomatibus ad Trzſtamenta pentinentibus.
. AXIOM A I.
Invalidum eſt non privile giatum Teſtamentum, ecui
deeſt neceſſariæ ſolemnitatis krmamentum.
Vide lib. 3. P. 2, num. 716. I118. ubi videbis id debere
intelligi Pro foro externo.
AXIOMA II.
Nan obeſt Teſtamento deficiens ſolemnitas: ujus
defeltum ſupplet Privilegii qualitas
CO„ROLLARIA.
Vide lib. 3. P: 2. num. 716. 1119. & 1130.
AXxIOM A III.
Meretur Teſtatoris vokuntas ulrima, utß ſolicite gon-
Fervetur asPoſitionts voluntas.

COROLLARIAK
Vide lib. 3, p. 2. Amane ri a-. .

. AXIOM A IV.
Tamdig Teſtatonis ambulat voluntas,» gJuamdin
ſupereſt vivendi facultas.
Senſus eſt: Teſtatorem, dum vivit, Feſtamentum ſuum
annullare poſſe vel pro libito mutare.
COROLLARIA.
Fit I. Si Teſtator factum à ſe Teſtamentum laceret, vel
hæredis nomen deleat; vel ſigillum auferat, ipſo fa⸗
cto cenſeri voluntatem ultimam mutâſſe. H. Si Te-
ſtator aliud Teſtamentum priori diſſimile condat;
hac ipſo prius Teſtamentum irritſſe eenſeri debere.
III. Idque etiamſi in priore Teſtamento proteſtatus
fuerit: ſe nalle in alia quavis Neſtamente diſpoſita
valere⸗

dere
dlent

Deile
Noeck,
⸗
ck
ſlet,
ee

Videlb⸗

ficelb.
unn

Pigelt
dan

IlS
i
Ne
Een
lt 0

ein ee
nſ
gii

6

,
g

l

, ,
,

Supplementum, ſve Aocceſſiones. 811
Valere, modo in ſecundo clauſulam derogatoriam

inſeruerit. 2
AXIOMAV.

Deſideria morientiu ex arbitrio viventium colli guntur.
Hoc eſt, quando non ſatis conſtat de voluntate Teſta-
toris, ad ejus præſumptam voluntatem confugien-
dum eſt, quæ colligitur ex iis, quæ vel ipfe, dum
viveret, vel alii ejuſdem conditionis homines viven-
tes circa talia bona diſponere ſolebant.

COROLLARIA.

Vige lib. 3. p. 2. num. I129. 1131. 1153: 1163: 1164.

G. VI.
De Axiomatibus ad Juſtitiam Vindicativam per-
tinentibus.
AXIOM A I.
Nemo judex eſſe poteſt in propria cauſa.
COROLLARLIA.
Vide lib. 4. num. 1409. & 1469. Hinc non licet vindi=
cta privati hominis.

AXIOMA II.
De ovcultis non judicat Prator.

COROLLARIA
Vide lib. 6. p. 2. num. 1605. & lib. 7. num. 47. III. &

52.
AXIO M A III.
Sanctius eſt impunitum relinqui facinns nocentis,
quàm innorentem damnare.

COROLLARIA. .
Fit I. Si ebrius aliquem occidat, nec certo conſtet,
quod eàò ſe intentione inebriaverit, ſpectato jure na-
turali vel omnino puniri non poſſe „ ut Molina, alii-
que apud Gobat. in acc. Canon. c. 20. num. 1 9: Cen⸗
ſent, vel mitiori certe PœEH puniendum eſſe, quam

ſit ordinaria. Azorius „Fagundez, & comm. DD.
II. Eum,

8 12 Ad K. P. La-Craiz Theologiam Maralem

II. eum, qui prudenter dubitat, utruin Filius aliquis

ex adulterio conceptus ſit ſuus, non poſſe ab Judice
ad eum alendum compelli S. Anton. Silv. Navarr.
Lefſius, Gobat. in ace. Canon. . 2 8. num. 42. Vide
etiam lib. 4. num. 1496.
AXIO M A IV.
Or reſpiciatar perſonæ diverhtas, non ſiatitur ferende
ſententiæ æguitas.

COROLLAR IA.
Vide lib. 4. n. 147 8. 1492. 1499. & ſeqq.
AXIOMA V.
Yudex debet eſſe propenſior ad abſolvendum, quàm
. ad condemnandum.
Vide lib. 4. num. 1473.
COROLLARI A.
Vide lib. 4. num. 1474. & lib. 6. p. 2. à num. 1253.
A XILOM A VI.
Non agnoſcitur latæ ſententiæ quitas, cui deeſt
bræſoripta Juris ſolemnitar.
COROLIARIA.
Fit I. nullam eſſe fſententiam, reo non audito, aut
causà non bene cognitàâ; item reo non citato, ac ſine
litis conteſtatione.

AX IL/Q MA VII.
Cum partium jura ſint obſeura reo potins favendun
eſt, quaàm abtori.
COROLL AR.IA.
Vide lib. 4. num. 1469. & à num. 1480,
AXIO MA VIII.
Nos debet astori licere, quod reo non permittitur.
CORQLLAR I A.
Fit I. ſi reo denegatur bencficium appe llationis, negan-
dum etiam actori, II. Non licere actori poſt litem
con-

core⸗
Cang
gli
Pu

Id

Aitr 1

ſyeenſe

ſels

Mre

ſcelbe
p

Me

lilen
Lunt⸗
“
II. h.
e
tummel
r,

Aial 1
ln
Citer

Aole

4 1 OWðWW Supplementunm, ſive Acceſſionee. 813
Whn . .
Cconteſtatam mutare Procuratorem, aut litem in ſe
n e transferre, cùm id reo non liceat. III. Actorem,

qui impetravit, ut reus cogatur perſonaliter com-
parere, debere & ipſum ſiſtere ſe judicio in propria
perſona. Non licet tamen reo, uti licet actori, unum
I. ecx variis Judicibus deligere, quia ſic poſſet judicium
eludere L. quod legatur 3 8. ff. de judic.
G A XIO M A IX.
I DNoe cenſeri debet ſententia Zudicis rata, quæ non fertur
) ſecundum allegata, &zs probata.
1e CORO LL ARI A.
6 vige lib. 4. num. 1469. Keſp. 3. & 4.
AXI O M A X.
Non requiritur alia probatio, quando pracedit
propria confeſſio.
1 COROTLLARIAMA
Vige lib. 4. num. 1449. 1456. G& lib. 6. p. 2. num. 1786.
Keſp. 3. num. 11.
AXIOM A Xl.
Nullus defenſionibus pluribus ati prohibetur.

COROLLARIA.
Fit I. eum, qui hominem à ſe occiſum ab initio ne-
gavit, poſſie, ſi poſtea convictus ſit, recurrere ad
exceptionem, quod ob tutelam corporis occiderit.
II. Eum, qai ex allatis rationibus ſuccumbit, poſſe
ad teſtes confugere. III. Eum, contra quem proba⸗-
8 tum eſt, jure poſſeſlionem aliquam illi non compe-

Ul tere, poſſe ſe per exceptionem præſcriptionis defen-
l dere.
Alia ad Teſter pertinentia Axiomata congerit Lohner,
men quæ facilè ex Doctrinis Authoris lib. 4. num. 1514.

ad 152 I. colligi poſſunt. Sed & plura addi poſſent
circa praæſumptione?, & probationes, quæ collegit
noſter Author ibid. num. 143 5. & 1436.

CA-

314 Ad X. P. La-Croix Theologiam Moralem
& A P UT VI.
De Axiomatibus ad Religionem pertinentibus.

§. I.

De Axiomatibus ad Orationem ſpectantibus.
AXIOMA I.

Evaudit Deus infallibiliter, ſihomo petat convenienter,
Num autem obligatio ſit in conſcientia orandi cum in-
terna attentione, & cum fide, ac ſpe, vide lib. 4.
num. 1341. 1348. 1349.
AXIO MA II.
Non implet Ecclehiæ imperium, qui debito modo nen
recitat ceanonicum Offcium.

COROLLARIA.
Vide lib. 4. num. 123 8. 1241. 12 5§0. ad 1257. 1294.
à4 13 12. 1324. ad 1341. & 1342.
AX IO MA III.
WNWon eſt liber ab omni crimine, qqui Offcium Canonicum
line ulla legitima cauſa non recitat in tempore.
COROLLARIA.
Vide lib. 4. num. 13 12. ad 1324.
AXIO MA IV.
Obligatur ad divinum Offciumn, quiſquis participat
Eccleſiaſticum Beneficium.
CORO LLARIA.

Vide lib. 4. num. 1186. Keſp. MI. & à num. 1192. ad
1236.

G. II.
. 6 2
De Axiomatibus ad Benefioium Eccleſiaſticum
ſpebtantibn’.

AXIO-

Wiel⸗
Eld.
Cuhn
fidelde⸗

AMgun
elb

e Ar

yt
lideld
reß

a .
.
Supplementum, ſive Aecteſſiones:. 215
ung AXIO M A TI.
Mil prodeſt Beneficium, quod non eſt canonicè obtentam.

COROLLARI A.
en Vide lib. 4 num. 371. ad 46 9.

1 AXIO MA II.
hmkin Twcsad poßſ. det beneficium, guem jura non agnoſcnnt
linte idoneum.
l COROLLARI A.
Vide lib. 4. à& num. 734.
1 AXIO MA III.
U Qui ſentit commoda Beneſii » ſentire debet & enera

COROLLARIA.
Vide lib. 4 num. 808. ad 86 2. 864. ad 883.
AXIOMA IV.

Non eſi tatus in conſcientia, qui plura poſſidet Benafcis.
Vide lib. 4. à num. S 336.

F. 111.

De Axiematilus ad juramentum perrinentibast.
P AXIO M A I
Non eſt illicitum jnrawentnum, ſ debito mode,
4 causägne Ftat.
COROLLARIA.
Vide lib. 3. p. I. num. 263. & ſeqq-
“W AXIO MA II.
Non eſt obligatorium contra benos morer præſtitum
teramentum.
8 C⁊QOROILLARIA.
In Vige lib. 3. P. I. à num. 303
H. IV.
De rsvanatMus, ad vornchn Remmivvtilas
AXI-

11

816 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

AXIOMA I.
Votum à Deo non reſpicitur, quod non de meliori
bono eſſe cognoſcitur.
C ORO&g LLARIA.
Vide lib. 3. p. I. à num. 399. r
AXI O M A II.
Ingrata Deo est voventis promiſſio, ſi non ſequatur

(lie⸗
dole

u!

ret promiſiæ redditio. b.;
COROLLARIA.
Vide lib. 3. p. I. à num. 427. Mn
§. V.

De Axiomatibus ad Feſtorum, & Zejuniorum obſerva. Elb;
. tionem ſpettantibur.

AXIOMA I. 04
Weſcit legitinié feſta obſervare, qui præſumit ſerviliter
laborare.
COROLLARI A. Aan
Vide lib. 3. p. I. à num. 573.
AXIOMA II. . meßun

Frangit Ecceſiaſticas abftinentias, gui debitas non
obſervat circuvſtantias.

COROLLARIA.
Vide lib. 3. p. 2. à num. 1259. „e.
. VI. luunij
De Axiomatibus ad vitia Religioni oppoſita
ſpectantibus.
A XIOMA I. Elb⸗
Semel Deo dicatam, non eſt ad uſus humangs
traniferendum.

COROITLARIA.
Vide lib. 4. à num. 1381. & à num. 1410. Fit etiam,
. Cali-, A.

a)
6 Supplamentum, ſve Acceſſtonest. SIy

ſuin Calicem, & ſimilia vaſa, aut veſtimenta ſacra no
ee n1
, proſſe Sæcularibus perſonis pre uſu profano vend',
l, niſi prius execrentur.
AXILO MA II.
Vitiat affeltum, vel cultum ſuperſtitio, ſi deſit canſe,
id. vel objelti proportio.
lſee
e COROLL A RIA.
Vide lib. 3. p. 1. num. 7.
AXIOM A III.
NWon eſt immunis à Simonia, qui pretio mercatur
bona ſpiritualia.
COROL LARIA.
Vide lib. 3. p. 2. num. 56. ad 199.

S CAPUT VlII.
De Awxwiomatibus ad Sacramenta ſpelétantibus.

§- I.
. . . . . 2
De Axiomatibus ad Sacramenta in genere ſpeltantibist.

