Gg150

Gg150 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

Conferentiae Theologico-Morales, Seu Casus Conscientiae De Sponsalibus Et Matrimonio Elbel, Benjamin III llll I III ( ilte Un CONFERENTI THEOLOGICO-MORALES, 8 E U CAsUs CONSCIENTYIAE . SPONS SALIBUS MATRIMONIO, Secundùm generalia Morum Pri cipia ex probatis Doctoribus prac- ticè reſoluti, Et unà cum Parergis ex Univerſa Theologia Juxta Mentem DOCTORIS SUBTILIS OANNIS DüINS SCOTI Publicæ Diſputationi expoſiti, Primò, in Conventu Palſavienii: 2d0, e- tiam ſub Comitiis Provincialibus In Conventu Auguſtano PP. FranciſcangEE . ALMA PROVHNCIA ARGENMY NDA, P.F. BE NAMIN EI BEL, SS. , NN Lectore Ordinario. Ne D EF EN D EN 7† FEF EP. F. AMADEO KLIER, 88. Theologixcer dfato. Die Menſis Horis §. ante, 6 2. poßt meridiem. = SAVII, Typis Gabrielis Mangold, Typog. Principis, & Epiſcopi Patlavichlis. Reverona, Wi, zno,ac Taſrf. ſimo Domino, Domino FRANGISCO VSIG. Qfs 6COPO NILG- POLITANO, S.RI. COMITI DE LAMBERG, Lib. Bar. in Ortteneg, & Ottenſtein, Do- mino Dynaſtiæ in Stayer, Ziho wiz, Schio wiz„ Kabi, Kizbiehel, Lewenberg, Kapſpurg, Amerang, & Stokern, Reverendiſſimi, ac Celſiſſimi §. K. Imperii Principis, G& Epiſcoßi Paſſawienfis SUFFRAGANEO Nec non in Pontificalibus vICANG GENERALI, -CONSILIARIO INTIMO, Vetuopoſitane. Ececleſiæ Salisbur- 8 s „ & Cathedralis Paſſavienſis CGANONIGO CAPITHLARI &c. Domino, Domino Gratiofi fümo. * —☛ „. Reverendiſzime, ac YZllu- Rriſſime Domine, Domine Comes! Gc. Gc. on oportuiſet „ JLLII- STRISSIME COMES! non oportuiſſet, ut inter EE RNN aggratulantium, Tuæque eahciſſima juxta, ac fau- iiſime Inaugurationi ad Thiaramn ,& In- fulam Epiſeopalemn ſenceriſſimk applauden- zium Turmas, eſſemus ultimi nos Fatres Minores Franciſéanæ Familiæ Paſſavienſis 5 quandoquidem non minimam, ſèd multam prorſus inde conceperimus muateriam gau- dliorum. L v.: ,: g, . Nec decuiſſet jam ultra diſſimulare laten- „ zem hactenus in mentibus noſtris ſinceriſſe- ma congratulationis aſfectum,ubi vidimus, neminkm eorum, qui de Tuis ſunt, ſunm non conteſtari mentem, ſua non depromere vota, quòd divino Numine Gnine ad Ntieg⸗- * il Un Vu. . . De⸗ e nun R . I. 1⁰1 nter egae fat- 5 Aen- Itres tum 6ℳ. iſ- imu, nere⸗ ℳ Atie⸗ DEDICATIO. . altiora, nempe ad Pedum & Infalam voca- us, & Subdiacono ſubitò evaſeris in Epiſco- um. Vocatus Plant divino Numine; quta non glorificaâſti Temetipſum, ut Pontifex fieres, ſed (a) vocatus à Deo ùt Aaron, ac- ceſſeſti, Tuumque ſubmittendo Verticem, non plus decoratus es Mitra, quàm Mitramra- ro humilitatis exempls decoräſti. Sic nimi- rum, ſic Quxrentes refugit, fugientes gloria quærit. At verò, in Eptſcopum, & Epiſcopum Ni- lopolitanum deſignatus cur ſis, quis divi- net * Neque entim Caſui vel fortunæg id at- Pribuendum arbitramur, ſod altiori Conſelio Duperum, atque ſingulart Dei diſpoſetioni. Legimus in ſacris paginis, Deum, ubi Mun- di hujus Machinam brachis virtutis ſug & nihilo produxit, pariter ſeciſe, atque in eus Prmamento ſiseſpendiſſe quodamodo duo Luminaria magna, unum, ut præeſſet Diei, alterum, ut præeſſet Nocti. (b) dun Ne, quod jam ſapins admirabundi volveba- mus in animo, prodere fas ſit: videtar Deus biſee temporibus noſtris vix non eadem in- ten- — noväſſe Prodigia. Ecquis enim age⸗ . Deum, Cujus providentia in ſui diſpoſitio- ne non fallitur (c)qadriennis abhinc mag- num ſicſpenaiſſe Luminare in Hemisphario * 2 (Aà) Hebr. c. 5. (b) Gen. 1. c. (c.) Eccl. in or. Dom⸗ III. poſt bent. DEDICATIO. noſtro, quando cum ſumma totius Civttatis, znemò & Diaceſeos exultattione, & om- nium maxima conſolatton- Germanum Tuum IOSEPHHM DO MINIGCIHIM conſtituit S. R. I. Principem, & Antiſtitem Paſſavienſem, at praeſſer Diei, aſt,ampliſſt- mæ Genti ac Popizlo,u, jam pridé aurea diés, clariſſimuüng, Vers ldei, & ultus Divini Lu- men; omni lce meridiana clarins illuxerat? Meäium in ſuo feliciſſemo vregimine nondum emenſas erat Luſtrum, & jam tots quantam Diaceſin viſitando, non tam luſtraveérat, quàm illaſtraverat verbis, atqué exemplis. Auis evumeret, duot Toempta & Aras ſo- lemni ritu conſeècraveritsuperiss Wizot Mor- talium millia, ſacro delibutos Criſmate, Ei- dei Sacramento confrmaverit? Quot quà do- mi, quà ruri etiaz, nedam Maäajoraum, ſöd & Papvulornm Cytüs, Chriſtianæ Saptentic Elementis inſtituerit? Quot honzinum, Pa- diorum pidſertim, & 1efeu plebis Turmas aiſimulat a interime Celſituaine) Iacro ſao gloquis, ardentiſſim!,ſqae eν+r‿ͤt tonthbus provocaverit ad amulanda chariſmanta me- liora? Quid hic, vel de veſtituto, vVel ettiam ampliato Templorusm, praſöèrtinz athedralis Paſſavienſßis, oynata eommemoremus? Quid. de rei Divinæ ritibus inſtauratis? Duid de animt prorſus exelſi, atque invicti magni- tudine, tum in adminiſtranda juſtitia, tum ztiam in defendenda immunitate eccleſtaſti- * 7 1 M⸗ UImn em les, Ul. 4t7 m 4t, . lor- 5. l. til I. t 690 gl. eh,— 0 4 fu . DEDICATIO. 7à? Quid denique de vigili cura & Jolicitu- dine, qud perpetim geſtit, ut Oviculæ Chriſti Febi concreditæ, non t am paſeant ur ab aliis, Ve ut Ipſe paſcat? Profelcto CELSISSI- UIS noſter forma Gregis ex animo factus, (d) Clericorum omnium; immò (non no⸗ rum hoc eſt, ſed ſummi in terris Oriſti Vi- carii BENEDICTI XIII. Pontificis Max. Oraculum) Epiſcopus Paſſavienſis Exemplar eſt omnium Epiſcoporum. Cæcus omnino & mente captus ſit, neceſum eſt, quem Zantus Virtutum ſplendor nondune Uluminavit; quippe qui nec unius, licèt vaſtiſſimæ Diæœce- Nos, Reint circumſeribi, neque intra to- tius Germaniæ Terminos contineri potuit; quin per Italiam in Urbem ipfam, in Vati- zanum, in oculos Summi Pontificis, quò ecla- vins, e delectabilius ſuos diffunderet radios; tanta quidem luminis claritate, At Alte- fatus Bontifex BENEDICTUS XIII. nuper continene non potuerit, quin puhlico quodant diplomateé Orbi readeret conteſtatam (e) paſtoralis virtutis alacritatem, & incredi- bilem afliduitatem, qua CELSISSIMIS noſter inter paſcendi grêgis multiplices cu- ras, nullas omittit Pontificalis miniſterii partes, Emalque affectuoſiſimt Eidem con- gratularetur, quòd ex digniſſima iſta, & omnium præconié celebranda vigilantis (d) 1. pet. 5. c. (e) verba ſunt Panhtifteis, in Epiſtola da- ta ad Epiſcop. Pafſſav. 3. Febr. 172 6. DEDICATIO. ſolertiæque contentione, magna ſuo Nomi- ni accederent claritatis incrementa. Ne mo- nendi duxit, ut ad majora contenaeret paſto- ralis ſolicitadinis argumenta, ded: perge porrò, ùt cœpiſti, ajebat piiſſimus Pontifex: nimirim noverat, Magni Luminaris radios non intendi, neque opus eſſe, ut intendantur, Jed ut in Orbem ſpargantur. An CELSISSI- MlIS noſter dici nen mereatur Luminare magnum? Verum, placuit Divinæ Sa- ientiæ ‚ quæ à fine uſque ad finem at- tingit fortiter, ſuavitérque diſponit om- nia, (f) placuit buic tam ingenti Lu- minari Juperaddere magnum Luminare alterum, ut prazſſet Nocti, dum Te in Pa- Morem, & Ppiſcopum Nilopolitanum, abi er- rorum tenebræ operuére terram, & Macho- metiezæ pravitatis, ac ſuperſtitionis caligo populos (g) Praordinavit, ut vel ſic Seden- tibus in tenebris oriretur lux magna, & Virtutum Tuarum ſplendore, famæ volan- tis buccina illuc H Jenſim ad agnitio- nem Veræ pdei,atque verum Dei cultum Tuo aut diſponerentur, aut provocarenturevem- plo; & quemadmodum Nilus, nokiſſimus il- le Orbi Fluvius, & (teſte Seneca) (h) uni- ca Wgpptiorum ſpes, & famoſeſſemit montis Unomine Atlantis )upibus ſianm trahens ori- ginem, inde per omnes Wgppti plagas, gud latè patent, ſéſe quot annis diffundit, & dif- üuuner Sap. 8. (g) Iſa. 60. c. (h) apud Gesner. v. Nilus. e , — — DEDICATIO. fundendo fæcundat z ita pariter Epiſcopus Nilopolitanus, nobiliſſima ex Familia Lam- bergiana (ut nomen Mons dederat) ſuanm trahene originem, Kgyyto toti fieret in e- xemplum, & perpetulen ſälutis emolumen- tun. Quis jam admirandam Dei provi- dentiam non miretur? Quisnon prorſus fö- Liciſſimam proclamet GENITRICEM Tuam! quæ eadem ſorte, qud olinz Rachel, beata, immo long' beatior, nomen ſaum à mortali- tatis injuria vindicavit, dum & Imperio ſuum dedit OSEPHIIM DOMINICHIM, Principem, Pataviique Antiſtitem, & W- gypto FRANCISCUM ALOYSIIIM, velut alterum ſuum Benjamin, Pariter Epiſoopim, & animaraum Paſtorem. Quis beatan nois Pradicet, quæ tam inſignia, tämqune clariſz ſima Mundo edidit Luminaria? Qux deni- que, quot numerat Pacunditatis ſuxg Ger- mina, tot cernit ſiaera. Luis non Libi, Uluſtriſſime Comes, Tuæque PROGENI- TRICOI Clariſſimæ congaudeat? Quis non SZinceriſſeime congratuletur? Verum enim verò, hac tam admiranda Divini Naminis circa Te diſpoſitio, ac feli- iſema, Tuiſq; condigna meritis Inaugura- Zio, nec unica nobis, nec ſola exſtitit materia ghudiorum. Habent hoc ſili ſolenne Nobi- lLiorum, atque in primis Zllaſtrium animi, ut, quantò diviniores habentur cateris mor- talibus, tantò benigniores, humanioréſque RS Ni⸗ exiſtant, nec dignos ſeſè exiſtimant tante fortuna, tantoque faſtigio, niſt Genertis Jut claritatem, cat eraque avita nobilitatis de- cora, hac mirifa animi ſaavitate condiant, & munificentta protſas ſßngulari exor- nent i id ſanè, quamvis Pamiliare ſiu, & naſi commune altis quoque magni Nominis zmiliis, Illuſtriffimæ tamen Proſapiæ Lam- bergianæ videtur præ cateris proprium. Novitk Mundus, Res abundè in omnes Lambergæorum Munificentia ſeſè effundat. Novimis eteini & nos Fratres Minores experientid docti, quot gratiarum, at fa- vorum Wyriades Lambergiana Liberalitas plens ſemper alveo in Conventum hunc ne- Itrum Paſavienfſem derivaverit. Nume- ret, & millies refundat Ille, qui novit nu- merare ſtelas! EGrati animi causd b millibus unum tantnum, vel alterum referre plaxait. Anis abhine triginta tribus una cum ſupe- riori Eccleſiæ ee contignatione, TWarris Cnampanaria fatali incenais conſumpta, & ineinerata fuit: tantam Eccleſiæ ſtragem renuiſſemus Aivini cultus &- Hao, ſſtan rator, IOANNES PHILIPPIIS de Lam- berg, tanc temporis Epiſcoôpus Paſſavienſis, poſtea etiam d. R. E. Gardinalis meritiſi- mus, diutins Sae non, poterat, quin oc us & Tectam Eccleſe, & Terrim & cineribus re- iſeitaret, reſisſettata Deo, & Eccloeſiæ re⸗- Eneret; unde tontigit, ut Caſus nobis Ta- ta⸗- nt? i de. ant, Nr. Uinie am⸗ iumn. nnes Aat, es itas v. me- it. pe. i , ℳ. . nls, ,6 le: ü⸗ SI.. DEDICATIO. 1Ialiſzmus feret occaſto, & argumentum Lambergianæ Gloriæ: veque enim peſſunt Campanulæ Turri inſèrte, dum ad Dei lau- dem & glortam provocant hominés, ſimul ho- minibus non inſonaré Lambergianæ Munifi- centiæ præcxonium. Doormitoria noſtra, ac Periſtylium, late- ritiis ſtrata lapiaibus, partinm uſu continus attrita, partim etiam vetuſtate conſump- ta, neceſſaria inaigebnnt réparatione, quot- gué biantihus lakb Nrobibus, tot videbantur quaſi linguis implorare Patronum & Bene- Jactoren, qui noſtram ſablevaret indigen- tiamn & pauperiém: Talem ſe nuper clemet- Ziſim exhibuit Germanus Tuus, noſter CEISISSIMUS PRINCEPS, && Epiſcopus Paſſavienſis, qui ingenti are, & dormitoria contabulari aſſeribus, & periſtylium, non Jam lateritiis, ſed ſectis de lapidibus, peren- nat uro opere ſterni curavit, nec Suc ſatis Vi- debatur Clementiæ, anicum eréxiſſe lapi- dem in Titulum, lüt olim Patriarcha Zacob. Jeèd innnmeros qunſ, poſiit, in ſig num gran- dis ſuæ Munificentiæ, t vel nobis tacenti- bas, immortales lapides Mort alibus, Lam- bergianam erga Conventüu, & paupereulam Religionem noſtram proclamarent Benevo- lentiam, aut certé facundo ſilentiog ſuo Illo- rum Munificentiam perpetuò teſtarentur. DQuid multis? Tu ipſe Illuſtriſſime Comes, hoc litterarium munuſeulum noſtrum, Teir PEDICALTIO. millenis titulis Tibi, Tuôque honori aliun- de debitum, Tuum eſſe noluiſti, niſi Tuis expenſis, liberaliſſime oblatis, prodiiſſet in uhlicum, ut, quemadmoduem & avitæ no- bilikatis, & reliquarum virtutum; ita & Lambergianæ Munificentiæ ex aſſe hærelem Te probares, & Dvel hoôc ipſo Lambergianum, quia ſummè benefium. Tandem Illuſtrifſime Domine, Domine Comes! iſum hitjus opuſegli angumentum à Te alienlm minime eſt. Wactatus de lpon- alibus & WMWatrimonio alteri convenientius Uitari non poterat, quam Tibi; vel quia Jam pridem cum ſammanobilitate virtutes . 7. „„ ,—„ cæteras indiſſolubili ſa dere ſociaſtiz vel quia . 8 . . . nupertinmt, applaudente Paſſavio, cum Ec- cleſia ſpirituale Conjugium (i) celebraſti ; Vel R⸗tee, quia de caſibus & cauſis matri- monialibus judicare, juxrxta Sacrorum Cano- nu & Tridentini(KkK)decretaz ad Judices eccle- ſeaſt icos, & vel maximt ad Epiſéopos pertinet. Et hac tandem ſunt, quæ noſtros commovb- re animos, ut communi oonſelis hoc Theologi- cum opuſoulamt quamvis rude ac tenue, Tuiſ- que longè inferius meritis) Tuo inſeribe- remus Nonzini, Tuis dedicaremus honoribus; novimus etenim, juxta eftatum Apoſtoli eſſe gaudendum cum gaudentibus (1) quidni & gratulandum cum gratulantibus? Novimus, Jat- (i) c. inter corporalia. 2. F. cum ergo. De transl. Epiſe. () De reform. Matr. ſſ. 24. can. 12. (DRom. 12. v. 10. — — ſ 6. i n ne 1 i, „ tes id E- i; itri. Ml- le- et. . i. ull⸗ ie- uß 1ℳ0. 0 . Hil. ,10 — Vatis non eſſe, erga Benefalct orem gratioſiſſie mum, amorem, & gratitudinis affelztum ſolum fovere in animo, ſè daquitati vel ma- xime conſentaneum, ut innumeras gratias, favores ac beneficia, tum à Te, zum etiam ab univerſa Illuſtrifſima Familia Lamber- giana hactenus errog,⸗ caæteris Mortalibls publics quodam,qualecunque id demum eſſet, conteſtaremur gratitudinis noſtra monu- mento. Qunpropter Reverendiſſime, ac luſtriſſime Comes! boc litterarium Ana- Wn ucrade ,nulla re alizæ, quàum illu- riſſimo Tuo Nomine ſélendidum, aqui, bo- nique facito, ilaudque benigno dignare vultu. Noſtrum deniq, Conventum, ac Religionem ,‚— » 2. . . . Seraphicu iiſäl, quibus hactenus conſie Viſti, favoribus, & gratiis fovere non deſeſte. Noſtrüm viciſſim erit gemitibus inceſſahi- libus ſupremum exorare Numen, ut Te Tibi, . „ 2 A . . N . 4 ac nobis quaàm diutiſſimè conſervet incolu- mem, ad communem Chriſtianæ Reipublicæ felicitatem, Eccleſiæ Ssanc oemolumeni um. & imortalem Lambergianæ Domũùús gloriam. Ita ſinceriſſimè, ac tota animi contentione vovemus, & precamur RBeverendiſſimæ, ac Illuſtriſſimæ Doominationis Tuæ Dewotiſſimi FF. Minores Recollecti Conventus Paſſavienſis⸗ 3 2 S2¾ 2 ε2 2¾ K 2 — „2 n En 2 e ee e ee e S1 epiimane. Sig. in Conſ. Eccl. Daſſa i Vienſi 17. Jan. 1726. Maximilianus Emmanuel Liber Baro à Penzenau, Officialis . π£ Vicarius Generalis. ”ͦ́ðÿMUc Max. Gand. Steyrer . Director. S dun Georgius Michaél Staĩner Conſ. & Not. Sey — S. 6SS D= S E ginet S☛α Studioſe D. Lector! àN TEF vacuus & Palæſtra theologica abi- N res, modicum quid Tibi offerendum duxi, præſentes ſcilicet Theſes theologicas. Modicum, inquam; nam ſi molem & pretium computes, hoc non à me, ſed totum quantum Tibi obvenit ex Munificentia Reverendiſſimi, ac Zllaſtriſſi- mi Domini, Domini Mecænatis mei, Verè Cratioſiſſimi ; Cui proin unà mecum in ac- ceptis illud referas, oportet. Si verò doc- trinam attendas, hæc non tam mea eſt, quàm Doctorum, quos in hoc opuſculo citatos re- peries. Id unicum (gratia Dei adjuvante) ræſtitiſſe me arbitror, quèd ex præmiſſis Principiis generalibus reſolverim Caſus particulares, & quidem practicos, minimè ſanè fictos, ſed factos, tandémque in ſingu- lis Conferentiis ſubintulerim nonnulla Corollaria, quæ recta ratio, & prudentia dic- titabant inferenda pro praxi. At, quem in finem iſta? Certè non in alium, quàm ut Tibi ſtudioſe Leétor, ſi non multum, modi- cum ſaltem pro modulo meo prodeſſem; e- tenim experientid compertum eſt, ea liben- tiùs lectitari à nobis, quæ reverà geſta ſunt, quam du geri potuerunt, illaque eadem tantò fideliàs mandari memoriæ, quantè exploratius eſt, timeri, ſperarivè poſſe e- . Ven- ventura per ſimilia iis, quæ contigiſſe didi- cimus. Quapropter & Tibi ſtudioſe Lector Caſus hos verée praétieos proponere volui, propoſitéêsque reſolvere, ut & Tu genera- i Morum Principia, ſin minus in ſe, ſaltem capta perfectius penetrares, ac penetrata tenaciùs memoriæ imprimeres, meôque vel ductu, vel exempléô diſceres, in ſimili con- tingentia facti eadem Principia applicare; neque enim parv eſt diſcrimen inter zéſe generalia illa Theologiæ moralis Principia, &° eadem applicare ad Caſus particulares: fortaſſis tanti laboris non eſt, illa addiſcere, quantæ eſt artis, eadem in contingentia fac- ti particularis prudenter applicare, ob di- verſitatem circumſtantiarum concurrenti- um. Unde nullus dubito, quin hunc la- borem & conatum meum eò pluris ſis factu- rus, quò certiùs cum tempore experieris, hujuſmodi Quæſita in examinibus pro cura proponi; Caſusque conſimiles in praxi non rarò obtingere. Utere igitur ſtudioſe Lec- tor hoc meo labore ad tuam, aliorumque ſalutem; & ſiquidem boni aliquid in hocli. bello repereris, Deum lauda, & unà me- cum glorifica: ſi quid verò reprehenſione puta, veniam indulge, & vale! CON- ut applicata ad caſus particulares caperes, dignum, illud hùmanæ imbecillitati im- S-— — S= S Srr- == EES — —— 08) (56* 12 „ S k ; 5 5 2 . ä . . Pi . B.-. Kt. Nt r r . . te eAe Fe e ☚☚☚ ☚ . ₰ „S „Ee e 3 . F 4⁹ 4 E “ . 6 8 1 er 2 ◻ * Z. S 2. Fre PRIMA. De Natura, & Obligatione Sponſalium. SIIMMARIIIM. r. Sponſaliafunt bromi G wocrrterie fururi Ma- trimonii, &Gc. 2. Ad eorum valorem requiritar libertas pefeéta . Gravi metu extorza injufts, frosabiliat ipſoj ure natnr'æ ſant nula. 4. Promiſſio ſponſalitia debes eſſe mutua; unde F§. Sinè repromiſſone non dantur vera Bponfaha. S. Verha vel ſij ua. debent ſuſtoienter exprimere con- Sa sDvar. „. Quando ſant dabia, arten dend ℳ mens profe- rextiz, Gc. *. Qurenam efone eenſantur. babiles 44 Honſar lia . Läberi ſint cor Pareni um valide contra punt Jponſalia. 1, Werumque tanzen ika contrabentes pectant ſal- Sèm venialikter; — 4 1. Ims —N 4* ͤ2 Conferentia prima 1I. Imoô. & mortaliter ſi contrabant Perentibus g'aviter, & rationabiliter invitis. 12. Reſolvitur Caſus I. de eo, qui defloravit Puel- lam ſub fda promiſſione Matrimonii. 13. Talem tenetur ducere Et quare5 14. Neo ſakisfacit pracisè dotando eam. 15. Reſolvitur Ceſus II. de Puella, qua Haretirs promiſer at Matrimonium cun ſenſa Paren- zum. 16. An tabis promißß 7 vahat, f Ponfus velit am- Pledti kdem veravg2 1r7. Rlvitur Cazſus III. de eo, qui contra Puem priorum, contrawit 2da Ponſaua. 18 Haæc da non valent, nnietk * * ima muiſen:. R. lum conditionata; 19. Vel etianzꝛfi 2da ſponſaz jam iger mmpragnats. 20 Sponſalia inita ezæ errore cirea ſubſtantiam LPer- . Vnaæ, ſunt irrita, & nulla 21, Nala etiam ſunt Eiſponſa, veletiam Honſe; 7 ligutus voto caſtitatig, aut alio impedimeute i retituas. 22. Nec valent, licdr Puella; Jan, conerlßſe m corporig. 23. Spon, Hahta ante 1 rrernium completum mita Suntnulla. „ 24. Sub conditione zikta non valent ſi, impliciter an- te, bene autem poſt conditionem adimpietanz 25. Sub conditione impoſſibili inita ſunt nulla- 46. Sub conditione turpi celebrata, obligant poſt adimpletam conditionen non autem ante. 27. Ad valorem ſponlalium non requiritur Pra- lentia Tarochi, . & teſtium. * . 4R P tu tiben Dnele Aretin Puren. Gem butſ. n Pel⸗ * ſene lmeytt 1 ν lter e nesrequirantur ad va De Natura & olligatione, &. 2 Præmittuntur, & breviter reſolvun- tur quæſita, ſcitu neceſſaria, ad ritè deci- dendos caſus circa valorem ſponſfalium. uaeres 1. Quid ſint ſponſalia? R. Sponſalia(à ſpondendo, ſeu ſponte pro- mittendo ſic dicta) ſunt promiſſio volun- taria, libera, & mutua, ſigno aliquo ſen- ſibili expreſſa futuri Matrimonii inter Perſonas habiles. Ita Illſung. tr. 6. Diſp. 9. 9. I. art. I. cum tom. DD. Ex hac deſcriptio- ne facilè colligetur, ducna conditio- H valorem ſponſalium. Verùm ut res tota ampliuùs dilucidetur, Quxr. 2. Quæ & quanta libertas, & deliberatio requiratur ad valorem ſpon- ſalium? R Cum P. Sanchez. lib. I.de Matr. Diſp. S. n. 5. Sporer. de Matr. Z. 1556. Tanta requiritur, & ſufficit, quanta re- quiritur ad mortaliter peecandum, ſeilicet libertas perfecta cum deliberatione ſal- tem virtuali. Ratio eſt: tum quia obli- gant ſub mortali; tum etiam quia pro- miſſio ſponſaliorum debet eſſe actus mo- ralis, & ſimpliciter humanus: ad talem autem actum ſufficit, & requiritur adver- A 2 cen⸗ diqè cdovnferentia prima rentia, libertas, & deliberatio ſaltem virtualis: ergo, &cee. Hinc qui in amentia, ebrietate &c. contrahunt, non conficiunt ſponſalia, ut communiter tenent Dpo. Dices: Quid igitur de ſponſalibus ex metu contractis tenendume R. Si metus fuerit levis ſolùm, valent; quia talis metus notabiliter non minuit libertatem, & facilè contem- ni poteſt, ac debet: ergo qui ex tali metu conſentit, ſatis liberè conſenſiſſe præſumitur; quamvis DD. communiter fateantur, etiam hæc ſponſalia eſſe ſuᷣ modé infirma, & de facili reſeindibilia per eum, qui metum paſſus eſt. Si au- tem metus fuit gravis, & ab extrinſeco injuſtè incuſſus ad extorquendum ſponſa- lia, Doctores diverſimodè ſentiunt. Nonnulli ſatis grav DD. videndi a- pud P. Kugler De ſponſal. part. I. n. 34. tenent, ſponſalia ex tali metu inita va- lere, quantùm eſt de jure naturæ. Lz Croix verd de ſponſal. lib. 6. PZart. 2. 3 n. 106. putat, eſſe valida ex jure naturæ, ex jure autem poſitivo eſſe probabiliter nulla, per «. Ex litteris. de Deſponſat. Impub. mihi tamen cum Kugler l. cit. & IIlſung. cit. diſp. 9. n. 2. atque aliis pro- babilius videtur, talia ſponſalia eſſe de ju- 4 lten Kc. ia, u De Natura, & Obligatione, &. F jure naturæ nulla, nec inde oriri ullam obligationem, nec impedimentum pub- licæ honeſtatis. Ratio ſatis bona eſt hæc: quia ex jure naturæ repugnat, aliquem obligari ad actum irritum, & ſalter per le- ges impoſſibilem: atqui matrimonium (ad quod ſponſalia obligant) ex gravi metu injuſtè incuſſo initum, eſt nulſlum, ſaltem Per leges poſitivas: ergo & ſponſalia ob- igantia ad tale matrimonium, ſunt de ju- re naturæ irrita. Quzxær. 3. Quomodo promiſſio ſponſa- lium debeat eſſe mutun? R. in hoc ſenſu, quatenùs promiſſio u- nius partis v. g. Sponſi non ſolùm debet eſ- ſe acceptata ab altera, ſponſa ſcilicèt, ſed inſuper ab hac facta repromiſſio. Ra- tio eſt : quia ſponſalia conſiſtunt in contractu oneroſo: ad oneroſum verè contractum requiritur nedum utriuſque partis conſenſus, ſed etiam obligatio mutua ad aliquid faciendum, vel dandum: ergo. Communis apud Laym. lib. I. Wac. 10. part, I. c. I. . 2. Bices. Quid ſi autem ſponſa acceptet quidẽ promiſſionem ſponſi, abſq; eo, quòd repromittat, tenebiturnè illam ducere? . R. Cum diſtinctione. Si enim'/pro- miſit animo verè contrahendi ſponſalia, non tenebitur; quia contractus ſponſali- A 3 Ltius 6 conferentin primma“ tius nullus eſt, ſi non ſit mutuus: unde communiter dicunt DD. Contractum ſponſalitinnm, elandicare non poſſe. Si au- tem merè liberaliter promiſit, tene- bitur, non quidem vi contractũs vere ſponſalitii, ſed vi gratuitæ promiſſionis. Tandem, ſi dubitet, quo animò promiſe- rit, præſumendus erit promiſiſſe animo contrahendi vera ſponſalia; quia in ob- ſcuris & dubiis inſpieiendum & præſu- mendum eſt id, quod plernmque fieri codne Iuvit: at plerumque ſponſi non aliter ſe obligant, quàm dependenter ab alterius reciproca promiſſione, &animo efficiendi vera ſponſalia: ergo. Ita rurſus cum commi Laym. cit. Bonacin. Sporer. n.152. & alii. uær. 4t b. Quiænam ſigna conſenſũs expreiliva requiranturr 7 K. Talia ſigna, Vvel nutus, vel etiam verba requiruntur“, quæ hie & nunc ſufficienter exprimant, & indicent , loquentem ſeriè, & verè intende- re promiſkonem reciprocam futuri matrimonii. Ratio eſt: quia ſponſalia ſunt contractus humanus civilis: homines autem non poſſunt verè contrahere, niſi per ſigna ſenſibilia animum veré contra- hendi manifeſtent: ergo. Sanchez. Ca- ſtrop. de ſponſal. diſp, I. punc. 4. . I. Ba- benſt. Ty. §. part. 7. Aiſ- I. art. 2. M. 33t. contrarium: ergo. De Natura & Obligatione, & W. 7 Dixi, requiri talia ſigna, vel verba, quæ Egnifcent, loquentem ſerid & veré inten- re, &c. & 6. Enim verdò ſi ſponſus aut ſponſa ſatis manifeſtet, ſe non ſeriò loqui, ſed tantùm jocari; ut ſi quis alicui vetu- læ dicat: promitto me ducturum te, ſi quando junior evaſeris, & c. contractus erit nullus: ſicut enim nuptias non con- cubitus, ſed conſenſus facit T. 301. de R. J. ita etiam ſponſalia non facit locutio per verba vel ſigna quæcunque demum, ſed conſenſus; qualis hic non ſupponitur. id. Babenſt. o. rt. Dices iterum. Sed quid, ſi promit- tens fuerit ufus verbis dubiiss R. In foro interno à Confeſſario atten- denda erit mens proferentis. In externo autẽ à judice proceditur ſic: ſiverba vel ex ſe, vel ex circumſtantiis loci, aut ex com- muni modo loquendi ſignificent promiſ- ſionem mutuam, pronuntiantur valida: ſin minus, invalida: denique ſi verba ita ſint dubia, ut ex iis non poſſit probabi- liter coniici mens utentium, declarari ſo- lent ut invalida, juxta Perez, Diana, Go- bat tr. 10. u. 73. & Sporer. z. I75. Katio eſt: quia ſtandum eſt pro libertate poſſi- dentium illam, niſi jus aliquid in contrari- um ſtatuat: atqui hic jus nihil ſtatuit in Quær. 8 conferentia prinan Quær. „tò. Quænam Perſonæ habiles, vel nhabiles cenfeantur ad contrahenda K. Illæ ſolum Perſonæ cenſentur habi- les ad contrahenda ſponſalia valida, quæ matrimonium ipfum aliquando validé & licitè poterunt contrahere, quæ verò ma- ſponſalia? trimoni ips validé & Hicitè contrahere nunquapoſſunt, velaliunde ex juris diſpo- ſitione ad fpondendum inhabilitatæ funt, nequeunt valida conficere ſponſalia. Ratio eft: quia ſponſalia funt promiſſio futuri ma- trimonii: ergo illi tantùm ea poſiunt con- trahere, qui ſunt habiles ach matrimonium ſuo tempore ineundum, idque validéè ſi- mul, & licité; nam univerſim promiſſio de aliquo impoſſibili, vel inhoneſto, ſeu illicito faciendo non valet, tametſi jura- menté fuiſſer confirmata: quja juxta Reg. SS. Jar. in 6. non eſt obligietorium zontra bonos mores praſtitum juramen- gzum. Ita cum Com. Sanchez. Eb. I. diſpit F. IIII. tr. 6. Aiſp. 9. 4. r. art. T. . 9. Reiſtenſt. mor. tr. rg. Aiſt. I3g. n. 20. Cbi tamé adver- tendu, ſponſoôs pro eo ſolùm tempore in- habilitari ad contrahenda ſponſalia, quo manent irretiti impedimento ſive diri- mente, ſive etiam impediente ſolùm ma- trimonium; unde ſi ſuam promiſtionem referant ad tempus, quò impedimentum ſe lu t, Nn VAl tib con ee is del c De Naturk & oblgatinne Ge. 9 s, fuerit legitimè ſublatum, valebunt ſpon- na“ ſalia. Ratio eſt clara: quia pro tunc li- citè contrahunt matrimonium: erge pro dbu nunc validée promittunt. YZid. Dh. i⸗ gur Quxær. 6t. An Liberi licitè, vel ſaltem 6„ validé contrahere queant ſponſalia Paren- mn tibus irrequiſitiss ee R. I. Caum communi Dhp. Fos Validè 3 po. contrahere. Ratio eſt: quia in e- u; lectione ſtarus, maxime martrimoni- nio 4 alis, ipfſo jure naturæ quilibet eſt li- ber, & nulli alkteri, ne quidem Parenti- UR 4.* Nr bus ſubiectus. Hinc meritè Concil. Wid. un „ Seſſ. 24. C. I. decidit, valiaa lſſe maltri⸗ ſi meonia Liberorum ſint conſenſia Parentam o contracta: ergo etiam valida erunt ſpon- eu AKlia, ſaltem per fe loquendo, ſi tale ma- trimonium aliunde non ſit prohibitum. R. 2. Liberos irrequiſitis Parentibusro c coutrahentes communiter peccare, ſed, . Per ſe loquendo, venialiter tantùm. Ra- H tio eſt: quia liberi, præfertim Filiæ, de⸗ ſ. „ bent id honoris Par entibus; Secùs enim e Parentes meritèò judicabunt, ſe contem- R hi. Diximus tamen, quod ber logquen- o Adowvenialiter tantaum peccent » nam per 1 accidens, fi nimirum prævideant, ſe Pa- nr rentibus non requifitis daturos occaſio- nem magni mæroris, gravis atque diu- ſn turnæ offenſæ, aliorumve peccatorum, A 1. exX⸗ o conferentia primz excuſari haud quaquam poterunt à mor⸗ tali peccato. Sanchez. lib. z. diſp. 23. 2 n. 9. Bahbenſt. . Aiſp. 1. art. 2. n. 1S. Dices. At quid, ſi contrahant Paren- tibus invitis, & contradicentibus? II–K. Cum Diſtinctione. Vel enim contra- hunt c dignis vel indignis, id eſt, talibus, qui funt vitæ perditæ, eriminoſi, vel alias malæ famæ, e quibus infamiæ nota;, a-⸗ liudvè dedecus in familiam redundet? ſi primum, non peccabunt, ſaltem ſi con- ſenſum à Parentibus modeſtè petterint, & aliunde nullum immineat incommodum; quia quantùm ad eleckionem ſtatús funt ui juris, ut dictum eſt. Quin pot iùs Pa- rentes peccabunt, ſi abſque juſta, & gra- vi cauſa nitantur impedire Filium aut Fi- lià ab honeſto, & ſibi utili conñubio. Si zdũ, id eſt, ſi cum indignis contrahant, vix excuſabiles erunt à peccato mortali. Ra- tio eſt: quia ex talibus connubiis regula- riter, & quaſi ſemper ſequi ſolent gravia mala, utputa, ſcandala, odia, rixæ, ac diſſenſiones, dedecus denique Parentum & totius Familiæ: ergo ſimilia connu- bia & ſpowſalia vix, aut certò rariſſimè Sora pofunt finéè peccato mortali. ide de hoc puncto optimè diſſerentem P. Sporer. 2n. 204. La Croixn. oι . * lue en⸗ De Natura &- obligatione, &. ðð Proponuntur, & breviter reſolvun- tur Caſus practici de Spon- —üüüüüüüüuuuulibus. QASIIS PRIMIS. 1Linus, ut uſum corporis impetraret, L Edte promiſit matrimonium Titic, quæ Primè quidem tergiverſata, tandem erò acceptata condttione fFutunt ma- trimonii, petitum conceſſit. Aſt Titius Facti jam pænitens, quarit. I. an ſponſa- lia valeant? 2. an Titiam defloratam te- neatur ducered O”ͦJ”JMJJMV R. Ad Imum. Sponſalia reipſa non va-12 lent. Ratio eſt: quia ad valorem ſpon- ſalium requiritur promiſſio vera, & ſeria: atqui ficta promiſſio nec vera eſt, nec ſeria, proindéque nihil operatur, prout bene probat Maſtr. 4. diſp. 7. de Matr. n. 25 8'. &α Kugler part. I. deſponſ. Z. 22. ergo ſponſalia reipſa non valent. R. Adzdum, Titium obligari ad du-r3 cendam Titiam, non quidem vi promiſſio- nis ſponſalitiæ, quippe quæ conſenſu de- ſtituta, reipſa nulla fuit, ſed tituléô juſti- tiæ; nam, ut ait Laym. tom. 2. L. 5. r. 10. c. I. Z. 1o. Mulier copiam ſui cor- poris faciendo, inſtituit contractum in- . DOomi- 12 conferentia prinn nominatum: Do tibi corvpus meum ea lege, ut poſten Matrimonium mecum contrahas (quod & factum in noſtro caſu) quare ſi mulier ex ſua parte promiſſum impleat, alter acceptare non poteſt, niſi ex naturali æε quitate & juſtitia contrahendlo obliga- tionem implendi etiam id ipſum, cujus causA pars altera impleverat. Et licèt talis in animo ſuo proteſtetur, nolle ſe ſponſionem facere, tamen externa illa ſpontanea acceptatio copulæ, tali, & non alia conditione oblatæ, eſt contraria pro- teſtationi, eamque morali æquitatis ra- tione elidir. Quam ob rem deceptor in omni foro ( inquit idem Layman.) ad id compelli poteſt: nec dubito, quin in fo- ro externo compelleretur. ices. Ergonè ſuæ obligationi nõſatisfa- ceret;, dotando præcisée Titiam defloratâ? 14 R. Cum Sanchez. lib. I. Aiſp. 1Io. Maſtr. Tbl. wor. diſp. 2o. n. 76. & La Croix. lib. 6. part. 3. n. 67. probabiliùs non ſatisfa- cit. Ratio eſt: quia juſtitia commutati- va exigit non tantùm ut reddatur æquale, ſed ut (per ſe loquendo) idemmet, quod ex juſtitia debetur, reddatur in individuo: at Titius debet puellæ defioratæ ex ju- ſtitia corpus ſuum in Matrimonio tra- dendum: ergo non ſatisfaciet præcisè do- C18 tando illam; præſertim ſi per juſtam Judi- 4 6 al nare leat, tali lig. jus iet leſe illa non ro. ra- r in F Gid o. islr. rati laſtt. .M. listr⸗ Gale, gual, duo: tIN⸗ e. . ligent ita, ut teneatur ſtare promiſſis? Ss Dee Natura &S Obligatione, &. 13 cis Eccleſiaſtici ſententiam fuerit adactus ad matrimonium. Vide etiam Gobat. tr. 10. n. 230. Ubi mox datam reſponſio- nem ſapienter limitat, reſolvendo quèòd non teneatur ducere defloratam, Imo. Caſu, quo mulier advertit fictionem pro- mittentis, ut ſi promittens fuiſſet ex no- bili ſanguine, puella verò ignobilis, & de infima plebe; tunc enim videtur no- luiſſe illum obligare, imò voluiſſe decipi potiùs, quàm ſit decepra. 24dò. Non te- nebitur eam ducere, ſi ex tali matrimo- nio oritura fint gravia ſcandala. 3tiò. Si promiſſor falsò putârit, puellam, cui fictè promiſit, eſſe virginem, qualis tamen non fuit; & ſinè dubio ceſſat obligatio, ſi puella patiatur ſe ab alio corrumpi poſt factam promiſſionem; quo caſu ne quidem tenebitur quidquam ei dare pro dote, ſicut nec tenetur, ſi illa reſpuit fictum promiſſo- rem; quia non promiſit dotem, ſed matri- monium. Ita poſtSanch. Lugo. Gobat cit. CLASIIS SECINDISS. C Empronia ſponſalia feci t ecum Sempro- nio, quem probè noverat; eſſès Ack- tholicum; hine Parentum ſuorum nedum . oſenſam Jed & diſeratiam incurrit. Pabitat ergo, & quaærit, an ſponſalia ob- 2 15 14 Conferentia prima R. Semproniæ ſponſalia videntur non valere, ideôque non tenebitur ſtare pro- miſſis. Ratio autem eſt: quia ùt cum Communi DD. tenent Gobat cit. n. rof. Babenſt. IIIſ. Kugler part. I. n. I1I4. ma- trimonium Catholicæ cum hæretico, re- ulariter ſaltem loquendo, eſt illicitum, adeôque moraliter impoſſibile: nemo au- tem ad impoſſibile obligari poteſt, ùt ha- betur Reg. WI. Zur. 6. ergo. Deinde, ex tali connubio Semproniæ meritò timeri debent ſcandala, diuturna Parentum offenſa, & alia inconvenien- tia: atqui ſponſalia ex quibus hujusmo- di mala rationabiliter rimentur, ſunt nul- la, utpote repugnantia pietati, aut charita- ti: ergo. Vide la Croix.6a. Spor. n. 20¾. Dices. Quidſi autem Sempronius ſpon- deat, quòd velit veram, ſeu Catholicam fidem amplecti ? 16 R. Si hoc ſpopondit dum ſpon⸗ ſalia contraxit, & Parentum offenſa, periculum ſubverſionis &c. non fſint timenda, probabilius valida funt. Ita cum aliis pluribus Kugler proximk cit. Verùm, quia multiplici experientiâ com- probatum eſt, quòd (præſertim ſponſi hæ- retici) matrimonio ſemel contracto non ſtent promiſſis, in illis ſaltem locis, ubi hæretici vivunt permixti cum Catholi- cis bene ro on . E Dee Natura &- Obligatione, G&. T15 cis, quin potiùs nitantur & mulieres, & liberos fortè ſuſceptos pervertere; hinc bene monet Gobat. tr. 9. n. 220. cum Tan- nero, Laym. & aliis, ut DD. Parochi, quoad poſſunt ſeſe opponant talibus con- ₰ SS ſponſalilus eum Cnja andeſti- nè contractis, poſtea Pacti pani- tens, cuidam alteri promiſit matrimo- nium, promiſſümque jurejurando confir- mavit ocoram pluribus teſtibus, proprio etiam ſaunguine ſubſeèribens. Hinc quærit; an huc 2da ſponſalia prioribus non prava- leant, an verò priorilus potius ſtare te- veaturfffff ð R. Non prævalent ada, ſed tenetur ſta-17 re prioribus. Ita cum Communi la Croix. lb. 6. part. 3. n. 73. Ratio eſt hæc: quia cùm priora fuerint valida, non amplius licet ei contrahere matrimonium cum alia ſine conſenſu prioris ſponſæ: ergo promiſ- ſio matrimonii alteri facta fuit de re illici- ta, & per conſequens nulla, uùt conſtat ex dictis n. y. Datéô tamen, quèd Qajus cum 2da. contraxerit matrimonium ratũ (quod ſubin vocatur ſponſalia de præſen- 1I6 conferentia prin ti, ſed impropriè tantum) hoc velut for- tius vinculum tribuens jus in re, præva- leret prioribus ſponſalibus de futuro, tri- buentibus ſolum jus adrem, prout habet communiſſima Doc orem. „ Dices. Sed quid ſi prima ſponſalia fuiſſent inita ſub conditione tantum de futuro, ada verò abſölutè, ſimèulla con- ditione, nunquid hæc praæ valebunt? 18 KR. Non prævalent: quia vi prior tenetur expectare eventum conditionis, quônon exſpectato illicitè contraheret cum alia: ergo etiam invalidè promittit tale matri- monium contrahendaum. Navarr. San-. chez. lib.5. diſz.6. n.5. Clericatus de Matr. deciſe go. n. 22. Et eſt communis DD. Dices iterum. At Cajus zdam ſpon- ſam ignaram priorum ſponſalium jam im- pragnavit, tenebiturne nihilominùs du- cere priorem ? R. Per ſe loquendo tenetur ducere pri- mã, ſi cum prima contraxit ſponſalia abſo- luta aut conditionata quidẽ, ſed conditio- ne modò ſam adimpleta. Ratio eſt: quia per hoc, quòd zdam imprægnaverit, non tol- lirur jus prioris ſponiæ: & homines ſolent inſiſtere juri ſuo, non curando de injuria, vel damno, guod aliis inde infertur. Si ta- men ex violatione priorum ſponſalium exiguum incommodum ſit obventuruùm priori De Natura & Obligatione, &. 17 e. priori ſponſæ, 2dæ autem grave; & præ- r ſertim ſi hec aliter vix reparari queat à ,t. Caſjo, tunc æquitas ſaltem aliqua, aut cer- be tè charitas poſtulabit, ut prior ſponſa ce- AQaat juri aquiſito, potéſtque tunc judex AI compellere ad ducendam poſteriorem, ait n A ia Croix. eit. n. 7a. referéns pro hac ſen- cr tentia Sanchez, Krimer, Kugler & alios ; plures. Addit Gobattr. 1o. n. 327. quòd gett i zda ſponſa fuiſſet conſanguinea primæ önon in zdo gradu“, teneretur Sponſus pro- aliu priis expenſis procurare diſpenſationem. „— Corollaria nonnulla, ecx dictis ſhor üinferenda. Olliges Imò ſponſalia inita ex erro-20 OOOre vel fraude verſante circa ſubſtan- epr⸗ tiam contractůs, aut circa qualitatem per adb. ſe intentam, ſeu redundantem in ipſam ce fübſtantiam, eſſe nulla. Rartio eſt: quia iapet ubi intervenit talis error vel fraus, deficit e Eognitio, & per conſequens conſenſus in ſlen“ fuübſtantiam: ergo etiam contractus, ur- h pote conſiſtens eſſentialiter in conſenſu. Si.. Deinde talis error invalidat ipſum matri- Wuon monium, ut dicemus infrà n. SS. ergo 41 in fortiori ſponſalia de Ihturo ; quippe Gu on- 8 W Cinſerentia primn longè facilius diſſolvuntur, quàm matri- monium. Contra verò, ſi error, aut deeceptio folùm verſentur circa qualitates, aut circumſtantias ſponſi, aut ſponſæ; ſponſalia quidem valent; attamen ſi qua- tis ſupervenientes, ſufficerent ad ea re- ſeindenda, tunc errans aut deceptus ha- bebit jus ad reſeiſfionem ſponſalium. Ra- tio eſt: quia ut notavit Leſſius lib. 2. de Iuſt. c. 32. dubit. g. in jure paria cenſen- turnon eſe, & non hareze aliquid ſua- . pervenire, & pracedens ignorari. Vide Sporer. n. 167. Herincx. part. 4s. de ſponſ. diſp. 1. n. 20. . . 21 Collig. adò, ſponſalia ab habente vo- tum caſtitatis perpetuæ contracta (vel aliud quodcunque impedimentum ma- trimonii) irrita eſſe, & nulla, ſaltem re- gulariter loquendo. Ratio jam ſuprà data fuit:quia ad impoſſibile, aut illicitum aliquid faciendum, nemo ſe obligare po=- teſt: at habens votum perpetuæ caſtita- tis (vel aliud quodcunque demum im- pedimentum matrimonii)liciteè nunquam S contrahere matrimonium: ergo. Reiffenſt. Wl. moritr. Ic. diſt. Ig. n. 27. Dices. At nunquid valebit talis pro- miſſio facta ab habente votum caſtitatis, — litates ſint tales, quæ ſponſalibus contrac- 1 Del mee ſenleri Gnnt kEnt lun bitur 6, mur tere D 1. 20 4 De Natura & obligatione, &. 19 uti ſi Puella intuitu ralis promiſſionis conceſ- ſerit copiam corporis? itne, R. Non valet, nec obligat, præſertima2 onle, i Puella ſupponatur fuiſſe conſcia voti; qu, tunc enim ſibi debet imputare, quòd con- ſenſerit: Eſto etiam, quòd fuerit voti ig- ee. nara, nihilominus ſi votifragus aliter nohr damnum Puellæ illatum compenſare va- m. N. leat, tenebitur abſtinere à matrimonio: „ iin minus, per accidens quidem = ener bitur eam ducere, at non vi promiſſio- nis, ſed titulé juſtitiæ: nec licebit ei pe- VEéE tere debitum, quamvis reddere tencatur. ſun, Ita cum commun. Perez, Gobat, Sporer, n. 266. = NW. Collig. 3tid, Sponſalia ante ſepten-23 Nl nium complerum inita, irrita eſſe & nulla m. per c. litteras. de deſponſat. Impub. Quia en in talibus nondum ſupponitur uſus ra- ſu tioenis, conſequenter nec conſenſus ſuf- iuan ficiens. Si tamen ſeptennium egreſſi, Neße⸗ ſpondeant matrimonium, quamvis annos tms pubertatis nondum attigerint, ſponſalia mie quidem valebunt, infirma tamen erunt, nduan quia reſcindibilia poſt pubertatem adep- h“ tam, ut dicetur n. 30. 4 % . Coll. 4td, Sponſalia ſub conditione dea4 6. futuro inita ( aliud eſt de initis ſub conditione de præterito vel præſenti; quia hæc, ſubſiſtente conditione ſtatim h. B 2 va- itats 6 20 conferentia prima valent, non ſubſiſtenteautem non valent) non obligare abſolutè, nec inducere im- pedimentum publicæ honeſtatis quouſ- que conditio ſit adimpleta, ita expreſsè ſtatuitur c. I. de Sponſal. in 6. Ratio eſt hæc: quia ante eventum conditionis non merentur dici ſimpliciter ſponſalia, eòè⸗- quèd adhuc deficiat conſenſus perfectus in matrimonium. Nihilominùs, ut jam dictum eſt, hujuſmodi ſponſi tenentur ex- pectare eventum conditionis: quâ adim- pleta ſtatim valebunt; quia tunc conſen- ſus tranſit in abſolutum; proindéque in- ducent dictum impedimentum publicæ honeſtatis. Ita Communis DD. ut vi- dere eſt apud Sanchez. Lib. S. diſp. S. n. 24. & Sporer. n. 213. Krimer lib. g. n. 569. la Croix. n. FH5. 2 Dices. Sed quid de ſponſalibus ſub conditione impoſſibili contractis tenen- dunnn: 25 R. non ſunt valida, nec ullam pariunt oôbligationem. Ita Schmier. tom. 3. lib. Babenſt. cit. art. 3. . F. Ratio eſt: tum quia ad impoſſibile nemo ſe obligare va⸗ let; tum etiam quia talia ſponſalia ob im- poſſibilitatem conditionis nunquam po- terunt tranſire in abſoluta: & hêc ipio, quòd contrahens adiiciat conditionem 3 he „ = S = De nutkra & obligalione „&c. 21 I) impoſſibilem, ſatis oftendit, ſe non habe- oll re animum contrahendi: ſiné animo au- Urht tem contrahendi irritus & nullus eſt con- A Kractus. Quòd verò conditio impoſſibi- “ lis contractui matrimoniali adjecta habea- ei. kur pro nulla, fit ex ſpeciali diſpoſitione Hl juris, quæ, cùm non pugnet pro ſponſa- libus, ad hœæc extendi non debet. WM Denique, ſi conditio turpis, & inho-26 M neſta ſponſalibus adiiciatur, ante imple- “õ tam conditionem nullatenus obligabunt, en ſed reſcindi debent: Nam quæ facta laæ- “WB dunt, pietatem, exiſtimationem, vere- h 8 ëundiam noſtram, & 6 ut generaliter di- RVL xerim) contra bonos mores fiunt, nec fa- cere nos poſſe credendum eſt, ait Papinia- nus in L. Filius 15. ff. deé conditione inſti- ttiut. Congditione autem ſemel adimple- Im t2 obligant; quia per eventum conditio- enen nis tranſeunt in abſoluta, & cùm tale ma- rrtrrimonium honeſtè contrahi poſſit, om- nin nino obligabitur promittens, ut huic ſa- tisfaciat. arg. L. 4. Q. Jed quod 3. f. De „A Ccondict. ob turvem cauſam. Vid. Ba- tun. bdenſt. cit. 2. 9. reo CQCollig. denique sStò, ad valorem27 bin. ſponſalium non eſſe neceſſariam præſen- n . tiam Parochi, & Teſtium: unde ſonſa- 6b lia clandeſtinéè contracta defactò valent 22 conferentia ſecunds ſecundam communem DD.; quia nulla lege veljure ſunt irritatꝛa. Nec dicas. Vi Concilii Trid. &eſſ. 2 ½. de reform. Matr. c. I. Defacto non valet matrimonium clandeſtinum in locis, ubi Concilium hoc promulgatum eſt: ergo nec valent ſponſali. ”l R enim Negando conſequentiam : clandeſtina enim matrimonia per Con- eilium Trident. irritata ſunt ob graviſſi- mas cauſas, & ad præœcavenda irremedi- abilia mala perpetui concubinatus, & adukerii aliquorum, qui prius clande- ſtinè cum una, & poſtea in facie Eccleſiæ cum altera contraxerant; quæ mala, cùm ex ſponſalibus clandeſtinis non immine- ant Eccleſiæ, hinc dicta conſtitutio nul- latenus extendi debet ad ſponſalia, præ- ſertim cùm de his Tridentinum nullam fecerit mentionem, & de ſolo matrimo- nio loquatur. Vid. Reiffenſt. diſt. 14. . 30 & 37. SECUHNDA. De Sponſalium diſſolutione & Cauſis ca diſſolvendi. 4 SIIM. CONFEREN TI‚A em 49 Anolt e tim! ari. mec⸗ F, AQ. lunde⸗ cleſiæ cü mine⸗ onul. nullem nim 1 1,l bDe rochber. Aiſt. atiokenct. 23 SII MM ARIIM. 28. ouſala etiam itins celebe. ata Helant di S. olv. 29. Im m i 66 lare celent ber mutuum 4 Sinam onlotum; 3 . Non tamen ipnbbrum, uumadi nt alas. 31. Ceſſant etiam per ſigoeptionenz Ordinis Sacri. 32. Mtem per profelſionem Religionis approbatæ. 33. Trem per Marnmaninm cumz alio, vel alis contrattunn. 34. Probabilius tamen in hoe eaſu non di olnan- tur abſolate & ſi⸗ mpliciter. 35. Etiam dirimuniur bey Zao:lvis imkedimentar, Jpervenient. . 3697 An autem N, mplieiter: 2 5 eentroveglan inter DD. 37 Sonlalia ſubinde eIant per lapſaun tempo orix. 38. Non tamen ii tempui ſit 1. ram aa Bollicitax- dam obligationem. 39, 4 ſonſeliber rel⸗ lre liget, Ponlas peſt e. 40. Item ob ſnn cationem /ponß aut Pponſe; 41. I4 4½ verum eſt, licéêt fam Sonka, quànr Nnße ehet Fornicatus. 42 Item lieitum eſt relilire ob mutationem orabi- lem ſupervenienten ðð 43. Quæznam naulatio cenſtatur norabiss 3 44. Quænam ſint notabiles eæ parte animi? 45. Quænam ex parte corporis? Et 46. Quænam ex parte toöortunæz à5 47 .TInde dignoſeendum, an ſponli præviſa tali mula⸗ tione, oontraxißent iponfalia, vel non? L 48. Et quid, ſi dalitetur an con/znſi, WWent? 6497 ſ,6 quando privata auctoritate liceat V 24 Conferentia ſecunda 20. Retwitar Cus l. de ſponſo AFamane Kon- Jam ſuam. FI. Reloivitur Calus II. de Honſs . au: i ulis erißti. mavit ſponſam eſſe divitem. 52. Reſolvitur Caſus II de e0 721 po PBonßalie diſoeſſit, &c. 53. Quid ſ ſponlus redeakz, ante routraum 4 on- No matrimonium cum alio “ 54. Et guid, ſiſponſa interim evali Iit rio- 2— 5 5. Sponſalia criana juramentö Firmata Paſſant d, 45 . oloi. 56. Si ſponſa (idem eſt de ſponſo) laboret Netode perniciofos tenvtur illum manifeſtare, G. 52. Segus, A non ſit pernicigſus neec manite Mandes. 58. Hon ſ tenentur abltinere ab' iis, guæ matrimor- nio contrahendo obſtant. Inde 59. Sponſus, vel ſponſa pecpando tum alio, Ro obe⸗ Viliäirce. vommittit s dablex brcoartm. §. I. Præimittuntor, & brevi ter reſolvun- tur r quſita, ſeitu neceſſaria ad reſolvendos Caſus circa diſſolutionem ſponialium. diſſolubilia? 2 28 R. Sunt omnino: quia eorum n diſtolu- tio neque jure naturæ „neque divino, ne- que eccleſiaſtico eſt prohibita 1ſ juſtis de cauſie 3 . „ Nleres 1mo, Sintnè ſponſalia ſemel legitimè S validè contracta rurſus Clenl Per an lcl 2. R gene lenlin A 6 onl Aere dad arn cimu ftal (pol Neße . De ſponſalium diſſolutione crec. 25 en. gauſis fiat. Quin ctiam tum ex jure ec- AQleeliaſtico, c. Braæterea. de ſponſal. tum er. etiam ex praxi, & conſuetudine in Ec- cleſia paſſim recepta conſtat, quèòd ſolvi valeant. Sunt tamen cauſæ nonnullæ ex u. quibus ipſo jure ceſſant; aliæ verò, quæ ſolm dant jus reſiliendi, prout obſervat „ Babenſtuber cit. Aiſp. 1. art. 4. Unde 6½ Quxær. 2dò, Quibus de cauſis ſponſa- H lia iplo jure ceſſent, & diſſolvantur? Ra.. Imd: Prima cauſa eſt mutuus ſpon-29 ſorum puberum conſenſus, vel potius n. diſſenſus. Ratio eſt: quia omnis res, , der quascunque cauſas producitur, per e eaſdem diſſolvitur. C. omnis res. 27. 4. 2. Et c. I. de Reg. Jur. atqui ſponſalia generantur mutuo contrahentium con- fenſu: ergo per mutuum diſſenſum diſ- u ſolvuntur. Maſtr. ag. diſp. 7. Z. 297. ens . Dixi: primam cauſam eſſe mutunm 30 Sonſorum puberum diſſenſum. Nam ſi ſponſalia ſint contracta à ſponſis, quorum uterque, vel unus ſaltem eorum impubes ſenl erat(puta maſculus ante annum deecimum rurs quartum, & fæmella ante annum duode- e cimum completum) non poſſunt ſponſa- ſol. ſalia diſſolvere per mutuum diſſenſum, ni- ,e., ſi poſt annos pubertatis ade tos, prout ex- e preisé ſtatuitur. e. de illis. 7. de deſponſat. —W M nſilu x. 26 (Conferentiaſocunda Impub. item c. à Nobic. F. eod. tit. & ali- bi. Ratio hujus diſpoſitionis eſt : quia ob fragilitatem ætatis nondum cenſentur tempus pubertatis eſt exſpectandum. Vi Maſtr. I. it. . 298. — habere maturam deliberationem ar iden 31 K. 2do. Sponſalia etiam diſſolvuntur per ſuſceptionem Ordinis Sacri (iſt eſt majoris, non item minoris) Ratio eſt: quis conſtiturtus in ſaeris eſt perpetuò inhabi- lis ad matrimonium. Ita communis. Utrum aqutem ſponſo absque cçonſenſu ſponſie liceat Ordinés ſuſeipere, major contractus ſponſalium ſemper tacitè ſal- tem involvat hanc conditionem: niſi e- legero ſtatum perfectiorem (qualis eſt ſuſceptio Ordinis, vel etiam cœlibatus) Plurimi autem negant, uùt videre eſt apud cit. n. zy. & Schmier. lib. g. tr. I. c. J. n. liorem mranſivero, contraétui ſponſalitie nec ex natura rei, nec ex jure poſitivo in- eſt; ſecus enim pariter liceret eligere ſta- tum cœlibatus: ergo Via. Babentt. art. 4. n. F. on nit. adi. 6. s,õ 3DOH 32 K. 3tio. Sponſalia item diſſolvuntur per profeſfionem Religionis approbatæ. Ratio eſt: quia Profeſie dirimit matri- . mo⸗ De ſponſalium Diholutione, & c. 27 „& monium ratum. C. ex publico. de converſ. au Cenjug. ergo à fortiori dirimit ſpon- nlem ſalia. Cæterùm, an ſolus ingreſſus diri- Kil mar ſponſalia, controvertunt. DD. San- nVO chez, Bonac. & alii volunt diſſolvi abſo⸗ Ilute per ſoluùm etiam ingreſſum: econtra lwunm D. Thom. Durandus & alii apud Cleri- (ſtd cat Deciſ. 17. n. 172. contendunt, non n diſſolvi, niſi per profeſſionem. Tertia tan- umbe dem oôpinio eſt media, quam tenent Pa- ut laus, Pont. Maſtr. cit. n. 3200. dicentes, onſem quèd per ſolum ingreſſum diffolvantur me ex parte remanentis in ſæculo, ita, ut ocudt non teneatur protinus exſpectare profeſ- teal ſionem ingreſſi: & hæc videtur veroſimi- Jior Ratio autem, quòd ex parte rema- l nentis in ſæculo diſſolvantur, eſt: tum bes) quia ingrediens eô ipſo cenſetur cedere eſtapr juri ſuo ad ſponſam aquiſito: tum etiam rinn quia nimis immutat ſtartum. Quèd ve- ℳ r ex parte ingreſſi non ſolvantur er ſo⸗ lum ingreſſum, eſt hæc ratio: ne Cillcet cd Via aperiatur fraudibus: facilè enim quis- Fol. que ſponſalium, vel ſi onſæ poriùs per- ete r. trœοſus, Religionem d tempus ingrede ℳτι Lretur, ut ſic ab onere ſponſalium ſeſe exi- meret, & aliam ducere poſſet. Vid. Cle- ur ricat cit. l. d. . R. 4td. Inſuper ſponſalia ipſo jure diſ-33 Pull⸗ ſolvuntur per matrimonium validè con- 28 conferentia ſecunla tractum cum alio, vel alia ſponſa. Ira communiſſlima DD. Schmalzgr. lib. g. kit. g. A. 30. Reiffenſt. &c. Kartio jam fuit fſuperiùs inſinuata: quia nimirùm ma- trimonium cä fortiùs vinculum, quàm ſponſalia, tribuens jus in re: ergo huic ſponſalia, tribuentia ſolùm jus ad rem, debent cedere. Deinde ſtante hoc matri- monio, jam impo flibile evadit matrimo- nium cum priori ſponſo, vel ſponſa con- trahendum: ergo hôc ipſo ceſſat obliga- tio contrahendi matrimonium cum illa. Dices. Sed quid ſi tale matrimonium ſolvatunper mortem conjugis, erirnè tunc obligatio ducendi priorem ſponſam, ſi contractaa 5 eee 34 RK. Sanchez, Laym, Filliuc, Babenſtub. aliique ſat multi negant; eoquèd per matrimonium obligatio priorum ſponſa- lium nedum ſuſpenſaà, ſed penitùs extinc- ta fuerit, adeôque non ampliùs reviviſ- hæc ſupponatur urgere ſponſalia olim cat. Affirmativa tamen opinio, quam tenent Sporer, Haunold, Maſtr. Herin. Schmier, Kugler part. . n. gzz. aliique ſat multi, videtur probabilior; tum quia talę matrimonium nec ex jure naturæ, nec'ex jure poſitivo probatur habere vi ſimpliciter irritandi ſponſalia priùs eôn- tracta; prout beneèe probat Schmalzgr. oit. lerren l. Gtez, Clarun nhint⸗ uni n Ueliene Uud, uuinon ſern Meigtt (untra N, ergta I. 0 Genon Peſim Anch linex⸗ enrt Natio walid inhoc ob Sa Itrum — „ Enl. de ſponſalinm diſſolutione, & c. 29 a. h Tt n. 3 5 tum etiam, quia obligatio ſpon- r ſaliorum conſiſtere poteſt cum matrimo- tio jon Nio, in tantùm, ut poſt diſſolutum tale ma- trimoniũ cum priori contrahere teneatur: quemadmodùm ergo qui habet votum in- grediendi Religionem, vel caſtitatem ſer- vandi, non liberatur ſimpliciter per ma- Tümme 8, utnr tgo hui ihren, trimonium, ſed hôc diſſoluto tenerur il- e ud ſervare 3 ita pariter in noſtro caſu te- u netur talis. obligationi ſponſalium ſemel KM contractæ ſatisfacere. Vid. DD. cit. i K. ytò. Sponſalia porrè dirimuntur3 7 per quodlibet impedimentum dirimens, d Ime probabilius etiam impediens, quod Rdn de novo ſupervenit. Et quidem de im- un pedimentis dirimentibus confſentiunt in n Sanchez. Iib. 1. Aiſp. 56. Palao, Laym, He- rinex de Ga di. I. n. 35. quoad impe- ben qientia tantum tenet Sporer. n. 274. nd Ratio autem eſt: quia per hujuſmodi im- nhonn pedimenta matrimonium redditur vel el invalidum, vel certè illicitum: ad actum autem illicitum, ceu moraliter , Pl impoſſibilem, quamdiu talis eſt, nulla da- tur obligatio: ergo. Maſtr. 4. diſp. . M. . 22. Caſpenſ, & alii. tume Qalio tamen non inanis movetur,36 Hütint utrum per hujuſinodi impedimentum ſu- een perveniens ſimpliciter ex parte utriuſque (ponſi ſolvantur, an.verò ex partc inno Umalin, centis . 30 conferentia ſecunda centis ſolum, qui cauſam impedimento non dedit? Quocirca omnes tenent, diſſolvi ſponſalla ex parte innocentis, ita, ut ne quidem teneatur acceptare diſpen- ſationem ab altera parte forté procu- ratam; quia per hoc, quèd compars cul- pabiliter dederit cauſam impedimento;, renuntiâſſe cenſetur ſponſalibus, & in- nocenti dedifſſe jus reſiliendi, quod per diſpenſationem non amittitur. Probabi- liùs tamen videcur, ex parte nocentis fſponſalia non ſolvi; quia ex ſuo delicto non debet reportare commodum immu- nitatis à ſervando fidem alteri datam. Q(are cùm ex juſtitia teneatur repara- re ſus læſum, pariter obligabitur mediis faltem ordinariis procurare diſpenſatio- nem, ſi compars acceptare velit. Schmier. lib. g. tr. 1. c. F. n. 7I. Qaſtrop Babenſt. KRK. Tandem 6t0b. Sponſalia ſubinde ceffant ipſo jure per lapſum temporis; quando tempus eſt præfixum ad fini endam obligationem; ut ſi contrahant hoc mo- d6: promittimus Watrimonium, hoc ta- men annb adhuc contrahendum; quò dato ceſſaburit ſponſalia, ſi elapsò anno matri- monium non fuerit celebratum. Eſt Conimunis. Ratio redditur hæc: quia ta- li modo contrahendo quivis ex ſponſis ſibi ,— 1 De Toter Düunne ente iol Didun fütprr unſ un bl kerured lerent hoeten legni ſoro⸗ lercel ün igni Nnac,O Helllre AI Inde honl⸗ ſumt Cliun Clleſt Ronſt Ueen (Lecick herite ſte hh Wein., De ſpenſalium dWſolutione, G&c. 31 Ciem Xacite reſervat jus reſiliendi, ſi matrimo- tenen nium non ſequatur intra annum, ne ultra tis,in talem terminum cum incommodo, & Præ- e Ciſhen judicio ſuo teneantur abſtinere à nuptiis; Drn Dictum fuit ceſſare ſponſalia, ſi tæminusq al fuit præfixũs ad finiendam obligationem; immento, Namn ſi fuiſſet Ppræfixus ſolàm ad Löllicitan En dam obligationé, ne ſcilicet diutius differ- oa „retur, àt ſi dixerint: volamus, ut nuptig ce⸗ probadi lebrent ar, enpore vVente coſtes, tunc elapsò oeem hoc termino né ſolvuntuxr ſponſalia. Ratio delict eſt: quia in iſto caſu intervenit duplex ob- Limmu ligatio, nempe una celebrandi Nuhptias, al⸗ n. tera celebrandi tali tempore; hinc quam- repart. vis elapſo tali tempore ceſſet hæc zada ob- medin ligatio, non tamen ceſſat prima. Laym. Bo- euite Dac. Salmant. &alii apud Babenſt.«tt. . 15. Quær. 3tidb. Quibus de cauſis liceat De rellire à ſponialibusg: R. Licet ob tres ſe quentes præcipuè. 39 üit Imò. Si Sponſus poſt Rorualin (idem de , ponſa dicendum) in Kegionem longin- e 1 quam ſe transferat animò mutandi domi- inien cilium, vel ſi abſque hoc animo quidem “ diſceſſerit, certum tamen ſit, quèd diu W“ hon ſit reverſurus prælſertim ä ab üt ſinè ng necçeflitate, vel ſinè oonſenſu alterius. Ita 10 . . deciditur in c. de illis s: de- ſponſal. Et meritò: quia ſponſus ita diſcedendo ta- I eitè ſaltemrenuntiavitiponſalibus. Bo⸗ Gnhe pacin. de ſponſ. 1. I. punct. 6. n. S. 200. m. Ulat. 32 Conferentia Nocunda 24dd. Licer reſilire ob fornicationem al. terius, præſertim ſponſæ, tamerſi vi fuiſ- ſet oppreſſa; quia per hoc redditur no- tabiliter vilior, atque deterior: nec cen- ſentur aliter ſibi promittere fidem, niſi Si altera quoque Kexten parsfide m ſervet. prout habetur eX ap. Dutmadmodum. de jurezar. Quodli uterque ſponſus fuerit fornica- tus, cenſent nonnulli DD. neutrum poſſe refilire; eòôquod delicta compenſentur: alii tenent ſolum ſponſum, non item ſpon- ſam, utpote cujus fornicatio eſt multò fœdior & deteſtabilior, poſſe reſilire. cum hac conditione: I Probabilius tamen exiſtimo cum Palao, Mugler e P. Ke 3. n. §59. IIII. & aliis, quemlibet ſalvà conſeientia reſilire poſſe. Ratio potiſſima hæc eſt: quià ſi v. g. ſponſus priùs fornicetur, ceſſat im- mediatè obligatio in ſponſa, ira, ut jus a- quirat immediatè reſiliendi, nec ea obli- gatio revivifcit per hujus ſubſequentem fornicationem: ergo etiam ceſſat ſi uter- B fornicetur eodem tempore; nam ſub- equens fornicatio ſponſæ non facit ſpon- fum fidelem, aut ineulpabilem, adeôque nec ſibi illa aufert jus reſiliendi. Vid. eit. Kugler. 42 31tid. Licitum eſt reſtilire à ſponſalibus ob aliquam mutationem notabilem, ve De cleunt rne Ueith Mn munn Lyn . . lus co prud errn iee⸗ Telnnn LII tunmat nuun len nCrün Tortan Roni Nrim Itrio onh) Mlen Alkter, De ſponſalium diſſollatione, & c. 33 donem circumſtantiam ſupervenientem, quæ, ſi A Aà principio exſtitiffet, vel cognita dinlet, Idite meritèò à ſponſalibus abſterruiſſet. Ita necca ecam communi Sanchez. lib. I. diſp. 62. gem ,N. Payn. hic. z. I5. Ratio eſt: quia neu- 4ℳοα trius contrahentis intentio præſumitur rer ſe extendiſſe ad talem caſum, qui quem- vis prudentem à promiſſione matrimonii unſ 1H Dices. Quænam autem circumſtantiæ, glenti Vel mutationes reputantur notabiles? en hon R. IIIæ reputantur notabiles, quæ ſta-43 Emum tum matrimonialem reſpectu talium Per- teſlin ſonarum reddunt norabiliter difficilio- aPhe rem; poſſüntque accidere in triplici bo- I1 horum genere, nempe animi, corporis, & relit fortunæ, prout notârunt Laym. Sporer, gul Konig, Kugler part. 3. . 2 4. & alit. elttin Primèò itaque cx parte animi notabilis44 mutatio cenſetur, ſi ſponſus (idem dic de utiee * ſponſa )deficiat à fide: ſi incurrat nota- tene bilem infamiam V. g. propter furtum, lun adufterium, vel homicidium commilſ⸗ R ſum: item ſi poſt ſponſalia contracta noſ- ciher. Catur efſe inclinatus ad vitia v. g. Lu- A libidinis, ſevitiæ, aut aſperitatis ni- NN miæ, &c. Secus dicendum foret, ſi he Ipohla jam aliunde néſier, ſponſum hu- ſ juſcemodi criminibus infectum, & nihil- 4 5 ſponſa incidat in morbum pernitioſum, 34 cvüinſerentiaſöcenda ominus contrasiſſet; quia tunc meritèò præſumeretur conſenſiſie; ut notant DD. Secundèò. Ex parte corporis cenſetur notabilis mutatio ſi ſponſus, vel etiam Ppræſertim incurabilem, uti ſunt lepra, Paralyſis, morbus CGallicus, & eptilep- ticus: item ſi ſponfa evadat notabiliter deformis, aut mutiletur aliquo membre corporis, manu, pede, vel naſu, & c. &c. 46 Tertiò. Ex parte fortunæ reputatur mu- tatio notabilis, ſi ſponſus vel ſponſa in paupertatem incidat: vel ſi Parentes ære alieno graventur, ut dotem ſolvere ne- queant; vel ſi uterque ſponſus ita fiant, aut deprehendant ſe eſſe inopes, ut valdé difficulter ſe ſuſtentaturi ſint. Katio ho- rum omnium eſt: quia ſtarus matrimo- nialis, cùm ſit de ſe valdè difficilis, perpe- al tuus, & inabdicabilis ex natura ſua, taci- tè præſumitur excipereée omnes mutatio- nes, notabiliter præjudicioſas, ſeu tales, quibus cognitis ſponſalia nunquam fuiſ- ſent inita: atqui omnes modèò enu- meratæ, judiciò prudentüm tales reputan- tur: ergo. Vid. Kugler cit. & Ulſüng. Dices. Sed unde dignoſcendum, an: on. D Ponkli Cühnlnt 1 H (lei nVe Umum, fbern e timt Plominn ,ſ Pronnicl mo, 1o, ie Non mp 10.). l 1 29. fanc nutatio Ulie utttiot berit M eſt Pentibus murtter Kherte IIS en lCnd . De ſpoſalinm diſſolutione, & N. 25 he here ſponſalia ſtante tali conditione aut cir- Dent M cumſtantia fuiſſent inita vel non? K. Hoc ex confeſſione contrahentiumA7 Scenen qignoſci debet. Quare oportebit ſpon- eln ſum (vel etiam ſponſam) examinare, tnitiltt utrum, ſi eo tempore, quò ſponſaliorum nt len fidem dedit, hanc vel illam circumſtan- l tiam, aut mutationem ſciviſſet, fidem ni- torbiit hilominus daturus fuiſſet, nec ne ? ſi di- ment cat, ſe fuiſſe daturum, tenebitur ſtare „Kab promiſſis: ſi neget, præſertim cum jura- tatum mento, credendum ipfi erit à confeſſa- onſ, rio, ideôque dicendum, quèd ſponſalia tes non amplius obligent. Laym. lib. S. tr. Nerem 1. p. 7.6. 2. 2. 15. Schmier. z.159. Sporer. Nt Tandem, ſi dubitet, an præviſa tali48 Retiof. mutatione fuiſſet fidem daturus vel non? u. Diſtinguendum erit arque dicendum, Se quèòd non teneatur ſtare promiſſis, ſi WuDEE mutatio fuerit revera gravis, bene verò, mHI ſi fuerit ſolum levis, ſeu non notabilis. ſentidſ Ratio eſt: quia ex communiter contin- nun . gentibus fit prudens præſumptio: com- det: muniter autem contingit, ut defectus vel Srehncte circumſtantia & mutatio gravis abſter- L reat à ſponſalibus, non item mutatio le- vis: ergo. Ita Tambur. & Leand. apud Cun, Ta Croix n. T6 S5. NT C z Quær. 36 conferentia ſècunda“ Qbrr. 4 t b. Utrum à ſponſalibus li- ceat reſilire auctoritate privata, an verò ad hoc Opus ſit auctoritate Dublicaudici; eccleſiaſtici? 2 R. Eum diſtinctione. Si enim cauſa reſt. 1 liendi fit certa, & notoria, ſive notorei- tate facti, ſivej juris, licitum erit auctori- tate privata reſilire, ſaltem per ſe loquen- do, ceſſante nimirùm ſcandalo, vel aliis inconvenientiis. Si autem cauſa reſilien- di ſit dubia, nec conſtet, eſſe ſufficientem, opus erit auctoritate „& Sententia ju- dicis eccleſiaſtici, ne alteri fiat i injuria, & ſpolietur ſinè ſufficienti cauſa jure a- iſito per ſponſalia. Quin imè in puro Junio „an cauſa reſiliendi ſit ſufficiens, ne quidem in foro externo poreſt fieri diſſolutio; quia poſſidet jus pro ſponſali- dus, ut notat Herincx de an diſp. 1. . 53. Hinc etiam ad præcavendas lites ac alias injurias (teſte Laym, apud Ba- benſt. cit. z. 4.) in multis Germaniæx Dicœceſ bus cautum eſt, ut à ſponſalibus HWH notis, non liceat recedere, niſi causà Prids: 2 Ordinarium delata. —R . —= ”MM de ſonfalium dißlutione, &c. 37 e Proponuntur, & breviter reſolvun- tur Caſus practici circa diſſolutio- itanati nnnenm 8ponſalium. H CASIIS PRIMIS. lrelie T Tkia nobilis Puella de futuro matri- Rciennn . A monio Ridem dederat Titio, equidem tentuf nobili, ſed minds opulento. At ubi animad- inſuuu vertit, Parentes ſuos id zægerrimeè ferre, ſjure u penuere ob conditionem Ronſt multum dinun diſparem, cæpit vacillare, cogitavitque Kcien renunciare ponſalibius . quöd abi ſpon- Orelt fen Jus inaudiit, minitatus eſt Gonſæ S. Ia- 6 Ponl mationem. Quin etiam oppidè propala- N A wvit, ſe Titiam ſæpins jam carnaliter encnslis cognoviſſe ,& (neſoio quæ) propudia cum Ppolke es, perpetraſſe. Dubitatar proin, an Canm Titia non hubeat juſtam cauſam repu- vonlte Adiandi Titium, velut injuſtum diſßfama- t. „ R. Videtur habere juſtam cauſam repu-y0 diandi. Ratio eſt: quia per hoc, quòd ob juſtam Parentum indignationem co- gitaverit renunciare ſponſalibus, ſponſo non fecit injuriam, certè non gravem: . C 3 Er- 1 398 conferentia fecundla ergo Titius injuſtà ſua, & quidem gra- viſſima diffamatione præbuit cauſam ju- ſtæ averſionis & indignationis. Acce- dit inſuper, quòd ex tali matrimonio vix ſperari queat bonus exitus, quin potiùs meritò timeri debeant Parentum offenſa, rixæ, & ſcandala: hæc autem & ſimilia præbent juſtam reſiliendi cauſam. Immèò verò, ſupoſité, quòd Parentum offen- ſv graves prudenter timeantur perpetuò duraturæ, dicendum foret, ſponſalia nulla fuiſſe, prout jam ſuprà z. Iy. dictum fuit, &cum aliis docet Gobat. tr. o. n. Fob. CASHIS SECIINDUS. G SEmronin: Jam pridem ambiérat ma- trimonium cum Sempronia honeſta Liaua contrahendum, eb quòd putärit il- lam ſatis divitem, & dominam domüs, Jen Tabernæ vinariæ ; tandémque fdem Juturt matrimonti ab eadem obtinuit. Vernm non multo poſt venit in notitiam, quba dempronia ſit pauperrima, & plu- zimis debitisgravata z quaxre gogitnl re- Iſilire dubitat tamen az ſibi hoc liceret, Præſèrtim cam in contraltue, ſponſalitio nullam fecerit mentionem de divitiis, el dote adferenda à ſèmproniad N. leſlie. CunC .1I7. (ionen i, dv Deinde tmrar e d hot Honün lle Cobae, uciee uramen COütt Panpet Poſtè AI Pr! Umere Uique eRRe ſponſalium diſſolutione, &. 39 idenn R. Licitum eſt in hoc caſu Sempronioy cumé reſilire. Ita Babenſt. ci. art. g. n. 3 6. & „A cum Caſtrop. Krimer & aliis La Croix. moniod z. 17 5. Ratio datur hæc: quia in omni dinomm actione nuptiali includitur promiſſio do- moken tis, quamvis de hac non fſit facta mentio. & ſimm Deinde tanta paupertas Sempronia repu- n. i tatur circumſtantia reddens matrimoni- mn kr um notabiliter difficilius: ergo intentio petecl ſponſi meritò præſumitur non ſe exten- Hponl diſſe ad tale matrimonium. Conſentit .din Gobat. tr. 10. . 3006. addens, ſponſo à ℳ t Judice credendum, præſertim ſi cum juramento atteſtetur, ſe nunquam fuiſſe contracturum, ſi ſciviſſet ſponſam eſſe . pauperem. Aliter dicendum foret, ſup- proſitô, quòd egeſtas Sponſæ Sempronio eme jam prius fuiſſet perſpecta; quia tunc præ- ſumeretur conſenſiſſe in pauperem: quèòd utique & valide potuiflet, & licité. .6 CastIS TERTIIS. ,,. CAe- , conſèntiente ſponſa ſua Caja, tuk — abiit (kt ſölent juniores opifces) in heh Regionem longinquam, ſpondens tamen, . Je Poſt elapſam trienninne qaant ooe)us ne- Geitir diturum, interim verò ſingulis annis da- 8 taram litteras ſponſalium confirmat oftass. 40 conferentia ſocunda PElapséb jam triennio Cäjus nec rediit, uet ultas interim dedit ad ſponſam litteras. Laapropter cum modo inguius matri- moninm offeratur Cäijæ, quærit hæc, an ſebinon liceat illud acceptare? 12 R. Congruum fore in hoc caſu, ut ſi Caja ſciat, ubinam ſponſus moretur, eun- dem moneat de elapso termino, ad præ- cavendas omnes tricas & lites, prout bene monet La Croix. z. 206. ſi autem ignoret, ubinam moretur, tuta conſcien- tià poteſt acceptare matrimonium pin- guius; tum quia procul dubio noluit ſe obligare ad expectandum incertum ſponſi reditum, præſertim pro tali caſu, ubi pin- guius ſibi offerretur matrimonium; tum ctiam, quia meritèò præſumitur ſponfus ceſſiſſe jure ſuo per hoc, quèòd non redi- erit ſtatuto tempore, nec unquam ſcrip- ſerit litteras. ä Dicdces. At quid, ſi ſponſus ſupponatur rediiſfſe priuùs, quàm Caja matrimonium celebraverit cum alioe 53 R. Tunc obligabitur ſtare primis ſpon- ſalibus, relicto etiam pinguiori matrimo- nio ſibi ab alio oblato, datô ſaltem, quòd ſponſus redierit proximè poſt elapsũ tri- enni terminũ. Ratio eſt: quia præſumptio Cajæ, quèòd ſcilicet ſponſus ceſſerit juri, cùm fuerit ſiniſtra, debet cedere veritati; . † / un etia oris Pont, Per, a lt G0 nonent Ponſisd Leckettac honſce Arcum eula hp ſaeken Conlitue ices Nterin lediter nlon. t. ( “D 17 n; en Innot etelinr crn,, , conl geat m Wlieri De ſponſalium diſſolutione, &c. 41 Alit tum etiam, quia per exiguum ſaltem tempus tenebatur exſpectare reditum GsG“ ſponſi, ùt bene notant Abbas, Henri- thu, quez, Palaus de ſponſ. diſp. I. punct. 23. . 3. Et Gobat tr. Io. n. 353. Ubi etiam u, u monent, quèd ſi juſté impedimento etur, eu ſponſus detineatur in alio loco, ad judicem ,Ade eccleſiaſticum ſpectet, attenta qualirate 5, proll ſonle, Perigulo incontinentiæ, aliiſque aten circumſtantiis, decidere, an ſit ſufficiens onltien cauſa ſponſalia diſſolvendi: neque enim lumgn fas eſt cuilibet, ſe propriæ caufæ judicem noluce conſtituere, inquit Palao c. b Dices iterum. Quid ſi autem ſponſa ubtpin interim facta fuiſſer ditior v. g. ex hæ- m;u reditate, vel legato inopinato, teneretur- onm nè adhuc ſponſum priorem acceptare? nte K. Sanchez, Caſtrop. Kugler. Part. 3.54 n. . 1o7. tenent probabiliter, quòd fic; eo- guèòd ſponſus per hoc non ſit factus dete- vm FiOr. Contra verè Illſ. Schmier, Ba- . benſt. oit. avt. zg. n. 37. dicunt, quèd non; eoquèd ſponſus reſpectu ſponſæ nher jam notabiliter ditatæ, evaſerit inferio- mopiun ng 118 conditionis, & faltem comparativè , deterior. Sapienter tamen monet Spo- Peun Tcr. Z. 252. hujusmodi ſponſo jam impa- umh . Ti, conſulendum eſſe, ut non multùm ur- f Secat matrimonium, propter periculum cim mali exitus, quem plerdmque ſolent nan.- d. Ae⸗ 5 ciſei 4 Conforentia ſecunda N 4 . . „ „ „ ⸗. S ciſci matrimonia inter inæquales con- Umumea tracta, proindéque contentus ſit alia com: ulin penſatione pecuniaria. Man Corollaria ex dictis inferenda. miim — du 5 (Olliges rmò, ſponſalia juſtis de cau- Arnüine ſis (quas ſuprà à n. 29. recenſuimus) (imtt diſſolvi poſſe, tametſi juramenté firma- Prepnu ta fuiſſent. Ratio eſt: quia juramentum mm ſequitur conditionem contractüs, cui wler adiicitur: atqui natura contractũs ſpon- c ſalitii hoc habet, quòd juſtis de cauſis pofſ- tiſhi ſit diſſolvi: ergo pariter ceſſabit juramen. t,. tum. Vide Sanchez lib. 1I. de matr. diſv. (osd 2. n. 6. Laym. lib. S. tr. 1o. P. 2. c. 2. unat n. 1. Qlericat. deciſ. 17. . 11. iiari 56 Collig. 2. Sponſam (idem teneas de tettir ſponſo) quæ laborat defectu aliquo per- 1 2,6 nicioſo, ſeu tali, qui matrimonium rec- Coll datr notabiliter difficilius, utputa ſi eſſet lri multis gravata debitis, vel ab alio jam . Ed imprægnata &c. teneri per ſe loquendo obltr hujuſmodi defectum manifeſtare ſponſo, turg vel certè abſtinere à matrimonio contra- milſio hendo; ſecus enim ſponſum deciperet in . urſn materia gravi, ſéque ac illum coniiceret dum in periculum perpetuarum diſcordiarum, m alio: — De ſponſalium diſſolutione, &c, 42 les aliorumque malorum; quod ſinè peccato aliscct. graviſſimo fieri ſanè non poteſt. Ita Da. communiſſimè. Sanchez. lib. 6. Aiſp. 27. n. Io. Dixi: ſi laboret defectu pernicioſè & .5 Quando enim laborat tali defectu, qui enda. matrimonium ſolum reddit minùs com- modum & appetibile, ut ſi ſit ferocis in- sdeean genii, parata tamen ſe corrigere, vel etiam enſuim „ ſi jam ſit ab alio cognita, non tamen im- t0frm. prægnata, neque hoc crimen manifeſtan- mentn dum unquam, &c. non teneretur illud t, a Prodere; tum quia conſuetudine jam re- is bor ceptum eſt, ut contrahentés ejuſmodi vi- uls Lia ſibi non manifeſtent, inquit Babenſt. ſoramer cit. n. 42. tum etiam, quia nemo tenetur ,ρ ſuos defectus propalaré, ſeque ipſum dif- 121 famare „quando eos reticendo nulli facit᷑ inyjuriam: atqui in hoc cafu ſponſa non tenes? facit injuriam ſponſo: ergo. Vid. Sporer. n. 2 56. Herincx ott. n. 5s. Fin. lin Collig. 3ti, Sponſos vi ſponſalium ob-8 taſich ligari ad abſtinendum ab omnibus, quæ dio. datæ fidei, & executioni promiſſionis locpen, obſtare poſſunt. Ratio eſt quia qui obliga⸗ oo. Kur præccpto, affirmativéê juſtitiæ ad pro- M miſſionẽ ſuo tempore implendam, obliga- de c-. tur ſimul præceptô negativo ad abſtinen- ee dum ab omnibus, quæ impletioni pro- D miſſionis poſſunt eſſe impedimento: at- 4 H AM⸗ qui 44 Conferentia ſocunda 19 qui ſponſi ex præcepto affirmativo juſti⸗ tiæ tenentur ad contrahendum ſuo tem- pore matrimonium: ergo etiam & c. Ca- ſtrop. Mezger, Babenſt art. 3. . 3. Unde CLollig. 4t %, ſponſum poſt ſponſalia fornicando cum alia (idem dicito de ſponſa) probabiliùs committere duplex peccatum, nempe contra caſtitatem, & contra juſtitiam; quia vi ſponſalium tene- tur abſtinere ab omni eo, quod executioni promiſſionis obſtare poteſt; tum etiam quia tenebatur corpus ſuum conſervare in eodem ſtatu, quò erat, dum ſponſalia fuerunt celebrata, aut certè illud non red- dere notabiliter deterius: atqui ſponſus, vel etiam ſponſa fornicando cum aliis e- vadunt notabiliter deteriores; tum quia reddunt ſe ſuſpectos de frangẽda aliquan- do fide conjugali; tum etiam quia ſe ex- ponunt periculo alendi prolem extrane- Am: ergo. Vid CQericat. Deciſ. 16. . 17. Kugler de ſponſal. part. 2. à n. 274. Ubi etiam inferunt, ſponſos teneri in confeſſi- one hanc circumſtantiam, utp ote ſpeciem mutantem, exprimere, quamvis Maſtr. Caſpenſis, & alii ſat multi oppoſitum te- neant. CoON. 8 ⸗ mr l. Diri lummf Mem, 64. 06, lonti, 6) daor, i hi ij. (44 60 ot 1eH . , ge (uin, uord . ling⸗ 4 tivo (o ten m Re D dicito 1 re Cuple ten,à lum tere⸗ vecutiot mn etin nleryun Gonläl non ret honlis n Aie tunn g 1dligun vin ſeel nextmn tn 2/ 1 onſc eſhel g. vis M, ſituum 1 s) e Sen 4 ½ CONFERE N T A T ERTIA. de Impedimentis Mäatrimonii in Cenere & de Impedienti- tibus tantùm in Specic. SUIM MARIIIM. 60. Imnhedimentum 2, in genere . ohhtsculum Me. trimonii, &. 61. Dirimentia Paſant hatui ab Eec ieß Re. 2, vei §. Pontificoe. 62. Epiſéopus autem vullam mprdenuama ami. men-y, 63. Bene tamen impedientia Hatuere por eſt. 64. Olim impedientia fuerunt Plura:at mods⸗ 1 4 tantum numerantur NKilicer 65. Sacratum Tempus, 66. Vetitunz. 67. (Ad quod alia tria recsegrta) 68. Sponſalia; Et 69. D rne t mpleæx; quod zracfagehen 6 eri . telt. 70. An, vel quaudo habens votun pohi⸗ 7 redders, vel etiam petere debitunnd 71. Ltinam in talibus votis At 4 SGenſare 72. Enumerantur impedimenta dirimentia qude tuordecim. 73. Haretici probabilius iildem impedizserrit D Wynnrad. 74. Kr-. —R 46 Conferentia tertia „74. Ler conſuetadinem introduti, vel 4cvogan poteſt impedimentum; 75. Si tamen covuctndo Sit oitima introduce: 5 Et 76. Insgegipzentaun⸗ ſoloj jure bumano iatrodaéam. 77. Reſolvitur Caſus I. de quadam Tertiarin, hai bente votum caſtitatis; quæ 78. Contrahendo Matrimoniun Peccavi⸗ mortan- Ser. 79. Reſolvitur Caſus I1. de udioſo, qui contra ſunm votum Esrediend Keigianenen mnivit ma- krimoniunz; 80⁰. Froptereuque brima vicé petendo debitum ” peccat. 81. Refolvitur Caſus IIi. de Ponß. 5. tontratentilu: abi que proclamationibus praviis. D 82. An tales licitè, vel-validè contraxerint? 83. Matrimoaium cum impedimento airimente contradtum, eſt nullam; 84. Etſi Ponh inoralſert. J laborare tali mhe- dimento. 85. LParochus per uend- tenetur tale matri- monium impedire. 86. Quidagen daum, ſi tale matrimoniun non . 1. 72 aiferri 1 4a ihamatione &ec. §. I. Præmittuntur, & breviter reſolvun- . tur quæſita, ſcitu neceſſaria ad ritè deci- dendos caſus circa impedimenta in Genere C Uæres Imò, quid & quotuplex i ſit impedimentũ matrimonii in genere? R. Im- — De imn Lbomlne e 0lkr, ne TMohlum ⸗ Tentorur Ihedien nimot 1S cont M Vere mengg, ſel ſet Miweg Cinent cimm Indeci RI. kepote keprrten lls De impedimentis Matzimonii, & . 47 Kk. Impedimentum, t vel ex ipſo 60 L nomine conſtat, dicitur omne illud, quod udl obſtat, ne inter aliquas Perſonas matri- monium contrahi poſſit valide, aut licitè. uu LInde duplex eſt genus talium impedi- X mentorum. Alia dicuntur minora, ſeu impedientia tantùm, quæ obſtant, ne matrimonium licitè contrahatur, quam- ie Vis contractum in ſuo valore ſubſiſtat. MueN Alia verò appellantur majora, ſeu diri- mentia, quæ faciunt „ ut matrimonium nec licitè contrahi poſſit, nec validè, emi proindéque contractus, ſtante tali impe- dimento initus, non ſolùm illicitus ſed 1 Eetiam nullus eſt, &irritus. Cmmunis DD. ne Quxr. 2dè, Quisnam poſlit ſtatuere Impedimenta Matrimonii K. I. Impedimenta dirimentia ſtatue-61 aene re poteſt non ſolùm Concilium generale, repræſentans univerſalem Eccleſiam in umNE ſuis Capitibus congregatam, ſed etiam fummus Pontifex, qui eſt caput viſibile totius Eccleſie. Ita cum Cummuni KRKeiffenſt. Thl. mor. tr. 14. diſt. I4. n. 2. ſoru. Ratio eſt: Quia Pontifici conceſſa eſt uni- 1e del, Verſalis poteſtas ligandi atque ſolvendi eun ſuper terram. Hinc Concil Trid. S. 24. Can. g. definit: Si quis dixerit, Eccleſtam on votuiſſe conſtituere impedimenta ma gert sä eiri⸗ geliee R. nel abfiſt Git morh teli inß⸗ 48 Conferentia tertia trimonium dirimentia, velin iis conſtitn- endis erräſſe, anathema ſet. 62 R. 2. Poteſtas conſtituendi impedi menta dirimentia matrimonii, defacto non competit Epiſcopis. Ita concors DD. (teſte Clericato. Deciſ. 15. n. 22.) Rationem dat idem Clericatus: quia Epi- cCopi nullam aliam habent jurisdictionem Chriſtus conſtituit Monarcham, Princi- Ber & Caput totius Eccleſiæ: :atqui nul- ibi legitur hæc poteſtas Epiſcopis con⸗ ceſſa: ergo. 63 Dixi autem, defacto Epileopis non eſſe conceſſam Poteſtatem ſtatuendi zmpedi- menta dirimentia. Quèòôd enim pro bo- no regimine Eccleſiæ, & Populi fibi con- erediti, ſtatuere poffint impedimentaim- pedientia, nullus eſt, qui neget, ait idem — Clericatus cit. z. I3. Ratio elt: quia Ec- cleſta * vetitum numeratur communiſſime inter impedimenta impedientia, ut ſtatim dicetur: atqui poteſt Epiſcopus ex ratio- nabili cauſa aliquibus matrimonium in- terdicere: ergo. Vid. Schmalzgrucber lib. 1. I. T. n. 762. Quær. 3tid. Quæ, & quot defacto vi- geant impedimenta impediemia tan- tüm ? R. Olim (quæ eſt neceſſaria ad leges ferendas) ni- ſi illam, quam ipfis elargitur Papa, quem — Deinn Oui ümnereba nat lil 4 4te Nerh Gond e Urcekact Ulmer imeme De mpedimentis mal riwogii, E&. 49 h — R. Olim quidem jure antiquo diverſa 64 numerabantur impedimenta iinpedienria, di impel nempe SJðJUMU 1, Gend t conon Eeeleße s vetitum, nec non enpus feria. 1. 1. ¹ es n Agee caledzur. crimen, Hoallie, endeh Veramj jure novo Concilii Trid. anti- “ quus ille rigor mitigatus fuit in tantum, n, i ut defacto non niſi quatuor impedientia guitl numerantur communiter, ſoequenti He- nis Xametro comprehenlſnn. Sacratum tempus, vetitum, Ronſalia. ⸗ none votum. i mn! nſni Primumi itaque impedimehtum impe-6 Git diens eſt Tempus Sacratum, id eſt, illud, 1 er quod eurrit ab Adventu uſque ad Epipha- r⸗ * niam; item à die Cinerum uſque ad Oc- tavam Paſchæ incluſivè. Quo tempore tamen ſolùm prohibetur matrimonium Pt ſolenniter celebrandum, id eſt, cum ſo- uitt, lemni benedictione, vel etiam traducti- en one ſponſæ in domum ſponſi, vel aliis Oniin van lætitiæ ſignis, velut inconvenien- begrn tibus & i importunis hoc ſacro tempore: r unde prætermiſſis hujuſcemodi ſolemni- k 1 tatibus præſertim in caſu neceſſitatis, ſi- mi? ne & Peccato poſſet Parochus aſſiſtere ma- R tri- 0% ckzrentin tertia trimonio in aliquo loco vel domo priva- ta; quia Concil. Trid. &. 244½. de refor. Matr. c. 1o. ſolùm dicit: antiquas ſolem- nium Nuptiari prohibitiones diligenter ab omnibus obfſervari, ſancta Synodus præcipit. Sanch. lib. z. diſp. 7. Reiffenſt. cit. n. I2. «6 Secundum impedimentum impediens eſt Vetitum, id eſt, prohibitio ſive ge- neralis, ſive particalart is, ab Epiſcopo, vel étiam à Parocho facta ex rationabili cau- ſ. , utputa ſi dubitetur, an inter ſponſos non verſetur aliquod impedimentum? &c. Huc etiam referri poteſt & debet, imè. ndeſtinitas, id eſt, matrimonium clam ſinèé Parocho & T eſtibus celebrandum; lUlicèt enim in loco, ubi Tridentinum non eſt receptum, Validè contrahatur finè Pa- rocho & Teſtibus, tamen contrahentes peccant mortaliter; nam talia matrimo- nia, ut ait Trid. i. S. 2g. 6. I. aun- Ta Dei Eccleſea ex juſtiſſemis ocauſts ſemper adeteſtata eſt, atque prohibuit. 2d. huc reduci debet omiſſio benediétionis; item 3 tiè. omiſſio proclamationum, quæ ſeclu- ſa diſpenſatione ſinè gravi peccato omitti nequeunt. Ratio eſt: quia Eceleſia ſeve- rè præcipit, ut fiant diétæ denuntiatio- nes, quatenùs impedimenta, ſi qu in- — ter Nein, hont gleſeme Clntin 3,Gek. . fertiu hun letim) Kiamnot martin tumſpe Ibs he teryeneri erins ln! Mun tumek iyend j 1. e/ enci s yl riu Shturj tat; 1 (1 ldemn di⸗ imdeli ur ⸗ et 3 in De impedimentis matrimonii, & . O1 Dnoptn ter ſponſos verſentur, detegantur, fic- l Ni que ſeandala, & animarum pericula præ- gun iir cludantur. Ita cum communi Perez. diſp. ligen „3. Necf. I. u. 7. apud Buſenb. de Matr. c. 4 Fne 2. Aab. 1. H jNefn Tertium impedimentum impediens 68 eelſt ſponſalia: hæc enim (ſi tamen valida imelen fuerint) impediunt, ne quis cum alia, tite etiam non conſanguinea, poſſit licitè ini- ces re matrimonium, niſi prior ſponſa, vel nabii etiam ſponſus conſenſerit, aut alia à prio- er ribus ſponſalibus reſiliêndi juſta cauſa in- imentu tervenerit; ſecus enim læœderetur jus al- terius in materia gravi, quamvis matri- ebet,u monium ipfum adhuc ſubfiſteret, ùt dic- Mumd tum eſt ſuperius . 33. ̊ ebrundn (Quaartum denique impedimentum im-69 tirune pediens eſt votum ſimplex; idque qua- corieh druplex. 