Gg201_qt_8
author: Pfaff, Johann ChristophandHarrsch, Albert Friedrich

s

a

——

E

"

wae- t

"d

us

x

d7 N

*

g

k

d

"

r

AN

[*1

A

.ä

?.

. odl

-

p5

d

*

*

L

ET

m

i

AX

a

L

2

.

M

E

F

m

A

&

.

g

f

T

£

E

P

^*

2

É d

^

*

b

E

F

i

D

$4

E.

z

,

:

e

3

*

"

H

x

/9

?

r

ii

s

"-

E

A

M

*

P

*

M,

$

33

B.

ag

A

M

*

*

s

g

xd

H

ETA

i

"

E

"

d

D ^v

i

s

z

EC

"

*

ts

a

-

€

E

ia

L.

"

]

*

Y

p

P

As

E

,

[

h,

d

P

*

4

*

7

"

E.

s

&

E.

3

g

U

-

H

*

h

d

P

*

J

»

x d

*

.

MO

M

94

l,

m

d

d

E

r

3

d

3

"

N

^

ü

"

E

L

A

&f:

..ww,».

2

^

E.

É

*

M

"

d

3À

Á

t

9^

"

&

4

u

E

P.

«

^

*

)

s

d-

E

"

&

T

b

-

vt

E4

d

p

x*

g

a

"

*

e

z

La

z

v

b

"

Pu

*

i

E

E

A

—

m €

M Ad

n

E

W

TE

E

i

UI

m

i

5

TU

Eul

j

E

iE

TE

HH

r

z

z

[

Es

E

z

Hs

dt

ss

i

5

i

Ef

z

s

—

-

iÉ

Y

F

*

t

CL

(i;ïzgïzzfïnzziææf;7

A.

D u

L//W-» —

AE E

ZAZel

X/Qææ*w

r m

äcä?/»cä&y

/;M«/-

AL À

u

B ^ —

f/?) &brw

Wf*f

S

5

EE

o

0097 4

N12«511726415 021

MLLLTERR TET

UB Tübingen

[

Buchbinderei

O. Hartt ,,-

THESIUM THEOLOGICARUM

DE

^

LL

Quas

zi 6xó

E*

'PRAE;.S'IDE

JOH. CHRISTOPHORO PEAFFIO,

IFURR ESRRC K i

Th;ol. D. & P- P. O.

Canmi Commilitones propugnalit |

Refpondens

M. ALBERT. FRIDER. HARRSCH, Amlishaga Francus,

SS. Theol. Stud. & Serenif. Stip.

A4d d.

Sept. MDCCXIF.

osEPHI Si1cMüNDrx

TUBINGAE,

hi.iccris ]

Magnificis , Nabzlz jmis ,. Amp!:/i:

Confultiffants atque Prudetitiffenis,

«y a 5 (CR

Inclvtz ac FHorentisfimz Libera S. R. Imp.

. Reipublice Efslin enfis

Patribus Confcriptis,

DOMINIS

CONSULIBUS

Ms i. M E

SYNDICIS.

SENATORIBUS,

T/urtmum Reverendo ac AAmpliffimo

Miniflerios

D O.MI.N.O

PASTORI ET DIACONIS,.

VIRIS

Auttoritate Magnificis, Geueris. Nobilitate [nlmdzdts,

r H EM £. — 2 JpAmüum. um.ccromemmdieum E. ss

Detirina Gravitate ac Rewremm

Maxim? Gon[picuis ,

Magnis Mufarum Fautoribus,

Parromsac Evergetis fuis aternüm devencrandis

colendisque

Hunc qualemcurque gratiffimi animi indicem

Pubhce extare vult, feque.fimul ac ftudia Sua

humillimé commendat

M. Alb Frid. Harrfch

Rclþ

od o AE G O -

-d3 CO EH

ctekockoeta ec o ce efo

ex

Y

ek ceek

x

A

$222:

H

2$929884

ER

$HRERS

—— D

ó

n

äk

&

$

.,' ..

LE

;4'

$39

$

Wäïfæäïäffäïï' GGG

u

Neois'eistee s

ex

t

;g

OCO u n

GHEITNIA E

L

/-?FS* z

"Ulciffima Chari-

3

T

.

V

tinia noftra fedes

€

M

$EL

Bellt füit noviffi-

(

P

25

N

/mi,in quouna o-

£

«*'(

N

4

.

mnium vox usque

"

1äzque

votum: Da pacem,

Domine,in dicbus noüris;quä

demum exoratà ac obtentà

Bellumtamenmanetaltà men.

te l'epoügm.

Ín pace enim &

meminifle malorum & de Bel-

lo cogitare intereft. Unde ad

velitationem

pu

blicam has

à

conícribi T hefes placuit. No-

fter fit clypeus, quo fine nulla

falus!.

U

THE-

- MBE .

THESIST

) Miïi:arc licet & Chriftianis;

De Bello loquimur, quod Magiflratus non temeré

nec ex ambitione, meráve avaritià ad fines impcerii am-

pliandos, fzd neceffarió,& juftá de causá,cum piá inten-

tione, debitoque modo fufcipit.

Tale enim Bellum

I. Congruit Nature principlis. Omzais patura w:/tcyü

confervatrix (ui , ut & falvafet & im genere couferveiur

f0 » inquit Cicero lib.1V. d. Fin. & pro Milone : Zec e/

v4tio doctif£mis, b necefftas barbaris, eó imos gentilibus, eje

feris uatura ipfa pre[cripfrt , uz omnem feiper vim , qua-

emique opepo[fnnt à corp

0r€ À capitts À vit fud propulfarent.

Jam ut Evangelium ufu folisya&ris, aque non interdi-

cit; ita nec jusnature abolet, quo du&ctus Abram ante la-

tam legem armavit vernas. Gen. XIV. I4. — Quis veró

Naturee €

dicat, Patrem credentium graffatum fuiffe contra, jus

2. Convenitcum jure Dcei voluntario. Ipfe enimbel-

la precepit, Num. X XXI. 2. Jof. l. 6. Jud. VI. 14. I.Sam.

XV.3. XXX.8. docuit;jPf. CXLIV. 1. geffit/ P£ XVIII.

30. Ex. XV. 5. & Heroibus Jud. III. 9.:0. VI.34. X1.29.

XV.14. & legibus bellicisinftruxit, Num. X.9: X XXI.

17.18. 27. Deut. XX.3.10-- Jof. VIIL2. ILSam.V.

23.24. tandemque infignibus coronavit vi&toriis, Gen.

XIV.20. Ex. XVII. 1. PC CXLIV.10. Prov. X XL 1.

Jef. XEL 2. pocnz loco Rempl. viris orbare fortibus &

bellicofis Tef: IIL. 1.2.. ipfique facere bellum minatus.