AXIOMA I.
1 Non eſcDiuur validum Sacramentum, niſi verham acce-
eln dat ad elementum.
COROLLARIA.
Vide lib. 6. p. I. num. 6. & ſeqq.
AXIOM A II.
Inanis eſt Sacramentalis abtio, gui deeſt legitima
MWiniſtri intentio.
COROLLARIA-
Vide lib. 6. p. 1. à num. 54.
nn AXIOM A III.
Non debet concedi Sacramenti participatio, ubi non
Iupponitur legitima diſpoſitio.

. Ad T. La-Croix Theot. Supplt. Fff CO-

3818 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

COROLLARIA.
Vide lib. 6. p. I. à num. 16 5.
AXxIOM A IV.
Kepetendum eſt Sacramentum, quando non adeſt
certitudinis experimentum.
COROLL ARI A.
Vige lib. 6. p. 1. à num. 12 3. à num. 310. & p. 2. num.
53 3. & à nuin. 1773. & num. 2122.
AXNIOMA v.
Enm, qui certns eſt, certiorari ulterius non oportet.
CORO&LLARI A.
Vide lib. 6. p. 1. num. 129. & lib. 6. p. 2. num. 2159.
& à num. 2202.
AXIOM A VI.
W , rlis deſperatis ſatius eſt, dubiam adhibere medici-
nam, quàm zullam.
CORO& L L AR IA.
Vide lib. 6. p. I. num. 258. IV. & num. 27 1. III. &
376. & p. 2. num. 1140. & à 1156. & 2090.

AXILOM A VII.
Snpplendum 61 in Sacramentis ſolicité, quod prius
prætermiſſum fuit incauté.
COROLLARIA.
Vige lib. 6. p. I. num. 327. V. & 340. z7 . G&. 2.
num. 544. & à num. 2200.

X

§. 11.

De Axiomatibus ad Sacramentum Euchariſtiæ
pertinentibus.
AXIOM A I.
Qudd vitæ ſpirituali conſervandæ inſtitutum eßt Eucha-
riſtiæ convivium, non eſt trahendum in mortis
pernicioſunz exitium.

CO-

K

Nee.
Mit Eudl
Plcell.

me nn

e .

Supplementum, ſive Acceſſtönees. 319

COROLLARIA.
En Vide lib. 6. P. I. d num. 5II.

1 “r Non poteſt aternum vivere, qui ciban, vitæ non ſumit
in Pénnbor‿*.
eng, COROLLARKRIA.
un Vide lib. 6. p. 1I. à num. 589.
A NIOM A III.
nei Sumit PEuchariſtiam legitinè, qui ſumit ſub mna ſpy⸗ etie.
l COROLLARIA.

vVige lib. 6. P. I. num. 509. 510. &1.
AXIOMA I.

Jure merito vivit de Altari, qui propter Altare

111

ni ſtuduit operari.
ln COROLLARIA
tii Vide lib. 6. p. 2. à num. 123.

§. 111.

De Axiomatibus ad Saoramentum Pœnitentigæ
ſpettantibus.

A XIOMA I.
MWon remittitur facta à Deo averſio, niſi fiat iterata
ad eum converſig.

COROLLARIA.
Vide lib. 6. p. 2. à num. 6 55. & 2003. ad 201 5.
“ AXIOMA II.
ͤperari non poteſt à Deo peccati femiſſio, niſi Pracedat
eiuſaem doloroſa onfeſſio.

COROLLARIA.
Vide lib. 6. p. 2. à num. 2015.

Fff = AXxIODO-

420 AdK. P. La-Croixæ Theologiam Moralem
AXIO MA III.
ld.

Non nocet omiſſa cireumſtantia, quando ſalva manet Eeh
ipſa Sacramenti ſubſtantia.

COROLLARIA. Dotit
Vide lib. 6, p. 2. num. 93 5:r ad 945. 975. & ſeqq. 8& à
num. 1140. n
ehd,

AXIOM A IV.

Wonhabet verum emendationis propoſitum, qui non vult
vitare peccandi periculum.

COROLLARIA.

Vide lib. . à num. 252. & lib. 6. p. 2. num. 183 1. ſielbe⸗
Nel ſ4
AXNXIO MA V.
Utilius ſcandalum naſci permittitur, quàm veritas
relinquatur. . ,
COROLLARIA.
Vide lib. 3. P. 2. à num. 1993.
. ſlbe,
S. IV.
De Axiomatibus ad Sacramentum Matrimovii
pertinentibus.

AXIO M A I,

Naptias non concubitus, ſed conſenſus facit.
CoOROLLARIA.
Vide lib. 3. p. 2. num. 328. lib. 6. p. 3. num. 157. 5502

558.
AXIOM A II.

Ommis res per quaſcunque canſas naſeitnr, per-
eaſdens diſſolvitur.

C-

Gele

4 Sanplewentum » Rve Acceſſione R 821
, a COROLLARIA X
lte Vide lib. 6. p. 3. num. 157. & 367. 40 1. in fine.
u ANXIOM A III.

Dao vincula fortius ligant, quàm anum.

COROLLARIA.
UU Vide lib. 6. p. 3. num. 74. 114. 42 1.

innd AXIOMA IV.
A Errantis nullus eſt conſenſus.
COROLLARIA.
if Vide lib. 6. p. 3, num. 156. V. & à num. 167. & à nuz 3
mnmer. 549. .
, Actus, qui non valet, ut geritur, ſaltem valet
,. at valere poteſt.
COROLLARIA. S
Vide lib. 6. p. 3. num, 52. & 689. –

Sa 2 Ad R. P. La- Croix Theologiam Moralem
REVERENDI PATRIS

CLAUDII
LA-CROIX

THEOLOGIA
MORALIS.

In gratiam Parochorum, aliorumqne Ca-
techiſtarum ad Catecheticam Theologiam
redacta cum neceſſariis in eam
rem additamentis.

Ultos equidem novi, eoſque doctiſſimos Ca-
M. techeticæ doctrinæ explanatores. Nam, ut
veteres Patres omittam, quorum opufcula
Catechetica in unum colligere, ac notis illuſtrare ani-
mus eſt, quotus quiſque elt, qui ignoret Catechiſmum

Romanum bPetri Caniſii; Catechiſsnum planè aureum,
dignumque, qui in omnium fermè nationum linguas

N

mi explicationem Symboli Apoſtolici, itemque Chri-
ſtianæ doctrinæ pro ijs, qui erudiunt alios, copioſio-
rem explanationem à Pontificibus tantopere commen-
datam: Pougetus quidem, dum Catechiſtas, ex quo-
5 rum libris profecit, eruditè recenſet, Caniſium omit-
tit; non deſunt tamen, qui id eâà arte factum putent,
ut ingens ipſius plagium tegeretur; nam plurima Scri-
pturarum, ac Patrum teſtimonia, quæ illius Catechiſ-
mum ornant, hauſta videntur ex pererudito illo opere
Caniſii, & Buſæi: authoritates Sacra ocripturæ, & dan-

7

vertetetur, ac Roberti Bellarmini Cardinalis ſanctiſſi-

yyn
iot
rumee

ſereſi
Deter)
getun
tunae
Mt
Al, A
laheln
etde 1l
Wolrro
luuCtt
Cllt,
ins, Ce

l, Ee

thee Hel

Auf
gdoci
Geor
Centiores
ſhi
dionn
le fibiu
Grwrin
Romr⸗
Huie
nrCht
ltone
bud
Gonnnch
Nüi
Menndn
cortecr
Criti

Drert P
1

X

1 Sapplementum, ſive Acceſſiones. 52
5 terum Patrum in Catechiſmo contentæ. His paulèò an-
tiquior Aloyſius Lipomanus Veronenſis Epiſcopus, qui
librum edidit hoc titulo prænotatum: Eſpoſizione vol-
gare ſopra il Simbolo Apoſtolico, ciosil Credo, ſopra il
Pater Naſten, e ſoprai due precetti della Carita. Ve-
netam hujus libri eruditionem per Hieronymum Scot-
tum curatam anno 1554, memorat Haymus; mihi ad
100 manus eſt alia ab eodem Scotto parata quobus ante hanc
annis, anno nempe 1552. De Ludovico Granatenſi,
4 1 ejuſque Introductione in Symbolum, quid opus eſt plura
verba facere? Vix notus cuiquam Scriptor Societatis
„ Noſtræ commemorandus mihi eſt, cujus tamen Theo-
logia Catechetica Monaſterii Weſtphalorum an. 1656.
mia excuſa, inque libros quinque diſpertita nihil exquiſi-
tius, doctiuſque fingi poteſt. Is eſt R. P. Petrus Witt-
felt, de quo cum laude meminit Alegambe in Biblio-
☚α thec. Societatis. Optandum ſanè, ut Typographus
aliquis pereruditum hoc opus iterum in lucem emittat:
magno catecheticæ rei emolumenta. Marchantii quo-
que Hortus Paſtorum ſuâ utilitate non caret. Sed re-
centiores aliquos nunc addamuz. Boſſuetus Melden-
ſis Epiſcopus in primis adnotandus. Seriplſit ille Galli-
co idiomate Expoſitionem doctrinæ Eocleſiæ Catholicæ
de rebus ab hareticis in controverſiam vocatis, quæ
graviſſimorum virorum ſuffragiis commendata prodiit
Romæ anno 167 8. ex italica verſione Franciſci Nazarii.
Huic proximum locum damus Inſtitutionibus doctri-
næ Chriſtianæ Petri Ludovici Danes, quæ à ſelecta eru-
ditione, & integerrima doctrina laudantur à doctis
quibuſque. In Italia (nam Catecheticas Gallorum
quorundam lucubrationes, quas inter ſanè præſtat Tur-
lotii Theſaurus doctrinæ Chriſtianæ, Pougeti nuper
memorati Inſtitutiones, cæteroqui cautè legendæ, niſi
correctæ ſint, ac Bougeantii noſtri Explicatio doctrinæ
Chriſtianæ quatuor Tomis comprehenſa, atque Italicè
brevi proditura ſuadente, atque ob inſignem eruditiſſi-
FFfFA4 . mi

82 4 Ad KR. P. Ea-Cyoixæ Theologiam Moralem

mi operis utilitatem hortante me, non vacat pluribus
recenſere) in Italia, inquam, Pinamontius, Ardia,
Reggius, Ferrerius & Socictate Jeſu omnes non mul-
torum annorum intervallo ſuis libris rem Catecheti-
cam illuſträrunt. Alios prætermitto. Nihilo tamen
minus incurrendum haud fore Parochis, & Catechiſtis
omnibus arbitratus ſum, ſi in tanta Catechiſmorum
copia edocuero, quid ad Catecheticas inſtitutiones
conferre poſſit La-Croixii noſtri Moralis Theologia.
Nam quis è re ſua eſſe non putet, uno, eodemque libro
ad univerſam Moralem ſcientiam, & ad Catecheticæ
præcipuas partes informari? Ita autem id ad nobis præ-
ſtandum, ut quæ in Authore noſtro ad hanc facultatem
ſpectant ,„ ea indicatis tantùm locis defignemus „ quæ
deſunt, cætera breviter quidem, ſed perſpicuè tamen
exponamus; vel certè fontes alios', unde hauriri facilè
poſſit, denotemus.

L I B E R I.

De Lide.

●
” C A PD U T. I.
Be nescſſitate, affelctionibus, motivo, &g propoſitione fidei.

G. I.
De neceſſitate fidei.
Q I. An fides omni plane homini ſit neceſſaria ad
ſalutem neeeſſitate medii. Vide lib. 2. num. 11. & ſeqq.
Q. II. Quarum rerum fides ſit neceſſaria ad ſalutem.
V. l. 1. n. 7. 9. 19. & ſeqq.

§. II.
De quibuſdam affelctionibus Fidei.“
I. An fides ſit actus intellectůs. Negat Calvi-
nus, qui fidem juſtificantem dicit eſſe fiduciam; fidu-
cia

4

tarenr
Gede
Kumpel
Velice

I.
ſsnurat
certore
chere
M Nb⸗

len byi
Ciwimos
hubins
tinrenn
lbren
EI

(lintel

Fetoun
Eparent
W
CONN
Dolern
lib.
poteſt
mnmy
1 gn
l. 2.

un.