1. Votum Oklibatüs; ſeu nun- Outcten quam contrahendi matrimoni. 2. Votum 4 Iunmn ſezſoipitendi ſacros Ordines. 3. Votum in- 6, E dn Religionemn. 4. Denique Yo- GdS Zum ſimplex(nam folemne dirimit Matri- M monium, ut dicetur n. 103. ) perpetuæ mizi Oaſtitatis. Ratio autem, quòd hæc vota (idem dic de eo, qui feciſſet juramentum) t0 O impediant matrimonium, eſt: quia Con- delakt. juges debent ſe obligare ad uſum corpo- is in Ordine ad generandam prolem: uſus autem corporisad quem repulariter “ D 2 6 Dni e 4 . 9 . 52 cconferentia tertia ſe obligant, repugnat voto Caſtitatis; item ſtatus matrimonialis repugnat cœ- libatui, ut de ſe clarum eſt: ergo qui ha- bet ſimile votum aut juramentum, illici- t& contrahit matrimonium, quamvis adhuc validé: nam multa fieri prohiben- tur, quæ, ſi facta fuerint, obtinent ro- boris ſirmitatem, ut habetur C. ad Apo- Kolicam. de Regularibus. Quwr. hic incidenter 4 b. Utrum habens hujuſmodi Votum ſimplex, poſt matrimonium ſemel validè (t ſupponi- mus) contractum, poſſit petere & red- dere debitum conjugale? “ 70 R. Qum neceſſariis diſtinéctionibus. Nam I. habens ſolummodo votum non nubendi, vel etiam ſacros Ordines ſuſei- piendi „contractò ſemel matrimonio po- teſt petere & reddere debitum; quia X . . . . v cùm ſtante matrimonio, tali non amplius liceat ſuſcipere Ordines (ſaltem ſinè con- ſenſu uxoris) Votum jam eſt redditum impoſſibile, conſequenter pro hoc ſtatu non ampliùs obligat. 2doͤ. Qui auté vovit Religionem, probabiliùs peccat mortaliter prima vice conſummando, ſive petendo, five etiam reddendo intra primum Bime- ſtre; quia talis ante conſummationem ad- huc poteſt, & per ſe loquendo tenetur in- gredi Religionem, poſt conſummationem ** à0U- Nimn tenn h Greci ichliene ( eruy Ileinel Uium; lellere: 1corjn Atadult ſcin iberah, r. het ſira ortältte Iutentior ſec ktiar ſtione Ibantü⸗ Uenereo 4Petencka Netenti I mun Bin le er can Näkrt De impedimentis matrimonii, G&. y3. Cliade autem non ampliùs: ergo conſumman- de do reddit ſe ultimatò impotentem ad ſa- ogun tisfaciendum ſuo voto; quod abſque pec- unG cato gravi fieri nequit. Tamen matrimo- „dum niéô ſemel conſummato, poteſt perere de- he bitum; quia Caſtitatem non vovit; & Gest reddere: immèò tenetur reddere, donec CAM4 vel conjuge moriente, vel conſentiente . aut adulterante, poſſit Religionem ingre- lun di, ſicꝗque ſuum votum implere, ait He- Mer, rincx diſp.6. de Matr. n. 17. & Keiflenſt. tſidi cit. n. 21. Fin. 3tiò. denique. Qui ha- te”n bert VYotum Simplex Caſtitatis, peccat mMortaliter, non ſolùm contrahendo(cum Gionu intentione conſummandi) matrimonium, um ſed etiam quoties (ſinè legitima diſpen- neh ſatione) petit: quia vi voti tenetur, mmone quantùm poteſt, abſtinere ab omni actu umi venereo: poteſt autem licitè abſtinere on Aà petendo: ergo. Nihilominus debitum INν petenti redere tenetur, ſaltem poſt pri- ele mum Bimeſtre: quia ad hoc jam eſt ob- ohk ligatus majori vinculo matrimonii, ſimul- AG que per votum fuum non potuit præju- wor dicare juri IIXoris. Scotus. 2. adliſt. 35. Derint A. conſimiliter. Sanch. lib. 9. Aiſp. 32. um M Keiffenſt. eit. n. Tr. & 19. . tionen“. Dices adhuc. Sed quis diſpenſabit le- tenetmI gitimè in tali voto, vel etiam ad peten- dum debitum? H R. I. 74 Conferentia teriaas 71 R. I. Summus Pontifex poteſt diſpenſa- re. 2. Epiſcopus verò in voto Religio- nis, vel etiam perpetuæ & integræ Caſti⸗ tatis, utpote ſpecialiter reſervatis ſum- mo Pontifici, per ſe loquendo diſpenſa- re non poteſt, bene verô in caſu urgen- tiſlimæ neceflitatis, ubi mora non pati- tur recurſum ad ſummum Pontificem. 3. Confeſſari Mendicantium (& qui ho- rum Privilegiis gaudent) etiam in voto perpetuæ &integræ caſtitatis juxta proba- bilem ſententiam, quam tenent Herincx. part. 3. de voto. Alſp. a. n. 73. Reiffenſt. & alii plures) diſpenſare valent in caſu ne- cefhitatis, prout inferiùàs z. 496. videbi- mus. Poſiunt infuper diſpenſare quèad petendum debitum cum conjugibus, qui contraxerunt matrimonium Ccum VOtO Caſtitatis ante emiſſo, itémque cum con- jugibus inceſtuoſis, qui contractô jam matrimonio cum alterius conjugis con- ſanguinea intra ſecundum gradum adul- terium perpeträrunt, dummodè ta- men tales Confeſſarii ab Epifcopo ſint approbati, & ad hoc munus à fuis Pro- vincialibus deputati; hanc enim faculta- tem diſpenſandi nos Mendicantes à di- verſis Pontificibus, non ſolùm vivæ vo- cis oraculo (t Lezana ſibi perſuadet)- ſed etiam per ſpecialem Bullam Eugenii „ Nim .Eai Uobeim V bene ylum Eum Sane ſentt.,n. Cretale. gentinn X.In nümnti Istamen icecku kin, i Gekaco decim, Eyrer S Clet⸗ H e, Mr De impedimentis matrimonii, &. 5 tdien IV. & aliam quandam declarationem Julii oRelin II. obtinuimus, prout teſte Sporer z. gre Cm „S. bene probat Quintanadven. Singu- Vatisin arium tr. 9. ſingular. 2. J. n. 6. Vide e- dihen tiam Sanchez. Aib. §. Aiſp. 16. n. F. Reif- u uga fenſt. in Apendic. de diſpenſ. poſt ztum De- non du cretal. G. v2.. 2 ððð Ontiftn Quær. Stoô, quæ & quot defaéto vi- Equihe geant impedimenta dirimentias“ nn om R. Impedimenta dirimentia Matrimo-72 taph nii antiquo jure tantum duodecim erant: Herinn iis tamen per Concilium Trid. duo ſunt Henſt. acdhecta, ſeilicet abſentia Parochi, & Te- cam ſtium, itémque Raptus Mülieris; quare Viden defacto comuniter numerantur quatuor- e gn decim, & omnia continentur in ſequen- gidis, tibus verſiculis. cuin W H H ecuncn Error, Conditio, Votum, Cognatio: Gaci⸗ „ „ crimnen, S gser Cultüs diſparitas, Vis, Ordo, Ligamen, Gonn Honeſtas: noN n ſes Aſinis: ſ. fortè coire nequibis. oNůe. d P arochi, aut duplicis deſit præſontia inſkk Raptavà ſit Mulier, nec parti reddita ntes cAàa AIc. . Wive- Hæc Jocianda vetant connubia: ſe aclta N, roetrablant. n bip I D 4 Sunt 6 conferentia tentiss“ Sunt quidem nonnulli, qui dicunt eſſe ſedecim impedimenta dirimentia, ſed hi explicité numerant triplex impedi- mentum Cognationis, unde non in ſub- ſtantia, ſed ſolùm in modo numerandi dif- ferunt. Alii denique pro diſtincto im- pedimento addunt ætatem Impuberum, qua ratione etiam tertium verſiculum præallegatum ita inſtituunt: 4 Ktas, Aſinis, ſe förté coire nequibis. Verùm iſtud impedimentum ætatis, ut- pote quam malitia poteſt ſupplere, com- modè reducitur ad impotentiam, ut in- frà 2. n. 2 52. videbimus. L M Quzr. 6toô, Utrum etiam Acatholici, Lutherani, aliique Heæretici ſtringantur mox enumeratis Impedimentis cccleſia- ſticis, ita, ut ſi cum tali impedimento ex jure eccleſiaſtico dirimente contrahant, Matrimonium ſit irritum & nullum? 73 R. Permulti, & quidem graviſſimi DD. Germani, Marchant. Wribun. Sacram. tom. 3. tr. I. Eit. 6. conc. 4. Tannerus, Laym. Dicaſtillo, Habſenſ. apud Sporer. de Mäatr. 6. I. n. 3 5. Schmalzgrueber lib. 4. tit. I. n. 379. Kugler de Matr. n. &94. putant Matrimonia Hæreticorum, cum impedimento juris eccleſiaſtici, uti eſt Clandeſtinitas, contracta, eſſe valida ;- quod multis rationibus oſtendere nitun- tur Nime U, K trrin con N unis ſiente mabrog ljugese uerinte guam tan munt core lgo ec In cum lile. Uebülrs; llg Gtſedde Impedin a: hun (s 00 Roniss I. h. g. 4 tit 54 Noſtrz el Krin an 8. ue o⸗ tti leeg 4. 8 Gicunte nentin,6 er inhet non inſt netancil ſtincton nppberm vetſculn nihuti⸗ , TVtarb ete, n, utn catholi triognon 18 eeclen iment 6. cootthhen un! wilinl 1 cruHN oree, dder ih, — S= renick ren De impedimentis matrimonii, & . 32 tur, & vel ideò maximè, quèd con- traria conſuetudine Hæreticorum jam à tot annis practicata, Pontifice utique ſciente & non contradicente, videantur jam abrogata hæc impedimenta. Deinde conjuges converſi ad fidem, licèt non con- traxerint coram Parocho Catholico, nun- quam tamen urgentur, ut denuo contra- hant coram vero Parocho & Teſtibus: ergo Eccleſia ſupponit eorum Matrimo- nia cum tali impedimento contracta va- luiſſe. Nihilominus mihi videtur pro- babilius, etiam Hæreticos ligari impedi- mentis jure eccleſiaſtico introductis, & conſequenter eorum matrimonia cum tali impedimento contracta eſſe nulla ac irri- ta: hancque ſententiam tenent mordi- cùs Gobat Thl. experim. tr. 9. à n. 41.- Kônig. Schmier tr. 3. de imped. Matr. c. I. . 2 7. Helſs. Pignatell. Krimer apud La Croix approbantem. z. 772. Reiffenſt. I. 4. kit. 3. n. I40. & Jag. Ratio autem noſtra eſt heæc: quia certum eſt, Hæreti- cos ſtringi legibus eccleſiaſticis, quando- quidem vi Baptiſini ſint ingrefſſi Eccle- lam, & hujus jurisdictioni fubjecti; ne- que Dodtores pro contraria opinione ci- tati negare poſſunt, quin Hæretici legi- „ UIE⸗ . . „ 1 . 7 1 bus Tridentini Concilii aliquando fue- 8 Conferentia tertia rint obligati: ergo dicendum, quòd etiam- num ſtringantur. Neque conſuetudo Hæreticorum po- tuit obtinere vim abrogandi impedimen- ta ſinéè conſenſu ſummi Pontificis: atqui Pontifex nunquam conſenſit, ſed frequen- ter contradixit, declarando hujuſmodi matrimonia ùt invalida & nulla, prout authenticè oſtendit Reiffenſt. it. n. 1 32. & Matthæucci in Cautela Confeſſarii lib. Z. c. S. n. IoI. Nec dubito, quin ſi hodiedum deciſio circa valorem matri- monii cum tali impedimento ab Hæreti- cis contracti peteretur à Curia Romana, reſolveretur, nullum fuiſſe & invalidum, prout facilè colligetur ex dicendis in- frà a. n. 237.. ubi de impedimento Clan- deſtinitatis. Nec eſt cur Papa vel Ec- cleſia nunc velit indulgere, & permittere deſpici leges illas ab illis rebellibus, qui Papam vocant Antichriſtum, & Eine- gant poteſtatem ad talia impedimenta in- ducenda, aut tollenda. Quèd autem ſœ- piùs non contradixerint Pôntifices, ideò contigit, ait La Croix cit. quia ſciebant nil profuturum apud contumaces, & ſa- tis erat, ſemel ſæpiuſque proteſtatum eſ- ſe. Unde etiam Gobar olτ. z. 5z. teſta- tur, ſe à graviſſimo quodam, & uſu pe- ritiſſimo Doctore ex Urbe intellexiſte hanc Mipe⸗ bene turri loliter E Nolt aro⸗ Ni, Velno N Der onipoch Gelaſtlco Umroduel. Ur. Ce Pitureze Uen egit Ulilexhr cOolkader AI Dro tum: X itur mroducl . idun Pentin. Knnhs 4 rede nenty De impedimentis Matrimonii, & . 59 guddetin banc doctrinam eſſe hodie conformem ſty- lo, & determinationi Curiæ Romankg. ioorum 4 Quær. 7timèò. An per conſuetudinem hmpetine poſſit abrogari impedimentum matrimo- ffcs: nii, vel novum introduci? “ ſedfregut R. Per conſuetudinem legitimam ab-74 hufudm rOgari poſſunt impedimenta ſolo jure ec- Ulla, po cleſiaſtico . introducta „Vel etiam novum I. introduci. Ia commants. Sanchez, Couelin Maſtr. Clericatus. deciſ. 15. u. 20. & col- 0, glin ligitur ex a. 7. & cap. Buper co. de Cognat. em mm Eirit. KRatio eſt: quia per conſuetudi- bHere Rem legitimè præſcriptam poteſt abro- Romm gari lex humana, velnova introduci, ùr rmidbin conſtat &X ap. Fin. de Conſuet. ergo eti- cencs an abrogari aut introduci impedimen- eatocs tuin & certè impedimentum „quod di- H Eirur Cultus diſparitas, ſola conſuetudine emim introductum eſſe fatentur DD. communi- e Dictum tamen fuit: per conſuetudinem 75 Imemis legitimam; ad hance verò requiruntur ſe- ene QJuentia. I. ut ſit rationabilis, 2. ut per ſuleni tempus à lege præicriptum ſit introdu- red Rta, & quidem 3. cum conſenſu ſaltem 4 “ tacito Pontificis, ſeu Eccleſiæ : & quia O Hercticorum conſuetudines hiſce condi- ſunm tionibus non ſunt veſtitæ, hinc non ob- in tinent vim abrogandi impedimenta, ùr ellenſt H Dro 60 coferentia tertia proxime dictum. Vide Gobat cit. tr. n. 24. 76 Dictum fuit 2dò, abrogari poſſe impe- dimenta ſolo jure eccleſtaſtico introducta. Impedimenta enim, quæ ſunt juris divi- ni vel naturalis, non vincit conſuetudo 3 nec etiam ea, quæ jure divino ſunt ſolum impedientia, & ſimul jure eccleſiaſtico dirimentia, uti eſt v. g. votum ſolemne; quia hôc ipſe, quòd Deus & Eccleſia di- rectè ſemper vetent talia matrimonia, præſumendum eſt, nunquam in ea con- ſentire. Gobat. cit. n. 41. La Croix. z. Proponuntur, & breviter reſolvun- tur Caſus practici de Impedimentis impedientibus. rum &. P. Franciſei in ſæculo viven- tiam, & quidem publich in Eccleſta, nec † ontenta commnni profeſſionis formula, gud alii non clauſtraliter viventes Terti.- . awi, & Terttartax utuntir. Saegi. AWo- 1 mn d. Ordinis, inſuper in actn bprofeſee nls iaprofelſa eſt Ordinem Tertiario. d ml N Allir fmuno ſGrſen in utin Uurturja Metinm lt aA rio . Aeptione Droelſio (ercihi Pol Soi⸗ ncdne emittitde Clplenddt 1.c.G* otum 1. De impedimentis matrimorii, & . 61 tait.n, nis addidit hæc verba: Voveo etiam &α olein Promitto Deo omnipotenti, & tibi Pa- mumii zer G*. ſervare caſtitatem perpetuam. rbi verim Out inconſtans eſt Mulierum genus) tonſteni non multò poſt facti pænitens nupſit Titio. lne Oaueriturjam primo, utrum valide? 2ds eol an etiam licQch — mſolem R. ad Imum. Matrimonium valet. 77 edeit Ratio eſt: quia tantum votum ſolemne in min ſuſceptione Ordinis ſacri, aut in Religio- n e ſa Profeſſione, non item votum ſimplex 4CU (ſi excipias votum, quod emittunt Keli- gioſi Societatis ESI poſt Novitatum; itémque vorum Caſtitatis, quod Uxor emittit poſt datam Marito licentiam ſuſ- cipiendi Ordines ſacros, ùt habet Sporer reolu z. 43. & alii) dirimit matrimonium: ar edimens votum Titiæ in noſtro caſu fuit tantùm ſimplex: ergo non dirimit. Nec refert, hoc votum fuiſſe publicè lln factum in Eccleſia; quia ùt teſtatur La OCOCroix n. 40 I. ad hoc ut votum caſtitatis dirimat matrimonium, non ſatis eſt, fuiſſe , emiſſum coram Epiſcopo, Parocho, vel α etiam coram alia Perſona publica; ſed re- VGα. quiritur, ut ab Eccleſia ſit ſolemniza- te. tum & acceptatum. Quin imo, Cap. un. 1 1, de voto. in 6. clarè deciditur, quèd nul 62 conferentiatertia lum votum cenſeatur ſolemne in Ordine ad dirimendum Matrimonium, viſß emiſſum in Religioſa profeſſione, vel ſacri Ordinis ſuſöepttone quale non fuit illud Titiæ. Neque Eccleſia, vel Ordo Sera- phicus, aut is, qui auctoritate Ordinis profeſſionem acceptat, aliter acceptare vult, quàm ſub modo & formula, ab Ec clefia vel Or dine præſeriptis: atqui formu⸗ la profeſſionis, præſcripta Tertiariis non clauſtraliter viventibus, non conti- net votum Caſtitatis: quare, quòd Titia ſimul emiſerit votum Caſtitatis, conti- git forſitan ex privata devotione, & me- rè per accidens. 78 R. ad zdum. Titia nubendo peccavit mortaliter, ſi tamen habuit animum ke obligandi acd conſummationem & uſum matrimonii, ad quem al'i Conjuges com- muniter ſé obli ant. Ratio eſt: :quĩa cùm votum Qaſtitatis valuerit ſaltem in ratio- ne voti ſimplicis; hinc Tita manebat obli⸗ gata ad ſervandam Caſtitatem omnimo- dam, cui ſtatus matrimonialis repugnat, ut conſtat ex dictis z. 70. Quaré ſinè di- ſpenſatione debitum Conjugale petere nunquam poteſt, quamvis poſt primum ſaltem bimeſtre alteri comparti juſtè pe- tenti reddere teneatur, ut dictum ett I.- cit. CA. eime (6 gei ut, ſie 3 liuen lie t lmn l hariter⸗ nouimn Matri, amn i S nerſoprin deflt ot 7 atrin I. 14 opeeczr Relgioni Econgit S COn enn l Ulg tenet N VCdu Niumi Impe uln 4 nut Ui COnſtat er eſſe G CASIIS SECINDUS. r . Slmnronie, ſtudioſus dum graviter de- De impedimentis matrimonii, &. 63 . . nfuit i adu, viter ligionem, ſi Deus ſanitatem priſtinam ſi- bireſtitueret : recuperata autem valetu- dine, cum paulatim ſonſiſſet ſtimulos car- vis Pariter invaleſcere, neglecto voto ma- erin Iimonium cont raxit Dunm empronia. &α wnen 1ia matrimonis contracto daamprimim I. an lonſit conſéientiæ ſtimulos, hine — veondum conſummato mäatrimonio, nec bs, s ονimo Bimeſtri quarit 1. an pecca- ne, A verit contrahendo? 2. an poſſet conſuma- ve matrimonium? Quid reſpondendum! R. ad Imum. Sempronius contrahen-75 do peccavit, & quidem contra virtuteng KReligionis. Ratio eſt: quia votum, li- céêt conditionatum, recuparata valetudi- te ne, & conditione ex parte Dei adimpleta, teninn cœit abſolutè obligare: ergo Sempro- uneht nius tenetur ingredi Religionem. Nec mon tale votum deſinit obligare, & matrimo- tee nium impedire ex eo, quòd voto obſtric- ateſtni, tus ſentiat ſtimulos carnis etiam vehe- gdle OH mentiſſimos; tum quia (teſte Babenſt. v/. 5. Part. Z. diſp. 3. art. I. Z. I2.)ex pra- tiſik Xi conſtat, quèòd Eccleſia tales non exiſti- jcuné met eſie liberos ab obligatione voti; cuùm S . ſta- iune Ort ter Nceſtl Imbln, Atvifon aulmun en un ningeser 64 conferentia tertia ſtatus Religionis, ſicut etiam Ordinis ſa- cri tam ſint excellentes, ut merito ob il- los aſfequendos vovens debeat velle cum divino auxilio ſuperare quaſcunque diffi- cultates, & tentationes; tum etiam quia in Eccleſia non levia mala & ſcandala pro- cul dubio orirentur, ſi cuilibet propter tentationes, ſtimulos, vel etiam lapſus carnis, neglectê voto liceret ampleéti ſta- tum matrimonialem. Sanchez. Aib. z. diſp. 1I. n. 9. Baſil. Ponce, Conink, Palao de Pponſal. Aiſp. g. Punct. n. 2. 12. M. I. 80 R. ad 2dum, peccaturum mortaliter, ſi etat debitum& matrimonium conſumet: imèò etiam probabiliùs peccat mortaliter, ſi intra primum Bimeſtre reddat, At jam pra n. go. diximus. Ratio eſt: quia ante conſumationem adhuc poteſt Keli- gionem ingredi, & non conſumare, ne quidem reddendo debitum, quamdiu hoc inè injuria denegare poteſt: poteſt au- tem negare intra primum Bimeſtre: ergo. Et hæc ſententia, quàm tenent Reiffenſt. hic n. 20. IIII. Tambur. Bonac. Kugler. 7. Pchh 1592. procul dubio probabilior eſt, & u len Nihilominus ſunt, qui probabile cen- Itant N tutior. ſent, u habens votum Religionis, contractò ſemel matrimonio, ſi ſeſe jam reſolvit, quòd nolit ampliùs mutare ſta- tum, Nimpen n olit let ſhe, h ob. tan tulguan Dollumnus 1(0 Cblery Il, nor docrinan Prinn vi⸗ ncorhmun Ine k, numer lbenre gliterp (IN 6 Celldile dißsre e Diar Alreg een s dunt gi ſtatns Mapul 1 De impedimentis matrimonii, & . 6y nOi tzum, poſſit etiam intra primum Bimeſtre neritd Iicitè ſaltem reddere debitum. En tibi = — enſelen verba Gobati, quæ habet tr. ro, n. 6. ngen „Quia tamen (inquit) non debemus mnetlam ſcandah = cuiquam laqueum iniicere, quando ppoſſumus cum ratione abſtinere, idcir- —, iber „co obſervo ex Stephano de S. Paulo in etum „Thl. moral. tr. 5. diſp. &. dub. J. n. 6G2. mE „doctrinam, quam de redditione illicita 6 , prima vice tradidimus, fuiſſe quidem 2 2 2 3 ,ME „ communem Doctorum, ætate S. Tho- ., „ mMmæ: at verò poſteriores Theologi tan- Drtaltee „ tô numero apud Dianam part. 1I. tr. 5. conm zeſol. zo. abſolutè adſtruunt licentiam morulm „ liberè reddendi, ut cenſeam, tali mulie- N, M „ri, & viro, conſtitutis in periculo mor- Oelie , taliter peccandi reddendo, ſuggeren- dolt , dum à Confeſſario, quèd fit perquàm ummen „ credibile, nullam culpam admiſſum iri Humgit ab iis reddendo, atque ita etiam ſentit „potels ipſe Diana, non diſſentiente Stephane ekre »„deS. Paulo. Ita Gobat. Et hanc ſen- them tentiam cum aliis pluribus DD. multùm Kugn probabilem vocat Kugler ci. Tum quia liore „Plures cenſent privilegio primi Bimeſtris Mos tantùm gaudere conjuges, qui co- abies Bitant Keligionem ingredi tum etiam, eligime quia ſtatus matrimonii quòad redditioné videtur ſuſpendere votum, ut nonnulli te- gure? néet apud La Croix . 36 1. EK his facilè col- V — 6 6 Conferentia tertin liget prudens Confeſſarius, quid oporteat reéeſponderedempronio noſtro. Sienim mo- raliter poſſit, jubeatur abſtinere etia à red- dendo, & ingredi Religionem: ſi non poſſit ampliùàs, poterit permitti ut red- dat. Conſummatéô autem ſemel matri- monio erit eidem liberum etiam petere, juxta dicta ſuperiuùs n. 7o. CASIIS TERTIIIS. iemeeenmaen, ſo ſonſit d Ruoſzon-. J ; quapropter ne exmatrimontidi- latione crimen admiſſaem aliis innoteſte- zet, petiit à P. R. Domino Decano Rurall licentiam contrahendi pratermiſſis de- nuntiattonbus ; quam etiam obtinuit, Ned c-um onere, ut contraheret coram D. Parocho ſponſi. At illa, diſſimulatohoc one- re contraxit coram ſao Domino Parocho. Dübitatur ergo I. an P. R. Dominus De- canus Ruralis potuerit concedere hanc li- ‿ntiam? 2. Wirum memorati ſponſt potu- orint licite, vel ſaltém validèt contrahere coram D. Parochoſponſæ, Cajæ ſoilicet? 81 R. ad 1mum. Poteſtas diſpenſandi in de- nuntiatié6ibus ſeu proclamatiéibus, de jure ordinario ſolùm competit I. Pontifici, 2. & Epiſcopo, ejuſdémque Vicario Gene- rali. Deim M Urhen nbll od gr⸗ ſorb, ſe nemfi F.lo n,, ekono⸗ til Gent , d lonem! itls n opn 1Oehs Gud 1 Obliger Cadlri (alſin Umnkn y, (Ccndurn Kiterir 1 Dnd gi De inpelimentir mat rimonii, Sc. 67 id opotte rali. Quin imè, Epiſcopus i in iiſdem tene- tur diſpenſare, quando id exigit necefli- jenimm dainn tas publica vel privata, ad Vitandum ali- ein: nd quod grave incommodum animæ, Ccor- ituem Poris, famæ, vel etiam fortunæk. Ka- nel mmn tionem ſubmitriſtrat cum Tannero, Gobat. m helnt r. to. n. 5oS5..La Croix n. 490. quia hc po- teſtas non commirtitur Epiſcopi, aut Vica- rii Generalis libertati, ſed arbitrio, id eeſt, judicio, ſecundàm prudentem ra- , tionem regulato. Unde in caſu neceſſi- tatis, quo ſeilicet non datur recurfſus ad E- ſaß piſeopum, ait La Croix z. 494. poteſt Pa- rochus ( quidni & Pecanus?) declarare, rimmonilt 7 vtu uôd præceptum prochamationum noen in 1 obliget ſi Epiſcopus diſpenſare teneretur, 6 adiri non poſſit. Quare cùm in noſtro nio caſu ſupponatur, Cajæ iminuiſſe pericu- W lurrimfamiæ ex dilatione Nuprtiarum, di- . hes cendum videtur, quèd ſi de hoc fortè con- n Nfſtiterit Domino Decano „potuerit is ſin , minùs diſpenfare, ſalcem declarare, quòôd Præceptum proclamationum cum tantò veu, periculo non obliget. d/te. R. ad 2dum. Præmemorati ſpo onſi 82 ar. validè contraxerunt coram Parocho Cajæ, Ratio eſt: quia Tridentinum plus ndie non requirit, quàm ut contrahant coram proprio Parocho: Sacra autem Congre- ore Lgatio (teſte La Croix n. 497.) declar avit, E 2 per 68 conferentia tertiaz per proprium Parochum intelligi Paro- chum alterutrius e ſponſis; quod immu- tare non potuit D. Decanus: ergo. Quin etiam licitè contraxère, ſi ex gravi, & rationabili cauſa id fecerunt; ; quia non eſt præſumendum, fuiſſe mentem D. De- cani, eòs obligare, ut cum gravi incom- modo contraherent coram Parocho ſpon- ſi potiùus, quàm ſponſeę. Verumtamen ad hoc practicè dignoſcendum, utrum ſcilicet contrahendo peccaverit? atten- dendæ erunt aliæ circumſtantiæ, utputa finis prohibitionis &c. &vel maximè utri bona, vel mala fide contravenerint Præ- cepto D. Decani. §. III. Corollaria ex dictis inferenda. 2 Coli. r. Matrimonium cum impe- dimento ſive ex jure naturæ, ſive Eccleſiaſtico ſolùm dirimente contra- Gtum, nullum eſſe, ac irritum; idque verum eſt, tametſi contrahentes in- vincibiliter ignorâſſent ſe impedimento irretitos. Ratio eſt: quia Eccléſia non ſolum prohibet ſponſos volentes con- trahere cum impedimento dirimente:, ſed Neinp Klnte (un:at nunln eti 5 un aletih Diees, 9 dere rat unin n, 1 Noranti (ultel Nundun Contrah licti Pitſoro Cogeret 34 Mon 5 uinon ulten Draris rnr unm, . . laike . De impedimentis matrimonii, &. 69 imt ſed inſuper eos inhabilitat ad contrahen- 1o. G dum: at ubi lex eſt inhabilitans, igno- EgrI Fantia etiam invincibilis non facit habi- gli les, quamvis contra legem agentes ex- mmh cuſetà peccato: erĩvvvo. ziden Dices. Aliqua ſaltem impedimenta chohe v. 8. Criminis, Raptũs &c. videntur ha- runtut bere rationem Pnæ: ergo quemadmo- R dum ignorantia invincib ilis excuſat à pœ- it? m. na, ita excuſare debet ab impedimentis wimen K. cum P. Kugler n. 1 957. quòd, icèt 84 int n hujuſmodi impedimenta ſtatuantur etiam in poœnam delicti, tamen primariè, & principaliter ſunt inhabilitates Canoni- cæ, quæ certèò incurruntur etiam ab ig- norantibus, ùt conſtat ex praxi Eccleſiæ, ch quæ teſte Corrado apud La Croix n. 642. nunquam permittit talis criminis reos CLontrahere ſine diſpenſatione. Hinc idem unID La Croix n. 526. cum Sanch. Carden. Leſ- turr, ſio & aliis rectè infert, eum, qui cogno- vit ſororem ſponſæ, vel qui per judicem n;. cogeretur ducere conſanguineam ſuam, ente - non poſſe contrahere, & conſumare ma- dimdé trimonium, tametſi gravi metu ad hoc cnm adigeretur; licèt enim vis, aut metus es gravis poſſint quempiam excuſare ab ob- time Tervatione præcepti eccleſiaſtici, tamen eum, qui inhabilis ‚non poſſunt red. H 3 E- jU„V00 (Cconferentiatertia dere habilem ad contrahendum. Fateor tamen, aàa P. Krimer. Z. IoI4g. Pichler, & aliis 'ſatis probabiliter doceri, quèd ignorantia excuſet ab impedimento cri- minis. Unde Gobat, Sporer, Kugler cit. & alii putant, eos, qui cum tali ig- norantia contraxerunt bona fide, in ea fi- de relinqui Poſſe. 87 Coll. 2dò, Parochum licits non poſſe aſſiſtere matrimonio illorum, quos! novit eſſe irretitos impedimento præſertim di- rimente, niſi talem notitiam hauſiſſet ex ſola confen lone Sacramentali, qua in ſo⸗ rO externo Uti neutiquam licet. Ratio eſt: quia cum tali impedimento contra- hentes peccant mortaliter, & Sacramen- tum fruſtrant; 3 quod utique Parochus ceu Paſtor animarum ſub gravi culpa prohi- bere tenetur; præſertim quia! hujuſmodi putatitii conjuges ſemper verſarentur in periculo fornicandi. Oportebit proin hujuſinodi ſponſos remittere ad Epiſco- pum, aut ejus Vicarium Generalem, vel denique ex Urbe impetrare diſpenlatio- Pem ig. Sanchez. lil. 3 3. diſp. 15. . 3. Dices. Qutdii a autem iinpedimentum ſupponatur ocenltum, & foli Parocho cognitum, ſimúlque matrimonium ſine- ſcan- ⁶ — r —* Dem ſendalo Eerri 0 . Gur im Nl me (eler oced Finci Chern Chece Acont Crmal Daroet lum taree Etiam telte, ln ing nod e. De impedimentis matrimonii, &c. 7I n. n ſcandalo vel infamiæ periculo non poſſit .Dichan differri ampliùs? .ł D ei, R. Cum P. Sporer n. 457. in hoc caſu 86 ment c & fuppoſito vel maximè attendendum eſ- , N ſe, an contrahentes, vel etiam pars illa, um tHÿ quæ impedimenté laborat, ſit in bona, le, inen vel mala fide? Et ſiquidem Parochus (vel etiam Confeſſarius) adverterit, eos SnonH Procedere bona fide, aut ex ignorantia in- em Vincibili, oportebit tacere, diſſimulare, Alermm & permittere, ut agant bona fide potiùs, ualee peccent materialiter, quàm conſterna- mnif tà conſcientia, cum periculo peccandi t. N formaliter. At verò ſi Confeſſarius, aut , Parochus advertat, ſponſos, vel etiam ſo- Gnm lum ſponſum, aut ſolam ſponſam, labo- chd rare errore, vel ignorantia vincibili, vel Iee Eectiam ſi ſuſpicentur de impedimento la- rinm tente, aut omnino interrogent, conſi- ruen liumque petant, tunc procedendum erit irae modo ſequenti. I. Veritas erit aperien- . 3Ende. da, dicendum que, quèòd nequeant con- trahere. 2. permittendum ut contrahant, ae ſed cum animo contrahendi ſeu faciendi ee. quantàm poſſunt. 3. Interdicendus erit 63* uſus, & conſummatio matrimonii (ſi im- ne pedimentum ſit dirimens, vel impediens Prt propter votum Caſtitatis aut Religionis) GE . quouſque fuerit impetrata diſpenſatio. o Hinc 4. quamprimùm recurrendum erit lum 272 Cenferentia tertia ad Epiſcopum, vel ejus Vicarium Genera- lem ſecundùm dict⸗ n. 7I. Vel, fi non ſit periculum in mora, ad ſummmum Pontifi- cem pro impetranda diſpenſatione. Si mora deſit, & periculum incomtinentix ex altera parte impedimenti ignara ti⸗ mendum, induc (ait. Sporer cited.) utr pars impedimenti conſcia ex tempore vo- veat Deo ſervare caſtitatem, aut primo triduo, juxta monitum Archangeli Ka- phaelis Pobiæ juniori datum; aut in raro caſu primis novem diebus, in honorem novem menſium, quibus Beipara Virgo Deo gravis fuit; vel aliquid ſimile fanctæ intentionis. Intereai impetrata diſbenſa- tione ſuavis quoque modus eſſe porerit renovandi conſenſum juxta dicenda 4. n. 335. Hane Reſponſionem meritè appro- bat P. Kugler z. 2179: 4 N CONEFEKEENTIA QIXART A. De Iimnpedimentis Dikineni: . nie . . bus⸗ Kroris & Conditio- D F 1 H. Mei ſantien Tyage 1e 1. Nen Gitioſ 92. R 4 9 NI . cory 955. Kle ünpen 90. K ert⸗ 8, le⸗ eſche 1) M unr, loo., Pl Ue hnnn kena 02. M. . I M. en Alle lunn ungell Urkinnn Phonoren Atr Vi ikki len ſe doe ence / itozppn. De impedimentis nirimentibus, S 72 S II MM ARIIM. 27. Luid ſit 1t Error? 88. Error cireæ ſuhſtantiam Ferſonæ dirimit; 89. Vel eirea qualitatem, quæ reaundat: in ſah- ſtantiava, 90. Traduntar dua Regulæ, 44d de⸗ gnosenaxn, an error qualitatis redundet in Eibltantiam, vel n204 91. Nomine conditionis intelligitur ig gnorata con- ditio vituti 92. Et quidem ſtricts talis. 93 sSi liber cum ſerva ſcienter eontrabit, ,valet. 94. Rgölvitur Caſus I. de eo, qui contraxit cunz corrupta, quam azaverat, We Vircgivem. 95. Sola hbabitualis diſpolitio voluntatis, eur non impediat valoren Matrimonii? 96. Relolvitur Caſus II. de eo. qui contraxwit ,is.- gen ſe el Miniltrzam Principis. 97. An ſponſa lieuerit talem deſerere? 98. Et quid, A poſt agnitum errorens eidem con- cehſihet eſum corporizs! 99. Rgſolvitur Cæſns III. de Porſa, 1 naaſie damnato ad Triremes. 100. Hoc Matri imonium, probabilius valet. I I. TItrum error circa 7walitatem vedundet in ſube Rentiam Perlonæ, poteſt ſus modo coligi eæ præ- viis intetoeutionibns, vet motine ⁶° line contras bendi. 102. Matrimoninzs paine ,ſervo a4eriptieio tantun, vel Origivario contradum, Nuhſeſtie. 74 canferentia quarta §. I. tur quæſita, ſcitu neceſſaria ad ritè deci- Adaendos Caſus circa impedimentum Erroris, & Conditionis ſervilis.,. . Uæres I. Quid intelligatur per im- pedimentum Frroris: 87 R. Nomine erroris hic intelligitur non tantùm ſiniſtra apprehenſio, ſeu judicium intellects, ſed etiam ignorantia, quâ quis ignorat Perſonam, vel qualitates Perſonæ, cum qua contrahit. Unde talis ignoran- tia ſeu error dupliciter poteſt continge- reé, nempe I. circa ipſam Perſonam (& vocatur error ſubſtantialis; eoquèd ver- ſetur circa id, quod eſt de ſubſtantia con- tractûs matrimonialis) vel circa qualita- tes Perſonæ, utputa circa bona naturæ, famæ, vel fortunæ &c. Eſt communiſſima DD. Quær. 2. Qualis error dirimat matri- monium? 88 R. I. Error verſans ſeu contingens circa ſubſtantiam Perſonæ dirimit; non Item 2. error circa qualitatem, niſi talis qua- Mim ndaret — S c. Præmittuntur, & breviter reſolvun- dee Dont. N⸗ epti iseſten klin Chtrad 1. l. l t, i onſer nd Mi ſenlun kepu lond⸗ Ggum turn euni 7 (ond kelolyut tite gec mentun is Ur erit giturndad judicin „qud 8Derſon signotn contie lonan uol e!⸗ Antla . aul⸗ naturt D unin . lit n ₰ htingen. nit, Mn Nii 5 De impedimentis dirimentibus, & . 75 qualitas ex intentione contrahentis re- undaret in ſubſtantiam Perſonæ, vel potiùs contractůs. Ita rurſus un com- muni Scot. z. Aiſt. 30. g. I. Sanch. Tamb. Pont. Maſtr. 4. Aiſp. 7. . 390. Katio pri- mæ partis eſt: quia ad valorem contrac- ts eſſentialiter, & per ſe requiritur con- ſenſus in ſubſtantiam objecti, circa quod contraétus fit: at, quit errat noiut conſe- tit. L. ſe per errorem ſ-. de juriſäilt. omz. Jud. & errantis nullas eſt conſenſus er. cum, teſtamentuiz. LE. non, idcirco. C. de juris & ſacti ignorantia: ergo deficiente conſeniu circa ipſam Perſonam, deficit contractus matrimonialis. Hlinc etiam comunis eſt Doctorum con- ſenſus, hoc impedimentum dirimere ex ipſo jure naturæ; quia ex ipſa rei natura repugnat contractus ſine conſenſu in ſub- ſtantiam; cùm contractus nihil aliud fſit, quàm duorum vel plurium in idem placi- tum conſenſus. L. I. f-. de pact is. Katio po- ſilerioris eſt: quia ad valorem matrimonii ſufhicit conſenſus in ſubſtantiam Perſonæ, ſeu corporum quæ mutuo dantur: ergo quidquid eſt extra ſubſtantiam corporum (uti ſunt qualitates) eſt accidentale, nec poteſt invalidum reddere matrimonium. Ita rurſus DD. conmmuaniter. Herincx hic Aiſp. 6. n. 37. Sporer z. 5. Engel. lib. 4. IIt. „ 26 conferentia quarta tit. 1. g. g. n. 2. Et colligitur ex C. eum in Apoſtolica. de ſponſal. 29 Dicdtum tamen fuit: niſi talis qualitas ex intentione contrabentis redundaret in Nubſtantiam Perſonæ, & fubinde enim talis error, ùt Doctores communiter no- tant, redundat in fſubſtantiam Perſonæ, quando nimirùm Perſona aliunde prorſus ignota alicui contrahenti fub fola aliqua qualitate proponitur v. g. quòd ſit primo- genita; quòd ſit genere nobilis, &. at- que ideo determinat voluntatem con- trahentis, ut in eam præcise conſentiat: quapropter deficiente tali qualitate deficit conſenſus in ſubſtantiam, & ipſe contrac- tus. Vid. DD. cit. Verùm pro pleniori hujus intellectu Quær. 3. Unde colligendum, quèd error circa qualitatem redundaverit in ſubſtantiam Perſonæ, vel non? Z 90 R. Ad hoc dignoſcendum diverſæ à di- verſis aſſignantur regulæ, ùt videre eſt apud Gobat. tr. 9. 4. z. 113. & Clericat. eciſ. I9. n. 27. Convenienter tamen, vi- tandæ obſcuritatis gratiâ, ſtatui poſſunt duæ ſequentes. — Prima Regula. Si contrahens matri- monium qualitatem illam poſuit in con- us e tals der In cor onitio ſemenn 71. dn 1NI lunße⸗ Guundo mnin CGaktak mKun AAte inci Contra gonlith e ſe it⸗ urae l Uind ditione contractũs, ſive formaliter, ſive , virtualiter; ùt ſi dixerit: Duco te, ſi ſi virgo, 4 Pex A lirgual undareri⸗ binde ern huniterne n Perhonz, ndeyroi Pla dr ſtpin⸗ 6, G tem C. nſentia te deßt Contk 0 lenir Im, l laverle t erlelt igere Cleric. mern 1. »„ poliu * 6 Mol-. . in ek . ter, ſt . , 6 0 De impedimentis dirimentibus, & . 77 virgo, ſi nobilis, ſi dives, ſi primogenita, &. tunc deficiente tali conditione, con- tractus pariter corruit. Ratio eſt: quia tunc talis qualitas fit pars objecti princi- Pas per ſe intenti, eſtque conſenſus ſo- um conditionatus: atqui conſenſus conditionatus conditione non fſubſi- ſtente nullus eſt, ùt omnes nôrunt: ergo. Ita cum communi D. Bonavent. 4. diſt. 3. . 21. apud Sanchez. Lib. 7. diſp. 1IS5. . 21. 2da Regula eſt hec: Tunc error qua- litatis cenſetur redundare in ſubſtantiam, quando de ea actum eſt ante contractum matrimonii, quia v. g. Perſona cum qua contrahitur, vel ejus Mediatores affir- mäàrunt, eam eſſe nobilem, divitem, &c. & altera pars ob illam qualitatem, in quam principaliter dirigit mentem, intendit contrahere cum illa Perſona, quam ita Jueliſcatam credit. Ex. Gr. Si Puella ja- et ſe nobilem, & alius non quidem no- bilis, dives tamen, principaliter, induca- tur, ac moveatur ad contrahend propter nobilitatem; in hoc caſu probabiliùs ma- trimonium nullum eſt, ſi puella non fue- rit nobilis. Ratio eſt: quia in tali caſu qualitas non minùs intenditur, 9 uam Per- ſona, ideôqué hit pars objecti principalis ex intentione contrahentis, & conſenſus vere pendet à tali qualitate: ergo hac non 78 Cenferentia Pearta non fubſiſtente, deficit confenſus, & per conſequens contractus. Vide Go- bat. loc. cit. Clericat. deciſ. 19. n. 29. Kug- ler z. 10 95. “U mine Conditionis ſervilis? 91 R. Nomine conditionis, quæ eſt im- pedimentum dirimens, intelligitur igno- rata conditio ſevitutis fſtricté talis; & innuitur, matrimonium cum Mancipio Eontractum à Perſona libera, conditio- Quær. 4t0, Qud hic intelligatur no- nis ſervilis ignara, eſſe nullum, & irritum, prout ſtatuitur cap. ſin. de conjug. ſor vor. 92 Dictum tamen eſt Imèò, intelligi Con- ditionem Servitutis ſricte talis. Quo-⸗ circa notandum venit, dari ſervos in tri- plici differentia; alii enim funt &rvi ad- Neriptitii, alii Originarii, & alii Ervi Propriè tales, qui alio nomine nuncupan- tür mancipia. Servus adfcriptitius di- citur, qui Glebæ ſeu præœdio colendo in perpetuum ita addictus eſt, ut inde rece- dere ſibi non liceat, niſi facta priuùs re- miſſione à Domino ſive gratis, ſive etiam perſolutò ejuſdem pretio: & tales ſat multos hodiedum eſt reperire in Bohe- mia, Polonia, Suevia, & aliis nonnul- lis Germaniæ locis. Originarius Servus appellatur, qui ortum habet à ſervo ad- ſeriptitio. . . Tan- Nin Iunde cii Uebeo lstan 1eſt in Memk, ut 1 le Cn Chaſtitut MMtural! Ut i Alalenn Poteſtate Heckulib Deinde üicgdi fete ad 1verd uulig ortquo Fentrem. „De impedimentis dirimentibus, &c, 79 okenſi Tandem ſervus proprie & ſtrictè talis Vike eſt, qui ita ſubjacet poteſtati ſui Domini, „h utab eo etiam vendi poſſit pro libitu. Et hujus tantùm ſervitutis conditio ignora- Mignrom ta, eſt impedimentum matrimonii diri- mens, ut ſtatuitur in jure l. cit. item ca. gk 2. de Conjug. Serv. Katio autem hujus girurig⸗ conſtitutionis fuit hæc: quia æ qquitati Otis; naturali omnino videtur conſentaneum, SMne ut ii, qui matrimonio ſunt copulandi, conem &εqualem corporum ſuorum conferant Ximim poteſtatem: at hoc non poteſt ſervus re- G, ſpectu liberæ; cùm non lit ſui juris. iein GO Deinde cuùm Servus lucretur Domino „. quidquid lucratur, non poterit ſatis con- um ferre ad commode nutriendam prolem: „ ſi vero UXor ſit ſerva, & Maritus liber, di rurfus ſequetur ingens incommodum; quotquot enim genuerit proles, ſervitu- E ti ſubiicientur; eoquèd partus ſéquaztur S dlat ventrem, ut jura loquuntur: ergo Eccle- den ſia juſtiſtimam habuit cauſam irritandi hu- 2ſrir⸗ juſmodi matrimonia. Immèò verò fat Erean multi, etiam graves DD. apud Sanchez . lo, & Laym. tenent, tale matrimonium ip- Nre.. ſo jure naturæ nullum eſſe; eoquia Per- ſona libera meritèò præſumitur, nolle fu- , um corpus tradere pro corpore alterius, 571 niſi ſimiliter libero. Vid. Sporer. z. 10. 80 Conferent ia quarta cfe 93 Dictum fuit zdò, matrimonium eſſe Nn nullum, ſi ſit contractum a Perſona li- (All, e bera, conditionis ſervilis ignara. Quan- ſ l do enim Perſona, libera contrahit ma- er Et trimonium cum Perſona, quam ſcit eſſe niilter conditionis ſervilis, validé contrahit, non linlier minùs, quàm ſi ſervus contrahat cum Inb en ſerva: ùt habetur. C. alt. de Conjug. ſer- agulig Vor. Atque hoc etiam procedit, ſi con- wdund trahens liber ſperavit conjugem liberta- inn Mure te donatum iri, tametſi vana ſpe fuiſſet e deluſus. Ratio eſt: tum quia talis non Weft erravit circa conditionem ſervilem; tum ng etiam, quia huic utpote volenti, & (GElle conſentienti non fuit facta injuria. Eſt zmin communis apud Spor. Babenſt. & alios. . d 4 L indi e §. II. AMlliden Proponuntur, & breviter reſolvun- titrn tur Caſus practici de impedimento cHacn Prroris, & Conditionis. e WM CASHS PRIMUSs. unm Tius in facie Eccleſie contraxit couom Menm Titin, quam Fede,ze von a . Th Virginem: at Verò Poſt contraclum d pre- ulbet bhendit non ſölum corruptam, ſöd & gravi- uldnh dam ab alio; qun ratione cogitat reſilire ulſe 4 matrimonio, & quarit , un hoc voſſit a tutaà conſeientia ? AIPerho R. Non De impedimentis dirimentilbus, &c. § nomiune K. Non poteſt, niſi in contractu ecx-94 ertul Ceperir, vel antecedenter proteſtatus ſit, 7. ( ſe nolle contrahere, niſi cum Virgine, ateahied Katio eſt : quia matrimonium, 11 ſub⸗ * ſtantialiter conſiſtat, nequit infirmari aut mnrane reſcindi, exceptis caſibus, quos Eccleſiæ Nuietr Praxis permittit: cum crrore autem cir- * ca qualitatem (ut eſt Virginitas) con- . 3 tractus fubſtantialiter ſubſiſtit; nec ullo d canone eccleſiaſtico tale matrimonium in- em firmatur ergo, Hinc L. Alioquin, F. Ae con- ſe fll⸗ trabh. emptigze dicitur: quòd ſ, Ago mé virginem emere putarem, cam eſſet Ma- 8 2 talis ſillem u ,,.α id eſt corrupta, ait Gloſſa, valebit lenti emptio- in ſexis, enim non eſt erratum. Ve uu. rum eſt, quèd talis emptio ob dolum re- Adlis ſeindi poteſt; ſed matrimonium ſemel validum reſcindi ita non poteſt. Laym. lib. . tr. Io. Part. g. C. 2, . 2. Palao, Nieſt- reſoe ner „Schmalzgrueb. ib. 4. tit.. I. z. 447. cdinem Dices. At verò Titius proteſtatur, „ ſe taliter fuiſle diſpoſitum, ut ſi ſciviſſet, 8. ſponſam jam eſſe corruptâ vel omnino im- prognatam, prorſus nunquam conſenſiſſer. AAh.³ R. Hæc habitualis tantum diſpoſirio ni?95 s il facit ad invalidandum matrimonium; Mr quia in hoc contractu non artenditur o uid feciſiet, ſi ſciviſiet, eſſe corruptam, r T quid actu fecerit: atqui adtu conſenſit N Berſoian Titiæx, & quidem abſolu- “ 10, R. Nen 82 Conferentia quarta tè, ſine ulla exceptione, proteſtatione, vel conditione appoſita, ùt ſupponimus: ergo valet. Accedit, quèd ſi hujuſmo- di habitualis diſpoſitio ſufficeret ad re- ſcindendum contractum, innumera ſam matrimonia reſcinderentur, nec ulla am- ſalyera plius foret matrimonii firmitas; quando- quidem frequentiflimè accidit, contra Ninden (A5 gemui twifen n Pyine HAe lul efd hentes errare circa qualitates Perſonx. wven en . Quin etiam quivis matrimonii pertæſus, facile prætendere poſſet, ſe erraſſe in qualitate Perſonæ, proptereaque reſiliret, utique non ſine ingenti detrimento pro- lium, ſcandalo ac perturbatione Reipub- licæ Chriſtianæ. Atque hac ratione diff- cillimum eſt in foro fori obtinere ſenten- tiam nullitatis matrimonii ob errorem in qualitate Perſonæ, ut teſtatur Clericat. Per/ 19. z. 33. addens in Fin. idcircèò cauti ſint, qui in contrahendo matri- „ monio ducuntur motivo alicujus qua- ,litatis in Conjuge, & eam in pacto ex- „ preſsè deducant in conditionem ad ef- , fectum, ut ea deficiente poſſint ſenten- .tiam nullitatis conjugii obtinere. Vid. . Sporer. n. 6. Babenſt. 1r. S. part. 2. diſp. 3: ail. 2. Z. 10. 2OB lennee ihe ileni Mmit EEe nſnit inſie . Pnnte S ans . orir inr M/ yt otali, eici luy an minmi Uleonl 1 hoe n⸗ onnud t4 De impenlimentis dirimentibus, &. 83 tſapgrr CQASIUS SECIINDIIS. d Aacn fieretit Slmyronins,et Vacilinssemproniampra- innumer! divitem, & honeſtam Virginem per- ,nee h ſizaderet ad conubiüu, mentiebatur ſo cajuſf- itu; u Aam Principis Miniſtrum & Legatum cicit, e quò verò dictis ſuis fdem conciliaret ma- nes e jorem, confinxit quamplures litteras, onii en eaſätmque per Poſtarios velut à ſao Prin- e al cipe identidem miſſas, ad ſe deferri cu- quett vavit, Semproniæq, exhibuit legendas. ttinent Conſenſit tandem mproniascelebratiſqué tionela in facite Eccleſiæ nupt iis, abiit cum ſuo eratinet Rponſo à domo paterna, pinguem ſocum a- tinete Sportans dotem. Verum poſt exiguum tem- obennn poris intervallum inaudit, Sempronium ur Cu mon eſſe Miniſtrum Principis, ſed merum Eni impoſtorem, qui ob plara hinc inde perpe- bendon Zrata crimina, jam aliquot ies ecvulare, E& Meniist fugaſebi conſulere fuiſſet coaltus. Qua- in hi itur jam 1. Quid ade valore hujus ma- vonent zrimonii cenſeèndum z. An Sempro- Minen, nic non liceat reſilire“ tnee. . R. ad Imum. Probabilius videtur, 96 jt. α hoc matrimonium eſſe nullum. Ratio elſt: quia, ut in caſu proponitur, ante ronnubium de qualitate Miniſtri quà ta- Slis, ſingulariter actum fuit, & hujus intui- 84 Conferentia quarta tuitu ſemproniæ perſuaſum, ut contra- heret: at, qualitates taliter intentæ cen- ſentur redundare in ſubſtantiam Perſonæ, ut dictum fuit n. 90. Reg. 2. ergo. Certè oppidèò ſimplex fuiſſet Sempronia, ejuſ démque Parentes (inquit Gobat tr. 9. n. 122. in ſimili caſu) ſi in contractu, vel interlocutionibus præviis nunquam ap- poſuiſſent hanc conditionem: zradimus tibi Filiam, aut, duco te, ſe ſis talis, qua- lem te dicis. Accedit inſuper, quèd quælibet Perſona, nedum prædives, ſed vel honeſta ſolum, meritè præſumi de- beat, noluiſſe contrahere cum homine tam infami, cui abſque periculo maxi- morum damnorum cohabitare non lice- ret: ergo præſumendum videtur pro nul- litate contractůs. Fatendum tamen eſt, quèd ſi Sempronia abſolutè conſenſiſſet in Sempronium, quem putaverat Mini- ſtrum, quamvis non intuitu miniſterii, matrimonium fore validum, prout jam conſtare debet ex dictis. terùm, quo animô conſenſerit aut contraxerit, prudens Confeſſarius colliget ex ipfius 8 * confeſſione. 97 R. ad zdum. Poteſt Sempronia ſuum deſerere ſponſum, & reſilire ſaltem quòèa . Nimne⸗ Geenr ,. imccens,e⸗ Unnt gruw Teiritva agleſtrane icis ſent Uuminmor ntionbil Inbonis nee e In poblie un, Ce Contracur ne dil onnn 3 Atali or berit lo, dot Urbeber,/ Diceg . Pnim, Auyiter E⸗ o) dlemn n, .C Cncd. de torum, & cohabitationem, & quidem, propria auctoritate. Ratio eſt: quia, uld L di 4 1 UnO & . umſenl 4 De impedimentis dtrimentihbus, & . g5 1,t dicetur z. 376. quando Conjux, præſertim Inteus innocens, ex cohabitatione rationabiliter timben timet grave damnum fſive corporale, ſi- ergo. C Ve ſpirituale, juſtam habet cauſam ſeſe nproH;s ſequeſtrandi, & quidem non exſpectatâ GH Judicis ſententia, datéô, quòèòd ſit pericu- on; Tum in mora: at in noſtro caſu ſempronia nunqum rationabiliter timuit gravia damna, tum em: nadi in bonis fortunæ, tum etiam in bono fa- ſetis mæ &c, ergo. Quia tamen matrimoni- luper, " um publicè in facie Eccleſiæ fuit celebra- redi tum, & conjugium Fccleſiæ auctoritate praſnn contractum; hinc ſinè ejuſdem auctori- cum iu tate diſſolvi non debet, ùt habetur æ. etichon porro. 3. de divort. Unde ad recedendum mreI à tali conjugio ſaltem quòad vinculumo- getu pus erit judiciò Ecceſiæy. Wieſtner, Pa- mumm lao, Sot. Navarr. & alii apud Schmalz- conn grueber lib. 4. it. 9. n. 41. . reI Dices: Sed quid ſi ſupponamus, ſem- umii proniam, poſteaquam cognovit ſe fuiſſe 1, NHE Sraviter deceptam „nihilominus adhæ- gen ſiſſe ſuo Marito, atque affectu verè con- contm, jugali admiſiſſe copulam, nunquid per et “„talem actum matrimonium evadet vali- dum, tametſi priùs nullum fuiſſet? ronku R. Clericatus deciſ. 20. n. 70. cum 98 lten . Mard. de Lauræa, Pontio, Menochio, Fag- & E“ nano & aliis tenet abſolutè, hujuſmodi , vonſenſum tacitum, & interpretativum F 3 non 86 cconferentia quarta non ſufficere ad revalidandum matrimo- nium; eoquòd ratificatio matrimonii in- validi ſemper debeat fieri coram Parocho & teſtibus, dicitque hoc eſſe deciſum à Rota, & à S. Congregatione Concilii declaratum. Nihilominus Sporer, Go- bat, Sannig, IIlſung, Jluribuſu enn geſtis Schmalzgrueb. i trimonium ſufficere tacitum conſenſum, & ratificationem matrimonii priùs coram Parocho & teſtibus contracti, dummo- dò impedimentum ſupponatur occultum, ita, ut in facie Becleſiæ probari nequeat; quia hòêc ipſo, quòd impedimentum pro- bari nequeat, Eccleſia matrimonium ſo- lenniter celebratum firmum habet, & validum, nec permittit tales reſilire. Quare cùm ex tali matrimonio timenda non ſint incommoda, quæ olim ex clan- deſtinis deſponſationibus ſequi conſue- verant, dicendum videtur, quèòd éx mente Eccleſiæ tale matrimonium non ſit clandeſtinum, ac proinde ſufficiat clam ſtabit, quid ad præſens quæſitum ſit re- ſpondendum. Si enim fupponatur, nul- probabiliter tenent, ad revalidandum ma- 4 renovari conſenſum. Ex quo facilé con-, . Nitpe⸗ n r ling marr nhelet illa Alterta er adher Neretltio oro ext Cnlninken 64 Aure Perpe ſone Aiſiu ervitute uniun ſamſen, Worit⸗ rmoni, rejeſin Na CUmn e ſen h litatem matrimonii ob præfatum errorene- „Cemnnn à Sempronia probari potuiſſe in facie Ec-. 4 cleſiæ, dicendum, quòèd non fufficiat ta“ CI- ſat Ut nu ihn 4 7 „ De impedimentis dirimentibus, Cuc. 87 nmm Cita illa revalidatio: & contra ſi nul- rinoms litas matrimonii probari nequeat , taim band ſufficiet illa ratihabitio. decdr. Aliter tamen dicendum foret, ſi perre- one Co xiſſet adhærere Sempronio affectu ſolum Sotenl meretritio, &non conjugali; quèòd tamen in foro externo non præſumitur. Vid, di- sſanne e cenda inferiùs z. 202. iknde C,uüASUIS TERTIIIS. 1Conlch ””MG rhe Ajus ob plura crimina ad triremes in ale e Perpetuum damnatus, captataocca- “B Rone diſzupit vincula, & eaſit wiſeram Dall e Nervitutem, nec diu voſt contraxit matri- mentumn monium cum Caja prorſiss ignara, quòd imon zg,, ſomel ad i ee: ſuiſei damnatus. nnid. Quaritur ergo I. quid de valore hujus ma- iimonii cenſendum? 2. An Cja poſſit de- io in ſorere ſaum Tponſum! R. ad Imum. Maſtr. 4. diſp.. n. 402. & 99 inat gul id cum eo OQlericatus deciſ. 20. z. 1II. Cen- .α. ſent, hujuſmodi matrimonia nulla eſſe; ume eoquèòèd ad carceres, vel triremes perpe- fees tuè damnati, fiant ſervi vænæ, ac proinde, hrie ſi quocunque prætextu aut colore cum tun 1 Muliere libera, ignorante eorum con- i,. -demnationem contrahant, matrimonium . flat. ullum propter impedimentum con- t .ckitionis ſervilis. Verum Manzius, Son- ne 6 P 4 ne- §8§ Conferentia quarta nemann ad Nov. 22. 6. F. Olingenſperg. lib. I. Qnſtit. tit. 12. Barthol. m L. gui ultimo. n. 3. G. de pænis. Pignatelli tom. 2. conſielt. y. Z.2. in ſin. (ubi pluries ita firmâſſe dicitur Rota) cum aliis pro- babiliuùs tenent, quòôd hodie nec illi, qui ad opus publicum faciendum, vel ad Ke- mos, vel ad Carceres perpetuos condem- nantur, fiant ſervi ponæ; cùm Imperator dict. Novell. 22. c. S5. expreſsè dicat: Nos autem hoc (ſcilicet ſervitutem) remitti- mus, & nullunme ab initio bene natorumex Supplicio permittimus fieri ſervum. Ne- . aé enim mutamus nos foöormam liberam in ſervilem ſtatum, & c. (Qapropter di- cendum, matrimonium Cajæ (ſaltem ſi ſupponatur in noſtris partibus, ſeu Koma- no Imperio, ubi prædicta Novella viget) contractum, firmum eſſe, ac validum; quia Cajus revera eſt liber, & non ſervus. LInde jam 100 R. Ad zdum. Matrimonium Cajæ, datò quòd jam conſummaverint, quèad vinculum eſt omnino indiſiolubile. Hoc tamen non obſtante licitum erit Cajæ Maritum deſerere quèad torum, ſi ex e- juſdem conſortio rationabiliter timeat a- liquod notabile nocumentum in bono fa-, mæ, corporis, vel fortunæ; quia hæc dani⸗ R Deinhe⸗ Cunfaſtan Mickur . (oro „ollge trur (undetin Enlum lones ⸗ Infnem. Com ſen Clſint. hensm en, , tametlt inus . ſulir, Uton ſtt erit di Pohnl En tA4 Uingenhe 9l. n L4 . Dignnt (ubi Do Utm alli enecillie 1, Nelm Os coNN Im Inpen-. e dicnt emn) eni nator N.. non uniſin (Wen 8,ſenln vele Wie enon ſent eri O. III, 10 3 Cinen! De impedimentis dirimentibus, & . 89 dant juſtam cauſam divortio, ut proxi- . . . . . „ mè dictum fuit, & ampliùs dicetur a. 2. 365. §. III. Corollaria ex dictis inferenda. 6 "Olliges 1. ad dignoſcendum, u- — trum error circa qualitatem re- dundet in ſubſtantiam velnon? atten- 101 dendum eſſe vel maximè ad interlocu- tiones prævias, & ad motivum, leu eti- am finem contrahendi, itémque ad mo- dum, ſeu formulam, quàâ contrahentes uſi funt. Unde ſi v. g. Titius contra- hens matrimonium dixit: Duco prælèn- tem, quam puto eſſe Filiam conſalis, tametſi non eſſet filia conſulis, nihilo- minus matrimonium valeret. Econtra, ſi dixit: Duco, ſeun conſontio in Filiam Conſulis, am puto, ſſe præſòntem ; ſi non ſit Filia conſulis, matrimonium hon erit vilidum. Ratio diſcriminis eſt: quia in priori caſu, ùt ex formula loquendi patet, Titius directeè intendit, & voluit contrahere cum perſona præ- ſente: hinc, quamvis erraverit, cre- bom.= dendo præſenti perſonæ ineſſe qualita- tem, quèd ſit Filia Conlalis, tamen 4 — F 7 con- 102 * 9 Cconferentia quinta conſenſum præbuit in id, quod eſt de ſubſtantia matrimonii, ſcilicet in Per- ſonam præſentem. In poſteriori autem Caſu conſenſus Titii immediatè & di- recté ferebatur in Filiam Conſulis, & non in perſonam præſentem quà talem: ergo ſi fupponatur non eſſe Filia conſu- lis, deficit conſenſus, & per conſequens matrimonium. D. Thom. Navarr. San- chez, Sporer. n. 7. La Croix. n. y54. & alii conmuniter. Coll. 2dò, Validum eſſe matrimoni- um, quod à perſona libera contrahitur cum ſervo tantùm adſeriptitio, vel O- riginario, licèt ignoràâſſet conditionem ujus ſervitutis. Ratio eſt: quia Eccle- ſia nuſpiam legitur irritàſſe tale matri- monium; tum etiam quia iſti non ſunt ſervi propriè dicti ſeu mancipia, ſed re ipſa liberi, & ad certa ſolùm obſequia ſuis Dominis adſtricti. Caſtrop. de ſponſ. Aiſp. z. pincl. S. G. T. z. 10. San- chez, Sporer, Babenſt. ubi ſupra. art.2. . 19. 2RENTIA N L A. CONF QuI — oè 10 9 Phun- mniſum 6.Craini 6. M veſtiti eguiltin 105. botu, 100, l. trapium 108. Ord nonite 109, Or⸗ ut. lIo. Vr. lurex III. R ids 770 I1e. No ſ atri 5 n. Tl invehia IIl G uit d gui) , etiam 4 rgg, 2 64 De impedimentis Voti & Ord. &c. 91 quoc et eit. De Impedimentis ditimenti- die A4 bus Voti & Ordinis. Cnſalitl 1gudn ttn SUHMMARIUIM. l 103. 1. rem . ut dirimat ,debet éeſſe ſlenne ,6⸗ eee miſſum in Religione approbata, vel ſisſeeptionée NwIAe S. Ordinis. Hl J. 1 ℳ 104. Meſuper hujuſinodi vota dehent efſe valida, & veſtita aliis conditionibus ad rationem voti matrinon requilitis. r r 105. Votum ſolo jure Eecleſiaſtieo dirineit. tocn 106. & 107. Solvuntur duax inſtantiæ in cone iio, ſe triraxrium. Ontlone 108. Ordo ſacen, ſeu Major tantum dirimit, niakec 57 item Minores- tlemn 109. Or4do debet eſſe validè, & voluntarièò ſulcep- . tus. e li Non H 1I10. Vis dirimendi in §. Ordine, non ſenmper ori- nlpl tur ea voto. mobled III. Relolvitur Caſus I. de Moniali, quæ inva⸗ ſto,. „ lidè mofeſſa, poſtea eontraxit matimoniunz. .c 112. Reſolvitur Caſus II. de quodam Clerico, qui l poſt ſiſceptung Ordinenz ſaerung, contrawik rl M Matrimoninm 113. Tale Matrimoninm fuit validum, N Ordo invalidè ſulceptus. Econtra 114. Si Ordo S. validé ſuſo eptus, RMatrimonium 1I9 Juit Sacrilegum, & nullume. 1II5. Reſolvitur Caſus III. de quodam Minorifta, qui Matrimonium contraxit ſiniltrè eredens, etianz Minoribus eſſe annexan obligationem O= Ervandi caſtitatem; 116. T4 9 R conſerentia quinta 116 Talis, ſi intendi valids coutraxit. Z facere, gquantum potuit, Utle. 4 De me Nunor 112. Solvitur quædam Inſtantia. entis, 119. & 120 Solvuntur duz Inſtantiæ contra ur: K hoc. . 121. An, vel quando conſtitutus in Sacris, & de- IN VIIO linguens contra Caſtitat en Juum eaplicare3 . 122. Matzimonium à Clerico in Majoribus con- Rituto, velà Religioſo attentatum eſt nullum, & Saerilegunz; Et quas pœnas tales incurrant) Præmittuntur, & breviter reſol- AUln; §. I. teneatur ſtatum Uines, ui, Notane tunn ſole tum ine Onpino tutamn vuntur quæſita, ſcitu neceſſaria ad ritè . . . IA imer decidendos Caſus de impedimen- Obligan tis dirimentibus Voti, & oruit Ordinis. nelor . Klomnm, Uæres Imèò, Quodnam, vel quale 1,. votum ſit impedimentum diri- (er mens matrimonium contrahendum? (er 103 R. Votum ſolenne Caſtitatis, emiſ- Nrhotr ſum in profeſſione alicujus KReligionis Uum; ab Eccleſia approbatæ; itémque votum D „ .„ . „* 1 illud Caſtitatis, ex conſtitutione Eccle- ſiæ Sacris Ordinibus annexum. 9. item in Latteran. Cap. UIt Ita ex⸗ ., preſsèe ſtatuitur in Concil. Trid. Sd5. 24. de Watr. Can. (libus „„ Deiimpedimentis voti & Ord. & . 93 unn n I lex. 40. 6. 27. 4. I. Vota autem ſim- plicia non dirimunt, duobus dumtaxat eryxceptis, nempe voto, quod poſt bien- Gtekh. nium Novitiatüs in So cietate Eſu emit- Mumit un titur; & voto ab uxore emiſſo poſt da- tam viro licentiam ad ſuſcipiendos Or- , Suerit, 64 e matn , dines, ut Jam ſuprà . 77. notatum Miinihun Notandum tamen eſt, ad hoc, ut vo- 104 n,tu rum ſolenne dirimat, aut ſimplex vo- Ae tum impediat matrimonium, neceſſum omnino eſſe, ut concurrerint omnia ad naturam ſeu eſſentiam perfecti voti re- quiſita; adeôque debuit fuiſſe emiſſum her n I. voluntariè & deliberatè. 2. cum ve- IIn un ra intentione promittendi Deo, & ſeſe pedlium obligandi. 3. ab eo, qui ſe obligare 1, potuit. 4. ut ſit de re Deo placita & de meliori bono. Ita cum Tamb. Leſſio, & communi DD. Clericatus. deciſ. 21. ,Tele . F. htum Quær. 2. quò́ jure votum ſolenne encon/ Caſtitatis in profeſſione KReligionis ap- rn probatæ emiſſum dirimat matrimo- Rege. nium l Ue oe R. Dirimit ſolùm jure eccleſiaſtico, 105 onele non autem jure naturæ. Ita Scot. 4. , I. Aiſt. 35. 4. An. Maſtr. Herincx, Boſco, „,6 Sporer. z. 4I. & alii 8SS. communiter; ran — quibus adſtipulantur RR. Laym. Filliuc. =— 94 Conſerentia quinta Kugler n. 1I S1. contra Gonet, & plu- res IT. Et quidem quèd jure eccleſia- ſtico dirimat, fatentur omnes, patét- que claris textibus juris; namque Gre- gorius XIII. Bull. Aſcendente Domino ait, voti ſolemnitatem ſola Eccleſiæ con- Iſtitutione inventam eſſe. Idipſum do- cuit perſpicuè Bonifac. VIII. c. un. de ot. in. 6. dicens, vott ſolemnitatem (ſcilicet matrimonii irritativam, de qua ibi loquitur) ſola Eccleſiæ conſtitutione inventam eſſe. Quèd autem ex jure naturæ non dirimat, inde patet: quia votum ſolemne & ſimplex quèad ſub- ſtantiam ſunt ejuſdem rationis, nec differunt in ratione voti, ſed unum æ- què ac alterum coram Deo obligat, ut habetur c. rurſus. Qui Clerici vel vo. ventes: atqui certum eéſt, quèd votum fimplex matrimonium non dirimat ex natura rei: ergo pariter certum eſſe de- bet, quòd votum ſolemne ex natura rel non dirimat. Neque dirimit ratione ſolemnitatis; quia hæc ſolemnitas voti eſt ſolàm juris eccleſiaſtici, ùt habetur ex cit. ap. an. de voto in o. Immdò hæc ſolemnitas vix aliter explicari commo- de poteſt, quàm per vim dirimendi ma- - trimonium, huic voto ab Eccleſia ad- Dices. N ijpe⸗ es. letu, ut. Enlitan mliconl er rolel Clposlun ttiam Rel nditione , ui⸗ Cöhracto X.Ditt, keinund Eandern Sucit Tn d dat alid licet . Citione atura. guochve Uabengr Ute el Dend Mo Ullte onvn Utetede (lit *5 ,77 . 4 — „ Deimpedimentis Voti & Ord. & . 95 onet, A Dices. Px natura rei repugnare vi- ſoreee detur, ut quis rem uni ſemel donatam Mnnes, t & traditam, rurſus tradat alteri validè: Nmmcvet atqui Cconſtitutus in ſacris aut ſolemni- leue is der profeſſus, per ipſam profeſſionem kuli corpus ſuum tradit Deo, & Eccleſia, vel Iiptüne etiam Religio nomine Dei acceptat talẽ III. e. Al traditionem ergo ex natura rei repug- ſlemnitmn nat, ut idem corpus tradat conjugi per eme vontractum matrimonialem. ßſfui RR. Diſt. Maj videtur repugnare, ut quis 106 rem uni traditam titulô v. g. juſtitiæ, * eandem tradat rurſus alteri eodem titu- nil 10 juſtitig, tranſeat. Ut rem uni tradi- Gris, tam titulé v. g. Religionis, eandem tra- ure dat aliò titulo v. g. juſtitiæ alteri, ſci- diisr ülicet conjugi, neg. maj. Nam iſtæ tra- ν ditiones, cum ſint diverſæ rationis, ex i ſ natura rei invicem ſe non excludunt; uuiſt quod vel inde patenter colligitur: quia n habens votum ſimplex caſtitatis ex vir- * tute Religionis tradit corpus ſuum Deo, eYmnnt 6 Deus tale votum acceptat, & nihilo- Init minus validè contrahit matrimonium. nnicz⸗ * Similiter, qui poſt contractum matri- chi monium validè fuit profeſſus, ſi poſtea =— = Iund KAteretur conjuge ſua, non peccaret con- tiden tra juſtitiam, ſed ſolum contra votum nendn LQL.aſtitatis, ut notat Boſco diſp. 12. delt. lch s, n. ga. ergo obligatio ex virtute Keli- 96 Conferentia quinta gionis Deo facta, non excludit ex na- tura rei obligationem faciendam alteri titulé juſtitiæ. Vid. Maſtr. 4. Aiſp. 7. Z. 4s. La Croix n. -Sg. == Dices iterum. Conjugatus ſtante conjugio, ex jure naturæ nequit con- trahere cum alia; eoquèòd non ampliùs habeat dominium ſui corporis, utpote jam abdicatum & traditum uxori: ergo ſimiliter ex eodem jure naturæ repug- nat, ut Religioſus vel quicunque con- ſtitutus in ſacris, corpus ſuum jam ſe- mel traditum Deo, & Eceleſiæ, rurſus tradat uxori. 15”ùùRV 107 R. Cum Noto g. diſt. 33. 4. 2. H. Mor dus conveniens. & Clericato cit. Tectſ. 21. n. 22. ex jure naturæ non repug- nare, ut uxoratus habeat plures uxores; in veteri enim Teſtamento ſancéti Patri- archæ plures habuerunt: unde quèd in lege nova Maritus nequeat ducere plu- res ſimul, inde provenit, quia primæ uxori tradidit corpus ſuum cum hac conditione, ne alii daret; id, quod à parte viri in lege Moſayca non ſervaba- tur, in lege tamen evangelica fuit fir⸗ matum jure divino à Chriſto Domino, à quo polygamia fuit proſcripta. Quare . neg. cons. Vid. Kugler 4. . 16604. “ deirprdh . 3. utiinonin Ordo⸗ Cheountas, In. Qoaru. II, PkOr em Hnche⸗ Etiz.n, ] . 4 Eedulrintut Tnnut mart N. Dur UrOrio Gefectn il, ſlce⸗ linrrie, Ciſneint lun lltep natids 0 Cun rarin leretioni Ordine lld o Uetetamen out ſi ie ramid Uer .N rii tk De impedimentis Voti & Ord. &c. 97 udit dS (Qucxr. 3ti0, qualis Ordo dirimat jenmit matrimonium contrahendum? 65 K. Ordo facer dirimit, nempe Sub- diaconatus, Diaconatus & Presbytera- gins mm tus. Quatuor autem minores non diri- neut munt, prout habetur 6. quis Borum. Inonmt A,ft. 32. & c. 2zz. de voto. in6. Ita eti- ori,WM amn Sanchez. ib. 7. diſp. zy. n. 2. Cleric. nuot:id Aeciſ. 25. n. 2. &w ſogaa. aliique communi- aturete zer.. jcungen (Quxr. 4t 0, Quænam conditiones umim requirantur ad hoc, ut Ordo ſacer di- lele,u rimat matrimonium? . K. Duvæ ſequentes requiruntur. r. 5 It Ordo ſacer ſit validè, adeôque ſine o defectu alicujus ſubſtantialiter requiſi- NNE ri, fuſceptus. 2. Ur ſit ſuſceptus vo- resum luntarié, & fine metu gravi. Hinc, ndhike qui ſine intentione & voluntate ficte ſo- tee lum ſufſcepiſſer; vel qui in infantia or- guce“ dinatus, ordinem ſic ſuſceptum nun- ue quam ratifcàſſet, poſtquam ad annos un diſcretionis pervenit, miniſtrando in ta- ,. li Ordine, per ſe loquendo licitè, & n E. valide contrahit matrimonium: abſti- aE“ nere tamen debet ab exercitio Ordinis, 108 109 Domm prout ſapienter ſtatuit Eccleſia. coa. Ad I =noſtram item .:ſegnifical um nobis. De Ré- 8 cgular. Et cum comuni tenent Sanchez. ab. 7. Aiſp. 29. u. 6. Sporer. n. 47. fin. Quxr. 98 Conferentia quintn Quxr. Sto, Utrum vis dirimendi matrimonium proveniat immediatèé es voto annexo Ordini ſacro, an verè im- mediate ex ordinatione, leu conſtitu⸗ tione Eccleſiæ? R. Vis dirimendi certèò emperpio venit ex ordinatione Eccleſiæ, non ta- men ſemper ex voto. Prior Pars do⸗ cetur à Scoto & aliis 88. communiter 3 quibuſcum ſentit Gobat. zr. 9, n. 270. & habetur clarè in Concil. Trid. fuprà et. Seſj. 24. Can. 9g. Altera verè pars, quèd ſcilicet non emper proveniat im- mediaté ex voto, inde ſuaderi poteſt; tum quia plures graviſſimi DD. mox ci⸗ tandi tenent, Clericos i in ſacris conſti. tutos, non Ni voti, ſed tantuùm Vi con- ſtitutionis Eccleſiaſtice teneri ad CCli⸗ batum & obſervantiam caſtitatis; tum etiam quia poteſt contingere, ut quis velit ſuſcipere Ordinem ſacrum, & ta- men nolit vovere caſtitatem; quò cali certè non tenebitur ſervare altitatemn ex voto: er odicendum, quèòd hæc ob- ligatio nonentpet oriatur ex voto Or= dinibus ſacris annexo, quamvis ſemper ex ordinatione Eccleſi. ie, quippe quæ voluit ad hujus obſervantiam obligare omnes, quotquot Ordines ſacros ſuſci⸗ piendo voluntariè ſeſe conſecrtum 60 5 Neingea Do K el i Enns, Plunr min t Undlci⸗ ſtedten Tellt, ad fentia,&: Dn aCtls en M IIYI E Proponun irCa⸗ e n 6 nhlau adtri, nnnſc D npl tum lanfi⸗ . 0 its vis Cirine Timmedin 10, Aurel ,len Cnl to lengen cleſie,e Prior es .Cin er en 4 rhrorene Uuderi ho⸗ iDM nlcrie Znthm enetiti icri⸗ gere,1 licrum, eni; lil e al oeft⸗ S tel De impédimentis Voti & Ord. e. 99 Deo; & quidem juſtiſſimè: nam, ut dit Scotus g, diſt! 3z. n. g. Clericus de- putatur miniſterio ſacro; quod requi- rit munditiam mentis, & carnis, per- picacitatem intellectůs, & fervorem affectůs, ad quæ omnia diſponit conti- nentia; & ad eéorum oppoſita frequen- tia actüs carnalis. Gob. Suarez. Kugler . IIZI. & alii plurées. u Proponuntur, & breviter reſolvun- tur Caſus prackici de impedimento —WVoti & Ordinis. CLA SIS PRIMIISs. Tie ante annum decimum ſexium, quem erediderat ſe jamiam com- pleviſ Jölemniter profeſſa eſt quen- dam Ordinem ſacrum, al qué in äéollem ber compluriism annorum ocurricula ufe Tae ad Iri klſimum Rüa at atis annum eſt onerſatn. Tanädem verb, ubi inaudiit, Profeſſionem ſuam, utpote falctam ante completusm, annum decimum ſoxtum, nullam fuiſſe ac irritam, animum mur tavit & habitum,; relictogque Monaſte- ris matrimonium cont raxit. QLuagri- tur an validb 2 G z R. In 111 100 Conferentia quinta R. In foro fori, ſeu in foro Feccle- ſiaſtico præſumitur invalide contraxiſ- ſe. Ratio eſt: quia Eccleſia prudenter præſumit, Titiam intra tam lon gum temporis tractum ſaltem tacitè ſuam ratificàſſe profeſſionem, præſer- tim ſi interea contra valorem ſuæ pro- fefſionis nunquam exceperit. Verum- tamen, cùm Eccleſiæ nequeat fupplere conſenſum ad valorem profeſſionis ne- ceſſarium; hinc dicendum, quèòd, ſi Titia, poſtquam cognovit nullitate profefſfſio- nis, eandem nunquam amplius ratifica- verit, matrimonium contractum in fo- ro conſcientiæ, & coram Deo omnino valeat. Quin etiam datò, quèd de- prehenſo errore, & nullitate profeſſio- nis ſuæ, Titia intra quinquennium à die profeſſionis reclamâfſfet, quamvis non exaudita à fuis Superioribus, poſ- ſet modè interpellare Ordinarium, vel ſummum Pontificem, & procul dubio, facta priùs probatione de defectu æta- tis, & nullitate profeſſionis, matrimo- nium declararetur validum, atque li- beri, ſi quos fuſeepiſſet, legitimi. Vid. La Croix. 4. n. SyHYy. Diinpen (l ſenm hehe en Nubgia leptione, i uidglret. Uut man. lumnhe nmiumn cn Mrg, hin hſientig e l. gui euemilx N a lidus, WR Ulten br pohbeè& Nenproni — CA- olultſa .. ket dene Conditia COhlegu N ronio 60 eſt 4 Deimpedimentis VoticzOrd. &. 101 enomn CASIIS SECMINDUIS. eſia put ra tun Srnzyenien, e qud ſperaret amplam llen conſequi benefcium, ſuſeepit Ordi- nem, Mm zenz JSabätaconatus, en tamen cum in- Nrenſat zentione, ut ordo ſen ordinatio 1eſpectu git ſn Met valeret, ſe benefieium obtineret, ſo- Gber ens non. Tandem vers dum advertit . roleſion ſo vana Jpe deluſum, contraxit matri- „gudcii monium ocum dempronia rei prorſus ig- ne it warz;,; hinc jam non nihil anzkins, &. nplis I conſeientia ſtimulis agitatus, petit ſoei- tadunm ve. 1. quid de valore ſui Ordinis? &. noon aid de valore ſui matrimonii ſabi eſſet ,l zenendum 5 nee R. ad primum. Ordo reipſa non fuit inmqgenmm validus. Ratio eſt: quia ad valorem Get, eu ordinis in aduitis requiritur intentio oribis ſaltem habitualis, & quidem abſoluta Civariun dro hic & nunc, ſuſcipiendi ordinem: at ocI Sempronius talem non habuit: immè eknt noluit ſuſcipere Ordinem, niſi obtine- s ret beneficium: ergo deficiente hac , Cconditione, deficit intentio, & per giini conſequens valor Ordinis. Hinc aad zdum. Matrimonium à Sem- 113 =pronio contractum, reipſa & coram Leo eſt validum; quia cum Ordinem “ 6 3 validèe 112 102 Conferentia quinza S validè non ſuſceperit, impedimentum dirimens non contravit. Unde ſi ſup- ponatur eſſe in tali loco, ubi ignotus omnibus, poſſit ſine ſeandalo Iori cohabitare, non ſoluùm licebit, ſed eti- am tenebitur eidem adhærere. Verum cùm in foro externo præſumatur habu- iſſe intentionem abſolutam ſufeipiendi Ordinem, pariter præſumetur pro nul-⸗ litate matrimonii, nec dubitandum, quin, ſi res Eccleſiæ innoteſceret, com- pelleretur uxorem deſerere. Neque mirandum de tali præſumptione; quan- doquidem talis præſumptio omnino conveniens, immè neceſfſaria ſit ad tollenda ſcandala, aliaſque perturbatio- nes, quæ in Eccleſia facilé orirentur, ſi cuilibet defectum internæ intentio- nis alleganti fides adhiberetur, prop- tereâque ab Ordine ſacro reéſilire, & ad ſtatum conjugalem tranſire permittere⸗ tur. Hac de cauſa multa matrimonia præſumuntur valida in foro fori, quæ tamen in foro poli (propter impedi- mentum merè occultum) valida non ſunt, ait Gloſſa in cap. cum in Apoſtolica. Et in cap. Js, qui. de ſponſczl. item in cap. ad Noſtram. de onjug. ſervor. Vid.= Clericat. deiſ. 19. E. 33. .. Deimhea lices. A Pronidsabl Einen, vor Continentie ſahtineret R. Inha 1 cdotine eeicl eoied e⸗ natrimon lun, ind Dtane Advove⸗ M. gen. (C i/ Man 1 ut bert/ lulai fae Murante tur, an RKi ult, n De impedimentis Voti & Ord. &e. 103 moclinen —Dices. At quid, ſi ſupponatur Sem- IIelt Pronius abſolutè quidem intendiſſe Or- hiigi dinem, votum tamen ſeu obligationem ndh. Continentiæ non, niſi ſub conditione . ebit,Ete Ne obtineret henefcinm Gperatums trett. n. R. In hac ſuppoſitione non teneretur 114 Ponrattr ad continentiam vi voti; cùm nullum e- a ſulint milſerit: nihilominus „quia voluntarié . uſcepiſſe ſupponitur Ordinem ſacrum, neni eoipséò ex conſtitutione Eccleſiæ con- e r traxit impedimentum: per conſequens leſune matrimonium attentatum fuiſſet nul- ee Ium, imo Sacrilegum, non quidem vi tenee voti , ſed ratione Ordinis ſacri ,mane- ppne bitque obligatus ad continendum, vel eeſrn ad vovendam continentiam, ait Gobat. epemm „„, 9. n. 271. 8 orkeg “ relll,, hielt, ( . Ajus cognoments Simplicius, ſaſce- l . . . „. . nen bit minores Ordines, ſiniſtre exi- 4 ne ,Nimans, etiam his eſſe annexum votum, N0 s. aut certe praceptun Eccleſiæ de ſervan- ter 4* dacg aſt Utatét vVeryetun. Nihilominus ma- B ſ la ſide, & conſèientia multum remur- 14, meiurante matrimonium iniit. Luagri- R. Si intendit ſe obligare quantum po- I15 etuit, matrimonium reipſa ſubſiſtit; quia 104 Conferentia gainta impedimentum dirimens non dependet ex ſiniſtra exiſtimatione Caii, ſed ex conſtitutione Eccleſiæ: Eccleſia autem Ordinibus minoribus nullum annexuit impedimentum: ergo. Dubitandum at- men minimeè eſt, quin contrahendo pec- caverit mortaliter, ſaltem ex conſeien- tia erronea, eoquia putavit ſe agere contra prohibitionem Eccleſiæ, utique in materia gravi, & tamen non abſti- nuit à matrimonio. Vid. Gobat. cit. n. 27. Sporer. z. 415. Babenſt hic art. 2. .. 25. . 116 Dictum tamen eſt: ſ; intendit ſeob- ligare qcant um potuit tdatéô enim quèd hoc non intenderit, ſimulque exiſti- maverit, matrimonium ſibi jam impolſ⸗ ſibile propter Ordines minores, dicen- dum foret, matrimonium eſſe nullum, proindéque revalidandũ mediante no- vo conſenſu. Ratio eſt: quia ad valorem matrimonii requiritur conſenſus effi- cax: reſpectu impoſſibilium autem non datur efficax voluntas: ergo cùm Cajus exiſtimaverit matrimonium ſibi eſſe im poſſibile, eò ipſo non potuit efficaciter in illud conſentire. At verò, ſi inten- dit facere quantum potuit, per hanc ſuam intentionem correxiſſe cenſetur alteram illam erroneam cxiſtimatio- nem, — Deiſrai ten, gud infollbile ices, Auibus cre emne c⸗ lult emitt Umirince Wmonmun Arn 60 Conlel Cit. A no Ws, nerr iterer ttimonick en luten terpreta menvot ſcum, Coro C i lenn Mamr bens . Deimpedimentis voti & Ord. & c. 10 5 nonen nem, quâ putavit matrimonium fſibi C,K impoſſibile eſſe. Leckam Dices. Cajus ſuſcipiendo minores, lhumm annen guibus credidit annexum efle votum Nubitmdn ſolemne caſtitatis, ſatem implicitèe vo- tahenn luit emittere hoc votum: ergo con- GGH⁊I traxit impedimentum dirimens, & ma- twit e trimonium eſt abſolutè nullum. cleſe, . KR. Transmiſsô antecedente, negan- 117 en donm do conſeq. quia ùt ait Gobat proximée . Gobun oit. & nos jam ſuperiùs z. 7z. notavi- entes mus, nemo privata authoritate valet e- mittere votum caſtitatis, dirimens ma- rud trimonium: licèt ergo daremus (quod ASeine tamen Sanchez. lib. 7. Adiſp. 31. u. J. ab- dlgue ei ſolutè negat) Cajum implicitè, & in- Pinmim terpretativé voviſſe caſtiratem, hoc ta- men votum, utpote privata auctoritate elſe l factum, non haberet vim dirimendi. nunen⸗ Corollaria ex dictis inferenda. dſtic, Olliges ex dictis 1. Summum Pon- 118 tas tificem diſpenſare poſſe in voto ſo- lemni Religionis ſeu Caſtitatis, ad e „effectum contrahendi matrimonium, H . quamvis ſumma Sedes non conſueverit „ . diſpenſare in hoc voto, niſi urgentiſſi- S e GC ·j ma 119 — 106 Conferentia quinnag“ ma de cauſa. Ratio eſt: quia ſecun- dùm dicta & probata z. 1os. Votum ſolemne dirimit ſolùm jure ecclelſiaſti- co: atqui in hoc ſummus Pontifex, ceu ſupremus in Eccleſia Legislator, poteſt diſpenſare: ergo hæc facultas ſummæ Sedi non eſt deneganda; præſertim cùm aliunde conſtet, Succeſſoribus D. Petri concereditam à Chriſto fuiſſe ampliſſi- mam poteſtatem diſpenſandi, juxta il- lud Matth. 16. V. 19. quidquid ligave- ris ſuper terram, erit ligatum & in cælis, & quidquid ſolveris - -erit ſolu- Dices. Cap. cum ad Monaſterium. De ſtatu Monachorum. Exprelſsèé dici- tur: abdicatio proprietatis, ſicut & cu- Dehnpeni tto Un koar tenrilt,9 Ullrre elarerlte ttekegt lerpretant, bybirhi Nmiohu Cudttar: nee, ur s ſh ſontelle fü, M Crſi de perl ferum ſt odia aſt Utatis ,ades ſt anneXau Reguls D monachali, ut contra am nec ſummus Pontifex poſſit licentiam indulgere: at poſſet ſecunduùm hanc reſponſionem: er- g0, &c. l OConfirmatur. Profeſſio religioſa ju- re naturali & divino obligat ad obſer- vantiam votorum: atqui Pontifex ne- quit diſpenſare in jure naturali aut divi- no: ergo nec in voto. doceri, quòd nec Pontifex poſſit dare licentiam contra cuſtodiam caſtitatis 3 Ke- R. Ad objeét. cit. Capitulé ſolum. nepzyit 440 tlone, li Ger 4 t: guin ſe , 109, Vo ure eecle 8Pontitey’ ölator, Aolras lun Prelenia DribusE fuille n indi,un gilie gutmn PI⸗ A Inſſn Eyprebt 4 1, eNL erſN Reree! lle 8 oſonen relgie 1r AN. Ontiken 17 Aiard De impedimentis Voti & Ord. &x., 107 Religioſo quà tali, & quamdiu ſuppo- nitur ligatus voté caſtitatis: non au- tem vult, quòd nequeat dare licentiam ſublatò prius voto, ubi Religioſus jam ceſſiaverit eſſe talis: & in hunc ſenſum, teſte Kugler z. 166 5. Cit. Capitulum in- terpretantur Suarez, Sanchez, Barbo- ſa, Pirhing, & omnes fere Canoniſtæ. Ratio hujus interpretationis inde con- cluditur: quia non quærebatur à Pon- tifice, utrum Abbas poſſit aliquem à votis ſubſtantialibus abſolvere, ut de- ſinat eſſe Monachus: aliunde enim con- ſtitit, Abbatibus id non competere; ſed quæſtio erat, an Monacho in Religio- ne perſiſtenti poſſit Abbas aliquarum rerum ſtriétam proprietatem indulgere: & hoc fieri poſſe vel ab ipſo Pontifice, negavit Pontifex. Hinc S Ad Confir. R. cum eadem diſtinc- tione. Profeſiio Religioſa jure natu- rali & divino obligat, quamdiu Mona- chus à votis non eſt abſolutus legitimè, con. Suppoſita tali abſolutione, & vo- torum ſublatione, facta à ſumo Ponti- fice neg. maj. & Jappoſttum, quòd Pontifex in tali caſu diſpenſet in jure di⸗ vino, niſi indirectè. . Collig. 2dèò, non eſſe omnino cer- tum, quèòd Subdiaconus, vel etiam Sa- 121 I0S Cönferentia quinta cerdos ſæcularis vi voti teneantur ad obſerwantiam caſtitatis; quia quamplu- res etiam graves Doctores, Scot. Maſtr. Boſco, Herincx (upraà relati, Averſa & alii tenent probabiliter, cos ſolum obligari ex præcepto eccleſiaſtico. Qua: re ſi ſupponamus Clericum ſæcularem, qui Ordines ſacros ſuſcepiſſet, animò non vovendi, nee ſe obligandi ad con- tinentiam, & deinceps ſolo actu interno, conſenſu, vel dele ctatione morola, abſ- que deſiderio vel intentione opere ex- terno peccandi &c. contra virtutem caſtitatis deliquiſſet, probabiliter non peccàâſſet peccato ſacrilegii; tum quia, ut fupponitur, caſtitatem nunquam vo- vit; tum etiam quia juxta probabilem multorum opinionem, Eccleſia actum merè internum prohibere non poteſt;, Vel certè non ſatis videtur conſtare actu prohibuiſſe. Hinc etiam talis proba- biliter ſatisfaceret in confeſſione ſeſe accuſando in hunc modum: delectatks Joam cogitationibus venereis &c, &c. eti⸗ amſi non exprimeret, ſe eſſe conſtitu- tum in ſacris. Sporer. z. 57z. Gob, tract. 122 Collig. 3tiè, Matrimonium 4 Cle- rico, vel etiam Religioio apoſtata con- tractum, nullum eſſe, immò & Sacrile- gum. Minraln Num Rat nnliciter Cum fnatrim KrCicis: & Etr. 10., 1elen Cone uas Monae rietint, 6pellanr, elvovent, kegleres, tonem ( len un. erntor Cer. ere ſe⸗ Auſi , lel Nuſa M. Et lenn ucl Porer., 14. Dei “ Coz viso De impedimentis Voti &! Ord. &c. 109 ti tenemm gum. Ratio eſt: quia Eccleſia tales Squisum ſimpliciter inhabilitavit ad contrahen- es, NoM dum matrimonium, prout jam conſtat reſati, M ex dictis: & videri poteſt apud Laym. ter, 1I. . Ef. 10. part. g. c. 3, n. I. ubi plura cleſalie refert Concilia, & Patres, qui nuprtias, u Ieels quas Monachi, aut Sanctimoniales con- Nlgncimm appellant. Quamobré cap. 1. Qu! Cleric. 1o actuinten vel vovent. declarantur ipsô facto ir- ne morol, regulares, & incurrunt excommunica- tone den tionem quamvis non reſervatam) per ntri win Clem. un. de conſang. E- Aſinit. Porro beiige. Imperator Juſtinianus L. s. C. de Epiſé. giumg & Cer . ſtatuit: Ni quis non dicam ra- nhungun Vere Ned attentare tantnm, Jungendi Drobli Aesd Matvimonii, ſjacratiſimas Virgi- * Im 6S aiſits fuerit . capit ali Pa‿nn Fferia- wenm le Wur. Et tales in Confeſſionali ne qui- rcankne: dem audiendi ſunt, niſi ſeparati, inquit nts n Sporer. z. 143â. Vid. Clericat. deciſ. 25. m: . e. C ONFERENTIA eſee Cli 8 E KI A. De Impedimento Dirimente un Cognationis Carnalis, Spiritua- oſate . . AS lis, & legalis. D 8IM- Conferentia ſexta SIMMARIIM.„ 123. Cognatio ut ſio eſ Propinguitas Pernarai ed que triplex. 124. Carnalis eſt propinguitas; orta e Vusr eς, Jön propaßatitone carnali. 125 Quid nomine Kipitis mteifigatur! ⁶½ 126. Quid nomine Gradus itenumn 127. QRuid nomine linez ? quæ zripleæ elt. 128. Tradantur tres régulz, dd ogneſeendam diſtantianz Perfſonarum. 129: Cognatio naturalis jure novo ſe extendit ai ad Atum gradum inolaſivè 130. Docetar modus; praclics imdetigardinho pinguitaten Perſonaruni 121. Taditur äalius moda: inveſtigandi. 132. Quo jare hoc impedimoentum dir imat ma- krimoniunnmi? Et 133.˙ Quando Papa ſoleat in hoc di Wpenſare 1 134. Cognazio ſpiritualis oritur ex collatione, bel Jasſoéptionée Sacramenti; 5 idque jure Eocleſia Kticoe: 135. Dir imit wairimoöniuni contrabendat 3 non iten jam contractum. 136. Mig, be, betua. 137. Ut Patrinus inéurrat boc mpedimertam: requiruntur guatuor conditiones 128. Dum infans per alizam levatur, Hino ipa⸗ lis ſeu Mandans contrabit hoc inapedimen- zunm. 139. Cognatio legalis ex adoptione pervenit; gus 140. duplea eſt. 141. Probabiäus exr ſola adoptione berfeäta ori- uar, 142. Quo⸗ Deimpe⸗ il uchu 14) bloir mmj Matri 3 colinei 14 Rnon he i wonten 1) Bene dend leb ltqnil imn eubiti erenß, lin lenuce 149. Ntoi ecſtteh , 160. Ouidſ lzl Marit umn Fil nendi ge 1, ufil Gec nleg , dſn, tat unt, 6 4/ 8 leiin⸗ ſ d 1 lweyt uitai Nin 1, onta r Ngatr, 6 iglere 40 lzrlſn ob ſrer 4 neſtel “ umn Gimi eſnel 4 len ontrkeni⸗ ipelimi el. tur,! an⸗ = De imp. dirim. Cogn. Carn. &c. 111 142 Quothhur ſe extendat hoc impedimentam: 3 143. Reſolpitur Cäſus I. de eb, qui poſt contrac- tunt Matrinzoniani zucipit daéitare, au non Vit conſanguineu, ſuæ LIlæoris? Hic, 144. Si non habet fationabilem aus ſanm debiran- di, uon tenetun inquirere &c. 145. Pene verò s ſirationabiliter dubitet. 146. Et quid., ſante contrattunti Mak imonium jam dubitàſſet 147. Reſolvitur Cafus 17. de gu am Parvulo Egrenſt, Cujus noömine Parentei aliam LPuel- lam levaver ant. 148. Quid juris de tali conſuetudine 149. Reſolvitur Caſus III. de Marito, dTuii in ne- ceſſitate baptizaverat propriam’ſobolenz. 150. Quid ſi ponſus baptiget brolem JIfuz ſponſæ! 151, Maritus etiam ſine neceffitate baptizan Ju⸗ um PFilium, probabilint non Privutrr. jare Per tendi debitum. 152 2. Infhideler validè contrabunt matimonis 88 Iieit ſint conlanguinei in 2do, 3 7%, vel 4 4–⁵ Gradea &g. 153. Ss ſponſus: in sto, & ſponſn in ado graducor- vingat communent Ripitem, vatlias contra- hunt. 154. An, & quinam Patrinus non contr. zhaf impedimentum Cognationis ſpiritualis? i5s Et quid, li plures l, maul eun den zfaniem ſeven 123 rreCyee. 2 Härt⸗ 24. Pratmittumtur & breviter re . vuntur quæſita, Ritu neceſſaria ad re- ſolvendos Caſus de unhedimnenro triplicis Cognationis, ſeilicet Carnalis, „Spiritualis, α Leg alis. Ures I1mè, quid 4 t Cognatio, & — quotuplex: conjunctio, ſeu propinguitas Perlona- tam; quæ ſecundutn communem Doc- torum eſt triplex, nempé I. naturalis, quæ ex ſanguine; 2. Spiritualis, quæ eX adminiſtratione, aut ſuſceptione Sa- cramentorum, 3. & legalis, quæ ex Adoptione oritur. Ratio hujus diſtin- ctionis facile conſtabit; nam ex tribus capitibus modè recenſitis poteſt oriri conjunctio, ſeu propinguitas Perſona- rum: ergo & cognatio. Quxr. 2dò, quid ſit cognation na⸗ turalis? 