Gg239
author: Wagemann, Ludwig

n

Ro

p i

T

A

A d

Vr

duer

* 3

**

"as

*

"

»

R

:

z

PEOI d

Ls

«

-

e E

255

VE

g

&ï

M d

M

A

B

x

?u—ï,

M.

"

w

o

A.

w

P

b

a

-

E

*

X

$*

r

4

Vs

TK

2v

$

A

Y

-

u

i«

x

39

UY

*

P

]

P.

2

L A

*

A

d

-

D

Mi

z

x

ha

:

»

29 V.

g

3

F

f

25

.

W

J

u

.G'*B

u

As

;

D i

A

x

EUR

:

z

w

P

w

&

E

La A

[

[

TA

2"*..

$

POX

p

t

*

d

WO

6^

*

a. d

DO

"

a s

JH

AK

j

^W

i

s

aE

T

"

"

x:i

ä

1j

fv

R

rl

s

*

t

i

*

9164

A

Pal

av

PU

o

3he

a*

Nucot

*

N

FA MS

&

3f

a

*

4

h

X

»

2

i

WE .ä&

à

u

m

-

u

s

AE

d

zv

ï

5*

DX

DAT

M rv

*

"

*

;

z

H

FA

(

3

d

B

d.

EE

*

r

as

i

E

*

us

pX

i

w

A

E6

Tr A

*f

g

aM

«t

]

"ls

du

MC

M

o

v

;

E

»^-

ii

A

*

ib

IN

d

A

*

3

Ls

&

T

p u

*

N

Md

d

",

rE

A

N

p

C

*

P

LLX

EY d

-;

a

w

v

"

a

[.4)

2

2

ien

t

R

Pee,

4

j

fs.

E

*

u

*

"be

a

AE

ho

A

Ed

m

w

"Ed

:

us

As

a

x*

v

d

E

At

t

i iicu

k

^

we n

R

:»

A

od*

d

m

A

dnot

A

H

r

v

1

!—*)

E

*

D

d

"

x

xf

EM

Ms

AC

x*

,*'3

*

"

FM

.

N

-

$

*

Mi

"s

24

A a

d*

£*

,&.

s

m

^

i* Md

i

?

N

"

i*

r

85

Eo

PA Q

d*

Ut

d

A

a

T

E7

:ä;

u

*

E

las

*

p5

ij

WP

od

d

-0..2

r

Y d

;

*

5

x

2

Wi

AT

As

*

I^

r

L^

P

*

s

i

N^«

r 2303

*

L

E

w

N

5

*

E

&

t

z

4

ä

24

T.

1

25

r

A

P od

*

a

3

V

A

z

A

"

h-

AA

&

p

J

It

3

s

i

u

£ d

ais

;..

$ l.

d

U

E

*

i—

*

*

ii

.

gt

a n d

EY

ad

EX

E

d

*

^F

x

iz

z

$

5

*

A orosé

u

j

v

*

ï

4

n

"

DES

$A

M5

n

Qp

ii

DUE

*

$

5

*

^

AU

$

-u

«vi;

n

cN.

TI4

$

X

a

Ia

$

i*

E

4

?

o

E.

8

d

AW

d

x

v

2

T

vl

h

i

s.

4

3», "

dÉ

;

J fu

E

[*

*

M

E*X

:

«

Á

d

dAT

3*-)

R

H

D

*X

2

b a

:

5

;

Ra

r r

p

As

d

o

d

&

;ïe

*

P

»

y

u

h*s

x

E

AT

b

X NY

z

A

WT.

2

»x:

A

3

k

.

3

:*

H

3 ,

As

db

Á

T$

"

*x

LSEU

k rE

at

-

r

MA

V

P

':

u d

$9

x

u

t".

s gt

d

u

u

-

*

Y

p

LA

£

p

&

"i

*

Ym

T

d

y

As

GE

Y

* :

POT.

Es

.

s

um

T

z

*

ROE

-

n

:

r

$

p

p

M t

A

;

Jg

X

*

E;

/8;

"a

l7

t

H

d

t

3

LE

"

$

d

W

Y

?

l

A

m«

?F*

T

L

r

^

2

UE

*

P&*

^

*

*

9

a N

4

-

x

d

E

La

d

p

j

^

P2

r

A

A

d

s

gl

x

i.

u* u

d

5

'.l-t"

at

P

s

AW

r2

d

h-j

*

r2

AT

:

:j

mv

r

6

3 g

m ha

PA

A *'öf

$a

t

T2

n

:

.

;

*

E'

g

3

4j

T

&

*

3 v* n

7 s.

OM

* ^

s

r

um

N

d

w

;

*5

)

gt

^*

Bs

RA

SACLA

P.

e:

v

is

x*

. d

Bom

"As

"*

2

peh

xX

eu

n

s

4v VO

N

X A

2

5

$

X

lfs

z

d

&

d

a

A

*

£

"*ï

"4 u::'('

U

TE

ER

Mu

P

LE

0

s

*

2

a

d

J

po ?...

ATA

SP

**

*s

-a

ET

k

du

ä*

D i

s

iE

f

d

-

M

E

**

- '»l'-*-,w

*

A

i

Cs

MY

z

R.

o TROPUP L

PX*

14

a

J

p

E

u

1

x

ub

L

2 P

WE

E..

AC

n

d

s

d

s

ïn

E

L:

:'

-

LE

n

s

LE

EE d

-

ss

-

r

i

z

——

—

——

Oa

D

-

Mp asll

——

Cf

m

n

*

/w////æ

EY

"a.

N

!

STNOPSIS

RESIDUA

THEOLOGLE PRACTICJE

TRIPARTITZ7E

AD

QUATUOR TRACTATUS

DOGMATICO-PRACTICOS

EXACTA

A LUDOVICO VAGENM ANN

Theol. Doä?ore.

D .

E62

væ&

i

9 3

7

N

N G

Svp

o

C

ï

Y

T ONSeN

Xz

M

«

T

N

Hs

I

j

NT

o

p

3

ääyt?

—— —

—

m

s

—

—

at nwmasc rv

Ev —

COLONIJE MUNATIANAE

-95

d

M DCC LXXV,.

(

u

m

ia

Ql

del

do

Hl

h

at

*

: RAT T.

e

*2

(E96325: (€9682: (E885: 692

* "3

.owRoUe dR deode de dR rR RR

Q84e37: Q 37 4849 Qb 437 Q3 : 7: 0b 9)

APPROBATIO.

erlegimus cum debita attentioneOpufcu-

— lum, cui titulus: Syaopfis refidua Theolo-

gie Tripartita &c. à dilecto nobis in Chrifto

R. D. Lupovico WAGENMANN in

hujate Lyceo Theologie Dogmatice Pradi-

c& Profeffore publico compofitum , in quo,

cum nihil, quod Fidei orthodoxx repugnet,

detegamus, imo cuncda cum tanta metho-

do, claritate & foliditate difpofita invenia-

mus, hinc jure merito ad maximam Theo-

logie Candidatorum utilitatem il

í

lud 'typif

mandari poffe cenfemus.

I

| Dätum Solodor:

die decima fexta Áugufti

1774

HirzRONYMYSs LEONT1US

Ecclefie ad SS. Urfum & Victorem

de Sury de Buffy Regie Collegiate

Prepofitus, nec non Reverendiffimi

ac Celfiffimi Epifcopi. ac Comitis Lau-

fanenfis in Spiritualibus Vicarius Ge-

neralis.

INGRE&

GOMJS Cæ WWHJBWBW CUNJJC& (&Cäitü'a CUDCUJ

INGRESSUS.

onfilium huivs Opufculi paucis habe , amice Lector !

C

Cum Teologia Sebolaffica univetfa duas in par-

tes divi(ía fit

& hodie pluribus. in locis ad annos pau-

Clores redacta , atque alicubi geminos inter Profeffores

ad prelegendum diítributa , quorum alter Dogmatico«

Speculativam tradat ,

alter

Dogmatico- Pradciicam ,

confultum mihi admodum vifum. eft , ut hanc Dogmae

€anme

tico- Practicam Mora/ "Tripartite " adjungerem ,

que in Synopfíin modernze ztati przoptatam redigerem ,

maxime quod- liber, alias prelegi folitus, nimis quam

prolixam hanc partem ediderit.

Complectar itaque

hoc exiguo Opere gzatzor Tradíatus pradíicos , vwideli-

Üj

de Actibus humanis.

2. De Legibus & Jutti-

7

a

3. De Sacramentis in Genere & denique in Spe-

cie, ea per tranfennam attacturus, quz fufius 7'beo-

logia Moralis 'Tripartita pertractat.

Initium dabit fizzs

bonminis (eu Beatitudo , ad quam omnis creatura rationa-

lis tacita voce inftin&us naturalis perurgetur; & quia pri-

tmus eft in intentione , ultimus in executione finis inten-

tus, fequentur zmpedzmenta tollenda , fcilicet ignoran.

.

tiam, peccata & libertatis defectum

?

tum ad adjz-

enta progrediar, Legem nempe, & Sacramenta &c.

non omiífurus hinc inde,

que difficiliorem praxin

concernunt

Omnia fubjicio cumprimis S, Mát. Ec.

clefie, tum tuo , Lector Benevole ! judicio,

Vale. Ad

rem progredior,

Index

Wa (ä

Index Materiärum.

Abfolutio quanrlo(dzf?renda ? Num.marg. 109

Adus bumani econoimia

L.j

m

-

i

1

a-

u

I

Cbharatter. Sacramentorum

6I

j

Circuimjtmtie quaudo exponenda ?

10$

CH

Confirmationis materia proxima

-

17

j0

Confuetudo contra legen pravalens

39

1,

Continenutiam Clevicorum

u-

u»

lIlIO

|de

Contritio perfe&a

--

[J

le

82

Differentia peccatorum

L

IB & $g

d

EucharifTie veritas &c.

-

at

65

Fides minifr Sacramenti

-

47

Qu

Finis bominis

u

2

l-

[ti

Forma Baptifmi

uÀ

$4

-

p

Genius bereticorum

I19

h0

Harefes contra Sacramenta

[/2À

ss

49

lenovontia Juris Nature

r

Iudulgentia vis Qj veritas -

IOI

gt

--

P

(ete

Indifferens a&tus

14

Irregularitas

--

——

u$

IIE

yfalle

uj

Lex Evangelica quando. ceperit .

28

— PDiunoana

-

--

-

&G

36

yin

— localis an evitanda ?

79

lc

— Nature

-

Ll

23

M

— bujus criterium

26

L

Libellus vepudii

II$

Libertas avbitrü

u

16

i

Liber-

---

& ocmÀ

E

Libertas a:J merendum &c.

lod

r8

Matrimonii natura. &C.

-

II3

AMetus

L

[

-

L

-

20

Minifler pænz'teritiæ -

[

94

$9

Ordinis materia proxima

Padobaptifmus

L d

L d

[

$2

-

-

I$. & I06

Peccatorum judicia

Penitentia extra -- in Sacra

mento &c.

8o

--

L

-

--

118

Polygamia

[

Principia generalia Theol.

[|

--

39

Privilegii vis quanta ?

L

L d

2I

Probabilitas opinionum

ä

[

98

Refervatio peccatorum

E

-

L

Sacrificiuum Mil

74

Sacramentorum materie &c

. Gmcorum

40

i

À

L

[

L

-

mutatio €$ numerus

43

42

g',entent,z'ci Judic

is an Lex ?

Ll

33

fn

$1

ili

Verba an concionatoria ? — -

Voluntas prefumpta

[

$3

&i

107

dir

Ufus approbationis qualis ?

D7l

eo

. Juvifdiclionis ?

L.j

IOS8

d

H

« - réfervatorum folvendorum

IOO

tà

e - Sacramenti Euchariffie ?

[|

, 78

Vi

po

gu

Cit

O. A. . D. G.

lu

e

Cl

f

II

äää&ææææ?äääïä&äï

De ABhibus Iiumanz'f.

Q. r. Theorico- Practica.

Quis frt fiuis C que media bominis ?

þv

i

&äglf

i.

N L'('& o£. Fiuis efl prinum im intentione, £2 Y« !

ultimzm ia executiome, eft parcemia

wcA OCO oc9». X« « OQr. X —— K RU

AE

civitate jamdiu-ubique donata ; ad

hunc tendit homo per adus Dbumae

N

20$ tanquam media ," hoc eft, per aclus voluntayie

I

40

E2 ZHbere pofitos. cum . advertentia ad. boneflatem ,

quam detegit confcientia,

Oecozoinia fic fe habet,

12

I. Onmmis acíus bumamo modo pofitus fit propter

,

finem.

2. Finis à voluntate intentus femper eft

g

aliquod bonum vel verum vel apparens ; neque

9

enim malum fub ratione mali appetit ab intellectu

directa & beatitudinis cupida voluntas.

3. Bonum

of

&2 aciu morali ett honeftas, malum inhoneftas , ut

o

diftincta à bono utili & fenübili. 4. Hozeflas re-

gulatur à lege aterna Dei faltem implicite intima«

00

ta per confcientiam.

$. Hec con[cientia eft pra-

"

vium judicium de licentia vel non licentia actionie

ponendze, quz proin legem Dei ceu ultimatam re.

gulam honeftatis objectivam agere volenti appli-

cat, & fimul ipfa eft regula proxima fubjectiva

honeftatis. — 6. Si confcientia applicat legem Dei

certam , eft coz/cientia certa, & fuperaddit judi-

cium practicum feu dictamen ultimum faltem re-

(þe&ive moraliter certum ; fi applicat legem Dei

probabi«

2

E DNG-

probahiliter exiftentem , dicitur coz/cieztia probae

bilis, & recurrit ad alia principia extrinfeca feu

reflexa, ut fuperaddere poffit judicium practicum

& dictamen ultimum moraliter.certum , e. g. Lex

201 fatis promalgata s2 obligat , im dubio lber.

tas eji in po[Jef]iose. €3'c.

Si etrore decipitur, erit

con[cientia errouea , fi inani metu peccati obrui-

tur, vocatur coz[cieztia fcraupzlofa , quarum ptior

deberet deponi, hic ultima contemni ; denique fi

eonfcientia obligationem & libertatem , peccatum

ul CIM— RRE

& licentiam omnino zqualiter homini proponit,

ut in neutram partem ferre judicium queat intel-

Mi

lectus, aut (i dubium cadat in aliquid diftinctum

à Lege permittezte aut prohibente actionem feu

licentia. actionis e. g. in valorem a&us , tempas obli-

gationis jam inchoatz vel finite , facfum proprium

vel alienum &c. erit coz/cieztia dubia non confun-

denda cum confcientia probabili.

Quz omnia,

E

cum fint maximi momenti, pro meliori captu

p

exemplo declarantur. e. g. Sexagenzarius pofitus in-

j

ter defiderium falutis & difficultatem jejunii fer-

ü

vandi indagat , an tutà confcientià eximere fe pos-

W

fit à L. jejunii &c.

f

li

2.

Not, 2. Quaftiones funt tripl&cis generis, qui«

ip

bus homo in fuis actibus ad finem ultimum tendit.

li

1, Dogmatice, que materias fide Divina crédene

j

das tractant, v. g. de libertate indifferentiz, Lege N.

)

introducta , & V. abrogata , numero Sacramentoe

li

rum &c.

2. Speculative , quz principia generalia

f

agibilium examinant, e. g. de fine ultimo hominis

lii

feu beatitudine fupernaturali, felectu opinionum

Tei

probabilium , Jure Nature & pofitivo concer-

nente legem ferendam, prefcriptionem , reftitu.

j«

tionem &c.

3. Pracfice , que principia generalia

LE

applicantpraxi, e. g. principia religionis Breviario

p

E

bene-

—

A

$5ot(5À

3

beneficiatorum obligationibus ; principia legis pexr

confuetudinem introducte jejunio , naturam Sacrae

mentorum adminiítrationi &c.

Jam

"*X £ L T

a

Dico z. Fimis ultimus /eji beatitudo eterza ba-

3*

l

beuda per po[]effouem Dei fuperzaturalem , ut adeo

Deus fit beazizzido. objecfiva ut terminus, poffeffio

t

Dei zzzegraliter faleem. confiftens in vifione Dei,

(

amore fruitivo Ejusdem, & utriuíque perpetuitate

cognita fit beazizudo forvmalis , reliqua bona gloriz

T

finteffectus & co

formalem,

ufequeutia ad | þänc beatitudinem

l.

j

Rat. 1. Homo tendit ad beazitzdhzem Nvemm i

Jl«

plene fatiativam appetitus innati, ut experimen-

Wi

taliter notum eft: alia beatitudo vera non datur,

fU«

quam Deus ut poffeffus ab homine : ergo &c. p. «n.

j !

Ex una parte Seriptura , experientia ,

& ratio

probat, quod bona terrena infufficientia fint , ut-

tgtu

Ifl»

pote vana & finita, ad explendum appetitum capa-

fet«

citatis infinite , -ex altera habet Deus, quidquid

Ll

ad fatiandum hunc appetitum requiri poteít , cum

[it bonm. faummui in linea veri & boni delecta-

bilis, z/£imwuni, ad quod omnia referantur, &

qi«

ipfum non ordinetur ulterius , flabile, quod nul.

lum jacture metum fecum trahat, qui, quo ma-

qe

jus eft bonum poffeífum , eo miferiorem faceret

poflidentem , & obtizibile , (ecus appetitus inna-

g

yentor

tus foret fruftraneus, qui ideo damnatos miferos

eraüä

facit: unde amnia alia ab Ecclefia(te & Davide va-

nitates appellantur ,. que vel funt extra homi-

niti

norm

nem, vel eundem in ufu deftituunt vel affligunt.

Rat.2. Beatitudo formalis eft ipfa applicatio ob-

j Cete

(ritu»

jecti beatificantis (eu poffeíTio beatitudinis objecti«

v&ícil.Dei : fed hzc faltem integraliter habetur

g;aïia

viari

peg. tres actus , vifionis

, quod ad intellectum ,

À 3

m«

p*

4

35 )0( À

amoris, quod ad vgluntatem, & gaudii, quod

ceu actus reflexus in poffeffionem ejufQue fecuri-

tatem ad fatiandum defiderium pertinet : f. zz. fic

applieatur objectum , applicatur intime , applica-

tur per potentias maxime capaces beatitudïnis:

ergo

$.

Dices (1. czm ng'etyfz's, homo non debet ten-

1

dere ad beatitudinem fuam , cüm poffit quiefcere

in amore definterato; imo eft inordinatum , Deum

referre ulterius ad füoum bonum per amorem con-

(

cupiícentiz.

(2. Cum Epicureis , bona creata fa-

?

tiant perfecte appetitum : ». a. Bona omnia funt

I

l

infinita: ergo licet appetitus dicatur infinitus in

Q

appetendo , fatiari poteft per omhia.

(3. Cum

Pbiofopbis, capacitas hominis eft tantum finita :

$. a. Tanta eft capacitas, quantum eft fubjectum &

actus illius: fed hzc funt finita.

(4. Cam Natite

Il

valiflis , beatitudo debet effe bonum creatum , &

fi

obtineri poffe per vires naturz ; fed vifio Dei &c.

non poteft. p. M. Appetitus ad illam eft innatus,

ài

j

ergo non appetit objectum extra,fuam fpharam ,

& per media à fe non ponibilia. . (s. Cum Hezz-

Ti

vico Gaudavenfi e3. Joanme de Ripa, beatitudo con-

Tu

fiftit in ipfo amore effentiali identificato cum . ipfo

)

Deo , qui amando illabitur in eífentiam beati ,

Q

ficque hunc fua propria effentia divina beatum ef.

Ó

a

ficit, fere ficut apud Novatores ipfa juftitia Chrifti

in fe hominem juftum efficit, vel in ipfa vifione

?i

pl

Dei increata , qu& communicata creaturz in indi«

viduo eam beatam facit.

(6.. Cum Bottio , beatie

d

tudo eft ftatas omnium bonorum aggregatione pere

d

fectus : fed Deus non eft hujufmodi , e. g. non eft

pulchritudo & impaflibilitas corporis, bonum ami-

[

Citi? cum fociis, non eft augmentum gloriz , quod

tu

ja 2

ü

homo beatus magis appgtit, vquam homo in v

qui

&5 »eot€39

$

qui illius notitiam exiguam 'habct; (4. cum T'boni-

Jlis béatitudo confiftit in fola vifione ,. cum Scozzfis

in folo amore , cum receizioribzts in utroque folo &c.

i

a-

R. z. a. hunc finem tenetur aliquoties appete-

)o

re acu formali, ad hunc tendere zmplicite per

actus ad illum deducentes, & nunquam exclude-

re ab babitz (pei.

Nom efl imordiuatum. appetere

T-

(2

Deum ut bonum appetenti, quia Deus fic eft finis

arltimus qii , quia appetitus hic eft Deo boszorzficus,

ü-

cum ordinetur ut bonum perfectivum ad creaturam

perfectibilem , ficut aurum ad deaurandum infe-

d*

nt

rius metallum , quia hic amor concupifcentiz »e«

n

fertur vurfus per amorem benevolentie in Deum ,

cum beatus felicitatem fuam referat ad gloriam Dei.

iil

lta *

4Ad 2. . a.í ad prob. d. a. Sunt ihifinita in ftatu

mere intentionali, objed/ivo , 3 colledfive fumpta.

nX

jiits

C. a, in reali, & feor(im poffidenda z. a. fimul

non polfunt poffideri, & fi etíam omnia fimul pose

fideréntur, 'fupere(Tet tamen adhuc a/ud majus ;

&

ad quod illa omnia referrentur.

ZAd 3. d. a. Capa-

U5 ,

citas eft tantum finita z fe fubjecfive C. a. in tet-

m ,

Htf

mino appetendo & objective, quia inter omne ve-

rum & bonum etiam eft Deus infinitus zz a. &2 ad

qo

prob. tanta eft capacitas in poffeffione fübjectiva ,

ib

quantus actus, feu modus polfidendi C. a, in re

"p

poffidenda z a.

A. 4. 2. a. univerfim, fi enim

T

-

yilt

aliunde fuppeditentur appetitui szedia fzperaatu-

valia & accedat gratuita e/evazio , appetendo bonum

j0ne

jnd

pleue beatificans , appetit etiam fupernalem , quod

eft folum extra fphzram appetitus naturalis non

eatfe

elevati , nec adjuti mediis fupernaturalibus.

Ad s.

LA

7t. a. quia beatificatio fit per a&cum oztalem €9 int-

nek

auauentem ipfius beati , ficut hares fit per acquifi-

affils

Ad 6. d. a.

tum jus proptietatis in bona teftatoris.

luc)d

Hec eft definitio beatitudinis plene & ctiam quoad

vld)

E

0flg

i

6

&)octc m

bona fecusidaria iutegraliter accepte C. a. integta-

l

liter quoad bona folum primaria fpectatze z a. ad *.

eft opus fpeculatone inutili de primario objecto

effentiali, Patet , quod beati poffint etiam intende-

re alios fines fecundarios, e. g. benefacere homi-

nibus, moveri de loco in locum &c.

P

$»

. Dico 2. Priucipia gemeralia dirediioa "Tbeolopica

pro vatioue materiavums dicev[a [umt. Adducere

quadam proderit, (1. Noz omzia , que Ecclefia ut

cería propouit , fide Divima cvedenda pvopomit ;

partim quia daz:7azdo propofitiones ut temerarias ,

Ícandalofas &c. exigit folum , ut ejus decifio ha-

beatur ut abfolute certa, non ut fide Divina cre-

datur; partim quia non omnia deducit immediate

ex verbo fcripto , vel tradito, e. g. quod Bulla Ut-

bani VI1IL z Eminenti non fit fubreptitia a/. 8.

quod non evitetur obligatio denuntiandi follicitan-

tem, fi follicitatus confiteatur follicitanti , a. 7. &c.

funt autem Anno 1665 & 1666. ab Alex. VII.

damnate 45. ab Lzoc. XI.anno 1679. 66. prout

jacent , ab ZA/ex. VIIT. anno 1699. 33. quas Bru-

no Neuffer ab Ep. Mechlinenfi miffus à Janfenianis

traditas ad Alexandrum fere omnes detulit.

]mo

Pontifex poteít quandoque uti poteíftate non in-

fallibilitatis , fed jurifdictionis tantum , vel Oeco.

nomiz, poteft loqui ut caput communitatis, vel con-

gregationis , e. g. S. Officii , que bene Cardenas dis-

cuffit z prop. 1. Lanoc.

(2. Propofitio dogmati-

ca ab Ecclefía acceptata babet eaudem imfallibi-

litatem , Jioe im Comcilio five extra Coucilium.

Quare itrita & illicita eft in hac re appeilatio ad

Concilium generale.

Hac prop. eft contra de La

Milletiere, qui L. Je Pacifigue véritable folam in

Conciliis veritatem Vicario Chrifti tribuit , quafi as-

fiftentia Sp.S. loco alligaretur; contra Eufeb.Amort,

qui

& o

7

qui L. de zurbis Gallie Eccletie difperfze aliquam ,

fed minorem infallibilitztem tribuit, quam colle-

& , fed male; quippe fi loquentem per Ecclefiam

Deum agnofcit,eandem méretur veritatis notam. hoc

. contra appellantes quatuor , fcil. Pelagianos fec. 4-

;;]

Michaezlem Cafenatem fec. 14.. Lutherum fzc. 16.

& Janfenianos Ízc. 17.

(3. Licet fepe adius ali-

quis fit imeliov, guam nen ipfe, som tamen [emper

I

'ejus obligatio efl melior ipfa , quam mon ipja. e. g.

Melius eft omnia ad Deum referre per charitatem ,

t

rt)

ebligatio tamen hoc faciendi foret noxia, cum ejus

ebfervantia prefumi ab humana fragilitate ordina-

$,

[

rie nequeat , & ferviret magis multiplicatiomi pec.

catorum ; ita fenfit S. Th. quodlib. 9. a. 15. Oztado

e-

Id

de peccato. imducendo agitur , difficulter deciditu ,

zifi expre[Ja veritas babeatzr. & S. Bonav. tr. 7.

l:

gl

L.2. c. $2. qui inter duo extrema reprehenfibilia

At

confcientie nimis ftricte & nimis laxz meliorem ta-

qen ait effe Jaxam , que fepe faloat damuandum ,

KC

Regu.

l.

quam Jlriclam , qua dammat. [alvandum.

lam hanc applicant contra Steyartiumr &c. recen-

out

tiores actui indifferenti , probabiliftz probabilifmo ;

jr

cujus Epocha

proprie annus 1577. fub Medina.

ani$

Domin. perfec

ntio 1656. fub Lud. Montaltio

feu

]m

Ni-

I

Blaf. Pafchal. & Wilh, W'endrockio feu Pet.

cole per literas Provinciales &c.

(4. Rer per com-

«

ofv

Juetudiuem nata ad con[uetndiuem. iuterpretanda

eft : quibus enim res nafcitut , iisdem confervatur ,

T

habet regula Juris ex legislatoribus defumpta ; vel

itülh«

Brocardicon à Doéctoribus collectum.

Applicant

Jilts

explicandz obligationi jeiunii in multis locis di-

7110

verfie , recitationi Breviatii privatze & publicz , ob-

K

fervationi feftorum , ubi per ufum vel non

ufum ,

[a

El

vel ufum contrarium introducta varietas.

(5. Le-

»

ges, qua in kuiforinitate potif/mum fundautur ,

| $

2011 femper violautur graviter , mifi per piu

yes Yad$e

TU

4

EH

ve[fiones.

q

8

&Botítg

greffones. — Applicant mutationi unius Breviarii in

alterum otdinarium , abfentiz in choto, rubricis

communioribus &c. quia notabilis difformitas uno

TT

alterove actu raro inducitur.

(6. Sicut coutracius

ex convenutione legem accipiuut , ita 10n opeyanta

zliva eorum intentiouem.

ZIpplicazur voiis, qum

EC

non ligant in difficultate , quz (i initio cognita

abíterreret communiter homines à vovendo , coz-

fracíibus, qui ad cafus fortuitos praeftandos non

[;

obligant, nifi expreffe conveniatur : fid/a promif/ro

fponfalium aut matrimonii ex fe non ligat , nec ma-

[

ü

ritus debet fequi fuam uxorem , nifi expre(Te hoc

l

matrimonio addat contra curfum ordinarium : De-

Ü

pofitarius poteft fe obligare ad culpam levem prz-

h

ftandam , & mandatarizs ad latam &c. CT. Prior

k

fempore potior jure locóm habet apud /»potbeca-

[

yion in proceffu edictali , zzezzztem fpoz[alia aut

U

emptorem equi, nifi fecundo contractui traditio &

jus in re przvalens accedat; provifum z bezeficío

ante alios.

(8. . datboritas Docforum , zubi uec

J

H

autboritas irvefrapabilis Ecclefte , mec evidens va-

il

?io in contrarium poflea detegitur , efl maxime az-

Q

dboritatis, cum ipía Ecclefia eorum opinionibus

[

fepe utatur, & juxta Palao ob externam Providen-

li

tie affiftentiam impoffibile fit,' ut omnes errent ,

?

& ipfe Utbanus VIII. ad dubia ad eum delata

U

refponderit: mentem fuam juxta prudentum Theo-

logorum judicium intelligendam effe. 4pplicazio :

ï

Clerici funt veri domini redituum beneficialium :

ita 1oo. apzd P. Diesbacb. Confeffarius non te-

netur monere poenitentem de reftitutione ignora-

!

ta, fi non appareat fpes profectus. ita $6. üm

L

«ollecfan. "Taberae. Circumftantias folum aggravan-

D

tesi non tenemur confiteri. ita 72.

apad Vivam €3

ALigorinuat,

t

Q. 2.

/

& »ots

?

Q: 3. DogmatiCQ-Pra&ica; :

^

.' 4n C5 qualis detuv Iguorantia Jityis

Natur«a 2

[j

A

Not.

Priori fzculo erat frequehs ertor in hae 6.

u

re: Noz datur ignmoranutia Juyie: Nature :

ergo quoiies peccatur comtra legem matuvalem ,

0

Jemper peccatay. formaliter , hoc eft, ícienter &

de

Contenfon Saci

culpabiliter.

lta Van Efpen ,

0O

le Maiftre , Daelman.

2. Janfeniani 6 converfo ita

Jf«

dicebant: JDatar ignorantia Juris Natuve , not

a

iamen excujat à'peccato formaliter cilpabili; quia

1]

hec ignorantia efít poena peccati originalis , &

((

actus eít fatis ad peccatum damnabile liber in caufa

U

culpabili feu peccato originali. lta Janfenius de

o &

Jlatu zat. lapf. L. 2. c. 2. Sinnichius in L. Sazl

Exvrex. c. 96. Pet. Nicole z fiz. ep. $. Montalt. 3.

feio

[

alii antiquiores apud Vafquez docebant, etiam as

f'fle

diviuum pofitiuum invincibiliter ignorari non poffe,

Qils

cui tamen repugnat Ecclefia per Pium V. definiens

ibus.

contra Bajum, zzzfidelitatem negativam. in iis , qui-

bus Cbriflus 101 efl pradicatus, uom e[]e peccatum.

det

ent ,

Porro Leges Nature poffunt ver(ari vel circa prin-

cipia generaliffima Juris Nature: saken ofb fu-

plata

"bt«

giendum : Deus colemdus : quod tibi som vis fie-

Yitjc. velmedia, quz ex prímis principiis aperte

TR

jum

deducuntur: : occides: mox furaberis , vel re«

n &

mota, que primum difícurfu longiore ex illis de-

10rde

rivantur ; Zeef defemdeve fua. etiam occifíone injuftz

, n

invaforis , fi aliter Jervari uequeaut: dubius, um

Va«

debitum [olverit , tenetzr adbuc ad Jolutionem €9c.

n D

/-Dibo : Davi potefl ignoi*mztz"a Jaris Nature

T

circa pracepta mediate privuum per difcuv[um &

$

primis

h

io

A5 ) owi( m

primis priucipiis dednila. 2. 3 bælc excufat à pec-

cafo. feu : datur aliqua ignorantia Legis Nature

invincibilis fimul & inculpabilis.

Rat; 3. þart. Quod factum fape, fieri poteft :

ergo quia ejufmodi ignorantia fepe data eft, da-

ri poteft. Certe 1 multi credebant szezdacizun eíle

licitum ad evitandas difcordias vel falvandam vi-

I

tam cum Caffiano,

2. S. Thom. docuit, Jadicem

[

poífe damnare, quos privatim fcit innocentes , fed

[

per allegata reos , non teneri /apfzm ftatim ad.

l

poenitentiam ; S. Bonavent, negat.

3. Non rPauci

ü

dicebant , izveafzn ab injufto aggreffore vítz te-

j

néri fugere , fi fuga licet ignominiofa falvare vi-

q

tam poffit, hoc tamen negant 104. Doctores apud

viudicem Gobati &5 "Taberne.

4. Alii: non li-

cere, etigm fervato moderamine, ob bona etfi

magni momenti temporalia confervanda occidere

furem , & tamen hoc defendunt 101 Doctores apzd

E

ziuzd. Gob.

c..Durandus & Caramuel fornica-

q

tionem Jure Nature licitam a(lerebant , alii ufu-

[;

ram , adulterium uxoris confentiente marito mo-

j

dernus jurifta ; cum tamen Innec. XI. prop. 48.

M

Aug. & Th. 2. 2. 4. 153. a 5. & ipfe Paulus inter

I

Gentiles Ga/. $. & 1. Cor. 6. dampabilem dicat, quod

eï

inducat cecitatem rationis, tzdium seternorum ,

vim effrenem concupifcentize oppofitam oneribus

& bono matrimonii &c. deiz [ciemtia totius Legis

Naturalis 72022 debe£ztr. bomini, cum non fit neces-

faria ad falutem , necad vitandum peccatum for-

male.

Iä

Rat. 2.p. Mex. VIIT, damnavit hang 2. &ametfi

i

detur igmovraumtia iuvinucibilis ais Natuve , bec

N

n flaiu uature lapfe operautem ex ipfa móm excue

Jat à peccato fovmali.

Jam vel fumitur in fentu

[

docentiqm

&»5oci8S

II

[j

docentium hanc doctrinam? vel in dialectico ,

I

dicit : ce/ zoxz datur ignorantim , vel fi datur,

210:: excu]at à peccato. cui contradicit afirmativa :

t9 datur, £9 exemjad à peccato.

2. lgnorantia

eft:

invincibilis tollit oo/zzz£arizim , quod exigit cogni-

da.

tionem ejus, quod dicitur voluntarium . fed in-

efTþ

voluntarium excuíat à peccato : Aug. L. de vera

Vle

relig. c. 4.. Nzulo sodo efl. peccatum , quod 201 eft

I)

voluntarium, G2 boc ita manifellum eft , ut nulla

fed

docforzin paucitas , sulla. imdoctorum tuvba difJen-

E

ziat.

3. Si effet peccatum , quod ignoranter fa-

"d

cit homo, Deus preciperet impo[[rbilia , necetfario

$

peccatis fe exponeret Coz/Aiarius , Dodor , Judex ,

[e Vi-

qui multa ignorare poífet, ( tamen peccaret &c.

| pm'i

hos autem , qui docuere contra Legem Naturze

o

aliqua hactenus , arguere negligentie in inquiren-

jj a

do, eft nimium , cum tota Schola Thomiftica do-

cidete

ceat plura Scotiflice contraria. 4. Vel in proba-

: pltd

bilibus tenemur femper zaziorem fequi, velnon?

HniCde

quidquid dicatur , fupponitur femper ignorantia ;

ft

certe Alex. VIll. damnavit prop. ut eas detulit

) o«

Bruno Neuffer, & docebantur in Belgio, fed do-

)p- 48'

cebatur in Belgio utrumque , quod non detur igno-

g intet

rantia Juris Naturz invincibilis , & quod hzc non

3 qu

excufat à pecca(to,

QU

ne[ibüs

Dices tontrà primam part. Non datur ignoran-

9.

; I

tia Juris Naturz. p. a, 1. Chriflusilluminat omnem

hominem Jo. r. & promifit : Spiritus S. docebit

jiti fot

vos omnia.

.2.. Deus. debet dave notitiam Legis

Nature, aliter natura humana eífet defectuofa.

3. Deus acíu dedit notitiam , ipfa enim natura

if

horret, fi qua fiunt contra leges illius ; & Deus

neceífario obligat ad illam, homo vero tenetur

; hat

4. Omnis ignoran-

t

eam obfervare: ergo & fcire.

tia de facto eft oicibilis; facienti, quod eft in

i fenfb'

ES

e5

of

12

G )o0€ w

fe, oranti &c. Deus non denegat gratiam; 5. fe-

queretur , quod melior foret conditio ignorantis ,

quam fcientis, cum non tenereturlege , nec pec-

caret; imo praetextu ignorantiz poffent omnia fce-

leta palliari. certe S. Th. quodlib. 3. q. $. a. 2. ait:

u

i fequituv erromeam opinionem Magi[li , peccat.

K

j

. 4, à. ad 1. d. a illuminat in iis , qua funt ne-

[r

ceffaria zece[fitate smedii wel falutis C. a. in aliis

neceffario zz. a. promiíTio doctrinz Sp. S. directa eít

ü

ad Apoftolos pro predicatione N, L. 444 2. d. a. effet

Ti

-

pofitive defectuofa , & defectu redundante in Deum

1

p

71. a. Hegative , in quantum non eft perfectior C. a.

W

Caufa defectus negativi eft limitata capacitas in-

di

tellectus , & peccazzum originale , quod poft fe trahit

[

ignorantiam tanquam . defectum mere phyficum.

1n)

4Ad 3. 21. a. Natura horret in iis, quaz funt contta

Y

leges Zmmediaze €2 clave ex primis principiis de-

k

ductas C, a mediate per difcurfum deducendas

p

AN..a. imo licet aliquz leges medii ordinis clare

0b

deducantur, e. g. 720z farabevis opere , tamen n

Q

internis peccatis non adeó patentibus addidit Deus

fpecialia prcepta : 2072 cozzcupifces. Preterea Deus

Qu

li

tantum obligat ad ea, qux homo fcit, feu ad to-

T

tam Legem Naturz iz acfz primo, non autem ad ea,

j

qua non fcit, feu zz bypotbef ignorantig. ! — Zld 4.

2:.a. quia Deus tenetur providere, ne ZoZa Lex

t

Natura iguoretur , aliter enim non confequeretur

l

fnem fc. gloriam & manifeftationem perfectionum

p

fuarum , non autem, ut Zo£a fciatur ; dein orazti

:

etiam non tenetur dare notitiam in omnibus , quia

nec promi(it, nec faluti hominis obeft ignorantia ,

(or

cum peccatum in hac re fit folum mazeriale. d s.

7. a. melior effet abfo/ute ,. €2 per fe fcientia , cum

dii,

tür

ignorantia fit defectus; per acczdes , &2 fecumdaumns

quid eít melior quandoque ignorantia , quia libe-

d

Ti

rat à culpà tranfgrefforem ; in foro intetno non

eít

)

& )otc $

13

rl

eít locus palliationi, & S. Th. exprefTe addit : coz-

r

c-

Óa 'exp?'cjjizin tajz'z'monium Scripture 82 "Ecclefie.

ia

Dices conutra fecundau part. Tgnorantia J. Nat.

9.

Ü

non excufat à peccato. p. a.

1. Deus dicit : ozzieis

.

peccaws ipsovans : ergo & viciflim: omnis igno-

Y

rans peccans ; qui enim aliquid nefcit , quod opor-

Jis

teret eum fcire , /za »wegligeztia nefcit, maxime

[

cum L. Nat. fit fcripta z cordibzts zoflris. . 2. lgno.

Jlel

rantia facfi , non Juris excufat, quia etiam fzrres

Qftt

puniuntur fruílra allegantes ignorantiam poenz:

T0

ergo & culpa.

3. Synodus Diofpoli in Paleftina

Y

damnavit hanc Coeleftii : Ob/ivio 62 zguorantia snon

t

Jabjaceut peccato , quia fecumdum nece[fitatem ,

xcum'

20mÓ volumtateni evewinmt: ergo contradictoria eft

ont

vera; nam etiam Chrifins ait : fervus, qui non

j d

fecit voluntatem Domini, quam nefcit, vapz/abit

andas

paucis, vapulabit tamen , & David rogat veniam

dure

ob ignorantias fuas.

4. Ubicauja eft culpabilis ,

n n

etiam effectus erit ; fed caufa ignorantie noftra,

[JeUs

quz eft peccatum originale, eft culpabilis. Siquidem

[JeUs

Ambrofius can. zzrbatzr. cauf. 1. q. 4. ait: Zg0-

"n

yantia Juris Nature omzibus adultis damnabilis

d&

ei.

s. Exempla : Zíbimelecb Saram uxorem Abra.

ll )

hz advocantis, Jozatbe, Jaudaorum crucifigen-

lt

tium. R. ad 1. d.a. Omnis peccans ignorans forma«

eut

liter, aut invincibiliter zz. a. moraliter vel zzzer«

jonur

pretative , in quantum agit imprudenter,

qua(i

0l ii

ignoraret, quid (ibi e(fet agendum C. a.

Lex

; qma

Nature folum q4zoad 1 priucipia eft fcripta in

ntld ,

«ordibus noftris, & in neceffariis neceffitate me-

di. 44 2. d. a. pro foro exterzo , ubi prefumi«

Ál s

curt

tur fcire legem 'delinquens C. a. pro interno z. a.

deinde in fure agitur de ignorantia poene , quc

du

[ibe-

nonexcufatà culpa , hic de ignorantia legis. .7fd

AG.

| nor

$ d &. Agitur bic de ignorantia eizeibil C.

ho

H

14

$o

invincibili z. a. Coeleftius Pelagii affecla egit de

ignorantia, qua v2z62 po/J;it per vires gratiee , quam

culpabiliter negavit cum Pelagio, reliqui de cul-

pabili.

ZAd 4. d. à. fi caufa fit perfonalis, & con-

juncta cum pravitione effectus peccaminofi per fe

fecuturi ex illa. C. a. originalis zz, a. hoc damnavit

Alex. VIII. prop. 2. Textus non eft Ambrofii , fed

E

collectoris canonum ex ferm. 11, fuppofititio ; quate

W

Decretum Gratiani non habet majorem authorita«

P

tem , quam fontes, ex quibus colle&um — d s.

fj

JAdei culpabiliffime ignorarünt Chriftum effe Deum

K

& Dominum gloriz : .Jozatbas à pluribus dicitur

& I

injufte damnatus , ubi folum erat ignorantia legis

ll

humànge: Zibiselecb vel peccavit invitam cognoe

It

fcendo , vel ob defectum ioquifitionis debite ob

fit

nimiam amoris excecationem , .vel peccavit. tan«

W

tum materialiter : cui merito refpondere potuit

W

li

poena temporalis propter exemplum aliorum.

Qu

YO.

Cum 'autem acatbolici fcriptores , deftituti fube

d&

fidio. revelationis & infallibilitatis noftra Ecclefize

in declarando etiam Jure Nature promi(Ie , fepe

halincinati fint in hac re, ptincipia illius catho-

Y

lica adduco.

I, Quia primas partes in ordine na-

le

turz Author nature habere debet : qzod bominem À

el

JDeo avertit , aut ad terreza nimis deprimit ,. Jut-

M

ye Natawe probibitum cen[endum eft.

E

ztod

[

creaturam Yationalem ad figem [uum, ultimum

[n

promooet, amut preceptnüm , aut coufilium dicene

bir

dum eft.

3. Quod perfeciioni Divima oppouitur ,

Ti

illicitum ommnino eft.

4. Quod Ecclefia de materia

Áf

Jauvis Natzralis declarat , indubitato Legi Nature

t

congvuit. $. Quod bomo bypotbeticus aute cafun

&

particularem. communitati bumanue . convenientius

n

;,ig:dzicat , "atura lumine didatum eredi poteft.

lg

lüc

as

a

)e C W5

15

de

Q. 3. Dogmatico - Practica

It

ul.

fl

4n detur differentia intey. peccata ?

fe

1, Pe-

YT.

vit

Aïot

1. eífe quatuor fententias erroneas.

fed

lagii & Joviniani cum Stoicis, quod omnia

ate

peccata fint equalia. Contta hos egit Aug & Hieron.

[de

2. Wicleffi & Calvini , quad detur differentia ra-

zioue perfomavum , ut Deus| pradeftinatis omnia

H

ul

reputet ut levia, reprobis ut gravia.

3. Lutheri

jwt

& affeclarum razioze fidei , ut Deus imputet fidc-

lg

libus. omnia ut levia excepto folo peccato infide-

litatis

4. Gerfonis, Almaini & Roffeníis Cath

g

20

ratione Zzfiite müfericordie Divine , quod in fe

;

quidem omnia effent gravia, condefcendentia ta.

men bonitatis Diving noftrz fragilitati ea ut venia-

t

!I

lía intueatur.

Taceo peccatum philofopbicum , de

quo Arnaldus P. Mufnierium , Falfo tamen , ad fea

o

dem Rom. detulit.

-

doie

t

2. Veniale poteft quatuor modis confidetari.

Y, Ex nzabsra |ua , cujus materià exigit tantum

Catto

ne n

leviter per L. Divinam prohiberi five ratione fui,

€. g veracitatis , fidelitatis merz, five ratione

il

2. Ex

J

quantitatis materig aut damni emérgentis.

caza , ratione ignorantie , fragilitatis, unde fa.

i

cile veniam meretur; non item illud

quod ex

jin

malitia fit.

3. Ex eveutu, quod poenitentia ve«

dlictl

niam jam obtinuit,

4. Em iuterpretatione buma-

Aillll

al

za, vel refpective ad alia majora.

Sic Pharifzei

& Scribe docebant, in V. L. non prohiberi levia ;

at

& folos actus externos adulterii, homicidi &c.;

ajim

graviter prohiberi, non item internos concupifcen-

tie, ire &c. de quibus intellexit ea Chriftus, qus

locutus eft : N7 f abundaverzt yzyiztza veflra plui,

"à

quam

b

us

Q?

16

E o

quam . Scribarum 82c. uon iutrabitis in vegnum ce-«

Jorum. Quioffeudit iu umo , facius eft omnium veus.

49c. 3.

1

X2.

Dico jam : Datzur differentia , eaque z'ntrinjgca

z'izhfr peccata , veniale &5 mortale.

Rat. hanc differentiam manifefte exigit Pro-

[

videstia Dei gubernantis, cozfliiutio naturze hu-

manze, & conílans docfrima Ecclefie : ergo datur,

[

f. a. 19. diverfa imputatio. voluntatis Divinz ar-

gueret in Deo acceptiozem perfonarum in ftatu

zquali, aliter perfonz reatum acceptantis , pen-

!

fantis, & z Geztili, e. g. otiofum vexbum. poena

sterna punientis &c. preterea defecímm . judicii,

cum voluntàs debeat conformari intellectui dictan-

?

ti, hic autem inter equalia mala judicaret unum

l

grave dignum sxterna poena & inimicitiz odio , al-

terum non; aliud autem eít, quod ftante vero

d

utrinque judicio reatus poflit Deus uni gratiam fa-

g

cere venie , alteri non.

p. a. 2. zuatura. bumana

ts

eífet peffime conftituta ad finem fuum ultimum,

)

que cum habeat aliquam neceffitatem delinquen-

]

di: z multis offedimaus omnes. Jac. 3. fepties du

lh

die cadit juflus. Prov. 24. deberet excidere. fine

l

fuo; & cum nefciret homo, an fit predeftinatus,

ageretur perpetuis perplexitatibus , an defectus quo-

tidiani non fint mortiferi. . a. 3. juxta Ecclefie

doctrinam peccata funt izeqzalia tam.| formaliter ,

fecundum Leges graviter aut leviter obligantes ,

ll

quam ;naterialiter fecundum majorem aut minorem

i

repugnantiam cum perfectionibus Dei , bono rei-

li

publice humang & convenientie nature private ,

fü

e. g. blafphemia , homicidium ; fodomia & diftractio

l

fub oratione, impatientia obvia , fenfualitas : Scti-

à

ptura aliqua comparat trabi & cam:lo » alia feftucae

8

1n

i

& ootc

I7

| («

in ocuio, & culici Lzc. 6. Matt, 23. aliqua occi-

[ CMf

dunt animam , id eft, gratiam (anctificantem , qua

.eft velut forma vitz fpiritualis Sap. 16. alia non

Ecci. ?. unde damnata 20. Baji : Nullzum peccatum

:'::jäa

efl ex natura fua veniale &5c. & Trid. S. 6. c. 11.

definit: Licet im bac vita fancdli €9 . jufli im levia ,

t2 quotidiama , que venialia dicumtmurv , peccata

Dr.

cadast , mou propterea deffauni e[je jufH.. ideo Cam.

g lu

25. majus requirit auxilium & /fjeciale Dei privi-

duiut,

N

legium: pro vitandis venialibus,

*

[j d«

f

Dices : Dei Dignitas , peccati zatzra , & pa-

13.

p

vitay probat, non dari peccatum ex fe leve,. p. a.

pona

1. Deus po£efl omnem fui deliberatam offenfionem

ulici,

graviter prohibere , ficut.efum pomi Adamo , car-

qican

nem porcinam Judzis.

2, Deus debzit ex conve-

t Unit

nientia ita prohibere , quia inhonoratio Infinitae

jo,

Dignitatis, & ex hac in Deo difplicentia infinita

fe Vet

debet graviter prohiberi : 3. Deus adfz probibuif

m «

graviter, quia r. & maximum mandatum charita-

*

at

tis praecepit graviter

*

ergo à contrario huic re«

imul

pugnans prohibuit graviter: fed omne peccatum

ingi

repugnat charitati, homo in bono creato & pro-

hibito (tatuit inem fuüum ultimum. — R. s. a, ad

j

u

1. prob. d. a. poteft omnem fpro;mifcue , & ia com-

muni offenfionem graviter prohibere « a. omhem

jf

IU quu-

feorfim , aut aliquam propter &inem & circumftane

Eccleüä

tiam peculiarem £r. a. e. g. ut vino in facrificio

parum aquz admifceatur , quia ex latere Chrifti

at

gante

— fluxit &c. ad 2. prob. z. a. partim quia Guber-

nator providus non debet folum attendere ad fuam

jl

yo ft

Dignitatem, Ífed etiam ad bozzm €2' fragilitatem

)fiVülæo

fubditorum ; partim quia culpa ex Dignitate ot-

fenfi non crefcit aritbmetice feu ita ,

ut tot fint

firduit

d SGfi'

gradus malitie in offenfa , quot funt gradus Di-

gnitatis in offenfo, fed commenfuratio eft geome-

, Of«

fclhlü,ä

irica, ut offenfa perfonz. dignioris fit major

fenfá

18

B ocS

fenfa perfonz dignilfime fuperät omnes offenfas

aliorum , & offenfa Dei fit folum terminative : & fe-

cundum quid infinita , non entitative.

Ad. 3. prob,

d. C. Omne graviter vepzgizaus pxecepto gravi cha-

ritatis prohibuit graviter , feu repugnans prece.

pto quoad fubítantiam C. C. tepugnans leviter tan-

;E

tum , & quoad modum aut perfectionem N. C.

i

fubítantia confiftit in appretiatione Dei fuper omnia,

]

quz tollerent unionem cum Deo. : Dices 2. Natz-

ya peccati venialis eft majus malum , quam omne

)

malum pomnze, etiam inferni: ergo &c. f. a. I,

Ti

Malum culpz eft effentialiter zzeigibile ad quod-

dl

vis bonum obtinendum , & malum vitandum : et-

W

go eft majus.

2. Meretur privationem gra£e ,

vt

[

arcet hominem à vi/oze Dei, & in damnatis pue

nitut pena eterua : 3. Qui ex Deo matus efl, di-

Q

citür I. Jo. 3. z0z peccat : ergo qui peccat, non

j

eft ex Deo, adeoque inimicus Dei.

R. froas . Sk

c!

infernus precife qua peena confideretur N. C. quod

fit equale propterea mortali. ad 1. prob. C. a. z. C.

[

quia ineligibilitas folum facit zzcapacizazem im ra-

Ti

Zione medii, non majoritatem mali , quam fit finis ,

p

e. £. fi quis officiofe mentiatur ad impediendum

r

mortale. ad 2. prob. d. a. meretur privationem

grati adzalis gratzite , €3 vifiomis propter vo-

luntatem Dei fpecialem C, a. Gratiz fanctifican-

fir

tis, & propter abfolutam. privationem finis ulti-

f

mi N. a. juftus habet jus ad beatitudinem , & jux«

[]

ta multos zz damzato finitur poena peccati venia-

Ü

lis , quando fuit tanta, ut alios abíterrere poffet

Iu

ad vitandum veniale. ad 3. prob. d. a. intelligitue

f&

peccatum az£ozomaflice, id eft mortale, aut de

fü

jufto etiam quoad perfectionem charitatis tali ,

d

C. a. aliter zz. a. idem dicendum ad textus Pa£rzi,

la

Dices 3. à pari. Merita Cbriflii propter Dignitatem

m!

,/»?

Perfonz operantis fünt infinite bonitatis ; ergo &

p

mi-

L

ggccgtum infinita: maleiätiæ. 2. Üpus bonum ho

Ri8

& o m

19

fag

nis ]'!.ilfü meretur pramium

eternum, etfi fit leve

fe«

e.g. aquz potus pauperi po

rrectus : ergo & pecca-

3. Qui fe mutilaret aut

TA

tum fupplicium zternum.

*

"m

Occideret , peccaret graviter

L

ergo etiam , qui

confcifceret fibi Purgatorium , quod eft majus.

(

Afl«

R. ad z. C. a. 7 C. quia Dignitas perfonz ope-

H

rantis ingreditur intrinfece meritum , non item

d1d,

perfona offenfi offenfam.

ad 2. tr. a. ". C. quia

1. Deus premiatur ultra condignum.

2. Quia

7

iip

E

opus bonum jufti informat gratia fanctificans cum

meritis Chrifti ; peccatum fola malitia naturalis &c.

»"

)d«

ad i. d. a. peccaret graviter precife ratione mali

in fe confiderati zz. a. quia fimul peccaret alias gra-

f«

M

viter hoc malum inferendo , & poffet fe facile ab

eo liberare. C. a. certe ob/igatio gravis vitamdz

P

(le

peccatum leve effet imprudens , quia induceret ma-

a

jus malum per tranfgreffionem , quam effet pec-

catum ipfum leve, ficut fi quis fub peena mortis

h N

Patet etiam ,

prohiberet levem puncturam acus.

gl

quod juxta nos peccatum leve & grave non diffe-

h C'

A

rant per meram Zmpztabilitatem extrin[ecam , fed

per voluntatem Dei amtecedeutem fundatam z

nil$ ,

du

gtavitafe vadicali a&us peccaminofi.

ync

— O. Aa detur adus iudifferems ita, ut licite

14

f 9s

fimul & libere ponatur ex recreatione, quin ree

f

feratur ad finem pofitive honeftum ? R. cum Sco-

jl

tiftis, Viva, Leflio, & plurimis aliis, probabi/izs

JI

dari in iis adbus, im quibus deleclatio mou mul-

nide

ium deprimit amimum ad terrema, e. g. ex mera

offet

recreatione cythera ludere, legere librum ingenio-

gltuï

fum &c.

Rat. pr&tet allegatas in. MoraZ TYip.

t de

eft: obligatio, quam nec za£zra acfus iplius , nec

iil

non debet imponi libertati hue

Afb

lex ulla probat ,

manze: fed hanc referendi om

nia ad honeítatem

iterti

p. .

Actus aliqui funt

pofitivam nec natura &c.

tionali convenienter

20

ijia innocui , Ut creaturz ra

gltli

2

pet-

20

& 500

.permittantur :

Lex probibeus ton adeft, & lex

affirmativa precipieus e. g. charitatis non obligat

pro femper , fed. (ufficit alios actus potiores referre

ä

ad finem. pofitive bonum.

Conf. Sic probaretur

omnino obligatio referendi omnes actus ad fizzem

j

fupernalem per intentionem fupernaturalem , quod

quia nimium,probat, nihil probat.

Si dicas cum

JAmorz. ut actus fit Zicizus, debet homo onerari

]

couforiiter lesi Cj vatiomi: fed hoc ipfo jam erit

Yi

D

L

pofitive honeftus, cum fic procedat ex motivo

Q

bounejflatis genevalis.

( 2, Ejafmodi actus e/? otiofus,

quia non ordinatur ad finem honeftum , 'ac conve-

iij

(illl

nientem creaturze rationali. ( 3. Eft actus commu-

nis irrationali creaturz.

(4. Praeceptum . adeft :

li

ha

Qmnuia im gloriam Dei facite. 1. Cor. ro, unde

Ambrofius in c.- 1. Mal. . Chrifliazzzs ommia debet

taj

in gloriaim Dei veferre ; & hoc praceptum eft fimul

IU

facile.

(s. Pofitive male ageret Rex operando

i

actionem inferiorem [latu , arZifex faciendo opus

inutile ad artis finem , & via£or otiofe quiefcendo.

fe

R. ad 1. d. a. conformiter rationi pofitive aliquid

W

Juadenti, & legi precipienti a. a, utrique permit-

W

tenti C. a. hec non facit opus pofitive honeftum,

[

ad 2. z. a. Otiofum proprie eft, quod non ordi-

fal

natur ad fuzem: €3' pofitive , €3 negative boueftum ,

li

l;

féà neque ad neceífitatem , neque utilitatem , ne-

que rationabilem & moderatam " delectationem ?

f

licet Patres vocem : o£zofzs fumant varie, & fzpe

improprie, ad 3, zz a. Brutum non agit fub con-

«

Ini

ceptu liciti, nec ex cognitione moderationis, &

rationabilitatis. ad 4. d. a. Preceptum zzegatiounts

tür

ne aliquid fiat contra gloriam Dei, & affermati-

Ttg

vzn folummodo quoad actus potiffimos , quos te«

Te

nemur fa/utares elicere — C. a. alitec zz. a. ita ex-

fi

plicat communis DD. cum S. Bonav. z 4. difl. 41,

li

4. 3. 4. 1. alizs requireretur actus etiam femper fu-

citus 5

ünr

pema.turalis, imo omnino ex charitate eli

omnia

21

& ocCS

lex

omnfa opera infidelium & peccatorum Foren;t pec-

cata, quod damnavit Alex. VIIT. prop. 7. . 13.

igt

& Clemens Xl. prop. 44. 45. 5 7^ Quefnelli, a. s.

ferte

reLuT

d.a. fi hi actus fint pofitive indecentes, aut im-

ficit

pediant aliqua , qujæ funt pracepta 'C. a. ÍeCus z2. d.

E

quod

| circa. : peccata ?

I$«

1

Q. 3. Que judicia formanuda

erati

R Cum 4 praedicata peccati actum ingrediantur,

.erit

nempe /iberta; à coactione & necelfitate ,. quaiz-

ytivo

Litas malitie materialis ex materia , & formalis ex

confenfu, deliberatione , dictamine confcientig ,

iOJ-mq

Qnve

differentia feu diffimilitudo fpecificans actum , &

multiplicitas uumerica , de quibus multa in T 'beol,

jfmue

al

Mor. TYip. addo reliqua. Prop.

pL Nauquam acfus

babenudus efl pro movtali , sifi adfrut plena delibe-

m

vatio , plemus com[eu[us wolimtatü , E diéfamem

, d

f

Jaizem pradiice dubium., de gravitate imortal. Rat,

Non eft credibile , quod Deus optimus aternis poe«

erando

nis & indignatione puniat actum , qui non eft per-

y 0pus

fecteliber, contractus ex fragilitate, maxime cum

;endo,

natura (ic male efTet conftituta ad finem fuum ul-

jl

timum , contra communem fenfum Doctorum ;

vl

Jufficit autem — femipl.

enitas ad vemiale, quia hoc

eltüm

facilius centrahitur ,

& actus- habet adhuc aliquam

, ordie

moralitatem.

$i dicas : non eft neceffe, ut intel-

:g[?um ,

lectus p/eze advertaz malitiam:gravem ; quia etiam

;m P Qs

femiplema advertentia ad bonum fufficit ad actum

jonett

2. nec ut voluntas p/eze

meritorium vitz atetna.

&f

com[eutiat ; quia ad mórtale fufücit. voluntarium

ub C

indire&um in. caufa, ubi voluntas non plene fer-

nj$s

tur in effectum gravem.

R. ad 1. z. a. Plures

u

negant vatiozem , fed zr. vat. quia premium fupra

a

meritum commendat liberalitatem Dei , fupplicium

yo t

fupra meritum faperet crudelitatem. 4 2. 7 4«

j x

Etiam in indirede volito debet plena advertentia

& voluntas illud plene

u

mali gravis connexi dari ,

eol, .. Mor.

er !

ampledi. de. Coufuetudimariis V.. Tb

n

3

TYip.

gmma

22

Sooci

Trip. qui habent tantum tenuem cognitionem

Ü

D

mali ex defe&u intenfionis, non vero defectu ple-

nz advertentie ; & laborantes zgmoraztia cra[fa.

D

J

cognofcunt directe periculum mali, & indirecte

$n illud confentiunt plene.

2, Prop. Sicut diff/ni-

lt

litudo [pecifica peccatorum facilius ex oppofitione

li

Ti

cum virtute, utpote magis nota defumitur, ita

ynultiplicitas umerica ex pluralitate phyfica acfuuim

t

t

|

coujuncia vel cum totalitate objedforum , vel vetra-

&atioue voluntatis, vel notabili interpolatione tem-

am

goris.

Rat. Cum numerica pluralitas inquiratur

d

ali

pro coufeffioze aciuum . peccantium , quando datur

unus actus phyficus, datur unum peccatzim adli-

]s

24115 & quando dantur duo actus, dantur duo

fin

peccata activa ; objecía autem & jura pa[frva vio-

k

lata funt terminus extrinfecus duntaxat actui, fe-

K

)

re ficut eft una datio floreni, licet hic poftea in-

ter plures pauperes diftribueretur, & (i Centurio

cum pecunia inter fuos gregarios dividenda aue

fugiat, eft una infidelitas actus feu concreti..