G
DNe 0
6 4
C

Eumn

Supplementum, ſive Acceſſonet. 82 5
cia autem eſt actus voluntatis. Dicendum autem (id-
que/de fide eſt) fidem ſupponere piam affectionem,
& imperium voluntatis (non enim credit, niſi prius
velit credere) ſed tamen eſſe actum intellectůs. Nam
I. Hebr. II. 2. fide intelligimus. II. Scripturæ fidem 4
fiducia diſtinguunt. Epheſ. 3. 12. in quo habemus fidu-
ciam per fidem. III. Fidess humana eſt actus intelle-
Ctůs.
Q II. An fides ſit actus certus. Reſp. efle actum quo-
vis naturali non ſolùm intellectůs, ſed etiam ſenſuum
certiorem. Nam 1. Gal. I. 8. Licet nos, aut Angelus de
cœlo vangelizet vobis, praterquam quod evangelizavi-
mus vobis, anathema ſit. I. Pet. I. 19. Habemus firmio-
rem Propheticum ſermonem, nempe ille, quem aure au-
divimus. II. Fundamentum fidei firmius eſt, quam vel
habitus principiorum, vel ſcientiæ, vel ſenſuum ; inni-
titur enim primæ veritati;, quæ fallere non poteſt. Vide
,e. lib. 2. n. 3.
Q III. An fide credenda ſint alia, quàm quæ ſenſui,
vel intellectui apertè patent. Vide lib. 2. n. 3. initio. Et
verèò Paulus Heb. II. I. fidem vocat argumentum non
“ apparentium.
Æe IV. An fides ſit actus liber. Reſp. affirmativè
contra Calvinum ex Conciliis Arauſicano II. Can. 5§.
Toletano IV. Can. 4. & Trid. ſeſſ. 6. Can. 6. Vide
lib. 2. n. 3. Ratio eſt ex Scripturis. I. Quia homo
poteſt credere, & non credere. Marci 5. 36. Tan-
tummodo crede II. Quia laudatur, qui credit, ſe-
cus qui non credit. Luc. 1. 45. Beata quæ oredidiſti.
Luc. 24. 25. O ſtnlti, & tardi corde ad creden-
dum.
Q. V. An fides præſtet actui charitatis. Reſp. nega-
tive contra Calvinum. I. Cor. 23. 13. Major horum
eſt charitas.
QVI. An fides ſemel habita poſſit amitti. Reſp. af-
firmativè contra Calvinum, Bezam, alioſque Scctarios.

X

Ff f 5 Luc

326 Ad KR. P. La-Croix Theologiam Moralem

Luc. S8. 13. ad tempus eredunt. I. Tim. 4. I. dAiſcedent
uidaus dà ſide.

§. III.
De motivo Pidei

Q. I. An Fides ex teſtimonio ereatusarum fimilive
motivo ſufficiat ad juſtificationem. V. I. 2. n. 8.
Q. I. Quodnam igitur eſt motivum fidei. Reſp.
eſſe Dei revelantis infinitam authoritatem, ſeu reve-
lationem Dei ex infinita ſua Sapientia, & veracitate
falli, & fallare neſcii. Sic in humanis, dum credi-
mus alteri homini, ei credimus ex ipſius dicentis au-
thoritate.

&. IvV.
De Propoſitione Fidei.

Q. I. Quid, & quotuplex ſit propoſitio fidei?
Reſp. Propoſitio fidei eſt, cûùm doctrina ñdei iis, qui
eam ignorant, notificatur. Hæc duplex eſt, privata, &
publica. Privata eſt, qnando Catechiſta, vel Concio-
nator auditoribus ſuis fidem exponit, declarat, & credi-
bilem reddit, vel quando ſive ex lumine ſupernaturali,
ſive ex argumentis credibilitatis quis ſibi ipſi fidem pro-
ponit. Publica eſt, cuùm is, qui à Deo poteſtatem ac-
cepit, quid credendum, quid non credendum ſit, autho-
ritativè decidit. Exemplum hacéctenus Act. 19. 18. Diffe-
runt autem I. Quia publica ſupponit fidem in iis, ad
quos dirigitur; privara non ſupponit, ſed gignit. II.
Publica eſt præceptiva, & obligativa; hæc exhortato-
ria, & conſultiva. III. Publica eſt Judicis, & Superioris;
hæc Magiſtri, eſt Inſtructoris. IV. IIla eſt infallibilis,
hæc fallibilis.
. II. An ſufficiar ad fidem notitia ſolùm probabilis
revelationis. Vide lib. z. n. 6. —

C
ſor, 8
Nep
ſor⸗
Ayn
aC.

s ſe⸗
etr
Ginnn.

De

Uide
Theln

Supplementum, ſive Acceſſiones., 827

C. III. Quomodo homini etiam rudi proponi poſ-
ſint, & debeant credenda. Vide lib. 2. à n. 30.
Q. IV. Ad quem pertineat publica propoſitio fidei.
Reſp. Ad Romanum Pontificem, vel ad Concilium Epi-
ſcoporum legitimè congregatum, & à Romano Pontifice
approbatum. Vide Bellarminum, Becanum de Zudice
Controverſiarum PFidei, & Jacobum Gordonum in Epi-
tome Controverſ. Fidei controv. 2. à c. 11.

C A P UT 1I.
De obiecto Fidei.

Objectum fidei, ſeu id, quod creditur, ſunt verita-
tes fidei à Deo revelatæ; quæ, cum aliæ ſcriptæ ſint,
aliæ traditæ, dicuntur verbum Dei ſcriptum, aut tra-

ditum.
§. 1.

De veritate, numero, & authoritate librorum
divinæ Sripturæ.

Vide noſtrum librum Prodromum de aſu Locorum
Theologicorum d&&c. Tract. .

7

§. II.

De editione vulgata Sacræ Seripturæ.
Vide loc. cit.

§. III.
De ſenſu Sasre Seripturæ.
Vide loc. cit.
§. IV. 6

De impreſſione, & leltione Sacræ Soeripturg.
Vide lib. 7. à num. 372. ad 38.

32 8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
§. v.
De Verbo Dei tradito.

Q. I. Quid ſit verbum Dei traditum. Reſp. Quod
Apoſtoli vel ex ipſius Chriſti ore, vel Spiritu dictante

acceperunt, non ut literis conſignarent, ſed quaſi per ma-

nus poſteris traderent, ab his ſervandum, & ad alios
tranſinittendum.
Q. II. An igitur ſint aliqua fide divinàâ credenda,
quæ ſcripta non ſunt. Reſp. affirmativè cum Catholica
Eccleſia contra hæreticos. Pluribus id probat Bellarmi-
nus de Verbo Dei. Sufficiat hic aliqua afferre ex Scri-
pturis, & Patribus. 2. Theſſ. I1. 14. Tenete traditios
nes, quas abcepiſtis, ſive per ſermonem, ſive per epiſtolam.
I. Cor. II. 2. Laudo vos, quod ſicut tradidi vobis, præ-
cepta mea tenetis. I. Tim. 6. 20. Depoſitum (doctrinæ:
mex) cuſtodi. 1. Gal 8. Licet nos, avut Angelus de Cœ
lo ævangelixet prater (id eſt contra) quam quod evan-
gelizavimus vobis (non ſcripſimus) anathema ſit.
Minatur quidem Joannes Apoc. ult. 18. ei, qui appoſue-
rit ad hæ (ſeu ſuæ Apocalypſi) plagas ſeriptas in eo:
dem libro; at non iis; qui addiderint aliquid Scripturæ,
extta Apocalypſin; nam cùm, Hieronymo teſte, Joan-=
nes Eyangelium ſcripſerit poſt Apocalypſin, ipſe pla-
gas illas incurriſſer; ſed illis, qui aliquid addiderint
Apocalypſi quaſi à ſe ſeriptum, quod ipſe non ſcripſit.
Ad Patres autem quod attinet, ajunt quidem illi in
Scriptura contineri omnia, quæ ad fidem ſpectant, nem-
pe explicit, quæ ab omnibus neceſſariò ſciri debent,
cætera verò ſaltem implicitè in aliquo generali princi-
pio, quale illud eſt; Eccleſiam eſſe firmamentum ve-
riratis, in iiſque, quæ credenda proponit aſphaliæ
præro gativa inſtructam. At alia multa non ita ſcitu ne-
ceſſatia ex Traditione explicita haberi docent iidem
Patres. Ex Græcis ſufſiciat Epiphanins hær. 53. Non
omnia

mne
ſen

Pel

N
Cin
un
gla⸗
orn
Eeſen
.M.
herm
genn
ut,
1
adver
Qid
ſieel
1 10.

,

Ne,
1 8
Rrdn
ſolst
eh
Ptr,
velno
lemel
imene
Elore
Aluti
den
Uez
Ble

al

l

ueſle⸗
l

Supplementum, ſive Acceſſtonet. 829
amnia divinà Scripturà poſſunt accipis aliqua in Scri-
pturis, aliqua in Traditione SS. Apoſtoli tradidernnt.
Ex Latinis audi Auguſtinum l. 11. de Bapt. c. 7. Multa
non inveniuntur in literie Apoſtolorum, neque in
Conciliis poſterorum, & tamen, quia ecnſtodiuntur per
univerſam Eccleſiam, nonniſi ab ipſis tradita, & com-
mendata creduntur. Certè undenam niſi ex Apoſtoli-
ca Traditione conſtat nobis numerus, & authentia ſin-
gulorum librorum, & capitum Sacræ Scripturæ ² Un-
de ſeptem eſſe, nec plura Eccleſiæ Sacramenta; Unde
B. M. Virginem in partu, & post partum Virginem
permanſiſſe? Infantes eſſe baptizandos, aliaque id
genus plurima ? Id etiam Eccleſiæ veteri commune
fuit, quæ tria hæc ſolùm ex Traditione habuit, nempe
I. Qui libri eſſent Canonici. II. Quod eſlet remedium
adverſus peccatum originale in lege naturæ. III.
Quid præfigurarent cruenta illius temporis ſacrificia.
Vide Becanum in Analog. Vet. & N. Teſt. c. 1I. J. 7.
n. 16.
III. Quotuplices ſint Traditiones. Reſp. triplices
eſſe, Divinas, Apoſtolicas, & Eccleſiaſticas. Divi-
næ, quæ & latiore ſenſu Apoſtolicæ dicuntur, quèd
ab Apoſtolis prædicatæ, ſunt dogmata fidei divinitus
tradita ſine ſcripto. Apoſtolicæ ſunt, quæ ab Apo-
ſtolis tanquam Eccleſiæ Rectoribus abſque ſpeciali præ-
cepto tevelantis Dei inductæ ſunt, eæque aut ſunt ſcri-
ptæ, ut Epiſcopum debere eſſe unius uxoris virum &c.
vel non ſcriptæ, ut ſervandam Quadrageſimam, fron-
tem eſſe Cruce ſignandam, Euchariſtiam eſſe ab jejunis
ſumendam. Eccleſiaſticæ ſunt, quas Apoſtolorum ſuc-
ceſſores Eccleſiarum Prælati induxerunt, ut Eccleſias,
Altaria, vaſa ſacra debere benedici, Euchariſtiam eſſe
Pro ægris aſſervandam &.
IV. Quibus indiciis internoci poſſunt Traditio-
nes divinæ ab aliis. Reſp. Divinæ ſunt, quæ pro talibus

ab Ecca ſemger hahitæ ſunt, vel quas SS. PP. teſtan-

cu

830% Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

tur eſſe divinas, vel quæ ſunt in uſu Eccleſiæ, nec po-
tuerunt induci niſi authoritate divina. Recole exempla
ſub finem quæſt. 2. allata. Apoſtolicæ, quæ fidem non
concernunt, & tamen ab univerſa Eccleſſia ſemper re-
tentæ ſunt, neque ab aliquo Concilio inveniuntur in-
ſtitutæy. Exempla dedimus quæſt. 3. Eccleſiaſticæ, quæ
ab aliquo Concilio, vel Pontifice, aliove Eccleſiæ Re-
ctore poſt Apoſtolorum tempora originem duxerunt.

C ALD U T III.

De Symbolo.
Heic de Symbolo agendum. At cùm id plane ab
inſtituto Moralis Theologi alienum ſit, nihil de eo La-
Croixius, Remittimus Lectorem ad explicationem Sym-
boli, quam edidit Bellarminus. Unum illud moneo,
ubi articulus de Eccleſia explicandus fuerit, recolenda
eſſe, quæ La-Croixius tradit l. 1. à n. 207.

C A P U T IV.
De obligatione præcepti PFidei.

Vide l. 2. n. 10. & àn. 41.
. Etiam quo pacto elici poſſit actus fidei. Reſp. Vi-
de 1. 2. H. 153.