3. Competit Magiítratüs officio. Necenim Deus bel.

laad V. T. oeconomiam reftrinxit, nec prohibuitin No-

Yo; fed & in hgc Magiftratum gladio armavít vi

ndice,

L

R-om,

"r N-

Rom. XIII. 4. At veró gladius & bellicus '-;-fc gladius

vindex. E

4. Johannes B. quidad declinandam Dei iram faci-

endum ferió à militibus interrogatus eos non juffitabi-

re militià, (quod facere omninó debuiffzt, fi ea Deo effet

exofa.) fed.concuflionibus abftinere juffit ftipendiis mi-

cemella

litaribus contentos. Luc.lLI4. Exquo loco

[]

elicit& Auguftinus :52 Chréffiana difciplina omnia bella

culparet ,. boc patius silitibus confilium falutis pesemtibus

in Evangelio diceretur y ut Abjicerent armas feque militie

emnino fubirahberent. — Didium autem efl em : Neminem

conculferitu , mulli calamniam feceritis , fufficiat vobis ffi-

penudium vefIrum, quibus proprium Stipendium fufficere de-

bere pracepit , militare utique non probibuit ; cpift. V. ad

Marcellin. &.Lib. X XIL contr. Fauft. c. 74. Nifi bella à

bonis fufcipi poféut, Tohanues, cium ad eum baptizandi miw

lites vegirent , dicentes : Et nos quidfaciemus ?. veponde-

ret eis arma abjicite , militiam tflam deferite , neminem

pereutite , uulnerate , profferuite neminem. . Sed quia fcie-

bat €os , cum hac militando facerent , uon e[fe homicidas fed

miniflros legis & mom ultores imjuriarum f[uarum , [ed fa-

lutis publica defenfores , vefpondit eis : Neminem concuffe-

THis.

T. Hl f-m. 24.. V. f.m. 432.

. Duorum Centürionum fidem Matthzus coriemo-

ratc. VIIIL & XXVIL 54. . Pietatem Cornelii depinxit

Lucas. Act. X. 2. Milites Romani adeó nullius corruptio-

nis aut perfidie erant fufpedi , ut ipfe Paulus in eorum

acquievetit prefidio. AQ. X XIII. 0. 17. 31. . Gordonii

Czíarienfis Centurionis conftantiam atque Martyrinm

folenni laudavit fermone Bafilius. T. I. £. m. 40T. Quam

pia denique & devota fub: M. A. Antonino Militum fue-

tit Chriftianorum cohors , conteftantur & tonitrua &

DAG

uuþ:-g ( 4. ) sgun

—

À MeeA€$ À

imbres, queis prece fuà coelitus

Sonita de Db

obtentis totum illa fervavit Romanorum exercitum,apud

"Eufebium lib. V. Hift. Eccl.c. s. £. m.169. vi. & Danban.

Chrifleis. p. ozt. & H. Waf Diatribe d. ng'ane fulmimztricg

p:429-

6. Armis fervabat

ur Ecclefia Neh. IV. 14. & admini

ftrabatur juftitia. Judic. X X.18.

*

7. Accedunt $. Patrüm quoque füffragia. - Ao// exz-

fhimare,

fcribic Auguftinus Bonifacio cp. C€v 3- gemizem

Deo placere pafe, qui armis bellicis mmilita

Ly d biseratfan-

&us David, cut Domtinta tam magnum perbibuit 1eflimo-

nium, qui inquit : Benedictus Deus sneus , qui docez sma-

2

uus mcas ad prelium , in bis erant. ilius tesuporis plurimi

jufli. . Ia bis etiam erat ille Centurio , de quo iuquit Chri-

us : In jfraelpen imveni tantam fídem. '1Y. 11.£:837. Nec

non Bernhardus ferm. ad Milites c.3.

At vero milites

"7

r preliantur prelia Domini [ui nequaquam metueates

Aut

de boffium cede peccatum aut Je fuà uece periculum ,

4

uandoquidem mors pro Chriflo vel ferenda wvel infereuda

e

ä

gihil babeat criminis & plurimum glorie mereatur.

f. m. $31.

8. Ad hanc

lucem evigilavitipfe demum Slichtingius

à Bucowiz in Annotationi

bus fuis inillorum transgreffus

fententiam, qui Patriam defendere & in ejus defenfione

etiam , fi Deus velit, occumbere , rem facram & Chri-

ftiano dignam exiftimant. — - vi4. Refponf. Wolzogenii f. 114.

9. Ficulnea fünt reliquorum Socinianorum, ut & Fa-

naticorum pridemque Manicheorum adverfus Jus Belli

arma. Sienim Bellum in N. T. ideó gerendum non eft,

nec malo

uód fanguis humanus non eft effundendus,

atth. v.

ä

sefiftendum ; fed poti;üs & inimicus diligendus M

39. 43

"

as a VRT m

$3 Ri

-f-'.—.69 L Deus

$

39. 43. uticoll

igit Przipcovius in Cog. $.

bellum nec in

V. T. permififfet, in quo non minüs &

vindi&am privatam Lev. xIx.

18. Deut. xxxlI. 35. & te-

merariam fanguinis humani profufionem Gen. 1X. 6

prohibue

rat; injunctá juxtim & inimici dile&ione. Ex$r.

"

Quin imó idem re-

xxHI. 4. Prov. xxIv. 17. xxv. 2f

p(f[(:ll'x

Chritus : Qui fümpfer&-gladium , gladio peti-

.

mendat; quàm

bit. Mátth. xxvt. 32.5 arma potiüs coni

/

diftinet., latron

es enim ac homicide prafertim & com-

aliàs

munes cxcipiendi funt gladio certé non privati ,

dato uno homicidio infinita alia fequi deberent , fed

quem Magiftratus gerit non fruftra, Ex xxt

gladio ilio,

j

I2. Rom. xilI. 4« Ap. xII. Io.

Nec valet confíequen-

rt

&

Ha Atorx

ETA

iA

na Apoftolorum non erant carna

E. necarma Magiftratüs Politici fe aliter habent. Mul-

on eft

to minüs fequitur : Regnum Ghrifti in N. T. n

VT.

perficiendum armis , uti regnum Ifracliticarum in

vi & armis fucrat fundatum. Jef. II 4. x1. 6.8. 9. Zach.

4

Ix, 10. E. neeob alias caufas arripere arma Magiflra-

Zizania

tui Politico in N. Teftamento eft integrum.

uidem hzrefium nondum eradicanda funt vi & ferro.

Matth. xt!i. 29. . Hoftibus tamen publicis eft refiften-

dum.

Deinde Belli Duces expiabant animas fuas non

"At AE m

fed quod pepercerant foemi-

ob arma quz ceperant ;

nis. Num. XxXI. 15. 52.

Denique Davidi zdificare non

licuit templum , ob fanguinem temeré fufum , c. g. Uriz,

Gefüritarum , Amalekitarum ac Ammonitarum, I. Sam.

xxvlL. 9. IL.Sam. xII. 9.31. Templum vero Hierofoly-

mitanum condendum erat à Typo pricipis pacis, quo

nec in virum bellicofum, qualis David, cadebat, necin

N. T. bellis.derogat juílis, videetiam f Inbet B. Ofia

udri beol.

*

Cef. Part, F 55j*

THE-

-838 (6) 6887

As n i.