E

N

an

Q. 4. Dogmatico - Sþecïllativa.

. De libertate €3 requifitis a&us bumani.

Y6.

Toi. x. Ab actu malo tranfeo ad bonzum e3 bo-

gj

nefium : bonus duo potiffimum exigit , Ziber-

datem, & bonam fidem, five. judicium practicum

t

de illius honeftate moraliter certum; fiquidem

d

dubitans aut actu formidans , an actus non fit il.

fe

licitus, peccat fe exponendo periculo violandi le.

I

gem. Liberzas prout eít hujus loci, una eft à

k

coacfioue, qu& ab omnibus Philofophis definitur:

Q

lImmunitas ab omni violentia exterius illata con-

e /9 qua

tra voluntatem patientis '; altera 2 zece[fitat

defini-

lp C -

23

[2

de&nitur: Immunitas ab omni determinatione ad

unum etiam juxta inclinationem facta , e. g. (i bea-

j

tus in colo fponte rapiatur. ad amorem fummi

af

Boni, eft liber quidem à coactione, non à neces-

ecle

fifie

fitate.. Divifio hujus libertatis à neceífitate eft in

libertatem coutvadicliomis , feu ad duo contradi&to-

one

ta

ri, e.g. contritionem vel omiffionem illius , . &

coxtravietalis ,

feu ad duo conttaria, e. g. ad con-

fih

ad

Íi'ile

tritionem ,

vel a&um pofitive obftinationis ,

amorem vel odium: a

ddunt hodie Ziberzatem per

ftiile

atut

cificationis ad agendum aliud extra fpeciem fube

alternam peccati, 'cum, nonnulli hodie doceant ,

latut

do : neceífitari ad peccandum

ais

peccatorem aliquan

fimpliciter ,

habere tamen Ziber£atem e.

wercitii ad

t o

illud intra genus fubalternum

08 Vl«

agendum hoc vel

peccati., quafi re

o dicat Judex : fufpendi debes,

j «

[j t«

liberum autem tibi eft,

an eïx hac, an altera afe

N

bore.

etitin

y. Omnes

;!da i

Not. 2. Status Quafl, vertitur. in j?qq.

tb

admittunt, hominem in ftatu naturz lap

fz habe-

re überum avbitriuim ; in eo autem diícrepant, an

ad hoc liberum arbitrium fufficiat libertas à coactio-

ne, vel an etiam requiratur libertas à neceffitate,

ra'

2. Janfenius Ep. lprenis , Bajus Doct. Lovanieníis

& Calviuus contra. Pighium folam immunitatem

i.

à coactione requirunt :.. Gatbo/ici exigunt infupet

immunitatem ab omni nece(litate.: — Marziz. Bu

g

€erus concordiam inter hos & illos ftabilire fe pue

t lil

tat unica diftinctione , qua nunc una pars refpon-

acticum

det: Homo e[t liber , intelligendo : 2 coacfione.r al

quideft

tera interrogata pariter refpondet : -Homo.eft libev ,

; fit 1

fed incaffum ; quia in

intelligendo : 2 zeceffitaze 5

ndi :

hoc tei catdo verfatur :. d

.

enique Manicbai liae

;j e

diftin&dione omnia tribuunt

bono vel malo princie

jnitür «

pio; ceu fato cuidam neceffitanti abfolute.

a cor

" qUæ

Not. 3.

dditt-

24

W o

- ANot. 3. Syflema noftrum hoc eft:

r. Liber-

d

tas eft faculzas. proxime expedita ad. agendum vel

f

31032 agendumm.

a. Per facultatem intelligimus po-

fi

tentiam acfivam , & cum indifferentia eleclivám

lo

inter adtum ponendum , vel omittendum , vel po-

D

nendum contrarium.

3. Ád virtutem agendi pro-

[/]

xime expeditam exigimus smozioa pro & contra,

f0

sedia pro utroque extremo , & negationem omnis

od

impedimenti izauferibilis per actum fecundum , & £

.

"m

ut pró implendo przecepto pcenitentiz adíit gratia

u u

fupernaturalis dans fimpliciter poffe , pro libero

hont

exitu é carcere abfint vincula &c.

Syftema vero

L

Jan[enii hoc eft.

1. Ozidquid boww agit mora-

d

Jiter , ex delediatione acizm voluntatis amtecedem.

ltte

te agit,

2. Hac deledíatio ovta ex concupifcentia

&l ad peccatum , oyta eéx cbavitate Patris eff ad

bonzum.

? Que delecfatio oiribus major eft , bauc

u

voluutas fequatuy nece[fe efl.

4. Delecfio mumc mi-

Ten

zor , potefl im aliis civcumflantiis e[fe major 4 vi-

Dus

Yiv $. Unde deledfatio sumuc major inducit [o-

V

]um neceffitatem velativam €3 partialem , non vero

li

abfolutam & totalem, cum delectatio sminor pro

sT

aliis circumftantiis, retineat virtutem a

s

hi

gendi lïqïos

aþtus. Igitur

MP

de

f

i

e

Dico x. 444 cggäntianä libkri avbitrii ve

quürituv

Tri

libertas à seceffitate

Rat. Ea debet libero arbi.

fá

trio tribui libertas, quz fit elecfioa, quae actum

p

poteftati & Z4omiio agentis fübjiciat, & que fit

fol

conformis /zz[ui commumi Ecclefie & Philofopho-

effe

rum: fed hac requirit immunitatem à neceffitate,

üi bh

M. eft S. 'Th. p. 1. g. 83. à 3. Qzidquid vepugnat

ld

eleiliomi, vepugnat libero avbityio. & Scripture

W

Gen. 4. Subzer te evit appetitus tuus , e9 2u do-

d

minaberis i.

ac Ecclef&am damnanti 6 Baji:

So/a violeztia vepugnuat libertati bominis saturali.

h

tig

am p. ;* Homo ad unum. etiam íine violentia

in

dctermi-

4 00o0t€ 39

25

ber

determinatus non poteftalterutrum pro libitu as-

T

fumere , aut rejicere ;; & dominium dicit liberam

$us

facultatem difponendi de:re tanquam fua; fed

J

hoc nequit determinatus in his circumftantiis ad

lp

unum actom , cum non poífit eum hic & nunc

omittere ; denique axze Jaxeuiemn €2 Bajum fuit

p

Qifà,

xomminis fenfus, neminem , qui eft in procinctu

Qtmns

exercitii libertatis fuz , frui poffe ufu arbitrii fut ,

L

fi etiam juxta inclinationem fuam determinetur

ad unum.

Couf. Pius V. Gregorius XIll. & Ur-

qaà

|beto.

banus VIIL . damnatunt 3 DBaji: quod volumtarie

fit , eifi uece[Jario fiat , tamen libere fit : ergo vera

a VO

AH

eít contradictoria : quod neceffario fit

j

bere.

: nf)n fit li«

atl

Fjien:ia

Dices x, Liberum arbitrium 207 ;;btg/f häberc

;rhld

., but

indiffereitiam voluntatis : p..a. Si haberet indiffe-

rentiam , deberet ab alio determinari , ficut cor-

nitc ff

g

pus indifferens ad motum. — R. z. a. ad prob. d. a.

Si haberet indifferentiam mere pa/fjivam & infuf-

u

on K

ficientie C. a. fi adfivam ad eligendum , & fuffi-

Cientiam virtutis agendi, & motiva pro & contra

TRU

Dic..3.

Indifferentia

inter fe comparandi zz a.

v fups

deberet dari eo zz/lasti, quo daretur determinatio:

A

fed hoc fieri nequit ; cum effe indifferentem & fi-

mul determinatum implicet.

RICOUM.:N, m.

ztirituf

jp a

Yàf. d. effe indifferentem in potentia feu actu 1.

proximo, & effe determinatum in ipía 4ibera re-

a um

folutione, funt contradictoria z. vaz. utrumque

us Ti

effe in actu r. proximc C. vat.

Dic. 3. Liberum

»fOpho'

(fitate.

arbitvium non debet habere indifferentiam : p. a.

Actus poteft effe z domimio hominis per hoc,

Pugnü:

quod actus procedat ab homine, & ideo proce-

'iptvræ

dat, quia homo hoc voluntarie intendat. R. 7 a.

li d-

Hoc dominium eít improprie tale , merz efficien-

Baji *

ti& & non proprietatis, quia fic nec vo/us/as eft

ial

onge-

Jenti

1in liber; difpofitione hominisj» utpote illi c

».

nita ,

tetlti

26

xkxää)e(gä

nita, nec acizs illius, utpote à prevalente incli-

b

"mationé. irrefiftibiliter dependens.

Dic. 4. Indi£-

li

ferentia nec requiritur ad Zmpazabilitatem culpa:

p. a. Peccatores habituati libere peccant, licet

conífuetudo & habitus tollat indifferentiam volun-

f

tatis.

R. z, a. cum prob. Habitus tollit zzdiffe-

h

veutiam propen[iouis, mon autem electionis íim-

ilii

pliciter, cum etiam contra propenfionenm & pofli-

fe,

mus & teneamur fepe agere potentia tam phyfica

ttt

prefenti, quam morali temota.

Dic.' $. . Sufficit

r

aninor quedam indifferentia , fcilicet in.fenfu divi-

fl]b]w

Jo ita , ut hic & nunc homo quidem neceffario

Ti

agat, poffet tamen pro alio tempore , & pro ca-

&

fu, quo abeífet neceífitas , non agere. . R. d. a.

pæm

SufBicit indifferentia in fenfu divifo, quando vo-

0R

luntas poteft ,. & quidem pro praíenti fe libere

dividere à caufa determinante ad unum C. a.

N

hi

aliter z. a.

Dic. 6. Sola libertas fpoutamuea , ac

&i

voluntaria fufficit, qua removeat folam violen-

le

tiam. p. a. Ex Patribur tres adduco. S. Damafce-

bt

mnus: lübertas mibil aliud efl , quam voluntas : S.

p

Profper. Liberzm arbitrium efl vei fibi placite [pon-

N

Zaneus appetitus. S. Áug. in C. $

ad Galat. Se-

ü

eundum id , quod. amplius nos. deleclat , operemuy

[

ztece[je. eft.

R. «. a. ad prob. dico: Hi textus &

Tu

fimiles loquuntur in fenfu verborum non rigoro-

[i/

Ío, & occafione Novatorum in fcholas introdu-

li

Co, Ííed pro ufu illorum temporum confundunt

voluntarium cum libeto, coacízz: cum neceffario ,

& nece[Javium amtecedens cum — neceffario confe-

Bul

quente feu tali, ut Anfelmus ait , qzod. facit ipfa

di

volumutatis libevtas , e. g. libere ambulans actu non

10

poteft non ambulare. 4. zext. 4ug. Neceífe eít

i

operemur fecundum id, quod magis delectat de-

1

lectatione confequente deliberationem , aut impe-

&t

Yata pet voluntatem efficacem C. £ext. cum actus

imperati juxta plures Doctores habeant folum li-

f

bertatem

& )o0€( Aää

27

indi«

bertatem mediatam , delectatione antecedente vo-

Índif-

luntatis electionem N. £ex£.

Jpe:

lice

Dico :; Ad merendum vel demerendum n

^

18.

volure

nece[ita«

jlatu. mature lapfe vequiritur. libertas à

11f

£e. Rat, Ea debet admitti libertas , qualem 1. com-

is (tt

munis bomizum [en[as, ceu vox qu&dam natu-

poti-

rm, & 2. verbi Dioimi declaratio exigit: fed li.

hylia

bertatem à neceífitate &c. p. z:. 1. Omnes fenfe-

ufficil

re femper , nulli poffe proprze Jegem imponi, nifi

j i

fubjecto ab omni neceífitate pro eo tempore im«

ceffao

muni, quo lex obligat ad actualem executionem ;

pod

& neminem feri laude vel premio, vizzperio vel

TT

pana proprie dignum , qui agit, quod non potuit

o Y«

omittere , & omifit, quod non potuit agere ; & de-

e lt

nique ad meritum & demeritum requiri talem actio-

m C, h

nem , quee fit propria agerztiita , ut eam inftar pretii

ïimu L

ad premium dare poffit &c. hzc omnia exigunt li-

bettatem à neceffitate. p. z. 2. Eccl. 3 r. declaratur z

violt

amalte

Beatus , qui potuit tran[oredi, €9 nom efb trans-

gre[fus. S. juftinus in famofa. Apologia pro Chriftia-

Iu o

a

j J

nisad Senat. Rom. Nibil efjet. iz iis laude dignatm,

at J

mifi facultatem . babevent je im utramque partens

vertendi; &nnoc. X. Alex. VIT. Clem. X1. damna-

guti

eit

runt 3. Janfenii. |4d. smerendum vel demerenduns

m flatu mature lap[e mom vequirituw im bomime

y rigt

jptcod

lz?berm à uece[fitate , fed fufficit libertas à coacfione,

fyndun'

:Cgado !

Dices : Non requiritüf libertas indi&'erentiæ ad

meritum : f. a. ab igduditne 1. Deus eft perfe-

j n

&iffime liber fine indifferentia ad agendum, ve

s

aau o

non agendum , cum fit purus actus, & indiffe-

rentia traheret poft fe facultatem | retractandi.

sf d

at de

2. Chviflus amavit D. Patrem neceffario , tamen

amando merebatur. 3. Beazi trahuntur neceffario

cimpe

à vifione-ad amorem Dei, nihilominus.per hunc*

; 405

m,

)lum h'

üul:?t laude digni, ficut dazzati peccant per odiu

a

erem

28

& )0c€

ad quod non funt liberi.

4. Et Bratis fatuuntur

l i

poenz & precepta, cum vituperio & laude trahan-

fit

tur.

5. lpfe bomo tenetur vitare omnia venialia,

pte

etfi non polfit omnia vitare.. 6. Sane adfas exter-

]in

zij funt vera peccata , quamvis nec propriam li.

bertatem, nec maiitiam habeant,

R. x.a. ad k

W

prob. z. a. Dews ab gterno habuit fummam in-

yol

differentiam . e. g. condendi vel non condenudi

p

mundum, & retraciabilitas non pertinet àd effen-

[j

tiam libertatis , cum fit potius imperfectio ex: mu-

qud

tabilitate voluntatis & defectu pravifionis futuro-

[i7]

rum. ad 2. prob. d. a. Chriftüs amavit Patrem ne-

uT

ceffatio amore Peazifico , aut fimpliciter tali. C. a.

Ütr

viatoris, aut cum hac vel illa intenfione zz a. ad

Ifnl

3. C. a. va£. d. Beati fiunt laude digni objecfive ,

lbs

€2 fpeculative, in quantum actus eft ex fe intrin-

t

fece bonus C. a. formaliter & practice , id eft ad

du

meritum , & premium z, a. fimiliter peccant

vl

dammati, & funt vituperio digni, cum habeant

UI

potentiam phyficam non odiendi, licet neccffitate

tuüit

morali neceffitentur ; quod fi ponantur carere etiam

[

libertate phyfica ,

habebunt folum

peccatum

Tj

materiale.& objectivum.

ad 4. Brutis ftetuuntur

FCT

folum leges improprie tales, in quantum figna cet-

Bu

tarum rerum adhibentur folum ad imprimendas il-

r

lis fpecies phantefticas, à quibus in certis circum-

[U

ftantiis neceffario determinentur. ad q. C. a. vat. d.

j

Non poffunt vitare omnia venialia dezevmízate accee

fio

pía, & potentia p5y/ica. z. a. non indeterminate

[

accepta & hac potentia morali C.a. ad 6. Acfas

fin

exterii funt quidem vere peccata, quia (unt facta

lQ

contra L. Dei, & funt confummatio peccati , funt

lii

tamen inferiora ratione libertatis , quam non ha-

itto

bent in fe propriam , fed duntaxat participatam

(

ab actu voluntatis imperante adeoque tantum de-

pta

z20minative libera, V. Mor. "Tripart.

Dices 2. Ad

alii

metita fuflicit libertas non philofophica, fed mo-

Que

talis

*59CÀ.

ifituüt

ralis quzedam inferior. p. a. 1. Sufficit abfoluta 2

yarte

invariabilis ,; hoc eft , que in fe confideretur, &

li,

prefcindat à circumftantiis prafentibus ,^ preva-

bX ÍUT«

lentia delectionis oppolite facit folum re/ativam

t f

£2 vaviabilem neceffitatem ; relativa libertas aut

ad 1.

neceflitas non obeft.

2. Sufficitzaediaza libertas;

1 D

profluens nece(fitas ex peccato Adami, aut pro«

jendi

prio pracedente non obeft,

3. Proveniens ex jze»

(fen«

dicio pradlico , quo intellectus imperat voluntati,

.3,

fiü

quid modo fit agendum , cum libertas fit faczuzas

|tüto«

agendi, quod magis placet ez.Jufficiemti vatione ,

(] fite

ut Thomiítz aliqui.

R. s. 4. ad 1. prob. z. a.

(

Omnino tenendum eít, requiri libertatem acfza-

(l. ad

lem pro tempore , quo datur formale exercitium

'W&:L"v'e !

liberi arbitrii, cum contrarium fit damnatum con-

, 'mtfif]'

tta Bajum & Janfenium. ad a. z. a. Alex, VIII.

jdii

dam. i. d demeritum [ufficit zlla libertas , qua

eccin

eoluntarium €j liberum fuit. in canja fua peccato

abeant

originali, €3 coluutate Adami peccaniis; unde

effitaté

ruitillud moderni écujusdam : Peccazum , quod eff

eetam

pena peccati , mwom exigit libertatem. aéfualem ,

coautt

fiquidem vel nullum peccatum differt fubítantiali

ytuuntit

ter ab altero, vel differens in libertate non foret

imputabile peccanti, licet ex peccato ptiori ine

gni u

endii

ftar poenz fecatum. ad 3. d. a. Sufficit libertas ex

iudicio pradfico , &i hoc. voluntas poffit libere im-

Giit.

í, 1 ^

pedire , etiam poft acceptam illuftrationem & fua-

fionem avertendo intellectum à concipiendo judi«

yz/ftlf[fl'

iinate

cio hoc practico , ut Bellarminus defendit. C. a.

:

L d

fi non poffit impediri, ut Thomifte defendunt . N. a.

^

gt a

Atque ex his & feqq. apparet, quo fundamento

u

Illuft, de Saleoz , & Lauguet: damnarint|fyf/lema

"n

moderzi cujusdam velut jan(enianum, quia is

;on f

1. falfum affezgit Jaz[ezio €9 Caloimo , ut fub

1pat3m

pratextu refutationis id ipfum fecurius docere fub.

jm ^

aliis parergis queat, qui mos hodie non infie-

stA

quens; nempe a&üngit illis ,. quafi negarent indif-

,j 10

ferentiam

g

30

»fä.)OCïä

ferentïam judicii , & voluntati auferret omnem

e,

actionem cooperationis,

(2.. Tria mirabilia pro

lilii

fant

falvanda libertate peccatoris combinat : Z4iffe-

veutiam judicii , licet voluntas debeat fequi pre-

fi, |

valentem delectationem :

libertatem exercitii ad

ii

hunc vel illum actum peccati, etíi habeat neces.

lil (

fitatem fpecificationis ad peccandum fimpliciter:

fttity

capacitatem: potemtie ad recipienda media falutis

Jilin

omnibus preparata, tametíi via ipfis defit ea fibi

lii

Ug

applicandi ; quafi liber fit oz;z&fus propter (omnium ,

quo. fe ad ambulandum expeditum fomniat, vel

tTt

lanus fit eger , cui falubre remedium eft in phar-

ll

macopolio , quam nec ipfe afferre id fibi poffit ,

liil

nec alium afferentem habeat, aut videat ocz/a-

ao

Zu; , licet in tenebricofo loco lumine careat.

Iarmip

( 3. Exaggerat flexibilitatem volumtatis pro diverfis

circumftantiis , quix tamen pro prazfenti circum-

ftantia nil homini prodeft &c. ut adeo propter prz-

T

fentem irrefiftibilem determinationem excufare zzz-

difuj

saicuy fuum odium , adzi£er fuum adulterium &c.

tiä neq

imo Wiclefffla quilibet fuum fatum , aut. Mazzi-

À g,

cbans necellitatem praetenfa indifferentia pro aliis

fite Q

circumftantiis queat. . V. Zacbarias ad. Fra.. Dofi-

m

&beuwm, Monetam $3c.

Dv

R&ug ,

19,

Dico 3. Hazc libertatem à nece[fitate babet bo-

Rat. Quod declarat

BuU) q

zb i flatu mature lap[e.

hümq

1. intimus cujufque /ezz ,

2, experiemtia quotie

dof;

diana omnium , 3. ipfum Zeffimouium. adver[ario-

faccre

vum , 4. decifio Ecclefie ex verbo Dei , verum eft :

Omi[f

atqui &c. p. i, Quilibet fentit , fe deiberare fepe ,

Qu f

quid agere velit; omnes agentes aliquid agunt

lg ln

ita, ut potuerint id o/i£ere , az£ ce[Jare pro li-

1 btg.

bitu ; concieutia infinuat tacite, fe ligari proprie

n

aliqua lege Superioris, fe fieri agendo laude vel

Tnüm

repreheníione dignum: ergo cum hzc fint mani-

affus

fitaz

que I

fefta figna libertatis &c. "flcinde Calvinus ipfe £.

€it ,

V

3I

& »oot€ 34

Tncm

eít , þfe negando libertatem à Pazribus Grecis €g

i pro

Latimis recedere : contrarium damnavit Conc. Con.

idife-

Íftantienfe prop. 27. W'icleff , Leo' X. 36. Lutbe-

jl pI

Yi, Ilnnoc. X. r. & 2. Janfenii: a/iqua preceptz

ctil ad

juflis comantibus 9 voleutibus [ecumdum. prajen-

; N

te), quas babent vires, fumt impo[fbilia , & ine

feriori gratie im flatu mature lapfe munquam ve.

Jioit:

; alnts

Jiflitur , at ex Ecclef. 15. didicit : veligziz Deus

ea (Ibi

bominem ia mauu confiii [ui, ad quodémmque

nigrt ,

voluevit exteudere manum [uam. Accedit Anathe-

n «

ma Trid, S. 6. can. 4. & s. Qui pofl Ade peccatum

liberum bominis avbitrium amil|um dixevit, &:

n phaï-

j poulh,

avbitrium à Deo motum 93 excitatum qil operari

affentieudo , seque po[fe difeutive , fi veliz. V. Bel-

77

. gt

larmin. zo. 1. de graf, L. 4. c. 9.

Q &NCIGS

j oroitte

- Dices :- Ratio,- & Autboritas eft contraria, p. a.

1. Quod Deus pre/civit ab eterno , & decreto pra-

pter pre

defimivit , debet fieri, cum falfificari hac fcien-

yfae i

um &

tia nequeat : fed omnes actus noftros prefcivit &c.

R. -. a. ad prob, d. debet fieri debito & necelli-

t Maiti

pro

gl

tate cozeqztente, -quam agens libere fibi facit per

actum luum C. JM. azzecedezte , qu&e fit caufa

10« Dä

previa actus N. M. ícientia Dei non eít caz/a

adus, fed hunc fequitut ; neque enim ideo ho-

mo agit;"quia Deus fcit, fed ideo prefcit, quia

T

j n

homo libere aget: neque etiam homo non agen-

do fajfificaret Jciemtiam Dei , íed impediret , &

jj Q

faceret , ut Deus haberet oppofitam fcientiam de

advfïfaïm',

omiffione actus : unde patet difparitas cum illo,

jertm v*

qui Pberi projecit Breoiarium in mare, idque ho-

712 [ æph

unt

die non poteít recitare; figuidem privatio Brevia-

(d 45

rii praecedit hodiernam omiffionem velut impedi«

, pro

i

Y

mentum recitationis , ingrediens actum 1. prokie

imum.

Dic. 2. lpfum dicfamez con[cientie necese

aude

fitat voluntatem 3. quia eft actus intellectus , adeo«

n

p ma

que neceffarius , & voluntas nihil appetit, ni(i

[C famls

quo

n

32

& )0o( X

quod illi intellectus ut bonum appetendum pro.

fhn

ponit.

R. , a. Voluntas poteft agere coz£ra di-

pite

*damen, quia hoc folum proponit , quid homo

L:

pollt , ac deberet appetere ; fed voluntas fepe

[7

agit contrarium , quia nec unum z£ purzim Do.

D

4um., necalterum ut purum malum ei proponi-

p

tur, & Üepe agit pracife, quia f/c Zibere vult:

gt

video meliora , proboque , deteriora fequor. .Dic. 3.

t

Ad omnuem electionem comparativam plurium re-

t

quiritur in uno zzajor vatio objecfiua , ob quam

)

|

L

]

preferatur alteri , & voluntas debet id neceffario

puis.

eligere, quod proponitur ei melius vel in fe, vel

ad finem.

(

R. z.. a. poteft fufficere in bonis & ma-

ibinc

lis mixtis razio fubjeciiva.

Textus varios expli-

h&

co fab dii. loquuntur vel de a&ibus zzde/ibera-

priva

i5* veldeliberatis quidem , fed fuperzatzuralibus ,

froni

ubi gratia Dei dat fimpliciter poffe, vel de arbi-

Qion

trio perdito quoad perfeciiozzem iudifferentia , non

Diy

quoad fub(tantiam indifferentiz , aut fufficientiam,

Tany;

e. g, Araufic, l. can. 15.. Zrbitrium voluntatis in

Tion |

primo bomine ita infirmatum efl, ut mom mifi per

fiill

baptifmum veddi poffít amilJum. ab eo , à quo dae

fürma]

yi poiuit ,. intelligit arbitrium.cum donis gratuie

tis.

Tem :

Paulus: Captivatur [eroms peccati i lege pec-

um

cati: non eft volentis, fed miferemtzs Dei: quod

k &c

s20]0 , boc ago.

Áug. Homo male ztems libero av«

j

bitrio &^ [e perdidit, €2 ipfum. Quando Aug. À t.

&l

2

op. impeYf. 2. xYoo. negat, quod homo habeat li-

€ürt

bertatem parem ad bonum & malum , - loquitur ex

mente juliani, qui cum Pelagio negabat zzeceffita-

£em grátie ad bonum ( quz tamen juxta nos neces-

[j

faria eft ad bonum, non ad malum ) & affirma-

ET

bat fimul , ad effeztiam libertatis requiri etiam ine

AT,

differentiam ad mzillum ; quod nos negdámus.

Bun r

, |

20.

Q. m metus tollat libervtatem ? — W. Neuti-

dieng

quam; cum relinquat indifferentiam quoad fub-

Omo

ftantiam , .

$9 )o0€ &

T

| pro.

ftantiam effe , e. g. martyr ftante metu tormentorum

12 di-

poteft nolle negare fidem; quia tamen fzepe mo-

homo

vet £urbationem aliquam rationis, & excitat ve7-

; (apt

leitatem conditionatam faltem indeliberatam , actus

ii UV

ex metu factus dicitur voluz£arius fünpliciter , &

Xopoti

Jecundum quid involuntarius.

Quare ( 1. metus

b eul:

gravis directe incuffus injufte, faltem Zzva/ida&

Dio

atíum e. g. matrimonium , profeffionem, dota-

Iulti 16

tionem , impofitionem & folutionem cenfure &c.

) quant

(2. Liberat à pena Ecclefiaflica , e. g. i minis adi-

celrio

garis ad fepeliendum hzreticum in loco facro &c.

[e, V

( 3. Minuit culpam e. g. in virgine minis deterrita

; & d«

ab inclamanda ope &c.

(4. Exczujatà lege humae

T

na & Divina pofitiva , qua late funt in bonum

tlb

privatum hominis , e. g. à jejunio, auditione facri,

monitione ignorantis fuam obligationem , corre-

3m'alie'm53

| i

Ctione fraterna &c.

(5. Non tamen excujat à lege

Diviza wegativa , nec à pofitiva Divina vel hu-

jentitt

mana Zmmedíiate lata i bonum communitatis , e, g.

miati

non licet vel. in minimo manifeftare aliquid ex

non fÍimulare Sacramen-

iil

figilo Sacramentali ,

j 0^

formaliter, nec militi in bello relinquere fuam ftatioe

j g

nem, nec ob minas pradonum ad mortem quafi-

TL

] ,W('

tum é latebris extrahere ,

zdes vicini incende«.

re &c. Jicet tamem ex hoc metu predas à furibus

i (

: llþ"'w li

jam factas avehere, fcalas applicare &c. quia ha

actiones non tam propinque, autimmediate con«

) duf ! W

pabeit ^

eurrunt ad actum intrinfece malum , ficut priores.

uítüt &X

21«

odj

4 P E Q:æ boua fides ad agendum. licite vequi-

ratur ? R. In ultimo judicio íeu dictamine ratio-.

og ne&

- af

nis ante actum requiritur zzoralis vel quafi morae

lis certitudo de liceztia aclionis pouende.

Rat " I.ae.

otiam 1

gum reverentia exigit, & Dei Legislatoris dignie

l$;

tas, ut nemo agat cum periculo legem tranfgre-

diendi, aut Deum offendendi : fed hoc fieret , nifi

P i

pad fi

homo certus effet de licentia actionis ; qaod o eff.

E

d

€?8

tanbill»

34

& oolCmN

&x fide bonz confcientizm , peccatum efl, ad Rom, 14.

!

[

(2. La renmmto judicio, quando lex prohibens non

fin

clare innotefcit , fufficit . probabzlitas motabiliter

bil

snajor pro libertate , e. g. traníiens locum acatho-

licum die abítinentie judicat ob circumftantias ,

Íe probabilius licite poffe carnibus vefci &c. Rat.

jná

Suflüicit pro judicio remoto opinio, quz folum re.«

n

mote proponit pericz/zm agendi contra legem for-

[

taffis latentem , & non fatis promulgatam , que-

ücur

ducit hominem z viam , quam Ecclefia permittit ,

& innumer viri docti ac graves fecuram agno-

füre |

Wnc

fcunt, & ipfi ingrediuntur, fed huju(modi eft pro-

babilior fententia favens libertati.

(3. I remoto

'flti, |

judicio fufficit etiam probabilitas equalis , aut quafi

1 Qor

fhi m

equalis, id eft, alquamtulum nmajor ast. minor

(«uod in-moralibus pari paffu procedit) pro fa-

d h

Vari

vore libertatis, e. g. notabiliter damnificans alte-

Kont

rum ex culpa qualicunque veniali judicat fe ime

munem à reflitutione materiz gravis.

Rat, Lex

Ying

telid

pofitive dubia, non fufficienter promulgata, vel

invincibiliter ignorata non obligat proxime in actu

priy

2do: fed , ubi eft equalis, vel quafi equalis pro

quam;

M

& contra legem & libertatem , lex eft hujufmo-

di &c, quia datur privatio fcientie , & obligatio val-

füm n

Don e

de onerofa, ordinarie non agnita à viris doctis fe-

quendi tutiorem, feu agendi juxta legem foret po-

It

tius noxia humano generi, trahens poft fe trans«

T

gl

greffiones plurimas, ntS. Antoninus, & 250. Au-

thores Zz Norma reclà P. Rafsler.

( 4.- Non appro-'

que ;

Quer

bo fententiam , qu£& docet, /ufficere etiam proba-

biitatem motabiliter mimorem | pro libertate in. ju-

Drujs;

dicio feu dictamine remoto , e. g. (i rationabiliter

Opinio

dubitans, an grave peccatum jam confeffus fit,

& la

id poftea non confiteatur.

Rat. Sententia , qua&

tf o

praxis fere nullius , & propinqua periculo abufuum,

g

non eft approbanda : atqui hzc eífet talis ;; quia

Vetin

L

j

univerfim vix 'crit fententia una vel altera, qu

it

& 25)ot€ 9

2$

l, 14

fit notabiliter minus , ( tamen adhüc vere theolo.

gice probabilis ; infuper non folide doctis dat an-

non-

fam tenuiter aut dubie probabilia pro vere proba-

biliter

icato«

biliþgs accipiendi. V. 'Peo/. Mor. trip.

intas ,

22v

; Mb

Dices 1. Non fufficit quaf? moralis certitrdo

pro dictamine proximo.

R. zz. a. Pro ratione fuffi-

um re

i fots

cit noffa hujus naturam ; quafi, vel, ut alii , /aze

moralis certiiudo datur, quando homo habet ju-

, Qu

dicium, quod in fe fpectatum poffet quide

m exci-

mittit

tare prudentem formidinem de veritate , hic &

| '&gm-

nunc tamen operans nullum habet timorem oppo-

T

fiti, eo quod vel illi non appareat grave motivum

ht u

in contrarium , vel fe non reflectat ad fallibilitatem

qut (

fui motivi.

Dic. 2. Qui favet fuz libertati , quan-

j n

do habet gravem rationem pro lege Divina con-

)p i

traria, ille 7077 a;na£. Deum fincere fuper omnia ,

As j

contemnit illüm preferendo voluntatem fuam Di-

"230

vine, & eftiniquus judex adjudicans fibi caufam

Qut, Lek

R. 5 a. Quia follicite zmquivens

relicta parte Dei.

i, VV

prius in obligationem legis , parazw fequi eam ,

æeina Ü

quamprimum fibi innotuerit , & j/ciems, quod

ais pf

Deus (icut quivis alius legislator agat, qui fubdi-

jl

tum non obligare vult in actu 2do, quamdiu lex

jpatio Yi*

non eftfatis promulgata &c. retinet debitum amo.

S dOöiS p

rem erga Deum, & tam parum eft judex inter fe

j od

& Deum , quam parum fubditus non putans fe li«

0 fe Dd

gari lege fui Principis nondum promulgata ; deni«

WU »

que judicat, Deum legem ejufmodi dubiam relin-

Dic. 3. Talis actus effet Zm-

Non af

quere inftar confilii.

ii o*

prudess ; quippe

homo prudens non poteft fequi

opinionem , ni

fi judicet illam abfolute effe veram ,

jonbl

fed habens judicium remotum

folum zqualiter vel

feffus !^

quafi zqualiter in

utramque partem probabile, non

m judicare eiie

]tÀ « ]

poteft opinionem libertati favente

3b0fllllma

veram.

R. 5. a. Tres funt de ha

c re fententiz.

itate ,

j; 9

mode

ra, ait, fufficere fujþe;z/ïonemgiudi-cizf de ver

36

$ 2oc$9

ET

modo quis per'ultimüm räüexum judicium judicet

actum fuum effe licitum.

2da, ait , fufficere judi.

V

cium de probabilitate opimiomis, cum fphzra intel.

epi

f

lectus comprebendat verum tam reale, quam ap-

' parens ,. probabile & rationabile.

3a. ait , opinio-

frit

dir dl

nem nixam gravi fundamento poffe adhuc judicari

abfolute veram , partim quia fepe falfa nobis ap-

il :

parent probabiliora verís, partim quia voluntas z2

dnut

obfczyis poteft intelle&tui imperare affenfum al-

ld

terutri parti, maxime fi vatio fubjecfiva , hoc eft

pandit

voluntati bona e. g. ob nimiam forte difficultatem

tttiori

Oppofiti accedat, etfi non adfit major vazo objedfi-

'9à , feu ex parte objecti.

Dic. 4. Deus po£zit nos

(

obligare in cafu dubii ad tutiorem pro lege, &

probal

quod co/zerit, probant tum SS$. Patrer , tum coz-

plurig

zerfi ad probabiliorifmum , e. s. Bellarminus , qui

habii

nepoti tutiora fuafit, Pallavicinus, qui tefte ne-

Qul

ote fuo mutavit animum, Card. Aquirre &- Eli-

exifta

zalde &c.

R. tr. a. quod potuerit, z. «4, quod

lia

voluerit. S$. Patrum textus vel loquuntur de re-

Áite aj

figione, vel de vincibili probabilitate, frivola ,

fttpor

tenui &c. velfunt ex L. Apocryphis, ut eft: Opzs

Waf

imperfecfum S. Chryfoftomi , L. Stromatum S. Cle-

UUN

mentis, qui à Gelafio Pont. rejectus eft &c. Con-

t fw.

verfis oppono a/ios cozverfos ad opinionem beni-

DO

gniorem : Ligorium , Roncaglia &c.

Bellavminus

t

tantum nepoti , futuro Ep. Theanenfi dedit inftru-

aQ'mx

&tionem $. punctis contentam , in qua multa citra

L

rigorem Íícholafticum dicuntur ad melius effe:

rj

Pallavicizus nepos à Patruo fuo nunquam accepit

UT

litteras de mutato animo fuo , qui Patruus ipfe

It

Alexandrum VII. dehortatus eft à probabiliorifmo

g

introducendo, & in litteris folum egit de natura

mw

ignorantiz invincibilis , an ad actum meritorium

.(qu

fufficiat : Zcquzrre tefte Nicol. Monfia faffus eft ,

iliy

zfenon examinaífe hanc materiam fatis.

Si petas ,

qui 4

antumi

t4o

gufd eft ergo verus probabiliorifla , qui non t

fevere

j (

$ »o€C1À

sT

ydicet

fevere docet, & laxe refolvit aut vivit, ad quz-

: jude

vis reponens :

Mibi efl probabilius , ut frequens

R. Ille eft, qui docet, & hinc

jntdd.

experientia docuit ?

wam ap'

fe & alios hoc principio dirigere debet : ? opzizio,

favens nom efl certo & motabilitev probabiltor , da«

opitt«

jdier

.av obligatio ad, tutiorem : ergo quia in folo Diana

bis i*

ultra 3ooo. fententie funt in utramque partem

- difputabiles , & raro doctus quifque aufit dicere ?

intas i

üm d

bec ej cevto ,

& cum muotabili exce[fu probabilior ,

hod

panditur via a

d damnatum ab Alex. VIlI. prop. 2»

tutiorifmum.

xlatett

o oj

Colligo sa£eriam in paucas prop. (tx.

Unf'us'

234

ol o

lg

probabilitatum. in communi eff zecefJarims , quia

plurimz leges etiam circa J

us Nature tantum proe

um EUII:

babiliter nobis innotuere.

(2. Efl licitus quoties

i, l

tec

quaítio: immediate agit de Jicemtia acfiouss , feu

exiftentia legis praecipientis vel prohibentis dun-

e (

taxat; non vero, quando immediate agit de va-

4 qu

Jore acíus feu exiftentia legis irritantis , aut darno

jr de re

. temporali tertii, aut veZgiome continente aliqua

frivola ,

neceffaria neceffitate medii.

( 3. .Noz eft. pericu-

: O

lofu , quia non immediate progreditur ad actionem,

55 Ut

fed ficut fides ex antecedente explicite revelato

&c. COB'

deducit conclufionem , ita hic ex przmiffis certis

"m

reflexis deducit conclufionem certam de licentia

gl

actionis , e. g. Ommis praudeuter agents [ecundum va«

li t

tionem gravem, agit licite : fed im abjentia certitue

yilà citra,

dinis fequens probabilem opinionem , quam Ecclefia

ls &

21012 probibet , pluvimi docli &g timorvati approbant

if HCGFP

£2 fequuntur , agit prudenter : evgo agit licite :

trois !

pe

ubi M. &3 s. elt certa.

Vel : Hodie cervtum 6

jj

licere fequi opimionem ,

que confideratis moralz

dg pati

eozatz omnibus alicui videtuy wotabilit

er proba.

gritorum

bilior: fed illa vegula morum , qua docet , licere Jee

fs

qui equaliter vel quafi

equaliter probabilem , eft opi-

$i p

mio, quae mibi ita videtur notabilitey probab

ilioY :

; tanti

3

evgo

N

38

$ )o0( 5

evgo certum smibi. eft licere fequi.. Certe nunquam

Ecclefia hunc ufum prohibuit , ut Ligorius contra

Patuzzi oftendit occafione. T/?e/um Laviftauarum ,

quz damnatz fuere ob alias cauías , e. g. quod Chri-

fto tribaerent ufum familiarem probabilifmi, qui

tamen fun

ur in ignorantia juris , que in Chri.

l)

ftum non cadit, & quiain globo tantum damna-

ta plura jactantius proponebant.

4 . Eft utilis,

quia peccazzm materiale , fi forte aliquod incurre-

Ma

retur, ab omni culpa purgat, cum ob rationem

directam, & ultimum judicium feu di&amen re-

Bigen

pluri

flexum periculum peccandi materialiter ita immi-

Yer[g

nuat, ut ad id hic & nunc precavendum nullus

g

moraliter obligetur; prodeft infüper i;z/foro ztro-

que, cum bonz fidei poffeffio faveat femper pos-

fidenti, e. g. fi b. £. poffeffor rem alienam con-

fumpfit (ine lucro remanente.

Imo habet locum

Dioi

Yab

etiam Zz comcuv[a quaeflionis de valore , ubi valor

inftar prefuppofiti habetur, e, g. dubium occutrit ,

(

an in certis circumítantiis Zicize zi poffis jurisdi-g

nm! |

ln

€tione ad valorem Sacramenti poenitentiz requi-

fita: docet communis , licere probabili jurisdictio-

l;

D

ne uti, fi hec tria coincidant: pevmi[fio Ecelefia ,

feu non prohibitio: contmumis T'beologorum prasis

penm

ff

& fenfus: cauía gravir non differendi abfolutio-

tel

nem, non faciendi Sacramentum nimis mo-

i

: leftum aut odiofum,

lil

nal

Tttor

COf

f in

e P

äirige

De

titn

39

EEE -

Yquam

contta

—De Legibus &ey- Juftitia.

TET

d Chri-

Q. r. Dogmatico-Speculativa. -

i, qi

a hi

De : Lege Divina naturali & pofitiva.

damtie

! utili,

are quoddam videri hzc materia poffit , in

24

Incurtte

M

quo non "Pro£eflaztes modo in fcopulos im-

stionent

fed Catbolici varietate opinionum viam

pegere ,

M W:

plurimum turbarunt: om

nino I2. reperiuntur di-

ia t

ver(e , & folum precipuz fententiz ,

m nulit

quas dctcf

gent ipfe objectiones.

r i

n p

Dico t. Lexwatzralis

confiflit -im adfu vationis

at t

Divie , que precipit. itec

effario ad. fzem cveatura

et looim

vationalis mece[aria , 3. pro

bibet mece[Jario bzic

ybi rah

oppofita.

Rat. 1. zegativa s

relique definitiones

de lege in communi

)ccurrit.,

non fatisfaciunt idez;, quam

g jurisdl-&

& in fpecie habemus :

ergo 2. pofitiva ; Lex de-

g ftqii

bet procedere à fuperiore

& quidem potente fub-

ibufcunque fubditis im-

risdidtio

um ita obligare, ut qu

odf

i

llntibus non liceat recedere à lege: e- £.

in

falfiloquis, gratitudin

e debita, occifione falforum

j p

ile&ione proximi per actum

abfilit

teftium vel judicis, d

yjs n*

internum &c. quorum contrarium

i

damnatum eft ab

Alex. VII. & Innoc. XI.

fed hoc nec netura ratio«

nalis, . néc ratio , nec

fynderefis feu habitus prie

morum principiorum poffunt. p. s.

Natura eft &

concipitur regulabilis , non regulans ;

vatio. eft cau-

. Jyuderefis

fa in(trumentalis & applicans regulam

eft adjumentum rationis ad. fubjectum

regulabile

dirigendum ; ergo.

Dices 3. Lex namraïiä eft intrinfeca nature ra-

9.

tionali : ergo non eft actus tationis Diving. f. a. eX

u

D

i

4

4o

Soeocm

fubjecto: Geztes,

que legen nton. babent , fibi ipfs

D

dex fznt. Rom. 2.

Ex teftimonio: Parrer legem

füa

dicunt conícientiam

. que eft L. fcripta in. cordi-

du

bus noftris.

. Ex ratione intrinfeca: qua zazzre ra-

^il

Zionali conveniumut , intrinfece bona & honefta funt 4

Wt

que difconveniunt, inhone(ta.

Ex praxi: illud

6

experimur honeftum , ad quod nos ditigit: dicta.

D

men conícientiz , Allud inhoneftum, à quo nos re-

&nte

VOCat ,

e€. g. veneratio parentum , cultus Dei &c.

(3. Le

X€

cnfti

ft feparabilis ab actu rationis Divinz ,

quod,

poteft dari

illa, quin hic detur: p. a. Zfmte volz-

[l

£otem Dei aliqua funt bona , e. g. füccurrere mife-

fo&c. &i

quod

pfa voluntas Dei habet pro z:£ivo prohi-

f «

bendi mal

itiam moralem, e. g. mendacii ; imo fi

Di,

ponatur z07 dari Deum , vel quod ad tempus fie-

(icato

ri poteft, fi quis Zgxoret. dayi Deum , daretut ta-

l.a

men actus honeftus intrinfece & inhoneftus in ho-

Itpo

mine, e,

£. agnofceret furtum effe turpe, veniam

deprecan

ti honeftam &c.

lmy

(3.. Non requiritur per.

Jona faperior & diftin&a

ad obligationem legis :

!

ergo. p. a. lpfa moziva zwgeutia in ho

mine impo-

1710

certe homo fe.

nunt ei obligationem fequendi ;

QTE

ipfum poteft obligare per

volum , vel pactum cum

&t Cri

aitero ; imo Deus poteft

permittere malum , quin

lur, q

illud prohibeat.

R. ad t. z.

fd a

a. ad prob. 1. d. a.

Ipfi funt lex, hoceft, fubje

z legis, quam ipfa

0. »

ratio intrinfeca illi promul

gat C. a. lex active

titioe

obligans & dirigens zz, a,

natura naturata eft re.

b

gulata lex in fubdito ut fig

no, ficut ars in pictura.

at

4ld. 2. d. a. dicunt confcie

ntiam effe Jegem zut pro»

Qug

mulgatam , fumendo app

le, |

licationem pro re appli-

Cata C. a. legem proprie

& active obligantem zz. a.

f

4dd 3. €3. 4.

eadem fere refponfio: fant honefta à

p

figno pofteri

ore vel effecdtu legem confequente ,

Em

non à caufa honeftatem formaliter

conftituente ,

Q

quz eft conformitas cum voluntate D

ivina obligan-

te; paucis :

latoris

]

Lex pafïïf'a eft erdinatio Legis

Yénije

nobis

& 50(9

41

ij if

nobis impreffa , fyiderefis eft confervatio & habi-

tualis cognitio hujus ordinationis , cozzfcietia eft

legem -

- cordi«

actualis ejus applicatio individuo particulari. 44d

AU VU

2, 321. a, ad prob. d..a. Dantut aliqua bona radicali-

ha font,

ter, fundamentaliter folum habentia honeftatem.

: ilud

'C. a. formaliter honefta ;; a. Honeftas formalis eft

it did

ipfa conformitas actus cum fuprema ratione diri-

005 It«

gente juxta fuas perfectiones proprias & rectam

Patet ergo ,

Da &c.

conftitutionem reipublice humanz.

Diing ,

quod , /; «6 exifleret , cui parezdusm seceJarto eft,

o thte

L

fcil. Deus , nulla daretur honeftas prop:ie talis ; &

quod pro tempore, quo ponitur darj peccatum ,

ler mïïe:

feu actus ut culpabilis, non poffit dari zgzoraztia

m i

l; imo

Dei, cum hic jam implicite cognofcatur fub pre-

dicato principii obligantis.

d 3. 3. a. ad . prob.

mpide

lorett t«

d. a. & hec ipfa motiva urgentia , vota libere fibi

impofita, pacta &c. fupponunt dari Legem natura-

tus n *

, yenam

lem precipientem C. a. fine hac lege zz a.

rtur jt«

Dico 2. Criterimm Legis maturalis fumt guber-

26.

1 legis ;

malio &g perfedliouum Dioinarum mauifeflatio ,

je impO-

atque easdenz bouoraudi in wobis obligatio. Rat. t.

jomo /»

Per criterium intelligitur principium , ex quo erui-

tum C

tur, quid L. naturz przcipiatur, aut prohibeatur:

m quiu

fed aliud affignati melius nequit, ut patebit ex

- l. d.' h

ob. 2. Debet hic ftatui regula , ex qua prinario,

van

univerfaliter , €3 füme fequelis umalis dignofci Lex

naturalis queat : fed hujufmodi eft noftra , quz à

i die

natura naturante deducit officium 1. erga Deum &c.

que maximum adjumentum , ne erret tam faci-

in pï&üm-

; 1

le, habet 4 Seriptura , quz vel Heineccio tefte

re 4pp

fumme confonat cum ]ure Naturz , & cóuJenfz

jem 4

-Dodorum , qui juxta Grotium vix erit, ut erret,

pnelta à

& non habet difficiliorem applicationzm , quam alia

uente s

quzvis fententia

tuentes

Dices 1) cum Wolfio : Melius ftatuitur in con-

21.

pbliga

venientia actionum humanarum cum natura ho-

minis

;islutorjt'f

C 5

0005

42

G )ootc w

minis ptzcifa voluntate Dei.

2) Cum Weltbuyfen

atti

&2 Galfezdo in contervatione fui, & utilitate pro-

n al

pria.

3) Cum Heug. Grotio , Paufemdorfio, . "Ebo-

dot

zafi in Socialitate & bona conítitutione reipu-

tg]

blice humanaz.

4) Cum aliz in. recta ratione,

h,

vel. voluntate Dei, vel cultu Dei.

$) Noftrum

Iit,

fundamentum laborat circulo vitiofo : Zdeo fzuzt

detr

inbonela t2 mece[Jario probibemiuv , quia repu-

lu

gnant gubernationi & perfectionibus Dei, & deo

vepzgaast, quia funt inhonefta & neceffario pro-

D

hibenda. R. ad 1. zz. a. Quia hoc criterium 19. non

i i

explicat officium primum erga Deum , ad quem

ii

natura eífentialiter ordinatur tanquam finem & à

2. Omnes

?

quo tanquam principium dependet.

friot

virtutum . actus preciperet, cum omnes conve-

ponu

niant naturz humanz. ' 3. Etiam conveniret atheo ,

foler

& obligaret hominem per mendacia &c. curare &

r

confetvare perfectionem corporis ,. quz fequelz

Ühr

peffimz.

d 2. n. a. Quia x9. non fervant ma-

Chn

ximam Legem naturg: diliges Deum ex toto corde.

$4

29. Qui tantum ex timore mali proprii, & fpe

Thiis

boni agere tenetur, z/] ageve£ pro boso patyie cuui

Tüort

jadura vitz vel bonorum , imo ageret in fuum

1. Sic nihil

pli (

privatum bonum contra focialitatem.

f

effet coutva JJus Nature , quod fui confervationem

Tatut

& utilitatem promovet, e. g. furari in neceffitate

Tet)

quacunque &c. honeftas non mereretur propter

etg

feipfam appeti. — 444 3. s. a. Nam r*. non eít

priucipimm univerfale , cum omittat primum off-

cizi erga Denzm , & hominem extra ftatum focia-

fat:

litatis conftitutum. 29. No e[feut probibita , qu&

ftatui communitatis non nocerent, & eífent pre-

Iu

long;

cepta, que huic prodeffent, e. g. peccata inter-

'oris

na, inceftus primi gradus, precepta occilio Judi-

cis injufti , repudiatio uxotis fíterilis, auxilium

e[lgü

praftitum peffimo , dummodo fociabili ; ut nihil

liy

I

dicam , quqd he regule veram beaziiudine

t non

ftj

att?n—

ä&)o-(æ&

43

Buyfe

attingant, que cum in hac vita dari non poffit ,

te pro«

in altera primum complenda, ad quam naturalis

, The

Ad 4. z. a. Semel in-

inftindus hominem urget.

: rEl

telliguntur forwaliter , deinde vadicaliter inhone-

atione,

fla, & ratio ultimata, cur neceffario prohibenda

Volrom

fiat, eft infinita Dei perfectio ex fe effentialiter

lo Jutt

determinata ad.prohibendum omne rad

b

à [epl«

icgliter in-

honeftum.

&idoo

tio po-

28.

Dico 3. Lex Divima Evaugelica N. T. iucboa-

.38, n

zive introdudia efl i nltimo tempore vita e9 mor-

a qui

L Chrifli, €g tuuc L. V. T. imchoative abrogata.

m 4

efi. Rat. Tunc L. inchoative introducitur , &

;, Qrno

prior abrogatur , quando fucceffive difpofitiones

,

mulgationeni

. uf

ponuntur ad confiitutionem & pro

retatins

folennem legis contrariz legi priori: f:

e

z

d hoc fa-

curae v

€&tum ultimo.tempore &c. p. s. BAnte mortem

; [

Chritti inftitutus eft Bapzifimus probabilius , cum

vant f

Chrifus à Joanne eft baptizatus ; Apoftoli juxta

xto cord

S. Aug. ep. 108. ante paffionem Chrifti funt bapti-

, &l

zati; inítitüta Ezcbariflia, & Sacerdotium ; pet

irie Qu

mortem Chrifti azztiquam Sacerdotium in velo Tem-

; in [ïmm

pli fciffo fundamentaliter fublatum ; per crucis$

facriicium priora Sacramenta veluti figura per figue

, iil

yvaponed

ratum finita, itatamen, ut adhuc aliquo tempore

d

retinuerint ob/igationem 64 efftélum in actu 2do:

ergo inchoative &cv.

[ n()net

Dices 1. Mäteria Legz:s Veteris adhxucdum du.

29.

fitith U

proxi«

itott (*

tatt p. a. L. diliges Deum fuüper omnia:

mum tuum ficut teipfum : honora patrem, ut fis

'M&l: qüæ

fent p*

longzvus : folennitas Sabbati in memoriam: Crea-

[

toris &c.

(2. Natura Legis V. fuit perpetua:

j i

d.

p. à. Baruch 4.. Hic

dfio h

-ergo non potuit abrogari

liber imandatorum Dei , €2 L. qua eft i eternum.

aum".]m

Lex jejunii ,

& imoralia durabant etiam ab Ápo»

. r

Rom. 3.

"I

Pco!is( commendata & obfervata funt :

att

Legent

44

8 ol

Legem evgo deflruisaus per fiden: ? abfit , fed legema

díi

Jiatuimus, imo tefte S, Leone Serm. 6. de Jejun.

colig

&octrina legis multum authoritatis prebet Evange-

w

lio.

3. Modus. abrogasdi non probat ceffatio-

fttü

nem inchoativam L. V. p. a. Lex durat tamdiu ,

Bul |

quamdiu non eft expre(le abrogata , fed moralia

Tl

& judicialia precepta funt abrogata, de ceremo-

nialibus nihil certum ; ad Gal. $.. Cirezemcidens. fe

Di

debitor efW wniverfe L. faciemde , hoc eft, obliga-

torty

tus. R. ad t. z. a. ad prob. d. a, Durant iftz

)7

leges ut Leges V. Teftamenti , & quoad promiffio-

Chrf

nes felicitatis temporalis , e. g. longzvitatis hu-

Aftetj

jus vite z a. ut leges naturz , & fub proómiffione

10 el

vite fupernaturalis zternz C. a.

d 2.d,a. hoc

Qum |

perpetuum , aternum dicit longum tempus, &

oniti

qua przcepta naturalia non deftruuntur per fidém,

Qati o

imo Leges V. T. juvent. ad difcernenda intrinfece

&der

bona & mala C. a, aliter zz. a.

ld 3. z. a. ad

prob. N. M. quia poteít lex variis modis abrogari ,

Pa

Jam j

e. g. iapfü certi temporis, ceíffante fine , Gal. 3.

(4 1

inftituta L. V. donec veriret femen , cui promifzvat.

üQfe

Heb. 7. TYanslato Sacerdotio uece[Je efl , st etiam

JLegis tramslatio fievet.

L.

Circumcidens fe eft debi-

Jiatig

tor Legis pro hoc tempore, non ut remedizi pec-

Itini

cati necetfario ( cum Baptifmus jam fuerit inftitu-

tus ) fed ut profeffio Le

Wra

gis V. & pro cafu ignoran-

Tep

tie vel omi(Ti Bapti(mi.

f

3o.

Dico q. Lex Evaugelica primum cdpit obligave

fed |

à die Pentecofles , quo L. Vetzus efl mortua. Wat. 1.

l,

ex parte Legilatoris, tunc incipit Lex obligare,

quando folenniter promulgatur; & ex parte Legis ,

fubir

Dopu]

Lex prior moritur, quando ceffat ejus finis , ma-

& Pm

teria , tempus, & nova oritur : atqui utrumque

fa&um in die Pentecoftes, ubi Apoftoli. przdica-

tilihug

Mütiæl

bant neceffitatem Baptifmi &c. .2. Si una L. gff

l

coutraria Alteri , 'ortà unà ceffat altera : atqui :

P. L. V. evat figura: d umbra u0u2 ; tantum

&

dedi

diftin-

4j

ä)O(vä

i eget

diftinguebat ;Tzzdæos à Gentilibus, nova utrofque

Jejun.

colligebat ; erat zzegazve imperfedla, nova autem

bvange

per feipfam conferebat gratiam S. hinc Jer. 3r.

ceffatio

Feriama domui I[rael teflameutum zovum , n quod

amol,

Paul. Heb. 9. dicezzdo z:0v4m , vetracíavit prius. &

mordi

Ephef.2. Legem mandatorum decretis evacuans.

- Certit

nidnn Jt

Dices 1. Lex V. jam prius eft mortua: f. a.

3

fmortua eít tempore Joannis. Lzc. 16. L. &9 Pro-

obligie

ant z

phete u[que ad .Joaunem , vel cette tempore mortis

romio:

Chrifti, in qua translatum eft Sacerdotium , 7*//a-

as T«

zuentum N. coufirmatum cfl. Heb. g. (2. L. V.

oniffo

non eít z1ortzta à die Pent. p. a. potuiz etiam poftea

cum frudu adhiberi, imo circumcifio pro cafu

r

w d

omiífi Bapti(mi deDzi£ adhiberi in remedium pec-

cati orig. ( 3. Si L. V. eft mortua à die Pent. etiam

yer ts

intridix

eodem tempore facta eft morzifera feu prohibita.

DA i

-

$.. Varie due Leges comivavie excludunt fe :

pbrogati ,

jam zozi mzdo promulgata eft N. L. in die Pent,

(4. L. V. evat pofitive imperfecia , & mala , ad-

, Gl

eoque neceíffario quamprimum prohibenda. p. a.

iij cth

yi i

L. Heb. 8. zz0z vaca£ calpa. 1. Cor. 3. eft. mmimi-

firatio mortis &g' damnuationis : permittebat odium

et debi'

odio babebis imimicim izum ,

n [

inimici Matt. $

ufuram erga exteros, poenam talionis, libellum

rit ii

repudii &c.

( $. Si L. non ftatim cvafiffet morti-

h ignüm'

fera , «dpo/loZi z0x fimmiate obfervatlent legalia ,

fed potuiffent ine peccato ferio ea obfervare : fed

j ol

; Mb

hoc non facum eíft, & g. Paz noluit Titum

fubire circumcifionem clam ,

licet prius propter

pbligatt:

je L

populum Timotheum jufferit circumcidi , & Cephas

feu Petrus Antiochiz fimulate fe fegregabat à Gen-

1i5 j D

tilibus, .& acceífit Judeos cum iis legalia ablti-

tromque

nentie à fanguine & fuffocato obfervans, unde

prædica-

Paulus ei iz faciem ve[litit , quia reprebenfibilis

a L.F

atqu! :

evat , &2 Gentiles cotgit judaizave , Gal. 2. hoc eft ,

dedit occafionem , ut Gentiles crederent, legalia

tantom

cum

diftit

46

&5 0o0tí€

cum Evangelio neceffaria effe, & Judzi ipfi tur.

Lh!

barentur.

R. ad s. 3. a. ad prob. d. a, Mortua eft

fdom

tunc quoad prophetias de Chrifto , & obedientiam

p t

D. Patri à Chrifto exhibendam C. a. quoad obli-

77

gationem legis & quidem plene z. a. aliud eft,

,

quod prophetie de adventu & factis Chrifti fint

J dha

implete , aliud , quod L. ceffet ipfa.

Ad 2. "1. a.

b ma

ad prob. d. a. potuit adhiberi ut ritus quidam re-

Efllm b

ligiofus Legis V. C. a. ut obfervatio legis etiamnum

(;

obligantis zz, a. pozzit adhiberi , ut fic Lex Mofaica

hls ]

cum honore fucceífive fepeliretur , 202 debui? ,

i c,

quia obligatio ejus ceífavit , & pro peccato oti-

Qi £

ginali tollendo fufficiebat apud illos, quibus Lex

Nüleer

N. nondum eít promulgata, fides interna paren-

(imglat

tum cum figno quocunque externo religiofo ut

Va

remedium L. Nature , apud alios actus charitatis

ddi T

vel contritionis , ut votum Baptifmi , fi Baptifmum

Juleg

non poterant reipfa accipere.

Zd 3. s a. ad

Pal

prob. d. a. Leges quoad omnia contrariz , exclu-

hy j;,ï

dupt fe invicem C. a. tantum quoad aliqua zz. a.

&Bregm

eo ipfo, quod una viam ad alteram pandat , non

funt ex toto fibi contrarie : deizde in die Pent,

QU

ftaut

fuerunt folum »auci Greci & Gentiles ac Judai

Iqlti

prafentes, hinc L. N. fzcceff/v? introducta & pro-

mulgata per orbem univerfum eft, quod proba-

ii $.

(clus

bilius completum eft poft 4o. annos, quando poft

Apoftolorum martyria predicta à Daniele ever(io

autiqu'»

Jerofolymas contigit & per orbem. publicata eft;

61,

d qu

tunc folum Lex V. facía eff imortifera , & paritet

ul ,

vemedium Legis Nature fublatum , quod. interim

int ;

valuit, licet Chriftus jam advenerit, quia fubftan-

tia fidei in parentibus non fuit adventus Chrifti hoc

t?mpori

determinato tempore , fed Eum wveztzrum aliguo

I5 to

p

zempore à Deo predefinito , & nobis plene pro-

mulgando, quod durante boc temporé verum fuit.