C A b U T V.
De Confeſſione externa Fidei.

I. An teneamur aliquando conſiteri fidem. Reſp.
aliquando teneri nos, quidquid ſentiant Anabaptiſtæ
clancularii, fratres hortenſes &c. quando nempe hoc
Dei honor, Religionis exiſtimatio, vel proximi utili-
tas exigit. V. I. 2. n. 56. .
Q. II. An liceat aliquando negare fidem, aut ſimu-
lare. V. I. 2. d h. 5 5.

Q.III.

ſidel

Cino
fiaett
Vilonen
Arthe,
Oration

leeſns

cen
n
ſe,

Supplementum, ſibe Acceſſiones. 831

Q III. An liceat aliquando diſſimulare fidem. Reſp.
Vide I. 2. n. 54. initio n. 58. Gc.

C A P U T vVI.
De infidelitale, & vitiis fidei oppoſitis.

Vide 1. 2. n. 7 1. & 73. & 76. & ſeqq. ad 93. & 102.
& ſeqq. & I. 7. à n. 327.

TL 1 B E R II.
De dpe.
C A Pb U T I.
De neceſſitate, objelto, & modo altäs pei.
Videl. 2. à n. 116. ad 126.

C A P U T II.

De Oratione Dominica.

Cùm objectum ſpei, ſeu quod ſperamus ſit primario
vita æterna, ſecundario tum bona illa, quæ in patria
viſionem Dei conſequuntur, ut ſunt amor, & fruitio
Dei, impeccabilitas animi, tum media ad finem vitæ
æternæ, hæc autem omnia comprehendantur breviter
Oratione Domihicâ, hæc explicanda eſt Catechiſtæ.
De ejus neceſſitate V. l. 2. n. 2. Explicationem porro
aliunde neceſſe erit haurire, uti & Salutationis Angeli-
cæ, quam ofdo poſcit explicari poſt Dominicam Ora-
tionem. Plurimum autem ad id conferet aureus P. Se-
gneri libellus inſcriptus: Dichiarazione del Pater Na-

Reor.

CA

832 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

4

Cc A P UT III.
De Salutatione Angelica.

C A P U T. IV.
De vitiis pei oppoſitis.
QI. Quale peccatum ſit deſperatio? Vide I. 2. nu.
116. II.
QII. Quid ſit præſumptio, & quale peccatum? Vi-
de l. 2. D. I16. III. & n. 126. 127. 128.
Q. III. Quandonam amittatur ſpes? Vide I. 2. nu.
129. .

L I B E R III.
. De Charitate.

C A P U T, 1I.
De Charitate erga Deum.
Vide l. 2. à n. 130. ad 168.

C A P U T II.
De Charitate erga proximum.
Vide l. 2. nu. 16 8. ad 174. 182. ad 202. & nu. 207.
& l. 9. p. 1. à n. 713. & 73 I. & I. 2. n. 208. ad 222. &
n. 232. ad 277.
C A P U T. III.
De præceptis Divinis in genère.
Gregorius hom. 30. ait: Probatio dilectionis exhibi-

tio eſt operis. Quamobrem ad Charitatem proprie ſpe-

ctat Tractatio de præceptis Divinis. ,
Q. I. An præcepta Dei obſervari poſſint⸗- deturque
gratia ſufficiens ad illa obſervanda? Vide l. 3. P. I. .
I. ad. OII.

U
(4, d
demun

en,
beln l

te,

Aula

ſmirnt

e n
nnova
ſeiec
unem,
Cll.
Ctenius
W
Rey. .
Urtpt
lian,
(ritod
inus n
e D
Mmote
lenpl.
CV.
Ahunnti
Loelele,
rurun
de . 9
d
Elorſturi
Kis.
Cliate
Nem andi
Qn.
. Ere
4dah

le

.
Wu,

in

Supplementum, ſive Acceſſtones. 833
Q. II. Quotuplicia ſint præeepta Dei: Reſp. Tripli-

cia, alia nempe legis naturæ, alia legis ſcriptæ, alia

demum legis gratiæx. Præcepta legis naturæ dicuntur
ca, quæ ipſa natura, five ratio ante omnem aliam le-
gem cuique dictat ſervanda: talia ſunt: Honora Ea-
trem, ne furare, dilige teipſum. Præcepta legis ſcri-
ptæ ea ſunt, quæ dedit Deus Moyſi tabulis inſcripta, &
alia ad cæremonias, judicia, regimen Judaici populi
pPertinentia. Præcepta legis novæ, ſeu gratiæ ſunt tum
pure naturalia à Chriſto non aucta, ſed declarata, &
innovata, tum gratiæ connaturalia de actibus fidei,
ſpei & charitatis. Adde quædam cæremonialia de Sa-
cramentis, & Sacrificio Miſſæ. .
Q. III. An dari poſſit ignorantia invincibilis etiam
circa jus naruræ: V. 1. I. d n. 7 20. .
WIV. An lex vetus deſierit obligare, & quando?

Reſp. Tota deſiit obligare lex verus, non ſolum quoad

Præcepta judicialia, & cæremonialia, ſed etiam Mo-
ſaica, quatenus erant à Moyſe; nam quatenus ſunt à
Chriſto de novo ſancita, & declarata, obligant non
minus nunc Chriſtianos, quàm olim obligabant Ju-

dæos. Deſiit autem lex vetus probabilius obligare in

ipſa morte Chriſti, quod videtur ſignificàſſe ſciſſio Veli
Templi. Matth. 27. 51.
V. An lex vetus ſit etiam prohibita lervari: Reſp
affirmativè, quod patet tum ex perpetua Traditione-
Eccleſiæ, tum quia lex vetus ex ſe ſignificat Meſſiam
venturum; non licet autem ſive verbo, ſive opere ſigni-
ficare, quòd Meſſias nondum advenerit. Tempus au-
tem, quo prohibita eſt ſervari, plane non conſtat. Cer-
te non ſtatim prohibita eſt, ac deſiit obligare? Vide
Act. 16. & 18. & 21. Probabilius tamen vetita eſt in
diviſione Apoſtolorum, quæ 12. poft Chriſti Aſcenſio-

nem annis contigit, ut eruditiores opinantur.

Q. VI. An præcepta Decalogi ſint omnia naturalia:
Reſp. Excepto tertio de Sabbati obſervatione, quod
Ad P. La-Croiæ Theol. Suppl. Ggg =

83ʒ4 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

cæremoniale eſt, ideoque ſublatum, omnia eſſe natu-
ralia, cům omnia ante omnem aliam legem ratio di-
ctet ſervanda; imo & tertium illud naturale eſt, ſi ſpe-
ctetur quoad ſubſtantiam, quatenus dictat aliquo die
vacandum eſſe cultui Divino.
CVII. Quomodo Decalogus dividatur? Reſp. In

duas tabulas, nam & totidem illum tabulis Deus digi-

CI
ET
munm
cel;

tis ſuis ipſe inſcripſit. In primo autem tria conſignata

erant, quæ ad Deum nos ordinant; ſeptem, quæ nos
ordinant ad proximum, in poſteriora.

C A L U L IV.
De Præceptis Tabulæ prioris.

§. I.
De modis, quibus hac præcepta obligant.
Q. I. Quid prohibeatur primo præcepto, quid præ-
cipiatur? Reſp. Vide l. 3. p. I. n. 6.
QII. Quid ſecundo præcepto prohibeatur? Vide
I. 3. p. 1. n. 246.

Q. III. Quid tertio præcepto vetetur, quid præci-

piatur? Videl. 3. p. I. n. 57 1.

§. II.
De Saperſtitione, & ſpeciebus ejus.

QI. Quid, & quotuplex ſit ſuperſtitio? Videſ. 3.
P- I. n. 6.
C. II. Quid, & quotuplex ſit divinatio: Videl. 3.
. I. n. 7.
Q.III. Quid, & quotuplex ſit idololatria? Vide l.
3. p. I. n. 14.
Q. IV. Quid notandum circa imagines, & circa cul-
tus varxios hominum, vel rerum ſacrarum? Vide l. 3.
p. I. à n. 1 5. ad 24. Cætera huc ſpectantia vide apud
Bonugeant, Wittfelt, Danes in Catechiſinis, & apud

CI
Aſe.

,G.
A
1201.
In

Ehn

C

miſori

Cy

Con-

1

Sapplementum, ſve Aoceſſtiones. 83 5

Controverſiſtas Bellarminum, Becanum, Petavium,
& Trombellum, qui de cultu Sanctorum locupletiſſi-

mum Tractatum an. 1740. Bononiæ edidit.

CV. Quid, & quotuplex ſit vana obſervantia? Vi-
de l. 3. P. I. n. 27. ad 37.
C VI. Quid ſit maleficium, & duomodo tolli poſ-
ſit? Vide 1. 3. p. 1. n. 41.

§. III.
De irreligioſitate, efuſqque ſpeciebut.
CI. Quid ſit irreligio? Vide l. 3. p. I. n. 45.
Q. II. Quid ſit tentatio Dei? Vide l. 3. p. I. n. 145.
ad 48.
III. Quid ſit ſacrilegium? Videl. 5. p. I. n. 48.
id 56.
5§. IV.
De Blaſphemia.

CQI. Quid, & quotuplex ſit blaſphemia? Vide I.
3. P. I. n. 246. ad 2 555.

S§. V.
De Juramento.

CI. Quid ſit juramentum? videl. 3. p. 2. u. 6.
Q II. Quot modis flat juramentum? vide l. 3. p. 1.
n. 257. ad 259.
QIII. Quotuplex ſit juramentum? vide I. 3. p. r.
n. 201.
Q IV. An, & quando licitum ſit jurare: idel. z
P. 1. n. 263. & 264.
V. An in juramento uti liceat æquivocatione? vi-
de 1. 3. p. I. n. 27 5. ad 30r.
vl. Quæ, R duanta ſtbatio jardmcntiro-
miſſorii? vide l. 3. p. I. n. 30 3. ad 306.
Q VII. Quibus caſi be excuſetur ab impletione, qui
89 3% 2 in

836 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

in promiſſorio juramento obligationem contraxit? vide
l. 3. p. I. n. 347.

C. VIII. De modis, quibus tollitur obligatio jura-
menti? vide I. 3. p. 1. n. 354.

§. VI.
De Voto.
C.I. Qaid ſit votum, & quotuplex? vide l. 3. p. 1.
n. 360. & ſeqq.
QlII. Quæ requiratur voti deliberatio, & intentio:
1. 3. p. 1. n. 363.

Q III. Quæ requiratur materia voti? videl. 3. p. r.

n. 399.
IV. Quæ, & quanta ſit obligatio voti? vide l. 3.
P. I. n. 427.
V. Quot modis tolli poſſit obligatio voti? vide
L. 3. p. I. n. 480. 482. 50 3. 506. 537.

§. VII.
De Sabbato.

Q. I. Quando ſit inſtirutum? Reſp. Deus illud inſti-
tuit primo mundi Sabbato; unde Adam, & poſteri il-
lud celebrârunt; invaleſcente autem poſt diluvium ido-
lolatriâ, intercidit ejus cultus, quem Deus renovavit,
proluſorie. Exod. 16. 22. ex profeſſo. Exod. 20. 8. Le-
ge de eo in Monte Sinai data.
Q. II. Quare ſit inſtitutum? Reſp. In honorem Dei
vivi. Cauſæ vero Judæis fuerunt. I. Ut pro beneficio
creationis mundi Deo hoc die gratias agerent, quo ille
quieverat ab omni opere, quod patraverat. II. Ut
celebrarent memoriam liberationis ſuæ ex ÆAgypto, quæ
illis fuit Sabbatum quietis. III. Ur eſlet illis nota, quâ
à gentibus diſtinguerentur. IV. Ut ſervis, & ancillis

8
QII

ſex dierum labore fatigatis, eſſet quies ſeptimo.

I
lihoe
rid
10.)1

Gaeis

IIHanni
I.

ellade
Conſtin
Aſackn
Dennr
gl
munum
bed,
) Derru
locehr

coecye

nuit keer
tn. 1
lebbet
obm
4.
C.
niniem
Equede
1 pon.
ecoſt
Mmini
linna S
Dntti
n
er,
C.
.