124 R. Eſt conjunctio ſeu propinguitas Perſonarum, ab eodem propinguo ſti⸗ pite deſeendentium, per carnalem pro- Pagationem contracta. Ita D. Thom.: Sanchez. hen R. Nomine cognationis intelligitu Nein. .d/ ,. Hoc Aumin Uunt 15,e00 . tbeo lnenpantur Upui iei Ptent, H lentarum un Uie r ein ſtte, ng id i Rem dcſee mmedin ger leſcender en l 5 abins UId E Conai urirl ſen dertinl Rreciatn ture, Plirni 4 teniter tl ecellain mpedinenn is, ſelic Ualls, De imp. dirim. Cuga. Carn. &c, 11¾ Sanchez. & communi DD. Kugler n. 7293. Hæc verò cognatio naturalis alio nomine vocari conſuevit eonſaàn- guinitas, eoquèd ſit quaſi ſangainis uni- as. & ab eodem ſanguine deſcendentes nuncupantur conſanguinei, ſeun etiam cognati ‚quia ab eodem ſanguine & ſti⸗ pite nati. Qocirea H L Notandum, nomine ſtipitis impræ- ſentiarum intelligi illam Perfonam, à 1t Cogen nis intali zlith mmmnuen! e1. nn ritulls,, ſeeytin O huſis namn er 1 in lens oite, pile D, Gc⸗ A aliæ proficiſcuntur. Sie Adam & Eva dicuntur eommunis humani Gene- ris ſtipes, eoquòd totum humanum ge⸗ nus ab ipſis per carnalem propagatio- nem deſcendar. Quia verò Perſonæ media generatione naturali ab invicem deſcendentes in diverſos gradus & li- neas ſolent diſtribui; hine non abs re Quæxr. 3tid „Quid intelligatur no- mine gradûs, & quid nomine lineæ? R. 1. Per gradum intelligitur diſtan- ria unius Perfonæ ad allam; five habi- 126 tudo diſtantium Perſonarum „ qua cognoſcitur, quotà cognationis, vel agnationis diſtantida Perſongæ inter ſe differant. Sic v. g. Filius, cùm vi ge⸗ nerationis immedlatè à Parentibus pro- greliarur ‚dicitur ſuo modé ab ipfis iſtare, & facere unum gradum conſan- guinitats. 1 14 Conferentia ſexta 127 R. 2d. Per lineam hic intelligitur ordinatio, ſive ordinata colleétio Per- ſonarum ab uno ſtipite deſcendentium. Quia verò contingere ſolet, ut vel una Perſona ab alia deſcendat imediatè, v. g. filius, aut filia à Parente ſuo; vel etiam plures ab eodem ſtipite, ut frater &ſoror, quamvis nec à ſorore frater, nec frater à ſorore; hinc à Doctoribus communi- ter duplex ſtatuitur linea conſanguinita- tis, nẽpe rect a & obliqua ſèn transverſa. L inea recta eſt coordinatio Perſona- rum, quarum una ab alia deſcendit, vel immediatè, ùt Filia à Patre, vel me- diatè, ut Neptis ab Avo. Porro, ſi Fi- lius comparetur ad Patrem, Avum vel Abavum &c. dicetur linea recta Men- dens: ſi autem Pater comparetur ad Fi- lium, Neptim &c. dicetur deſcendent. Linea obliqua ſeu tranſverſa eſt coor- dinatio Perſonarum, quæ ab eodem iem communi ſtipite deſcendum, ed ita, ut unanon deſcendat ab altera, ſicut, v. g. Frater & ſoror &c. & tales perſonæ ſemper ſunt collocandæ in li- nea obliqua, ſeu tranfſverſa. “ . . uòdſi Perſonæ in linea tranſverſa collocatæ æqualiter diſtent à communi ſtipite, ùt frater & ſoror &c. dicitur linea transverſa æqualis; ſi inæqualiter, its „ WA reo 4 Deſſhir Wrmplr Cetrineatr ſecl predi teris eonla t. Kd liek, uor⸗ in bnris Mocd (lendihnske nietto d Colllefen e: iu t ſunt r Müla Peneratie EPilium dux P umn Catur Gnn &) tiones G Note du S⸗ Inua Ua thi Mnſiſ, Olleiinn llter u le⸗ De imp. dirim. Cogn. Can. &c. 1I5 Hic intelt ita ur una plus diſtet, quàm alcera, di- eolledhh cetur linea tranſverſa inæ qualis;, prouf Geſtenan facilè patebit ex præſenti Schemmate Clet, ſt arboris conſanguinicaris. Kimmeci. (Quær. At0, unde p? cticè dignoſci eſio; i queat, quoto gradu unaquæque perſo- rfiued na-in quavis linea diſtet ab altera? ater, AA R. Hoc dignoſci poteſt ex tribus ſe- 129 tibuscum quentibus regulis, quas DD. commu- aconſug niter pro diverſitate linearum aſſignare utes conſueverun. JMM naiel rmaigitur regula pro linea Tecta eſt glin dee hæc: in linea rebta tot Rant radus, Pmt. uor. unt perſonæ, und ôlnm dempta;vel; ,Lom ut alii loquuntur: tot ſant gradas, gtot ten, Au gen iones. Ware cùm inter Patrem nenkete Filium detur unica tantum generatio, mpren & duæ Perſonæ, pariter unicus tan- ur ℳα ta datur gradus: e contra quia intet Kerhele Avum & Nepotem dantur duæ genera- ur de tiones & tres perſonæ, hinc Avus à& e detet nepote duobus diſtat gradibus. . dAA 2zda regula pro lincea tranſverſa æ⸗ rde quali eſt hœc : in, linen tranſverſa achul- loener; li tot gradibls Perfona diſtant intér. N, eu. 7e0, quaælibet, vel una ers en diſtat à en tit Dnν ſtipite 3 hinc quia duo fratres, . vel etiam frater & ſoror uno gradu di- ſtant a Parente ceu communi ſtipite, 3 ingu Hriter uno gradu diſtant inter ſe. 1I 2 3t1 116 Conferentia ſexta 3tia regula pro linea tranſverſa inæ- quali eſt ſequens: in linea tranſverſa inæquali tot gradibus perſonæ diſtant inter ſe, quot vemotior perſona diſtat commani ſtipite. Hinc frater & filia ſororis diſtant inter ſe duobus gradibus; quia filia ſeun neptis ex ſorore duobus gradibus diſtat à communi ſtipite. 129 K. Jure antiquo olim ſe extendit uſ uær. ytò, quouſque hoc impedi- mentum Cognationis naturalis ſeu con- ſanguinitatis ſe extendat? 2 que ad gradum ſeptimum: placuit ta- men Eccleſiæ ob rationabiles cauſas jus illud antiquum corrigere: unde vi juris novi cap. Non debet. de Conſang. & Aßßi. nit. Solùm ſe extendit uſque ad Atum gradum incluſivè. Hinc Titius in me- dio ſchemmatis, arboris ſcilicet con- ſanguinitatis poſitus, vinculò conſan- guinitatis impeditur in tantum, ut cum nulla alia perſona in eodem ſchemmate deſcripta valeat contrahere matrimo- nium. Ita cum communi Reiffenſt. cit. Quzxr. 6tò, quo modé in praxi pro- cedendum, ut inveſtigetur propingui- tas perſonarum ſanguine junctarum? 130 K. 1. cum P. Reiffenſt. Thl. mor. tr. 14. diſt. 14. n. IoI. hoc facilè colligi poſſe ex ſchemmate arboris conſangui- k kanſyerliin trißi ſone inndt frater &l busgradl Drore d iſtipite hocime ralisku exten! : len les Uaceni⸗ ne 4 iriusne ilict l e Um,G ſchekm nprul, “ððWMN ropit, Ctarumn l. Uc Onun Nim unts S Pyrnr in linvs Lenlorel Aunper hnn S ſetlonarn on N rperti Telad ulen Kepllk Eerehe Ciſter tclgur Illrun itinte nitaii, Whle De imp. dirim. Cogn. Carn. &. 117 nitatis, & quidem ſequenti modo. Col- locetur in medio arboris, ubi Titium poſuimus, una perſona, deinde aſcen- dendo vel deſcendendo inveſti getur, an Alltera perſona, de cujus propinquitate AQdQdubitatur, pertineat ad unam reliquarum perſonarum, ſeu etiam cellularum, vel non? Si ad unam illarum deprehenda- tur pertinere, tunc vel ad lineam rectam vel ad obliquam, Xqualem, vel inæ- qualem pertinebit; proindéque juxta regulas proximè datas, facillimum erit AQdeprehendere, quantùm una perſona Adiſtet ab altera. Sin autem ad nullam rreeliquarum perſonarum, ſeu etiam cel- lullarum pertinere noſcatur, nullum e- rit inter tales impedimentũ conſangui- nitltatis. Quèòdſi hic modus inveſtigandi non placeat, aut in veſtigaturus arborem côſanguinitatis ad manũfortè nõ habeat, R. 2dò, prædictam conjunctionem Etiam ſequenti modo, quem tradit Go- 131 bat. tr. 9. n. 106. & poſt eum La Croix. . Z. 6o7 poſſe inveſtigari. Quaærat igi- tur ex iis, qui ajunt intercedere cog- nationem, cur hoc putent aut dubitent: quibus auditis inveſtigaturus deſeribat in parte inferiori alicujus carthæ nomen ſſponſi ad latus ſiniſtrum ad latus autem extri ſponſæ: ſupra ſponſum deſeribat, 1 98 conferentia ſexvas Nim. ordine femper aſcendendo àproximiori- Windh bus, nomina illorum ſponfi cognatorum, ufmni qui dicuntur dediſſe canſam cognatio- Iag ni ex hujus parté: fimiliter ſeribat in mii altero latere nomina eorum, qui es par. undorg te ſponſæ dicuntur dedifſe ejuſmodi Müer cauſam; nec cefſet à ſeriptione, donec nnttte deveniat ad communem ſtipitem. Qu⸗ . factò conſideret utrum ſponſi ſint in li- memm nea æquali, vel inæquali. Si in inæ- uimonl quali, applicet regulam 3tiam. Si in h æ quali, applicet zdam. Exempléô for- imdth ſitan res clarior evadet. Ponamus igi- rred tur Titium & Titiam ſponſos dubitare, Eenil an poſſint contrahere matrimonium: (at. cauſam dubitandi allegent hanc: 4s ι D.) corum Abavi fuerunt uterini fratres. ecc Jam in hoc caſu, qui cupit propinqu- hau tatem vel diſtantiam eorum inveſtigare, (pent ſcribat in cartha ùt fequitur. üenn Proavus Joannes.. tent 2 Abavus Paulus Abavus Petrus 3 M &α Avus - Colinas Avus- Damian. en S Pater - Georgius Pater- Simon 3 u Titius-Sponfus Titia- Sponſa 5 ien In hoc can deprehenditur Joannes “ Proavus fuiſſe ſtipes communis, à quo. dum Paulus & Petrus ſponſorum Abavl & ti fratres uterini immediatè, ſponſi ver? me-˙ t De imp. dirim. Cogn. Carn. ec. 119 rorint mediatè deſcenderunt: & quia Titius & cognImI Titia ſponſi in linea obliqua qualiter, n enknt leilicet 4tuor gradibus, diſtant à com- erenn muni ſtipite, ſequitur pariter, quèd g atlen quatuor gradibus diſtent inter ſe „pro- e Ain indéque abſque beneficio diſpenſationis one, Contrahere non valeant. Piten. Quær. 7timò, quòê jure hoc impedi- e mentum conſanguinitatis dirimat ma- S ini trimonium? 22— lan. „ . K. Probabiliter ipſo jure naturæ di- Nemtif rimit, &quidem in quocunque gradu li- NDumé nex rectæ, ſive aſcendentiũ, ſive deſcen-132 8 bihit denti. lta ſentire videtur Scot. 4. Aiſt. z. nimwe q. un. J. de ſecundo dico, aliiq; graviflimi Rene: “ S. Ratio hujus opinionis Ppræcipua eſt te hæc: quia omnes aſcendentes in linea re- Qdk habent rationem principii reſpectu he deſcendentium: atqui inſtinctus naturæ videtur dictare, quèòd Genitoribus de- beatur ſpecialis reverentia propter con- S. junctionem ſanguinis, cui reverentiæ Pem copula carnalis repugnare videtur; qua DmH ratione Doctor Subt. Il. cit. extendit Enmn hanc prohibitionem ac irritationem ju- le, re naturæ ad quemcunque gradum li- 8 neæ rectæ, immò etiam ad primum gra- gi 4 dum lineæ tranſverſæ. Nihilominus AI . ſatis probabiliter alii tenent, quèd ſo- D s primus gradus conſanguinitatis li- . I 4 neæ —- — 120 (vnferentia ſexas neæ rectæ, puta inter patrem & filiam, & inter matrem & filium, de jure naturaz matrimonium dirimat. Ita Sanch. Ca- ſtrop. Baſil, Pont. Bonac. Qlericat. de- iſ. 22. u. 23. La Croixn. &οb. Schmalz- grueb. Iib. 4. tit. I14. n. 25. & ſéaq. Ra- tio hujus opinionis eſt: quia Avus, cæ- terique aſcendentes reſpectu deſcenden- tium non ſunt principiùm per ſe genera- tionis, ſed per accidens; Filius namque exigit ſolüùm Parentem, non verèò A- vum, vel alios aſcendentes, prout patet in Abele, qui fuit verus Adami Filius, nec tamen habuit Avum; ex quo patet, quèd Avo aliiſque aſcendentibus non ſit debita reverentia tanta, ut ſi inter eos contrahatur matrimonium, in jus naturale offendatur. 133 Norandum tamen hic venit pro praxi, quèd, quamvis Papa ſecundùm probabilé plurimorum DD. opinionem diſpenſare valeat in omnibus gradibus lineæ rectæ, tum etiam transverſæ, ſolo primo gra- du lineæ rectæ excepto; attamen in gradibus lineæ tranſverſæ rarè ac diffi- culter diſpenſare conſuevit, eò quidem difficilius, quò major inter diſpenſan- dos verſatur ſanguinis conjunctio: nec ſolet, præſertim in gradu primo & 2do diſpenſare, niſi urgentiſſimis de Cauli e c Eal. .. X llreuaute hermi udonrite Eer 8 iunl, g P entendi „A LK ſinguige Eeceſalii fonen h. fleento benn d he 4 gb.l Irped rimete Penliti . 2 6 elen AIrn (0 Annctn ting inlti (nel Iun ½ De imp. dirim. Cogn. Carn. &c. 121 tem Aflu In lineaautem recta, teſte Clericato cit. lejemm n.206.per mille &ſeptingentos annos nul- aSnnO lus Pontifex unquâ diſpensàſſe legitur. Ceia (Quxr. Stavo, quid ſit cognatio ſpi- t Am ritualis, que jure dirimat, & quouſque “ ie cxtendaaatt Ui Ae . R. I. Cognatio ſpiritualis eſt pro- 134½ tuceten pinquitas quarumdam perſonarum, jure erkegen eccleſiaſtico introducta 8 propter colla⸗ Uisns tionem Baptilmi, vel confirmationis, non fuſceptionemvè recizientis aliquod ex ,Drond e his Sacramentis. . lta communis DD. hi apud Babenſt. 77.5.pat. 5. diz. 3. art. A Z-. 36. EX qua deſeriptione patet, hoc ſuntos impedimentum jure ſolum eccleſiaſtico z,Utl dirimere, proindeque tolli poſſe ex di- Niun dq7 ſpenſatione Pontificis. R. 2d. Cognatio ſpiritualis mo- 135 pon dè delcripta ſolùm dirimit matrimo- munnve nium contrahendum, non item jam le contractum, ſi huic ſuperveniat. Porro ad quinque tantùm perſonas ſe extendit, igep tet! . nenn ita ut vi Baptiſmatis ipſè baptizans, & 1 Evit2 & fonte levans hanc cognationem con- eb 3 trahant cum baptizato, baptizatique etit Patre ac Matre. Similiter vi confir- iben⸗ mationis hoc impedimentum contrahit g confirmans, & confirmatum tenens, 5 4 cum confirmato, confirmatique Patre no ℳ . ac Matre: nec ultra ampliùs ſe extendit. „½ H S3“ Ita „ 122 (conferentin fexta Ita ſtatuit Concilium Trid. S. 24. de refor. matr. e. z. Reiffenſt. ubi ſuprà. n. TI 3. & 1I 4. 136 Ubi inſuper notandum, quòd hoc im- pedimentum cognationis ſpiritualis ſit perpetuum, nec extinguatur morte li- linus perſonæ, cujus occaſione contrac- tum fuit, baptizati nempe vel confirma- ti. Ratio eſt: quia jura hoc impedi- mentum nullibi limitant ad tempus, quéô illa perſona ſupponitur ſuperſtes. Hinc bene dicit Sporer n. ;. fallere illud Germanorum proverbium: Das Kind iſt geſtorben, die Gevatterſchafft hat ein End. Vid. Sanchez. Ab. 7. diſp. r. v. J. Tilliucius tr. 1o. p. 2. n. I59. Qucxr. 995, quænam conditiones re- quirantur ad hoc, ut Patrinus contra- hat impedimentum cognationes ſpiri- tualis? * 137 R. Requiruntur Atuor ſequentes. I. Ult habeat intentionem ſaltem virtua- lem, & implicitam, obeundi munus patrini; nam ſine intentione verè non obiret munus patrini: quemadmodum fine intentione non verè baptizarer. Sanchez, Coninch. Schmalzgrueb. lib. g. it. II. . 26. 2dò, Requiritur, ut baptizatum de manibus baptizantis im- mediatè ſuſcipiat, vel, fi alicubi fortè bap- Ninp uflnns. lone ſae rene Cin gii a lolo t . 70 ½. Is ſaor lenmdi,8 utiine Pkexint eritin Merntio: regener hegrk I n dpucd ſ. 2 If Nvia 10 inent uckun, ation eh W. e id. N ,, Wiſi gͤti 8 Hiritull ltur non one conn vel com hoe ine t 20 tene tur ſyet n. NI. ig 4 . 10. ndlitlonei tinms n toniz f ſdlin lteni. nd . lan 5 bapti in Nultot⸗ D Unhl ubifn. Nr PDe imp. dirim. Cogn: Carn. &e. baptiſinus conferatur per immer fonem, è fonte ſacro levet, idque per ſeipſam, aut certè per ſuum ſubſtitutum; ſecus enim dicinon poſſet, eundem de bap- tiſmo ſuiſcepiſſe. König. hic n. T4. Reif- usn . Fz. apud Schmalzgr. cit. . 37. & 35. 31ti10. Requiritur, ut Patri- nus ſaum munus agat in baptiſine ſo- lemni, & validéè adminiſtrato; quia in baptilno private ſuſcipiens non ſuſci- pit ex inftituto Eccleſiæ; & ſi baptiſmus uerit invalidus, non fit ſpiritualis rege- neratio: atqui propter ſpiritualem hance regenerationem contrahitur impedi- mentum, ab Eccleſia inſtirutum: ergo. HII. z1r. 6. diſp. 2. azxt. 6. M. 27. & alii apud Babenit. tr. §. part. 2. Aiſp. I. art. S H. 2. 2. 4. 4t0. Nequiritur ut Patri- nus è& fonte levans ſir ipſe baptizatus 3 quia non baptizatus non incurrit impe- dimentum ſolo jure ecclefiaſtico intro- dquctum: itémque Patrinus in confir- matione debuir eſſe confirmatus, ut hoc impedimentum incurrat; quia ùt dici- tur. c. in baptiſenate. 502. de conſecr. Aiſt. a. in baptiſinate vel erifmare non poreſt alium ſieſoipere in filiola m, qui non c baptixatus ,vel confrmal us. Vid. Clericat. deciſ. 23. 4. . F0. Schmalz- grucb. cit. 4. n. 34. Dices. ra4g (Cconferenria ſexts „Dices. Quidſi autem aliquis infan: tem levet per alium ſubſtitutum , ſoll Procuratorem, an Procurator an verò Principalis mandans, ſeu ſubſtituens Contrahet hoc impedimentum?? 138. R. Olim quidem plures cenſuerunt, in tali caſu impedimentum contrahi 4 ſubſtituto ſeu Procuratore; verùm, teſte Sporer. n. 96. jam communis tenet ſententia, (quam ſequuntur Laym. Bont. Tamb. Cob. Schmalzgrueb. Mat- thæucc. Schmier, & alii) hoc impedi- mentum contrahi à Principali ſeu man- dante, non verò à ſubſtituto. Ratio eſt: quia, ut ait Sporer cit. generalis ſta conſuetudo in Eccleſia notiſſima, haber vim declarandi legem, & regu- lam illam juris in &. Dui facit per alium, 7 Perinde, ac ſifacint per R ipfam. Et hoc fuiſſe declaratum à ſacra congregat. 29. Mart. 1582. itémque I5. Martii. 163 1. teſtatur Nicolius apud Clericat. Proximè cit. deciſ. 23. n. F. Tandem in declarationibus Conzil. id. ad G 2. G. 24c. Z. g4. habentur hæc formalia: Pro- ucrator non contrahit cognationem Bi. ritualem ſili, ſid mandsntt Quare de hujus opinionis veritate prudenter vix dubitare licet. ü „Qxrr. enl Nin.4 Vr. Ie Kr, E Eiggun ne ror Ulins gen ohdinen di, gd ttfahts elende ut lin liuraute ſtlepbe Dorlcis: te⸗ X. Pertec ktlame erlon⸗ kinei⸗ lkuter ln l Wor CRem ure lium allun % De imp. dirim. Cogn. Carn. & c, 127 Aiquisin „ Quær. 10. Quid ſit cognatio legalis, Kitutun quotuplex? e . . rnrot,nei K. I. Cognatio legalis eſt propin- 139 1 ſblime Auitas quarumdam perſonarum, ex adop- tum: tione proveniens. Ita communis. Pro 6 Centuekunt hujus pleniori intellectu notandum : m m adoptionem à DD. communiter deſcri- hre; Venn dĩ, quòd ſit es ten⸗ aamptio perſons mmmundm XiYaneæ (id eſt, talis, quæ non eſt es untur In Aeſcendentibus adoptantis) in Filium legruenli aut Filiam, Nepotem vel Neptem. Di- eim citur autem legitima alſumptio, eoquòd Pallan ſit legibus civilibus introduéta, & ca- tn. Monicis approbata. Laym. lib. .tr. ro. Lelen P. 1. c. 7. Filliuc. ubi ſuprà. z. 195. ca- notlin ſtrop. de ſponſ. diſp. 4. unkt. g. 4. n. 3. 4 Uen K. 2dò. Adoptio eſt duplex, nempe 140 „ Poerfecta, & imperfecta. Perfectacquæ m Eettiam dici ſolet Arrogazio) eſt, qua igin! perſona extranea, ſui juris exiſtens, per e Principis reſcriptum transfertur in po⸗ 1,. Al teſtatem & familiam adoptantis, ur in- 6 Chin ſtar legitimorum liberorum eſſe inci- ldnn diat. Imperfecta ſive ſimplex eſt, in qua “MZ auctoritate cujuſdam Judicis jurisdicti- ali Oonem habentis perſona extranea, ſub nen Parentis ſui poteſtate conſtitura, in Fi- d lium vel Filiam, Nepotem vel Neptem aſſumirur, abſque jure adoptanti ſucce- . dendi neceſſariò, ſed ſolùm ab inteſtato; id eſt: abſque eo, quòd taliter adoptans — , teneatur adoptatum inſtituere hære dem, quamvis ita adoptatus habeat jus ſuceedendi, datò, quòôd adoptans nul- lum fecerit teſtamentum, vel invali- dum aut caſſatum. Vid. Babenſt. tr. 5. p. 7. dtſp. 3. Art. 2. . 27. Qucxr. tandem II. Utrum tam per- fecta, quàm imperfecta adoptio generet hboc impedimentum, & 2dò. ſe hoc extendat? 141 R. I. Ex adopt ione perfecta oriri hoc impedimentum, fatentur omnes. Ex im- perfecta pariter oriri, docent quamplu res etigam inſignes DD. Palao, Keiffenſt. Cleric. & alii. Negativa tamen opinio „ mibhi videtur veroſimilior. Ratio eſt; tum quia textus civiles, loquentes de cognatione legali, loquuntur de tali adoptione, per quam adoptatus tranſ- fertur in potefſtatem & familiam adop- „dit. adoptionem pro adſtruenda cogna- civi- tantis: textus autem canonici Schmier. lib. g. tr. 2. c. 32. n. 21. tione recipiant in ſenſu juris lis, utique non aliam, quàm arrogatio- nem, ſeu adoptionem perfectam admit- tunt; tum etiam quia hoc impedimen- tum introductum eſt ad vitandam forni- cationem, quæ facilè fieri poſſet inter per- .. inke Petimm ine lltor pen intecn, tomntrad len woy Un Kun S.lnhl X1 Grim Eatöhtnn Aalönem lkanleg Commden Ccitane dmniter Goidem verd & eintolin lltuntl Mberln Une nzehr tl ſa 1 Po turl ltertitſt perſonas in eadem domo comorantes: Uthere m atquihoc periculum ceſſat in adoptione ltubert imperfecta, quippe per quam adopta- 4Coprint tus non traducitur in domum & pote- I ſtatem adoptantis: ergo &c. Coninck. tDen: Laym. König, Wieſtner, Schmalzgr. runtint : R. 2. Cognatio legalis extendit ſe, 142 n 220 dirimit I. inter uxorem adoptantis Sradoptatum. 2. inter uxorem adoprati hrgloie & adoptantem. 3. inter adoptatum, &: ia tcommuni Gobat tr. 9. n. 177. Quo- mnes Circatamen notandum, hoc impedimen- engu trum inter adoptantem & adoptatum eſſe n quidem perpetuum: inter adoptatum =☚ L Anme diu ſolùm durat, quamdiu filii aut fili?- e exiſtunt ſub poteſtate patria adoptantis. Hur n Babenſtub. ct. n. 35. Plura de hoc im- ens pedimento diſſerere videtur ſuperffu- flnm um; cùm his temporibus adoptio per “ fecta ſit admodum raarr. N A†e⁊ò G . V Proponuntur, & breviter reſolvun- kunH tur Caſus practici de impedimento ce CLognationis. „ 128 conferentia Rxia CASUS PRIMHS. . Ius quinguennis in ſtatu ma- imeniali jam transacto, nupen In T imonialtanm Ituunele e⸗ adierat, qud eſſet cognatus I qquodam audierat, quod eſſet cog lpuud co Nu conſanguinens Ec uxoriz; qua rat!, one anxius, & dubius, quid jam dein- ceps agendam, conſilium petiit. Ste. IF'’Iarins deſuper interrogatus T. 75 uvm ad proprium Parochuimn, “ Si interim, dum veritatem rei deprehen- deret, ab auſu Conjugii He e ritur jam 1. an Confeſarins bene kee rit? 2. Haid D. Parocheo agendum, vel de valore hijus matrimonii cenſendum kuerit? 543 R. I. Si Titius ex rationabili Gauſ ſeu fundamento dubitavit de imheul mento conſanguinitatis, Confe Eind bene fecit mittendo eum ad Paro hun proprium; quia Titius rencnatut ri tatem indagare, & interim ab uſu . trimonii abſtinere: atqui veritatem po- rtuit faciliùs indâgare conſulente pro- Berio Parocho; ſemper enim ſupponitun arochus habere majorem notitiam O- vium ſuarum ſeu parochianorum, quàm alius Sacerdos vel Confeffarius, cui Pœnitgns ignotus eſt ergo, &e. Dixi Ninn G ini tamen llſigubiten un habuerit Piendi ce⸗ neritacker Irn, Nind un kndden Oborhirin dchndKen h (gulsed hrnſez lewde Mitts ſ pienncl 200 tondbil plinento Ugere, S Gaendm Mettim uſ WNNS len len Iinsten dengel Etlamred Mtriman ulem rts De imp. dirxim. Cugn. Carn. &c. 429 Dinxi tamen: S& TLitius exrationabili 144 RIMUS ean S ſa dubitavit, &. daté enim quèd non habuerit rationabile fundamentum in ſmn ſuſpicandi de conſanguinitate ,nec talé uan Potuerit afferri ab illo, qui aſſeveravit eſeten Titium eſſe co nſanguineum, is non fuit zwni, il obligatus contra ſe inſtituere quæſtio- liss nem, proindéque non fuiſſet opus il- etit 1 lum remittere ad Parochum. Ratio mt,f eſt: quia ut in materia de jure & juſtiria, , ipnut dicĩtur, & eum comuni träditsp orertr. nniie 2. 7. 2. 2. gI. Poſſeſſor bonæ fidei e ( qualis eſt Titius noſter) non tenetur contra ſe ipſum inſtituere inquiſitionem levibus ſolum de cauſis: ergo multd minus ſi nulla adüt rationabilis cauſa ſuſpicandi de aliqua conſanguinitate. KR. 2d. Daté quèòd Titius habuerit 14 5 rationabilem cauſam ſuſpicandi de im nce pedimento, tenebatur Parochus ipſum OH adigere, & pro poſſibili adjuvare ad in- a dagandam omnimodam veritatem, & ehni interim uſum matrimonii interdicçere. n 5 Quèdſi facta ſufficienti inquiſitione ne- yiut N 9 0N ia =S=S— =RMU Konbil it Gein ſl⸗ queat deprehendi omnimoda Vcritas, Mülen 4 Titius tenebitur ſtare matrimonio, ei- n npn démque licebit uti tum perendo, tum nottii etiam reddendo. Ratio eſt: tum quia oruIme matrimonium eſt cauſa favorabilis, pro Nr, qua ſemper eſt ſtandum, ut habetur Aaß. 146 R. Contrahendo cum tali dubio, ſal- 130 Conferentia ſexta 4 ex litteris. de prob. item c. fn. de ſent. & re judic. Tum etiam quia univerſim actus in dubio debet grerpretani vali- dus. L. quoties. de rebus dub.; ſemper enim præſumptio ſtat pro valore actůs, donec de invaliditate certèò conſtiterit: ergo etiam in noſtro caſu præſumptio ſtat pro valore matrimonii. Viqd. San- chez. lib. 1I. diſp. 185. An. 5. Barboſ. . Xiom. I2. n. 7. La Croix n. 29595. Dices. At quid, ſi Titius jam ante contractum dubitàâſſet de impedimento conſanguinitatis, & nihilominus con- traxiſſet? . tem per ſe loquendo, peccavit mortali- ter; tum quia Sacramentum matrimonii periculo nullitatis & irreverentiæ; tum etiam, quia ſe periculo fornicandi ex- poſuit. Suppoſitò tamen, quòèòd jam con- traxerit, & dubium vincere, ſeu veri- tatem, vel potiùs nullitatem matrimo- nii ſui deprehendere non poſſit, lice- bit eidem nedum perſeverare in ſtatu Ninp a, totius to ore ſi Iunimoniun (lm, lcit Un Keute erl Heitun⸗ Wlen, dir Oninel er/ t are Evata Enyrrt unuhiug uereh, WMu / tveif /, lden n: conjugali, ſed etiam petere ac reddere. debitum. Ratio eſt: tum quia impedi- mentum non præſumitur, ſed probari debet; tum etiam quia ùt proximè dic- tum, in dubio præſumitur pro valore actůùs ſeu contractus matrimonialis: V ergo hnmti . „ De imp. dirim. Cogn. Carn. & . 131 emnt, 1 ergo Titius probabiliſſimè præſumet Guanum pro valore ſui matrimonii: atqui ubi acn matrimonium probabiliter putatur va- Miſ lidum, licitè petitur ac redditur debi- 10 Vlloren tum: ſicut enim in aliis, ita in hac ma- etbenfn teria licitum eſt ſequi ſententiam pro- ln prin pabilem, ait La Croix. z. 299. ergo. „„ A OQASIUS SECUNDUS. liti in⸗ Nowinesezronii, nati Egrenſis, dum beimhedlt puer adhuc erat quinquennis, ab hilonm zt,s parente e ſacro baptiſmatis fonte —vata eſt Sempronia: & quia idem titti. Sempronius jam vehementer affeltat connuhbium,; hinc quarit, an non valeat ummit Aucere emproniam,; præſortim cum nun- everelti pin. habuerit intentionem agendi Pa- rmn, inum reſpectu Semproniæ, imm nec ldcn potuerit habere tunt temporis. Qaid ere, cenſendum, aut Sempronio reſponaen- Nenmn aus L e R. Sempronius nequit ducere Sem- 147 ee preniam. Ratio eſt: quia non ſolum ger PEgræ, ſed etiam in tota Dicecefi Katis- qum bonenſi conſuetudine legitima intro- A ductum & receptum eſt, ut infans, cu- DHH, jus nomine alius levatur, impedimentũ 1" cognationis Spiritualis contrahat cum P. SS 132 Conferentia ſexta levato, prout mihi authenticè conſtat ex quodam gratioſo reſcripto Reveren- diſſimi Conſiſtorii Ratisbonenſis, dato 1I. Junii anno 1725. Quare cùm ſecun- dùm dictav. 7a. per legitimam conſue- tudinem poſſint abrogari, vel etiam in- troduci impedimenta matrimonii etiam dirimentia, dicendum, quòèòd Sempro- nius, utpote natus Egrenſis & ſubditus Dicœceſis Ratisbonenſis, contraxerit im- pedimentum. Dices. At nunquid hæc conſuetude eſt conformior juri communi? R. Non videtur conformior; quia ſecundùm dicta n. 137. de jure commu- ni requiritur, ut patrinus habeat inten- tionem agendi munus patrini: at talem intentionem Sempronius non habuit, nec habuiſſe ſupponitur: ergo. Quare mihi videtur certum, quòd præſcinden- do à præfata conſuetudine, dictum im- pedimentum non contraheretur ab in- fante, cujus nomine à Parentibus alius levaretur. Videatur de hoc Qericat. Nin A eſtent na nungenen len le 11 pomit. lruror. Pynuaen, a nutrin⸗ X Cun 7, Eyrno lern 14 Cennnioner Gln bec e Thiirt I dlenn NNedr erense aAhl 3,. inußli at ſatul r eſled⸗ n, gu Id codt deciſ. 23. . n. Io. Schmalzgr. lib. 4. tit. TI. A. n. 30. L CASUS TERTIIS. ( Aja inopinatum edidit partum . quia nemo praſens erat, qui infan- tem ümnkfi Diunn ſin B reſude⸗ Ugectll lult, e oyrian Nn t gentice e kihto Reren bonenls, are chnſen timamn i, velein crimoniiet nod denn nlsAKtt⸗ ontruititk e Colſtet nuni! Cormior, ejurecon⸗ lubenm tni: pon k S De imp. dirim. Cogn. Carn. & c. 133 tem recens natum ſacrö baptiſmatis la- vacroregeneraret ; hine Cijus Maritus eundem de vita jamjam periclitantem baptizavit. Jam verò dubitat, an cum ſua uxoreé contraxerit cognationem BPiritualem, vi cujus prohiberetur ab cſa matrimonii? R. Cum Sanchez. lib. 7. diſp. 62. n. 1o. Fagnano l. 4. in. . ſi vir. n. 9. Kug- lern. 1942. Cajum contraxiſſe quidem cognationem ſpiritualem cum uxore; quia hæc ex omni baptiſino validé ad- miniſtrato contrahitur: at non contra- Xxit talem cognationem, vi cujus pri- varetur uſu petendi debitum: ita enim expreſsè deciditur Can. ad limina. 7. cauſ. 30. q. I. ubi ratio redditur: quiz inculpabile judicandum, quod neceſſi- tas intulit. Et hujus opinionis vide- tur eſſe Schmalzgr. tit. I1. n. 42. ubi negat, quòd parens in neceſſitate bapti- 149 zans contrahat impedimentum cogna- tionis ſpiritualis, nempe tale, vi cujus ab uſu matrimonii impediretur. Ubi .* eetiam n. 13. addit, Patrem non amitte- re jus petendi debitum ab uxore, ſi in ca- ſu neceſſitatis, ubi alius haberi non po⸗ tuit, è ſacro baptiſmatis fonte ſuſcipiat propriam prolem; quamvis enim patri- nus non ſit de neceſſitate Sacramenti, 1 3 eſt 134 Cconferentia ſFexta baptiſmo etiam privato honeſtiùs adhi- betur. Quapropter cùm in tali caſu parens nihil delinquat, non eſt, cur impedimentum jure canonico in pœ- nam deliéti ſtatutum portet. Ita etiam ſentiunt Engel, König, KReiſtenſt. apud Schmalzgr. cit. item Laym. lib. F. Er. 10. art. g. C. §. n. 7. Ubi etiam notant, ab 1 L hac pœna privationis petendi debitum exceuſare probabilem ignorantiam juris aut facti. Immèò Sanchez. Lib. 9. diſp. 32. n. 17. etiam illum liberat ab hac pœ- na, qui laborat ignorantiàâ facti craſſla, modèò non ſit affectata, vel ita craſſa, ut ingens temeritas ſit ignorare; quia jus imponit pœnam privationis ſetenti: à. tali autẽ pœna excuſat ignorantia quæ- cunque non affectata, & quæ non eſt a- dedò craſſa, ut ſit ingens temeritas. Vid. 4 Sanchez. octt. n. 36. 3 9. & 40. Dices adhuc. Si ſponſus prolem ſuæ ſponſæ per fornicationem genitam, etia in neceſſitate baptizet, aut è& S. fonte le- vet, contrahit impedimentum cogna- tionis ſpiritualis, vi cujus prohibetur ducere ſponſam: ergo idem impedi- mentum contrahit Maritus, prolem le- gitimam ſuæ uxoris baptizando, vel S. fonte levando. eſt tamen de neceſſitate præcepti, & in ih omms Ierlis. Miw in Mngtias (in, ies UMen: Wclan gui gn El Möhd imhedine norllsink nnmnicif eninbu Tbi od Wse ligleni Dieee lemfue ſienter . Gid in⸗ ſbrenci XA R. Cum nnnn Wwe re N AKun dehnn Kug⸗ ullo (nr⸗ 1 vDe imp. dirim. Cogn. Carn. &c. 13 5 NrcetdR. Qum Sanch. Fagn. Engel, Wieſt- 150 doneſtien ner & aliis, negando conſequentiam. m intle Dilparitas in hoc ſita eſt: quia marito non l, poſt nuptias aquiſitum eſt jus petendi onico inm debitü, ideò privatio hujus juris cenſe- et, Iid tur pœna: nemo autem puniri debet, eitens niſi culpa præceſſerit. c. diſeretionem. de ..l eo qui cognovit: &contra inter ſolutos m notm ſeu nondum junctos matrimonio, hoc endidan impedimentumnon cenſetur pœna, ſed Orantunm moralis inhabilitas ad matrimonium ex 1. , canonici juris conſtitutione: tales au- eabhen tem inhabilitates etiam ſine culpa con- ſadin trahi poſſunt, ùt patet in irregularita- nec tibus contractis ex defectu v. g. corpo- Ae; aj ris, lenitatis, &c. Vid. Laym. prox. cit. nis en⸗ Dices adhuc. At quid ſi Maritus pro- orantind- lem ſuæ uxoris ſine neceſſitate baptizet En ſcienter, vel ex baptiſmo levet, nun- timl qWuid in hoc ſaltem caſu privabitur jure petendi debitum? Prln⸗ R. Affirmant S. Thomas, Laym. cit. 151 4 , 7 / . 2 . cinn Bonacin. aliique ſanè permulti & graves 4 . DD. Verùm hodie negativam ùt proba- biliorem tenent Maſtr. 4. Adiſp un ⸗ . Aaitr. 4. 4. 7. N. 13 0. rohbe Herincx diſp. . q. 2. n. 10. Keiffenſt. Schmalzgr. cit n. 45. aliiſque congeſtis Cen⸗ Kugler. n. 19065. Ratio eſt: quia hoc . nullo claro jure oſtendi poteſt; immè contrarium potiùs colligitur ex cap. NI. 1 4¾ re ego cum P. Gobato coaſ. S. n. 61S. eti- . liter. 152 demus de divort. quo jure Infideles 153 Sporer. z. z5. Fatentur tamen omnes, 136 (conferentiaz ſoxta vir. 2. h. tit. abſque claro autem jure non eſt aſſerenda tam gravis poœna. Qua- dm ſecluséô privilegio, tutò ſequerer in praxi hanc ſententiam, inquit meritè quèòèd taliter baptizans peccet morta- Corollaria ex dictis inferenda, Olliges ex dictis Imèò, Infideles va- lide contrahere, tametſi in 2do, 3tio, vel 4to gradu conſanguinitatis fuiſſent conjuncti: proindéque ſi ad fidem con- vertantur, non erunt ſeparandi. Ratio eſt: quia hoc impedimentum, in quan- fum ſe extendit ad 4tum, tertium, vel etiam zdum gradum, eſt introductum jure ſolùm eccleſiaſtico, per cap. gau- non ſtringuntur. Secus dicendum fo- ret, ſi contraxiſſent, poſteaquam fidem . Nim. Uhei d Men. R Tenmnnol Aunngoi! fiienin Pun cil Rrd 01J. (ol. X imeire Doptinncl Lelgars lenn in,, tlo hort Plinink Weqn Nlinen tctt l W⸗ ng veram jam ſuſcepiſſent. Babenſt. ubi ſu- prà. A. 3. art. 2.n. 24. Collig. 2dòó. Si Titius communem ſtipitem contingat in ?to gradu, & Ti- tia in 2do, 3tio, vel 4t0, cos non Pid- . S 1- lke Non ime 8 Mnn. De imp. dirim. Cgn. Carn. & . 137 ro aten? hiberi, quò minùs matrimonio ſociari spem valeant. Ratio eſt: quia hoc impedi- i„st mentum non extenditur ultra 4tum gra- tolegnen dum: atqui Titius contingens comunem ingnit ei ſtipitem in 5to gradu, jam ultra 4tum tümenonm Sridum diſtat à Titia: ergo &c. Sanch. peccet nmn ib. 7. diſp. 53. n. 5. Gobat, La Croix Coll. 3tiò, Eum non contraxiſſe hoc 154 impedimentum, I. qui à Parentibus baptizandi, vel Parocho non rogatus, aut femt. delgnatus ad munus Patrini;, levavit. Item 2. qui levavit ſine intentione pa- Ifess trinu agendi, ſeu ſupplendi cæremoniam Ginads baptiſmi more aliorum juxtaccleſiæ in- icniolin ſtitutũ. Vel 3. qui putans ſe levare Iiti- Afdene um, per errorem levavit Cajum. Ra- rnci tio horum facilè eruitur ex dictis . 137. n,E dulain his omnibus deficiunt conditio- ertt Des equiſitæ ad contrahendum hoc im- rok pedimentum, prout fuſius oſtendit 1 .„ 1t GClericat. deciſ. 23. Z. . 3. ltem Kug- ler de Matr. d. n. 1915. erlni Dices tandem. Quidſi autem nſ⸗ plures à Parentibus deſignati, eundem tti⸗ infantem ſimul levâſſent, contraherent- nè omnes, vel nullus eorum hoc impe- we dimentum? n R. Juxtapræſcriptum Trid. de Refor. 155 3 . Matr. SS. 2. c. 2. non ſunt admittendi Sung. Rt 5 (T Plures 135 Conferentin ſexta plures ſimul, ſed unus tantùm, vel ad ſummum una & unus patrinus. Dat nihilominus, quèd vel ex ignorantia, vel etiam ex vana policia &c. fuiſſent admiſſi plures, oportebit attendere, an omnes ſimul, an verò ſucceſſivè tantùm tetigerint & levaverint? Si fucceſſivè, dicendum, quèd ille ſolus contraxerit impedimentum, qui primus tetigit & levavit, vel ad ſummum primi duo, ſi fuerint vir, & mulier; quia revera iſti tantùm ſunt ſuſceptores, & quan do ac- cedit 3tius levans, miniſterium patrini jam invenit exhibitum; & ſic ejuſdem exhibendi jam non amplius eſt capax. At verò, ſi ſupponantur plures deſig- nati ſimul levâſſe, Sanchez, Navarr. Sa, Barboſ. Paſſerinus apud Schmalzgr. cit. Deinh.d. ſyrrinemn elelilet n Outumen llls. l Pentiame 00) ehn Vb. n 157,. de Maehi Autem n. FHg. probabiliùs tenent, ab omnibus incurri hoc impedimentum; eoquia omnes conditiones pro hoc impedi- mento contrahendo reperiuntur in fin- gulis. Teſtatur etiam Fagnanus in cap. Ex litteris. fin. h. tit. ita fuiſſe decla- ratum à S. Congregatione: è contra Kugler z. 19eo. contendit, in tali caſu probabilias à nullo contrahi impedi- mentum; quia Tridentinum prohibens adhiberi plures patrinos, videtur for- mam ſtatuiſſe, & irritâſſe plurium de- ſig- ———— —q 39. Ce lurhin, 39 Aue ein ad 1i Pu nt un; Rn 162. 8 prit lein Vee — .&,-æ— —,, 14 Intum, ſel: trinus. Dr exignorn Cec. file attencere, eſſive tun 8 fuceli 1s contkn nus tetel prini n lia teren E gatent etiunpn ſe eilc⸗ Eektcn. luresle ‚„Num alte ? 3, onmni- m; N. 0e I Unturink? AlS i, iſe e . intiic i ime Nrohihe⸗ Peturte De imp. dirim. Cogn. Carn. E. 139 fignationem, ſecus enim non efficaciter excluſiſſet multitudinem patrinorum, quod tamen erat intentum hujus conſti⸗ tutionis. Ex quibus patet, utràmque ſententiam eſſe ſatis probabilem. CONFERENTIA SEPTIMA. De Impedimento Dirimente Criminis. J SIM. MARIIM. 156. Impedimentum Criminis deſoribitur. 157. Spectato jure antiquo, eſt duplex, videlieet MWachinatio mortis, & adulterium: atrlmque autem duplieiter contingere pot eeefkz. 158. Quænam condiriones reguirantur, uAt ſola Macbhinatio dirimat! 159 Quznam, ut dirimat Machinatio jundtan cum adulterio Et 160. Quænam tandem, ut adulterium junktum oum promiſſtone Matrimonii dirimat? 161. Si talis promiſſio ſit revocata ante commi- Jum adulterium, non ineurritur impedinzen- tum; bene autem li primum poſt adulterium Iſit revocata. . 162. Similiter ſi tuit promiſſio eonaitionata. prius quàm ea adimpletur, non contrabitur im- Dpedimentum, bene veroò poſt adimpletam, dunma —acceſſerit adulteriuns. * 140 Conferentia loptima 163. Reolvitur Caſus I. de Marito, qui coope- rante ancilla occidit uvorenz; Talis 164. FPotelt ducere ancillam. ſi huic non manifeſta- it, ſaam intentionene ducenat iplan ancil- 16 5. Regolvitur Caſus II. De Uxore, quatonceſ- Jèerat uſum corporis cuidam matrimonium ſibi bromittenti. 166. Si talis Uwor nihil repromift, probabiliter poteſt nubere Adultero poſt mortenz Mariti. 167. Solvitur quadam inſtantia. 168. Reſolviturcaſus II de eo, qui vivente prima Urxore duxit 2Zdam, nikul huic manifeliang, guòd eßſet ligatus. ” 169. Quid ſi hac 2da lor conceſſiſſet Sum cor- bporis, polteaquam audivit, Maritum jam eſe ligakunz! 170. Impedimentunz Criminis non inourritur ew adulterio, ubi una pars neſeit, alteram eſe ligatam. 171. meurritur tamen live Vin occidat Lrorem, ſive Llxor Virum, modo acceſſerint aliæz condis tioner & . & . 172. Inſideles tempore infideiitatis com mitten- Zers kale Finen, non ineurrunt im pedimentum. 173. Pidelis oconmiſſo crimine fit tantum inha- bilis ad ducendum complicenz eriminids. 174. Qurs vivente Conjuge alteri promitkit Mätr i⸗= monium, per ſé loquendo graviter peccarz. 175. Idem dieendum de eo, gui ſicis quiden pro= mittit, ita tanzen, ut fictio non advertatur ab altsra parte. 2 0. “ §. 1. Nimn Mrrnittun unurgoerl Grencos ir E Wn moriomcdh N.hme⸗ Cun obla trodve e Cn d W Valeant. Autermn e netum me; l, ſer Cenoct r. E . Wndat Ad hler Morten lennu tin De impedimento Giminis. 141 Mwito, Nick L it un munſi d Hn/ Præmittuntur, & breviter reſol- un, g vuntur quæſita, ſciteu neceſſaria ad re- munmimn ſolvendos Caſus de impedimento dirimente Criminis. t, NCi , “ Uæres Imò, quid ſit impedimen- . tum criminis, & quo jure matri- ictmt monjum dirimat? ui nunſi⸗ R. Impedimentum eriminis eſt quod 156 dam obſtaculum, auctoritate Eccleſiæ ak introductum, vi cujus perſonæ ob enor- me crimen commiſſum impediuntur, mius quò minus matrimonium contrahere t,d valeant. Ita in re cmmunis DD. Ex hac autem deſcriptione patet, hoc impedi- e mentum jure ſolùm eccleſiaſtico diri- ,α mere; idean⸗ auctoritate Pontificia onnnii tolli, ſeu diſpenſari poſſe cum hujuſ- geine cemodi criminoſis, prout omnes faten- tuuin, tur. Quxær. 2d „ quotuplex ſit impedi- mni mentum criminis? . * R. Spectato jure communi antique 142 u, duplex eſt, nempe 1I. Machinatio in mortem Conjugis, & 2. Adulterium. Ita rurſus cum communi DD. Keiffenſt. .Thl. mor. di d. 14. . 5t. Dictum elt: 142 conferentia Je ptima Nectato jure antiquo nam jure novo Concilii Trid. dareform. Matr. S. 24. c. 6. additum fuit impedimentumRap- tis; de quo infrà n. 29o. agetur. Srxterum, utrumque crimen duplici⸗ ter contingere poteſt, nempe machina- tio mortis 1. ſic, ut vir & mulier com- muni conſenſu committant conjugici⸗ dium. 2. ſic, ut una pars tantùm, vir ſcilicet, aut mulier conjugis mortem machinetur, & inſuper committat adul- terium. Similiter adulterium, prout eſt impedimentum criminis committi potẽeſt I. ſie, ut ſimul fiat promiſſio ma:- trimonii de Ppræſenti cum adultero. Vel 2. ſic, ut adulterio inſuper accedat pro- miſſio matrimonii de futuro. Hinc eſt, quèdspor er aliique plures dicant, impe- dimentum criminis eſſe quatruplex. Vid. Reiffenſt. cit. Verùm enim verè, cùm non quodlibet adulterium, nec quævis machinatio mortis poſt ſe tra- hant hoc impedimentum, prout DD. communiter fatentur; hinc non abs reE dubitabis, & Quær. 3tiò, quænam conditiones re quirantur ad hoc, ut ſola machinatio mortis dirimat? 158 R. Sequentes quatuor conditiones re- quiruntur. I. Ut unus conjugum alte-. ri im Dümenetn Nelmlc, rutr Fimebioari n fuen en h. 3 4 Fr. in Prſens)e a,K eun Nonil Ne ſel gi eticl e Min Nel lmert Nud WN De macd tentlone dimatri lem ſſb (I mor⸗ Uio hn ,. Mebimm exer Ulnerede Utendion nei, & berd ein.s prina! Nuln urem 1. Matr. N Gdimentum crimenen “ empe munl E miliren tant conict 1 tamim, jugis D Ommmitt, D terium,,n inis conm nnlli Adltero, 1 Nedtt ro. Hus Gicuntin lalt menin, 6 De impedimento Criminis. 143 xi machinetur, ſeu verè inferat mortem, vel phyſicè, vel ſaltem moraliter, ut- puta mandando, ſuadendo &c. 2. UIt vi machinationis ſeu cauſæ poſitæ mors alterius fuerit effective ſecuta; nam juxta cap. Hæc autem verhba. de ænit. diſt. I. in materia pœnali (qualis eſt præſens) verba ſunt ſtricte interpretan- da, & cum effectu accipienda; unde ſi mors fuiſſet ſecuta non ex machinatio- ne, ſed ex imperitia, ſeu etiam incuria Medici, vel hyrurgi „vel ipſius etiam patientis &c. non contrahitur hoc im- pedimentum. 3. Requiritur, ut machi- natio mortis fiat ex mutua conſpiratio- ne machinantium. 4. Ut fiat ex in- tentione perveniendi , ſeu contrahen- di matrimonium, ita, ut hanc intentio- nem ſibi manifeſtaverint criminoſi, qui mortem conjugis machinati ſunt. Ratio hujus eſt: quia, ut ait Illſung tr. 6. diſp. 9. n. ů̊. Eccleſia ſtatuendo hoc impedimentum, voluit illud periculum Præcavere, quod conjugi innocenti im mineret ex aliorum mutuè manifeſtata intentione matrimonii, tanquam ido- nei, & ordinarii medii ad libidinem li- berè explendam. Maſtr. Herincx, Bo- nacin. Sanchez. lib. 7. AM. 7S5. Z. 13. Quær. 144 Confereniia ſu ptima Quxr. 4 t , quid ſeu quænam con- ditiones equir antur ad hoc, ut machi. natio mortis cum adulteri 10 dirimat ma- trimonium:? R. Ut machinatio mortis conjunda adulterio dirimat, requiritur I. Ut fue- rit commiſſum adulterium formale. 2. Ut ab una parte adulterantium ſit mors machinata alteri conjugi, ſive phyſicè, ſive moraliter, & vi machinationis ef- fectivè ſubſecura. 3. Ut machinatio contigerit ex intentione perveniendi ad matrimonium cum adultero, vel a- dultera. Ita cum comuni DD. Sanchez. cit. IIlſ. n. St. Palao Laym. ib. 5. tr. 10. y. 4. C. 10. . 2. Ratio eſt: quia hoc im- pedimentum introductum fuit, ne cu-⸗ piditate alieni matrimonii conjux inno- cens occidatur: atqui hæc ratio locum non habet, ſi conjux occidatur ex alia intentione v. g. vindicandi injuriam, vel liberiùs peccandi &c. ergo. Quær. 5tò, Quænam cConditiones requirantur ad hoé, ut adulterium cum adjuncta promiſſione matrimonii ſive“ de præſenti, ſive etiam de futuro⸗ diri- mat matrimonium? 160 R. Quatuor ſequentes conditiones requiruntur. 1. UIt promiffit 10 ſit faca ſerièò, & non fictè tantùm; quia pro- miſſis D nlitckn ſen Ino IO,dt Kun ns 1. Ca (n lric chenk inn i D i tert 1n Cüidn, k,an Crininis lt Llicen Eeleerarh iltate en ceon (ue NON Perfeckun SFt 2, , Nönmmmiſtin mIrimon ub bpi⸗ inn hoe d lud doſt Keonne⸗ lthhorer, , R odar e De impedimento Ciminis. 145 miſſio ficta non eſt vera promiſſio, ſicut homo fictus non eſt verus ho- mo, ait Kugler z. 1979. quare cûm verba Ss. Canonum in materia tam O- Irsann diots: Krigte ſint interpreranda: &c aes riur,u. cibienda, dicendum, quèd non ſuffi- Imme ciar ca prornilkio. Krimer, Naſtt. umfr SPorcrZ. 10 9. IIII. cit. 2. S7. 2dô re- i hezt quiritur, ut adulterium formale, id eſt, cum advertentia quèd compars tind criminis ſitligata, fuerit commiſſum, r mmen e quidem completum, ſeu tale, quod e ee dqe ſe crat ſufficiens ad generationem, le, ideéque cum copula perfecta. KRatio i eſt: quia hæœc eſt materia odioſa, ideô- 14. ſt que non extendenda ad adulterium im- nit. perfectum. Babenſt. ubi ſupra. diſp. 3. 1 . pring Guenumt hoc, urm eriocirimm nfii arpt 2z. n. 6. 3tia conditio requiſita ce eſt, ut vivente codem conjuge ſit emE commiſſum adulterium, & data fides de tihu matrimonio. Hinc ſi fides fuiſſet da- ndi in ra ſub priori conjugio, & adulterium e commiſſum ſub poſteriori, non incur- GNHE ritur hoc impedimentum; quia per ltelm .aliud poſterius matrimonium difſoluta gimm eſt connexio adulterii & promiſſionis; fun ait Sporer. n. 1oH.. Atò denique requi- tur, ut promiſſio à criminoſis ſit ſigno CoNM quodam exteriori facta ſeu manifeſtata, . toK“ α ab altera parte acceptata. Katio e K prioris 0 146 Cconferentia ſoptima prioris eſt: quia ſola interna promiſſio, vel potiùs intentio promittendi utpote incognita, non præbet alteri parti occa- ſionem machinandi mortem, ad quam præcludendam hoc impedimentum jure introductum eſt. Deinde, juxta ſacros canones requiritur datio fidei, ut hoc impedimentum adulterii incurratur: fides autem inter homines dari non po- teſt, niſi per ſigna externa, prout bene advertit Kugler n. 1393. Ratio autem poſterioris eſt: quia ſine acceptatione promiſſionis non habetur propriè pac- tum, aut datio fidei, qualis tamen re- quiritur c. Re ce. eo, qui duxit. Laym. Eſcobar, aliique apud Gobat Dices. Quidſi verò promiſſio facta quidem, at rurſus revocata fuiſſet? 161 R. Qum diſtinctione. Si enim ſup- ponatur revocata ante commiſſum adul- terium, non incurritur hoc impedimen- tum; quia cùm per revocationem fue- rit extincta, non potuit ampliùs cum adulterio influere ad inducendum hoc impedimentum. Si autem fuerit re- vocata poſt commiſſum adulterium, quamvis ante mortem conjugis, jam contractum eſt impedimentum: jam e- nim concurrerunt adulterium ſimul, & . pro⸗- lmnpe Ponllome Mluin pon⸗ dme teyot retorn Ane pore Diessirer ſohc hii X Me ondirionen Cimennm, oebbabin fumpom ehhen n Inducene kommmun nh, 0 T en 4 temimn De impedimento Criminis. 147 mminenlim promiſſio matrimonii; unde non eſt am- Aterime pliùs in poteſtate criminoſorum, me- Oten,A diante revocatione effugere hoc impe- pedinam dimentum. Sporer, Babenſt. cit. 2. 59. nde,unt aliique plures. tio flen Dices iterum. At quid, ubi promiſ- rii inum Rio facta fuiſſet ſolàm ſub conditione? nsnn R. Ante purificatam ſeu impletam 162 em ,H eonditionem non incurritur hoc impe- z. ND dimentum ‚bene verò ſi conditio ſit ad- impleta, & acceſſerit adulterium., Ra- e en pleta, ſleri tur Nint tio eſt: quia promiſſio conditionatapriùs ulsam. quàm ponatur conditio, manet ſuſpenſa .“ &inefficax, eè verò adimpleta evadit ab- e mil ſoluta, ideéôque efficax & ſufficiens ad inducendum hoc impedimentum. Cum n communi Laym. Perez. diſp. 33. Ject. deini Proponuntur, &breviter reſolvur roponuntur, &breviter reſolvun- 4 n tur Caſus practici de impedimento ucendan . gele 1 US PRIMIS. n, I nie⸗ non tam perſonæ, quum divi- Pe egrem umore captus, duxit Ti- uum D tiam ; at verò cum haæc continuis quuß M K 2 al- 148 Conferentia ſeptima attereretur infirmitatibus, malorum tandem impattens, mandavit ancille Jux, ut ſibi venenum procuraret : paruit ancilla lubens: venenum attulit ⸗ Titius prepinavit: uxor obiit. Hinc ancilla upiens matrimonio jungi, Hero ſuo eſt blandita, & ab' eodem, poſtquam ſapius ad peccandu illü incitärat, impragnata. Dubitatur jam, an Titius poſſit ducere anciltanm? 363 K. quèd poſſit. Quamvis enim oc- ciderit uxorem, ancilla cooperante; quia tamen non fecit hoc ex intentione contrahendi cum ancilla, non incurrit impedimentum criminis, ut conſtare debet ex dictis z. 15g9. . Dices. Saltem ancilla fuit coopera- ta in mortem Dominæ ex intentione contrahendi cum Hero: quid ſi ergo & Titius habuiſſet hanc intentionem, nempe contrahendi cum ancilla? 164 R. Poſſet nihilominus illam ducere. Ratio eſt: quia machinatio ſola ſine a- dulterio non dirimit, niſi intervenerit mutua conſpiratio cum intentione in- vicem ducendi, & quidem exteriùs ma- nifeſtata, prout viſum z. 160. & cum conmuni tenent Sporer, Tamb. Perez, Gobat, z. 15“ÿ. Kugler, z. T35c. atqui in hoc caſu ſibi non ſupponuntur mani- fe- din tll inre Untelumi Dieno; chn öſnkueri Nol: erg Cnenwum. (8 ſetu itcon AI3 9 Gtili Mariti ſn or e len, niſe M un haß. itfin lezt g Win X ennes lerid miſſon ſi, t benl.⸗ ptins ddDde impedimento Criminis. 149 Mu, min feſtäſſe intentionem contrahendi, nec ndadr Ad adulterium interceſſit, ſed ſimplex for- utA nicatio; cüm Titius per mortem uxo- Atult h ris jam fuerit ſolutus à vinculo matri- monii: ergo non contraxerunt impe- i, n dimentum. H CaAsSIIS SECIINDIIS. G Srmpronia, Sjus WMaritns Jam pri- mrisein — dem fuerat Caſtraz ſecutus, ſapils οα ad peccandum ſöllicitata à dempronio, cx imemmn 220 nit conſeèntire, propter periculam in- , Monie Iſ⸗ amlcd gunt ratione Se mpr onius eidem ral obtulit ac promiſit, quòd poſt mortem Mlariti vellet eam ducere, dum modou- luit coe Num corporis lbi concederet. Tandém- inetd gae denmpronta aquteVit, ſed nihil repro- nilen miſit, nec dixit, ſ ratum at que accep- tentiom 2An habere promiſſm. MWuarit ergo, ncinA e defuncto Jam priori Marito nubere 0 Nn K. Poteſt huic nubere. Ratio eft: 16 5 Sptene . Aula ſolum adulterium non trahit poſt tention- éimpedimentum criminis „ niſi acceſ- eLtetinſ⸗ ſerit & promiſſio matrimonii, & pro- ,he. b* miſſionis acceptatio, & quidem expreſ- 1 N ſa, ut cum Bonacin. aliiſque tenet Ba- benſt. cit. diſp. 3. uMrt. 2. n. 63: quia cum 1585 Cconferentia ſoptima verſemur in materia odioſa, non debet extendi, ſed potiùs reſtringi ad promiſ- ſioné veram & ſtrictà matrimonii; qualis non datur ſine acceptatione: hac de cau- ſa Henriquez lib. 12 c. I1. n. 3. Bellarm. de matr.l. I. c. 22. apud Laym. hic c. 1 0. . . probabilius cenſent, ad inducendum hoc impedimentum requiri promiſſionem mutuam, ideôque repromiſſionem alte- rius partis, prout ſatis clarè innuit Glofſſa imn cap. ſignifcäſti. de eo, qui duxit: atqui certum eſt, in noſtro caſunon interve- niſſe promiſſionem mutuam: ergo, & c. Dices. Sempronia non contradixit promiſlioni: ergo cenſenda eſt acceb- „ 166 R. Neg. Conſeq. Licèt enim, qui libus, non tamen idem præſumitur in odioſis: jam verò acceptatio in hoc ca- ſu cenſetur quid odioſum, eoquèd in- vehat, & poſt ſe trahat impedimen- tum criminis: ergo ex ſola taciturnita- te præſumi non debet acceptaſſe pro- miſſum, ſed potiùs ex alio motivo v. g. libidinis explédæ, conſenſiſſe in copulà. Dices iterum. Si Sempronia ſolli- citanti reſpondiſſet: zon concedam ke- ITum corporis mei, ziſi promittas mihi matrimoninn, Sempronius acceptande S uſum H lumhe⸗ n derpor Clnle, S ylnrlite uletirma Eetetet ulun Mumcen ſen. K merfem ſenlis ſen nimmlhie omnlte tid cedler rormite 2300 Cd tantomn ſkeita mentumm rondi mentn Aſte Wnt honnn Nuge keert B De impedimento Criminis. * 51 oll, hon inn ,NS uſum corporis, meritèò præſumeretur figine conſenſiſſe, & promiſiſſe matrimonium: trimann ergo ſimiliter ex eo, quòd Sempronius oneheen Sbtulerit matrimonium, ſi mulier con- 113 M cederet ufum corporis, hæc conceden- e do uſum cenſetur acceptàâſſe promiſſio- Gncaudan nem. 1 K de roniſin . R. neg. conſeq. quia in priori caſu 167 niſionnn intervenit pactum mutuum, atque con- teimi ſenſus, ſeu conventio duorum; dum e- il nim mulier dicit: Concedo uſum corporis, Unonim ſepromittas &. vir utendo corpore me- mie ritò cenſetur acceptare conditionem, & nNHK promittere matrimonium: è contra in nhoH 24o caſu non intervenit pactum, ſed ta.ntum pollicitatio, id eſt, ſolius ſem- t enn pronii offerentis promiſſio; quod non rinhiat Dſkicit ad introducendum hoc impedi- eſmm mentum. Et datéô etiam, quòd mu- Goinh lier acceptàſſet, ſi tamé nihil repromiſit, 8 ol probabiliùs non comtraxiſſet hoc impe- inehe dimentum, ut proximè dictum z. 16 5. quia ſine repromiſſione, ſeu mutua pro- e miſſione, non habetur vera promiſſio HE ſponſalitia, proindéq; nec datio vera fi- en dei de matrimonio. Vid. Sporer, z. 109. e Kugler, 2. 1952. ubi pro hac opinione A refert Wieſiner, Krimer, IIIſ. & alios. 1 z2 Conferentia Jptima 4 Ajus relicta priori conjuge, matri- weonium ſicte contraxit cumn Cja, ligaminis huſus prorſus ignara: elapss autem biennio, cvum unam, & alteram Iam prolem ſeepiſent, Zaſrs eß, cnn. dide putatitie conjugi ſue, ſé eſſe liga- tum cum alia, propterenque fete tantum conſonſiſſe in matrimonium: nihilomi- 4 nus perrexerutt cohabitare mods coniu- .. —R X 7 ,17 . gihus vVeris aſſueto: & eum mods reſeiat Priorem obiihſe, quærunt, an non poſſint . 2. de novocontrabheres 6I 8g R. cum diſtinctione: poſſunt enim contrahere, ſinon compromiſerint de novo, poſteaquam Cajæ innotuit nul- litas matrimonii ob impedimentum li- gaminis. Ratio eſt: quia hoc impedi- mentum non incurritur ratione folius adulterii, niſi ſimul acceſferit promiſf- ſio, & quidem vera ac ſeria, matrimo- nii, prout dictum ſuprà n. 16ο & cum aliis docet Kugler. z. 9go. at Cajus non promiſit veré, ſed fictè, ut ſupponit Caſus: ergo &c. Dices. Quidſ autem verè ac ſeri intendiſſet matrimonium cum Caja, — nun-⸗ lin, untid ind tun aininie llin en Nizelpoti Rd Cr, alarnit Oninmei Mors, rade inentune toniun,8 lelt torne raline Eenlumn. Lugeer (Cum Tarr nles dut Khlterr, lishcte umxelar Pünum Eenun Aerin ecchen logis, fretieg 7 iting De impedimentoCriminis. 113 nunquid incurriſſet hoc impedimen- EIIS, tum criminis datê⁶, quèòd poſt talem notitiam perrexiſſent utendo matrimo- ere, nio; vVel potiùs adulterando: /G K. Si Caja poſt adeptam notitiam, 169 Gmmi quòd putatitius maritus ſit ligatus, ni: ,‿α hilominus eidem fecit poteſtatem cor- ſirtfe Poris, probabiliùs contraxerunt impe- . ti dimentum criminis; quia, ùt ſupponi- ele⸗ „tur, priùs vere compromiſerunt matri- ſedel monium, & modò tali promiſſtoni ac- rrdks ceſſit formale adulterium; quod ſuffi- 6,N „Clit ad impedimentum Criminis incur- Kugler. n. 139ö, Sporer tamen n. 10655. cum Tamb. cenſet probabile, quòd ſi RK tales putatitii conjuges perrexiſſent tnienm adulterari, non ampliùs vi promiſſionis notlit priùs factæ, eoquòôd jam apprehenderint Giemm, eam velut impoſſibilem ceſſaſſe, & expi- boe ine⸗ râſſe, non contraxiſſent hoc impedi- tinteln mentum; quia adulterium non ampliüus ee fuiſſet conjunctum cum promiſſione. mnde t certum eſſe debet „quòd non con- GE . traxerint hoc impedimentum, ſi poſt 4C, acceptam notitiam de vita prioris con- Nrii“ jugis, ſtatim retractâſſent priorem pro- miſſionem, licèt protinus fuiſſent adul- ren terati; quia ſolùm adulterium non indu- n: Ml olinten un Ccit hoc impedimentum. L x5y4 Conferentia ſoptimmg m APm Ns§. IIII ulhncii Corollaria ex dictis inferenda. min en 3 , ſedve Olliges ex dictis 1. hoc impedi- in mnin MBYmentum ratione adulterii non in- Mh rio curri, ſi una pars adulterantium neſ- onantt ciat alteram eſſe ligatam. Ratio eſt: indnan. quia ad contrahendum hoc impedimen- 6 . tum ratione adulterii, debuit præcefſ- (ahzte ſiſſe adulterium formale & reale: K a⸗ illienb lias canones ſcientiam requirunt, quòd mpeiii, nimirum alterutra ſaltem pars ſit liga- umnmhen ta, prout expreſsè ſtatuitur æc. Propoſt- Rmenn tum. de eo, qui duxit. Hine Coninck, inecdl Laym. Perez, Sporer, aliique inferunt, Smtur. quèd ſi puella ignoraverit, hunc virum mmiſl eſſe matrimonio ligatum, aut uæorem ianis,. ejus adhuc wivere, etſi ignorantiàâ cral⸗ Holl ſa, non contrahat impedimentum cri- Mfeli minis ex adulterio proveniens. Vid. mmntthe Spor. prox. cit. n. 1I0o. La Croix n. 622. Andl. 171 Collig. 2dò, impedimentum crimi- e nis incurri, ſive vir uxorem, ſive uxor“ ciimnin virum occiderit. Ratio eſt: tum quia Wleg jura, quibus hoc impedimentum intro- Muünon- ducitur, modòè de uxore, modò de ma- üinicen rito adultero & fidem dante loquuntur, qdum ut videre eſtc. t uper hoc. c ſignifäſfi.de In de 170 Ginfekentl 1. hoc in dulterim Aterantinn: m. Nuin⸗ hocinpen Gehuithi le Eiele en P Hine igteint it, uu. 4 n, S ignormi edimmenmm, Drenies 4CrOAN/ rem, = =☛ = —–— MW De impedimento Criminis. 1 5½ co, qui duxit. item c. ſi quis vivente. 31. 7. I. Tum etiam, quia diſpoſitum quam- vis odioſum ac pœnale) de uno corre- lativo, cenſetur etiam diſpoſitum de al- tero, ſi æqualis comparationis ſint (uti nulla ratio probabiliter afferri poſſit, prout contingit in præſenti. Laym. ubi ſuprà. c. Io0. z. y. Caſtropal. de ſponſ. AA. 4. v. 12. 2. ..M Coll. 3tio, Infideles, ſi tempore in- fidelitatis commiſiſſent hoc erimen, non impediri, quò minus inter ſe poſſint contrahere. Ratio eſt: quia hoc im- pedimentum introduéctum fuit jure tan- tùm eccleſiaſtico; quéò Infideles non li- gantur. Si tamen fidelis cum infideli commiſiſſet hujuſmodi crimen, machi- ſunt maritus & uxor) & diſparitatis 172 nationis ſcilicet vel adukerii, non am- plius poſſent inter ſe contrahere ; 5„ quia fidelis reſpectu alterius infidelis contraxit hoc impedimentum criminis. Caſtrop. Laym. Babenſt. hic n. 6. CLoll. 4t, Criminoſos ratione hu- jus criminis non reddi ſimpliciter in- habiles ad contrahendum quodvis aliud matrimonium, ſed ſolùm unt inhabiles ad invicem, ſeu cum criminoſo contra- hendum, prout ſtatuitur c. ew littera- 173 ram. de eo, qui duxit. Hinc ſi crimen com⸗- 174 156 conferentia. Noptima commiſeris cum Titia, prohiberis, im- mèò inhabilis es ad ducendam hanc, non verò aliam, quæ non fuit particeps cri- minis. Herincx de Matr. diſp. 6. n. 76. Sporer. n. II4. Coll. ytò, Conjugem, qui vivente adhuc conjuge alteri promittit matri- monium, per ſe loquendo graviter pec- care: idem dicendum de altera perſona acceptante promiſſionem. Ratio eſt: quia talis promiſſio jure prohibetur. ap. in. de o, qui duxit. eò nimirum, quia hu- juſinodi promiſſiones ſolent inducere, & anſam præbere machinandi mortem conjugi innocenti, pro ptereaque meri⸗ tô reputantur repugnare bonis mori- bus, & taliter promittentes jubentur puniri. cap. cit. Sanchez, Laym. Caſtrop. Gobat. Theol. experim. tr. 9. . 211. Dices. At quid de fictè ſolùm promit- tente tenendum, peccatnè & incurrit hoc impedimentum? R. Procul dubio peccat, ſi ita pro- mittat, ut altera pars non advertat fictio- nem, credatque ſeriè ſibi promitti; quia talis promiſſio adhuc præbet, aut certê præbere nata eſt, occaſionem ma- chinandi mortem; qua de cauſa Sanchez, Babenſtub. & alii plures cenſent, etiam per hujuſmodi fictam promiſſionem, Mime nhem adul Wenmm cri (Cele ktuuuer Urinprrch Ntonidus. Uer Mgho.l Utenendh Cunichi, Iuenudnoen Corrit inep ftend herel Hne non Uittegt ine ofi 1 Pamiſ nuchinan r . ing Conſtitut 0 X dar Nlols . Erhreſe MNIN NMIkinor jun- 00 Siting Deimpedimento Criminis. 1 57 Drohibeii junctam adulterio, conträhi impedi- ndumieen mentum criminis; eoquèd finis Ec- Uitpertiges cleſiæ ſtatuentis hoc impedimentum 1t 6 fuerit, præcludere viam iniquis machi- nationibus. Verùm Bonac. Laym. Kri- n, qumm mer z. 9906. La Croix. n. 62ρ.. probabi- romititm lius tenent, hoc impedimentum non in- togrwim curri ab iis, qui fictè ſolùm promittunt, Beden quemadmodum fictè baptizans non in- no currit irregularitatem, nec fictè pro- bibemn fitens hæreſin excommunicationem. mium nau Flinc non bene arguitur: Nerio pro- ſolenti mittens incurrit hoc impedimentum tinmdim ergo & icte promittens; cum etiam täa- Rteteiger lis promiſſio nata ſet præbere ocenſtonem re bonin mac. hinandi mortém. Non bene argui- enesin tur, inquam; quia in bofitivis juris am conſtitutionibus non valet argumenta: 8,1 tio ex paritate rationis, Præſertim in Glnge odioſis ‚uUti eſt impedimentum crimi- Ffthæc ſententia utpote benignior, vel t, maximeè eſt amplectenda; caſu quo eert“ matrimonium jam fuiſſer celebratum i ron. ab hujuſmodi criminofis. R e CONFERENTIA S= 3 1 5 8 crnferentin eravs De Impedimentis Plas Cultůs, & Vis te Metas. SII MM ARIIIM. 176. Cultus di löerirar reperitur zantum inter baptizatum, & non baptizatum. I77. Hoc impedimentum ea conluetudine Erehe. Jiæ eſt introdudtunmz. 178. Matrimonium tamen inter tales hmmer fuit, & eſt ilicitum per lIe loquendo. 179. Merrimoninn, Catholicæ um Haær etirs (vel viciſivz) valet. 180. Si tamen juxta leges Erckßie, e, & Aſzuein. im. pedinzento dirimente ſit celebratum; 781. Nibilominus per ſ’e loquendo eſt graviver 1. li eitum. 182. UIt Metus dirimat, requiruntur Juatuej Conditiones. 183. Quinam Metus cenſeatur gravis à & 184. Quandonam injuſte incuſſus? 185. Qaojure dirimat Eſt duplea rentir. 186. An, vel uando ex mezu contrabens peccet? 1877 Habens aninzum conſummandi matrimo- ninm ratione gravis & injuſti metus nuhum, „ peccat graviter. 188. Solvitur quæzdam inſtantia contra hor. 189. Reolvitur Caſus I de Muliere Catholica, quæ cum Haæretico contraxerat; 190. Et eundenz, cum ſine periculo dremm cohabitare non potuihet icitè deſeruit. 191. Praæcluditur quadam Inſtantia. iup.⸗ INl Nobitar lintulln In Ili ineu, 1e Nregend Nibitur Mlemn pyypt ed ueret sne n ri mnenſe Dr ſette rden i, h Dõl nnn 1, lelkſan Uimetai ini 100, dwitu 801. iCr e nulun 102. bt 99 S 1 n Mu G 192. Re- idren (A V, Ke eitur totin ete rpnteti gunch. ice ℳ M Pretue 0NdAS guimnmn 6 u⸗ 7 lalnu Anptiihh, mul, i miii nhH gint 0 De imp. diſparis cuhss, &c. 159 192. Rgolvitur Caſus II. de IUore, uegren; metu inducta nupſit. 193. Tali incumbit probare metum, ι Auo- modo! 194. Quid agendum, ſi probase nequeat: 3 195. Reſölvitur Caſus III. de eo, qui defloraverat Tuellam, propter euque ab Epfſzopo fuir coacta ut eam duceret. 106. Si à ſolo Parente Daelle metat mortis mjuſt coαρπν ααι urſet, quod eam vellet ducere, jura- mentam eſPet nullum. 197. Pro ſententia tamen Epiſeopi in tali A ſtandum elt. 198. Matrimonium Fidelis cum Catechumeno eæſi nullum. 199. Eceleſia meritòirr tavi Mairimaniun grar vi metu injuſto gtortum. 200. Solvitur quædam laſtantia. 201. Si Covjux metu adadtus nunquam conſen- ſum præbuit, matrimonium eſt ipſo jure natu- 7g * nu anr. . Et guid, i poſtea habeant eorulam, tarna- . 1 pPræmittuntur „& brcviter reſol. vuntur quæſita, ſeitu neceſſaria ad bene reſolvendos Caſus de impedimento diſparis Cultus, & Vis, „ ſeu metůs. Uæres amd, quid intelligatur per im⸗- 6eO Conferentia oltava Impedimentum, quod appellatur Cultus diſparitas? R. Intelligitur obſtaculum matri- 176 .„ * - monii, ortum ex diverſitate Religio- num, & irritatur matrimonium, quod ſidelis ſeu baptizatus contrahit cum in- fideli ſeu non baptizata v. g. Judæa, Pagana &c. Dixi: cum infiaeli öen Loh baptizata &. etenim nomine infide- lium hic non intelliguntur hæretici, ſed non baptizati; & nomine fidelium intelliguntur baptizati, tametſi fidem veram ſeuCatholicam non profiteantur, Ita communiſſima DDdo. Quær. 2dò, quo jure hoc impedi- mentum dirimat matrimonium 197 R. Dirimit ſolàùm ex traditione, & conſuetudine Eccleſiæ univerſaliter ap- probata. Ita Not. g4. diſt. 39. 4. Ah. Maſtr. aliique Scotiſtæ communiter. Ratio eſt: quia non dirimit jure natu- ræ, nec jure Eccleſiaſtico poſitivo, pro- ut bene, & diffusè probat Clericat. de- ciſ. 26. 4. n. 5. reſtat proin dicendum, quòd ſolùm dirimat ex traditionekccle- ſiæ, ſeu conſuetudine; quæ, ùt dixi- mus ſuprà z. 74. habet vim introducen- di, vel etiam abrogandi impedimen- ta matrimonii jure humano impe- Drißpea letinnt dir ij. Wundum cnm iandelibu temturk; E herietlon mmlredudati . 7. Vge! leeng zeſe g nende Altur teior Erhokalis lfe uer⸗ l Fuge Mürrimonn Ueretien lltam, ſſi ⸗ n vnuniſtx Rry. 11. Kemei , ec ge 30 alet. W Inen hn oll De imp. diſparis Cultus, G& . 161 ppeliru dientia, aut dirimentia. Vid. Sporerza chellin. Notandum tamen eſt, matrimonia 17 9 eniueld cum infidelibus eſſe illicita, & quidem rimonimg jure naturæ; ſemper enim viderur ſub- ontrinten cſſe periculum ſubverſionis, aut certè W g malæ educationis prolium: hince Deu- ziſftl ter. Z. V. 3. Deus Ifraelitis prohibuit nomne“ dicens: zeque ſociabis cum eis (Genti- Untur hund Hbus nempe) conjugia ‚ ubi v. 4. ad- nomninei ditur ratio: quia ſeducet filium tunm. j, tunel Et Apoſtolus 2. Cor. 6. hortatur fi deles: nonhefte nolite ducere jugum cum infidelibus. Vid. Kugler. z. 1404. & 19979. re hNme (Qer. 3t10., Quid tenendum de wonum Matrimoniis Catholicorum cum Hære- Unietnieo K. I. Matrimonium Catholici eum 179 bararica velicidim) contra dumelt cormx- Validum, datb, gudd Röéocundam leges Ec- ne , celetzatuze, Ita Thrologi oboſan ovmmennißime, ut Bellarminus apudspo- Ce“ rer z. 1I17. putet, oppoſitum aſſerere —,,— in Coen eſſe errare in fide. Ratio eſt: quia ta- RK le matrimonium nec naturali, nec divi- 4 WR na, nec eccleſiaſtica lege-irritatur: er- giree 80 Valet. Nota tamen per omnem modum, quod 180 Ninn non ſine nota dictum, nempe, eſſe va- h lidum dats, quod ſeècundum leges Ec- cleſiæ 162 Conferentia oltava cleſiæ ſit celebratum. Qùm enim hæ- retici ſtringantur legibus eccleſiaſticis, ut DD. communiter tenent, & ſupran. 732. inſinuatum fuit, atque pluribus 1. cetur inferiùs z. 255. & ſeg 71. conſe⸗ quens eſt, quòd, ſi celebretur mjuſng. di matrimonium cum aliquo impedi- mento, ſive jureD, ſive etiam eccleſiaſti- co dirimente, matrimonium nullum eſſe, ac irritum. Et certiſſimèò irri- tum erit, ſi fuerit contractum cum pa- G diſſolubilitatis, prout videbimus. .37 20. 1 c Hujuſmodi etrimoniun eſt graviter prohibitum, ita, ut per ſe loquendo Catholicus cum hærctica contrahendo peccet mortaliter; tum quia Sacramentum miniſtrat berne indignæ; tum quia ſe exponit ericlo⸗ ſubverſionis; tum denique quia ſemper ſubeſt bericulum malæ educationis pro- lium. Hac de cauſa nedum jure na- urali & divino, ſed etiam humano, in Phuribus conciliis prohibita fuere l juſmodi connubia, ùt videre eſt apue Sanchez. Vib. 7. Aiſ. 72. Maſtr. 4. diſp-z. n. vo. & alios paſſim. 4 Quxr. 4tò, qualis vis ſeu metus di⸗ . rimat matrimonium? 2 Nimn EIn ner unnr cone 2 Ultad ex lle neullus Unlenkomi etit. Reg Ar E dnnis N CrS ſbl, rel ſuis morts mut 18 emifon uri urninie in cochlhmd imela eth⸗ Vit uU Vale Vencum, l unglun Den MMtant munimoniun tentatum —— = S. herio l in ob 1,. guh. vrltlint Uan lenh ohim Ceterin ler; Er nel n Obmm enin) us ecclelaki ent, Afn De imp. diſparis Cultüs, &0c. 163 R. Ct metus dirimat, requiruntur 182 quatuor conditiones. I. ut ſit gravis. 2. ut ſit ab extrinſeco, & quidem 3. in- Oeplurnul juſtè incuſſus. 4. ut fit incuſſus ad ex- 6 4 torquendum ipſum matrimonium. Com- bretut iſ⸗ munis. ð Niqne in Dices. At qualis metus cenſetur eſ- fin ecn ſe gravis HMUUMUW— vonuun u K. Gravis reputatur ille, quò quis 183 Cetlim ſibi, vel ſuis timet malum grave v. g. monmen mortis, mutilationis, diuturni carcé- OIr iln ris amiſſtonis proprii ſtatus vel digni- taaatis, ſtupri inferendi, &c. &c. unde mIIe communiter talis metus dicitur cadens n,W in conſtantem virum, eoquèòd hujuſmo- Gun u di mala etiam cordatum, & conſtantem ofti virum valeant commovere ad aliquid mn agendum, quod præſcindendo à tali me- Nont e tu nunquam feciſſet. Communiter ta- Uede men notant Doctores, ad irritandum crii matrimonium fſatis eſſe, quèòd malum edumm intentatum fuerit reſpectivè, ſeu re- mIN ſpectu perſonæ cui intentabatur grave; nfie, quia, ut obſervat Leſſius ib. 2. e juſt. le Al c. 17. dub. 6. . 25. talis metus æquéè ltr/4 conſenſum tollit, vel certè notabiliter minuit reſpectu perſonæ quam percel- . ennen lit, quàm metus abſolutè gravis. QCLeterùm, quòd metus ſolùm levis, ſeu ex levi malo proveniens matrimonium DH L. 2 non 164 conferentia oct vva E quia B Ix. 2. 64 9. qui⸗ vgiores⸗ mnon minuit norabiliter. ralis en , & facile contemni p bertatem , it. Idem tenent de met it. Idem tener metu quiden gen ſed ab intrinſeco incuſ- Zien, gravi, iculo fragii „ ericulo nau , &c. pr us, ſed potiùs conceptus icitur incuſſus, aliis La ee ut obſervat cum aliis à metuente, “ Croix. eit. n. 651. O igi metus Di⸗ es iterum. Quand Igltur m. Eus Dices i g eputandus eſt injuſtè incuſſus? e reputatur injuſte incuſſus „ cC reputatu ſtam 184 R. imäinterensnon habun di tale quando ſeu poteſtatem intentane cauſam, ſeu p m cuti G. Spor. n. Iö. nalum, ſeu incutiendi met. S P jure metus di- Cæterum , quo jure m QCæterüum , q 18 5 &d dirimat ex tenere videtur, qusd Thomiſte Pus jure naturæ: rohahiliterte⸗ * ali plures, non minùs pr re eecleſia- irimere ſoluùm arum facit nent, dir in tamen Parum facd 4 tico. Ad praxin tamen ippe eſt, ſtico. Ad. certum quippecit, aidel tden tali metu Sene &c. rrinſeco injuſt incuio novum conſen. ſum liberè præſtitum, me- „ Ninp, umnn hellus t⸗ Er ſto Ala metag Entinmatri Won cet care mort Rermmenrun. eur cun i uls conr lnn, Ocuanti Climmti, uetnt edi hmaterg Otind nor amhhibolo Noneſt Pro Tamentum Aunexg eü ulsnonee üik inent Peindern er, ve⸗ D demtin et gien mentienn lanen De imp. diſparis Cultus, &. 16 5 llme ſtnn metum paſſus eſt. Vid. La Croix. 4. -n. irnothig (Quxr. 5tò, an vel qualiter peccet, contem qui cx metu gravi injuſté incuſſo con- tenendt ſentit in matrimonium? iuriſeadn R. Non defuêre ‚qui putarent talem 186 icllonmug Peccare mortaliter; eoquòèd fruſtret tlimens Sacramentum. Verum meliùs reſpon- otiisen Adetur cum diſtinctione dicendo, quèòd Vt Cu ſi talis contraheret animò faciendi tan- tuum, quantum poteſt, ſine intentione NrE conſumandi; vel etiam, ſi contrahendo nhoſet uteretur æquivocatione, ſeu amphibo- neult logia materiali, aut non purè mentali, inſſkehen omnino non peccaret; tum quia talis ton hiun, amphibologia in caſu neceſſitatis gravis nie non eſt prohibita; tum etiam quia talis netd, n nec mentitur, nec irritat propriè Sa- ne en cramentum: quia ratio Sacramenti non oni eſt annexa contractui niſi ſit legitimus; 1u qualis non eſt contractus ex gravi metu uob in, injuſte incuſſo initus: ergo. Si verò oI ſis abſque interno conſenſu fingeret forma- rotitii liter, ſive per mendacium, ſive per æ- , e. quivocationem purè mentalem, pecca- en ret quidem, ſed venialiter ſolum ; quia un mentiretur, quamvis comparti non fa- cCeret gravem injuriam. Kugler, . NHH. 7o2. Carden. Gob. Bonacin. Perez, Spo- udeD rer, & alii plures. D 1 166 conferentia oc ava yr 187 Dictum tamen fuit, non pecccarc, i 7— y, „,znndi, di teekna 8. contrahat ſine animo conſammandi. dl Nazatd enim haberet animum conſummandi, Eet n vel alios actus caſtitati repugnantes ex- H ercendi, ſeu etiam admittendi, procul “ caret graviter pro gravitate . dubio peccaret graviter pro gr⸗ “ materiæ; quia cùm matrimonium ſit re- Crione ipſa nullum, talibus non licet plus, quàm ftre Aen aliis ſolutis. Gobat, 6r. 9. . 256. Ca- innſt ſtrop. Sanchez. s Dices. Conſtat ex propoſitione29. lenngn ab Innocent. XI. damnata, non eſſe li- Orn citum, etiam ex urgenti metu, ſimulare Sacramenti adminiſtrationem; bine Sacerdoti nequidem ex metu mortis e- Prdporn vadendæ licitum eſt, pronuntiare tor- Pr mulam abſolutionis ſuper indiſpoſitum: ergo nec licet ex gravi metu contrahe- . re matrimonium, utpote nullum ac ir- e 18 8 R. negando conſequentiam, & fuo- polſitum, quòd talis ſimulet adminiſtra:- Ili tionem Sacramenti; quia adminiſtra- oe tionem Sacramenti ſimulare, eſt poneré tphller, materiam vel formam, vel utrumque, omiſsé tamé aliquo efſſentialiter requi- . ſito v. g. intentione, aut jurisdictione Zmg in Sacramento pœnitentiæ: atqui con-: Mm tractus meticuloſus ex gravi metu, ut- Arun pote ipſo factô irritus, nec eſt materia- = S nonpeccen Hinmntet. conäummm epognatct nitencl,n er Pro gen rinonuunt licetpogſ⸗ Nropolii 7 late,Nol 6 wetnint tlonen— metumn- tonunbin er incilc wenn am gtim 4 in nii, luimi tirltenii nisi e:rl D ut proles, 4 5¾ * G. miam & regulas fdei Catholicæ educa- De imp. diſparis Cultus, &. 1 67 nec forma Sacramenti: ergo ſive me- fingat ſe ponere, non erit ulla ſimulatio Sacramenti. Alia eſt ratio de formula abſolutionis ficté prolata: quia talis Sa- cerdos vere pronuntiat formulam à Chriſto inſtitutam, & fingit ſe admini- ſtrare Sacramentum pænitentiæ & me- rita Chriſti indigno, utiqueé non ſine gravi injuria in Chriſtum auctorem Sa- cramentorum. Vid. Kugler cit. 2. g. Proponuntur, & breviter reſolvun- tur Caſus practici de impedimento Diſparis cultûs, & vis ſeun T Via Yingo Cathelica nuphßt Titio eretico, ena conditione expreſſa, gquas SZiſciperent ud nor- rentur. Elapsö autem auno & altero aueno, cogebater a ſuo Marito, ut & pro- lem nat am juxta principia hereticoram inſrneret , & inſa inſuper Bereſen amplectenetur 3 qua ratione Titta um JNaa prole clam aufagit, &Gad partes Ca- L 4 tholi- 168 conferentia octavo tholicorum tranſiit: Titius verò aliam duxit axorenn. Quagritur jam 1. an matrimonium Titiæ fuerit validum? 2. an non huig pariter licezt tranſire ad 2da vota, ſonu nubere alteri? 189 R. ad primum. Matrimonium Titiæ fuit validum, ſuppoſitò, quòd non in- tercefſferit aliud impedimentum. Ra. tio conſtat ex dictis n. 179. quia matri- monium Catholicæ cum hæretico, aut viciſſim, nullibi irritatur, ſed ſolum prohibetur ab Eccleſia, velut illicitum, læ educationis prolium, quod in ſimili- bus matrimoniis rarò, immèò rariſſim- abeſt, prout experientia docuit, & pa- ret in hoc ipſo caſu facto, non ficto. Hinc Gobat, Sporer, aliique Doctores communiter monent, ut Parochi hujuſ- cemodi matrimoniis nunquam aſſiſtant, niſi moraliter certè conſtet, abeſſe pe- riculum ſubverſionis. Et prorſus nun- quam, ait Perez de Matr. diſp. 36. Ject. 2. n. G. ſi ſponſi adiiciant pactum, ut malculi naſcituri ſequantur fidem Pa- tris, fæmellæ verò Matris; quia hujuſ- modi pacta ſunt prorſus impia & irrita, utpote contraria juri poſitivo. cap. Ex litteris. de converſj. Infdel. z. Judai. 25. pronter periculum ſubverſionis, & ma- Deinpea tTene obliga Cicbebo, led Pereedlaad Cüpiriwale loym CKholica ! Cllmablty Lüchaleco⸗ Vendamn ad Cert' ad E Laymm fne. ot. Ge. RN Aad Gunmn dele 30l 7.4.leu tIo ad pel llntis d nibilomin Ural acan Mns mat, Irltus 40 2. 1I. itéêmque juri divino, vi cujus Pa- 1tonos Deſimp. diſparis Cultüs, G&c. 169 litunen rentes obligantur proles educare non Gitrim, diabolo, ſed Chriſto, eildémque præ- Gert ae bere media ad ſalutem quà corporalem, eruut i quà ſpiritualem etiam neceſſaria, ideô- ealα que dogmata veræ fidei, qualis eſt ſola täimonumn Catholica. In dubio autem, an peri- , guodm culum abſit, vel juſta ſubſit cauſa permir- Gimentun tendi tale connubium, rem eſſe devol- 17h. glinnr vendam ad ſummum Pontificem, vel n huein certé ad Epifcopum, ſapienter monert atur ſtn Laym. hic. c. I4. 2. 2. H. Jöcunao limi- vtelec Za. v. verkton n R. ad zdum. Titia potuit quidem 190 golilli ſfuum deſerere Maritum; quia ùt infra nmdm . 365. cum P. Keiffenſt. Herincx diſp. Coeite 7:-4. 9. 4. 4. 55. & aliis dicemus, incita- 1,, ti0 ad peccatum, ſeu grave periculum Eonelok ſalutis præbet juſtam divortii cauſam; nihilominus permittendum minimè eſt, 1 nen ut ad zda vota tranſeat; quia, ut diximus, prius matrimonium fuit validum, & le⸗ maritus adhuc vivit: ergo Titia impe- ,, ditur impedimento ligaminis. eee. Nec obſtat, quèòd adjecerit pa- 191 e dum expreſſum de educandis proli- itnn „“ bus in fide Catholica, ideéque videa- bzg tur conſenſiſſe tantùm ſub conditione, nbn, daam Maritus non ſervavit. Non ob- , ſtat, inquam; quia non potuit adiice- „re hanc conditionem ita, ut eſſet ſu- een a. ſpen. 9 . . = 176 Cconferentia ocaven tio ipſa fuiſiet adimpléta z ſecùs enim debuiſſet velle conſummare matrimo- nium priùs, quaàm eſſent veri & ab- ſoluti Conjuges; quod nunquam licet, multò minùs ab Eccleſia permittitur aut Præſumitur. CASS SECIHNDIS. Wmio in perpetnis gqaaſi imnimicitiis 2c iris Vivere canſas antem rixe- ram dicit eſe ſequentes. 1. Dudd Snna, Babuerit animnm nubend,. d Makyimonium fuerit concta a ſuis Parentibus, vomminantihbus ſabi exX- haredationem, &- doenegationem omnis hactenns de‿mpronio Marito ſuo debitum Danqnat, redaltaerit. gZam quaritur 1. quia de valore hujus matrimonit te- nendgam,s 2. quid d‿mpronig e polt val- de aßfick onſielendum!? 192 K. ad rmum. Hoc matrimonium reipſa, & coram Deo nullum eſt. Ka- tio eſt: quia licèt probabile ſit „metum non obfiſtere matrimonii valori, cer- tum tamen, & exploratum habetur ab omhibus, quèòd metus gravis injuſte im. ſpenſiva inatrimonii, quouſque condi- inkuntie Eenumm, Gir Uem merun ll kert: e A M Eenpronia Enontre meinge 8A nubenn er teſes enter til A Dimines Geo⸗aod relcdider Gonlo ſ „ inllatn Uine 4. ihetere Cunubio. Nllmbst 7 R tobaren lde ine tenlt Upeit leonli 4 De imp. diſparis Cultüs, & . 171 inecuſſus, immò & reverenrialis con- iſett zunctus minis, aut malæ tractationi Pa- NEE rentum, dirimat matrimonium: talem berton autem metum paſſa eſt ſempronia, ut Er enddl caſus fert: ergo. Hinc SS hnimgunm R. ad zdum, conſulendum eſſe, ut 1932 nem Sempronia modo poſſibili probet, & reymonſtret Judici Eccleſiaſtico, ſe vi NDUS ſeu metu gravi Parentûm fuiſſe adactam — al nubendum; hoc autem faciet I. Si 1mn ,l per teſtes probare potuerit, ſe antece- A qenter fuille ſæpiùs poteſtatam contra, E wel 2. Si per eoſdem teſtes probaverit, 2. 1 4 ſibi minas fuiſſe intentatas. 3. Etiam Gle ex eo, quòd hactenus debitum nunquam u/ reddiderit, nec pacificè cohabitaverit tur ſponſo ſuo. Ratio autem, cur hæc & isE ſimilia ſint conſulenda Semproniæ, ma- xime à Confeſſario, eſt hæc: tum quia , i Aliaàs in continuo quaſi periculo peccan. α di perſeveraret; tum etiam quia ex tali Ae/E“ connubio exſpectari nequit aliud, niſi AK“ peſlimus tandem eventus. PDices. Quidſi autem Sempronia iH Pprobare non poſſet, ſibi metum injuſte mek, twiſſe incuſſum, proptereâque nec au- lt, diretur à Judice Eccleſiaſticoę eren R. In tali caſu vix aliud remedium 194 f, ſuppeditabitur, quàm, ut vel fugâ ſi- habem bi conſulat, vel per liberum oolen. s uuum 172 Counferentiz otava ſum matrimonium ratificet; quò facto ſubſiſtet matrimonium, ut videbimus inferiùs. z. 202. CASIS TERTIIS. AHus defloravit virginem, honeſtie, immo nobilibus Parentihbus natam; gquod ubi Parens inandiit Lat bomofau- rioſis erat) minitatus eſt mortem quan- zocpus inferendam Cajo,niſt vellet duce- re deſtoratam: aunuit igitur Cajus ut mortis evaderet periculum, Spopondit- gue, ömmo juravit, ſo ducturum deflora- tam. quia tamen eX poſt facto renuit eam dacere z hinc ab Epiſcopo intenta- taâ excommunicationis, &- diutterni Car- eris pana fuit compulſus, ut duceret defteratam. Quaritur jam, quid de Valore hujus matrimonii tenendumg 195 R. Matrimonium fuit validum. Ra- tio eſt: quia metus ab Epiſcopo fuit ju- ſteèe incuſſus: talis autem metus ex cauſa juſta incuſſus non dirimit: ergo &c. Non tamen fuiſſet validum, ſi Cajus ſo- lo metu à Parente incuſſo adactus con- ſenſiſſet in matrimonium; quamvis e- nim Parens defloratæ habuiſlet juſtam Cauſam accuſandi defloratorem coram Judice Eccleſiaſtico, non tamen habuit juſtam cauſam incutiendi metum mor- tis: N np. tie martlmor le ineutlo . Utcorttae de Re rekert Uulert, ler e.2, In wnrtimon inculd in ebndendonn nchet, A ien Geir (uaidi ſhcere⸗ NOnaede Dices. im conle Ueteg ſriz, Wius, Cloriler tione nl 4 ucenck dicztie utimon; Nn ulbetn lsiny in . De imp. diſparis Cultüs, &c. 173 iet; s tis: matrimonium autem ex metu in- It n juſté incufſo contractum, eſt nullum. Auut conſtare debet ex dictis: ergo. RTIII Nec refert, quòd Cajus jurejurando 196 promiſerit, ſe ducturum defloratam: iun, quia ler. c. 2. de eo, qui duxit, non ſo- ntihu matrimonium ex metu gravi inju- 4Mα ſtè incuſſo initum, ſed etiam adjectum éͦnee juramentum annullatur. Caſpenſis, iii“ Sanchez, Averſa, Maſtr. Theol. moral. CGHρ diſp. zo. n. 39. Nec obſtat, inquit La ,/ Croix. n. 666. cap. inter cætera. 22. 4. oend g. quia ibi tantùm dicitur, quòd poſ- un ſit ducere eam, quam ita juravit ducere, in inmm non autem quòd tengatrr. αhh Dices. Defiorator virginis, præſer- tim conſentientis, non tenétur eam mn, Wducere; quia ſcienti & confentienti non eRMK“ fit injuria, neque dolus, juxta Reg. 27. diduan? Zuris in 6. (uin etiam, ſi in VTitam i defloraâſſet, non teneretur niſi ſub con- ensaé ditione, nempe vel ducere, vel dota- t: n re illam: ergo ſi cogatur determinat? ,10 ad ducendam illam ſub pœna excom- se municationis, metus erit injuſtus, & un matrimonium nulluum. KR. Trans, ant. negando conſequen-197 ren an tiamn: quia in quibuſdam locis ſolet ex tumm Lginis in vitæ in poœznam ſtupri mmjungi . 174 Gunferentia octava ut ducat corruptam: ſuppoſita autem tali confuetudine metus erit juſtè incul- fus: & cum aliunde conſtet, judicia- lis ſententiæ tantam eſſe auctoritatem, ut ſemper pro Judice præſumi debeat, donec contra ipſum aliquid legitimé comprobetur, Zext. cap. in præſeèntia. de renunciat. hinc, & in propoſito præ- ſumi debet pro Epiſcopo, & metu juſtè incuſſo, ideôque & pro valore actůs, præſertim poſt contractum jam matri- Kugler z. bb. Corollaria ex dictis inferenda. 