— — Ísá DugRumenenE UuUORP. dPuxmesii! GMOGNMTE epcses Em

OTHESIS H.

i

Hin

fis,

Be!lumgcrcrc jurenon tvant.um EcclIe-

ü?

fiaftico, uti Molinz videtur, fed divino

quoque prohibitumeft Clericis; folique

ei

4l

Magittratui competit Politico. Nam

I. Deus Magiflratum

gladio armavit vindice, qualis

Ü

maximé bellicus. Rom. XHII. 4.. Petro autem injunxit, üt

[44

Wi

gladium reconderetin locum fuum Matth. XXVI.52. nec

ti

enim armamilitiz noftre funt carnalia. 2. Cor. X, FR

2. Epifcopum effe decet nec 4otvere ia my, 1. Petr.

1

ü

IV.15. nec eavqy, fed apoacoy T. Tim. HL 3. Iec qui mili-

t

Zat, preefzrtim fi

1gulariter Deo, zegorzis fe mplicat feculi,

$. Ixm. II 3.4.

"

3. Nec Chriftusnec Apoftoli egerunt milites,fi regnum

meum effet de hoc mundo, inquit Chriftus, Joh. XVIII.

Sti

36. Miniftti mei utique decertarent, ne traderer Judais.

zi

Hinc ille apud wolfium : . us z07 £z Apoffolicis viris

( quales effe volumt) fhudia bec bellica veprebenderet , quos fíti

anguinisfervere omninbpre[entia im negotio veligionisynon

comvenit, cum e Chriflus ipfe Epifcaporum omnium, fed ve-

jä

vorum nonperfomatorums,anteftgnamus neminem unquam vel

gladio vel igue occiderit, fed ftnpliciter fateatur ,fe veniffe

non ut perdat animas, [ed [ervet.

Tom.41. JMemor.f-m.$$9.

D

li

4. Munia Ec

clefiafticorum , pradicare » baptizare;

orare, folari, &c. maximé abhorrent ab armis ac trucu-

ff

d

lentia. Nec manus;qu Chrifli propinantfanginem, cruo-

r

li

"us ub

amaDosm üxtcen Htl um -

- $2028

m

i d

I MA & u) ecmer

re polluere humano decet. confer, & Luc. XXII. 25.

HincRichardus Anglie Rex Philippi Epifcopi Belluacen-

[e.

fis, quem cum belligerantem cepiflet, loricam repofcen-

ti Pontifici Coeleflino mittens hec addidit verba : Vide,

ng

beatiflimé Pater, num hec fit tunica filii tui.

Fidearsr &

uc

eid uen'äu)*.cv Ecclefiaflicum Epifcopus

Mile: Ziegleri 5.6« Heideg geri

d. Epifcopis, Bellatoribus Oratzo.

$. Sacerdotis eff populum monere , monmovere arma, non

jlis

clypeos. ufurpare, nom wvibrare lanceam , mec arcum tendere

Jüt

ncc jacula mittere, quia gladium mentis mon martis teuct.

C

Ipfrus enim vita im contemplatioue Spiritüs mon ip atlione

nilitari confiflit ; inquit Chryfoft. hom.IV. d. verb. Jef.

«t

T. 1. £, 536. & Ambrof in Orat. in Auxent : Adverfus ar-

4, snilttes Gothos quoque lachryme. mesargma funts talia

jj

222

€1

n

E

fumt munimenta [acerdotis, aliter nec debeo uec po[[sm

![I,

refffiere.

T. H A, m.123.

üfti

6. Militum é choro Chriftiqg; ovili profilientium

Stipeadium mors eft plerumque turpiffima e. g. Zvvin-

Ill

I

glit, D. Chamieri, Gerholdi, &c.

J

lt

. Decret. Diftin&. L4 c. $, Clericum : Qw difceetz

iil

unt milites feculi À militibusEccleffeynon comvenit militibus

11]

Eccleffe silitare feculos-nec, quod ad. effuffonem fanguinis

Jl«

neceffe frt, perventre.

Plura uris Canonici fffragia. vid. ad

77

Dogmat.Protefl. p,77.

j

$. Thomas Sec. Queft, XL. Artic. Il. Concluf

Bellicaexercitia mmaximas zunquietudines babent. Unde znul-

Ih

1um impediunt à contemplatiome divinorum c laude Dei c

(

u

oratipne propopulo.. Oznmes Clericorum ordines ordinantur

ad altarts miniffevium, in quo fub facramento repra[enta-

2

tur pajro Chriff. Et ideo mon competit eis occidere vel effun-

s

dere

-«52 (

lais tpamtsteuti Rn us uancniooh o um o

Uf

—

dere [anguinem, fed magis 4]2- par atos ad propriam fanguinis

effuffonem . pro Chriflo. — fol.us. g.

:

211

9. Baronius fub Ann. DCCCLXXXVIIL VZderi potuit,

inquit, 4aze enonffrofum, quod tàm Ep-z'fiaþi quàm Abbates

LU

armati ad bella procederent, im bofles irruerint , cederent.

H

zpfos eb ab zpffs cederentur tanqnam [acrarum camontm via-

[

latoresye muneris pafloralis & nominis defertores deteffaa-

li

d;. num. 2.

J

I2. Adamà Conzen quidem excipii: .,QM/I' verü ge-

ht

bis proleeitimis moftris aris e templis pugnare non liceat,

jj

cum i» Domini familiá duo gladii fueriut. lib. X. pol. c.1

p.739. Verum enimveró Chriftus non emendos gladios

T

fcd inftans periculum fignificare voluit. — fuxra ipfum Cor-

An

uelium a Lapide in Luc.f. m.224.

bu

THESIS III.

ol

b

ft;

In Militia Chriftiana partes Paftoris

fc

Caftrenfis magno funt ufui.

p

EY

Nam L. Pralufit illi olim Undtus B:lli cujus praci-

puum munus erat fcrmone Patrio animum addere mi-

Y

litibus Deut. xx. 3. 8.

lt

Pl ra de Sacerdote illa tradunt Carpxov.

in c. F. Thecr. t8. d. 7zfre Keg. & bzkbardi p.368. W agtn 24l in Cap.

FH Mifchbue p. 832. Tof. d. Votfrnin Pug. Fia. Raym. Mart. Part.

1. Difl. HU c. u.fm.70g. Buxtovf. Lex.Talm.f.1267. Cttnaus

d. Repl, Hebr. lib

1Q6 . 107.

EE QidoD p g. G szfc lb. 1. ;'fþ.tf

o

2. Eodem fine preconem quoque cafltrenfzm adcefle

epo:tet militibus ut animus ipfis ceftatae fiduciaI Par.

ani

XLiI, 12. 1I. Macc.vilt. I9.19. 20.