Dominie⸗

4 Supplementum, ſive Acceſſtones. 837
Q] III. Quo modo ſanctificandum fuerit? Reſp. Ju-
UI dæi hoc die tenebantur ab omni opere ceſſare, neque
aliquid facere, quod neceſſarium non eſfet. Exod. 20.
10.; imo ne cibum quidem hoc die coquere licuit Ju-
dæis, nec focum accendere. Exod. 35. 3. nec ligna, aut
manna colligere. Exod. 25. 16. Num. 15. 32.
Q. IV. An Chriſtiani teneantur illud ſanctificare?
Reſp. Non teneri, abrogata enim eſt obligatio veteris
legis. Vide Gal. 4, 10. Quod ſi veteres Chriftiani feſti-
ve illud celebràrunt, ut legere eſt in Pſeudo-Clementis
Conſtitut. lib. 7. c. 2 4. & apud Socratem l. 6. c. S., non
id factum, quèd putarent, ſe teneri ad ejus celebratio-
nem ex Lege Moyſis, ſed in deteſtatidnem hæretico-
rum, qui docebant mundum à malo Deo creatum. Je-
junatum quoque eſt in Occidente, & maxime Romæ
hoc die, non ritu Moyſis, ſed Chriſtiano, ſive quia
S. Petrus certaturus cum Simone Mago die Dominica,
eo die propter periculum jejunavit, quod ſecuto pro-
ſpero eventu in gratiarum actionem deinceps in morem
traxit Eccleſia, ac tandem vertit in abſtinentiam, Au-
guſtin. Ep. 86. ad Caſulam Collat. 3. c. 110, ſive quod
die Sabbati diſcipuli æque ac feriâ ſextã in mœrore fue-
runt ob mortem Domini. Innoc. I1. Ep. ad Decentium
C. 4.
Q V. An, & quando Sabbatum ſit verſum in Do-
minicam? Reſp. Certum eſt, in Dominicam mutatum,
neque de hoc dubitat Chriſtianus; at quando id accide-
rit, non æque. Probabilius eſt accidiſſe poſt primam
Pentecoſten Chriſtianam; nam deinceps celebrem fuiſ⸗=
ſe Dominicam colligitur ex Act. 21. 7. & 1. Cor. 16. 2.
ubi ana Sabbati dicitur prima poſt Sabbatum, nempe
Dominica, ut notat Hieron. ad Hedibiam, Hebræo-
rum more, quo unum ſumitur pro primo: factum eſt
veſpere, & mane qies unus, id eſt primus.
Q. VI. Quo jure, & quibus de cauſis ſit mutatum in
Dominicam?: Reſp. Humano jure mutatum eſt, nempe
g ab

838 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem
ab Apoſtolis, & Apoſtolicis viris. Aug. ſerm. 151. de
Temp. Cauſas indicat 6. Synodus c. 8. In ea manna
Ppluit, in ea naſci dignatus eſt, in ea Baptiſmum in Zor-
dane ſuſcepit, in ea pius Redemptor, &c. à mortuis re-
Jurrexit, in ea spiritum ſanétum in diſcipulos effudit.
Vide & S. Leéonem Ep. ad Dioſc. 81. Cc. 1.

C A PD U T v.

De præceptis contentis poſteriori Tabuld.

§. I.
De obligatione eorum in genere.
Q. I. Quid præcipiatur, quid prohibeatur quarto
præcepto? Reſp. vide l. 3. p. I. n. 69 2. ad 696.
QII. Quid quinto præcepto prohibeatur: Reſp.
vide l. 3. p. I. num. 769. 78 8. 789. ad 792. 79 8. 8&1 3.
823. ad 83 r. 8 533.
Q. III. Quid ſexto & nono præcepto prohibeatur:
vide l. 3. p. I. 886. 9 10. 916. 918. G& p. 2. 12 57.
C IV. Quid vetet ſeptimum & decimum præcepum-
vide l. 3. p. I. n. 9 3 5. ad 94 5. 97 8. 984. ad 988. 1002.
ad r1917. & P. 2. Il. I. ad 4.
V. Quid octavo præcepto prohibeatur? videl. 3.
P. 2. n. 1174. 1189: 1190. 1238.

§. II. N.

De Magiſtrntilies, &s eorum poteſtate.

Q. I. An liceat Chriſtianis Magiſtratus gerere? Reſp.
Negant Anabaptiſtæ, & Trinitarii in Tranſilvania; ſed
ſtulte & impie. Nam I. Jam olim Prophetæ Prædixe-
runt inter Chriſtianos fore Reges, & Principes, qui Ma-
giſtratus gererent. Pſal. 1II. 10. Pſal. 71. 11. II. Chri-
ſtiani habent Urbes. Dominia, Regna, Reſpublicas;
at,ubi non eſt Gubernator, populus corruet. Prov. 11. 14.

III. Neque Chriſtus Regulum Joan. 4. 46., neque au⸗
us

Ser
ringen
ſrnieſ

elede

Nrenib
ſuſz,
Non“

(no, S.

Oblern

66.

Der⸗

N
lerm
lumi
un,
Aubro
Dnc

les

P.l.

mor

Supplementum, ſive Acoeſſtonet. 839
lus Sergium Act. 13. 12. juſſit Magiſtratum deponere.

At inquies 1. Unus eſt Dominus. Eph. 4. 5. II. Wolite
ſervieſſe hominum. 1. Cor. 7. 2 3. KRelp. Ad 1. Unum

eſſe Dominum ſummum, & independentem. Ad 2.
Prohiberi ſubjectionem, quâ ita quis ſerviat Dominis
ſuis, ut éorum causâ Deum offendat. Certe Paulus ipſe
Rom. 13. vult omnem animam poteſtati ſublimiori ſub-
ditum eſſe.
QII. An præcepta etiam humana obligent ſub pec-

cato, & quali? vide I. 1. n. 642.

QII. An Legislator, uti alii graviter peccet, ſi non
obſervet ſuas leges? vide l. I. n. 67 5.
Q. IV. An liceat aliquando bellum: vide l. 3. p. I.
n. 86 8.
§. III.

De mendaciis, ſimulationibus, aquivocationibus,
& reſtriltionibus.
Q.I. An liceat aliquando mentiri? Reſp. Nullo caſu
licet mentiri. Eſt de fide contra Meſſalianos, Priſcil-
lianiſtas, &c. Eccli. 7. 14. Woli mentiri omne menda-
cium. Vide ex PP. Baſilium in Reg. brevior. reg. 76.

Ambroſ. in Pſal. 3 5. Gregor. 18. Moral. 1. 2. Auguſt.
Enchirid. c. 22. Mentiri igitur eſt intrinſece malum.

Q. II. An liccat aliquando ſimulate agere? videl. 3.
P. I. à n. 296.
QIII. An liceant ſaltem æquivocationes, reſtrictio⸗
nes: &c. vide I. 3. p. I. à n. 283

C A P U T VI.
De Præceptis Eccleſiæ.

§. I.
De Feſtis Eccleſiæ.
Q. I. An præceptum obſervandi Feſta obliget ſub
mortali? vide l. 3. P. I. n. 572.
Ggg 4 Q. II.

5 5

3 40 Ad R. P. La-Croix Theologiam Moralem

Q.II. Quæ opera ab Eccleſia prohibeantur diebus
Feſtis? Reſp. vide l. 3. p. I. n. 573.

III. Quæ cauſæ excuſent ab obſervatione Feſto-
rum? vide l. 3. p. I. n. 583.

IV. Quæ opera Feſtis diebus præcipiantur? vide
1. 3z. p. 1. n. 607. I.
SF.,. II.
De Miſſa andienda diebus Dominicis, && PFeſtis.
OQ. I. An ſit præceptum audiendi Miſſam dictis die-

bus? videl. 3. P. I. . 607. I L.
Q. II. Quæ requirantur, ut quis ſatisfaciat præce-
Pto audiendi Miſſam? vide l. 3. P. I. n. 608. ad 613.

Q. III. Quinam obligentur ad Miſſæ auditionem:
vide I. ʒ. p. 1. n. 61 3.
Quæſtiones alias habes à n. 613. ad 692.

§. III.
De Jejuniis Eccleſiasticis. .
Q. I. Unde, & quanta ſit obligatio jejunandi, vel
abſtinendi à carnibus? vide l. 3. p. 2. n. 1260.

OQ. I. Quid requiratur ad jejunium Eccleſiaſticume
vide l. 3. p. I. n. 1259.

Alia habes n. 1264. ad 1268. 1276. ad 1279 1284.
ad 1288. 1297. ad 1351.

§. IV.

De Confeſſione ſaltem ſemel in anny proprio
Sacerdoti facienda.
Vide I. 6. p. 2. à n. 2015.

§. V.
De Communione Paſohali.
Vide l. 6. p. 1. n. 62 5. ad 654.

LIBER

E
C.
mentad
0
bel’.
Ge. ic
cummn
0.
8
Iun An
.
nripol
N.
CruN
NNN
teguiri
tes,
loreli
In R
Muuth
EIic⸗

IE

Eenin
Trnd.
. 61,

Nn

i⸗

a

nn
umn
.

Nla an
ad

Sapplementum ſive Aocceſſiones. 341
LI B E R IV.
„De Sacramentis.
C A Db UT I.
De Sacramentis in genere.

Q. I. Quid ſit Sacramentum ĩ in genere? vide l. 6. p.
I. n. I.
QO. II. Quot ſint, & quomodo dividantur Sacra-
menta novæ legis? vide lib. 6. p. I. n. 2. ad 6.
O. II. Quètupliciter ſumi poſſit Sacramentum? vi-
del. 6. .P. I. n. 6. initio.
OQ.TV. Quænam ſint materiæ remotæ, & proximæ
&c. ibid. n- 7.
QO. V. Quid notandum circa conjunctiénem formæ
cum materia Sacramenti? ibid. n. 6. Reſp. 1. & n. 8.
Q. VI. Quomodo materiæ, & formæ Sacramento-
rum ſint determinatæ? vide ibid. n. 9. ad 14.
Q. VII. An materiæ, & formæ Sacramentorum mu-
tari poſſint ab Eccleſia? vide ibid. n. 14. ad 18.
O. VII. Quinam caonſtituti fint Miniſtri Sacramen-
torum:? ibid. n. 48. ad 54.
TA. An Fides, & probitas requiratur in Miniſtro:
Reſp. Negativè. Ac quod ad fidem ſpectat, eam non
requiri Patet ex definitione Eccleſiæ contra rebaptizan-
tes, qui ab hæreticis baptizatos putabant rebaptizan-
dos eſſe. Nempe non eſſe rebaptizandos poſt Stepha-
num Romanum Pontificem ſtatuit Nicæna Synodus, cu-

jus authoritate nititur Hieronymus Contra Luciferianos,

& Trident. Seſſ. 7. c. 4. Adde Patres, ac præſertim Aug.
lI. 1. de Bapt. c. 8. De probitate conſtat ex eadem TI.
dentina Synodo c. & ex Auguſtino contra Donatiſtas, &
Tract. 1. in Joan. ubi ait: Mid tibi facit malus Mini-
KRer, ubi bonus eſt Dominus? Sed & ſuffragatur ratio.

Nam COhriſtus in Sacramentis eſt præcipuus operans;

Ggg 5 Q. A.

842 Ad KR. P. La-Eveix Theelogians Moralem

perinde autem eſt, ſive inſtrumentum ſit vivum, ſive
ortuum, dummodo is, qui eo utitur, vivat.
Q. A. An, & quæ in Miniſtro requiratur intentio-
vide l. 6. p. 1. n. 54. & ſedd.
OQ. MI. An, & quæ in Miniſtro requiratur attentio?
vide ibid. n. 84.
j.WII. An in adminiſtratione Sacramentorum lici-
tus ſit uſus ſententiæ tantum probabilis? vide l. c. n. 104.
G& ſeqꝗ.
OQ. AIII. Quæ diſpoſitio requiratur ex parte ſuſcipi-
entis? vide l. c. n. 164. ad 184. .
O. AIV. Quid ſit Sacramentorum effectus? Reſp.
Communis omnium effectus eſt gratia Sanctificans, ſic
dicta, quod hominem ſanctum, Deoôque carum effi-
ciat. C(æteri peculiares ſingulorum effectus alibi expli-
cabuntur. .
Q. XV. Quid de Sacramentalibus cenſendum? &c.
vVide l. 6. P. 1. d . 21 8.

C A P UTTII-
De Baptiſmo.