198 Olliges 1. Matrimonium à fideli = contractum cum Cathecumeno vel Cathecumena, eſſe invalidum; quia tales adhuc ſunt infideles, ideôque in- habiles ad contrahendum cum fideli. Aliter dicendum foret de matrimonioà fideli contracto cum tali, qui poſt bap- tiſina ſemel ritè ſuſceptum, modò pro- fiteretur judaiſmum, vel paganiſmum; Jquia talis reipſa propter baptiſma ſul- —— ceptum reputatur pro fideli, quantùm ad noſtrum attinet propoſitum. Ita cum „ ing. Conmui Dl Msh ls. 1.Q UConmahit, mins Dum Imn Kil bom. is ſenperh Uum dine ſlemitrino Gins (nl nrrimonus lauen, timt. den Colenr N tlem et Suniterpe en, Ultz l eineude Ils, er r me Deſimy. diſparis Caltüs, G&+. 175 E Communi DD. Laym. tom. 2. tr. 10. nppoſt in Part. z. c. I4. R. 1I. Keeln (I. 2. Quòd, licèt in eo, qui ex me- 199 ltet, i tu contrahit, reperiatur conſenſus vo- uCen luntarius (metus enim non tollit vo- Erlmi lunarium fimpliciter, ut dicitur in tr. ignidtet de act. hum.) quia tamen talis conſen- & ſus ſemper habet admixtum involunta- Amen tale matrimonium, ne ſcilicet ſequatur ore exitus (malus) qui de invitis ſoler Humimm matrimoniis provenire, ut dicitur c . f. IIN um, locum. I4. de SPonſ. & matr. Vid. etiam c. veniens 13. cod. tit. Hinc ſe- quitur & colligitur facilé, eum, qui talem metum gravem injuſte incutit, Tkeren graviter peccare; eoquòd metum paſſo nic, 4 inferat gravem injuriam, ut communi- nüm wer Laténtnr DD. Cttean Dices. Etiam ex matrimonio metu idm juſté incuſſo inito debet timeri malus W" exitus; nec dubitandum, quin cum in- Cun 14 voluntario contrahatur: ergo etiam hoc crit nullum. a K. neg. conſeq. diſparitas eſt, quòd 200 „mo metum juſte incuſſum patiens v. g. de- agmniin florator, ſeu ſtuprator virginis, dede- tiin rit cauſam mets; quare ſibi imputare ,Jin, debet, & facilius ſeſe reſolvere ad por- m N, tanda matrimonii onera. Cumd;maxi- „ I6 conferentia octava monium metu contractum de j jure na⸗ turæ non ſit irritum, nec Eccleſia ta- . libus condeſcendere, & contractum irritare voluerit „conlequens eſt, quèd matrimonium metu juſtè incuſſo ini- tum valeat. Kugl. n. 69gI. Abbas, San- chez & alii apud: Keiffenſt. lib. 4. . I. 201 conſenſum, tale matrimonium ſit ex ip⸗ 202 n. 329. Coll. 3tiè, quod ſi conjux metu a- dactus fateatur, ſe nunquam conſen- ſiſſe, ſed potiùs ex metu gravi ſimulſſe ſo jure naturæ nullum. Ratio eſt: quia matrimonium conſiſtit in contractu le- gitimo: implicat autem contractus ſine conſenſu duorum: ergo. Hinc hujuſ- cemodi conjugibus blus non licet, quum aliis meré ſolutis; cum in rei veritate ſint ſoluti. Ita cum communi iDD. Go⸗ bat, La Croix, Sporer, Z. 24. Dices: At quid, ſi cõnjux admiſerit copulam carnalem, nunquid matrimo- nium cenſebirur Validum: 2 lIùm, & à fortiori ſi admiſerit cum ani- mo non perſeverandi in tali connubio, matrimonium nullatenus convalidabi- tur R. cum diſtinctione. Si enim ad. miſerit illam ex metu tantùm, vel fi- niſtra opinione putans matrimonium fuiſſe validum, vel etiam ex libidine ſo- Nin, ryef tilen ſte un mne En rere eo 1 Areli rlyponu Unetimu et con o, rd Crjaglize rerſober, eihn Phnmn tl con li 6 Wn io uit tali cokd fobarte, non tame 8 Hb ili uud nui 1 um Ge juter gec Pecleſet & contruer guenselh ſts inento 1. Abbag ſt MRs CONiux . 1amn d gtugiim oniumlta Rtoeti inonnmtl conmie Hlnen nonlicetd in teiſe muni m, nid nn u nattün Xlibine momio valido. 1 .ð De imp. diſparis Cultüs, &ͦ. T7ν. tur per talem copulam. Si autem ceſ- ſante jam metu admiſiſſet copulam af- fectu verè conjugali, matrimonium e- rit, & præſumetur validum; tum quia (àt ſupponitur) metus jam ceſſavit ; tuùm etiam quia ad valorem matrimonii ſufficit, conſenſum exprimi verbis, vel ſigno, vel etiam facto; quale eſt actus 1 conjugalis: ergo &c. Vid. DD. cit. Spo- rer, Gob. tr. 9. z. 26 1. Ubi etiam n. 202. mox ſubjungit: & verò, quando aliqua puella annum unum cum dimidio vixit quietè marito, eſt tam firma præſump- tio juris & de jure, quòd affectu mari- tali cohabitârit, ut etiamſi poſſit clare- probare, ſe ex metu injuſto contraxiſ- ſe, non tamen admittantur ejus probati- ones. Habetur expreſſa deciſio in cap. ad id, quod. 21. de Pponſal. & matr. Ita Gobat. cit. . CONFERENTIA De Impedimento Ligaminis, & publicæ Honeſtatis. SHMM ARIIIM. 203. Ligamen eſt vinoulum ortun ex matri- ℳ 204. Ur in tali conjugio coacto, cohabitans „» 171 S8 conferentia nona 204. Ut ad adas Nuptias tranſire licent, requin ritur de morte piéëoτ†+ Conjugis ce itudh mora- lis in ſoro eatern. 206. In joro interno ſußkcit robabilima r ſumptio. 206. Reſpondetur cuidanm obectioni. 207. Undenam moralis certitudo de morte e. Jummi poſſit, vel debeat9 208. Impedinmen!ame pabiics honeſlatis eli pio. pinguitas Penfonurm, orta &J ſponſalibus. 209. Oritur tam ex ſponſalibux de futuro, 21d Ade praſenti Jeue Matrimonio rato. 210. Exſponläalibus de aturo validis tantum : ritur, & deſacto zltrà primum gradum ſe non ekrtendet: ex mzatrimonio aul em rato, ée tiam invalido, uſque ad ꝗtam gradunmz ſe eæten- dit, modò non fuerit invalidum eα defelle eo con · ſen its. 214. Reolsitur. Cäaſus I. de Dar vche ,gui minut, quàm oportebat, cautè procedens, copgisvene⸗ uworenz cum alio. 212. Tules tamen Conjuges non ſuerunt Ratim Jeparandi. 213. Si kalis Mualier naala fide nupſit, & adtat rationabiliter dubitet, an non vivat prior Ma.- ritus, non licét ei petere debitum cc. 214. Reocvitur Caſus II. de quddam jur ene, Jui poſt obitum ſuæ ſponſæ voluet ducere bnjus ſoro- renz, & non poznit. 2¹5. Tocui⸗ tamen cun diſpenlatione impetran- da. 216. Relolvitur Calas III. de Puella, qua con- tra ſuum votunz Caltitatis:, illicité cuidam promiſerat Matrimonium, Poſtea auten ns 7 Scjusſälen, Filio. Nimſedi, n bulſmi lMmnem del 10 Lulm caut titnbelurore ien 1 i run iſt ed dhi bieſier Zenn Adbue di onni? Mnl. Irnſchi 222 lyi eu Vtbu, geit ii utniiit murfikt def ſarie ng. rmn inde ruſſa⸗ ulſiror vim irli 194, Ber , ineuzez, umtänn (lreng Uivnn Mons De impeimento Ligamiinis, G&c. 179 nßre Mrect 217. Conteſſarius zali E. ioie maszits int erdiait Gitcernitucnn probahil inn, jellioni kitud, de ini e Honelttir 16, zonſlh u defutan, in tA. Oulidi, inid rimun gl nin utent:O , ulun 64 guher tlh⸗ ocho,9 relept A in ſenmn N h munutftt möt. . DNenn MN lrrr,M iurint S 6 , AdN — 7 7 11, betitionenr debité. 218. Lusm cauts ſit Far ebobroe baendume onn viro vel uvore, gqua vult * trankre ad aaas Na- ptias. 219. Qui runz dubio de zzorte prioris conjugis trankit ad alia vota, peccat graviten. 220. Quia Ii en poſtta &t reſciat, priorem Conji. genz adhut Pnννaur* Pujus 2di wmatri- monii? . 221. Sponſalia de futuzo, unde, vel quamdo nulla? 222. Leui contraait ſponſalia conditionaza oecum PBertha, deinde non exſpedtato eventu conditio. Mis contranis abhölnta cum ipſius ſörore, non ineurrit ber hoc impedinientum Puölice hone- ſtatis. 223. Si ecum Bertpa tecit ſponſalia 2ſolheta, de⸗ inde rurſas abſoluta, etiam de præſenti, cun iplins ſorore, hæo zda nons Pravelat nec habent viminvalidandi priora. . 224. Ea Matrimonio rato . gaando boc inape- dimentkune non conſurgar! 9. .. Præml ittuntur, & breviter reſol- vuntur quæſita , ſcitu neceſſaria ad reſolvendos Caſus de impedimento Ligaminis, & publicæ Ho- neſtatis. Ileres primè „quid intelligatur per impedimentum ligaminis? 2 R. Intelligitur vinculum matrimo- 203 nii, ſeu obſtaculum, ortum ex matri- Mz tri⸗ 180 Conferentia nona Ninra, trimonio conſummato, vel etiam rato tennfro tantàm, vi cujus Conjux impeditur, Ghe ut ne quidem validèe poſſit contrahere Einirene cum alio vel alia, quamdiu vivit prior dumcon Conjux. Inſuper polygamiam, ſeu e- k cnee tiam polyviriam, tam jure divino, Ennerl quàm etiam humano prohibitam eſſe, AMrugti, ita, ut nec uni Marito plures uxores, Mhan ke nec uni uxori plures maritos ſimul ha- Emn gen bere liceat, pluribus rationibus oſten- migmett dunt egregiè Clericat. deciſ. 29. A. . Ultic,8 3. item Kugler, z. 1255. Unde Con- an cent cil. Trid. &”. 241. de Reform. matr. Cun. Ine me 2. decidit: & quis dixerit, licere Chri- monlse ſtianis plures ſimul habere axores, Oι W cdntr hoc nulla lege eſe prohibitum, Anathe- ohillt ma ſit. à fortiori uni uxori eſſe prohibi- lello:y tum, etiam ex ipſo jure naturæ, habe- u. cert re ſimul plures viros, cum IIIſ. Krimer, e,qund König, & aliis pluribus, probat idem Urlrörat Kugler n. 1533. eé́ præſertim, quòd bgumri ex congreſſu cum pluribus, mulier fiaat ihm inhabilis ad generandum, ùt experien- unor, tia docet in meretricibus, ideéôquepo- mn lyviria repugnet fini matrimonii. mle Quær. 2dò, qualis certitudo de tig, i morte prioris requiratur ad hoc, ut behüik conjux ad ſecundas nuptias tranſire Slvett Poſlit)/ . . 204 R. Requiritur certitudo moralis, ſal- nen . tem , nn jur inpein Ollr conmt EdiuviVit gamin,ſ n jure A rohibitum pluresun aritos I tioniblste Seriin hie rn Mit rt,luenl Gere uumn riekeyn⸗ eniut n MN. ,rett, Clenin f us,l ir ee⸗ De impedimento Ligaminis, &. 191 tem in foro externo. Ratio eſt: quia ap. in præſèntia. de ſponſal. & matr. ſtatuitur, ne mulieres permittantur ad aliorum conſortium canonicè convola- re, donec certum nuntium recipiant de morte virorum. item c. Dominus. de adis nuptiis decernitur, ut nullus am- pliùs ad ſecundas nuptias migrare præ- ſumat, quoad conſtet, quòd ab hac vita migraverit uxor ejus: atqui certum nuntum, & ly quoad conſtet & c. indi- cant certitudinem moralem: ergo. Tunc autem cenſetur haberi certitudo moralis de morte, quando ita creditur, ut contrarium nullé modo videatur probabile, ait Gobat tr. 9. z. 293. cum Leſſio: vel, ut ait Engel. de ſponſ. duor. v. Sj. certitudo moralis habetur de mor- te, quando arbitriò Jjudicis, & pruden- tis viri, rationabiliter credi poteſt obiiſ- ſe, quamvis abſolutè poſſet ſubeſſe falsũ. Dictum tamen eſt, requiri certitudi- nem moralem ſaltem in foro externo; nam pro foro interno, ut vir vel mulier licité tranſeat ad zdas nup- tias, ſufficere veroſimilem, & pro- babiliſſima præſumptionem, tenent poſt Sylveſt. Koſell. S. Anton. Sporer. & Laym. lIib. F. tr. 1o. Ppart. 3.c. 3. n. I. ſin. Quin etiam Kugler, quamvis nobiſ- M 3 cum 20 5 I82 2 = Conferentin nonn: mo⸗ cütn teheat, requiri Kertiructine⸗ jn ca- ralem ſaltem regulariter 3 valdè pro- ſu, ubi talis haberi nequit, vValde t ſu, ubi tal iis puribus exiſtimat, ſatis eſſe, quòd habeatun 1 probabilitss bilitas, & Praæumptio, ve ta, ad hoc, major de morte, quaàm permittere t Judex eceleſiaſticus po RK ue pro- tranlütun ad 2das nuhtiaè , er elilatn. Daré hititur tum XK c Tatione: quia baten 1. tum etiam hac ratione an c. etun en ⸗ plena cer- in rebus humanis, in qu- tiam in ipſis titudo haberi non poteſt AKtituendas 20- udicibus a prudehrer inſtituendin tiones, ufficit judicinm broberi ali- mum, aut faltem Prchadi⸗ t non om- fua, quam de opphliro 21 agit tem?- Hino certum; quia talis tlir etaap. cit. rè, nec imprudenter. Et “ & ut ok- eutarun e de intelligi poſ- TLet &‿α. tamen commodè tieudo mo- Aunt &e debent ſic, quòd cer cntus regu- ralis de morte alterius requllse clo Ra- Talt & quahdo plena certitude n lariter, non ancem in omni caſu, beri poteſt, non UEE . Vid. Kugler 212 4. 32 ITSAX. torum . .W . F— R . 1 dicas: in materia Saora nentorben non eſt licitum uti opinione pr . Nipe, In enmne Teinhocc. Aundn dunt li, ma Mi;, ne Eeilllonul! Dtierionun Weaun dl Unane memcrum,. Ultr huberi etaberirn Ciſiphott kudo wor Hinc etnnr Peenitente (retedi ſeln haben etitudline Dlrenge unbbhbe blen C Vranend kendn Ne tlonbn guod u 1 llnan⸗ UArenitur 1 i01r a ex TOP relicta tutiore „ ut conſt P ma, Nrin der ps Deimpedimento Ligaminis, &c. 183 Citucdinenn Ima , damnata ab Innocent. XI. jam tmenm Vero in hoc caſu licitum eſſe tranſitum it, Taler ad zdas nuptias, eſt opinio ſolum pro- ibrsetlin babilis, ſimulque eſt tutius abſtinere à umd nuptiis, ne Sacramentum exponatur Fel mokm. periculo nullitatis, & conjux periculo olſiteinn K. cum diſtinct. non eſt licitum uti 206 6; , Opinione probabili in materia Sacra- A mentorum, quando pro uſu Sacramenti cIiE tuta haberi poteſt, ov. quando non po⸗- teſt haberi tuta, prout fit in noſtro caſu, . Prkhe ubi ſuppéitur, quòd nequeat haberi cer- olinens titudo moralis de morte conjugis, neg. n Norti Hinc etiam Confeſſarius licitè abſolvit ImeRG PEUtentem, dquem probabiliter judi- bPüil e Cat eſſe diſpoſitum, ubi non poteſt majo- l, rem habere circa ipfius diſpoſitionem 8 ertitudinem, quamvis illicite ageret M abſolvendo ubi omnimodam certitu- nn g, dinem habere poſſet. Unde propter in- * vincibilem ignorantiam de morte prio- Celin ris, Conjux contrahendo non exponit “ Sacramentum periculo formali irreve- ceie rentiæ, nec ſe periculo formali fornica- na dA . 1131 lali n tionum, ſed tantùm periculo materiali; quod utique licitum eſt ob cauſam gra- viſſimam, & valdè urgentem: qualis hic enee invenitur, ne ſcilicet talis conjux coga- e, tur in perpetuum abſtinere à coniugio, cx DN orte eN M 4 torte 184 Conferer tia nona fortè non ſine periculo incontinentiæ; vel aliorü damnor. Gormaz. desacram.- n. 323. Carden. IIIſ. tr. 1. diſp. 1. n. 77. Quxær. 3tio, unde moralis certitudo de morte prioris conjugis defumi poſſit, aut debeat? . 207 R. Poteſt deſumi ex ſequentibus capiti- bus. I. Si Parochus, v elkector Parochiæ authenticè atteſtetur, eum obiiſſe; vel2. ſi vir omni exceptione major idemte- ſtetur; vel 3. ſi alius vir bonæ ſidei, præſertim teſtis de viſu cum juramento deponat, priorem conjugem obüiſte; vel denique Atò. Si ſit fama communis, ræſertim juncta cum aliis conjecturis indiciis v. gr. quòd periculosèé decu- buerit: vel prælium ingreſſus interieri &c. item ytò. Si famæ communi acce- dat unus teſtis de viſu. Non tamen ſufficeret ad faciendam certitudinem moralem quicunque teſtis, etiam de Vi- ſu aſſeverans; nec teſtimonium pluri- um ex ſolo auditu; multè minus ſola, quantumvis diuturna alterius conjugis abſentia; quia hæc & ſimilia in re tanti momenti non videntur facere tantam ertitudinem, ut de oppoſito rationabi- liter dubitari nequeat, vel ctiam firmi- ter credi poſſit obiiſſe. Vid. Spor. z. 1. Gobat. tr. 9. AJ. n. 310. La Croix.n. 67. 13 pet, Prnd Pe hon WININ TIun,Otti nl batot te, lunpte Menheri lite Plb Cemtur al Lehonek Uchomtion Dockelia onkn cillin Ceterdl boeime Uturali lm, ulienti, 10 oe dunch De impedimentoLigaminis, &c. 18 5 nebtrinen Quær. 4t0, quid fit impedimenrum mudhm publicæ honeſtatis, & quo jure diri- 1.Hher mat matrimoniuu Felis enrn K. Eſt quædam propinquitas perſo- 208 8deümdd narum, orta ex ſponſalibus, vel matri- monio rato tantuùm, inter ſponſum ex u- genthuce na parte, & conſanguineas ſponſæ ex ecorbue altera parte, ac viciffim. Appellatur . Obiideft autem hoc impedimentum communiter mngſor in juſtitia publicæ honeſtatis, eoquèd vi- rbot deatur juſtum & æquum, atque publi- unſum (a honeſtati conſentaneum, ut propter en oô inchoationem matrimonii, quæ fit per nncon ſponſalia, impediretur matrimonium is Clſt k ſponſi cum conſanguineis ſponſæ, ac vi- ele ciſſim ſponſæ cum conſanguineis ſponſi. ellen Cæterùm communiſſimè fatemur DD. fefunn hoc impedimentum non dirimere jure cnnn naturali, nec divino, ſed eccleſiaſtico MH Tolum, ut habetur c. Zuvenis. 3, c. ald ceriil⸗ 1, üin 4 audientiam. g. de ſponſal. & matr. & 1 alibi ſæpius. Ex quo patet, infideles roe héc impedimento non affici; fideles ve- e r poſſe diſpenſari à ſummo Pontifice. ers „Sanch. Pirhing, Schmalzg.l.4. tit. 1I. n. 96. Gnhn Quær. tò, ex quibus ſponſalibus hocimpedimentum oriatur? ſto dc R. Oritur tam ex ſponſalibus propriè 209 crc, talibus ſeu de futuro, quàm ex ſponſali- N bus improprie dictis de præſenti, ſeu ex Ce, M 5 ma- 186 C(Cunkferentia noug matrimonio rato. Ex ſponſalibus de futuro quod oriatur, patet ex juribus num. praced. allatis. Quòd autem pa- riter oriatur ex ſponſalibus de præſen- ti (quamvis clarus textus juris de hoc non habeatur) tamen haud obſcurè de- dqucitur ex Cau. ſiquis deſponſaverit. 13. item Can. ſe quis uxorem. I4. C. 27. 4. 2. Accedit ratio: quia ex matrimonio ra- to oritur major conjunctio, quàm ex ſponſalibus: ergo ſi jura reputent eſſe inhoneſtum, ut ſponſus ducat conſan- guineam ſponſæ, proptereaque ſtatue- rint impedimentum dirimens inter eos, àa fortiori præſumendum eſt, repugna- re honeſtati publicæ, ut ſponſus (vel viciſſim ſponſa) poſt matrimonium jam contractum ducat conſanguineam uxo- ris ſuæ. Sanch. Aib. z. diſp. Zo. n. I. Fag- nanus. o. ad audientiaiz. h. t. Reiff. lil. g. Eit. g. Z. TI. Quær. étòô, quoufque ſe extendat impedimentum publicæ honeſtatis? 210 K. Olim jure antiquo ex quibusvis ſponſalibus, tam de præſenti, quàm e- tiam de futuro, licèt invalidis (dumo- do non fuiſſent invalida ex defectu con- ſensus) oriebatur hoc impedimentum, & ſe extendebat uſque ad quartum gra- dum, ut videre eſt. c. un. de ſponſ’. & malt. N prt⸗ . 6 4 l Ne ſos bonlelia nonci 5 Ant ſuntuet Er giuhu alllfun leltut; N lſun un Gy ſ. Hee tan lonek urdto) Matrimor Claravit! to, Ubeturi ulſit . Ueriamn 7 Ucencan II Crir IINRdun tenciaue Ne Ee tendit KAlſan 1 ℳ De impedimento Ligaminis, E&. 1897 Hooklinze matr. ing. Attamen jure novo Con- rer Aimk cil. Trid. jus illud antiquum, quantùm uodutem ad ſponſalia de futuro relaxatum eſt. Dusdeti Verba Concilii. &ö. 24. de reform. matr. b iuneh c. 3. Sunt ſequentia: jaſtitiæ puhlicæ ud obu honeſt atis impegimentum, ubi ſponſalia ullanmni quacunque ratione inaalida erlenk, Saur 14 &ta Inodus prorſus tollit ubi autem mtrimmn valida fuerint, primum gradum non erx- kio, dun cedant; quoniam in alterioribus Sred- reheni bus jam non potſt hujufmodi probibitio ducxem abſöue Aiſpendio obſervari. J eigekn æc tamen Hmitatio juris antiqui denttd ſolum eſt intelligenda de ſponſalibus de ct,en fuüturo, non autem de Ppræſenti, ſeu de Ponlsl matrimonio rato; nam ita expreſsè de- Tönontunx claravit Pius V. in decreto 1 56§. ema- migemm nato, quod incipit ad Romanum, & 1 „„ habetur in Bullario Cherubini. zom. 2. rN conſtit. 62. dicti Pontificis, poteſtque . videri apud Reiffenſt. i. Z. 14. Quare l dicendum, hoc impedimentum etiam- 1 c num oriri ex omni matrimonio rato, none. Al . . . . d — — Cin etiam invalido, dummodè non fuerit 7 invalidum ex defeétu conſensüs, ex- l , eH dsC tendique uſque ad 4tum gradum in clu- jeſela ſivèe: C contra ex ſponſalibus de rure diwenmn extendit ſe ſolùm ad primum gradum; B ete OH & ſi ſponſalia fuerint invalida, quacun- , („½ que demum de cauſa, nullum inde ori- “ tur Proponuntur, & breviter reſolvun. »„ 211I 188 Cconferentia nona tur impedimentum. Ita cum commu. ni Spor. Filliuc. tr. 1o. part. 2. c. 6. 2. 22. Herincx de Matr. diſp. 6. MD tur Caſus practici de impedimento liga- minis, &publicæ honeſtatis. CASIIS PRIMIIS. Tin ,cum Ppacificb ſaxæ uxori coba- bitare non pot uiſſet, maluit caſtra Nequi, quapropter clam abiit, uxore Ti- tia domi relibta. Contigit autem, ut elapfo uno alterozd anno quidam teſta- retur, ſe vidiſſe Titium Periculosé de- cumbentem, nec dubitare »quin ſit mor- nus alius inſuper teſtahatur, ſe ex ore nſäam militis reancis à caſtris au- diiſe, quod obierit ; quibus teſtilus anaitis, LParochus Titiam copulavit cum alio. Queritur jam r. an D. Parochus bene ſecerit? z. an dicti Conjuges fue- rint ſéparandit, as verd botuerit iphs permitti, ut in ſuo conjugio pertfévera- renkt 2 S è R. ad primum. D. Parochus non bene fecit, aſſiſtendo ſecundo matrimo- nio. Ratio eſt: quia cùm cauſa matri- monii ſit una ex graviſſimis, oportet om- D peli⸗ Ornino, ur Tltorzbllire te beberet Eelut ad ſuun eankbecleſin Ehuit ratiot l, in n inninien ekamn, ur Conectertu Unr orer ien Bern un, Re N d. N id (Cconnubi ChIn can Apolſ⸗ nimoninn o Valor anügest lun vel Uralicue ltcelet oecaſi d n vel Ai (N leer De impedimento Ligaminis, &c. 189 aamem omnino, ut quotiescunque Parochus MwIteE rationabiliter dubitat, aut certè dubi- 65,6.g tare deberet de impedimento, rem de- ferat ad ſuum Ordinarium velut Judi- ceum Eccleſiaſticum: potuit autem, & ſterrehn debuit rationabiliter dubitare in noſtro belinemm caſu, an non obeſſet impedimentum oneln?, ligaminis: neque mulieribus eſt permit- ININS tendum, ut ad 2das nuptias tranſeant, donec certum nuntium, id eſt (ut Go- Aa bat, Sporer, & alii exponunt) einen ge⸗ naluté wiſen Bericht recipiant de obitu viro- it, s rum, ut ex dictis n. 204. conſtat: er- it autef go &C. iln KR. ad zdum. Non fuerunt ſeparan- 212 eriußi di, ſed permittendi potiùs, ut in ſuo „Nοοα Cconnubio perſeverent. Ratio eſt: quia tur=α cum cauſa matrimonii ſit favorabilis, ℳ ex pôſt facto, ſeu pòſt contractum ma- Gihur trimonium ſemper præſumendum eſt Aplni Pro valore matrimonii, præſertim cùm . Conjuges ſine ſcandalo, detrimento pro- lium, vel aliis abſurdis vix, aut raro ſe- A parari queant; quod vel maximè tenen- 19, dum, caſu quo matrimonium bona fide fuit celebratum, ut nos ſupponimus in rochi! hoc caſu. Hinc. cap. Dominus. de ſè- Nomm cund. nupt. expreſsé ſtatuitur, ut ſi aliquis u“ vel aliqua hactenus id non obſervaverit 6, ℳ (ad ſecundas nuptias migrando) & de 21 19090 Conte rentin nona morte Prioris, onjugis adhut . eiſi. met dubitandum, i qui ipſi naßſit (bo⸗ na fide ſcilicet) debit um non deneget po- ſtulanti. Vid. Gobat. Thl. exper. tr. g. n. 306. item in Cipeo Clem. Iud. . 1T9 5. La Croix 4. z. 373 Dices. Sed quid, ſi mulier mala ſde contraxit, utpote dubitans, vel etiam credens, qud maritus prior adhuc vi- vat, & modò poſt omnem inquiſitionem moraliter poffibilem, non poteſt depre- hendere, ſitnè adhuc in vivis vel non? poteſtnè in hoc caſu non tantùm redde- re, ſed etiam petere debitum? n. cum diſtinctione. Si enim me ram dubitet, an Maritus non ſit mortuus, proptereâque valeat ſe cundum hoc ma- trimonium, nullatenus licebit ei petere debitum; ; quia poſſeſſio mala fide cœpta nullum tribuit) jus in dubio; qua- re huic nihil ſuffragatur T itulus poſſeſ- eſt) reddere teneatur alteri conjugi, qui bona fide contraxit, proptereâquema- net in poſſeſſione legitima matrimo- nii, & juris aquiſiti in corpus uxoris; quo jure privari nec poteſt, nec debet in dubio, ut notat neher. lib. 2. ARiſp. 44. n. 2. Herincx diſp. . q. 6. n. 31. & alii ommuniter. Sin utem ſuppo- na- Ninvaix unn ton erettlones iuliltercrec Einpellmen bfam kuerit Kolndascon tllete d lem lccbi ) Derer, n. F. 10, Uüiles et, elrexe e Iunrin nedd N Renm de Aebinl,e Patur de te action 045 ſionis: quamvis (ut proxime dictum M ey non r jen ltaft infit ſegu fanit angen ſinli & itt, i *D 2t. iiinegel nin gelthi Gl eer, Nuliermit , Ne dl rior abhuen inguiſtin iris velt Antumm red irummt di enin OntNONRE dumboes ſelio nlt 1 ubiolr linſet Nind l: tereigle⸗/ 4 1 De impedimento Ligaminis, &c. 19 1 natur, non merùm dubitare, ſed habere verè rationes probabiles, ita, ut ratio- nabiliter credere liceat, nullum ſubeſ- ſe impedimentum, eoquòd v. g. mari- tus jam fuerit mortuus eo tempore, quê ſecundas contraxit nuptias, non ſolum reddere, ſed etiam debitum petere eidem licebit. Sanchez. Lib. 2. diſp. 42. n. 9. Perez, Dicaſtillo, Gobat. Expe- rim. Wr. 106. n. 642. Sporer. Z. 472. & alii plures. Ratio eſt: quia non appa- ret, cur ex opinione ſpeculativa de va- lore matrimonii, & nullitate impedi- menti, nequeat inferre probabilem pra- Gicam de licita redditione & petitione debiti, eò præſertim, quèd hic non agatur de valore, ſed de ſola honeſta- te adctionis. C, ASUS SECIIN DUIS. — ſtam puellam Semproniam, quaæ ta- men non multo poſt diutina infermitate correpta fuit: ſponſiss verò, cum agrotan- tem frequentius Viſitäſſet, cæpit nonni- hil familiarius agere cum ſorore, ut tandem hanc impragnaverit: & quia Ronſa Sempronia Sem, IJuuam jamjam obiit, hinc ad tegendum ſeelus, & e*i- tandam ſimul infamiam, quarit Sem.- VPro- 214 192 (cvnferentia nona pronius, an non; ſponſæ ſux defanct a? ²R. Non poteſt illam ducere ſine di- tractum, perpetuòè manet, ita, ur nec per mortem alterius, nec per mutuam ſponſalium diſſolutionem tol- latur: ita enim authenticè declaravit Congregatio Cardinalium 16 55. 6. JRa- lii, approbante Alexandro VII. Decla- rationem hanc authenticam in terminis referunt Fagnanus e. ad audientiam. de Jponſ. &w matr. n. 2 9. Spor. . 57. item Cle- ric. deciſ. 30.n. 9. Reiffenſt. abi ſupra n.Iz. & alii plures. Deinde nec ex jure, nee ex ratione oſtendi poteſt, hoc impedi- mentum tolli per mortem, vel mutu- am ſponſalium diſſolutionem; præſer- tim cùm facta etiam diſſolutione ratio motiva, ob quam hoc impedimentum introductum eſt, ſemper perſeveret, nempe honeflasnarurdlis. 2157 Didétum tamen eſt, quèd non poſſit ducere ſororem ſponſæ ſine diſpenlatio- ne &c. Notat enim Clericatus cit. . 241. Papam non rarò diſpenſare ſuper hoc impedimento, & quidem faciliùs ‚ſi Pproveniat ex ſponſalibus, quàm ſi ex matrimonio rato. Quare cuùm fo- ror poſſet ducere ſororem ſpenſatione. Ratio eſt; quia impedi. mentum publicæ honeſtatis ſemel con- iſpra, I0r horlr i⸗ onmino H lentione Unten, ve n ucle; in ſden. Elkt, W in — udun inter onlus non Menturn ſ Pekn ient hincedtl (N a, Matrimmun, un o Menur, immin, euo e Edalereh 2 giCin eutin 118 Klic u Fltar licun mn Aurere / ducere i 1. goin in ſtarsſemee anet, in rlus, hel Colutionen! ntiee Eelr m 16904 ro VII. DN n in tern 9udleuins , 57 ten. iſirit ee un ,voe im em, Nel ſoluriore 1 mpebines 1 Hethi 9 non icts reſhen De impedimento Ligaminis, Gc. 193 ror ſponſæ jam ſupponatur imprægna- ta, omnino congruum videtur, ut oruc procuret, vel procurari faciat iſpenſationem; tum ob conſervandum honorem, vel etiam reparandum dam- num puellæ; tum etiam ad legitiman- dam prolem. Neceſffum tamen non erit, ut in ſupplica exprimatur copu- la quæ interceflit; quia per hanc Sem- pronius non contraxit novum impedi- mentum affinitatis cum ſorore, ſeu puella imprægnata, ſed tantum cum hujus conſanguineis. CASIS TERTIIIS. CAe pepetuæ caſtitatis voto obſtri- a, oontra ſunm voöotum promiſitk matrimonium Cajor verum hunt ipſam paulo poſt exoſarepudiavit ob ſeniam, S& abiens cum Filio Cati contraxit ma- 7 SS”õ .„ / „ h/ Co 2 . . 4 trimoninm ; quod uht Confeſſariuz in⸗ audiit, juſſit eam deinceps abſtinere 2 petendo debito. Jam quæritur I. quid de valore hujus matrimonit tenendum? 2. an Confeſſarius bene feterit prohiben- do petitionem debiti? K. 1I. Matrimonium Caje, quam- vis illicitum, utpote contra votum ſeu vitutem Religionis celebratum; validum tamen eſt. Ratio eſt: quia càùm 216 217 R. ad zdum. 1949 conferentia nona ſj enſglia cum Cajo inita fucrint null P nim de objecto illicito, ſe runt enim de objecto illicito, ſeu ”äl te voto caſti- repugnante voro caſti. de matrimonio re eſt imnden tatis) n ex ipfis ortum eſt impe. tatis) nullum e- omeliants. nn dgi eitatis, ut di imentum publicæ honeſtatis, ut i imen “ ergo matrimonium R to comſcientiæ laltem, & coram De⸗ ſt validum. In foro tamen exte no; fnon conſtet de voto emiſſo, ee oce bari æſumeretur pro val . Pori r n nullirate matri- ſponliali riorum, & nullitate matr ſponſalium priorun ”c monii entis, üt poſt Sanchez, monii ſubſequ . Oerieatuz notat Cleri L t. Averſ. & alios n lericatus ete 17. 5 quia Eccleſia non judicadde 0 ccultis, ſed de iis dumtaxat, dug Kuib ⸗ „vel in foro fori geſta ſunt. 1— “ Gonfeſſarius inte dicendo petitionem debiti pen keeie⸗ ſi ob orumn inrerdirir uia vord e rictis non licet petere, i Hri Non autem feciſſet bens intir dicendo Rrobrerimpcdimentumchulhli nullitatem matrimo- cæ honeſtatis, & M nii inde oriundam; dum in ro Lon cientiæ (in quoò Conteſſarius tenetur ſcientiæ (in quoô teniut pœnitenti adhibere fidem) priora ſpo tem de futuro nullis, nullum contrahi- tur impedimentum: ergo &c. Nimelix (oolari Ulgeser lbltuns Uionil, u 4 Mhn per⸗ renusſtane lümnrrinor Orcinrinn; kopreter⸗ Un grawichr Ue animard ndar Wd Verids, & teri dedi Mnimarunn lvi cen Ee. C ilere pon Md Doct⸗ eheik U ei ugrd Gbmm ſalia fuerunt nulla: ex ſponſalibus au- bodin toe Ctedentn Unprobe⸗ nsH De rimyedinen Ligaminir e. 19 infe. 8. III. o Ulicio t. H Corollaria ex dictis inferenda. Nrtum et in Olliges ex diéctis I. Quòdſi i Perſona 218 eſttis,int dubitans de ligamine prioris ma- tinonumm trimonii, an ſit ſolutum? veniat ad Pa- & cm rochum, petens copulari cum alio, nul- tamen eim latenus ſit audienda, nec aſſi ſtendum ta- nifo,e li matrimonio, niſi re prius delata ad tur ro Ordinarium, & diligenter diſcuſſa. Ra- nullaem tio patet ex dictis: quia hoc eſt negoti- nter um graviſſimi momenti, ex quo Pen- otuGe det animarum ſalus: quanta enim ori- entur mala, ſi prior maritus fortè re- dgul verſus, deprehenderit ſuam uxorem al- aſin reri dediſſe fidem? quanta pericula Elris“ animarum? 2 quanta in populo ſcandala? iitenn atqui certum eſt, id jam ſæpiùs conti- giſſe. Qaſus mirabiles (ſi curioſus es) anon le nn⸗ 6 1 videre potes in P. Gobat jam ſæpiùs eit. . kei, tr. 9. 4. n. 32 5. Qua de cauſa idem exi- “ mius Doctor bene monet z. 334. non menmmn eſle facilè ſtandum teſtimonio nudo u- ten ins nius, etiam occulati teſtis, niſi alia ad- i W jungantur adminicula, & Conjecturæ de ink obitu prioris conj jugis: . immè & teſti- na lte, bus in hoe puncto non eſſe nimis facilè ni 7 credendum ait; conſtat erenim, quòd umn improba & cœca venus multas non ra- AN. 10 excogitaverit fallacias. Hinc Con- N 2 feſ- 29* cvnferentia? nona feſſarii, & Parochi minus quaàm oportet, cautè procedentes in hoc puncto, de fa- cili poſſunt ſemetipſos proſtituere, & exponere periculo cenſurarum. 219 Collig. 2. Conjugem, qui cum du- bio de morte prioris tranſit ad ſecunda vota, peccare moraliter; tum quia ſe exponit periculo inferendi alteri inju- riam gravem, itémque periculo forni- candi, , & tandem Sacramentum peri- culo nullitatis. Nihilominus, ſi con- jux prior vità jam ceſſerit, & ſuperſtes latcadit ſe obligar e, ſeu contrahere cum alio quantùm potuit, Valebit matrimo- nium; quia potuit ſe obligare, &, ut ſupponitur, voluit, ſi, & in quantum potuit: ergo &c. Barbohß,⸗ in c. Dominus. Sporer, & alii plures. Dices. At quid, ſi tales relciant, „ priorem conjugem adhuc vixiſſe, tem- ore, quò⅛ matrimonium Gecundum ce- ſebratum fuit, & poſtea primum c obiiſ⸗ . ZJur. in 6. non frmatur tractu temporis, quod de jure ab initio non ſubſeſtit. Con- gruum tamen erit, ut ob ſcandala: evi- tanda, & proles, 14 quas ſuſceperint, melius educandas de novo contrahant. hbo⸗ . ſe Hoc ſe ecundum: matrimonium ma- nebit invalidum; quia juxta Reg. 15. Mimnt, Sre. 1.5 Cönmuniter fetrione 20ln matr! en ſr cel ebrercit Ule lde Cller! Une⸗ Tünn zutem ſenriaber l. ti ler honeh e EKurdt etſttse CAitati⸗ ünti honlilin t, 2, iig er nendotn Nl N.eWn Colntenc ſac ℳ un en deſuncto Mrokitter, furarun. m, quin ranſt Aher Z er; tun gl endi alteli periclh 1 ramentum nim,S , ſe ntrahett, lebit mart Nigee 4 Kin guun bin⸗ .M tals tel⸗ e Ne, Prümmn rimonui N,, 1 Andli ſleche. De impedimento Ligaminis, &. 1 99 Sporer. z. 53. La Croix n. 678. & alii communiter. Neque opus erit ulla diſpenſatione Pontificia, daté, quèòd 2dum matrimonium bona fide unius ſaltem ſit celebratum, prout facilè col- ligetur ex dictis: ſin autem mala utriuſ- que fide ſupponatur celebratum, diffi- culter impetrabitur diſpenſatio. Ut- rum autem in tali caſu opus ſit nova aſ- ſiſtentia Parochi & teſtium, dicetur n. 34. ⸗ Coll. 3tiò, hoc impedimentum pub- licæ honeſtatis non oriri ex ſponſalibus de futuro I. ſi ſint contraéta à ſponſis irretitis aliquo impedimento v. g. voti caſtitatis, aut Religionis, cognationis, affinitatis, criminis, &c. quia talia 121 ſponſalia ſunt nulla, utpote de re illi- cita. 2. Idem tenendum de ſponſali- bus ex metu gravi initis, ſecundùm dicta ſuperiùs z. 3. 3. Idem quoque tenendum, ſi ſponſalia ſint fictè contra- ca, vel cum perſona in determinata v. g. una ex Filiabus Titii; vel ſi ſint contracta à Parentibus nomine Filio- rum abſentium; quia etiam hæc, ante- quam à ſponſis ratificentur, ſunt nulla. 4. Denique idem dicendum de ſponſa- libus ſub conditione de futuro initis; quippe quæ ante impletam conditio- N 3 nern 498 Ccontferentia nona Dimrd, nem non ſunt proprie & ſimpliciter iniiege ſponſalia: atqui juxta dicta n. 210. ex Aunen ſ ſponſalibus de futuro, ſi quacunque ulnguine demum ratione nulla ſint, nullum im. cogn pedimentum publicæ honeſtatis oritur: eſchne ergo. Vid. Clericat. A. n. Tz. Maſtr. 4. Iuberhn diſp. g. n. 45s. in Dices. Demus igitur, Titium con- menimm traxiſſe ſponſalia ſub conditione de fu- nhinog- turo cum Bertha, & non exſpectato e- umplble⸗ ventu conditionis rurſus alia, & quidem M nn 4 abſoluta contraxiſſe cum ipſius ſorore, ſolen nunquid incurrit impedimentum pub- (Ml licæ honeſtatis iiKoc 222 R. Nullum incurrit: non enim ex hin prioribus ſponſalibus; quia erant tan. Gum . tùm conditionata, & conditio nondum Qaumign adimpleta: neque ex poſterioribus ; erm quia hæc erant invalida; tenebatur e. (nique nim Titius exſpeédtare eventum condi- mytlet tionis, nec priùs cum alia potuit licitè o contrahere matrimoniim. (ulr h Dices iterum. At quid, ſi cum Ber- Muinor tha feciſſet abſoluta ſponſalia, & rurſus (llenel alia abſoluta cum ipſius ſororen atc 223 K. Hæc zda nulla eſſent, nec habe- mitine rent vim inducendi impedimentum oret, publicæ honeſtatis, vel irritandi prio- ex lo ra, prout expreſsè ſtatuitur. aρ. un. de Cognati Pponſal. in 6ö. (Qare adhuc enee nde ds Deimpedimento Ligaminis, & . 199 Alni tur ducere priorem, ſcilicet Bertham. Gichn u Si tamen ſororem Berthæ „vel etiam qus conſanguineam ejus in primo, vel 2do t, Alun gradu, cognoviſſet carnaliter copulâ mneſtrsnm perfecta, neutram ex illis ducere poſſet. 1,,. M Non Bertham, propter impedimentum auaffinitatis cum ea contractum: nec ſo- r, Itin rorem, immò nec conſanguineam ejus me in primo gradu, propter impedimen- nien tun publi oeltbatls, Vid. Reiffenſt. ali, Thl. mor. aiſt. 1I4. r. I4. R. 130. Sporer. niglus n. ſ5. Cleric. E. 2 94. — 224 imentun . Coll. 4tò, ex ſponſalibus de præſen- E ti, ſeu matrimonio rato non conſurge- on c re hoc impedimentum, ſi fuerit contra- inee Gtum I. cum errore perſonæ, vel 2. hna Ccum ignorantia qualitatis ſervilis, vel nitcen 3. ex metu gravi injuſtè incuſſo, vel hent denique 4. in amentia, ebrietate ple- na, vel etiam infantia ſeu tenera ætate. VeH Ratio patet éx dictis n. 2106. quia non Lupnl ritur hoc impedimentum, quando matrimonium eſt nullum ex defectu nr conſensús: atqui in his omnibus caſibus deficit conſenſus requiſitus ad valorem tote 8 matrimonii: ergo &c. Secùs dicendum foret, ſi matrimonium fuiſſet nullum eyx alio capite v. g. ob impedimentum nimnt/, cognationis, affinitatis, criminis, vel „ Cclandeſtinitatis; quia in his non defi- lnuc e N 4 CICE 200 Conferentia decima cit conſenſus. Pont. Perez, Herincex diſp. 6. q. S. E. go. Maſtr. cit. n. 4g⸗. CONFERENTIA DECFMA. De impedimento dirimente Affinitatis. S II MMARIII M. 225. MWinitas eſt propinquitas gnaruen Te. zumn una oum conlangninea alterinus babuit o⸗ pulam carnalem. 226. Debuit eßſe copula carnalis Petkcke; unde 22²2 z. Probabiliter boc impedimentum non ine oarritur, Li ſolzs vir ſeminavik. 128. Aflnitas oontradta ea copula illicita Aſzue ad ꝛdam; ex copula verò heita aſque 44 4Atum gradum ineluſivé ſe extendit 229. Traditur modus prablics dignofeendi 4. Vantiam unius Derſöonæ ab alia, in gradu AMxi. zatlis. 230. Quo iure , Gnitas dirimat matr imonium 2 231. Anitas ſupervenient Matrimonig, Tgc- do privetjure petendi debitunzs 232. Inoehtas dehet ehſe volantaris, 233. PEr ſéienter commiſſus, uk privet Se. S&ραe 234. m, hae pœunn diſpenhäre valent. 1I. S. Pentis teg 2. Ep ſéopns, & 3. Cont⸗ſſarii Mendican- bin m aa hoc depatatt cαρ. 235. Keſolvitur Caſas l. Mulieris dubitantis de valore ſii mal vim onii 60 gquod in juventu⸗ 6 Ninme (ilrprer n 2)6 Vagkitet lilitir in hl 4. Ntigue Ggtirte⸗ 19 Utmmen Uedier, 7 leiti Aleyet 440. Reſeite (uſfl Nirin agirmn 9 N wr numn ote 1 fcorit. 3 ½2 Meo Poyhahi 333. Dop , gut 3 44, Vr5 ee 16G. An 36 60. rrhi ulſizt ſ, Mart, i ingti, ſenli e 24 ½ N . 45. Aee liugnine 249. Ner Nkimne o. lrnr 2 hiten Ltia Erer, Hu l.Cif NTI. 14. kicne PU. Dnorun Ctin Hl 1 neckin ptutuen it. pul , iMtle 4 Y heit 1 lenan. te in trimnlrit, , znut 16n 4 3t. l, 86 1, 11 Mn it, ℳ iu , De imped. dirim. Affinitatis. 201 te ſapius peceaverit cum PFratre ſui Mariti mo- derni. 236. Si dubitet an habuerit cooulane perfebtam; videtur in hoc cali Præſumendane pra copula pertecta; 237. Idebque Aas Matrimonii interdieendus. 38. Satis fit utdanz Inſtantiæ. 239. Si zamen zalis Mulien haberet rationes pra- babiles, quòdnon inter ſerit copuala pertecdta, licitè ateretur luo matrinzonio. a: Relölvitur Calns II. de Marito, 7ui ſemel caun FPatrina, & ternn ecunm Noverea ſuæ Con⸗ jngis renz habuit. 241. Si Noserca on Kmul! pronziſit matrimo- nium, toteri ean ducere poſt: mor Eém moder- E uaoττâ. 2 42. Rekolvitur Caſus III. de Puella, 4 l& pof ſonſalia carnaliter beccavit um fratre ſus Lonki: 243. Propterea tenebatur abſtinere à 4 marrimio- nio, quoigſque inipetraret diſpenfationem. 244. Vir & Malte, Tacognotentes, non fiant af- Ene- &. 245. Affinitas ſemel Tonkracka, perpetuò du; at. 246. Ex Cölis tactibus, guantume vis aſowis, nons conlu, git. 217, Maritus peceando oum on Uanguinea Clxo= tis in 2tio aut A4t gradu, non amittit jus pe- tvendi debitum. 24³⁸. Neque mirtit IRi peceet ecun propria eon- längnineg. 249. Ner LIxor amiſit, Tuc i . gnoranter ommik- JRit ine eſtum. 250. In prawi non eſt Ratim Ponehidendum, 2u8a Tadileh amilerit jus Derende debitum 251. Da- 202 Cconferentia decima 251. Daté etians, quòd am ſerit ilud, nihilomii- nus licité alteri parti offert eſum ſui corporit. §. I. Præmittuntur, & breviter reſol- vuntur quæſita, ſcitu neceſſaria ad reſolvendos Caſus de impedi- mento Affinitatis. (lilæres I. quid ſit Affinitas, & quotuplex? 225 R. Affinitas eſt propinquitas duarum perſonarum, quarum una cum conſan- guinea alterius habuit copulam carna- lem. Ita Navarrus cum communi DD. Duplex autem eſt, & adhuc viget affini- tas, una, quæ ex toro legitimo in ma- trimonio, tera, qus ex toro illegitimo, ſeu copula fornicaria extra matrimoni- um oritur, prout videbimus. Sed Quæxær. 2. Qualis requiratur copula, ut inde oriatur affinitas? 226 R. Requiritur copula carnalis perfe- cta, per ſe ſufficiens ad generationem, nempe facta cum penetratione & imilſ- ſione ſeminis intra vas naturale fœmi- neum. Rationem dat Sporer. n. 72. quia per omnem & ſolam talem copu- lam vir & fœmina fiunt una câro, unum- que principium generationis; in qua uni- Ua n 1 Ninpe Unlire func nierslrpes telet in fol Urerofueri etiun int aetit co el erce gnevit. 5 kell. lhe Dices 4 ſeeſinn den Mn⸗ (i N Uit. neg. neganth atio e 1. ſoeun er givi⸗ Uum com a Meci⸗ 1 hener ,Kd ledlens letürce Kretie uula ti 130 in mpeci⸗ 4 Rim Deiimped. dirim. Affinitatis. 203 til i unitate fundatur propinquitas, & affi- n‚i nitatis impedimentum. Nihil tamen refert, an fœmina ſponte conſenſerit, an verò fuerit invita, ignara, dormiens, hteyitet e, Vel etiam inſana &c. dummodo inter- venerit copula perfecta, prout colligi necelitt leimel. Poteſt ex cap. dEeretionem. 6. de eo, dati i vognovit. Maſtr. 2. Aiſs. 7. z. 2r,. Reif.- feunſt. lib. 4. tit. I4. . 44. Laym. Cle- t Afnia ric. deciſ. 37. m. 3. S Dices. At quid, ſi ſolus vir, non item nisu fermina ſeminaverit? mumen R. Adhuc oriri impedimentum affi- 227 oma nitatis, cenſent Sanch. Pont. Keiffenſt. Nanhl c1t. . 43. quê tamen probabiliter hoc tuerges negant Hurtadus, Maſtr. Loc. cit. & alii. epitlne in Ratio eſt :quia, ut ait Cleri cat. cit. n. oln Z: ſecundùm principia juris Canonicie. munmn eX divina. 2j. q. 2. Tequiritur ſemi- ing ” num commixtio; & ſecunduùm princi- inmr Oe bia Medices, fœmineum etiam ſemen „ àad generationem neceſſarium reputa- cms tur, & ad hunc finem fuit à natura inſti- coneki edicus, relatus à Clericato, non ve- te retur dicere, oppoſitũ eſſe apud Medicos n t. hæreticum: at ſi fœmina non ſeminavit, hents nulla fuit facta commixtio ſeminum: An ergo in hoc caſu probalius non oritur impedimentum affinitatis. Quare nul- e e lus 28 204 couferentia decima lus dubito, quin huice ſententiæ ſaltem in foro conſcientiæ poſſit eſſe locus; tum quia aliunde conſtat, hoc impedi- mentum velut odiofum quid, eſſe re- ſtringendum potiùs, quam extenden- dum; tum etiam quia, ùt Cardenas, La Croix u. 533. Tamb. Krimer, Kugler, n. To5So. Pichler. & alii docent, in du- bio de impedimento contracto, præſer- tim juris humani, præſumendum eſt pro nullitate impedimenti, & pro liber- tate volentium contrahere. Vid. eti- am Gobat tr. 9. u. 396. Quvær. 3tiò, quouſq; ſe extendat hoc impedimentum? veniat ex copula licita in matrimonio, jùre novo jam ſe extendit ſoluùm uſque ad ꝗtum gradum incluſivè, prout exprelſ- s& ſtatuitur c. Non debet. 5. h. t. Si autem ortum fuerit ex copula illi cita ſeu forni- caria, ex conſtitutione Concilii Tr. . 2g. de reform. makr.. . ſoluùm exten- ditur uſque ad a dum gradum incluſivè, & non ultrà. Ita communiter DD. Quxr. 4t0, quomodo practicè pro- cedendum, ut dignoſci queat, an, Vel quoto gradu affinitatis una perſona di- ſtet ab altera? S=ð K. cum diſtinctione. Si enim pro- Dinue⸗ oun P hoechnoſee Geni 1 . Panierbiten Cei kabuer Alen derte Unes ii in cumun ſontqudd Uumiteren IUnensafkn Uullten 1 Emcopuln fuerkl iee; antem tendit. lendum, bill nit,t rl dot Alnienis APerit 1Ren wile ndog Ulter R. cum conjunh gdeige s De imped. dirim. Aſßinitatis. 205 Mã cum P. Gobat. tr. 9. u. 40οο. ad 229 Ullt ele dee hoc dignoſcendum obſervanda erunt ſe- ln, weim e I. Itaque ſi v. g. Cajus & Caja gtil, ſonſi dubitent, oportebit indagare, an dimere ajus habuerit copulam carnalem, & Ut Cnten quidem perfectam, cum una ex conſan- Crimen guineis Cajæ, an verò Caja talem habu- docent,1 dica cum uno ex conſanguineis Caii? ſi ntracho e min quòd non, certum jam erit, nul- Amemn Inter eos verſari impedimentum di- ni rol tia ſale⸗ affinitatis. 2. Si autem alteru- ere. altem pars fateatur, ſe habuiſſe ta- lem copulam, mox conſiderandum erit, denende en fuerit licita, an verò illicita & for- nicaria; quia hæc tantùm ad zdum, il- matnne den hum n eE 3tlo tandem erit atten- a ch quoto gradu conſanguing erdm facilè Doteri juncta Cajæ (hoc autem niag ile poterit colligi ex arbore conſan- ß A nitatis, modéê ſuperiùs z. 130. tra- irc iro⸗ nam in eodem gradu affinitatis minc, S Se mdt conjunctus ſponſæ. Ex. gr. Sempronia, quam Cajus fatetur cog- , noviſſe, fuerit conjuncta Cajæ ſponiæ Prakia in 2do gradu conſanguinitatis bi do gradu conſanguinitatis, parifor- eu⸗ miter Cajus erit in zdo gradu affinitatis pe conjunctus ſponſæ ſuæ Sajk. Vid. ctiam de 206 conferentia decima de hoe Reiffenſt. cit. n. 52. vel in Thl. mor. tr. Ig. diſt. 14. n. I20. Quxær. Stò, quo jure affinitas dirimat matrimonium? 230 R. Quamvis multi, etiam magni no- minis Doctores (ut videre eſt apud Kugler n. 1593.) exiſtiment, quèd af- finitas ſalrem in primo gradu lineæ re- t dirimat jure naturæ; probabilius tamen videtur, dirimere ſolùm jure eccleſiaſtico. Et ita tenent Scot. Maſtr. Boſco, Herincx, & alii Scotiſtæ commu- niter, contra Reiffenſt. Ratio autem eſt: quia inter affines nulla reperirur ſuperioritas vel conjunctio ſanguinis: ergo uſus matrimonii inter illos non repugnat reverentiæ ſanguini debitæ, nec tantæ turpitudinis cenſeri debet, ut matrimonium ipſo jure naturæ dirimat, quamvis ſi ſine juſta cauſa affines contra- hant „ nonnulla videatur intercedere irreverentia, ait Herincx diſp. 6. Z. 65. Vid. etiam Kugler cit. l. ubi hanc ſententiam pluribus probat rationibus. Quær. 6tò, an, vel qualis affinitas impediat petitionem debiti conjugalis? R. Affinitas ſuperveniens matrimo- nio, contracta ex inceſtu cum conſan- uinea (vel conſanguineo) conjugis in primo, vel 2do gradu velertai & Ninpea ſiünr con uun len pir wurl Aarit en inceſtum ührinprin Gmiglus 4 , db no Petendo dcbi Cdnal)en Reitur Aterl Ctns Hne ſin Mnan. lt⸗ petoto tit ne domn 1„.83. N rle, Vel 0 noque er⸗ lonis n Enl Ddn emipront iſun; (ee, te . alake Petente: 4 conln nlpebilt lem bie⸗ illi decina De imped. dirim. Afinitatis. 207 a. Wit ſienter commiſſo , inducit pœ- m, nam, ſeu privat jure petendi debitum, Anisci ita, ut ſi Maritus ſcienter commiſerit ta- lem inceſtum cum conſanguinea uxo- ctmmm ris ſuæ in primo vel zdo gradu, utputa Gdere es cum ipſius Avia, Matre, ſorore, vel nen, filia, ſub mortali tencatur abſtinere à gracu Ie petendo debito (idem dic de uxore in- 2; nii ceſtuoſa) quamvis debitum reddere te- ere ln neatur alteri parti petenti; quia inno- nentee Ccens ſine ſua culpa non debet ſentire eorleum PGenam. Ita ſtatuitur expreſsè Variis I AApp. toto titulo. de eo, qui cognovit E&c. luter Eſtque communiſſima PDD. teſte Sporer. e Iu . 53. Nec refert ſitnè inceſtus noto- ro rié, vel occultè commiſſus; quia in u- nte. α trôque caſu contrahitur affinitas cum npuln conjuge, in qua fundatur hæc pœna pri- erlit “ Vationis debiti, ùt obſervat Sanchez, 22 . vadge Laym. & alii communiter. M 34 * Dictum tamen fuit, hanc pœnam in- 232 c, curri propter inceſtum voluntarik com- i 6 PRace, quia juxta cap. diſeretionem. 6. ee Tc 0, beaer Erc. nemo ſine ſua buk . culpa debet Pprivari jure aliàs ſibi com- uls⸗ petente: at ſi uxor v. g. vi ſupprimatur à conſanguineo mariti, non cenſetur SMO, culpabiliter admiſiſſe inceſtum: ergo. Idem dicendum foret, ſi ex gravi metu admiſiſſet; quia non videtur præſumen- “. J dum, 208 Conferentia deeima dum, quòd Eccleſia velut pia Mater, velit tam gravi pœna animadvertere in conjugem gravi metu coactam ad fran- gendam tori fidem. Laym. Tamb. IIlI- Additum inſuper fuit, hanc pœnam incurri propter inceſtum ſétenter com- miſſum. Etenim Sanchez l. 7. d. 32. . 43. Gobat. tr. 10. n. 63â. Herincx adiſß. 7. n. S§. cum aliis probabilius tenent, ignorantiam tam facti quàm juris (dummodo non ſit affectata) excuſare ab hac pœna, quémadmodum excuſat ab aliis. Idcircò ſi quis ignoret, hanc perſonam cum qua peccat, eſſe conſan- guineam ſuæ uxoris, vel certe, ſi igno- ret, huic crimini de jure eſſe annexam penam privationis petendi debitum, tutâ conſcientia poteſt adhuc peteré debitum; quod pro praxi eſt bene no- Quær. tamen gtimò, quinam diſpen- ſare valeant cum inceſtuoſo in hac pri- vatione petendi debitum conjugale? 234 R. cum P. Reiffenſt. in append. 4 itum lib. Decret., G. I2. . n. 56 y. HæCc poteſtas competit I. non tantùm fum-. mo Pontifici, ſed etiam 2. Epiſcopo; & 3. Sede vacante Capitulo, ſaltem vi conſuetudinis, quæ tribuit jurisdictio- nem. — itpe dent an tNe H Mlemrin DorCunus d unnllineel ell eten fult n! ir helles ſdeszorng Aing il lohneri ego ed M 1egl, Tnedde Geclan 11l, i ihetirfe 1 rlrrer Katid ie; un (lineng lut pin limadvenre Fln. Im nſengt Henihail ,Nan data) e ignoret, cere/ elle im ndi Gehiu⸗ 2Ohue N en Ginand loinh 1N6 Cintun . Eyl . ice 6 4 1 Deimped. dirim. Aßfnitatis. 209 nem. c, cum contingart. de foro compe- tent. 4. Inſuper Confeſſarii regulares Mendicantium, à ſuo Provinciali ad. hoc munus deputati, poſſunt diſpenſare cum tali inceſtuoſo, etiam abſente, in or- dine ad petendum debitum. Ratio eſt: quia ùt jam fuprà z. 77. notatum fuit, hæe facultas diſpenſandi nedum vivæ vocis oraculò (ùt ſibi perſuadet Lezana) ſed etiam per ſpecialem Bullam Euge- Congregationis Caſſinenſis (qué pri- vilegio etiam Mendicantes gaudent) anno 1736, pridie Calendas Julii. Er hanc poteſtatem eſſe conceſſam, poſtea declaravituliusII. prout videre eſt apud Reiffenſt. cit. n. 57ga. Unde Gobat tr. 10. n. Gσ ait. Si Parochus ſcribat tali Religioſo (ex Mendicantibus ) à ſuo ſuperiore ſpecialiter deputato: veto à R. V. at diſpenſet enin NN. in debiti petitio- ze, erit res ſalva, cùm Confeſſarius re ſcripferit : Aiſpenſo, dummodo ſubſit rationabilis cauſa; quæ vix unquam deerit; tum ob periculum incontinen- tiæ; tum etiam ob periculum in fama- tionis, contentionum, vel alia mala de- clinanda. Monet etiam Portell. Made. Reſponſ. moral. part. 1I. caſ. 2. talibus c pœnitentiam. 21& conferentia decima Nin Vid. de hoc Sanchez. lib. §. diſp. 16. 2n. Werndo 5. Quintanadven: Singular. Ir. g. in. ulneten zul. Z. 4. n. 6. Sporer. z. 453. Herincx fün, z de Matr. diſp. . E. I3. Kugler. n. 1333. (tmn n. e, mn ho §. II. MV em Ilhe Proponuntur, & breviter reſolvun. w dnd tur Caſus practici de impedimento jphhm Affinitatis. nare „TTICG en hren CASHS PRIM US. inelzin Itia fatetur, ſo continuis exagita- at dl r Nerupulis, ⸗rdd in jisventn Uun, il te ſua, prius, quam de matrimonio in. Ms: eundo quidquam cogitàſſet, a quodam ju- Lenthl vene ſeduct a, Tapins ſut corporis copiagg mſahe eidem feciſſet, eujus jam fratri nupſiſet. niere Hinc poſtulat ſeire 1I. quid ſebi de valore lirerin ſui matrimonti tenendum 2. an poſſit gint, e tutà conſcientia uti matrimoniosk iglid 235 R. Ad 1mum. Si habuerint copu- menr lam perfectam, matrimonium nullum 18 eſt; ſin autem imperfectam tantàùm, va- mimen. let matrimonium, prout jam ſequitur nan patenter ex præmiffis. Cæterùm ut eimen Confeſſarius vel Parochus &c. digno- inorh ſcat, an habuerint perfectam, nec ne? zikr oportebit indagare I. quot annorum ſy tunc fuerit, dum peccavit? ſi enim an: eiſ nos pubertatis ipſa, vel ſaltem juvenis ln en — tune uim De imped. dirim. Aſſinitatis. 211 Nd6; tunc temporis nondum attigiſſet, non . ,eE præſumerentur habuiſſe copulam per- .493. Hen kdam, prout cum aliis notat Gobat ler„ Lit tr. 9. n. 3 95. 2 dè. oportebit inda- gare, an non impediverint generatio- neFm, diſpergendo ſcilicet ſemen extra terreen vas; quod ſanè frequenter nimis faci- npecimmn unt perſonæ ſolutæ, ne patefactò delic- to incurrant notam infamiæ. Et ſiqui- dem fateantur, ſe hôc, vel ali modo IMN impediviſſe, rurſus concludendum miet erit, quôd nullam contraxerint affini⸗- = tatem, ideòôque matrimonium valeat. anin Dices :At quid, ſi Titia fateatur, & ſe, igin complicem criminis, tunc temporis mwi jam ſuperäſſe quidem annos pubertatis, dubitare tamen, an generationem impe- ,tpin e diverint, vel copulam perfectam habu- „6 Erint, vel etiam an tunc ſatis intellexe- rIit; quid ad copulam perfectam requi- Uerun en veretuk“ 36 nium R. di dubitet, an impediverint gene- 23 turnn rationem &c. rlimendum videtur inee Pro. copula per ecta, ideôque pro im- 7 erl pedimento affinitatis, & nullitate ma- „ trimonii. Ratie eſt: quia e- commu- D iter contingentibus ſit prudens pra- 8 Jumptio: communiter autem contingit, ſn ut perſonæ jam puberes habeant copu- S lam perfectam præſertim ſi ſæpiùs re- enj Y ◻ 2 G pe- 238 K. neg. min. in hoc enim caſu mora- 212 Conferentia decima petant, nec impediant generationem. Hinc poſt Sanchez, Gobat, & alios, Clericatus deciſ. 31. n. 7. ait, in foro externo, ubi conſtat de congreſſu viri cum fœmina, & de copula cum ea exer- cita, ulteriùs non eſſe indagandum, ſed pronunciandum pro impedimento affi- nitatis, & prœæſumpta ſeminum effuſio- ne, ac commixione: atqui etiam in fo- rO interno tenemur nos accommodarée præſumptioni fori externi, quando non conſtat, hanc eſſe falſam: ergo in hoc caſu videtur ſtandum pro nullitate ma- trimonii; & per conſequens ex hac ſuppoſitione. 237 K. ad zdum, Titiam uti non poſſe matrimonio; quia, ut dicetur z. 479. quando conjux eſt moraliter certus de nullitate ſui matrimonii, in nullo caſu li- cet ipſi petere, aut reddere debitum; quia fornicaretur: quod eſt malum in- trintecauanm. Dices rurſus: poſt matrimonium ſemel contractum, præſertim bona fide, ſemper præſumitur pro valore ipſius, quamdiu certò non conſtat, fuiſſe contractum cum impedimento: at in noſtro caſu certò non conſtat de impedimento: er- go &c. liter lim, ecero E ln chnſte lenſtpids Cnntiisco nnrrcon Toonmnixt 4 harn Ulo hen Nlalronn 1. tamer udens ne Jumn kaben 4 Uliret ſen Euhlu lenlo ſe Muerha rn⸗ Ullrlleinn 1 COlra en mud uhlroni Uleniun bume Ominhe . e Undk eltenii Niſinan 1 en ſi Maln lin De imped. dirim. Affnitatis. 213 Benettin liter certò conſtat de impedimento ; ba, . quia conſtat de copula carnali, & qui- it, im dem ſpiùs iterata inter puberes &c. & congrelim cùm talis communiter, ſeu regulariter keuman ſemper conſueverit fieri cum effuſione, gandun, & commixtione ſeminum, hinc meri- edlimerto t eunitu fuiſſe facta, nec pro op- nimm ekk poſito habetur prudens argumentum, nietimm ait La Croix. z. 537. cenm R. tamen 2dò, quèòdſi Titia haberet 239 ,gbunchn prudens motivum, credendi, ſe nun- erg nn quam habuiſſe copulam perfectam, vel nullaten ſi ſciret, ſe non ſeminâſſe &c. poſſet abſq; lem A! ſcrupulo uti matrimonio, nedum red- dendo, ſed etiam petendo. Ratio eſt: Gfi 4 quia ex hac ſuppoſitione poſſet pruden- ene ter & ationabiter credere, ſe non in- Curriſſe impedimentum, ideôque vali- nnuloen dè contraxiſſe matrimonium: qui au- ere ddin tem prudenter & probabiliter putat tmmiun matrimonium eſſe validum, licitè pe- tit debitum; tum quia ſtat poſſeſſio pro oiune illo tum etiam, quia ſicut in aliis, ita le Etiam in hac materia, ubi tantum éitur H de honeſtate actus, licitè ſequi poteſt 1 ſententiam probabilem, juxta commu- viſſimam DD. Additque rectè Averſa ee 2. 27 Räct. 2. G, ult. apud La Croix z. 299. adhuc petere poſſe, etiamſi opinio ſin 5£WF bro 214 Conferentia decime yye pro invaliditate eſſet probabilior. Vid. eme, La Croix cit. 4. Z. 297. In non CASIIS SECUNDISBS8.. Mueinn . . eiud;ui Empronius vem habuit ſoèmel cum Pa- imahe trina ſua, & iterum cum Novercz monots propriæ conjugis. Dubitat proin, &G il, ſonnl 7 Ecund quarit . an deinceps poſſit ab uxore pe- Neheehen tere debitum? z. an, caſa quo uxor ünfeln proprial quæ alt n periclitater in partu) ] anmllge moreretur, non poſſel ducere Novercam, Clun n ut pote quam ſiſticatur a ſö impragha. 40 K. ad Imum. Potefſt Sempronius petere debitum. Ratio eſt: quia nec Noverca, nec Patrina (uti ſuppono) ſeren ae e. fuit conſanguinea uxoris : liceét ergo C1 peccando cum Patrina comiſerit adul- , em terium inceſtuoſum, propter cogna- md t, tionem ſpiritualem vi baptifmatis cum nhſe⸗ ea contractam; quia tam nullam per S hoc contraxit affinitatem, hinc nec iun- , currit pœnam privationis petendi de. ei bitum. Quamvis uxor, ſi reſciret tegn adulterium à Sempronio comiſſum, poſ- in fet de jure eidem negare debitum, ut “ dicemus infrà z. 366+. Vid. etiam La n, Croix n. 597. . nage KR. ad z dum. Poteſt Sempronius mor- e⸗ tua conjuge ducere Novercam illius, ſi ein babilior . Ws tſenelcunt , CuN Zar gr abem, i A e M Ptiinubt 6 ,iNont O Gebitum. De imped. dirim. Aßinitatis. 215 Ii huic ante, vel poſt adulterium com- miſlum non promiſit matrimonium. Non enim incurrit impedimentum eri- minis; quippe ad quod non ſufficit ſo- lum adulterium, niſi accedat vel machi- natio mortis, vel promiſſio matrimo- nii, ſecundùm dicta z. 159. & 160. Neque incurrit impedimentum affinita- tis reſpectu Novercæ; quia per copulam cum uxore propria exercitam factus eſt ſolùm affinis conſanguineis uxoris: No- verca autem non eſt conſanguinea: CASIS TERTIIS. CLiaaob inita cum Cajo ſponſalia . peccavit carnaliter cum ipſius fra- tre germano; & quia ſponſus vult pro- xime celebrare matrimontium in facie Eecleſtæ ; hinc multum anxia, utpote ti- mens vel Dek offenſam, ſiconſontiat, vel coram hominibus infamiam, ſi non con- Jentiat, ſoèiſeitatur, an non poſſit contra- Üre cum Cajo matrimonium? Rationem dubitandi allegat geéminam. 1I. d 4 ratre ſponſe Zuerit quodammodo vio- lenter anacta ad peccandum. 2. quòd ſè- men ab e receperit quidem, ſtatim ta- men rurſits 1, BdS ,ne forté gravi- 216 Coöonferentia aecima . da inecurreret notime in famiaæ coram ho. minibus., Quid Caja reſpondendum!? 42 R. Sine diſpenſatione non poteſt va- lidè conſentire, & contrahere matri⸗ monium cum Cajo, propter impedi- mentum affinitatis contractum. Nec enim obſtat, vel excuſat I. quèd invi= ta; & quaſi violenter adacta fuerit ad pec- Candum;, nec 2. quòèòd ſemen receptum mox effuderit: quia recepto ſemel ſe⸗ mine copula jam fuit perfecta, & de ſe fuffieiens ad generationem, ideôqueé Coôntractüum impedimentum, ut notat Sporer n. 7z. quèòd autem receptum ſta- tim effüderit, eſt per accidens. Sccus dicendum foret, ſi conſtaret, quod ip- ſa non ſeminâſſet, prout jam dictum Dices. Quid ergo Conſilii in hoc caſu⸗ K. I. Vel abſtinendum erit à matri- monio; vel 2. ſi abſque detrimento; aut nota infamiæ abſtinere nequeat, pro- Euranda diſpenſatio priùs, quaàm matri- monium celebretur in facie Fccleſiæ; Vel denique 3. ſt ob periculum gravis nocumenti aut infamiæ res moram non patiatur, & ſponſus urgeat nuptias ſo- lemniter celebrandas &c. ſponſa erit in- ſtruenda, ut conſentiat, animô tamen fa- ciendi quantùm pro hie & nunc bote zt⸗ linn erkline Chaulgue Cunmnant ent, de (ortolar (⸗ ella 0bntk, Gllarirn Anbur oti Te⸗ COtur Unumer WS Ue;gef Urlangnt Aufnltar i onl Ulienn (On lnnt Aele uchli dcnt NinGe De imped. dirim, Affnitatis. 217 ier atque abſtinendi ab omni actu venereo, irdeudes quouſque diſpenſationem obtinuerit. Nonpoten Quinam autem in tali caſu diſpenſare Cihetem valeant, dicemus z. 491. & ſéag. Tim Corollaria ex dictis inferenda. icſt, (Oluüges exX dictis 1. Virum non 244 fen ele — fieri affinem mulieri Carnaliter 4 te ſn ſe cognitæ, nec viciſſim mulierem viro: i, 6 Quia vir & mulier ſele cognoſcentes, di- ih . euntur potius principium affinitatis, & rm ſtipes communis, ex quo affinitatis gra- mn, n, dus numerantur, & diſtinguuntur, prout Ccum aliis notat Schmalzgr. ib. y. tit. en, ſanguineis mulieris à ſe carnaliter cog- timn mnite ac vVieiſſim mulier fit affinis ſon , ioe conſanguineis Viri, & quidem in eo gra- du affinitatis, in quo gradu conſanguini- i tatis conſanguinei diſtant à viro: ipſi Gn autem conſânguinei inter ſe non con- nee trahunt affinitatem niſi indirectam, gbun quæ defacto non ampliùs habet vim in- Pe ducendi impedimentum inter eos. Hinc Ulunn n nihil obſtat, quò minùs Pater & Filius HH. qucant viduam matrem, & ejus Filiam, H Vvel duo fratres duas ſorores alterius e familiæ, Vel etiam idem vir ſucceſſivè Bun quas viduas, quarum mariti germani . . 218 Cconferentia decima fratres fuerunt; quia univerſim inter duas perſonas virgines, ſeu etiam inter tales, quarum una non habuit copulam carnalem cum alterius conſanguinea, nulla intercedit affinitas, prout cum conmunt DD. tenent Sporer z. 7y. Sanchez, Baſil. Pont. Leſſius, Clericat. Coll. 2. Affinitatem ſemel contrac- tam perpetuò perſeverare. Hinc Ma- ritus (ſine diſpenſatione) nunquam am- plius ducere poteſt uxoris ſororem, ma- trem, vel etiam filiam ex ſorore natam, etiam poſt mortem uxoris. Ratio eſt: quia hoc impedimentum oritur imme- diatè ex commixtione corporum ſemel facta inter virum & mulierem: ergo quemadmodum commixtio ſemel facta, eſt quodammodo perpetua; quia ſemel factum infectum fieri nequit; ita & af- finitas inde confequens perpetuèò durat. Ita teſte Sporer, communis DD. apud Tambur. hic. tr. I. c. 12. J. I. 2. n. 10. 246 Coll. 3tiò, nullam contrahi affinita- tem I. ex ſola copula etiam vaſe pene- trato facta, fſemine tamen viri vel om- nino non, vel extra vas muliebre dif- fuſo. 2. Neque ex copula ſodomitica, vel alia quacunque pollutione extra Vas generationi deputatum facta, multò mI⸗ ſhe⸗ Mins en tat bislleiris ronionto. lfenina! ,t. 1 Crgnin hll ſette Nernionem: n don ilc olbt conld ol. 40 Uoris ſar Wograd, Nlddds d Mrid e: CUrreret Contractan Ur Ut af Ollituti Anmße, N Ulntont e E it De imped. dirim. Affinitatis. 219 nürernt minus ex tactibus quantumvis turpi- enelmm bus & laſcivis. 3. Nequc ex ſolo matri- abiten monio rato. 4. Neque ex copula, in qua onlngle ſola fœmina ſeminavit. Ita Keiffenſt. 6, rone lib. 4. tit. 14. a. n. 39. Ratio horum GNoker eſt: quia affinitas non oritur, niſi ex R li copula perfecta, de ſe ſufficiente ad ge- nerationem: atqui omnia modè recen- neom fita non ſufficiunt ad generationem, .. Hil Prout conſideranti patcbit: ergo. undn Cigll. 4r; Virum, qui heccar cum 247 uxoris ſur conſanguinea in 3tio vel 8lororen⸗ . . ſorore huu 4 t0 gradu „ non incurrere ponam pri- 6 u Vationis petendi debitum ab uxore. 1 Ratio eſt: quia hanc pœnam ſolùm in- rre „W Ccurreret propter affinitatem cum uxore PNonnn contractam; eòquod indecens videa- ſen, tur ut affini commiſceatur: atqui poſt otac conſtitutionem Concilii Trid. 221. 6. mzaune 4. de reform. Matr. ex copula illicita hnnen ſolùm contrahitur affinitas cum conſan- ee uineis cognitæ in Imo & 2do gradu 1 M 3 . : . „ & non ultra: ergo non privatur jure 7 petendi debitum. Vid. Sanchez, ib. eri . diſp. 67. . g. Clericat. ubi ſuprà v. m 25. Kugler n. r 321. Coll. ytò, hanc pœnam neque incur- 248 ri à Marito, qui peccavit cum propria ſolone ſua Conſanguinea, vel primi, vel 2di eeſt gradús. Idem dicendum de uxore pec- a, cante conferentia decima cante cum proprio conſanguineo. Ra. tio eſt eadem: quia hæc pœna privati- propter inceſtum & affinitatem contra- ctam cum altero conjuge: at ſi peccet cum proprio conſanguineo, non con- trahit affinitatem cum conjuge, liceèt cæteroquin hoc peccatum ſit gravius: ergo &c. Laym. Aib. F. r. 1o. part. 4. 249 Coll. 6t0, non fuiſſe privatam, vel privandam hoc jure petendi debitum illam uxorem, quæ prima nocte poſt nuptias celebratas, putavit ſibi rem elſ- ſe cum Marito reipſa autem fuit cog⸗ nita à Leviro, ſeu Fratre Mariti. Ratio eſt: quia ſecundùm dicta n. 233. hæc pœna ſolùm incurritur propter ince- ſtum ſcienter commiſſum: atqui hæc Mulier non commilit inceſtum ſéienter: ergo, &c. M ”M „ à . . 2706 Coll. tandem 7timòô, quèòdſi in pra- Xi obtingat pœnitens, ſeſe accuſans, quèd peccaverit carnaliter cum con- ſanguinea ſponſæ ſuæ, vel etiam uxo- ris, non ſtatim concludendum ſit, eum incurriſſe impedimentum affinitatis, vel amiſiſſe jus petendi debitum, ſed quàm cautiflimè indagandum, ſeu interro- gandum eſſe, primò, an cum conſan- ⸗ gulinea – Nliſ⸗ üfrle ye⸗ glur hon culnginen onis petendi debitum, ſolùm incurritur tlit, vi⸗ A lcita 1 inguire innint co 1 melkechano lun. zid. (iendie bumrinrin nrminn UIntrd ine ,fun in Dices Preydor tionis tamen Ne Alitumabeh tun le , 60 gu Aler ete ung Well ſen Ei Corſtes 6. Nt 0 Florg: ſ Ugorej un grn ſuie De imped. dirim. Affinitatöis. 221 nguim! guinea ſponſæ in primo gradu, vel cum tpenim conſanguinea uxoris in zdo gradu pec- lüminum caverit; quia ultrà hos gradus ex co- itenu pula illicita non extendit ſe affinitas. eE 2dô. inquirendum erit vel maximé, an neo,um habuerint copulam perfectam; quia ex conigen imperfecta non oritur affinitas, ùt di- im Ir n Gum. 3ti0. an conjux peccati reus S ſciverit, huic crimini eſſe annexam pœ- nam privationis petendi debitum; quia fiatm ignorantia juris, vel etiam facti (quæ endi dh non rarò intervenit) excuſat ab hac pœ- m e na, juxta ſuperiùs dicta. J tbiteen Dices adhuc. Quidſi verò conjux gten i fateatur, ſe non ignorâſſe pœnam pri- Nirt.¹ vationis huic facto annexam, timere „ tamen, ne ſi deinceps contra morem Pohe ſolitum abſtineat à petendo debito, red- n: ai darur ſuſpectus IIXori, aut certè onero- eſtumfen ſus, eo quòd ipſa præ verecundia non audeat petere debitum? B dcl⸗ R. cum Soto, Ledeſina, Sanchez, L. 251 e . diſp.7. Laym. Sporer, z. 45 3. & aliis. In tali caſu licebit ei ſe modeſtè inſinua- ſein re ad debitum, & quidem in gratiam m GOjugis vV. g. dicendo, an non placeat? fiine &c. Katio eſt: quia hæc pœna cum tan- 10 rigore introducta non fuit ab Eccle- 6 iren ſia, ut cum gravi periculo infamiæ, vVel men⸗ ctiam gravi incommodo conjugis in- 222 Conferentia undecima nocentis oblervari debeat. Vid. DD. itt. CONFERENTIA UNDECIMA De Impedimento Dirimente õ SI MM ARIIIM. 2352. Imapotentia coeundi eſt impedimentum diri. mens, 253. Notatur triplex impotentia. . 254. Ut dirimat, debet eſſe I. antecedeny. 2, 6. perpetua, & 3. abſoluta, ut adſoluté reddat wzbabilem. 255. Quidti ex pöſt falio oriatur dubium, an im- potentia præceſſerit Matrimonium? 256. Detectu atatis impotentes cenſentur „Ju⸗= venis ante annun 1atuns, & Puella ante an- wunz 12. completum. 257. Si tales atztentare præſuamant Matrimoni: un, per ſe logquendo graviter delinquunt. 258. E quid, A malitia ſuppleat atatem?9 259. Impotentia ætatis dirimit ſolunz jure Eccle- haſtico. 260. Impotentia auten orta ea cfedh cor. porit, jure naturali. 261. Solvitur quædam Inſtantia contra bot ſac “S Deitt in 16) Berpo itin tener ltiak. A Nitiur Artickere, K S mrl lmnnteer finleimnt or, . inri⸗ diekirn 16. Nbtr in lle ent Ml kuiten . Hyr ieit fuchit fiengt, . Matrin 291. Mo lajentjum. 1,M nt, enn 262. Refölvitur Caſus I. de Viduo, qui poſt 2dum Matrimoniunz celebratun advertit impotentem, & propterea judicis Ecelsſiæ fuit divortiatus. — diu Deimp. Impotentiæ & Atatis. 223 bet. WI! aé63. Si eæ poſt facio conttaret, fuiſſe erratum in Judicio, teneretur talis redintegrare Matri- moniun. X 11 264. Reſolvitur Caſus II. de Nonſo, qui volens contrahbere, dubitavit, an eſſet potens? IMA. 265. Si ſit probabiliter potenz, Parochus licit? AXAwWilit; „ 266. Immò tenetur aſiſtere Matrimonio, ſi no. 0 Diain⸗ titiam de inzpotentia dubia haulit exæ ſola con- 267. Solvitur inſtantiu, & redditur ratio , our Ill in tali dubio liceat contrabere? , 268. Reſöltvitur Caſus III. de Marito, qui ſau- nrdintd am Uxorem poſt primum puerperium non am- plius pokuit cognoſceere. ntis. 269. Huie icitum eſt eonari ad copulam, quans mni diu affulget probabilis ſpes, eum aliquando per- ut AMeld Ficiendi. 270. Matrimonia ſterilium valent; rlu 271. Non item Evnuchornum ͤ utroque tefte zninn carentiune. Ier u 272. Si Maritus evadat Evnachbus, multi te- 5 e“ι tent, eum licitès uti matrinionio. “ 25273. Qxid de valore Matrimoniià ſenſibus? muat Mu 274. Vel etianz ab infirmis oontra dle? H 275. 8 certò conſtet, WMWatrimoniun cuni ime ud“. Potentia pe,petua fuiſſe contractum, nulitas ,linin derſe loquendo debet intimari. 276. Subinde tamen per accidens eportet diſſi- , fven miulare veritatem. 2 77. Conjugibus dubitantibus de impotentia, tonta Permittitnrſpatiume triennii ad tentandan &. dun, 278. Muuer, quæ ſomper cune periculo vita, vel Aten eriani proles mortuas confuevit parere, nee noK& S0. obſtante validè contrabit: an etiam heité: * Præmittuntur, & breviter reſol. vuntur quæſita, ſcitu neceſſaria ad rite reſolvendos Caſus de impedimento impotentiæ, & Ætatis. IUæres Imò, quid intelligatur per impedimentum impotentix? R. Intelligitur impotentia coeundi, ſeu defectus hori & inhabilitas ad habendam perfectam copulam conjuga- lem; unde qui perfectam . exercere poſ- ſunt copulam, quamvis ob ſterilitatem laborent impotentia generandi, non ta- men ſunt inhabiles ad contrahendum Quær. 2dè, quotuplex ſit imporentia ber ; alia nàmque eſt I. antecedehs, alia poralis tantum. 3. Rurſus alia ab elurn, & alia reſpectiva. Antecedens dicitur, quæ jam exſtitit ante contractum matri- monium, conſequens verò, quæ ma- trimonio contracto primùm fſuperve- nit. Perpetua cenſerur illa, quæ ahl⸗ que miraculo, vel certè per medium aut 224 Conferentia undecimg Weleame conſequens. 2. Alia perpetua, alia tem- — Ninp n Fnonorb⸗ m rel de Pprlinonis ler der re ſerienlot iu inoumdb une kum d in Unl mlien ſihre ere ngamdirt Kn Nſt Ktolidon undiffei e exorel entia llnn Uheiturt Al ſenin nneen Mic uur; Wie övefiln Ohnminn. ; ut ninn derh De imp. Inpotentiæ e& Ktatis. 225 aaut medicamentum naturale, ſine gra- viſſimo morbi, vel etiam vitæ difcri- eſite d mine 5 vel denique abſque peccato v. g. N füperſtitionis tolli nequit (eſto tolli necelitki poſſet per remedium ſuperſtitioſüm, einpeline aut periculoſam valdè inciſionem fœ Ans, minæ &c.) quia talis impotentia cen- linelem ſetur incurabilis, ideôque perpetua; mpoenn unde cum aliis pluribus Sanchez, Aib. entin 7. Aiſp. 93. n. 20. bene infert, non te- Xinmiin neri mulierem pati, nec virum ex- Pulam ℳ ſpectare eventum tam periculoſæ inci- neeet ſionis, ſed petita ſolutione matrimonii bſellu tanquam irriti, poſſe conjugem poten- nermis dem tranſire ad alias nuptias: & contra nttn tam difficile . vel per ordinarios Eccle- ſiæ exorciſmos in maleficiatis, im- Gcirnis potentia ſolùm cenſetur temporanea. umtmn Abſoluta impotentia dicitur, quâ vir 1 is impeditur reſpectu cujuslibet ſœminæ gteceten (aut fœmina reſpectu cujuslibet viri) ,D ita, ut cum nulla poſſit exercere copu- D lam perfectam: reſpecéctiva autem dici- eleni, tur, quàâà impeditur ſolùm reſpectu hu- Gdms ſus vel illius perſonæ, & non reſpectu ö, e.. Annium. Ita DD. communiter. 1 Quxr. 3tiò, qualis impotentia diri- . “ mat matrimonium? M R. cum szommuni PD. Impotentia, 254 . P J N Pel ſ ut 226 conferentia, undecima utmatr imonium dirimat, debet ee. antecedens. 2. per Pctua, & 3. abſoluta; reſpectiva enim non dirimit, niſi re- ſpectu perſonæ, cujus impotens eſt. Ra- tio rmi deſumitur ex c. Hi, qui. 32. 4. 7. item c. S: axorém. 32. g. F. ubi ſatis. atlti E clarè deciditur, impotentiam, quæ ma- aiſ trimonium ſubſequitur, non dirimere; quia poteſtas ſemel data non adimitur. per hoc, quèd ſuperveniat impedimen- tum utendi oteſtate, ùt patet in Con- jugibus Religionem brofeſſi is poſt ma- trimonium. Ratio 2di deſumitur ex Undne ger cap. Fraternitatis. de le frigid. & malefe. el qula nimirũ de ratione matrimonii noh, mnne eſt, ut conjuges poſſint ſemper habere copulz perfecta, ſed ut ſibi conferant po- teſtaté ad aliquando habendam, ſeu quæ N poſſit haberi aliquando ſaltem. Ratioztii W eſt hæc: quia ſi v. g. Vir ſit ſolum impo- tens reſpectu hujus, non verò alterius perſonæ, nihil obſtat, quin poteſtatem corporis ſui alteri perſonæ tradat: ergo impotentia reſpectiva non dirimit ma- trimonium, niſi reſpectu illius perſonæ, reſpectu cujus vir eſt impotens. Ita communis DD. apud Sanchez cit. A. n.-, Cæterùm perſonæ impotentes haben- tur, & recenſentur ſequentes I. Qui ni- mis ſunt calidi. 2. 1 Nimiuùm frigidi. 3. 4* UCh ſen Henmopt nnm veler E ollede Uuntudenn cituin Ser ikes, N . San⸗ hlor 65 hc ſt or el Indul e ac Cntencki ut Anhe 1 a mi kring De imp. Impotentiæ & KEtatis. 227 Ghed Maleficiati, ſeu maleficié redditi impo- Kzdh rentes. 4. Mulieres nimis arctæ. 5. timit Ii Impuberes ante legitimam ætatem dorndt! (horum tamen impotentia cenſetur ſo- H, lùm temporalis) 6. Senes nimia ætate .IE exhauſti, & viribus deſtituti. 7. Ev- tangu nuchi ſeu Spadones teſtibus deſtituti. on Im 8. Hermaphroditæ. Hi omnes, quan- UnAI donam vel qua de cauſa impotentes, & irimee per conſequens inhabiles ad matrimo- tuetin nium habeantur, videri poteſt apud Cle- Oktlses ricatum deciſ. 32. 4. n. g. ubi diffusè & Enmim fundatè de hac materia diſcurrit. 1 Dices. At quid, ſi dubium oriatur, Immmeis utrum impotentia præceſſerit matrim enpeke nium, an verò fuerit ſubſecuta? icon R. Sanchez. ib. 1. Aiſp. 15. n. 6. & 25 5 umn alii plures volunt, præfumendum efſe, lendm quod ſit orta poſt matrimonium; eò- elng quòd in dubio ſemper ſit ſtandum pro n Tettnd valore acts „ ſeu etiam matrimonii . det contracti, üt habeture. Vict ex qaadam. H de Teſtibus & Atteſt. Verùm Bonacin. Ciini: Laym. Engel Reiffenſt. cit. ?1it. 15. n. lusede : probabilius exiſtimant »præſumen- „ dum eſſe quèd præcefſſerit; tum quia c tunc ſolùm in favorem matrimonii pro egtes hujus valore præſumitur, quando po- teſt conſummari, & obtineri finis ma- 0 trimonii, nempe generatio prolis; tum DBW P 2 etiam 228 Cconferentia undecima etiam, quia per hoc conſulitur bono prolis, & evitatur periculum inconti- nentiæ ex parte conjugis potentis, dum huic conceditur poteſtas tranſeundi ad alia vota. Idipſum præſumendum exi- ſtimat Keiffenſt. l. ct. n. 29. Caſu quo conſtat, impotentiam eſſe ortam ex ma- leficio, vel mutilatione membri &c. Sporer tamen z. 12 5. cum Gobat ait, in tali caſu (ubi ſcilicer conſtat, impo- tentiam ortum trahere ex maleficio) minimè tutum eſſe, ut ſeparentur tales conjuges. Quare oportebit, ut in ſimi- li caſu Confeſſarius cautè procedat, ni- e ar⸗ 2èð ;—— . : (W.n: Allauctoritate propria decidat, ſed po- en iùs taliter dubitantes mittat ad Rk. Conſiſtorium, vel Conſilium Eccleſiaſti- cum. Vid. de hoc Gobat. tr. 9. 4. n. gTo. Kugler A. n. 2o5 2. Quæxr. 4tò, quinam defectu ætatis cenſeantur impotentes, ac proin inha- biles ad matrimonium? . 256 R. Defectu ætatis impotentes cenſen- tur Juvenes, qui nondum compleverunt annum decimum quartum, item fæmel- læ ante completum annum duodeci- mum. Ita ſtatuitur c. continebatur. Item c. Atteſtationes. de deſponſat. impub. Ratio autem eſt: quia Eccleſia pro in- convenienti habet, matrimonium con- . tra-⸗ Kt⸗ Nim., Cllbi, Lenerll p mult Uunn, & f⸗ Eeimun eo eſin teremmtine Koord unnen ſin Cnnt mottali uueth grr llcke Diitun is coner e dicker lamm (on nli po uddum lung De imp. Impotentiæ & Etatis. 229 onſiink trahi ab iis, qui nondum pubertarem, & lalumnhn gencrandi potentiam aſſecuti ſunt: at- oencht qui maſculi ante completum annum Stnne rAtum, & fœmellæ ante annum duo- fümenne decimum completum plerumque non 2,,0 aſſequuntur potentiam generandi: ergo. leonmad Hinc ſi impuberes attentent contra- 257 ne menm here matrimonium de præſenti, nullus unCE eſt contractus (niſi malitia ſuppleêſſer col zætatem) immèò tales probabiliùs pec- NE cant mortaliter contrahendo; quia in ſenenmn materia gravi agunt contra præceptum ehiiti? Eccleſiæ. Baſil. Pont. Hurtad. Cleri- Gel Dixi tamen per parentheſin: niſi ma- 28 ninr itia ſauppleat atatem. Etenim, ſi cer- umk“ tis conſtet indiciis, puerum, & puellam ., ante dictam ætatem, & uſum rationis ad eum contractum ineundum ſufficien- Geſhnn tem, & etiam pubertatem, ſeu copulæ 7 nic carnalis potentiam aſſecutos eſſe, ne- quaquam à matrimonio repellendi e- KenedA runt, ur cavetur. c. de illis. 9. c. ult. de cone deſponſat impub. Quo calu tamen li- ione centia ab Epiſcopo (non, niſi ob ur- unn GNH gentiſſimam cauſam danda) impetran- ehg da erit; ſecus probabiliùs peccabunt pſit N mortaliter; quia Eccleſia tale matri- e monium ob impubertatis tempus fieri noniw’ prohibet graviter ‚niſi ob cauſam legi- . P 3 timè 230 Cconferentia undecim time approbatam, utique ab Epiſtopo, inquit 8porer. n. 732. Vid. KRugler. n. 2117. Quxær. tdn quo lareimpotentia di. rimat matrimonium: 279 R. I. Impotentia proveniens ex de. fectu ætatis dirimit ſolum jure eccleſia- ſtico. Ratio eſt: quia ut jam ſuperiùs notatum eſt, hæc impotentia eſt tantùm temporalis, & non perpetua: ergo ſpon- ſi impuberes poſſunt ſibi tradere] jus ad copulam aliquando ſaltem habendam. Quèd autem jure ecleſiaſtico dirimat, patet ex c. Ubi. De deſponf- impub. 260 K. 200. lnpotentis provenienserde. 4 fectu corporis, dirimit jure naturæ, ideéque diſpenſari non poteſt. Ia comnenniſſimes DD. apud Kugler. . 2041... Ratio irrefr agabilis videtur hæc: ie de eſſentia contractůs matrimo- ialis eſt, ut conjuges ſibi tradant jus V TPl adcopulam, ideòque & Corpora ad co- pulam, ſaltem aliquando exercendam apta: atqui impotens, héc ipſo quèd talis ſit perpetuò (ut ſupponimus) ne- quit tradere corpus aptum ad copulam aliquando habendam: ergo &c. Qua ratione Maſtr. 4. diſp. 7. n. 416. meritèò matrimonium cum impotente contra- Gtum, vocat chymericum. Di⸗ N e Vicp Ms In ſentiins, eberiu it iur lh Nntionem, 6 K D umnindri Deehentin (Cl Reeti ſel,itnie Uunſiti Ute, & . Intöimori⸗ W⸗ Dopor Nntur t itk e le er ti e N . in, “ luna De imp. Impotentiæ & Ttatis. 231 eib Hig Dices. Impotentia matrimonio ſu- Vil-ugu perveniens, illud non dirimit: ergo de eęeęellentia matrimonii non eſt, ut conjux imcten tradat, Vel habeat corpus aptum ad ge- nerationem. G Veniesaed R. diſting. conſ. Non eſt de eſſentia 261 mmeeke matrimonii in facto eſſe, conced. ramie De eſſentia matrimonii in fieri, neg. entiaettn conſ. Sic etiam ad matrimonium in fieri, n:g ſeu, t validè fiat, requiritur, ut ſpon- imcee ſi non ſint irretiti impedimento affini- tenlebenn tatis, & tamen affinitas ſuperveniens . liccin matrimonio, illud non dirimit. . en Proponuntur, & breviter reſol- . „ . . i vuntur Caſus practici de impedi- l NM „ maento impotentiæx. Sidt eH OASHS PRIMUS, n U ius viduus matrimonium celebra- vit oum Titia: poſt contractum animadvertit, ſe impotentem ad di- winez mittendum ſomen intra vas, duravit- Gi guc bac impotentia ultra trienninm, z ec tolli potuit ver media naturalia, ne- , 1 7 N gjue per Wiritnalia, quanmis Viein in- 1, vD terim non rard ſonſorit ſe incaleſéere ad aAllias mulieres, & pollai in Emno. Tan- ”M 4 dem 232 Conferentin undecima Akienre dem ro ad Ordinarium Seng,„ matri- monium fuit declaratum nullaum, & Ti- e. date boreſtas tranſéund adalza vo. Thide contigit, ut Litius cum alia Pectantt; &- quda hane impragnvit . bhinc vult eꝛm ducere in uxorem. ac- ritur proin, an Poſſit, t, an Verò veneajas redire ad priorem conjugem? 262 R. Non tenetur redire ad priorem, . ſed poteſt-ducere z dam, quam impræ- gnaſſe fertur. Ratio eſt: quia penlitis omnibus cir cumſtantiis i in caſu allatis, Titius reſpectu prioris fuit impotens ex maleficio: impotentia autem e malefi- cio orta, ſi per media ordinaria, vel ordinarios Eccleſiæ ckorciſimmos rtolli ne- queat, meritò cenſetur perpetua, ideô- que dirimens matrimonium: ergo ma- trimonium cum Titia contractum ab initio fuit nullum, proindéque cogi non dehet, ut ad priorem redeat, præ- ſertim cum ſupponatur jam imprægnal- 263 ſe 2 dam. Sanchez. lib. 7. Aiſp. 92. Kri- mer. n. I3T. S alii apud 1 Croix n. oα. Clericat. z. 35. Supponimus tamen in hoc caſu, im- petentiam ortum traxiſſe ex maleficio, quod poſt triennalem probationem nec per media naturalia, neque per ſpiritu- alia tolli potuit: ſi enim Titius etiam al⸗ n uecre leprtus fniattioni⸗ Mlisadutn ttnefetn Hanu tgeiſn mnKenn Gnrt 1. A Pygteruit Urio At Ktbnigr nme, Cellt Ne Vid. “ e⸗ licendum rerm Pi Epetuan um De imp. Impotentiæ & Kktatis. 133 Gelaa, NMAt nelum, nar adi Vitius unt inpyihun uoreff , vefotinti u in e a grin guunin glit ent nC An i inporeni jenei tinni, enostal henit meagne Atnidun: degent eler:. inprren Ui iin hrleret ionent erhi⸗ s 6 4 auctoritate eccleſiaſtica ob impotenti- am, quæ credebatur eſſe naturalis, fuiſ- ſet ſeparatus ab uxore, & poſtea ratione fornicationis inventus uùt potens, & habilis ad ulum matrimonii, abſque du- bio teneretun, & cogeretur redire ad priorem uxorem Titiam, etiamſi hæc interea jam aliud contraxiſſet matrimo- nium, & confummdàſſer. Ita enim deci- ditur c. Accepiſti. o. Lausdabilem. & c. Haternitatis. de Frigid. & Malefc. Ratio eſt: quia præſumptio debet cedere veritati: prius autem matrimonium fuit verum; quia impotentia nulla inter- cefſit, vel certè non perpetua: ergo. Vid. Sanchez, Filliuc. Laym. Gobat. tr. 9. n. 430. Kugler. z. 2709. Aliter dicendum foret, ſi Titium inter & u- xorem primam interceſſiſſet impotentia perpetuareſpectivèe talis. Sbmpronins pridie nuptiarum acceſ- Jam ſapius carnaliter cognoviſſe ponſam Keiam, nunquam tamen perfecte, eoqubd lLub actuali congreſſe önſerit inſolitum quendam languorem corporis ,„& aver- Lonem ab abtu venereo, propterelqleé I ſemper retraxiſſet ſine alla Jömi . P 5S - 234 Conferentiaundecimag ſ aſtone; quibus auditis Confeſſariut, tia, hunc dimiſeit ad Proprium Paro- ehum, mandans, ut huic rom totam S llonaturalt concrederet. Zam dAubi- 1a sr L. atram Confeſſarius bene fece- rit * 2. utrm D. Parochus auditla rei Nerie potuerit aſſiſtere, matrimonio dem- Pronti! 