4dd 4. 9. a. L. V. erat pofitive perfecfa in füo gra»

n

du, & tantum énperfedía uegative relate fcil. ad

L. N.

M GF!

& »ot€ X

47

pf u

L. N. illud eft enim fimpliciter feu abfolute per-

toa ed

fedum, quod ma/zon probibet, deducit ad bozum

diendam

per timorem tanquam initium fapienti& , accome

oad oDl

modatum ftatui ab imperfectioribus ad altiora du-

liad eft

centi, habens cozcomitantem gratiam , & praecee

d n

ptà charitatis , qnorum ope plures evafere fancti 5

4d

ubi mala folum dicitur per accidems propter ab-

*[Uidam fe

uüfum hominum & traditiones perperam introdu-

eliamnur

Qas; certe odium fuge feu abominationis erga

a Nofaca

hoftes Legis, poena talionis à judicibus infligen-

m i,

da &c. non erant mala, & odio babebis imimi-

acoi 0f

cum $3c. folum à Scribis Legem interpretantibus

gibus lt

male expofita funt. — 44 $. s. Juppof. quod Apoftoli

r p

fimulate egerint : Paulus Cezchrzs fe totondit ut

religidi

Nazarmi, Jerofolymis fe purificavit , julfit circum-

;; chortti

cidi Timotheum , quia uterque ejus parens erat

Judaus , marer autem Titi Gentilis

reprehenfio

p

;nba

Pauli fic defenditur ab-Harduino : ( 1. Nec Paz-

yíg. ed

Àus finulate reprehendit , sec Cepbas fimulate fe

iliqua !^

fegregavit à Gentilibus, cum teíte Paulo 07 Yecfe

ndat , nol

ambulaffet , & tettibus Cypriano & &Aug. Cephas

qie hn

patieutie exemplum dederit, quod nomn convenit

süCïuæ'

fimulationi ex . condicto factz.

(2.- Cepbas uom

fuit $. Petrus , fcd unus ex 70. difcipulis, cujus

m&a &' pïü-

d p

focius Apollo: ita aperte. Clemens Alex. unus ex

antiquiflimis, mortuus 217. apud Eüfebium L. z.

c. 12. Hift. Hfloria apud Clementem ait, Cephbam ,

jd at

de quo - Paulus : n faciem €jc. umum ex 70. di[ci-

yblicta &^

pulis eju[Aem momimis cum Apoflolo.

Idem pro-

& gt

yod ii

bant verba Pauli, fadíam ipfum, circumjlantie

temporis & perfong. nam (3. Pazu/ui eod, cap.

ya ibl

Chrilti

bis nominat Petrum honorifce tanquam Petram

& caput Ecclefie : ergo non eít credibile, quo

r dl quj

eum repente Jacobo poftponat, & per defpectum

lene p

erum 1l

dicat , oifzm-effe tantum columnam . Ecclefiz.

(]

(4. Fadhlum mom comvenit S. Petro , qui Z4cf, 1o.

in [UO gr

pae

"

cum Gentilibus manducavit ; qqi c, 1. primus

L

Y

am

48

m o ( N

Ji

lam decidit, circumcifionem non eft neceffariam .

qui confirmatus in gratia à Chrifto juffus eft con-

[

firmare Fratres fuos * quis credat, eum ita er-

Dd

h fj

raffe in materia religionis, ut reprehendi à Paulo

neceífe fuerit ? (/5. Nec comgriüt tempus; cum

diri

1]

eodenz-fere tempore Paulus & Barnabas Jerofoly-

T0 (Iye

[

i nf

mam afcenderint ad Petrum , Jacobum & . Joan-

nem , ut Concilio de legalibus habendo d. 15.

Qs p

intereífent.

ithpen

( 6. Comvenientius ad|cribitur fatium

illi, qui r. Cor. 1, jam à Paulo diftincte poft Fra-

UM

tres Domini pofitus , Corinthi predicans occafionem

tedit D

folvendi

dedit zelotypie inter baptizatos: ego fum Pauli,

ego Cepbe ejc. cum Petrus nunquam OCorinthi

lat lp

predicaverit. Ita Harduin, cum Codicibus Gracis ,

hmat,

Chronico Alexandrino, & Clemente Alex. &c.

chlgffa'

pro honore S. Petri contra opinionem S. Hieron,

tüenda

d cioi

& Gregorii M. tempore pofteriorum.

ceffari

Ya Q

( Ioi

1

Q. 6. Dogmatico ï—- Theorica.

Imperi-

ts d

« poteflas Ecclefiaffica. fi& . diffindla

hat

Tühg 1

à politica ?

fallica

z

LÀ

Jot. Hec.Q. eft contra Acatboficos , qui Magi-

& gk)l

'anqus

ftratui tribuunt fupremum jus tam in facra

quam profana , ut in Principe connexa fit vi di«

C tefl

gnitatis poteftas temporalis cum fpirituali, c. g.

[ern

determinandi in caufis Religionis, ferendis legi-

Brün j

bus, convocandis Conciliis &c. quibus accedunt

Cdergy

Ditris t

ili, qui Principibus tribuunt fupremam infpectio-

nem in res facras, & Immunitatem Ecclefiaftie

Fuli

cam ab iis dependentem dicunt, atque ab eorum

t fer

duntaxat privilegio profectam.

Altlum

Dice.

C

492

& 20o0€389

fiiam,

Dico. Poteflas Ecclg]ïajliba efl diflincia €9. in. 33

Rat.

eft cott-

dependeus à politica. Principum &2 popzis.

Poteftas, qua in fua origize eft immediate à Chri-

n la el.

fto folis Paftoribus Ecclefie conceffa, que fua

j à Pauo

j; qm

digrritate tranfcendit politicam , in fuo fize omni«

no diverfa eft, perpetua £radztioze in fola Eccle-

j

fia confervata ,. & ab zpfis Principibzs ut. foli Ec«

& ]i

debet dici diftincta. &

) As

clefe propria agnita eft ,

fed hujufmodi eft

qr ff

independens à

oteftate politica :

Ecclefiaftica : f

s. : Chriftus immediate Mazz. 16.

st

dedit Petro & fuccefforibus ejus C/aves ligandi &

yciliont

folvendi, ac poteftatem pafcezdi , gubernandique

ii Pal

ffus eft :

Paulus A. 20. af-

(

ficut Ip(e à Patre mi

firmat, Epifropos à

Spiritu S pofitos effe vegere

JUs Gïæclm !

Ecclefiam Dei , &c.

Quia Chriftus Eccleliam infti«

| MCX- Ü

tuendam modo regzzm , modo aciem ordinatam

$, Ht

& civitatem , corpus myfticum &c. nominat, ne-

ceffario propriam gubernandi poteftatem directi

vam unà & coactivam ei concedere oportuit.

n

(a. Poteftas politica intra Juizes zature & fines

[CA,

imperii continetur , Ecclefiaftica ad objecta fpiri-

tualia & fupernaturalia fidei , gratie ac peenz

elevata eft. ( 3. Laica pro fine fe/icitatem matz-

lijkinäa

valem , & honeftatem moralem intendit , Eccle-

fiaftica beatitudinem sternam ab Authore gratiz

& glorie fpectare jubetur.

(4. Quod Ecclefia

: qi

Y

tanquam jure fuo praxi & authoritate Cozzciliorzim

fitt

ac teftimonio Pazrzm ftabilivit, id traditione cone

n i

fervaffe dicenda eft ;

atqui jurifdictionem . pro-

"iL

yli, ^f

priam &c.

p. m. Apoftoli jam d. 15. palam de-

ciderunt : Spivitui S. €9' mobis vifum efl, mibi

accedlfm

omeris vobis ultra imponuere , quam. bac nece[Jaria,

1 infpeä'o'

Paulus 1. Cor, laudat Corinthios, quod ejus pr&-

& inceftuofum ibi excommuni-

Ecdcüam-

cepta fervaverint ,

ab eorum

cat. Athanafius ep. ad. oit. foli

£. reprehendit Con-

ftantium Imp. quod fe rebus

Ecclefiaticis immi-

m.j:

íceat , refertque Hofium Ep.

Cordubæ ei dixi

ib

a p

$9

.ä*)O(ESä

Tibi Deus Inperium commifit , s0bis ea , quue funt

imo];

Kcclefie ,, concredidit.

Gelafius 1. ad Anaftafium

tf

Confrm

lmp. ep. 10. Dzo fzmt, bmperator Augufle! qui.

bus bic maunudus principaliter vegitur ,^ autborizas

d

Jacra. Poutificum ,. £2 vegalis poteffas.

Similia N&

J

colaus l. àd Michaelem Curopalatem, & in Decre.

T V|

THhnio

to Gratiani di/l. 96. ideo rejectum eft. Hezozicum

Zenonis, Ecbiefs Heracli , & T»ypus Conttantis

lngdi

de naturis, voluntatibus & operationibus in Chrifto,

f e

(5. Teflimouium datum ab una parte pro altera

pf

habet in judicio robur maximum; fed ipfi Princi-

Tij

pes &c. p. »s, ut.taceam Conftantinum M. zz Cozc. .

i dya,

Nic. Theodofium Jun. in ep. ad Cozmc. Epbef. da-

julives

za, Honorium Imp. Valentinianum &c. Juftinianus

Til

autbent, quomodo oportet, àt: Maxima funt dona

Gpibus

JDei Sacerdozium &9 Lmperium;, illud dioimis mi-

&Xetol

mifiraus, boc bumamis prafideus. & Bafilius in

Drim;

Conc. VIII. NzJlis Laicis Hücet Ecclefiaflieas caujas

haben,

racfave — boc euim Sacerdotum 3 Pontificum &i

tibis

qui regiminis offiimm [ortiti fuut.

to Jf

Raz.2. Is L. V. longe dignitate inferiori , quam

b

titiano

fit L. Evangelica , non dabatur Laico poteftas in

ti; f

facra, & Sacerdotes habebant propriam jurifdi-

dotm

€tionem : ergo à fortiori etiam in L. N. p. a.

Noz affaumiz fibi bonorem , wifi qui vocatur à Deo

if qy

Teto

dauquam 4daron. Heb. s. Nolems obedire Sacerdo-

Á

3is imperio, morietuy. Deut. 17. Ideo Sazi volens

iUm

offerre holocauftum rejectus, Ozia; volens adole-

1j ,

re thus lepra percuíffus &c.

Chrlfh

!ijtj

34*

Dices 1. afferendo fadía (x. Poteflas Ercläï

Ti if

Jfiaflica faltem independens primum Pontifici con-

ceffa eft à Coz/laztizo M. vel Conítantino IV.

Qd à

lpof

vel Phoca, Hinc (2. Gregoriu M. vocat Mauri-

r

tium Dominum fuum , nec aufus eft legem . de

Ftty l

militibus in Monafteria non fufcipiendis tollere ,

imo

Qug (

& )otCt ä

*s

que fui

imo Leo IV. Imperatores nominavit(fupremos Pon-

aaftafium

tifices, difi.10...9. (3. Imperatores elegerunt ,

jfe! qui

confirmarunt , & depofuerunt Pontifices : Ozzo F.

utboritt

depofuit Joannem Xil. & conftituit Leonem VIII,

wollia J

Henvicus 1V. depofoit Alexandrum ll. & Grego-

. o Detta

rium VIL. & conftituit Godolaum & Guibertum,

Haniicu

Henricus I1I. omnino tres depofuit, Sylveftrum lT.

Conflnts

Benedictum IX. & Gregorium VI.

Imo ( 4. potee

v it ib

flatem eligezdi Pontificem , cum negare jus. non

poffet , ultro conceffit Carolo M. 44drzazus L. can.

; go d

i n

Hadriauus, difl. 63. & Leo VIII. O:toni L. caz.

Mi

im Synodo. ib. poftquam Leo IV. à Ludovico Imp.

judices petiit , quorum fententiz fe pariturum pro-

. Eff]?f.d ,

miát.

( s. Coivocatio Conciliorum competit Prin-

; Jolinams

T fm:! W

cipibus, imo & prafidere Conciliis; certe actus

ii

exerciti vel jus oftendunt , vel prafcriptionem.

Bol

Prima 4. Coucilia , que ut Evangelia quatuot

habenda funt ex mente Gregorii M. ab Imperato-

fligat 00j

Nicemum 1. à Conftanti-

iif t

ribus convocata funt,

no M. Cozflautimopolitauum 1. à Theodofio M.

Epbefinzim à Theodofio Jun. Chbalcedonene à Valen-

tiniano & Marciano ; taceo Laodicezfe à Conftan-

tQtl » Gluam

aeltas !

tio; fere ficut Reges in V. T. Synedrion Sacer-

iam June

dotum convocarunt, & (6. zpf/ Pontifices &9 Pa«

tres colledi decreta ibi facta judicio Principum fub-

N j h

jecerunt, prout fa&um in Conc. Ephefino ep. ad

:mmï )

dire u

JAuguflos, in Arelatenfi & Turonenfi erga Caro-

R. ad

lum M. in Moguntino & Cabilonenfi &c.

1. . &.. Conflantinus ipfe vocat fepius Pontificem

ons d

Chrifti Vicarium , quando ei donavit bona sobH/ia,

€2 immobilia circa. Romai , licet ei non donave-

rit ipfam Komam, & iuflrumentum . donationis ,

j /lj üdf'

quod ab aliquibus oftendebatur , corruptum aut

ytilici CO

fuppofititium fuerit , ut ex Baronio,. Gretfchero

n

no !^

cat

Maut

& Spondano probat P. Schwarz, zo. 8. Comflame

tinus IV. ceffavit ab ufurpatione jurium Ecclefiz ,

ceme

qu& fibi arrogabant Imperatores violenter à

Jufti-

p^

niano

1 to]leiïe !

$3

&)O(ä

niano fucceffive ab Eutychianis feducto ufque ad

foleni

Conftantinum ]V. ut legere eft apud S. Greg. iz

Subjn

P[al. $. posit. Pbotas folum declaravit , Epifco.

Yocals

AAàd 2.

Gre-

pum CP. effe fubjectum Pontifici.

qun j

gorius M. explicat clare i illa Epiflola , fe tantum

V ln

loqui ut hominem privatum , nec fuítulit morem

fanquan

milites ad Monafteria admittendi, fed tamen ad-

UT

junxit cautelam , ut non fufcipiantur, nifi prius

qui p

rite examinati & probati.

Epiftela Leozis IV.

Nitün e

probabilius cortupta , vel conficta eft, & vox:

fitnt (Y

Pontifex fumitur improprie pro defenfore Ponti-

ficie fedis.

doga &

ld i. d. a. Conftituerunt & defti-

tuerunt Pontifices per vim , aut ex zelo ultra jus

Dia

extenfo , aut invocati contra Pontifices male in-

lu ii j

trufos C. a. aliter zz a.

O:to 1. joannem amo-

potedat

vit , quia hic patris fui potentia intrufus valde

filtici

male in Pontificatu vixit : Hemrvicus IV. fuit hoftis

liice,

fere maximus Pontificum , duos' Antipapas coníti-

Quod t

tuit: Tempore Hezrici IHl. Sylveftrum expulit

f

Benedictus utpote intrufum, Benedictus & Grego-

al ( l

rius fponte ceíferunt Papatu.

Ad 4. 1. a. Quia

g,

hzc conceffio tefte Baronio ad an. 774. & 964.

& lichr

eft à fchifmaticis affidta Adriano l. & Leoni VllL,

T0 C..

JLeo IV. tantum judicio difcretionis fe fubjecit ,

Ll

non coactionis.

ld s. 1. a. vel difl, Authoritate

ttator

Ífua , ut capita convocarunt Conc. z. a. delegata

Qu

folum, & ut defenfores Ecclefie C, a. Niceum 1.

lrios

de Io. teflatur AAcf. 38. quod convocatum fit fimul

in fl

etiam authoritate Sylveftri. CP. l. convocavit Da-

Ciorj

mafus, quia faffi funt PP. ipfi collecti tefte Theo-

Utrigf

doreto , L. s. Hifl, ex madato literarum Pape ad

"Theodofium miffarum fe conveniffe..

fh'onu;

Epbefinuna

potet

convocatum eft à Caleftino induftria Cyrilli Lega-

Udttor

ti Apoftolici , ut ipfa Pape epiflola ad hunc data

ib ci

explicat,

Chalcedonez[e rogante Marciano per epi-

tf

Jiolam à Leone I. convocatum eft,

Imo ipfi Reges

8?ïele q

dudaici Saccrdotes Íuos amice folum invit

arunt ad

ll!, em

folenni«

j

8 »)o€

fque al

fo!znnitätes , nonimperio coégerunt, 444 6. d. a.

Greg, ii

Subjecerunt Pape & Patres decreta Comc. ut M.

- pl

vocatis Eccle(ie pro urgenda executione C. a. tan-

2, 6t

quam judicibus pro decifione zz a. ad Carolum M.

fe tantn

ufi funt quidem majori expreffione , fed folum

t moren

tanquam formulà urbanitatis, & quia aliqua Laicos

concernebant ; fortaíTis erant occafío placetz vegi ,

amen d

Caoterum

n prii

quod particularia Conc. exfpectabant.

itir TV

notum eft, quid contra Ecclefiam jam olim atten-

& vor :

tatint Conziter "Tufculani, Adalbertus cum 'Theo-

gt t

do,fa & fil. Marozia.

x ddi

Jp olir jl

Dices a. ex vatioge &3c. — Ct. i—Ton datuy. fla-

35

iup u flatu, hoc eft: non dantur duz fupremz

e; mll

poteftates independentes in mundo: . ergo Eccle-

pner d

fiaftica non poteft combinari , nifi fit fubjecta po-

niis vt

litica.

( 2. Immunitas eft privilegium Jufliniani ,

" fuiriois

as al

quod tolli rurfum poteft , ficut datum eft; certe

fepius-jam fuit variaa: ergo non eft Juris Divi-

ni (3. Eccle(ia Chrifti eft folum zz;o. z fide &2

j Gu

j & QUi

gratia, cujus arma alia non funt, quam preces

& lachrymz , ut Ambrofius oraz. coztra. Auxent.

:

,& 9

]mo c. tributum. 11. q. 1. ex eodem dicitur: J4gri

U

Ecclefie [olowat tributum s. fi agros defideret Im-

s fübjtth

perator , poteflatem . babet, visdicandovum . ita

hothontid

cum Febronio & Lochttein hodie quidam. R. ad t.

, d

Axioma recens fufcitatum d. a. non datur ílatus

yiccm

in ftatu, fi ftatus i(ti (int diver(iin fe & fuis fun-

yn i

&ionibus z. a. fi nuila diverfitas detur, fed eadem

VocaVit »

utriiufque íit dignitas, ratio,- & ordinatio fun-

qede TE

&ionum à Deo introducta C. a. in eadem zavz

g Pa*

poteít dari Gubernator aliquis nauticus & militaris

bþþdfm!m

fun&ionibus diverfis prepofitus ; poffunt in eadem

rilli Le8*

urbe cives fimul effe milites , civili & militati po»

honc oad

teftati fubjedti ; poteft Ecclefiaftica poteftas bellum

n

v

getere contra Politicam &c. d 2. z. a. Chrifti

d«

ipü Reges

ni, etiam Laici jam erant exempti tempore Pauli

X COf.

itarunt ?

3

folctti

$4

& )o ( &

Y. Cor. 6.. Audet. aliquis veflfrusm. bobens, stegotium

el

vlit

adver[us. alterum . judicari apud imiquos, t nom

apud . [ancíor? imo Deut. vy.. Noleus obedive Sacer-

pit

dotis impeyio , smioriatuy &c. ubi Sacerdotibus da.

pitu

tur poteftas ; exemptionem agnovit jam Cozc. Ro-

à

2nasum 200. annis ante Juftinianum cum Carthag.

bis

hd

lIe, cum aliis: Clemezs Pap. 4oo. annis prius cum

aliis. Cozflantiuus M. Lmp. cum aliis 200. annis

tht

prius apud Rufinum Z. ro. vide L. decereimuw,

Qttüm

Cod. de Epifc. audientia ; & quia immunitas eft

Qu p

Jüris Divini in thefi , non poteft faltem ex toto ei

lenfis

Qos 1

praícribi, Dein etiam privilegium , quo concedi-

tur exemptio à Jurifdictione alicujus, perfonis

iliqu

non fubditis , cum confenfu totius Reipublice

Ut tat

Chriftiane , & quidem in remunerationem tranfit

fs O

in pactum, & eft irrevocabile : nempe C. iz qua-

QeinQ

libet. ait lmp. ftabiliens privilegia /ceztes snagis

H

Religiouibus , quam officiis, 3. labore uoflram vem-

ly ,

publicam coutiueri.

Zld 3. d. a. Ecclefia eft unio

etiar

qualifcunque cum Chtifto z. a. fub uno vifibili

Sitici

Vicatio Chrifti cum conceffione jurifdi&tionis vere

At

& fibi propriz erecta C. a. S. Zmbrofius opponit

fole

preces & lachrymas dominatui defpotico per arma

tificb

militaria , non vero coactivo per arma fpiritualia ,

Que |

quibus ipfe ufus effe fcitur : reZigzua loquuntur de

fto :

vi, cui fpe cedendum elfe ad majora mzla aver-

ii

tenda fuadet prudentia : quod vero zzz V. T. a&tum

tam

eit, e. g. quando JofapPat conftituit Jerofol

y,mis

&dh

Sacerdotes , abftulit lucos feu fylvas ,. in quibus diis

de

facrificabatur &c. fecerunt Reges caufa provi/rouis ,

Wzmus.

jute defeufionis & cum confez[u,Pontificum , aut

in ctiminibus snmixzi fori, non jure regiminis facri

ac jurifdidionis. Sic Capizs/are Aquifgrani à Ca-

rolo M. factum eft ex permiffu Epifcoporum , ex

li

veteribus Canonibus, & cum Sacérdotibus, unde

mirum non eft,^quod Clericis aliqua prafcribat ;

gliter de Jibris Cavolinis , qui multa zzcorvenientia

N

conti«

$5

GBb »o€ €

eontinent circa cultum imaginum &c. hinc licet

bofit

ultimum Capitulum Hadrian. l, laudaverit, ut-

j o

e at

pote

folum à Carolo M. Epifcoporum Franciz Ca- :

hus di«

pitulis adjectum anno 790.

tamen poftea 1$49.

ab háretico in luce

m protra

&i & muitis falfitati«

ytts M

Carthi

bus corrupti fünt. V. Bernini Zo, 2. ad Jec. 8

rips QUtt

Ex dictis folvitur objecfio Claud. Fleury , qui po»

teftatem Pontificum dicit injuftam ufurpationem

o, ani

d

ori Mercatovis ,

atl

ortam ex falfis Decrealibus Ifi

nins &

qui perpera

m credebatur eíffe M

. lfidorus Hifpa-

lenfis , ex a

bufü Gregorii VII. poftea inter San-

x tolo l

y concad

&os relati ,

& Iunocentii III. quippe licet abufus

aliquando irrepfi

ffet, non ideo negandus eft z/ui ,

perfonis

ut tamen male optat Platina & Mattha.

Paris ho-

p

ftes Pontificum ,. ex quibus Fleury hzc fcripfit ;

em trit

deinde et( I/ídovzs hic, qui vixit circa annum

( n

450 , in fua editione Conciliorum Epiflolas decreta-

jjor

fuppofititias immifcuerit, tamen

jj r

les 4?4. citciter

& omnes fere fo

, eft uni?

etiam genuinas habet azte,

Siricium anno 385.'ele&dtum , & nos

nil ex lfidori

)o Vlübïh

Decretalibus deprompfimus , quia omnes ejus

Epi-

onis vt2

(tole habent ezzdem flylum , quod à diverfis Pon-

ti&icibus fupponi nequit; q

uia adhibent vz/gatam ,

que primum

24. annis po

ft Siricium ab Hierony-

viritul

mo adornata: eft

; quia compilate ex decretis Pon-

gontur *

tiácum & Conciliorum Sirvicio pojleriorum , qua

m

tamen quafià prioribus edita allegat; quia falfas

v' T' 3&0&1

adhibet zz0Zas temporum & Confulum ; quia tacet

irofly

de cozztroverfiis primorum feculorum &c.

uibus t

AA L. ERN

j 0/1)?/1.0115 !

a)

Uf y

Q. 7. Dogmatico - Practica.

ginig lt

rna

cl

orült v

An. lex bumana, obliget. in »—Confcz'entia 2

li

; undt

*

'(Tres funt hic adverfarit.

1, Waldenfes

36.

4 cflbatæ

Not

4

Babyl. eit: C/amo

gt

5; If.utbems de captiv.

4

[

qonti

$6

$ )o0í€89

Jidentev ,. Cbrifliamis mibil ullo jure . po[fe insponi lo«

eedi

gums liberi enim fumus ab ommibus,

2. Joam,

pn

Hufs malos folum Principes excludit à poteftate

;(

ferendi legem valide , quem YVicieffus fecutus eft.

gi

3. Gerfom docuit, hominem non poffe legem pert

E

fe ferre , fed declarare folum legem Dei , qui per

el p

hominem tanquam promul

[cien

gatorem folum loqgi-,

N

þur.

t d

37

Dico. Da£uv lex bumana ex [e obligaus im

gitat

con[cientia five feratuy à Jegitimo Superiore Eccle-

D&

Jfiaflico, five Politico

» eiiam 128lo &5 acatbolico ,

gt

anodo legitime.

temp(

m

Rat. 1. Paulus ad Rom. 13.. Omzis auima po-

la.

teflatibus [uperioribus fubdita fs ;

qui vefilit po-

C' ac

teflati, Deiordinationi vefflit. — f

Z

bditi eflote uon

Tus

Jolums propter iram, fed etiam

propter . coz[cien-

folu

Ziam. Ubi tria dicit Apoftolus : hominem fubdi-

ipo

tum teneri obedire : hanc obedientiam provenire

cond

€x ordinatione Dei : & obligare in confcientia füb

lhges

culpa. 2. Gubernator habere debe£ poteftatem , &

huni

hanc babet participatam à Deo, & ita, ut poffit

Citqu

confequi fizem fauin : ergo poteft legem ferre obli-

[/

gantem in conícientia. p. a, &2 C. Ubi mom efi

medï

Gzbernator , corruet populus , Prov. 11. . Deus po-

a

teft fua poteftate obligare in confcientía , eamque

Quo

Ethnicis Im

fic communicavit hominibus, cum etiam Cafari &

fef

peratoribus Lzc. 2o. jubeamur à Chri-

ln

fto obedire

». & hi non obtinerent obfervationem

tor

legum in c

afu impunitatis ,

cum malus . magifter

diat

fit folus metus poenz , & fub

diti boni privarentur

Ti

merito obedientie , & mali non fatis coérceren-

p

tur , quod vel Machiavello vifum eft,

W

It

38.

Dices 1. Tim. z. Lex juflo

uom efl pq/ïtä .

2. Lex humana

fui:

Dozininw legifer mofler, la. 33.

qui

cedit

T

$7

BetcH

porri l

cedit in prejadicium Dei, cum fic mon fatis

ommaunitati

humanza.,

, Jntn

profpexiffet. Ecclefie & c

yotetutt

3. Omnis lex bumana dedzicfa

eft ex principiis Le-

utus f

gis &ternz Dei, aut Juris Nature, & omnis oD/i.

gem pi

gatio effectus eft legis Divinz : ergo homo folum

eft preco illius. - 4. Ex parte fubdit forum con«

qupt

fcientie eft forum Dei, quod eft fuperius huma-

m lo

no

$:

x parte legislatoris, hic nec potef liga«

re, de quo non poteft iudicare: fed humanus le-

hgoit d

gislator civilis non poteft judicare in foro intet«

y: E

no &c. nec ozi obligare, quia non

exprimit obli«

audblt,

gationem fub peccato ,- fed ad fummum fub peena

temporali.

6. Ex pavte füzis poteftas facularis fo.

]um intendit tranquillicatem externam.

R. ad 1.

d.a. Lex V. T. & comminativa fponte obedienti

i p

C. a. Lex N. T. & fimpliciter directiva zz a. Chri-

nfili j*

ftus legifer nofter principalis, fupremus fed non

j i

mf[im-

folus eft. 444 2. z. a. Quia poteftas humana eft ab

n [ubd

ipfo derivata , pro circumftantiis vult leges novas

condi, & regi homines per homines : tulit ipfe

yovenire

leges ad fufficientiam pro generali directione com-

entia (üb - |

munitatis , & reliquit poteftatem legislativam pro

aLettl , &

citcumftantiis occurrentibus , quod fatis eft, d 3.

w p l

d.-.a. Deducitur omnis humana à lege zterna Dei

terre ll

mediate , remote quoad poteftatem à Deo parti-

RUE

& normam idealem C. a. immediate

Das

cipatam ,

quoad formam, ejus intrinfecam z a.

licec Con-

n eat]

feffarius habeat poteftatem abfolvendi à Deo, ta-

l Cæfari

men ipfe homo vere abfolvit; ergo etiam Legisla-

Ut äbei-

tor &c.

Ad 4. d. a. Eft forum Dei five imme-

ationdd

j mggi n

diate per fe, five mediate per hominem à fe con-

ftitutum obligantis C. a. tantum per fe immediate

jyarentut

pracipientis zz. a. Legíslator humanus femper agit

ércerett

ut uimier Dei,

fed tamen plus , quam folus pro-

mulgator , feu zzz

dius fünplex voluntatis Domini

fui.

ZAd s. ». a.

Sufficit, quod alium habeat,

ppfit :

qui loco fui tranfgreffores judicet & puniat; nec

homim

$

Ccon«

ci

4

$8

& )ot u

conjuncta effe debet poteftas directiva cum coa.

D

Civa; dein actus externos poffunt judicare. 4/-

[t)ni

Zerum d. Non vult obligare verbis explicitis fub

g

peccato C. a. implicite zz. a. hoc ipfo , quod ferat

fenf

legem , cujus natura eft obligare in confcientia ,

[.qu

jam intelligitur effectus ex faa caufa, à qua na-

Tong.

turaliter defcendit.

Zd 6. d. a. Vult tranquilli-

f0

tatem externam , fed obtinendam per medium obli-

Vilegi

gans in confcientia, adeoque per medium in ali-

filem

quo fenfu fpirituale vel morale C, a. per medium

N

mere materiale z. a. szeqze. dicas : Leges humanz

perii

paj[/m euervantur fugiendo, appellando , fuppli-

idüc

cando, aut per preícriptiones, confuetudinem ,

grübe

privilegium &c. ut vi careant.

R. - a. Fuga

Pt a

hominem-non libéerat ab obligatioze legis perfo-

óm

nalis, confcientia, & Deo vindice; aliter nonni-

fürg.

hi! loquendum de lege merelocali. 2. 4ppellatio

àor

à fupplicatione -differt per hoc, quod appellatio ab

pari,

inferiore Legislatore ad fuperiorem interea fufpen-

ib

dat obligationem legis, uti etiam fententiz judi-

hn

cialis, fupplicatio autem imitetur appellationem à

lltot,

cenfura, quarum neutra. fufpendit interim effe-

ctum.

intro]

3. Pariter eft lata diverfitas privilegii ,

da u

quod habet vim maximam , cozfuetzdizis, qua eft

ttifce

media, & prafcriptionis, quz eít infima.

|Pra-

Jcviptio concernit perfonam privatam, tendit ad

difan

obtinendum vel rejiciendum jus proprietatis aut

privilegium , & requirit pro fundamento habilita.

e[

tem perfong ad poffeffionem rei prefcribendz;

fu.

quod (i perfona eífet inhabilis ad prefcribendum ,

Áint:

habilitati per privilegium poteft: e. g. Laicus eft

inhabilis ad acquirendum jus electionis Ecclefia-

ftice , jus decimandi Eccle(iafticum , jus ftatuen-

Tl )

di impedimenta matrimonii &c. hec inhabilitas

tolli poteft per privilegium, ficut jam dudum Laici

h

à Qr

funt habilitati ad jus nominandi & prafentandi

lt j

cap.

Ecclefiafticum pä: cap. 3. de J'ure patrouat. &

uit.

Cvl

& o

39

« C0h

ult. de c&izcej].' 'pmbend. Con[uetudo | concernit

e' Al'

communitatem , tendit ad introducendam vel abro-

iüs [uh

gandam legem , & requirit pro fundamento con-

od fent

fenfum legalem , aut tacitum Legislatoris; ,quod

pentia ,

fi ejufmodi confsetudo jam prius à lege vel ca-

Qu v

none dicta eífet abufus vel cortuptela ,. poffet in

inqalli

re non intrinfece mala Legislator per quafi pri-

m obl

vilegium hanc legem vel canonem limitare pro cafu -

vin dl

faltem particulari , e. g. quia Beneficiati folum ex

L. Ecclefiaftica juxta probabiliorem tenentur fu-

meedium

huranz

perflua erogare in caufas pias, poteft confuetudo

induci teftandi ad caufas profanas juxta P. Schmalz-

, fuple

vdinet

gruber, zi a6. de teflam. s. 83. . Vatiz regiones

a, f

per confuetudinum contrariam derogarunt quibus-

dam conftitutionibus Pontificiis quoad poenam cen-

Js WFU,'

er nott

fure, quin eafdem abrogarint quoad culpam juxta

axioma : qzidgzid potefl Priuceps per legeya , boc

jj

E

paviter poteft cou[uetudo ratiomalis. — Si aliqui ex $.

PP. petunt abrogari leges humanas, e.g. Aug.

) üfpt

g jude

ep. 119. ad Januarium , Bernardus L. x. de confi-

iorremm à

derat. ad Eugen. loquuntur de legibus noxiis male

introductis, vel de executione legum inconvenien-

m d

joilgi

ti, ubi quidam Ecclefiaftici judicis civilibus fe im-

mifcebant : fediffe Apoflolos judicasdos , Jäul—ggä ju-

z

,

dicanþes 41012 lego , ait Bernatd. z.

d

veni

39*

gatis

»- Q. Pro declaratione materiz bujus oppido ne-

ceffarie quandomam com[uetudo pravaleat legi .

) habiüli'

aut libertati ? quaudonain lex pravaleat privilegio ?

xibendts

fint feqq. propofitiones.

bendüm !

aicus €

fcclelite

Prop. 1. Confuetudo ut prevaleat legi contra-

Yie , tequirit quatuot,

1. Rationabilitatem | Cau-

(latueti

te, é g. liberationem ab onere nimio , modo actus

habiliti

à confuetudine intentus non fit contra legem Dei,

aut à L. Ecclefiaftica dicatur abufus & corruptela.,

(entani

2. Ut populus inducens

&

c. 1. de c?np/hetud. in 6

coniuce

"h

5

60

& »ocu

confuetudinem habeat izrextionem geseralemi feu

tht

interpretativam (ic perpetuo ageudi.

3. Actus

Cf

aptos, & Jiberos cum fcientia dari legem prohi-

10

bentem, & abíentia metus gravis agendi contra

qiijf

legem , e. g. Germani ut inducerent licentiam la.

l lgi

ciciniorum in jejunio , ut Clerici inducerent li-

Q at

centiam teftandi ad caufas profanas ex refiduis

fti fr

beneficialium , ut alique Communitates inducerent

gratu

immunitatem à quarta funerali , & fpolio, licentiam

&ntra

mercatus die fefto &c. debuerunt fcire legem con-

Tütütm

trariam &c.

4. Tempus longum , hoc eft 1o. an-

tj

fhorum.

t 10j

tions

Prop. 2. Ut comfuetudo pravaleat libertati , & in-

judica

troducat legem confuetudinariam , requirit 1. Caze-

Qmm

fam rationabilem.

2. Intenutiouem generalem , ut

Ts r

actus preeter legem perpetuo obfervetur. — 3. Sciem-

Q

diam, quod hic actus introducendus nulla lege

Xime

priore precipiatur, e. g. fi Ulerici fciviffent, aut

1l uj

putaffent ; Breviarium eífe prius aliqua lege Apo-

n

ftolica preceptum , ejus recitatio non foret lex

prelor

confuetudinaría ; idem eft de oblationibus ad aram

nnis ,

alicubi &c.. 4. Tempus 16. annorum. Confuetu-

Ti [

do autem hzo /egizimu probari debet argumentis

Operis

feqq.

I. Si actus ex fe difficiles diu à communi.

Vitute

tate obfervantur, que non prefumitur hoc factu-

inter

ra fine obligatione,

2. Si ejus obligatio valde

amit

conducit ad benum communitatis.

3. Si Superior

n

'

tranfgreffores punit, aut reprehendit.

4. Si; po-

&l

ln

pulus omiífione actuum fcandalizatur. in dubio au-

D

Ut

tem interpretandum pro confuetudine libera & de-

vqtionali.

ln p

ds, |

( Prop. 3. Lex prevalet privz'l&gz"o in tribus cir-

cumftantiis.

lt

I. Si privilegium z20:2. diredie afficit

Iho.

immunitatem à lege , e. g. Cajus in loco interdicto

Gd

exiftens obtinet prixïilegium audiendi facrum , te-

Tilg

netur

6t

$55)9€(9

p fen

netur eo uti die fefto, ficut liberatus à vinculis

, Ms

carceris ,

ut Suarez. Sotus & Navarrus docent.

2. Quando privi

| proli

legium 'cezfetur — per abufum | e[fe

1 conti

amifum vel utendo privilegio ad malum , e. g.

pam li

fi figillo proprio à Superiore conceffo ad res offi-

erent T.

cii utaris ad infames literas; vel tranfeundo Zmi-

. tefidi

£es privilegii , e. g. fi ex colle&ura eleemofynee

ndoceret

gratuite facias exactiones obligatorias ; vel agendo

contra fuzems privilegil, e. g. Ói oblationes ad or-

icentim

em Q

natum templi datas impendas ad ornatum domus

e o at

tug. 3. Quando privilegium babetzr pro amijo

ex non u[u, ad quod requiruntur quatuor condi-

tionts:; Ut privilegium fit odzofz/m , hoc elt pra-

yji, E

judicans Juri communi, aut pluribus, aut uni ex

communitate , e.g. privilegium colligendi decle

iit 1. Qu

rilem , Ut

mas novalium, aut eleemofynas in certo diftri-

&u, exfpectativum refcriptum ad beneficium pro-

i $r

ulla t

xime vacaturur & juxta caufidicos jus afyli. Ut

non u[us fit diuturuus, hoc eft, tanto tempore

Hbüt& al

lege 4p*

durans, quantum requireretur ad hoc jus pofitive

prafcribendum , e. g, fi decimas non colligas 40.

foret leX

, ad arat

annis contra Écclefiam , &i non colligas 1o. an-

nis eafdem contra Clericum privatum , non utaris

Confaet

atgument!ï

operis rufticorum , preftationibus annuis, aut fet«

vitute I0, annis contra dominum privatum. Ut

conmu

; fb

interim da£a fit occafio utendi, e. g. civitas non

amittit jus gladii , (i per mujtos annos non fit

".

$ Superi!

comprehenfus reus, nec familia jus fepulture ia

alieno loco facro, fi diu nullus fit ex ea mortuus,

m

, dubio?*

Denique ut acfw coníra privilegium forte exerci-

£ui non fuerit Z cafa extraordinario pofitus, e. g.

ibers &

non perdis privilegium immunitatis à tributis dan-

dis, fi ea dedifti ingruente gravi reipublice ne-

ribus CIf

ceffitate , nec immunitatis à decimis , fi eas Pa«

rocho folvifti tempore , quo hic vi&tu neceffario

if aj

carebat ; nempe dormit interim privilegium , &

ld

finito cafu rurfum currit,

Et horum , que hic

ful s

£ecene

gat

62

BolX

recenfita funt, ignoratio non

;

rato partes älige in-

i

utili inter fe collifit.

Á ver

piend

Prop. 4. Probabile eft, quod fezteztia Judi-

Tire,

cis legithne lata, fi traufeat ia vem judicatam

fenel

juxta Jui flatutarium , locum habeat in foro cone

&d don

fcientiz zz/iav legis, adeo, ut fi poft hoc tempus

fsf

aliquod inftrumentum contrarium eruatur, fen-

fl 1

tentia tamen fub(üftat.

Rat. 1. Authoritas P.

lhoti

Wieftner, Schmalzgr. Pichler cum feptem aliis.

Centes

2. Si caufa eft finita per tranfactionem , tranfa&tio

flig T

in hoc cafü fubfiftit: ergo & fententia, cum con-

domint

clufio in caufa ante fententiam facta fit quafi li-

lio t

bera pártium conventio in eventum fententiz ,

nifi facta eífet. cum refervatione, conditione ,

o

proteftatione , quo cafu non procederet conclufio.

3. C. 13. dé feut. €3' re judicat. exprelfe dicitur:

Jus ex Jententia facfum efl, poflquam im vem

D

tranfít judicatam , etfi. contra jus. litigatoris lata

fuillet.

Certe ficut prefcriptio transfert jus abfo.

lutum poftquam completa, eftque introdu&a , ne

lites multiplicentur ; res non maneant incertz &c.

J

fic fententia fudicis authoritate publica lata. 4. For-

maliter juftum pro foro externo cenfetur pariter

tale in interno &c, Zpplicatio. 1. Si Judex adju»

Not.

dicat debitzzmi folvendum ili, qui ex allegatis &

haj

probatis in proceffu pravalet.

2. Si debitor nóu

üm [

folvit, immittit Judex creditorem in bona debito-

Ceu p

ris primo quidem decreto zz cuflodiam bonoram

Tiént;

debitoris,

fecundo autem decreto poft annum z

polJeffiosem

it fj

» ut ca debito tempore velut füa pra.

Jüti

fcribat , vendat aut retineat , ita'tamen, ut, quod

füperat debitum, debitori reftituatur,

)'Wütlt

;o Si f. gï

h-obn!/]';

"Titius cozdzxit bomitim vitaliciuan

; & fubito mo-

riatur, fructus hujus boni per fententiam , aut

Metga

lia

confuetudinem (ic dividendi veniunt ; fi eft z/fur-

" os

tad do.

frucius , fruäfus pendentes adhgc pertinen

minum

li

a ootcCm

€5

minum directum , jam collecti ad hæiedes Titii ;

ïlitle i.

fi vero /it feudum , fructus primi femeftris inci-

piendo à meníe Martio , quo incipiunt progermi-

jj Juli

nare, pertinent ad hetredes Titii , & fructus 2di

ulicatui

femeftris incipiendo à menfe Septembri pertinent

foto ctr

ad dominum directum , cum his ultimis menfibus

folus fundus & fundi dominus attendatur. V. L. 2.

X tempus

yr, fen.

feud. tit. 28. ergo fi Titius vafallus moriatur-2do

Martii , omnes fructus , non attendendo , an pen-

vitas P.

tem al

dentes, aà collecti fint, pettinent e. g. ad duas

filias Titii, fi 2. Septembris, omnes promifcue ad

trandio

cum at

dominum directum. Sic tacita hominum conventio,

falvo tamen Jure Statutarii.

ii

(ententity

ynditiote

- condult

[e dictt:

g m

De Sdcmmen?z's unverfem.

yorir i

jos ao

Q. $. Dogmatica.

lod Y

certa G

De natura 899 mumero Sacramentovum.

a T

: bt. Ervrores novatorum & hæreti&örum in com-

r piri

49.

adex il

pendio hi fünt partim ex S, Epiphanio L. de

beref. Theodoreto L. de bereticorum fabzulis , par-

allegi

tim ex recentioribus Polemicis,

1. Zrcbontici

jebitor

ceu protoheretici fere oppugnabant omnia Sacra-

orna d.eb,].w'

menta , ut àdco applicatio: redemptionis confiftat

7 bonorülïl

Manichbei cum Ga-

gnaom i

in fola cognitione veri Dei.

janis Baptifmum , cum Encratitis matrimonium ,

t fua p*

ANovatiazi eonfirmationem & poenitentiam , Pee

Ut qllG

.Si 6b

£robrufiami cum Joan. Scoto Erigena an. 880. cum

Berengario Archidiac. Andegav. Euchariftiam , 7-

jbito o

bigenfes extr. unctionem ,

'Tbaudemi. ordinem,

4m « a

2. Hos fecuti prztér Lutherum , Calvinum & Me-

et m

lanchtonem Authorem Auguftanz Cenfelífion

is £res

ntad

d

gunu

Süc'?'a-

64

m )og.í m

Sacramentarii Carolttadius |Canonic. Wittemb.

al s

Oecolampadius, Monach. & Zwinglius Paroch. &

lt

quatuor combinatores ,

Cailly Paroch. Cadomi,

aiit

'Thierry de Maixnes Monach. Ellies Dupin & Cou-

D7

rayer, qui ex Ecclefia Anglicana & Gallicana mix-

GUf

tum quoddam fpurium facere conabantur ; ut ni-

ifuna

hil dicam de illis, qui ipfam clavem Sacramen-

figii

torum , feu Baptifmum adulterabant , quales 2zaa-

Qdind

[

tuoy primavii ratione formz fuere : — Paulianiltz :

ij

Baptizatur N. im womine Patris per Filium im

jred

Spiriu. Apoftolici: Baptizo te izm tribus fine initio

hn

principiis , tribus Filüs, €g tribus Paracletis. Euno-

ii

miani non ultimi ex Arianis: Ego Ze zmergo im

Veter;

niofem Cbrifi, & Montanifte : Ego £e baptizo im

fita], Q

Patren , 62 Film Mostamwm €3 Prifcilam.

pio j

Dum ijnterim quatuor alii materiam corrupere ,

traditi

AMarcofi oleum , Zfrmezi quidam lac

Qtem

, Flagellautes

fanguinem ,. & Jacobite ignem adhibentes.

GIæCj;

2. Cum maximu;n hic negotium faceffant

: Diü

Graci, ritus Ecclefie noftre Latinz & Grece re-

r

cenfebo quoad eífentialia materie & forme. Ba-

(tufry,

piHfmi mat. aqua elementaris & ablutio.

Forma

ER

ZLat.

Bapiizo te im womime P. €9 F. €2 -Spiri-

itrin(

ius $. Greca: Baptizetur ferows. Chrifli im suomiae

P. (2 F. C2 $p. $.

( 3.

Cozfirmatiomis mat.

m f

Sin

chrifma & inunctio in fronte.

Forima Lat. Comu-

defini

Jirmo te &3c. Grac. S. prinzum. chrifmate iuun-

1777

geutes, C9 froutem €3 oculos g4 azres Cgc. cou-

&il

Jignautes . dicimus : Signaculum doni Spivitus S.

li j

(5. Eucbariflie mat. Lat. panis azymus & vinum

U Ven

& vite. Form. Hoc efl corpus sneum : bic efl ca-

lix fanguinis mei. Grec. panis fermentatus. Forz.

pray

19' Co

Rogams te Chrifle , ut Sp. $. pauem bunc faciat

corpus S. Jefa Chrili. fic de vino. — (4. Pesiten-

J

flïiq

4

(j

fie mat, peccata perfonalia hominis baptizati &

que

UT

confeíTio dolorofa. form. Lat, deprecatoria ufi

ad

QHO fm

À

P.

f&)o(ä;

65

W/ittem,

ad Sæc. XII. tum indicativa : abfolco ze à pecca-

Paroch, d

zis dwiy. Grec. aliquorum faltem : D. Jefa ! ve-

Cadomi,

gnitte ,- Yelaxa ,- coridoma peccata.

( $. Ext. 1.

jin & C

élionis mat. oleum benedictum,- Forz, Lat. indi-

licara n

cativa ufque ad Szc. Xll. tum deprecativa: per

r ; ul

iflam unélionem indulgeat tibi Deus , quidquid dee

Gacrant«

Jiquifli. Grec. femper deprecatoria , faltem adjun-

ales qui

€ta indicativie : zego £e , ut more miliis agreas

(6. Ordinis mat. Lat.

aylianilla:

golfis faperave potceflazes,

Filium i

porrectio inftrumentorum : Grac. femper impofitio

; fite ii

manuum. Form. Lat. accipe poteflatem vel, accipe

iletis, B

Spirituni $, Ggc. Grec. Diviza gratia promovet N.

jc i

Venerabilem im Prvesbyteyum. (.. Matrimoniü

3uat. corpora habilia, traditio juris. Forzt. accee

ie r

: pj

'"ptio juris mutui in corpora , vel figna externa

traditionis & acceptationis, cui Sacerdos addit ut

| eorripat

Jl

ceremoniam : Égo vos comjuugo ia imatrimonium.

o

Græci addunt impofitionem corong , & orationem,

; Dico jam 1. Sacramentum in genere bene de-

41.

1 (abefïar»'

Gtgce P

finitur : Sigmum feufibile divinitus iuflitutum ad

Unde quia

ymz P

coufecrandum | Jabjecium. Juum . Deo.

Sacramenta V. L. conferebant folum fanctitatem

p Eu

'

"E

extrinfecam feu Zega/em , qua aggregabatur fubje-

&um populo electo , cui credita funt eloquia Dei,

üin i

o P

- Sacramenta .antem internam feu /azdlificantem ,

"

definitur Sacramentum N. L. Sigzzim Jeunfibile di-

"^

if

ii

vinitus iufliiutum ad conferemdam — [ubjeco fuo

]

gratiam Jaucfificantem. Rat. Hec definitio conve-

u "

nit iis, que certo conftant nobis ex revelatis ,

ii ^

convenit omni & foli Sacramento , convenit fenfui

j & m

& praxi Ecclefiz. — Certe Aug. contra Fauttum L.

li *

19. C. I1. ait: lz zullum nomen Religiouis fiwe

!

$ for

verum five falfum coagulari bomimes po||unt , zifs

yi fir

p

aliquorum Sacramentorum. vifibilium conartio col.

Jigastur; & ficut omnes Religiones Deos fuos ali-

aptizat

uS r«

tibug

Ti —0 )

Jquoi facfificia Foluere , ita aliquibus fenfibilib

b

66

NOooCH

tibus velut milites in militiam adunatz funt. In

I

fpecie convenit definitio remedio peccati origina-

gni;

lis in L. Nature, de quo Aug. contra julianum

du

L. 1. c, 11.. Nec ideo. credendzus eft, aute circu-

cifiozem famulos , quibus imerat Mediatoris fides ,

iU

[rità :

zullo Sacramento. Ejas. opitulatos. e[fe parvadis fuiss

quamvis, quid ilud effet, aliqua nece[Jaria caufa

i A

Scriptuya. volucrit.

l fui

Convenit circumcifioni , quz

fub Abrahamo 4o0. annis ante Moyfen orta perfe«

& E

veravit in L. fcripta ufque ad Chriftum petr 20oo.

gti *

annos przter alia Sacramenta purificationum &c.&c.

ftttdug

42

*

&b

Dico 2, Iz L. gratie funt [eptem Sacramenta

precdje , que à Chriflo iflituta. couflaut. vebus

tj

danquam maleria,

Diier,

vevbis tauquam forma, t

virizie can[audi gratiam fandlificamtem. — Rat, 1.

Perpetua traditio Apoftolica ex principio Aug. de

KE

gratia :

Baptifmo L. 4. c. 24. — Ozod zeziverfa tenet Ecclefia ,

3uy,

4zec à Concilis infütutzm, fed fempevr vetemiun

el, mom wifi autboritate Apoflolica 1raditum : cer-

& Q

Lhme cveditur , hoc eft, à Chrifto conftitutum

UUR

& per Apoftolos promulgatum eft maxime, quan-

Qu i.

do Ecclefia opiniones contrarias ftatim , ut natze

t N

unt, ut errores in fide aut haerefes damnavit ;

BUHTTN

hujufmodi eft doctrina de Sacrámentorum nume-

hg

IO.

2, Signa characteriftica Sacramenti conve-

niunt folis & fingulis his feptem Sacramentis, Ba-

.l d

Ej

pémo, Cozfrmationi, Encbariflie ,. Peuitentia ,

Ext. Unciioni , Ordizi €9 Matvimonio, p. a.

Ad,

huj

Hzc figna funt tria, ut detur rizus fenfibilis cone

]u C0l

ftans rebus & verbis; ut promiffrio gratie imme-

Á

diate ipfi actioni cum debita intentione pofitze

fptem

facta; ut zandatzuim Cbrifli ufurpandi hanc actio-

nem ad fignificandam & caufandam gratiam in

Thà dici

mg(m

fubjecto recipiente: fed hec dantur, utex verbo

08 N

fg;ipto deducitur.

li hg

pn 0i

1. De

m

67

(0B52o9C€S

, h

1. De Baþt. Mavc. ult. ritus : Bapzizantes eos,

j onpin

gtatia; qui baptizatus

fueritv, Jalvus erit. mane

,

Jutanit

datum : ze &3c.

1fe Cirttts

doris f

2. Confirm. .4. 8. ritus; lmpomebant maum.

gratia : accipiebazt. Spiritzm S. mandatum ; factum

ulb j

furia aj

ipfum Apoftolorum , qui fine mandato Chrifti non

aufi fuiffent hoc palam facere.

füom, que

n petà

3. Euchar. Joam. 6. ritus : dccepiz pasem

€2c.

uifi

Tcpo

gratia ; qz mardaucave

h

Yit, wz'vgt. mandatum :

munácts

mauducaveri [75. .

4. Poenit. Joa:z. 20. ritus & gratia: Ororzmt ve-

fnma

sifeviiis. mandatum : ego smitzo v05, Jicut me

ijut p

Pater.

j v

& Mb

-s. Ext. Un&. Jacob. 5. ritus : Oremt Juper ipfum.

pio h

1

gratia : . i peccatis ii , remittuntur. mandatumz

t h

inducat: Presbyteros.

, veftitii

6. Ord. z. "T'inotb. 4. ritus: per impofitionem

fituis 0

manunuum. gratia & mandatum ; refufcites gratiam ;

onfütutl

que n te.

ff qi

NT

4. Matrim. Epbef. g.y ritus : Nfatrimonz'um ide

guuim Sacramentum. gratia & mandatum ; 2z Chrie

du

D

n m

jto

€3 Ecclefta.

Quibus omnibus addi poffunt

.alii a

dhuc textus , e. g. Ephef. s. U£ faucfificavet

nií (

yat, D*

- Ecclefiam | sumdams lavacro. aque 62 verbo. vite.

Ad. 9. Lnupouebast mauus fuper illos. &9' accipie-

Pæiiiïmïü !

bant Spivitum S. ]ac. g. Comfitemimi alterutrum

ii ?^

xb

peccata veftra. Unde tertium Florent. zz decret. ad

Zrimenos una cum Ecclefia Orientali profitetur

ia n

ye p

feptem Sacramenta , & Trid, S. 7. caz. 1. anathe-

ma dicit, /; quis dixevit , Sacramenta, N. L. 91032

anc o

itata , aut effe plura

;ratiam l

fui[fe omuia à Chrifto D. iufi

ldem docent S. PP.

Ti

vel pauciora quam .fepten.

fic Aug. de Baptifmo L. 5. c.

20. Audit Deut de«

H ,

; J

precantem Juper. aquam Baftz;/'mi , Juper ole

uper

68

B 510

Jatper Eucba'r'g)'iz'am, Juper capita eov

;

2 , qg:zþui

x

4 (f

manus anponitar.

Craen

Cf ft

43.

Dico 3. Hac tamen Sacrasmenta. 22ó:

potefl Ec.

Cen (

clefia. fab]lautialiter mutare , fed quadam. accidene

[73

zaliter. circa illa.

Rat. x. Apoftolus 1. Cor, z1. de-

A.

claratis fubftantialibus circa Euchariftiam , de ac-

n p

cefforiis addit : QCezera, cum vemero, difpomam.

UT

Unde Trid. S. 21. c. 2. docet: poteftatem in Ec-

ha br

clefia relictam 'effe z Sacramezzorum: difpeufa-

pua

Zione falva eorum fubflautia mucandi aliqua & fta-

fitition

tuendi.

2. Comveniem: efl, ut Dominus peregre

Á p

abiens adminiftratori fuo relinquat aliquam pote-

D0n j

ftatem pro diverfis circumftantiis ex prudenti arbi-

Cafoorge

trio aliqua difponendi; quod Ecc/efa. fape fecit ,

ldb

quz in his materiis concernentibus fidem aut me-

f r

dia falutis errare nequit juxta Aug. regulam : Noz

Sacran

credereim Evangelio ,. wifi me Ecclefie doceret att-

£boritas.

ülfj, |

Á

if $

ddtgyt

4

Dices coutra x. C. Definitio Sacmmeäiz' debet

Pa

explicáre , Sacramentum effe //ezzn Jlabile inttar

Ut Dtge

legis; ideo enim in ftatu innocentiz nullum fuit

li W

Sacramentum , quia brevi tempore duravit, &

1. d,

Symbolicum , feu fignum habens fimilitudinem cum

fao effectu.

VC

2. Sacrantezía V. L. vel non foe-

Qqua &

runt Sacramenta , vel zqualia noftris, ut !nnoc,

6a

lL. c. zmajores. 3. de Bapt. quia caufabant etiam

finti

gratiam faudlificantem

; ut temedium L. Nature ,

Oiatjor

& circumcifio ; fiquidem remittebant peccatum

Y proy

originale , & omnis remiffio fit per infufionem

gratia.

3. Remedium L. Natuve non fuit Sacra-

. lrifi

ET

mentum. p. 4. Non habuit ritum externum ; &

fides parentum vel" miniftri interna non poteft al.-

M t

lii

teri prodeffe , non agit ex opere operato ex ipfa

acione immediate ,

aut merito alieno Chrifti,

RI Q

t

maxime, Íi parentes fuiffent in: ftatu peccati.

n&.[

4 CiT-

69

moocH

! ngibyi

4. Circuicifio non fuit Sacramentum. . a. Säu

cramentum dehet effe smedisin commune 5 circume

cifio folum parvulis & quidem die 8vo duntaxat.

gf D.

Certe Chriftus Rom. 15. dicitur Mizzifler circume-

à aC

& tamen certum eft, in N. L. non effe

cifionis ,

w 1. d

Sacramentum : ergo mec prius.

. Similia de efu

3, d

agni pafchalis ,

facrificiis pacificis vel pro pecca-

iij poam.

to, qu& fimul fuere tunc Sacramenta. .R« ad 1.

n i E

9. a. Predicatum Szabile effe effentiale negat Zfrza-

ije

ga cum aliis : Symbolieun: fatis exprimitur per de-

finiionem & eít proprietas emanans primum 'ex

yi

Ad 2. z. a. Innoc.

s porept

figno practico fanctificationis.

non intendit paritatem in effódíu, fed in appi

pam [)Ot&

denr a

caiionme, quod infantes merito baptizentur contra

I Áii

Anabazptiftarum przdeceffores, ficut olim circum-

cifi funt. Prob. d. Caufabant gratiam fanct. ipfa

lem at

yim: M

Sacramenta V. L. . a. fides interna miniftro-

rum, quam continebant Sacramenta. C. a. Paulus

d d

ipfe Sacramenta vocat Ga4 4. imfirma €9 egena

elementa, Heb. 7. zibilad perfüclum adducebaut,,

ner;iz' du

PP. azie Aug. circumcifionem valde deprimunt

ut precifam à fide interna , PP. pof? A4ug. attol-

Ti iniïa;

sullom tl

lunt illam propter &idem inclufam. — 44 3. 77 4. a

grob. d. a. Non habuit ritum externum 40bis 110f2

lyrarit,

vel à Deo determinatum , ficut etiam Chriftus ali«

ylinem am

qua Sacramenta non in fpecie infima determinavit

d o *

C. a. aliquem in communi , e. g. elevationem in-

fantis verfus coelum , elevationem manuum cum

pupt eli

oiatione , facrificium z a. fides ob bonum prolis

j, Natr

eccatull

ex promiffione Dei /pecia/; , privilegio , & meritis

Chrifti ex opere operantis operabatur de comgrzo

falionen

jit Sacra

in juftis , £ comdiio in non juftis parentibus ,

fere ut folent applicari zzdzgemtie pet modum

3uftl ;

fuffrapi. d 4. s. a. prob. d. Non fuit univere

pote& J

fale medium , cujus defectus tamen fzppleri po*

|ex ip.fä

tuit per aliud medium

, €. g. remedium L. Natura

Chfi&ïf

a. Chriftus dictus eft Mz-

cciti

C. a. non fupplebile z.

,

3

uiier

h

(

79

ä)O(ä

zifler cireumcifionis, non , ut Minifter Sacramen-

DA

ti, fed ut Pradicator, miffus à Patre ad przdi.

(iqtit.

candam Judzis circumcifionem. Ex quibus patet r.

qufen

rejiciendas effe definitiones hreticorum , L. 5306f

Atl

nianorum , quod Sacramentum fit: Sigmum diflin-

Gnt m

&ivum. Chrifliani à Judaeo C2 Gentili — Anaba.

Tentor

ptiftarum: — 4dnonitio ad vitam bozam.

Zwin-

dl C

glii :

O

.

P

piguoratio [ui ad militiam Chrsfli.

,Cal-

Myaue

vini & Lutheri

Sigillum obfignans promi[frouem

Iilra a

gratie, velexcitams flem i2 Chriflum. Patet 2.

f

Deum nunquam defliruiffe bowiines etiam patvus

Ti$, du

AiNtgnog

los mediis neceffariis falutis, cum remedium pec-

cati originalis vel propriz vel parentum libertati

Qubl

allegarit , , eo

Qüvis e

fqug internis infpirationibus horta-

fus fit,

tbos ,

Vs

45»

Dicer conim 2. C. Non funt feptem præbife

prob, .

acramenta: p. a. Si numerus feptenarius eífet

(9r [

. dogma, deberet ex Verbo £radizo , vel. Jcripto id

oj

conftare : neutrum fit. p. ss ( 1. Traditio ut lit le-

ts Lue

gitima , debet efTe cozlaz; à tempore Apoftolorum ,

ttdes

zziverfalis, per $. P P. propagata tanquam teftes : ta«

att, (

lis non eft noftra, cum Cyrillus Lzcavis Ep. Grac.