ïfm

3. Proc-

Ls

D

u 10 Sä'"

ii

3. Preco bcllicus- pradicare chct verbum divinum,

2. Macc. v1II. 23. & 1. Macc.2. v. 62..

lif,

4. Adminiftrare facramenta.

Carolomannus Fran-

(jO,

(

corum Dux Anno Chrifti DCCII. edidic edictum hujus

7)

inter alia tenoris ? Newo faeris initiatus divinoque migi-

Jflerío mastipatus arma ommzino ferat , aut ia bellum aut i

dl

boflem fergat : Unus Aut ad fummum . duo Epifcobi delecfi

Wagia cum futs [acerdotibus. Principem comitentur a

M

bella, SACRIFICANDI comprecandique cau[defc. apud

if

Joh. Aventinum fzzal, Bojorum lib. LU. fol. m.293.

is

$. Preces agere publicas, qux potiora Ecclefiz arma.

1. Macc. 1v. IO. 30. vrr. 4O. 41. 42.. IT. Macc. xrrr. IO. II.

n

SIVTS. xv.21.22.23.

Sic & cum Chriftianis Principi-

bus Militibusque & Epifcopi & alii viri Ecclefiaftici

olim in caftra proficis cebantur. e. gr. de Epifcopis , qui

vixerunt fub Conftantino , refert Eufebius de vità Con-

1$

ftantini lib. IV. c. 26. & de Germano, Altiffiodor : Epi-

fcopo , Paulus Diaconus, lib. xv. fimiliaque exempla

paflim extant in Gallicá Hiftorià , qu& videri poffunt

l*

apud R. Gaquinum & P. /Emilium , nempe ut non tam

manu quam precibus adverfus Chriftiani nominis ho-

hr

ftes pugnarent.

h

6. Dehortari à pecc

l.

?

x

atis II, Macc. xir. 42. Deut. XXIIL

Y.14.

E

(/f

*

. In publica fcandala decenti inychi zelo. Num

XXXI. 15.

:

8. Cum ita munia Paftoris Caftrenfis fpiritual

1

la 'ünt,

lc

fs

arma ipíum ferrca minimé decent.

vid. Scottau. Biblio-

thec. P..czrt. Ilf 930..

x-

LE

B

THE-

CINEDuRUSA DMOSROURE Geruu uiirme um

« $33 (0) St$«

p

:

TH ESIS IV.

jrfte

culu

Principi orthodoxo per fcIicctiniu&ä

dic

bellidefensivi caufa, cafuve fummz ne-

?IO

ceffitatisalio abadverse quoque religios

at

lum

nishominibus petereauxilium, hoc nisi

u

majus minetur periculum.

Q9

Nam1. coníervationem füi ipfa lexnaturz imperat;

jut

&wm nobis Lex natura, inquic van der Mylen, facultazens

M

atribuat quibuscunque medüis nosmet ip[us ia fecuritatem af-

&i

hgä.rere- - ergo- nec illicitumy [i veremur, ue nobis uoceat "uie

C&gä

eintus, velalius aujusfortaffe fufpicamur nimiam potentiam

j

& paratum ad gocendum animums cum.eo fedus mmire,ut al

quimimetu-vacui trauquilliter vitam traducere liceat.

li

2. Sicut Evangelium non abolet politiasinquit B. Zent-

;

inj

gtav, itagibil impedit gua minus m cau[a bel'ijuflà orthom

fci

doxusdeterodaxo adver[us orthodoxum opem ferat. uema

ub

adimodumompnes bomines citra religiomis 2utuitum, commu-

[

sii juris naturalis uinculo [ub divinocopulautur imperio ad!

[

unpiver[alemquaudam focietatem e cvitatem,cujus Redfom

m

Deus fit, couflituendam; ceualibi docetur : Tta religse per f&

ii

gon impedit, quo: minis, utà alias boma ab bomine auxilia:

bumanapetere poteft, ad. fua.afferenda jura contza vim tajue

ad

am; itacb imbello idem liceat.

Quo minus enim. ortho-

doxi delictaab heterodoxo, qui adverfus illagsboc momine

f

f

jns habet, vindicentursortbodoxianon impedit, cum-quohboe

zomine & orthbodoxo ff res ad. eundem etiam pertinet , (&

pol

hi

gwwggre Llfft- iä&mmaæþri "Div. p. 233

T

u

Ébecundie osesripon

A

& infidclibus in-

3. Si fas eftChrifti

ànoso pem ferre

jufté oppreffis, ex. gr. Turcis vel Judeis fi i vitze peri-

fla

culum vocentur à Chriftiano, cum juftitiam femper vin-

dicare liceat , maximé veró juvet , fiexindé occafio &

lt«

propagandi inter infidelesChriftianifmi commodiffima

f0«

aperiri queat, nefas non erit in pari cafu opem infide-

lium & implorate, — vi4. Darfch. Tbeol. Mval. p. 252-

u

4. Non eff iniquum,inquit B: Hülfemann./f Magzffre-

£u5 orthodoxus heterodoxo opituletur iacausá belli juftà ad

verfus ortbadoxum hoffeu, ut e. av. ig voinduatione rei in-

dHat,

3uffe ablate cc. Subditi autem ctiam tenentur militare fub

7474

Magiffratu beterodoxo juflam belligerandi caufam habente

Wy*

adverfus orthodaxum.

-Quia delitfa publica jure nature

U

& gentium etiamin orthodoxis

puniri debent. Ez. XXIIT 4$.

d

judic. XFIL Brev.cap. XX. $, 19. D. 994«

ib

. Si inbcllo befliis uti licet,fiadfeterrasque fuas

jufte defcndendummilites legere licet & infideles, fas eric

ente

in juftà caufá inquetutamen fui neceffarium Regem ad-

ii

fcilcere vel principem quoque infidelemi,quo pacto Mac-

iL

Cabzi foedera iniiffe videntur , cum Romanis atque Spar-

fb

tanis, l. Maccab. VIII. 20. XII. 1. & feq. X. 18.25. II. Macc. XI. 34«

044

uz exempla ceu à Dco nullibi reprehenfa Calovius pro

t

hác thefi ipfe adduxit in Bibl. illuítr. 7.7.

"

mutatá (ententià improbet. 7. 1. f.272

f 422 utut mgx

fl

JH

6. David in capitali Saulis perfecutione confugit

i

ad opem Regís Philiftzi. I. Sam.XXVIL a. , Quod quidcma

jf

factum Brentio acS. Schmidio haud adeó probatur. No-

Ts

firo tamen B. Ofiandro videtur in contrarium opponz

t

poffe , Davidem z peccaffe, tam quia anteà reprebenfug

"

mon cfHycum fugeret ad Meabitas, nec enim illi minus erant

Wlplatre quars Paleftni, Ti

quia etiam alij vi ac geceffl-

.

j8

B

iate

—

43 02) Bbf

m

£ate coact i of&»i ab ethnicis implorarunt &f Ad eos conftgim—-

da inopie fu& aut etiam incolumitati pro[bexerunt. Potest

exemplo Abrabami , Tacobi , Abimelechi , Flie , Elifzi, Tere-

ia imo ipfrus Chrifli oflendi-Tum quia David eo temporeha-

flem babnit potentt[[snum & tribules ingratos cf» infidos, nec

H

femper eiver[andum erat inpericulo. Tum quiauon tautum

L

fbiprofpicere debuit, fedetiam [uis familia puta, viris, ques

ecum babebat, snilitibus tot per[ecutiomum nuuero fractis.

füb

Tum quia ita imponi potuit finis peccato Saulis, ut. defineres

fita

perfequi Davidem.f.h.1.f.219.