264 R. ad imum. Videtur Confeſſarius non bene feciſſe dimittendo Semproni- um ad Parochum. Ratio eſt: quia im- potentia Sempronii non eſt certa, mul- tò minus certô perpetua, ſed potius du: bia. Et quamvis ex præfatis indiciis (judiciò Zacchiæ Medici apud Clerica- tum cit. n. ro.) argui Pollt tis; tamen hæc frigiditas videtur po- tius ab accidentibus, quàm à natura proveniens; quia, qui ſunt naturà fri- gidi (teſte Medico cit.) non ambiunt copulam frequenter: atqui dubitans ra- tionabiliter, an non ſit potens ad matri- monium, licitè contrahit, juxta San- chez, Tamb. Gobat, Sporer, Kugler, 2. 10°5. La Croix. n. 795. & alios: ergo Confeſſarius ſine cauia gravavit ſuum pœnitentem, eum dimittendo 1 D. aro- N nch, Ducdum, P’ez ans demept oninm laboraré impoten. Snmtuce ſummertre Mzd . , . . . ) , Siub, Sigillo confeſſionis, avut certè ſub'Si. e natrime t, Sempro- nium laborare impedimento frigidita- enmonids lümns;tun Pe igedaren Eonds n! Ion otut, Mehit. ninn Mentir C Relide (Kerament Mattimon Wen D heinn Uhprxn Prlertim (ſatere lloncer Mg iit l con detezn intig . Gerane „ iuo De imp.Impotentiæ & Tiatis. 235 G Parochum, præſertim cùm ſinerubore, u,e & propria confuſione, non potuerit cui- pris h pPiam aperire ſuum ſtatum. gie en M. ⸗ R. ad 2dum. Potuit D Parohus aſſi- 265 utaes ſtere matrimonio Sempronii; tum quia 4. Sempronius potuit licitè contrahere, ut Hyiur lunf diximus; tum etiam quia matrimonium huraus ſine inconvenientiis, & ſiniſtris ſufpi- trimmmh Ciohibus in his circumſtantiis differri non potuit, prout conſideranti facilè rCNs Patebirt. . . eidemn (Quin immè, ſi Parochus hujus im- 266 beki potentiæ dubiæ notitiam habuit ex ſola dtemen Confeſſione pœnitentis, vel ſub ſigillo Eelporint ſacramentali, tenebatur aſſiſtere tali rpi Watrimonio; quia ſecundùm communif- wltlꝛ Eman, DD. notitià, ex confeſſione, Vel ſub ſigillo confefſionis ſacramentalis AA,N in. 1 “ Comparata, in foro externo uti non licet, ilere. præſertim ubi ex hujusmodi uſu pœni- 6. u Lens pateretur notam infamiæ, vel con- dan fuſionis: ergo. “ nrn 6 Dices: qui dubitat an ſit potens, eò non Ve ipſo dubitare debet de valore matrimo- anic nii contrahendi: atqui dubitans de va- E lore Sacramenti, nequit licitè contra- u here; quia illud exponeret periculo nul- lage litatis ſeu irreverentiæ: ergo &c. ne R. diſt. min. dubitans de valore 267 Sacramenti, nequit contrahere, ſi boi 236 Confſerentia undecim facilè abſtinere, & aliunde non ſit præ. ſumptio pro valore, con. ſi ſit præ- ſumptio pro valore, & nec facilè abſti- nere poſſit, prout fit in noſtro caſu, neg. Cùm enim valdéè difficilè accidat; hujuſmodi hominem adigere ad perpe- tuum cœlibatum, ſimuúlque dubitetur, an non ſit potens ad matrimonium, ita ut hoc dubium vinci, ſeu deponi ne- ueat, niſi per experientiam; hinc ſtat 9 P P 3 poſſeſſio libertatis pro Sempronio; cùm communiter loquendo quivis ex natura ſit potens ad uſum matrimonii. Er quamvis ſtante dubio practico illicit? contraheret, poteſt tamen tale dubium practicum prudenter deponere; unde non video, cur depoſitò dubio illicitè contraheret: neque talis ſe exponit periculo peccandi formaliter, ſed tantùm materialiter, prout patet in ca- ſu, ubi poſt matrimonium contractum dubitatur, an impotentia præceſſerit, an verò fuerit ſubſecuta. Vid Card. diſert. 2.2 n. 51g. Viva ad I.propoſ- ab Innocent. XI.damnatam. n. 31. Kugler 4. n. 1539. C A 8 UIS 1. E. RT IIS. * Seugap,ne amplins perfeciſſe opus Cau- okjagale alſcue diſperſione ſeminis. 4 Nip n ¶in ,j⸗ nulrem il eſeber Wen Purf. A Mrinon’o uammmnti lußfleri AId Mi emultin 1, imote Inid N Ulobir e MXRu es,in⸗ Eltum eſt Peter in P Cjer Setr. nns Aynor mnhun rerr berſe lains De imp. Impotentiæ & Etatis. 237 benonſin Caasſam hujus interrogatus, reſponaet; 1I1 Riam auxorem in proximo Puerperio dae hclem deò eſſe deſtruct am, ut ob corporis aréti- noltodt tadinem hactenus penetrari nunquam Kelegt Potaerit. Quaritur jam 1I. quid de hoc getentie atrimonio Zenendum ? 2. quid Cajo dreilta ut errogauti reſpondendum, vel confu- rimoniun, lendum fuerit? * R. ad primum, matrimonium ſubſi- 268 ſs ſtere validum; quia ſecundùm dictan. nypronioze 2 52. impotentia ſuperveniens matri- iberun Mmonio; præſertim conſumato, illud non ini. diſſolvit, juxta communiſſimam DD. ein R. ad 2 dum quæſitum. 81 apparet 269 Ntleclti ſpes, aliquando perficiendi copulam, li= Vneteze citum eſt Cajo eam attentare, tametſi Præter intentionem pollutio contingat. ſ ee ke⸗ Cajetan. Navarr. Henriquez, Laym. littr, . F. tr. 10. P. 4. c. II. Z. 4. Sanchez, tprt P 6. 9. diſp. 17. n. 20. Ratio eſt: tum tomtt quia Cajus vacat aßeri licito, tentans, Leelali & procurans copulam ſibi poſſibilem ac rd, permiſſam, & præter intentionem ſe⸗ „ gquitur externa illa effuſio; tũ etiam quia habet jus inveſtigandi illud impedimen- tum, prout conceditur cap. Laudabilem. FIIS ce frigid. & malefici: atqui non poreſt aliter inveſtigare, niſi operi conjugali ſe vacando: ergo. Addit S orer, n. 127. Ppro praxi ſequentis: inſuper (ait ipſe) . non- 28 cConferentia undecima nondum quidem legi, fed vir magnus, in praxi verſatiſſimus mihi conſulen- 3 ti relpondit, quêd ſi ex tali impedi- „½ r la mento ſuperveniente v. g. Si uxor poſt puerperium deſtructa, & arcta fa- Sta ſit, & absque periculo ſecari ne- queat, ſi ſaltem pars ſeminis ſubin-⸗ trare pollit, poſſe ſe excitare applican- do, etſi major pars ſeminis effunda- tur, dummodo aliquid intret, prout regulariter fit, attrahente matrice; ſic enim in ſequenti puerperio fortè remedium invenietur. Ita Sporer , l. ot. Ex quo patet, quid Cajo reſpon- dendum Vel conſulendum ſit. 4 „Cor ollaria ex X Belisinferenld. Bolliges ex dictis I. Matrimonium 8 ſterilibus contractum valere. Ratio eſt: quia ſteriles poſſunt exerce- re copulam perfectam: quèd autem ſe- men eorum non ſit prolificum, eſt per accide ns. Idem tenendum de matri- monio inito cum muliere, quæ ſemen vViri recipere quidem, non tamen intra Vas retinere poteſt; quia prius qum ſemen receptum rurſus effundat, copu- de⸗ ſe pta a ad Senerationem jam fuit Son- bin, . cohünmutn lnel du Hanamn (n Nei⸗ 2.. Cemove lur, ele iul khin ſeo ſemnine, IElI anf ini lorſſin de ercr tHonins tes teſte i⸗ ſe D 1 lrir⸗ s De imp. Impotentiæ & Ktatis. 239 Aritng conſummata, & perfecta; cui per acci- n cond dens eſt, quòd ſemen rurſus effundatur. Rtllin Ita cum communit DL. Sanchez, Lib. 7. Ar diſp. 92. Reiffenſt. La Croix. . oga. Kmm . Coll. 2. Matrimonia, quæ ab Evnu- 271 elolkene chis utroque teſte carentibus Ccontra- huntur, eſſe nulla & invalida. Ratio eſt: quia tales ſunt impotentes ad copu- ints eie lam perfectam, quandoquidem careant Min W Vero ſemine. Ita decidit Sixtus V. inttit,, Bulla. um frequenter. uüt habetur tom. ntemm „. Bullariit Rom. conſtitut »g. dicti Pontiſicis, potéſtque videri apud Sanch. Reiffenſt. Kugler . 2047. & alios. Ni- hilominus Spadones uno tantùm caren- tes teſte validè contrahunt; eoquèòd unus ſemen ad generationem ſufficiens fſuppeditare queat, prout communiter gfatela fatentur DD. Maſtr. Herincx, Sporer, ALaCroix. n. 75. Ubi ſubdit ſequentia: Corrinon⸗ Hermaphroditos contrahere poſtle ſe- Kun ii cundùm ſexum prævalentem, habetur Cuntel L. Quaritur. ſy. de ſtatu hominum.: ſi Adi neuter ſexus prævaleat, datur optio, cum ijurent ſe permanere velle in eo ſexu. n & Valet tamen, ſi conjuge mortua mutent. Glr ſi Vide Spor. 4. z. 134. lemini ii ltretgyie i Ne⸗ . . * — tm Dices. At quid, ſi contingat virum s poſt matrimonium jam contractum ca- ncat,, ſſſiiitra- nin, 272 R. Probabiliter licere putat Sand 240 conferentia undecima Gtrari, ſeu privari utroque teſte, lice. bitnè huic vacare operi conjugali? Palao, Wieſtner, Keiffenſt. Schmalz- grueb. zit. 15. z. vo. contra dicaſtill. Dian. & alios oppofitum cenſentes. Sanchezii autem ratio eſt: quia ta- lis vir utitur jure ſuo ſemel aquiſito; quòèòd autem ſemen verum etnittere non Valeat, eſt per accidens: quemadmo- dum ergo uſus conjugii interdici non poſſet, nec deberet, ſi apertè conſtaret, viri ſemen ex morbo eſſe corruptum, Vel ſterile, vel ſi copulam velit habere rope tempus partûs, ubi non eſt poſſi- bilis generatio; ita nec in tali caſu pro- hibendus videtur, præſertim cum in tali congreſſu ſalvetur finis ſalté ſecun- darius matrimoni, dum ſedatur ardor Goncupiſcentiæ, &ſimul præcavétur pe- riculum incontinentiæ. Vid. Sanch. l. eit. Kugler. z. 20 521 thece Dices iterum. Sed quid tenendum de matrimonio à ſeniculis, & viribus exhauſtis contracto R. cum diſtinéctione. Si enim tales ſfſint, ut vel naturà, vel ſaltem arte ca- lere poſſint ad coitum, validè contra- hunt; quia hoc ipsò fieri poſſunt una ca- ro, Diß1 tteeinge tee muurs I. ent d h n chihl eesvalide nt Ita N uCcirn; utumell Dices, tmegbenh örlliddee n edu n lepr NRNR ellereel nez. Urmi ex etun; ungener Ulkio Kudumſfor 6 nrle thendun Ugeren ſe, h 4 Ning ne teſte O. iugzni De imp. Impotentiæ & Wtatis. 241 ro, nec impotentiàâ laborant. Sin autem nec naturàâ, nec arte ampliùs excitari ut queant ad habendam copulam perfec- Fn h, Fenlt, Shn tam, eéò ipſo velut inhabiles & impo- tentes valide contrahere non ampliùs enm d4 poſſunt. Ita Caſtrop. hic panct. I4. H. unn Ceit : e Enel mhbtinet 5 tentt enkenſe n eltnt S ſeer til 4 lednt tkemeti Pid N 690,. 6 Cind tem n. lide n/ Guntun 1 2. Averſa, Krimer, Kugler & alii apud La Croix n. 79r. contra nonnullos op- poſitum cenſentes. l Dices. Qui ex morbo ita languet, ut nequeat habere copulam, nihilomi- nus validè contrahit v. g. ad emendan- dum affectum concubinarium, vel pro⸗ lem legitimandam: ergo etiam talis ſe- nex licèt nec naturâ, nec arte ampliùs calere poſſit &c. „ R. neg. conſ. quia impotentia talis 274 infirmi ex genere & modo ſuo non eſt perpetua, prout eſt in ſeniculo. Si ta- men vis morbi ita deſtruxiſſet poten- tiam generandi in ægro, ut nullo medio erdinario reparari poſſet, pariter di- cendum foret, matrimonium ab ægro- to convaleſcente contractum-vel con- trahendum, nullum fore. Vid. DD. cit, Kugler à z. 202 9. CGoll. 3tiò, caſu quo certò conſtaret, matrimonium ab utroque, vel uno fal- tem perpetuò impotente contractum 0= fuiſſe, hujuſcemodi conjugibus Per “ 275 242 Conferentia undecima loquendo eſſe intimandam nullitatem matrimonii, atque interdicendum om- nem uſum venereorum; quia talibus utpote merèé ſolutis ,„ plus non licet, quaàm aliis ſolutis. Aliter diſcurren- dum eſt de conjugibus, quibus pot matrimonium valide initum, primuùm ſupervenit impotentia perpetua;! talibus enim utpote veris conjugibus propter jus ſemel aquiſitum Hiciti ſunt tactus & oſcula, ad declarandum affectum con- jugalem, vel ad fedandam nonnihil concupiſéentiam, dummodo ablit peri: culum Pollutionis, etiam ligatis ſemper illicitæ. Vide Spor. Lit. n. 127. Illiuns. tr. 6. diſp. g9. Z. 123. 276 Signanter tamen Aictur elt, con- jugibus, qui cum impotentia erpetua contraxerunt, per ſé loquendo intiman- dam eſie nullitatem &£ interdicendum uſum venereorum. Rationes hujus limitationis dabimus inferius n. 335. & 4α. Giccs adhuc Quidli autein conju. ges poſt matrimenium contractum de- prehendant ſe impotentes ad conſum- mandum, ſimulque dubitent, ſitnè ta- lis impotentia ber petuò duratura, nec ne? 277 K. Conjugibus rationabiliter dubitan- tibus 7 Nr iſhe, tib mn lbe ue ullah Emlaktrie Pienctn; tpkobai ull, Ep Punne, n ſclti⸗ ISleſckaras A,.Ars Guterien gbbes nrifudt Murtitod lusplerp e Cntinzit elis autea mpore 1 Chpl lmmmndi 4 ilitdert unen⸗ Dr Nrhe MNunte I1 lint ſ Collr i attin Periene lim De imp. Impotentie & Etatis. 243 n mlin tibus an laborent impotentia perpetua, Cicencunn per c. Laudabilem. de frigid. & malefic. in permitti triennium ad tentandum & ex- ls n periendum; quin immè, quamdiu ap- nndln paret probabilis ſpes aliquando conſum- guchl mandi“, & perficiendi copulam, licet tumN ipfis tentare, tametſi præter intentio- et D nem pollutio, ſeu effuſio totius ſemi- goe nis extra vas contingat, ob rationes 2. lüngtkt 26 9. allatas. Inſupèr notant Laym. hic Aecun c. Z. Coninck., Salmanticenſes, & alii m apud Olericat. Aeciſ. 32. n. 43. in con- oa abltr jugibus, qui ob naturæ imbecillitatem lrsle ſunt inhabiles ad perfectè conſumanduũ E matrimonium, exſpectandum eſſe tem- prus plẽæ pubertatis, quæ ſecundùm jura un G contingit Maſeulis decimo octavo, fœ- egtuepe mellis autem decimo 4toô anno, &ab hoc cilni tempore numerandum trienii ſpatium, Terflen quô elapſo, ſi nulla appareat ſpes con- rine⸗ ſummandi, vel ſeparandi erunt, vel, bt⸗ 6 ſi abſit periculum incontinentiæ G quod tamen, præſertim in junioribus, vix n aut rarò aberit) permittendum, uæ per nit, modum fratris ac ſôroris, abſque om- ni uſu venereorum cohabitent, ſi no- “ lint ſeparari. rinnn Coll. tandem 4t, valide contra- 278 hi matrimonium à muliere, quæ longâ role experientia didicit, ſe nunquam pepe- ”M Q2 riſſe 244 Conferentia undecima riſſe ſine periculo vitæ, aut nunquam genuiſſe prolem vivam. Ratio eſt: quia talis mulier non eſt impotens ad uſum matrimonii, quippe quæ, ùt caſus fert, jam ſæpiùs concepit. Major eſt diff- eultas & quæſtio, an talis mulier poſſet licitè contrahere? Negat hoc Boſſius apud Tambur. tr. I. sc. I32 ſe 2. e. 12. aliique plures. Verùm Sanchez. ib. 7. diſp. 120. Spor.n. I 22. Tamburinus & alii meliùs affirmant, & tenent, talem mu- lierem non peccare, ſi viro ſcienti &con- ſentienti nubat. Ratio eſt: quia talis mulier nec viro, nec ſibimet, utpote conſentientibus facit njuriam, nec pro- li, quippe cui meliùs eſt aliquanto ſal- tem tempore fuiſſe, quàm nunquam; tum etiam quia valdè durum eſt negare tali mulieri remedium concupiſcentiæ, ſcilicet matrimonium, in hunc finem ſaltem ſecundariò inſtitutum à Chriſto Domino, & eam compellere ad reme- dium duræ mortificationis & extraor- dinariæ, causâ ſupprimendi ſtimulos carnis; nam neque infirmum, ut vitam ſervet, obligamus ad remedium admo- dùm difficile conquirendum vel ſuſti- nendum, ait Sporer cit. Ex quo bene infert P. Kugler n. 20ℳ6. quòd talis fœmina debitum & petere lim. I Arlleepo ullgerito Dtlin, nihi ſeecne teſectis⸗ Eeoattai DDen. . Nor Nhutah R belſe euntum n 2831 n betnnfi 134. An lel aen, . N Dane mn De imp. Wmpotentia &. Eratts. 24 5 ut nue & reddere poſſit, immò etiam teneatur ocks reddere viro petenti; cùm miſeriæ ſuæ Rtens An conſcia, nihilominds ad hoc ſe obliga⸗ D verit. Secus dicendum foret, ſi ignara ioreé ſui defectûs & periculi pariendi, bona Smens fide contraxiſſet, un videbimus z. 395⸗ hocka VWid. DD. cit. Herirnicx. hie E. 6. 2. n. „5. Ron . A. 2. 7 l Am DHODECIM A. . blihmir it De impedimentis dirimenti- unn bus Clandeſtinitatis, & ali nunm IeBiae Raptûs. e SII MM ARII M. eupſe Ren 270. Clandeſtinitas oritur ex defedu Farochi & kuete Teſtiam aſſiſtentium. mC . 280. Ecoigia per hoc non mutavit diretté Saora- kun mentum. entte 281. Ad. valorem Matrimonii requiritur Ai. = Kene Rtentia proprii Parochi; dl in- 282. Qualis benſetur eNe Parochus domicilis. Ut N 283. Sponfi eæ diverſis Parochiis, coram utroli- z bet vulidè contrahunt: an etiam lieitè) Ciunn, 284. Paroohus fucultatem aſiftendi poteſt alteri, 7el 4 JſJed Sacerdoti tantum, delegare. 285. An idem valeat Capellanus 286. Præter Paroshbum debent ſimul aſſiſtere duo een realii cujuſounque demunr 6 conditionis. 1 4 23 287. De- 246 Conferentia duodecima i, 287. Debent autem non tanzum pheylicè, ſed d mgiliil mioraliten eßfe praſentes. m G, mre 288. Matrimonin hæretieorum coram Frædican- anmhmndi, tibus contracta, valida cenſentz multi Docto- P liſentet s /. 18 W V Ulriſiani 289. Oppoſitum tamen videtur probabilius. in ic 1 290. Raptus eſt viotenta abdudlio tænzinæ de loco heiliun in locum causà Matrimonii contrahendi. Pbnmng 29 1. Quidfi poſted liberè confentiat talis Feëmina) Muobtn 292. Si fœmina raperet virum, probabiliter non uiſotit obſtaret valori Matrimonii. Pemti 293. Relolvitur Caſus I. de Miniliro Epile opi, lin nin . qui coram alieno Paroohbo contrawerat; aſſeve- iene rans, à ſuo Domino ſibi eſſe conceſfam bhbane fkacultatenz. 294. Licèt dubitetur, an Epiſo opus dederit licen- Rrnke ziam &. œminæ tamen non amplins licet ee- At ſilixe: & quid agendam: AP ndur n 295 Reolvitur Ciſus 1II. de Nudioſo, qui eum ſolve ſua ſponſa contraait coram D. Tarocho LVien- nenli, falss diétetans, ſe eſſe Viennenſeni. NE 296. FSi illuc perrexiſſet anim quærendi vonditi- Uleren onem & . matrimonium, ſulſoſteret. Qmn 297. Reſolvitur Calas IIl. de Catholico; gui unn e i Acatholica ooranz Prædicante matzrimonium Ina non ſolum ilicits, ſed & invalidé contraxit. 29 8. in buic potuerit permilti tranfitus ad 2da Umer ger voka? SIE Unr 299. Et quid, ü tam ſponſus, quam ſponlafuiſ- (len ſont avatholici! ôòMM . 320. Mazrimoniun line Parocho contractamd (ieg⸗ Perſonis habitantibus in loco, ubi Tridentinum nunquanz tüuit promulgatum, aut receptune, Iueklnd valel. ’WJUMWUN Ceteſt 301. Non tamen valeret, calu gus ſponfi & loo etuhze im De imp. Clandeſtinit. & Raptüs. 247 nn tyleic recepti Tridentini exirent ad alium locum, ubi non eſt receptum, praciss animi ibi olande Büns eorttn Freift contrabendi. ut mitil 302. Reſpondetur ouidam inſtantio. 303. Chriſtiani, degentes in partibui Naß delfunn nakhſe vel in loco, abt Parovhusm habere nequeunkt; igſafimdd abkhq;te ilo walids ontrabunt. utre 304. Coram quo contrabere debeant Minites; 2 es allim 305. Non obſtat valori, tametli Parocbus & Te- ,Pmbelilei kes inviti aſzſterent 0 Aſiſtentibus Matrimonio elſt gants proveden- ſriſeo N Wam r ſi Ton R nt egtsaz: d tyremt 4½ A Praæmittuntur, & Drcviter reſol- miil vauntur quæſita, Teitu neceſſaria ad ritè ise reſolvendos Caſus de impedimento . de Clandeſtinitatis „& Kapts. ſn Uæres primò. Quid ſit impedi- “ mentum Clancdeltitutatis „& quô erlei 6 jure dirimat matrimonium? RKõ R. Eſt obſtaculum matrimonii, or- 279 ae tum ex defectu Parochi & teſtium; ete- ui nim matrimonia clandeſtina appellari ſ ſolent, quæ clam, ſeu clanculario, & α quaſi in occulto ſine præſentia Parochi page, & teſtium contrahuntur: talia autem SH matrimonia, licet S. M. Eccleſia ſemper ℳ,“ ſit deteſtata, ob ingentia mala, puta per- „„ betuos concubinatus &c. & ſimilia inde , „ Q4 non 248 cnferentia duodetima non rarò orta, olim tamen valebant; verùm in Concilio Trid. jam totaliter caſſata & annullata ſunt ſequenti con- ſtitutione &S5. 24. de Reform. matr. c. r. ubi dicitur: qui altter, quam pra- Jente Parocho, vel alio Sacerdote de ip- us Parothi ſeu Ordinarii licétia, & duo- bus vel tribus teſtibus matrimonit con. trahere attentaäbunt, eos §. Synodus ad ſie contrahendum omnind inhabiles ted- dit, & hujaſmodi contractus irritos & nullos eſſe decernit, prout ebs præſenti decreto irritos facit, & annuktat. ExX quo patet, hoc impedimentum jure tan- tùm FEécleſiaſtico introductum, ideô- que diſpenſabile eſſe à ſummo Pontifi- ce. Eſt communiſ. DD. Dices. Pccleſia nequit inſtituere, immutare, vel etiam irritare Sacramen- ta: ergo nec contractum matrimonii, quippe cui ex inſtitutione Chriſti Do- mini fuit annexa ratio Sacramenti. Ek. permiſtſ. ant. neg. conſ. Ohriſtus enim Dominus non cuilibet contractui annexuit rationem Sacramenti, ſed tantùm contractui legitimo, id eſt, ſe- cundùm leges inter fideles, & perſonas habiles celebrato; quænam autem per- ſonæ habiles, vel quis contractus eſſet legitimus non determinavit, ſed po- tiùs inn. sleterm Hirſomit Itren anin Tlnioären⸗ eloin in gnoſlan lchtetye Entiitin I, Unetl Elleitin lalein ir Eumentün EudRade Uitcerrg trahend mmmuni, emin 1 Mmonii: l,gie ing De imp. Clandeſtinit. & Raptüs. 249 en lmhn tiùs determinandum reliquit Ecoleſiæ; immtetht hinc potuit Eccleſia ad publicam uti⸗ ſeuentie litatem animarum matrimonia clande- n ſtinazinfirmare, & fideles ad ſic contra- “ ang hendum inhabiles reddere, quemad- eralfit modum & Kespublica civilis contra- Meris Ctus quoſdam v. g. pupillorum vel ſim- * pliciter, wel ſi certa ſolennitate ſint de- ie ſtituti, irritos, aut certéirritandos decer- srae nit; tametſi ſpeétato jure naturæ irriti u illiciti non eſſent. Neque ex hoc /E FEccleſia directe mutat, aut annullat Sa- hul cramentum, ſed ſolum indirectè, qua- unſn, tenus ad contradtum legitimum requi- unrt rit certas ſolennitates, & ad aliter con- mmit trahendum perſonas reddit inhabiles. communis. Kugler. g. 90 3. Spor. . 32. lti Quxr. 2dò. Qujuſnam Parochi alſ- eg 8 ſiſtentia ſit neceſſaria ad valorem ma- mniine trimonii? Cri (K. Requiritur aſſi ſtentia Par ochi pro⸗ 281 enni Prii quia ut poſt alios notat Schmalz- e grueb. lib. a. tit. 3. L. I34. Concili- „% um Trid. loc. ſuprärelato eundem Pa- rochum requirit ad aſſiſtendum matri- 4. monio, quem requirit ad illud denun- NH tiandum: ad denuntiandum autem re- A P quirit Parochum proprium: ergo &c. es⸗ Validé tamen aſſiſteret Parochus pro- prius ‚tametſi eſſet ſuſpenſus, vel in- r. 0 et n 2570 Confererntia duodecima terdictus, vel etiam excommunicatus, vitandus, Schiſmaticus, &c. dummodè non ſit actualiter depoſitus vel privatus beneficio. Ratio eſt: quia aſſiſtentia hæc non eſt actus jurisdictionis wel ad- miniſtrationis, cùm etiam ab invito vel coacto validè præſtari poſſit; ſed eſt ac- tus teſtimonii ex juris diſpoſitione re- quiſitus: ergo quamdiu verus Parochus manet, matrimonio validé aſſiſtere, & auctoritatem præbere poteſt. Spor. m. 362. Laym. Averſ. Krimer, Caſtrop. & alii apud La Croix. n. 7ag. 9 Dices. Quisnam ergo cenſetur Pa- rochus proprius contrahentium? 282 R. Parochus domicilii, in cuſus ſei- 2 licet Parochia contrahentes habent do- micilium, vel quaſi domicilium in illa autem Parochia cenſentur habere quaſi domicilium, in qua cogitant habitare Véel perpetuò, wel ſaltem per non bre- Ve tempus, ait Gobat. zr. 9. n. 456. Ratio eſt: quia Tridentinum requirit Parochum proprium: talis autem eſt Parochus domicilii, utpote ratione cu- jus quis Parochianus efficitur juxta cap. elt. de Paroch. ergo. Boſco de Matr. Aiſp. II. n. 355. Perez, Sanch. Schmalz- grueb. aliique communiter. Hinc Reiffenſt. Aib. g. tit. 3. n. FS5. Schmalz- gr. im6 Fcblad Uulniterint tum Procl (Ctrltenre Wümmmibi le ſöhns ce giogride Erir Kc⸗⸗ e lieenri Töambik eli Gelbroe Cngrege Aunide (Ae on hig on mar, Dices wi ſec Uioceles Noun Uöund “ End Nnrre e. N Tlmnoni Nnidg De imp. Clandeſtinit. & Raptüs. 251 mmuren gr. cit. La Croix z, 719. cum aliis com- Ac. durm muniter inferunt, non ſufficere aſſiſten- Gvekin tiam Parochi Originis, niſi in tali Ioco Uiralken contrahentes habeant domicilium, vel itbr animum ibi habitandi. Ratio eſt: quia Rabimime ille ſolus cenſetur Parochus proprius, Gr;Eidh à quo quis alia Sacramenta v. g. pœni- iholtinen tentiæ &c. recipit, & qui poteſt alteri enohad dare licentiam ad eadem ſuis Parochia- eAtee nis adminiſtranda. cap. omnis Atriuf- eſt, Re Nxus. ae paait. & remiß. atqui ta- en,C Iis eſt Parochus domicilii: ergo. Unde zuigit⸗ Congregatio Cardinalium, ùt videre celernm eſt apud Boſco.it. n. 4oο. decidit, illum niumen eſſe proprium Parochum ,in cujus Pa- R rochia contrahentes habitant témpore, kban duo matrimonium contrahitur. jliumi Dices rurſus. At quid, ſi contrac- tecg turi⸗ ſpectent ad diverſas Parochias vel Crlun Dioceſes? ie erante R. cum Boſco, Navarro, Pirhing & 283 „S aAliis apud Keiffenſt. cit. n. 56. tales co- 4 Ra ram utrolibet ex duobus contrahere un d poſſe. Ratio eſt: quia contractus ma- Sn trimonialis eſt individuus „& non, ni- n ſiinter duas perſonas conſiſtere poteſt; conſequenter ſi quis ùt Parochus pro- pPprius matrimonio unius poteſt aſſiſtere, n, poteſt etiam aſſiſtere matrimonio alte „ riſus cum illo contrahentis. Quin e- c tiam 252 Conferentia duodecima tiam Pignatellus, Fagnanus. c. Guba no⸗ bis. de candeſt. deſponſ. n. 33. & alii, plures referunt declarationes Cardina- nalium, quæ dicunt valere matrimo- nium, licèt in Parochia ſponſæ contra- hant coram Parocho ſponſi. Poſſet tamen (ait rectè La Croixn. 716.) Or- dinarius circa iſta aliquid præcipere, quod obſervandum eſſet, quamvis non de valore. Hinc Reiffenſt. aliique monent, in praxi obſervandam eſſe or⸗ dinationem proprii Ritualis Diœceſani. Quare cùm in hac Diqceſi noſtra Paſſa- vienſi vi conſtitutionum generalium ordinatum ſit, ut ſponſalia coram Pa. Parocho ſponſi contrahatur, cenſeo, ab hac laudabili conſuetudine abſque ur- gentiſſima cauſa non recedendum, vel quovis modo contraveniendum. (Quxr. 3tid. Utrum P arochus hanc ſuam poteſtatem aſſiſtendi matrimonio Poſſit delegare alteri, & cui? 284 R. Potelt delegare alteri, ſed Sacer- doti tantùm,„ non verò Diacono vel Subdiacono. Ratio deſumitur ex Trid. ſuprà relato, ubi dicitur: qui aliter, quàm præſente Parocho, vel alio sater- aote de ipfus Parochi ſon Ordinarii li- centia contrahere attentabunt &c. er- yiſn l Pbheinſo uocholice cClalkurm ilas, be Cpelan tidallſte Meltrenne n Eler, Nlkteme uulr, (egareen Verd rr fuit, m abi Unrrar 1l o reſe ntcſe⸗ trnn, H ettoge Wum Cer. ineet getitns nus, . e 1, 35, Nete munt IN/ 1609 id prraſt Rquamyßt Ndme Dioe geter laconl umeetd UCle ge ddr encun D ocnnz mnine Digconof re iA 1 De imp. Clandeſtinit. & Raptüs. 453 go hêc ipſo ſupponitur, & conceditur Parocho licentia delegandi, & fubſtitu- endi alium Sacerdotem. Dices. Poteſtnè etiam Cooperator vel Capellanus hanc licentiam matri- monio aſſiſtendi alteri Sacerdoti dele- gare ? 0 1s.1. 23455 316 ) or R. cum diſtinctione. Si enim ſup- 285 ponatur Capellanus, qui non habeat oreuzrennivCi aIRtendi ſed ſo- lum delegatus pro aliquoô certo actu v. g. matrimonio Titii, nequit hanc poteſtatem alteri delegare; quia delega- tus ad actum particularem (ſaltem re- ulariter loquendo) non poteſt ſubde- legare. eap cuùm cauſum. 62. de appellat. Si verò Cooperator ſit talis, cui vice- eura fuit eommiſſa ab Ordinario, vel etiam ab ipſo Parocho, licèt ad paueos duntaxat dies, aut ſi ſit Vicarius Pa- rochi, poteſt alteri Sacerdoti hanc ſu- am poteſtatem delegare. Ratio eſt: quia delegatus ad univerſalitatem cau- ſarum, ſive ad omnes cauſas, ſaltem in certo genere v. g. matrimonii, poteſt ſubdelegare, dummodo ſubdeleget ad actum particularem. Kugler z. 330. Averſ. Krimer. n. 6S1. La Croixn. 734. Quær. 4 . Quot & quales teſtes ſint neceſſarii ad hoc, ut matrimonium 254 Conferentia duodecima iß 286 R. Preæter Parochum requiruntur o Nbo alii duo vel tres teſtes, prout patet ex 11Eli⸗ conſtitutione Coneilii Trid. relata 2. (un 6t 279. qui debent ſumul intereſſe; quia uulesb h debent ita intereſſe, ut de uno eodém- anihs cor que contractu matrimoniali teſtari va- Celium] leant, quod facere nequeunt, niſi ſimul dt;re præſentes exiſtant, üùt notant Sanchez, lone NRein Boſco, Perez, Reiffenſt. a. 1 07. *W Nie Quia tamen Concilium memoratum Mepohh non requirit in teſtibus aliquam ſpecia- Ingnigrl lem qualitatem, hinc communiflimè ln Dien docent DD. quoſvis rationis eompotes, Mrerho etiam pueros, fœminas, conſanguineos, inddſe⸗ Religioſos &c. aſſumi poſſe in teſtes s woöl matrimonii. Vid. La Croix ci. A. n. Areticine Quæres ytò. Qualiter Parochus & Conllit teſtes debeant eſſe præſentes? (idbon 287 R. Debent eſſe præſentes non tantùm ühnig phyſicè, ſed etiam moraliter, ita, ut ad. huenr vertant, & intelligant, quid agatur. KRa- ummr tio eſt: quia debent eſſe ita præſentes, lli cen ut poſſint authenticè teſtari de contrac- omgſn tu matrimonii: atqui ſi non intelligant (dem quid agatur, nunquam poterunt teſtari, um Nn nec cenſentur fuiſſe præſentes; quia àͤr conmn dicitur. L. coram ſf. ae verbor. ſignif. 6o A ſlen ram Titio aliquid jacere juſſas, non di- elerere citur eo praſonte feciſſe, ziſi is intelligat: there, lrimz egoinm Mrontptt Hride relte Uterele ſe geano eo altelte tinten lum⸗ Oimmund ngee oNOſ r Duoly GStortt n in lurte eo etuntti es, ind De ͤimp. Clandeſtinit. & Raptüs. 255 ergo. Barboſ. Sanchez. lib. 3. Aiſp. 39. n. I. & alii communiter. J Quxr. 6t0. Quid tenendum de matri- monlis ab hæreticis coram ſuis Prædi- cantibus contractis in illis locis, ubi Coneilium Trid. promulgatum & recep- tum eſt, v. g. Auguſtæ, UIImæ, Ratis- bonæ, Memingæ, Campidonæ &c. ?² R. I. Quamplures etiam graviſſimi DD. probabile tenent, hujuſmodi ma- trimonia valere. Ita March. Tanner. Laym. Dicaſtill. Habſenſ. Schmalzgr. Sporer, Kugler, & noviſſimè P. Pichler in ſuo jure Canon. Ducuntur ſequenti- bus potiſſimum rationibus. I. quia heretici per contrariam conſuetudinem videntur jam præſcripſiſſe, & abrogdſ- 288 ſe Conſtitutionem Trid., diſſimulanti- bus id Pontificibus. 2. quia ſi talia ma- trimonia dicantur nulla, maxima inde ſequentur abſurda, utputa quòd hære- ticorum proles ſint illegitimæ, item S 2 quòèd ſi convertantur ad fidem Catho- licam poſſint ab invicem divelli, immè debeant, ſi de novo non contrahant co- ram Parocho Catholico: at hæc ſunt contra praxin Eccleſiæ; quia converſi ad fidem non permittuntur invicem ſe deſerere, nec coguntur de novo con- trahere; quod tamen deberet fieri. 3. quia 258 Conferentia duodecima quia multi in talibus locis contrahen- tes invincibiliter ignorant hoc decre- tum Tridentini, utamtes bona fide ſu- um Paſtorem eſſe egitimumParo chum: ergoô ſaltem iſtorum matrimonia erunt . 289 K. 20. Videtur probabilius, hu- jùsmodi matrimonia ab heæreticis co⸗ ram ſuis P rædicantibus contracta in lo- cis ubi Tridentinum promulgatum & Præpoſ. Leſſ. Pignat. Tamb. Gobat, Krimer & cum aliis pluribus La Croix. z. 7ga. Mezger;, Schmier. Oberaſcher apud Babenſtub. tr. F. p. 7. diſp. 2. art. Boſeo ceit. v. 133. Herincx hie diſßß. . n. I0. & alii quamplurimi. Ratio hu- jus opinionis eſt: quia ſecundum dicta ſuperius n. 73. etiam hæretici per ſe loquendo obligantur legibus eceleſia- ſticis, æquè ac alii ſubditi rebelles le- gibus fuorum ſuperiorum. Nec eſt; cur Pôntifex ipſis condeſcendat; quia ut dicit Trid. cit. c: . non eſt dignus Tui Becleſiæ benignitatem facile experintuy; eujus ſalubria monitatemert contemyſit: Proſeel nec ipſimet Prineipes acatho- lici approbarent matrimonia contra ſuas leges à ſubditis rebellibus inita, aid 0- Duit. 6 chr fr . (polltend lkicltione 1i, Mendu leqaiabt Cthalieorn ſaenrelgens ennti ex (ucer hrſey ontraherxe ileelt Untione Rchurracl ur o ntor Conzihe ſirnir en tumenci ten kntatit uadlin Ebehe eim De imp. Clandeſtinit. & Raptuüs. 2,7 is n Gobat r. 9. 2. 2. Ad rationes pro t eHH« ppoſita ſententiàâ R. ad primam dicen- Sbomfe do, heæreticorum conſuetudinem eſſe munbmch illegitimam, nec habere vim irritandi ttimonud conſtitutionem Trid. ut jam ſuperiùs nv.i 73. notatum fuit. Ad 2. dicimus nul- obanilis lum ſequi abſurdũ (niſi fortè ex malitia hretee acatholicorum rebellium; quod eſt legi ootrahi per accidens) nam r. Eorum liberi poſ- onugm lunt haberi pro legitimis ſaltem in foro Iud politico; quia ad hoc fufficit, quèd ſint mh G Prognati ex matrimonio tollerato, & uela habito pro legitime in fero fori. 2. Ore Quèd autem converſi ad fidem non ſo- zaip leant ſeparari, nec cogantur de novo t.3 6t, contrahere inde fit: quia ſaltem Pro- he babile eſt juxta plurimorum opinionem, oAAH in rationée: ſacramenti, ſaltem in ratio- riis necontractus civilis; quare ex poſt facto useH videtur potius præſumendum, & ſtan- i rick dum Pro valore actùs quamvis ſi Curia eni,⸗ aliter reſponderet, ut noôtat La Cro ix. iene S„. 76 7. Mmox ſubjungens n. Zyo. Tutius tamen erit, eos Chæreticos ſcilicet ad tftidem converſos) adducere, ut ob- renta diſpenſatione in impedimentis, ſi SS quæ adſint, contrahant de novo coram "Farocho Catholico & Teſtibus, ne ſZ R ex- exponant periculo materialis fornica- mlianti tionis. Ad 3tiam rationem dicendum, immnenn quèd licèt ignorantia invincibilis ex. is 4 cuſet à peccato, non tamen poteſt eos ripoten reddere habiles ad contrahendum, quos mium cun Eccleſia inhabilitavit, prout patet de amdi conſanguineis contrahentibus matri- femmnlet monium cum ignorantia etiam invinci- mmi teilin bili impediment. uuii Quær. tandem 7timò, quid ſit im. „,, n pedimentum Raptüss ſenelinloee 290 K. Kaptus propriè didtus, prout eſt lkr Kui impedimentum jure novo dirimens ma- aints cdn trimonium, eſt violenta abdactio fe-. ed minæ de loco ad loum, causà Matrimo. Mhererfh nii contrahendi. Ita Herincx, Naſtr. 4. A diſp. 7. n. 403. Clericatus decil- 33. . . Pfim lo Kugler z. 1124. & alii plures. Ubi e Nantn communiter notant, ad incurrendum libus hoc impedimentum requiri tres condi- ca ſenn tiones. I. ut inferatur violentia, & quide 2. ipſi fœminæ. 3. ut hæc inferatur exfi- ne contrahendi matrimoniu. Ratio eſt: quia Concilium Trid. per ſuum decretum e3 „ annullando hujuſmodi matrimonia ni- hil aliud intendit, quàm ut libertati matrimonii conſuleret: atqui ſi nulla inferatur violentia Puellæ in ordine ad contrahendum matrimonium, ſed ipſa S ſponte conſentiat, jam nihil præjudica- r G tur, eom Deimp. Clandeſtinit. & Raptüs. 279 nils im tur libertati: ergo ex mente Tridenti- enden ni non incurritur hoc impedimentum. mincbl - Dices. At quid ſi Puella violenter men ſort rapta poſtea liberè conſentiat in matri- Mhendune monium cum Raptore? Dre oeD R. cum diſtincione. Si enim ſem- 291 ent, per manſerit ſub poteſtate Kaptoris, nee etimim parti reddita tutæ, matrimonium nul- lum erit, prout innuitur verſu ſuprà ,Nldi z. 72. allato: validum autem erit, ſi ſepmel in loco tuto, ubi liberè abire po- , tuiſſet, fuiſſet collocata, & illa nihilo- dnreg minus conſentiat. Ita commanis. N. Dices adhuc: quidſi verò fœmina AA MH raperet virum, valeretnè matrimonium? eM R. Probabiliùs valerer: quia Trid. 292 6 666 ſolum loquitur de Raptoribus, non verò s de Raptricibus;: nec ſolent leges ſtatui um de caſibus rarifſſimis, qualis eſt hic, ne quèd fœmina rapiat virum. Quare cum eeς hoc decretum Concilii ſit correctivum rms juris antiqui, ſimúlque poenale, non M eſt extendendum ad fœminam Raptri- me Cem viri. Sanchez. lib. . diſß. 13. ninenan 10. Herincx, & alii plures apudpor. ci. IES CEontra Maſtr. & alios. Proponuntur, &breviter reſolvun- 4 ; tur Caſus practici de impedimento lprric Alandeſtinitatis. 260 Cunferentia duodecim Itins cujufälam Principis & Epiſco- ve⸗ Miniſter venit ad D. Paro- cham, aſſeverans jure inrando, ſibi 4 ſuoCelſiſimo vivæ vocis oraculs conceſſam fuiſſe vot eſiatem, oram quolibet Barocho contrahendi cum ſua ſponſa, proindéqgue etiit ab eodem Düo Parocho, utolt ALabi familiariſſimocopulari , quod & Pa- ädtum. Vernm, ubi Epiſeopus id reſii- Hinc & Titia incultos viri mores jam- jam eoſa, voluit à matrimonio, lictt Ham conſumemato' Feſtlive. Quck,itic, Jam 1. quid de valoré hujus matrimofit tenendum? z. An Titia otuerit ſalvi conſèientia reſilire, vel hoc permitten- dum fuerit d 493 R. ad primum cum diſtinctione. Da- t6 enim, quòd Epiſcopus re ipſa dederit ampliùs recordetur, matrimonium va- lebit; quia Epiſcopus poteſt hane fa⸗ cultatem delegare cuilibet Sacerdoti, prout clarè patet ex verbis conſtitutio- nis Tridentinæ: atqui ſi Titio conceſ- ſit facultatem coram quolibet contra- hendi, inp. denl ei nrn Meh ſi gemfit um et ve , ⸗ ſimtlnan ilit te e gun e Chts en ibiret vit, improbavit faäctnm, & D. Paro- chum ſitſpendit al Officiozproteſtatus, ſi- bi non conſtare de data Titio licentia. uon ſcralte ſodev EGre ullſx lro cac (rornl 6, matr Nlanct M ri nelpte (hiN Mlennice mmn legesie Aent oD Deimp. Clandeſtinit. & Raptüs. 261 INIISD hendi, eéô ipſo indirectè cenſetur pote- ſtatem afliſtendi delegàâſſe illi Sacerdo- α ti, quem Titius elegit: ergo matrimo- Alh nium eſt validum. Sccùs dicendum dA foret, ſi Epiſcopus Titio talem licen- H“ tiam nunquam conceſſiſſet. H heton R. ad zdum, Titiam non potuiſſe 294 NAPAe refilire, neque hoc permittendum fuiſ- G le; quia cum dubitetur, utrum Epiſ- ,ℳ, copus non conceſſerit licentiam, eò ipetl ipſo dubitatur, utrrum matrimonium GN non ſit validè contractum: atqui in du- Pttſenn, bio de valore matrimonii jamiam con- eG tracti, præſumendum eſt, & ſtandum pro Gh valore ackûs, præſertim in caſu, ubi inenio nulla ſtat præſumptio pro impedimeto, „ D& nullitate matrimonii: ergo etiam in e noſtro caſu ſtandum, ac præſumendum Oteerie eſt pro valore actůs; cùm aliunde con- pe, ſtet, matrimonia ſemel conſummata ſi- ne ſcandalo, vel periculo prolis vix, e aut ne vix quidem diſſolvi poſſe. Quia eigid tamen præœſumptio-hæc poſſet fallere, mA daté, & ſuppoſito, quòd non ſit con- noni ceſſa Titio licentia, hinc meritò, & ſa- ek hn pientiſſimè in noſtro caſu ordinatum, GSn S& mandatum fuit, ut memorati con- NXς⅓ü uges iterato contraherent, ſeu conſen- ctirent coram proprio Parocho. Vi⸗ tio e H Prop deti ecge D J. dctt 262 CcConferentia Auodecima AX deri etiam de hoc poteſt Carden. Aiſert. (midlium 2. 4 n. 5gS3. La Croix. n. 736. & 117. lnitrebi⸗ CQASIS SECUINDIIS. nlini Srnmonins ujnſdam Univerſitatis lunrh ſn ſtudioſus pro Pallade Ebi deſpontd⸗ ſten Inche⸗ verat Semproniam ; ne autem contra- gHhugee hendo in eodem loco condiſeipulorum ſu- 1 ehegl orum lIudibrio ſeſe exponeret, perrexid Dg, Viennam, anims ibiaem contrahen- Untettic. di, ſimulque de famulit ios ſet, t ocatt, wſ n conditione ſibi providendi. Aeceſſit nialium, Pproin Parochum Viennenſèm, petensee: Innenllnn Pulari ; & ut facitins impetrayel peti- tum, dictitabat ſea falſo ) & Vie- füſer 1 nenſom eſſe, & cuidam Comiti ſua lociſſe? oeo Dar JNervitia; qua rationé aſſiſtentiam Pa- ehum rochi haud difficulter impetravit: Quia lice ii zamen congrunze ſibi Jervitium impe- Akren trare non potuit, hinc in Patriam eae nn Sempronia redire coactas fuit Jam Re.n. ie, rò agitatus ſtimulis conſoient ia dabesee Uln.6 &qusrit de valore ſii matrimonii. QLua interroganti reſpendendunzgd . 295 Rk. Matrimonium valuiſſe. Ratio (4 eſt: quia ùt caſus fert, Sempronius per- 2 rexit Viennam animòê ibidem aquirendi unt in congitionem, ſeu ſervitium: ergo eti- trinn am animéô ibi habitandi , & figendi aic, Juuſi domicilium: at, qui figit in lac 1 ge, Meim De imp. Clandeſtinit. & Raptüs. 263 domicilium, vel quaſi domicilium, M.Gα ſortitur é& ipſo Parochum, & poteſt ibi NDN Etlam prima die(cæteris ſuppoſitis) con- trahere matrimonium, ùt habetur c. alt. Uinee de Paroch. ſupraà relato, & cum aliis do- Rρ cent Sanchez, Pont. Gobat tzr. 9. 2. ANeNn g532. Kugler. n. 307. Laym. lib. .. tr. 6. ihe c. 10. 2z. §. Laà Croix. z. 722. ergo. ret, Dices. uidſit autem Sempronius uNHE non habuiſſet animum habitandi Vien- a næ, ſed quærendi conditionem & do- A ℳ micilium, ubicunque demum locorum Nre congruumreperirerrkt 9 NH K. PEx hac hypothefi Sempronius 296 GMe fuiſſet vagabundus: vagabundi autem . 100cO Parochi domieilii ſortiuntur Pa- eue rochum hofſpitii, & poſſunt ubique, e adhuc validé contraxiſſet matrimo- ei. nium. Sanchez, Leſſius, Pirhing, Kug- G ler. n. 304. La Oroix. n. 7406. & 747. o CASIS TERTIIS. CAas Catholicus in quadam ivitate l t Imperii, ubi Catholici permixti Vi- ron vunt cum Acatholicis, contraxit ma- nig trimonium cum Caja Acatholica, &- ni gquiidem coram pſèndo -paſtore Pradican- /, te: quia verò poſt annum circiter frege- gien 4 R4 rat poteſtatem tranſenui aa alia vota. In- . dieante potuerit licite, vel ſaltem wali- de contrabere à . atram Cjo poſſit alteni nuptam 03 14 te 297 K. ad primum. Cajus non tantùm illicité, ſed etiam invalidè contraxiſie pes perveniendi ad priorem, ulpote jam ſtitutionem Tridentinam tenebatur contrahere coram proprio Parocho: proprius autem Parochus Caij non fuit Prædicans, ſed Catholicus & verus animarum Paſtor, à quo tenebatur eti- am reliqua Sacramenta ſaſcipere. Nec ullibi conſtat, quòd Fecleſia cum ſimili- bus Catholicis, qui coram legitimo Parocho facilè poſſent contrahere, velit £ illicite coram Prædicante contraxe- rit; quia fruſtravit Sacramentum. Vid. Leſtſ. in auctar. Verb. Mæret. CGnverſa- Zio cum Catholicis. caſ. 24. 25. & 26. Gobat. tr. 9. n. 772. & 512. La Croix. 2. 771. item 7bn. R. jam rat thori fdem, peccando cum alia; vit CGijam a lege viri ſolutam, fecitque indulgeri licent ia ducendi aliamz Pra- Vertim cum nudla buic amplins aſfalgent Ninp.6 — uminonin de jam qukritur k. un Cajns corkin, Pra- M, ImerUnce ſumnobet nn groden (rmmnin enoCotho . n eh, MAnentur 4 npem, videtur. Ratio eſt: quia ſecundàm con- udlsin diſpenfare. Ex quo facilè patet, quòd Mentign Ohuilan Lentiim 1 ot. Vie ond Inern de liͤfiten idenre Uniip lea COnnkhi Alll na uommcr — Neinda De imp. Clandeſtinit. &; Raptis. 26 5 n .A R. jam ad zdum, potuiſſe permitti 29 mun Cajo, ut & ipfſe tranfiret ad zda vorta. en, KRario eſt: quia ſecundùm dicta, prius GAH&. matrimonium certòô videtur fuiſſe nul- Grz lum. Unde atteſtante ſimul, & appro- Aimm bante Gobat cit. v. 37. à Reverendiſ- GE fimo quodam Conſiſtorio declaratum die A eſt, matrimonium fuiſte nullum illo- “ rum ſponſorum, qui cùm à proprio Pa- AH rocho Catholico obtinere non potuiſ- ſent, ut eò, qué volebant, tempore co- homknn pularentur, excurrerunt ad Pagum lu- Cconcuu theranum, ibique à Prædicante copu- lung Tati ſunt. ouadendum tamen erit Cajo, ete t ad evitanda ſcandala, & alia ineonve- obum nientia, à ſummo Pontifice, vel certè Ci ab Epiſcopo petat authenticam dechara- Etioncm nullitatis prioris matrimonii, li- teneeumt centiamque impetret tranſeundi ad 2da een 1 vora. Vid. Schmalzgr. hic n. II I. 1nH Notandum etiam eſt, hie fuiſſe ſer- 299 M monem de caſu, quo vel uterque, vel l unus ſaltem ſponſorum Catholicus con- RH traxit coram Prædicante. Etenim ſi cunm ſponſi fupponantur fuiſſe acatholici, pu- entun! tat La Croix cit. z. 773. permitti non Cintß poſſe ab. Ordinario „ut diſſoluto priori 6. connubio tranſeant ad alia vota; eò quòd Prius matrimonium coram Prædicante Ccontractum probabiliter fuerit vali- 15 R 5 dum 266 (Conferentia duodecima dum, ideôque ſtandum videatur pro illius valore. Nec refert, illud fuiſſe à Conſiſtorio Acatholico diſſolutum; quia talis diſſolutio fuit nulla, inquit Verumtamen non dubito ego, quin ſi altera pars volens amplecti fidem Ca- tholicam, in tali caſu aſpiraret ad alia vota, Romà ſaltem impetrare poſſet declarationem nullitatis prioris matri- monii; quandoquidem Reiffenſt. cit. tit. 3. à. I32. & ſeqq. Matthæucci in Jua Candel. l. g. c. . à n. ro1. &alii plures referant declarationes authenticas Car- dinalium, quibus hujuſmodi matrimo- nia declarata fuerunt ùt nulla &invalida. Confirmor ampliùs ad hoc aſſeren- dum ex reſolutione data à S. Pœniten- tiaria Romana anno circiter 1718. ad ſequentem caſum. Claudius natus & ccducatus in hæreſi Lutherana, deſpon- dit ſibi Bertam pariter hæreticam, co- ram Prædicante ſuo tunc ordinario, cui per aliquot annos conjugaliter co- habitavit. Cum tempore Claudius ab- jurata hæreſi ad Gremium Romanæ Ma- tris ſe recepit, propter quod repudia- tus fuit ab uxore, quæ poſt annum; annuente heæretico Miniſterio, alteri nupſit. Hinc Claudius Cajam ſibi jun- Xxit, Ninn 0 Ein Cnicllium; iir ſur 0 or role ſimnin urge Uretotnad mttlmmn,1 UIrermemor ilo beo; eſtni, Gnudose Uiictone heruiint emt, & rimum 8& Ulmonium n,ſecun Il nullun umilum, (Wecoran R olknin, Cnd eoncip de⸗ ähi (Umr . Daroe enti, Cerini⸗ 1ridenar 1t, Ulud ſ 0 Giſolonn ll in bitoego,t elti flenl ßirartut! Petrare d riorisn Reifkent: Crtheuot Gliptn Caruesl voimnd lninrd Nhoe A 1Den cite int iuspmn Netionm gugile⸗ Clhuii⸗ Nunm 1o en⸗ oſt m, etio, . 1 De imp. Clandeſtinit. & Raptuüs. 267 Xit, & in quadam Imperii Urbe fixir domicilium, verus Maritus hujus pu- tatitiæ ſuæ Conjugis habitus, ex qua aliquot proles ſuſcepit. Tandem con- ſcientia urgente quæſivit remedium, & re totaad S. Pœnitentiariam Roma- nam delata, invenit ſequens. Peteba- tur ex memorata Pœnitentiaria r. An in illo loco, ubi matrimonium contra- Gum eſt, Concilium Tridentinum ſit receptum a. An Claudius inter hæreti- cos natus & educatus, Coram Prædicante Miniſtro hœretico côtraxerit?́ 3. An Lu- therani in his partibus matrimoniu ha- beant, & agnoſcant Sacramentum ?à Ad primum & adum reſponſum eſt affirma- tivè. Ack 3tium verò negative. Pro- indéque Romà reſcriptum, quòd ma- trimonium cum Berta, quia Clandeſti- niem, ſecundùm Tridentinum per ſe fu- erit nullum, proptereâque Claudio permiſſum, ut cum Caja putativa con- juge coram ſuo Parocho & Teſtibus conſentiat, in occulto tamen, ut ipſius ſamæ conſuleretur, & ne eſſet ſcandalo fuis concivibus. Ita mihi vir quidam fide digniſſimus retulit, qui rei totius (dt narratur) ſeriem de ore ipſius R. D. Parochi huic zdo matrimonio afli- ſtentis, exceperat. Subſummo jam: atqui 268 1 Conſerentia duodecima . Nin atqui ſi Pænitentiaria Komana agnoſ-. mene in ceret hujuſmodi matrimonia ab hærc- m Cſtitu ticis coram ſuis Prædicantibus contra- Areſ it ca eſſe valida, vel tanquam valida ag. Inteill miſiſſet Claudio, ut tranfirer ad ada vo- (un Cmin ta; quia non poteſt diſpenſare in impedi. (alos mento ligaminis: ergo &c. Uits Ar „Orollaria ex diclisinferenda. mun 300 (Olliges ex dictis 1. Matrimonium Laummd à berſonis habitantibusin loco, SIN ubi Tridentinum quoad præſens pun- d tenm tum nunquam promulgatum, aut re- (kium, m ceptum fuit, contractum ſine Parocho& rd cie teſtibus, eſfe nihilominus validum. Ka- (lim, ve tio eſt: quia Concilium cit. expreſsè Uunepoti declarat, hoc decrertum nonobligare, ſiheracci ei, boß, eriginta dies à peblicatione eint: Pncgn etgo in loco ubi nunquam promulga- In l tum eſt, non obligat, ac proinde tam Cngren Indolæ illius loci, quàm advenæ, vel Uuhem potiùs vagabundi, poterunt valide con- unli trahere ſine Parocho & Teſtibus. E- Endcl contra ſi Concilium Trid. in aliquo lo- katgii, co promulgatum ſit & receptum, inva- is lide Contrahitur matrimonium ſine aſ⸗ nicil ſiſtentia proprii Parochi, tametſi con. Umtti 4 tka- Nltide De imp. Clandeſt init. & Raptüs. 269 Nommm trahentes invincibiliter ignorent dic- woninbm tam conſtitutionem; quia, ut dictum ntibus enn eſt n. 259. ignorant tia etiam invincibi- Punm vlia lis non reddit Perſonas habiles ad con- Unumlun trahendum. Ita communis DD. apud ſterudꝛm Sanch. Conink, Reiffenſt. RKugler n. lreinin 565. &e alios. ib ſe Dices. At quidſ ſponi exeant acha a- lium locum, ubi Tridentinum non eſt promulgatum vel receptum, ibique matrimonium clandeſtine contrahant „ e. critnè Validum in * K. cum diſtinctione. Si enim exi- 301 gtiuwinle⸗ crint præciséè animéô ibi contrahendi, miut & denuo revertendi ad ſuum domi- em, cilium, matrimonium erit nullum. Si elnt verò cxierint animéô figendi ibi domi- rl lnl cilium, vel quaſi domicilium, vel alte- cücht rius negotii Pertradandi causà, ita, ut * dir ibi per accidens quaſi, & fſine aude i in liatimf legem, contraxerint, valebit matrimo- J en nium. Ita enim declararum fuiſſe à§. in Gongregatione, & abiUrbano VIII. ap- * probatum anno T62V. I4. Auguſti, teſtan- lte tur Lugo Reſponſ: mor. lib. I. dub. 36. i Engel. 1i. 3. n. 20. Bar boſaà, Matt- hæucci Proxime cit. & alii plures. ie Dices iterum. (Wi ita exeunt è loco ne domicilii ,ſolò etiam animo contrahen- ſ di matrimonium alibi, utuntur jure ic⸗ ſue 302 270 Cceonferentia duodecima ſno: ergo non agunt in fraudem legis; ergo etiam poſſunt in tali loco inire matrimonium, non minùs, fquam alioz contractus. unn R. cum P. Schmalzgr. it. n. 113. hujuſinodi matrimonia eſſe invalida non tam ob fraudem, quàm ob decla- rationem ſic approbatam à S. Pontifice, ui noluit ita eludi decretum Triden- tini. Unde non eſt paritas de aliis con- tractibus; quia, ùt ſuponitur, & debet . ſuppgni, aliis non obſtat ſpecialis lex, ſicuti contractui matrimoniali. Qare O; Gu ult. conſ. Coll. 2dò, Chriſtianos degentesi in artibus infidelium v. g. Turcarum, va- idè contrahere. Idem dicendum de contrahentibus in partibus hæretico- rum, ubi Epiſcopus, Parochus, vel alius Sacerdos habens licentiam aſſi ſten- di, adiri non poteſt abſque periculo gra- vis mali, v. g. carceris, exilii &c. &c. Ratio eſt: quia omnino rationabiliter per Epikejam præſumitur, non fuiſſe mentem Concilii vel Pontificis, com- prehendere talem caſum; quandoqui- dem Eccleſia vi hujus conſtitutionis ſolùm voluerit obviare malis ex matri- monio clandeſtino ordinariè proveni- entibus minimè verò obſtare, quò . mi- N inn minds Cach Porineiiss Procbimat Mlem. 50 . 1 Mll.! (N134 i Cerho n corumc Thenhune R ſer guenn Cen lgdi 3tl N didre umdmmde Uod bie Pohtti tubennt Untur. V Eills y t reibus bu n vel (ren Emnicln Gd Chamenn tn ei Meidg De imp. Candeſtinit. & Raptüs. 271 udene Winus Catholici in integris territoriis, IiDEHE Provinciis ac, Diœceſibus, ex defectu is,guumt Parochi matrimonio conjungi unquam poſſent. Boſco, Marchant. Herincx. d.1I Aiſz. See. 10. La Croix. . 770. Reiffenſt. ele imd 11. . 13 4. ubi mox ſubjungit, hujus- umbe modi Catholicis in partibus hæretico- iSom rum coram duobus ſaltem teſtibus con tetun A trahe ndum eſſe 5 eoquòd tales facilè ob- scedin Tincri queant, & ita declaratum ſit à Gin,A S. Congregatione Cardinalium. ßeellil Coll. 3t10 „Milites Caſtra ſequen- 30 gti C. tes, qui proprium non habent Qapella- num campeſtrem ſeu Miſſionarium, va⸗ 0 egen lideuhigs conjungi poſſe à Parocho Turcurunt. 10 Pitii s quia tales, cum nullibi fixum – habeant domicilium „ meritò æquipa- Prochi de illis, qui in præſidio collocati, vel atim 9 rdinus Nobilium. ſuis deſervientes iage 1 cialibus, per longum temporis ſpa⸗ idet tium, vel majorem anni partem ibidem tontt ſuſtentantur; quia tales aquirunt quaſ at domicilium, ideéque non ſunt vagi, efck ſed quantùm attinet perceptionem Sa- ude cramentorum, ſubditi Parocho il⸗ 4 Eeni lius loci, in quo converſantur. Schiara, .“ 4 La Croix. n. 751. Clericat. deciſ. 25. ee Coll. 272 Conferentia duodecima 3995 ant: atqui hoc poſſunt, etiamſi inviti aſſiſtant; ergo. Et ita declaratum fuiſſe teſtantur Cleric. cit. n. 20. Fagnanus c. Qusſitum. de pynit. & remiſ-. n.7. alii- gente cauſa. matrimonio quam cautiſſimè proce- verſa apud La Croix approbantem /. 742. regulariter credendum non eſſe contracturis, aſſerentibus ſe licentiam habere contrahendi &c. niſi in ſcriptis hujuſmodi licentiam exhibeant. Ratio nimirum , quia, Cauſa matrimonii eſt una de graviſſimis, ex qua dependet animarum ſalus, nec facilè diſſolvi po- ceſt matrimonium ſemel (licèt invali⸗- de) contractum, ſine ſcandalis & aliis . ma-⸗ Coll. 4t %, Valori matrimonii non obſtare, tametſi teſtes vel Parochus aſ- ſiſterent inviti. Ratio eſt: quia horum præſentia ſolùm exigitur in eum finem, ut de matrimonio contracto teſtari que- que plures. Meritò tamen cenſet Aver- ia apud La Croix, tales, præſentia Paro- chi tam irreverenter abutentes, gravi- ter peccare; quod procul dubio verum exiſtimo, ſi fiat ſine gravi, & valdè ur- dendum eſſe; monétque recté A- hujus facilè colligetur ex dictis; tum Ditn uuünks ine lln etperie mmoree⸗ Earigiun er hdehi (munilet, . 1 5 ethidend à S. Congregatione die 11. Maii. 1669. Eainrihte ſin tber 306 CGollig. tandem yptò, Afſiſtentibus “ 1) Man ine nnnde ien oe Demp. Clanaeſtinit. & Raptuse 273 utiinonin maximis inconvenientiis; tum etiam brn quia experientia docuit, à ſponſis in- Egunm ſano amorée exccæcatis, jam pluries fuiſ- tinamfr ſe excogitatas fraudes, quarum occaſi⸗ otetrig one Parochi, aliique, minùs quàm caimt oportuiſſet, cautè procedentes, & fu⸗ Ahramme amn exhibentes præſentiam, turpiter I. Mü& proſtituti fuere. Hinc & Concilium ,imm TriderSs. ez. de refonm. Matt. c. g. præ- nAα ipit Barochis, ne Vagoram matrimoniis ncenleth interfent niſt primo diligentem inqui- emuh Ntiozem fecerint, & re ad Ordinarium ents, delats ab eo licentiam id faciendiobtis Gobio de Aluer Et hoc præceptum graviter Evle obligare; meritò tenent Averia; San⸗= chez, & alii communiter. CONFERENTIA eNI DECATkgꝰRZA TERTIA len De Natura; & Eſſentia Matri- ee monii, uſdémque Solemnita- mmm 30. Mazrimonium Aſk legitina Maris at . giee mina conjanktio, in individis am vi te ſciriu⸗ K , tem & . l . ſckie 3 . Elq; triplex, videlicet legitimnms, atam, Ab eoutnatumm. ee 1 = § 269. u. “ 274 Conferentia decima tertia 309. Inter Fideles legitimè celebratum, elt Sas cramentum. 30. Materia remota ſant corpora, proxima eſt traditio: Forma autem ſunt verba, vel alia Signa contrabentiü, conſensiiſatis eæprimentia 311. Miniſtri hujus Sacramenti ſunt ipfimet con- trabentes: = 312. Non item Parochus: quiſolum N teſtis an- thorizabilis. 313. Conſenſus oontrabentium debet eſſe mutuus, voluntarius, liber, & abſolutur &e. 314. Si Matrimonium contrahatur ſub conditi- one honeſta de præaterito, aut praſenti, ed ſub- ſiſtente ſtatinz convalecit. 315. Si ſub conditione ptoyficè, vel etiam morali- ter impolfibili, idebque abſque ſerio animo con- trabendi, matrimonium eſt nullum. 316. Inforo tamen externo (niſi aliud conltet) hujuſmodi conditiones habentur pro non adjee- tis, & matrimonium praſumitur validum. 37. Si contrabitur ſub conditione repugnante Jabſtantiæ Matrimonii, vel ejus triplici bono, non valet. “ 318. Valeret tamen, ſi contrabendo Je verè obli- garent v. g. ad ſervandam fidem & . licèt bhabe- rent intentionem aliquando non ſervandi &. 319. Ad Matrimonium legitimum requiritur tripleæ ſolennitas, nempe I. trina denuntia- tio. 2. Copulatio, ſeu benedibtio Parocht, 3. E- juſdemque, & teſtiunz præſentia. “ 320. Rgolvitur Cafus l. de Perlöna, Aua vol⸗ Bimpliei Caftitatis obſtridta, nuplit cum hac con- ditione, ut ſibi liceret ſervare Caltitatem Deo promiſſam. “ 321. An talis Perſöna à Judice Eccleſialtieo con- demnata ad reddendum debitum zeneatur, ve ſa tems poſſis licitè reddere 2 322 Vi- (DM. R 38n cktur ei tinem, 39 Mbitur nirindacta umininnuh t. Nehoitur umntum a Uuit ere ⸗ l beebhee i. Cpult Car Mhnli o⸗ Mrinn Auunizeſor n lunitt i rio nondel 6. eeranti Nranie cont deeramzen Qanch uttahun unpan, 1 e lan 14 in ut nitenn De Nat. & Eſent. Matr. & . 275 lyutuni,l 322. Videtur eidenz confſalenduns, at petat di- Vpenſationen. pore 323. Rgſolvitur Caſus II. de Leella, qua Rereu n nderti, A minis inducta (probabilius invalias) nuhpfit, & ſtirertrinn. convivio nuptiali diſoeſſit. iintiimt 22 4. Reloltitur Caſus III. de ſponſo, qui ob impe- dimentum afknitatis occulté contractunr. res zünng o nuit ducere iponſanm ſuam ‚proptereaque à Ja- dice Eeclelialtico fust inearceratus & lues 325. Copula Carnalis non et de ehéntia Matri- tot 6ö. monii. utrhbin 326. Matrimonia contracta cum pakto illad al- enti, nandodi Wioendi per repudiuns & ſunt nulla. 327. Sacerdos in ſtatu diſgratiæ alſſltens Matri- grinnn. maonio non peccat. ſriaum 328. Teccant tamen graviterſponſi, in ſtatu diſ um. gratiæ contrahentes; guia indignè ſur cepiunt ſulenk Sacramentum. 4rjnint, 329. Quando per Epiſtolam, vel Procaratorem zrd conttabnnt, debent eſſe in ſlata gratiæ pro ee zinni ae tenmpore, qué contradtus fit per Procuratzorem. zunhni 330. leſe tamen Procurator fungendo egatione lua in ſtatu diſoratiæ, non peccat. 4 §. 1. lent, Præmittuntur, & breviter reſol- nut vuntur quæſita, ſcitu neceſſaria ad ritè . decidendos Caſus de Natura ſeu 9 37 eſſentia Matrimonii. “ Qnen primò. Quid ſit Matrimo- mm nium? „ K. Matrimonium eſt legitima Maris 307 1 ac cfœminæ conjunctio, individuam vi- „ 4 276 Conferentia decima tertia tæ ſocietatem retinens. Ita in re com- miunis. Dicitur autem conjunctio legi- tima, id eſt, facta ſecundum leges, inter Perſonas ſcilicet non irretitas im- pedimento aliquo ſaltem dirimente. Quèd autem conjunétio illa debeat efſe individua ſeu perpetua, colligitur ex fine primario, in quem inſtitutum eſt matrimonium, nempe ad procreandam, & honeſtè educandam prolem: hoc au- tem nunquam, aut vix unquam fieret, ſi Parentes non conjungerentur perpe- tuo fœdere, ùt conſtabit ex dicendis: ergo. Alii diſtinguunt inter matrimo- nium in feri, & in falcto eſe. Matri- monium in fieri (quod habet annexam rationem Sacramenti, uùt videbimus) deſcribitur à Scoto 4. diſt. 26. 4. Aß. quòd ſit maris & fœminæ mutua trans- latio corporum ſuorum, pro uſu per- petuo, ad procreandam prolem, & de- pitè educandam. Matrimonium au- tem in facto eſſe, eſt mutua obligatio, ſeu vinculum illud, quò conjuges inter ſe mutuò indiſſolubiliter obligati per- manent; quod vinculum eſt effectus contractůs matrimonialis. Vid. Maſtr. Quær. 2dò. Quotuplex ſit matrimo- niumm 1 R. Ma- 4 Delltur. Mtrin Ctlytimu, lytmmmn W eonlentn Abrenon. rrauten Pltiuitn Ournon ſ d ſeri NEII. ſinkuchrt COnem Dremhm ſum ſteo ſroniume en inten (nment Mmmmg, lene rerl annll ve (Eurnior amng Inkecen Cranen GAando i,H4H Itain k4 opunctoke Undrn N ieiimt Ciinr ilaceber: colier Inſtinmun rocten Olem: hi entute . ex Cicehl Nrer wunn oer U De Natur. & eſent. Matr. &c. 297 R. Matrimonium eſt triplex, videli-308 cet legitimum, ratum, & conſamatum. Legitimum dicitur illud, quod legiti⸗ mo conſenſu inter perſonas habiles, ſeu jure non impeditas conſtitutum eſt. Dicitur autem legitimum, eà quòd juxta leges ſit initum. Et tale matrimonium datur non ſolùm inter fideles baptiza- tos, ſed etiam inter omnes illos infi- deles, qui legitimè, id eſt, abſque ullo impedimento dirimente con- trahunt. Matrimonium ratum in ſe includit legitimum, & inſuper addit rationem Sacramenti, per quod ma- jorem firmitatem aquirit, quamvis non- dum ſit conſummatum. Et tale matri- riis. monium datur ſolùm inter fideles, non item inter infideles, utpote incapaces Sacrameêenti. Tandem matrimonium conſummatum appellatur, quod acce- dente reali corporis uſu, ſeu copula carnali perfecta, & de ſe ſufficiente ad generationem, inter Conjuges eſt com- Pletum & conſummatum. Ita rurſus in re communiter DD. Quær. 3tiè. Sitnè matrimonium Sa- cramentum novæ legis inter fideles, & quando à Chriſto inſtiturtum? R. Eſt ſacramentum inter fideles, ſi legitimè contrahatur, ſaltem cum in- . 8 3 , ten⸗ 309 278 Conferentia decima tertia tentione illa generali faciendi, quod Cbriſtus inſtituit. Ratio deſumitur tum ex perpetua traditione & ſenſu Eccleſiæ, tum etiam quia hoc nedum Concilio Florentino, ſed etiam à Tri- dentino &.. 24. Can. I. tanquam de fide fuit definitum. Cæterùm de temporé, qué contractus matrimonialis à Chriſto ſit elevatus ad dignitatem Sacramenti, non conveniunt DD. ùt videre eſt a-⸗ pud Clericat. de Matr. deciſ. 1. n. 1 . Scotus, aliique plures ſatis veroſimili- ter aſſerunt, fuiſſe elevatum tunc, quan- do Chriſtus Dominus Matth. 19. ap. probans matrimonium eò modo, quôò primitùs inſtitutum fuerat Gen. c. 2. ſubjunxit: quod Deus eunri, e non ſeéparet j quandoquidem ali M planius inveniatur inſtitutio hujus Sa cramenti. Herincx hic di b. 2. . 20. Quær. 4tò, quænam ſit materla;, quæ forma, & quis Miniſter hujus Sa- cramenti? R. 1. Materia remota ſunt corpora tradenda, proxima verò eſt traditio corporum in ordine ad Sencrarlonen prolis. Forma autem ſunt contrahen- tium verba, vel alia ſigna externa ver- bis æquivalentia, & mutuum conſen- ſum internum, atque traditionem 8 NNat Ctrlonen Unenia. Sn. Ne Une aſin Ulns int Unolo er Uultstntri, Eermritadſt ſiegende 1 N merin con Uhorn edt ünlodee Nndäse 1nd. Corporun eramen IUnm in 5 ueieere Wima unopot uin Ankann ada ſfcjen Neifen tirtin Nienti, tio deiung tione &l n hocnein Cetiumt nqvum mdeten nialsa 1 Here ridelet gs rerol, ntunc, 9 Itth. De Natur. &- elſent. Matr. & 279 ceptationem corporum ſufficienter ex- primentia. Scot. 4. diſt 26. Maſtr. diſp. 20. Theol. moral. n. 9. & Io. Reiffenſt. aliique paſſim. Ratio prioris eſt: quia Chriſtus inſtituens hoc Sacramentum, in nullo penitùs mutavit naturam con- tractûs matrimonialis, ſed eum duntaxat elevavit ad ſtatum &dignitatéSacramen- ti: ergo eadẽ eſt materia hujusSacramen- ti, quæ eſt materia contractûs: atqui materia contractůs matrimonialis ſunt corpora contrahentium: generaliter enim loquendo materia cujuslibet con- tracts eſt res illa, de qua contrahitur: ergo. Quòd autem traditio legitima corporum ſit materia proxima hujus Sacramenti, probatur à ſimili; nam e- tiam in Sacramento Ordinis traditio materiæ remotæ, cenſetur eſſe materia proxima ipſius: ergo idem dicendum in propoſito. Ratio autem zdi eſt: tum quia & in cæteris Sacramentis forma conſiſtit in verbis; tum etiã quia genera- tim forma contractuũ ſolent eſſe verba, vel alia ſigna verbis æquivalentia, quæ ſufficienter exprimunt internum con- ſenſum contrahentium. Ita cum com. Keiffenſt. Thl. moral. tr. I4. diſt. 13. n. I4. ð S 4 Di- 2 8o ò Cbnferentia decima tertias Mur. Dictum etiam fuit; vel alia ſigna ex- Hun in n terna verbis aquivalentia &. Quia mi in⸗ mutus, etſi loqui non valeat, nihilomi- chdienen nus matrimonium contrahere poteſt; mmdimder cum, quod verbis non poteſt, ſignis va- Mliitiſi leat declarare, ut diciturc. Cum apud. ueg. e de ſponſal. Ubi Pontifex hoc ipſum ad- m bokerun mittit de muto & furdo, dummodo wp ſermo hic fit compos rationis, & fufficienter armdum intelligat, quid agatur. Wip ecle 31I R. 2d. Miniſtri Sacramenti matri- (ntciele monii propriè ſunt ipſimet contrahen- umtimd tes, ambo quidem adæquatè, ſinguli iqerlie autem inadæquatè. Ita communis, & in Ghids præſertim Scot. 4. dißt. 26. J. de Mini- um, H Stro, ubi ait, quòd ipſimet contrahentes ſüsverbis, miniſtrant ſi, i hoc Sacramentum, vel ientin mutad, vel aterque ſibi, integrant ta- ſtim qlie men unum Miniſérum. Ratio eſt: quia miim, ille debet eſſe Miniſter hujus Sacra⸗. (alliſte menti, conſiſtentis in contractu, qui imn anin eſt miniſter ipſius contractús: atqui (un ie⸗ Miniſter hujus contractus funt ambo n ſt do contrahentes; ipſi enim per mutuum conſenſum faciunt contractum: erge Dices. Juxta præœſeriptum Triden- tini cit. Parochus vel alius Sacerdos aſ- ſiſtens matrimonio, intellecto ſponſo- rum conſenſu, debet dicere ad illos: . ſs tirtli De Natur. & eſſent. Matr, & . 281 sſe Ego vos in matrimoninm oonjungo, in sG& C nomine Patris, & Filii, & irits §. len,imd ergo dicendum, quòd hic ſit Miniſter; tehere an cum aliunde videatur abſurdum, dicere, ot. gun quòd Laici ſint Miniſter Sacramenti. re. h KRK. neg. conſeq. Etenim verba iſta 312 boeihin non proferuntur à Sacerdete ſeu Pa- O, Anmn rocho permodum formæ ſed Ppræcisè & lufen per modum Piæ precationis, ac cære- mphoniæ eccleſiaſticæ, quâ confirmatur, eri m & in facie Eecleſiæ approbatur contrac- N tus matrimonialis; quod vel inde evi- rt, ink denter licet concludere tum quia 0-⸗ OoeNns lim ſubſiſtebat matrimonium clandeſti- 8 „ℳ« num, & etiamnum ſubliſtit ſine præfa- ) ctis verbis, ſi contrahatur in loco, ubi neut Tridentinum non fuit receptum; tum eee . etlam quia hodiedum ſubſiſteret matri- ids monium, tametſi Sacerdos vel Paro- ni „ chus afſſiſtens nullum proferret verbu- lum, aut invitus aſſiſtens contradiceret. nin 13 Quare dicendum, quòèd Sacerdos aſſi- na, ſtens ſit duntaxat teſtis auctorizabilis, 88 “ ſeu talis, qui nomine atque aucéctori- rate Eccleſiæ aſſiſtere, & in contrahen- tes habere debet jurisdictionem ſpecia- W lem, vel ſaltem ab habente talem ob⸗ Vn 16s tinuiſſe licentiam aſſiſtendi. Et quia o hoc Sacramentum non requirit Mini- „ Krum conlſecratum; hinc abfurdum vi- 16 „ 8 F deri 282 Conferentia decima tertia e Mtu deri non debet, quòd poſſit confici à iwel Laico; conſtat enim, quòd etiam fœ- uunnctibu mina poſſit adminiſtrare Sacramentum (eellentl Baptiſmi. Cmmunis. uoflij QAr. 5t0, qualis requiratur con- minr or ſenſus ad valorem matrimonii? (won alte 313 R. Requiritur I. conſenſus mutuus, Plij, Nie 2. verus & ſerius, 3. voluntarius & imelitege liber, 4. abſolutus, & y. proprius mn urgn contrahentium, aliquo ſigno exter- Dligumur no manifeſtatus. Ratio horum colligi Chenent poteſt ex dictis de ſponſalibus A. z. 2. Si yenotn enim conſenſus ſponſaliũ debet eſſe ve- . ſtitus memoratis conditionibus, à for- (Iun cortt tiori idipſum tenendum eſt de conſen- onelhd ſu in matrimonium. Vid. Sporer z. bſiltent 290. conlenſu Dices. At quid, ſi matrimonium inabloln contrahatur ſub conditione, eritnè va- cond lidum? e cone Ante reſponſionem advertendum, da. gun. ri nonnullas conditiones, quæ ſubſtan: (nlitin tiæ matrimonii repugnant. 2. Aliæ dan- lnlne tur, quæ ſunt impoſſibiles vel naturali-· iglon ter, vel ſaltem moraliter, ita ſcilicet. ut ſine peccato poni, & adimpleri ne- Edren queant. 3. KRurſus aliæ conditiones dan. Kwen tur de ſe honeſtæ, vel etiam indifferen Ninr . tes, & iſtæ poſſunt-eſſe vel de præteri:· Etde⸗ to, vel de futuro primuùm, prout etia am tmnen .. fieri 4 4 oteto De Natur. & eſent. Matr, & . 283 lt om fieri poteſt, & non rarèò ſolet in aliis od imm contractibus. Subſtantiæ repugnan- Sacrumin tes cenſentur, quæ repugnant vel I. bono fidei conjugalis, vi cujus conjux Ainue tenetur corpus ſuum ſervare conjugi, nori!: & non alteri proſtituere, vel 2. bono ſenmsmm prolis, vi cujus conjuges tenentur non olmmm impedire generationem prolis, vel 3. . en bono Sacramenti, vi cujus conjuges ſono en obligantur contrahere indiſſolubiliter rum & perpetuèò, vel potiùs ad dies vitæ. 41 Hôc notato. ebetelen . R. ad quæſtionem I. Si matrimoni- 314 ibes um contrahatur ſub conditione de ſe tcees honeſta de præſenti, aut præterito, tunc G ſublſiſtente conditione ſtatim valet; quia Conſenſus conditionatus ſtatim tranſit vtimume in abſolutum. Si autem contrahatur e,An ſub conditione de futuro contingenti, ante conditionem adimpletam non eſt tenene validum: poſita tamen, ſeu adimpleta u u conditione ſtatim convaleſcit, & qui- „,AMAH dem ſine novo conſenſu, dummodo an- dung tiquus non ſit revocatus. Ratio eſt: nhone quia alii contractus ſub conditione ce- immleit lebrati, poſita conditione ſtatim valent, goesc⸗ & tranſeunt in abſolutos, præciſo om- liler ni novo conſenſu: ergo idem dicendum Eynt eſt de contractu matrimoniali (ſuppoſitò te Lamen, quòd ſit celebratus coram Paro- 6 cho 5 =— 284 Conferentia decima tertia UMutvr. cho, & teſtibus) tum quia matrimoni- mitale um in ratione contraéctùs non differt ab men, G0 aliis; tum etiam quia de contractu ma- (ganmſkanti trimoniali nihil ſpeciale conſtiturtum s in reperitur ullo jure, ſive divino, ſive mſcd en humano. IIIſung. tr. 6. diſp. 9. n. 47. (n attemn Laym. Caſtrop. Bonac. Babenſt. tr. J. weis, & Part. 7. dAiſp. 2. art. 3. n. 27. Notat ta- euümiur⸗ men Sporer. . 329. & alii communiter, Nanktl hujuſcemodi ſponſis uſum matrimonii . non eſſe licitum, priùs, quàm conſtite-. iimon rit de conditione adimpleta; ſecùs e- mWiitar ninpm exponerent ſe periculo fornicandi. Iimenun FVia. DD. citt. (((Vchh 315 R. 2. Quando contraétui matrimo- 8, Ked niali adiicitur conditio vel phyſice im- Metamil poſſibilis, qualis eſt hæc: / lam digi- (Wmodunn totangas, vel impoſſibilis moraliter, ůͤar ienenn eſt ſequens: &inter conſanguineos licet EeEen ne contrahere, & ex circumſtantiis colli- Khecuni gitur, eam adiicienti non fuiſſe ſerium i ne animum contrahendi, nullus efficitur E 8. contractus matrimonialis. Ratio eſt: laith, quia ſine intentione contrahendi dari ) N non poteſt conſenſus requiſitus ad valo. wicn rem contract⁴s matrimonialis: at ubi reugn non eſt ſerius animus contrahendi, non h datur intentio: ergo &c. ieri 316 Dictum tamen fuit & ex circum- pler eto De Natur. & eſent. Matr. &. 2985 la mattim Rantiis colligitur, non fuiſſe ſèrianm a- nonciden pimum, G&. Nam ſi abſint tales COnttidnn circumſtantie , conditiones impoſ- econtun fibiles in foro externo præſumun- Ginn“ tur joci causa adjectæ, adeôque in 5Sα foro externo habentur pro, non Pebent. adjectis, & in favorem matrimonii , Nm præſumitur pro valore contractûs, pro- commm ut expreſsè deciditur c. fiz. de conditio- nmimn nib. aAppoſ. Idem tenendum eſt de ma- imconu trimonio contracto ſub conditione ;ſes moraliter tantùm impoſſibili, v. g. & ricenn 1Ixorem occidas, ſi fildemneges, & . da- tô enim, fuiſſe ſerium animum loquen- uümm tis, & conditionem ab altera parte im- Nhfet⸗ pletam, ſubſiſtet matrimonium, quem- ri admodum contractui ſtare, & olve- mori re tenetur poſt adimpletam conditio- e turpem, qui promiſit meretrici da- d=e re pecuniam, ſi concederet uſum corpo- fileln ris. Ita cum communi Sporer z. 337. lis au EG 335. Salmanticenſ. Mezger apud Ba- benſtub. cit. n. 15. “”“ 6 R. 3tid. Si matrimonium contraha- 317 „henc en tur ſub conditione, vel potiùs ſub mo do ls:r reépugnante ſubſtantiæ matrim onii, ejuſ- * V triplici bono; ùt ſi alrer dicat al- ning, eri: contraho tecum, ſi generationem ⅓⅝ Pr. olis evites; vel, donee inveniam dig- „niorem; aut, ſi pro quæſt u adulteran- dam 1 286 Conferentia decima tertia dam te tradas, ita, ut hujuſcemodi con- ditio in pactum deducatur, & eò modo aut pacto contrahatur, ut conjux ſit ob- ligatus ad talia facienda aut permitten- da, contractus matrimonialis nullus eſt, non tantùm jure poſitivo c. ſin. de condit. appoſ. ſed etiam ipſo jure naturali. Katio eſt: quia de fubſtantia contractũs matrimonialis eſt conſenſus in ſocieta- tem perpetuam, ad fidem ſibi ſervan- dam, & ad prolem ſuſcipiendam, aut certè prolis generationem poſitivè non impediendam: atqui memoratæ con- ditiones, ſi in pactum & obligationem deducantur, tollunt talem conſenſum; cùm obligent ad eidem contraria: ergo. Vid. Spor. . 342. IIII. cit. n. 5y1. Filliuci. tr. 1o. p. I. C. g. n. I17. 318 Dixi tamen: Si hujusmodi conditiones in pactume&grobligations dedacantur; nam ſi conjuges ſeſe verè obligent ad perpetuò ſervandã fidem, & ad reddendum debitũ &c.tametſi haberent voluntate hujuſce- modi obligationi nunquam ſatisfaciendi in actu 2do, nihilominus matrimonium valeret; quia actus zdus v. g. redditio- nis debiti &cc. non eſt de eſſentia vel ſub- ſtantia conjugii, ſed tantùm actus pri- mus, ſeu obligatio reddendi, vel jus petendi; ferè quemadmodùm de llu⸗ an- Denlter otirotine untium vo⸗ Eiptun V. t,let rov Cnunſervancl Er to. Is ad cont oolom; l Ponpr u Eene. Utilexdol n extrinlee⸗ n Eenon bln dere MN Mop Veprelent elicione eccn Is nee lun conſi Uone pe Ennb n Arthlte . Cnclun Urgtiken Kinen n, non Gritltr: tertis De Natur. &) eſſent. Matr. &. 287 Reenodier ſtantia voti non eſt actualis obſervatio, t,Kehm ſed tantum voluntas ſeſe obligandi; un- tcofmke de votum v. g. Caſtitatis adhuc vale- pemim Tret, licèt vovens haberet animum nun- ilisnnles quam ſervandi caſtitatem. Vid. DD. citt. Sude n uær. 6t0, qualis requiratur ſolen- re um nitas ad contrahendum debitè matri- ncee monium? . ... . . indee . R. Juxta præſcriptum Concilii Trid. 319 nbilen 5K. 24. de reform. matr. c. J. requiri- tur triplex ſolennitas, quæ eſt quaſi for- ma extrinſeca matrimonii, nempe I. Trina denuntiatio prævia. 2. Copula- tio ſeu benediéctio Parochi. 3. Præ- ſentia proprii Parochi & teſtium. De hac præſentia egimus 4. n. 251. De be- nedictione breviter adverrendum, non eſſe peccatum mortale, immèò proba- lten biliàs nec veniale, ſi ſponſi matrimo- nium conſumment non præmiſſa bene- 1 dictione Eccleſiæ, dummodo abſit con- tune temptus aut ſcandalum. Ita cum aliis nlun Babenſtuber. cit. n. 39. Ratio eſt: quia hrklen Concilium Trid. proximè cit. horta- lrßſan⸗ tur quidem conjuges, ut ante benedi- im ctionem non conſumment matrimoni- elli um, non tamen præcipit, ſed tantùm rine conſulit: conſilium autem non ſequi, n, ex ſe peccatum non eſt: ergo. , Denuntiationes tandem quod atti- n . net jencdam, poſtinen⸗ noratr Pögrione conlenin rrainen I. „ 288 Conferentia detima tertia net, ordinavit Concilium Trid. loc. cit. at in poſterum, antequam matri- moantum contrahatur, ter à proprio eui 1 zulta zontrahentium Parocho, tribus conti- nuis diebus feſtivis in Eeccleſia inter Miſſarum ſolemnia publicè denuntietur, nter quos Matrimonium ſit contrahen- dum. Qumque finis hujus præcepti ſit gravis momenti; hine Dodtores com- muniter fatentur, denuntiationes inter- mitti non poſſe ſine gravi peccato, niſi excuſet legitima cauſa, vel diſpenſatio interveniat. Quòdſi ſponſi in eadem Parochia non habeant domicilium, ſed ſpectent ad diverſas, in utraque Paro- chia fieri debent denuntiationes, ut impedimenta eò faciliùs detegantur. Attendenda tamen erit circa hoc pun- tum conſuetudo locorum. Cæterùm quinam in proclamationibus ſeu denun- tciationibus diſpenſare valeant, dictum eſt n. 5&I. matrimonii. CA. Dblter. Aol lſnſin a uceberand, I Mariti ſ Muc niſone ſr⸗ Wonemn ee . utn i 1 rn imne (vor clſan Uun no MArmlt ſeuln mn, ſu,t tande, Uigin agm, la Atn rea⸗ uſn n Proponuntur, & breviter refol- rvuntur Caſus practici de valore A uhl einn eiſliun AI Mat adi na feeq ℳ½ De Natur. & Eſent. Matr. G&. 299 n CASIUS P RIMIIS,m, tegtn 2 I Iia vots Caſtitatis obſtricta, poſt Irhhut a . BOY e,H multas precum inſtantias anaen 4 Aeuutere conſonſit in matrimonium oun, Titio Vi- amk duo celebrandum „ Nod ſub ea conditio- ſugi ne, ult Mar u; debitum nunquan po- Ddhes RKularet, & libi liceret caſtiütaten Deo R Promiſſam ſorvare illæſam. Titins con- e Airionem accept avit quidem, ſod poſt ce- 1 en lebratum in Pacie Ecleſiæ matrimonium, ſelcien debitam importunk petiit, quod tamen i n uxor conſtanter negavit. Et quia alis RMZ weodo import anitat em viri declinare, uete jiudicavit ſibi impeſſibile , hinc ad redi- tit, wendan vexam, & votum Deo ſèrYan- dn Jum, fugä ſibi conſuluit. Verum de- iee ILata tandem tota rei ſerie ad Zadicem . E Leccleſiaſticum, Titia ſul interminatio- busſd „e graviun pæœnarum condemnata, &. lun,d comyalſa ſuit, ut viro cobabitaret, & Lebitum redderet, eb præſèrtim, qudd votum ſuum probare non potuerit, nec in altuali contractu coram facie Eccle- —lLe celehrato quidquam exceperit. Te- tet dA vit proin multum anxia ad Confeſſariu, ge conſilium poſtulans, & quaærens 1. an, Va- leat matrimonium ita contractuns? 2. an Zudici obtemperare, & Marito de- 2. bi- „ 290 Conferentian decima tertia Mn. bitum reddere teneatur, vel quid ſibi Nadd.) agendum Eenno 320 RK. ad Imum. Matrimonium valet. oltempe KRatio eſt: quia Titia obligationem red- (lkementin dendi debitum, ſaltem remotam, ſeu in pümptione actu primo non excluſit, ùt ſupponitur; ellid iti præſertim cuùm more aliorum in facie MWen uum Eccleſiæ centraxerit; ſed tantùm ex- Um andt cepit contra actualem redditionem de- l. Nee biti in actu zdo: actualis autem reddi- Qrmoede tio non eſt de eſſentia ſeu ſubſtantia (ltß con matrimonii; ſecus enim dicendum fo- lhrrceytn ret, quòd B. Virgo Maria (quæ pro- (Nn Prrinn cul dubio nunquam habuit animum u- NNndRüg vendi matrimonio) non fuiſſet vera ſtribell Conjux, nec validè contraxiſſer cum contenetu fuo caſtiſſimo ſponſo S. Joſepho. Et ſiumt quamvis multi Doctores teneant, matri- cli Multe monium cum pacto ſervandi caſtitatem pleretur, initum, eſſe nullum, oppoſita tamen undanch ſententia, quam defendunt Vaſquez, It.0 Præpoſ. Herinex. cit. diſp. 3. n. 37. Kug- go lIer n. y2o. & alii plures, eſt probabi- nmnium liſſima: atqui Matrimonio juxta proba- umn bilem ſententiam validè contracto cer- E tò ſtandum eſt; tum quèd ſit cauſa ſtmori favorabilis; tum etiam quia præſumen- ul ddum eſt potiùs pro valore, quàm pro culmncdh; nullitate actùs: ergo. Vid. DD. pro- inmnnnin xime citt. olle . u tertii De Natur. & eſent. Matr. & c. 291 „el ul, . R. ad 2dü. Titia in rigore loquendo, & 321 eyrx juſtitia non tenetur reddere debit, nomumd nec obtemperare Judici. Ratio eſt: igrinmm quia ſententia Judicis procedit ex falſa enctma Præſumptione facti particularis, nem- tnpeon pe quèd Titia non exceperit contra ac- iorum n“ tualem uſum matrimonii, & Maritus ummm talem conditionem nunquam accepta- Alrnne Verit. Nec dubitandum, quin Judex Sarend aliter procederet, ubi de rei veritate u te ſibi ſatis conſtaret: atqui ſententia, vel præceptum Superioris procedens ex loendum ine⸗ falſa præiumptione facti particularis ictacimm non obligat; unde Uxor, cui certô con- Kilite ſtat de adulterio à Marito commiſſo, trvilre non tenetur ampliùs eidem reddere de- lene bitum, tametſi ad reddendum à Judice, hemme Cui adulterium probare nequit, com- ci ie pelleretur, prout cum aliis pluribus te- lae ent Sanchez. I. 10. diſp. 12. n. 6. Laym.- 6 l. F. tr. I0. p. 3, 6. I. n. 4. Sporer. 2. 51. ergo &c. Nihilominus cùm ma- NOH trimonium ſit valideè contractum, ut ſuenmm ſupponimus, ob rationem datam ſupe- N „% rius, & Titia debitum negare non poſ- RW ſit moraliter loquendo, tum ob pœnaàa à Judice Eccleſiaſtico intentatas, tum etiam ob importunitatem Viri, & con- A rinuum incontinentiæ periculum; hinc procul dubio poteſt, immò ex charita- 292 Conferentia decima tertia te ſaltem tenetur reddere; quia votum continentiæ cum tanto rigore non ob- ligat, nec debet eſſe majoris boni im- peditivum. Hinc eſt, quèòd Maritus, qui fecit votum non petendi debitum, teneatur illud interdum non ſervare, ſi Laymm. l. 4. tr. g. c. 7J. Z. 16. Illſung. tr. T. diſ. I. n. I2. MM 322 Confulendum tamen videtur Titiæ, ut propter periculum incontinentiæ vitandum petat diſpenſationem, quam impetrare poterit, & de facili impetra- bit vel à ſummo Pontifice, vel ab E- piſcopo, vel denique, ſi neceſſitas ur geat, ab aliquo Mendicante, qui vi pri- vilegiorum fuorum in voto continen- tiæ, ſaltem poſt contractum matrimo- nium, ubi neceſſitas urget, diſpenſare poſſunt, prout poſt alios bene probat Sporer tr. 3. decal. c. 32. n. 54. &. 75. & infrà n. 19“. videbimus. CASIS SECINDIS. OBEmpronia 4 Parentibus ſuis ſapins angariata, ut nuberet Sempronio, ad e‿ααnendas tandem aliquando Paren- wnm minvas, & importunas ſölicitationes, — bit ician. Mea ilſen, ih re⸗ advertat tale votum ægrè ferri ab uxo- Pülcere, re, aut præbere cauſam diſcordiis. Vid. n fr. unhAehi umn, aleſit ilue ohn onſ entunnmn (Vuriturz⸗ rinnniit, N. Cone (niumel (umpis ſi e de ſe tundt ar 4 Rimpon KM inne, Utmie. reſpondit Parentilus! agite, quod vo tirtlu re;goner Iigore nnt Mors bonit udcl Mn etencl cebr non ſernnt rb ferti An ,7 „ . Gilcorelss. I6. Mn! Vietn 4. incontinct. ionem, ( Gliinne. ſce, W necelin Nre, n voto coN: n.71. LaCroix.z.6 57.-Et quoniam ex ta- 5 De Watur. & ent. Matr. &e. 293 bis lubet, Quare Parentes adornärunt auptias. Deancitur proin Semproiaz ad Eecleſtam, ibique coram Parocho & te- NLibus interrogata, an sempronium velit habere in ſuum! reſzondit fri- gidum: ita. Verum pauld voſt re- ducta ab Eccleſia ut aſſolent) in hoſpi- tium, d Regt convivio nuptlalt, re- nuttque cobhabitare ſponſo, aſſeverans Ne ſolum conſenſeſſe in matrimonium ob Parentam minas, & importunas preces. DQaeritur jam, quid de valore hujus ma- ☚ ririmonii conclunendum2çqe R. Concludendum videtur, matri- monium eſſe nullum. Ratio eſt: quia quamvis ſolus metus reverentialis ut- pote de ſe levis, non habeat vim ir- ritandi matrimonium, tamen ſi acce- dant importunæ ſollicitationes, Paren- tum minæ, vel ſi rationabiliter timea- tur gravis & diuturna Parentum indig- natio, vel mala tractatio, vel denique aliud quodcunque grave malum aut in- commodum, matrimonium reddit nul- lum, Pprout jam ſuperiùs z. 192. dic- tum fuit, & fatentur DD. communiſ- ſimèé. Sporer. z. r7. Sanch. Laym. Kugl. 4 323 294 Conferentia decima tertia li matrimonio timeri potiùs debuit e.- ventus peſſimus, quàm ſperari exitus bonus; hinc meritò, & quidem ſapien- tifſimè, judiciꝙEccleſiæ (ut mihi conſtat) declaratum fuit, memoratum matri- monium fuiſſe nullum, & data Puellæ poteſtas liberè, cuicunque vellet, nuben- di. Vid. Gobat. zr. 9. 