O. I. Quotüplex eſt Baptiſmus. Vide lib. 6. p. ren.
229.
O. . Quid dicendum de Baptiſmo ſanguinis? vide I.
c. à num. 230.
Q. III. Quid de Baptiſmo flaminis? vide l. c. n. 243.
Q. IV. Quænam exortæ ſint hæreſes circa Baptiſmum
flummis? vide Il. c. à n. 245.
Q. V. Quandonam à Chriſto fuit inſtitutum hoc Sa-
cramentum: Reſp, Tertull. Chryſoſt. Theophylactus
putan inſtitutum vel Matth. 2 8. quando Chriſtus dixit:
docete omnes gentes, baptizantes eos, Sc. vel quando
Act. 1. loquens de regno Dei Eecleſiam ordinavit. Sed
ante Reſurrectionem à Chriſto inſtitutum fuiſſe, vel

Joan. 3. 5. quando Chriſtus de eo egit cum Nicodemo
vE

Elven
Dtor

aque

menn
ſueyr
ponb

Denn

Ium
0.
n
1, he
.

Pllnt

omni
Zae
och
IDe
unG
.
Lece
yl
tunn

Sapplementum, ſide Acceſſtones. 843

vel quando ipſe baptizatus eſt in Jordane, fert veroſi-
milior ſententia. Nam Patres dicunt, tunc inditam
aquæ vim ad ſanctificandum, quod eſt inſtituere Sacra-
mentum. Præterea Joan. 3 22. dicitur Chriſtus initio
ſuæ prædicationis baptizaſſe: at quo baptiſmo? utique
e non baptiſmo Joannis, ſed ſuo. Deinde ante paſſio-
ni nem ſuam fecit Apoſtolos ſuos Sacerdotes, deditque
eis Euchariſtiam; at hæc ſupponunt Baptiſmum, nec
fuit, cur cum illis diſpenſaret. Vide Auguſt. Tract. xv.
in Joan.
O. VI. Quæ ſit materia Baptiſmi: vide lib. 6. b. 1.
num. 25 8. & ſeqꝗq.
O. VII. Quæ ſit forma Baptiſmi? vide lib. 6. P. 1.
mum 268. ad 271.
O. VIII. Quis ſit Miniſter Baptiſmmi? vide lib. 6. p. I.
n. 27 1. ad 278.
Q. IAX. Quod ſit ſubjectum Bapriſini. Vide lib. 6. p.
1. D. 2 64.
i, Q. X. Quæ, & quanta ſit obligatio ſuſcipiendi Ba-
ptiſmum: vide lib. 6. p. 1. n. 28 5. & 286.
OQ. AI. An, & quæ intentio requiratur in ſuſcipien-
te Baptiſmum? vide. c. à n. 2 87.
O. 1II. Quid agendum in variis dubiis circa valo-
rem ſuſcepti Baptiſmi? vide 1. c. à n. 3608.
O. III. Quos effectus parit in ſuſcipiente Baptiſ-
mus? Reſp. Duplicis eſſe generis hujuſmodi effectus,
morales nempe, & phyſicos. Moral es ſunt I. deletio
omnis culpæ tam mortalis, quàâm venialis. Joan. 1. 29.
Ecce Agnus Dei, qui tollit peccatum mundi (originale,
quod eſt virtute omnia, quia ex ipſo omnia ſcaturiunt.)
II. Deletio omnis pœnæ in foro Dei debitæ, non ta-
men debitæ in foro fori, quales ſunt pœnalitates hujus
vitæ. III. Proxima aptitudo ad cœlum IV. Subjectio
Eccleſiæ. V. Capacitas reliquorum Sacramentorum.
Phyſici ſunt I. Characéter, iſque indelebilis. II. Gratia
tum ſanctificans cum virtutibus doniſque Spiritůs ſancti
cu

344 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem

cum illa connexis, tum auxilians, quâ homo opportu-
nis temporibus excitatur, & juvatur ad fomitem pec-
cati ſuperandum, ad Chriſti jugum fortiter, & ſua-
viter ferendum, ad dignam receptionem aliorum Sa-
cramentorum. III. Aliquando effectus miraculofſi in
corpore. Sic Jjudæum quendam à Paralyſi liberatum
virtute Baptiſini refert Socrates lib. 7. c. 4. 5.
O. MIV. Quid in cæremoniis Baptiſmi ſit fervan-
dum? vide lib. 6. p. 1. à num. 327.

C A Db U T. IIE
De Confirmatione.

Q. J. Quid ſit Confirmatio? Reſp. Sacramentum
Novæ Legis, quo Baptizatis ſacro Chriſmate frons in-
ungitur ab Epiſcopo, ut acceptâ Spirits ſancti virtu-
te, donorûmque ejus plenitudine, in Chriſti milites
adicribantur, nec erubeſcant fidem ejus, legémque
Evangelicam profiteri.
Q. II. Unde probetur contra antiquos, recentés-
que hæreticos, Confirmaticnem eſſe Sacramentum
Novæ Legis? Reſp. I. Ex Scripturis. Act. 8. 17. & 19.
6. legimus,; Apoſtolos ſolitos conferre Spiritum ſan-
ctum per manuum impoſitionem; quo ritu non ita vul-
go uſi fuiſſent, & conſtanter, niſi ex inſtitutione Chri-
ſti. Nunc ſic. Ritus externus inſtitutus à Chriſto ha-
bens annexam promiſſionem gratiæ eſt verum novæ le-
gis Sacramentum, ut fatenfur Novatores; talis eſt Con-
firmatio, ſeu manuum impoſitio ex dictis; ergo, &c.
Nec vero per spiritnm ſanttam poteſt intelligi locis ci-
tatis donum linguarum, ut ſomniant bæretici; quia
hoc donum conferebatur paucis I. Cor. 12. 3. & ſub-
inde peccatoribus ibid. 13. 1.5 at Spiritus ſanctus, de
quo in Actis, promiſcue omnibus conferebatur, qui
ndeles eſſent, neque cum effectu niſi eſſent juſti. II. Ex
Patribus, quos fuſe recenſet Bellarminus. Sufficiat
Auguſt.

do,

Muur
lri
llum
Manc

incn

lns
Demnee

Pllos

0.
74

=

7

=
=

=

7S= /

S=
=

S
=S

S
=

Depa

Sapplewentum, ſive Aoceſſionei. 84 5

Auguſt. lib. 2. contra Petilian. c. 104. Sacramentum
Chriſmatis in genere viſibilium ſignaculorum, ſacroſan-
btum eſt, ſicut ipſe Baptiſemus. Adi & Natalem Ale-
xandrum contra Dallzum.
OQ III. Quando ſit inſtitutum Chriſto? Reſp. Id
in controverſia poſitum eſſe. Sunt, qui velint inſtitu-
tum à Chriſto Matth. 19. 15. quando parvulis impoſuit
manus; alii volunt Joan. 20. 22. quando diſcipulis in-
ſufflans dixit: Accipite Spiritum ſanbtum, alii in die
Pentecoſtes, quando miſit Spirirum ſanctum in diſci-
pulos; alii probabilius in ultima Cœna, quando no-
bis, & diſcipulis promiſit Spiritum S.
C. W. Quæ ſit ejus materia? vide lib. 6. p. 1. num.
374:375. ad 3 82.
Q. V. Quæ ſit ejus forma? vide lib. 6. p. 1. n. 374.
& 3 82. ad 3,84.
QO. VI. Quis ſit ejus Miniſter? vide lib. 6. p. I. num.
3 84. & 385. ad 3,90
Q. VII. Quis ſit ejus ſubjectum? vide lib. 6. p. I. n.
3 84. & 390. ad 3 94.
O. VIII. Quæ ſit Confirmationis neceſſitas? vide
lib. 6. p. I. n. 3 94. G& 395.
Q. AX. An hoc Sacramentum ſit iterabile? Reſp. ne-
gativé. Hebr. 6. 4. Impoſſibile eft, cos, qui ſemel par-
zicipes fabti ſunt Spiritus S., renovari. Arnoldus Be-
nævallis in ſerm. de Ablut. ped. inter Cypriani opera:
zeme ſacro oleo lita iterum linit. Idem ſanxit Cabilo-
nenſe Concilium II. C. 27. Dum porro Auguſt. l. 8. de
Bapt. ait: wanus imipoſitio, non ſicut Baptiſmus, re-
peti non poteſt, loquitur de impoſitione manuum non
confirmateriâ, ſed curatorid, vel reconciliatoriâ. Vi-
de etiam lib. 6. p. 1. num. 402.
O. X. Qui ſint effectus hujus Sacramenti? Reſp. tres.
I. Character. II. Plenitudo gratiæ. III. Virtus ex alto,
id eſt auxilia gratiæ, quibus cqufirmatus; quaſi lorica
tectus fidem inttepidus confſiteatur. —

Qx!.

846 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem.

OQ. XI. Quæ ſint diſpoſitiones neceſſariæ, ut fru-
tuoſe ſuſcipiatur? Reſp. Duæ. Prima, ut Præcipua
Chriſtianæ religionis capita jam nôrit, qui poſt acce-
ptum uſum rationis accedit. Secunda, ut gratiam, at-
que innocentiam Baptiſimalem vel conſervârit, vel per
pœnitentiam recuperãrit. Decet etiam ut jejunus acce-
dat. Audi Aurelianenſe Concilium c. 3. cujus verba re-
citantur apud Gratianum c. ut jejunit de Conſecr. d. 5§.
Jejuni ad Confirmationem veniant, perfectæ ætatis mo-
neantur confeſſtonem facere prius, ut mundi donum ſan-
ti Spiritus valeant accipere. Sufficit tamen contritio;
ſed Concilium ſuadet id, quod tutius eſt. —
. II. Quæ ſint Cæremoniæ hujus Sacramenti? vi-

de lib. 6. p. I. num. 394. Reſp. II. & n. 3 96. ad 403.

. CCC⏑ A PDb U P†IV.
De Auguſtiſſimo Euchariſtiæz Sacramento.

§. 1.

De nomine Euchariſtiæ, hæreſibus circa illam,
euſque materia & forma.

—

Q. J. Quid notandum ſit circa nomina Euchariſtiæ:

1

vide lib. 6. p. I. num. 404.
O. II. Quænam exortæ ſint in Eccleſia hæreſes cirea
Euchariſtiam? vide lib. 6. p. I. num. 405. ad 414. &
Gordonum in Epitome Controverſ. T. II. Controv. 3.
Q.III. Quæ materia Euchariſtiæ? vide lib. 6. p. I.

num. 4 7. &, 418.

TV. Qualis debeat eſſe panis in materia Euchari-
ſtiæ? vide lib. 6. p. 1. num. 419. 420. 42 8. ad 432.
O.- V. Quale vinum ſit materia Euchariſtiæx? vide
ibid. num. 44.
QO. PI. An, & quale præceptum ſit aquam vino ad-
miſcendi? vide ibid. 1/434. Reſp. II. & n. 437. ad 441.
7 Q. VII.

.
b.6
tuin!
Wmern
jyn
An
Alls
Ghurn
4hon
citen/
nii⸗
Coil⸗
Ntte
14. 0
☚
Pl
uumn

De⸗

Ps,
el e
on
Donin
etdi,
hhe
umß
dui
dag
KSr

.
elen

ne⸗ NN
odiete
4 nhl, 1
nlontg
utin

Supplementnm, ſive Acceſſionet. 847
Q. VII. Quotuplex ſit forma Conlſecrationis. Vide
lib. 6. p. 1. num. 46 1. & ſeqq.
QVIII. Quis ſit Euchariſtiæ Miniſter. Reſp. Luthe-
rum lib. de Captiv. Babylon. docere, poſſe hoc Sacra-
mentum à quolibet homine confici, imè lib. de Miſſa
privata confici poſle à Diabolo. Vah! impium caput!
Diſtinguendum igitur eſt duplex Miniſtrorum genus.
Alius nempe eſt hujus Sacramenti Miniſter confleiens,
alius Miniſter diſtribuens. Conficere non poteſt alius,
quàm Sacerdos legitimnè conſecratus ; tum quia ſolis
Apoſtolis, eorumque ſucceſſoribus dictum eſt: hoc fa-
cite in meam commemorattonenz, non Laicis, non foœ-
minis, non diabolo; tum quia, qui conficit, conficien-

do illud offert, offerre autem, vel ſacriſicare ſolius eſt

Sacerdotis. Huc facit etiam Nicæni I. Concilii Can.
14. Quæ autem conditiones ad materiæ conſecratio-
nem, ſive licitam, ſive validam requirantur, vidł lib. 6.
Pp. I. à num. 442. De Miniſtro diſtribuente, vide ibid.
à num. 479. ad 484. .

§. II.

De Chriſti reali praſentia in Enchariſtia, ac moda
hjuſäem praſentig.