Cl

1638. in formula fidei Legato Hollandico tradita

in Ed

cum Ecclefia Orientali duo folum Sacramenta pro-

Sacra

" fiteatur.

(2. Scripiura nullibi a(fignat plura Sa-

lt n

cramenta , & feptem determinate , quod in re fum-

Cite $

mi momenti fieri oporteret.

(3. $. PP. nullibi

prini

feptem Sacramenta enumerant

; imo S. Chryfoft.

4ls,

duo tantum ,

quz ex latere Chrifti fluxerunt,

Trüenta

Jaugais, & agua, hoc eft, Euchariftia & Bapti-

gharin

fmus. S. &mbrof. L. i. de Sacramemti. & can.

Pquenx

sulti. cau[. 1. q. 1. tria, aquam, chrifma, fan-

guinem &c.

üIis [)

(4. Imo vefevumt piura. Cyprianus

Wint.

etiam /otionem pedum in coena ult. L. de cavdizal.

Chrifli operibus. quia habet ritum , promiffionem

l "8

Tin]

gratie ; Ji zom lavevo te ,. 401 babebis partem. im

U

ame,

&52o0CS

"x

acratet.

wre, & mandatum : Jficut égo feci, ita Cg) vos fa»

cum €x opere operato

àd prad

ciafis. ali mariyrium ,

üs patt l

conferat gratiam , alii /acy?fic

ium, utin V. T. alii

diédlam/ vel Sacramentalia , qu& voe

L5

aquam beue

nut. dif

cant myfteria.

( $. Sigua cbavaéíeriftica Sacrae

L

mentorum funt gráàti

s excogitata , partim quia

, Atb

& LW

etiam conveniunt Bapzi[izo ,Joannis , partim etiam

Sacranmentis V. L. que fuerunt actiones Dei, ficut

fi

(.6. De facto zzos zume-

nrrlfouett

nofítra actiodes Chrifti,

vamus plura , Íc. Baptifium faminis & fangui-

- Datet

m pan

nis, duz Enucbariflis in heri , unum , alterum per-

quems in facto effe,. confe[fiouem privatam &

um (f

ordines faltem 3 hierarchicos , quorum

y lbet

publioem ,

quivis cft Sacran

jentum, ( 3. Non omnia conftant

ibus hufe

rebus, ut confe

ffio, autverbis, ut matrimonium.

R. s. a. ad

V. Symopfüs T'beol. tvipayt. moval.

qrob. C. M. s. s. ad 1. C. M. s. m. Cyrili Lu-

m r

narius ei

cari; formula fidei fuit falfo per pecuniam a per-

fido in gratiam Hollandiz o

btenta, unde damnae

] fw'iþto i

onftantinop. & Jerofol.

yinut lt e

tus Lucaris 166g. à Conc. C

tefte March. de Nointel Legato Gall. per Jeremiam

oftplorur ,

Patr. CP, Ecclefia Greca, ÁArmena, JEgyptiaca,

hs

Chaldaica, Ruffa , Moldav

a tefte Nicolao Spadario

b5 6ret

in Enchir. Holmiz 1667. con

feff funt , fe fepterm

jio tradit

Sacramenta, femper. eredidi[Je. A4d 2. d. a. Scriptuma

gmenta

hoc nunquam dicit terminis expZicitis C. a. impli-

; plun ?

cite & quoad rem ipfam z. a. ficut nunquam ex-

jinre lP

primit voces

: bhomoufion , transfubftantiatio &c.

) nl

ZAd 3. d.a. S.

P. finguli non teftantur feptem Sacra-

-

Ch tj [OR-

menta Zy. a, cum ve€

| tunc nulli hzeretici hoc impu-

duxerüt

vel circumftantiz , &: g.

gnarint , dum fcripferünt ,

| & B

loquendo ad catechumenos t

ria folum Sacramenta

. & d

vel &udio ea occul.

ilis explicanda poftularint ,

Chriftia-

fitid fit

tarint ,' ne Gentilib

us anfam profanandi ,

(jpriants

nos vexandi darent.

Non teftantur hoc PP. onnes

| mïdmm"

ml feu collectim fumpti,

& quivis fine exclue

textus ;

niffione?

Jioue xeliquorum Sacramentorum 75 4

ariam l

E 4

Sanguis

1l

72

& ooí( m

Sauguis €g anga vatie explicatar : S. Ambrof

vim g

Aug. Beda intelligunt per fan

o t

guinem virtutem ju-

füficandi ex paffione Chrifti

5

per aquam Bapti-

li p

fmum ceu inftrumentum.

Crili

ZAd 4. 71. a. Quia bic L.

eft Apocryphus$ ab Arnaldo

Bone Vallis fcriptus.

fium (

Lotio pedum pro fine habet exercitium | virtütis

1n [icer

moralis obedientiz à privata Petri perfona obti«

nendum, non fignificationem gratiz ex opere ope-

Dice

fato. Martyrium ptofeffionem fidei, eftque prz-

[

terius,

ceptum per accidens ob injuftam tyrannidem al-

feticul

Sacrificium ad cultum Dei,

Sacraimentae

ftidinis ;

lia dicuntur myfteria in alio fenfu , fcil. Sacra-

!i Wfurp.

mentum concomitantis, vel imitantis ceremonize

TMOt

facrae;

ld $. n. a. Sicut frgua credibilitati fidei

Mutare

collecta funt ex variis locis Scripture & traditios

Tiéntur

num , ita hec ex Verbo Dei & Ecclefia; nec con-

bt

veniunt Bapzifmo Joazmir, qui folum erat mera

wniverf

ceremonia in fignum internz poenitentie ceu vire

Vigue a

tutis , nec Sacramezts V. L. que non fiebant

nomine Dei feu in perfona Dei, cum Deus non

i I

fütitg (

poffit fe colere in perfona fui vices agente , ficut

de Qrdi

nos Deum vices Chrifti Deihominis agentes. 44

Teminit

6. d. a. Nec funt plura Sacramenta partia/ia , quae

Atl

in eundem finem.tendunt, & conítituunt unum

Wg.

Sacramentum 4/oza/e ac completum C. a. plura

Atng

totalia aut difpatata zz a. iz Jpecie : Baptifmus

Qu ]

flaminis & (fanguinis non fünt Sacramenta, licet

Qunc|

ultimus ex opere o

perato producat effe&um, &

bl

Euchariftia zz facfo,

eft idem Sacramentum , quod

petfon

77 fieri ( excepto ter

mino à quo, feu fübftantia

fiàt F

panis, quae eft pars

converfionis, non Sacramen-

t1) cum verba morali

ter perfeverent.

Inpi

a s. d. a.

m D

Non conftant rebus corp

oralibu: , & verbis forma-

dibut C. a.

moraliter & zquivalenter talibus zz. a.

Idefs

ideo Trid.

vocat actus

um

poenitentis qzafi materiam.

Quod autem Chriftas v

DN [

erba pro forma affumpferit ,

fenfts

caufa eft ,

quia verba babent inter figna maximam

0j $

!

vim

^

n

& »oot(iS»

E

Mimbrof

(

vim fignificandi, & in honorem Verbi , Jpler quod

totem j

omnia facta funt.

Quod autem adfio facramerta-

lis peccato faepe infecta &t, non obeft valori , cum

m Bo

Á

ia JJ

Chritus eam acceptet pro fua moraliter actione

folum' füb ratione actionis & ad fSnem valoris,

dipts

n virtitt

non ljc;ntiæ.

(ona. obti

Dices coutra 3. C. Ecclefia vel mutavit multa

46.

opere opt

(ique gre-

fübflantialitim in Sacramentis, vel expofuit illa

videm d.

periculo zzul/izati?, & homines periculo zmcerti-

Ocr d

fudizs; cum Chriftus ea . inftituerit cozdztiouate ,

fi ufurpentur juxta fuam infütutionem , & fzpe

(cil

cerefion

incertum (it, quid ad fubftantiam pertineat. p.a.

Mutare partem effentialem Sacramenti , eft Sacra-

vlitati t

& r

mentum mutare fubítantialiter : hoc facit Ecclefia.

p. .

I.I

zoad uetevias. "Tviua imumerfio duravit

m

erat m

univerfim ad Szc. XIII. & fpeciatim in Occidente

ufque ad Sec, V. tanquam profeffio S. Trinitatis

jp ceu n

i Bapti[mo. Im Coufirimatione Latinorum znpofitio

x fiebant

Deus n01

s14n; ufque ad Sxc. VIl. quo Alcuinus primus

de Ordine Romano , & ex hoc de chrifmatione

nte , ltit

ntes

meminit, & ipfi chrifmati Orientales 35. fpecies

aromatum immifcent.

In Ordiue olim ubique, &

alia , Q*

at vt

hodie apud Grecos zzmpofitio matzum viget , apud

Latinos porrectio inftrumentotum adhibetur à Sz-

:- h

tlf

culo Xl. olim tres tantum ordines hierarchici ,

Baptif[lws

nunc feptem.

In matrimomio nunc conztracfus pu-

o I

blicas coram Parocho à Sec. XVI. prius quicunque

fecurts

perfonarum habilium. p. s. 2.. Quoad formas.i Va-

tülfl , qx]l!l

l

riat Ecclefia zz Baptifo; valebat olim formà :

fbf

Baptizo te im Nomiue Jefu, ut ipfe Nicolaus !.

Gacramele

eam Bulgaris ratam habüerit.

In Conjirmatiomne

TL

Ecclefia Latina olim adhibuit deprecativam , ut Or-

is form-

do Romanus refert: Sigza eos Domjnue,figso cvtu-

|bus t (

cii, & Grece poft s. fenfuum inunctiones 4.

*

aferiati

fenfüuum in -capite addunt folum

$

Siguaciliom

impfefifi

s

bariflia forma apud G*

ia

doni Sgiritw S&. Iu Euc

Es

n

yn

74

u

o € À

cos eft depvecativa , apud Laiinos indicatioa ; certe

il

Grzcis verba indicativa : Habeo ze abfolutum ab

t &

Arcudio & Goario afficta effe zz pozitentia docet

filom d

Morinus; de cetero , forma abfolutionis eft apüd

cie af

Gracos deprecatoria, apud Latinos fuit ufque ad

3 füce

$zc. XIll. quod contra. naturam jJudicii videtur,

defa f

Paritev im Ext. unclióne apud Grzcos femper de-

à Chril

precativa , apud Latinos zzdicaziva ufque. ad Sac.

e

Sitilnt

XII.

Iu Ovdine formz rurfus diverfz

*

denique

ettündat

forme conditionatz primum introductz Sxc. VIII.

Jropter

cujus veftigium habetur in Capitulari Caroli M.

fantum

& iberatio ext. ztüifiouis primum tempore Pii il,

Tmerfonr

cui petenti hoc Sacramentum in ultimo morbo

fl, Q

2do Cardinales obftitere , fed fruftra , z coxzin.

Fili t

JFleury 10. 29.

R. 1. ad. bec. amiver[aliter. .21. a.

tnfta p

Vel Hcclefia habuit fundamenta certa ex traditio-

fe, f

ne, velcerto affiftentiam Divinam , ne in re tan-

pet

ta mutaret aliquid effentiale: Ergo quod ut vali.

bifa f

dum approbarunt Ecclefiz Grecz vel Lating , fuit

t£ jn |

validum.

244 .« RU MC

fi vera funt, con-

futdsty

cernebant folum partes Sactamenti accidemzali-

'ratora

&er , vel indirecle, ut i aliqua peccata fibi refer.

n fenf

vat, fupponitur, quod Chriftus determinarit pro

dfengi

materia peccaza [ubditi €g'c. C. a. fubftantialiter

4). Du

& directe zz a. Subllamtialiter mutare eit aliam

e&xn

materiam vel fenfum formz dare , quam Chriftus

hs; l

determinarit, & illi'addere vim fignificandi gra-

Vettic

tiam ; potuit autem Chriftus has partes determi-

lisini

naffe Zz aliguo gexere, füb quo implicite conti-

Undii

nentur.plures fpecies, e. g. ordinem fub actione

Tüffj 4

indicante poteflatem minifterii conferendi , matri-

Tiüg )

monium fub przedicato coztraéfus legitimi Gac. vel

fititg

alteyuative fub fpecie alterutra hac vel illa nomi-

(tig

natim , e. $. Cozfirmaziozem dandam fub impofi-

ftint;

tione nuda manuum aut chrifmatione

?

aut

Cfmne

utraque fimul ; formam exzreme zazcfionis fub for-

1 Bdargy

ma indicativa (qu& ex intentione inftituentis fit

&

impli-

$&5 ) o ( &

75

) cetl

implïcïte deprecativa ) aut füb explicite depfecai

uturt d

toria &c. electione penes Écclefiam relicta ; ubi

T

folom dubitatur, an ele&io Ecclefie pro una fpe-

s elapi

cie aífumenda fadia, é. g. abfolutione indicativa

in Béclefia Latina &c.- altera faltem pro eadem Ec-

t ufgued

i vidett

clefia fit zmvalida, wel tantum probibita, utpote

à Chriito jam conftituta ; de qua Simonet mu'ta.

femper

ye ad Gu

Siusilatim. R. x). La Baptifo Chriftus inftituit

x denia

emundationem corporis aqua elementari ; hzc

; Sur. V

propter Sabellianos, qui dixere , Trinitatem effe

x Caro

tantum tríia nomina, non perfonas, fub trina im«

merfione data eft, & ceffavit rurfus propter zfrza»

yac p li

rumo. m

z0r, qui propter fecundam immerfionem nomine

Filii tarbabant plebem.,

2) Iz Ordiue,.de quo

,l Qu

infra plura, in Ecclefia femper feptem oidines fues

ul i o

re, fed alicubi diftincti folum z fzis officiis , non

ex iil

ye in d

femper z perfogis, cum ab uno altiore miniftro

obita int. 3 ). Forme alique fueruut deprecati-

jgd d WA?'

ating , .

ve in fenfu Jaziore , in quantum omnis forma

fundatur in meritis Chrifti habentibus vim impe«

[ont, C0

m

tratoriam , aut in fenfu grammaticali, non iteui

in fenfu minifteriali , ut Simonet acriter ex S. T.

(ibi v

qinarnt p

defendit contra Morinum de forma poenitentie ;

4). Pro confufioue suclionum vitanda; Íciendum

abüandaliw

eft, non omnes apud Grzcos fuiffe Sacramenta-

; d at

les; fex zmiverfim lego illorum unctiones: Przma

L

m O

verticalis chrifmatica in Baptifmo

»

. Alia fronta-

ifcam f*

Jis in Confirmatione chrifmate data: 7eréiain Ext.

ps ditt

Unctione oleo facta: Qzarta in reditu hzretico-

cite &*

rum ad Ecclefiam reconciliatio , de qua S. Grego-

(ub ad0F

rius M. L. 4. ep. . fviamos per mamws impofe

di qtatt

tiowemi Occidens, per ssmiliouemi wevo S. chrifimatis

i B^

QOrieus ad ingre[fJum Ecclefie Catbolice veforimat :

E

b m]püll'

Qniuta quam ponitentibus fine alia fepe fatisfa-

dl

étione in confeffione imponebant, propterea c€os

redarguebat Ecclefíia Latina.

Sexía paílim fanis

1 [Ub fOf'

& zgris data mere caremonialis , fortaffis ad lu«

ituenti

crum ,

j

76

WO.

/

02

crum, cui inhiabant Greci.

Sini

&tb

v fex Impo.

&t í

fitioues manuns: erant ufitate in Ecclefia. Prima

Phryga

rcciplendis catechumenis.

ZAlieya in Confirmatio-

Condd

nc

Tertia in Ordinibus.

Ji05 non

Qzarta in reditu he-

reticorum.

Quista in reconciliatione poeniten-

tongm ?

W t

tium. Sexta egris & obfe(fis : Swper «gros mas

9

anus impoxeut, 6

$

beze babebunt. Mavc.ult. De

Ab leret

catechumenis refert rem Aug. £. 2. de peccat,

bäïg/;' ad

sHeYi4. C. 2. quod juverit notaffé pro decurfu.

(n] i

Quando autem à Cregorio 1X. per Legatos, à

jrotegtg

Gregorio X. per Conc. Lugdunenfe Il 1274. ab

lthopi

Eugenio lV. per Conc. Florent. tentata eft re.

frtroren

conciliatio Grzcorum. 1438 , & poftea Coptorum ,

UI

& Rufforum, fola proceflio Spiritus S. à Patre per

110 otbis

Filium, & ufus fermentati obftacula fuere praci-

Atehten

pua unionis: probabilius tamen Joazzzes Jejunator

jj Bithy

ob negatum [fibi à S. Gregorio M. Occumenici

Patriarche titulum Sec. 6. fermestato uti coe

2: (11

pit, & Latinos per contemiptum azymitas nomi-

Atlerp

nare-Mich. Cerularius , continuator fchifma

P

vis

a

-

V du

Photio Szc. 9. conflati.

fl

Pt

j

u

HCCE;)II

Aftnit

At

Q. 9. Dogmgtica.

& d

du ad valorem Sac*r'amentä räquimtur fdet

Diy :

minfvi aut vecipieutis ?

Atrtfpg

e

&C Ver

47

ef

o£. Ád r. anfam dedit inter S. Cyprz'amä::

cihis, ex

Atchiep. Carthag. & $. Stepbazmm I. Pont.

Áttlt ]

[

an. 255. qui uterque an. 257. fub Valeriano marty-

riumfubiit. Res ita fe habet: /4grippizus anteceffor

3. [ap

Bat r

Cypriani annis 40 circiter prius rebaptizavit baptiza-

tos à Miniftro hzretico. Cyprianus cum Firmiliano

3. ly

42 y.

Ep. Cmfarez in Afia idem facienduin cenfebat ,

eaque

Jnoj, j

f ao

à$50t(5

fe: Tup

éaque -fuþe'r re poft Conc. leonii & Synodis in

m Pt

Phrygia Carthagine tres Synodos collegit/ idem

onfirma.

concludentes , ac Legatos Romam mifit.

Stepha-

redita t

nus non admifit. Legatos ,

minatus etiam fepara-

tionem à communione ,

nifi à fententia recede-

; p

* 4grür m

rent, tenerentque validum e(fe Baptilmum etiam

-ab hzretico collatum , id reícribens: à qzacunque

t.t D

. lh gt

bevefi ad 0s vemnerint ,

nibil imuovetur , if

J dewr(q.

quod iraditum efl, ut mauws ili impouamtur ad

aff

peuitentiam, S. Aug. 96. annis poft

[^-23!

irmat, L. 3.

[s, d

L m d

de Bapi.c. 4. duo obfervat : Uyprianum rationibus

firmiorem fuiffe, Stephanum authoritate traditio-

u d

; Coptit

nis, & litem hanc de&fam effe à Concilio p/era-

yio oibis totius ac £rax[marino, quo paffim vel

Eu

foere p*

Atelatenfe in Gall. an. 3 14. velNicenum l. Oecutm.

p J

in Bithyn. an. 323. ccleþratum defignati credunt.

Qécuntat

2. Anfam ad 2. dedera Nalvmforef, qui cum

/0 üti æ'

Luthero verba forme fÍacramentalis conciozatoria

ia 000

effe dicunt , ut in. recipiente fidem in Chriftum

of 1

excitent, ut quz fola juftificet , vel cum Calvino

promifloria , ut recipiens in memoriam revocet,

& acceptet promiíliones Chrifti. — Mitius in hac re

--'-

Kemnitius verba concionatoria ut zsere acce[joria

admittit, Omefius pr

pmiü'oria etiaim . conjecratoria

elfe dicit.

Dico 1. A4d valorem Sacramenti nom vequiviiur

48*

ir&!ltk W

aecefJario fides im miniflro.

Rat. i. Definita eft

hec veritas poft S. Stephani mortem à 1o. Con-

ciliis, ex quibus Oecumenica quatuor. Sunt auteni

Ój ao

"Arelat. l. caz. 8. anno 214. Nicen. l. caz. 1g.

, , V

325. Laodicen. 364. Conftantinop. l. caz. 7. de

00 mratty

*.

Bapt.381. Capuan. c. 48. 389. Alexend. de ord.

antecelo

392. Ephefin. acfioze 7. 431.

Arelat, Il. c. t6.

jt bapt

452. Nicen. ll. acioze 3. confirmat priores fex

rimilia?

ixerit,

'Synod. 781. Trid. S. 7. eaz. 4f bapz. Si quis d

cenfebt

Bapti-

gaquc

CT

78

l?&)ö(ää

Baptifpaum ,. qui ätz'am datur ab bereticis — cum

Opito

iutentioue faciendi , quod facit Ecclefia , wom . effe

fnipnot

fl D

verum Baptifmum , anatb. 2, Minifter , qui agit

ex virtute divina , feu inftituentis principalis ,

tan jf

Q tdin

poteft exercere actum caufantem gratiam , fed

hzreticus &c. quia Joan. z. Supra quem videris

lm

Spiritum S. de[cendestem ,. bic efl , qui baptizat

ii g,

Chriftus,

3. Tvaditio, eaque legitima & genuina

tl addu

confervata in depofito Ecclefiz & fede Apoftolica ,

f n

ut S. Stephanus l. teffatur.

;iomine (

1 at a

1

Q polfunt

Dices contra b. C. ex vatione Gt36. . t. Baþti-

* (m

us ab hzretico, ordo collatus ab apoftata, con-

QUf ten

firmatio &c. collata non valet: p. a. Ex perfoua

E

muüsifivi, qui non habet jus conferendi Sacra-

dgger

menta, aa£ura Sacramenuti, quod foli Ecclefiz

joio

leeolem

Cath. concreditum eft, & effedía Sacramenti ,

gratia ab haretico dari non poteft: ergo &c. cer-

ibens,

Tücus |

te Eccl. 34. Ozi baptizatur à mortao, quid pro-

ficit lavatio ejas ? & Matt. 7. Nom poteft arbor s1a-

if ;

la bonos fruciws facere,

2. In Decret. Gratiani

4l i

lonoc. l. de Ordinatione : Q pervfedfionem Spiri-

UTR

z. quem acceperau , perdiderumt , non ejus dare

ï.lcr amen

plezitudiuem po[[umt. Cam. Apoftolorum 45. & 46.

Topuend

poena fufpenfionis indicitur iis , qui admittunt

Mlterg

Baptifmum hereticorum, Conc. Cafaraugufte Szc..

Colefg.

VÍl. habitum :

Clerici ab Arianis venientes con-

tahïüag |

fecrationem novam recipiant. Similia contra Moz-

Itin (

taxiflas feu Phryges aut Cataphryges, & Nova-

finitate

2ia:0$ Íeu Catharos.

3. S. Patres paffim idem

^. lg

docent, e. g. Leo L, ep. ad Niczetium : HLevetict

qUi Sücræ

nom jauciificantur per Baptifium.

Pelagius [I,

Wifenrie

apud Gratian. Scbz/matici corpus Chrifli 011 come

Vpetnd

j

ficiumt, Rebaptifmi neceffitatem etiam praxi quan-

i &t

doque confirmarunt s. magni nominis , Dionyfius

N

Rn

Alex. S. Athanaüus , S. Cyrillus Jerof. Optatus

ts p

Millevit. & S. Baülius Ep. Cafar. Jam Jic: hec

D

opinio

( $')oeo (

79

P (

opinio non fiit damnata à Niceno I cum hoc

DI

nonignorare poterant Doctores ifti, quia caz. 1o.

folum Paulianiftas propter aliam caufam rebapti-

, Qquiag

zari juffit ; ergo &c. ita poft Cyprianum Donatiftz ,

incipilt,

um , i

qui ordinationem Ceciliant Ep. Carth. à Pelice S,

librorum traditore factam invalidam cenfuere. R.

qui. a

ad 1..4. a. ad prob. d. a. Non eft validus ejus«

4i lia

modi a&us , fi ab haretico conferretur fua virtus

& genti

te vel nomine & tanquam [uus C. a. virtute &

pololia,

nomine Chrifti ceu agentis principalis , & hoc

ipfo nt a&us Ecclefie noftre C. a. etiam hareti-

ci poffunt Sctipturam noftram veram legere tan-

m

'Textu 1. nihil

)F[atau (Pü'

quam rem à nobis participatam,

eft ad tem : fenfus literalis eft : Ozi poff tacfun

Bs PWJW

cadaver paurificatur , 3 iterum taugit. ilud , zibil

edi d

prodeft ei [ua purificatio, quia ruürfüs contrahit

oj al

legalem immunditiam , ficut in fenfu fpirituali re-

Qd

labens. 7ex£ 2. d. Arbor mala non poteft bonos

o

fructus facere ex propria virtute C. a. ex virtute

P gllllti J*

Chri(ti z. a. ita Aug. L.2. comtra l. Petil. c. 6.

du iie

4ld 2. d. a. Non dant plenitudinem relate ad

valorem Sacramenti zz a. ad effedízm ac fcientiam

Qd g

Sacramenti C. a. Duo pro hac materia bene di-

g ij

T

ftinguenda,

1. aliquos hareticos formas Baptifmi

a

adulteraffe , velinitio hzrefis vel decurfu , & hos

T

Ecclefia rebaptizari juffit , e. g. Paulianiftas , Mon«

T

taniftas , Bonafianos aliquos ex Arianis, qui ha-

gients (*

refin fuam immifcebant forme, unde non veram

j

Áut

contra

Y

Trinitatem , fed imaginariam aliquam invocabant,

n

2. Aliud effe Sacramentum in fe ,. aliud zw effedun :

xfím i

/

)

j

qui Sacramentum ab heretico accipit, peccat vel

j d

confentiendo hzreíi, vel extra cafum neceffitatis

cooperando ,

& fufpenditur ab executione ordi-

j u (

num; ergo non recipit gratiam ceu fructum , nec

yaxi qui

LA

N

acramentum legitime quoad executionem ; & omis«

Dionyl

fionem harum diftinctionum ait Aug. L. 6. coztra

[ Opt&ïlü

Dozatifl. c, x. collififfe inter fe SS. Cyprianum &

] lb'"hæc

Stepha«

3

eO

A ,

J

&

G

Stephanum.

Deinde Cauomes Zpofl. funt fuppo-

pf

fiitii , delumptirex Conc. Iconienfi & Synadenfi

f (

contra fententiam .Stephani , & tantum approbati

QUH

à CP. Trullano, quod Ecclefia rejecit.

Denique

lt o

Cæfarauguiïanum exigit novam confecrationem ,

n

hoc eft impofitionem manuum reconciliatoriam C.

P

d (ypr

&. Sacramentalem /D4. apud:illos, qui jatn cor-

DA

raperant formam Daptifmi ,

qui fuündamentum

iil a

eíft ad valorem -ordinis C. .a. alitet. 72. a.

d 3.

[

d. a

Haretici non fanctificantur per Baptifmum

X

quoad effectum C. a. quoad rem vel characterem

z

übje

auno;

Baptilfmi. z. a, de $. Doctoribus Billuatt multo

faboiffe

conatu probat zo, r6. Dionyfium ÁAlex. initio cum

fitem f

Cypriano fenfi(fe ,

fed poftea fe fubjeciffe decreto

Stepham

Stephani

reixquos effe dubios; quod autem igno-

Il, t

raverint decifionem Niczeni l.

conjici poteft: ex

firmi

eo , quia Conc. hoc nihil expreffe decidit , fed

WJlfnuq

tantum per confequentiam erui debet ex can. 1g.

quo folos Paulianiftas rebaptizari jubet , qui for«

"10 f&

miam jam corruptam adhibebant

ergo alii non

frobabor

erant rebaptizandi.

DW

la

59,

Dices 2. ex Hifloria: ( 1. Vel hec lis inter

fe tj

m

Cyprianum & Stephanum l. agnita eft z£. dogza

$ Fs

filei, vel ut ves difcipline tantum ? utrumque dif-

patte N

hcile: p. .

Si ut res difciplinze: jufto feverius

Tif (

egit Stephanus cum Cypriano; fi ut dogma : Cy-

dini

Ton [ci

priapus

dicendus

hereticus faltem

materialis.

dfanp;

(2. Cypriazus pro fe babuit traditiouem : p. a.

T'raditio debez e[fe zuzzzeïjalzs diuturma ,& ab ipfo

1 verf

zejipove . Adpoflolorzan ;

: talis fuit Cypriani , cui ad.

UT

horebant zf/rica tota cum Numidia & Mauritania ,

MT

4ifia cum Iconio , Cappadocia, Galatia & Cili-

nltam (

cia:; Eam praxi tenuit Z4grippizus anteceíTor Cy-

priani anuis 40. citciter prius, & Firmilianus ep.

) (]uæ

ad Cypr 'emeztes, quod 4 Cbriflo &^ Apoflolis

avadfzon . nec mennimus boc apud nos aliquaudo

lemf

Tij &

eapilje :

& o

8

it fuppe

cæpz'j]äg:' & S. 'Cyprianus ait* Nos lowga etas iue-

Synadel

£ztr.

(3. Stephauus ipfe incidit im errorem , cum

appotá

onmuem hzreticorum Bapti(mum ratum habuerit ,

Deniqi

licet conftaret, tunc jam fuilfe adulteratam for«

Yatongtt

mam Baptifmi ,- fc eftu abreptus Stephanus ep. 74.

atoriam (

ad Cypr. Ubiczque, & quomodocznque baptizete

[ jaft Q

2ur. $3 2. a. quacunque baevefi ad. mos veneriut ,

Qamientu

mibil iunovetur , wifi quod traditum eft ,. ut eis

[ Ad ;"

qmauus impouanutur ad peuiteztiam. Benedictus XI.

fuyilm

ad object. Praticell ait Stephanum erraffe , &

ha.

Launojus, eum Paulianiftarum Baptiflmum ratum

habuiffe.

(4, Oypriauwm , &i non Schifmaticus ,

luut u

a

faltem fzi£ excommumnicatus cum. Firmiliano. p. 4.

Stephanus ei minatus eft cenfuram , eam actu tu-

df d

anen

lit, nec unquam refipuit t p. a. figna hoc probant ?

Firmil. ep. ad Cypr. Execidifi teipfJuri —— ile eff

T

lecidit, 4

Sebifmaticus , qui [e à commmumione Ecclefie wmie

ex n

zatis fecerit. apoflazam.

Ejus Legatis p3x , comimue

nio, tectum negabatur Romz.

Verba. Cypriani

3t, qm [UI'

) alii

probabant animum tenaciorem, fcribit ep. ad Ju«

baian. & Pompej. per doctrinam contrariam defezze

di bervefia , prodi fidem , infamari Apojlolos , fnam

23

effe veritatem fidei, Eoangelicam doécfrinam - &c.

$. Fimis litisnil pro nobis probat 1 p. a. Ex una

TE

gmq P

parte non ceffavit praxis rebaptizandi ( quod non

fuiffet fa&um, fi Cyprianus revocaffet ) ex altera

j (oeni

do m y

non fcitur, quo Concilio fuerit lis decifa ; certe

"

Caranza falfo caz. 19. Niceni l. addit Pauliani-

| matelï

ftis Cazapbryges , cum necin Graeco canone , nec

pm : )

in verfione Dionyfii Exig. fed tantum in Midori

habeatur; & Bafilius. 100. annis poft fc. 378. ad-

'nl', Clli ?-.

W[auritïml?f

huc rebaptizarit.

R. ad 1. C. M. 12 m. Dico,

agnitam effe ut rem difcipline laze talem ,. hoc

j &

1. Quod,

nceiTOf C)"

eít, qua habuit tunc tres conditiones.

pl

quia nihil adhuc definitum ab Ecclefia, data fi£

jlíanus t

D

libertas fentiendi. 2 Varietas in praxi.

3. Com-

An

al

;z/?

amunio & pax inter diffidentes ;; quare Cypr. ad

j

Steph,

uj

82

ä) o ( ä

Steph. Nos oim cuiquam non facimus. d 2. d. a.

Nenm

preler,

Cyprianus habuit pro fe traditionem genuinam

z. a, mere exiftimatam , C. a, quia genuina folum

lu m

illa eft, quz agnita & producta ab illo eft, cui

Trezd: d

4ft df

Chri(tus , & fuccefforibus ejus promifit affiftentiam

contra portas inferi non pravalituras , & juffit

[t p

confirmare fratres fuos ; neque folus numerus pro-

prelüt Pa

bat legitimitatem.

ZAd 3. 4. a. Nam 1. fervari

10 M0 p

voluit, quod traditum eft; fed traditum eft, ut

bo verfis |

U. L ?

folum illi rebaptizentur, qui formam debitam non

obfervarunt: quia ipfe Firmil. ad Cypr. Szepbaziani

ti] ttiter

nom pulamt quavendum e[fe, quis fit ille, qui ba-

Á g,

piizavevit , eo quod baptizatus gratiam con[equi

potuevit invocata T'Yinitate ; & Hieron, dialog. ad

Diio :

Lucifer. vocat Stephanum Zzveterate coz[uetudi-

Til fides

ais defen[ovem.

2. Verba prima : zubicumque . &2

Wib Cont

quoniodocuinque baptizeutur , fudt falfo afficta for«

Juficit f

taffis à Launojo.

3. Benedictus XII. nihil ,. quia

Téquirityr.

hoc fcripfit ut Cardinalis , & rooo. circiter annis

tum (Mþo[

poft, ac de modo Stephani agendi magis, quam

lbt d in

de re.

Ad 4. z. a. Quia tefte Aug. L. de uzico

DT

Bapt. c. X4. intra minas fe continuit ; czm exe

pequc teQi

communicandos ceuferet , im pace tamen permaaufit ;

It itfnte.

dftum(rs

quia Dionyfius Alex. mediator Zetercef//j? pro Cy-

priano, ut poftea Sixto Il. fcripfit fucceffori Ste

T& nen

phani; Legatis negavit contubernium Romz , ne

unuchug

alios hoc errore inficerent & ipíi corrigerentur;

Ut

f

prep;

nec dubium, quin Firmilianus cumprimis & Cy-

&i e

prianus nimium rem z0do /oquemdi, & agendi

ffcis

4dd $. z. a. Quia 1. primo tefte

exaggerarint.

ïia r P' a. I

Aug. ep. 93. c. 10. Oyprianus correxiffe erroren

Ri

22072 iuoemituy , 3s:002 imcomgruenuter tamem exifü-

* Ugp, c

snandzm efl , quod corréxerit ; faltem fanguine fuo

t WTIJEW

Martyr.| eluit.

2. Tefte Hieron. /. c. Epifcopi

1

alii re nondum ab Ecclefia concilíariter decifa ad

QIïi ! fldeil

antiquam :confuetudinem revoluti . funt,

3. Lis

Tnt

decifa juxta Bellarmin, Nat. Alexandre &c. per

Nicenum

qUiüejg y

& )otC M

83

Al a d.

Nicenum ]. 325. quod, licet þarum can. I9. eX-

preíferit, egittamen multis de hac materia ; quia

genuinag

huic competunt quatuor characteres ab Aug, enu-

uina folum

o , d

merati : traz[marinum , plenavium toiius orbis,

ante ortum . S. Aug. cui procul dubio ce[furws fuis-

xitentan

, &j

fet. S. Cypriau : & qui hoc fuit Nicenum l. cui

merus pr

prafuit Pontifex per Legatos, quod imzegram. ad

wn05 W0 peroemit, fed ex g8o. canonibus ex hra-

; t, ferit

m dt, U

bico ver(is per D. Pifani &c. apud Caranza 27. Dein

Aug. L.2. de Bapt. c. 14. ait: Trau|mariuum

Jebianu t

vel umiveríale: ícil. vel Nicenum, oe/ Arelaten-

g;gpb(mim'

feI. 314. celebratum , vel utrumque..

l, qui [*Jf

"T

Dico 2 In fufcipiente Baptifh&um 'non Yequie

$1.

n, diak]g- a,

vitur fides atiualis ad valorem , adeoque verba mon

7 canfudträ!-

unt coucionatoria vel promilJovia.

Rat. . Nec

dricu d

fufficit fides actualis ad valorem , nec univerfim

( of

requiritur: ergo &c. f. a. quoad 1. Quia eft tan«

thl! , qm

tum difpofitio previa, non ipfe Baptifmus ficut

rciter anni

calor ad incendendum lignum. — Qzoad 2. Si quis

jgit, quat

folus occurrat zfamti moribzmdo , & baptizet ,

] um

neque requiritur & concio ad fidem 'excitandam

: qun

in infante, quia hujus non eít capax , neque in

circumftantibus , quia nulli adfunt , neque in fe,

gl

Cozf.

gel]ü p

'

J

quia nemo prudens fibiipfi concionatur.

uccet

Eunuchus Reg. Candacis debuit premittere idem

n ho i

ut przeparatoriam difpofitionem , quam primum

;ogrigeremmï

fecutus eft. Baptifmus : ergo etiam in adulto non

jrims

fufficit.

Rat. a. Vetba Sacramenti funt cozfecrato«

NI

via : p.a. Paulus 1. Cor. 10. Calix, cui benedicimus,

rim *

J

communicatio fauguinis Cbifli efl. S. Aug. L. 3-

jfp a

de Bapt. c. 10.. Baptifmus Cbrifli verbis. Evangeli-

Y

u o

f

cis confecratur. S. Ambrof. Per con[ecrationem de

f TTHIS

paue fit caro Cbrifli. 3. Nece[fitas vexbi promise

j EplchV

forii , fidei &c. neque ex Scriptura, neque Tradi-

- deciía f

tione probatur, cum Eccleíia ad Sacramentum re«

lto

^

tantum hzc duo eX

guiüegit pr?eter intentionem

Z

Ug.

e &

Nicc

$4

& »ot( w

Aug. accedi? verbum a elementum , €3 f Sacva-

tittr $

sueHium. fere ficut in confíecratione vaforum,

(ineprd

4« Quod eft fundamentum ifiarum fententiarum :

nj

Sacramemta operanturt ex opere operato ; ut non

[[70777

Ánbof.

merito bominis, fed immediate ipfi actioni pro»

pter merita Chrifli promiffa & alligata fit gratia :

[7077

Ideo Trid. S. 7. can. 6. ait Sacramenta coztiaere

iil ope

gratiam. can. 8. Solam fidem dioiae promi[fiomis.

inada

zon [uffcere, [ed ex opere opevato gratiams com.

fiti pt

ferri. S. Aug. ad Crefconium Grammat, Bapzifrus

fitienta

21072 0Y2 THEYilis, à quibus — €9 quibus mini-

Wt mu

Jiratir ,. [ed. propria. vivtute G9 fanclitate propter

iaf

eum, à quo inflituiws efl, falutem confert. "Conf,

Cifoparat

Acatholici nec Calvinum , nec alios rebaptizarünt,

Telituris

licet fciant, nos non intende:g verba promifforia,

—

teatera

Citeume

x.62,

Dices 1. Effectus Sacramenti pfo radice fua

tüm fig

habet fdem ad verba predicatoria & promifforia,

ff j

p. a. , Verba formg dicuntur fepe verba fidei. p. a,

Deenttent

Aug. tr. 8o. in Joan. Vos muadi ellis propter fer-

MCramren

quouem —— quore 12022 ai£ , musadà eflis propter. Bae

, 0

püfmum, quo loti eflis , fed. propter verbum , quod

Y trinus

Jocmtus [um) vobis ? mifi quia $u aqua. verbum

anuudat — unde ifla tamta vivims aquae , uifi à

ADt

4 Calviga

verbo ? 10n quia dicitur , fed quia creditur —

d NV

boc ef? verbum fidei , quod predicamu. . Hic texe

Gomplet

tus famofus dicit tria. x. Non eftis mundi propter

Verum

Baptifmum , feu ritum , fed propter verbum. 2. Non

fatg fs

propter verbum , quod dicitur in forma Baptifmi ,

£f

fed quod & ia creditur.

3. Ut autem creda«

Vibderet

tur, neceffario eft illud , qgzod predicamus , feu

D'terea

qua concionatorium.

(2.. Fita fpzritualis homi-

W dl'mm

nis adícribitur fidei foli. ergo in Baptifmo &c. fo-

Qerod,

la fides actualis operatur. p. a. Jzflus sneus ex fde

m

viviz Rom. z. & c. 3. ib. frbitramaur bominein

juflificari per fidem ffae operibus. Jac. $.. Orazio fidei

fat.lïl()mt'.

falvabit infrmum : imo non tantum' nihil ope-

rantur

* & Di

$,

& )o0C€I

i Sat.

rantut Sacramenta iï)fa fine fide, fed etiam nihil

vaforur,

(ine predicatione feu concione: Chriftus Matt, ult.

tentarit:

conjunxit officium predicandi & baptizandi : Do-

; um

cete omues Geites baptizantes eos. quod explicat

Ambrof. L. de initiandis c. 3. 4dqua fize pradica-

xconi o

f gt

tioue-crucis ad mullos ufus efl. . (3.. Sacramenta

nihil operantur per fe, fed tantum ,. qua excitaz-

sta at

| ;y,'omä/ïouäl

zia ad a&us internos fidei , fiducim , & accepta-

tionis promifTionum Dei : p. a

3ci ratione,

Sa.

tütint dU

, Dutijim

cramenta funt /gi/a mere fpecwlativa , qua /fag,

vocat mutabilia, tranfeuntia, materialia inepta ad

g ii

ia p

gratiam fpiritualem producendam; Berzardus autem

afe, 0f

comparat annulo, baculo, clavibus, quz in in»

veftituris non dant, fed indicant (olum datam- po-

daptttt

teftatem.

-Deinde Sacramenta fe habent, (icut

: promi[ïüria.

Circumcifio , vel Baptifmus Joannis , quafunt tan-

tum figna juftitis, Ror. 4. Circumcifio //gaacelum

ro niit

juftis fidei. & jJoannes predicavit Baptifmum

| pmmifïül'lä

poenitentie in remiffionem peccatorum.

Denique

la /.;jg; )

Sacramenra juxta nos ipíos regqaíiramz fidem , do-

i m

lorem, operantur juxta difpofitionem fubjecti plus

ipy P

velminus. (4. Imfantibur im pecie nihil prodeft

ahun, 1

Baptifmus , nifi ac&u interno cooperentur. f. d.

g m

& Caloizo

Ubi datur promiffio gratie , debet

ld » )

elitt ^

dari acceptatio promiffionis, aliter actus non eft

i

completus.

à Comc. Neoce[areenfi: Infans extra

T üc

uterum . non poteít baptizari ideo , quia in hoc

s p

ftatu habet adhüc proprium velle , froprzum emnint

i. ?

cujufvis propofitum. im confeffione e[Je debet ; fecus

m D

ft

e

.

illuderetur Ecclefie dicendo

credo pro altero.

autenm U

W

pretereaà S. Aug. ferm, 14. de verb, Apott. Abfit

figaftlH s

at dicam infantes 22012 credentes. Saltem ut Erafmus

Roterod. docuit , parvuli poft ufum rationis ob-

fio dc

tentum interrogari deberent ,

an ratam habeant

if u

,4&:

fi non

fponfionem à patiíni

s in Baptifmo factam ,

r ho

ratificent , erunt liberi.

R. ad 1. s a. ad prob.

Qraio

objecti«

d. a. Dicuntur verba fidei adfualis &. 4.

| ibil (*

j

VE

gl

$6

8009

gunt.

vae,in quantum funt obieä)um fidei in myfterio,

fin &

quod eít inter przcipua Catholicz Religionis dog.

mata C. a. eadem eít folutio ad. £extzn Augufl. ;

fantür

tt (

Jdm pavie 1. dicit, quod aqua fine vetbis forme

nihil poffit. Iz z. quod verba nude fpectata non

al rb

fufficiant.

(fütteitit

Izm 3. quod operentur folum vt à

lia (

Chrifto inftituta in myfterio , quod extra Bapti-

Ímum predicari & credi debet: ergo Aug. ait:

d redli

gt raler

ficut Apoftoli in ceena mundati funt non per fo-

lam aquam , fed 4i[pofitionem praviam. factam à

101 pot

fermone Chrifti extra Sacramentum , ita in Sacra.

interhum

mento 2707 foja aquta. mundat , fed verbum confe-

QUi pto

craiiomis ab inftitutione Chrifti victatem habens

H [

mifa

tanquam myfterium fidei.

Zld 2. d. a. Vita fpiri-

tualis adícribitur fidei d/pofizive & tanquam fun-

patum «

damento C. a. fovmaliter tanquam caufz imme-

li rati

jure Dj

diatz juftificationis zz. a, verum eft , ubi eft juftifi-

catio, ibi eft fides actualis vel habitüalis ,

non

uam.

vero viciffim. in textibus vel opponitur fides ope-

ribus D. Mofaice , aut agitur de fide adu/torum ,

01

ad quam extra Sacramenta requiritur prius in.

iunty

t o

fiructio : fides ex auditz, auditus autem per Vere

bum Chrifti predicatum. — d. 3. z. a. ad prob.

Üicebat|

dico r. Z4zg. loquitur de verbis Sacramenti zza-

liS, qu

Zerialiter prefcindendo à virtute per inftitutionem

fetod, |

Chrifti accepta.

Bernardus oftendit ibi non vir-

Wür

Ts

tutem fed diverfitatem Sacramentorum ; ficut pet

diverfa figna traduntur diverfa officia , ita pet

fü, t

diverfos ritus diverfa Sacramenta.

2. d. a. Cir-

conftt

cuincifio eft fignaculum fidei tanquam caz/a jufti-

füt ad

ficationis.

Sicut funt noftra Sacramenta zz. a. tan«

Vocayjt

hili jn

quam cozditio, ut acus Miniftri ( Nomo fufci-

pieutis) poffit ex opere operantis operari juxta foe-

declarav

dus cum Abrahamo initüm C. a. De Bapzi[ino Joaz-

htizab

verofimiliot

725 funt quatuor fententiz diverfze ;

Nl en

eft, . quod fuerit quodammodo Sacramemtale dis-

ponens ad Baptii:mum Chrifti, ficut Joannes viam

Bïidme

pgravit

ä)o'(ä

87

þaravit* &c.

3. Sacramenta juxta nos requirunt

myttert

fdem.&c. tanquam

difpofitiouezm , & im adultis

ionis dij

tantum C. a. z£ cazfa

m gratiz fimpliciter ex ope-

v Augili

re operato , & in infantibus z. a.

d 4. . a.

vois for

ad prob. 1. d. a.

Si detur promiffio in ipfo Sa-

2.71./]'1. Lt-

.

petti m

evamezxio £Yv. a.

fi jam data fuerit in ipfa

olum u d

Zioge à Chrifto facta. z. a. lpfa fufceptio Baptifmi

exta Dl

Ad 2. Conc. Neocaefaree ne-

eft realis acceptatio.

o p at

gatvalere, quia vezafci,

qui nondum natus fuit ,

nqn pet l

non poteft per Baptifmum fluminis ,

nec per actum

jn du à

internum e. g.

fidei tanquam Bapti(mum flaminis ,

o

quia proprius

ab infante elicitus actus effe debe-

al n

ZAd 3.

Infantes funt. credentes per patrim?

ret.

yem d

profeffrouem ,. qu

od tam parum illufio eft, quam

; Vi f

parum actus tutoris pro pupt

llo; nec tamen valet

snauam 1

Z

hic ratificatio po/?

um vationi , utpote in re a

ag 1*

jure Divino graviter pracepta fruftraneus , & neu.

iib

tiquam. relictus arbitrio noftro.

tols, Id

cr d (*

Q. hic, an Padobaptifuns , feu Baptifmus

1 adlllfüïllïfh

infautum fit. licitus €3. validus ? R. Omnino con-

T yis V

tra Novatianos , novatores, Mich. Servetum , qui

i p

dicebat Bapti(mum dandum primu

m anno 30. &ta-

& Erafmum Ro-

m

tis, quo Chriftus eft baptizatus ,

p 1

terod. qui exigebat ratificationem. — Raz, 1. Scrie

nf

niverfaliter : zifi quis veuatza [ue-

ptura loquitur u

ibi n

vit. ex aqua &3c.

quz verba debent intelligi in fen-

fu , quem declarat Judex controverfiarum à

Chrifto

conftitutus , qualis etiam in jure humano requiri-

o y ia pFi

ER

tur ad declarandum Codicem Juris.

2. Cbriflus

!

: Mll/k W

vocavit ad fe parvulos jam in infantia ab origi-

capaces

( Jf ^

nali in V. L. purgatos , juftificationifque

at J

declaravit: za/zum efl Regwum. celorum :

Apoftoli

i ipsta f

baptizabant £oZas familias ,

in quibus etiam pare

r ex Éonc. Car-

jfiio Jo!

vuli erant. 3. ZYaditio probatu

erofimlt

haginenfi celebrato z. 25$3.

Milevitano 416.

13. 14 anath.

,m!ale

.. Bracharenfi 578. Trid, S. 7. a. 12.

parvulis

nnes !

pi

88

9 )o(9w

-pärvu;!is negantibus Baptifmum, $. ZAug. peccatuni

1777

originale contra Pelagianos probavit ex . Baptifmo

ha,

infantium , qzem, ut ferm. 1o. de verb. Ápott,

ttanon

Ecclefia [emper babuit , femper tenzuit , à majorum

quieada

fide percepit. Taceo reliquos PP. S; dicas. 1; Olim

"naitia

differebatuy Baptifmus ad atatem adultam , donec

« lica

refpondere poffit baptizatus de fide fua.

2 e Bapti.

(ltr ad

Chrifli ,

mus inftitutus probabiliás ; Bapzifmo

þäfum t

quem à Joanne accepit: ergo cum hoc fà

ctum fit

p

&tate jam adulta &c.

R. ad s. Extra cafum ne-

ceífitatis C, a.

lter has

quod fepe non tamen fempet id

Üit Pa

ïac*tum fit ;

caufa erat, quod aliqui horrerent poe-

nas canonicas , aliqui legem tam fanctam non au-

MF

W. (

derent recipere prius, alii ut fe magis ad illum

Qilentit

prepararent. 44 2. C. a, Cum ibi Pater loque-

quia £a

fetur, Chriftus in Jordane lavaretur , Spiritus S.

EUMIN

appareret in fpecie columbz , & poft hunc actum

Tatüre

difcipuli Chrifti plures baptizarint , quam ]oan-

de futy

nes , fecus non effet orta zelotypia inter difcipu-

los Joannis, Jo. 3. Ecce bic baptizat, 67 onmes

Tàfe. t«

illlfifdi&if

veniunt ad eum. s. C. Quia Chriftus tunc pri-

Titlo m

mum 'cæpit publice viam ad N. L. fiernere.

(;' FQMw

Tem ïmi*

$3-

Q. 2. Quandonam voluntas prefumpta. vel ta-

cita locum babeat im ve Sacramezntavia ? R. z. In

Ittitat

B'ompt

Ext. Unuéfione etiim non petenti danda quivis

prafumitur velle chriftiane mori ,

qui eam non

i& D

Of

pofitive recufat; in Baptifmo fuffici

t volumsias bae

Ditüalis, ut baptizandus adultus eum petierit ,

Fettos

10, 1'3

antequam in morbum vel amentiam inciderit, ut

vituale &omauum Pauli V. praxis extendit ad

eum , qui prius petiit ConfelJarium, quem hic ad-

veníens reperit fenfibus deflitutum ; in fponfalibus

fufficit £acita, (i parentes

contrahant pro liberis

prafentibus & tacentibus,

modo hi in animo non

Qu,

pofitive diffentiant : univerfim tamen recepta eft

regula; zmvalide vecipit Sacramenta. adzltus aut

Ne:.

l

01T44140

-ä" '5' o ( 8

89

peccatum

onmimo moleuy, at wmteve megaiive im animo fe

fapufto

babeus , cum Gregorius X1lI. expungi gloffam con-

ib Àpdl

tratiam in c. 3. de Baptif. jufferit. , ( 2. Ad ac-

f

r

i mojti

quirendam poteftatem requiritur coz

J

[2

s Superio.

; r (t

yiraut Zacitur, aut prajumptus de prejemti, quan-

Á

m dont

do hic actioni$ hujus infcius ex fignis praviis cre«

2, i

ditur acu ita affedus, vt ea ipfi fit grata ; ad

. Chri

'afum: vero poteflatis jum. prius acquifite. fufficit

- factumil

wprefumptus de futuro , quando creditur probabi-

cafom t

liter hanc actionem poftea ratificaturus. e. g. vi-

femped

det Parochus, quod Sacerdos mere approbatus pe-

Yrterett pre -

tatüur, aut fe accingat ad audiendam confeílio-

interius non abfíolute

m 0010

nem,

& tacet exterius ,

. diffentit, cenfetur communicare jurifdictionem ,

gj at d

Idena

Pater I

quia £acizi £ exproff idem efl judiciumn.

eft, fi Sacerdotem aliàs hortatus effet prius, ut

, Sirin

in przfumptione vero.

bonc d

mature praxi fe applicet ;

uam J

.de füturo, qu& coincidit zzerpretativa conditio-

nate tendente: dare£t, fi vogavetur , poteft petita

fet di(Cipu'

( at

jurifdi&io non fequi , ficque actus exponitur pe«

riculo nullitatis, e. g. affiftentia in matrimonio &c.

T

trete.

(3. Facultas fabfequens tunc vetrotrabitur per fictio-

piem juris , quando habet rationem probationis aut

fitmitatis actus pofiti,'e. g. abfolutio cenfure in

,nPt

(welfi';

"

N lt

promoto ad Epifcopatum , difpenfatio in acceptane-

-te Parochiam &c. non vero, quando conítituit

anda quiïïs

forman e[fentialem actus , e. g. in Sacramento non

yi eim m

retrotrahitur approbatio fubíeq

3

uutei

uegs , nec | jurifdi.

y petitl

&io, intentio &c.

'Gfäefit 1

nsRRe.

xtendit d

,mhica'

Q. ro. Dogmatico -Theorica.

l

onfalibut

r libei

— Que frt forma Baptifii Effeutialis ?

jtimo Ql

[

Hodie funt 2. fententie celebriores.

$4«

ftus dis-

1 ddlicujus vecemtioris , quod Chri

ii ?

5

junctive

oitif!

90

ä)o'(ä

junctive feu alternative inftituerit ve/ in nomine

itti f

S5. Trinitatis , ze/ in nomine Jefu, ut adeo initio

fi r

& hodie adhuc valeat etiam in nomine Jefu, et(i

hs in

illicite conferretur, quia quod femel à Chrifto va-

faiu m

lidum declaratum eít , id femper ut tale agnofci

tije f

debeat.

2. Quod íola & femper fuerit tantum-

t de fort

modo valida. forma collata /zb zmvocatiose SS.

t qu

Tyinitatis explicite, Plures numetavit adhuc tem-

poris Authores 5 ideo

lj con

& i,

d. Apol

$5«

Dico: Probabilius folum valet, €2' femper va-

Ó vjf

luit forma. Baptifmi Jub imvocatione SS. Tvinitatis.

Rab,i. dutboritas Sacra. Certo habetur forma

Dicel

Apoftolis precepta : Jte, Daptizamtes eos i z0mi-

(xi fl

we Pat. E3 Fil t9 Sp. S. & non habetur certo

tfem, (

alia forma : imo Paulus Ephefios ignorantes Spi-

fitet tor

rirum $. arguit: 77 quo ergo baptizati eflis ? Quafi

Qs &c,

diceret : Daptizati eftis non tantum fub invocatione

at form

Nonünis Jefu, fed etiam Sp. S.

2. "TYaditio 2

'ineam f

praxis perpetza Ecclefie tanquam optima interpres

inftitutionis : Quod in re concernente falutem ubi-

Ti

que obfervatum eft ,

& non ícitur ejus origo à

D

Wsf

Concilio vel Pontifice introducta , ad traditionem

Divinam referendum eft:. atqui &c. p. s. à Simonet

Ap QRI C-

e[u, T

12. Smcula percurrente, deinde à Conc. damnan-

tibus alias formas & rebaptizari jubentibus aliter

P' 3' q-

baptizatos , e. g. Nicezmum I. Paulianiftas , CP.

MU

I5w*. Eunomianos & Sabellianos.

Laodicenum

m,

p2

Montaniftas feu Cataphryges ; 4relaz, L. juífit

ss

omnes hzreticos ad Ecclefiam reverfos interroga-

ET

Itole al

re, an in nomine P. & F. & Sp. S. baptizati fint.

Pelagius I. idem fenfit cam. 30. fiveveva.. dift, 4.

fa fujt

tamlm

de confecrat. Idem Innocentius llI. c. firzniter. de

Ss. Trinit

3 Ratio zegativa ; non poteft aliud

ln tofi

convenienter oftendi ; certe Apoftolornm formam

M dtife

per adjeclionem Nominis Jefu explicant 3. teftes.

Cyprianus ep, 73. ad Jubai: Jefu Chrifli mentio-

Bo

n"enz

Á Pf

Eä)-ov(ïä

91

n o

aem facit Petrus , 02 quafi Pater omittevetur ,

adeo ititt

fed

Patri quoque Filisu adjumgeretur. "Theophy-

e felu, al

lacus in c. ult. Luc.

Quando dicimus Baptifia

! Chrillo v

tdle ag

fieri im momine Chrifli , uon dicimus ia Jolius Cbrifli

sominue fievi oportere ; ubl loqui videtur in 2. par-

erit taolit

te de forma , cum aliunde certum fit , actiones ad

ocatitit 9

extra quoad virtutem toti Trinitati adfcribi Aug.

tadhuc tet

L. 3. contra Maximum c.17. Noz zominuatis P.

£2 Spir. S. ju[fi fumi baptizari ( 1. Chriftiani in

Act. Apoft. ) 83 zamem iutelliguntur :0m. boptiza-

4

j jenp v

i, ni 1 in uomine P. €9. F. €9 Spir.'S.

s

o Trini

joetor t

Dices 1. Scriptura non probat intentum. f. a. 56.

TP

Qui filium nominat, eo ipfo nominat etiam Pa

habetur

trem , cum ve/ativum non poffit intelligi , ni&i pa- -

morante

riter correlativum declaretur, e. g. fervus & domie«

"m

nus &c. & reprebenfio Pauli Ephefiis data non pro-

jb inodt

bat formam , quia per pronuntiationem momen-

qiaint

taneam formz non potuiífent addifcere myfterium

Trinitatis, . ( 2. JApoflol prefumendi fünt obedi-

ia intet

fülutem?

viffe mandato Chrifti : ergo forma non eft unice

ejus orip

neceffaria fub invocatione Trinitatis. p. C. z Adf.

"Apofl. c. $. tantum dicuntur baptizaffe in nomine

j traditiot

PENI

jefü, quin mentio fiat de Trinitate; ideo S. Th.

onc, du

p. 3 4.66. a. 6. ait: difpenfatum cum illo effe,

eo quod nomen Jefu tunc fuerit Judeis fcanda-

gatbn

janils ^

lum, & Cyprianus l. c. affirmat : 4poflo/i bapti-

J aol

2arunt ium nomine Jefu Judaos ,

Geztilés. autem

in uomiue P. €3 F. €9 Spiv. S.

(3. Traditio

725.

male allegatur pro hac fententia: p.a. hec igno-

(os jntelt?

paptiit

f

ta fuit S. Ambrofio, Magiltro Sent, qui PP. effa-

ta in unum collegit, & Cajetano Card. aliifque:

gprd.

i

Ambrofius L. 1. de Spir. S. c. 3. ait : 52 um

a

odl !

jl

in formone cosmprebendas aut. P. aut. F. aut Spir. S.

qtl

fide autem nulum weges, plemum efl fidei. Sacva-

,j f0

f

[

mentum — quia , qui unum dixevit ,

Tyinitatens

Valet

VZHZ [

il

i

Jignificavit. Magifter Süent. L. 4. dift, 3. ait :

apti-

92

ä)cö(iä

Baptiftmus , nodo zxzam Per[onam e. g. Spiritum

& hi

Sancium womines baptizando, €4 nuullam fide me-

à f

findo

ger Licet autem Cajetani fententia erafa ex. ejus

operibus fit, ea tamen in oper. Hadriani V]. ad-

foumo

hucexftat. (4. Praxis Ecclefie non eft perpetua :

1 drige

quippe forma moderna à Gregorio M. introducta,

fitit im

nec in Baptifmo Ezuchi Candacis Reging adhi-

"TU

bita eft , ut qui juxta fidei fuz profeffionem in

M.

folo nomine Chrifti collatus eft, nec ab ipfo Sée-

p]mlta 31

pbano I. obfervata , qui tefte Cypriano 73. ad Jz-

4, CüIt

bai: ep. noluit rebaptizari à Marcione Pontico

li mv

baptizatos, fed ipfe in;crypta Nepotiana fepe in

friur Y

nomine Chrifti baptizavit, ut i adfis paffiomis le«

ij dici

gere eft.

( $. Nicolaus I. clate decidit disjundti-

fitus

vam inftitutionem , qui ad Bulgaros fcripüit , zzzum

Q de

idemque e[e, an judeus quidam baptizaverit iz

Vtore f

szomine SS. TYinitats ,oeltautum in zomime Cbri-

n dea

JH : dicere autem : quod folum ut. Dodfor privatus

A Ciien

locutus fit, eft miferum effugiüm , & contra cir-

cumftantias hujus cafus,

Tion u

R. ad 1. . a. ad prob,

fiiore

d. a. Nominat ctiam Patrem 4iredfe, & expreffe ,

rf

quod ad formam requiritur C. a, indiredte,

&

ibe, |

implicite , quod non fufficit C. a. dein Spiritus S.

Q |

imulto minus attingitur.

Reprebenfio Epbefiorum

f.8. Q

probat formam non folitarie pronuntiatam , fed

Quodog

plene una cum przvia inftructione & profeífione

Pagaim

fhidei à Catechumeno edenda [þeötatam.

Ad 2.