. Idem, cumfuis tamen cautelis, volunt.ex noftris

Theologis Gerhard. d. Mag. Pol.$. CLVL£. m.29;. F. Bi-

X

li

denbach.in I. Sam. £. 415. B. Ofiander füpra laudatus, Part. V,

ln

Th. Gaf. p. 74;. Dn. Cancellarius Jeger, in Ob(erv. in H. Grot,

mqt

p.58:. & Dn. D. Hochftetter, in Coll. Pufend. p. 435. ex Refor-

Pri

matis W. Zepper.d.LL. Mof, forens. lib. V. c. 6. p. 306. & A-

Pud

mef. d Confc. lib. V. c. 32. $, 15. p.55. ex Romanz Ecclefie Dd.

Becanus, T. 1. Opp. £. 38y. IIf 81.

lc

8. Fx dictis apparetfaci

lequidad contraría refpon-

cef

dendum fit argumenta , quz P. Martyr in Judic. IV. 17.

urget, interdicta quibus feedera cum Cananzis excidio

(ix

quippe devotis inhibebantur,Ex. XXIIL3:.Deut. VIL;.nemi-

wl

nem amplius obligant poft füblatum peeóroyoy. Eph. IT. 4.

W

Feedera etiam Aflz ac Benhadadi z. Par. XVI. 9. Ahabi ac

Qd

ofaphati, ;.Par.XVIII. 3. Deo erant idcó exofa, quod im

cl:

bello illud offenfivo hoc autem minus neceffario pange-

",

batur. - Quod infideles (eepe etiam infidi funt, & foede-

ratos infelicitant magis quam juvant, id fit, per accidens.

Bi

Nec enim proborum quoque feedera mutuaque in bellis-

lp j

auxilia femper aufpicata funt, nec femper ipfi Chri&-iani

(

fatis fidi, vid, R/wer. in Hof. T. I1. f. m 642.

p

*

THE-

- (x* gb

p ——l QÓ ,

d

THESIS V.

"

T

hi

Magiftratui politico religionem armis

nt

u

nonquidem pro

pagarc)tamcn tutarilicet

ac defendete.

INf

!

Fides in fe quidem nullis eget armis vive corporali,

71

fubditi tamem ob illius profefsioneminiqué prefsi à Magi-

firatu fuo contra vim illatam funt defendendi.

Nam

trïs

1. Magiftratus Politicus eft bono fübditorum;Rom.

Di«

e

els & externis civium

XIII. 4 quod non decorporibus ma

M

bonis quam de animabus intelligendum , quas hzrefibus

(f

inquinari Deique cultum contaminari;ferre non poteft

f-

Princeps tabulz utriusque cuftos.

v. H.Grot. d, Imp. S.

Poteff. circa, (aer. c. LI. $. a. p. 36.

d

2. Magiftratus politicus gladium non gerit fruflra,

l.c.E.vi vimfidei etiam fübditorum illatam repellere ne-

)

ceffum habet.

v. D. Rechenberg.Diffvt. Háff. H. p. 416.

[?

3. Antiocho Ifíraelitarum & aras & focos adorto

dixit ludas Maccabzus: Nobis pugnandum cít pro ani-

lip

]l

mabus noftris & pro Legibus noflris. z. Macc. 11 21. Pari-

ter Conftantinus M. adverfus Maxentium & Licenius

&

adverfus Maximinum Religionis Chriftiana hoftes Ec-

Iit

clefiam defenderunt.

vid. Enfcb. H. E. lb.1X. c. 9. G u.f-

R, 258. 36 4.

v

j

4- Auguítinus epiG.L.ad Bonifacium z Maxzzianus

lo

Epi[copus Vagienfés auxilium petrott ab Imperatore Chy iflia-

h'g-

z0 uom tam fui ulci tendi caufa quam tuende Ec'(!gä&? b

n

crediia.

O uodfi pratermififfet noneyus fuifet landanda

patientiayed neghgentia meritomgpan da.

JNegue ezim e

E.

j

4po-

-

stpaffoles Paulus vita fua tranfitoria von[ulebat, fed Ecclefie

tum

JDEL, quamdo contra tllos , qui eum occidere confpiraverant

eonfelium illorum tribuno ut proderetur effccit. Uadefacium

&5l ut eum ad locumy quo fuevat perdacendas dedaceret mi-

fun

n

des armatus , ne eorum pateretur infidias : Romaues etiam

deges ioplorareminime dubitavit , ckvem .Romanum fe effe

[j

proclamans, quos tum affligi verberibus nom licebat. — Ipem-

Imo

que ne Judais eum interimere cupientibus traderetur , C

H

faris propofcit auxilium, Romani quidem Principis [ed uom

Chr if iani. Ubi fatisoffendit quid facere debeyentpoffea Chri-

[r/,

fl difpenf:

[$1

fatores, quando Imperatoves Cbryliwqas periclizan-

Yu5]

4e Ecclefíd veperirent. T. H.f. 220. 221.

3. Qauf: X Xitt, c. 3. Noffri adverfus illicitas & priva-

Gto

[ib.

zas veflrorum violeptias(quas & vos ibi,quia talia son fa-

eztis, doletis & gemitis) à poteflatibus ordimatis tuitionem

fis

Pto

petunt ,non quá-vos per[equantur y [ed quá fe defendant.

g.m.282.

h

6. Quod de Chrifto& Apoftolis objiciunt weige-

Z

fiani, illos non armis, fed Evangelii preconio Chriflia-

rlam condidiffe Ecclefiam, fuoque doctrinam obfignaf-

cni

L[a

fefanguine, id alienum eft, cum hic defidenon plantan-

dá nec propagandá fed tutandà, nec de hominibus priva-

»

LU

£is, quales Chriftus & Apoftoli, fed de publico Magiftra-

tü, qui folus gladio armatus eft, agatur. — Adeó autem

cum charitate hocnon pugnat, ut charitatis potius fit fi-

dem (anüis femeltraditam confervare & fübjectis pignus

iftudillibatum tueri. v. Croc. Zdzti-Veig. H. p. 245. G feq

Y

»

THESIS Vk

E

[

Fides przfertim jurata eft & hofti fer-

W

I Enim

vaq d.

-$s3 s. C$e

inmeve

[ s

P

df

L Enim , Nomen facrofan&tum Domini incerpæiï?v

hf

tum nunquam eft violandum; I ev. xix. 5.

du

2. Idem infert& Jus Gentium...|. Verba enim tefferze

p

funt humanzque focietatis vincula jure etiam gentium

fith

erdinata ut per ia communicatio peificiatur , adeeque

)uln-

f

nequaquam rn poteftate noftrá eft per illa fallere,

/777

imó mentiri cft intrinfecé malum.

vid. Der(th. Tb. Mor:.

16

p.35o. & B. Zentgrav d. Tar. Gent.p. 223..