1
CQ I. An in Euchariſtia ſit verè, & realiter Cor-
pPus, & Sanguis Chriſti Domini. Reſp. affirmativè, &
eſt de fide contra Zuinglianos dicentes, Euchariſtiam
non eiſe niſi ſignum Gorpotis, & Sanguinis Chriſti
Domini, & Calvinianos eundem errorem tegentes iis
verbis, quibus contendunt, Chtiſtum per fidem nobis
cxhiberi in Euchariſtia, & manducari, cum interim
tam procul abſit ab Euchariſtia. Prob. autem ex ver-
bis illis Chriſti Domini: Hoc ecf Corpar meum, hic eſ
Sangnis eent itenn s Panis, gacm ego dabo, varo me⸗
zfs, Garz ases Vers eſt vib „ quæ Eccleſia, & Patres
ſem

)

6

848 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

ſemper intellexerunt de vero, & reali Corpore Chriſti
in Euchariſtia exiſtente. Vide Coccium in Theſauro,
Bellarminum de Euchariſtia, Gordonum Controv. II.
alioſque.
Q II. An ſolus Chriſtus ſit in Euchariſtia. Reſp.
affrmativè contra Lutherianos, qui putant ſimul cum
Corpore, & Sanguine Chriſti Domini remanere panis,
& vini ſubſtantiam. Prob. I. ex verbis Chriſti: Hoc eſt
Corpus meum &. quæ vera non ſunt, ſi ſub ſpeciebus
Euchariſtiæ remanet panis, & vini ſubſtantia. II. Ex
PP. Tertull. lib. 4. contra Marcionem c. 4. Aocceptum pa-
nem Corpus ſuum fécit, dicendo., hoc eſt Corpus meum.
Cyrillus Catech. Iv. Myſſag. Aquam mutavit in vinum,
& non erit dignuc, cui cedamuc, quod vinum in ſangui-
nem tranſmutärit &. III. Ex pluribus Conciliis contra
Berengarium coactis, Vercellenſi, Turonenfi, duobus
Romanis, Lateran. ſub Innoc. III. c. I. Florentino,
Tridentino.
Q. III. An ſit retinendum nomen Trauſubſtantiatio-
nis, cüm non ſit in Scriptura. Reſp. contra Luthe-
ranos omninè retinendum eſſe. Nam, ut ſcitè notat
Gordonus Controv. IV. neque vox Trinitatis, neque
vox Perſonæ, neque vox Conſubſtantialitatis extat in
Scriptura.
. IV. An Chriſtus ſit totus ſub qualibet ſpecie.
Relſp. affirmãtivè contra Heshuſium Ilyricum, alioſ-
que hæreticos, qui ſub ſpecie panis aſlerunt eſſe tan-
dum Corpus Chriſti, & ſub ſpeciebus vini tantùm
Sanguinem. Prob. I. Joan. 6. 41. Ego ſum panis vi-
vus. Rom. 6. 9. reſurgens ex mortuis, jam non mo-
ritur. II. Ex PP. Auguſt. in Pfal. 23. Ferebatur
(Chriſtus) in manibus ſuis, quando ait: hoc eſt Cor-
AD Mmlum. 5
V. An ſit totus ſub qualibet parte ſpeciei, &
quomodo. Relſp. eſſe totum Chriſtum ſub qualibet

parte (pecici. Prob. I. ex verbis Chriſti: bibite ex hoc

onmnc,

rel;
ſnonl
1us N
mebrn
ſe
epn⸗
m
rpit
0.
Vielt

CI
Nebn
gunſ
locli
ln eſhe
NN
atioe
C
elleni
Ele
C
e.
bee
G
Canden
Viel
40

e e

AKih
n, gi
tlidorn

aſadi
dunmin
Mkäne
lnh.,

Supplementum, ive Acceſſioner. 849

omnet, dividite inter vos. Apoſtoli autem non biberunt

ſinguli partem tantùm Sanguinis, ſed totum; ergo to-
tus Sanguis erat ſub parte ſpeciei, quam quiſque ſu-
mebat; ergo etiam totum Corpus. II. Ex illo Eccle-
ſiæ: Fracto demum Sacramento, ne vacilles, ſed me-
mento, täntum ße ſub fragmento, quantum toto te-

gitur. III. Ex Florentino Concilio in Decreto unio-

nis, & Trident ſeſl. 13. c. 3. Eſt autem totus in quali-
bet parte indiviſibiliter, de quo Bellarm. I. 3. de Euch.
c. 6.

Q VI. ouamdiu Chriſtus maneat in Euchariſtia,
Vide lib. 6. p. I. d num. 469.

§. III.
De auſu, diſpoſitione, & frubtibus Euchariſtiæ.

Q. I. An uſus hujus Sacramenti ſit Sacramentunm
Reſp. negativè I. quia aliàs ellent plura Sacramenta,
quàm ſeptem. II. Sumptio non efhcit, neque ſignificat
ſanctitatem, ſed tantum eſt applicatio ejus, quod il-
lam efficit, vel ſigniticat, ſicut applicatio ignis ad ligna
non calefacit, nec ignefacit, ſed tantùm eſt approxi-

matio ejus, quod calefacit, vel ignefacit.

Q II. An ſaltem ſumptio pertineat ad completam
eſſentiam hujus Sacramenti. Vide lib. 6. p. r. num. 414.
& ſeqq.
CQ. III. Quæ requiratur in ſuſcipiente diſpoſitio ani-
mæ. Vide lib. 6. p. I. à num. 1I.
IV. Quæ requiratur diſpoſitio eoofporis. Vide
lib. 6. p. I. à num. 550.
Q. V. An ſub utraque ſpecie ab omnibus communi-
candum ſit. Vide lib. 6. p. I. num. 602.
Q. VI. Quid dicendum de Commnnionée quotidiana.
Vide lib. 6. p. 1. à num. 664.
Ad P. La-Croix Theol. Suppl. Hhh .

8 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem

QVII. Quinam ſint effectus Communionis. Vide
lib. 6. P. I. à num. 678.

§. IV.
De cultu buius Sacramenti.

Q. I. An Chriſtus in hoc Sacramento poſſit adorari.
Reſp. Poſſe, & debere adorari latrià. Prob. I. Deut. 6.
& Matth. 4. Dominum Deum tuum adorabis. II. Eadem
eſt excellentia Chriſti, ubivis fuerit, in Præſepio, in
Templo, in Cruce, in Cœlo. At, inquiunt hæretici,
Chriſtus eſt ibi, ut manducetur, non ut adoretur. Stul-
tum effugium! Rex honorandus eſt in menſa ſedens,
etſi ibi ſit, non ut honoretur, ſed ut comedat. Vide
Gordonum T. 3. Controv. V.
Q. II. An Eccleſia honore hujus Sacramenti rectè in=
ſtituerit Feſtum Refp. Rectè inſtituit. I. Ut commen-
dazet nobis dignitatem hujus Myſterii, atque ad gratias
Deo reddendas excitaret. II. Ut hæreſes, tum præſentes,
tum futuras confundéret.
Q III. An rectè Ecclefia inſtituerit, ut hoc die per
compita Urbium ſolemniter deportetur. Reſp. Rectè id
inſtituit. I. Iiſdem de cauſis. II. Ut fidem ſuam de
hoc myſterio proteſtetur. III. Ur ſignificet, quantâ re-

verentiâ ſit ſumendum, quod tantâ pompà colitur. IV.

Axca figura hujus Sacramenti quanto honore circumlata
eſt. Joſue 6. 1. Reg. 4. & 2. Reg. 6.

C A P. U T V.

De Saerificio Miſſæ.
Vide lib. 6. p. 2. num. 1. ad 62.

C A P U T VI.

De Sabramento Pœnitentia.

§. 1.

Den

C!
1.
n. 5
Rel.
lunhen
1, ſonn
Mim
Uebr
ſbeptn
onjn
lplo⸗
(laben
A
Muine
ſetun
Dreten
Iiree
Delein

C
beb.

Mud

D Supplementum, ſive Acceſſiones. 8 5
„ §F. I.
1 De nominibus, inſtitutione, &ò neceſſitate hujus
Savramenti.

Q.I. Quibus nominibus appellari ſoleat hoc Saera-
mentum. Vide lib. 6. p. 2. num. 580.
Q. II. An fuerit inſtirutum à Chriſto. Vide ibid.
num. 581. ,B
Q. III. An ſit Sacramentum à Baptiſino diverſum.
Reſp. De fide eſt, eſſe diverſum, quidquid contradicat
Lutherus, Melanchton, Calvinus, Kemnitius &cc.
1. Joan. 1. Si confiteamur peccata (non ſi tantùm Ba-
tilmi fuerimus recordati) remittet nobis peccata noſtra.
Hebr. 6. Impoſſibile eſt, eos, qui ſemel ſunt illuminat
(baptizati) terum revocari ad pœnitentiam (per Baptiſ-
mum) ut explicant Chryſ. Theodoret. Oecumenus, Theo-
hylactus &c. Simoni autem Mago poſt Baptiſmum
lapſo Act. S. non dicitur: memento baptiſmi, & recon-
ciliaberis Deo, ſed pœnitentiam age, i forte & c. Accedit
Aug. Ep. 23. ad Bonifac. Si infans poſt baptiſmum pro-
pria incipial habere peccata, illa non regeneratione au-
feruntur, ſed alia curatione (Penitentiâ) ſanantur.
Præterea, adulti in infantia baptizati, quomodo baptiſ-
mi recordari poſſunt, quem infantes ſuſceperunt, qui
neſciunt, quid ſecum agatur in infantia.
Q. IV. Quando fuerit inſtitutum à Chriſto. Vide
lib. 6. p. 2. num. 582.
Q V. Quanta ſit neceſſitas pœnitentiæ, Vide lib. 6.
p. 2. d num. 2003.

⁸5 2 Ad K. P. La-Croiæ Theologiam Moralem
§. II.

De materia, &; forma hujius Sacramenti.

140.

Q. I. auænam ſit materia, & forma hujus Sacta-
menti. Vide lib. 6. p. 2. num. 583. N.
Q. II. Quid præterea ſit notandum circa materiam
hujus Sacramenti. Vide ibid. à num. 584. ad 597. &

598. ad 620. rit
III. auid addendum circa formam hujus Sacra⸗ C
menti. Vide ibid. à num. 626. ad 63 8. tuma
. 14,1
§. III.
. De dolore, & propoſito. 5 1
Vicge lib. 6. p. 2. à num. 65S.ad 672. & à num. 68r1. Ut
ad 915.
n
§. IV. Nulhun
Pertor

De Confeſſione.

Ulnat

Vide lib. 6. p. 2. à num. 916. & 1136. & à num. 1141. i
ad 1218, 1

. ezt
S. V.
De Satirfactione.

Vide lib.6. p. 2. à num. 1229. ad 1238. & à num.

127 z. ad 1301.
§. VI.
De Indulgentiis.
Vide lib. 6. p. 2. à num. 1302. ad 1312. & à num. P

1313. ad 13 5 3. & à num. 1367. ad 1376. num. 1393. A1
£

I Supplementum, ſive Acceſſtiones. 853

& 1394. & 13 97. & 1398. ad 1402. 1404. & à num-.
1407. ad 144 5.

§. VII.

De Miniſtro, & effectibus hujus Saeramenti.

QI cuis ſit ejus neceſſarius miniſter. Vide lib. G.
P. 2. à num. 1480.
Q. II. An quivis Sacerdos ſit aptus hoc Sacramen-
tum adminiſtrare. Vide lib. 6. Pp. 2. à num. 1486. ad
1491.
III. Unde ſit juriſdictio in Miniſtris. Vide lib. 6.
P. 2. à num. 1549.
IV. An Religioſi cenſeri debeant apti confeſſio-
nibus ec. Vide lib. 6. p. 2. à num. 1704.
V. Qui ſint effectus hujus Sacramenti. Reſp Eſ-
ſe I. peccatorum omnium tum mortaliuin „ cum ve-
nialium remiſſionem. II. aliquando, non tamen ſem-
Per totius pœnæ temporalis, ſem per verò pœnæ æternæ
relaxationem. III. Gratiam reconciliatricem, ſive revi-
vificatricem. IV. Auxilia gratiæ, quibus homo ju⸗
vatur ad reſiſtendum tentationibus ad relapſum pro-
vocantibus.

1 C A P U-TVII.

De Extrema Unttione.
guul Vide lib. 6. p. 2. num. 2085. ad 2 I06. & num. 2118.
& 2119.