?ütij,

7.. C. ad prob. d. a. "Tamtum dicuutur baptizaffe

ætzf;,

fine exclufione reliquarum tamen perfonarum C. a.

Ql!lp])e ;

dicuntur Zazezm baptizaffe in nomine Chrifti , &

]7

cum exclufione z. a. ne ad difpenfationem in

Iodyg,

ipfa legislatione cum perfonis Apoftolorum praci-

puis L. hujus fubjectis recurrere debeamus , de-

clarant fupra Cyprianus , Theophylactus, & Hila-

Wij (

A

QU

rius L. de Synod. zze Zpoflo]i vepeviauzur im cviminue

ll

f

qui baptizare im Nom. P. €4 F. & Spir. S. juff,

Al

llO(h

tan;um ia Nom. Jefu baptizqrum ; Íc.in virtute

& o tX

93

&Baptifmoä Chrifto inftituto, & in tnodo , quo

Spiriium

in f w

à Chrifto inftitutus eft, ac à Baptifmoó Joannis di-

ifa ex &j

ftincto,

ZÁd 3. ubi fortaífis aliquorum opinio i2

i VJ, a

folum voluit ,. Baptifmi valorem in adultis neceffa-

; perpetti

rio exigere fidem Trinitatis. N. /upp. a. quod

introdidi,

fuerit ignotum illis, eos, qui in nomine Trinita«

eginz d

tis non fuerunt baptizati , femper rebaptizari de«

eflionem it

buiffe; fed loquuntur.de fide in Trinitatem ex.

plicita, & profefTione. idei ante Baptifmum/eden-

b ifo 3

al

da , cum etiam abfolutionis incapax habeatur igno-

one D

rans myfterium Trinitatis.

ld 4. 3. a. Quia Gre-

am lp t

gorius M. refert hanc formam ut veterem : Ezzz-

j yaJWlif k'

cbus dicitur credidiffe in. Chriftum, non vero ba-

ptizatus eifc in folo nomine Chrifti : Cypriazus ait

ji; du

ripli, i

folum de Stephano l1. dicuzt aliqui , vel erravit

errore facti.... 44 $. 72 a. Quia dzbizm fuit mo«

pinavet !

tum de duplici fide, an neceífaria in dante, &

yorit Uf

f r

accipiente: Baptilmum , & 4ecifjo Nicolai I, eam

non requiri, fed attendendum folum effe ad in-

; conttà

T adpm.

tentionem Judai baptizantis & virtutem Baptifmi

à Chrifto inftituti, ut erudite Hardzim. Res ita fe

& n

habet.

Dulgari recens convetfi 106. dubia ad Ni-

1diï€ä€1

jn $p

colaum 1. deferebant. Textus hujus ex Labbee

10.8. Conc. & Bibliotheca PP. anno 866. eft: 4

; Df

quodam Jjudeo, me[citis , utrum Cbrifliano, an

3tat «

Pagauo multos baptizatos a[Jevitis -- fi ia momine

g p

Tvinitatis , wel tantum in uomime Cbvifli bapti-

dl

zeti umt, couflat , non e[[e vebaptizandos -- uuzm

h

quippe , idemque efl , ut exponit S. Ambrofius , fed

fonarunt

primum , an Paganus vel Chriflianus fit , vel pofl-

e Chflml ;

modum factus fit. Chviflianus ,. eft invefligandum ,

xfationen !

cum ug. dica? ; ad Baptifmum , quà Evangelicis

for p**

verbis com[ecratur ,

105 pertimere oel damtis vel

bæmns

Til

accipientis errorem , five de Patre,, five de Filio €3c.

aliter fentiat ,. quam - dodivima coleftis infinuat,

j r

$ n

Ad quod tria ait Harduinus, r. hunc Judzum fuis-

J

fe megotiatioue talem , feu circumforaneum vendi-

ngl

rtil

torem ,

94

& )5)ot( &

torem , qui tunc dicebantur Judei, ficut telona.

rii olim pubbicani.

2. Dubium motum effe de fide

m

fiti t

damtis €9 accipientis, eo quod Pagani tunc riti.

i,

bus -fuperftitiofis ufi paffim (int.

3. Refponfüm

[77711)

Nicolai fuiffe, non nocete errorem privatum, mo-

m

(ictt t

do fudzus zztezderit conferre Baptifmum Chrifti ,

lm f

quia eirtztem à Chrifto, vel tota Trinitate habet,

ho dic

& quia idem efl Baptifmum Chrifti conferre, vel

U at

baptizare in nomine SS. Trinitatis, cum Chriftus

-

Mib dj

fuum Baptifmum aliter non inítituerit, quam fub

fiti, V,

invocatione T'rinitatis,, ut.adeo rés, & smodus à

9 q

Chrifto defcendat. fimul.

(urfrroot

n

(it, (

Misatum

IlAe Coi

Q. 11. Dogmatico- Theorica.

Dito

Qua materia. Confirmationis ?

QUre p

sT

ico : Materia Confirinationm efl impofitio mae

bapurt

'lm þfimu

nui, que datay in ipfa chrifmatione. Rat. x.

It Pt

" Autborizas hodie communior cum Tournelio re-

Wij, df

ferente ro. alios.

2. Confirmatio d. 8. &2 19.

[

(

Y l

data eft per zmpofitiouem mamus, & adhuc datur

^ Til

À Grzecis valide : ergo cum alia non detur, nifi

hec indiftincta à chrifmatione frontis &c. quippe

Awiülm

1 chy;

inter duas prima non eft impofitio ,. fed exzez/io

fratio

qmanmuuin, & elevatio ad orationem confueta, &

T€ Gite)

in Ecclefia Latina habentut etiam illi pro con-

firmatis , qui primz non interfuerunt , in Graca

T0f

30(80)05

vero non habetur alia , quam chrifmatica , ut

Goarius Zz sotis Eucbolog,

3. llla impofitio ma-

lrafics

nus eft materia dicenda , quam quoad fubítantiam

lIdl d

commendat conftans zraditio, €39 praxis Ecclefiz :

fed hanc docet Tertullianus L. de Baptifm. c. 3.

Ui p

Innoc. [. ad Decemtium ep. S. Leo ep. 88. ad

i

!

i.

cann 20

Bij

LR

Epifc. Floregtinum in decret. Trid. $. ,

anath.

"r

9j

& )o0€ 5

i teloni

anatb, qui non tribuunt oirtautem $. Confirma-

ef de f

tionis chrifimati. & confir. Hzc traditio perpetua

E

falvatur, fi dicatur, in Ecclefia non ritum, fed

Refponon

nominationem fuiffe variam , ut quod hic & nunc

atuti, n

dicitur zzz&/io vel comfirmatio, alibi & alias appel-

m Cuili

latum fit zmzpofitio manus : atqui hoc cum funda-

iate habtt,

mento dici poteft : Innoc. !IT. c. czm veni[Jet. de S.

nferre, Y

Undá. ait; Per fromtis chrifinationem. manus. ime-

ym Chrifut

politio defignatur , que alio modo dicitur Confir-

n

siatio. V. Beda Sec. Vl. in Pfal. 28. /a uncfio ,

u à

que per mamus impofitionem fit ab Epifcopo, vwlgo

Cozfirmatio dicitur. & Rabanus Maur. L. de inttit.

Cler. c. 28. 4d folum Epifcopum pertimet , ut ba-

n n

ptisatum per mauuum impofitionem cum ipfo cbri-

Jmate confignet.

QticA.

Dices 1, Nulla &t mentio chrifmationis zem-

$8.

7

[

?

pove Apoftolorum ; imo non potuerunt habere fem.

)

(2. Initio impofitio manus nuda

per chrifma.

Wo]ïtio ff

fuit primum , poflea sutata in chri(mationem ,

1b Rat' l

ita Florentinum ait: Loco illius manus impofitio«

nis, de qua Adl. g. datur in Ecclefia Confirmatio,

yurnelio t

[8 810

Conc. Mogunt. 1549. c. 18. Confirmatio initio fo-

xdhuc tf

la manuum impofitione exbibita mox [ub ipfis

JApoflolorum.temporibus ex eorumdem traditioue

detur , n

&c u

fub. cbrifinatis undlione cepit couferri. (3. Chri-

Ímatio non fuit agnita pro Sacrameztali , fed me-

(od atl

re caremoniali ; cum ab Ecclefia varie adhibita

onfüdi

Jli o ?

modo ante impofitionem manus confirmativam feu

Sacramentalem , modo preter illam, ut oftendit

j inomd

u

Arauficani l. caz. ?. qui Sirmondum cum Pet.

atiCd *

yofitio f

Aurelio diu collifit: fi confirmandus iz Baptifmo

cbrifmatus 1102 fuerit , moneatur. Sacerdos , st ne-

(ub&antlam

; Bdf

ce[Jarià babeatur vepetita cbrifinatio ; ubi Sirmon-

tiftt. &

dus legit : ut z0:7 neceffaria habeatur &c. unde

Bafilius L. de Spir. S. c. 27. Chrifma im wullo libro

T

nem,

»7'

Mn, Ji

al

Jeripto bt.'b"?r" ( 4 Nec erigo probat traditio

quia

96

9G )ot m

al d

quia tefte S, Damafo circiter 370. à S, Sylveftto

inítituta chrifmatio eft , nec razio probat Sacra-

dit Towm

mentum effe, quia ab athletis Gentilium defum-

Dilut,

pta.

(s$, Poffet etiam pemzmz olezin | fofficere ,

& Amgn

quia Innoc. Ill. c. pattoralis. de Sacrament. non

U pdtafi

iter. ait, omiffum balfamum caz£e po/tea foqpplen-

thitiri ,

dum , uon e[fe aliquid iterandum,

R. ad.x. d. a.

lole ]

Nulla mentio explicite zr. a. implicite 2z. a. dixi

At Con

2r. &. quia 2. Üor. 1. Qui cosfirmat mos , G9 qui

m

zuxitnos Deus , qui 9 Jfünavit sos. Dein Apo-

Tun expr

ftoli parum balfami oleo addidere, & in illis ter-

lm int

ris ubique habere potuerunt.

Bu

lac tria $

ld 2. d. a. Mutatio facta eft quoad:rem ipfam.

p mats

$4 a. quoad nomen C. a. alias Florentinum dice-

re debuiffet Joco il/ius impofitionis nunc datur

cbrifmatio, non vero co

nfirinatio , cum impofitip

-

jam fuiffet conffirmatio.

Q

4d 3. s. a, ad prob. d. a. Chrifmatio frone

TP

talis ab Epifcopo facienda eft variata z. a. verticae

lis in Baptifmo zr, a.. Canon legi debet fine par-

D'W D

ticula z2072, quia antequam per frontalem confit-

Chrif

maret , debuit remittere ad Sacerdotem (eu Pa.

E

rochum baptizantem illos , qui verticalem & cz-

ftfatigna

remonialem nondum in Baptifmo acceperant.. Con-

fdogg ;

firmat hzc profeffio fidei, quam Mich. Palzologus

M .

ad Gregorium X. mi(it, ubi chrifmazionem refert.

hda a (

Défn n

4dd 4. 4, a. Origo ali&ram ceremoniarum elt

1 4 Ioyti

fpiritualis ex opete operantis, bic ex operato:

Ratio balfami etiam cum mixtione aliornm aro-

Trüm d

fl y

matum eít odor vite bonus.

S. Sylvefler juxta S.

T p

Damafum folum przcepit chrifmationem vertica-

Mi p

lem in Baptifmo: ritus Gezéz/izia fimiles. tam pae

rum obfunt, quam eorum íacrificia vel funeralia

J Tortt

noftris,

&t

4ld $. Si oleum pet formam chrifmati

alias

&»octc *

27

alias adhiberi folitam confecretur ,. valere defen-

Sylveli

but Sact

dit Tournely cum multis aliis apud €9 contra

m du

Billuavt. quandoquidem Florent. licet decretum

ad Armenos dederit initio S. approbanze Concilio ,

foffcet,

vhent. 1l

& poftea fo/emmiter i publica Se[[ioue Synodali 1459.

emanarit, cenfetur tamen Ármenis voluiffe morem

ho Jupit

f tliil.:»an

Ecclefie Latinze potius velle tradere ad zeziformi-

PX

iaiem confequendam , quam fingula requifita ad

"

valorem : ergo licet hoc Florent. expreífe balfa.

Dein Apo-

mum expriniat , poteft id exprimere folum ut ma-

E

teriam integralem , & ordinariam.

jungo huic

Sacramentum Ordinis tum ob characterem , quem

hec tria Sacramenta imprimunt , tum ob analo.

d m

A

giam materiag.

ntinut

d

1

muac d

n inp

Q. 12. Dbgmatico- Scholaftica.

[motio t

Quae materia prdxz'ma SS. Ordinum ?

j , Vett

ico: Prababilior iibi videtuv opimio , quod

$9.

bel (ine p

dem (

€hriflu alternative feu. disjunciive inflituerit

f d

vel impofitionem manuum ,. vel traditionem 9. ac-

xem u)

calem

cepiationem inflrumentorum ad. poteflatem. comfe«

vendam m corpus Cbrifl] verum im Sacerdotio.

r U

Rat. x. prater illas zzz Syzzopf; zripart. Tbeol. Va-

h Pal

lida eft Ordzzatio Grecorzm per folam impofitio-

;z'('mem fai

nem manuum fine porre&ione inftrumentorum,cum

à 4. Pontificibus pro tali agnita fuerit apud Mos

guani j

tinum de Ord. p. 1. c. 3. &2 4. Leone X. Clem. VIIT.

; o

Paulo V. & Urbano VIll. (2. Témpore Zdpoflo/o-

fiorun

um (ola mentio fit de impofitione, porrectio ex

eriet IUW

L. Ritus Romamur primum detecta eft ab Alcuino ,

ts

m vt

qui mortuus eft 804. adeoque Szc. VlII. cum de

jiles U

ea nihil adhuc Sacramentarium S. Greg. M. Szc.

[ funt!

i

ivGa

[ni

u

?I. nihil Rabanus Maurus licet. Sc. 1X. refc

rit $

j

f

98

$ 0oocS

rit; ergo quia porrectio inftrumentorum non poteft

1

julee.

conjungi cum impofitione manuum ,' ficut tamen

LU

conjungi poteft inunctio frontis in Confirmatione,

i A

debet fola fuffeciffe impofitio.

(3. Ex adoero

füt m

illud eft materia, per cujus pofitionem confertur

f

ordo, fed per zraditiomem im[rumentorzm confere

laniam,

tuy Presbytevatus : ergo ficut Greci ordinant per

Qu alte

hoc , quod Epifcopus facto ter figno crucis tenens

alioque

dexteram fupra caput ordinandi dicat :

Divina

gratia promiovet Gg'c. ita Latini per traditionem

ial

ilie ,

calicis cum vino, & patenz cum hoftia & verba :

"ccipe poteflatem offerendi. facrificium €3c..— (4. lbi

fit ordinatio , quo. pofito. declarat Ecclefia aliquem

Ài

Tuterica

effe ordinatum ; fed poft traditionem vocat Cleri.

cos ordzzatos, antea folum ordizazdos, & aliud

tigere :

potuit

non invenitur in toto Ritu fignificans poteftatem

Qmaun

Sacerdotii,

Certe fi impofitio. manuum effet. (im-

Uit jenr

pliciter & determinate neceffaria, non potuiffet

d d.

eam omi£tere Florezt. tanquam effentiale punctum,

Wt, foc

Wium M

60.

Dices 1. ïmpq/z'tz'o manus tacetur à Flotent,

etgo vel inftrnctio eft imperfecta, vel illa non eft

Ctfa D

itio, T. l

materia effentialis ; imo Gregorius IX. c. Presb. de

Sacr. 052 itev. loquitur de ea, ficut folemus de

lo vg| Y

d.ïtur au

ceremoniis Baptifmi poft cafum neceffitatis : ozz//a

5 ml

impofitió in ordinato fzo tempore fuppleatur , mom

itefetur. fatia Orvdimatio,

(2. 44 comtrario por-

diwfun

rectio inftrumentorum fi effet materia effentialis ,

non .potuiffet effe ignota tot Seculis inter S. PP.

* l]

nle d

imo deberet ab Apoftolorum traditione Ecclefiz

innotuiffe ; nulla alia revelatio fcitur.

(3. Tra-

;I!a'

D fiti

ditio inftrumentorum nec eft zeceffaria , nec ab

Vtüm

i, qui de illa fcripferunt primi, aZter agzifa s.

quam ritus accidentalis , ut Hugo Vict, Magifter

Sent. & Bonáv. quod confirmat Cong. S. Conc.

Qp

T t

apud Bened. XlV. Syz. L. . c. 25. ubi ordinatus

l

ftt y p

fme traditione inflrumentorem in Ecclefia Latina

jubetur

"Wflplzc

ij

äjo'(ää

99

nn pott

juiaetur rurfus fub conditioue: iterare impofitionem

jot m

manuum. igitur hac habetur, pro materia effen-

irmaron,

tiali R. ad :. C a. z. C Quia intentio Concili

Ex alhri

fuit non ea referre, que jam Grecis erant nota ,

j confequr

fed qu« fervirent ad zezitatem cum Latina conci-

yntit (t«

liandam.

Gregorius 1X. 'favet noftre fententiz ,

orginatt t

cum alterutra materia quoad fubftantiam fufficiat

Yüds tett

adeoque d. a. loquitur de ea tanquam caremonia

p Duin

in prejeutía alferius (ufficientis ad valorem C. a.

traditionenn

jliter 74. à.

ja vt

"

g m

Az;l 2. tï; M. Quia in inftitutione Chu&l

defa ia

generica potuit Ecclefia (peciem prius incognitam

voat Ut

eligere ; in inftitutione dirzmiva 2. fpecierum

potuit una plurimis effe ignota , quando altera

y p

comauni ufu quafi civitate donata eft. N. & Non

um dl

fuit ignota traditio inftrumentorum ; quippe 1. Or-

pon p*

do Romanus ex Ritu Romano , cujus origo nefci-

ale ponit

tur, Sec. VIII. eandem prafcripit ceu ritum non

novum , fed diuturno ufu jam ufurpatum in Ec-

C'e(ia Latina.

y à F

?. Juxta Resulam S. Zug. e9 Inu-

[ jlla not fh

z0c. l. quod femper retentum , & à nullo Conci«

lio vel Pontifice fcitur inftitutum , certifime cre«*

o r

, foems?

ditur authoritate Apoftolica traditum ; & 1. fzcz-

yds: f

lis multa propter Paganos non fcripta, fed ore-

tenus propagata funt.

3. Ecclefia Latina potuit

leatw"a "

Ü mml 1

1

diverfum à Grazcis ritum affumere, e. g. ut fuos &

fe dicermat à Greca 14. vicibus datam fidem fal-

; efti !

lente à tempore Photii, Mich. Cerularii &c.

EL

; 1f

[o"

Ecgli[læ

4. a. Eft zece[faria, cum iz. Ritu. Latino nul-

»

one

f (;' ,

libi &tis exprimatur poteftas in corpus Chrifti

j

verum.

t. Non in prima impofitione , qua tangie

j

2. Non in 2da,

litet

ais

tur caput fine ulla oratione,

qua tenens Epifcopus manum dextram in aére

(id

, gt

(oté

M

orat : Oremus — Deum , ut fuper bos famulos ,

quos ad Preibyterii snunws elegit , celeftia dona

bi ordin

gefia

Iu

iz.mt D

pl

;mulzipziceg , &2 quod ejuw d;gnatiom Jufcip

ipfuus

ioQ

a xecm

ijg/iw con[equautuy auxilio. Q,uæ' fane verba faj-

T h

sem indifferentia fant ad difpofitionem praviam

& gratias alias Ordinis oneribus convenientes con-

Bu

fequendas: Decifo cozg. plus non probat, quam

Dlto

quod hoc ad cautelam ítatuerit inter tot diverfas

fit

fententias , quarum aliqua utramque materiam

t i

fimul ad valorem éxigit. Hzgo Vi autem, &

JMagifler Semt. &c. fortaffis fuere in fententia ,

Duaad

finig,

quod traditio inftrumentorum fit pars folum prae-

ETE

cepta , aut integrans, quain re recedimus , licet

aliàs Petrus Lombardus fententias PPum, ita col.

fiültste

alittit

legetit, ut qui aze il/um fcripferunt , nomen Pa.

hdie P|

u , qui poft Z/um , nomen Dodorum Ecclefia

tantum obtinuertint.

t conf

füfe

,

| Dieey

iunt,

Que ad

Q. 13. Dogmätico- Scholaftica.

&dminil

thri v

M hm

n detur , & qyalis chavaster Sacramentalis ?

QU feme]

61,

ico 1. Cum character fit fguuz quoddam [pi«

,m Ti s

vittale à cateris diflinclivum anime indeli.

biliter impref]jum , quantum fidem concernit : da.

Dicy

£uy cbaracter in tribus Sacramentis,

'Mt etg

snatione , €3 Ordine.

Baptifmo, Coufir-

eft contra Novatores. Raf. z.

eü fm,;

Trid. $. 7. cam.

9. dicit anathema negantibus,

Vum aj

Idem Florent.

decrez. Arinez, | docet.

Tiec hon

2. l'erpes

8eant

tua traditio. hoc teftatur Aug. tr. «.

in ep. Joan.

Baptizatus , fi cbavitatem 10 babet , cbaradferen

lr Crplo

babet quidem , fed defertor vagatur.

lniterabili«

Uscam

tatem ex indelibilitate fequentem probat €p. 185.

&nalis K

loquens in perfona Donatifte volentis refipere :

'Lo no

zare me 0m baptizas, ut à peccatis abluas 2

R. Catholicus :

elgb BEqu.

Nonm facio imjuriam cbaradleri

R Ve

mie

vel D

lm

Imperatoràs , Icum errorem corrigo dejertoris, fi

lia

Q ootCEm

XO!

verba i

lia hab&t S. Cyrillus zz prefat. ad Catecb, Àm-

asv

entes QUf

brofius L. de szfr.LS.

t , qui

Dico 2. De qualitate chara&elris e'xträ dogma

62

ot divera

fidei &l qnalitas phyfica, amima imtrim[eca , €9

- froterit

duvamy pevpetuo ultra vitam . mortalem. eft contra

anem, &

QDurandum , qui dum eam docet effe relationem

fententi,

rationis, denominationem mere extrinfecam , vie

folum pra«

detur nimis recedere multis à doctrina fidei; &

m liot

facultate non iterandi &c. & contra Scotzm , qui

m u od

admittit eam eífe relationem modalem , quam

, onen D

hodie Philofophi in fubftantiz habitudine indiftine

j Df

€ta conftituunt.

Rat. 1. S. Th. abfolutam qualt-

iatem , eamque realem eífe docet, ut magis pro-

prie explicet ea, quz Concilia de charactere defi-

st

niunt.

2. Chatacter Zmprinmitur anime , pertinet-

que ad geuus potentie, quz dat fimpliciter poffe

adminiftrare & recipere Sacramenta , ficut lumen

hi.

glorie videre Deum : ergo eft intrinfecum & di-

fün&um quid ab anima ; &2 pérpetuzsm , ut e. g.

ental!

qui femel Sacerdos eft, fieri Laicus non poffit ,

ut Trid. S. 23. cap. 4-

yoddnia fPh

Dices x. De charactere nihil meminit Scvipzu-

jina i

63.

ncetnïtï "

ya: ergo eft inventum mere humanum.

2. Non

eft finis hujus characteris , cum eum ut diftincti-

jj r

([,h

oteS.

vum aliquod hominis ab aliis non characterizatis

ii

nec homines videant, nec Deus aut ÁAngeli indi-

; hu

geant, ergo ficut babitus fidei , fpei &c. tollitur

cin ep. Jganc

in celo &c.

3. Sufficit zmoralis , ficut eft in qui-

busdam graduatis , vel ficut macula peccati ori-

u d

l

niterab

ginalis pofteris moraliter inheret. —4. Sacramenta

hat ep. 185

V. L. non imprimebant ejufmodi characterem :

ergo neque N. L.

s. S. PP. intellexere per chara-

j 1eipet:

) ab

éterem vel gratiam fanctificantem ceu habitum ,

7 WWM

vel ipfam formam Sacramenti ,

e, g. Aug. invo-

Baptifmo.

6. Chrifius

T "ïlf'

cgtionem S. Trinitatis in

non

|

3

102

& ))o.tít x

non habuit characterem, nec eum tribuit Poztifi.

stite C

«aiuí: ergo nec Sacerdotes.

(/4:1,

4. Ext. Unchio pro.

pter luctam ultimam deputat hominem ad militiam

patiop

r

& tamen characterem non imprimit: ergo neque

Baptifmus cbaracferem familie Chrifti , Confirmatio

f0t d

in ob

ebaracferem. militis , Ordo cbaradlerem ainiflcrii,

$. Committitur cireulus oitiofus; ideo hec tíia

LT

Sacramenta imprimunt characterem , quia funt

&t dlterg

initerabilia, & ideo funt initerabilia, quia impri-

f pober

munt characterem. R. ad 1. £tr. a. Quia 2. Cor. 1.

& proa

defignatur fatis clare : Qv zumxit sos , £2 fignavit

fittie lo

2205 Deus &9c. :2 C. fufficit verbum traditum. d

t infit

2. «. a. Finis eft jüxta Trid. $. 23. c. 4. quod

tdeg m

e. g. femel Sacerdos ordinatus Laicus fieri nequeat ,

f oolli

& non omnis Laicus etiam deputatus à Magiltraru

hii

politico fit Sacerdos ( degradatio enim folum con.

?6/0 d)

cernit privilegium fori) juxta AMag Sent. ficut

ttaditior

vas, quod [emel conufecratum . eff , cozfecrationem

aiqua l

uam wunsquam omit: juxta alios fervit ^eazis

&«f ill

ad honorem, dazmatis ad confufionem , denique

tit i

tribuit capacizatem recipiendi & miniftrandi - Sa-

cramenta , ad quamcunque demum fpeciem qua-

ia

litatis pertineat, que lis de nomtne,

Ad 3. a.

Quia Ecclefia plus dicit de charactere facramentae

li, ad verba Florent. propius accedit noftra opi-

nio; Zra imprimunt cbavadfevem , id efl quoddam

Jigmum . fpirituale, imdelebile im amima : morale

autem fignum deleri poteft. — 444 i. C. a. z. C.

otl

Cauf» eft voluntas inftituentis.

Ad «. 51. a. Quia

expreffe nominant figillum , fignac

li

ulum &c. S. Aug.

litra 80

dum ferm. 2. ad pleb. ait: 7/le eji

cbavaciey Impe-

1

vatoyis mel. baptixave Gemtes im sonaine

P. t2

Pw Tigy

EuE

loquitur hic de charactere altero

, exteruo e3 caz-

Jali, non interno & formali ;

& cum ait: $i Do.

Utfenf

Ut

eatus in fuo nomine baptizaret , imprimeret cha-

racterem Donati; ergo ( ut ex hypothefi impoffi«

bili probare vult ) cum Baptifmus nofter fiat no-

mine

&ij Wi

103

&5 )»ot€ &

mine Chrifti, Chriftus imprimit characterem. Ad 6

j Ptf

Jufio pt&

C. a. z. C. Quia character eft figaum minifteriale

d niittot

participate pote(tatis ,

& pontificatus non eft Sa-

cramentum.

Ad 3.

C. a. z. C. Quia Ext. Un&io

o nut

Coftma

non deputat homine

m ad ftatum ftabilem , & fo»

t tireri

lum roborat ad pugnam & militiam privatam.

o hec tr

Ad 8. d. a. Sit citculus, fi probetur zuza /pecies

quia fun

ex altera per idem non aliunde probatum C. a.

qua impri

fi probemus fpeciem ex gezere pet rationem alian

&2 t D

de probatam : a. noítra probatio hac eft.. 1. Iz

geuere loquendo dantur aZiqua Sacrautenta , q

uz

, C jgnat

ex inftitutione Chrifti imprimunt characterem, &

lus Àl

ca

ideo funt initerabilia.

2. Ex effetín initerabilita-

tis colligimus, i

lla Sacramenta eífe hzc tria , Ds-

feri nequ

4 agl

ptifmum , Confirmationem. & Ordinem 5 cazjam

vero iuiterabilitatis dicimus characterem , quem ex

n ['plumfion-

traditione &c. colligimus, ficut fi quis diceret ;

i jui t

aliqua creatura in. mundo debet eífe rationalis ,

oiihuri

& eft illa, qua ratiocinatur; fed homo ratiocie

TA

i, &

naturw &C.

aifnd: Y*

ES

(j QU

n

Q. I4. Dogt,,naticä.,

MA

j a

De Sacramento Euchariffia.

? ejf qzædi*lü

.

i

i

11

; Qro

N:

£. De hzreticis oppugnantibus hoc Sacramäm— 64,

Cail

tum fatis (it, .quod tefte Greg. de Valentia

( n:lz an

wltra 8o. expofitiones de folis verbis : Hoc eff. core

&c.S hi

pus meum ab her

eticis facte.. defectus paucos

; I

afferam. . 1. Quidam adnumerant R

d

upertum Ab.

j

qui cum

Joamne. Parif.

0 & m

Tuiden£ Impazatovibus ,

volunt, corpus Chrifti un

iri fubftantie panis &

j

vini per unionem phyficam hypo

ftaticam.

2, Alii

imeret du

qui cum Bereiz-

Durandum conz[ubflantiatoribus ,

w[ lmpo i

gario poftea revocante defendunt ,

corpus Chrifti

jgr fiüt

4

cum

It

104

& )ootc x

cum fubftentia panis & vini e(fe in Euchariftia

[ie

per compenetrationem.

Idque juxta Lutherum

tifu ,

iran[ewrter tantum. in fumptione, juxta alios in

T at

fola confecratione.

3. Balfamom contendit, pa.

MF

nem non prius converti in corpus Chrifti, quam

liti i

fimul cum vino, dum confecratur. . /fmb. Catba-

Tidhfo :

vi724; cum Jeremia Greco , converfionem fieri per

dititiny

precationem adjunctam — verbis

nofire formz.,

clbravi

Pafcba. Radbertus in. fenfu. fuo vere fenfit

. pr&e«

luij, p

fentem effe eundem Chriítum »

qui in vita hac

dibebat

fuit, fed erravit in modo.,

Jit, o

Yefperi

2. Pro tempore Iaflitutionis fciend-u'm' I þafcha

delidera

feu phafe celebraxi debuiffe. La 14£a primi men-

UP

fis dicti Nifan in memoriam, quod "Ingelu pri-

atclor

mogenitis JEgyptiorum necatis lfraelitarum zdes

ede(a

incolumes tranfierit , unde pariter agnus à ftanti-

do ; f

bus feftinanter comedendus fuerat. 2. Lzsa i«ta

Ea

fequebatur folennitas. azymorzum per feptem dies

Dit

celebranda propter egreffum ex lEgyptoss ordina-

bant autem menfes fuos Judzi per curfum Lunz,

Jn, u

Ij

Ut Luna 14ta idem fit, ac dies 14ta incipiendo à

IQUi $, d

Neomenia feu Novilunio immediate fequente fEqui-

noctium Vernum noftto Mattio correfpondens.

^ tme

Vi q

3. Sicut annum ,

ita diem diftinguebant in /ega-

Jem feu facrum

; Qui incipiebat à r. vefperis diei

precedentis ufq

jot

ue ad vefperas diei (equentis , &

Cs v

vulsavem [em c

ommumnem ,

qui vel naturalis erat

giti, q

à media nocte przcedente t

1

fque ad mediam no-

C&tem fubfequentem

V.

90uij L

artificialis à folis ortu

Vefperi

ufque ad occafum illius die

l,

Lex hzec erat Exod.

12. 0. 2,

Decima

fvit |

smultitudo filiorum

I,

quarta die immolabit univevfa

Qd di

l[vael ad ve[pevam —— € edet

carnes zodie illa afJa

[^/

$5 gl Cg azy

90 pamnes —— fee

ER

l in I

?tem diebus azyma . comedetis C3c,

E

Dico r.

UM

fd j [

JocmS

10j

hucharit

Dico 1. Chriflus iuflitnit Sacramentum Eucba- . 65.

Lutheni

viflie ,

cum celebvavit Pafcba cum Judeis. Luna

à alios i

444 exeunute. ita communior

Theol cum S. Th.

Rat. z. Trid. S. 22. c. 1. Cele-

edit , j

P.3. 4. 46. a. 9.

(, qui

brato veteri Pa[cb

a z0vum in[lüiuit, cui confentit

[mb: Cll!þll-

Ecclefia: po[fl agmam iypicum expletis epulis corpus

dominicum datum €3c.

2. Chriftus illud Pafcha

w feri t

x fotei

celebravit, quod preceptum erat Exod. 12. &

enit., p

Levit. 23. quod 14. Luna, & prima die azymorum

debebat immolari , quod ip(i petentes difcipul

n vita l

Matt. 26. Marc. 14. Luc. 22. parabant, quod

vefperi in coenacnlo lfraelite cujufdam defiderio

defideravit manducare , quod immediate fecuta eft

m M

j r t

paífio ac mors Chrifti, & cujus negationem in

Matcione maximopere tefte Epiphanio carpebat

figit f*

Ecclefia : ergo &c, 3. Matc. 14. Paraverunt Pa-

ftarum 2

; à

cha : €2 manducantibus accepit pauem — dedit eis

g 7

3 ait : boc efl corpus meum.

Dices 1. Évamgelifle non concordant. fp. a.

66.

iptem d

TE

joan. i3. dicit: ate diem feflum Pa[cbe , que

fum lo

Pavafceve erat feu przparatio ad Feftum , & re-

liqui 3. dicunt, Pafchà à fe preeparatum & à Chri-

p

fto comeftum ipfo die fefto fc. prima die azymo-

gente p

yum. ergo ( a. Vel Chriftus Pafcha comedit 13.

lp

Lusa priw , hoc eft feria 4ta feu. die Mercurii

bt n

d

o

juxta noftra nomina, vel faltem non comedit

vdpe

ce—

K

u s*

cum veliquis Judais : p. a. à Graci &2 Laifio Le«

gioz. cum 4.aliis: ex una parte fic Chriftus fer-

stl

vavit Legemm , quia vefpera 2da diei 132. eft legalis

qediam ?

ä, (Olis [

vefpera prima diei 14x. unde vere adhuc cele-

bravit Luna 14. ex altera combinatur melius ,

( erat b

quod die fefto nil ab Arimatheo Jofepho fit la.

pj um

i

gu

boratum , velin paranda coena , quz erant ve-

tita in Fefto &c.

( 3. Judzi primum feria 6. ad

vtl ,.ff'

2dam vefperam comederunt. p. a. Feria 6. mane

noluetunt ingredi pretorium, zze cozzamimareutur ,

gitur

Jï'd ut comedereut Pafcba, Joan. 18. v 28. 1

E

tunc

|

106

$ )0( m

tunc nondum comederant. nolebant, imo i;o'n"

( qufemp

licebat Fefto azymorum inftitui judicium : Noz iz

| münde

die feflo., se forte tumultws fievet. im popnlo, Matt.

Müftent «

26. v. $, ergo feria 6. feu Veneris nondum erat

[ ad Dom

dies feftus, fed 1. dies azymorum incidebat tunc

tüs n 1

in Sabbatum, ut oftendit computus dierum 5o.

11 Conr

ufque ad Pentecoften , quod Felítum illo anno in-

patüt inc

cidit in diem poft Sabbatum feu.Dominicam , &

Typti

numerari dies à 2, azymorum debebant , ILeozz. 23.

fiom p

9. 15. ita Jofepb. Jaud. Gd Manduit Presb. Orat.

düs, quar

cum Io. aliis.

(4. Chriftus debuit Pafcha come-

itls epre

lm diej -

dere eo die, qui refpondebat egvefjui I[raelis ex

4Egypto ; atqui hic refpondet diei 13x. Lunz, quia

lj 15fg

non potuit fieri una nocte , ut 14ta Guna agnum co-

Qnm, .

mederent Ífraelitz,& 600. millia virorum prater foe-

fs f

minas & parvulos, armenta, veftes, vafa commodato

Tà mmnm

accepta de terra Geffen exirent, ut prima azymo-

ito n c

rum feu r5 mane jam effent foris collecta ; maxi-

&tl

me, quod poít comeflionem agni non licuerit

QO pater

domo exire, £xod. 12.

R. ad 1. s. a. ad prob.

VitaL F

d a, Ànte diem vulgarem Pafche.C. a. ante le-

ttliny

galem z. a. legalis jam incipiebat vefpera 14. Lunz,

Hl arium;

hec intelligitur à Joanne, vvolgaris poft mediam

LUE

noctem ab alis kvangeliftis,

Zld 2. s. a. ad prob.

LP

?. [uppof. Quod in Fefto azymorum nihil licuerit

emere aut agere in parandis cibis pro Sabbato,

Tito

cum id folum in ipfo die Sabbati magni. prohi-

Paj

bitum , quod ex eo etiam palam fit, quod difci-

tia i

puli , quando Chriftus dixit Jude, quod facis, fac

85 &

cito, putarint, eum loqui de neceffariis ad Sab-

af[if l

batum coémendis & parandis.

4ld 3. s. a. ad

81 (erf

prob. d. a. & per Pafcha Judzi intelligebant azy-

& , p

ma & alios cibos ex victimís per totam folenni-

tlete

tatem feptem dierum manducandos C. a. ipfum

L Denm

agnum paíchalem initio folennitatis comedendum

*. a. aliud. PafcPa ,

D

aliud ;agmum. Sabbatum

lnüïmuom

Pafche , áliud zoza epz

endialis foleumnitas Paíche,

qua

Y

S&)o(?&ä'

107

4

Mu m

quä femper. azy

ma.comedenda, & plures victimz

n: Notir

mactande fuerant ; dein Cazbolicorum computus.

h, Nat

numerat go. dies incipiendo à Dominica F'alcha-

li ad Dominicam Pentecoftes , Judzeorum compu-

Yidum ed

Ad 4. C JW.

idebat türi

tus tunc. incidebat in; Sabbatum.

s; . Comeftio agni & egreffus primus Judeorum

dierum g0.

lp amqo it

potuit incidere in eandem noctem , qua ctiam ab

IEgvptiis urgebantur ad exitum propter necem

tinican,, d

o

fuüorum primogenitorum , non item exitus fecun-

dus, quando in loco quodam collecti inftar exet-

Pre t

P

citus egrediebantur ; primus oontigit ante folis ore

tum diei rgtz , fecundus ad folis occafum diei

"NI

. lung, d

hujus 15tz , unde falfum effe apparct (yftema Grge-

corum, qui Cbriftum mortuum eífe contendunt

n ag

at

fetia g. feu Luna 14ta, cum feria 6. fiacta fint cru-

ra latronum, ne eorum corpora manerent in Sab-

j o

bato in cruce ,

& triduum Chriifti in fepulchro

xima aj

explicari fine hac mortis anticipatione poflit. Ex

leda ; ?

quo patet, Ch:iftum z azyints confecraffe , cum

yon ficoen

g at p

juxta L. Exod. :2.. feptem diebus fermemtum non tte

venietur ia domwibms veflris, & Leo VX. contra Cee

q, ante ?

rularium ?. jzxta. Legis prafcviptum Chbriflus ex a2y-

21 Lt

gnis vetus Pafcba adimplevit , €9 protinus ex. a2y-

gt medit

wus novum dijcipulis tradidit,

; ii

aiti lt

Dico 2. Dazzr iz Eucbärzjlia vera &9 veali«

63.

(0 sabbElW)

Rat.

l.

preJeutia corporis & fauguimis Cbvjü.

magn

j f J

via ratiocinii : Ubi verba promif[omis , iuflitatio-

u d

ifgiu

ais & sltime voluntatis funt clara, & executioni

" joi

affiftit ipfa exmziporentia , non debent deto:queri

yiis 00 9*

ad fenfum improprium ; fed funt &c. p. s. famofo

ln'all

€. 6. Joam, ubi quidam fcandalizati retrorfum

irebant 9

y-

]

abiere, quia videbant Eum carnem fuam veram

g f

ad manducandum promififfe, ait Chriftus : Pazis ,

Cn ( ipfum

a

quem ego dabo,

caro 3ea eft pro muni vita.

omedend"m

inftitutione Maz£. 26. clare ait :

Hoc efl corpus

, ajb

aeum , comedite ; Hic efl famguis ineu5,. bibite &o.

uDi

u Pafchïa'

108

'ä).o(ä

ubi Apoftolis exponit fubítantiam cibi & potus,

tsd,

Vierenfe

& eos invitat , ne quacunque de caufa à come.

füione averti fe patiantur , aut à füumptione. Ul.

tienf con

ples ünt

tima voluntas teftamenti fui exprimitut clare r.Cor.

Yr. Hoc efl corpus meum , — quod pro vobis trade-

Chr (

£ury

& Matt. 26. Marc. 14. Luc. 22. Saungauis

17 if

mens N. Teflameni ,

qui pro vobis ( & smultis)

Tit f

effundetay :

igitur cum Chriftus in ultima volun-

Itl figie

fl fad

tate paulo ante mortem non poffit prudenter. prge

fumi locutus metaphorice, & ne2ari omnipoten-

linem G

tie nequeat; quod id efficere poffit, quod fumma

cjus veracitas edixit , fentiendum plane eft , melius

-Diy-

loqui Catholicum.: boc eft de prefeti verum cor-

i morgli

pus Chrifli , quam Lutherum : Zoc erit corpus Cbri-

X fdem.

JH in fumptione : aut Calvinum :

boc fignificat

Iis (ape

covpus Chrifli; quia jux

—

ta regulam S. Aug. L. 3.

^ ego[

C. IO. de doctrin. Chrift. verba Scviptzre im fen-

Orfram e

J proprio zatelligi debent , quaudo sibil comtinent

tilli dici

Vepugnamy bomnis moribus

; aut fidei , aut aliis ejus-

felat ci

dü

em . clavioribus teflimoniis ; & juxta regulam com-

) Hlag i

munem interpretum : emfus metaphoricus colligi.

At Soc.

debet vel ex vecepto bomiuum ufu , el comtextu

m .

Jerimomis , vel expofrtione ipfiu loquentis.

Quorum

fofuere

nihil datur ,

ubi fermo eft deï pane & vino Eu-

Atofi C

chariftico,

Wülarius

Nitni

P. 2, via preJcriptionis ,

feu poffeffionis per

traditionem. Quod femper cre

FU Q

ditzim in Ecclefia , &

LE

coztraria doctrina illico dam

nata ut herefis, eít

Veliren

genuinum dogma univerfalis

Ecclefize : atqui, p. s.

7

Non poteft oftendi tempus,

quo doctrina de reali

Lf ilï!a j

manducatione Chrifti fuerit

nova; jam initio Ec-

cleíc diftribuens Eucharift

Ül (;

iam

dicebat: Corpur

[ &

pu

Chrijti ! & populus acclamabat :

ZAmen, feu: ita

LT

i

eft im veritate.

coepit realem pr

Vix Szc. XI. Berengarius negare

&fentiam Chrifti , tefte Adelman-

Qui fo-n's

no condifcipulo

€jus à rs. Conciliis condemna-

UT

tus

LT

435 200 € $

109

& potu,

tus eft. Taceo Cozc. Nicenum L & IL G. 6.

Viennenfe de Fefto Corporis Chrifti ,

Conftan-

fa à cot

tienfe contra. Wicleffum &c. & S. Patres, de quo

fione, U

clare 1 t

pleni fünt omnes libri.

Aug. tr. 25. in ]oanm.

Corpus Cbriflü &2 Jaugmis ex pauis Q9 vini Jub-

pobis trad

22. Sutgi

flantia efficitur , fipura vero efl ilud , quod exte«

vius fumitur : S. Cyprianus de coena D. Pazis i/le

& il

520m effigie , [ed matura vautatus ommipoteutia

tinta volt

dentet j

verbi facíws efl caro, que fimul negant impana-

tionem &c.

omnipot

quod [nti

«;

y eft,neli

- Dices 1. ia c. 6. Joaz. loquitut. metaphorice,

aut moraliter de carne fua , & fumptione carnis

fj oetim t

per fidem : Spiritus efl , qui vivificat.

( 2- Chïia

i u

flus fepe locutus eft de fe ? fezfz, zozz literali,

d

e. g. ego fum pera, vermis & non homo fecundum

S Mp od

formam externam in paílione &c. Imo de Eucha«

p i

riftia dicitur effe Mazzza , quod tantum fapore re-

jfil at

ferebat cibum ,

quem comedens optabat &c.

yut al

(3. Hac doctrina introducta eft ab /4zaflafío Si-

gulan 00

zaita Sec. VIl. ccepit ergo traditio an. 636. aut

vicur ol

faltem à - Pafcbafio Radberto Sec, 1X 818. cui fe

gl curextt

oppofuere ftatim Ratramnus Abb. Orbacenf. juífu

j Qu

Caroli Calvi 850, fcribens: Rabanus Maurus, &

Iu

Amalarius Metenf. ita Blondellus & Claudius Cal-

viniani.

(4. S. Patres fepe figüram folum agno-

fcunt corporis Chrifti in. Euch, Tertull. ait: Crz-

ffefio

ni r

uj in paue corpus fuum vepra[entat. Eufebius

n ECC[

Cüa»&

Cafareenf. Chrifius juffrt. difcipulos: corporis. proprit

herdi, ^

imagizem facere, S. Ambrofius : Uimbra eff im Le-

« gt h

ge,. imago im Evanugelio, oevitas im cmlo, bic ofe

jrina de t

fertur Chriflus in, imaginue. S. Aug; tr. in Joan. 25.

ff imtio j

Hic efl pamis de ce/o —— quod pertiuet ad virtu-

p O

zenr Sacramenti, mon quod pertimet ad vifibile Sa-

, :

crameutum ; qui manuducat imtu) ia corde, mom

arius ff

gä!d

qui foris premit dente, & alibit Crede, &2 mam-

t adelti

éucafli; ubi effedtum , virtutem & fumptionem

Sacra.

condet

Ui

XIO

E o

Sacramenti invifibilem dicit ,

& fidei adfcribit,

BVT

R. ad :. d. a. Loquitur moraliter de carne in

Duig

Sacramento contenta zz. a. de homine mere ad

fie d

frmlir.

fenfum externum judicante , feu fapientia carna.

li C a. No£. hoc Caput 6. Joan. in quatuor partee

—

gt ad

dividitur.

1ma, eft occafio loquendi de Euchari.

djla di

ftia, de paze mazeriali in $. panibus multiplica-

ttür, ]

to per 25. verfus.

2da. de fpiritzali feu fide in

Ti

Thlral

Incarnationem fub figura panis vivi, qui de coelo

defcendit, ficut olim Manna ufque ad 52. verfum.

It inte

jtia de paze facramentati ufque ad 61. verfum.,

d pecies.

&lental

4. Propter murmur quorundam fequitur adbor-

fatio, ut non fecundum carnem fentiamus, fed

li, 2

lm-da

fpiritum : Caro zzoz prodefl quidquam. d 2. d. a.

Locutus eft de fe ip fenfu non literali ,

quando

ateriale

fenfum metaphoricum indicat vel ipfa Scrptzra ,

ia

li E

vel zmateria, vel cireumflantie C. a. a'iter & ubi-

tüm , Qu

que z. a. alias dici poffet : vox eff accipitar pro

lconqclafl

Jienificat in hist Hic gl filius meus diledius ; Ver-

bum caro facium eft ,/ Dew erat Verbum G9c.. fc

- Dio ]

Paulus r. Cor. ro. addit , Chriftum de perra fpiri-

Mi

tuali locutum 'effe ; idem de vize, & palmiti-

Mf o

bvus &c.

Ad 3. z. a. Lis inter Radbertum &

itih: etc

Ratramnum feu Bertramnum ( fuerunt ex eodem

Üb

Monsfterio Corbejenfi ) fuit folum de z414do exi-

Qrpus (

Jlezdi Chrifti in. Euchatiftia , quod Radbertus cre-

finrui

Illur': [

deret , Chriftum effe ibi ut paífibilem , fenfiti-

vum per extenfionem &c. quod alii negabant ; (ic

Unf cor

etiamnum eft lis inter Scholafticos , an Chriítus in-

a Trj

cipiat, aut pergat

rexiüerel in particula hoftiz in-

It con

fenfibili.

-

caflüncm 1

AAd 4. d. a. Verba Patrum fumuntur in fen-

iif

acczl

u adverfariorum 77 a. Ecclefie conformi C. a.

Carm

&

]

Aten

Ve:ba 1. quandoque fumuntur ampliazive ad aliud

.Xtempus appellando, e. g. quando Tertullianus pa-

C « . iü

nefn djcit Jigaram corporis Cbrifli , "hoc efbirq

ui

1 Blnt

in

M:

II

*

H s.c

in V. T. facrificio Melchifedech fziz figzra : vel:

3 adferil

le carme i

Pauis eft. corpus Chrifli , id eft, quod fuit panis ,

ficut dicimus : ceci vident &c.

2. Quandoque

e mere i

entia CU

formaliter , ad. formam | Eucb. ut immediate ap-

pellent ad fpecies: Eucharifticas, e. g. quando Eu-

aatuor pitta

de Fudta

chariftia dicitur reprefemtatio , imago , jpecies. J1t»

asnitur , boflia. frangitur fecundum fpecies folas ,

s muliplte

3. Quandoque

ji n d

vepre[estatio corporis in cruce,

materialiteY , quando nuda fumptio fine fide &

,uid ]

fru&tu intelligitur. . Quare T'erzz/. loquitur relate

d o rem

ad fpecies , quz funt corpus reprefentative, natura

j p vetit

accidentalis , & quadam externa panis.

.Elvsz)-,

quiti glb

biw , €g mbrofiss imaginem | formaliter fecun-

ntiamus, *

dum.-ftatum externum Sacramenti ,

4dug. autem

jh. Ad 7/ gi, []

materialem manducátionem intelligit ; quod Sy-

! ali ! qUän

zodas CP. am. 754. aliter loquatur , non eft mi-

j i

rum , quia eft reprobata à Niceno II. utpote

al

Vab

Iconocla&is conflata.

3ccfpitdf L

itu ; P*

.Dico 3 Corpus Chrifüi efl prefens totaliter ,

69.

ln B

permanenter à con[ecratiome u[que ad conjumptio-

e p p

nem [pecierum , €2' qnidem per. traus[ubflantiatio-

& gl

zem: eít contra Lutheranos, lmpanatores, Con-

albon/

fubítantiatores , & Balfamonem &c.

Rat. 1. Adeft

j er

corpus Chiiíti ut immortale , quod refzgezs à

d gb

qoriuis eft integrum , impaífibile & jam non mo.

Radbet t

gitur: ergo licet vi verborum (attingatur nunc lo

)

]7

g, E

f

]

lunt corpus immediate , nuncfolus fanguis , jux-

fid äbam; j

ta Trid. tamen $. 13. c. 3. utrobique utrumque ,

j r

& per connexionem anima & Divinitas prafens eft,

j li?

$. Corpus Chriíti coepit effe prefens ante mandu-

cationem Apoítolorum : quando Chriftus in ceena

dixit: accipite, addidit ante fumptionem : Poc ff

ft

corpus meum eác. tanquam formam coujecratiomis s

jantar i

ynfor

mv

& juxta communem Ecclefiz zradiziozem £2 praxim

aiitt al

]i

certa eft ejus permanentia ; $. a. Verba Chrifti fumi

gullians P

non poffunt ; nifi peï Jflatum , & ufus Eccltfia , quciï

; 6

112

Woccm

hoftias confecratas confervat in Tabernaculis , ad

1 hu

vgros defert , per Diaconos ad abfentes olim mifit ,

futen

témporibus perfecutionum fideles ipfi fecum de-

efetun.

tulerunt &c. probat permanentiam realem, cum

fittuiy

ynandnucatio per fidem , aut (ignum morale etiam ab

It i

abfente haberi queat,

3. Verba inflitutionis iden-

* & N

titatem fignificant fubjecti cum predicato, & in

lit: li

fenfu proprio dicunt converfionem : ergo ficut in

lingte: |

converfione aque in vinum aqua non remanfit

li.

cum vino, fic nec panis &c. p. a. Haxc prop. Joc efi

finerenti

corpas inemm , non poteft habere alium. fenfum

fiilig,

quam hunc : coz£estzm f[ab bis [peciebus efü cor-

pbstur-

pus meum ; licut : contentum in hac hydria eft

*

frti cor

vinum; neque enim particula : Poc fignificat pra-

Ihyenitur

fentiam panis; fic quippe effet falfa prop. Pazis

Qgnita a

efl corpus meum , Jfive ütelligitur compenetratum ;

-

Ui Gder

alias dici potuiffet : Lapis fepulchralis eft corpus

Xit 3 pam

Chrifti refurgentis ; ffve bypo/latice ztzitum ; alias

Uit jm'ü;

deberet dari communicatio idiomatum inter fari-

-

IeQt; aj

nam coctam & corpus humanum, quod fieri. ne-

llj g?

quit, nifi perfona communis. adfit, cui actiones

Al p

tribuantur, e. g. hic homo eft Deus , hic nobilis

fitis fubá

eft belli Dux &c.

Vlt Qe b

SIt0 Ca

70

Dices 1,. Solum corpus eft in Euchariftico pàes

fibanis

ne: ergo non integer Chriftus, . a. triplici ratioe

Wiumu:

ne: iz £riduo mortis Chrifti Apoftolus confecrans.

G ii

confecraffet in hoftia folum corpus Chrifti : ho«

die id tantum o

idf-*ntitas,

perantur verba confecratoria , quod.

]ib i

Jünificaut : fed verba e. g. fuper vinum pronune

tiata fignificant folum fanguinem

e

*

fi confugimus

Jem:äc

l A 4, 1

ad connexionem vel concomitantiam , fequeretur ,

P

quod verborum vi

L]

Hoc eft corpus ?neum , etiam

l aïïump,

m, fCI fa]

Verbzm poneretur füb fpeciebus, imo panis con-

Ti

verteretur in totam Trinitatem, & fic verum effet,

t

Verbum, & tota Trinitas manducatur ac bibitur,

^ d

zfean-

( 2. Corpus Chäüi adeít fo/o zzz z;fz, €3 traz

der,

vï,u hdl

!

*ä)ocä/

II3

]

]

ylis , al

ter, p. a. triplici pariter ratione, Sacramentum pro

im milt,

fine refpicit illud tempus, quo folo operatur fuum

com d

effe&um, utpote fignum practicum : vo/ztas in«

em, Oif

füituentis precepit folum & immediate ufum; Apo-

[ etiama

ftolis enim adjecit ante verba confecrationis Matt.

has t

26. & Marci 14. Coinedite : boc .eft corpus &c. . Bi-

g, &i

bite: bic efl fauguis &c. imo dedit tantum condi-

vo fiit i

tionate: fi fumant. Praxis Ecclefie tefte Hefychio

L. 4. im Lew. ef cortecta , ut omnia ftatim cone

y temarii

r lt

fumerentur ex confecratis refidua vel igne, velà

w Cf

parvulis, vel Clericis. . ( 3. Trazsfzibflantiatio nec

ju d r

probatur £radizioze, nec ex verbis iuflitutionis feu

chyi d

forma confecrationis : p. a. Transfubftantiatio non

invenitur in Verbo fcripto , nec in Ecclefia fuit

golict

pmp, PW

cognita ante Innoc, III. imo Berengarii formula,

ubi fdem noftram füb Nicolao II. profeífus di-

spanttrih

j d m

xit, panem in corpus Chrifti converti , mutari de.

aiun; 9

buit juffu Greg. ViI. & Chryfoftomus ep. ad Cz-

fareum ait: Pauis à Sacerdote fauctificatus dignus

J jptet t

Uod HC[i Ya

babitws eft dominici corporis appellatione , . etianyf

zatura. panuis im illo permoufit.

(4. Rtiam ftante

gj 1018

panis fubítantia poteft dici: boc off corpus memm ,

i fic p

ficut de burfa poteft dici; hoc eft aurum; de

ferro candente : -hic eft ignis , licet non definat

fuübítantia ferri: ergo etiam &c.

( s. Nos ipfinon

gaio P

poffumus explicare fezfum: propofitiomis ; quippe

uiglc t

cum inter fübjectum & predicatum debeat dari

u t

onftt

Qhri

f b

identitas, faceret hunc fenfum ; 5boc corpas eff cor-

/

l

gus meum, lmo fi requiritur defhadfio. panis , effet

r ,

idem , ac fi loco Petri produceretur Paulus.. R. a2

um po^

a 4 4, ad Rat. 1. C. a. z. C. Quia corpus Chtie

, cntügi

fti affumpfit in refürrectione , quod prius dimife-

feguit

p

;:at, íc. fanguinem & animam. Ad Rat. 2. d. a.

jptullh

'Tantum operantur immediate & per fe, quod fignie

Ti pal'l

g

ficant €. a. tantum. operantur attendendo vim ope«

n*

(f

randi per concomitantiam propter connexionem

TIA

4,4. AdRat, 3. 44 & Siquidem denominationes

tribuun«

g tm"]fï

114

ä)ö(ää

i

tribuuntur folum termino ad quem immediato ;

MT

fed in converfione pani tanquam termino à quo

prctn

immediate fuccedit folum corpa; ceu terminus ad

*

l

tepdid

quem &c. neque vox

*

mesm , que perfonz tri»

buitur, denominationem cozcerfiozis terminativze

Qun lo

enlur, -

imponit verbo , quia dominus vel poffeffor etiam ab-

fens poteft rem habere pro fua, & corpus figni-

G 0per

f enfur

ficatur prafens ut exiftens , non z& fubfyflens.

ailtiones

Multo minus. convertitur panis z. £otum Tyimi-

Zaíém , licet propter unitatem fummam in Effen-

um |ib

tia omnes perfone adfint, quia non immediate

liead fp

fuccedunt pani.

d 2. 3. a, . ad Rat. 1. d. M.

denomin:

fotelt al

Nifi prater effectum alii fint adbzc fizer, & hic

effecus non exigat ipfe permanentiam C. M. ali-

um eft

D0771777]

ter N. M. ufus oportunus pro viatico, cultus Eu-

|

chariftie etiam extra ufüm , amor Chrifti volentis

lum ajt:

|

ipparent

inter nos habitare: Ecce ! ego vobifczm Jwm &c.

Vabl

funt fines permanentiz.

Ad Rat. 2. C. a. z. C.

Quia tunc urgebat ad ufum Apoitolos preceptum

fümajt :

t fgtij

fümendi, quod ante confecrationem datum , fed

ante hanc non eft impletum ab Apoftolis ,

ha-

] füdit, ^ !

1 dicit: |

buitque conjunctam propofitionem abfolutam con-

fecrationis,

Ad Rat. 3. d. a. Praxis Ecclefie eft

tà i R

correcta ex /zppofito , quafi non daretur perma-

Gfte Cb

WO ute

nentia praefentiz realis Chrifti zz, a. z12ata quoad

aliqua & ratione circumftantiarum C. a. adhuc

ltione

tfelig

durabant hi mores tempore S. Gregorii M. , z£ L,

3. dialog. refert , fublati propter Prifcillianiftas ,

lm y

qui fe immifcebant domi communicantibus &c.

Petiojus

4dd. 3. s1.a. ad prob. d. a. Non invenitur quoad

COnVerfi

nomen C. a. quoad rem z. a. profeífio Berenga-

trànfieng

rii prima fuit poftea correcta propter modum lo-

eCles j

quendi , qui videbatur indicare corpus Chrifti

VC fenf

produci ex pane tanquam zzateria componente , cum

folum converfio fiat ex pane tanquam zermino à

V rimun

quo remanentibus tamen fpeciebus ,

Mnjst v

quibus panis

definit fubeffe; an attem fzb/laztia

pauzs deftrua-

oj

tUr ,

li ht Q

$ )ot€ 5

IIj

mediato ;

tur , vel alio transferatur, an corpus Cbrg']?z' fit

o à qu

prafens per adductionem Scoziflarum , vel veram

xtoinus d

rteproductionem Tomiflarum , vel replicationem

erfong t

terminitrd

cum alio exiftendi modo , an zodo smortzo quafs

exiftat, ut propter compenetrationem nullas eli-

oretiam d

ciat operationes ab organis dependentes , vel jux-

otpus gt

ta Cienfuegos in extenfionibus minimis , funt fpe-

i fu.

culationes parvi ufus. 44 zext. Cbryfofl. ait Hat«

o Ti

duin. librum effe apocryphum, vel explicatur re-

mi Es

late ad fpecies, ut fupra.

Ad 3. n. a. Regule de

; imelts

denominationibus ex Dialectica hz funt : r. Tunc

"330

poteft aliquid fimpliciter dici de altero , quando

fit, k

unum eft ex natura, vel communi modo agendi

n ( M, Blil

eontiuems, alterum. conteutum , e. g. oftendens do-

N

lium ait: hoc eft vinum.

2. Quando unum fua

vili vt

apparentia videtur habere fpecialem apperzizentian

717

naturalem ad. alteyum , e. g. monftrans ferrum igni-

6 u h

tum ait: hic eft ignis.