2. z. 175. CASHS TERTIIIS. C Ajus poſt contract a cum Cja Boge. O lia, ex fragilitate bhumana . Zs, cognovit carnaliter Proreze ſ Gponſæ; unae etiam propter ronrracen inde impedimentaum affinitatis, licet o- cultum, renuit ducere Cjam. Herwe- rò acceſſit ad tribunal eccleſtaſticum, pet ns at ſponſits ogéreler implere led. miſſionen, ſponſalium. Et quoniam aa- monitus à Judice Eccleſiaſtico noluit ſta- re Ppromiſſis z hinc incarceratus fuit, &α eο ÿMpneniatus. Bgritur. ſpu Se Caijo agendum, vel conſilti loco Sgg ren. dum ſaerit in hoc caſu? 324 R. Gonſulendum fuit, ut Cajus pe- teret diſpenſationem ſuper impedimen- to affinitatis, & hoc, vel à S. Pœni- tentiaria Romana, vel ab Epiſcopo, qui in caſu tam urgenti poteſt diſpenſare, onlisriner onhlendurn e Mur. Vher, La Wn. blibentar im dum ſtionen,o Eenel, pen z. non contin ELobtentam “ † In clnde⸗ 139.) D Orktabant er ho ſ em, mt , ſed 1 ondlünm um, Pi. Us Inte Achrans, 11. Carde prout jam communiter fatentur DD. San- jty De Natur. & eſent. Matr. &t. 295 itg ten danchez. Laym. Spor. Conink, Kug- ans lern. erat. & alii. Quodli Epiſco- gidengt Rus diſpenſare nollet (prout teſte Car- niem den. Adſſert. 22.n. §. multi faciunt) vel Dtatun m ſponſus vincula aliter evadere nequeat, Gink Conſulendum erit, ut in facie Eccleſiæ ereleme unterim, dum Româ obtinuerit diſpen- ,, ſationem, contrahat, animéô tamen fa- ciendi, quantùm poteſt pro hic & nunc TIK Gan eſtpro e Sr Dun⸗ 410 & non conſummandi matrimonium an- ,Ceh te obtentam diſpenſationem; in tali e- unaes nim caſu neceſſitatis (inquit La Croix iren n. 539.) Eccleſia non prohibet, ut ut Contrahant quantùm poſſunt: neque ti Pper hoc formaliter ſimulant ſuſceptio- n. “ nem, aut adminiſtrationem Sacramen- g i⸗ ſed potiùs ſimulant contractum, qui ,ide ecundùm ſe non includit actionem ſa- unit ecram, priusquàm ſit completus & va- i,mli⸗ lidus, inter perſonas habiles legitimè R5 celebratus. Vid. Gobat ?tr. 9. n. 256. & ℳℳ S50. Cardenas cit. 9 Boſco diſp. . . . . 990. 00 /V. Mα 12. dect. I. 4. n. 232. 6 gn 106 Corollaria ex dictis inferenda. inee ¶ Olliges ex dictis primèò, copulam 2. ee , carnalem non eſſe de eſſentia Ma- iet trimonii; tum quia matrimonlum Tra- „tum præſcindendo à copula, eſt verum T 4 ma- eſt tantùm uſus matrimonii; uſus autem füpponit eſſentiam rei, cujus eſt uſus: ergo. Hinc ſecundùm dicta, inter B. mtliten Virginem & virgineum Ejus ſponſum Joſephum, fuit verum matrimonium, abſque ullo commercio carnali. Ni- juris in corpora ex ſua natura ordinetur ad copulam tanquam medium necefla- rium ad ſuſceptionem prolis, qui eſt finis intrinſecus matrimonii; hinc ſpon- ſi contrahentes & expreſsè conſentien- tes in translationem juris, non poſſunt non conſentire ſaltem implicitè in uſum talis juris, ſin minùs in actu zdo, ſal- tem in actu primo, uùt notant DD. com- 326 Coll. 2dò, Matrimonia à Paganis vel etiam hæreticis &c. contracta cum ex- preſio vel tacito ſaltem pacto illud diſ- ſolvendi per repudium, eſſe nulla ſeu in- valida. Ratio eſt: quia indiſſolubilitas eſt de ſubſtantia matrimonii: tale autem bactur repugnat indiflolubilitati: er- g0 & fubſtantiæ. Secus dicendum fo- ret, fi ſponſi haberent animum con- trahendi indiſſolubiliter, quamvis co- Rirarene cum tempore invicem ſe dere- inquere, ut ex dictis conſtare debet. . Sanch. 296 Conferentia decima tertias . . . .„ R 5 matrimonium; tum etiam quia copula Ini Delirur. reh. Salrnn ,4=. Coll ztid üortulism rlan mit enco zut b hilominus cùm traditio & acceptatio Ut cobkeit nruri on ll Kd. Ilmorthlie Uer le (in Ncrn EtEnhe Ecrament Leccant ünin; dhoe der fihecil Eemuumad di op Uilen. un ban Drorn uarnen ,tni De Natar. & eſent. Matr. &e. 397 nqe/S Sanch. Salmanticenſes, Cleri cat. deciſ. I; uſdm F. g. 432. smn Coll. 3tiò, Sacerdotem non peccare 329 lc, um mortaliter, ſi conſtitutus in ſtatu pecca- Bjns hont ti mortalis matrimonio aſſiſtat „dut be- narinum nedicat nuptias. KRatio eſt: quia af- carnui. ſiſtendo aut benedicendo non miniſtrat E accumg aut conficit Sacramentum. lta caum Ura oldu ooνvovn Bonacin. Sanchez. lib. 2. Aiſß. linm ne 6. . ſXů. Ns, i. Coll. 4tò, Sponſos, qui in ſtatu pec- 328 öhinehe cati mortalis contrahunt, peccaremor- Leohlelti taliter, ſaltem in quantùm ſuſcipientes; NAH quia Sacramentum indignè ſuſcipiunt Hcctnu & tractant, ponendo obicem gratiæ Cn 2rI. ſacramentali. Probabiliùs tamen non ue Peccant mortaliter in quantum ſunt MWiniſtri; quamvis enim ſint Miniſtri Pen ad hoc deputati, non tamen funt Mini- rackrn: ſtri ſpecialiter conſecrati ad hoc Sacra- d“ mentum adminiſtrandum; etſi fatendum nlelet ſit, ait Spor: nz. 35S. opinionem Na- Gieii⸗ varri (oppoſitam) eſſe ad modum pro- rlen babilem. Loquimur tamen de ſponſis llienz fꝗdelibus ſeu baptizatis; nam Pagani feu cencmm infideles non baptizati, cùm ob defec- *M „tum baptiſii ſint incapaces Sacramen- umze torum, contrahendo non conficiunt „ Sacramentum; unde etiam in ſtatu dif- enle, Kum; H LSSn gra- 298 Conferentia decima tertoia gratiæ celebrantes matrimonium, non „„ peccant, ne quidem ùt ſuſcipientes. 60 Dices. At quid ſi matrimonium DEC contrahatur per Procuratorem? 329 R. I. Per Procuratorem contrahi De M⸗ poteſt, dummodo mandatum ſit datum ad aliquam Perſonam in individuo, &æ poteſtas contrahendi tempore, qus u Procurator contrahit, non revocata. Ratio eſt: quia alii contractus celebra- 1. Maenm ri poſſunt per Procuratorem: ergo & inne z iſte; cùm nihil ſpeciale de hoc ſit con. mn. ſtitutum. Accedit etiam praxis Eccle- huyin ſiæ. Neceſſum tamen eſt, ut ſi tale ma- g wen trimonium per Procuratorem, vel per Brikn Epiſtolam (prout fieri poteſt) celebre: gg un; tur, id fiat coram proprio Parocho & zen teſtibus, ob rationes ſupra àn. 279. alle- 8 Lea Satas. = I D 330. K. 2. Ut Procurator licité etiam , contrahat nomine ſui Principalis, non mMan eſt neceſſum, ut ipſe ſit in ſtatu grati?,· h n bene tamen ut mandans, cujus nomine iinen contrahit, in ſtatu gratiæ exiſtat. Ra- Auſe tio eſt: quia Procurator non recipit Sa- M cramentum, bene verò mandans ceu si Principalis, qui proinde tenetur tunrc e be eſſe in ſtatu gratiæ, ne illud indignè re-⸗ muant cipiat. Sanchez. Bonacin. Salmanti- da de cenl. Babenſt. ?7r. 5. p. 7. Aiſp. 2. art. 4. ien ℳ. 27. CON- 4 texti⸗ hndn. D eihients⸗ criup okem! rein Con tümmſit indiricto, npore, lon tevc Atus e, em: eigt hoe ſte tais Urdlen tem, ſ etols Daroc! ſcite 1 in 341. Ssegs dicendums, ſi brævideat, Jiana re- e A (1) K è 29) CONFERENTIA DECIMA QIHARTA De Matrimonio invalido revalidando. SI MM ARIIHM. 331. Matrimonium quod cum im edimento die rimente oontraktum, bene conciuditur effe niullum. 332. Impedimenta jure naturaui dirimentia e⸗ numerantur 6. 333. Jure naturali divino (Jaltem impedientia) Junt duo. 334. Jure humano tantùm dirimentia, dantur Ztem. 335°. Quæ dirimunt jure naturali, ſunt indi Sen. ſabitia. 336. Illa etiam, quaæ jure D. impediunt, pote- lſiate humana directè tolli, ſeu itenar non voſſunt. 337. In impedimentit „jure humano tantäüm irimentibus, diſpenſare poteſt I. Sumnmzus Poutifex. 2. Subinde etiam Epiſiopus. 338. Conte Harius dum advertit Pænitentem laborare aliquo impedimento, praſertim diri- mente, debet cautiſſimè procedere 5 339. Et ante omnia attender e, litné peænitens, in bona, velin mala fide? G... 240. Nec oportet plus reſpondere, quàm interro- gatur. Non⸗ 300 Cönferentia dJecima qa aris . &. admonitio profutura, vel non? 343. Qando Matrimoninm füit nullum er de- Fedlu conſenſus in una parte v. g. ſponſa, ſußeit pro revalidatione, ab eadem parte novum bræ- Nari conſenſiena. . Parte novus interveniat conſènſus: an verò eæs Plicitus! diſputant DD., 345. Cſu qu nullitas prioris Matrimonii eſt no- tvoria, debet revalidari in præſentia Parochiae Teltinum: non item, ſi ſit occulta, ita ,„ut pro- barinon poſſit, & 6. 346. Repondetur cuidamz Inſtantiæ. 348. Quid Confeſſario in tali Cafu agendum cedendum! landeltins cunz uno, poſted autem bablics um atltero econkrawerat. ” 351. Quid tali contitendum d Jupponatur obfſtritia ) coram Judice proban- 3 54. Reſölvitur Caſas III. de Fœmina, quæ falsò dicdlitans coram Judice, JNo 2 Sempronio impta- natam, Eundene coggit ad contzrahendum. lidanaunz. Bonſionem, vel admonitionem eſſe profuturam, 342. Et quid, N confeſſariut dubitet, ſitnò ſua lLdlu, 3 li uo Pnpruniu 11 Cs ut, artvaſi⸗ 3. Nen en 344. Si autem tuit invalidum propter inhabilita- tem Perſonarum, neceſſunz elt, ut ex uträque 3427. Reſolvitur Caſus I. de Ixore, qus mals fide d quadraginta annis vixit in ſtatu Conju- 349. Et quonzodo praclics ad revalidationem bro- H 350. Reſölvitur Caſas II. de Wrore, quæ prius 352. Vel gub m odo impedimentum ligaminis G 353. Quod. ſi probare nequeat, opor kebit fugere. 25. TLale matz rinzoniunz videkur neceſariò reva⸗ 356. Ninpedie⸗ i. labutan r, Ermntto (untur 4 reſdre uo De Matr. invalidorevalidando. 301 ee orntnt 356. Et quomodo? præſertim ſi dubitetur, an . Sempronius hactenus libers unquan oꝝſenſe- Gitet, A re . .— H 35⁵7. Qua ratione Confeſſario cautè procedendum it uleeen 6iroa revalidationenz 5 2 nει 358. Non ſemper tenetur peœnitenten, obligare, hatte nirgf u? impedimentum latens alteri parti manife- unri 359. Eaplicantur duæ clauſulæ, quæ videniur ob- , A N. 21% 1. gtinmnii P . Kä ues Præmittuntur, & breviter reſol- eiH Vvuntur quæſita, ſcitu neceſſaria ad rrereſfolvendos Caſus de matrimonio 4 invalido revalidando. Queres I. Unde dignoſcendum vel 4R concludendum, quèòd matrimo- gu, nium fuerit invalidè contractum? “e R. Concludendum eſt fuiſſe invalidè 332 „Ccontractum, ſi ſponſi tempore contrac- ts fuerint irretiti aliquo impedimento dirimente. Ratio eſt evidens: quia „impedimenta ideò vocantur dirimen- usH tia, quòd matrimonium reddant nul- α um, vel potius quèd obſtent, ne illud „Nℳ« validé contrahatur. Quia verò ad Præſentis Conferentiæ inſtitutum vel maximi refert, noſſe, quænam impedi- menta ſint diſpenſabilia, & quænam non; hinc Qbxær. 1 “ e 302 Conferentia decima quarta My, Quær. 2d0, quænam impedimenta 1 0me dirimant 1I. jure naturali? 2. quænam Mlſ. jure divino? & 3. quænam tandem ju- its. , re humano ſeu Eccleſiaſtico? (Wr z 332 R. I. Impedimenta jure naturali di- un fn rimentia ſunt I, Error in Perſona. 2. m Conditio ſervilis ignorata. 3. Si defuit N md. conſenſus ſaltem ex parte unius, ùt ſi h oonſen ficè tantùm datus, aut etiam (ſecun- albila, dum probabilem opinionem Scoti & a. lenm en liorum) metu gravi injuſtè incuſſo ex. n „ in tortus. 4. Impotentia perpetua. ſ. (inenton Conſanguinitas in primo gradu linex mm imes rectæ, & (ſecundùm aliquos) etiam (imd in primo gradu lineæ tranfſverſæ. 6. mMheiime Probabiliter etiam ligamen. mune 333 R. 2d. Jure divino naturali matri- D. com ²²* monium ſaltem impedit votum ſolem- miumm ne Profeſſionis, ac etiam votum ſacris N za). Ordinibus annexum; immò, ſecunduùm (Eiin D. Thom. votum ſolenne etiam dirimit Memtibn. jure D. 2. Eodem jure D. cultùs diſpa- uhl ritas impedit matrimonium. “ Aer llde R. 3t10. Jure humano ſeu Eccleſia- Auurll ſtico tantum dirimunt ſequentia. I. ti Conſanguinitas ultra primum gradum; gelnp immdò etiam (ſecundaàm multos) in eſert primo gradu lineæ tranſverſæ. 2. Om- ale nis affinitas ex quacunque copula. 3. Gind Omnis cognatio ſpiritualis & legalis. elen A4. Om- 334 NarpoI De Matr. invalido revalidando. 303 impedin 4. Omne crimen, ſicut & 5. Publica 12 qum honeſtas. 6. Raptus, & 7. Clandeſti- untunden nitas. Communis DD. ſco: Quæzr. 3tiò, an vel quænam impedi- lemn menta ſint diſpenſabilia, & quænam en non? ;, G R. Imòô. Impedimenta orta ex de- 33 5 enis fectu conſensûs, non ſunt propriè di- eim ſpenſabilia, ſed tantùm ſupplebilia per Nen Cit liberum conſenſum de novo præſtan- Kinue dum. 2. Similiter indiſpenſabile eſt im- ahenl pedimentum impotentiæ perpetuæ. 3. ,mul kem impedimentum conſanguinitatis les)a in primo gradu lineæ rectæ, ſicut & 4. ruſen Impedimentum ligaminis jure ſaltem humano eſſe indiſpenſabilia, fatentur Un DD. communiſſimé; quédque in iſtis uee nunquam diſpenſetur, docet praxis. KR. 2d. In impedimentis jure natu- 336 Arali divino dirimentibus vel ſaltem im- pedientibus, uti eſt votum ſolenne &cc. 6 nec Epiſcopus, nec Pontifex diſpenſare valet, ſaltem per ſe & directè; tum quia lex naturalis propriè & directè non eſt *D dii enlöbilis; tum etiam quia inferior ane in lege ſuperioris diſpenſare nequit abſ- ein que ſpeciali licentia, ut oſtenditur in nk tr. de Legib. Qua ratione autem Pon- e tifex in voto ſolenni diſpenſare poſſit, N aut ſoleat, dictum fuit z. 115. 304 Conferentia decimn quarta recenſitis, diſpenſare poteſt per ſe lo- quendo ſolus ſummus Pontifex ceu ſu- premus legislator Fcecleſiæ univerfalis. Per accidens tamen, in caſibus valdè ur- gentibus, poſſunt ctiam Epiſcopi di- penſare, uùr videbimus infrà z. 493. Cæterùm, quando vel quibus de cau- ſis ſoleat diſpenſari, videri poteſt ex di- ctis de ſingulis impedimentis in parti- culari. Vide etiam Sporer z. ge. e 4t , an Confeſſarius tenea- tur Ttatim admonere pœnitentem, ſi ex confeſſione advertat, eum laborare im- pedimento præſertim dirimente, vel quid in tali cau agendum 338 R. 1. cum P. Sporer cit. z. g444. La Crroix & aliis, in tali caſu quàm cautiſ- ſimè procedendum eſſe, & ante omnia attendendum, ſitrnè impedimentum ju- re naturali, aut divino, vel humano ſo- lum dirimens? vel qua ratione ma- trimonium ſit nullum: Quia Confeſia- rium oportet ſcire, ſitné impedimen- tum diſpenſabile, nec ne? Secus non poterit bene conſulere. 339 R. 2ddò, vel maximè etiam atten- dendum eſſe, utrum pœnitens ſit in bo- na, aut mala fide. Si in mala, ita ut =èðWJM ſciat 44 337 K. 3t410. In impedimentis jure poſi- tivo Eccleſiaſtico introductis proximé 1 emecrime ebitet, UIletanſini edd gringlire Ennci Ulllt e naciee liens⸗ Efſeitnen- UIuneti 1 Emu, reorinn W) mni teneture hertthba ringen anit zine NN Eheriit emlit nd in Anerlann Penttden helinen 4 de ndernr Pbende 4 2 no.. DeMWatr. mwalido revalidando. goy suee Kciat matrimonium eſſe nullum, aut cer- Gis ponn 1t dubitet, vel interroget de valore, Kpee vel etiam ſi vincibiliter ignoret nullita- tie e tem, coquod de valore dubius, negle- ubieh xerit inquirere veritatem, tunc veritas büusHE eidem candidè erit aperienda, & inſi- Polc? nuanda nullitas matrimonii, proindé- LAα que interdicendus uſus matrimonii, ut- bsdes pote illicitus, & merè fornicarius. Ra- votetee tio eſt; rum quia in hoc caſu diſſimu- in m. lare veritatem, eſſet approbare falſita- , tem; tum etiam quia pœnitens eſſet in rins ten malo ſtatu, & incapax abſolutionis, ob * men, ignorantiam culpabilem (t ſupponi- bornen mus) atqui Confeſſarius per ſe loquen- meme, do tenetur erudire pœnitentem, quem AdAadvertit laborare ignorantia vincibili im , matcria gravi: ergo. Si autem adver- Um tatur pœnitens eſſein bona fide, utpote me Ignarus impedimenti, aut nihil dubitans genton’ de valore fui matrimonii, tunc cautiſſi- u mé oportebit procedere, nec ſtatim in- tione m timare nullitatem, multò minùs inter- Conte, dicere uſum. Quin immò regu- wedim kriter loquendo (ait ſpor. cir.) relin- Bees& quendus erit in bona fide, præfertim ſi umpedimento juris naturalis aut divini, in tt MWdeéôque indifpenſabili laborare depre- sſt, hendatur. Katio eſt: quia regulariter uu loquendo admonitio Confeſſarii reſpe- 306 Conferentia decima quarta &tu talium nocet potiùs, quàm proſit; eoquèd non ſoleant deſerere conjugem putatitium, tum ob ſcandala, infamiam, vel alia incommoda evitanda, præſer- tim ſi proles jamjam ſuſceperint, prout cxperientia multiplex docuit. Qua- propter cùm ex duobus malis minus ſit eligendum, præſtat diſſimulando pœ- hitentem relinquere in periculo pec- candi materialiter, quâm aperiendo veritatem eum deinceps exponere pe- 1 riculo peccandi formaliter. H l inne 340 Inſuper bene monet Spor. cit. etiam lcd in caſu, quo pœnitens impedimenti Isa * . . . NN conſcius, apprehendit ſe non poſſe pe- ds ruin tere debitum, bona fide tamen & in- Ananth vincibiliter credit, ſe poſſe reddere al- nnd teri petenti, diſſimulandum eſſe, prae- „Cin. ſertim, ſi ſit fœmina; quia fœminis E nan majus ſemper periculum iminere ſoler vel ex negatione debiti; hinc La Croix z. Kenke. a3. rectè dicit, Confeſſario non eſſe In de plus reſpondendum, quàm interroge- Ußer tur: addunt Tann. & Gobat apud eun- lktaren dem D. cit. poſſe Confeſſarium diſ- furarn ſimulare veritatem , aut verbis (ll echen eludere, ſi graviſſima mala pœnitenti Inl, imminere prævideat ex clara manifeſta- Allent tione veritatis. EEFeme nn t h ele anien⸗ Elin c tkrins Elimiih lenzls,d iple, Mnlline ugln N, tuin Di- urei Centt De Matr. invalido revalidando. 300 lvam prokt e Dictum tamen fuit, vegalariter lo- 341 re e ſendo eſſe diſſimulandam veritatem, lwinimt ubi pœnitens eſt in bona fide; enim- nd, verò ſi in caſu (quiĩ tamen rarus erit) Derim, Confeflarius prævideat, matrimonium ein. 6E megdiante diſpenſatione & renovatione nlemmm conſensüs, abſque gravi periculo reva- ulencof⸗ lidari poſſe, deberet pœnitenti nulli- etienlef tatem inſinuare, atque uſum interdice- n Peitt re; quia Confeſſario incumbit etiam onpeccata materialia impedire, dum fa- cilè poteſt, prout omnes fatentur. Dices adhuc. At quid, ſi Confeſſa- mefme rius rationabiliter dubitet , ſitnè ſua npel admonitio obfutura potiùs, quàm pro- men A furura: è etellert KR. Cum. P. Gob. La Croix n. 742. 3 4² mele ſi matrimonium nondum ſit contrac- in ſenn tum vel proximè contrahendum, fime Ccommuniter conſultius erit impedi- iC5N mentum detegere, dummodo ſit ali- 0ONO Aalis ſpes, ut pœnitens deſiſtat, & di- inten ſpenſationem petat: ſi autem matrimo- apvde nium jam ſupponatur contractum, con- riunm 6 ferri debent inter ſe ſpes, & timor t ſen damni, idque eligendum, quod præ- eiet ponderat. Denique ſi Confeſſarius ip- iſi⸗ ſe diſcernere nequeat quid præponde- rét, tutius erit difſimulare & ſilere, „ „donec diſpenſatio ſit impetrata. Vid. Ir. D. citt. V 2 Quær. 243 344 sogs (Cunferentia decima quarta trimonium ſit neceſſarius novus utri- uſque conjugis conſenſu?s “ dum ſolùm ex defectu conſenss, eòô- quèd alteruter ex ſponſis cæteroquin habilibus, ficte, vel etiam coactè tan- tùm conſenſerit, ſatis tutum & probabi⸗ le eſt, ſuficere, ſi ille, qui prius ficte conſenſit, de novo eliciat verum con- ſenſum, etiam internum tantùm. Ra- tio eſt: quia conſenſus alterius qui non ſfinxit, erat legitimus, & inter perſonas habiles, & cum hic ſupponatur alterum ſemper tractare ut verum conjugem; hinc conſenſus ſemel datus cenſetur ſemper adhuc durare. Bonac. Sanch. A- verſ:Kugl. n. 59o. LaCroix. n.511. & alii. R. 2d. Si matrimonium fuit inva- lidum non ex defectu conſensũús, ſed propter inhabilitatem perſonarum ra- rione impedimenti latentis, DD. com- muniter fatentur, requiri novum u- triuſque conſenſum, eoquèòd prior ut- pote inter perfonas inhabiles fuerir nullus. Controverſia tamen & difficul- w tas maxima eſt, an ex utrâque partere- quiratur de novo conſenſus explicitus & expreſſus, ut proin neceſſum ſit⸗ conjugem impedimenti latentis igna- rum— Quzr. Ftò, an ad revalidandum ma- KR. I. Si matrimonium fuit invali= 5Mr. mlnoner. (Gel. mn,La C uuniertener ignwo ir WNOG0, lfaipote ſn, AC hun ſtnu il nennde norn i n Nck co lioniset Uimonit Ulenſm ßemel Huu 4 idancdumt novi N fuit int nlensts, 4 Cktelon n Cot n Crat i prüste Verumne de novo in matrimonium, quantum o- Ctüm. 1 tetherlon ur Aren coNjlg tos el e. Gnn ſuit g nlenshs, 4 tonmmn . 0. n N 00 r. bile e Ue 4 Nin 1, l Ften⸗ De Matr. invalido revalidando. 309⁹ rum admoneri de nullitate? Scotus. 7. d/if. 35. J. F. Uitt. H. Tambur. Co- ninck, La Croix n. yY2. & alii com- muniter tenent, neceſſariũ eſſe, ut Con- jugi ignaro impedimentum aliquéê ſal- tem modo, aut ſub dubio ſignificetur; quod fieri poteſt, ſi alter dicat v. g. ſu- ſpicor, vel timeo, ne matrimonium noſtrum ſit nullum, ideôque rogo te, ut ad pacandam meam conſcientiam, pus eſt, conſentiamus. Ratio hujus opinionis eſt: quia ſi conjugi ignoranti nullé modo manifeſtetur invaliditas matrimonii prioris, nunquam dabit conſenſum novum, ſed tantùm ratifi- cabit, ſeu etiam confirmabit contrac- tum ſemel factum, qui, cùm fuerit & ſemper maneat nullus, eo ipsô eſt in- ſufficiens ad conſtituendum verum ma- trimonium. Alii verèò moderni DD. Henriquez, Sotus, Ledeſma, Herincx hic diſp. 6. n. 33. Sporer. z. 759. quam- vis fateantur, neceſſum eſſe, ut inter- veniat utriuſque Conjugis conſenſus novus, putant tamen, id fieri poſſe abſ⸗ que eo, quòdnullitas matrimonii alte- ri parti manifeſtetur, daummodo pars altera conſentiat de præſenti, & abſo- lute, cum hac expreſſa intentione, quèd, V 3 etiamſi sI0o Conferentia decima quarta Mllni etiamſi non valeret matrimonium an. ullcwin tea factum, velit tamen nunc de nova üklſtris e facere. Si enim altera pars de novo abr meſmtemi⸗ ſolutè conſentiat, non apparet ratio du- Creſt 5 bitandi de valore novi matrimonii. uuummr Tandem Ledeſina, & alii nonnulli, jingten quos refert Sanch. lib. 2. diſp. 36. . 2. Piltmir, exiſtimant, ſatis eſſe, ut ſolus conſcius in Mben impedimenti de novo conſenſum expri- Arrement mat per aliquem actum externum, ſive m wnli verbis, ſive factis, v. g. per copulam men mind affectu maritali habitam, nec eſſe neceſ- tho, . l. ſarium, ut altera pars impedimenti ig- t.1en nara, ullo modò moneatur vel de nul- Coact litate matrimonii, vel denove conſen- Orr. ſu eliciendo; quia dum Pars ignara pen imnchmma tit copulam, affectu utique maritali, & allltentin alter conjux impedimenti conſcius eo- aum dem affectu reddit, jam adeſt, inquiunt, xiorir ſufficiens utriuſque conſenſus in matri- lene monium. Et hæc 3tia opinio, utpote mneceſum minàs probabilis, & minus tuta, extra kercon caſum neceſſitatis redigi non poteſt in ſun ebe praxin: tamen in caſu neceſſitatis, ubi ſelchii nulla apparet ſpes, abſque gravi incom- atn modo obtinendi novum conſenſum al- Crti ch terius expreſſum, poſſet Confeſſario de- hmelr ſervire pro ultimo remedio, prout no- , tant Sanch. Bonac. Caſtrop. Sporert. an t 1et De Matr. invalido revalidando. 312 imorimm apud La Croix n. 51. Extra caſum tamen udes neceſſitatis extremæ, non licet ſequi Isdenemu hanc ſententiam, ſed ſequenda eſt pri- Mretrté ma, quæ eſt Scoti, ùt diximus, utpo- arimom te tutiſſima pro valore; vel ſi prima re- Müinomf digi nequeat in praxin ob periculum AFt“ v. g. infamiæ, oportebit ſequi ſecun- cs dam. Ratio eſt: quia hic agitur de va- ſenimen lore Sacramenti: atqui dum de valore ternun,“ agitur, non licet ſequi minùs probabi- er coin lem, aut minuùs tutam relicta tutiore: ecelenen ergo, &c. Laym. Sporer, Boſco diſß. edonendii 12. Necz. I4. n. 90. Card. cit. 4. z. 669. velden La Croix cit. & alii cmmuniter. noreen Quær. tandem é6tò, an ad revali- signnß⸗ dandum matrimonium ſit neceſſaria no- emd Va aſſiſtentia Paro chi & Teſtium? cNiee R. cum diſtinctione. Si enim nul- 34 K,de litas prioris matrimonii, & impedimen- snm tum plenèé probari poſſit in foro exter- gio, N n0 ‚neceſſum erit, ut matrimonium re- s tn validetur coram Parocho & Teſtibus; n ſiautem probari nequeat in foro Eccle- celict⸗ ſiæ, ſufficiet illud revalidari in occulto. Ariinee Ita Boſco ubi fuprà à n. 11I. Navarr. Onleti Cordub. Herincx cit. diſp. S. n. 39. elne Schmalzgr. Sannig. de deſponſ- impub. Norn c. I. Z. I4. Illſ. tr. 6. diſp. 9. n. 119. Car- , ℳ den. cit. n. 665. Ratio inde deſumi- 8 twr, quèòd mens Tridentini, prout ex a E V4 tcextu 312 Conferentia decima quarkn gravia peccata ex clandeſtinis nuhtii⸗ conſurgentia, eoquòd in facie Eccleſiæ probari non potuerit matrimonium à ſponſis contractum, proptereâque re- Hicto priori conjugio ad aliud convola- bant, utique non ſine concubitu forni- cario: atqui hæc ratio non urget in no- Ktro caſu, ubi ſupponitur, matrimoni- um eſſe publicè contractum, & impe- dimentum probari non poſſe; quia Fc- cleſia hujuſmodi matrimonia ſemper habet rata, nec unquam permittit ta- les ſponſos convolare ad aliud matrimo- nium: qua ratione Pius V. declaravit (At videre eſt apud Herincx & Navar- rum c. 22. Mau. n. zo.) hujuſmodi ma- trimonia revalidari poſſe abſque nova præſentia Parochi, eâäque declaratione S. Pœnitentiaria uti conſuevit, eò vel maximè, quòd plerumque ſine maximis difficultatibus matrimonium coram Pa- rochò & Teſtibus revalidari non poſſit. Hine Carden c⁰. v. 665. meritè dicit, hanc fententiam poſſe tutèò deduci ad praxin, nec ſubjacere damnationi. Dices. Clemens VIII. fertur di- ſpensâſſe cum talibus ſponſis, ut matri- monium abſque præſentia Teſtium & Parochi revalidare poſſent: ergo ſad⸗ 6 up- textu patebit, ſolùm fuerit, ut vitentur lur. helit eſt Cnun aro⸗ ouml Eelltionen llit evn Uicem, un mnt ee en ſeeuri Ulientiarn Droponu InC T. e 4 AUrua a,guant lrnri ulilinmn malu f⸗ tee in, n gen . 1 4 uns DeMatr. invalido revalidando. 213 utrwim ſuppoſuit eſſe neceſſariam novam præ- Kinis umm ſentiam Parochi ac Teſtium; ſecus fru- fcielkh ſtra diſpenfäafe. trimomin R. cum DD. citt. in primis de hac di- 346 Ntereigen ſpenſatione non ſatis conſtare, & dato udcon quòd diſpenſaverit, factum procul du- rbinhn bio fuit, eoquòd impedimentum occul- nurgetint⸗ tum quidem, ſed probationi erat obno- „mittim xium, aut certè id fecit folum ad ma- n,” jorem. ſecuritatem, & tranquillitatem e;di conſcientiarum. Vid. Schmalazgr, lib. ia ſeng g. Zit 3. . 122. ermnittit! äss “ Proponuntur, & breviter reſolvun- tur Caſus practici de revalidando iinal S? Matrimonio. H OπASIIS PRIMIS.,. benis Via tempore Oponſalium peccadit corun carnaliter eum germano fratré 3 oe ſg E,i. . . I pon P Pponſe ſui; ande facti œnitens & con- 63 . . rdde SCa, daant oe,rs , Coef Iſario ed, Lit, Gecui: . Wcler. iſſe Impéaiment ane dirimens: vihilominus perrexit in ſuo propoſito» S&mala fde nupſet Titio ſponſo ſuo, Vi- XiI gac in eoden matrimonto so. Als ttvn re 1. . dtut Elaibus inde Ticſoeptis prolibus. Tan- . 2) . . ce. dem vero periculase decumbens, E&, ki N mens 31r4 Conferentin decima quarta Auit. Quaritur jam 1I. utrum Con- Feſſarius bene fecerit, quantoepus inti- unitentids 347 R. ad primum, in hoc caſu vel ma- dum, an non impediverint conceptio- nem ſeu generationem; & datô etiam, quòd non impediverint, ideôque habue- rint copulam perfectam, impedimen- tum non fuit quantocyùs intimandum, ſed advertendum potiùs, an Titia fue- rit in bona, an verèò in mala fide, itém- que an talis admonitio eſſet profutura; plerumque enim, dum ſponſi proximè mèubi ad nuptias ſolenniter adornandas jã omnia ſunt parata, hujuſmodi admo- nitio erit inutilis atque inefficax. Hinc per ſe loquendo videtur Confeſſarius non bene feciſſe ſtatim inculcando & intimando impedimentum, ſed opor- relinquere, vel, ſi in mala fuit, inſtruere, ut contraheret animo faciendi quan- tùm poſſet, non tamen conſummandi matrimonium, & quamprimùm procu- weens de ſalute, petiit Confelſarium, ei. démque miſerum animæ ſuæ ſtatum ex- mando impedimentum TIitiæ? z. Luid agendum, vel conſulendum fuerit pe- ximè attendendum fuiſſe & interrogan- cogitant celebrare nuptias, & velmaxi- tuiſſet ſponſam hanc vel in bona fide Mr. cihen Colloer⸗ umiummhe, Cwintoeh Ulſtlnt, wrimiſe h, ne immmrocr mli enoen WAroni n Unle peecn icsde o De Matr. invalido revalidando. 315 ſeſmimt rare diſpenſationem. Ratio hujus fa- eſatnt Ccilèe colligetur ex dictis z. 335. quia urus nimirum hujuſmodi incautæ admoniti- tes ones in hoc puncto plerumque plus ob- 142 eſſe ſolent „quàm prodeſſe, prout ex nfurt“ hoc ipſo miſerabili caſu planè non ficto, ſfſed facto, luculenter colligere licer. n R. ad zdum, à Confeſſario ad in- 348 Lintenogt firmam vo cato præ primis fuiſſe adver- tconcen tendu, an fuerit ſpes reconvaleſcentiæ; cdathetii el non? ſi nulla, oportebat peœniten- gelndu tem de peccatis, & confeſſtionibus in- nhetine validis hactenus fortè factis, examina- inandn re juxta regulas in tractatu de pœniten- T, tia tradi ſolitas, proindéque verè do- astee lentem, ſeu contritam ac confefſam ab- tgofnme. ſolvere, relictò protinus putatitio i ri Marito in bona fide, utpote, quæ nec Grdn. ipfi, nec prolibus quidquam nocebit. im Si autem affulgeat ſpes recuperandæ va- ſncdinn⸗ letudinis priſtinæ, & per conſequens eften EHn. periculum eccandi ob incontinentiam Coelnn viri, Confeſſario incumbet, ut quam- alemhn Frimùm conetur impetrare diſpenſatio- ſed oN nem, vel ab Epiſeopo, vel ſi resmo ram tter Petrata procedere ad revalidandum ma- . trimonium ſecundùm dicta hactenus. Dices. Sed quomodo procedet ad 316 Conferentia decima quarta 349 R. Ante emnia inſtruet Titiam de novo conſenſu eliciendo & impetran- do à Marito. Deinde advertat, an ha- ctenus pacificè cohabitaverint, invi- cem ament & c. ideéôque ſit ſpes facilè impetrandi conſenſum Mariti; tune verò hôc aut ſimili modo in præſentia Titiæ Maritum poterit alloqui v. g. di- cendo. En Deus uxorem tuam ribi u⸗ tique charam & dilectam redonavit reſtituendo eam priſtinæ ſanitati zabar⸗ tebit ergo, ut protinus in pace ac ſan converſatione inviccem cohabitetis, & nunquid eam actu in tuam recipis, eti- amſi nunquam recepiſſes * Zi Mariens reſponderit ita, uxor facilè idem rep . net, nec ampliùs dubitandum erit de valore matrimonii. Hoc pro mea ſim- plicitate exempli causâà ſuaſerim, Tu ve- rò, ſi in praxi pro diverſitate Perſana⸗ rum & circumſtantiarum quid ne ius tibi occurrat, tutò utere: per me ĩcet. C A SIIS SECHNDUS, Empronia Watrimontem avdoßt. uné conutraxerat cum Sempronio 8 . . Ludque carnali opere conſummavit. 7: , /0 dem graviter offen- rum paulo poſt ab eodem graviter o n, coram Judice interpoſito etiam g . eran zavit, ſoe unquam zupliſe Jarando negavit, Jo ung A i Atr. yyuno, ererit Au, ſer ſinutire, ſun, / mnd, tetdum IInum mad Alilicetin upbumel, Meccie edumded is Cortte uis hoe nere c ſiten cle mmentid o piget wi ireye umenti, Kids n kll tem Indhurm tn lhre Mleretn etrn dn eck P⸗ ſuartt et Titiam Cimpetn Vertit t ferint, in lt hesi Mrici; dn infruin oli gt tuum tll ecorE nitri:oe e eſind Nbitetis tecigis, di Mun Lilentge Cotn ene Drommerd. lerinln gte aſt Uid nan DS. pro uni Niterg inſ 4 primum matrimonium contraxerit, De Matr. invalido revalidando. 317 Sempronio; qua ratione à lege viri ab- loluta fuit, proindéque in facie Ecclefiæ contraxit cum Titto, ex quo aliquot jam proles ſuſcepit. Tandem tonſes tie ſtimulis exagitata opem poſtulat & conſeliu. Dusritur ergo,quid indhoc cſi agendum, & quid conſilit ſiggerendum2 R. Imdò, in hoc caſu præ primis at- 370 tendendum fuiſſe, ubinam Sempronia XK an ſcilicet in loco, ubi Tridentinum receptum eſt, Vel non? ſi primum, liquet, eam peccàſſe graviter, tum contra præ- ceptum Bccleſtæ, tum etiam probabi- lius contra reverentiam Sacramenti; quia hôc ipſo, quèòd quaſi tentaverit ponere contractum matrimonii,; & quidem clandeſtiné, fecit rationem Sa⸗ cramenti à Chriſto annexam eſſe irritam, quod videtur fieri non poſſe ſine ſatis gravi irreverentia in auctorem Sacra- cramenti, ait La Croix z. y32. Inſuper, At ex dictis z. 297. conſtat, matrimo- nium fuit nullum, & per conſequens actus carnalis merùm fornicarius. Se- cundum tamen matrimonium in utro- que foro eſſet validum, atque in ee perſeverandum. Si autem fateatur, ſe contraxiſſe in loco, ubi Tridentinum non eſt promulgatum vel receptum, 371 Eceleſiaſticum tanquam caſum occul- 318 con ferentig decima Jaarta licitè quidem, validè tamen contraxit: conſequenter negando illud coram Ju. di ce Eccleſiaſtico, commiſit perjurium, nec potuit vivente Sempronio validè, aut licitè alteri nubere, ob impedi- mentum ligaminis, quod ſecunduam dicta n. 33 5. humana auctoritate indi- ſpenſabile eſt; quò ſuppoſito. R. 2dèò cum P. Engel lib. z. tit. 2rI. g. ad ztimam Quaſt. Semproniæ i in⸗ terroganti conſilii locôò ſuggerendum fuiſſe, ut curaret Maritum putativum data oportunitate per Confeſſarium, vel alios viros idoneos certiorem reddi de nullitate matrimonii, atque eò diſponi, ut pateretur negotium ad Conſiſtorium tum deferri, à quo potuiſſet pronun- ciari divortii ſententia, ex cavſa impe- dimenti occulti ſibi cogniti, & coram ſe Vegitime probatt, & mulieri ob præce- dens perjurium aliqua etiam occulta pœnitentia dictari, 4 quit D. cit.) ſæpe deferuntur caſus oc- culti matrimoniales ad Conſiſtorium, qui ulteriùs non propalantur; quemad- modum enim Ss. Canones non tantùm ad forum externum, ſed principalirer agd internum ordinantur. c. novit. 13. de Faci.⸗ . ut animarum. 2. de conſtitut. in icut apud nos (in- N Mr. nſ inetin er ſer Uentionem! ez ( Al nin Genn ilt fim mnnit Ubenll bas “S elſ td n murrime rbrio lec ſehoncer: eentem 1 Cducorre iNrii oltione n Holtione elenci eraliis e te lern Ullämn n Disgite iu R 8 zunm De Mar. invalidorevalidando 319 en contmm 6. ita etiam Judex Eccleſiaſticus in ladeckwt uanrum fieri poteſt, fori interni con- ltpeimm Uiderationem habere debet. Nnin Dices, Quomodo mulier hæc po- o int tuiſſet probare impedimentum ligami- DNKm nis; cum ipranquam perjuræ, & pro- Corcnen Priam tur itudinem alleganti, non ſit ſo, habenda fides Arg. cap. ſicut nobis. g9. N, . T. de Teſtibus? & in ordine ad ſeparati- epreni onem matrimonii jam contracti plena Uggerent probatio requiratrr? WD nntti,n Reſpondet idem Engel: videtur ſuf-322 ilme ſilentem botuiſie elſe probationem ex Enmdt his concurrentibus 1I. ex depoſitione eedclien veri Mariti jam ſemel facta. 2. ex de- Conikinin poſitione nova iblius fœminæ. 3. ex meorn depoſitione Confeſſarii cum licentia 4 Cne revelandi ſigilli à pœnitente facta. ſen 4. ex aliis circumſtantiis, utputa ſi fœ- en „" mina lacrymetur, debitum tanquam S ten ſibi illicitum recuſet, fugam mediterur 4 1 . &c. Obtentàâ autem divortii ſententia, di s vel priori & vero Marito reconciliari gnn⸗ debet, vel, ſi id non poſſit, innupta r e in alio loco ſibi non periculoſo degere. tee Dices iterum. At quid, ſi vir puta- ; ſe tivus renuat ſeparari, vel Conſiſtorium DN contradicat? ini R. in caſu tam deſperato vix aliud 3,2 ene, medium magis oportunum ſupererir, uulr i N prim kliten inek: gui 320 Conferentia decima quadta quàm ut Sempronia oportunâ fuga ſu- conſulat ſaluti; nam debitum reddere nunquam licebit, ut dicemus z. 419. redditionem verò ex integro declinare nlend videtur moraliter impoſſibile; qua- nl propter cuùm ſecundùm rectam ratio- unm il nem corporis incommoditates ſint poſt- e ntk habendæ animæ & ſalutis æternæ peri- eier culis, conſulendum videtur, (lalvé eemd meliori judicio) ut captatâ fuga Sem- e pronia in loco tuto deinceps deliteſcat. iann CASIUS TERTIIIS. MNN CAa coram Judice Eocleſtaſtico di- Menter d O& d‿ravit mendaciter, ſé à Crjo cui. Nid JBemel fecerat poteſtattzſui corporis ub ſpe ⸗ Cotlenl matrimonii eſſe impragnatam, quapro- nn dl zier Juder Eccleſiufticus ſub' intentata: Neonſen diuturni carceris & excommunicatio- litris nis paa condennavit Cnjum, multum Enlzper reluctantem, ut corriptanm duceret i Inlimich quod & faltam. Jam verockja Ffactipe, Ee Nclimn nitens fatetur, ſé Maritu ſänm, ſalso de- uin tuliſſe, oqudd al aliocofrapta, & impra: I Cuce geyat a ſat & quonianm hactenus non beie Ig cohabitärunt per ſut longu tempus’lcoa- Himred a vamqi matrimoniaplerum; malun: E e Jortiuntur exitum) hinc quærit. L. Al,, I ſheren .: Marrimonin valeat! 2. an ſit neceſſaria l mrine revalidatio hujus Matrimomi, pralin- Cabite Zim cum jam conſummaverint? — — . = – E 60latt tunt fort Dtum tedte CethuIS /,/ egro ellin olibile zn ltates lnt tenne Letur, (M tl fugn Pelteli TIUS. ,C, ni tan, iſ iunh unene , ſbre , Aeſil Gn 1NN pH . 4 e De Matr. invalido revalidando. 321 R. ad primum, hoc matrimonium probabiliùs eſſe nullum ſeu invalidum. KRatio eſt: quia metus, cujus impulſu Cajus conſenſit, fuit gravis, & reipſa injuſtus, utpote fundatus in falſa præ- ſumptione facti particularis: atqui talis metus irritat matrimonium ſecundùm dicta n. 152. ergo. Vid. La Croix. z. 6;52.. ubi pro hac opinione refert etiam Pont. Dian. & Averſ. M 314 R. ad zdum. Matrimonium hoc vi. 355 detur neceſſariò revalidandum, niſi a- liunde conſtet, Cajum liberè, & inde- pendenter à metu ſibi incuſſo contra- xiſſe, vel interea ſaltem liberum præſti- tiſſe conſenſum. Cæterùm, ùt adver- tit cum aliis Kugler a. n. I14. liberé jam conſenſiſſe præſumitur, ſi conſcius nullitatis ob metum injuſtè incuſſum, hactenus per notabile tempus v. g. an- num & dimidiumlIxori ſuæ cohabitavit, nec reclamavit, aut fugit, dum tamen facilè potuiſſet; & præſertim ſi conju- gali affectu copulam habuit &c. D Dices. Quidſi auté penſatis omnibus dubium relinquatur, an Cajus indepen- denter à metu conſenſerit, vel hacte- nus liberum præſtiterit conſenſum, e vel maximè, quòd vix unquam paciſi- c& cohabitaverit Uxori? 322 Conferentia decima quarta. 376 R. Laborandum fore, ut Caja vel per ſe, vel per alios bonos amicos inducat Ma- ritum ad dandum jam liberum conſen- ſum independenter à metu ſemel in- cuſſo; quia tale conjugium abſque pe- ticulo infamiæ, aut ſcandalorum &c. vi?— “ ampliuùs poterit diſſolvi. Et datò tandé, quòd prævideatur Cajus tam facilè non perſuadendus ad dandũ de novo conſen- ſum liberum, poterit Caja amplecti ul- timũ remedium ſupraà z. 344. recenſitů, & matrimonium ratificare reddendo debitum affectu conjugali, quampri- mùm Cajus illud petierit; quamvis e- nim hic modus revalidandi ſit minàs tutus, tamen ſi matrimonium abſque gravi incommodo aliter revalidari ne- queat, Sanchez, Bonacin. Palaus, Spo- rer, Gobat Quin. tr. 5. c. 37. u. 135. putant eum practicè tutum. Idque vel d maximeèe dicendum videtur in caſu no- ſtro; tum quia dubitatur, an non Ma- ritus intra tam notabile tempus liberè & independenterà metu conſenſerit? tum etiam quia Sanchez, lib. 4. diſp. I4. n. y. probabile cenſet, valere matri- monium, tamerſi judex aliquem com- pelleret metu revera, & à parte rei in- juſto, dummodo talis ſecundùm allega- ta & probata juſtè fuerit compulſus, prout in noſtro caſu contigit. §. III. Atri⸗ Choleri ls r Oenns ine Enin inſim elimentun NINNUe Wmline pro werletit, Mni Cenndt, N Ulis un Ginnalic tatitii ſe guatt, Ciarelet Dee Matr, invalido revalidando, 323 e OCorollaria ex dictis inferenda. un he ( Olliges primo, quàm meritò hac- 357 Hlorumdee. — tenus inculcatum fuerit, ut Con- TFratden feſſarius in ſimili caſu, ubi deprehendit tumfcdn impedimentum dirimens latere, matri- enowek moniumque revalidandum eſſe, quàm anplelie cautiſſimé procedat; quia ſi minus cau- gakerli te proceſſerit, faceile poterit continge- ve lellen re, ut pœnitentem illaqueet quodam- ,Jumm modo, & graviſſimis exponat periculis qum Peccandi, prout ex dictis colligere li- dkemu cet. Hine idem Gobat proximè cit. cium . 125. bene monet, ut Confeſſarius, etlm“ Prius quàm pronuntiet matrimonium ,Dlanſe eſſe invalidum, inquirat an Conjuges 71. Dutatitii ſe mutuèò ſincerè ament, an liiel Kerd ſæpiùs rixentur? item, an uxor rin lunn nabeat magnam parentelam, nec ne? Vnterk an. poſſint facilè carere, ſeu etiam abſti- Ie nereà commercio carnali? &c. arque . n unns his & ſimilibus ponderatis, primum di- 1.ℳ ced, vel non dicet, matrimonium eſſe lctene⸗ riu 2d „quòd, licèt Confeſſa- 358 ren Hl EX charitate ſaltem teneatur adju- Cun E Ponitentem, & collaborare pro — S alidando (ſi tamen fieri poſſit) ma- . E trimonlo, non tamen ſemper tenetur ei- . N X 2 dem 324 Conferentia decima quarta len. dem præcipere, ut impedimentum la- ntce tens detegat alteri parti, & ab ea petat 4 ninh novum conſenſum; quia frequenter “ accidit, ut nullitas matrimonli, vel ia e impedimentum latens, abſque graviſſi- enen eke mis incommodis, puta infamiæ, rixa- ecee rum, ſcandalorum &c. periculis, alteri D le, = non polſit. Hinc in imn, itteris Apoſtolicis, ubi in talibus im- Punch 5 pedimentis diſpenſatur, communiter Alnemmm executio diſpenſandi demandatur Con- D Nobe feſſario, aut alteri viro diſcreto &c. ut urider daC diſpenſot &. ſod ita caute, ut Latoris delictum nuſquam detegatur. Vid. Hen- I1t. rique? lib. 11. c. 3. 2. 6. Sanchez lib. 2. 00X R. „. . 0) Pices. Atqui etiam in iiſdem litte- DE ris apoſtolicis communiter additur hæc clauſula, ut diſpenſetur, ſeu etiam re- N Die validerur matrimonium altera parte en 0 certiorata de nullitate prioris Sce, „ le ité additur hœc clauſula: ut inter ſe pub- lic, & Jervata forma Tidentini con. III tyahint &c. heæc autem fieri nequeunt abſque éo, quòd impedimentum alteri inn parti intimetur : ergo hoc eſt neceſſa- um 3 359 R. cum P. Gobat cit. n. 242. pri- mam clauſulam eſſe obſervandam, quan- 6 do id fieri poteſt abſque detectione cri- e. . mi- “ guat, Aimenrun Ee en i feqen trimonl, . ige gn nnlamie, ericulis, 1 ſ. Hir in taibist commmuni ndaturC cteto El./ erk , Nent iicn inegter tunn 7, 1. eſt nec . „29 4 ncne ig, De Matr. invalido revalidando. 325 minis, prout vel ex eo colligere licet, quèdi in iiſdem litteris ſtatim addatur: Jed ita cautk, ut Latoris deliltum nuf. 1 am detegetur. Similiter reſpon- endum eſt ad alteram clauſulam, nem- pe Pontificem ſolùm velle, ut tune publicè, & ſervatà forma Tridentini contrabant, „quando id vel nunquam factum eſt, vel quando nullitas & im- pedimentum Eccleſiæ innoteſcit, aut certé probationi obnoxium eſt. Ita Sanch. Pont. Pirhing, Krimer z. 539. apud La Croix n. 576. Boſco. ai ip. 712. SDect. I4. n. 107. & IiIT. CONFERENTI DECIMA QIHINTA. äl atque indiſſolubilitate Matri- monii. SII MM ARIUIM. 362. Maemrnonien Ppracisé ratum, 6 diſolu- ek: ram Auoa thorum, quàm Auod vinsa- um. 361. Matri monzen conſunmmatum inter Pide- les, pariter diffolvi poteſt quoàâd thoraum, non 12 irene⸗ gquodd vincutum. 262. . . 303. Solvuntar duæ Imſtantici in contra- 364. Que 326 Conferentia decima quinta 364. Quo jure Matrimonio conſummato compe- tat bac indiffolubilitas — 365. Matrimoniunz infidelis, liest contlumma- tum, poteſt diſſolvi in tribus Caſibus, A con- verſus ad fidem aliud matrimonium contra- pa?z. 866. Non item ſiuterque convertatur ad veram 367. Divortium eſt legitima ſeparatio viri ab Ikore, manente adhuc vineuto conjugali. 368. Enumerantur 6. cauſæ, ex quibus fieri por teli divortiunr. 369. Satigit euidam Objeciioni in contrarium. 370. Refölvitur Caiſus I. de ſpontö, gui polt con- rradtam quidem, nondum tamen conſuimatum Mairimonium, cogitat ingredi Religionem: Jubitat tamen, an liceat, eosudd ante contrac- tune ponſam jam cognoverit &. SS 271. Siſponfam non imprægnavit, per ſe loquen- do licits ampiectitur ſtatune religioſum. 372. Et ſponſa poſt profeſfonen: Mariti, licits convolat ad 2das Nuptias. 373. Reſolvitaur Cafus I. de Judeo, qui poft ſuſeeptum baptiſma, cogitat ducere puellam Chriltianam , repudiatis duabas LUortibus ju= dæis. 274. Primam eoniagem (NRutiliter poſſit) te- netur adlmonere, quatenus velit ampiecti veram 375. Quæ, ſi renuat converti, vel converſa coba- bitare, non tenetur Maritas illams acceptare. 376. Relolvitur Caſus III. de Uore, qua tam ob malam tradlazionenn, tzum etiam ob adulte- nium à Marito commaiſum, diſe cſit, nolens rever tises y Vadhe noure r, . I1 /1 , 0 mrhe uintgcnn elin ngu o Murinon un, li Aui hrote Onur tn jiru⸗ il ertior i 4 e en g uiter lom Mntun Menihn Uunur aue te kellr⸗ 3 lblit glint lammati i eit eotſaene Cbur A/ inioniufn int Oert tur A 9 Harthn 1i 1 ntie, irunnuin , u m erennſnnitn di Nekgoren Ate in H he. 4 , 6 4 4 . guerrt ,ll 1 4 Immer r ſt) W ptiide uehi am eteren 4 10 4, “ ,N . r De Divortio Gα 327 377. „7 adulterium viri Stponate, notorium , poteſt manere divortiata. 378. Ter ſe loquendo tamen, ſuadendum vide- tur, ut ad virune ſunni regrediatur. Hl 379. Ad conlummaändum Matrimoninßs, & omnimodam ejuſdem indi WMölubilitatem indu- cendam, requiritur copula earnalis perfecta. 380. Mar imoninin non diſſotvitur per ſolum in- agreſſum, led per ſolennem profelſionem Reli- gionis approbatæ. 3 u, Coninæ, non potens cohabitare alteri abſaue gravi pericalo animæ aut corporis, eæimitur a* obligationibus matrimonialibus. 382. Conjux, qui alteri dedit cauſam adultenan- di,. non habet vauſanz petendi divortiumn. 383. Uæor, quæ poſt cognitum Mariti adulterium, pvariter commilit adulterium,tenetur egrediaa Maritum . ab ilo poßaletur. Premittuntur, & Previtcer reſol. vuntur quæſita ſcitu neceſſaria, ad de- bitè reſolvendos Caſus de in- & diſſo⸗ lubilitate Matrimonii, ſeu Divortio. ugre⸗ primò:, an, vel quomodo Matrimonium ratum ſit diſſolubi- le reſponſi ioné ſuppono cum com- muniDD. matrimoni diſſolvi poſſe, vel quoaàd thorũ tantùm ‚Vel quoad thorũ & vinculũ ſimul. R thorũ diſſolvitur, quando conjux legitimè à conjuge ſe- X 4 Pa- 328 Conferentia decima quinta Patatur quantùm ad cohabitationem & ectum. Quoàd vinculum autem diſ- ſolvitur, quando ita ſeparantur, ut eis concedatur libera poteſtas alteri nu- bendi, vel cum alio contrahendi : hôc modo olim mediante libello repudii a- ud Hebræos diſſolvebantur matrimo- nia, prout videre eſt apud Clericatum deciſ. g9. n. . 360 K. jam ad quæſitum. Matrimonium præcisé ratum diſſolvi poteſt tam quoad thorum, quàm quoàd vinculum 1. per ſolennem profefſionem Religionis ab Eccleſia approbatæ. 2. per diſpenſati- onem à ſummo Pontifice factam vel faciendam. 3. non tamen per ſuſeeptionem Ordinis Sacri, vel impo- tentiam fſupervenientem, multè minus per mutuum difſenſum, ſeu volunta- tem ugun. Ita cum vommuni DD. Glericat. eciſ 13. La Croix z. 412. Ra- tio primi inde deſumitur; tum quia Chriſtus hoc privilegium conceſſit Re- ligioſæ profeſſioni, prout ex perpetua traditione, & ſenſu Eccleſiæ, atque de- claratione, vel potius deciſione Concilii Trid. &. 2. Can. 6. habetur; tum etiam quia contractusmatrimonialis tacitè ſal- tem ſemper includit hanc conditionem: niſi ante conſjſaummationem voluero am- r. Ed, ot ſi urmr layr r,ummnd ertibe umimonium Aelhmitan ernlinieo tun ſ iſe her nutun er imdo Ulenicde un potids Lcommun erxdecla ur. 20 Unorium erntli uguuth n et luſen den omg e ; luint .H“ hitationen ,. AFum riter deſumitur ex praxi Eccleſiæ, quæ im autend Nuntut I ls Aterle trabenei⸗A. elo wuli ntur manne Ud Clerienn ſrrimorin tim ei Plum 1n eligionis 1 1 fet gce nin n tanen K 1,N e multd mNS ſeu V Ulnn⸗ unun N n AN tun Culi eelit N , 41 e 6 De Divortio &. 329 plecti ſtatum religioſim. Ratio adi pa- jam ſæpiùs diſpenſavit in matrimonio rato, prout ſuprà n. 11S. dictum, & fatentur Laym. Sporer, Kugler, Go- bat, immò communiter Canoniſtæ: ergo per diſpenſationem poteſt diſſolvi matrimonium ratum. KRatio autem 3tii deſumitur ab oppoſito; quia ſcili- cet nullibi conſtat, quòd matrimonium ratum ſit diſſolubile quoàd vinculum, velper mutuum diſſenſum Conjugum, vel per impotentiam ſupervenientem, vel denique per ſuſceptionem Ordinis; quin potiùs oppoſitum conſtat ex praxi, & communi perſuaſione Doctorum, nec non ex declaratione Zoannis XXII. Ex- trav. Antiquæz. de voto &c. . Quzær. 2dòô, an, vel quomodo ma- R. Matrimonium conſummatum (co- pulà carnali perfecta) inter fideles, ra- trimonium conſummatum inter fideles ſit indiſſolubile? 361 tionabilibus de cauſis diſſolvi quidem poteſt quoàd thorum, quoàd vinculum tamen eſt fimpliciter indiſſolubi- le. Ita ſemper tenuère, & etiamnum tenent DD. Catholici communiter. D. Thomas, Scotus 4. diſt. 31. litt. G. & S. 39. 1. J. H. opinio. Maſtr. g. 330o Conferentia decima quinta NN diſp. g. n. 157. Reiffenſt. Laym. &c. & iintin habetur expreſsè deciſum in Concil. an. Florent. ac Trid. Can. 5. 6. 7. & S. Id- Ur cie⸗ ipſum proteſtatur Apoſtolus 1. Cor. 7. (lmtimn dicens: iis autem, qui matrimonio jun- s Na Ciſunt, pracipio nom ego, ſed Dominus, Ellalgigu IUxorem a Viro non diſcedere- quòd ſi dif- M, A⸗ eſerit, manere innupt am, aut viro ſuo itti ſe reconciliari; & vir uxorem non dimit- ſ gligin tatn ergo cùm Dominus præcipiat, Mu- nlut n lierem diſcedentem ex quacunque cau- Mndtt, ſa, ſi non reconcilietur, manere innup- Mſohſn tam, manifeſtum eſt, inquit La Croix, ere, eh voluntate viri non poſſe diſſolvi. ullomie Dices tamen. Chriſtus Dominus vi- ge dalen detur expreſſam dediſſe licentiam diſ- Wiggent ſolvendi matrimonium conſummatum rumt⸗ ob fornicationem Matth. 19. dicens: luy yini quicunqut dimiſoerit uxorem ſunm fyuzcem, NB. niſi ob cauſam fornicationis, & a- InteſteC liam duxerit, mæchatur, & qui dimiſ- N Nipen Jam duxerit, maæchatur ergo ob for- Uthe, 17 nicationem licet uxorem dimittere. inmg 00 362 R. cum Scot. Maſtr. Cleric. deciſ. 10. Mhgsaln z. gg.. & communi Catholicorum, Chri- nn (mic ſtum fuiſſe locutũ de dimiſſione uxoris (uii ri ob fornicationem quoàd thorum, non i. an autem quoaàd vinculum. Unde diſting. Eilhr Conſeq. ergo ob fornicationem licet Nan dimittere uxorem quoàd thorum & luncn co- . Ln & Ccohabitationem, con. quoaàd vinculum, n in Cn neg. conſ. 7,ο „Jeque dicas, hanc reſponſionem eſſe olcs r ſolùm arbitrariam & excogitatam. Nam inms Chriſtus Marc. 1o. abſolutè proreſta- Gis tur dicens: quicunque dimiſerit uxorem Gr. un Ham, & aliam durerik, adulterium peI A Wit 1t ſaper eam. Item Luc. 16. om- , m AE S1dgaut dimittit uxorem ſuam, & alte- rrcehit Ad ducit, mæchatur: & qui dimiſſam cungec ir„ ducit, machatur: at hoc eſſet fal- en ſum, ſiob fornicationem licerer aliam anere innn . itlao ducere, repudiata priore etiam quoaàd “ vinculum: ergo. Hinc D. Auguſt. lih. Doinns 2. Ae adalter. Conjug. c. 4. ait: nulliaus enunt dir, Poſterioris Malier Uxor eſſe incipit, mſinmmn S. Prioris eſe deſterit: eſſe autem deſinet ig As Roc, Prioris, ſe moriatur vir ejus, non nn 1⁷ errcr. Et hanc interpretatio- ni,, mem geite Cleric. z. q 5. fin. faciunt om- ,, n 2 . ipturiſtæ in commentar. ſuper . 1bo Aaer c. 719. Lyranus, Abulenſ. Mal- Pine nneus „Cornelius à Lapide &c. iulnſ⸗ am Phariſæi interroga- mfun dant (. riſtum de dimiſſione Uvoris horeu Auoid vinculum, & non quoad tho- Potn 4 um: ergo Chriſtus cenſeri debe len am de illa reſpondifſſe. nenß K. cum La Croix. n. 402. Chriſtum 363 conn plus reſpondiſſe, quàm interrogârint; e quemad- t eti- 332 Conferentia decima Tuinta quemadmodum Matth. 22. interroga. a tus: an liceret dare Cæſari tributum? Urcki 1 V. Her incCetien cl ſitith (Cers fum reſp ondit: = ergo quaæ ſunt Ceæſuris caſari, & n ſunt Dei, Deo. Dixit ergo in noſtro propolſito, licere uxorem quoàd thorum dimittere propter for- nicationem, & tamen ſine adulterio non licere dimittere quoàd vinculum. Qua- re in forma diſtingui poteſt conſequens: ergo Chriſtus cenſendus eſt reſpondiſſe Qde dimiſſione quoàd vinculum, & ſimul de dimiſſione quoàd thorum in ſenſu jam explicato, con. de ſola dimiſſi ione quoad vinculum, neg. Con. Quær. 3tièò, quo jure Matrimonio conſummato Fidelium competat tam ſtri cta indiſſolubilitas? 364 R. Aliqui putant competere cidcm jure naturæ: alii volunt, competere ſo- lum jure poſitivo: probabilior tamen ſententia tenet, indiſſolubilitatem ma- trimonii conſummati fundari quidem in jure naturæ, quod fornicationem, ſeu etiam concubitum vagum ( qui ex diſſolubilitate matrimonii conſumma- ti facilè inveheretur) prohibet; nihi- lominus omnimodam indiſſolubilita- tem oriri ex jure divino, ob rationem Sacramenti & ſi gnificationem, ſeu re- Præſentatione Unionis hypoltatic in⸗ ter ekorarn h Cte Atrin r Kh imnni lnke tumindidon Quum Uuonmnii lne conc RE marricn enmntmti e ſut de Dihilominn Ur adiden laluß n 6 egben ine n 4 ſgite fmminhtil a ae en ninen de Rtöter inſet Uel, ituti D na pe Divortio, &c 2333 enhteg ter naturam humanam Chriſti & Verbi Nium D., quæ eſt indiſſolubilis. Maſtr. cir. ſan 2. n. 175. Hérincx, Spor. n. 390. Vid. 1, M ertiam Clericat. Aeciſ. 9. & 1I0. Ubi dif- liceenee fusè diſcutit hoc punctum. Quiaverò teo hactenus fuimus locuti de indiſſolubi- Allletint litate Matrimonii Fidelium; hine nellu’ c Quær. 4tò, an, vel quomodo ma- Kconee trimonia Infidelium ſint ſolubilia, vel rhemi etiam indiſſolubilia? um An. R. Quamvis Matrimonia Infidelium, 36 5 tun in ſeu non baptizatorum, legitimè (id eſt, ünifin abſque conditione repugnante fubſtan- A. tiæ matrimonii) contracta valeant ſal- Mimina tem in ratione contracts civilis, ide6- one“ que ſint per ſe loquendo indiſſolubilia; nihilominus ſi unus eorum converta- Neer’ tur ad fidem veràm, poteſt contrahen- do aliud matrimonium diſſolvi in tri- Giiortinm bus ſequentibus caſibus. I. ſi alter nolit itenm converti, nec cohabitare converſo; vel Niden 2. ſfi quidem cohabitare velit, at non etiogen ſine injuria Creatoris, utputa quia Chri- n(i Kum, aut fidem blaſphemat; vel deni- conlmm que 3. ſi converſo ex cohabitatione im- mineat periculum ſubverſionis ; qua- oltlu pröpter Apoſtolus 1. Cor. 7. dicit: & ntdd zufidelis diſeedit, diſcedat, non enim ſer- n, en wvituti ſubjeltus eſt frater aut ſoror (id lr elſtfidelis ) iw hajaſmoedi; quibus erh is Dð . Ape- 734 Cnferentin Neeima Juinta Apoſtolus voluit innuere diſpenſatio- nem à Chriſto Domino factam in tri- bus enumeratis caſibus, prout commu- riſſimè tradunt DD. catholici. Sanch. Maſtr. Salmant. Cardinal. de Laurœa a- pud Clericat. Aeciſ- 11. n. I4. Ratio autem hujus divinæ diſpenſationis fuit: uia fortè multorum converſiones fuiſ- i impeditæ, & nimis grave accidiſſet Chriſti jugum, ſi omnes ad fidem con- verſi cogerentur vivere in perpetuo cœlibatu, caſu quo alter infidelis nollet converti, aut converſo cohabitare ſine “S injuria Ohriſti, vel periculo fubverſo nis. Vid. Laym. La Croix z. 400. vertatur &ö. Nam ſi uteérque ample- tatur fidem catholicam, neutri licebit ab altero diſcedere; quia tunc ceſſat ra- tio diſpenſandi mox inſinuata, prout conſideranti patebit. Ita communis DD. Quær. Sto, quid ſit Divortium? 367 R. Eſt legitima ſeparatio viri ab uxo- reé, manente adhuc vinculo conjugali. tommunis. Dicitur autem legitima Veparatio: quia ſine lege & legitima cau- ſa fierĩ nõ poteſt, nec debet; z quando qui- dem vi contractus matrimonialis Con- juges teneantur ad indi viduam vitæ ſo- cietatem retinendam. Cæ- e tuln, Auuncef Ar latehr. Ar rottin ulecleſe 10 ,. i er e, hen⸗ lnjea unak lite ne nniſhu lneſe H Eerh, llleni Kgene nunn uuin 366 Dictum tamen fuit, matrimonium Hlrim eſſe diſſolubile, Si uns infedelium con- de kr ett ort, . . „ele n bhiiatl N Irtl ien nete fekürag 8 lat henee tnd u laich lnens De Divorio, &4. 33 ½ OCOrxterùm, quôd legitimis de cauſis auctoritate præſertim Eccleſiaſtica fieri pofſſit divortium, ſatis conſtat ex per- petua Eccleſiæ praxi; idque declaratum M tanquam de fide legitur in Concil. Trid. lelama Ke. 2 4. Can. 5. ibi: ſi quis dixerit, Eccle- 1 V ham errare, eum ob multas caucſas ſopa- ltnd vazionem Conjugum quoàd thorum, ſeu rerloneri quoud cohabitationem adcertum, incer- mel tamvt tempus poſſe fieri decernit ana- fent shemaſit. Hinc jzau“ in enen. (Quær. 6tò, quibus de cauſis fieri poſ- flelisnle ſit, aut ſoleat divortiuum kubeem KR. Sex generatim enumerantur. Ima 368 loliroti eſt mutuus contrahentium conſenſus, „ℳ. ſi nimirum velint ob honeſtum finem uttinn v. g. ad ſervandam caſtitatem, vel ut α vacent orationi, ut innuit Apoſtolus e r. Cor. z. vel etiam ne nimia prolis mul- Teimilcii tiplieatione graventur. 2da eſt forni- met catio ſpiritualis, ſeu lapſus in hæreſin Duni, aut gentiliſmum. 3tia eſt incitatio ad peccatum Frare; ſeu imminens grave Im periculü falutis ſpiritualis; ut ſi ab altero oühm incitetur ad fidem abjurandà, ad corpus oNHe Droſtituendum per adulterium, ad vene- en α ficia &c. Ata eſt ſævitia Conjugis; ut ſi al- egine teri cohabitare nequeat abſque pericu- duné lo mortis, aut mutilationis, attrocis onilse verberationis, vel ſalutis Corporalis. 5ta unſte ”ü r l , int, e (lenſt Uackam in r prout eonn holici. n 536 Conferent ia decima quinta eſt votum ultramarinum ad liberandam hh Terram ſanctam: hæc tamen in noſtris itiin partibus rarò continget. 6ta eſt forni- Genk catio, vel potiùs adulterium carnale ab . altero voluntarie & culpabiliter com- eck 2 3 . 2* „ . . 1 inti miſum. Dicitur notanter: voluntariè & culpabiliter commiſſum &c. Nam ſi M ex ignorantia inculpabili contigiſſer, n 4S5 . S. e. ncd eoquèd v. g. Conjux putaverit ſibi eſſe i⸗ 1 rem cum conjuge, aut vi fuiſſet ſuppreſ- 1 len ſa &c, non daret cauſam divortii: quia cùm talis non ſit culpabilis, nec puniri debet. Argum. c. Ita e. &c. Propoſito. ponur 22. 1. F. Vid. Reiffenſt. Thl. mor. tr. 14. rC diſt. 13. A. n. 91. Ubi etiam z. 10. no- tat, nomine adulterii hic intelligi etiim () peccatum ſodomiæ, vel beſtialitatis, non item tactus impudicos &c. pollu- tiones &c. quia per hæc, licèt cæterô- altn quin gravia peccata, non perfectè & . / conſummatè læditur jus matrimonia- „ 2⸗ . . le; cùm non dividatur caro unius Con- ſurek jugis ab altero in Tertium. urt Dices adhuc. Chriſtus Dominus . un - n Matth. 19. unicam cauſam divortii re- cenſet, ſcilicet fornicationem: ergo aliæ non debent admitti. 369 R. cum P. Engel tit. de Divort. n. 140. & II. ac aliis, Chriſtum ideò for- t inn, nicationem ſpecialiter recenſuiſſe, quia . hæxac vinna iberundh ninnol elt fon 1CArnalet liter ac. Voluntri Ac. NNI ontigilet ritſbi ſuppre⸗ rtii: un ec punit yopoſte 104,I0. gigicinn tigienb⸗, eciterd erſelt A ttinon . nins r P., De Divortio, &. 337 hæc ſola dat cauſam divortii in perpetu- um, etiam nolente & invita alteraparte; ubi e contra aliæ cauſæ non dant jus per- petui, ſed ſoluùm temporalis divortii, quamdiu ſcilicet durant, v. g. pericu- lum incidendi in hæreſin, morbum contagioſum &c. quibus ceſſantibus ſeparata cogitur redire ad conjugem, eſtque eidem reſtituenda. Proponuntur, & breviter refſol- vuntur Caſus practici de Divortio Conjugum. Trins poſt contralctum matrimoni- um cogitat ingredi Monaſterium aoddam paœnitentiæ caus. Motus autem fult ad hanc reſolutionem, tum uia int ellexit, Uxorem tempore ſpon- Hulium ſibi fregiſſe filem, pecoando cum alio ; tum ettam quia pacifick hacte- ms non cohabitärnnt z tum denique Nuia nancuam adhuc l ob maleficium, t ſaſpicatur) potuit conſummare ma- trimoenium. Dubitat tamen, an ſibi li- ceret ingredi Religionem, eoqubd ante tatratfen, matrimoniu ſuam Donſat „ 338 Conferentia decima quinta aliquoties cognoverit carnaliter. Quid 4 reſpondendum Titio? 370 R. Titius per ſe loquendo licitè poteft amplecti ſtatum religioſum, etiam re- nuente IIxore. Ratio patet ex dictis: quia matrimonium præcisè ratum po- teſt diſſolvi per profeſſionemReligionis approbatæ; eoquèòd contraéctus matri- monialis ſemper tacitè ſaltem involvat hanc conditionem: niſi voluero ample- cti ſtatum religioſum. Nec obſtat, quèd Titius ſupponatur ſuam ſponſam aliquoties carnaliter cognoviſſe; quia per copulam antecedentem matrimo- nium nequivit fieri conſummatum, cùm nondum fuerit ratum. 371 Dictum tamen fuit: per ſe loquendo licitè poteſt, &. Si enim ſupponamus, Titiam ex præcedentibus fornicatio- nibus à ſuo ſponſo jam fuiſſe impræ- gnatam, aut Religionem ob eas forſi- tan manifeſtandas diffamatum iri, non licebit Titio ingredi Religionem; quia damnum ſponſæ illatum, vel etiam dif- famia Religioni inferenda vix aliâ via ræcludi poterunt, quàm perſeverando in ſtatu conjugali: ergo tenetur in hoc perſeverare; ſi tamen ſupponatur im- potentia Titii non fuiſſe antecedens, & perpetuò duratura; de qua ſuprà z. 2542 dicun i ſite Ues. tlim, Eld Ate intic,, ) Mrer llenis n Etam bhrs i A nein Ullte ad Nrediv Cortiun Uiturun entem, Voblien t tamen ulth, Elitſtgrn Sharun ne ſen n Cen lkon 1 en Une, er t . jtſn Hiuts De Divortio, &. 239 ur. 24. dictum fuit, qualiter obſtet valo- ri. Vide Clericat. Jeciſ. 1z. n. 16. citeon Dices. Datéô jam, Titium fuiſſe etumk profeſſum, poteritnè Titia remanens in er ids ſeculo alteri nubere, ſi dedit cauſam ru A divortio, peccando cum alio? Relgim. Rk. Poterit. Ratio eſt: quia profeſ- 372 us II Kio ſolennis diſſolvit matrimonium ra- rine tum, etiam quoàd vinculum. Et quam- Ae vis pars illa, quæ dedit cauſam divor- oln, tio v. g. adulterando &c. ſine exprefſa ſponſin vel tacita ſaltem licentia non poſſit e; du tranſire ad alia vota, nec Religionem mutin- ingredi vel ſuſeipere ordines, tametrſi n divortium per ſententiam Judicis eſſer inſtitutum; quia divortium non no- Hgunß centem, ſed ſolùm innocentem eximit ommg ab obligatione thori conjugalis &c. po- ornicne teſt tamen licitè tranſire ad alia vota, ſeinmd. ſuppoſité, quòd pars innocens muta- ensI. verit ſtatum ſuum, prout fit in profeſ- Nir‚m ſione ſolemni; quia aſſumendo talem em;u ſtatum cenſetur etiam innocens à ſe ab- etimd. dicare omne jus conjugale, quod habuit 9aIH in alteram partem. Sanch. Pirhing. Fag- remn nan. c. ex litteris. 5. h. t. Schmalzgr turime cod. tit. n. I24. Babenſt. tr. 5. p. 7. diſ; atur I 2. Al. 6. Z. 32. 8 eCeeh „W LV 2 CA- 3406 Conferentia dec5ima quinta CASIS SECUINDUIUS.,„ Snbronin abjurats gZudaiſino, - 3 dem cum hbaptiſmate ſiuſeepit: fa- zetur tamen, ſe tempore Iuſßidelitatis ſug d ecaaan uxore duxiſſe aliam, ariuter. quid ſibi de prioribus matrimoniis te- nendum? 2. an modò repudiata etiam ſecunda conjuge poſſit ducere puellam ud nna Juam ſibi jamjam deſpon- ſavit? 373 R. ad primum. Matrimonium Sem- ronii cum prima conjuge fuit omnino validum in ratione contractùs (ſi tamen non exceperint contra perpetuitatem, nec adjecerint aliam conditionem ſub- ſtantiæ matrimonii repugnantem) quia etiam Infideles de jure naturæ poſſunt invicem transferre dominium ſuorum corporum, in ordine ad generandam, & educandam prolem; quò fuppoſitò dicendum, matrimonium cum 2da con- tractum fuiſſe nullum, quandoquidem inlegium repudii jam ſit à Chriſto Domino revocatum, prout defacto Quin immò nec licitè potuit z dæ Uxo-⸗ ri adhærere, niſi invincibiliter igno- raſſet revocationem hujus privilegii, 4 in- dgdn. Luarit proin I. communiter tenent omnes Catholici. 1 iſer. 1 Uelur adn ſumen 6 flger) ti i lun, Pror Colr. um orfennn MlNC oni ices ntco re velt . Ne 1 At 4 , lut in, itrion Gheliell eſs y, . chen 4 znta S eit tati ſe Aen Cin l. oiis . ta etion uel dcur. am em- romnine ſitamen tuitaten, Menn lo⸗ n Pornn n. 40 9. COlericat. l. cit. n. 10. De Divortio, g&G. 341 inquit Card. de Lauræa apud Clericat. R. ad zdum, quèòd Sempronius te- neatur admonere primam conjugem 374 (ſi tamen poſſit, aut ſpes converſionis affulgeat) quatenus etiam ipſa velit amplecti fidem veram, ſeilicet Catho- licam, prout communiter monent DD. La Croix z. goss. Sanchez. Diana, Lau- ræa &c. apud Cleric. cit. n. 21. Quèôdſi uxor renuat converti, licebit ei ducere puellam Chriſtianam, immò tenebitur vi promiſſionis ſponſalitiæ. Dices adhuc. At quid, ſi uxor re- nuat converti, & nihilominus cohabi- tare velit? R. Non tenetur illam acceptare; quia, Aut ait Apoſtolus, non eſt ſoervituti ſub- Jelctus in hujuſimodi. Deinde ex tali co- habitatione plerumque exponitur fide- lis periculo ſubverſionis; ad quod tamen declinandum Chriſtus diſpenſavit in vinculo matrimonii cum Infidelibus converſis. Quèd autem Apoſtolus 7. Cor. . adhortetur, ut, Si quis frater uxorem habet infidelem, & bhac conſen- tiat habitare cum illo, non dimittazt il- lam, rationem conſilii habet, non præcepti, prout notant DD. La Croix. CA. 37 5 342 Conferentiaz decima gqainta CAe ante aliquot menſes diſceſit 2 ſuo viro 3 partim quod ab eo ne- dum verbis, ſed etiam verberibus fue- rit malè tractata ; partim etiam, quòd Maritus commiſorit adulteriuem. Et quamvis à ſuo Marito ſapius ſuerit re- vocata, noluit tamen revertt, nec ha- bet animum revertendi. Quagritur I. an propter allatas cauſas potuerit licité recedere à 2. an etiam protinus poſſit Jequeſtrata manere, vel 3. quid Con- feſſario in hoc caſa valde practico agen- dum * 376 R. ad Imum. Si mala tractatio re- ſpectu Cajæ fuit verè gravis ſeu ſæva, utpote notabiliter excedens modum corrigendi aut corripiendi jure permiſ- ſum, ex quo Cajæ imminuit grave ma- IH v. g. vitæ, mutilationis &c. àt ſuperiùs dictum, potuit vi hujus licité recede- re à ſuo Marito, & quidem auctoritate privata; quia nemo tenetur cum peri- culo gravis mali exſpectare ſen- tentiam udicis, ne inde enaſcantur in- juriæ, unde debet naſci jus. Quin e- tiam propter ſolum adulterium culpa- biliter à viro admiſſum, tutâ conſcien- tia potuit diſcedere, dummodo de adul- terio CASUS TERTIIIS. tio heri icihze⸗ etenll, Dllne gin1 Mmiltere 1Eala Cultione, Cngle tgenit ed o conle 12.z int eri .II2, G Wen ſenn Ekres unt ſeane mmnumit Ere uct 1e N iln Mi Unpehenn len, Mtorion eAun icor nenl lintn De Divortio, &c. 343 IIIS terio fuerit moraliter certa ( ſola enim ſuſpicio, etiam gravis, non dat cauſam 65 iei recedendi, prout communiſſimè tenent dab a DD. Palaus, Filliuc. Laym. ib. 5y. tr. 10. lerhufe vp. 3. c. 7.) & ſcandalum abſit. Ratio tiun eſt: quia matrimonium ex ſua natura u E non aliter obligat ad redditionem debi- furt ti, & alia matrimonii onera, quàm ſub j, uu conditione, ſi etiam alter conjux fidem rim conjugalem ſervet: ergo ſi alter fidem ritluh fregerit, ceſſat hæc obligatio ſaltem in czſt foro conſcientiæ. Schmier. de Matr. gul C. tr. 2.c. 5. n. 91. Wieſtner, Reiffenſt. Cle- Hisger ricat. deciſ. 39. n. 31. Schmalzgr. H. Z. n. 112. Gobat tr. 10. n. 722. Quia ta- aCtior- men ſeparatio quoàd cohabitationem ſeu en, eſt res publica, ex qua facilè oriri poſ- . 5 nodn ſunt ſcandala in plebe; hinc DD. cit. gepenti communiter monent, eam fieri non de- rent bere auctoritate privata, ſed judiciò tlupenlS Eceleſiæ, prout etiam ſtatuitur. c. Por- stecele. v0. de Divort. ctoriun R. ad 2dum. Caja propter adulterium 377 cum en à Marito culpabiliter admiſſum, poteſt dare in perpetuum manere ſequeſtrata ab eo- antor . dem „ſi tamen adulterium ſit publicè Qie notorium notoreitate juris vel facti Un Culer nam ſi ſit occultum, à Judice Eccle- conleer ſiaſtico reſtituetur viro petenti, quo- oce/ uſque adulterium viri probaverit. Juxta. Nℳe V 4. . 378 344 Conferentia decima quinta e. ſignificaſti. de Divort.) Ratio jam con- ſtare debet ex dictis: quia adulterium tribuit jus divertendi à Conjuge, & quidem in perpetuum. Argum. . mox cit. At verèò ſi ob ſolam Ma- riti ſævitiam divertiſſet, non liceret ei in tali ſtatu perſeverare in perpetuum, ſed tamdiu ſolum, quamdiu Maritus non præſtiterit ſufficientem cautionem, quòèd velit ſvitiam deponere &c. prout habetur. c. litteras, &. 6. ex Tranſmiſſa. de reſtitut. ſpoliat. ut jam n. 36 9. inſi- nuatum fuit. Vid. Reiffenſt. cit. n. 100. R. jam ad 3tium. Confeſſario in ſi- mili caſu laborandum videtur, ut per- ſuadeat Cajæ, quatenus velit regredi ad ſuum Maritum (ſi tamen non poſſit prudenter prævidere, ex tali regreſſu majora oritura mala & c.) Ratio eſt: quia oportet, ut Confeſſarius ſuo pœnitenti ſuadeat ea, quæ pro animæ ſalute videntur magis expedire: at magis ex- pediens videtur in his circumſtantiis regreſſus ad Maritum, ad evitandum periculum incontinentiæ in conjugi- bus, & præſertim ſi quas jam ſuſcepiſ- ſent proles, ad meliùs eas educandas: ergo. Vid. Gobat. cit. n. 723. vel in Wair. tr. y. c. 3 4. Rct. I. 2. & 3. LaCroix *. Z. g2 6. 6. III. (odl Ulte⸗ Goarn n i , neceſe n le u üregunit b e Enllerek Uunteyrel ſi Ull zen meſenten 10, cſd Mati,v. onn bene inmen Utinoni Ugelotin Mint, DDe Divortio, G. 34 5 Corollaria ex dictis inferenda. N Olliges primèò, ad conſumman- 379 ſolmN ◻ dum matrimonium, & omni- non icere modam indiſſolubilitatem hujus vin- perpetun culi, neceſſariam eſſe copulam perfec- Cotlusrm tam, de qua ſuprà z. 226. Ratio eſt: Utionen quia requiritur talis, quæ ſit de ſe fuffi- cr Lciens ad generationem, vi cujus vir ßs ac mulier efficiuntur una caro, & inci- 9. in piunt repræſentare unionem Humanita- .n, 1 tis Chriſti cum Divinitate: ſola autem Grioinn copula perfecta eſt talis: ergo &c. Et Ir, uten hæc ſententia poteſt deſervire Confeſſa⸗ lrregen rio, caſu quo Conjuges jam eſſent ſe- nd parati, vel ad alia vota tranſiſſent, liregen Prout bene animadvertit Clericat. de- u Sl.7. n. I2. Quamvis ante factũ potiuùs ſit eniten inclinandum ſemper pro valore prioris 2 lute matrimonii, & Conjuges adhortandi, ugls ut velint in eodem perſeverare. nKaetis Coll. 2dèò, Matrimonium ratü non diſ- 380 itandum ſolvi per ſolũ ingreſſum alterius in Keli- com gionem, nec per qualemcunq; profeſſi- ſulcent⸗ onẽ, ſed per profeflionem ſolenñem Reli- genes Lionis ab Eceleſia approbatæ, cum emiſ- vel ſione trium votorum ſubſtantialium, CI ſcilicet obedientiæ, paupertatis, & caſti- tatis perpetuæ. Hinc quamvis Tertia- 346 Conferentia decima quinta rii & Tertiariæ Ord. S. Franciſci, vel S. Dominici, in ſæculo non clauſtra- liter viventes, faciant profeſſionem pœ- nitentiæ causè, quèd velint ſervare mandata divina &c. non tamen per hoc ſolvuntur ab onere Conjugii, ſi quod contraxerint; tum quia non emittunt tria vota ſubſtantialia; tum etiam quia, eſto aliquod votum emitterent, non notavimus. tamen foret ſolenne, ùt ſuprà n. 77. Cæterùm ratio congrua hujus conſti- tutionis eccleſiaſticæ fuit hæc: quia profeſſio ſolennis Religionis approbatæ eſt quædam mors ſpiritualis, ita, ut ſolenniter profeſſus fictione juris cen- Amene ſeatur Sæculo defunéctus, juxta illud Coloſſ. 3. Mortui eſtis, & vita veſtra ab0-- Ncondita eſt cum Chriſto, &. Quemad- modum ergo mors naturalis ſolvit vin- culum carnale matrimonii conſummati; ita & mors ſpiritualis, vel potiùs civi- lis, debet ſolvere vinculum ſpirituale matrimonii rati. Jam verò profeſſio Tertiariorum (ſicut & ſuſceptio Ordi- nis ſacri) non eſt mors civilis: ergo mirum videri non debet, quòèòd hæc non habeat vim diſſolvendi matrimonium ratum. D. Thom. 4. diſt. 27. q. 1I. art. 3. Bellarm. Durand. Sotus, Car dc Laura Klüim (A zt Pniſerie inulh inn ab ol hetoe tnigre un dlen lrre a 5 Untb Prop⸗ enlt imn . ſertere, Ucatinle um conn Coll. 4 (aub hlre ex kiun en drelt Mn her guinm D e LDivortio, ge. 347 anciſi & alii apud Clericat. deciſ. 13. u. 35. von n α .. =ðW = ionen Ooll. 3tio, Conjugem, qui abſque 381 lin em gravi periculo animæ vel corporis ne- menpern quit ſimul habitare cum altero conjuge, gi, eximi ab obligationibus matrimoniali- Dn eniumm bus. Ratio eſt: quia lex charitatis exigit, etumg ut quiſque ſibi priùs velit confultum, rent,m quam alteri: ergo nemo cenſetur ſe ra,6 obligare alteri ad non cavenda pericula dülutis propriæ corporalis, aut ſpiritua- uscoN, lis. IIII. r. 6. diſp. 9. q. 4. art. 2. . 146. e: u Babenſt ubi ſuprà. z. 34. Ex quo ii- pprohn dem DD. inferunt, Conjugem poſſe di- 8, in vertere, ſi alter incidat in hæreſin, ei- ſuris e . demque pertinaciter adhæreat, aut ſi in- uurn I cidat in lepram, peſtem, vel alium mor- olſnutl bum contagioſum &c. Qvem Coll. 4t0, Conjugem, qui alteri de- 382 Niin dit cauſam vel facultatem adulteran- umm di, ſive expreſsè, ſive tacitè; ut ſi adul- tisci, terium, dum facilè potuiſſet, non impe- iricune divit, vel ſi debitum negavit per longum Nololi tempus v. g. 5. aut 6, menſes, dum ta- to men advertit, alterum ideò fore in peri- ls: e˖ Culo incontinentiæ &c. non poſſe prop- Ahrem terea petere divortium. Idem dicen- finotin dum de eo, qui adulterium, vel potiùs 1ℳ injuriam vi adulterii ab altero conjuge lm commiſſi ſibi illatam expreſsè, vel alte 348 Conferentia decima quints condonavit. Ratio eſt: quia tales cen- ſentur renuntiare juri ſuo: qui autem juri ſuo renuntiat, illud non poteſt re petere. c. Quàm periculoſum J. 4. I. Cenſetur autem Conjux innocens taci- tè condonare injuriam, ſi poſt cogni- tum adulterium alterius actum conjuga- lem cum eo exerceat: ſecus dicendum ſoret, pro foro conſcientiæ, ſi exercen- do hujuſmodi actum expreſsè intendiſ- ſet, alteri non remittere injuriam, uùt notat Spor. nz. yII. Vid. Keiffenſt. cit. n. 113. La Croix n. 433. & 434. ubi plu- res pro hac opinione refert. Dices adhuc. At quid, ſi Conjux poſt cognitum alterius adulterium, vel eti- am poſt ſententiam divortii jam latam ² Judice, & ipſe committat adulterium, poſſetnè in hoc caſu manere divortiatus, an verò teneretur regredi ad alterum, ſi repetatur? R. In tali caſu probabiliùs tenetur regredi. Ita contra Sylveſt. San- chez & alios, Schmier. zr. 2. de Matr. c. . n. 109. Engel hic n. 75. Wieſtner, Reiffenſt. aliique plures a- pud Schmalzgr. tit. 19. n. 135. Ratio eſt: quia ſententia non dat jus diverten- di, ſed ſolùm illud ex adulterio inno- centi aquiſitum declarat, ut eo publicè utti flpollt:: ie guel Cnltonat entinm, Emarticne mrimge⸗ uantorit Nelnſs Et) ricetn Crortil Itegecl, (0 R V M ((U i/ ifſiin . ine findkie⸗ 1 lumn Merei n⸗ Nr ii tentten ) Nir ungri 0 Ne;, guint ia täleste ui ane on pote n 7,, nocerdil oſt agt Utu Coile 1s Cicendr ſiexerlt⸗ 66 imen Guriam, fenſt. 4 Ub N1 onſnn m, Nele⸗ jamlu len gule er! un ivortinn Galterun is tenet eſt. N tra. ic n De Divortio c. 349 uti offi it: atqui jus divertendi ex adul- terio quæſitum innocenti, ſolùm eſt conditionatum, Si act or ſervaverit con- tinentiam, & duamdiu innocens eſt;a- lias matrimonium reſtaurare non tene- retur innocens, ſi poſt divortium pro- pria auctoritate inſtitutum, ipſe pariter fuiſſet lapſus in adulterium; quod tamen certò videtur falſum: ergo non obſtan- te divortii ſententia probabiliùs tene- tur regredi, ſi ab altero petatur. CONFERENTIA DECIMA SEXTA. de Mattimoni uſu licito, debito. 8 MI M M AR I II M. 2284. Uus Conjugii veris conjagidn; ber ſe loquen. do eſt licitus; 385. Immo & ſub gravi obligation. Jetitas; 386. Si tamen ab altero petatur ſeriò, jults, * rationabiliter. 387. Enumerantur octo canſa, eæ quibus ab'ſque peccato injuſtitiæ negari poteſt debituns: 388. Non tamen ſemper abſque peccato contra charitatem. 889. Lus Matrinzonii tempore menſtrui (Jal-= tem graviter) non eſt illicitus: 390. Nec tompore laktationis, vel pragnationis. zr. 350 Conferentia decima ſoxta Neque ſterilibus eſt inzterdictus. “ 307. H licent taltur & modò ablit e. rieulum pollutionis, & ea eieel von. R, t nimis obſeæni. 393. Jiauten fiant abſque ur. genti guaſa, cum de. rieulo pollutionis, ſSunt mortaliter peceaminoſi. 394. Reolvitur Calus I. de Marito, qui cum Uwore ſemel deprebezſa in adulterio, noluit dein- ceps modéò debito perficere opu- conjugale. 395: Licet tal awori vedaere debitum, ſ. Marito perſuadere nequeat, aut modö debito illud per- iat. 356. Maritus tamen non tenetir debitum redde- re Uxori, niſi injuriam libi illatam condonſ ſe ſupponatur. 39 7. Reſolvitur Calus II. de Core; quaæ Marits debitum negavit & . 298. Si moraliter certò prævidiſſet, ſè ea iterata . conceptione expoſi. itum iri vitæ Perioto ,Jults o⸗ tuit recisſare petitunn. 399. Hoc tamen periculo non obhante, Bicits er tiam redderet. 400. Reſlolvitur Caſus III. de Conjugibus, qui mutuo conſenſu voverant certis diebas abltine- re ab aeſu Conjugii; 40 I. E tale vorum mutud Iibi irritare non va- leut. 402. Si ſolum voviſſent abſtinere à perendo, quis * Sier teneretur alteri petenti reddere debitumz. 403. Conjuges per ſe loquendo non tenentur pete- re debitam. 404. Qui alteri juſiè &o. petenti debitun negat, veccat graviter. Unde 3 405. Confeſſarius tenetur talen admonere Nug oba gatrone. NeMn aCd i ſant t 406. edniturge 0 A,, fſudgeen Uunttunt Untnr veft Utreoke⸗ Lebit Alores Omonli tlring: .'An 1, innd. mnolet Utli, ((lic deg E Not D lunm ler tee Wen Uiten ife ndlnd oH De Matr. aſi licito & debito. 351 „406. Conjugibus ab aſu Matrimenii impeditis; nods Lieiti Junt tactus & . & quando? J nop ut 407. Sotvitur quæzdam Inltantia contra hoc. 408. An, & quando ſit licitum Coxjugibus delis calſotule Nere ab opere conjugali? rpeeenmi t dA« ,. §. I. “ e Præmittuntur, & breviter reſol- vuntur quæſita ſcitu neceſſaria, ad de- meMA bitè reſolvendos caſus de licito, ac n ildN debito Matrimonii uſu. un ( Ueæres primò, utrum uſus matri- ne α e monii, ſeu actus conjugalis ex ſe ſit licitus? 2 MeN . . „ . * . „ R. Eſt omnino licitus veris conjugi- 384 Noα bus, immò & honeſtus ac meritorius, 6o dummodo ſit veſtitus debitis circum- ielo,j „ſtantiis. Communiſſima DD. Ratio e,α eſt: quia eſt medium ex natura rei or- dei,5 dinatum ad finem bonum, atque hone- gual ſtum, ſcilicet ad legitimam propaga- tionem humani Generis. Unde Deus emgé ipſe Protoparentibus noſtris primò 6 conjugatis Gen. 2. dixit: creſéite, & mul- ea licamini: atqui blaſphemum foret, HH dicere, quòd Deus aliquid ex ſe ma- lum præceperit: ergo &c. Additum une tamen fuit: Daummodo ſit veſtitus doebitis circumſtantiis & .. fine ſcilicet, “ & modo debito &c. quem, ſi conjuges non ment/ 3 (vnferentia decima ſexta non ſervent, poſſunt peccare etiam gra- viter, prout conſtabit ex dicendis a. z. Quxr 2. Utrum adtus conjugalis e- tiam ſit debitus, & quando? 387 R. Eſt etiam debitus, & quidem to- *E 386 Dictum verdò fuit. I1. Rriè petenti, &. ſi enim ſeriò non peteret, vel eti- ties, quoties alter conjux debitum ſe- ridè, juſtè, & rationabiliter, ac licitè ſaltem ex parte copulæ petit, ſive dein . expreſsè, ſive tacitè. Ita rurſus Com- mun. DD. Spor. n. 5ob. Babenſt. hic diſp. 4. ant. I. Z. I. Ratio eſt: quia ex ipſa natura contractùs matrimonialis conju- ges invicem transferunt poteſtatem corporum, in ordine ad uſum generati- onis, & quidem proximum, regulari- ter loquendo: & cùm res hæc gravis momenti ſit, quippe ex cujus negatione ſæpe ſæpiùs exponuntur periculo in- continentiæ; hinc ſine gravi peccato juſte petenti debitum denegari non po- teſt. am levi tergiverſatione, ſuaſione aut prece de facili averti poſſit, communi: ter fatentur DD. non eſſe peccatum gra- ve, ſicut nec graviter peccat, qui red ditionem pauxillùm differret, dummo- do reſpectu alterius non ſit præſens pe- ri⸗ M illlm neo Utetpfrerl miniper Picllrſis klgrio Wlkertn Psteid Monttlsn letgudde tenſteb Ure welucn rrideret, Midediun N MeR Ant lex parte Eturreddd tnhmuni iedr 1 aldlert Mitolt. Miltered Kat in 1 o De Matr. uſu licito & debito. 353 eelimg riculum incontinentiæ, nec talis dilatio, cence aut tergiverſatio ægrè feratur. Addi- tum inſuper eſt. 2. juſtè petenti; quia oniugif ubi ceſſat jus petendi, conſequenter ceſ- üt obligatio reddendi. 3. dictũ eſt: ratio- dnidenn nabiliter petentizquia petitio debiti ob- Gebium ligans ad reddend, debet eſſe humana & eA rationabilis; hince Iliſ. proximè cit. n. 12 . , infert, quòd conjux nõ teneatur reddere utis ſi petens ſit ebrius, aut amens, niſi aliud I ρ grave malum ex denegatione oriturum neih prævideret. Quòd auté etiam tacitè pe- Asc/5AR tenti debitum ſit reddendum, inde col- Dorele ligi poreſt & concludi: quia jus peten- ngeget’“ di & obligatio reddendi ſupponitur cer- eg ta ex parte utriũſque: ergo conjux te- nee li netur reddere ſive petens expreſsè, ſive neie tacitè, ſeu per aliqua ſigna ſuam volun- eriene“ tatem manifeſtet. Vid. Ilſ. & Bab enſt. cit. i en Quxr. 3tiò, quandonam uſus Matri- grinmn monii non ſit debitus, proindéque pe- teenti negari poſſit juſtè? H KR. Varii varias enumerant cauſas & 387 ,M Eaſus, üt videre licet apud Oleric. deciſ. 3Sb. . 13. Certum tamen videtur, quèòd coo in ſequentibus caſibus debitum juſtè ne- AN gari poſſit. I. Si unus Conjugum cul- ,tiſ pabiliter commilſit adulterium, ut pro- Danve Xximè dictum fuit. 2. Si divortium ſit Ereent legitimè factum. 3. Si conjux ob com- miſlum inceſtum cum conſanguinea 2 IIxo- 35k4 Conferentia decima ſexta tionis, aut ebrius ſit. vel y. Si priùs ceſſit jure proximo petendi. 