77

3. Hoffes qui fuut, homines effe nom deffumnt. At bomines:

djri«

ginnesquiad rationis u[um perveuerunt capaees funt juris

[l

&x promtfo ; inquit H.Grot. Eib. HI. c.19, $.2. pam.858. frenigm

jus idindubium vocetur, uti fit ab Illuftr. Kulpifio in Coll.

T^

Grot. p.172. vel limitetur, quod imultis tentavit. Pufend.

1 i«

lib.1, Elem.]. U.. c. Xil. $. 22.p.m.159. necullaamplius promif-

MAT

fisdabicur fides nec ulla amplius pax per pacta & rcci-

hunt.

proca promiffa ftabilietur, fed perpetua potiüs diffiden-

tia, cedes ac bellum perenne, uti annotarunt folerter

Ziegler, acDa. D. Jzger, p. 680. & 681..

Ht«

jflia-

4. Joíüa fidem Gibeonitis juratam fandé fervavit,.

gnaf-

& 1X.18.19.20. Quodipfi Deo quam maximé placuitifraé-

|(afi«

litas aiiàs tam miraculofà victorià non fuiffet dignatus,

flVde

€,.X.13. nec fidem . sllam à Sanle demum ruptam plagá

ifra

adeó diuturná vindicaffet, . Sam. XXL.1.2..— vid. 4mbroft

Bib, U. d. off. c.10. 1. 1.f.82. A ngufl. Quafl. XUl , sp Tof. T. W^. Y.2$9..

Qtem

(t f

B. Cfiaud. £a H.Grots p 265- D?dekg;m. Coz[. E. 11.f. 276.. - Riuet..

d. Lf.m, 90 ILf. 165. D

enus

. SE contrario Divina Nemefistrifüiffima in illos in-

3

£ d

m

em hoflibus datam temerarünt, e.gr-.

vexit rnala, qui

in Hofcam , 2. Reg. XVII. 4, Sedekiam, Ezech- XVH, 19.. &

Uladislaucn Hun

a

garix Regem?,qpod illius quoque loqui-

fete

gurEpitaphium z "

u

Romue

z

d2 16. g&g«- ]

-, » m

piii

Romulidz Canrias, ego Varnam cladclnotavi: ,

Dr

Difcite mortales, non temerare fidem.

t

Me nifi Pontifices juffiffent rumpere fcedus,

f

Non ferret Scythicum Pannonis ora jugum.

6. C uapta autemjmfiitia ff ,ex boc 2ntelligi potefl , quod

f

ztec locis, gec perfonis, nec temporibus excipitur, qua etiam

a«

boffibus refervatur : ut. ff conflitutusfft cum boffe aut locus

Ya

aut dies pralio, adver[us juflitiam putetur , aut loco pra-

fid

UVeBIFE AUÍ rtespore.

Hxo Ambrofius lib.I offic. c.29.

21

T.Lfm.18. Necnon Auguftinus Epift. CCV. ad Boni-

facium: Fides quando promitiitur, etiam boffi férvanda

€3? cogtra quem bellum geritur. T. 11 f m. $34-

U

ft

7. Cafus qui in contrarium. à Bccano T. I. opp. f.

ii

365. 6. fingitur , nullus eft, de Principe Ecclefiaftico qui

tidem hofübus forte hereticis à principe feculari factam

bt

rcfcindere poffit, nam Chriflus dicit : Principes gen-

d

&

tiom dominantur , vos autem non fic. Luc. xxi1.25. 26.

v.D. Offaud. in H. Grot.p. 1519.

8l

il

THESIS VII.

p

X

!

Infidias injufto hofti ftruere ac &rätc-

gemata fas.eft.

Hoc probatur r. Divino Juffu, nee enim ad men-

dacium nec ad date fidei violationem bellica referri

ftrategemata poflunt , hec aliàás: Deus qui veritatis pa-

rensoforque omnis mendacii eft atque vindex , nunquam

probaffet, nedum függeffiffet. Jer. LI. 12.

Dicit ipfe

jofux vin.2. Pone infidias urbi poft eam ; & Davidi

num

i i Edj la. ER

$33 07)86b-

sst

num Philifteos adoriri debeat , confulenti refpon

dit :

Diverte à perfequendis eis , poftea aggredere cos, pott

terga murorum. 2.Sam. V.23.

eid. Schottan. Bibliothec. 11.

|

f st.

2. Exemplorum probatofum' cenfü : Abrahami ho-

| .qrmd

^A

flesadorti infidiis, Gen. xiv.15. Iíraelitarum qui,cum

licus

accepiffent & pugne mandatam & promiffionem vidto-

riz, infidias urbi ftruxerunt Gabaa. Judic. xx. 29.. In-

j

)j

fidiatorum, quos ipfe Deus nutu fuo adduxit, 2. Par,xx.

(ont-

22

vid.«* Dz. Rechenb.Part. 1. Diffrt Hill.p. 286 feq.

7

3. Ex Jure Gentium : Delgs ap vvirtus quis in boffeve-

quirat ? inquit Virgilius I, ZEneid. v.390. — Et »salfo di-

ertmine virtutis ap. doli profher omnes bellorum laudan-

p f..

Inr Cventus $ bes dmnianus Marcel. Hiflor. Lib. XPA.

! ql]l

a

4 Strategemata fünt prudentiz bellicoe fj peciminalau-

de non vituperio digna. In urbem potentum afcendit

Xl«

46

Sapiens & dejicit robur fiducie ejus, Prov. xx1.22. Etfi

arte fimul & Marte bcella gerenda fünt , potiora tamen

illa videntur, quz menteac ratiene quam que vi& cor-

pore efficiuntur. Hinc & preftantius ipfe Pericles effe di-

xit; ingenio hoftem & ratione quam férrovincere; vi4.

(

Renfueri Thefaurnm Bellicum p19o.

$. Id fiepe dictat ctiam neceffitas ut que vi apertá non

poffumus,tentemus infidiis,quando nimirum potentiores

olu

funt hoftes & numero przvalent, juxta illud z»av£ecoMs-

atl

voy 1 Ubi pellis Leonina non fuffcit , vulpina afftmenda.

M

6. Sapius per Strategemata victoria ex parte victi mi-

1atfi

nus deploranda, ex parte-vi&toris, minori fümptu ac

labore parta, ex parte Uutriusque minus cruenta. fuit.

pf

adi

Hinc Lacedemonii hoflibus per Strategema fuperatis

jurti

Marü bovem facrificarunt, vi autem deletis, modó gal-

€

lum

rl (Iä-) $bb

làm, cujus hanc-ipfam.'?cddit rationem Plutarchus in

A&

inftitutis Laconicis, quod arwe rem expedire quandoque

1

praftetq

*

uam vi agere ac aperto Marte.

yll

LUE

ferz, fi latrones,fures no&urni

& facinorofi qui-

dias capiuntur inque vincula magis impuné

vis per infi

Afi)

trahuntur quam

vi apertà , & iis nihilomeliores hoftes

Q

l

iniqui pariter per infi

dias & Strategemata obrui poflunt.