3. Quando in re difpara-

p;æceptum

ta /renificatum per effedius. feufibiles fe fpecialiter

qum , i

prodit, e. g. afpiciens columbam in Baptifmo Chri-

lis, J

fti dicit: hic eft Spiritus S. Jam de panis fubftan-

Jutam c0t

tia in Euchariftia nulla ex his verificatur regula :

&ddie t

h

certe Chriftus panem accepit ut terminum à quo,

r p

non ut continens ; ad $. 7z. a. dicimus in hac pro-

]

pofitione practica, qua eft fimul ezuztiativa ea3

ia

( , 0

effecfiva fui predicati, contineri in fubjecto hoc

ri MMW :

fuum pradicatum in confufo fc. comzeztzun ab bis

rifcillianïlm'

Jpeciebis : productio fola Pauli loco Petri non eft

cantibis

converfio ,

uia deefít comumnue tertium à Petro

tranfiens in Paulum , quale in Euchariftia funt

enitur !

j bete

fpecies panis ; neque forma confecrationis habet

hunc fenfüm : Pazis fit corpus Cbrifli , quando-

modun

(

uidem hzc 19?. converfionem fignificatet, dein-

à

e primum confecutive prefentiam ; forma vero

enuntiat vice verfa obje&um fuum. cezeram 1. ad

" j

nevitatem vocis :

'Tranfubftantiatio , Sacramentum

gwb

on &c.

bene dixit Aug.

yi; dcl*

ex operg operato , homoufi

p4

mnelius

tf

116

.Q)O)ïä

1

suelius eft , ut nos veprebendant Grammatici , quam

i fpca'ef ^

uinou inteligaut populi , in Pfal. 138,

2. Ufus

tots ()

feu fumptio Euchariftiz non eft Sacramentum , fed

hii 6

applicatio, feu comditio, ut Sacramentum opere.

gtit e

tur gratiam.

3. Sacramentum Ífuüb una fpecie eft

m ne

integrum Sacramentum zz£egritate rei fignificata ,

ettt [y

& effectus, quia totum Chriftum continet , licét

t

non fit zzzegritate figgi , & fignificatione explici-

etlanat

lii a

tg convivii peïfe&i. de quo fit .

h.

(hiti f

Yi [

tifiljó.

. Q. 1;. Dogmatico -Spe(:ulativat

litis vjf

& aling

— ddn Euchdrzl/fz'a nece[[aria | fib. utragi

?e

: efgo

fpecie ?

tendit j

tum el

71.

--

JNP*. Vria maxime tempora diftinguenda funt.

lum &i

1. Quo Graci nonnulli docebant, omni-

puti q

bUS

etiam parvulis neceífariam effe Euchariftiam

U ho d

neceífitate medii, & à Chrifto omnibus fub ja-

QUj , A

&tura falutis preceptam fub utraque fpecie ; qui

t o

erroc. per Petrum Dwrefden[em ,

& Jacobellum

'fï ut*ram(

AMifnuenfem: Sec. 14. ad Bohemos propagatus , &

Iteod.

Sac, rg. à Joazue Hu[; maxime, & Hieromymo

dcageri

Pragenf. propugnatus eft, ( 2. Sub Gelafio & Leo-

Queim d

ne Aanuicbai abftinebant à fpecie vini Szc. s.

&Q60 pa

quod à Diabolo procreatum , & fel draconis di-

vd f;'jngl

cebant. (3. Varios complectitur ritus tum prima

Quens,

tum z;oderme atatis, qua nunc permif[m:, nunc

fnajy,

propter hzrefes precepzus , nunc

Jublatus ufus calicis.

proptc-:rþ aþuflfs

trria ts

* Vjpri

.I' li i

d9

Dico r. Euchariflia ik mzio:-ze;,.-S*aJ;';'amenti 42072

debet mece[Jario Jumi fub utraque [pecie jure Di-

M

vizo. Rat. In fumptione nec probat razio, nec

WQS ;

UT

fides, nec prais Ecclefim neceflitatem utriufque

Ípeciei :

Q

117

& »oc€

fpeciei;"ï: p.a. x. Quando habetur fub una fpecié

, quui

2. Uüh

totus Cbri/

]us , tota fzguificatio Sacramenti , mortis

um , i

Chrifti & nutrit

ionis fpiritualis , & totus effecfus

non datur

um optt

gratie ex integra caufa promanans,

*

*

fpeci d

ratio neceffitatis ;utriufque fpeciei

atqui &c.

certe fpecies tanquam fignum externum folu

m

jpnifcate,

net, licit

caufant gratiam propzer venz, quam continent , &

ne explic

exhilaratio fpiritualis pér fpecies vini declarata, eft

quam fanguis

folum exprejfor figzificatio gratie ,

.

D

tantiam ope«

Chrifti fub fpeci

e paniS per concomi

ysgugaa m

raturl P. -a. $ 2.

Hac verba Jo. 6. Nifi manduca-

1101 babe-

veritis cavuem &2 biberitis Janguinem ,

bitis vitam &c. non probant neceífitatem hanc ,

1ativa

& aliud mandatum Chrifti non habetur in Scriptu-

utnpl

ra: ergo. p. a. Chriftus in hoc textu tantum in-

tendit fzmptionem, fimpliciter Euchatiftig , in quane

tum eít medium confervandi gratiam : ergo 1o-

lum exigit Euchariftiam quoad fubítantiam cor-

ootn in

poris & fanguinis fuüi, modus autem quoad fpe-

g, U

Egchoti

cies non determinate przcipitur , unde Trid. S. 21.

cam. 1. ZAuatbema ,. qui dixerit , ex . Dei pracepto

il [ j

vel nece[frtate falutis omues fingulofqu

e Chrifli fide-

;

les utramque Jpeciem fumere. debeve.

Imo Chriftus

v

Juwheüm

ipfe eod. C. v. 52.

de folo pane ait ; Si quis mate

0 agams )

ducavevit ex boc paue , vivet im eterumum : panis,

aM

uem dabo, cavro ia efl pro sundi vita. ut

&j & 19

adeo particula &2 idem dicat ac : ve/, vel panem

iní 986*

jraconi V

vel fanguinem , quod in Scriptura non eft infre-

quens, e.g. maledictus , qui z0:: bomorat patrem

qum f!^

2 matrem. p. a. 3. Praxis Ecclefie eft fepe co

.

u

lilfw ]

j

traria tefte Conc. Matifconenfi, Toletano rx. &

S. Cypriano de /apfis, S. Maximo circa an. 650.

)Pü'f!( 1

(1. Infamtibus olim dabatur fpecies vini , quo

I9)

infillabatut etiam 4gris non potentibus deglutire

j

fpecies panis.

(2. Sole fpecies panis dabantur

p

j j

pueris validioribus , abflemiss ,

qui naufeabant vi-

T

hariítia

m deportaþant

; uttii

fur

num, & Laz'cis, qui . Euc

3

omum ,

1þeciai

YIr8

8 o

domum , ubi panis confecrati partes mulieribus

Gitnes f

dabantur in pura linteamina , viris in volam dex-

Quriltus

tram , cui fubmittebant finiítram.

(3. Tempore

-

lt g

Gelafii propzey Mamicbeos precipiebatur utraque

preegit

fpecies, qui fe immifcebant in Synaxes Catholi-

1lit, f

corum fub fola fpecie panis inftitutas; tempore

Ts

tridon

veto Haffitarum fub fola fpecie panis &c. etíi

W R

Conc. Báfileenfe 1437. Bobemis

e3 Mova«vis calif

cis üfum denuo indulferit.

Imo Graeci Szc. 4.

lm f

Linionis

fere fola prefaudlificata fume

bant exceptis Domi-

Óinem |

nicis &c. in 4oma, id eft panes jam ptius con-

Atbitrari

fecratos, ficut apud nos Sacerdos die Parafceves :

dudit Ch

Chriflu ipfein Emaus dedit, & primi Chrifliani

fet, Sig

accepere tantum in fractione panem.

fl ex

4

fumunt

73

Dices r. Chrifla inflituit Euchariftiam fl;b

W g

utraque fpecie : ergo fumenda füb utraque. 5. C.

L ET

ex triplici ratione : sazdato : hoc facite in meam

commemorationem.

exemplo :

ftatim diftribuit

CUhque

Verbis a

Apoftolis fub utraque. /rgzificatioze. ut mors Chri-

fti fignificetur, ubi feparatus fuit fanguis à corpo-

Wpus Ü |

U prel

fe. (2. Speciatim Commumio requirit utramque

fpeciem. p. a. Communio eft inftituta fub forma

LOI

conmvioii; hoc autem exigit etiam fumptionem po-

W

Batia .

tus, & effectus ejus eft non tantum extinguere

Ws effe

famem , fed etiam fizim. . ( 3. Euchariftia füb utra-

N

ne hoc au

que cozfert majorem gratiam : hinc initio Ecclefia ,.

gratiom

gmento privarentur fideles , fuit admi-

niftrata fu

b utraque ,

dabatur panis intinctus vino

Unde ][

confecrato , & Cleme

ceffit die coronationis

ns Vl. Regi Gallie hoc con-

cum addito: ad zuajus gra«

m?tl fþ[l

lie augmentum,

hoc teftantur Gregorius Naz. de

für, Íio

Sta. Gorgonia ,

Ambrofius de

bofir (

S. Satyro, Chryfofto-

mus ad Innocentium

» quod 2cem fpeciem accepe-

Clem. y

zint.

(4. Perba

Scripture indicant neceffitatem

Wtte oy

vini confecrati : Bibzze ex

€0 01465 , quod expreffe

|

tttes.

foli ! fpeöieiï vfini conven

it, & directum eft ad

|

0 p

*

N

Dtg "

N

omnes

&

$

4

AF

X!

ri9

o5

aulteribo

cmnes fideles, (icut : zmanzducate &c.. & Lz?c. 22.

olam der

Chriftus ficut, fumptionem calicis precepit , /rm-

Tempot

litey &2 calicem propofuit bibendum ; fimulque

t um

precepit Apoftolis , ut adminiftrarent Euchariftiam

s Cachl

aliis, (icut iisdem eam ipfe adminiftravit , & per

traditionem ad pofteros hunc modum propaga.

; temp

s & d

rent. R. ad x. d. a. Inftituit fub utraque in ra-

anyis calie

tione facrifiii C. a. in ratione Sacramenti & Com-

«t RC

munionis z. a. manudatmm Chrifti pertinet ad ra-

spis Doni

tionem facri&cii neceffario, & ad Communionem

Exemplum

, privs

arbitrarie pro Ecclefie difpofitione.

rv

dedit Chriftus ut facrificans , & fumens integrali-

ter. Sigmificatio mortis pet folum corpus habetur

"z

,

fcil. exfangue vi verborum :

ergo fideles non

fumunt integrum Sacramentum iutegritaze fignt

vrifiar

zr. C. integritate vez , 62 effedius s. C. d z.

tque. )v

5. a. ad prob. d. a. Requiritur potus quomodo-

citein met

cunque etiam per comcomuütantiam prefens zr. a.

; dilibi

verbis explicitis appofitus s& a. dixi Zr. a. quia

corpus Chrifti e, g. in triduo mortis Chrifti fo-

k mors (

i à p

lum przfens fub fpecie panis, poteft famem: &9

it otradut

fitim fatiare ,

qui fpiritualiter accepte funt una

anima affectio.

Ad 3. m. a. Ubi eft zoza caufa

; h fom

mydoner ^

gratie, & tota ratio Sacramenti, ibi confertur to-

tus effe&us : S. àmbrofius & Bafilius folam ho-

n eyingu

yifia fb

ftiam S. acceperunt in morte, rati , ibi omnem

gratiam dari, ubi fumunt ipfum authorem gratie ;

d

5 füit ad.ml'

unde ipfum Bafileenfe S..3o. ait : Laudabilis ef

coxuetudo comuumicandi laicum populum ub

inindus

zza jpecie , nempe ut vatiis irreverentiis caveas

ul

tur, ficque, ubi fingularis eft devotio vel ratio,

jd if*

poflit (ub. utraque aliquibus. concedi :

dictum

yrnus M

»

Clem. VI. 4ifl. ad

ajus augmextanm gratie ex

05 Cj

opere operantis C. a. ex operato z a. quamquam

peceft

rationes ejufmodi refcriptis adjici folitz fxpe fiett

obvig & qualefcunque. — 4íd 4. d. a. Vetba Scri-

]

yod eitf |

ini, traditionem &e.

(um

ei ^

ptur/æ exigunt fpeciem .v

Corne.

omüf!

4

120

m .52o0't'm

confetvandam in Ecclefia pro Sacerdotibus C. a.

a &

etiam dandam L

aicis zz a. ibi reprefgntabant Apo-

qu nyti

ftoli Ecclefiam

folum hierarchicam ; deinde vox:

fity nyd

Jrimiliter retulit Chriftus ad snodzm fc. accepit fi.

dotoni p

militer , benedixit calicem &c. non ad preceptum ,

N 1

& hoc generale pro omnibus. ergo bene Pius V.

pitatru

fuftulit ufum calicis ,

quem Pius IV. 1564. inftan-

te Ferdinando Imp. &

Qu at

Rege Gall. & Trid, Concilio

-

hh g

rem Papz relin

d predic

*ely q. 6. a, 2.

quente Bohemis conceffit, V. Tomr-

jm db i

r

Dico 2. wUtkmg

Fofertu

ad. facrificium: Mi

^ Jpecies defadfo eft ueceffavia

Ra d

e, quod proim efl veruim veale

b Chril

N. L. Jacvificium.

?. Cujur e[fentia. probabilius

RUPT

confifiit im jola confe

cratione. pro hac Conclufione

Afrolis

Taioxerm

ANota x. In V. T. ratioze materia Füerunt'neä

Jicobi,

facrificiorum fpecies , vidine, ubi animalia ma-

QUàr ap

Cabantur; zmmolatio, ubi panes vel fru&us of.

tibs felj

ferebantur , fimul tamen vel in frufta diíTecaban-

Chriflan

ubi liquor effundebatur.

tur, veligne totrebantur , fal nrebatur ; /ibaszez ,

H prinj

2, Tres pariter vazzoze

d : Q

finis, icil bolocaufi

um ad folum honorem Dei,

dürer

acrificium -pro peccato ad obtinendam veniam ,

Wcrifcin

Poflia pacifica pro beneficiis vel jam acceptis gra-

tias agendo

tte, d

, vel accipiendis fupplicando. Jam

Minijh'a

vero his facrificiis fubftitui debet

facrificium N. L.

quando

quidem nulla unquam Religio inventa

lat

eft, qua caruerit facrificio ceu

Ttonj,

a u.

primagio Religionis

facnäg,,

P. jam 1. pars C. Cui competit zatzra facri-

cii in communi , /auppletio facrificiorum V. L.

Aftote |

At f l

prafguratio N. L. & praxis feu. traditio conftans ,

ls f

ebet dici . verum ac. reale facrificium N. L. fed

MT

hac competunt facrificio Miffze

* etgo. p. z. quoad

;(

. Natura factificii continet

vicdlimam, que eft

fltpan

L

D«

corpus

121

$5205

us C &

corpus & fanguis Chrifti , maäïa.t:;onem vidimz ,

ibent Ap.

que myftice fit per duas formas , per quas fepa-

inde vor,

ratur myftice fanguis à corpore , & fizem fupremi

dominii proteftationem. f. sz. qztoad 2. Sacrificium

. p

prenptun,

Miffz.ut Jatreuticum fupplet holocauftum , ut pro»

bene Pins Y

gitiatorium facrifictum pro peccato, ut Eucharifii-

s infan

cum feu gratiarum actorium & ut Zmpetrazorizum

id, Conolio

hoftiam pacificam. p. zr. quoad 3. Hoc facrificium

eft predi&um à Malacbia c. y.. Mamus nom [ujci-

aA Touf-

piam d

e mazzu veflra — im omuei loco facrificatuy

€2 offertur womini meo oblatio munda.

eft prafi-

EL

guratum 4 Melcbifedecb offerente panem & vinum ,

vt at

& Chriftus Pfíal. 1o9. & Heb. s. dicitur Sacerdos

fecundum . ordimem Melcbifedecb. — Eft mandatum

! Obdblhld

Conchlont

Apoflolis, Luc. 22. Hoc facite im meam commemo-

valionem. p. 1. quoad 4. memb. Liturgie 4. SS.

Jacobi, Clementis, Bafilii & Chryfoftomi neuti-

füerunt t

qnimalia o

quam apocryp

hx probant ( contra, quam Minu-

tius Felix z dialog. a

d Gemtiles falío aferuit )

fru&us 0

dilfecabtt

Chriftianos Templa, aras & facrificia babuiffe,

fed primis temporibus in occulto. S. Jacobus ad

" Jihaniet,

Egeam : Quotidie Deo immolo — agnun in Altavi :

iterratint

orem D

S. Laurentius ad Xiftum ; Nezguam fine iminifivo

facrificium offerre. confueveras. "Yaceo miracula hac

ym venia

de re, & quod ZAdf. 13. Apoftoli dicantur Domino

acceptis J*

siniflraffe , hoc eft , ut Bellarminus ex voce Greca

gando. É

probat, celebraffe,

ficium V

monia.

"atque multa SS RE ;e&i-

j ii

j Kdigi

P. », pars C. In. illa parte. confiftit e(fentia

s*

ubi offertur oiima Divina cum :2a-

facrificii ,

&latioue myftica ad fizern. fupremi cultus Divini :

"m

hoc fit in confecratione fola. p.;». ln confecra.

Qrum. "

h

tione fit traz[nbflantiatio panis in verum corpus

, contant

Chriti, cum Zz ob/atione priore folum adhuc ad-

ALE

u

fit panis : hic fit myftica feparazio fangninis à cor-

j ii (

j

cipali

s offerens o&feïz

,qu'

j

poreï * hic Chriftus ut. prin

$

ieé

o

122

E »oocSH

fe D. Patri , & Sacerdos feu. minifteri

alis per inten.

predidu

tionem virtualem faltem idem facit &

C. cette Cont.

tiin d

N

anunio habet rationem convivii , velique preces

1tt d o

funt accidentales czremoniz , quz fucceílive ab

ns, del

Ecclefia funt introducta.

2. Hxc pars habet ma.

V C8

ximam analogiam czj bolocauflo ceu primaria fpecie

bt lo

facrificiorum V. T. ubi tota victima fuit igne con-

154X

fumpta , quin pars Sacerdoti aut prefentibus com-

C0000) j

municata fit; ergo poteft intelligi facrificium (ine

plns C.

fumptione; certe c. ve/a£um. de cozfecr.. difl. 2,

li ndb

€mz. 1ir, Conc. Toletanum Z/icite jolum indicat

f m

facrificaffe illos, Sacerdotes

. qui fzpe in die cele.

ht T.

brabant ,

folum in ultimo facro communicabant.

*l delenc

fh, aC 1j

26.

Dices ( 1. Sacrificium Miffie non eft Jinplici-

quibus m

Zer facrificium. p. a. Chriftus femel folummodo

—

( bona

confecit facrificium , fc. in cruce , ita Paulus qua-

Yi tant

ter ad Heb. c. g. & 10.. femel oblatus eft : Jemel in-

tUt non

£roioi im [ancia &c. ^ ( 2. Chriftus ritus externos

fitnitnd

facríficiorum fuftulit in N. T.

Adorabunt in [piritu

22 (

£2 verizate : Jo. 4. Requirit facrificium laudis , &

(it] oj

labiorum &c. Pfal, 49.

(3. Nihil probat figura

T p

-Melcbifedecb : quia hic no

n facrificavit, fed folum

Tif

panem dedit Ábrahz; imo Chriftus illi compara-

Ál w

tur fub alia ratione , quod fuerit Rex (ine nomí-

& feri

nato Patre &c.

( 4. Si Chriftus feciíTet facrificium

Vxödma w

in cona , debuiffet id indicatum effe in Pifloria

Ndchit

Evangelica: fed non eft, cum folum indicetur fa.

Ts btgy

crificium futurum in cruce: corpas, quod pro vo-

Ctifcare

bis tradetur , [anguis , qui effundetur ; imo telte

Dines n

Pallavicino L. 16. c. 2. multi ex Theologis in Trid.

hoc negabant.

Q cum

(5. Non eft verum . facrificium.

tuli hi

p. a. Eft mera memoria facrificii cruenti : oc.

facite im commemorationem,

( 6. In ccena facta

Vrtebarn

PV engi

eft u/tina voluztas N. T. confectio autem tefta-

Wi

menti non eít facrificium

fed nuda expreífio

t

difpoütionis. (7. Non eft fac

riicium à Malachia

f W

pr&di-

S

& )oc i

123

&c. fiat. zbz

predictum , cum non in omni loco

b pet ii

ificium crucis , jan

Certe C

enim fadia. eft. vemiffro pex facr

9203

oblatio pro peccato.

(

$. Si fuifet facrifi-

iqua w

cans, deberet C

hriftus comparari Aarozi, & Le-

üccetied

rs haberm

vitis,

certe ne qu

idem in paífione fua facrifica-

bat, fiquidem folum paffas eft à lictoribus. R. ad

imarta o

foit igne a

1. 4, & ad prob. d. a. Semel oblatus eft oblatione

entibus Q

cruenta in cruce ad offerendum pretium redem-

crifcium (

ptionis C. a. incruenta ad applicandum itllud pre-

tium nobis z. «. neque hzxc oblatio obeft cruen-

nfecr. dil. 1

tz, cum ipfe Chriftus per hanc honoretur & ho-

jiut ii

noret D. Patrem , nobis.fiat victima propitiatiomis

xmaw

ad delendam poenam temporalem ex opere opera»

yonicabit

to, ac zmpetvationis ad obtinendas gratias actuales,

quibus mediantibus agatur peenitentia, & obtinen-

T2

da bona temporalia; ut adeo pro vemffoue cuipe

el folum

Rat, Quia pecca-

vim tantum mediate conferat.

jta Pa

tum non remittitur 6ine retractatione: fic falvatur

TU

fimilitudo facrificii crucis N. T. & ita docet Trid.

ritus exter

$. 22. c. c. & can. 3. ubi arath. dicitur afferentt ,

ho ia r

j li s

quod mom profit boc facvificium vivis € defumdlis

pro peccatis , peenis , fotis[aclionibus &2 aliis neces-

robar fgut

Jitatibus.

Ad 2. s. a. Solum excludit ritus ex-

CL

ternos nude fine interno fpiritu exercitos : ovaio

T

eít facrificium late & improprie tale, cum nulla

x fie 1

victima vel materialis hoftia offeratur, d 3. 7z. a.

ifet bt

Melchifedech Gez. r4. & Chriftus huic compara-

Mfe in Ij

tus predicatur z Sacerdos , cujus effentiale eft fa«

m indice

)

crificare ; neque folummodo Melchifedech dedit

í 4nod [

panes pugnatoribus Abrahz, ut qui prius jàm re-

n s 1

g

fedi cum predis & decimis advenerant, fed ob-

Jogis i 1

tulit Pofiam pacificam , ubi pars in Dei honorem

torrebatur, pars Sacerdoti , pars cedebat offerenti

j Jl

ruentt «

Ü

pro gratiatum actione.

Ad &. d. a. Nihil c/are

3 cuni

indicatur ibi verbis C. a. re & fenfu Ecclefiz z. a.

, autem "

commemorationem facrificii prcepit Apoftolis , in

; ex

effun-

a

textu originali dicitur.: quod tradituy , qui

177:

D pf j

124.

21 N-

ditur : comparatur propter hunc actum cum Mel-

Biigt ar

chifedecb qua Sacerdote , prediciio Malachiz huic

nen fjbl

foli actui convenit &c. deinde lis Doctorum Trid.

Dyficam,

non fuit, an fuerit facrificium , fed an dicéndum

fatim (f

etiam propitiatorium propter facrificium crucis

pl

fecutum.

4d s. 2, a. ad prob. d. a. Eft memo-

Sdten t

ria nuda z. a, realis & fpecialis C. a, poteft faci

Tnitgt imr

enemoria feri vel fola narratione, vel exhibitio-

puludjo

ne per alias perfonas , vel exhibitione ab ipfa

D

períona reprefentata , quz factum patravit. d 6.

C. a. ?. C. Quia poteft coniungi Teftamento fa-

Ti

cri&cium tanquam compatibile, 4d *. z. a. Suc

ltlnur G

ceflive fit in omni loco; certe facrificium à Ma«

W. le

lachia predictum non convenit facrificio crucis ,

ttbit qua

quia in uno tantum loco, & inter Judzos adhuc

tem fufbul

peradum, nec a/i5 facrificiis bonorum operum,

It Pacerd

quia bec non à folis Sacerdotibus fiunt, non funt

fubflituta V. T.

—

Onüm d

non funt fimpliciter facrifcia

M

sninba, fed . cum addito /Jazdis &c.

Ad 8. . a.

eürren:

Quia Aaronis facrificia non fuerunt prafigurativa

ftt (

facrificii incruenti, qui folum quandoque panes

um Yi

& oleum acce[forie inftar condimenti addidit fuis

Mi D.

facrificiis , & facrificia L. fcript& averfatus apud

Wif g

JMalachiam repulit.

Fint) Qu

*

R, (

47

Dices comtra 2. pavt. ( x. ObDlatio eft ;;rim'a-

(it tee ]

rium in facrificio : ergo offertorium eft effentiale.

erinjos

(2. Debet offerri panis & vinum juxta finram

£. ) ftri

Melchifedech. — ( 3. Sacrificium "pro fuo comple-

ama in]

mento exigit Conmunmumionuem , ubi fit confumptio

J 2, ii

fpecierum.

(4. Poffet fieri. facrificium fzib. una

Jpecie: ergo in quavis Communione.

faltem [

( s. In die

Ti

Para[ceves fit verum facrificium MifTe, licet ibi

non fiat confecratio.

R. ad t, d. a. Oblatio me-

! t Aiiy

* n

ra 4. a. conjuncta cum deflrucliosze feu mactatio-

T t t

ne C.a. d . d. a. Panis quoad fubftantiam.z, a.

quoad naturalem ejus fpeciem C, a, — d 3. d. a.

Ommuüf()n,

Exigit

o

1v5

E

n curm

Exigit cozfznptioiem fpecierum s. a. confümptio-

dachia b

nem fübitantiz fub fpeciebus contente, & hanc

torum Ti

myfticam, cum fit facrificium incruentum , figu-

n dicinit

rativum cruenti C. a. Communio indicat potius

oom i

fepuituram &, habet rationem convivii. 44 4.

Saltem utraque fpecies füb gravi precepto c/arius

a, Bf m

; poet f

indicat immolationem myfticam. 4d s. s. a. Eft

i exhibit

prefauclificattm ,| & complementum priduani fa-

ctificii.

me 2b ii

i. 4

Praxis circa Eäcbärz]äiam hec eft. ( 1. Olim

78«

efamento ?

IT

legebazt Sacerdotes Millam in die, quoties vole-

bánt.

Leo lll tefte Daronio ad az. 940. cele-

ficum i

ifcin at

brabat quandoque fepties eodem die. Hunc mo-

rem fuftulit Alexander Il. an. 1073.

( 2. Novel-

fujgr i

lis Sacerdotibus Sac. 1o. dabatur grandis hoftia

rüm op:

g, n

domum deportanda, à qua fumebant quotidie pat-

ticulam per 40. dies ,

donec r.

facrificium

jter f

J n

celebrarent , ut tempore $. Fulberti Ep. de Cbar-

ires.

(3. Primis Seculis in. quavis urbe zezica

Pfg)/;güïtltiï

tantum Miffa eodem die celebrata eft tefte 7'5o-

vdogue pu&

ma[fio P. 1. L. 2. c. 2. ( imo Grzci etiamnum

jaiidi

unum publicum facrificium in una Ecclefia cele-

veus 2

brant) fub qua communicabat populus fub utraque

fpecie.

(4. Olim comnaszicabast fideles quoti-

die tefte Hzerozysmo ep. ;o. & quidem jejuni, ut

ao d

yit

Tevtulianus ad ux. Catb. Etbuico sptam L. 2.

U el't [ entïa

l

4j

€. 3. fcribit; deinde debebant communicare £er ?s

j f

i

anuo, in Nativ, Chrifti, Pafch, & Pent. cas. 16.

]

difl. 2. de coz[ecr. denique preceptum , ut femel

fit n

faltem in Pafch. fuüb pcena ferenda fententice pri«

vationis ab ingreffu Ecclefie, & fepultura facra.

7

'Icium fl"['ä:

]

jer

c. omnis utriu[3ue. in Lati lV. & Eugenii IV. Bullaz

£

Fide digna. unde lis enata inter dzzt. dvialdom ,

) Oblatiü "

qui nimis raro , & P. Picbom, qui quotidianam

) n

Communionem defendebat. ($. 4Egris ob tuífim

J

ntiati '

non eft neganda. Bene ob periculum v

omitus S.

J

TA

hoftia ;

hu

126

a »ooccw

E AE

hoftia ; nunqua&x tamen ad egrum deferenda prz.

quis eria

ut decidit

cife ad eam deofculandam , aut venerandam , nec

danda fub fpecie vizi coufecrati , nec fub pane

potel: ub

T. ong)

fimplici in fpecie vini intincto, fed in fpecie pa-

""

nis confecrati per aquam aut pürum vinum mae

fium ip o

Tbri p

defgöta, ut Bened. 14. de facrif.. MilJ. L: 3. c. 9.

i obli

79.

; Q. hic, a zz jejunio Ef feflo pracife localt

QU em |

thitrdae

liceat exire loco boc ad. evitaudam bauc L. pavti-

cularem , ut alibi ,' ubi non eft feftum , poffit la.

dünt G5

borare.

üpulari a

Dico, pracife /oca/i parvticulari , ne ex-

tendatur ad legem perfonalem univerfalem ,

fe-

imm Vl

ftum in Eccleia communiter celebratum &c, R.

d à [

Probabile efl licere exire loco.

Rat. r.

eft aztbo-

tfrontus.

xita; plurium cum lllfung. Suarez. Bonacina cum

jnta , f

Palao & aliis.

-

2. Lex /ocalir inherens loco obli-

! ptüpter

gat folum prefetes i loco [ubditos , & non pro-

&n8 àd &

Wre [pcur

hibet , ne quis declinet vim legis in actu 2do:

f. . lllius tendentia eft abfoluta & fimplex : pra-

LO

YO qpto

Jeutes tenenutur feflo , volo obferoavi fefium im locos

& egreílio nec prohibetur directe à lege,

nec

MIL noi

indirecte ratione fraudis : non directe ; aliter Lex

ittürleg

foret quodammodo geiiza prohibens abfentiam,

Uete t

& przcipiens obfervationem in loco: non indire-

n Wque

Cte ; quia 07 cezjetzv dolo facere , qui utitur ju-

ve [40 ; certe non cenfetur. ab[emzes prius obligare

kge pmm

ad ingreffum loci : ergo neque prius prafentes

mdjo (0

obligare ad permanentiam in loco.

3. 44 pari :

Prop. conditionata non afficit immediate conditio-

V QUeda

nem , fed folum conditionatam , e. g. voveo Reli-

Tnedises

gionem , fi patev cos[extiat : fed talis lex localis

Quia |

eft reipfa etiam conditionata: teneor obfervate ,

N frqugl

d)

fi prefens fim: poffum exiflens in loco legis p»o-

T Qu

czvare privilegium liberans me ab onere legis:

fl

agitu

Q g

ergo & actionem ponere liberantem me à loco

legis ,

ubi lex ne quidem poteít obligare, ex

fer bl

eflentia fua affixa loco,

4. 4b exemplis, Poteft

lg

quis

€$5»0oC $

quis evitare locum , ne in eo incurrat cenfuram ,

erenda p

ut decidit Bonifacius VIII. c. 2. de comflit. im 6.

andum,

poteft fubditus tranfire à loco ad evitandam poe-.

« fb p

nam, onera tributorum , requifitionem feptem te-

in (pectp

| vinon tà

ftium in condendo teftamento, ad alium ubi eft

^

liber à pradictis : ergo etiam à loco ubi lex alias

L Lyor

illum obligaret.

Si dicas 1. Abiens à loco, in

quo eum lex obligaret ,

agit in fraudem legis

eludende : ergo cum zl patrocimari fraus fua

haic L p

debeat €2c. p. a. Abiens à loco Parochice fuz , ut

im, Wq&t h

copulari alibi poífit Z mazrimomium, juxta Ur-

auyri , 6

verfalen,

banum VIIL. az. 1627. agit in fraudem legis :

abiens à fua Dicecefi , in qua inceftus eft cafue

um t

referoatus , in aliam ad evitandam refervationem ,

dub

juxta B. /zperzza. Clementis X.. non abfolvitur ali-

fonacti at

bi propter fraudem : ergo etiam &c.

( 2. Difce.

n ho

dens ad evitandam legem poffet zz gzadragefima

,6m p

adire locum difpenfatum : poffet Italus adire Ger-

jn adu 27

maniam , ut liceat ei vefci JacZicizis,

( 3. Talis

fimplet : P

nocet authoritati Legisjatoris, qui hujus potefta-

fl i hi

tem minuit; & fic poffent omnes exire, ut enere

1

varetur lex localis.

lge, P

(4. Non licet zz aliezo agro

e; al

effodere thefaurum , zz ff. de aqua pluv. arcend. et«

(

£o neque commodum quzrere in alieno loco.

on M

R. ad 1. primo z C. quia non eft paritas cum

iil

!

lege proprie legali particulari, quia à proprio Pa-

qul [

i

JP/

1l Obl

vocbo copulari eft lex univerfalis & perfonalis

u

pro bono matrimoniorum ,

lex ve[eroatiomis me-

prlUS p

m

I

jl

dia quedam lex eít inter. localem & perfonalem,

diare 0

immediate afficiens Confeffarios.

/Deinde zr. a.

)

li

(l

-5. C, quia hi 2. cafus funt excepti fpecialiter pro-

jlis It

T.

pter fequelas, excepéio autem zmius firmat regu-

"T

lam in-contvarium. Denique d. a. in his 2. ca-

u

loco Id

fibus agitur zz fraudem legis proprie & fimplici-

| onele

l9

ter z. a. improprie, & quia exiens jam fecum

14

am me

fert prohibitionem exitus in actu 2do eum obli-

obhgalc !

exeat ,

gantem C,a. 24d 2. . a. Si pr?cifc ideo

partim

vemp 1b

128

8 )0 ( $

partim quia L. jejunii 40malis eft univerfalis .

d d

lex Ecclefie ,

partim in difpenfato locd homo

ts

Tefama

quzrit. libertatem fpecialem à communi onere,

filit, t

nofter exiens querit libertatem communem ab one-

bosProy

re fpeciali. 44 3. z. a. Siquidem Legislator non

681

expre[Je probibezs egreffum relinquit cuique fuam

f dj

libertatem , & fi pro cafu non fufpicabili omzer

(imper

egredereutur , Cormaret aliam legem. -« 744 4.. C. a,

W etam

3. C. Effofffo agri alieni nocet domino agri &c.

a lls

nihil apud nos (imile; certe licet precife ad de-

fücejay

clinandam legem fui territoríi fubdito relinquere

Itediate

Jium domicilium , ut omnino definat effe fubditus :

us &

ergo à fortiori , quin noceat fuo Legislatori, ad

8 ftat

breve tempus difcedere , ut extra territorium exi-

Xlefie

ftentem lex localis hic & nunc non feriat,

Üine: (e

Teccator

.

Pa

ferityi :

—

t of

Q. 16. Dogmätico- Scholaftica.

LT

D Rapt.l/;'

De Paenitentia Extra[acramentali.

Dig :

[*)

lg

$

*

AJot. jhpþono r. Poenitentiam falutarem debere

effe fuperzatzralem ,, cum Trid. S. 6. can. 3.

Al , 7

Y eenex

dicat: aemiuem fime iu[piratiome Spiritus $.. peni-

A opy

seve po[fe ,. ficut oportez.. & Innoc. Xl. prop. $9.

Garin

rejiciat naturalem : probabZe efl fufficeve attritio-

àtt d

sem nataralem.

2. Nullum peccatum grave re-

müttifine altero, cum remiífio fiat per infufionem

ffï [

LT

gratim fanctificantis , quz&. omni peccato per fe

opponitur , ut Trid. c. 7. dicit: formalem caufam

i

juttiicationis effe Jzglitiam Dei, quam im uobis

vecipinus, non qua. Deu juflw. efl.

$1.

Ils

Dico i. 4MHgza Paenitemtia lapfo pev[smaliter

T

l

&f eteceffaria nece[Jitate medii, e(t ( 1. do&trina Ec-

Fédh

clg(iæ

129

E0oc08S

univerfi

clefiz deducta ex hac Providentia, exemplis V.

'leftamenti, & illo Luc. 13. zifi pemiteutiam ege-

ocd hm

i onett

vitis , omzes fimiliter peribitis. & innumetis texti-

em ab at

-busProphetarum, e. g. Joel. 2. v. 14. Ezéchiel. &c.

Selator t

& SS. PP. e. g. Aug. ep. s. zifr egeri penitentiam ,

yiie p

Jadvus e[fe 12022 poterit.

(2. Poenitentia eft me-

dium per fe ordinatum à Deo, & ita neceffarium,

cabili m

Al 64

ut etiam ea inculpabiliter omiffa remiffio peccati

ac falus obtineri non poffit: ergo &c. p. a. lilud

no agti d

scfe d de

conmvexienter flatuitzr ut tale medium , quod im-

p telinqut

mediate debet tollere maximum impedimentum fa-

lutis, & frangere contumaciam rei; &illud adíz

ffefübditr

jihuot, ?

efl. flatutum , fine quo teftimonia Verbi Divini &

Ecclefie non verificarentur proprie in fua latitu-

rtitort d

tiüt

dine ; fed fi fine poenitentia vel unicus falvaretur

peccator, non verificaretur ogmzizm friarilier im-

teritus : quare feqzitur actum . peenitentiz effe Jzt-

.d-'--

vo Nature bypotbetzci fuppolita Inftitutione. Divie

na. (3. Trid. S. 14. c. 2.. eft apfss mecefa

Jaftica

ïiz:m ,

ut Baptifmems sondum. vegeneratis.

'/Dico. 2. Hac pemiteutia de percato mortali efl

$2;

qtil.

Jüla coutritio cbavitaze perfecía. extra Sacramentum.

Rat. 1. Trid. S. 14. c. 4. poftquam de contritione

mm d

1- sl 6' æn. 3.!

in genere dixit: Fzizqaovis zempore ad. impetrane

dam veniam peccatorum bic comtritiomm wmotus ne«

u m

XT, ptof 59

ceffarizs , & hanc comtritiomem aliquando contin.

geve effe charitate perfeciam , addit , bominemque

f al

JDeo reconciliare , priu[quam | Sacrameztum | acía

qn gl

Jufcipiatur. igitur cum vox : cbarita; in communi

t infuüümï

fenfu tunc indicarit amorem Dei appretiativum

i p

fuper omnia & quidem propter fuam *bonitatem

jem G

intrinfecam , denique cum Zzc/z/fro. zezius fit. ex«

um f

clufio alterius [pecie iuferioris , fola hac contritio

jultificat ; fecus enim mancam doctrinafi dediffet

"'Trid,

(2. Converfio ad Deum debet fieri , 474«

T n

Aitin

rendoq Deun ex £oto corde €3. zota. tribulatione

[//7. P.

dgcstrin:tf r::

130

As »o€ ]5

2:6, Deut.4. v. 29. Eräb cum hoc-fit ex folo

editi, (

precepto 19. 4di/iges. Deuns ex toto corde tuo,

f ij

t2.ex toia animua tuasc.

( 3. Peccator debet

terium in

accedere ad Deum , ficut aut ab initio ufus ra-

qatum flat

tionis acceffit, aut per peccatum à Deo receffit z

&t on

comvertimini, ficut àm profuudmm. vece[Jeratis. , Ma,

pro tepo

31. v. 6 Ergo quia teceffit praferendo creaturam

Deo, & quidem propter bonum illius creatum ,

3. a

VL

debet accedere praferendo Deum &c.. Certe recía

ya£jo exigit, ut bonum pro merito fuo appretie-

äajh C.')m

Jit tetif

tur, & appetatur propter intrinfecam fuam bo-

41 Tentif

nitatem , que quia in Deo eft fumma, debet illa

Mmtyriiv

intendi in Íe z£ smb2iou5 , & fTuper omnia ut

lüt cam

objeciuim waateriale

2

.

aliter non ex toto affectu

de&c Y

cordis appeteretur ; fiquidem fummus honor Dei

in hoc confiftit.

(4. TYid. cóntritionem ex tute

tJe fiae

fifcaret

pitudine peccati conceptam numerat iz£er impere

feclas : fed omnis concepta ex virtute morali gra-

Ti

titudinis ,

religionis ,

juflitig volentis jus Dei

inviolatum &c. concipitur ex turpitudine pecca-

Wdizie/ü

WrAdU inte

ti, oppofita fcil. Dozeflati creaze virtutis moralis ,

unirit, »[

qua eft minor, quam virtus theologica fpei, ad

uLomm

quam pertinet timor , quia cozrariorzm eadem. 6

difciplima. paucis: non fufficit dolor ex fpe theo-

ïf.illiohem t

T$, quia

logica conceptus: ergo multo minus ex quacune

que virtute morali,

Ditrimis 2

lltate «

33

*

d : huj

—Dico 3. Haec contritio iu]ïfcat Jlatim , etfi ve«

CRtenlion

mi[Ja. inteufroe ac brevis , 65 quidem cum rvevivifcene

iia meritorzm ) per peccatzim mortificaorum , t

DéCcaforn

Hagdilen

Íolide Dicaftllo cum :18. aliis zr. 8. 7z. 628.

Büoijr. p

Rat.1. part. qum eít contra Bajum , Guil,

Eflium &c. dicentes , quod juítificet ordinarie fo-

EU

lum in cafu necelfitatis (eu articulo: mortis , quos

dein Jrauc, $ylvius deferuit, x. Ezech. 33. Im

Oj

quacumque die comverfus fuerit, impietas so0: 10-

li Ueq

cebiá

üatlo [u

I

H

I3k

& )0 C

i ex f

cebit ei, Confirmat hoc David Pfal. 3x. Dzxi , con-

Qu fti

fitebor injuftitiam meam ,

€2 tu vemifrfli , ubizprge

ctor debt

teritum indicat celeritatem remifílionis.

2. Pec«

ii lo

catum ftatim tollit amicitiam : ergo ftatim eandem

Jwo recef

etiam contritio reducit

$

*

ego diligemtes me diliga

*f äM ïl«.S, H J

pro tempore prafenti, Prov.8. ad quod S. Leo

Jo oreattrat

ep.9r. apud JDeum mulls patitur veuie moras

Qs Ueatort,

vera comverfio.

1. Ecclefia damnavit 31. & 71.

effe

. Crte rl

Baji, Cbaritas pevfedla ex corde puro — potefi

fio at

Jine. vemiffrome peccatorum. & : Per coriritionem ——

zt02. Yemittituy crimen extra. cafun necefltatis aut

m f D

, d ]i

Maytyrii fine. acluali. [njcep

tioge Sacramenti. igi-

tur cum :. Prop. falfa dicat :

Aliquando: poteft

"Ib

uo d

effe &c. vera eft contradiétoria t szmquam potefs

a honr

ele fime vemiffioze : fed (i non illico contritio ju-

ogem tU

flificaret , effet aliquo tempore fine remiffione.

Lt i

e mord f

Rat. 2. part, que efl contra Adriamum e3

ntis j ^

Lovauien[es, qui fumme intenfam , aut in certo

udine po

gradu intenfam , & Pez. Sotzm , qui intenfiorem

requirit, quam fit dolor de omni re alia aut pec-

ytig rmoral

cati voluptas.

1. Chviflas non potuit talem con-

ja f !

tritionem exigere , quz fepe fit homini impoffi-

! eadcm Eï

a lp

bilis, quia non fita in ejus poteftate; quz dubiis

plurimis ac defperationi fit obnoxia , que in. de-

bilitate moribundi, fuübito metu non exfpectan-

da : hujufmodi eífet contritio intenfionem ,

&

extenfionem quoad zermpus , aut diflizzclam omnium

ajill f&q ïþ

peccatorum recogitationem requirens, qualem nec

g

Magdalena, nec Latro creditur habuiffe, 2. Sicut

uno actu minus intenfo vel extenfo potelft fzzume

4 6

graviter Deus coutenmai & offendi, fic poterit pa-

il

riter fumme appretiative amari , & contritio ex

aumæa

f

doc amore concepta eft converfio ex toto corde

ordinatie

totalitate appretiationis Dei ,' & averfionis ab ommni

motis, ?'

offesf[a Dei in communi ? ergo cum funima appre-

gh. 9

tiatio fummi boni, & fumma averfio fummi mali

jau ?

LA

in&

j

2

/

132

& »otc i

fint 2. cardines , "quibus x. preceptum charitatis

Cefermi

volvitur &c.

femiftio

Mitiur t

Rak. 3. part. x. Mifericordia €3^ grazia Dei

deemo

plus poteft in hominis opera, quam culpa: igi-

adultorg

tur fi culpa ea potuit mortificare, poffunt illa

zefufcitare.

tentj

2. Jam apud Joel. 2. Deus promifit,

difa, Qu

fe redditurum 4mzos , qzos comedi locufla &c,

lf d.

& apud Paulum Gal. 3. 7az;a paffi eflis fize . cat-

flutm n

ja? fi tamen fine caufa. hoc eft, non tamen /f/me

fat: [

Jrdiai , f vefipijcitis , fi. vevo in errove per[zveretis ,

Yi neve

Jine. utilitate veflra, ut exponit S. Hieron. nec tae

d proli

men fequitur, quod etiam peccata priora revie

diqui ea

vilcant quoad numerum & fpeciem.

feere v

lr im

$4

Dico 4. Nox zamem obligatur peccator flatim

Vettenti

pofi peccatums per fe loquemdo ad bauc comtritio-

"

Comflon

2;e , ut hodie communiffima contra Gei/iel. Parif.

u-

Rat. 1. xegativa; nullum habet grave fundamen-

Muitug

Ittonefr

tum gravem obligationem imponendi, maxime

ttiqs d

2. licet acízus celeris refipifcentiz fit melior, quam

oppofitum , non tamen gravis ejus obligatio elt

fl g

fj

melior, quam hujus negatio , cum effet anfa mul.

Qürg N

tiplicandi peccata impoenitentie fpecialis ob ejus

difficultatem.

vt (

3. Obligatio Juris Nature condis

aritag

iionati deberet effe cognita paffim viris piis &

Ti B.

doctis : ergo cum hoc non fit. &c.

.plura V. z

*

Ctptt a

L

Symopfi T'beol, Mor.. tvipartite.

$95

Dig

- Dices coutra 1. C. s. lllud: nyä peniteatiam

egeritis &c. non plus dicit, quam hoc: zifi maz-

ducaveritis caruem füli bommis , mom babebit

( nj

für 1

vitam, & i ifi bumiliamini , ficut paroulus ifle &c.

& tamen nec Euchariftia, nec humilitatis virtus

i

eft neceffaria neceífitate medii. . (2. Vel poeni-

Aïbgna/z'u

ms,æl

tentia effet neceffaria z oirzus, vel ut medium

falutis? vel z re, vel in voto ? Scriptura nihil

H f

deter«

comlïa 1

13

g »ot6S

t chari

determinat ; itio dicit contrarium , quando dos.

remiffionem tribuit charitati Magdalenz : Rermu-

tuntur ei peccata multa , quia dilexit multum. &

gnatin

eleemofyne Lzc. rr. veniz inimicorum Aaz. 6.

onpi: b

adulterz remiffa funt peccata fine pravia poenie

tentia,

pofnt d

(3. Lex poenitentie non eft Juris Na-

g pronil

iura, cum obliget ad actum fupernaturalem. R. ad

I. z. 4. Ex declaratione Ecclefig denotat neces.

: a

fis fut o

fitatem majorem ; & indifpenfabilem neceflitatem ,.

y tamen i

ficut: nifi quis venatus [uerit ex aqua &c. d a.

erjoti

E& neceífaria neceffitate utraque , 7:edi fcilicet ,.

& probabilius zz re formalis retractatio , quamvis

lian, 8

j jrior R

aliqui eam zz voto in charitatis actu inclufam fuf-

ficere velint; precepti autem ut virtus , cui Oppo«

nitur impceenitentia non mere negativa ex inad--

vertentia ad legem admiffa, & confiftens in cir.

virir u

t o

cumftantia folius durationis peccati prioris, (ed

Qul P

po/itiva voluntate commiffa , quz habet fpecialem

inhoneftatem , & conítituit novum peccatum: a

e füdom

j, mf

reliqua dico : remiífio peccati iis conceditut vel

sieve difpofitive tanquam mediis ad illam , vel

ydior, Q?

alligitin €

conjuidm: cum poenitentia ; ad' 3. eft Juris Na-

turg conditionati , fi inftituatur à Deo, & gratiz

ff of

,iis d d

auxiliis fuccurratur. Pa£ez ex bis, quomodo actus

charitatis includat votum Euchariftie , reftitutio-

Nutire 0

j r p

nis &c. in generali propofito fervandi omnia pra

cepta ad evitandam meram offenfam Dei.

" Plll[a J

8«

Dices contra 2. C. Contritio chatitate perfe.

j j u

jb

fecta mec fola tollit peccatum grave , nec tollit

onuue peccatum grave : ergo. p.a. quoad 2.memb.

j

o gj

j

jj

Dantur aliqua peccata irremiffibilia, e. g. peoca-

77 bdblï

/

&f

ta & maxime blafphemia in Spiritum .S. |lta

qulii

Mitbanafius ep. 4. ad Serapioz, cum enim Orige-

militat

j q

n

zes, Cj Novatiami docuiffent, negationem Chri«

(2 VCI

fli, & omnia peccata poft fufceptum Baptifmum

ve] ut medln

"u

commiffa effe blafphemiam in Spiritum S. adeoque

itfCe

jcriptus

d l,

3

134.

8 )oí(Hm

irremiffibilia , dixit Stus, Si hwc peccata funev

thtfito

blafphemie in Spiritum S. vicere Novatiani: er-

Cation. .

o clare docuit, hanc blafphemiam irremiffibilem

Cettent

eífe. Joam. s. datur peccatum ad mortem, pro

QUi reni

quo nihil prodeft oratio. Heb. 1i2, &c. Peccatum

tibu ii

Efau, Antiochi &c. non obtinuit mifericordiam ,

füttextib

cum lachrymis inquifitam.

Go

uoad. $. mb.,

tie m

etiam contritio ex gratitudine,

religione , fpe

Bifi, *:

concepta eft perfecta, & juítificat extra Sacra-

tia r

mentum, p. a. ex Trid. quod ait r. Zzzev perfe-

n (

Kas contritiones aliquando contingere unam eífe

fecandi

charitate perfectam : ergo reliquas non negat effe

tilain J.

perfectas,

2. d imperfecías folum revocat illas ,

1 d

que ex turpitudine peccati ,

& metu gehenne

fitione

concipiuntur ; ergo omnes alig funt perfectz.

dartate

C3. Ex vatioue. lle funt perfecte , quibus homo

dlitayie

-

€x Zofo cordeíe convertit ad Deum ; quibus Deus

Qun fpe

attingitur z£ fuzis cuz , in cujus honorem cedit

Vr r

actus contritionis ; & quz deteftantur. peccatum

d quam

st offez[am Dei: atqui hac tria fiunt etiam ia

itonefi

predictis contritionibus , e. g. Religio enim qua-

Citque |

rit cultum , qui cedit in honorem Dei &c.. ( 4. Sic

T$ o

plures formule habite pro perfecta contritione

T

rejiciuntur, e. g. concepta ex amore filiali, ex

fitatew

amore erga Cbrz/Inum pro zi0bis pa[Juim $. certe poteft

ho

quis amicum 'amore amicitie amare , quin illum

Á Deu

praferat omnibus aliis.

R. z.4. ad z. prob. z.

ha

Vel d. a, Peccata vere irremiffibilia & quidem du-

ltij, f

rante via 7 a.'difficulter remiffibilia (eu «norali«

j j h

Yer irremiffibia , aut in morte commiffa C, a

905 !

Argumentatio hzc eft ; Si aliqua effent vere irre-

Áimor f

miífibilia in via, vel hoc oriretur ex gravitate

tilate J

peccati ipfius ? fed malitia hominis finita femper

mis 14

fuperatur à mifericordia & potentia Dei infinita ;

tate (

vel ex iufufficiemtia doloris , ut poft certum nume-

RE

rum aut malitiam peccatorum elici non poffit fuf-

l

I þ[g

ficiens ? at mutabilis voluntas adjuta gratiis in

thefauro

ï&)O(ä: 13j

thefauro : omnipotentie reconditis eft par retra-

eata. fur

ratiati : &

ctationi appretiati

ve; vel ex volztate De, de-

cernentis homini non dare gratiam ,

qua confe-

renifiblon

griui, p

qui remi(fionem q

ueát ? verum hoc repugnat tex-

tibus illimitate vocantib

us ad poenitentiam & pro-

». Deccaton

(ricordiam,

mittentibus veniam ; certe d

e morali irremiffibili-

d. Calino

]. 1, i

tate in vita intelligunt interpretes apu

Smm. 7s. peccata im: Spiritzun $. de impceni-

lpone, ff

NI

tentia &inali peccatum ad zmorzem , de peenitentia

non (incera Efavum habentem adhuc animum

ia p

& ünit C

peccan

di: Vemiemt dies ludfus patris mei , &9 oc-

cidam Jacob fratrem. meum.

Gen. 27. V. 41-

ZAd

n next t

i. Ex cona

2. 1. a. ad. prob. 21. à. Sed Trid. ait :

reroca s

ia contingit aliquam effe

g gt

tuütione Z; geeve accep

2

charitate perfectam.

. [mperfectam concipl or-

E

dinarie ex metu in

quisinm

ferni, quze ad Jpem. pertinet ,

cum fpei codli, & metus inferni tanquam oppos

- quibus D

zorum ratiofit eadem , aut ex turpitudine peccati ,

morem 3

ad quam fpectat omnis dolor conceptus e€x odio

r pecant

pt etiam d

inhoneftatis oppofite omni Pozeflati create cujus.

cunque virtutis mralis; ergo omnes contritio.

enim QU

K

nes non conceptas ex charitate imperfectas cen-

&c. (4

(fet. .Ad 3. d.a. Si hec omnia fiant propter bos

| comtfx.imu:

nitatem Dei intrinfecam & abfolutam tanquam

i flinf !

motivum immediatum C. a. aliter z. a. adeoque

;; ia

fi Deus amatur ex toto corde propzer Jeipjum ,

yin 1

fi eft fnis cui prop£er bomitatem [uam. eljemtiae

TRU

leim, i actus deteftatur peccatum ut offenfam Dei

g, quidum ?

me boni, erit perfecta contritio. P. Sy-

in fe fum

jà fgu aol

h

azopfia "Ibeol. trip. 1. $2.

Ad 4. eadem eft folutio.

nmifà *

Amor filialis , f

i beneficia paterna deducat ex. bo-

[

snt vat !

nitate patris intrinfeca, tranfi

t in affe&um chari-

e g/du

"

(t amicum. non

tatis ; aicitia amici cveati pote

foino if

amare fuper omnia juxta regulas

charitatis, quia

in eo non invenit bonum fummum ,

aliter in

eo,

DCl ffi nlth

vertul

qute

Errov plebis non obeft, cum etiam Ba

ptifmum fla-

4

fninis

ratis '

d

(

136

/

& 200c5

Á

minis putet effe merum defid

& m

tamen erroneum,

—

*

eri'um Baptifmi , quod

4te atl

pu di

Dices. coztva 3. C. 1. Contritio tantum ope-

etto qi

ratur juftificationem extra Sacramentum

pvo cafa

tür dem

2n0r£:5 , ubi deeft copia Confeffarii :

p.a. Bajus ett

ib: do

folum rejectus ideo

» quia Prop, 31. &c. docuit,

C

quod neque contri

tio jufti&cet , quz ex corde

W 00t0 (

. puro graéia famdificante jam predito nafcitur ,

(eet eti

, aut. Prop. ?1. quod zzzqzam juftificet fine Sacta-

Wt ad a

- mento, niíi in neceffitate aut martyrio , cum fal-

Ttenfion

tem zzzezfiff/ma extra hos cafus juftificet. (2. Con-

deat d

tritio folum juftificat u vorzm. Sacramerti : ergo

Dei, ide

tunc operatur duntaxat , cum Sacramentum u-

h w

£ct, & non poteft in fe recipi; ficut inferior

Vocabani

poteft aliqua pro cafu, quo fuperior adiri non

tritionen

poteft, & ur

gent circumítantiz , e. g. in referva-

minw.

tione peccatornm

; ideo Auguftinus L. 2. de peccat.

merit. c. 76. ait.

: Sandlificatio catechbumeni , fs

!i: n

9071 fauevit baptizatus

, €i 1on valet ad intrandum

1 ii

hjji;

&

Regzum colorum.

& Chriftus Joan.

14. Si quis

Tàtà diot

diligit me, €3 Pa£er memn diliget eum

, pro futu-

fO promittit veniam.

þitiæ pur

Certe Magdalena Lzc. 7.

EO* ( 8-

9. 47. prius dilexit multum , & primum poftea

$. 48. dixit Chriftus ad illam: Remitrustur tibi

Titentian

Ctgo ed

peccata. & filio prodigo poft reditum data eft ftola

Wetcaty

gratie , etfi contritionem jam elicuerit , cum de-

crevit redire.

Xiem q

(3. Trid. z&fle Pallavicimo L. 12.,

QU

€. 10. noluit an

athema dicere contrariz opinioni ,

quia Ep. Calarit

anus monuit effe fententiam ÁAdria-

Oftnitr

ni & Card. Cajetani:

j [ [

ergo Trid. nobis non favet ,

gtip (

cum ctiam Paz/o,

utut prius contrito , - dixerit

Ananias ACt. 22. bapr

i2ave ,

Vj (

€2 abize peccata tua.

V. qu

& S. Gregorii ac Bernardi

effatum fit , abfolutio

facramentalis, feu zzzezzz

t Prop,

diam celi,

ja Petri pracedit feuten.

(4- Contritio non juttificat

,

nifi fit

Ut

valde inten[a : p. a. Sctiptura in omnibus

textibus

V o

/

S2eoCS

137

/

ftti, qui

& exemplis requirit intenfionem : Zoza £ribzatio-

a cordis :. Magdalenz plus fuit dimiffum , quia

plss dilexit. David rugiebat à gemutu, cordis fui

H

Ls

1 intenfe, minus ei dimitti«

um o -

ergo qui diligit min

t pro al

tur de numero peccatorum.

(s. Hoc fuadet va«

tio : dolor debet effe commnemjuratus dilecfioni ,

, Boj

Yc. dnoit

€2 appretiatiomi : igitut cum dilectio debeat effe

ex toto cordis affeda , & appretiatio Dei fumma ;

; er u

o mfatit,

debet etiam dolor talis.effé, quia , quod magis mo-

vet ad appretiationem , magis pariter movet ad

t fine ii

, a

intenfionem.

(6. Efl indecens , wt homo magis

doleat de jactura rei temporalis , quam offenfa

a, ( U*

u g

Dei, ideo Trid.. dicit, contritionem hanc a/igzazz«

do Deo reconciliare,. & PP. charitatem remiffam

mentum Jf

vocabant debilem, imperfedlam , & Le Drou con-

jcuc inet

tritionem diftinguebat ab attritione per nmagió z

TR

j r

sninus. ('7. Contritio requirit duvationem tempoe

yis: ergo brevis non reconciliat : p. a. A4Ito vulueri

?. de p

lozga medicima mom defit, ait. Cyprianus ferm. de

umf ,

ntyundm

lapfis ; & momentanea contritio nec eft proportios

nata diuturnz malitiz precedenti, nec poenis ju-

l4 $ l[]lfif

flitie punientis, nec plenz mutationi cordis ? €re

m fuütt«

go. (8. Non eft certum, quod peccata per poe«

x D

nitentiam mortificata 22072 vevzoicant per relapfzn s

mm p2

ergo etiam non eft certum , quod opera bona pet

ii ii

d f

peccatum mortificata revivifcant per pcenitentiam j

idem enim, qui Ezech. 18. SZegerit peszitentiam ,

.it, cum "

onuiuim iniquitatusa mom vecordabor ,

ait ibid.

i b« T

R. ad t.

omnium jz/iiarum non recordabor.

íg p

x a, ad prob. 4. a. Neque de cbarizate babitual

niam Mf

gratim fandtificantis , neque de imzem[a charitate

acdtuali quidquam meminit Bajus, fed erravit in

£0 , i

t

hoc, quod actus charitatis , fi etiam juftificet ,

pma

z Prop. a3. doce? , non tamen operetur remiffio-

abf

ohun

4h

nem peccatorum , quz fane male coherent. Ad 2.

yiit f

Contritio juftificat tam ut actus charitatis , quam

j;, 9

l

vt votum Sacramenti fimul , licet ratio meritorum

hi

Chrifti

U$

t

5

x

138

Woocm

Chrifti in' Sacramento contentorum fit caufa po.

p

]

tior. z. C. Religza indicant vel reeonciliationem

tig f

iz foro Ecclefie, ut in catechumenis , vel loquun-

ponis a

tur de dilectione quoad ordinem g/orzficaziouis in

p dt .

ccelo , vel dec/aratioze remi(lionis jam prius ob.

fententi

tenta,

ZAd 3. s. C.. Licet contrariam Trid. no-

o dof

luerit ut hareticam damnare , tamen tenuit no-

frio [

ftram 5 re//gza. loquuntur de remiífione plena

fintür |

quoad culpam & peenàm ,, 2c relictos effectus pec-

tumr f

cati fimul ,. aut de jultificatione per Sacramentum.

Qt in

4ld 4. d. a, Non juftificat juftificatione aceideuta-

Jiter etiam perfedía C. a. fubftantialiter perfecta

nir

z. a. hec ultima dimittit omnem numerum pec-

ftlrger

catorum mortalium , quantufcunque fuerit ; Magda-

eugit ,

lena ultra eífentialem perfectionem | contritionis

COntiny:

doluit, quz folum requirit z10*2oznms ziverjale

t Dei

charitatis. oppofitum omni peccato , propofguum

fe exPog

2uziver(ale cum mediis contra relapfum.