6. Si red- dens rationabiliter poſſit timere grave damnum vel periculum ſalutis corpora- lis aut ſpiritualis, utpurta ſi v. g. Mari- cus ſit peſte, morbo gallico vel lepra in- fectus & c. quia in his caſibus conjuges non cenſentur ſe obligâſſe ad redden- dum. 7. Neque tenentur debitum red- dere intrà primum bimeſtre, ex ſpeciali privilegio & conceſſione juris. cap. ex publico. de Converſat. Conjug. 8. Multi tenent, debitum negari poſſe ex eo eti- am capite, ne proles nimiùm multipli- cetur, dummodo abſit periculum incon- tinentiæ: alii tamen hoc negantz;eòquòd matrimonium principaliter ſit inſtitu- tum ad finem propagationis. Verùm P. Herincx de Matr. diſp. . n. y. ine. ſapienter, meéô judicio, ait, hoc judi- cio prudentis, attentis perſonarum cir- cumſtantiis, diſcernendum eſſe. Unde Spor. n. 516. à peccato gravi excuſan- dam meritè cenſet Uxorem miſeram, quæ Marito omnia abliguriente, coge- batur domi cum liberis eſurire, prop- tereâque, ne ampliùs multiplicetur mi- ſferanda proles, negabat debitum, quo- uſque vir ſe emendaret. No⸗ UXoris in primo vel zdo gradu, amiſit jus petendi. 4. Si petens careat uſu ra- Ulbosm “ ntdecbit Umn holit liligewi (E Ayerd ülinrni⸗ Menimt hnen mngi ermmin otes, 1 Rhkcien olti⸗ (lam qude eccend ee (ntta (h Uend M E HD” Ger. erſtn Dudanth I. nienen Eeretk Uariu ARn s N 4 De Matr. uſu licito & Aebito. 355 u,n Notandu tamen hic venit, quèd licèt 388 fenin in caſibus mox enumeratis Conjux ne- Sih gando debitum non peccet contra juſti- 6.Rid tiam, poſſit tamẽ ſubinde, & frequenter neregn quidégraviter peccare contra charitaté, cN ur ſi advertat alterum Conjugem ver- ,g. N ſari in gravi periculo incontinentiæ &c. Alent tunc enim, ſi abſque graviori incomodo cN poſſit, tenetur reddere debitum exigen- Creden ti, prout DD. communiter advertunt. tumte Et meritò quidem (debito tamen cum hecid moderamine) reprehendendæ erunt . c4, IXores, quæ Maritis ſuis abſque juſta 9, MI Vvel ſufficienti cauſa debitum negant, ad e Eeos mortificandos; quia tales, præter- nmII quam quèòd juſtum negando graviter funiar peccent contra juſtitiam, inſuper & ggedi contra charitatem delinquunt, expo- rim nendo Maritum periculo incontinen- Jen. tiæ, & aliorum gravium peccatorum. ,„ Quxr. 4tò, Sitné uſus matrimonii eſh licitus pro eo tempore, qué Uxor pati- Gmmct tur menſtruum, vel lactans, aut præ- ſe nans, aut omnino ſterilis eſt? e⸗ R. Imòô. Uſus matrimonii tempore 386 im fluxũs menſtrui naturalis, quem fœmi- e,A hæ regulariter loquendo ſingulis menſi- ie, bus patiuntur, non eſt graviter illicitus, icetrN ſed ad ſummum venialiter peccamino- uniſ⸗ ſus,. Ratio inde deſumitur: ideò enim d, 4 356 conuferentia decima ſextag N M⸗ ſecundùm AA. eſſer graviter peccami. noſus, quia Parentes ſeſe, aut certè pro- gi lem naſeituram exponerent periculo in- tann firmitatum, vel quia ſemen videtur ahn fruſtrà effundi; cùm eo tempore rarif- Unch Pon ſimè ſoleant concipere fœminæ: atqui Klen hæc minimè urgent; nam innumeri mune conjuges coeunt tempore menſtrui, een (ait Sanchez. lib. 9. diſp. 21. n. 7 & ta- enuri⸗ men rariflimè fibi, Vel proli damnum ier inferunt; item ſine peccato coeunt tem- “ pore prægnationis aut ſterilitatis, ut rtt⸗ proximè dicemus, & tamen per ſe lo. d tnſ quendo non peccant: ergo &c. Quia ann tamen talis acceſſus ad menſtruatam vi- dape detur præſeferre aliquam inhoneſtarem n dor & turpitudinem, vel etiam aliqualem “ incontinentiam contra rectæ rationis r d dictamen; hinc Sanch. Loc. cit. Filliuc. donſt laſtrop. de Sponſal. diſzy. 3. punct. 4. ſP. „leltt Caſtrop. de Spo- ſp. 3. punckt. 4. H. unn 2. n.. & S. aliique communiter dicunt, r taliter accedentem peccare venialiter rhe⸗ per ſe loquendo, niſi ſcilicet adſit juſta En cauſa excuſans; qualis eſſet periculum Gun incontinentiæ aut fornicationis; tunc Aihante enim acceſſus omni culpa vacabit. Un- unnree de Filliuc. & Caſtrop. ctt. n. 9. rectè di. leci cunt, uxoré tali tempore licitè reddere, ach immèò teneri ad reddendum, ſi Maritus hoſtin de periculo prolis concipiendæ ad- locl ſen monitus, nolit deſiſtere. R. 2do. enll. ng De Matr., nuſe licito & debito. 3 7 en R. 2dô. Actus conjugalis tempore 390 e ackationis vel prægnationis per ſe lo- erielar quendo non eſt illicitus. Ita rurſus uln Sanch. Bonacin. Illſung. ubi ſuprà z. Dorem „2. Ratio eſt: tum quia nulla lex pro- ne: H hibens exſtat; tum etiam quia eſſet onus cn longè difficillimum, ſi vir toto tempo- Wedlrel, re lactationis aut prægnationis cogere- / tur abſtinere ab uſu conjugii: nec du- dn birandum, quin hujuſmodi conjuges eunten innumeris exponerentur peccandi peri- ltatls, U. culis. Dictum tamen eſt per No loquen- der ſe le do; nam ſi ex congreſſu cum uxore pro- K. Cpinqua partui, timendum eſſet pericu- wurm lum aborrs, vel ſuffocationis, becca- onehun rent mortaliter, ut de ſe clarum eſt. in R. 3ti0. Etiam ſterilibus licitus eſt 39r tde uſus conjugii. Ita Kugler, Laym. Spo- 7. Hh. rer, Herincx. p. 4. Aiſp. 6. n. 92. & alii ℳ, communiter. Ratio eſt: tum quia nul- erdm la lex in contrarium oſtendi poteſt: tum eii etiam, quia ſteriles de ſe ſunt capaces dlit , ad actum conjugalem perficiendum : etie quèd autem ex tali congreſſu nulla ſe- szI quatur generatio, eſt merè per accidens: bi neque enim hoc provenit ex natura ip- telt fius actus conjugalis, ſed ſôlùm ex in- ree diſpoſitione Conjugis, vel etiam ex eo, (Mm quèd ſemen non ſit proliferum. Vid. er“ Babenſt. cit. diſp. 4. art. I. n. 9. Kugler. Re N n. 20 36. 2 3 Quuzxr. 3758 Cconferentiz decima Frts 23 Quæxr. 5tò, Utrum Conjugatis li- ceant tactus impudici, aſpectus, am- plexus, verba, vel etiam dſeula⸗ R. I. Si fiant in ordine ad copulam, vel conteſtandum amorem conjugalem &c. omn ino licent, modèò abſit pericu- lum voluntariæ pollutionis, & actus ip- ſi ex ſuo objecto non ſint nimis obſeæni, & beſtiales potiùs aut ſodomitici, quàm conjugales: tunc enim Sanch. Gobat, Fagundez, Caſtrop. Sporer, La Croix. n. 315. Meritò putant, conjuges mor- taliter peccare; eoquèòd tales actus ni⸗ mium à recta ratione, & fine matrimonii deflectant, & bruta animantia magis, quàm homines ratione præditos dece- ant. Katio autem hujus reſponfionis eſt: quia Conjugibus licitus eſt uſus ma- trimonii, ſeu Eopula ad finem genera- tionis: ergo & tactus &c. velut media iticke Eherielo Pwi,ele Inrlitr. Eerine t li ( mort ergl Uhunehn Uleruk 1 skerin in⸗ 1 cla; htin ure, emper lumme Eckaton einn e⸗ o9. P iet. ad hunc finem neceflaria, vel certé “, conducentia, eiſdem permitti debent. Si tamen fierent ob meram voluptatem, peccarent venialiter; quia tunc inter- veniret quædam ſubverſio finis, & in- ordinata delectatio in re de ſe Iicita conjugibus. Tambur. LAib. 7. decal. &. 3. J. F. Z. Lo. & 42. IIlſung. cit. n. 129. R. 24d0. ſi Conjux vel in proprio, vel in alterius corpore exerceat hujuſ- modi oh e 1 e 4 De Matr. eſu licito & debito. 359 nugrest modi tactus, amplexus &c. cum prævi- echs,m 1ſo periculo pollutionis, & quidem ſine enè gravi, vel etiam urgente cauſa, peccat Huin moraliter. Ita um commnni DD. Maſtr. corin Herincx. q. 7. z. 33. & alii. Ratio eſt tſeiac clara: quia pollutio voluntaria eſt pec- Aa; catü morrtale: ergo etiã tactus, amplexus isoheon. Sc. ex quibus velut mediis ex ſua natura ic;u in hunc finé ordinatis, fubſecutura præ- ,60 videtur pollutio, abſque lethali culpa aCG exerceri né poſſunt ſine juſta vel urgen- gesno te cauſa; quod notanter additur; nam asn ſi juſta ſubſit cauſa, non cenſentur pro- rinn curare, ſed poriùs permitrere pollutio- tia ud nem : permitti autem poteſt ſine culpa, dummodo excludatur conſenſus in de- Porſin lectationem. Sanch. l. 9. Aiſp. 45. à n. 33. uim Herincx oit. diſp. . n. 21. Sporer n. 490. n geee & sSoοoο. Perez, Kugler aliique commu- ned niter . Nern. Proponuntur, & breviter reſolvun- eim * tur caſus practici de licito ac debito 8, ceeccun uſu Matrimonii. QASIIS PRIMIIS. 4 I rius deprehendit uxorem ſuam ab onti alio concepiſſe; quapropter timens, . tu ne deinceps ſimile quid contingeret, & p- 360 Conferentia decima ſexta Jſe cogeretur alere proles ſpurias & ſup- Ppoſititias, petiit quidem Frequenter de- bitum, adebits tamen modo hactenus nunquaim perfecit, ſed abruptä copula lemen ad extraſömper diſperſit. Qua- ritur jam in hoc caſa rI. an Titia Uxor teneat ur, Vel ſalté deinceps poſſit ſuo Mar rito debitum reddere?z. an että Maritus teneatur nedaere Uxori modo cöpetenti? 394 K. ad primum. Si Maritus nolit per- ficere actum conjugalem modé debito, Titia non tenetur reddere. Nihilo- minus reddere poteſt licitè, ſi abſque gravi incommodo, offenſa, vel pericu- lo rixarum „ aut incontinentiæ ( quod rarò abeſſe contingit in ſimilibus caſi- bus) illud declinare nequeat. Ratio primi eſt: quia Conjuges vi contractús matrimonialis non ſolent ſe obligare, niſi ad uſum matrimonii à Deo ordina- tum, & de ſe aptum ad generationem, ſeu propagationem humani generis: ergo ſi Maritus non velit matrimonio uti pro- ut oportet, Titia juſtè id recuſare po- teſt. Ratio autem zdi, quèd ſcilicet poſſit, ſi velit, Tedclere, ac eſt: quia Maritus habet jus ad copulam ſaltem perfectam, ad quam Titia concurrere poteſt, & intendit: quòd autem maritus debitò modo eandem non perficiat . 2000 Cand H cuiſd cilr, a aulamerun renungl nmneri (ernri et In Mriti Urtrione Imhemit initin i en Homnlte etenen IIräprud ito perli ebite vel I, utl 4 iit iſfe e Gen un J £ te Co ch. 63 1 30 eonlet hiiter I non bem te . Verti iat uente 1 9 Volki Gti pl Ttia e Nrl Me peten, 8nolitſe⸗ 46 debint edlr Perie iee ( ibub d⸗ . Nt cottid nen S:ergol lare de ll e⸗A. n Idl 1 llin ſcin, , De Matr. uſau licito & debito. 361 ſola ipſius culpa immediatè & proximè oritur, ad quam uxor juſta & gravi de cauſa merùm permiſſivè ſe habet: atqui peccatum alterius permittere, vel etiam ad materiale peccati gravi ex cauſa co- operari eſt licitum: ergo ſi Titia abu- ſum Mariti ſui ſuavi & charitativa de- hortatione impedire nequit, poteſt il- lum permittere. Spor. n. 490. Dixi tamen :ſ charitativa dehorta- tione impedire nequit &c. Certum quippe videtur, quòd Titia in hoc ca- ſu omni modo moraliter poſſibili labo- rare teneatur, ut vel per ſe, vel per alium virü prudentem v. g. Confeſſarium Ma- rito perſuadeat, quatenus matrimonioò debitè velit uti; & hoc quidem eò am- plius, quò ipſa per ſuum adulterium caufam, vel potiùs occaſionem tot pec- catis & abuſibus dedit. Forſitan non erit difficilè hoc impetrare à Titio, ſi in uxore deprehenderit emendationem ſe- 39 5 riam, atque animum, ab omni extrava- gante commercio carnali alienum. Vid. Sanch. ib. 9. diſp. 16. La Croixn. 356. K. ad zdum. SiTitio moraliter cer- tò conſtet, de adulterio ab uxore cul- pabiliter commiſſo, & injuriam ſibi fac- tam nondum condonavit, non tenetur eidem reddere debitum, prout dictum 396 Z 5 fuit 4 362 Conferentia decima ſexta quèd, ſi velit uti matrimonio, teneatur illo uti, modéô à natura, & Deo auctore vaturæ ordinato, ad finem ſcilicet gene- rationis. Comm. DD. Simpronia poſt primum, zerperlnm hactenus ſemper denegavit debitum Marito ſjuo, öquentibus de cauſts. I. quia ab eo tempore, quo primò concepit, Jomper ſe malé habuit, coutinuis ſuccum- bens infermitatibus. z. quia in parta Jenſit dolores inexplicabiles ſeu ingentes. 3. quia cum ſammo vita periculo tan- dem enixa eſt futum, & quidem mor- zunm. Quaritur jam, an ſingulæ cau- Jæ, vel ſaltem omnes modo enumeratæ Eemul ſumptæ, Semproniam erxcuſoènt ab onere debiti conjugalis, an verò hacte- nus illud recaſando peccaverit 397 R. Imèô. Cauſæ modè allatæ non vi- dentur ſufficientes ad eximendam Sem- proniam ab onere debiti conjugalis. Non enim prima; tum quia infirmitates, ſi ſint leves tantùm, utputa dolores ca- pitis, dentium, vel etiam parvæ febris, inquit Clericatus deciſ. 35. nz. 13. non excuſant; tum etiam quia Mulieres pri- ——— tüntterun Ihuslii, Ueim a Mcnlae mirim llmcop Urtions, Aconcon Uem . ſel IS. N Uollre i heriendl Itureg eriri uch ln. les felie nt lcet inobli h Perie koordinar Lomni onnin entn Urrlertin UEri NPn ntamene hio,tenen Deo aucht dilicetten ad concomitantia partum ſeu generati- onem, ſcilicet dolores in partu ſuffe- “ irob Ac. Ocmmtn, 1 ſuces ,n , impent ricuh Gilen tlN tenon Camde Erritne golored Fyrfin De Matr. uſa licito & debito. 363 mò uterum geſtantes plerumque majo- ribus ſubiiciuntur difficultatibus, quàm aliæ jam aſſuetæ ferendo oneri. Nec 2da cauſa excuſat; quia cum vi contrac- tus matrimonialis ſeſe obligaverit ad uſum corporis tradendum ad finem ge- nerationis, eò ipſo cenſetur ſe obligaàſſe rendos. Nec denique 3tia caulſa ſatis excuſare videtur Semproniam; quippe experientiâ conſtat, mulieres in primo partu regulariter loquendo, majores ex- periri difficultares, quàm in ſequenti- bus. Quin immè Mulieres, quæ plu- ries feliciter parturiere, ſubinde ſenti- unt maximos dolores, pericula &c. e- dunt fœtum mortuum &c. Quapropter cùm obligatio reddendi debitum ſit cer- ta, pericula autem aut difficultates ex- traordinariæ in proximo partu ſufferen- dæ, omnino incerta & dubia, Sempro- nia omnino obliganda videtur, & in- ducenda ad ſubeunda Conjugii onera, præſertim ex eo, quèd procul dubio Maritus innumeris exponeretur incon- tinentiæ periculis. Nec dubitandum, quin ſempronia hactenus negando debi- tum, perſe loquendo, graviter pecca- verit, & quidem toties, quoties juſté Pe- 727 364 Conferentia decima ſexia lp petenti denegavit, quamvis ob igno- küfn rantiam forte inculpabilem, aut bonam i he fidem à peccato formali poſſit excuſari. lenin 398 R. tamen 2dèò. Si Semproniæ Medi- um corum judiciò certò conſtaret, ſe ex i- UmI terata conceptione exponendam eſſe tltern gravium morborum periculis, aut vitæ Mrhm diſcrimini, vel etiam fœtum non niſi *. mortuum parituram &c. poſſet proti- (19 nus abſque peccato recuſare debitum, prout communiter fatentur DD. D. ( Thom. Scot. 4. diſt. 32. Sanch. Laym. 4 ne Spor. z. 5Ig. Ratio eſt: quia Conjuges Snis,0 corporum ſuorum poteſtatem non aliter imt ye cenſentur transferre, niſi ſalva ſemper fuarum Perſonarum incolumnitate: imòè MCHαÿ nec poſſunt ſe aliter obligare; cùm non emm, habeant abſolutum corporum ſuorum wui hip dominium. c Ul ſterut Dices. At quid, ſi uxor non obſtanti- lllita bus hujuſcemodi periculis præviſis, ni- Wihin hilominus velit obtemperare Marito, li- i n 399 R. Licebit: tum quia pericula hujuſ- leter modi non ſunt adeò certa, aut infallibi- Qnty lia; immò ordinariéò Dei beneficio fieri iane poteſt, ut felicem omnino edat partum 4 Scùm ex altera parte difficillimum, imoòo . M & periculoſum exiſtat, quaſi ſemper uri,; mdlc & nunquam aduri venereis flammis; (lt hince 6 o De Matr. uſu licito & debito. 36 5. hinc videntur manere in poſſeſſione ſui Juris, & petendi, & reddendi debitum: tum denique, quia etſi proles naſceretur hnie Mel mortua, tamen melius illi foret exiſtere Gel bPrivatam viſione Dei, quàm nunquam )1V am 4. Exſtitifſe, prout poſt D. Auguſt. commu- niter notant DD. Vid. Spor. cit. n. 51 5. , Alt in nton. he. N, Cn & Cja Conjugati, communit Loon , conſenſ, voverunt, dadd diebus Corjuge feſtivis ,„Communionis & Sabbatinis, tondin Zeé non per totacn quadrageſimam vel- n ſemnt lent 2h Tinere ab opere conjugali. Ve- dd OA, Cajas voſt editum votaen advertitr tntt⸗ V memoratis diebus ſolitè acriorilus ann carnis ſtimulis urgeri ; quibus cum non c rarò ſuccubuiſſet, petiit aliquoties à Cn- Juge debitum. Caja voti haud immemor, 8 Cb ien aut bonm t exclln t timer hine ofenſam Dei ſj reddat, iline hri⸗ S 1 em probe animadvertit, ob debitum ſi- km i denegatum , aliguortes eſe vodriſe- elſ. Qucrit proin, an teneatur, vel ſaltem cote ut conſttentia poſſit aquieſtere Mari. R. Si, At Caſus fert, votum abſti- 400 7 n— . . . . 7 nendi communi conſenſu, & quidem “ Abſolutè & irrevocabiliter emiſerunt, 866 Conferentia decima ſexta non poſſunt abſque peccato ſacrilegii uti matrimonio diebus illis. Ita D. Auguſt. S. Gregor. Albertus M. aliiſque pluribus congeſtis Sanch. l. 9. d 6 .37. v. 10. & 17. Ta Croix n. 3o. Ratio eſt: quna tale votum fuit validum, & de bono meliori: ergo obligat ad abflinen- dum ab opere comjugali, Prælertim quia mutuo conſenſu vovendo, conjuges à ſe abdicarunt jus proximum ad illum actum. Unde Sanch. cit. Laym. & alii notant, conjugem qui in tali caſu petit uſum tanquam ſibi debitum, nedum con- tra votum & virtutem religionis, ſed etiam contrajuſtitiam peccare. Addir La Croix l. cit. hujuſmodi conjuges per Judicem Eecleſiaſticum compelli non. poſſe, ut redeant ad uſum corporis, e- tiamſi eſſent obnoxii periculo, vel alter- uter lapſus fuiſſet in fornicationem, ſed. tenerentur vel fortiùs reſiſtendo vince- re tentationes, vel petere diſpenſatio- nem: & hoc ultimum remedium cenſeo függerendum hujuſmodi Conjugibus, nempe ut diſpenſationem petant; quam procul dubio obtinebunt, vel ab Epiſfi copo, vel etiam ab aliquo Confeſſario Mendicantium, qui in hujuſmodi votis diſpenſare boſlunt, Rroue zan glipi no⸗ tatum fuit. 1. Di. dlr Uet. uMiti, Uunsirrit N U,den 1c,. IS. conlen, Dterunti Poyentes lu votn mnmmin 1 ctmt nglni H kypte Drtatur. ſuini Dices 4 potn ſeei An Uuili Urnnon uunn dole n, dn A . negni terun Ai êè * De Matr. eſie licito & debito. 367 ſcfl Dices. Ergone IIxor in tali caſu vo- „ Il dum Mariti, aut viciſſim Maritus votum MIINe Uxoris irrirare non poteſt? 6 R. Non poſſunt. Ita cum communi 401 h. . Abbas, Sanchez, Laym. tom. 2. l. 4. r. un, Ale 4. c. 7. 2. 70. Ratio eſt: quia cùm mu- Gabing tuo conſenſu voverint, cenſentur juri ſrriniin ſuo renuntidaſſe. Secus dicendum foret, iee KivoVentes ſibi reſervâſſent jus irritan- adllin di tale votum, caſu quo adverterent n &a magnum incontinentiæ periculum. Me- luheri rIto etiam monet Laym. eit. Viné. Con- Gumchn jugibus (niſi ſenes ſint) non eſſe ſüaden- onis, dum facilè, ut edant votum continen- “ tiæ, præſertim perpetuæ; juxta quod ese hortatur Apoſtolus 7. cor. 7. Reverti- ndehim mini in idipſum,ne tentet vos Sathanas. rpot,e Dices adhuc. At quid, ſi ſolum feciſ- Telde. ſent votum non petendi debitum diebus Pnepſet ſuprà ſpecificatis Jð Loe R. Adhuc fuiſſet validum, & tene- 402 Geneme retur quilibet abſtinere à petendo: hoc mn en anen non obſtante, ſi unus adverteret, . he alterum verſari in periculo incontinen: R—ð tiæ, poſſet „immèò ſecundum Navar- Aidl rum, Sanchez, La Croix cit & alios, ex Glehete charitate teneretur alteri reddere debi- olin tum: quia per votum non petendi non ſin voluerunt excludere uſum reddendi ex iuſtitia, Vel ſaltem ex præcepto charita- d. tis 368 Conferentia decima ſexta tis debitum. Quin etiam ſi unus adver- ceret, alterum verſari in periculo incon- tinentiæ, poſſet ſe inſinuare & offerre ad uſum; tum quia talis inſinuatio vel ob- latio non eſt debiti petitio, ſed potiùs redditio; tum etiam, quia in tali caſu neuter verè petit, ſed quòêdam modo reddit; cùm neuter id faciat ſibi ſatisfa- ieh gratiâ, ſed morem gerendi alte⸗ Vid. Filliuc. proximéè citandus z. iz. Sanch. l. g9. diſp. g. n. rr. . III. Corollaria ex dictis inferenda. 403 (rer ex dictis primò, neutrum ex conjugibus teneri ad peten- dum debitum, regulariter loquendo. Ratio eſt: quia nemo tenetur uti jure ſuo, ſed poteſt quivis illo cedere. 8 ad poſtolicam. de Regular. Dictum tamen eſt: per ſe loq gendo; . nam per accidens, ob plricnlum incon⸗ tinentiæ, quod Gonj ux advertit in ſe velin altero, poteſt ele obligatio peten- di. Vid. Filliuc, 1r. 10. P. I. C. 10. 2. 30οa. Babenſt: cit. art. I. . y. 404 Collig. 2dèò, Conjugem, qui Ateri ſeriò, juſtè & rationabiliter perenti, de- bitum negat ſine juſta & ſufhcienti cau- ſ; peccare moraliter. Ratio eſt: quia ſe⸗ Mot, Wcln 4 Aonbin Ucharltaten lit, dun Mieniir Nirterunt ue lllia⸗ elirdl eiminnol ſcls bleng iun Noon lhlenad Ur Nller Mnoneke Cklitinten K onn ee, niſki Mnn er, Uapercie ni Gt,, ,: WXi Mne en ſe . iitmn Wkn 1 D ) dod Erlie Nexu De Matr. uſa litito & debito. 2369 InusNte Tecundum dicta z. 3sy. hæc obliga- culoinn tio eſt omnino gravis. Quin etiam con- Kollem Wa charitatem peccabit graviter, ſi ne- tio ld gaverit, dum animadvertit alterum in- ſed continentiæ periculo expoſitum. Ex inuld quo inferunt Sanch. lib. 9. diſp. 3. n. 3. Ndumm Bonac. Filliuc. c.. 36g5. & alli, Conju- lbiſt“ gem, qui vel crebris pollutionibus, vel gendim etiam immoderatis vitæ auſteritatibus itandua? V. g. jejuniis, vigiliis &c. ſe reddit „—inhabilem ad commodè reddendum de- bitum, peccare mortaliter: quia Con- jjux eadem obligatione juſtitiæ, quâ te- renc. netur reddere debitum, etiam tene- nemm tur non efficere ſe impotentem ad ejus “ her⸗ redditionem. Inferunt item, Conju- gian gem non poſſe diu abeſſe ab altero con- turbriſ . juge, niſi hic conſentiat, vel talem ab- ſentiam exigat neceſſiras. Ratio eſt: quia per abſentiam impeditur uſus Ma- lient trimonii. Vid. Babenſt. ubi ſuprà diſz. mnincn g. l. 1. n. 2. E& ſeqq. Coll. 3tiè, Confefſario incumbere, ut 40 decere. * moneat pœnitentem ſuæ obligationis, 1. 11 4 ſi advertat eum abſque juſta cauſa nega- re debitum; quia aliàs perſeveraret in niH malo ſtatu. Laym. l. F. tr. 10. p. 3. 6. 1. H Y. J. Tunc autem, inquit La Croix. n. et 399. habehit juſtam cauſam ſuſpicandi iini Qde tali defectu, ſi deprehendat, conjuges Nlee A a con- 370 Conferentia decima ſèͤxta N continuèo rixari; hinc ſuaviter pœni- hnret tentem rogare poterit, an etiam omnia iite draſter;, sd quæ obligatur conjugi ſaa vel ſuæ? MImaltu⸗ 4 . — — 1 2. . 2 „» 2* . * 406 Coll. 4 t , etiam illis Conjugibus, amneler qui ob aliquam cauſam extrinſecam, nn . ISCaII . nolr. v. g. morbum, periculum aborts, vel étiam aliam impotentiam ſupervenien- Gnſen tem, impediuntur ab ipſo uſu matri- Tan) monii, vel alia de cauſa nollent eo uti, „lann nihilominus licitos eſſe tactus impudi- R eos, aſpectus, oſcula &c. dummodo ginan abſit periculum pollutionis, & tales ac- D tus flant ad honeſtum finem, v. g. ad r concitandum, vel etiam conteſtandum tanen amorem conjugalem (ſi enim fierent Nnman ex mera & ſola voluptate, eſſent pecca- en minoſi venialiter, ùt ſuprà dictum) Ita anine Caſtrop. de Sonſal. diſp. 3. Punc. 4. H. innen 2. . 3. Illſung. diſp. 9. u. 129. La Croix Per n. 3g1. ubi refert pro hac opinione 36. nn alios DD. Ratio eſt: quia ſi tales actus da Conjugibus eſſeênt graviter prohibiti, “ 4 matrimonium foret perpetua, & proxi- 6 s, ma occaſio æternæ damnationis; ideoô- unma que illicita foret omnis ſocietas conju- Cann Fens præſertim in thoro: quia hæc af- e 1. ferret proximum periculum mortaliter c c peccandi, ac proinde taliter cohabitan- atd, tes & perſeverare volentes abſolvi non eenn pof. ll n de Matr. auſu licito & delito. 271 ter on poſſent; quod tamen ſicut à ratione, ita lmem & à veritate alienum eſt. = Dnitie Dices. Status matrimonialis illos ta.ntuùm actus cohoneſtat, qui hic &nunc njngbe, poſſunt eſſe uſus conjugii: ergo ſi con- tinen juges nolint, aut non poſſint uti matri- , monio, etiam hujuſinodi actus erunt rmeis ipfis graviter illiciri. e. R. cum P. La Croix cit. neg. antett- 407 nt co dens. alioqui non licerent illis ulla oſcu- zinpude la, amplexus vel aſpectus, niſi dum actu un cogitarent coire; quod tamen falſum lSNs eſt: nam talcs actus vel tactus, utpote V. G. 4 conjugis naturà ſua referuntur ad co- tehuin pulam conjugalem, àa qua relatione non n fe eximuntur, eſto Conjux copulam non enter intendat, aut etiam impoſſibilis ſit v. g. unH ôb abſentiam alterius conjugis: hæe ℳ“ enim per accidens contingunt, nec re- LaUMW lationem intrinſecam illorum actuum nine mutant: & ſicut matrimonium cohone- NesAKH ſtat ipſam copulam conjugalem; ita & ohnbii, tales actus, tametſi per accidens hic & A punc non deſerviant copulæ. Sanch. SS“ Hurtado, Ochagavia, Palao cit. n. S. Coll. tandem jtò, Conjugibus lici- 408 ahel tum eſſe deſiſtere ab actu conjugali jam vo inchoato, modè non ſit facta ſeminatio Ohtbiu ad generationem inſufficiens, nec peri- de culum illius faciendæ. Katio eſt: quia 0r Aa 2 D re- 372 Conferentia decima ſeptima 4 reliqua, quæ acta funt, non differunt ſget⸗ à tactibus impudicis. Cajetanus, Palud. — 7 N. Saa, Sporer 2. 190. Illſung. cit. n. 129. ℳ LDECIMA SEPTIMA.R. De Matrimonii uſu illicito, ſeu g peccatis Conjugum. rwan S U M M A R I II M. aann 409. Tus Conjugii eæ triplici capite pot ſt reddi Giumife Wicitus. ina 410. Subſtantia adtis conjugalis peſtulat, ut fatt dinellge ocum immiſſione ſeminiz intra vas &GG. t. 411. Modus autem, ut fiat Muliere Succ -- Viro l deig, inoubo TN-. yylil 3, 412. yſaper ſunt oblervandæ circunmzſtantia finis 6 Delde 413. Loci. 414. Temporis, & 415. Perſona- yinmrz 416. Conjux reddendo debitum, non ſemper peetat, Gh lat quando alter illicits, ſeu cum peccato pofulat. in 417 Relolvitur Caſus I. de Uwore, quæ, né con- Cer⸗ ciperet, Jabinde negavit debitum, aut coegit vie ſe . . e R, le dit 6t teu rum abrumpere, vel etiam animum aliò diſfra- WKD Z 418. Hoc tianz protinus eidems licebit, non item bprimum vel 2dum. 419. Reſolvitur Cafus II, de Uore, quæ ob nulli- tatem ſui Matrimonii certô perſpeciam, Ma- rito negavit debitum. . 420. Etianz à JQudice Ecclefiaſtieo condemnata ad reddendum, in tali cafn peccat mortaliter N reddat. 1 4²21. e De Matr. zaſa illicito, &. 373 difteunn 421. 422. &* 423. Solvuntur tres Inſtantiæ con⸗ ueke tra hang Relutionent fakta. r , A24. In tali caſi A procuranda diſpenſatio: & 4 14,AA . Ha.o.. . 425. Reſolvur Caſur III. de Core, quæ poſi . viri receſſam eonſueveratſe ipſanz taclibu! pro= †I 4 vocare ad eæplendanz Venerem. H 426. Si er hujuſmodi tactibur ſoleat pollui, peccat 4, morkaliter. .. . 227. Et quid in tali Caſis conſulendumg cito,/ 428. Conjugibus nunquam licet peſitivè impedi- “ re generat ionem. 429. Nec lieent tactas (ſine neeſſitate) ex qui- M. buus pravident ſe polluendos, nifiſint tales, qui tgl ordinaris fieri ſölent abſque perieulo pollutionis. 430⁰. Qui in adiu conjugali aliam ſibi repræſentat, ut,A“ 5* in eadem carnaliter delectatur, peccat gravi . 431. Secus dicendum, ſi aliam ſibi imaginetur, præcisé ob illius pulohritudinemz naturalene. 4232. Delsctator morogſus in conteſſione tenetur ba= 3 M rimere obiedtum deleciationis gquodd ſubſtan- tian &. yyi 433. Conjuæ voto Caltitatis obſtrikias, peccat mor- , i “ taliter bPetendo debitum. ,eH 434. Simiädter, petendo ab Elxore debitunz peccat teneH Maritus gui ratione comnmaigi incefties con- 1A rrawit oum eademe atinitatene. de ISESEeEEeE N N SE nu Aa 3 EG. I. ale 374 Conferentia decima Neptima . §. I. ü Præmittuntur, & breviter reſol- anet vuntur quæſita ſcitu neceſſaria, ad rité mlibl decidendos caſus de uſu illicito uurtlien Matrimonii, ſeu peccatis Mud Conjugum. Aſ ”MVVs uuucten IUær. primèò, an, vel qua ratione RK Luſus Matrimonii reddatur illicitus Ee 1 ſeu peccaminoſus? „ RK 409 R. Ex triplici capite poteſt, & fre- 1 quenter ſatis redditur peccaminoſis;, 8 videlicet I. ex eo, quod Conjuges non H obſervent id, quod eſt de ſubſtantia ac- t 4 tũs conjugalis. 2. vel quòd non fervent riſin debitum modum, vel denique 3. quòd 6 alia accedat circumſtantia reddens eun- rlan dem actum peccaminoſum. Ita Com- acg Quær. 2dè&, quid quoaàd ſubſtantiam e usus conjugalis ſit oblervandum? 2 len 410 R. Eſt vel maxime obſervandum, ende ut fiat cum immiſſione & retentione imtn ſeminis intra vas naturale debitum, ſci- V licet matricem. Ratio eſt: quia uſus ne cocjugii permiflus, & inſtiturus eſt “l principaliter ad finem generationis, ſeu unns “ propagationis ſpeciei humanæ: atqui d nulla poteſt ſperari generatio, ubi ſemi- aun nis Wfne tim De Matr. uſe illicito. Gee. 375 nis fit diſperſio extrà vas naturale: ergo. Unde Babenſt. cit. diſp. g. art. I. n. 6. ter bene concludit, fœminam ſub peccato fia, At mortali obligari I. ut ſemen viri recep- llem tum retineat. 2. ut, quando ipſa jam catis ſeminavit, exſpectet ſeminationem vi- ri; quia ſemen fœmineum ſe ſolo non elſt ſufficiens ad generationem. Vid. in n Gobat tr. ro. n. 5go. Sporer u. =99o.. Ur illlcean Quær. 3tiò, quid quoàd modum de- dbitltum ſervandum ſit in actu Conjugali? i, Efe. R. cum DD. citz. Modus debitus PerII. mincis ſe loquendo poſtulat, ut fiat Muliere pa ſuccuba, viro autem incubo; quia hie Dte modus eſt ad generationem accommo nle datiſſimus. Ex hoc autem licet collige- le t re, Conjuges à modo debito deflectere, Gensen ſi vel ſtantes, vel ſedentes ,vel à latere GH jacentes, vel præpoſterè more pecu- dum, vel denique Viro ſuccubo, & bumn Muliere incuba congrediantur; unde I Spor. z. 793. meritè dicit, Conjuges vN taliter congredientes ſine neceſſitate, cten eſle dehor tandos, immè redarguendos. ium, Ratio autem eſt: quia in his modis om- E nibus, ſi ſit periculum effundendi, ſeu I=H extrà ſpargendi ſemen (erit autem pe- oHE riculum à potiori) peceabunt mortali- e N ter; quia in materia gravi deflectunt Aà Ubie debito fine generationis. Si tamen ali- NE Aa 4 qui H 412 376 Conferentia decima ſeptima qui ex tali congreſſu vel modo, nullum ſentirent periculum, non peccarent, niſi ad ſummum venialiter; immò eti- am à veniali erüt excuſandi, ſi id faciant ex aliqua juſta vel gravi cauſa, utputa ſ- Mulier jam ſit nimiùm tumida, & proli periculum timeatur, vel ſi vir eſſet ni- miùm pinguis aut craſſus &c. D. An- toninus, Sanchez, Maſtr. Averſa, Card. de Lauræa, Bonacin. Baſil. Pont. & alii apud Clericat. Aeciſ. 3. n. 21. 4 Quær. 4tò, quænam Circumſtantiæ ſint obſer vandæ conjugibus, ne peccent in opere conjugali? . R. Sunt obfervandæ ſequentes qua- tuor. I. Circumſtantia debiti finis. 2. Loci. 3. Temporis, & 4. Perſona- rum. I. itaque circumſtantia finis poſtulat, ut opus conjugii exerceatur ex bono, vel ſakem honeſto fine; cujuſ- modi ſunt I. generatio prolis (qui eſt primarius) vela. ut incontinentiam vi- tent, aut 3. fidem ſibi ſervent, vel deni- ue Atò, ut ſignificationem Sacramen- ti perficiant (qui funt fines zdarii) Quèdſi ex ſola voluptate congredian- tur, peccabunt venialiter; eoquòd fi- nem hujus actus de ſe liciti, quodammo- do pervertant. Hac ratione Innecent. XI. damnavit ſequentem propoſitio- nem. er 4, ſemn exe, . Rlinnnde pericon eriöcan n Ferum nreninle Psſoronn Pnk, nr en Ce Eiglenui i Uete u ſen eekeenen ledi Aherhemn len notri fftenth inklcn mcn ie lenſge ſe, ſenie Nizben IU Cn Nonb = im De Matr. aſis illicito, &. 377 o, unin nem. z. 9. Opus conjugii b Jolam volup- deceneun katem exereitum omut pentus aret immda culpa, ac defectu ventalt. Nonnulli Hidhm exiſtimant, conjuges venialiter peccare, um ſi operi conjugali vacent ad ſanitatem a,A Lcorporis conſervandam, vel reſtauran- relan dam: verum Coninck, Herincx diß. g. D. 4 7. . 27. aliique plures, tales 2 culpa e- ei, tiam veniali abſolyvunt; quia ſanitas eſt n All finis de ſe honeſtus, & cùm actus conju- „ galis ſupponatur huic fini deſervire, non Uoltuunnn apparet, cur ob talem finem evadat illi- 20400. Circumſtantia loci exigit, ut non 413 enresgl⸗ cxerceatur in loco publico, vel coram citi iaiö Aliis, ob verecundiam naturalem, & pe- D kil riculum ſcandali præcavendum. Item tn O. nc exerecatur (abſque neceſſitate) in cieren loco ſacro, id eft, Eceleſia: quia Eccle- fnezaf⸗ ſia per humani ſeminis effuſionem (ſal- ls(gie tem notoriam ) polluitur „aut certè ir- endime reverentia magna ipſi irrogatur per hu- e“ juſmodi opus carnale. Notam tamen 27 Gem Danch. Oib. 9. Aiſz. 15: dn. 2. & Salman- . „ N — . 5 4l/ ticenſes hic c. I y. . 70. apud Clerxicat. angrot deciſ. 35. Z. 29. nomine Ecclefiæ hic non on venire Cœmeterium, neque Clauſtra Gon e RKReligioſorum, nec Sacriſtlam, nec Tur- s rim campanariam, neque Oratoria pri- , vata non benedicta. — h Aa 3t18 378 (Conferentia decima ſeptima 414 3ti0. Qircumſtantia temporis requit rit, ur non exerceatur diebus feſtivis: hæc tamen circumſtantia potiùs cadit ſub conſilium, quàm ſub præceptum: At verò in die communionis petere de- bitum abſque neceſſitate aliqua, vel ra- tionabili cauſa (qualis eſſe poſſet peri- culum incontinentiæ) videtur non va- care culpa, ſaltem veniali; quia reve- rentia tanti Sacramenti exigit, ut ſuma- tur ab impollutis non ſolùm mente, ſed & corpore. Fatentur tamen DD. com- muniter, ne venialiter quidem delin- quere Conjugem, qui in die communio- nis, ut ſuæ ſatisfaclat obligationi, red- dit debitum poſtulanti. Vid. Clericat. eit. n. 1 5. “ 415 Atdò denique, ut actus conjugii ſit lici- tus ob circumſtantiam Perſonarum, ne- ceſſum omnino eſt, ut Conjuges non ſint irretiti aliquo impedimento diri- mente, immò nec impedimento impe- diente voti ſimplicis caſtitatis; quia talis petendo graviter peccat. 2. Ut de valore matrimonii ſint moraliter certi, vel ad minùs de honeſtate, ſeu liceita- te actús conjugalis practicè non dubi- tent; ſecus enim ſe exponerent pericu- lo fornicandi. 3. Ut operi conjugali non vacent cum detrimento notabili ſa- 41 imis uut tcions uin hi⸗ Mietpr ilkonre teſt lenhter lilctkn e etent Indunnc iniluviter A. ch cran Mteltie Elbltidts n ei llatarn Sle n Cuen neor lge erl, ran lnne kie hentt erotle⸗ =☛ = = S ban d AUllga lire⸗ B r porizkeſtl Uio feſtlit Otius eidl pPrecepunn peteet⸗ gun, en poſet de tur non fr glin tet t, ut funn jente, ſel 0D. corn. enn Gelin Ommnbnd- joni, e .Cletiac giithe Urum,. tsn ento to ine ts; 2. I ter eti liet⸗ on. tſerin⸗ nſga tube 1 De Matr. aſu illicito, &. 379 nitatis, aut cum gravi periculo morbi, infectionis, abortùs &c. Ratio eſt: quia in his circumſtantiis uſus matri- monii eſt prohibitus, prout conſideran- ti facilè patebit: ergo &G⁊.ærb F Quær. tò, utrum conjux debitum reudendo peccet toties, quoties alter il- lud illicitè petit? R. Non ſemper peccat reddendo il- licité petenti, prout jam colligi poteſt ex dictis. Ut tamen meliùs dignoſca- tur, quandonam reddens peccet, DD. coνuιρι ſtatuunt ſequentes tres re- gulas. Prima eſt: ſi petitio eſt illici- ta ob circumſtantiam tenentem ſe ex parte ſolius petentis, utputa ex co, quòd ſit obſtritus voto caſtitatis &e. tunc li- citum eſt ei reddere. zda. Si petitio eſt illicita ratione circumſtantiæ tenen- tis ſe ex parte actus conjugalis; ùt ſi pe- tatur cum periculo abortús, ſcandali &c. tune ordinariè, & per ſe loquendo reddere erit illicitum. 3tia. Si petere debitum eſt ſoluùm venialiter illicitum, 41⁶ tune reddere omni culpa vacat; quia ſemper adeſt juſta cauſa excuſans, vide- licet obligatio reddendi. Vide de his regulis fuſius diſſerentes Sanch. l. 9. Aiſp. 6. Filliuc. tn. 70. p. I. c. Io. 4. P. 305.: Laym. 417 380 Conferentia decima ſoptima Laym., ubi ſuprà p. 3. 6. 4. . T7. Sporer n. yTo. &ſögg. Proponuntur, & breviter reſol- vuntur caſus practici de uſu illicito Matrimonii. ChASUS PRIMIS. TItia valdè abhorret conceptionem, gqqia advertit cum prole etiam äg- rumnas ſimul multiplicari. Hinc ſuo Marito debitum non rarò negavit; ſub- inde coegit eundem ſimulata infirmita- *e, opus conjugale nondum perfeltum abrumpereinonunquä verò uſum corporis quidem permiſit, animé tamen ad alia cc & diſtracto, ne & ipfſa concita- retur ad ſominandum, & evaderet gra- Vida., Qaeritur jaem 1. an, vel quo- modo hact enus peccaverit? 2. an eadem Protinus liceat practicare? “ R. ad primum. Titia ea ſolùm de cauſa, ne evaderet gravida, negando debitum, per ſe loquendo peccavit mortaliter toties, quoties illud negavit; quia allegata cauſa minimè excuſat; ſi- quidem conjuges obligando ſe ad uſum Matrimonii, cenſeantur hôc ipſo ſe i- Deldl, eacco Cimcomp tunn en l⸗ txende. mltren Rbrnge Uotellter umnan 1 Mur,M itentihen Precedere Condra p Uilet ded üins) dltcolie Undem, Urarerit Ehabuen nod ſin lt poſti llo, Ni⸗ l, Ain un con Indyete od nt ai di Uhelit Primn 17 on ter kei⸗ uilicin 106. im, etiamn 4. Hine / ir 4 iſmmur eftig Nrſhn ,ℳ ſue Gert 6. el 6 d Colunt . egpt Peeſt neiſt litif A ee No. = De Malr. aſu illicito, &. 381 ligare ad conſequentia uſum, inter quæ etiam computantur ærumnæ tum in par- tu, tum etiam in educatione prolium ſufferende. 2. Similiter ſimulando infirmitatem, ſicque cogendo Maritum ad abrumpendam copulam, peccavit mortaliter & contra juſtitiam, & contra naturam, fi res eò jam deveniſſe ſuppo- natur, ut vir abſque pollutione,vel e- videnti periculo pollutionis non potue- rit recedere: ſecus dicendum de peccça- to contra naturam, ſi res eò nondum fuiſſet deduéta, & ſine tali periculo Maritus potuerit recedere. Katio fa- cilè colligetur ex dictis haétenus. 3ti0 tandem, per hoc quèd animum aliè di- ſtraxerit, & quaſi merùm permifſivé ſe habuerit, non videtur peccàſſe, dum- modo finem generationis non exceluſe- rit poſitive. Ita Sanch. Perez, Dica- ſtillo, Eſcobar, Gobat cit. u. y92. Dia- na, aliique apud Spor. z. 291. Ratio eſt: quia conjux non tenetur ſemper pro- movere, & procurare generationem modo meliori, quô poſſet, ſed ſolum obligatur illam non impedire poſitivè: atqui diſtrahendo animum aliè, non impedit poſitivè; quandoquidem ſeeun- dùm probabilem ſententiam D. Thomæ, & aliorum multorum, ſolum ſemen vi⸗ TrIIe 382 Conferentia decima ſeptima rile ſufficiat ad generationem: ergo per hoc præcisè, quòd ipſa conetur cohi- bere naturam, non impedit poſitivè, ſed ſolùm non promovet generationem meliori modo, quò poſſet. Vid. DD. citt. 418 R. jam ad zdum. Hoc tertium Titia protinus practicare poteſt, non item primum & zdum. Ratio eſt evidens: quia ſecundùm dicta, debitum negare, vel ad illud abrumpendum Maritum co- gere non poteſt ſine gravi peccato, bene autem animum aliò diſtrahere: ergo hoc 3tium protinus licebit practicare, non item illud primum & 2dum, niſi in lutionis. CASIS SECHNDHS., hoc ſupponatur abeſſe periculum pol- Empronia optima ſiae nupſit Sempro- nio : ſèd quia ab hujus conſanguineo in 2do gradu prinhs aliquoties fuit car- naliter cognita, & quidem perföltk; hine Coönfeſſarius eidem intimavit, ma- trimonium eſſe nuklam, ob contractum impedimentum afinitatis. Timens pro- in conſéient iæ ſuc, aliquoties debitum ne- gavit Marito, a quo propteren malk ex- cepta & tralt ata, elem diſceſſit ad ali- quot dies. Vernma Zudice Eccleſtaſti- cone dum reſtituta, ſed etiam condem- na- A lit ſit, lumin pn hiniteen Vr ltun , r ane, eſteer/ nenten⸗ Uelare — l rilchun rrine; lerlieg lnyelie mrieſ . Coig, z gut o d lice (toin ll enſi Aunte Ingn Cendum Cnon olt — == – i i 61. N. ir, h.l gin De Matr. üſi illieito, Er. 393 nsand Ahta, fuit, ut Marito cohabitaret, „G. eturen Poſtulantt zedderet debitam. Dubitat. elit. Ago, an lbi non obſtante nallitatt mar ertomn ASimoni, certo cognita) non ieeret red- Den dere debitum, tum quia à Zndice uit, niumtn A hoc condemnata ; tum quia Maritus Dpon en bona Fide Pen, ; um tanm qguid huic SDe- Pericenen pedimentum & nullitaten matrimonii mugn revelatv nequit ſine berienlo perpetna- rium m rixarum, & gravißima ſu, dif- rober Jacatone; tum denique quia redaitio- te: eige bnm declinar 6 Pr. oltnus viadetur impoſſe tadiene, bile moraliter, partim ob rationes jaz- n,llu Jam allegatas, partim etiam ob inconti- un et nentiam & importunitatem Mariti. uaritur jä, quid dubitanti reſponden- dAum, aut conſulendumd, IlS R. Licèt nonnulli, quos referunt 419 ,ven La Croix & Engel citandi, exiſtimârint, 4A in tali caſu debitum licitè reddi „ non obſtante nullitate matrimonii etiam Re certo cognita; nihilominus ſimpliciter „dicendum eſt, debitum in tali caſured- 8 s di non poſſe abſque mortali peccato. Ita Tann. Perez, Caſtrop. Dicaſtill. Gobat, e Sanch. Bonacin. apud Spor. z. 471. He- un rincx. diſp. . n. 30. Tamb. Decal. lI. 7. e. 4 d La Croix n. 31 5. Babenſtuber, ubi fupra. axt. 2.n. I0. Kugler n. 176. Boicodiſp. 12. wuts ct. ⸗ 384 Conferentia decima ſeptima Sect. 15. E. 249. & ſeqq. Engel lib. z4. tit. 21. Et eſt hodie communiſſima DD. qui- bus noviſſimè acceſſit noſter P. Kazen- berger. in ſuo Supplemento I. P. Sdargar. Conferentiäa 4s5. à . 126. Ratio convin- cens, & irrefragabilis hujus opinionis, licèt rigoroſæ, eſt hæc: quia fornicari eſt malum intrinſecum, prout patenter colligi poteſt ex propoſitione, inter damnatas ab Innocentio XI. n. 45. quæ eſt hujus tenoris: Lam clarum videtur, Ffornicationem ſocundum ſe nullam invol- vere malitinm, & ſolum eſſe malam, quin interdicta, at contrarium omnino rationi diſſonum videatur:- atqui ma- lum intrinſecè tale nunquam licet ope- rari: ergo. Unde & Innocentius III. cap. Inquiſitioni. De Sent. Excomm. in. clarè decidit, quòd malier certò ſeiens impedimentum conjagii, debeat potius excommunicationis ſontentiam humili- ter ſieſtinere, quam per carnale com- mercium peccatum operari mortale. Idem deciditur. ca. Litteras. de reſti- tut. ſpoliat. Hinc ſententia oppoſita ne quidem tenuiter probabilis videtur; cùm contra eam pugnet ratio inelucta- bilis, nempe malitia fornicationis cer- t certiùs admittenda à Conjuge, qui conſcius nullitatis nihilominusreddi rnnrtion D ltum tn Ahocomnde Nnepolle tüleed nal Omitere Tinen:at n ormnne Alietre il Meteert Ultiltics Eeren , P. ICno⸗ leiconſte MMennar I quhrn lCEes ta Mdemdar tinor hetant unie Atece Inen, Kuipr ridis e Bim Dee Matr. uſin illiecito &&. 3 85 ll debitum utpote merùm ſolutus. Quem- D admodum ergo nunquam licer pro- rh. Eu curare pollutionem, eoquòd hæc ſit in- . α trinſecè mala; ita nec unquam licet ciocom committere fornicationem, ob eandem 8Oinu rationem: atqui committeret, & qui- tigfonn dem formalem, Conjux putatitius, de Nrtm nullitate ſui matrimonii conſcius: er- ne, m g0 &c. &c. “ „ℳ Necrefert, vel excuſat, quòd Judex 420 poidt Eccleſiaſticus illam condemnaverit; ening quia ſententia hæc procedit ex falſa nim Præſümptione facti, proindéque non n ℳ Obligat, prout in ſimili dictum fuir mglin⸗ ſuprà, & notat La Oroix cit. Profectò ſi nlee Judici conſtaret de impedimento laten- entah te, & nullitate matrimonii, nunquam Aunn condemnarer Conjugem ad reddendum, ℳt Prius quaàm obtinuiſſet diſpenſationem. le pi Dices tamen primo. Judex licite α condemnat ad mortem, quem privat ,ileN ſcientia novit eſſe innocentem, tametſi D Qcciſio innocentis ſit intrinſecè mala: ti ergo etiam talis conjux licitè reddit de- 1nort bitum &c. &c. isdea K. Antecedens probabiliu 5 eſt falſum, 421 nel eb rationem allegatam. Transmilſsé u „tamen, quòd poſſet condemnare Judex, geg negari poteſt & debet conſequentia. Di- ent fſparitas eſt: quia judex condemnat ùt per- 386 Conferentia decima ſèptima perſona publica: atqui ùt perſona publica, prorſus invincibiliter ig- norat, hunc eſſe innocentem, ſed po- tius credere debet nocentem: ergo cùm ignoranter condemnet, non peccat: contra Conjux ùt perſona privata red- dit debitum, & quia certèò ſcit, talem redditionem eſſe meram fornicationé, non poteſt non peccare reddendo. Dices 2dò. Peccatori occulto pub- licè petenti, tenetur Sacerdos admini- ſtrare Sacramentum v. g. Euchariſtiæ, ne illum diffamet, quamvis alias eſſet ſacrilegium: ergo etiam Conjux li citè reddit debitum, quamvis aliàs eſſet ma- lum, ubi nullum foret periculum diffa- mationis &c. 22 R. neg. rurſus conſeq. quia Peccator occultus habet jus juſtitiæ ad ſuam fa- mam, & nè publicè infametur, negatâ ſibi Euchariſtia. Vir autem non habet verum jus petendi, ubi matrimonium certò noſcitur fuiſſe nullum, ſed tan- tùm ex ignorantia putat ſe habere jus. Deinde Sacerdos miniſtrans Sacramen- tum, facit actionem de ſe bonam, ita, ut tota malitia ſe teneat ex parte ſuſcipien- tis indignè, ad quam ſe merùm permiſ- ſivè habet Sacerdos. Unde etiam Chri- ſtus Dominus Judæ ceu peccatori l.⸗ cul- NI (t edit IIi rerd l,Cern Emlhmmel Mrint au Urerent Ue zr grnitit Eefltoſbi miſeh leere: Klum re⸗ E nIüs In Comem Ueli,re⸗ Ahnt, onſtan Cdlen lufagen Uerum 4 UNN do Ueke, inven eb tium De Matr. uſi illicito & . 3987 t hein culto dedit Euchariſtiam in ultima Cœ- bilie é na: at verò reddens debitum in noſtro n, eie caſu, operatur quod per ſe, & intrinſe- megen cê malum eſt: quia admittit non ſuum: eet non ſunt autem ullatenus facienda ma- Nln, la, ut eveniant bona: ergo &c. ſit, don Dices. 3tiò. Non tenetur Puella cum ticrinn ſuo gravi diſpendio corporaliter reſiſte- end. re viro ſibi vim inferenti, ſed poteſt ſe ut permiſſivè habere, permittendo virum Aid in ſe agere: ergo & talis Conjux poteſt chnritin, debitum reddere. is d. R. rurſus neg. Conſeq. quia ſecun- 423 ch dum communem uſum & modum lo- elen quendi, reddere debitum non idem eſt undé vwel ſonat, ac merum permiſſveè ſo habe- e, Conſtanter excludendo omnem pror- iabee ſus conſenſum in delectationem, & nul- AANE lo modé poſitivè cooperari. Et qualem ur, Tu finges Virum, quifreddendo debitum nunk’ merùm paſſivè ſe habeat? Datô tandem, indu quòd conjugi liceat merùm paſſivè ſe ne habere, quæſo, mulierem tam fortem huber“ quis inveniet, quæ permiſſivè tantùm StH ſe habens, conſtanter excludat omnem um“ eonſenſum in delectationem, & nullo ee Prorſus modé poſitivè cooperetur, v. g. un“ Ccorpus fuum aptando, membra diſpo- in“ nendo ad congreſſum? atqui hæc abſ- Rl que peccato fieri nequeunt, ut bene a- .„. Bb z nl- 388 Conferentia decima ſoptima nimadvertit Sotus, Boſco cit. z. 272. & alii communiter: ergo. Nunquid ergo jam cernis, hoc medium eſſe valdè periculoſum, nec amplectendum, niſi in ”äs . 2 extrema neceſſitate? Quid ergo agendũ? 424 R. 2dò&, laborandum effé quanto- cyùs pro impetranda diſpenſatione, quam in tali caſu & neceſſitate non tan- tùm Epiſcopus, ſed probabiliter etiam quilibet Confeſſarius Mendicantium impertiri valet ex ſpeciali privilegio à Leone X. conceſſo, prout infrà n. 496. videbimus. Scio equidem, hoc privi- legium à nonnullis vocari in dubium, noverint tamen illi, conſultius eſſe in morbis tam deſperatis adhibere dubiam, quam nullam medicinam. Unde in ſi- mili caſu neceſſitatis non horrerem uti hoc privilegio, pro quo hodiedum ſtre- nuè pugnant Boſco, Reiffenſt., & no- ſter Kazenberger, inferiuùs z. 496. ci- tandi. Confirmor ampliùs in hac opi- nione mea verbis P. Gobat tr. 9. n. 720. Ubi ait: quia verò tamkyeracrucius, qudm Chaſſatnuns adhuc tribuunt ipſe memo- zatoſètlicet privilegio) robur, Belliza- rius, & Bonagratia non negant, ſicut nec Baſſæus, non eſſet manifeſti criminis Jſeu imprudentiæ reus, ille ex Ordine Mendicantium Regularis, qui naltus juß- / Muc 0 ilter⸗ ineydl⸗ in/ e, Mapnce, ſonrimrre Ubsconle Mlecunc ertimin t, more ammen , tul n lan t M yej lnerem, . Uiumm, ninigtn iie⸗ 1. gy ei enlen 1 N chicer h.1 7 Autde iun Dde Matr. nſe, illicito, & 3989 D ejaſmodi Conjuges, conſeios impedimen- ng ,, opt, ex fornicationté -= = diceret iis: ce diſpenſo vobiſeum quond poſſann . gquia n tamen valde dubium eſt, an poſſim, pe- * tam a Pænitentiaria Romana, vel ab yiſcopo certam diſpenſattonem-interim, ltione, ſi cont inere non poteſtisrenovato tamen lene prius conſenſu, & revalidato matrimo- ler en nio ſecundùm dicta ſuperiùs à. 343.) Noummn vevertimini in idipſum, ſperantes bene ilgi⸗ de benignitate divina. Hactenus Go- ec bat, more ſuo, ſapienter. is elen C Aja Maritum ſortita eſt optimæ qui- ei dem lht ait) indolis, calidioris Iehe tamen naturæ, qut propteren debitam merenn heaud infrequenter poſtulat, ſed citius, edunde quam optaret, pro parte ſua perficit. Et ,An quia prafata Uor poſt viri receſſam ,N d venerem in ſè vehementer quidem exa- inkeot⸗ gitatam, nondum tamen epletam ani- NHSD madvertit; hinc andem proprii corporis 0 tactibus explere nitebatar. Quaritur W . an licité? zao, quid conſilit Jugge- ,Mé rendum in tali caſu? R. ad primum. Caja licité potuit 42 5 n hoc facere. Ita ſentiunt Sanch. lib. 9. W Adiſp. r7. n. I12. (in Editione Brixinenſi . SX An tuerpienſi) irem Bonacin. Perez, Z B b 3 Balſ, 3˖90o Conferentia decima ſeptima Baſ. Pont. Dicaſtillo, Diana, Homo bo- nus, Leſſius, Filliuc. tr. 10. n. 330, Go- bat tr. 1o. z. Svg. Spor. z. 491. Boſco diſp. I 2:ſectione I 5.. 576. Clericat. Ero- teém. . 11S. . 33. item de Matr. deciſ. 3s. Z. 23. Felix Poteſtas. JLom. 1I. p. 4. . 41316. Tambur. Decal. lib. . c. 3. G. 5. . IS. & alii, contra Caſtrop. Burghab. La Croix, & nonnullos alios. Katio au- tem hujus opinionis eſt: tum quia eſt probabilis etiam illa ſententia, quôd ſe- men mulieris multum conferat, immè verò neceſſariũ ſit ad generationem; tum quia nimis durum eſſet, irritatam natura compeſeere, proptereaâque talis Mulier ſemper quaſi foret expoſita evidentiſſi- mo periculo mortaliter peccandi, quo- ties ex juſtitia redderet quod debet; tum denique quia illa ſeminatio mulie- ris in tali caſu eſt complementum præ- cedentis acts maritalis. Et quamvis nonnulli oppoſitum ſentiant, minimè tamen evertunt fundamenta hujus no- ſtræ opinionis, quò minùs maneat verè probabilis: atqui ſententiam veré pro- babilem licet ſequi, ubi agitur de ſola honeſtate ackionis: ergo c. Dices: At quid, ſi Mulier fateatur, ſe ſemper ad extrà profundere ſemen, quoties ſe tangit? . e l. ) Dobit Wconting Un ſemen Uetreread Alnnb Arpolttn UUlier in lete Lieen nrlorifndi lins, id Eiqunce ſüden pe letdcerti 008, Kut in noltro ſare, a lnodit krtitn c itur, ſe Pllutionn Adꝛdu 4 1 hl Nladſenn ndcril Anckiben Uolttin daguddi fendunmn im De Matr. ufi illicito, G&. 391 Homah R. Dubitabunt forſitan nonnulli, an 426 „1ρ hoc contingat, coquèd judiciôò Medico- rM rum ſemen mulieris plerumque ſoleat criegh defluere ad matricem, rarò ad extraà, ut t,u teſtatur Gobat Theol. exper. r. 9. Z. 391. .ℳ Zuppoſitô tamen, quèòd, üt Caſus fert, 3 Mulier ſciat ſe ſemper ad extrà diffun- Nngn dere, dicendum mihi videtur (ſalvô Rov meliori judicio) hujuſinodi tactus eſſe 1 guin 4 illicitos ‚ideéôque interdicendos. Ratio e eſt: quia certum videtur, ne conjugibus Cimm quidem permiſſos eſſe tactus, quibus onenn certèò certius prævident, ſe eſſe polluen- uumnmm dos, ſeu tendere ad pollutionem: atqui ISMu in noſtro caſu ſupponitur Mulieri con- gidm ſtare, quèòd ſemper ſoleat pollui per hu- nli cr juſmodi tactus: ergo non licent; præ- dh ſertim cùm in tali caſu non merùm pa- ome tiatur, ſed potiùs agat, ſeu procuret un r bollutiohen. ren Adzdum, quid nempe conſilii in tali 427 ,tiin caſu ſuggerendum? Keſpondet P. Spor. n. 4. his omnino formalibus: tardi- Mneite. ori ad ſeminandum permittendum, im- Nee mò conſulendum eſt ut ante concubi- Ur eH tu tactibus excitetur ad venerem, ut ſic poſſit in ipſo concubitu ſimul ſeminare; ſtenn eoquèòd id multùm conducere ad proli- eſm ficandum doceant Medici. Vid. D. cit. t 392 Couferentia decima ſeptima N - Coll ꝛ. §. I I I. Uamilos, Corollaria ex dictis inferenda. aufgi 428 (Olliges ex dictis primò, nunquam Rn ☛ elſle licitum impedire generatio- inackt nem poſitive, utputa ſemen ad extrà Intruven ſpargendo, vel jam receptum rurſus ef- Eenlinti fundendo, aut procurando abortum &c. . , 1rr Katio eſt: quia ſemen humanum non in RM alium finem inſtituitur, vel adminiſtra- mfoluti tur à Natura, quaàm ut deſerviat propa- Coln gationi humani generis: ergo quicùn- uIINGod que generationem poſitive impediunt Ktüptan modô prædicto, peccant contra natu- uriskinn ram & finem Conjugii. Et, amabo te! erintent quantum putas inferretur detrimen- gumm, tum ſpeciei humanæ, ſi ſcirent homines, lutio eſſe permiſſam hujuſmodi procuratio- kleite nem? Unde Sanch. Laym. Gobat, Spor. wicen⸗ alifque DD. meritè inferunt, mulierem, Uobttion quæ priùs ſeminavit, teneri ſub morta- onite li pe ccato (per ſe loquendo) expectare Col ſeminationem Viri; quandoquidem cer- uieii tum ſit, ſolam mulieris ſeminationem talin non eſſe ſufficientem ad procreationem etn Prolis: fecus dicendum de viro, qui per ſln ſeloquendo, non tenetur exſpectare ſe. Nad. minationem mulieris, eoquod ſolum ſteeet virile ſemen probabiliter ſufficiat ad HWR 8 generatlonem. Coll. Htin Crenc. generth en ad en nrutloe. hortunde. unn nont minilri gi Inpellu utra nn ,alncor. Certioet bonis Ntbenn Obat N Wblen nidepee ination ro, 1od De Matr. uſu llicito et. 393 Coll. 2do , ne conjugatis quidem permiſſos, vel permittendos eſſe tales tactus, qui ita ad pollutionem tendunt, ut ſint quaſi inchoata pollutio, ſeu ex quibus prævident ſe eſſe polluendos. Katio eſt: quia cùm ſupponantur eſſe in materia venerea, & per ſe vehementer tendant ad pollutionem; hinc qui eos vult, prævidens inde ſecuturam talem turpitudinem, convincitur voluiſſe ip- ſam pollutionem. Ita Averſa apud La Croix nu. 313. Secus dicendum exiſti- mant Gobat. tr. ro, n. 666. Spor. z. 5o5ρ & alii plures, ſi tactus ſint tales, ut ordi- nariè fiant abſq; pollutione, tametſi præ- ter intentionem & exſpectationem con- jugum, una alteravè vice fuiſſet ſecuta pollutio: quia conjuges vacant rei de ſe licitæ, & pollutio ſequitur merè per accidens, præter intentionem vel ap- probationem, aut conſenſum illorum, ut lupponitur. Vid. DD. ecittrtt. Coll. 3tiè, Conjugem, qui in uſu conjugii ſibi imaginatur, & repræſen- tat aliam perſonam, ita, ut in ea carnaliter dele t tur, peccare mortaliter. Comanif. Jſim ,5DD. Ratio eſt: quia delectatio ſumit ſu m ſpecificationem ab objecto: atqui objectum talis delectationis eſt prohibi- tum, & mortalirer illicitum; cùm ſup- B b g po- 429 430 394 Couferentia decima Neptima ponatur eſſe aliena perſona: ergo. unlann 31. Dictum tamen eſt: & in ea carnaliter vpa . dAelectetur & . ita videlicet, ut eam lo-⸗ (Ihani Cnire Cô propriæ conjugis optet habere præ- (ſtener ſentem, aut deſideret cum illa habere egert je rem, ſeu⸗ turpiter agere, vel actu putet, ſi- bi rem eſſe cum illa &c. ſecus dicendum Prcisd in foret, ſi aliam ſibi imaginaretur præcisè Eumnh ob naturalem illius pulchritudinem, in Mun, tine ea ſiſtendo, & quodammodo quieſcendo ie Mehn v. g. ex intentione generandi prolem Uenchs ejuſdem formæ aut pulchritudinis; quia, Umigſe e ur notat Sanch. aliique, i in hoc nulla ap- uInetih paret turpitudo: quamvis omnes hoc incſir ipfum etiam diſſuadeant, ob periculum l lin incidendi, & admittendi delectationem bobi ed carnalem graviter illicitam. dn n Dices. Tenebiturnè hujuſinodin mo- Erdinn, roſus Delectator exprimere in Confeſſi:· y one objetum ſuæ delectationis, ſeu ip- ce ſam perſonam, nedum quoàd ſubſtan- runnſt tiam, ſed etiam quoàd circumſtan- a n tias, puta, an fuerit ſoluta vel ligata 2 ee 4 conſanguinea vel non? &qll. Uunn 432 R. Omnes fatentur, objectum quohd Utir tinod fubſtantiam ſaltem, necctiarid eſſe ex- aba primendum, dicendo, quòèd fuerit alie⸗ diiznl na &c. an autem circumſtantiæ illius pa- nlemt riter exprimi debeant, non conveniunt lielge DbD. Diſtinguendum tamen videtur tnotn cum Hrim zerga. Curil Uteme noberen illa iben Cupuret 5Cicene tur ats linen,1 lliehent iprolen insſni enolla Ol ericij eCkaronen nodine nCo ,A hr. evente ſell De Matr. uſu illicito, &. 395 cum Laym. Leſſio, Reiffenſt. Theol. mor. tr. 9. diſt. 7. n. 15. & interrogandum (ſi penitens ſe ipſum non explicet) an delſideraverit, & quantùm in ſe eſt, in- tenderit peccare cum aliena, an verèò præſcindendo ab hujuſmodi deſiderio, Ppræcisée in fimplici delectatione quo- dammodo ſtiterit ac quieverit? Si pri- mum, tenebitur explicare circumſtan- tias perſonæ concupitæ ſeu deſideratæ: quia actus deſiderii, utpote efficax, quan- tum in ſe eſt, tendit in actum externum cum perfona aliena perficiendum: ergo ſi hæc ſit reipſa aliena, conſanguinea, vel ligata &c. participabir malitiam ab objecto concupito prout in ſe eſt. Si zdum, multi etiam graviſſimi DD. vi- dendi apud Babenſtub. tr. 2. diſp. 2. art. 6. n. 37. ſatis probabile & tutum cenſent, quèd pœnitens non teneatur explicare circumſtantias perſonæ. Ratio eſt: quia actus ſimplicis complacentiæ, ut- bote de ſe inefficax, non tendit in opus externum ùt perficiendum, ſed præcisè ſiſtit in objecto ſecundùm ſe, præſcin- dendo à reliquis circumſtantiis: ergo ab his nullam participat malitiam. Fa- tendum tamen eſt, tutius eſfe, etiam in tali caſu exprimere circumſtantias; quia, ut notat Herincx p. 2. är. 2. diſp. J. n. . 3. U- 396 Conferentia decima ſeptima hujuſmodi homines lubrici non ſolem multàm præſcindere à circumſtantiis, ſed regulariter loquendo feruntur in objectum cum ſuis circumſtantiis pro- poſitum. Quare idem Doctor cenſet, in praxi hanc ſententiam eſſe ſequen- dam. Et procul dubio tenebitur ex- primere circumſtantias perſonæ, ſi in ipfis quà talibus v. g. de perſona aliena quà ligata, aut quà conſanguinea, fuiſ- ſet delectatus, prout bene notäârunt Sanch. Azorius & alii apud Spor. z. 524. Coll. 4t , Conjugem votô caſtita- tis obſtrictum peccare mortaliter, ſi pe- tat debitum. Ratio eſt: quia vovens caſtitatem ſimpliciter obligat ſe ad con- tinendum ab omni actu venereo, ideéôq; tale votum imitatur naturam præcepti negativi, quod ſemper & pro ſemper obligat, in quantùm ſervari poteſt: at conjux habens hujuſmodi votum poteſt abſtinere à petendo; quia, ùt jam ſuprà intimatum fuit, conjuges non tenentur petere per ſe loquendo, ſed tantùm red- dere: ergo petendo peccat. Vid. dicta n. 7o. 434 Goll. tandem ytò, ſimiliter illum conjugem, petendo uſum matrimonii, mortaliter peccare, qui ſcienter com- miſit inceſtum cum conſanguinea ſuæ Uxo- Unis inpr tlenco⸗ hniureom Vüllene, UIn acede etere ge Ahrzere. Ne mnocen lent., Ni i le⸗ Ueltiones mn Incurre EVAlearin (0) DrC le Ad reltitl ein i non Ccutmſteni ferumt! ſtantisn oCorcen elle tenebiene eſone, 11 elonn A inen, 1 Vottrun Dhotn. ſ0t t Lliteht Onife n ſeor⸗ Peteoite⸗ m Nrnef .N olent i cu ſounn Etfunin r n 1 1 Motane, leumnmn WOH ilirer 1 Hattinm, telt jent 4 De Matr. uſi illieito, &&. 397 Uxoris in primo vel zdo gradu; quia per talem copulam ( perfedtam, t lup⸗ ponitur) contr axit affinitatem cum pro- pria Uxore, & amiſit jus petendi debi- tum: accedere autem ad affinem, & ab ea petere debitum, non vacat 'gravi culpa: ergo. Nihilominus UIxori, ut- pote innocenti, tenetur reddere, dum petierit. Vid. de hoc dicta n. 2 21. & Neqq. ubi deciſum reperies „quænam conditiones requirantur ad hanc pœ- nam incurrendam, & quiſnam diſpenſa- re valeat in petendo debito. CONFERE NTI A DECIMA OCTAVA. De Adulterio, & obligatione reſtituendi inde contracta. Sl MM ARIII M. 435⁵. Adulterium elt violatio Tori alieni. 436. Eſt quadrupleæ; 437. Etſemper qualificatum, ſen duplex pecea- tam. Hinc 438. Diverſas poſt ſo trabit pænas, kum civiles, tum etiani canonicas. 439. Adultera non tenetur ad reſtitutionem, ſi ea adulterio non concepit; bene autem ii pro- lem Suriam genuerit. 440. 398 Conuferentia decima obtava 440. Subinde tamen per accidens ec Matur ab onere reltitutionis. 341. Adulter, ſiſit moraliten certus, prolem eſ- Je d ſe generatam, tenetur ad compenſande damna, Marito, & aliis legitimis Prokdas illata. 442. Id, probabilius, tametli non ſuaſerit adal tér, ut Marito prolem ſpuriane ſupponat. 443. Stamen non ſit moraliter certus, prolem eſſe ſuani &. ad nihil tenetur. 444. Nequetenetur ecomapenfare damna ex adul- terio meré per accidens conſequentin aliis, 445. Reſölvitur Calas I. de Uxrore, quaæ dubitat, an à Marito, an verò ab Aduttero conceperit 446. Reſölvitur. Caſus II. de Marito, qui fæmi- naæ ex adulterio d ſe imprægnatæ, Aederat pe-⸗ cunia! pro alimzentanda prole, quæ tamen um pecunia äbiit, prole retitta &. Hing- 447. 1 ali Marito etiamnum incumbit obliga- tio providendi efficaciter proli æ. 448. Quod, ſi non faciat, lioebit ſpurio clani ſub. trahere alimenta libi neceſſaria; 449. Nikiſpurius Jupponatur Bimet comparon- do jamjane ſußciens. 450. Non tamen hcet ipurio clamn ſarripere por- tionen hareditatis communem aliis brolibus logitimis 451 Reſolvitur Caſus III. de ftæmina, quæ circa idem tempus duobus Maæchis recerat pot ſta- tem ſui corporis, & ab alterutro o‿ρGt gravida. 4 5ꝗ2. Si Adulteri iſti ſeſe non ignorärunt, utér que tenetur contribueren alimenta prolis. 453 Si autem invicenmz ignory drunt; probabilius nullus tenetur guidgaam expendere; 454. Froindégue ſoli Adulteræ mnenmber obliga- tio ingu, Mit G, Aomudl ſe Eien n unhlit . ſ Nerrnſen 1 hor tenea 6 Male e ſMun ln eati t un, e ſh Bihurin Uekurtbſtin eoonvincin ſor ln zre Alultera 4br. Anle⸗ prolemer in Orpbe emit Uuntur gu kelolren lkan De Adalterio, &. 399 exeto= zio inzpedtendi, vel etiam rarciena: danna Marito &. illata. uur, nen 455. Qub modo haæc compenſare debeat? eeu 45 6. Qui eonſentiente etiam Marito, carnali- itimit nd ter cognoſoèiz conjugatam, committit adultes AEi 457. Recenſentur cauſæ eweouſantes Adulteram, 1und uat von teneatus fateri erimen adalterii. ertu/ 45 8. Ji Mulier ſupponatur DWefamæj jam proſti- tutæ, ſolum periculunm ulterioris infamiæ eam enon et non eacaſat, quo minus lateri teneatur cri. guticbiu men, &o. Gceꝝ Jus de 459. 57 ſpurius convincatur eſſe illegitimus, te- Cton reytit netur abſtinere ab hbareditate adeunda Rn eus . o,giſeor J convinci nequeat eſſe illegitimnus 4 eies 460. In praxi admodum raro contingit, ut Ietuinii Adultera teneatur fateri erimen admiſſum. rs 461. An Parentes teneantur ad reſtitutionem, ſi nti 4 Proleni ex aaulterio natam exgonant alendam in Or. Zicnd coli . 1 zuineln⸗ . 6 “ Præmittuntur, & breviter reſol- ſne zeepe Vuntur quæſita, ſcitu neceſſaria ad ritè 6imc reſolvendos Caſus de Adulterio nie & obligatione reſtituendi ate 4 inde contracta. rerdf! ſihe 4 ,t N l. 4 Uæres primò quid ſit Adulteri- um ? rmnis R. Eſt violatio tori alieni: ſeu, ut 43 ½ e alii dicunt: eſt peccatum luxuriæ, quò W violatur fides conjugalis, & fit acceilus 4 2 43⁶ 400 Cconuferentia decima oltava ad alienum torum. Contingit autem adulterium tribus modis. I. quando ſolutus miſcetur carnaliter cum conju- gata. 2. quando conjugatus cum ſolu- ta. 3. quando conjugatus cum conju- gata. Hoc tertium gravius eſt duobus præcedentibus; quia violatur dupliciter fides conjugalis, in quantùm utraque pars torum violat, & committit inju- riam reſpectu innocentis: proindéque in confeſſione neceſſariò aperiendum erit, fueritnè adulterium comiſſum ſim- plex, videlicet inter ſolurum & conju- tam, aut viciſſim, an verò duplex, nem- pe à duobus Conjugatis. Cmmuniſſima Quær. 2dò&, quotuplex ſit adulte- rium? R. Eſt quadruplex. I. Mentale tan- tum. 2. Formale tantum. 3. Mate- riale tantum, & 4. Reale, id eſt, ma- teriale & formale ſimul. I. Mentale dicitur, dum ſola mente, ſeu actu inter- no tantùm violatur fides conjugalis; ut ſi conjugata, vel conjugatus proponat, aut deſideret rem habere cum aliena, vel ſi ſolutus concupiſcat conjugatam, jux- ta illud Matth. 5. qui viderit Mulierem ad concupiſeendun eam, jam machatus eſt am in corde ſuo. 2. Formale tan- . tùm 1 Un comm un, cree lrum, E Eetille tan proler: lnnsebe⸗ le cothi uminrin kelen, u Eun wllre nſäiene len K WI. Ad Eirnedoin (Cnz ttum E⸗ A Pri Kſecatun Aeoſtitinn ler npad, N ecei E ilte m De Adulterio, &. 401 gden rum committit, qui reverâ cognoſcit . E ſuam, credens tamen, vel putans eſſe cmEo alienam, & non ſuam. 3. contra ma- Wenn teriale tantum commirtit, qui reipsâ cun cognoſcit alienam, invincibiliter ig- ANE norans eſſe alienam, & putans eſſe ſuam; rAId quale comiſit jacob cognoſcendo Liam, un un quam invincibiliter putaverat eſſe Ra- mitils chelem, ut habetur Gen. 29. 4. Tan- inde dem adukerium reale committitur, peneng dum ſcienter & voluntariè cognoſcitur Düdumin aliena, & torus ſeu fides conjugii vio- nRe latur. Atque de hoc potiſſimùm nobis aeyee erit negotium in præſenti. utn Quær. 3tiò, quale peccatum ſit adul- terium, & quales poſt ſe trahat pœsnas? It m. R. ad primum. Adulterium ſemper 437 eſt peccatum mortale, & quidem du- Henen plex, nempe contra caſtitatem, & con- „ tra juſtitiam; quia teſte Apoſtolo 1. cor. 2. Mulier ſui rorporis Bar vrer non ha M bet, ſed vir: ergo proſtituendo ſuum uni corpus, Marito infert injuriam (idem R— dic de viro proſtituente ſuum coôrpus) rrcne & quidem graviſſimam; qua ratione i“ idem Apoſtolus 7. cor. 6. ait: nequé for- em “ nictarii, neque adultert, nequé molles leH nn De Geedeae ä me tum ex jure civili, tum ex canonico e- „ Ce tiam, 402 Conferent ia decima ostava 1 tiam, poſt ſe trahit pœnas. Prima pœ- ſtpofth, na civilis eſt pœna capitis. l. qaamvis enn äle 30: Kn. Cod. add E. Jaultam. aé Adult. flilſee Hæc tamen poœena non amplius videtur fonenm De in uſu, ùt notat Engel. . 5. t. 15. n. 6, Aconſ & alii. Unde Pirhing. . F. Eit. 16. P. Ig. nnliht hodie in noſtris partibus pœna adulterii lnulirc eſt ſtatio ante fores Eccleſiæ cum cande- 6Een la accenſi, tribus dicebus Domi: fi fe nicis, vel feſtis, quando eſt concurſus miſte⸗ populi, vel alia pœna arbitraria, crinn ſnili pecuniaria. 2da pœna civilis eſt amiſ- un heii ſio dotis, vel donatorum propter nup- ſetiecze⸗ tias. stia poœna canonica eſt, quèd mnepree propter adulterium fieri poſſit divor tl⸗ ſippohti um, juxta dicta z. 365. Ata, eſt pr enni tlarti petendi debitum conjugale; de qua di- Utriſte Ximus z. 357. .. eis Quxr. 4t0, an, vel qualis obliga- enn tio reſtituendi incumbat Adulterg? Krin 439 R. cum diſtinctione. Vel enim ex ihanez adulterio nata eſt proles, aut aliud dam- iercn num conjugi innocenti illatum „vel ſe non? Si non: Adultera non tenetur ad . HK reſtitutionem, ſed tantùm ad ſatisfactio- ) nem pro offenſa, petendo veniam, vel A erene aliò modo quærendo reconciliationem MM cum offenſo conjuge innocente, ſi ta- enee men huie innotuit adulterium n R EAN Drimg l gut. I. de A liüs nin tit. 6 fjt, 16,41 2, 45 Ennzclrt ecuumcn. S Don coneun nnineti flisekm Nopter. ir oher⸗ 3 gegu uls⸗ gulen Hel endt lon tenen 1 ſri, eninn cMinde ente, 4 fiun 4 * 4 Dde Adulterto, & *. 40½ ſuppoſitò, quòd omnino maneat occul- tum adulterium, ad nihil tenebitur;, niſi ad veram pœnitentiam, & ſatisfac- tionem Deo præſtandam: quia in tali caſu conjuæ innocens nullum fuit paſſus damnum, ſed meram injuriam non dam- noſam: atqui pro-ſola injuria non dam= noſa nulla debetur reſtitutie, ſed mera fatisfactiò; ut docêrtur in materia de Re- ſtitutione: ergo & e. Si autem ex adul=⸗ terio ſit genita proles, vel aliud dam- num illatum, tenebitur Adultera, quans- tuùm fieri poteſt ſine diſpendiò famæ, vel perieulo vitæ &c. procuraré, né legiti- mæ proles, Vvel Maritus inocens, ex patiantur. Ratie clara eſt: quia æquitas naturaàlis didat, innoeenhtem non eſſé damnifieandum, & damnuri illatum eſſé réêparändum : atqui Adultera prôcul du- bio dammifiearet Maäritum innocentem fupponeêndô huie prolem ſpuriam, quam füppoſitiòne partüs aduülterini damnum côgeretutf älere: damnificaret intuper proles legitimas; qüarum hæréditas di= minueéreturiergoTaltem per ſe loquen- d) Adülera fénetur Btjüfmedi damnd Inferenda preeludere; vel illata jatn eoômpenſate, Sanch. Tatnhur. IIIl: Reif- fenſt. Thl. mor. tr. g. diſt: 4. A.! 29. & alii Gominsssef,, L CcZ Di- 404 Conferentia decima octava 440 Dictum tamen eſt: per ſé loquendo te- netur &c. Nam per accidens excuſa- en bitur, ſi non ſit certa, ſed dubia, ſitne 1 chen proles ex adulterio concepta, vel verò inan ex toro legitimo. Item non tenebitur, ſi bntazrt Maritus & liberi legitimi ſponte remit- Menth tant, vel liberè remittere credantur pru- ils le⸗ denter. Item non tenebitur, ſi abſque no- edün tabiliter graviori damno ſuo in bonis fa- beerd⸗ mæ, corporis, vel etià fortunæ compen- In lilken ſare nequeat damna illata. Tambur. liib. Gnherlnt 7. Decal. t. 2. G. 4. 4. n. 9. Babenſt. tr. 7. Elllarls Ul. diſp. y. art. 3. n. 40. & alii communiter.“ Quxr. 5Stò, an, vel qualis obligatio enelligfn reſtituendi incumbat Adultero dad 441 R. Si Adulter moraliter ſit certus, nens prolem à ſe eſſe genitam, vel certè non inept habeat rationabilem cauſam de hoc du. lt, bitandi, teneturper ſe loquendo) ad re- fdken ſarcienda omnia illa damna, quæ ex ſup- ird ek⸗ poſitione adulterinæ prolis per ſe ſe- 6 lnigen quuntur Marito, & aliis legitimis pro- kleguen hbus. Quin etiam in defectu Adulte- nodo con ræ ad hæc damna reſarcienda tenebitur ennen in ſolidum. Ita Sot. z. diſt. 15.4.2. ad K. Molina, Caſpenſ. Lugo, aliique apud unn Aaſtr. Theol. mor. Aiſp. 9. u. 54. Ratio ticon communis, & fundamentalis eſt hæc: I, nil Aui⸗ Adulter ipſomet adulteriô dat cau- tmiit im toti illi damno, quod ex adulterio, Mari⸗ . vl Eltimn lLan ueif⸗ lens eigli ubia i tl, Ne ltenebinl voneten⸗ ecanturnn. lablgten⸗ inbonit 1r coN. nbli ⸗ behll,te, nunite oblorn eto! 9 De Adulterio, &. 40 5. vel potiùs ex ſuppoſitione filii illegitimi pro legitimo, aliis conſequitur. Un- de tenetur in primis reſtituere ea, quæ ſunt expenſa in alimenta prolis à 3tio anno ætatis & deinceps; nam educatio prolis illegitimæ primo quidem trien- nio ad ſolam Matrem pertinet, ſequen- tibus verò annis ad Patrem. 2dèò tene- tur itidem Adulter cum Adultera ad compenſanda omnia alia damna legiti- mis prolibusv. g. per diminutionem hæ- reditatis illata vel inferenda, item alias expenſas factas v. g. pro veſtitu neceſ- ſario, pro ſtudiis, vel aliis artibus ad- diſcendis à prole ſpburiaz Idque probabiliùs, tametſi non man- dâàſſet, vel conſuluiſſet Adulteræ, ut Hrolem ſpuriam ſupponeret Marito. atio eſt: tum quia adulter ipsô facto ſuo iniquo fuit cauſa damnorum per ſe ſubſequentium, & adulteram quodam- modo conjecit in eam neceſſitatem, ut ad evadendam infamiam & perpetuas * * rixas &c. cogeretur Marito ſupponere partum adulterinum. Et certèe Adultera defacto non concurrit aliter ad illa dam- na, niſi quatenus prolem illegitimam permittit eſſe in domo & familia Mariti, ut Maritus & alii credant eſſe prolem legitimam: neque enim ad hæc damna Cc 3 In rm permiilive ſe habere. Eid, D. litt, 443 Dictum tamen. fuit primè,: N. Adll⸗ 406 Conferentia decimaot ava inferenda neçeſſum eſt, ut Mater dieat hanc prolem eſſe legitimam: immè nec dicere ſolent, ſed ſolùm permit- tunt prolem credi, & tractari velut le- gitimam: atqui idipſum facit Adulter, ut ſupponitus: ergo etiam hic tenetur ad compenſanda damna. Unde hanc ſententiam Spor. n. g2. dicix eſſe cer- tam, eamque tenent Molin. Leſſius, Lu- go, Laym. Herincx hic a’ſ. 6. . g3. Guamvis Henriquez, Sotus, & alii non- oppolitum teneant de Adultero, qui tur Marito; eoquocdhtalis in ordine ad, damna illata velinferenda vidgçatur me- er, moralitereins ſit, Prolezmcſ aſ Iirer certus, quando ita prudenter cre- ſuam, ut oppofitum nullò modo videa- tur probabile, utputa ſi Maritus toto il- lotempore, quòadulrerium commiſit, bfuit, vel non cohabitavit UNopi, vel fuit ad actualem uſum conjugii &c. F contra in dubio rationabili, an proles non ſit à proprio Marito, ùt ſi hic tem- = po- De Pre conee Tr diunde (ludts E Dent, Mni Rinrione Amotum Pababilili (Colterutn enlctionen WGarr ILn UCroi Phn ) n.3, tlioneme Cern, ſ Uuntliäce (Ehito er la manet a, u 0 lisratou le bonorn kegnun Rbecla ,an Mr Indo el Uun ve Rintp pre Ireſt e potel litant De Adulterio, Go. 407 Materie pore conceptionis cohabitavit UIxori, mum in mec aliunde fuit impotens, aut infee- Mun en cundus &c. quamvis nonnulli exiſti- nireu ment, nihilominus eſſe obligandumad A reſtitutionem, vel compenſationem ubietum damnorum pro rata dubii; mihi tamen leeh probabiliſſimum videtur, in tali caſu L cree Adulterum non teneri ad ullam com- Lels penſationem. Itaetiam cenſent Sot. 66,, Navarr. Iugo: Dicaſtilo ‚Tamb. Spor. Kaling IL-a Croix lib. 3. p. 2. n. 33. IIII. r. 4. obblite diſp. 3. n. 96. Babenſtub. tr. 7. diſp. y. Uteto, 1 art. 3. . 33. && 34. Ratio eſt: quia in dubio nemo debet deiici ſua poſſeſſione (en certa, ſi ſit poſſeſſor bonæ fidei: & e amdiu quis rationabiliter dubitat de , debito ſeu obligatione contracta, tam- „ Qdin manet melior conditio poſſidentis, ℳν°6 ita, ut non teneatur ſeſe privare bonis elt ſuis: atqui Adulter eſt in certap oſſeſſio ee e bonorum ſuorum, & quidem bona Nain fide (quamvis non habeat bonam fidem coNe reſpectu adulterii à ſe commiſſi) & in- nstee ſuper ſupponitur rationabiliter dubita- nork dise coNe re, an Maritum damnificaverit adulte- DW rando : ergo non tenetur pecuniam an ham, vcl alia bona expendére in ali- E menta prolis & e. Deinde infans geni- h tus præſumitur in tali caſu legitimus 3 tun mec poteſt repudiari à Marito, ut jura „. Cc 4 ſta- 4 0A Conferentia decima oltava ſtatuunt; & hoc ideò: quia in dubie non eſt privandus poſſeſſione legitimi- tatis, utpote genitus ex toro matrimo- niali: ergo ſimiliter non tenetur Adul- ter alerel hujuſmmodi prolem, vel quid- en pro ea expendere; ſecus enim ta- is infans eſſet melioris conditionis, quaàm alii legitimi; quia à Parentibus poſſet brætendere æqualem portionem cum aliis, & ſimul ab Adultero alimen- ta, vel dotem, aut alias expenſas. Vid. Spor. . Ssg. 444 Dictum fuit ado, . Adulterum obli. gari ad reſarcienda omnia damna guc per ſ ſöguunter N Happolitione &ů. Ne- que enim Adulter, nec Adultera tenen- tur reſtituere pro damnis illatis merè Per accidens, ſeu in talibus bonis, quæ filiis legitimis de jure non debebantur, Sillegitimo collata ſunt; ut fi bonus amicus Mariti, vel alius aliquid libera- liter leget, aut donet, aut etiam ſump- tus ad doctoratum , vel alia ſtudia con- ferat filio ſpurio, quem putat eſſe legi- timum, nunquam collaturus, ſi ſciviſ- ſet, elle illegitimè natum. Ratio eſt: quia liberi leg gitimi ſüpponuntur nul- lum habuiſſe jus ad talia bona aquiren- da, aut ſibi, conferenda: ergo per hoc non fuerunt læſi in naliquo jure: cui au- ſlen 77 ni tem iem nonelt Miutio: apud lEunh oponvrn landn to A hin in. teri t el ait ec len . diſſen ihenr la, / re 1 bſent n ten ſtem De Adalterio, &r. 409 nelen reſtitutio: ergo. Lugo, 4/s. 13. ſect. 3. tomitiug . 9. apud Spor. . „5. Tambur. cit-c. neut A 3. H. 4. V. S. SeH Proponuntur, & breviter reſolvun- hndiinn tur Caſus practici de Adulterio, & ob- Dremnm ligatione reſtituendi inde Nporton — contraccda. CASUS PRIMHS. d ia in abſentia Mariti cuidam al- Eennd teri corporis ſui poteſtaten fece- lmm,u Tat delapſè poſtmodum auno menſe, ſuo me“à Marito aliunde reverfo, eandem fecit lteranrt ottsasee Verum elapſis dein duobus Uars on Vel Er. ibus menlibus ſ Videbatur Marito bond,de Juo jam nimis pragnans , ratione ab debebnm 60 aem ſapils objurgat a fuit & ivcrepa- 14, . lat Taſpect 4 de commercio carna- crilta i alieno interim admiſo. Et quia Ti- demine ia ipſamelt multum aubitat, an non ſlne concéperit ab Adultero z hinc valde ſol- el Scita, & anxia petit ire, an tenentur 6 Jao AMarito fateri, qudd interim, dam is abſens fuit, commiſerit adulterinm n &an teueretur Marito, ali 134 e liberis umn aliquid compenſare, ſi prolem pepererit 2 Cc⸗ aliis A& Coufenentin deciman oltava Aliis prolibus, etiamſi probabilius cré- dar, fe ex adulterio concepiſfe. Hæc reſolutio patenter ſequitur ex dicétis z. â.. quia ubi damnum alteri illarum non eſt certum, ibi non debet imponi obligatio reſtituendi; eoquèd in dubio maneat melior conditio poſſidentis ſua bona, famam &c. &c. atqui etiamſi probabilius videatur, Titiam concepilſ- ſe ex adulterio, per hoc tamen non fit certum, quòd damnificaverit Maritum; quia probabiliter potuit concepiſſe à proprio Marito: ergo. Et quia ſecun- duùm axioma vulgare: Mam eſſat Fnis, pariten ceſſat ratio agendi propter fi- nem; hinc dicendum, quèòd in tali ca- ſu non teneatur Titia fateri crimen ad- miſſum. Profectò in tali caſu judex Ee- cleſiaſticus, immò & civilis præſume- ret pro prole legitimè genita, proindé- que abſolveret adlilteros ab onere reſti- tutionis; quia, ur dicunt Juriſtæ: Re- us dubius eſt abſolvendus, & in dubio Iavendum eſt Roos: ad quid ergo deſer- viret talis confeſiios, vel manifeſtatio criminis, niſi fortè ad concitandas, & fovendas perpetuas inter conjuges ini- micitias, odia, atque animorum aver- ſiones, & alia innumera malaz 2 CA- l ( yenmi , uannlif/ mnaltrp en ucen ſalafe, nueſl ere. Srimg if Nnn M toza .Z eckai lileſtn alieſi, n,al ,lng . Be Adulterio, &co. 411 eSH CASIIS SECIHINDIS. ter Cii Sbmnyronins IUxoratus pauperculam leri Um quandam, ſöd pulchrame honeſtam Ebetinn puellam, nomine Semproniam, ſaptus adl Pokinti Eesc andutmn ſolli t a Jerat 5 ui etiam Pro tend Eingulis cerporis ußibus ſingulos ſölvit gi i dacatos. Tatdem verò illam impra-⸗ mcos gunvit & ne patefacto crimine infa men voci mic notam incurreret, miſit ompro- iellim zetam atterntinin quendasm locum, datis oneefle eidem ducentis dueatis, quibus & Jo ſa= ginem Ftent are, & prolem naſöituranm honeſ eſt , aucare polſet. Abiit dempronia, FKeli⸗ ayf it ergat Pepézüt. Vernim. Poſt paucças ainesè 1,15 emproni, ſeilicet) in ſoripto reli- hicd Ais n dono, cj eſdumn Pereper eelt Opißfi⸗ cis, ipſacum pecunia clane aliit in alte- nam terram, nunqaam ameplins reditu- a. WBasartt er jam, I. An dempronius Zeneat us Prot igeues aliqaidevpenaere pro- alimentandahac Prolé Npur ta? 2. an,, “ ſu, quo Pater negaret aliment a, hujeſe Vnlet⸗ wodi inef ant! Jan adulto licent aliquid antt c nlt ſueipere Paurentig D “M R. adprimum. Sempreonius tenetur 44 6 ad preæſtanda alimenta, ſaltem neceſſa- ria, proli ſpuriæ. Ita Abbas., Laym. “ tom. 2. Uib. S. tr. vo. patt. 3: 6. J. E 65 Mriet Onerene-. . Griſte ,.,64 G 4rà Cconſerentia dezima olt ava Lugo ci⁶tand. Spor. tr. 6. c. 3. . 10 9. La Croix ib. 3. part. 2. 2. 1I067. Katio eſt: quia tam jure naturali charitatis, Aam etiam jure can. cap. cum haberet. oο, qui duxit. Parentes tenentur præ- bere alimenta proli, etiam ſpuriæ: & hæc quidem obligatio erga prolem ſpu- riam poſt elapſum triennium incumbit ſoli Patri, ùt ſuprà n. 111. notatum fuit: at Sempronius ſupponitur eſſe verus Pa- ter prolis hujus: ergo tenetur eidem præbere alimenta neceſſaria. 447 Nec refert, quòd Sempronius videa- tur jam ſatis providiſſe, dando præfatæz Puelle ducentos ducatos pro ejuſ- dem congrua educatione; nam talis proviſio fuit reverà inefficax, quamvis id contigerit ex defectu, & malitia Ma- tris: quemadmodum ergo, ſi Mater abiiſſet, vel pecunia illa caſu periiſſer, Sempronius adhuc teneretur providere proli, modòô moraliter poſſibili; ita & in hoc caſu. Deinde, ſi Pater non pro- vidiſſet, obligatio alendi ſpurium tran- ſiret ad hæredes Patris; & ſi hæredes providere nequeant, hæc obligatio tranſit ad aſcendentes paternos, ùt colli- gitur ex l. ſi quis a liberis. JG. utrum autem. f. de agnoſ lib. & docent Syl- veſt. apud Laym. cit. m. . item Lugo diſ. N de⸗ lat erno ere igleh incunpro Ue al N Epecuninn pendetin Rjmad epet, G 0On luſk Mlunen- le der i klunn od (vantum lerriment Molium) lure Alime lentione opteree kceſſarie UWltS. olyelent lehetnr t De Adalterio, &G&. 413 aiß. 24. R. 12 . & 736. apud La Croix 67 E l. cit. ergo à fortiori tencbitur provi- chatiet dere ipſe Pater, caſu quo Mater deficit nhen in cura prolis; quamvis fatendum, in hoc caſu Matri primariò incumbere, enentturſe . het ut pecuniam ſibi datam à Sempronio rolerte expendat in educationem prolis. n inee. R. jam ad 2dum. Si Parens alimen- 448. urmé da neger, & ſpurius ſibimet comparan- erernd do non ſufficit, nec aliunde (utputa etur eike Per Matrem, vel per Judicem, vel de- nique per induſtriam & laborem pro- gise brium ) obtinere poteſt, licebit eidem Ndopreit 6 quantùm fieri poteſt abſque notabili 6 etrimento uxoris „ & legitimarum , numd prolium) clam ſurripere Patri. Ratio 3 n⸗ eſt: quia Pater tenetur in hoc caſu præ- etiint ſtare alimenta, & alia neceſſaria pro e- ,Al ducatione ſpurii: ergo ſi hoc non faciat, 1 eilt roprercidue Filius clam ſubtrahat ſibi re Ccera, nequi. eſſe rationabiliter Plit invitus. Tum quia talis accipit rem eroon. a Auivalenter ſuam; tum etiam quia aliter recuperare non poteſt, ſibi re n uod ſibi i debetur. Potentn ed n 1 . . . . . W Dictum tamen fuit: ſi ſpurius ſibimet 449 e comparandonon ſufficit & . ſi enim ſpu- 6 r rius ſufficientem ſuſtentationem aliun- de habeat „Vel laborando honeſtè aqui- enl, rere poſſit, ſpectata qualitate perſonæ Nc 1 4IM4 Conferentta dectmaoctava ac ſtatus ſui, non tenetur Parens eum alere, juxta l. e quis àliberis g. deniqué iaem ſf. eod. ut notant Spor. & Laym. it. n. J., Ideôque ex hac ſuppoſitione nihil ampliùs tutâ conſcientia liceret ſurrippere; præſertim cùm aliunde con- ſtet, non eſſe liecitum uti tacita com- penſatione aut ſubtractione, ubi debi⸗ tum non eſt certum & liquidum. R. 3tio. Certum inſuper & indubi- tatum videtur, quòd hujuſmodi ſpuriò non liceat clam ſurripere Parenti por- tionem hæreditatis cum aliis prolibus legitimis. Ratio eſt: quia ſpurii om- nis ſucceſſionis in bonis tam paternis, quàm etiam maternis incapaces ſunt, per Authent. licet. C. de natural. lib. & L. ſi quis. C. de inteſt. Naptiis. Vid. Laym. cit. n. 13. Ea Croix ubi ſupraà . 