I

vid. Lips. lib. V. Polit.c.i7

LU

9. Auguítinus Quz

(t. X. in Jofu. Cumjuflum quis bel-

vul

lum fufcepit, utrum apertà pugná uirum infü

diis vincats ni-

- Tom.1v,f. 7- 288.

du

biljuflitiam intere

9!(

9. Objicitur gr

i

atis Chrifti didtum :

Altcri ne feceris,

uod tribi fattum no

Iles, Match. VII. 12 Neminem veró vel-

le infidias fibi ftruiac ftrategemata; Lex enim illa non de

bus

M

voluntate quavis intelligit

ur , fed de illà potius, quz legi,

rationi & ftatui convenienter no

lit aut velit hoc vel illud.

$

Aliàs fervo fi vellet, infervire oporteret herum. Reliqua

tut

quz opponi folent,

contra perfidiam potius ac mendacia

dver

fus infidias ac ftrategemata. Quod

a

militant, quam a

Tut

enim dieunt, frau

dem dolumque à viro bono abeíle

feí

debere , quia fidelitati ac

veritati repugnent ; id nihil

Namementita c. gr. vexilla,

ff

contra ftrategemata facit.

h

figna, facta &c, quae neque ex naturá

fuá neque ex infti-

tuto vel certo pacto hanc velillam fent

entiam inferunt,

ql

non funt ejusdem naturz cum fermone, adeoq; rationem

/í

mendacii habere nequeunt. v.J4sef. C C lib. V. e- 33 p. 356-

7

THESI$S VH

[//7

[

MilesquiPrincipem in bello manifefte

f [

injufto juvat; inconfcientía cft minime

li

tutus.

&

1. Quia

ian ]

gyvszesef^ 1390

-HBCHIBMM

:

—

m ag

ü5:1n

I. Quia Dei, cui magis obediendum quam hominibus

ioquc

Ad. V. 29. Obflat interdictum : Ne occidas. Ex. XX.i.

2. Ad nullummalum;nullum turpe,nullum peccatum,

:

iqui

ulla eft obligatio.

pune

3. Si fervusnon tenetur Domino iniqua moraliter

oflcs

imperanti obedire, etiam miles ad illud extremum non

lünt.

obligabitur. Conf. 1. Sam. XII. 16. Ex. l. i.

. 4. Aliter decidunt pleriq; , fi miles fit fubditus,de bel-

17!

li injuftitià non convi&usjilliobfervandam effe regulam

j If*

vulgatam: Zeze cerzum ,relinque iucertum , fed in rebus

dubiis tutior idieyyaporiy vox eft íuperiorum. Deut. XVII-

*

if

9.10. V. Stberz. in Brev. Hulfem. p. 1629.

vel-

: $.Nontantum locomotiva, fed ipía 425:4 (cum omni-

ndp

bus füis opinionibus mentisque fcrupulis, Syr. III, v. 9.)

:g]]

Magiffratui eft fubdita, Rom. XIIL:. vid. Brev. Half. C'.jXX'

O.

$. g. p-72. 6 9-

6.Subditi non tenentur examinare caufas belli, fed

ll]ä

(cia

tutó pugaare poffünt, committentes f& defenfioni Prin-

od

cipis, quia nec fieri poteft, necexpedit, ut ratio negotio-

(e

rum publicorum omnibus:de plebe reddatur , nec per-

hil

fcété obediens difputat, fed paret. «i4. B, Ofrand, in H.

Grot.p. 1285.1287. Lamb, Veltbufium, diffevt. d Princip. jufli & de-

e

j

l

eori & -Amef. E. P«E3Z.

. Augufítinus , contr. Fauft. Man. lib. XXII. c. 7;. Ne Z/ud

lb

quidem(bellum;)4uo4 bumaná cupiditate geriturymon [nnm

zucorruptibiliDeo, fed nec f anct is ejus obeffe aliquid poteff,qui-

f

bus potius ad exercendampatientiam ef» ad bumd'iandam anpi-

mamferendamque pater aagn dif iplimametiam prodeffe inve-

mitur efc. cum ergo vir juflus, fe fortà fub regey bomine etiam

faerilega militetyrecfe po[[st illojyubemte bellare civicepacis or-

dinem [ervans,cui quod yubetur, vel mon effe comtra Dei pra-

eeptum cer um effy velutrum[tcertum nom efl ità ut forzaffe

2

4242

T

83 C0 ogale

[.d

asl X tiitagen.

veum vegem fatiat iniquitas imperandi, inmocentem autem

ceam.

militem ofteudat iniquitas [ervoiendi. T-VI. f-m.433.

àMa

$.Luther. d. Militibus, queftionem : An in ftatufa-

tsl

lotis verfentur? ita decidit: Iz dubiopreferendum eff cer-

nitus

tum mdndatum divinum de parenda, incerte quaflioni de

at

objecto licita velilticitod eftin foro confcientix preferen-

dum eft liquidum illiquido. Cum Luthero faciunt Ger-

hard. L. de Magiftr. P. $.399. f. m. 689. Hülfemann.

Breviar. C. X X. 6. XIV.p. m. 689. B. Ofiand.in H. Grot.

poü

p.1285. vid. tamen & Bald. CC. p. 881.

I

9. Idem vult Pufend.d. J.N.lib.VIII. c.x. $; qwis pofzt4 li-

3147 ]

cet juflitia belli, dubitet mum fatius fs injuriam veipl. illa

zAm negligere aut condonare, quam bello exequi 5 i5 [ciat nul-

nf

lo modo videri Tufficere hane cam[arn, quare civis poffet impe-

río civili obfequium denegare, ejusque rigoremin fe irritares

qui

fn.

quiajudicat, ab eo adverus alterum non ob[ervvari virtutem

aliquamycui vis imperfect.e duntaxat obligationis ineft. Adeo-

que tut iffmum fuerit.fretvis bic fEmpliciter pareat fummum-

[(4/77

que imperantem (uper uffitiá belli Deo rationemreddere per-

mittat.p. m. Yo89. Nec aliter fentiuntin H.Grot. Ziegler.

ïn SI

P. $15.ac Illuftr. Kulpifius, p. 123.

4

1O. Ne vero

h3

didum Rom. XIV.23. .9wicg

uid fine fide

R

fít; peccatum eff, hic objicias, fciendum , quód fides nul-

Di&a-

D

libi di&amen conícienuz notet, E. nec h.loco.

men conícientiz & omnibus infidelibus eft commune,

ex quoetiam peccata procedunt. Fidesecontra h.l. lau-

dacür , ex quà nullum peccatum, quà qui caret conde-

àni

mnatus eft, v. 23. que eft z9upoQoe/a , vers. 5. quam habet

non nifi frater, vers. 23. DEO ob id gratus , vers. 18.