C A P U T VII.
De Sacramento Ordinis.

Vide lib. 6. p.2. à num. 2123. ad 2137. & num. 2760.
ad 2 16 5. & num. 2206. ad 22 13.

EH I h 3 CA-

854 AAdK. P. La-Croix Theologiam Morglem

CcC. A P U Tr IX.
—“ Eelere
De Matrimonio.

vige lib. 6. p. 3. à num. 8. ad 17. & num. 250. ad Elnj
256. & num. 277. & num. 284. & 287. & num., 402.
ad 413. . . ſeiali.
n
— n. V
G
L, Ih BE R V. Ven

De oNoiis Zuftitie Chriſtianæ.
C A P UT 1.

——

De malo, à quo declinare debet Juſtitia.

De peccatis generativ.

Q.I. An homo fidelis in omni ſuo opere peccet. Reſp. ri
negativè contra Melanchtonem, alioſque hæreticos.
Matt. 5§. 16. Videant opera veſtra bona, & 26. I1. bo⸗=
num opus eft operata in me. Sæpe etiam Scriptura lau-
dat innocentiam Enoch, obedientiam Abrahæ, zelum
Moyſis; non laudat autem, quod malum eſt. Præterea
ſi omnia opera, quæ facimus, mala ſunt, cur Chri- I
ſtus, cur Apoſtoli nos hortantur ad opera bona? Quod Pint
ſi E ccli. 7. 2 1. dicitur: Non est homo juſtus in terra, Celsf
qui faciat bonum, & non pecces, ſenſus eſt, nullum uc
eſſe ita juſtum, qui non ſaltem venialiter interdum md

peccet. Nirn
Q. II. An omnes actiones infidelium ſint peccata. en;
Reſp. Vide lib. 2. num. 74. & 7 5⁶. & lib. §. num. 12. Pntk

4

III. An omnia peccata ſint æqunahia. Vide lib. . dor
num. 114.

indan

Q IV.

Supplementum, ſive Acceſſtones. 855
Q.IV. An dentur peccata aliqua de ſe mortalia, alia

de ſe venialia. Vide lib. 5. num. 184. ad num. 198.

QV. Quænam ſint ptæcipuæ diviſiones peccati. Vi-
de lib. 5. à num. 2.
VI. uænam ſint peccita de ſe mortalia, quænam
venialia. Vide lib. 5. num. 198. & ſeqq.
Q. VII. An ad pecçandum requiratur aliqualadver-
tentia. Vide lib. 5. à num. 16.
CQ. VIII. uænam ſint motiva ad deteſtanda peccata,
Vide lib. 6. p. 2. à num. 172 4.

§. IIe⸗
De beccatis capitalibus in ſpecie. .
Vide lib. 5. à num. 188. & lib. 6. p. 2. num 182 5.

§. III.

De Tentationibus.

Vide lib. 6. p. 2. à num. 1906.
C Aà P U T 11.
De Juſtificatione.

& k. An homo formaliter juſtificetur per juſtitiam
ipſi inhærentem, an condonatione peccatorum extrin-
ſecus factà, an juſtitia creata Chriſti, quâ Chriſtus ju-
ſtus eſt, homini imputata, ut putavit Lutherus, Calvi-
nus &c. Reſp. Definitum eſſe à Trid. ſeſſ. 6. c. 7. ho-
minem juſtificaxi formaliter per juſtitiam ipſi inhæren-
tem; aliàâs quomodo Deus diceretur in Scripturis per
juſtificationem in nobis habitare, eſſe?, & manere?
quomodo juſtitia compararetur ſigillo, pignori, novo
indumento, novæ vitæ, & luci? quomodo diceretur
homo in juſtiſivatione ablui, mundati, ſanctificari?
Hhh 4 . Chri-

856 Ad K. P. La-Croix Theologiam Moralem
Chriſtus igitur eſt juſtitia noſtra I. Cor. 3. 30. effi-
cienter tantum, quatenus ipſe meruit nobis juſtitiam
illam, quâ formaliter, & inhæſive ſumus juſti.
Q. II. An in juſtificatione peccatoris verè tollatur
peccatum, an ſolum tegatur, quod ajunt hæretici no-
ſtri temporis. Reſp. Verè tolli peccatum. Pfſal. 5. Am-
plius lava nec abäiniguitate mea, &&d ypeccato meo munda
me. De Chriſto vero apertè oannes: Ece Agnus Dei,
quitollit pecatum mundi.
Q HI. In quo conliſtat juſtitia inhærens, quà for-
maliter reddimur juſti. Reſp. Duo præſtat juſtitia; red-
dit hominem Deo gratum; reddit hominem bene di-
poſitum, ut ſalutariter operetur. Vis primi muneris con-
liſtit in Gratia ſanctificante, ſeu habituali: vis ſecundi
conſiſtit in collectione virtutum infuſarum, & donorum
Spirits Sancéti. = .
Q. IV. An homo adultus debeat ſe ad juſtificatio-
nem aliquo actu diſponete. Reſp. De fide eſt debere.
1. Reg. 7. Præparate corda ueſtra Domino. Zach. 1. 3.
Convertimini ad me, & e‧o convertar ad vos. Pluribus
autem actibus piis debet homo ſe ad juſtificationem
diſponere, fide, timore Domini, ſpe, dilectione, pœni-
tentiâ, propoſito emendationis, ſuſceptione Baptiſmi,
vel Pœnitentiæ.
Q. V. An juſtificatus poſſit ex ſua juſtitia excidere.
Reſp. contra Manichæos, alioſque vereres hæfeticos,
quos ſequitur CGalvini grex, poſſe. Hoc autem ſupponit
Scriptura. Nam Ezech. 1 8.24. Siaverterit ſe juſtus à
ſuan jaſtitia. I. Cor. 10. 12. Qui ſeerißtimat ſtare, vi-
deas, ne cadat. Exempla autem habemus in Davide,
Saule, S. Petro &c. Charitas quidem aunquam ercidit
r. Cor. 13. 8. quantum ex ſe eſt, culpa tamen hominis
ſæpè excidit. .
Q VI. Quibus modis poſſit ſe juſtificatus conſervare
in juſtitia, imò & in es proſicere. Reſp. I. Aſſkidua
5 apnud

8

Gad Deum
uln M. Sr
Aumperoune

e. V. He
Delona

14
Mapud
Ndi Eecli
ifaiet l
vrum.
CIl.
kacerept
lacerehon
niſ alb
1CoL.11.
Uemmus, ut
judicio
QI.
In. Relb
Unkur, Ea

l
nde.

nm pe

Supplementum, ſive Acceſſionex. 857
apud Deum deprecatione. II. Crebro Sacramentorum
uſu. III. Studiò bonorum operum. IV. Fugâ occaſio-
o num peccandi. V. Noviſſimorum afſiduâ eonſideratio-
P ne. VI. Fide vivâ.
4

C AP UT III.
De bono Iuſtitiæ, quod facere debet home.

§. 1.

De bonis operibus generatim.

Q. I. An homo poſſit aliquid ſuis operilas me-
reri apud Deum. Reſp. ex Trid. ſeſſ. 6. c. 16. poſſe.
Audi Eccli 16. 15. Scripturam dicentem: Miſericor-
dia faciet locum unicaique ſecundum meritum operum
IIJuorum.
Q. II. An poſſit homo, Deo bonis operibus fuis ſa-
tisfacere pro peccatis. Reſp. Poſſe, ſi in gratia ſit, ſatis-
facere hominem pro temporalibus pœnis, quæ ſæpè di-
miſsâ culpâ remanent. Vide lib. 6. p. 2. num. 12 32.
I. Cor. I1. 3. Si noſmetipſos dijudicaremus, (id eſt pu-
niremus, ut explicant Patres) zon utique dijudicaremur
(in judicio divino.)
Q. III. Quotuplicia ſint opera, quibus Deo ſatisfaci-
mus. Reſp. Tria vulgo recenſeri, ad quæ reliqua redu-

S
cuntur. Ea ſunt Oratio, Jejunium, Eleemoſyna.

§. 11.

De Oratione.

1.
OQ. I. Quam vim habeat oratio. Reſp. I. Penetrat
Cœlos. II. Valet ad meritum. III. Impetrat remniſ-
Es ME fionem peccatorum. IV. Satisfacit pro Pœnis Pecca-
Hhh 3 torum.

358 Ad K. P. La-Croixæ Theologian Moralem

torum. V. Repellit Deæmones, corumque tentatio=
nes. VI. Valet ad quævis mala advertenda. VII. Im-
petrat ſubſidia ad vitam corporalem, & ſpiritualem ne-
ceſſaria.
Q. II. Quæ conditiones requirantur ad orationem,
ut ſit infallibiliter efficax ad impetrandum. Reſp. I.
Requiritur fides, quà credas, poſſe te obtinere quod
etis. II. Fiducia, quâ ſperes te illud obtenturum.
III. Humilitas, quâ orans in Dei miſericordia, non
in ſua juſtitia fidat. IV. Devotio. V. Petitio utilium,
vel neceſſariorum. VI. Perſeverantia. VII. Status
gratiæ, ut plurimum;, quia: Oculi Domini ſuper ju-
Rtos & aures ejus in preces orum. Pſal. 3 3. 16. non
tamen ſemper.
OQ. IlI. An aliqua attentio interna requiratur ad eſ-
ſentiam Orationis. Vide lib. 4. à num. 1341.

Q. IV. Quo loco, & ritu orandum. Vide lib. 4. num.

1320. & 1321.
⸗ Quotuplex ſit Oratio. Reſp. Duplex eſt: Men-
talis alia, quæ ſine voce, alia vocalis, quæ voce fit-
II. Alia eſt privata, alia publica, quæ nomine totius
Eccleſiæ à Sacerdotibus peragitur, cujuſmodi ſunt Ho-
ræ Canonicæ, Liturgia Miſſæ, Proceſſiones, præſerxtim
Rogationum.

§. III.
De Jejiunibe
De Eleemoſyna-
De lus fatis actum eſt ſupra;, ubi de Charitate. Il=

lud reſtaret, ut de operibus ſupererogatoriis, ſive con-
ſilii,

ni
Zemn
Uehun
Rli
Ulclen

len P
Ats

G

er
kn, Sapplementaum, ſive Acceſſtoner. 859
i Kliis, de beatitudinibus Evangelicis, fructibus, & do-

nis Spiritüs Sancti, ac demum de mw. noviſſimis age-
remus. Atqui nihil eſt in Authore noſtro, quod huc
trahamus, nili fortaſſis, quæ lib. 4. diſputat. de Statu
Religioſo, deque votis Religioſorum; ſed hæc, verè
ut dicam, nihil ad Catechiſtam ſpectant. Quamob-
rem apud alios Catechiſmmi explanatores, atque adeo

umnN afcetas conſultius erit iſta Juærere. Hic ergo finis

1.Doin eſto Theologiæ Catechiſticæ ex La-Croixio ſeu
1 Nher Indicis Carechetici in ejus Theologiam ube-
u e rioris, alioque ordine diſpoſiti,
mamn quam ſoleant ejuſmodi Indices
paſſum elaborari. .

Mkorwii,

Ad REVERENDI PATR
CLAUDII
LA CKOlI

SOCIETATIS JESU

THEOLOGIAM
MORALEM

Alterius ex eadem Societate Theologt

SUPPLEMENTU

SIVE

ACCESSIONES

In quibus de Locorum Theologicor
in Morali Scientia uſu plurima diſputan
P. DE CHAMPS Quzxllio Faäti anin
verſionibus aucta recuditur; Sacræ Co
gationis Concilii Reſolltiones ac BE NEDI
XIV. Conſtuutiones, aliaque permulta
ad emendandum vel ad vindicandum
CROIXIUM adduntur.

Editio poſt Italicam in Germania Pri

—

COEONI AE AGKRIPPIMNeXL,

In OFFICINA METTERNICHIAI

Sub Signo Gryphi. Anno M. DCC. LIV
Cum Prwuges 0 J. Majeſt. ſpeciali, & Per⸗

cn

TINNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNI ſſſſ

UEKKÿ–H

TIEEIIII

INHII
2 3

SS fffn,

fI*

19 20 21

17 18

16

9 10 11 12 13 14 195

8

nfim

R

Balance Q

17 18 19
VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset

16

15

11 12

10

ℳ₰⸗ Copyright 4/71999 VXyMaster Gmbh wwW.yXymaster. com