Ad $e

T110 fene

d. a. Appretiatio commenfurat Zztezfionenm Yatios

(ifíang v

zalem, & affectum voluntatis , firmitatem adhz-

rendi Deo per unionem, feu inten(ionem objecti-

1 ;

vam pro dignitate objecti C. a. fenfibilem, inten-

tj d

fionem teneritudinis fod. eft indecens pofitive,

f d

cum non fit ia noílra poteftate femper z. ,nega-

T deber

tive, in quantum intenfio etim fenfibilis effet de-

t P

centior C, . 74 6. patet re[poz[io. 'Trid. vocem:

Jldit f

aliquamdo non adhibet immediate ad reconcilia-

Qüm t

tionem , fed ad charitatem , quz , fi adeft , femper

titris

juftificat. PP. dicunt remiffam debilem abfolute a.

bis: )

fecundum quid & comparative ad alias perfectio-

Fal $

res, ubi major appreheníio de objecti bonitate

VC m

majorem excitat appretiationém & firmitatem ad-

Ton Db]

hafionis C. idem eft de: ;nagzs 3 minus. Ad 3.

z.4 Quia Deus zz momerto. poteft cor mutare,

Wndo

iil

& cum dolor poffit in confufo omnia peccata de-

teftari, non réquiritur diftincta peccatorum veco«

Fufum Pï*

Wi

£itio , qualem fepe rudis, morituriens &c. non

Minir

potelt

139

B 5ot€

ufa p

poteft habere :

S. Cyprianus loquitur de peeniten-

cliationm

tia cazozica Vet. E

veor

,

efie , & Deus in ftatuendis

velloqut

poen

is attendit etiam ad eam quantitatem, quz

fuinti

par fit abflerreudo. alios à peccatis. 44 8. digo ,

y prius o

fententiam hanc ut theologice faltem probabzlio-

3 Trid, n

vem defendi; ceterum difparitas et, major mi-

n tenyit n*

feratio Dei , quam rigor3 peccata non tantum te-

fipre. pl

guntur per remiífionem , nec conditionate remit-

tontur (nb conditione perfeverantiz , fed abfo/ute ,

efedus pto

acratmtuft

ficut in facramentali abfolutione.

ne aniltut

Dices coztra 4. C.. Homo lapfus tenetur flatim

88.

jter peft

ymerom fe

refurgere : ( x Lex charitazis Dei, & fui ipfius

exigit, ut homo illico reconcilietur Deo , cum

"

; cprttns

continuatio inimicitig fit comzemptus iuterpretati-

ou; Dei, & homo nunquam de vita f[za feczvus

"P

fe exponat periculo aterne damnationis. (2. Ho-

, p QU

ino tenetur ftatim ,. cum poteft deponere Zzime?-

itt

"

citiaua cum, bomiue, ei fua ablata veflituere : igi-

jfoitit n

üæ

tur à fortiori cum Deo, cui majorem debet amo-

tatat d

rem & reparationem lefi honoris.

(3. Conti-

m 00j

suaye ftatum peccati eft equivalenter eum inchoas*

)iïem D intt

ens v()(i'l'Wf»

re, eft approbare caufam , quam per fe reproba-

re'deberet , ficut fubditus fovens rebellionem con-

ooet 1 .mgþ

(4. Homo tenetur ad . correcfio-

tra Principem.

TL

uem frateruam : ecgo magis ad correctionem fui ,

Tid, vf

cum tempore impoenitentie privet fe meritis plu-

d recgncnü'

rimis.

(5s. Hinc plena e(t Scriptura monitioni-

R;

etti

bus: Netavdes comverti, me differas de die i diem,

piit d

jj

Eccl. $. &c.

R. z. a. ad 1. prob. 33. 4, Cum enim

Jias p

laec materia pertineat. ad precepta affirmativa ,

jehl bontd

non obligant femper & pro femper , fed tunc ,

bt

quando probantur actu urgere certo, aut adeft

UM

ii

periculum-proximum mali: atqui non adeft peri-

cor iif

eulum proxinum damnationis, & mere negativa

l eccalà

impcoenitentia fine pofitiva volitione. continuandi

catori uiti 1

inimicitiam non eft cortenipzas 10045 Dei.

Ad 2).

2 (

jens o j

140

ïääJO(ä

N

d. a. Tenetur inimicitiam 27 ad/z quïtf&;o perfeoe-

fitria

vautem deponete C. a. negative períeverantem fbd.

i, n

dent,

tenetur hoc fub reatu novi peccati; & przciíe ob

negationem meram reconciliationis ;z. ex precepto

$. UC

fpeciali, ne alter, qui non intuetur cor, putet,

? M

durare primum actum odii pofitive, vel fcanda-

nmorta

lum, aut damnum ex re ablatà C. a. d 3. d. a.

Puceorsees

Continuare pofitive eft quodammodo inchoare &

approbare C. a. folum zzega£ive , . nuda . omiffioue

?2. a.

Jid 4. C, a. vel d. & hoc precepto. fpecia.

li, quando proximo inde imminet frequentior aut

repetitus actus malus C. a. aliter zz, a. etiam te-

netur fe reconciliare Deo, f(i relapfus proximum

periculum ,* aut obftinatio ex dilatione nimia fe-

j,

'd

queretur ; & quia non eft certum

s

ut ponitur )

beä

quod continuatio hujus ftatus poft fe trahat fec-

Ofnem

catum determinatum aliud , aut periculum certum

fijfa )

peccati indeterminati, ita non datur obligatio gra-

*ico ]

vis hoc tempore smerita falutavia colligendi ,

Tf pof

donec recurrat tempus e, g. annuz reconciliatio-

liem pec

nis, mortis &c.

d s. Admoniziozes Scripture

tj à

vel funt tantum fua(ive , vel przceptive ob nova

Urianj.

peccata, impoenitentiam finalem , vel hortativa ob

V tem

:

mala ïemporalia.

p a

R

b

MT

89.

Nor. Qui diz berent is peccato , " quandoque

& Mi

ab Ecclefia habentur ut Parvetici. e. g. excom-

Qüiti

municatus in caufa hzrefis, fi per annum infor-

M ]y

defcat in cenfura & non petat abfolutionem , habe-

Ui

tuür ipfo juye baveticus.

2. Sufpecii de bervefi funt

lijcen

fautores , receptores &c. hzreticorum. 3. Blafphe-

* dUfer

mias herefin olentes evomentes.

4. In Miffa non

fo Vere, :

confecrantes.

$. Celebrantes fine Presbyteratu.

af

6. Audientes confe(fiones, fi Sacerdotes non fint.

Q6 port

*7. Sertilegi , ope Dzemonis utentes &c. &c. Pri-

1. Clerici notorii

MOttpel

vautuy autem Jepultura facra

: hr

concubinarii ufque ad mortem.

2. Nolentes con«

fiteri

Tnte ,

&»ot(i

141

fiteri aut communicare femel in anno.

3, Ufura-

? perfe

ntem fHl

ri, nifi reftituant , - vel cautionem reftitutionis

dent.

4. Morientes in duello aut torneamentis,

praclt

6. Religiofi proprietarii.

x pratspi

5. Suicidz de induftria,

7. Recufantes decimas.

9. Publice blafphemi , &

t pud,

i feanda

in mortali notorie fine poenitentia morientes.

Al d

indvre &

; if

Q, 17. Dogäatica.

yto fpt

quentior jl

, em t

De Pægqite?zt;'a Sacramentali.

; prosiut

o£, Errores in hac re, ne fæþius repeti dc.

go.

ve nimia lo

beant. :r. Hzretici /4poflo/ici dicti negabant

üt poüitllï)

omnem fpem veniz lapfis, S«c. II.

2. Monías

: tratat [

jl o

Zzifle, quibus acceffit Tertullianus, docuere in

vico Pepufo, ubi convenerant ,; peccata in homi-

pligtog?

nem poffe ab homine abfolvi & Ecclefia , non

co!ligenöh

item peccata in Deum

E

ajora , Sec. 1.

361N0"

xconclit

vaiiami à Novato & Novatiano dicti Cazba

yi feu

; Seriit

Puritani , Cataphrygzg negarunt Ecclefie potefta-

& ob ov

tem remittendi lapfum in perfecntione, peccata

hod

poft Baptifmum commiffa ,

ut que omnia fint

blafphemiz in Spiritum S. & alia graviora, S«c. 111.

4. Me[Jaliani. fine posnitentia folis precibus re-

| quandoqm

mitti peccata aflerebant , & F/agellautes fanguine,

N

Sec. IV.

[

$

Wiclefffle poft Douatiflas & .Luci-

Y

ferianos Sacerdotem malum degradari ad ftatum

onettl » l

!

l

laicalem , ideo non valide abfolvere.

W'alden-

(

l WWF

hn

jes autem Laicum bonum quemcunque. valide ab-

ID

Mi

folvere, Sec. XV. .6. Latberus modo negat, mo-

do affirmat poenitentiam effe Sacramentum , ejus-

Presyt

que partes effe Legem feu terrores confcientiz &

jtes non

Evaugelium feu fidem in Chriftum , Sec. XVI.

p

ic. B6

*. Caloizu; non effe diftin&tum à Baptifmo Sacra-

Jerici f

p

mentqm , fed hujus duntaxat materiam. ;

cujus

partes

olenté

fit

142

BocA

partes,Gnt mdrtifïcatz'dvitiofum & oioificatio , fcu

ilit, d

ftudium vite nova, Sec. eod.

8. Marcus dut.

Qu

de Dominmh, cujus corpus cum fcriptis poft mor-

bapitai

tem Kome combuftum , Ep. Spalatenfis , fola pec

QUi i.

cata externa ,. & fcandalofa effe clavibus fubjicien-

guals d

da, $ec, XVI. 9. Pet. de Ofma (eu Oxomenfis fo-

lam contritionem: effe caufam remiífivam' pecca.

. Dito

torum, & Pontificem nihil poffe per indulgentias

ii

!t nj

in peenas Purgatorii , Sec. X V.

1o. Joaz. Opfira£t

D

pulfus ex Belgio & Seminario de Malines etiam

fJW Wi

propter venialia abfolutio ignotis poenitentibus nee

M. p

ganda, & cum 2,. priovibus abfolutioni premitten-

Räf. ln 1

"

da executio fatisfactionis :

Miffe wom. profunt

lu

li

il ,

animabus im Purgatorio, Sec. XVAI. y1. His addo

lit &e, ]

alio , quorum zzzzs ait, . Sacerdotem tantum ju.

tilo, c

dicare vel declarare peccata eífe remiffa à Deo,

ia

00 it a

4lter , hominem in cafu neceffitatis teneri. confi-

ditom $

teri Laico vices Sacerdotis tunc agenti, zertius to-

Vif cer

tam rationem Sacramenti confiftere . in fola abfo-

7iü, Qu

lutione, qzarzu; cum Franc. Geneft T7eol. Grae

Gndüm

diaop. exigit ad finceritatem propofiti folum tem-

li d f

pus, e. £. 4. vel 6. menfium in abfíolutionis di-

Clermina

um (

latione infumendum effe contendit , & portandum

jugum peccati, Jam

& as

QR

91,

Dico r. Pæ;zitentïa efl verun Säcrammtuü

dbf

diflinidlum à Bapiifio, 9 ejus memoria im L. N.

Vs p

Rat. 1. Habet omzia cbaradieviflica figna Sacra-

titis &

menti, ritum externum, promiflionem gratiz im-

QU Án

mediate aCtioni factam , & mandatum ufurpandi

d'TPUIam

hoc ad fignificandam & caufandam juftificationem ,

$. !noy

ut Ecclefia Latina & Graca, Conc. Lat. Florent.

live T.

& Trid. $. 14. caz, r. anathema , qui dicit zzoz

effe vere €3 proprie Sacramentum. 2. Quod ante

BU

Novatores Zemuit zwio[a Ecclefia, & impugna-

tores pro hereticis habuit, debet teneri .ut dog-

'

li

n

11a.

3. lllud eft à Baptifmo diftin&tum , quod

il

j

|

T

£o£iej ,

!

m ooc

143

Ü

zotiers , quoties quis lapfus eft , adhiberi poteft, &

iatio , fa

rcui. du

quidem pro zza£eria divería íc. peccatis hominis

baptizati &c. debet effe diftinctum à DBaptifmo ,

pott a.

s , lat

qui nec iterari , nec extra fpharam peccati ori-

ginalis & ante Baptifmum commiffi cgredi poteft,

as (ubjcen

omeofs

Dico 2. Hoc Sacramentzm som confjflit im ter-

92,

ovart pectà

&

^j

[

£

le comfidentiali, aut "ov vi.

indulpentia

vore conujcieutie, f

ie iucboatione , fed dolore de peccatis, & coufes-

hr Oyfri

vlines etiat

Jfoue tauquam materia , ab[olutione tauquam for-

z , G latsfachiome tamquam. pavte integrali.

itentbis D

1 pfæmittcu-

Rat.1i. Florent. Qzarizm Sacramentum efl. pemi-

T

Lleutia , cujus quafi materia [unt adims powileu.

m'/l pï'ül

Z ï'

zis &c. Trid. S. 14. c..3. Suut quafi materia con-

1 Ht üdliï'ï

ritio, confe[fo & f[atisjaciio —— forma im verbis :

; tantun. J

2. Quod /emper in Ecclefia cre-

siffa à DCQ »

ego. te abfoloo.

ditum & practicatum eft, ut dogma traditioni Di-

teneri (l

vinz certiffime tribuendum eft ; 3. Z/z4 eff mate-

j, f

Yia, quod à forma magis determinatur ad figni-

? (oha a

ficandum & caufandum effectum Sacramenti; z/-

Tfa), 0

lud efl forma , quod à Miniftro ponitur & magis

folom tet

determinat alteram partem ad exprimendum ef-

dlutionis d*

fe&um c. remiffionem peccati in forma judicii ;

y poraml

fed actus peenitentis. & verba Miniftri ita fe ha-

bent &c.

4. Terrores confcientie funt folum

difpofitioues previe , C2 be 202 zneceffarie ,. cum

S;zm'a;ne;zt;zïg

Deus poífit hominem convertere funiculis chari-

uri b"

tatis & beneficiorum, zec [emper cmm effecfu ,

, f 0

cum Antiochus , Felix coram Paulo de judicio

d

qtici

difputante

fine

remiffione . fuerit

terrefactus,

gm ii

s. Innovatio vitze eft effec/us poenitentize juftifica-

Muaï

(ondts

tiva , & Scriptura pet Joel. 2. & alibi exigit con-

l[]lem-

LL

verfionem z fleta &9 plandu, tribulatio?e £oia

" didc i

€ordzs.

UOd at

( inpi

"

Dico 3. Hac pemiteutia Sacramemtalis. cum

93»

(j

neri Ul

-I/L

o ,

dz'/?z'näq peccazoragm equ/ïtiovze Jemper. fuit im u

E

p

144

kä)O(&

im Ecclefia, | Rai. v. Trid, S. 14. can. 6. & '7.

91!051 Cb

fiei a

anathema , qui zegavevi£ , efje ilitutam jure Di-

(onfl

cizo, veldixerit, jecrete comfiteudi modam foli

Sacerdoti aliemum efe ab inflitutione &2 mandato

Chrlo

"tl y

Chrifli, aut wom e[je mece[Jarium: jure. Divino con«

Eechín

fiteri omnia €9 fingula mortalia , quorum semo«

via e3c.

2. Chriftus Joaz. 20. inftituit Sacrámen-

duirin,

tum pcenit.

per modum judici : qeztorzm vemi.

dümta

Jéritis &c. igitur cum ad judicium requiratur di«

entent

ftincta notitia de delictis rei ; & incognita caufa

il habe

Til n

s&quitas in. poenis imponendis fervari nequeat , ut

T'rid. bic &. $. obfervat &c.

3. Ufu hujus cone

Ewmgelii

dul

Y

fe(fionis à Bellarmino L. 3. de peszit. & Tourne-

lio 5bic q. 6. per Xll. Szcula oftenditur ,

& à

Yit, Jom

li a

primariis Hiftoricis Eufebio & Sozomeno L. $. &2

L. 3. enarratur, imo Actus Apoft. c. rg. teftan-

Aleyandr

tur * Mulzi credentium veuiebant coufientes, 9

& Matty

axmuuniiantes adius [uos. "Tefte Irenao fceming à

Doteffare

Marco feductz fapi/ye comverfe ad. Ecclefiam. Det

-

SDleptja

coufe[Ja funt, L. 3. c. 9. S&c. l. idem docct Ori-

IGlur ín

genes Szc. lll.

Bafilius Szc. IV. Aug. Szc. V.

PCCGam l

Greg, M. Sic. Vl. &c. ergo non eft inventum hu-

"'l B(Wi l

manum, nec ab Innoc. lIl. in Lat. IV. primum

introductum , ut quoad modum noftrum Calvinus

Dits

criminatür L. 3. Izfliz. c. 4. $. 19. certe Jeremias

& Vergn

Vito inft

- . Patr. CP. cum Synodo Bethlem. 1672/ damnavit

Auguftanam Confeffionem , quia negabat fpecics

à$. yj

peccatorum exponendas effe in confeílione.

Cum (ola

94.

Dico 4. Hajus Mincifler eft folus Sacerdos etiam

QU€ verb

mualus. qui grav&f/ma eiiams criminma were vemite

quod p

ái.

Rat. 1. lili foli competit poteftas, cui foli

A. D

di&dum eft : qgazorzsim vemileris peccata : fed folis

Sacerdotibus hoc dictum. eft tefte Ambrofio L. 1.

"p

» Dl

de pen. €. 2. Jws boc ab[uleendi permi[[um ef

LURT

olis Sacerdotibu.

(2. Martinus V. fufpectos de

a

Wiclefü herefi interrogati juílit, 4 crederent ,

BOniger

QHO

& 0o0C€8

145

quod Cbrifl

jauus de nece[['tate jälz?tz's temeatu come

u6l&(i

ergo agnita hzc obligatio à Conc.

in u D«

fiteri Sacerdoti :

Contt.

( 3. Poteftas illa ,

que in conceffione à

du j

Chrifto fa&ta non eft/ /imitata, que conceffa eft

f ii

verbis veram . remiffionem fignificantibus, quz ab

Dioiito t

Ecclefia femper fic obfervaza , contraria autem

ttn dl

ceu hzrefis fuit

doéhrima, ilico, ut nata eft,

acráttiote

damnata ,

habet ompia, qua ad plenum judicium

o vt

fed

ponitentim facramentalis noftre requiritur :

quiratut d

ifla habet: qmuacmuque folveritis : quovum veniife-

yylta «t

vitis: Unde Hilarius in Cap. 18. Matt. Femia per

at U

hujs 0U

Evangelii gratiam. fürm modo à Deo mobis efl in-

aulta.

Sic Paulns Corinthium inceftuofum abfol-

& Ture

Hevrefis .. Nova»

i, 8

vit, Joannes juvenem latronem.

liaza ftatim damnata eft Romz in Conc. 60. Ep.

eno ]. 6

Alexandriz in Africa, refutata ab Apollinari Hierap.

1.f ZP'

& Martyribus Lugdunenfibus.

Certe Judex izfevior

nþzenter. i

poteítate ei communicata vere ligat vel folvit per

! freminzi

fententiam fuam : ergo & Sacerdos , qui à PP.

af D

dicitur in tribunali poenitentie Jzdex , remittete

] docct Vi

peccata az£e remilJJouem in cclo, & ficut culpa

gp o

im Baptifimo dimittitur ; & non tantum fpr«co ve

yenton d

imterbres declarans.

(V, r

- Dices contra 1. C.

i. Poenitentia N. L. non

95*

us Gl

eft verum Sacramentum ; neque enim eft Jure Di-

st j

vino inftitutum , aut przceptum , ut docet Hzgo

" dam[leïï

àS. Vicl. Alex. Aleufis. S. Bomav. & Gratianus

anno rss1. in Decreto, DifL 1. caz.

33. de pem.

legabat,fpwö

Ne.

cum fola contritione homo juftificari poffit.

.Fc[üqne'

que verba : fro

bet autem [eipfum bomo , probant ,

hzec debeat fieri coram Sacerdote,

at

,j

i]

quod probatio

1

(2. Pemiteztia im V. L.

non fuit Sacramentum $

.

[

(195;

ergo neque in nova, parti

m quia cozfeffio Magda-

Wt

qg i

leng , paralytici ,

publicani cum remifli

one facta

"

Vab

"Y

non fuit Sacramentum ,

partim quia Pezrus &9' Pau-

zb jj

lus A& xo. & 26. 9. 43. €9 22. affirmant , fe de

l)f? [

5&05 ,

poeniwentia non alit:r docuiffe ,

quam Prophetas

| m,dg/i/);

olim $

/

i

146

d )o0( &

olim ; Nazbaz autem Davidi confitenti nullum Sa.

Tentzlr

cramentum adminifítravit,

( 3. Non datur matería

tilettia.

& forma omni alias Sacramento confíueta juxta

tott Ecd

3llud Aug. accedi£ verbum ad elementum , $&2 f

] of

fionis oh

Sacrainentum. (4. Si eft Sacramentum diftin&um

à Baptifmo, tota fidelium mundatio non adíctibe-

li, vlj

.

?

qui baptizatus

Tedionem

retur foZi Baptifmo : hoc falfu

fuerit, falvus erit : mundans Ecclefiam lavacro vi-

lat eft

hominis [

tz. in quod Aug. L. 1. de nupt. c. 33. Eodem /a-

vacro vegeneva£iomis ommia pror[us sala regeuera-

fionem

zorum munudamtury , non foluns peccata , que nunc

Qnis a

vemittuntur im Baptifmo , fed eiiam qua polleriut

tiediate

conutrabuntur.

Unde, ficut poftea Janfenius , fic

25

Iïlentorux

prius Calvinus intulit : z2e25 efl zfug:

Ti

zuus. (s.Non

mm«

poteft oftendi Zempus , quo Sacramentum peeniten-

quà Ào

tie fit inftitutum.

R, ad 1.2. a. Hugo Victorinus

teflasorq

& Mag. dlezfis ad fummum judicarunt , praceptum

Ditentig

hujus poenitentie eífe in ipfa inflitutione implici-

lififfun;

te contentum ; fi enim Magiftratus judiciale tribue

(Urgig r

nal erigis, dat implicite fubditis mandatum , ut

Dito

S. Bozav. fo«

emergentes caufas illuc deferant.

äfüuntu[

lum ait, non eífe hzreticos, qui aliquando nega:

ET. i

bant , confeífionem eífe determinate precepzam,

R TR

De Graziazo in Editione correcta omiífa eit ejus

t ilütg

opinio, & alii dicunt, non fuiíffe queítionem de

precepto confeffionis , ut quod eft conjunctum Sa-

Wif )

cramenti inftitüutioni, fed, an prius per contri-

&Xperim

tionem contritis Sacramentum adhuc peccata re«

Ng, ]

mittat vel tantum dec/are? remiffa, id quod Ma-

&U ref;

)

gifter Sent. credidit.

Denique licet ex hoc non

M

aICion

probemus fententiam , probazio judicialir debet fie-

Ilj g

xi coram Sacerdote ,

non probatio fui pravia.

Ti q

Ald 2. C. à. ?. C. Chriftus illo tempore noluit ree

Wütlceny

mittere poenitentes ad Sacerdotem alium ,

nec

defuit illi poteftas extra Sacramentum remittendi,

9 ilb p

Petrus autem , cum Simoni mago dixit Act. g. age

panitentiaum , remifit eum ad confeffionem facra-

t&s db ha

mentalem ,

447

& ) o

vilum $

mentalem , quia remifit eum ad illud gezw: pe-

tüc mattt

mitestie, quod tunc Chriftus jam inftituerat , &

toti Ecclefia fervandum propofuerat ; Petri & Paue

deta jut

"M

li affmilatio cum Prophet

is erat de 710do remis-

fionis obtinendze z. de é4zfa fc. per merita Chri-

diindoa

onadfcribe

fti, vel fazdamento , fc. fide in Chriftum ,. refur«

redionem C. 44d 3.d. a. Non datur zaterialss ,

| uptiits

y racro. n

ficut eft aqua , oleum C. qzafr materia in actibus

hominis confiftens z, dolor ht fenfibilis per con-

. Bl

feffionem.

Ad 4. d. a. Non formalis smundatio

j gt

omnis adfcriberetur. Baptifmo C. fundamentalis zz.

'- q:i& [

mediate adfícribitur Baptifmo velut janue Sactae

yu p

mentorum & radici fider & actuum fuperfiaturae

yíenis ,

lium.

4d «. Iucboative inftituta eft in ceena ,

i, (

um petit

qua Apoftoli creati funt Sacerdotes , fiquidem po«

teftas ordinis eft fundamentum adminiftrationis pae-

j Vidonot

, J

nitentiz, /eze poft mortem Chrifti, Joan. 20. v. 21.

lu[ufflavit , 9 dixit : , Ecce! ego mirto wos €9c.

jone i

gicide t

quorzm remiferitis peccata €9'c. ut Trid. S. 14. e. 1.

Dices comtra $3. C. Partes, poenitentie melius

96,

ndatort ,

ftatuuntur ferrores confcientiz , fides , & nova vi-

- foum ?

ta, aut impofitio manuum , ut aliqui jam tempoe

gando &

re S. Thomz. f. a. Terrore converfi funt. Ninivi-

; u

tz falutariter perculü , multi in diluvio, ut dicit

& ipfa legis comminatio cum fide pro-

(liort *

j

,

mifTe juftificationis eft.vera 1matatio,: qua homo.

oftj

gt

experimentaliter certus effe poteít de ftatu ani«

"T

i

mam. JDeimde poenitentia à Grecis dicitur smezamoia

feu refipifcentia, de qua Tertullianus L. 2. contra

il

l

Marcion. c. 24. ex Graco Jomo pemiteutie momen

hm

z0 ex delicli comfe[[ione ,. fed ex aiimi demutae

dioue compofitum efl; cum . PP,. nihil frequentius

foi j

inculcent , quam

*

*

optima peuitentia efl vita.tova,

h

yfe nOlUl

nü

ex illo Pauli Gal. 6. zae£zum

valet im Cbriflo 0-

il

va creatuva. Denique Ecclefia olim femper redeune

i

y renti

]

tes ab harefi recepit per impofitionem manuum.

i d

(2. Poenitentie pars non eft do/or , qui u

tpote.

hii

a

actus$

jornen

m

hh

4

148

l oocu

actus internus non eft feriübilis, nec fatzifadíio :

bi(

cum deberet tanquam pars materialis prefupponi

Ms

ad formam , & ex opere operato caufare gratiam ;

Türtqti

& fola abfolutio conftituit effentiam Sacramenti ,

admmini

cum fola ponatur à Miniftro & plane fignificet re-

miffionem. | R. ad :. z. a. ad prob. d. a. Sic de-

& quid

(.Bus

fignantur vel folz difpo(itiones & concomitantia ,

M, &4

vel figna folum ac fructus peenitentie C. a. par-

L. Tefe

tes illius. z. a. Judas fenfit zerrores confcientiz ,

itidolo)

quin remiffionem obtinuerit : ab/!izeztia à pecca-

£j ad |

to & operatio boni funt partes juftitiz , non actua-

Yit etial

lis poenitentiz : zz:pofitio manuum eft fignum re-

Tpavit

conciliationis cum Ecclefia, non effentie poeni-

A. [ni

tentie in foro Dei.

ZA 2.,.22. a. Dolor fit fenfi-

aol |

bilis per confeflionem ; fazisfaciio praefupponitur

il con

logice, inchoative & in fui caufa,fc. impofitione

( B

& preparatione animi ad eam acceptandam, & cazt-

annum

Ja£ ex opere operato remiffionem poenz tempora-

FU C0

lis tànquam aliquem effectum Sacramenti integra-

(ugigy;

liter fpectati; unde docent, eam in ftatu peccati

mortalis impletam ( cum impletio hzc non fit gra-

4

G e

viter peccaminofa) remoto obice denuo revzvifce-

ye; necopus eft, ut oozzon fatisfacfionis propterea

Nenitent

itionis

Sacramentum ingrediatur , ceu pars effentialis,

prout contendit Co/le£, cum fufficiat ejus depez.

lp q

fandal

deutia ab effentia Sacramenti per inftitutionem &

Wt (usg

przceptum Chrifti : abfo/ztio fpectando inftitutio-

nem humanam Ííola indicat effectum remiffionis ,

Conum

futl

non vero attendendo inftitutionem Chrifti, qui

qui (

vult, ut etiam (ignificetur per actus pcenitentis ,

qui Nol

& remiíIio non qualifcunque , fed judicialis, que

requirit confeffionem dolorofam.

Z lddo : contra

tjca 4

s Y

Lugonem : Peccaza non conftituunt intrinfece Sa«

cramentum , quia fuünt materia circa quam per

"lnt, l

lioi f

ipfüm Sacramentum deftruenda, & eft contra per-

fuafionem , quod totum tam íanctum intrinfece

M

Onta

qonftituatur à. pcccatp.

JDices

füollie

149

& »otc

fatif dUl

ijz'ces contía 3. 63 4. C. Si Confeffio noftra 97.

prefüppat

effet Sacramentum Jure Divino ad remifTionem quo*

g grauün

rumcunque peccat

orum inftitutum per Sacerdotes

acrament

adminiftrandum, de

beret fenrper in Ecclefia exftitiffe

jgnifiq t

& quidem zziform

iter : fed hoc non fuit? fp.sm.

fe extendebat ad. onmmes pazizeite

|.a, Sict

(1. Ejus virtus non

ormitanti,

tey, & omnia peccata 3

Tertullianus L. de pudzczt.

(fe veniam lapfis

C

! c. s. refert, fub Zepherino negatam e

I.

yt(cientiz,

in idololatriam & homicidium , quod dein Innoc.

anum nega-

ii d

ep. ad. Exetper. correxit. Cozc. Eliberit

, 0 u

vit etiam multis communionem caz.

r, utramque

fia Africana.

Lfgnum re

negavit ante S. Cyprianum Eccle

donec medio

entg poti

(2. Initio nulla vigebat confeffio ,

Szeculi 11L. introducta eft fola puib/ica; neque enim

j f nb

rdüpponit

illa confeffio 4c£. 19. fuit facramentalis fecreta.

(3. Publica fuit /zb/ata à Nectario Arch. CP. circa

. impolttt

at i

annum 390o. & cum hac omnis diffizdla peccato-

ng tem

yum: confeffio , & unufquifque pro arbitrio fuo 24

Comnauitionem accefüit. unde teftante Socrate L. $.

enti intep

fiato pet?

,€. 19. & Sozomeno L

D

4. c. 16. magna libertas pec-

candi enata eft, un

de S. Chryfoftomus fucceffor

o non r

Porro cauía fub-

o r

- peenitentiam . publicam reduxit.

lationis fuit, quia Matrona publice

confeífa eít

yiis p

l efnió

jftupri confuetudinem cum Diacono , cum magno

fcandalo & populi exacerbatione adverfus Clerum ,

a ii

fritut

gne^

ut fuadente Eudzmone Presbytero Nectarius Dia-

conum Ecclefia ejecerit, ac munus Poenitentiarii

ydo 0

ftiwt'!:-

fuftulerit.

, renrio

(4. Celfavit denique onmzis confeffio

apaud Orientales , ut plebeji Greci nunquam , reli-

Chii, &

Nobiles & Clerici rariffime .confeffi fint 5 1n

. gceniteti

qui

Africa Alexandrini Patriarche Joann

es & Marcus

jcidit, "

Szc. XIL confeffionem publico judicio fuftule-

(iido : *

N

rgunt, ut tefte Vitriaco Coptitis & Jacobitis vix

ii

iflindía peccatorzm ett in-

qui "

-nota fit: ergo confeffio 4

ventum mere humanum ,

ut paublica occafione

:&C

gnt[üpa'

j

Montani & Novatianorum nimiam Ecclefiz noftce

n mmü

mollitiem criminantium primis temporibus , fecreta

vero

3

plsü

d

3

140

W 5o0cí1

M

vero abþþ Innoc. IIT. Sec. XIV. fuerit introdb&a.

( 5. , Sacerdotes non funt fo/i Miniftri, quia (iepe

flitenl

pb

JDiaconi tefte Cypriano ep. 12. excipere juffi funt

exbomologefrg manu im peniteutiam impofita. imo

f[fcïïh

ttij

& Laici poffunt Minittri effe confeffionis ,

quia

if n

Jac. $. confitemini alterutrum peccata ve[lra omni-

panik

bus infirmis dictum eft ; cerze licet. Apoftolis folis

dictum fit: zte , baptizate , tamen in neceflitate

P

quilibet poteft. baptizare: ergo etiam, licet folis

Ál

Apoftolis dictum fit : gzuecunque folveritis , tamen

fublic

in neceffitate alii poffunt folvere , maxime cum

Tiénta

tunc non omnes Apoftoli fuerint prefentes, fed

pterea

'Thomas defuerit.

( 6. Sacerdos non remittit vere

fiit,

peccata. p. a, Eo modo remittit, quo Chriftus

praco

Luc. ?. v. 48. Magdalenz dixit dec/arative folum:

foblat

privat

vemittuutur tibi peccata, licet illi o. 47. vere jam

prius remi(Ta fuérint ; vemittuntur ei peccata mul-

publi

i, (

Za, quomiam dilexit multum , vel quomodo tefte

Aug. Serim. 65.. Chriftus prius jam refufcitavit La-

Tenit

zavzmi, difcipuli autem folum: folvebant vincula

tentian

linteaminum , aut quomodo leprofi à Chrifto mun-

! ]tef Ü

Cis',' p

dati debuerunt fe oftendere Sacerdotibus, de qui.

bus Hieron, zz c. 16. Matt.. Apud. Deum non qua-

Cotfen

vitur Sacerdotum feuientia , fed reorum vita , unde

Tones

Tém

polJumt Sacerdotes modermi in peccatoves , quod olim

veteves poteraut im leprojos.

R.ad . C. M. Si

Tum

indi

de uniformitate /acramemtali &2 jJubflautiali fit

fermo , z. . noftra enim propofitio hac eft: Fi-

lt Y

feff

deles Jure Divino debuerunt femper confiteri ,. &

N

coufeífio eorum femper fuit in ufu , non autem Jure

fenfy

ib ,

Divino debuerunt confiteri publice, &.confeffio

publica non femper fuit in ufu; imo Trid. S. 14,

tum,

€. $, ait :

ET

Nom fatis cou[ulte bumana. aliqua

Jege praciperetur , z delidla, prafevtim fecreta ,

& de]

publica e[Jeut confe/foue aperienda.

AAd prob, d. a.

inpe

Hac facta concernunt poenitentiam fi

[0)

lum publicam

Mp

C. a, fecretam facramentalem ;& 4, cum ipfe

C

S. Leo

ä&)h(ä

I$l

S. Leo l. ep. 58. Confe

(Tarios indifcretos, qui poz-

toduds

nitentes adigebant , u

t pecca

ta fua libellis notata

quia (5j

pubiice proponerent ,

corripuerit $ czmveabus CoHe

e uf u

Jolis | Sacerdotibus indicare

pf t

Jeientiaram Jufficiaz

llo tempore negata eft,

confe[fioze Jecreta; neque u

j qu

in morte faltem ,

abfolutio

facramentalis fincere

frra o

1 'Ibeo

l. tripart, moral,

poenitenti. V. de hoc Syzopfr

Ytolis fo

p. 3. 0. 28. E2 29. exempla

Siricii, Melchiadis &c.

necelfit

& preter confeffionem

Ad 2. 53. a. Quia ante ,

licet foli

publicam ac poftea femper

vigebat privata facrae

jjy, n

quod Pagani pro-

mentalis , quod ex eo patet,

illa A. 19.

axitre at

pterea. infultarint E

cclefiz ,

qualis

entes, It

imi fideles Chrifti

Yuit, cum maxime Apoftoli & pr

d. a. Publica fuit

'emittt o

preceptum obferva

ünt, d 3.

QO Chrl

fublata à Nectario ex toto, &

(imul cum illa

ica conjuncta erat 7. a.

iioe fl

privata, que cum publ

j wl

uoad aliqua acce

(foria officio Poenitentia«

publica q

ua.

Officium

CAU mrf-

Yil G. d

diftinguenda hic funt aliq

ymodo t

Penitentiarii poterat im

iponere pu

blicam poeni-

-

.

(dtavit I

forum externum j

UdiCia-

tentiam delictis ad ejus

jnt vinty

liter delazis, vel ad i

nternum d

elictis jam pztbz-

is occultis poterat , fed cum

hriffo !

cir; praterea in deli&

y, f0

confenfu poenitentis ,

deli&a Canonica feu per Ca«

ibita ad publicam confeffio-

yn a

nones fpecialiter proh

"R ünff

nem deferenda feligere ;

denique debebat confene

n

!

fum dare ad $. Symaxim.

Occafione Matronz ex

v;, quoi

i

. CH

indifcreto fervore publice

ftupra confitentis fuftue

util

lit Nectarius officizzm. Peen

itentiarii publici, cone

yb)fþl

occaltorum ,. cone

hæc eüc rk

feffionem publica

m peccatorum

coniter

fenfum pro fume

nda $. Eucbariflia ,

& probabi-

In

dicialem ad forum illius extete

y atten

lius delatiomem ju

& .cott

:

num, unde licentia aliqua

itrepfit in populum ,

$

in poenitentia publi-

frid

& S. Chryfoftomus perrexit

ii a

li

!,l

ca deli&torum publicorum.

interea .obfervata eft

peccatorum confeífio

j j

femper privata & diftincta

& hzc optima videtut

jj

apud inferiores Sacerdotes ;

Pt

oticarum relationum.

m pu

combingtio de hoc facto hift

4

4

cum P

$l

r

8 050otc &5

ld 4. 9. a. Siquidem his Patriarchis illico Mar-

eu5 Monach. & Marcus Presb. aliifque , ut adeo

non incognita fuerit Szc. Xll. confe(fio faltem

miajori parti Afrorum fidelinm. — 42 $. d. a. Non

Ái

folis Sacerdotibus competit abfolutio facramenta-

is, feu communio per Sacramentum poenitentiz

Dmo

s. a. Zibfolutio vetonciliation cum Ecclelia , feu

commauiio Sacramentorum , que nihil aliud. eft ,

Don

quam declaratio facultetis reciplendi Sacramenta

in Ecclefia, (icut hodie fit per declarationem fo-

M

lut» excommunicationis minoris C. a. De Diacomis

1 jli

dico; vel eorum abfolutio fuit tantum extrafa-

[

ftjroa

cramentalis reconciliativa ad communionem Sacra-

1i; ol

Inentorum participandam: vel ,ut Amort. Diaconi

Cetdur

tantum erant quoad minifterium ,

reipfa autem

fiong |

erant Sacerdotes ,

ficut de Cardinalibus Diaconis

Ilj c

hodie notum eft.

Confeffio facta Laicis fuit vel

(b']frl'a

fola cónfeffio Pbumilitatis ,

vel declaratio recon-

11]

ciliationis a4 pacem cum Ecclefia , vel vox : alter-

Fi?ll;s [

utyum dicit,

ut confiteatur homo homini, non

foli Deo.

—R

Tiigis j

Denique illud :

quecunque veimi[eritis

Qm dj

directum eft ad corpus Ápo

ftolicum , cujus maxi-

t qu

a pars tunc aderat, non quomodocunque, fed

Is ls

privat?ive, ut conftans traditio declarat, non ve.

t0: baptszate.

Prg.

4ld 6. :.a. Ex fenfu. Ecclefig &

aolv

traditione habetur , quod

idem peccatum poffit

hi

)

remitti bis, femel per con

tritionem , deinde per

la

Sacramentum ex opere ope

rato, ficut Magdalenz

peccata femel interne ,

tfüffl,li

dein per externam de-

jro le

clarationem Chrifti ,

& quod inter Sacerdotes V,

& N. T. detur cozve

Zienutia

figuratiomis ad figurae

.Dh

& modi z. a.

tum C. a. Wtitas Yationis

lii

Utgre

Pt

Hs

Déeus

Q. 18

tfey

153

OM EE 2

lito. Mm.

, ücadi

Q. 18. Dogmatico - Pra&ica.

o G

d. a N

E ;Ecclefz'a—poj]'z't refervare aliqua pecbat:a ?

acramente

98.

yonitenta

Di&o t pote

f .

€9 merito dcfc;c'ïo vefervavit. eft

la, fei

contra

NV/icleffum & W/aldenfes afferentes ,

aliud ef,

Deum utpote ÀAuthorem conf;füonisiid folum poffe.

yacratienta

Rat.x. Trid. $. 14.. €. 7- 62 lcan. L. Anath&.

jionem -

D« Diatut

ma ili, qui dixerit , -Epifcopum mom babeve jus

2. Quod Ecclefia femper. pracfica-

m exd

vejervandi &c.

onem t

vit folo uno & altero heretico contradicente ,. di-

cendum eft, poífe, à Spiritu S. in his ex promis-

t Diacoi

fione Chrifti ditecta : atqui &c. fic Conc. Carzbag,

aipft aj

Ili. can. 32. Zfricauum can. 10, teftantur, fic S.

yus Diacont

jcis fot v

Gypriauus ep. 11. Benedidtus XL 'Extrav. 2nter

cuucia, de privileg. Clemezntiza 1. de privil. 3.

at 100

vor :

j

Fiwis eft convenientiffimus , vt gravitas delicti

magis inculcetur, & fubditi magis abfterreantur ,

omini, nl

p nanjirit

cum difficilior fit peccati abfolutio , cum & poli-

tica gubernatio graviores caufas & poenas capitae

cuiuS ag

les foleat altiori poteftati refervare. Unde Alex. VIT.

a, ^

Prop. 12. decidit , quod mendicantes non poflint

gt t*

abfolvere à refervatis Epifcopo, & Trid. l. c. mo-

; Bd

net, z£, um extra articulum mortis im veferva-

atum p

£a Sacerdotes veliqui mibil poff/gt , id usum peni-

deinde P*

tentibus fuadere uitantur , ut ad. fuperiores judices

Magdtlet

pro bemeficio abjolutionis accedant.

ternam Ü

cerdotes "

Dices 1. Refervatio reþugnat Chriflo: . a.

99.

j; ad gl

Jurisdictio conceffa eft Paftoribus à. Cbri/lo fimpli-

2. Re-

1

citer : ergo non poteft ab homine iis tolli

quod requirit integram con«

puguat Sacramento ,

felfionem : ergo & integram abfolutionem omnium

peccatorum ; & jurisdictionem

3. Repugnat poe

sitentibus , quibus onus uni determinato confiten-

0.

K:«

di

154

$ )otc:

di immenfum augetur. 4 Eftin prajudiciztm Pa-

[

vocborzin s quibus non potelt tolli beneficium pro

*

*

J

arbittio Epifcopi

ergo nec jurisdictio.

s. Non

(af

poteft dici, qualis hxc/fit Lex , que ejus mate-

lom

ria &c.

R. ad x. z. a. ad prob. d. a, Eft con-

ttanj

ceffa à Chrifto zmdepexdenzter 3. a. ut dependens

alli«

ab Ecclefia C. a. fimiliter 4, C. :non poteft tolli

dQ

iofaliter ," cum aliqua jurisdictio fit de effentia Pa.

tis

ftoris C. C. quoad partem limitari zz. C. fíic dici-

Qia

tur alibi de immunitate Ecclefiaftica.

d 2. d. a.

i, -

Integram zezi, non habenti jurisdictionem in fin-

hts :

2ula pecczta, faciendam confeílionem z. a. uni

ha vj

habenti plenam jurisdictionem C. a.

ZAd 4. d. a,

fovi

Aggravat onus poenitentis /jze cazía, & mitigae

vl j

tione z. « ex gvavi caufa & vemediis mitiganti-

p a

bus, e g. ia caíü mortis, impedimenti adeundi

H

fuperiorem judicem , petitione facultatis-per ipfum

Quivi

Confetfarium inferiorem tacito peenitente &c. C. a.

joro

A ..n. fuppof. quod feue gravi caufa aut ex mero

]

'ro, |

arbitrio refervare fuperior peccata polfit ,

ficut

Wa

ex gravi caufa poteft alicui tolli Beneficium, — Bel.

4 1

larminus ipfe hac Clem. Vllivo propofuit, &

i, 8

multum ex eo tempore mitigate refervationes. 44

5. 74 à. Eft. Lex media inter perfonalem & mere

LUgQ

3 .I)eïcq

localem : non eft pzre pevfozalis , quia in aliam

Dicecefin ex alia caufa abiens , ubi non eft refer-

Nà

Ti

vatio hec, à quovis abfolvitgr , nec mere localis,

trib

quia fertur directe in inferiores Miniftros poeni-

!

GOq

tentig , quibus reftringitur Jurisdictio, & extra

tem

locum ftringit, fi e. g. Parochus cum poenitente

tione

fubdito alio iter faciat, fere ficut fententia ob cul*

pam juridicam in aliquem lata nec eft mere poe-

nalis, nec mere conftitativa, Reliqua vid. zz T2eo/.

2nor, zripavt,

Xo0.

Addo praxin : Si refervatur exponitur Confes-

ene

fario non habenti fpecialgm Jurísdictionem , att

dat

153

[ RE NG

itiuti D

dat ( ", an fit cevto mortale , exteruum , £2 z'h]äm

jcutt pf

1

fpecie confammatum ; e. g. fi relervetur peccatum

o

carnis cum filia confeflionis, aliqui volunt per B-

ejus tut

liam confeffionis intelligi , que tantum femel quafi

27

tranfeunter alicui confeffa eft,. alii qua fzpius,

dependat

alii cujus fragilitas ex confeffióne cognita ; li in

aliquo ex. his r£ dzibizm , abfolvit quivis Confeffa-

pote& tol

ffentía P

rus. (2. Qualis fit veevoatio ; à penali ignorata

^ (c did

quacunque abfolvit quivis, contra Ántoine ( qui

AMa ea

ait, ignorantiam 'non excufare à cenfura generali

m nl

lata à lege ) hodie communis ; à zedicimali pti«

ii [ ll W

ma vice incuría addita admonigióne juxta plures abe

i i

folvit quivis. (3.. Quale fit. tempus ; an. mortis ,

vel impedimenti adeündi perfonaliter fuperiorem

, &mtg

j; ii

per annum, aut ultra ratione ftatus , conditionis ,

e.g. militis, matrisfamilias ,

&gri &c. abfolvit

at adell

iis i

quivis fimpliciter , cum reputetur Zmpedimentun.

perpeiuum.

Si fit Zemporavium ad menfem aut in-

nte &

gut ex U

tta, fed caufa non differendi

S. Myfteria, abfol-

vet cum obligatione fe poftea fiftendi fuperiori.

f , b

at

k

(4. A. penitens mon fit. confel]as interea. [uperiae

t0p0 il

yi, & hujus peccati bona fide fit oblitus, juxta

&

Lugo & alios abfolvit quivis.

(s. Si in fpecie

V

qt00

n d

n

percufffo. Clerici notoria nondum facta fit ex facto

d

vel jure, abfolvet habens poteftatem in commu-.

qül

4n

nem excommunicationem tolerati ;

alii omnino

r e

( i

tribuunt etiam habenti poteftatem. communem ,

"

[ros p

eo quod aliquorum refervatio neceffario publicita-

if 105

tem exigat, fere ficut pollutio Ecclelie profana-

"d

EY

tii

i

tionem publicam.,

j

n

T

eft t P

[J

11

fil

tot (f

f

Q. 15.

a[ff

[l

d«l

156

& 2)oc1m

Bul

Q. 19. Dogmatico - Practica.

QUia

iM

An fit xpotejlas i Ecclefía danïclz' I-

fit)

dulsentias ?

pusp

dilra

Xon JNP9I- 3. Aliud. fabflantia indulgentiarum , aliud

]uo;

"odus eas largiendi, quod non fatis fcivit

Kemnitius indulgentias in tria tempora odiofe di-

fig f

ftinguéns, ut omnes rejiceret.

2. Pevfecuti fant

iftil

indulgentias r. T'erzzlliazus ad Montaniftas defle-

ditg

Cens, quas ut Catholicus przdicaverat. 2. Wal.

fod. j

denjes ,

Wiclefüíte & Huffitz medio tempore.

ylena

3. U'timo Lazberus , Calvinus, Kemnitius.

His

—— —— ——

ff

acceílit Pet. de Ofma , cujus Prop. Papa z2oz poteft

ttmyc

vivo inünlsee peuam Purgatorii :

& f

nodo Compluti.

damnata à Sy-

chari

D

102

Dico. Datzv &2 data femper fuit poteflas 'l&r-x

giendi Imüulgentias im Ecclefia.

Rat. Poteftas ,

]

quam Scrzptiura declarat, Ecelefía data occafione

01

D H

exercuit, & ipfía razio convenientiffimam probat,

prem

dari omnino creditur : fed hujufmodi eft poteftas

lerna

haec. p. z. 1. Chriflus Matt. 16 . 'Tibi dabo claues

dctan

üre

vegni celorum , €o quodemmque ligavevis -- &j fol-

veris iz terra €gc. funt verba generalia ad folven-

Ov

da vel ponenda ea, quz impedire vel promove-

lls

4

re ingreffum in coelum poffunt : fed relaxatio vel

lafej

impofitio poenarum temporalium hoc poffunt ; un-

feig

de Trid. $. 2s. Decr. de Imdulg. Mnath. illi, qui

&

dixerit Dedu/gentias effe inutiles, aut im Ecclefia

gnitio

22072 e[Je poteflatem eas corcedendi : & Conftantieufe

ljiley.

14 damnavit Prop. Huffii : Induigentie Pape

f0 (

Jfive Epifcoporum. mibil profuut. Carthag. 1V. Ancy-

Jl |

ranum &c. Szc.

PC

P. ". 2. Paulus remifit

Eths

Corinthio inceftuofo refiduum peenitentiz 2. Cor. 2.

Iety

dam imu

läxati(

"Tertullianus L. 1. aq Mart. c. 1. Pacem qui

Ecclefia

& o i

1457

Ecclefia som babeutes à Martyvibus. in carcere

n

exorare ceperunt. Cyprianus ep. 12. Ov libellum

à Martyrilus acceperunt , 69 adjuvari apud. Do-

li lr

gmiuum po[jumt Cgc, Nicenum l[. caz. 11. monet

Epifcopos, ut vere poenitentibus conftringant terme

pus peenitentiz. De Bellis Sacris conftat , quas in-

jm , af

dulgentias cruce infignitis dederit Urbanus Il &

Innoc. lll.. 1213. Stationes Gregorai M. indulgen-

atis fart

ediofe d

tie Sergii 1I. Templo S. Martini Rome marmori

infculpte 884. & S. Leonis I11. Ecclefiis Germaniz

rf (

vils del

date note funt per Surium, Guilielmum Anti-

fiod. &c. ipfe Martizus V. Concilio Conftantienüà

*

plenariam conceffit. p, : 3. Conveniens eft, ut

( teftpors

poteflas imponendi penas temporarias etiam poffit

niis. ii

temporarias folvere, & zodaus ex metitis Chrifti

Y u pj

& Sanctorum egentibus fubveniendi commendat

m 13j

charitatem mutue communionis SS. & gloriam

Dei.

vf

Dices x. Conceffio indulgentiarum eft fupm

105*

Ecclefte poteflatem. p. a. Tribumal

peniteniie eit

j; o

fupremum in Ecclefia , & folas cuipas & poenam

j pr(] !

sternam delet nomine Chrifti; ergo extra forum

d poteiïas

facramentale nillum datür ; certe hoc effet 47/pez-

j daboþc;lavä

Jare in. Jure Divino..

(2. Poenas temporales re-

m

(olvt

Jfervavit fibi Deus , nec acceptat fatisfactionem pro

( ad j [

iis, cum dicat Pfal. 88. vifitabo im virga iniqui-

j I f OmDW

Zates eorum. ( 3. Ecclefia in indulgentiis non ob-

gelaxato

fervat zi0dzm vemittendi poenas ; hic enim debet

offonts v

fieri per abfolutionem judiciariam , que exigit co-

t ill,

ll

gnitionem caufe. (4. Imdalgentie bodie fumt. im-

T2

uliles: p. a.

Olim remittebant peas ca0micas :

ft"

ergo cum hz non amplius dentur, funt de fub-

JJ

"

jecto non fupponente.

(5. Martyres. ipfi folum

ge

i

p

[f hi

petebant poenitentibus pacem: czm Ecclfía, fÍeu

j ^

reconciliationem cum communitate , ergo non re-

tur per ab-

læz-w

laxatione-m peene; qu& nunc remittun

folutionem

)

jl "

Emu 1

is8

& o0o0s

folutionem & fatisfactionem f. acramentaïcin.- (6. In-

in a

dulgeutie [umt omuiuo noxie, p. a, derogant fa-

Dem

tisfactioni facramentali, quam dimiuunt, & fer-

fom :

vori ponitentieg perfonali , cum ex confidentia

pate

indulgentiarum liberius peccetur.

( 7. Induxere

—

[

anulzos abufus , quia dantur ob /eves caufas , & in

[

zinia copia: fic Alexander lL. Anconitanis dedit

forn D

tot, quot arenas capere manus poífunt , Urba.

panite

nus li. militibus immenfas &c.

(8. Praxis Ec-

Cs n

tlefie male allegatur. p, a. Paulus folum ab ex-

-

—

dititis

communicatione folvit Corinthium, quem tradi.

-

TttorzCi

derat Satanz ad interitum ," neque ei aliquid fa-

Alft a

tisfactionis impofuerat,

(9. S. Zafehmus , . Btr-

libelo

zardus, mo ipfe Gregorius M. nihil in fuis fori.

Md .. ii

filute

ptis de indulgentiis refer? ; lii pofitive eás ope

D

puguaut, ut Aug. tr. z Joaz. 84.. Nullius Marty-

nem j

Ti jauguis fumdituy im vemiffouem peccatorum.

7

S. Leo ep. 81. ad Palaft. Nemo morze Jua alterius

Tatem.

debitzm foloit, Taceo Tertullianum & Cyprianum

, ;

L. de lapfa.

(fo. Praxis primaeve Ecclefie ni.

dülgem

hil probat; alim quippe funt moderne indulgen-

Qrifüy

ti&, maxime cum vivus pro vivo lucrari eas pos«

DA

fit, & per plenarias omnes poenz remitti/ debeant

tss

jilico,

R. ad 1. 32. a. ad ptob. zr. a, z. C. Quia fo-

Smen

rum indulgentiarum pertinet quodammodo ad fo-

& Ur

)2:)». . Dioimum exierunim : indulgentiam autem

nem

concedere non eft proprie difpen[are , fed eft ap-

fitif

plicare alicui fatisfactiones alienas aliquam prius

€ lg

perfonalem fatisfactionem preftanti , (icut non

fini

difpenfat in debito folvendo, qui refiduum ab alio

tis Ma

folutum acceptat; deinde fi effet difpenfatio, fie-

drm

ret authoritate ipfus Dei." 44 2. d. a. Aliquas

piUS (

poenas fibi refervat hoc. niodo Deus, e. g. poenas ex

originali peccato provenientes C. a. omnes z. a.

(ütp. j

Ü Q

non acceptavit orationem pro ingreffu Moyfis in

terram S.

biaS u

4ld 3. 9. a. Vivis indulgentias appli«

Em

cat per viam abo/uionis judiciarie geueralis , ficut

E

in

fitiong

$,

H

119

, (6.1i

in cenfuris X Jóre latis, que non exigit cognitio-

nem cau£e in particulari, fed folum caufam ju-

ogant fj

r, &

ftam dantis, & putificationem . conditionum ex

ontdenti

parte accipientis , aliter pro defunctis per. zodam

Induses

Jufjragii.

Ad 4. 227 a. ad prob. d. a. Remittebant

jr, &t

canonicas tantum 77

a. coufecative [altem posnas in

foro Dei C. a. nemo dicet , quod fuftinens e. g.

anis dedi

t, Ut

penitentiam feptem annorum. ab Ecclefia injun-

ctas non etiam aliquid poenz deleverit in foro

r Lt

p ab

Juftitie Divinz. 244d s. z. a. Petebant per pacem

gem t

vecouciliatiouem. hac comprehendebat admi[fio-

nem ad communionem Catholicorum , ut reliqui

ag

habebent ; relaxationem poenitentie nondum per-

hii Ee::-

folutze , & confecutive remiflionem poene in foro

ia us l

Dei d 6. z. a. ad prob. z. a, Quia fatisfactio-

d &t

ffus Marty

mem in Sacramento imponendam non tollunt five

aiédicimalem , vfive oindicativam tum ob integri-

eccotornil

fj at

tatem Sacramento procurandam , tum quia incer-

tum, an poenitens & quantum. lucratus fit. de in«

Cypriüit

dulgentia, & quia pro difpofitione ad iftam re«

Focldit

t2 indole

quiritur previa perfonalis fatisfactio. ' 4dd 7. £r.

4. 4. C, Quia propter abufus non eft tollendus

er as

"ufus: deinde illud de Zexazdro 1II. eft merum

st d

figmentum excogitatum ab hzreticis ; per 2nmue-

, C Qu

fas Urbani 1I. intelliguntur relate ad multitudi-

modo d

:

nem peccatorum ,-fi pro horum //zgulis feparatim

Caafíe in

j um

fatisfactiones canonice imponerentur.

d

fe leviores evadunt fzpe graves ex circumftantiis

hquam pl'llll

finis e. g. cültus Sancti , commendatio beniguita-

tis Matris Ecclefie , adjectio conditionum implen-

juprm

iil

darum, articulus mortis &c. demique Ecclefia fa»

nfatio s j

pius contra quorundam abufus invecta eft, ut

, A

Conc, Lat. lV. egit contra indifcretas indulgen-

tías, Clementina 1. de privil, prohibet fevere du-

n ?^

oc, XL. ftatuit de die femel

bias promulgari, z

V1

ifz

ia

Ll MOFHS f

tantum pro vivis poffe plenariam obtineri per

Ecclefia damnavit dociti-

ntias !

tationem Ecclefiarum.

Bul y

f

nas

160

G ) o ( &

nas varias, e. g. l,ïmn. Angelit. Znimein Purgatos

f

yio fumt de juvijdiclioue Pape &c.

Ad 8 32. d.

inf

Paulus Corinthio impofuit pcenitentiam , & poft

Marl

annum paonitenti , ne triftitta nimia obrueretur,

Uhri

reliquum ad breces concivium donavit; zam 63

hi

ego, quod domavi, fi quid domavi prop£er vos im

ji

perjoza Cbrilii.

ZAd 9. tr. Quod aliqui non fcripfe-

al f

rint de indulgentiis, inde non fequituar, quod eas

lii D

ignorarint, ant negarint, cumipíe Berzardaus eas

ia

Tort,

cruciatis predicaverit, zfzg. tantum volait, quod

fli

remiffio peccatorum à Chriíto fit.

S. Leo loquitur

6, iti

de culpa & poena &terna , quàrum neutra per in.

—

Judi

dulgentias remittitur.

$. Cypriauus carpit 2. ab-

Unus.

ufüs, quod Presbyteri fuà authoritate (ine requi-

du

fito Epifcopo pcenitentias remiferint , & aliqui Mar-

Wt

tyres fine delectu indulgentias petierint etiam pro

Ad

etiam

iis, qui adhuc nullam paenítentiam egerunt,

parto;

3. d. a. MModerna funt aliz effentialiter zz, a. acci-

Reío)

dentaliter , quod per Martyres obtente, fub aliis

C i

conditionibus fubfíidii ad expeditiones facras &c.,

PPEre «

( a.

Caterum

it foy

iiafo

104.

Vivus 05 potefl pro altero vipo lucrari in.

& m

datigentias,

Rat. s. Decifio Cardinalium , quam

Qita]i

refert Amort, L, de Dzuig.

2. Negativa. Non

accep

conftat, quod Deus fatisfactionem acceptet alte-

Ad;

rius pro vivo, ficut poteftas humana delicta pu-

It or

nire vult in ipfa perfona delinquentis juxta R. J.

Pt

delidia [uos autbores. teuent.

3. indulgentie ope-

Dl

rantur €X opere operato /;czu£ Sacramemnta : ergo

damm

ficut non poteít fatisfactio in Sacramento' poeni-

fit:

tentiz impofita impleri per alium , ut Prop. 15

Urtis ,

ab alex. VIL ; dam. ita nec indulgentia.

4. Licet

manere

indulgentie defzzzéfis applicentur per . modum fuf-

fragii à vivis , quia extra ftatum feipfos juvandi

lm l

funt pofiti, ita ex adverfo vivis applicantur fer

Oi à

Jententiam judfciule;n » quz immediate in perfonam

à J

rel

.X61

& )o(95

Purgiti

fei fertur.. s. Chrifli merita non þrofunt iis, qui

$ d

in ftatu. vie conftituti mereri poffunt , nifi appli-

,&

centur induflria perfonali : ergo nec fatisfactiones

rüeretil,

Chrifti, cum Card. Cajetanus contra Lutherum :

itiii d

Non projust iudulgeniie i , qui megligumt per

r od

fripfos fatisfacere , [ed illis folis , quorzm volumtas

Y faript

ad fatirfadlionen: fic efl parata , quod won retare

quod ed

de£ opus, mifi impedita, feu ut Baronius ad an.

ardtur &

1073. ixdulgentie itaque ilis commmumücantuy ,

U qu

qui, quanium. [uppetumt oires, operamtur. Unde

6. inter 1. conditiones lucrandz indulgentie eft

g loqutt

m x

Jiudinm. proprie Jatisfactionis.

Si dicas x. poteft

pit 2!

unus alteri aliquid zmpezrare faltem de congruo t

(ine r

igitur & fatisfacere.

2. Poteft unus pro altero /o/-

vere 'debitum contra&um e. g. fidejuffor

L

.

ergo

gligi V

etiam in foro Dei.

3. Exemplis SS. conftat, quod

t etam plfr

/

qui, 2

partem pasitemtie in Sacramento imponendz ipfi

TE

perfolverint, e. g. S. Xaverius pro milite. R. ad r«

; [ib !]