$

[in

Adeoque fides falvifica in Jefum Chriftum mortuum &

4l

refufcitatam, vers. 9. inquo unicé cognofcimus , qux

ü

Ut ta-

m-ux-lcia,vpræcic—ptþa;,— Dcoquc grata, nec ne; v. L4»

ccam

IT

d dl

dÉ Cs Hs

Afty

ceam,quod loquatut Apoftolus non precisé de actiónum.

tf-

à Magiftratu preceptarum five executione five omiílio-

J ar.

ne, fed principaliter de actionibus indifferentibus divi-

inti d

nitus mec precoeptis nec interdi&tis , e. gr. comcftione

carnis; oleris, &c.

feren

THBAMIS. EX

t Ger-

Tann,

(irot.

Gaufz Belli juftz przter jam ta&tas,

potfunt effe plures, nempe

jtáli-

I, Salus fübditorum. Jof. X. 6.7.8..— vi4. H. Groi. d.

l. ii

jur. B. & P, lib. H.c. 25. $. . p.m. 618.

( iil-

2. Liberatio propinquorum, Gen. XIV. 14.

-Qu£

z0n Vepellit iujurtam à focio , ff poteft , tam eff im v

210 ,

impe-

f/Afly

quam ille qui facit ; inquit Ambrofius 1. 1.

offie, c. 6. 7.1.

AUR

fmcin

Attt-

3. Accepta contumelia. 2. Sam. X. 7. & (eq.

Til

. lllata noxa, Num. XXV.17. XXXL3. « L.L.

Chema. Part. L. d. vinditlà publica, f.m. u2.c* féq.

titr-

gler

2. Sam. IIT. 1.

. Violenta reialienz detentio. r.Sam. X X.X.. 16. I

6. Pertinax rerum que neceffarie funt gentiumque

ijit

jure debentur, negatio, . gr. tranfitüs. Ex. XVII. $. 5.

; nul

Deut. XXV.19. Num. XXI. 23. 24. Judic. XI. 21.

)ida-

7: Rebellio: 2.Sam. XVIIL 1. X X.21.22.

unt,

8. Tributariorum defeio. 2. Reg. III.5. 6. t9. Jer.

lat

XXXIX. $. ad quem locum B. Hülíemann fequencia

nde-

abet

annotavit: Tjpum equilpmi judicis geffft Nebucaduez.ar ,

s Ig.

quod Zedekiam in prefentilfEmo rebellionm flagitio deprehen-

fum judicialiter tamen comvincere l- copdemnare vvoluit ,

m&

«d imitationem [upremi illius judicis , qui quauquam na-

quv

t

vilfet , Protoplaffos moftras lapfos fuilfe , primum tamen ci-

vt

Ceanl

Tévit illos ; Adam uli es ? Gen. I 9. Deinde inquifr

quis

*

.;Q»zs;s(,zz)sæ«»

-

quis indicavit tibi ?. v

eys. 11. 3. €omvicit per proþriam

confiffonem , u. 12. denique condemnácvit , vers. 1. feqq.

Commeut, p. 788.

THESIS X.

Econtrario illa potiffimumarma funt

maxime iniqua, quz

I Temeré arripiuntur ac fine juftà cauää, P( XXXV.

7. CXIX.161. tantum ex cupidine przdz. 2.Par. X X XII.

I. vel gloriz 2. Reg. X. 17.31. Hof. I. 4.

Vel 2. Vertuntur contra Principem à meré fubditis.

Potcftatibus enim , etiam a/oAuie , qualis illo tempore

erat Nero,omnem fübjici apimam,& Paulus voluit, Rom.

LJ

.

Ppesxam o f Z À M. X ——

XIIL r. & Petrus r. Ep. ll. 18. Hinc & Tertullianus

Chrifliautus uullius eft boflis medum Imperatoris ; quem fci-

ens à Deo fuo conflitui neceffe eff, ut & ipfum diligat e* re-

vereatur c& beuoret & ([alvum velit cum toto Romano Im-

perio ; adScapul. £. m. 552. quibus illud Bellarmini re-

tundimus : Jvog licez Chriflianis tolerare Regem infidelem

vel bereticum , f£ ille conetur pertrahere fubditos ad fnam

hareffa vel iufrdelitatem.

Lib. F. d. Pontif.c. 7 f. m. $91.

Vel 3. in poenam civis adhibentur alieni, posna enim

exigitur ab inferiore , bellum inde ejusmodi punitivum

Dn. Buddeo merum eft figmentum, iz Seletlis p. 105. C&te-

rumBello David Amonitisnon tam inflixit paenam,quam

à fe ab&erfit contumeliam , 2. Sam. X. 7.. Benjaiitas

veró Ifraelitee plexerant armis, Judic. X X. 18.. fed ut fub-

jectos. Sienim aliqua fit Respublica XII. conftans par-

tibus , unam fe fübmittere reliquis procul dubio oporte-

bit, ut taceam mandatum Dcei peculiare accefliffe. »iz.

Ofraud. ia H. Gret.p. 605.

FINIS.

pe..

::

"n

If

U

[

d

(s

b

3 |

"

É

orina:

95

7

!3

||

7

f

i

RERUET i.

i

:

X

iuf,

M

ïl

j i

1

ä

ä

«sl

2

—

-

TE 61 d

L

d

»a

X

—

A

E

d

N a

—

a

TY

dUm

z

u

P

*

E

Wi

m

s

F.

$

"

i

d

N

^

&

*

v

ii

Es

R—

axdk

o

w

,

2

J

Pa 4

*

L:

N

P

P

T

x

F

E.

d

El

»

$&

E

T

k

e

,

P^

k

N

du

-

n

U

*

4

x

za

a

2

*

*

HMM

$

E.

x

3

5

»

L

r^d

3

a

L^

3

,

jo

a

"

v

ds

t

4

hr

)

i

v

Lj

w.

[

pR

"9

h

z

s

O

»

*

K

A

lhwmw.

d

T

w

d

us

.wu«

F.

E

—ww.u

Y

w

*

[

.

z

g

*

a.

...

D

X

&

P.

*

p

j

*

25

r

j

u

»

a

—

*

E

-

»

f

E

m

*

.

r

"

E

p

J?

"

E

E

A

d

-

d

d M

d

v

A

4

H

4

b.

38

s

T

A

^

V

[

)

k

Pi

od

i

) j

$

i

;

Ed

-

L.

[

L

Á

al

us

*

: d

p

"d

"

Ms

4

h

—

w

v

As

H

*à

-

"

ÓÉ

"

L

9

d

j

23

isemd

e

—

x

i

RE

-

EH

E

E

us

E

x

H

E

D

UE

i

n

dH

zdkn

u

EE

Y

-

——

"

E

AA

"i

ii

x

;

Z

Y

X

W

Ed

HEOLOGICARUM

9

DE

en

VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset

E^

i

L

; *

BE

Quas

z Otó

s

E*

-

PRZESIDE

e

TOPHORO PFAFFIO

1col D. & P- P. O.

el«

ommilitones propugnabtt

7t

Refpondens

DER. HARRSCH, Amlishaga Francus,

? l'heol. Stud. &Seremf btlp

4

WuLL

Sept. MDCCXIF.

3

TUBINGAE,

ris JosEzHI1 S16MUNDI

(,opy ight 4/1999 nyMaste r GmbH wwwyxymasie .com

-