C.a. z. C De primo conftat, non de fecundo ex

facra V

opere operato.

d a. C. a. 21 C. De ipdulgentiis

- jn foro Dei, ne fpes talis fatisfactionis augeat /ta

bertatem peccantium , & quia injuria Deo illata non

et realis in damno temporali confiftens, fed per.

hucsari d

jium , f

J

fonalis bomori illata , poteft homo ui/e confiderans

,

)

acceptare alienam fatisfactionem , non item Deus.

gatl

0.

[ ]

AAd 3. Non fuerunt proprie fatisfactiones ex ope-

coepte

re operato , fed placatio irz Divinz perviam im*

T

petrationis,

Unde à fortiori fequitur , quod pre«

; juit

cibus bominum wom po[fmt mütigavi cruciatus

P:

damnatorum , licet S, Aug. in Enchirid. fcripfe«

iteint

rit: exifliment , fi eis place£ , peuas damnatorum

mento p

certis iuteroallis temporum mitigari aliquatenus i

nmon

[j

manere quidem iram Dei, & damnationem , fed

i 4

[i

ut in jra fua non contineat miferationes fuas , 7073

od

finem. dando, fed levamer interponendo ; certe fae

f05 j

bula à Criticis habetur fletus S. Gregorii M. quo

[icin!

refertur Trajanum Imp. ab inferuo

j

Rä Joanne Diac.

i

liberafTe ,

162

- MO CQ

liberafe, cum ipfe 'hic Scriptor fateatur , factum

J

hoc ab Ecclefia Rom. non probari , ex monumen-

fimpl

tis quibufdam Anglicanis folum defumptum eífe ;

Ut

cum orafzo de fidelibus def. in qua de eo mentio

fenta

fit, falío adfcribatur $, Damafceno , Euchologia

Cenfa

Gracorum id. referentia fint corrüupta , & revelatio

fit p

5. Brigitte ea de re fit c

4

Yi lg

Mechtildis,

ontraria re yel.ationi 3

Ti

n

1064

Q. adhuc de facrameztali peniteutia 1. quan-

P' gl ig

donam cireumlamtie peccati exponende in con-

Cialter

feffione? R. 1. Quando mutant fpeciem. 2, Quan-

lete |

do poenitens neícit, an non mutent Ípeciem.

Gndi,

3. Quando interrogatur de confuetudine à Con-

Clendo

feffario, ut Prop. ;8. Innoc. XI. 4. Quando cir-

fidic

cumftantia habet annexum aliquod onus e. g. re-

üpnoíe

fervationem, cenfuram.

Reliqua circumítantiz

eQuitg

mere aggravantes probabilius poflunt omitti, ut

( p

Ilfung docet cum 70o. Authoribus apzd Vivain €3.

OR

Ligorium ;

quia Trid. eas ftudiofe omittit in S.

Til

14.C, quod tamen in hujus prefatione [fe pro-

n

fitetur daturum exacfiorem £5 pleuiorem in[Ivucfios

Tellers

2053 de Sacramento poen. & S, Th. in 4. dift. 22.

Qudine

q. r ait; MNoz debet immote[ceve Sacerdoti quanti-

Dicota

1as culpe, Que efl ex circum]lantiis quibu[cum-

lodb

que Íc. à fpecie diftinctis. I/a vero peccata , là

Tibere

poteft, tenetur exponere , qua r. in articulo

do ef

mortis vel alia jufta caufa tantum m gemere ex-

pofuit,

2. À quibus tantum zzdzrec/e eft abfolu-

tus,

3. Quorum ob/izus eftin priori confeffione ,

(1.0,

& quidem ftatim ante Communionem, i ine in«

commodo queat , ut contra Amort, Collet &c.

tuss In

tenet communis.

4. De quibus Sacerdos neceffa-

& D

rio celebrans fine copia Confeffarii folum contri«

; Rufe e

tionem elicuit, & quidem gaarmprimun feu intra

RE

.t/riduum , ut Irid.

igipu

m f

Q z

Es

a )o0€ €*€

163

106.

, facun

Q. 2. quomodo judicandum de peccatis ? R. r. De

ORU

fimplici peccato: Si homini alias timorato folum

am el

occurrat rem effe fempliciter illicitam fine repree

fentatione generis fubalterni gravizer vel Jeviter ,

Q at

eholt

cenfendus eft non. peccafTe graviter , cum pro ipfa

r reveltà

ftet prafumptio bona ; fi, licet z coníufo, cognos

latioti

vit fpeciem graviter illiciti, ceníendus in gravi«

tatem. confenfiffe,

2. De peccatis Pabitualiter

perdurantibus (eu habentibus tractum fucceffivum ,

i , U

e.g. iguoramtia culpabilis vei , cujus fcientia fpee

cialiter precipitur, cozfuezzdo peccandi, indeli.

lg in h

0. 20 Quan.

berate pejerandi, blafphemandi , occafio gravis peca

candi, di/atio major poenitentie , reítitutionis fa.

; fj

jj à 4

ciendz , ant alterius obligationis implende vi of-

ficii &c. tunc peccata hac zzcipiust , cum primum

(uondt d

agnofcitur obligatio defectum corrigendi, & non

nus [ g. Id

x

fequitur conatus ; tunc smziplicamtur numeto,

cüm poft notabile tempus denuo recurrit obliga-

omitti ! 9:

] Va

tio, & rurfus negligitur ; in peccatis commafJJouis

indeliberatis, e. g. pejerandi , blafphemandi &c.

mittit n :

juxta Palaum multiplicatio fit etiam. per actus ine

g fe p

deliberatos ; quia funt liberi in caufa fc. confue-

1 ii ]

tudine culpabili culpabiliter retenta : exzra bac

A dïk 2'3:

peccata fpecialia permanentie actus ex ignorantia

rdoti quam"»

culpabili & fcientia eft ejusdenr fpeciei , & actus

; gj

libere ex. confüetudine pofitus , & ejus confuetue

, o

do eft unüm peccatum juxta Gobat,

ET

W

; gt

9l

Q. 3. que praxis vatiome approbationis POR

!07.

, il

( r.

tivis poteft abfolvere accedentes ad fe in

conf

Dicece

*

in, fi ab £pifcopo hujus loci eft approba.

| []üneiü'

tus, in quo fit confeffio. B. Szperza. Clem. X.

(2. Parocbw; habens approbationem vi offcii feu

,,Collct V

à Jure cum Parochiano fuo iter faciens poteft hunc

lu cgntn'

in aliena etiam Dicecefi abfolvere, non vero Re-

ibid. fiqui«

, o

ligiofus iter faciens cum concive fuo.

obationem ab homine,

dem hic. folum habet appr

z

3. Falía

(^

164

& 200octc:19

(3. Falfa hodie eft Prop. ftyli veteris : Approäas

2u5 à juve efl appróbatus pro toto muudo, cum

(1. !

nec Officium reftrictum in uno territorio , nec

"of

Epifcopus conferens Beneficium

curatum ; fcire

gulri

poífit, an quis fit idoneus pro aliis Dicecefibus :

Qarte

quare extra approbationem extraordinariam Pon«

M

lg

tiicis nullus aZezzs im alieuma Diccefi abfolvere

"

poteft excepto articulo mortis.

if

(4. Religiofi , &

CUA

JMoniales iter facientes poffunt abfolvi, (i, ut fie-

rl oportet , indirecte fecum ferant à fuo Superiore

disdi

rlv

regulari poteftatem abfolvendi , quam communi-

fuert,

cant per ipfam electionem Confeffarii.

(5. Ap.

Ui g

probatio Zzdefizize cenceffa non exfpirat cum ntor-

UET

te dantis, ficut nec lex, privilegium , indulgen-

tiz.

titant

Data ad tempus adveniente termino ceffat ,

düm 1

nifi prius jam coeptus fit actus. confeffionis , ubi

cenfetur prorogari ufque ad hujus finem. — (6. Da-

Conmi

€ffe at

ta à Jure ad zzam Parochiam , hac ceffante ces-

tochi d

fat per fe loquendo approbatio , ve/zgzaus tamen ,

r

& manens in loco relignationis. uti priore folet

AYatos

cum confenfu refignatarii,

( . Parochi fimizima- ,

Jirpay,

yum Diecefium ex confuetudine & tacita Epifco-

TT

porum licentia abfolvunt Dicecefanos utrinque.

(8. Approbatio etiam ftudiofe per artem obtenta ,

tüt db

Qri,

Parochi etiam folum exiffimazi valet, (i accedat

error communis , cum Écclefia debeat fupplere de-

&toch

fecum; non autem mere pratenfa injufte repro-

?uliaril

bati. Prop. 13. Zlex. VII. ( 9. Sicut nullus cue

vatus poteft valide pro fua confeffione fibi elige-

1 Noh

re Sacerdotem ab Epifcopo non approbatum etiam

tempore Jubilei, Prop. 16. Alex. VIL. ita ex ad-

Ponite

QUando

verfo valet Zmdirecía , quando Epifcopus mitteret

pro confeffione ad Sacerdotem alias non approba-

tromifi

tum; quod verum eít etiam. pro confeffione o«

Tmiff

sialiun, que indigent fp

eciali approbatione. B,

PnJS 1

Gregorii XV.. Jnzfcratabiis.

At

MT

Q. 4

RUT

& 5oC3

165

Appiis

Q. 4. quis ufu legitimus Juyi[ditfionis ? R, 108:

l, qu

(1. Delegare hanc poteft , qui habet ordizariam

i,

vi officii, e. g. Fpifcopus, Parochus , Supetior re«

um. (on

gularis in fuos Regulates.

(2. Delegatus fztbdele-

voelibu:

gare eandem nequit , nifi in duplici cafu ; fi fit de-

jam Dut

legatus à Papa, ob hujus preeminentem dignitatem ,

abfolven

& & fit delegatus, ut ajunt ,. ad uuiver[alitaten

ligifi A

caufarum , feu totalitatem officii, e. g. fi Paro.

( utft

chüs difcedens diceret delegato : committo ipfi to-

Sopetot

tam Parochiam , agat prout prudenter ei vifum

conmute

fuerit,

(3. Jurifdi&tio data per fe non exfpirat

cum morte dantis; ( limitate data (it , durat us-

(s d9

: Qum r

que ad terminum temporis vel circumftantize li«

mitantis; ( Z//imitate ab Epifcopo, durat ufque

, induge

vino Celdh

dum revocetur à dante vel ejus fucceffore ; . fi

fions , U

communicata alicui. approbato & Parocbo , folet

n (

effe ad breve tempus, & exfpirat cum morte Pa-

cffntt &

xochi dantis.

(4. Si Jurifdictio fpecialiter alicui

(l tam??»

detur , zz£uitu Beneficii, e. g. in. cafus etiam ree.

iore 1*

fervatos, dillinctione opus eít ; &i Beneficium eft

hi fuiin

perpetuum ,. durat Jurifdi&tio , quamdiu hoc durat ;

sdia p

6 eft Bene&cium Vicarium , & Vicatrius conftitua«

tur ab Epifcopo , tranfit etiam ad fuccefforem Vi.

05 u

g o

catii, (i conftituatur à Parocho, durat ufque ad

( at

Parochi mortem.

culiarti.

Hzc falvo Ratutayio forte pe-

fipplet

Q. $. quaudonam diferemü a?:jblutio ? R.

109.

e f d

1. Non eft differenda ob (olam zomdam zmnpletam

poenitentiam. Prop. 16. &2 17. A4lex. VIII. 2.Sed

batom gl

g^

quando occafiomarius , vel obligatus ad reftitutionem

à

promifit executionem , &.culpabiliter non ftetit

)pus quit

promiffo.

3. Quando cozfuetudizarius fzpius re«

yon af

p

p

lapfus non dat figna extraordinaria poenitentiz.

feffioe ^

4:Quando Confeffarius dubitat extra atticulum mor-

wbamne' j

tis de fufficienti difpofitione peenitentis. s. Quando

one confultius vidwe

ftante eþiam fufficienti difpofiti

3

tf

"

166

$20065*

tur ad ingenerandum

d $

peccati horrmj'em majorem

aliquantum differre.

jni

9 j

-

717

—

bt

m ]

Q. 20.- Critico - Pca&ica.

enis.

tht

De Ordine Matrimonio €$ Ceufuris.

lice

penur

! Ipl

um plurima ex LfL. Decretalz'z?m in Theologia

L

Mor. tripart. dicta fint de Ordinibus, an

fonen

omnes Sacramenti rationém participent, quis fit

(f a

Minifter Sacramenti matrimonii &c. aliqua Qta.

titm

adjungo,

jj

( P

Pgrati

Q. r. que difciplina circa coutiuemtiam . Cle.

Cus Y

vicorum ? R. 1. |n Ecclefia Grzca & Latina poze-

Voluit

sant Minovifle tranfire ad matrimonium , per hoc

"aii [

tamen, fivalidum fuerat, amittebant ipfo facto

Ü n

Beneficium , fi quod habebant.

Rat. negativa ,

E

j D

quia nulla adduci poteft prohibitio, . 2. Po/;iva

tefmo

ex c. feriatim. 14. dift. 32.

(2. Probabilius Sub-

Teliane

diaconi jam: anmte Gregorium M. teuebamtur ad

vetl

continemiiam, antequam hic Ordo inter majores

n

relatus Szc. 11. eft. Raz. Conc. Eliberit. can. 31.

Q n

Placuit im totum probibere — . Diacoms €2 Subdia-

Ende

' €onis abflineve fe à conjugibus. Similia habet Tue

Htj

ronenfe !, Aurelianenfe |II. &c. Innoz. l c. 9.

f

ad Victricium , Leo L. ep. $2. ipfe Juftinianus

COf

lImp. Novel.6. c. $. Soli Cantores €3^ Ledfoves sut-

Hrüdy

püas /coutrabamt , reliquis omnibus interdicimus.

dir 'Hm

(3. Prius ordimati im majoribus mom poterant. ini-

fES, Ll

ve matrimonium licite, & in Ecclefia faltem La-

Wt ef

tina zec valide. Rat. Innoc. l. 3us Smcl. ante

f dr

Trullanum univerfaliter loquitur ep. x. ad Vidti-

atj «

cium c. 4. dift. 31. T'ezere debet ommis. Ecclefia,

Tefer ^

zut

8 0o00H

167

uj -

at Sacerdotes C Leoite cum mwxovibus won i.

feeamtur.

S. Leo M. l. 2us Szcl. ante Trullanum

ad Rufticum Ep. Lex coutimentie

ep. 9o. €. 3.

eadem . eft altavis. Miniftris,

que Epifcopis €9' Pres-

Lyteris.

ldem ftatuit Trullanum caz. 6.

S1 dicas

permifit Dia-

cum Tournely , Conc, Ancyre caz. 10.

conis uxores poftea ducere, fi in ordinatione COrl«

feftati funt, non poífe fe continere. R. d. a.

itif.

Hoceít, cum iis difpenfavit quia iis indigebat ob

penuriam Cleri

corum C. a.

(impliciter. conceffit.

&t, a. Vignatell

i exponit To. 8. com[ult. 81. Ca-

Theolot

L

bos, d

nonem f(ic

tales conj

ugandos feparandos quidem

€(fe ab uxoribus ,

fed tamen ob hoc attene

, ii

tatum non privandos eífe ab Officio &

Beneficio.

igi (

a

femper. fe-

(a. Prius coujugati im./ Latiua Eccle

parati fumt ab uxoribu:, quibus €

tiam Bonifa-

cius Vlll. c. zuz, De voío i2 6. votum annexum

ginm 0

voluit. Izm Greca jam amte Gregovium M. fepae

atna t

vati [unt ab uxovibus, fed per Trallauum

Can. 12,

miffas

€3 poflea ab Ecclefía coutumaci populo per

Allata

jpo

efl u[us uxovum

exceptis, Epifcopis. Rat.

aenaditd

teftimonia ex Conc.

Elibetitano, 'Turonen(i , Au«

? Pofliva

relianenfi, ex Innoc.

[ & Leone l. fuerunt unie«

jiliu

verfalia, & qu

od Siculi & Calabrienfes ufque ad

gt !

tempora Greg. M. egere, actum illicite.

2. Grze

"T0

cis nihil propterea obje&um eít in unione cum

ii an

Ecclefia Latina.

Unde fequitur: (s. Lex contz-

& Slfbdm'

awntie non efh Lex Naturalis, meque Divina,

fed

j

scre Ecclefiaflica. vel ab ZApoflolis lata , vel ab

eorzm exemplo derivata , pev. com uetudinem . im.

troduéia ,

t9 jam amte Sirici

um jcriptis decve-

)ta Binet p. $.

contra Walden-

[f

&is firmata.

1. lile

gydicif

fes, Lutherum, & Cat

h. Do&orem. Rat.

gt P

non eft L. Natzralis €3

Diviua, in qua Eccle-

ra illam przfcribi z

(l

fia difpenfavit & patitur cont

Sgd, if

atqui apud Gracos &c. 2. l

a Lex Ecclefiaftica

Vidn

referenda eft ad £empora poflolorum v€

| iis

4

proxi-

i Wæj

168

B 20o(m

proxima ,

cujus executio femper urgebatur, &

non fcitür

origo pofterior :

epdi

talis eft Lex lconti-

foleim

nentie Clericorum :

3. Ratio hujus Legis eft

vel (

convenientia , quz de

il

fumitur ex S. Paulo: qui

,

(0.0

cum uxore eft, follicitus eft,

ut placeat uxori,

citate

& divifus eft, qui fine uxore

eít, follicitus eft ,

liom,

que Domini funt. Hinc ut Ec

clefia haberet Mi.

pl

niftros Eccle(i dignos & (ine macula, 10. irre-

yroyi:

gularitates intreduxit, quos his verfbus com.

plector, rus irre

Q off

gulares ex deéfecfa , 25. ehde.

ii

fijts à

Hidio inmdicat.

ulone

XI !,'

Def'. Noä lenis, natuwa

» Pborur, bigamia,

Di

ligamen.

omtib

prohib

Del. Ordo, Baptifmus, jäcrafw'zä'io , Crümi-

Herti

44 ,

2205 .

l Ti

Ttaque prbhibe—tur à fufceptione Ordfnum-dire-

(4.By

e, & indirede ab ufu fufceptorum , ac per

Que y

3225

conz[equens inhabilitatur ad Beneficia ( x. zom. le.

P resbyt

Defectus lenitatis incurritur per notabilem ,

proximam , voluntariam & authoritate publica

777 ä

Uxore |

efficacem cooperationem ad juítam alterius mor-

foinifie

tem, e. g. Syndicus in proceífu criminali, miles

r

in bello jufto occidens non mere ad íui indivi.

$.

l,

dui defenfionem , Sacerdos criminaliter accufans

impon

furem &c.

(2. Nature dcfedus, cujus judicium

in dubio eft

ünde

penes Epifcopum.

(3. T'hborus ille-

90,

gitimus , nifi naturalis legitimat

us fit per fubfe.

quens matrimonium aut difp

vel d

riore Ecclefiaftico.

enfationem à füpe-

Qum

^(4. Bigamia five realis , lfive

docgr.

interpretativa ,

five fimilitudinaria.

( «. Ligamen

olis p

actualis matrimonii, five fervitutis 2

five officii ad

fatiocinia deputati.

(6. Ex delicto. Ordo futtive.

ll

D

fine approbatione 'in

examine ,

nominatim cenfurato ,

.aut ab Epifcopo

AA

foit

aut duo facri eodem die

C7. Baptifims: fcienter , abfolute , &

fufcgpti.

progs

culpabi«

169

ä)'o(ïä

(8. Sacra fundfio eft actus

t &

eulpabiliter: iteratus.

y korli

folennis Ordinis majoris, quem quis non habet ,

vel fj habet , esercet iü fufpenfione ab Ordine.

4ps d

ilo:

(9. Crimina infamantia vi legum pubíicata publie

5

t tsl

citate facti, aut famz , aut gravia per fententiam

jtos &f

latam. (10, Puzus eft homicidium graviter cul-

ertt Mi

pabile , e. g. abortus procuratio, mutilatio notabilis

10, Ittà

proprii aut alieni corporis, ftudiofa aut ex negle-

&u offidii fecuta abbreviatio vite aliene , aut

Qu Con.

s d

mors à Clerico non fatis callente Chirurgiam ine

n

cifione vel aduftione procurata.

Dices ezm . Acatbolicis i. Matrimonium efï:

II2.

gattihy

omnibus Jure Nature liberum: ergo non poteft

(5. Paulus z. ZZm. 4. vocat

prohiberi Clericis.

: (rifls

Haereticos , qui negant aliis matrimonium. (3. ldem

x. "Tim. 3. vocat Epifcopum unius uxoris virum.

um d

( 4. Pracipit r, Cor, 3. propter fornicationem - quis«

C s. Can. 6. Apoff,

n

que uxorem fuüam habcat.

Presbyter non abjiciat uxorem fuam.

(6. Caz. 3.

r, ii b

otabilet

Caribag. V. tantum jubentur Clerici abftinere ab

uxore in ordine vicis fuz , cum eos ordo tangit

à pub]iG

minifterii, ( 7. Sacerdotes V. T. erant uxorati.

o m

(8. Cum Nicenum l. £ Tozrmely ex Socrate ,

ji, n

L. s. c. 31.. bifl. vellet Clericis legem continentiz

[ji i*

imponere , diffuafit hoc Patribus $. Papbuutius $

T0

unde tantum prohibuit, ne fubiztrodzuéias muliee

ls judicium

yes, hoc efít, concubinas domi fuze detinerent ,

rj i

vel alias fufpectas excepta matre , forore & amita ,

gr 0i

1]

cum Paulus tantum dixerit, licere forores circum-

bma

(ü)

ducere. ( 9. "Trullazum permifit uxores exceptis

j'CäHSi L

folis Epifcopis caz. 12. imo Sinefius factus eft

, D

Epifcopus , licet contra continentiam proteflatus

TL

fit.

(xo. Cum Natal. Alexandre, Siricius primus

" furift -

fuit, qui de continentia legem/tulit, cum Epipha-

T5

nius teftetur , quod Clerici liberos fuo tempore

BOdcm lï 3

procreaverint. Tertullianus fuam uxorem , quam

ante

[olule y^l

L 5

a

170

& »ocH5

ante habuit, folum hortatus fit ad continentiam,

fit 0

ï

quin legem aliquam allegaverit. R. ad :. d. a.

It

kít iiberum illi, qui non fponte fufcipit Clerica-

Ij

tum C, a. aliter z. a.

ld 2. d. «, Qui negant

?u/lian

tanquam illicitum fimpliciter, à malo Deo intro.

ductum , ut Marcionifte, Manichzei C. a. Clericis

[

illlicitum z. a. cum de folo Petro conftet;ex. Apo-

E

ftolis, quod prius habuerit , quam factus Apofto-

N

lus dimifit. unde peccaffet dicendo t- Ecce! veli-

If2 (

quimwus ompmpia ,

DXOIÉS ,

patrem ,

matrem &c.

fantial

Jdd 1. d. a, Intel'igendo hoc de actuali cobabita-

feoga

tione cum una tartum uxore z. a. ne prius fuerit

titem (

Bigamus, & uno Epifcopatu ceu 3ponfa conten-

dinand

tus fit C. a,

Add 4. Yextus loquitur de converfis

Cenda

conjugatis , qui uxores volebant dimittere , & iis,

—/"EN RRP CRRA

af

Qui fe nequeunt contínere.

44d s. Canones hi

ditione

fuppofititii fünc, & fen(us eft de fuftentatione ,

Q extr

ut uxores prius habitas fuftentandi cüram non ab-

? Or

jiciant C. a. de cohabitatione z. a.

A:Ad:6,.2, .

Doy

Aug. qui interfuit , teftatut , ibi omnem ufum uxo-

dit if

rum vetitum fuiffe Clericis: verba Conc. non funt

Drof

allegata, fed hec: fecundum propria flatuta. — d

Qtqf,

?. C. à. 71. C. Quia Teftameutum novum perfectius

Eplïcow

in Myfteriis etíam perfectiores exigit Minifttos.

N

4làd 8. De Papbuutio fabulam refutat Biner, quia

lila e

200. annis poft Nicenum fcripfit hoc Socrates &

Sozomenus Novatiana hzrefi infecti , cum interim

TWüttür |

f()]'rl n

32. Scriptores nihil de hoc retulerint , & Novatia-

peu

to

ni error juxta Epiphanium P«refi $9. fuerit: qua

Operte

Sacerdotio tributa [unt , ea ad omnes communiter

Tnstic

pertinere judicant.

Deinde non dicit Conc. zb

introducías , led zevoduóa , quse funt maxime

N

t[ip

uxores , & Paulus per fovores intelligit pias foemi-

nas fuftentantes Apoftolum , ut Chriftüm Lzc. 8. 3-

A 9. Trulamum reje&um à Sergio limites fuos

exceflit adeo, ut ex eo tempore abufus Grecorum

!

hn

ld

tolli non potuetit. Sine(ius pratexuit incontinen-

ttz

$n

N

171

$ oocIS

tiz occafionem , ut à fe ex humilitate amoliretur

nentit,

InTTI

E pifcopatum.

Ad xo. s2 a, ut patet ex probatione,

t Clero

Epipbauius deplorat Clericorum facta illicita , T'er-

yi n

tullianw uxori diffuafit fecundas nuptias,

Jeo ii

j, Clerid

Roges hic, an. Ordinationes Anglicazzæl, quas

ex Apo

authore Th. Crammero Eduardus Vl. circa annum

us lol

y550. prafcripfit, & poftea Synodus Londinenfíis

fue! d

1:62. confirmavit ,: fint valide ? /via quippe fub-

I. Ordinandus in-

item &

ftantialiter in iis peraguntur.

j cohibit

tertogatur , an credat fé gocatum e[Je juxta volun-

tatem Chrifti , & conftitutionem Regni ?

2. Or-

priis fienl

ia n

dinandus debet juramentum deponere de agno-

je n

fcenda fuprema Regis poteflate in fpiritualibus , &

u d iiS,'

affirmare : credo folas Serzptzmras fufficere fine. tra-

ditíone , paratufque fum omnem conatum adhibere

Canones 1l

Penkatiotts

ad exterminandam peregrinam doctrinam omnem.

3. Ordinans ei zmpomit mazui füb hac forma:

m 00 d

DL

z.

Dew , qui banc tibi voluntatem conceffit, conce-

dat infuper vires & facultatem ad hec efficaciter

s ufüm oj

j 9 p

greflanda , ut opus iflud, quod incepit in te , ab-

/

folvat. R. Etfi ponatur, ordinantem e(le verum

iniulh

" perïeüius

Épifcopum , ut fzltem aliquamdiu poft mortem

Henrici VIIL. adhuc aliqui erant , 7077 £aymen pae

; Jl

Biders qma

lida efl ovdimatio ; Raz. Ex uma parte non expri-

mitur per ordinationem poteftas accipienda , fed

Socrate *

fola imploratio gratie generalis ; ex altera forma

m i

petit opem à Deo ad executionem voluntatis &

& Norati

operis coepti : ergo. cum hec tantum fint exter-

(yerit: P

minatio doctrine Romano - Catholice , & ftabilitio

mmmuïl?lf'

conftitutionis Regni , qua Rex vel Regina Caput

Conc. //

Ecclefig Anglicane conttit

Wuitur , forma eft inva-

ynt n

lida.

: jds fofi

n LZ[[- 8' ;'

Q. z. quale fuerit olim matrimonium fiue

113

fipites "

benedidione Sacerdotis imitum ? R. Fuit verum &

O.

, Gract

ex natura fua zudi[Jolubile , & wnigamum , ade

jncon

g

ut

uf

172

S )oí(5

t

ut 2. Polygamia 62 libellus vepudii probabilius per

difpenfationem Divinam permiffa fint.

3. Nanc

inta

autem nullo aduiterio dilloloi poffit.

l,

Quod ulti-

mum eft contra Lutherum, Grzecos & Launojum

D7

de Reg. Potefl.

Ünd

Rat. 1. ln z. inflitutione pradi-

catur de matrimonio duorunt identitas, & major

moni

fiii

conjunctio , quam inter/ patrem & filium, Gen. 2.

Jam 10n fmut duo, [ed una cavo : xelinquet bomo

mmoni

fimio

patrem €3. matrem ,. 63 adbevebiz uxori fu. & in

ratione Sacramenti ea eft indiífolubilitas matti-

d

monii , qualis inter Chriftum & Ecclefiam.. 2. Quan-

exiger

do Chriltus Marc. 1o. Lzc.16. ait: qui dimise

il

fam duct, & qui fuà dimiffa aliam ducit , mo-

tüntri

chantur, iv juxta S.. Juftinum Zdpolog. 2. Tettul-

Wi

limum coztra Marcion. Bafilium & Aug. matri-

monium ad nativum & primzvum ftatum reduxit.

3. Poygamia tefte Tertull. L. de exbort.- caft.

In

€. $. Hieron. & àug. erat prohibita initio, & pri.

ius Laámech paulo ante Diluvium carpitur pro-

pter plures uxores, quando corruperat viam caro ;

Dh

& libellus vepudii permiffus à Moyfe ex conceffione

-Divina folum eft propzer duvitiam cordis ]udeo-

rum , cum o/m. 3202 fic fuerit, Matt. x9. quare

NN

Tud. S, 24. caz. s. €2. 7. anathema illi , qui dixe-

nt. diffoloi po[fe matrimonium confummatum pet

harefin, affectatam abfentiam

; moleftam eoha.

bitationem, aut adulterium,

4. Deus debuit con«

du

venienter in pritna fua inftitutione conjugium ita in»

lis ;

jj

fütuere , ut fimul confuleretur propagationi ho-

minum , & obviaretur malis facile ex contraria

ptus,

inftitutione orituris : ergo quia ex polygamia, dis-

Tütrj

folutione vinculi per adulterium , prafcindendo à

tione

circumftantiis privatis populi Judaici, oriri poffent

Ttent

falfe prefümptiones adulteriorum, mala fuftenta-

iDar

tio dirnifforum ,

amor divifus & non zqualis

lt

tum viri erga plures uxores ,

tum uxorum erga

As,

varios liberos ,

Zelotypia & difcordie uxorum in-

E

ter

]

?ä//). o ( 8

173

ilis pt

ter fe, mala educatio prolium &c, Patuit hoc vel

inter Saram & Agar, inter proles Lie & Rache-

M

u0d ul

lis, poftquam Abraham & Jacob per /peciafem re-

velatiouem Dei licentiam polygamiw agnovere,

umj

y pra

Unde merito Ecclefia 3. pracautiones pro matri-

monii bono, & infauftis eventibus avertendis con-

& tujt

ftituit , fcilicet 17. zmpedimenta dirimenutia matri-

j G.2

monii, ut füa Sacramento ac contractui fanctitas

gui hm

firmius conftet , & 6. cazas divortii quoad thorum

ju, &i

& habitationem ,

fi matrimonium. confummatum

t u

exigeret remedium , & 6, caufas diffolveudi - [pon-

, 2 Qu

falia , quibus forte inconfulte initis mederi ante

qi din

matrimonium ligeat , que omnia 4. verfibus ad

UCR ,T

memorie facilitatem complector.

j Teuuïv-

Rug, at

Érror, wis, crimem, difpar, clam ,

Ilj

i reduxiä-

viuchu , e9 impos.

st i

Imp.

Lex, facra, cogmatus , commixtiio

t, j n

caynis , bonejlas.

;gpimr p

viati G

Div.

Cozfenns , oitium , furor, barefis ,

concadt

«ger , adulter.

it

]i

locus , tempus, mutatio , cul-

"

"Sponf. Ordo ,

X

l19 qül

pa, volumias,

j. Qul (i

us f

1. Érrov comprehendit errorem quoad izdioi.

fam 4

duum perfong , & qualitatem fubftantialem , qua«

lis vel maxime eít fervitus. unius proprie talis.

j ,umltül'

2. Vis violentiam coactionis , metus gravis & ra-

agau

a

ptus.

3. Crimem adulterium cum contractu circa

a

oy cont

matrimonium , machinationem mortis cum inten-

EE

J

tione matrimonii manifeftata , vel utrunique cum

jinde

intentione etiam alteri non manifeftata, 4. Difpar

oriri 047

difparitatem quoad Baptifmum.

s. Clam clande-

l fufkmä

ftinitatem. fine Párocho proprio & 2. faltem tefti-

"

bus.

6. Vinílus vinculum 3. lex , matrimonii

r t

actualis cum alio , profeffionis in religione appro-

jata ,

xonm

u

174.

-ää)ov(ää

bata , & voti annexi ordinibus facris.

v Imþo:

Tatun

imporentiam duplicem antecedentem perpetuam ad

fads

ufum matrimonii perfectum , & ztatem nec natu«

fiven

ralem nec legalem pubertatem habentem. — Re/i-

infm

gl!(l

compleciuniuv «. propinquitates , nempe

Tabil

8. Lex legalem ex arrogatione,

9. Sacra pro.-

QD

pinquitatem fpiritualem ex Sacramento Baptifmi

tedo,

& Confirmationis.

I0. Cogzatus confanguinitatem

& Jj

ex generatione intra 4. gradum.

II. Commixtio

ponif

carzis atfinitatem ex. copula carnali licita in ma«

hg,

trimonio confummato ufque ad 4. gradum inclu-

78

five, vel illicita perfecta extra matrimonium ufque

—

W. di

ad 2. gradum.

12. Honueflas impedimentum pu-

blice honeftatis ex contractu fponfalium de pre-

vcntio.J

fenti ufque ad 4 gradum inclufive

, de futuro au.

Di

tem ufque ad 1.

datar

1, Sin

II$.

Cau[e divortii funt. x. Con[enfus , hob eít

politio

mutuus utriufque conjugis 5

ut tamen fit perpe-

Sacram

iuum divortium , & paublicum ( ficut in adulterio,

2, dE

qu& 2?. fola funt ex (e perpetua) accedere de.

Coluug ]

bet authoritas Ecclefiaftica.

2. Vitium non qua-

Boniom

ROR

lecunque , fed grave, inducens alterum coajugem

Ididt

in periculum animz vel poenz capitalis inftar com-

Titüs

plicis, e. g. latrocinium, furta.

3. Fatror , favie

hiedidt

tia ex odio capitali, dura tractatione.

4 Herefis,

lu

lapfus unius in illam.

$. ZEger feu morbus unius

tràctor

contagiofus, e. g. lepra, lues Gallica. 6. 4dduiter ,

Catam |

aduiterium unius certo co

gnitum,. V. Theol. Mor.

Tlym [

tripart.

fatifica

1. Ordo feu (i

nedi

I16,

Caufe diffolvendi fponfalia.

ol &nt

pars durantibus fponfalibus ingrediatur Religio-

nem, vel fufcipiat Ordinem facrum.

2. Locus ,

Trn

ume[

fi pars difcedat in locom remotum altera non mo-

nita ad tempus notabile fcil. determinanda notae

(

l

bilitate ex circumitantiis,

3. Tempus, fi determi-

natum

hfb

$ 09 C 9

175

. Tipi

natum executioni elabi fua culpa finat, ant pubes

Qand

factus utatur favore impubertatis.

4. Mutatio

eC lt

five'magna in beaum five in malum unius e. g.

m

infamie, deformitas , morbus difficulter plene cu-

netjs

Tabilis, magnz divitiz.

$. Cujpa , uti fornicatio

unius five fuperveniens five prior, fed nunc de.

(ra p

Buptlti

tecta, mala confuetudo contracta inebriationis &c.

6. Voluntas ive mutuus confenfus zqualis prima

yinitaten

pittitn

promiffioni , e. g. li publice facta &c. fundantur hzec

^

in Reg. 98. & de V. O. Etiaim Jegis difpofítio , f ad.

a n v«

um inde

emn ca[um) peroexit , i quo iucipere nom potuis.

fet, defimit obligare: ergo à fortiori libera. con-

iom o

um g

!

j

'ventiq.

"

j d

fotoro &*

Dices coutra 3. part. C. Sine benedictione non

1r.

datur

forma matrimoniü z2 Sacramenti.

J

I. Sine hac matrimonium eft merus contractus

politicus & ethnicus , zbl babet Jacrum , quod

, d

"d

Sacramento competat.

2. Ut fit ra£zm ab Eccle-

fia, debet ratificatio Ecclefie manifeftari. 3. Ni-

adilicit

colaus l, in can. Lozbarius 13. q..2. vocat matri-

cedere o

monium Lotharii cum Waldrada nullum, nifi be-

j non qu

4. Evas

nedictione Sacerdotis fuerit confecratum.

y eonjd

riftus can. a/itey. 1. 30. q. $. ait connubia fine be-

r a

hedictione effe fornicationes &c, — R. z. a. ad prob.

; Ht

'y. 4.a. Sacrum fit per in(titutionem Chrifti con-

4 H;!rfïfl

tractum elevantis ad rationem Sacrementi appli-

jorbus u

catam per intentionem contrahentium, & Bapti-

f. Adz([f('f !

fmum fidelium , ut ait Florent.

ld 2. d. a. Debet

o I

ratificati per legem generalem Ecclefig £v. a. pet

benedictionem Sacerdotis;z a. Licet enim in Ri.

' tuali antiquiffimo Curienfi verba Sacerdotis fuerint :

)

i, f i

Matrüinonium im facie - Ecclefie inter wos contra-

; M

lrl

hum ego autboritate Ecclefie DDei approbo & fo-

" TIE

leunizo ( quod conftitatum jam matrimonium quoad

g m

fubftantiam clare fuüpponit) & in veteri Rituali

jnh n

v0$ COf«

Conifancienü legatur :: Mazrimonium per

f gt

traéíaim

pili

176

-5 ).o ( -

trathum .ego vaiifio C beuedico; in aliis tamen

Vn

locis adhibebantur variz formule , & tefte Pallavi-

MM

«ino L. 20. v. 4. Trid. voluit, utomnia fiant dein-

licit

Ceps jztxta receptum cujufois provincie vitum, (ciens,

À.1,

benedictionem hanc non haberi pro forma effen-

Quoa

tiali.

d 3. C, a. Nicolaus fic vocat ob alias ra.

D p

tiones, quia Waldrada erat fubfiitata Teutberge

(4.

ptimz conjugi repudiatz, & Lotharius femper

-

GN

variabat in allegandis caufis invaliditatis primi

as

Bylat

matrimonii, voluit, ut Lotharius in facie Ecclefiz

ul

i

Íecundz conjugi copularetur , & Sacerdos caufam

ts ])

indagaret.

ZLd A. 12, C. 'Textus. Evarifti eft ex De-

ordinai

cretalibus Ifidori Mercatoris citc. goo. & Pic Pfen-

probab

do - Evariflus xequitit etiam orationem biduanam,

Í— Á

Noct

pzranymphos ,. dotem &c. &c. quz certe non funt

de effentia.

teram J:

Certe Pallavicinus L. 22. fcribit , re-

dum v

futatam effe à P. Laynez opinionem illam, qua

T

putabant aliqui, matrimonia clandeftina initio Ec-

d(un (

clefie fuiffe quidem valida, fed circa annum goo.

declarata. invalida.

tf

Ergo ante Gzlelium Parij.

anug

1249. noftra fententia erat comnïunis.

dlmtBe

C'. 4, ,

XI8.

Dices contra. 2. p. C. Nec poägamia, nec Jj

àS g

g

bellus vepatáii fuit ex . difpenfationie Dei. p. a. I.

fuiffen

Deus non poteft dzfpez[are in ]Jure Naturali: er-

Ottnan

go fi unigamia & indiffolubilitas funt Juris Na-

Toarit

tura &c.

2. Libellus vepudii erat folum divortium

E

quoad thorum, non quoad vinculum , tum quia

dtyy;

*lias uxor repudiata potuiffet ducere alium oirum ,

, qjro

tum quia fuit alia repudiatio, quam fuit o//n

feng,

iniiio : ergo quia initio fuit licita quoad vincu-

Datator

lum &c.

j. Dimiffa uxor nunquam potuit ree

i

DUIS

dire ad 1. oirzm , (i interea nupfit alteri, & hic

Btie

mortuus eft, vel eam rurfus repüdiavit ; ergo 19.

t

non fuit folutum vinculum. p. C. Ideo non po-

Ugf

tuit redire ad 1. virum, quia Deut. 24. dicitur

UM

polluta, 9 abomimabilis, Ícilicet, quia durante

lm

I, Vil«

& »o0( w

177

i5 Ltf

z. vinculo alteri nupfit.

: 4. Erafmus , Launojus &c.

6? Id

adbuc bodie Judais defendunt hbellum repudii

jant d

licitum propter. fornicationem,

R. . a. ad prob. x.

d. a, Deus non potefít difpenfare in J. Naturali

1i, t

(l

ma 6

d

quoad ea, quz funt zztrzzfece mala, difpenfatio-

b disa

ne. proprza ,

& non cavezdo mahs mde orituris

Toobeg

C. a. in aliis & improprie , . ac .per auxilia pra-

cavendo malis z. a. imptoprie difpenfat, quia

T fem?e

S þm

mutat prius materiam legis , dando homini jus

m Eccue li

communicabile plunbus conjugibus, & ut fupre-

dog cul

mus Dominus avertit mála, qua inde oriri potfent

idiec

ordinarie.

d 2. Quamvis multi hoc defendant ,

&i

probabilius tamen :. a. quia Deut. 24. textus

bidoarit

vocat. dimiffam zexorem, alterius , , non vero adul-

te non u

teram Juxta Leges olim lapndandam , vocat fecun-

(cibit,

dum virum alzerzm amaritum : forma libelli apud.

Tournelium à Scribis conficiendi erat ? Dedi fche-

illact, j

dam. abjciffrouis , f iguaculum. dicifs onis, ui.duci

pofft ab omni wiro juxta conjlztutzmzes Mogf 13

annum

Juntit ho

neque initio licita fnit repudiatio. & hoc defen-

dunt Bellarminus , Sanchez , Tournely &c. . 44 ?

C. a, 12 C.. Non poterat redlre ad r. virum , quia

alias ob fpem recuperandi nimium mulnphcatæ

yia, Y

be. .^l

fuiffent repudiationes , aut vnfæ fuiffent magis ad

formam , quam ferio factz : repudiata poft alterum

maritum dicitur po/zza, . abomznabz!z/s vel Zegali- .

n

] o

d.ll

Zer, (icutper tactum mortui, vel 2do repudiata

jum d

dzcorrigibilis , vel in poenam primi adultem, quo.

turm d

eitti

1. viro facta eft izfidelis , ,.cujus memoria facile

j

recrudefceret.

Unde à 2do viro repudiata com-

fr !

(

paratur à Jeremia c. 3. fimilis populo lfraélitico

and [j

(j

fepius Deo foedifrago ; & hec repudii aut. poly-. ,

jni püw

ltf

)

gamic permiífio fuit juxta Bellarminum. etiam

alteri, ^ ,

Gentilibus conceffa , aiias Efther non nupfifet As-

yit; n

fuero, nec Jacob vidiffet eam in domo Laban.

[1

jj

[

-Ad 4. Male defendunt, quia poftquam jus illud

Jt.

4" j

Qu

communicabile pluribus Chriftus fuftulit, eft Jure

qula

j

J

J

Natutz

178

xä)o(ääï

^

Naturz invalidus actus, — Polysamia vero fuccc,ü'.

E[

Hl

v4 ad fecundas, quartas & ulteriores nuptias eft

(ui

omníno licita ; quippe Paulus illimitate z. Cor. 7.

fal

ait: SZ doriierit vir ejus , liberata efl : cui vult ,

fi

subat; quod ob identitatem rationis etiam de viris

Co

intelligendum : confirmant hoc tria Conc. Nicz-

tsj

numl. caz. 8. Laodicenum cas. x. Florentinum

Tica

decr. Zrmei, & LL. Civiles ftatuentes poenam in

Tidt

fifar

Bigamos correcte funt à J. Canonico, C. 4. & fin,

4J

de 2. supt.

fid

qu

119,

Q. 3. quenam judicia formanda de . cenfuris?

tà f

. Cum aliqua gezeralia, aliqua in cafa parti-

tüm

. €ulari formanda veniant, 1. damnata eft Prop. in

n

- Quefnello Prop. 9o. cum Richerio, quod cez/zra

Ied

deleat ferri à tota Ecclefía , etiam Laicos comple«

temp

Ctente : fic evaderet impoffibilis, cum informatio

mi

ad omnes facienda nimio tempore indigeat , &

Tiiun

peífimus quifque femper impunitatis patronos re-

&

perturus fit.

2. Communi repugnat opinio P. An-

m;.

.toine : Iguorantia fimplex pene per L. geueralem

1107 |

Jate non excu[at à cenjuva.

Rat. Cenfura omnis

hr

fupponit contumaciam , , & quidem determinate

QU

contra Ecclefiam : ergo cum ignorans poenam &

€otu

L. Ecclefiafticam non fit contumax.

3. lgnoran-

üiti

tia craffa & fupina non excufat à cenfura fimpli-

J

citer lata.

Bonifacius VlÍL. c. 2. de conftit. in 6.

B

/Ut animarum peviculo oboietuy , feuteutis per

Hien

- flatuta. quorumcunque Ordizariorum prolatis nolu-

d ]

sus ligavi ignovantes, dum tamem eorum ignoratte

geba;

zia cra[Ja nom fuerit , aut fupina : imo craffa excu-

fat ab iis cenfüris, quibus additur: qzi prefumpfe-

tüm ,

vit, qui Jcientev , temerarie audens feceriz, Certe

m

. jam olim Ecclefia monitione S. Petri Dam. beni-

iwa,

gnior facta in ferendis cenfuris, qua ad 200.

Calfg

jam afcenderant.

4. Pefegrinus tranfiens locum

Ton

late cenfure e. g, excommunicatus fit , qui babi-

Lunm

am,

E oocCS

179

autbovenmt CYiWinis ,

u

tum fui fexus mutaverit ,

rit &c.

non incurrit cenfu«

as d

quem Jcit , nom detexe

tus obedire . contempferit ,

Qu *

ram , nifi prius moni

ficque forum delicti cozzzmac

ia contraxerit , ut

j l,

g. peccare non de-

de v

Collet &c. quippe aliud eft e.

; No

tegendo authorem mali, &

aliud , ideo excommue

fficere fubditos prafu«

entinütt

nicari, cum hoc primario a

tamen tenetur

tranfiens

enam i

mater; propter fubditos

interdicdlum — local

e fervare.

s. Similis limitatio

4. & /,'7;1

facta pariter eft o

b etatem , Jexum fragilem &c.

cum perculfio Clerici ab impubere,

fene , foemi-

habeatut

vf

ma facta, etíi mortalis in confcientia ,

6, Similis

tamen pro leviab Epifcopo folvenda.

i p

& gravem injufte incuffum ,

mfi di-

ii

propter vuetz

recdte incuffu

s effet ad agendum aliquid in con-

temptum Religionis Cath. ut docent Authores

y Q?

ao

communiter , aut communicandum cum excor«

municato in crimine criminofo , propter quod altet

hgeat !

excommunicatus eft. V. z. 39. L. V. Decretal. de

jronos

s

fent. Excom, &

B. Martini V. ex Cozc, Confl. qui

pio?

non toleratos à

d 2 folum fpecies reduxit. $2 di-

qneral

fuit nimis fevera erga hereti-

€£as: Eccle(ia initio

MU

cos, & apofítatas.

R. z. a. Aiter fentiet ,' qui

etetrm

jf

j

eorum contumaciam

& malitiam perpendit, e. g.

n

ommnes fere , ut fecu

vius feducereut , meutiebautur

g

"m i.

Hoc teftatur Ori-

Jandlitatem €3 feveritate

(ura [impll'

genes de Marcioniftis ,

Epiphanius de Apollinari ,

onmt, n

Hieron. de Vigilantio , Paulinus de Pela

gio , S. Leo

julit T

de Manichxis &c. Dogmata Jua

claueularie [par«

ii m

gebaut , masxime per fum

imas deim difJeminanda ,

.

j i

enticula pri

vatiffima celebrabant ,

e. g. Ariani conv

(f «t

h

tum Arius tefte

S. Ephiphanio /700. faeminas in

hi

unum coégit :

Prifcillianiftarum L.fuit: Jara, per-

* (et

latibula Hugonotti in

[

juva , fecvetum. prodere noli,

Daf hat

Gallia quzrebant, Eunomiani fimilit

er, dum interim

j m

Montanus Prifcam & Maximillam ,

Donatus Luci-

y

Pau-

g I

liam , Pelagius Demetriadem circumducerst.

[

us

li

J

P d

j

18o

&50oCB

lus Samofat, Zenobiam $ Eufebias Nico. Eufebiam

hi

Imp. Theodorus Cef. Theodoram Imp, errore ine

[

fecit.. Preterea, saores veformare , G. afcefira. purio«

Ini

vem introducere fimulabaut", e. g. Montaniftz fpre-

d

-vere Ecclefiam noftram velut laxiorem , Novatia-

fine

ni deflebant doctrinam collapfam ,. Tho. W'aldenf(is

abi

Wicleffifta Ethicen puriorem , & faniorem Theo-

fif

logiam femper in ore habebat , Lutherus affidue:

p

meus efi Augnulliuus , Calvinus autem ex adverfo

jula

clamabat: zzeus eff, ut cum diverfiffima S. Doctor

Tion

Aug. fcripfiffet , facile cuivis effet, etiam locum

obit

aliquem fibi applicare. &c.. Izfuper. familiare iis

gt

erat , dem corrigebamtur, fe s20n iutelligi clamave ,

d

89 dum. cladem acceperunt ,. vitíoriam | cauere ,

Yotu

e€. g. lic dum. Zofimus, damnavit Pelagium & s.

Yaj

Prop. Czleftii, clamavit Julianus Enlamenüs, dunz

P fe«

Innoc. ll. damnavit indiculum errorum Abailardi

fepd

à S. Bernardo compofitum ,. reclamavit Berenga-

Qtm

rius,. dum Martinus V. damnavit Wicleffiftas ,

Ym

reclamavit, N/aldenfis &c. Denique z ./uos errores

Tiort

utiws |parsereut , alias bevefes. impugnabazt , b0-

te m

205 infamübus libellis impetebaut , inpugnadte

Qf

tibus filentium. imponi pollulabamt , mom ut etiam

Tlgr

ipfi promzjJum. filentium. [ervareut , fed i pace fe

In g

armarent. e, g. Ariani vi maxima detonabant in

bene

Novatianos ; Neftorius diu vifus eft maftix hare«

]

&l

ticorum ; Pfeudomonachi Scythze oderant aperte

Q

b

Neftorium; Arius petiit filentium indici Alexandro

did

Patriar. Alex, Rufinus offe

rt pacem Hieronymo,

tay]

fi fileat ;

Monothelitze cum Troilo S. Maximi line

Jorj,

guam petiere fcil. Abb. an. 662. fub Heraclio eo«

lt

rpm opera aerumnis extincti &c. &c.

abío]

126, |

k 'ffg

Q. 4. quid ia cafu

privato ageudzm im cafa

cez[ure ?. R, a.

Attendendum, an cez[zratus. ex«

fhín

cufari : nequeat

per ignorantiam , metum , - tae

tem , aut impedimentum adeundi perfonaliter

Ponti-

[

|

.18I

8 )o€i

febint |

Po;ltiücem vei Epifcopum, /2; Clericus fufpeufios

r t

uzem iucuyreus petat quamprimum abfolutionem 5

t pur

"interea- alium. conftiruat. pro- functionibus. obeun-

iz yre

dis, zria imterim ob[ervams; nempe i à functione

(oVate

fine nota zzfamie vel fcandali occulte fufpsnfus

aldenlt

abeífe nequeat , obeat officium , deinde fciat,

i They

fufpenfum 7207 demumtiatum valide exercere actus

xffidue?

próhibitos excepta electione , imo etiam licite ad

adrero

juftam petitionem aliorum , dummodo fe fponte

non ingetat ;

denique fufpenfum dezuntiatum

. Dodbot

Y locutt

obire actus' Jurifdictionis invalide , nifi caufa.ur-

jlare i

gentilfima eos juítificet; ab eo tamen canonicam

dluithy

electionem folum invalidari tunc,

quando ejus

votum complet numerum requifitum.

3. Si du-

qitts

m &

vante interdidío locali aliquis moreretur , advertat

(is, duf

ad fequentia, Si cemeterium folum fit intérdid'am ,

bl

fepeliri poterit in templo ; Íi zemplzm interdi-

Derng

:

"

-

é&üm , adeoque per-connexionem etiam cceméte.

rium, & mortuus dedit cazfam izterdicío , poft

defilun

—

j

[

mortem tunc abfolvi poteft & debet , quando an-

te mortem dedit figna poenitentie, & in alio lo-

uj , *

i gnait:

co. facro vicino fepelirij mortuus autem durante

interdi&o 72072 -dazs cau[am interdicto debet vel

aj dinf

i p

' in alio facro loco fepeliri ,. vel ejus corpus calce

bene perfufum in fandapila bitumine oblita in an«

ydbint

jftig u*

. gulo cometerii aut alibi reponi, ac cumprimis

curari, ut per Epifcopum mature tollatur inter«

a p

dictum. 4. Excommunicatus occultus & non vi«

Aleganot

tandus fepelitur ut alii ad parcendum fame ; zo«

jeronym

zorius , fi figua penitentie ante mortem dedit , fo-

m

let prius corpore aut tumba per virgam percuffa

irdio *

abfolvi, ac fepeliri ut alii; alii zzozovzi zs07» daste

des f;gua peenitentiz facra fepultura exc

Iuduptur,

Cenfuras notiores adduco,

r

j il i

a

M s

etfo,üam?t

Sujþääx;

pb

182

$ 2500o€1$9

Su[penfiones.

I, Ordmatxo recepta ab Epifcópo alieno fine

dimifforiis.

2. À fuo fine titulo. c. zzezsizem., & jänä't'omm.

&difl. 10.

3. Per faltum omiffo inferiore Ordme. Trzd

F

AR 2; c. I4.

4. In cenfura

c. cum illorum. de femt. excoin,

$. Parochus jungens fponfos alienz Parochiz,

Tvid. $.24. c. t

6. Celebrans fine Communione. c. Epifcop. de

privil. im 6.

Simonia in ordinatióne commilfa, Ex£rav,

Pazui. Í. b. £.

$. Jungens fponfos fine denuntiationibus, eff

D

ferend, fent,

u

«f,

Inteydicla.

7Ih

1. Dantes caufam interdicto locali, c. 16. de

12—

ent, Excom, im 6.

L)

2. Celebrantes in loco interdicto. c. Epifcop.

de privil im 6.

3. Fornicarii in facris conftituti, c. J' qui.

1

difl. 81.

LE

u

4. Alienantes bona Ecclefiz fine debita forma.

lg,

Extrav. ambitiofa. de veb. Eccl, s2 &3c.

Excommunicationes non vefervata.

1. Contrahentes in gradu prohibito, C/eru,

un. de con[ang.

B. Sepehentes mortuos in mterdxcfto. Clemn. 1.

de fepult,

3. Sepe-

& »octciS

183

[

|

3. Sepelientes hereticos in loco facto, €. 3.

l

de bevet. in 6.

lB

4. Trahentes & retrahentes feeminas à Mo-

nafterio. Tvid. S. 25. c. 18. regautlar.

Jf

s. Extorquentes abfolutionem à cenfüra. c. 1.

bis, que vi. in 6.

6. Fovens ufuras Magiftratus , aut cogens ad

m.

matrimonium.

I

xctíh

odl

j t |

LECTOR

»

Erraia

i cerrige.

"N

[|

Pag- — - lino

*

42. —- 14. tanquam pr

incipium — tanquam prim;ipio.

us J |

— Seriptura latere 0«

|:

66., --- 9. Scriptura voluerit

Ieterit.

21 — 11. duz Eucbariflia — — duo Eucbatiflia.

— HBzc funt plura.

*2. — 23. Nec funt plura.

—— —— jntra uterum.

'

st

$85. — 26. extra uterum

— — 28. in hoc ftatu habet — in hoc ftatu non ha-

etl

gj

103. — 7.fit circulus — —— —— fit circulus.

141. — fin. duntaxat materiam —— duntaxat menioriam,

j

(147. — 25. dicit/ —

—

—- dicit S. Hieronym.

152. — 2. aliifque

— - aliique fe oppofuere.

] fonttt

s i

u

N

Quur "

Ti

n ——

—

-

Y

—

—

-

*

PINT

u

— —

-

E

EU

DN

TE

as

NI r n

a

—

N

j

4

*2

e

d.

p

*

A

*

r u

J

Mi

$

u

E

BP

U am M

v

3

d«

Xv

"t

*

.;

v

!

a

z

L. s

r

f

t a

p

4

v

s

N

2

UM Es

(.*

:.

P

[3

e

T2

3e. 6

d

A .

t

U

ï

'r:'

ER

kv

REU

u

m

A

d

';Q

g

r

.

A&

*

T«

7-

w6

5

A

LX

-

v

EY

d

o

l L

o

n

Ug

t d

^

£

[

34

Y

y

bS

HA

E

T d

2

)N

w

U

::

d.

p

*

a.

1S.

:

E

35

u

A

É.

1

*

.

PUA

24

Gi'

j

$

n A

$

j

at

*

us

x

-

5*

i

—

3

s

s

Ed

$

z

Dd

d

«

Es

*

h

ss

ä:

LE

R.

—

s

E

,

a

*

Yi

x

C

*

39

P^

A

s

."

d

*

..

a

s

*

t

N

gg&

:

Ms

s

5

x

ïl

6t

*

r

R.

&

s

)".'»

P

i

b

X 2

:E

E

Vs

L . ortasu

U s a

v

A.

?-*&æ

m s

^ g

&

b s

m

h

ï

u

"t

5 n

C 6

N

:

d

z

*s

E*

Y

*

M

2

f

--

AUE

d52 y

Ms

H od

UX

X

E

s

*.

*

A

E

MEN

yi

D m

zil

« x s

n

)'.

T M

-

;1

$st

N

x

$:

:

L

$6

*

i.

*

'ö.'

3

at

x

:

X

gs

$24

t

. Cf

v

w

3

A

"A

T r 19

A

*

n

LT

ww

L

»

p

-

aj

a

*

$e

*

E

Ws

*

u

deuv

d

*

33

-

W.

WE

l

"d

N

;nx!

CT

Qi

RA

A

R

f

A

J

$

ha

z

hr

p RL

r p-

f

a

p

s

* w

&

CQ

d

»

$

A

ious

N

t

Ms

CM

-

g

i,

N

"

TO

a

ol

v

E.

A

ET

P

R

7

Bs

um

iT

v

t

15*

$

st

D

m

3

b /

-

"

-

p

)*4

x

F*

n

n

!

**

E n

i

-

A

'.qf-u

4

-

LA

*

X

*»

.

i

E

:

45

C*j

a

Ms

$5

r

*

i

i

23

r

t

RA

A

od

Ab

s

-

,:

*

E

n

AT

*

A

3

t

Mi

aE

ben

É

*

R

UR

rx

:s*:

3A

ei

ho

2

"

5

"s

")

z

4l

A s

E

EY

eTN

u

*

$

a*

LO^

"

d

E

Vute

^

u

n

2

a

;

*-

:

A

í

^

P

X

A dd

"i

.S

a.

*;,

Bs

üi-

2

EOR

j

o

x

4,

d

A

*

-

3

"j

1

M

- 9.

z

2

Y d

L2

r

w

C

2

h

ER

R

:

ä

rl

x

2

$t

i.

P

r

"

W.*

*

doike

LM

£

n

Pafs

E6

E

n

A

EC

i

x

&

*

P a

z

b

P

2

E.

NOUNC

-

p*

s

x

-

s

24*

$

s

Cl

ia

&

u a

x

i.

D5

94

VA

ES

;

2

d

E

Y«

Y*

Y

*

AUR

L:

g

N u

"T

A

.

AÉ

$

3

; x

(

Xs.

N

"m

L.

4

d

a

*

2X d-

X

5

E EU

d

Cs um

"

E

m

3F

i

Qu

z

d

gl

A

*

E

r s

[2

-

A

i

a.

x

5te.

D

du

aE

d

Q&AQ

3

Ra

b

*:

"E

u

m

$.

A

M

.:

*

Bu

L

*

l

A

;

* d-

d

As

3

-

".

:

H

u

*

E

As

x*

1

8

R

-.4:

E

d

?

'.

At

x

"d

X

H

2

&

AT al

"

t-

A

"

3

P.

a

i

k

x

*

E

k

3

T

]

ss

2

cy

u

x

]

t

d

x $r

AX

.

W.

d

w*

E

EK

P.

,

s

E d

"

',.

s

vj

-

s

w

J

£^

$*

x*

g, d

Pt

5

4 T

£E

:,-

(:

;

d

d

*

"

A T o

E

M

J

ss

Y

-::

u

l

Y

d

&A

J

A

x

T&

— MA

*

:

d

$U

'&-"'9

Y

Ms

"o*

4

t

AU*

:

av

P;f'

;

?ás

A

P

À

i Ne.

i

TM

ä

K

AUR

*

32

TE

p

d

5

m

:!

";

X

f

j

x

"

Wt

"T

2

x

l

H

:l'

&

ib a n

-

C at

x

iM

a

m

E

9

p

VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset

—æ

s

ä

E

!

SïNOPSIS

RESIDUA

15

ä

THEOLOGUE PRACTIC/E

TRIPARTIT/E

E

AD

13

QUATUOR TRACTATUS

12

| 10

DOGMATICO-PRACTICOS

11

EXACTA

10

A LUDOVICO WAGENMANN

d-

Theol. Doä?ore.

p

—

ER

«6

E 3

f

E AL. aim,

x

P

y . x*;

N

fes

b

REO

?

?"3"*'-

A WrEIe.

m

x&

N

2

^.

-

9.

/F

AT

p

SS

7

r

ey-

F

a-/

;

—

p -

COLONIJE MUNATIANAE

6

Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com

90P

M DCC LXXV.

E

o m

ä