175ö4% sl .CASUS TERTIIIS. ( Aja nobilis famina longo tempore on potuit à So Marito perfeltd cognoſei; & quia libenter viaiſſet ſe Ma- trem, hinc ciren idem quuaſi tempus aliis duobus Machis corporis ſui copiam fecit; fuit gquc 2, Alterietro eorum, impragna- ta, quamvis determinatk ſoiré negued; 4quonam? Quoniam vers poſt primum puer- rherite Sylre umn ir in uernr iiru, ſtmnie lurarux l ie re in 3 g ſuriun ula here CQumbirſ Onni moe Drecayere enda, V. Uusamole Capaciu eit er lelelle, loptt⸗ A Cliten gleekaar Enm hini De dAdulterio, &c. Aa Piepd strperinm, plares adbuc ſuſcepit proles Le Olv orpro Marito , Zimulque preUdet, por Eln Filium natu primum, gquen, ex adulter bppoſte rio conceperat, aliis legitimis prolibu 5 etate PrAr epturnm magnane portionen hare, 5 aiune⸗ ditalt 5, & inſuper Vi primogenitnrk; 6ucaa AVtenturum aliquod hidei comneiſam, ge, ide onſine magno prejudicio legitimi Pri- ſm ögéeik! Pinc qucrit 1. guid jam ſibi 4 C inde 41 ändam! 2. an, Vel quid duo S Wck.- Attin 155 3. vel ſibi ſit Peſtituendam ,caſi Patenti e quo ſpur , Loke oſſet auertere ab ader⸗ rier K. ad primum. Cajæ omnimodis in-451 N Ze cumbit ſub graviſſima obligatione, ut *“ omni modo moraliter poſitbili ſtudeat , præcavere damna legitimis liberis infe- *Rr renda, v. g. ſuadendo, ut Filius ſpu- tlss rius amplectatur ſtatum Religioſorum, uhl n incapacium dominii ſeu bonorum tem- poralium; vel ſi hoc medium non pro- TIS Kciat, ex bonis ſuis paraphernalibus 4 (vel in horum defectu) ex Amicorum HE fubfidiis previdendo ſuſtentationi ne- ceſſariæ, aliiſque neceflitatibus ſpurii. KRatio patet ex dictis n. 40. H R. ad zdum. Multi, & graviſſimi 452 ℳα quidem DD. tenent, in tali caſu utruum-. . que ex adulteris teneri pro rata dubii ad alendam prolem, & compenſanda dame 416 Cvnuferentia decima otava na per adulterium illata; quia certò conſtat, prolem ab iſtis adulteris, vel uno ſaltem eorum eſſe natam. Vide- tur tamen in tali caſu diſtinguendum, & vel maximè attendendum, utrum a- dulteri mutuèò ſeſe invincibiliter igno- raverint, vel non? ſi non ſeſe igno- raverint, ſed ſeiverunt, Cajam utrique feciſſe, vel proximè facturam eſſe pote- ſtatem ſui corporis, tunc utérque tene- bitur contribuere ad alimentandam prolem. Ratio eſt: quia licèt incer- tum ſupponatur, uter eorum ſit deter- minatè Pater, certum tamen eſt, pro- lem eſſe ab illis progenitam, & quiliber eſt determinatè cauſa talis incertitudi- nis, vi cujus ignoratur, quisnam eorum ſit determinate Pater, proindéque te- neatur alere infantem: atqui hæc in- certitudo eſt grave damnum, & æqua- le cum eo, quod illatum eſt per adulte- rium; quia vi hujus Maritus non poteſt ab uno determinato exigere alimenta recipienda: ergo utérque tenetur ad compenſationem iſtorum damnorum, Marito & aliis legitimis prolibus emer- genttum. = 473 Contra verò ſi Adulteri invincibili- num incertitudinis, co quèd ð S S Lc ettucinis Uuusineert Uuntenetnn li nogne uyrreßst etne Uls, & h Umnifcre Ubierur de Pleriore Uenls; cur Mkiot conn (o. Det ) gvem r tit t/. 1 alzt Eüme, kgnorureri 4 Conhen uln⸗ ur 1l ſallin Akere e titln ien (wit dultetie tun. kingvente Uin utrun: biliterig⸗ von ſee Cjamtnt emelet terquert limenmu 1 liekt int umtcer incei. isnumen gingeget tgii⸗ n,A hernl USN No ere Ulven tenen! atmnond, Mibuse rie tunt⸗ 4 . Dde Adalterio, &. 417 ſe invincibiliter ignoraverint proba- bile eſt, neutrum in conſcientia obli- gari ad aliquam compenſationem. Ra- tio eſt: quia in tali caſu nullus ex Mæ- chis voluntaria extitit cauſa hujus in- certitudinis damniferæ: ergo ratione hujus incertitudinis cauſatæ neuter eo- rum tenetur ad compenſanda damna; atqui neque tenentur ob prolem geni⸗ tam præcisè; quia quilibet ex iſtis adul- teris eſt incertus, an ſit Pater hujus prolis, & hôc ipſo incertus eſt, an damnificaverit Maritum &c. ubi autem dubitatur de damno illato alteri, ceſſat obligatio reſtitutionis, ſeu compenſa- tionis; cùm in tali caſu ſit, & maneat melior conditio poſſidentis ſua bona: ergo. Pettſchacher de reſtitut. pag. gοo9.. quem refert & ſequitur Babenſtu- der. cit. tr. 7. diſp. S. art. 2. n. 39. Ex R. ad 3tium quæſitum. Ex hac ſup- peſitione, quòd Adulteri invicem ſe ignoraverint, ſola Adultera tenebitur aliis legitimis prolibus. Ratio eſt: 454 ad compenſanda damna illata Marito, & quia, ùt ſupponitur, ſola Adultera eſt cauſa injuſta hujus incertitudinis dam- niferæ, eoquòd ſciens & volens admi- ſerit plures Adulteros, quorum oper . D dJ natà 41 8’ Conferentia decima oltava nata fuit proles incerta Parentis: ergo hæc ſola tenetur ad reſtitutionem. Vid. Gob. Quin. tr. 5a t. 25. . 40. & ſed- La Croix lib. 3. part. 1. n. Jog. Dices. Quibus ergo modis, vel mediis Adultera compenſabit damna illata per adulterium? R. Tenebitur illa compenſare vel I. ex bonis paraphernalibus, aut ex ſuo proprio peculio, ſi quod habeat; vel 2. ſolitos ſumptus in veſtium pom- pam, luſus &c. conceſſos &c. moderatè minuendo; vel 3. etiam labore manu- um (ſi quid tamen lucrari valeat) reſar- ciendo; vel 4. Filium inducendo ad Religionem, ùr jam dictum eſt; vel denique alio quodam modo procuran- do, ut Maritus & alii hæredes legiti- mi alià via vel modo emolumentum capiant, & damna ratione illegitimæ prolis illata compenſentur. Fateor, has regulas eſſe nimiùm latas, & quaſi generales, neque ad omnem caſum ap- Picabile⸗ noverit tamen prudens Con- eſſarius, in hac materia univerſalem re- gulam ſtatui non poſſe, ob diverſita- tem Perſonarum, & circumſtantiarum. Quare cujusliber Confeſſarii judicio prudentiali ineumbet, ut in caſu emer- gente pro diverſitate circumſtantia- 2 funn e comperir ſetet nec der Keice zunglu Mrolt conl Umuuniter tr Plcarcee lelitucionn dor tr ,. Cota Pon ULa conlentie Adulterin Ulicand Ellone, vruicatu Alliere . An, co 110 Atere tliain Uf quihri hem De Adulterio, &ͤ. 419 tens rum diverſa ſuggerat conſilia, modos ionen compenſandi. übi verò nullum ſup- ,011 petet medium, Adultera excuſabitur ℳ per accidens ab onere reſtitutionis, os; quamdiu duraverit ſtatus impotentiæ, albin prout conſtare debet ex regulis com- mruniter tradi ſolitis in materia, ubi eles, agitur de cauſis excuſantibus ab onere Iÿ reſtitutionis, & videri poteſt in P. habent; 4 Spor. tr. g. Decal. c. 4. Nldt. 3. An. 50. d . Corollaria ex dictis inferenda. ducencl ¶Ollges primè, etiam illum, qui 476 un — copulam habet cum conjugata, o on conſentiente ipſius viro, committere rees adulterium, proindéque teneri ad ex- Polumen plicandam hanc circumſtantiam in con- eili Tteſſione, nec ſatisfaceret dicendo: fui Mé Fornicatus (idem dicendum eſt de ,E Muliere, quæ acceſſit ad alium Mari- ns Kum, conſentien te UXore illius) Ra- ueme tio autem eſt hæc: quamvis enim in ere tali Caſu parti v. g. Uxori conſentienti, non fiat injuria tamen fit injuria gravis “ vi cujus conjux tenetúr corpus ſuum non: roſtituere, vel commiſceri alteri: „ atqui huic juri non poſſunt conjuges re- lt D d 2 nun- 457 42 0 Conferentin decima oct ava nunciare: ergo nec impedire conſen- tiendo, ne committatur adulterium, & duplex ſpecie peccatum, ſcilicet con- tra caſtitatem, & juſtitiam. Unde Innocent. XI. meritò profcripfſit ſe- quentem n. So. propoſitionem: copuls ca conjugata, conſentiente Marito non eſt adulterium: adeoque ſiefficit in con- feſſione dicere, ſe eſe õ Vid. Viva ad hanc propoſ. 5o. Ilſ. tr. 4. diſp. J. 2. (J5. 3 Coll. 2dò, Adulteram non teneri ad manifeſtandum, ſeu fatendum adulte- rium in ſequentibus caſibus. I. Si/ manifeſtatio nont profutura. 2. vel etiam, quando non eſt moraliter cer- tum, quèd ſit profutura. 3. quando non poteſt fateri erimen abſque pericu. lo vitæ, vel famæ, quam hactenus poſ- ſederat integram. Ratio primi eſt: quia dum ceſſat finis, ceſſat etiam ra- tio agendi propter finem, nec tenetur Mater ſe fruſtrà diffamare. Ratio adi: quia, ut notat Leſſius de juſt. Iib. 2. 6. 10. dub. . n. yo. Spor. n. y5. in du- bio, an manifeſtatio ſit profutura, me- lior eſt conditio poſſidentis famam, &c. Ratio autem 3tii & Ati eſt: quia bo- num vitæ & famæ ſunt altioris ordinis, ſuperàntque omnem æſtimationem pe- cu- Cuniarian jelkamam Gemn dam Communit Nalinnt Cirabſg Mrlertin. leitd eile eſirution rwenp⸗ I Cnting nunillimn Dicum teneri cun kenus oe Huma Ad (etalicri e audivi tlo rimit ellria, lunng iwerierin latoſl A De ddulterio &. 421 lie nh cuniariam: ergo nemo tenetur vitam, Adltain vel famam prodigere, ob compenſatio- Clicaan nem damni in bonis fortunæ; quia, ut n. u communiter tradunt DD. in materia de Nlie Reſtitut. quando Debitor reſtituere ne- nenze quit abſque longè majori ſuo damno, NMnnn præſertim in bonis ſuperioris ordinis, itm licitè differt, vel omnino intermitrtit un. Wreſtitutionem, ſi tale periculum ſemper , durare ſupponatur, prout in noſtro ca- ſu contingit. Ita contra paucos com- nteein muniſſima DD. quam ſequuntur Molina, m Af Lugo, Spor. cit. z. 560. & alii. dde: b Dictum tamen fuit, Adulteram non 4 8 un 21 teneri cum periculo famæ, quam hac- cltee tenus poſſederat integram & . Nam ſi 3. n fama Adulteræ jam ſit læſa, urputa ſi neſe⸗ de tali crimine ſuſpecta hactenus jà ma- udenas le audivit, & ex altera parte manifeſta- Gin tio criminis prævideatur utilis, & ne- rein ceſſaria, ad reparanda vel præcludendes ertn damna, probabiliùs tenebitur adultera uins fateri crimen. Ita Sotus, Molina, Leſ- t ſius, Laym. Lugo, Spor. cit. z. 566. , Ratio ſolida hujus opinionis eſt: quis „ injuſtè damnificans tenetur præpedire; ſmmmt vel etiam reſarcire damnum illatum, n 61 quoties id facere poteſt abſque majori ſe ſuò́ detrimento: at hoc poteſt Mulier 42; à Cconferentia decima olt ava lieris, utpote jam proſtitutæ & ſuſpec- tæ, non reputatur magni momenti; nec talis Mulier crimen fatendo propriè & fimpliciter perdit famam, quippe quam hactenus non ampliùs poſſedit ſaltem integram: ergo. Meritò tamen monet Lugo = 3. Nect. 3. Z. 5. non ſufficere quamlibet ſuſpicionem velru- morem de infamia talis perſonæ ad hoc, ut obligetur manifeſtare crimen admiſ- fum; ſed debere tantam efle, ut vulgè jam malè audiat: difficillimum enim ac- cideret, ſi ob levem ſuſpicionem, vel rumorem incertum renererur ſe ipſam proſtituere, & certam ſubire jacturam famæ. FEt quandoquidem res hœc ſem- per ſit plena periculo; hinc oportet, ut CGonfeſſarius cum hujuſcemodi pœni- tente quàm cautiſſimè procedat, neé temerè & prœproperè decidendo, plus quàm oportet, gravet illum, urique non ſine evidenti periculo ſalutis. 4 599 Coll. 3ti, Nothum, ſeu ſpurium, poſtquàm omnino convictus eſt, quèd ſit illegitimus (ut ſi Mater teſtibus pro- baverit, Maritum toto illo tempore ad conceptum & partum exacto, abfuiſſe) teneri abſtinere ab hæreditate cum legi- timis adeunda. Ratio patet: quia adeundo hæreditatem, aliis damnum injuſtum inferret. Cæ- Crtert ez, gur lenetut er ſmneleel⸗ allteran Cinole imelint te nili e Umnetiam Mtuligen Ucedlitin te Lelſ 1I.B Unte conn le, dio⸗ Preterw Coll. Calum, Marito, ; gui Iperlern un Ke Aiguune Ahibere elan Dies eEe. Cæterùm, niſi afferantur tales ratio- ncs, quæ inducant moralem certitudi- e n, u tenetur credere Matri, aſſeveranti ip- NH, fum cſie ſpurium, ctiamſi ſcitet, fuiſſe eetoem Adulteram. Ratio eſt: tum quia Filius ,, Snn eſt in poſſeſſione, ac præ ſumptione legi- end timæ fliationis, quà non tenctur Cede- nrum re, niſi convincatur eſſe illegitimus: enm tum etiam quia alleganti propriam tur- Ut v itudinem nulla debetur fides quando cim. id cedit in præjudicium: præſertim cum ren Keſte Leſſio de juſt. .. 2. c. 10. dAubit. 7. er elo v. 51. & Babenſt. proximè cit. n.43. ali- tin unde Gonſtet, ingenium foœminananme esheeb⸗ eſſe, alios præter modum amare ‚alios Ppræter modum odifſe. Ex hoc dco 4 (Coll. 4Atd, in praxi rarò occurrere 460 nol 4 caſum, in quo Adultera ſuum crimen wotlt, Marito, vel etiam ſpurio prodere tenea- , tur; quia hoc rarò fieri poteſt ſine gra- 6 un u vi periculo vitæ, aut famæ, diſcordia- fng. rum & perpetuarum rixarum &c. tum e etiam quia rarò continget, ut Filius ob aliquam ex enumeratis cauſam teneatur tekt,⸗ adhibere fidem Matri, & hœæreditatem en derelinquere. Vid. Babenſtub. it. n. 43. R Dices adhuc. At quid ſi Parentes te prolem ex adultcrio natam, criminis te- 42²4 Conferentia detima oltava gendi causâ, exponant alendam in Or- ebze phanotrophio, tenebunturné Orphano- (ſie e trophio refundere expenſas in ſuſtenta- tigns tionem prolis factas, ſi Parentes aliun: m if de ſint ſatis habentes? Eumnn 461 K. Eſt probabile, quèd non tenean- (len tur aliquid compenſare. Ita Henri- nngn quez lib. 11. de Matr. c. 1I9. n. 3. Dica- büine V. 3. 6. 14. Z. 4. ubi hoc probabile cen- hh r. ſet, ſaltem ſi Orphanotrophium ſit di- Aeblet ves. Ratio eſt: quia Orphanotrophia, th, & alia hujuſmodi miſericordiæ domi- , g cilia, in hunc finem ſunt erecta & fun- „, data, ut in neceſſirate conſtitutis ſubve. 0 niatur, abſque onere aliquid compen- D ſandi: hac enim ratione peregrinantes De infirmi ob præſentem neceſſitatem a- luntur in hoſpitalibus, tametſi in Patria ſint divites. Et hæc ſententia poſſet de- §1 ſervire Confeſſario in caſu, ubi ex par- & A, te peœsnitentis adverteret periculum, 4 in vel magnam difficultatem in compen- 4 “ ſandis hujuſmoôdi expenſis. ((knnd Nihilominus communior ſententia e tenet, Divitibus incumbere obligatio- ue nem compenſandi memoratas expenſas; wina quia Orphanotrophia ſunt inſtituta pro iie pauperibus & indigentibus infantibus: ſenn talis autem infans, cùm ſupponatur ha- Kund Orphamn 1lültenn tes Alitt. ntete ta Hen: 4 jetf.h hile cen⸗ mn t d. trophin, dom aAkun s ſobſe. (ofmper⸗ grinnt neen inan W lnt. re ſentenn Pligtet “ 6 ituußr ſnbe D 4 e De Adulterio, &. 425 bere Parentes divites, à quibus ali po- teſt ac debet, non eſt pauper, nec verè indigus. Nec-videtur ſubeſſe pericu- lum diffamationis in compenſatione talium damnorum; quia ſin minuùs per ſe, ſaltem per alium bonum amicum aut virum prudentem v. g. Confeſſarium, idipfum exequi poterunt; aut ſi nolint facere titulò juſtitiæ, faciant titulô gra- tuito v. g. per modum piæ legationis aut oblationis. Vid. Leſſius L. cit. 6. 19: dubit. 6.n.69. Lugo ade Reſtit. tom. I. diſp. 13. Nect. I. 4 n. 4. Laym. loc. ti. CONFERENTIA DECIMANONA. De Abortu, cejuſdémque poenis. SII M M A K I I M. 462. Abortus eſt ejectio fætus immaturi. 63. Nanquam licet grocarare abortum e4 & dire ds; 464. Etiamſifætus ſupponatur nondii animatus. 465. Indirectè tamen procurare ſubinde liet. 466. An Mater cum periculo vitæ teneatur ab- Rinere à medicamine, ex quo praævidet Kecn-. turum abortaum 467. Refertur rigor conßitutionis Siatina f- fre. enat. 4 ejnſäsmg, moderatio, as per Ere- gorium XIV. 468⁸. Enamerätur dauirhane,uat eb⸗ 52 ruio. DA S stisam. 426 Conuferentia decima nona etiamnaum incurrunt procurantes dkortem atis animati. 469. Ab his pœnis incurrendis excuſat uoren- tia, licét ſupponatur craſſa & JRupina. 470. Qaos tempore tatas ſoleat animari, vel 1præ- Jumi animatus? 7 1. Ab excommanicatione ex procuratione ab- ortus contracta poſſunt abſolvere I. Jummus Tontilex. 2. Epiſe opus, & 2. alius ab Epiſeo- po ad hoc deputatus Confteſſarius. 472. In irregularitate inde contracta Sßenſue competit ſoli ſumm o Pontifiei. 473. In Caſie neceſſitazis etiam Epiſéopo. 474. Reliquas pænas, puta, inbhabilitaten ad beneficia, vel beneficii privationem, relaxare pot eſft holas §. Pontifex. 475. Reſotvitur Caſus I. de Pr erbyiero, qui Puel- læ à ſe imprægnata opræbuit voculum medicum 1. guc & abortunt, & (præter intentionem, mor- tem Puellæ procuravit. 476. Si fFætus fuit animatur, & exoommuni- cationem, & irregularitatem incurrit. 477. Ab i⸗ bæni⸗ poteſt vel à Pontifice, vel in eaſu u, gentis neceſitatis, ab Ep Nopo liberari. 478. An pœnam privationis beneficii ,& mnhabi- litatis &. ſatim ante omenem ſentextiam, e- tiam declaratori. iam ermninincurrat 1 duhler Bententia DD. 479. Si rarionabiiter uhürtar, an ſetu urrir animatus, „non incurrit. 480. Neque her hot, 27204 Preter intentionem ſit locuta mors Pueljie. 4⁵ I1. Reſolvitur Caſus II. de Mirito, qui Ilxo- vem pragnantem diré tractaviz vet beribut, ſtc⸗ ut abortum feeerit; : Qui, ſi abertum diredts non mredit, ip/o De Pmm i, “ G) Nobeen 4 ſinet r mi inma E hruret alnl dhneur Aligttie 1 nieſe⸗ E. 6. Multn erſtenai S ule ſetene. B Urtuin, . ui ne, deon⸗ 11 Anima unicatu; Por Nerur. aenit 64, Mimna imn hor leni terelel E n ter enin ſit iynnn ,4. nuni e eurdred. 6 I. Nn 11 6, Hr sen iitaten 41 n veletitt 70, ui „ reicmc, tirpenn N erhoſnn rrit. ifte, A lii 3 em . ead ntinn in, nttlpſr , 1 De Aborti, éuſäémqle panig. 427 Won non ineidit ec ouαοEcοHνiρ Ka⸗⸗ V. & 4 guolibet abſoloi valet. 483. Reotvitur Calus III. de Adulkere, gu⸗ Eibimet non rarò vim intulit, at andein æ- zum immaturum ejecerit. 484. Procuratio abortus facia à Piarentibur n, m- per eſt duplexæ peceatum. 485. Cler eus, polt procuratum aborennz fatts animati, exercendo Bolenniter adtum o, dinis line neceſſitate, ineurrit irregulat. itatenz 486. Non item Kifaceret boc in caf necell. zatis, ad evitandunz ſoandalum. 48. Tali Clerico ilies R laborandam pro. 4, her. Jatione. 488. Qudm mi 2iK. Rt Ckricut, 4ui broeuravit abortum. 489. Qui dubitat zarionabi krer an ea ſua actio- ne, vol cooperatione fuerit ſecatus abortas & tüer animati, non tenetur ſe ger ere 24 eacone- munieatunz, aut irregulateni. 490. Secus dicendum toret, ubi conſtat, 46 degderit cauſam efyc ac iſimam ad abortum/& tus animati, & ſolum negatius dubitat, anfor- 6 2 tan akoes non tuerit non Ecutut ² 5§. I. Præmittuntur, & breviter reſol- vuntur quæſita, ſeitu nece ſſaria ad debi- tè reſolvendos Caſus de Procu- rantibus abortum. — primò, quuic ſ ſit abortus, & quid procurare abortum R. Aber- Contferentia decima nona N4 R. Abortus eſt ejectio fœtùs immatu- iünm , ſive animati anima rationali, ſive e- No* tiam inanimati. Unde procurare abor- , tum idem eſt, ac ſtudiosè quærere & ap- Mlleet plicare media, ut fœtus conceptus im- rihantn maturè eiiciatur: quod quidem diver- iMei ſis modis contingere aſſolet. 1. Dire- nage ctè, dum applicatur medium, ſeu eti- kiln zur am medicamentum per ſe efficax ad ex- ipheitz pellendum fœtum, vel dum Mulier præ- ngge gnans percutitur, comprimitur, aut c- eentan tiam gravia eidem imponuntur onera, inehg ut fœtum immaturum ejiciat. 2dò. In- Miiden ie: directè, dum prægnanti applicatur me- nar 1 dicamentum, per ſe & directè ſolùm tkiſi tendens ad recuperandam ſanitatem, mur, v. g. ſecando venam &c. ex quo per 1,121. V aceidens, & præter intentionem . ohel tus ejicirtuar. bandus. Quær. 2d, ſitnè aliquando licitum uſfeſe li procurare abortum? Lzd. 463 R. Abortum fœts animati per ſe, & lilnung directe procurare nunquam eſt licirum. M, iez Ita communiſſimb DD. Ratio eſt: quia rumne in nullo caſu ſcienter innocentem licet RWõq oceidere per ſe ac directè: fœtus autem Maen animatus eſt innocens, & ſcienter occi- Ne deretur: ergo. De procuratione ta- k,; men abortũs, ubi fœtus noſcitur non- 6. a dum eſſe animatus, DD. non ita con- (75 b 2 VvVve-. NW nn De Abortu, ejuſalémque panis. 429 immen veniunt. Diana, Navarrus, Sanches ll er lib. 9. diſp. 20. n. 9. Laym. l. 2. tr. 3. 6: tareihe J. 6. 4. Z. 4. & alii plures tenent, lici- ketee tum eſſe etiam per ſe & directè procu- ehgi rare abortum fœtûs nondum animati, jende in hoc unico caſu, ubi ſcilicet Mater „De prægnans ex præſenti morbo extremè h,lenei⸗ periclitatur, & nullum aliud remedium Aa luppetit; quia tunc fœtus cenſetur in- lliertr juſtus aggreſſor vitæ maternæ. Et hanc r, Are ſententiam non comprehendi in propo- r onera, ſitione ſequenti n. 34. ab Innocentio XI. d proſcripta: Licitum eſt procurare abor- earurm zum ante animationem faætüs, ne puella ou deprehenſa gravida, occidatur aut in- imm Jametur, cenſent Cardenas criſ. diſ-. gor 22. P.21. Viva ad eandem propoſ. quam- nente vis oppoſitum teneat Ulſung proximè ceitandus. Item Mattheucci in Cautel. golohm Confeſ. lib. 2. c. 20. n. Xꝓ.. K. 2dò. Firmiter tenendum videtur, 464 l quèd nunquam, ne quidem in caſu al- uu lato, liceat per ſe ac directè procurare Tliciwum imati i abortum fœts, etiam nondum animati. temles la tenent Leſſius de juſt. lib. 2. c. g. tr. 29. c. 6. z. 101. Spor. z. 794. La ned Lroix l. 3. p. I. n. 52 5. Babenſtub. tr. 5. nicn 6 diſp. 6 art. I. n. 6. Illſung. tr. 4. diſp. 3. „ n. 63. ubi dicit, hanc ſententiam he- 430* Confereniin detima nong die eſſe certam. Ratio autem ſolida hujus eſt I. quia nunquam licet per ſe ac directè procurare pollutionem: ergo nec abortum; cùm hoc ſit majus pec- catum, & magis oppoſitum generatio- ni, quippe, quòô fruſtratur duplex ſe- men jam aſſumptum à natura, & præpa- tatum ad procreationem individui hu- mani. 2dèò. Ideò concludimus pol- lutionem eſſe intrinſecè malam, ideô- que illicitam; quia ſi ſemel permitte- retur, procul dubio maximum damnum habituale inferretur humano Generi t atqui idem damnum imminet humano Generi, ſi permittatur ſemel procura- tio abortũs directa; quia homines avi- diùs quærerent delectationem carnalé, utique longè majorem ex copula, quàm ex ſola pollutione, proindéque finge- rent ſibi, neſcio quos caſus ſimilis licen- tiæ & neceſſitatis, & rurſus poſt coi- tum procurarent abortum, parùm cu- rantes de generatione prolis: per con- ſequens impediretur uſus legitimi ma- trimonii, & daretur magna occaſio ſtu- pris ac fornicationibus, à quibus de- factò multos abſterret timer infamiæ; & prolis alendæ &c. 3tiò tandem. 8i ob pericùlum vitæ lieerert per ſe & di- fectè procurare abortum, idem foret S per- Dea Enhe Umintem Rrvur alteb e nerpt Agiaur: Epelarg nnhr Uuntum, In. Dium Girn ind dencone in tenee ien Matt kemgeu Maefigetn rondn De Atortu, ejuſälémque pœnis. 431 enn permittendum ob evitandum pericu- etee umn infamiæ aut mortis ab alio inferen- nemteg. dæ „prout bene arguunt Illſung, & Ba- nf “S benſtub. cit: Sequela autem eſt falſa, “ prout ex propoſitione damnata patenter Ulfetſe colligitur: ergo &c. Nec bene dici- Ar tur, uòd talis fœtus velut injuſtus teitr aggreſſ or poſſi t. expelli; nam ſi hoc ſit nus i verum, pariter licebit expellere fœtum n, itet animatum, tanduam injuſtum aggreſlo- permitte rem. j. thmmn Didum tamen eſt, non eſſe licitum 46 5. Cenei per Je & directè procurare G. (Wèd hunm enim indirectè hoc liceat v. g. adhi- Sten bendo medium, per ſe & directè ſo- um tendens ad recuperandam ſanita- nc tem Matri, v. g. ſectionem venæ , * pharmacum purgativum &c. ex quo bund . prævidetur fortè ſecuturus abortus fœ- Uile⸗ tüs nondum animati, non videtur illi- ute citum, prout fatentur DD. «communiſſi- me. Ratio eſt: quia Mater habet jus ca ad conſervandam vitam & ſanitatem 1 ſuam: ergo etiam ad ſummenda medi- Arön l gtinin camenta, quæ per ſe ſolùm tendunt ad Nei, recuperandam priſtinam ſanitatem, eſto ftinn per accidens inde ſecuturus prævidea- fitf, tur abortus: ſicut ex gravi cauſa lici- l,. tum eſt, adhibere medicinam, ex n ee Per 432 Couferentia decima nona per accidens, & præter intentionem prævidetur ſecutura pollutio. Dices: quidſi autem fœtus ſuppona- tur jam animatus, licebitnè etiam tunc ſumere medicinam, per ſe & directé ſolùm tendentem ad ſanitatem, tametſi prævideatur periculum abortůs? 466 R. cum diſtinctione. Si enim af- fulgeat ſpes, & prævideatur, fore, ut ſi Mater abſtineat à medicina, infans ſit naſciturus vivus, & perventurus ad baptiſmi gratiam, tenebitur Mater ab- ſtinere àa medicina etiam cum periculo vitæ; quia virtute charitatis & pietatis obligatur vitam æternam & ſpiritualem infantis præferre ſaluti proprii corpo- ris. Contra verè, ſi vel nulla, aut certè exigua appareat ſpes, deducendi prolem ad baptiſmi gratiam, non tene- bitur abſtinere à medicamentis: quem enim in finem? Et quia regulariter lo- quendo cum morte matris fœtus extin- guitur; nam Matre lethaliter ægrotan- te corrumpuntur humores, & alimen- tum inficiunt, quò fœtus erat nutrien- dus; hinc ſi Medicorum judiciò mora- liter certò futura prævideatur mors Matris, niſi medicamenta ſumat; po- teſt ea abſque ſcrupulo in tali caſu ſume- re, etiam cum probabili periculo mor- . tis – Kintan ., C huiter) öprocun L. Wrunn iE G al leihe Ullment gite Liiflie inli, Uotntmde tr eſ rihſoh e erian lezatgn Eeellni ſecken Eregoi titner eſti hind i borum “ DnH De Abortu, éjuſabmque panis. 433 tentigoen cis infantis. Ita Sanchez, Diana, Ami- .— cus, Cardin. de Lugo, quos refert, & e ſequitur Maſtrius Zl. mor. diſß. g. . 31. etmm Quwr. 3ti0, quibus ſubjicliantur peœ- ce nis procurantes abortum? m,m K.-1. Contra- Titenter procurantes 467 1 abortum foœrüs ſive animatt, ſive inani- enin? mati, & quocunque modo conſentien- ,Lore, res, aut præbentes venena ſteérilitatis inlash Mulieribus &c. Sixtus V. anno 15788. nturus a Bullam edidit ſatis rigidam, vi cujus il- Arerth. los ſubjecit omnibus pœnis, tum jure Neiell divino, tum etiam humano canonico Kpin ac civili contra veros homicidas con- iriln ftitutis, præſertim irregularitati, atque ανexcommunicationi ipsé facto incurren- D dæ ( ſi effectus ſit ſecutus) A qua neque- gednenin ant abſolvi ( niſi in morrtis articulo )Ane⸗ doee que etiam in jubilæo, aut vigore Con- Gen cilii Tridentini, niſi à KRomano Ponrti- uie“ kice; atque etiam ab eo duntaxat urgen- Al⸗ tiſſimis de cauſis diſpenſari poteſt in ir. gtl. regularitate inde contracta. Veruùm Ee rigerem hujus conſtitutionis Sixtinæ e Gregorius XIV. Bulla. &des Apoſtolien. n edita. 7597. & videnda in tom. 1. Bulla- c b rii Romconſtit. §. dicti Pontif. modera- n tus eſt in duobus prineipalibus punctis. dſ Primè ita, ut poœnas procurantium ⸗ Abortum fœts inanimati; velpræben- d E e ti- 434 Cconferentia decima nong tium mulieribus venena ſterilitatis, re- duxerit ad terminos juris communis, vi cujus tales puniendi ſunt, ùt homici- dæ. c. ſi aliquis. de homicid. Non tamen fiunt irregulares, ut habetur c. ſicut ex litterarum. eodem tit. Secundè. Pœ- nas verò eorum, qui abortum fœtũs a- nimati procurant, eatenùs eſt modera- tus, ut à peccato, & excommuniecatio- ne, quam ex conſtitutione Sixtina ta- les incurrunt ſummo Pontifici reſerva- tam, quilibet Confeſſarius ad hos ca- ſus, per Ordinarium loci ſpecialiter de- putatus abſolvere poſſit. Unde 468⁸ R. jam 2dò. Sienter procurans abor- tum fœts animati (effectu ſecuto) in- currit defacto ſequentes pœnas. I. Ex- communicationem latæ ſententiæ, non tamen ampliùs reſervatam ſoli Papæ, àt mox dicétum. 2. Pnas in utroque jure homicidis conſtitutas. 3. Inſuper ſi procurans fuerit Clericus, incurrit cujuſvis privilegii clericalis, dignita- tis, & beneficii eccleſiaſtici privatio- nem; 4. fitque inhabilis ad talia in po- ſterum conſequenda. Quin etiam per dictam conſtitut. Sixti V. Clericus ju- betur poſt degradationem extradi foro ſæculari, capitali ſententià feriendus. Vid. Spor. z. 700. S Oð”YJZMU: n iyr n otinth ellk,. rendl btme lacon allmn er e. 4 ſAb Uunn tem Pinert Unltiam. IIneſtl Men,r ent, I. non 49 dioſg memor Cürante Uon abs lenin Kielin Utarm dien OH De Abortu, ejuſalémque prenis. 43 5 ltanhle. Signanter tamen dictum eſt: ſeien- 469 r ter protarans &. communiter enim ee notant DD. ut videre eſt apud Sanchez nn Ae Matr.lib. 9. Aiſp. 32. ab his pœnis in- ſ currendis excuſare ignorantiam tum ju- ih)l . ris, tum etiam facti: quia Pontifex cit. in ſeie= ſua conſtitutione iteratò poſuit parti- bnoder culam ſeienter, ſeu in ſéienter procuran- unnee res, &c. at, qui facit ex ignorantia juris Mtinde vel facti, dummodo non ſit conjuncta e cum temeritate &c. non reputatur Nienter feciſſe: ergo nec incurrit pœ- Nietde. nas Bullæ Sixtinæ. Quin etiam igno- de rantiam affectatam excuſare à cenſura, quæ eſt lata in Gienter cofnittentes cri- H men, probabile cenfent Diana, Burghab. ,Dk Cent. I. caſ. 75. & alii: quia etiam talis Rtemm non agit ſeienter, & aliunde conſtat, N , odioſa eſſe reſtringenda. Quia verè unee memoratæ pœnæ afficiunt ſcienter pro- 3.n curantes abortum fœtůús animati; hinc is non abs re H dignn. Quxr. Atò, quéò tempore fœtus ſo- Prinnie leat animari, vel præſumi animatus? AAae KR. Res hæc valdé eſt ambigua: nec Me- 470 em dici in hoc puncto conveniunt. Non- eti nulli etiam magni nominis tenent, a- hn nimam rationalem ordinariè ſtatim in- ſaiet⸗ fundi circa ſeptimum à conceptione Adaiem, quæ proin, ut Themiſtius in 1. Ee 2 de 436 uferentie decima nona de Anim. c. 22. loquitur, ipſa ſebi ef- Fformat, & raparat domicilium, non eſformat um ante, & præparatum Dbir. Leſſius & contra lib. 2. de juſt. c. 9. n. 65. Lugo, Babenſtub. cit. z. 9. & alii ab eo relati, cum Hypocrate tenent, animatio- nem fœtüs ordinariée fieri poſt organi- zZationem Embrionis „ & regulariter contingere in maſeulis die circiter 35. à conceptione, in fœmellis autem cir- ca circiter die 40. vel 45. Tandem communior opinio fert, a- nimationem mafculi 40., fœmellæ autem 80. circiter die à conceptione fieri: & hanc ſententiam, utpote be- nigniorem etiam forum externum, ſeu Judices ſequuntur, quantùm ad Pnas ordinarias homicidis inferendas, ut te- ſtatur Reiffenſtuel Theol. mor. tit. 9. Aiſt. 3. n. 34. Schmalzgr. lib. §. tract. 10. E. 129. Quær. 5'tò. Quinam peœnas proximé commemoratas valeant relazxare? 47 I. R. I1. Ab excommunicatione con- tracta ex procuratione abortũs poſt fc- tum jam animatum, abſolvere poſſunt ſequentes. I. Ipſe ſummus Pontifex. 2. Epiſcopus. 3. Omnis ab Epiſcopo ad hos Caſus ſpecialiter deputatus. No- mine autem ſpecialiter deputati Bona- cina apud Sporer intelligit etiam illum, qui „ Ne ikubet Uyenct⸗ hi Aleratis Nhnicatio Inores R hlopal ltos; Uunnr o leigne l Ules, erie (glales Pirilegi epoteſt münicat lem rech e el, Po Ullatem etiont enhec emn Poter Pibrd a, Meſen ler tamer Confel R kurſi mendhi “R 4a4 i. , , ut . .lG lüche⸗ Cüinti. Po . lter 6 en . Eemnele eptio Dote be. vn, E PeeN Syltt 19,4 % jmuin D e . enalu onttc *“ N. tl Pone mien H De Abortu, Suſdlemque bpanig. 487 ui habet facultatem ab Epiſcopo, ab- ſolvendi ab omnibus caſibus & cenſuris ipfſi Epiſcopo ab homine vel jure reſervatis. 4. Item ab hac excom- municatione abſolvere poſſunt Prælati majores Regularium, jurisdictione quaſi Epiſcopali gaudentes, ſed ſuos tantàm ſubditos; pro quibus etiam, ut abſol- vantur, poſſunt deputare alios. ytòà denique ſatis communiter tenent Doc- tores, etiam Confeſſariis privilegiatis (quales ſunt Mendicantes, & horum privilegiis communicantes) compete- re poteſtatem abſolvendi ab hac excom- municatione pro foro interno. Ratio- nem reddunt hanc: quia ſatis veroſimi- le eſt, Pontificem Gregoriũ XIV. ubi fa- cultatem a“ſolvendi ab hac excommu- nicatione denegavit aliis, ab Epiſcopo non ſpecialiter deputatis, noluiſſe ean- dem poteſtatem denegare privilegiatis, quibus aliunde poteſtas in caſus etiam Papæ reſervatos jam fuit conceſſa. Spo- rer tamen n. 3a. monet, ac ſuadet, ut Confeſſarius privilegiatus, cui facilis eſt rurſus ad Ordinarium, nec aliunde timendũ periculum ſuſpicionum de pœ- nitente, vel aliis innocentibus, in re tam gravi viam incedat ſecuriorem. Certum etiam, atque exploratum eſſe Ee 3 de- 438 Conferentia decima nonn debeét, poſt propoſitionem . 12. ab A- lexandro VII. damnatam, quòd, ſi Epiſ- copus pro ſua Dicœceſi ſibi reſer wverit procurationem abortús, vel etiam ho- micidium quodcunque voluntariè commiſſumquod in hac noſtra Diœce- ſi eſt refervatum) Regularis privilegia- tus abſolvere non valeat, niſi deſuper obtinuerit ab Epiſcopo ſpecialem pote- ſtatem. 472 R. 20d. In irregularitate ex procu- ratione abortus fœtûs animati, per ſe loquendo diſpenſare poteſt ſolus ſum- mus Pontifex. Ratio eſt: quia Grego- rius XIV. conſtitutionem Sixti V. vo- luit obſervari, & in ſuo robore perſeve- rare, præter ea, quæ ipſe Gregorius moderatus fuit: atqui quead irregula- ritatem (cujus diſpenſationem Sixtus V. ſoli ſumo Pontifici reſervavit) nihil 473 ne, relaxavit, vel moderatus fuit: ergo. Dixi etiam: per ſè loquendo ſolus ſum- mus Pontifex poteſt &c. Nam Epiſco- pus ſaltem per accidens diſpenſare po- teſt cum Clerico in caſu neceſſitatis, ubi Clericus tenetur adminiſtrare Sa- cramenta, vel conficere, nece facilè re- eurrere poteſt ad S. Pontificem. lta Henriquez, Avila, aliiſque pluribus re- latis, Laym. cit. c. I2. . 6. Ratio deſu- mi- yͦA ditur in rietur Utantan 1 Eyſte i,e. n i vo⸗ tetar. ejunid bentes dr Piflegi⸗ Uegllarit Alis Din Alrt, n. X lieet Pr Ntisad (PIS mus bo . hnn lli ſuc⸗ Car re ſe,l tem El Cencdur⸗ Crenon ſtione „ De Abortu, ejuſalémque pœnis. 439 nbꝑ mitur inde: quia ſuave Eccleſiæ regimen ,Un. videtur poſtulare, ut ſummus Pontifex ree in tanta neceſſitate, & caſu tam urgen- timd. Le, Epiſcopo concedat facultaté diſpen- luo ſandi, ne hujus defectu ſcan dalum oria- Deg. tur in populo, vel animarum ſalus peri- riar. clitetur. Inſuper Superiores Regula- Gelde Fes jurisdictioné quaſi Epiſcopalem ha- n bentes cum ſuis duntaxat ſubditis vi privilegiorũ poſſe diſpenſare in hac ir- Nroc. regularitate, tenent cum pluribus alle- Lgatis Diana., p. 7. tr. S. reſol. 22. Portell. usum. V. Abortus n. Io. quos ſequitur Sporer n. V . R. 3t1. Quoaàad pœnas reliquas, ſei- 474 e licet privationis beneficii, & inmhabili- e Latis ad illa obtinenda, ne quidem Epiſ- en. Cobpus diſpenſare poteſt, ſed ſolus ſum- m mus Pontifex. Ratio eſt: quia Sixtus thrtl V. hanc facultatem diſpenſandi ſibi & n. ſuis ſucceſſoribus expreſsè reſervavit: neque in hoc Gregorius XIV. quid- e. Ann relaar i; ergo cùm aliunde con- ue ſter „Inferiori non competere faculta- eNitnh, tem diſpenſandi in lege Superioris, di- rne . cendum, quòd Epiſcopus in his diſpen- cNe ſare non valeat: neque in his tanta urge- bir neceſſitas, quanta ſubinde in diſpen- lien. ſatione quoàd irregularitatem. Vigd. foer Ee 4 RKeit⸗ 4o, Conferentia decimn nonn. ., Reiffenſt. Lih. . Decret. tit. 10. n. 22. ſel Inn Schmalzgr. eodene it. n. 32. dum, = Lelnon §. 1II. ne Proponuntur, & breviter reſol- ner⸗ vuntur Cafus practici de Procuran- ien cibus Abortum. H“ “ ö CASUS PRIMIIS. üer Tius Prashyter impragnaverat Ti. ((mhlli tiami quere ut infnmniam ſibi im Abiler minentem, & ſcandalam in populo inde Allrins oriturum pracaveret, mall cautus pra- Uih ll bait pocislum medicum, qus non ſolum enci Iatum, ut intenderat, ſèd ettiamt prater un, intentionem ) animan Titiæ expulit. (ument Dubitatur jam I. An Titius peccaverit? regule 2. An, Vel quas panas incurrerit? z. (H.ree Ruisnanm, in talt caſa mederi, vel pœënas (lc relaxare valeat! L “ 47 5 R. ad primum. Titius præbendo po- etns i culum ex intentione procurandi abor- Qonmun tum, peccavit mortaliter, uùr de ſe cla- mol rum eſt: quia non oportuit facere ma- 0, aut lum, ut eveniret bonum, feu, ut vitaret gnem de infamiam & ſeandalum: atqui procura- trG re abortum eſt malum, & quidem in- pllxri trinſecè tale ſecundùm dicta: ergo &c. (ooluch 476 R. ad zdum, eſſe diſtinguendum, & (cigen 2 vel (tpe 7 4.. De Abortu, ejaſäémque penig. 444. ,6 Vel maximèe in hoc pundto attenden- dum, an fœtus fuerit jam animatus velnon? Si non: dicendum, quèd Ti- tius nec excommunicationem incurre- r teb rit, nec irregularitatem. KRatio eſt: quia- 4 Gregorius XIV. memoratam conſtitu- Nelt. tionem Sixti V. reſtrinxit ad terminos juris communis, nempe Sacrorum Ca- S nonum, & Concilii Trid. at neque in Concilio Trid: neque in S. Canonibus i Sj. — . . . . * iin. ullibi legitur ex communicatio, vel irre- loick gularitas lata in procurantes abortum r foœtús nondum animati: ergo &c. Si 6o autem conſtet, fœtu jam fuiſſe anima- pree tum, dicendum erit, quòd Titius ne- l dum excommunicationem, ſed etiam “ irregularitarem & reliquas Pœas z. e, 465. recenſitas incurrerit. Ratio patet =Bèð dictis l. cit. W 3,1 Rmn . 3 . . 6 R. jam ad 3tium. Datòô, quod 477 fotus fuerit animatus, Titius I. ab ex- e communicatione abſolvi poterit vel à die ſummo Pontifice, vel etiam ab Epiſco- e po, aut alio ab Hoc ſpecialiter in hunc n finem delegato, vel denique probabi- liter à Confeſſario privilegiato. 2, In ir- en regularitate autem diſpenſari poteſt à enI ſolo ſumo Pontifice per ſe loquendo:per H accidens verò etiam ab Epiſcopo, vel un, (ſi ſupponatur eſſe Sacerdos Keglaris — 478 442 Cconferentia decima nona à ſuo Prælato ſeu Superiore habente ju- risdictonem quaſi Epiſcopalem in ſuos. 3. A reliquis verò poœenis relaxari non poteſt, niſi à ſummo Pontifice. Hæc omnia patent ex dictis n. 771. & ſegg. Dices. Ergône Titius ſtatim ips6 facto incurrit privationem beneficii Eecclelſiaſtici, ſi quod habuit, & inhabili- tatem ad tale inpoſterum conſequendũ? R. Plures DD. cenſent, has pœnas ſta- tim incurri ante omnem ſententiam Ju- dicis; quia Pontifex dicit: ipss facto rivamus &c. idque verum exiſtimat Sporer, quando delictum eſſet notoriũ. At verò, ſi ſupponatur adhuc eſſe, ac ma- nere occultum, probabile cenſet idem Sporer n. 7az. neutram ex iſtis duabus Pœnis incurri ante ſententiam declara- toriam criminis. Non privationis; quia hæc eſt pœna poſitiva, exigens ad ſui executionem actum poſitivum; qua- lem nemo tenetur in ſè ipſum exercere ante omnem ſententiam. Nec inhabi- litatis; licèt enim hæc ſit pœna purè privativa, nullum exigens actum poſiti- vum; quia tamen apponitur immediatè ad pœnam privationis, quæ actum ad ſui executionem poſtulat; hinc putat Spor. cit. eam ſequi conditionem poœnæ pri- vVationis, ideôque non incurri ante ſen- Eedtiam Uunc o lenturn Piuhati Urr. Hott llm n Mualg. Contratn 1, deb elent, otemert imnte 0 m: . Dices Penſatis blle, ſo ne! ten Cotfhuni XNe lceſ. lanc, B Rorer, Molin) Nntion Uregu⸗ Nis)nil „ 4 De Abortu, ejuſaémque pœnis. 443 beneſe tentiam declaratoriam criminis. In linu hanc opinionem pariter inclinare vi- Gmim dentur noſter Portell. in dubiis Regular. e. Me V. inhabilitas. n. 3. ubi citat Sanch. Na- ℳ vVarr. Sotum, Molin. & Ledeſm, ac no- rin viſſimè noſter Kazenberger in upplem. henei Decalog. P. SWor. c. I. dct. 3. n. 265. itl. Contra tamen Reiffenſt. . 5. it. 1o. n. Nent 20. & Schmalzgrueb. eodem tit. n. 322. ensk cenſent, hanc pœnam inhabilitatis, ut- dm. pote merùm privativam, ſtatim incur- fah ri ante omnem ſententiam declarato- im riam: quod videtur probabilius. notori Dices adhuc. Quidſi autem omnibus ſenen. penſatis maneat dubium etiam invinci- ſer iten bile, fueritnè fœtus jam animatus nec dum ne tenebiturnè ſe Titius gerere ùt ex- dee Ccomunicatü, irregularem, inhabilé? &. R. Negativé. Ita Tambur. Decal. lib. 479 e 1. 6.3. ſ. 7. V. Irregularitas. n. 2. Diana, mzr⸗ Franc. Bard. de conſe. diſe. 6. c. 7. J. 4. deme Sporer, & alii plures contra Sanchez Molin. Matthæucci, & nonnullos alios. n Ratio noſtra eſt: quia non eſt ponenda m ſoſ. irregularitas (idem dicito de aliis pœ- Umeli nis) niſi in caſibus jure expreſſis, ut ha- uoni betur e. Is qui. de ſent. éccom. 6. at, in ju- e rs nullibi exprimitur irregularitas pro caſu, ubi de morte, vel homicidio cau- rk. ſato dubitabatur, ſed tantùm pro caſibus: = S = 444 Conferentia decima nona ubi conſtabat de corpore delicti, ſeu de homicidio certè patrato, & dubitabatur de efficacia cooperationis ad morté: er- go cùm in noſtro caſu nõ conſtet, homi- cidiũ eſſe perpetratũ, dicendũ, quòd Ti- tius noſter non incurrerit præfatas poe- nas, eò prælſertim, quèòd, ùt diciturke- gul. 39. Nur. in 6. in pœnis benignior eſt Imterpretatio facienda. Dices tandem. Sed nunquid Titius iteratò ineurrit excommunicationem & irregularitatem ex eo, quòd propinato à ſe pharmaco mulieri animam expulerit? 480 R. Multi opinantur, Eum, qui vacat operi illicito, fieri irregularem, ſi mors inde ſequatur etiam contra intentio- nem operantis; cùm enim poſuerit cau- ſam de ſe illicitam & periculoſam ad in- ferendam mortem, præſumitur voluiſſe ipſam mortem. Nec dubitandum, quin Titius noſter in foro externo pronun- ciaretur irregularis, ob rationem mox allegatam. Quin etiam in foro inter- no ſeſeè ùt talem gerere deberet, ſi mor- tem Mulieris intendiſſet. Quia tamen, ut caſus fert, mors puellæ aceidit præter intentionem; hinc dicendum, quòd ex hoc capite nec excommunicationem, nec irregularitatem incurrerit. Ita A- vila, Henriquez, & alii apud Laym. l. 4 3. r. de, dtf., ).6 C Ratl Menloni icho,n kliin rticuloh Oereculp Ur: ergo y 5 Clenorn Unmmd con Enem Mniseri CA Enpre n 1t At/ MTiri at, , . una⸗ 1 nden X. hl CuIN Uusllre Utenden 18 Veln ncigide⸗ AUminn n De Abortu, uſdlémque pænis. 4445 li ſae 3. fr. 3. 6. o. Z. 4. fine. La Croix. lib..n. bitiet g92. Ratio eſt: quia pœna excommu- ortet. nicationis, vel etiam irregularitatis ex hom. delicto, non infligitur ex eo, quèòd opus od in ſe licitum vel illicitum, ſeu etiam eO periculoſum ſit, ſed ex eo, quòd ex tali imd. Opere culpabiliter homini mors infera⸗ mir tur: ergo ſi ſupponatur non inten- AQiſſe mortem mulieris, ſed hanc præter, Tis immdò contra ipſius intentionem fuiſſe onem ſecutam, ſaltem in foro conſcientiæ im-⸗ Umt munis erit à prædictis pœnis. Ne CASIIS SECHNDIS. uo QEmpronius Uxorem ſuam vulde præ- won 5 . 2 7 en gnantem non verbis ſölum, ſod & ee erbheribus dirè tractavit; unde conti- it, at axor abortiretur, & infantu- mma lus vic in lucem editus moreretur. Rm- r tol proniusfact, jam ponitens gquærit & du- n itat, an à quolibet Confelſario appror mun bato ab Epiſeopo poſſit abſolvi? quid re- RK Spondendumb e RK. In hoc caſu pariter attendendů, & 481 accuratè inquirendum eſt, an Sempro. iutumne, nius Uxorem ſuam tam dirè tractando ee intenderit abortum, & mortem infan- ,(e tis, velnon? ſi intendit, procul dubio t incidit excommunicationem à Sixto V. . . fulminatam; immè & caſum Celſiſſi⸗ 6o. mo 7 . 446 Conferentia decima nona N'’ mo noſtro reſervatum: unde non poteſt Legular abſolvi à quolibet Confeſſario, ſed ab uli. eo duntaxat, qui gaudet poteſtate ab- ken hi ſolvendi à Caſibus ſummo Pontifici, & Alluien Epiſcopo reſervatis, ſi tamen ſuppona- loni tur non ignoràâſſe hujuſmodi pœnas. lckelal Sin verò homicidium aut abortum mi- Mnmtin nimè intendiſſet(prout plerumque fieri Migan ſolet à ſimilibus) dicendum, quòd poſ- fllie ſit abſolvi à quolibet approbato Confeſ- ll ,n ſario. KRatio eſt: quia Sixtus V. ſuo nddtin fulmine illos tantùm ferire intendit, qui dtroln voluntarik procurant, ſeu etiam Pdo- Alcitery seè quærunt abortum. Conſimiliter, de- N. nn creêtum Celſiſſimi noſtri Paſſavienſis, u- (ultar bi homicidium reſervatur, ſolùm loqui- Cꝗg tur de homicidio voluntariè commiſo e „α. ergo ſi Sempronius fateatur, ſe homici- ( dium vel abortum minimè intendiſſe, non incurrit dictas pœnas, nec caſum rlit⸗ reſervatum. .“ Wütt Dices. Quidſi autem Sempronius di- iweugz cat, ſe percutiendo advertiſſe quidem a- Mo ter liqualiter periculum abortûs, non ta- volum men intendiſſe abortuumm M 482 R. Nec in tali caſu incurrit excom- ſinun municationem Sixti V. quia non ſuppo- linrent nitur procurſſe abortum: probabiliter uprin, nec Caſum reſervatum Epiſcopo: licet lleng hôc non obſtante potuerit incidere ir- Mini, re- — nilitere. Wlenit lunlogle iſ Etendl hec . ronimc gbiden 3 n; rit dn no ⸗ 1 1,/ ronanlit nclten 1e⸗ De Aborti, jaſdémqe pœcnis. 447 regularitatem ex delicto homicidii ca- ſualis. Hinc P. Sporer z. 7aÿ3. bene in- fert, Epiſcopum poſſe diſpenſare in irre- gularitate ex tali abortu, ſicut & quoli- bet homicidio caſuali occulto, indi- rectè ſolùm voluntario: quia Pontifex cit. tantùm loquitur de abortu volun- tariè procurato, & Concilium Trid. in facultate conceſſa Epiſcopis ſolùm ex- cipit homicidium voluntarium: atqui homicidium tantùm indirecte & imper- fecte voluntarium, non poteſt dici ſim- pliciter voluntariũ: ergo. Suarez diſp.15. Sesk. 1I. Z. 2. & commun. DD. quam ſe- quitur Filliuc. tr. 2. c. 3. n. g6. CaASIIS TE-RT III’8s..) nd ( A'a ex adulterio conceperat à Czjo, ehon alere, vel Marito Japphonere cogeretur, qui eidem, ne prolem adulterinam Japius ſuaſèrat, et priuſqnuam fäe‿tus ani- maretur, abortum procuraret. Caja à longo tempore renuit Xai malignuen conſilium: tandem verd, Poſteaquumfäa- tum jam ſenſerat animalum, mutavit animum, & ſibimet non rarò vim inta- lit, ventrem & corpus ſaum vehementer comprimendo, ſubinde etiam aſſeribus allidendo, nec non gravibus oneribus Iubjiciendos quibus de cauſis tandem, non 448 Cconferentia decimn nona non ſine extremo vitæ periculo, enixa eſt fatum exnnimem. Quakritur jam, qualiter iti adalteri peccaverint, &* quules incurrerint pœnas! 483 R. Qaja peccavit mukipliciter, & graviſſimè quidem. I. Adulterando contra caſtitatem & juſtitiam. 2. Com- mittendo parricidium contra charita- tem & pietatem proli debiram, immè & 3. contra charitatem erga ſe ipſam; quia enecando fœtum in utero, expo- ſuit ſe evidenti periculo vitæ, prout e- ventus monſtravit, nec potuit hoc pe- riculumſitamen ſanæ mentis fuit) non prævidere. Quare indubitanter ( ſi non intervenit ignorantia) incidit ex- communicationem Sixti V. & caſum in hac Diocéſi reſervatum Epiſcopo. Ca- jum verò quod attinet, dicendum, quèòd etiam ipſe peccaverit mortaliter ſuadendo abortum. Et ſiquidem con- ſilium ſuum nunquam revocſſe ſuppo- hatur, ita, ut Mulier ipfius conſiliò in- duca fœtum enecaverit, procul dubio incurrit pœnas jam recenſitas. Sin au- tem conſilium malignum pro poſſibili fevocando, & contrariis rationibus e vertendo, Mulierem quantùm in ſe erat; fetrahere ſtuduit à concepto ſcelere; & præſertim ſi proteſtatus fuit, ſe noe “ ut lintei dea 1r feti Probabil necexen I Abl trcoi, ſuetian Mann Cvarein Conlil tts N Cegler. 1leb,. tie lexpe⸗ ſiet Mondum Ule non uutge od i, Gtun um De Abortu tejaſädémque penis. 449 ,ein ur fœtus jam animatus occideretur e. probabiliter nec Caſum reſervatum, G nec excommunicationem, vel alias poE nas à Sixto V. latas incurrit. Ratio tr, eſt: quia, ut ſupponitur, parricidium, Iumd ſeu etiam procuratio abortũs poſt fœ=- HH UI tum animatum, ipſi non fuit voluntaria; drm quare in tali caſu Mulier non tam vi nyimm conſilii, quàm motu propriæ im probi- pen tatis ac nequitiæ abortum procuraſſe , eh cenſetur. Vid. Laym. lib. 1. r. y. p. 2. t. c. 5. Z. 7. fn. Spor. z. 730. ubi plures mede bro hac opinione referunt. hn a e §. III. “W Corollaria ex dictis inferenda. an (Olliges ex dictis primò, procura- 484 tionem aborts à Parentibus fac- enunt, tam ſemper eſſe qualificatum, ſeu du- notllte plex peccatum. Ratio patet ex dictis: e. quia non tantüm repugnat virtuti ju- ea itig, ſed vel maximé ctiam virturi pie- e raris, Prout communiſſimè notant Dh. üt Et liceèt procurantes abortum fœtus nondum animati, homicidium propriè tale non commitrant, tamen comthit- tunt quaſi homicidium. Unde Tertul- n lianus in Apologeticoc. 9. Kripſt. Nobis boemicidis ſemper intey dicto eitamn con- 9 KE, ceptum aters, dum Meſaggal in ho- eAAKiE . AGas Age. 475ß’ Conferentia decima nona minem delibatur, diſſolvere non licet. Homicidii feſtinatio eſt, prohibere naſci- nec refert, natam quis eripiat animam, an diſturbet naſeentem. 487 Coll. zdò. Clericum, qui poſt pro⸗ curatum abortum fœtus animati ſolen- niter exercer actum Ordinis, v. g. bap- tizando, celebrando &c. peccare mor- taliter per ſè loqudo. Ratio eſt: quia pro- curando talem abortum incidit excom- municationem, & irregularitatem: at- qui talibus non licet exercere actum Ordinis: ergo. Quin etiam, ſi atum Ordinis exerceat ſoôlenniter, de novo incurrit irregularitatem, ob violatio- nem cenſuræ Eccleſiaſticæ, ùt habetur in qur. Canon. toto titul. de Ceric. ex. comm. miniſtrante. 486 Dictum tamen fuit, quèòd per ſe lo- quendopeccet. Per accidens enim & à peccato, & ab irre ularitate modò di- ta excuſabitur, ſi actum Ordinis, etiam ſolenniter, in tali ſtatu exercuerit exi- gente caſu neceſſitatis, ita ut abſque periculo infamiæ, vel ſcandali abſti- nere non potuerit. Ratio eſt: quia le- ge naturali ac divina quivis, & maxi- me Clericus tenetur cavere ſcandalũ, nec non vitam ſuâ, atq; famam tueri: er- 20 eadem lege tenetur in tali caſu (ad e- Fuum c ionen N. (itunde Ctüni⸗ Tregul tlum0O iker Uututali SMerren Uütone Col. mbnicae ſcee F 09 :1 nirentie lecelſit umum empr⸗ 2 9. uni gin ennſd hr keticl ben DeAbortu, ejuſalémque penis. A4 Vitandum ſcandalum) exercere actum Ordinis: & contra lex, quæ prohibet irregulari, & excommunicato exerci- tium Ordinis, eſt tantum humana: at- NN qui lex humana debet cedere divinæ & iden naturali, dum non poteſt ſimul cum illa vg dbſervwari: ergo lex Eccleſiæ in tali ca- reng. ſu non obligat. Hin rr. Coll. 3. Hujuſmodi Clerico excom- 487 excor municato & c. illicò laborandum eſſe,ut en: Aà quàm citiſſimè diſpenſationem, & abſo- Adun lutionem impetret, vel à ſummo Ponti- ſacnn fice, vVel, ſi neceſſitas urgeat, ab Epif- Genh Lcopo: interim tamen poſt peractam pœ- ol- nitentiam celebrare poterit, quoties keberm neceſſitas poſtulaverit ad vitandam in- “ famiam, vel ſcandalum &c. ob ratio- nem proximè datam. MM 4 „CQoll. 4t0, & cum Reiffenſt. cit. I. y. 488 ind zit. 20. . 2. inferes, valde miferos ac e“ infelices eſſe, qui abortum fœtus ani- m mati directe & voluntarièe procurant, etne vel conſilium aut auxilium adh abortum “ H præbent „Præſertim ſi ſint i A. Derici, ſive curati, ſive etiam fimpli- . G. ces, beneficium habentes, Vel non. Si Xm enim nullum pro illo tempore adhuc “ habeant beneficium, nullum amplius artit conſequi valent, niſ difpenſentur à c Papa, quantumvis delictum maneat oc- . Ff 2 cul- 45y2 Cuonferentia decima nona cultum. Si autem habeant beneficium, illud quidem ante ſententiam criminis declaratoriã dimittere non tenentur; tamen ante eandem ſententiam, & licèt delictũ ſit occultũ, ſunt ipſò facto irregulares; per conſequens præter alios irregularitatis effectus, non ampliuùs poſſunt celebrare Miſſas (niſi ſubſit peri- culum ſeandali) quot tamen plurima peneficia requirunt; ut proin ſaltem 489 ex hoc capite ante omnem Judicis ſen- tentiam in foro conſcientiæ teneantur dimittere ſua beneficia; eoquèd ſuæ obligationi ratione beneficii contrac- tæ, non amplius poſſint ſatisfacere, niſi à S. Pontifice diſpenſentur; quod difficillimè, & non, niſi urgentiflimis de cauſis fieri poteſt, ùt habet Bulla Sixtina Effrenata jam ſæpiùs cit. J. 5. Vid Reiffenſt. cit. ðUYUM Coll. tandem ytò, Eum, qui dubitat invincibiliter, an procuraverit abortũ, vel, an ex ſua procuratione aut coope- ratione abortus ſit ſecutus nee ne, ſive dubiò merùm negativo, ſive etiam po- ſitivo dubitet, non teneri ſe gerere ùt ecxcommunicatum aut irregularem. Id- ipfſum à fortiori dicendum eſt de eo, qui habet rationes probabiles, quèòd non ſit ſecutus abortus, & tantùm ne- g- Utire io Prelen . Dios ktione⸗ licetlt humn . Mlleri mumad IUln de⸗ ibleen Urepal X niur mum, ſuexrit ſe ſübl tar hal lcus, kinc d⸗ Rronth micig. 17. l. ſümam (uand ink u 4 De Abortu, ejuſdémque pœnis. 453 defin gativèe dubitat, an non fortè ſit ſecutus? cii Ratio jam ſuprà n. 479. inſinuata fuit: erem præſertim etiam, quia nemo in dubiis in praſumitur deliquiſſe. L. merit. f. pro Soeto. nrn Dices. At quid, ſi talis ſolum habeat I rationes probabiles contra ſe, quòd ſci- l licet ſit ſecutus abortus, quia v. g. poſt plrin fœtum jam certèò animatum propinavit lltan Mulieri medicamentum de ſe efficaciſſi- es er mum ad procurationem ejuſdem, & me- metn rum negativè dubitat, an abortus ſit uddſun ſubſecutus ‚tenebiturnè ſe gerere ùt cTIme irregularem & excommunicatum? eror, R. Tenetur. Ratio eſt: quia ſuppo- 490 rzn nitur præbuiſſe medium de ſe efficaciſſi- ens mum, ex quo naturaliter ſubſequi con- Pe an ſuevit abortus: ergo præſumi debet fuiſ- Gt,% ſe ſubſecutus: & cùm nullam ſuppona- tuur habere rationem, quare non eſſet ſe- Atia cutus, atque merùm negativè dubitet; lidorl hinc debet ſe gerere ùt irregularem, ch prouthabetur c. petitio taa. 25. de ho- e e micid. Ita Tambur. ic. c. y. N. un. n. lop 17. Et licèt facta in dubio non præ- egereen ſumantur fallit tamen bhæc regula quando ſuntſolita feri I. ale. C. de d. o inſtrum. Ita & P. Theſaurus apud Dian. rv. 5. reſol. 26. Maſcardus Concluſ. 732. v. . & v. apud Spor. n. Z,522 44 Ccunferentin vigeſim CONFERHENTIA De impetrandis, vel nonim- petrandis diſpenſationibus ſuper impedimentis Matrimonii. 8SII MMARI U M. 491. Suwimuas Vontifex in omnibus impedimen- trs jare humano zantäum introductis, potelt diſpenſarg; OðOSMZVM 49 *. Iu aliquibut tanzen nangugm, aut certè non, nilſi de raro contingenti diſpentare conlueer 493 Etiavs Epifoopo conapetit facultas diſpen- Jandi in impedimentis juris bhumani, pryalertims pvolt econt: altum jam mat rimonium. 494. Immô & ante Matrimoniam, in caſu ur- gentis neceſſitatis. 495. Iehuper Contearii Mendieantium poſſunt Adiſpenfa'e in im pedimento impediente, orzo ex voro ſimplici, non relervath S. Pontifici: inpms probabiliter etiam invoto implici perpekuæ ca- Litatis, pro can ergentiſimaæ neceſſitatit. 496. Item pro Emils eaſu nec eſſtatis poſſunt di- impedimentis nihil valent. 497 LQui intendit pelee diſpenſationem . debet pra priniis attendere“, Riens impedimentum ocoultum, vel publicum! 498. §. Et notoriung, diſpenſatio debet peti à Da⸗ Jpenſare in occulto impedimento affinitatit, poſ contratium jans Matrimonium: in aliis tamen dei Data, tentiar c99. Nil ktumnſa min, ſol. Trad Deritent 302. Akeri 5607 Irt 604 Ren etltutier conoder o dieu⸗ tari ad dob. Tal tur he Erpedl 509, Jn ium, Aliato, lere 7 6ℳ. Re’ aloye 4 uiittt menzi uiſ e Naß, 110, Re muere dint , De impetr. di Gorſaienites, c. 4 5 14 Dat ariae lautenz oceuttum, dà Majori Pæni- P tenmntiario, vel ipfo S. Pontifice. 494999. Velin caſß 4 nee eſſi tatis ab Ppiſè obo „ez Ae⸗ tunm tuit. 500. In doe⸗ non debet reticeri verum, aut Oimn. eæprimi falſum: & quænam ſint eæprimenda 5501. Traditur Exeniplar Epiſtolæ ad cajo/en er Penitentiarium. . 5S02. Alterii Exemplar ad ipfum ſuiunz Tontifice. 3. Tertium ad Epiſcopum. . 504. Reglolvitur Caſus 1. de ſponſo, qui dubitat de vvoalore ſuæ diſpenſationis obtentæ; eoquòd ante Hii. ewecutionenz diſpenſationis iterats carnaliter p cognoverit conſanguineam ſponlæ ſitæ, S05. Si oum alia conſanguinea ſponſæ interim peo- A cadler, non poſſet vi bajas di Wenſationis babili- etolin zari ad Matrimonium. . 306. Tales di Wenlatione communiter Sr tiun- AMe tur effectum à tempors Ewecutionis, non d die⸗ Naiß Ebpeditionis RKomæ faclæ . 507. Si talis Wonſus j. jam diſpenſatus per Conjfeha- eE rium, itéeratö peccdſſet eounz eadem, vel etians alia conſanguinkea ſud Vos, Aeberet iterat pe= n n tvere d Hpenſutionem. ,usς 508. Reſolvitur Caſus II. de es, qui dubitat d.e md valore dij SMpenſationi ſuper impedimento conſa ftue guinitatis; eòquòd in Si, plica nullam tecerit , mentionem de vozto ingrediendi Religionen: . unn Ju ſeſs obſtrinxeraet. 509. Talis jom polſet diſpenſari ab Epiſcopo 1. 7. d urgeat neceſſitas, vel perienlum animarunz. 510., Reſolvitur Caſus III. deo, dui noluit re- en, ℳ linquere occaſion? browineain proptereng, Conte N. snm lfJarius noluit ewequi diſpenſationenz. 51I. Confe WVarin tamen, Eidens tradendo? tter Ff H 4 5 ihi, etl. 4 7 4A56 Cconferentia vigeſima Dei tas Apoſtolicas, non ineurrit excomunigationt. (itn: 512. An alius potuerit illam diſpenſationé exe- ne quid?colhigi debet ex inſeèriptione litze —arun imeate 513. R R Patres Societatis à ſuis Superioribus ogarh Agoepautati, gaudent privilegio eweguendi hujuf- Alturt, modi litteras Apoſtolicas, lieét Pint inſeriptæ glun Magiſtro Theologiæ &. Eodem piivi- riiſpl legio gaudent Lecdtot?zs Jubilati noſtri Serapbici nenuiſt Ordinis. 51 514. Clanusſuiæ litterari ſant ad amaſſim obſervude. Um 515. Docetur prawis exequendi diſpenſationem. 1. 1 5§16. Luid, N dubium oriatur, An gratia diſpen- if lJtionis extendat ſe ad talem Caſumw Einentt 517. Qui certus de inzzetrata diſpenfätione, dubi- tbes, t tat, an ſit valida? poz Et prælumere pro valore. Hen Præmittuntur, & breviter reſol- d ſe vuntur queæſita, ſeitu neceſſaria ad debi- ceſeen tè reſolvendos Caſus circa diſpenſatio- inqao nes in cauſis matrimonialibus im- Ou petrandas, vel non impe- 20og 491 (Uæres primô, in quibus impedi- conlbe . mentis S. Pontifex poſſit, & in el quibus ſoleat diſpenſare 460 R. I. Sumus Pontifex in omnibus im- nel pedimentis Matrimonii tam impedien- cenlie tibus, quàm etiam jure humano ſolüm caie dirimentibus poteſt diſpenſare. Ratio len eſt: quia omnia impedimenta jure ſo- ibitt lùm humano dirimentia, ſunt introduc- NK ta auctoritate & voluntate 88. Pontift- HKH dDdeimzetr. diſpenſationibus, Gc. A,8 m ecumi: ergo eadem auctoritate & vo- E Juntate Poôntificis poſſunt relaxari, ab- G rogari, Vel ctiam dilpenſari; quia ut di- e Ccitur c. 7. de Reg. Jap. Omnis res, per rg qakſäunqué Cawcſas Zaſeitur, per aſäem lung D Eziam diſſolvitur. Quæna auté impedi- iHE menta jure humano ſolùm dirimant, di- nun R. 2d0. Quamvis ſecundùm dicta, 492 aueſe Papa diſpenſare valeat in omnibus impe- „ dimentis jure humano tantùm dirimen-“ e. tibus; tamen in ſequentibus non ſolet ee diſpenſare. I. quidem non diſpenſat LLoufn perſonis conſanguineis in linea re- tet e Ga, ſeu talibus, quarum una ab altera chr Ri e: deſcendit per carnalem propagationem, beter in quocunque demum gradu diſtent. 2. n. OQum conlſanguineis etiam in primo vel iten ege gradu lineæ transverſæ conjunctis . nunquam, vel vix unquam diſpenſare ſt, b/ Sorto ſolemni adſtrictis, vel etiam in ſa- cris Ordinibus conſtitutis rariſſimè, & miner nõô, niſi urgentiſſimis de cauſis diſpenſare erConſuevit. 4. Item cum illis Perſonis, ſ quæ vel fine ſolemnitatibus ab Eccleſia mn pralcriptis, vel etiam in gradibus pro- ft . hHibitis ſeienter contrahere attentàrunt, n ocr vix unquam, aut certè non, niſi dif- Kcilimè diſpenſatur, prout Spor. . 54. 45 8S Conferentia vigeſimam — La Croix, & alii DD. communiter no=- tant, & ſtatuitur in Concilio Trid. de reform. MWatr. S. 24. 6. J. In impedi- mentis verò jure divino, & præſertim naturali dirimentibus, diſpenſari non poſſe, & nunquam diſpenſari, pariter dictum fuit ſuprà z. 33 5. & 336. Quær. 2dô, Utrũ etia Epiſcopusdiſpen- ſare valeat in impedimentis dirimenti- bus, jure Pontificio tantùm introductis? 493 R. primò. Poteſt in his Epiſcopus diſpenſare poſt contractũ Matrimonium pro foro conſcientiæ, ſi concurrant fſequentia. I. Si Matrimoniũ ſit publi- cũ. 2. Si impedimentũ ſit occultũ. 3. Si initum ſit bona fide, ſeu cum ignorantia impedimenti, ſaltem ex parte unius. 4. Si in ſeparatione eſſet ſcandalũ. 5. Et ſi non ſit facilis aditus ad Papam, ob pauperta- tem, vel aliam cauſam, vel certè ſi ſit periculum peccandi ex dilatione di- ſpenſationis. Ita Sanchez, Krimer, Filliuc. Kugler, aliiſque pluribus con- geſtis La Croix de Matr. n. Sgp. 494 R. 20d. Etiam ante contractum ma- trimonium poteſt Epiſcopus in dictis impedimentis diſpenſare, quando eſt urgentiſſima neceſſitas ſalutis animæ. vel periculum in mora, & non eſt adi- tus ad Papam. Ita rurſus La Croix cit- LE *1 Nyy, 1957. Uliue. uckin Nirtun Coir. A: co Krecet kuumſe Herlrei entil Clklasad Clumin ſnile, ilhench Animare ſaatem! zmimar COnldet terpres. Rernece nttis Gimento Pedur t . n. 1tgo. Penſare e av. elk uns niterm⸗ Tri inpel. Eklettn iriwer Nrier N ciſſer reiment. hducti copis nOtIIn. corrant ubl tl mmmn, nind Et Knon npene⸗ nel oe er. Cinet) bus eol⸗ Nunn ancn mune⸗ hekid⸗ oidi 4 2 De impetr. diſpenſationibus, & . 49 z. S35. Cardenas diſ. 2z. n. 636. Gobat, Filliuc. Spor. Maſtrius & alii plurimi a- pud Kugler n. 2134. Et ita declaraſſe Sixtum V. Corradus teſtatur apud La Croix L. 6. p. I. n. I17. Ratio autem eſt: quia ſecundùm communiſſimam, & receptam Theologorum, ac Canoni- ſtarum ſententiam, poteſt Epiſcopus di- ſpenſare in legibus Pontificiis in caſibus urgentiſſimis, ubi non datur facilis re- cuùrſus ad ſummam Sedem, & eſt peri- culum in mora; tum quia non eſt vero- ſimile, quòd Pontifex in tali caſu cum diſpendio boni communis, & periculo animarum, velit ſibi ſoli reſervare pote- ſtatem à Chriſto conceſſlam in bonum animarum; tum etiam quia praxis & conſuetudo (quæ eſt optima legum in- terpres, imò confert juriſdictioné) do- cet, Epiſcopos diſpenſare, ubi tanta ur- get neceſſitas, in impedimentis v. g. Af- finitatis, Criminis &c. itémque in impe- dimento impediente orto ex voto per- petuæ caſtitatis, prout teſtantur Gobat tr. 9. Z. 574. La Croix & Kugler A. citt. ergo. Utrum autem Epiſcopus ita di- ſpenſare valeat jure ordinario & per ſe, an verò per accidens tantùm, non eſt una omnium DD. opinio. Placet in hoc judicium P. Kugler z. 2124. ubi 46 b Conferentia vigeſima pro dirimenda hac controverſia, (quæ videtur de modo loquendi potiùs, quàm de ipſa re) ait, dictam poteſtatem Epiſ- copi eſſe quaſi ordinariam, in quan- tùm imitatur ordinariam in hoc, quòd non ſit delegata certæ perſonæ, & Of- ficio adhæreat: deficit autem ab ordina- ria ſtrictè tali, quòd ſe nõ extendat ad ca- ſus ordinarios, prout deberet ex ipſo no- minis etymo, ſeu ordinariæ poteſtatis. Quxr. 3ti0, Utrum etiam Mendi- cantes gaudeant poteſtate diſpenſandi in impedimentis Matrimonii? KR. 1I. In impedimento impediente, orto ex voto, quando illud votum non eſt unum ex quinque Pontifici ſpe- cialiter reſervatis, poſſunt diſpenſare. Ita communiſſime DD. Herincx hic. Boſ- co, Spor. Keiffenſtuel, Kazenberger de legibus c. I. Selt. 4. n. 359. Ratio eſt: quia vi fuorum privilegiorum poſ- ſunt diſpenſare in omnibus votis, in quibus Epiſcopi poſſunt diſpenſare jure ordinario, prout videri poteſt apud Spor. tr. 3. Decal. c. 3. Nelt. 3. u. 54. atqui Epiſeopi jure ordinario diſpenſa- re poſſunt in omnibus votis Papæ ſpe- cialiter non refervatis: ergo. Hinc ſe- qvWuitur, Regulares Mendicantes diſpenſa- re poſſe I. in voto ſuſeipiendi Ordines. zinvo Uelper⸗ conc Dubencl Uitginit 4 ot non Dobont lur Kin lter rel Uiilomt elſitis Mendi⸗ orum gret. tit babilen b. n, ſeg ! Norin orum ds Drinar Lentili Cinrio⸗ lini; O uüvert tem & nem 4 iapn tidsi Ntenki ingu hbe,ll e,40 PDrein Natales Li tellatß⸗ Mendl Alandiin elient⸗ 1d votu hetfn erniN De impetr. diſpenſationibus, &c. 461 2. in voto caſtitatis non perpetuæ, 3. vel perpetuæ quidem, ſed pœnalis; vel 4. conditionatæ &c. item in voto non nubendi, non fornicandi, ſervandi virginitatem &c. Ratio eſt: quia hæc vota non ſunt ſpecialiter reſervata ſum- mo Pontifici. M Quin etiam in voto caſtitatis perpe- tuæ & integræ, quamvis hoc ſit ſpecia- liter reſervatum ſummo Pontifici, nihilominus in caſu urgentiſſimæ ne- ceſſitatis diſpenſari poſſe à Confeſſario Mendicantium (contra communiorem aliorum) docet Reiffenſtuel lib. 3. De- cret. tit. 34. n.4o. quam opinionem pro- babilem cenſent Herincx de Lot. diſp. 4. 9.6. n, 73. Baſſæus Crouſers in cap. 7. Reg. &. Franciſe. lect. 29. Kazenberger. I. proximè cit. Ratio eſt: quia certum eſt, quèòd Regulares vi privilegiorum ſuorum diſpenſare valeant in omnibus votis, in quibus Epiſcopi poſſunt jure ordinario: atqui Epiſcopi in caſu ur- gentiſſimæ neceſſitatis poſſunt jure or- dinario diſpenſare in voto perpetuæ ca- „ſtitatis; quia in tali caſu diſpenſant vi ſui Officii, aut certè vi conſuetudinis univerſaliter receptæ: conſuetudo au- tem & Officium tribuunt jurisdictio- nem ordinariam: ergo etiam in ſimili 62- 462 Cvnferentia vigeſina 1 caſu probabiliter id poſſunt Mendican- tali eaſu ſolùm diſpenſet per poteſtatem quaſi ordinariam (ut loquitur Kugler diin omnibus votis, in quibus BEpiſeopi e unt poteſtate ordinari poteſtate quaſßt ordinaria: ſicut dum aliquid favorabile conceditur Religio- ſis, conceſſum cenſetur non ſolùm illis, etiam qui ſunt quaſi Religioſi, ſeu No- UInde Baſſæus apud Herincx cit. teſta- — tolleratam. tes. Et datò etiam, adäkdiſeopusin füre, n cit.) tamen, quia hæc poteſtas WRon, a Mendicanti- us conceſſa eſt favorabilis, ideôque pe latè interpretanda; hinc non improba- biliter dicitur, Mendicantes etiam poſ- ſe diſpenſare, rarc⸗ Epiſcopus poteſt qui ſunt propriè & ſtrictè Keligioſi, ſed vitii, prout communiter fatentur DD. & colligitur Argaw. c. Religioſo. H. Daamvis. de Sentent. excommun. in 6. tur, hanc ſententiam anno 1629,in Con- ſiſtorio Cardinalium viſam fuiſſe, & 496 R. 2dò. Inſuper Regulares Mendican- tes poſt Matrimonium ſive bona, ſive mala fide contract, diſpenſare poſſunt ſuper occulto impedimento affinitatis, len iil ⸗ kerd rioren mentooe lennt, rumn atſe ſing , e;. J. N jendlice ſII. . Krob.H Alg b. IIs Der. Uthilegi iin ii, ctiam in primo gradu, & prolem inde inz: ſuſceptam legitimam declarare. 2. In a- kardun⸗ liis autem impedimentis dirimentinu Ledcen % ſenlen⸗ lteonwi linſir nclenti DH inprokr. lun po. potet ul Cab Wigi⸗ Pobet lr N. gturO ,,in⸗ t te. ion ile eniic. dtilin ur Nuge De impetr. diſpenſutionibus &c. 463 nihil poſſunt; quia talis poteſtas nec ex jure, nec ex privilegio ipſis competit, rout bene notavit Gobatér. 9. z. 721. rior autem pars, quòd ſcil. in impedi⸗ mento occulto affinitatis diſpenſare va- leant, docetur (contra communiorem aliorum) à Richardo Roffenſi Epiſeo- po & Martyre in Anglia in ſuo libello de cauſa Matrimonii Regis Anglia. Chaſ- ſaing. de Privileg. Mendicant. tr. .6. 5. Propoſ. 2. Vera- Sux. 2. part. ſpeculi au- ei. art. 27. Boſco diſp. 12. Kält. 13. . 195. Reiffenſt. zd. . Decret. in Ap- pendice de diſpenſat. ſuper impediment. g. II. n. g2. & ſéqq. ac noviſſimè à no- ſtro P. Kazenberger in ſuo dapplem. De- calog. P. Wor. c. I. Nect. g. n. gho, Ra- tio hujus eſt: quia Patribus Auguſtinia- nis per totum Mundum exiſtentibus Leo X. clariſſimum, idque bullatum privilegium conceſſit, quòd cum his, qui in primo aſfinitatis gradu ſeienter, aut ignoranter contraxeérunt, modo no- torium id non Wuu, neque in judicium productum, diſpenſare valeant, ut de novocontrahant, & in odem contracto matrimonio remaneant, prole etiam le- gitima: ita tenor privilegii apud Ri- chardum Roffenſ. I. cit. videndi: atqui in eodem privilegio communicant alii quo⸗ 464 cuferentia vigeſima te4 „ut DD. cit. no- e Mendicantes, ut ot erge &c. FErt licèt memoratum privilegium velut inviſum à nonnul liis impugnetur, tamen ſatis bene à citt. vindicatur, & propugnatur! n. r is iidemmet DD. moneant, um⸗ dulates Andinnnte hoc privile- ur Kegu ntur (niſi † ericulum r) ſed Rentig Velaliänecalſitas urgeat “ . 1S. Pernitemtiariam vel ad Epiſco- nſatione recurrant; quia- diſpenſatione recurrant; quia pum pro diſpenſatio eramenti, ſem- Pum i valore Sacramenti En Lubt Pnortet ſequi ſententias tutiores. ig. dicta n. 424. Onduntad innpctranchon- iccntärie⸗ R. I. Ante omnia attendendi ſitn impedimentum e n d Teeds Wlariento e en Ga ASe Parta vicinix vel Parochiæ; item ſi de ductum ſit ad forum contentioſiun, & korn e n ſuper eo pars eſt citata; A fortiori, ſijam c pro impedi- mente Eenrenn ſi Reus fuerit abſoltus wum reputarur, ſ Reus fuerit Dei⸗ i⸗ urga Kint in Uheiirn (Coceli xrltun kode nlm. (hnlegt Egub (lnliaa. Chim ſori, tur pub tebitlit ADa Eemtil ſientig ſro bo inoſt iinteree iriann (ui in atts “ De impetr. diſpenſationibus, & . 4656 AtA à Judice, quam vis per falſos teſtes ſe mmrmm purgâſfet; vel ſi unus tantùm aut alter wun ſciat impedimentum. Notat tamen Sbe idem Doctor cit. quòdſi in litteris Pon- beet rikciis adderetur hæc clauſula: dumo- tle do delictum ſeu impedimentũ omnino ſit e veczltum, tunc ſi duo ſint, qui illud fciant ei & probare poſſint, non ampliùs cenſerur nien omnino ſeu totaliter occultum, ac per en conſequens talis diſpenſatio foret nulla, H eòôquòèd non fubſiſtat hæc conditio vel Ks Lvlaufſulaa. n R. ad zdum cum diſtinctione. Si 498 ess, enim diſpenſatio ſit petenda pro foro“ fori, eòquèd impedimentum ſuppona- n rur publicum & notorium, tunc opor- ir Lebit litteras ſupplices dirigere Romam el ad Datariam ſeu Cancellariam. Si au- teém diſpenlſatio ſit petenda pro forocon- tune ſcientiæ tantùm, ſeu ùt alii dicunt, pro nti nino ſit ocuktum, tunc per ſe loquendo , litteræ erunt dirigendæ ad S. Pœniten- D riariam, ſeu ad Eminent. Dominum enl Cardinalem majorem Pœnitentiarium, In4 qui in ſimilibus diſpenſar, & quidem ii Sratis pro Deo. êèMV ee Dixi tamen: per Je loquendo erunt di- 499 b, vigendeæ e&. Nam ſi impedimentum ſit len occuletum, & neceſſitas urgeat, velin- 466 . Conferentia vigeſima d ſtet periculum animæ, ſubinde potet imel peti diſpenſatio ab Epiſcopo, ſecundam ſeft dicta hactenus. Quzr. Stò, quidnam in ipfis litteris rn ſen in Supplica obſervandum ſit, & cx- uh primendum 2* dbiur 5700o R. Eſt vel maximè cavendum, & (ſe i obſervandum, ne in Supplica verum iche ſupprimatur ſeu reticeatur, aut fals exx re primatur; ſecus enim diſpenſatio cvar im deret ſub-vel obreptitia, ideoque nul- la. Quapropter ne talis error contin- gat, oblervanda erunt ſequentia. I. nen itit impedimentum ritè in ſua ſpecie ex- n alio v. g. affinitatis pré impedimento im conſanguinitatis, diſpenſatio eſſet nul- la. 2. IUt accuraté exprimatur gradus; au- etenim, ſi pro gradu primo vel 2do cx. ſzer primeretur 3tius aut Atus, rurſus di- Ei ſpenſatio nulla foret: ſecus dicendum, ſi i, loco gradusv. g. 3tii fuiſſet poſitus Imus ft aut adus; quia diſpenſans in gradu pri: 4 mo vel 2do, meritè creditur diſpen- d Pponſi v. g. diſtent in gradibus inæqua- un libus, cxprimi debet in quoto gradu enla quævis Perſona diſtet à communi ſtipi- te; quia què minor eſt diſtantia, eè dif- Kilids diſpenſatur. 4. Si plura ſmul if De impetr. diſpenſutionibus, & . 467 impedimenta verſentur inter perſonas. ſive ſint impedimenta diverſæ, ſive e- tiam ejuſdem ſpeciei, debent ſingula exprimi; aliàs vel nullum omnino, vel illud ſolùm, quod expreſſum fuit, rela- xabitur. y. Exprimendum eſt, utrum v. g. Affinitas orta ſit ex copula licita, vel verò illicita; item, an v. g. publica Honeſtas ſit contracta ex ſponſalibus de futuro, an verò ex ſponſalibus de præ- ſenti, ſeu matrimonio rato. 6. Si pe- tatur diſpenſatio poſt Matrimonium jamjam contractum, exponendum eſt, an Matrimonium ſit ſcienter contra- ctum cum impedimento dirimente, vel etiam, an cum ſpe faciliùs hôc modo impetrandi diſpenſationem; item, an cum, vel ſine ſolemnitatibus ab Eccle- ſia præſcriptis; & hoc ob decretum Tri- dentini &. 24. de reform. Matr. ſupe- ridòs n. 492. allegatum. 7. Si in caſu ne- cefſitatis petatur diſpenſatio ab Epiſco- po, debet oſtendi, hic reveràâ ſubeſſe neceſſitatem v. g. ob periculum anima- rum, ſcandalorum, incontinentiæ &c. uatenus Epiſcopo innoteſcat, ſubeſſe ufficientem, & rationabilem cauſam di- ſpenſandi in tali caſu. 8. Tandem ve- tio petitur pro foro externo, exprimi 468 Conferentia vigeſiMmTYas neceſſariò debeant nomina, & cogno- d. mina diſpenſandorum, eorumque con- W; ditio ac ſtatus, itémque nomen Diccce- Mat ſeos ac loci, ſeu etiam Parochiæ, ad enz quam dirigendæ ſint litteræ, gratiam imn, diſpenſationis continentes. Sin au- (al tem poſtuletur diſpenſatio tantum pro M foro interno ſeu conſcientiæ, tune no- um men petentis ſeu diſpenſandi debet re- lug, ticeri, aut ſubſtitui aliud nomen fitum H v. g. Titii &c. quamvis etiam in tali ca- uh ſu ſit exprimendum, ad quem diſpen- no ſatio dirigenda, vel cuinam executio Nb demandanda. Pro meliori tamen cap- ti. tu hactenus dictorum ponam breviter unum, alterumvè Exemplar Epiſto- mc larum. Primum eſto Exemplar Epiſto- (en læ dirigendæ ad Eminent. & Reverend. Metg Card. Majorem Pœnitentiarium pro ifce impetranda diſpenſatione in voto caſti tatis ad contrahendum matrimonium. Summat ergoConfeſſarius (vel quisquis N demum impetrare cupit dictâ gratiam) 1 mediam tantùm Philyram, & intùs for- (alt metur Epiſtola hôc modo. vnti⸗ EMINENTISSIME, AC REVEREN e DISSIME DOMINE! &c. &. Au Sor O Lia emiſit votum ſimplex caſtitatisi tenq gyzaia verò verſutur in continnoperi- ain, — een eulo incontinentiæ niſinubat; hinc Nup- oc Plicat humillimè pro commutatione ejuſ- ie, 4 dem Volt ad ſockum cont rahendi WMa⸗- tun rimoninm. Deinde terminetur Epi- r . ſtola ſic. Digneturkminentia ſua reſori- M n pe! bere ad me (hic Confeſſarius nomen eN. ſuum & cognomen exprimat) & breve hett. Jeu gratiam dirigere ver MWantuam, ſdin Augieſtam, Paſſavium. Exteriùs, ſeu ie Aforis Epiſtolæ ſeribatur: Eminentiſſ- ſhen. mo &- Reverendi imo Domino, Domine cto J. R. E. Cardinalt, Majori Pœnitentia- eia . Quòdſi Confeſſarius in cauſa graviſſi- tt⸗ ma credat „Majorem Pœnitentiarium kſe diſpenſare non poſſe, inſtituat ſeu for- e met Supplicam ad ipſum ſummum Pon- n e) tificem, modò qui ſequitur. W ſec; BEATISSIME PATERI1 „I Wponitur humiliter ſanctitati Er iam EV Piliter ſanct itat, Veſtræ ea N Pro pavze dempronti acx dmproniæ, . . . . . H quòa ipſ, ignorantes ſè eſſe conſangui- veos in ado gradu, præmiſſis denuntia tieonibus coram Parocho ac teſtibus bona IE de contraxerint ante I2. annos, & ali- N. guot jam proles ſuſceperin-n. Cam au- b Zem dicti Oratores, ob memoratum im- ag. pedimentnm conſangninitatis , quod Ic, occultum eſt, in Matrimonio ſuo perma- . Gg 3 nere 8 470 Cconferentia vigeſima nere nequeant abſque beneficio diſpenſa- tionis Apoſtolicæ, neque ſèparari abſque ſcandalis & aliis incommodis, cohabi- tare verò per modum Fratris ac Sororis difficillimu videatur, ob præſentiſſimum incontinentiæ periculum ; hinc humili- ter ſupplicät SanctitatiVeſtræ, quatenus um eiſalem ſuper dictoconſangiinitatis impedimento, ut in matrimonio perſe- verare queant, diſpenſare, prolésque JBaſteptas legitimas declarare dignetur. Cratioſaum verò reſcriptum ſupplicant dirigi ad NN. &ec. ð S= Wrandum hic venit, quòd in tali etiam caſu, inſeriptio exterior non ſit dirigenda ad ſummum Pontificem, ſed ad Majorem Pœnitentiarium, modò proximè præſcripto. =èè= TLandem etiam, ſi urgeat neceſſitas in caſu, ubi Epiſcopus diſpenſare valet ſecundùm hactenus dicta, poterunt lit- teræ ſupplices formari modé qui ſequi- tur. v. g. Ad Celſiſſimum noſtrum Ordi- narium, ac Principem Paſſavienſem ſic. CELSISSIME,AC REVERENDISSIMIE S.RI PRINCEPS DONMINE DO- Pe Il. ESc., cc. F03 ERonitar mihiter Nsa, g,. “ 14, uß (uig, fa (/ milt Agu tione lſa liu Maty. eiet pradi, ſioni ℳ in mre Glt Crat H deni Kehe, u De impetr. diſpenſationibus, & c. 471 eA ERraæguddà Cajus bonafide, & præmiſſis de- bitis ſolennitatibus, in matrimoniu ſibi atle copulaverit Cajam viauam, cujus ſörorz yl, prius ſæpius cognoverat copula carnali Ri Pperfecta. Et quia Cäjus ob impedimen- nl.x zum aſffinitatis in primo gradu quod eds oouultum eſt) inde contractum, Uwori vint Bugputatitiæ protinus adharere non po- e zeſt ahſqut eidenti periculo incontinen- e ziæ, neque ab eadem Reparari ſine pericu- nite do ſceandalorum, & præjudicio duarum uam prolium, quas jam ſacſceperunt ex boc miatrimonio; hinc bumitllime Nupplicat iaut Celſitudini Veſtræ, quatenus in tantis ont pemiculis conſtituto ſubvenire, & ſuper nI Pradiktoimpedimentogratiamdiſpenſa⸗ nobh zionis clementiſſeme impartiridignetur, ut in ſuo Matrimonio protinus perſeve⸗ elm rare, debitum yetere & reddere liberè d S& licité valeat, & denique etiam proles ualle Jam ieſceptas legitimas declarare. au Erat ioſum reſeriptum dignetur Celſitu- 10 0 do Veſtradirigere ad NN. ſee ⸗= Hic oportet addi nomen & cogno- men illius, ad quem diſpenſatio dirigi N debeat. Locus tamen & Parochia, in 0. qua fuapplicans degit, quantùm fieri po- teſt, debet reticeri & occultari, ne for- dtDè ipſe Orator diffametur, aut aliis red- ya conferentia vigefm datur ſuſpectus de crimine, & contracto ingde impedimenteo. Proponuntur, & breviter reſok m vuntur Caſus practici circa diſpenſatio- (il ners in caulis matrimonialibus. dL *WMiius cupiens inire Matrimonium cum Titia ſibi jam pridem deſpon- in faza, petiit, at Confeſſarius ſibi impe- k raret Roma diſpenſationem ſiper im- co pedimento affinitatis, quod incurrerat peccando aliquottes carnaliter cum cou- n fangainea ſauæ ſpovſæ in 2ao gradu. Cn-. Pr⸗harins lIubens hoc beneficium præſtitits NJuo Penitenti. Sed ecce! prius, qan i gratia diſpenſationis Roma aavenit, T-. ( Jas ‚peceavit cum eagd-t conſanguinea ſuiug 1 VSponſa y qun ratione Confeſarius dubi- ( tat, an hoc non obſtante, poſſit diſpen-† 1 ſJationem executioni mandares Quia u- ieii? 504 R. Poteſt Confeſſarius, hoc non ob- ſtante, diſpenſationem exequi. Ra- tio eſt: quia Titius iteratò peccando 1 —— — ☛☛ cum eadem conſanguinea, non contra- ( cir duplex impedimentum; quemad. mo⸗- De impetr. diſpenfationibus, & . 473 modum non incurrit duplicem irregu- laritatem, qui in eadem excommunica- tione conſtitutus ſæœpiùs celebrat: ſicurt ergo talis non tenetur insupplica expri- * — —,, amnbe teb mere, quòd ſæœpiùs celebraverit, ita nec i ille tenebatur exprimere, quod iteratèò, 2 vel ſœæpiùs peccando cum eadem conſan- guinea, contraxerit impedimentum cum fſua ſponſa. “ Secus dicendum foret, ſi Titius 5oy n. interea non amplius cum eadem, inpet.. ſed cum alia ejuſdem ſponſæ ſuæ . conſanguinea peccdſſet carnaliter; quia er per talem copulam contraxiſſet aliud, & ad numeré ſaltem diſtinctum impedimen- „o. tum affinitatis. Ec quia Confeſſario GH non fuit delegata poteſtas diſpenſandi ſin in pluribus impedimentis, ſed in illo „. ſolùm, quod contraxerat peccando car- naliter cum conſanguinea ſponſe in lit- α reris ſeu Supplica commemorata; hinc ℳ C(Confeſſarius vi hujus diſpenſationis NeD præcisè non poſſet Titium habilitare, H ad validè contrahendum cum T itia ſua ſponſa Matrimonium. Vid. Carden. in 2. onot. Criſi. diſſa. n.62. LaCroix n. 91 9. &990. . Dices: Sed Titius ſupponitur itera- ande t% peccàſſe cum eadem ſuæ ſponſæ con- er ſanguinea, poſteaquaàm diſpenſatio Ro- M mg jam fuit expedita: ergo Confeſſa- o. Gg 5 rius 47/ 4 Conferentia vigeſima — rius nullatenus poteſt procedere ad executionem diſpenſationis. 706 RK. neg. conſeq. (Qia, ùt notant * Doctores communiter, tales diſpen- ſationes non ſortiuntur effectum à dic cxpeditionis Romæ factæ „ſed à tem- pore executionis faciendæ per Ordi- narium, vel alium delegatum, cui executio demandata eſt: neque ante executionem habent rationem gratiæ factæ, ſed faciendæ primàm. Vid. Gobat. Theol. exper. tr. 9. n. q31t. vel QAun. tr. SF. c. 97. A. n. ryg. Dices adhue. At quid, ſi Titius, X Confeſſario jam diſpenſatus, iteratò peccâſſer carnaliter cum eadem ſuæx ſponſæ conſangninea, antequàm contra- heret Matrimonium, poſſêtne ab eodem Confeſſario diſpenſarliꝰs· 707 R. Non poſiet. Ratio eſt : quia Confeſſarius ſolùm poteſt diſpenſare in impedimento jam contracto pro eo tempore, quoò diſpenſat: communiter 7 enim in litteris Apoſtolicis ſolet com- mitti poteſtas cum hac clauſula: ut di- Eenſoshac vices ergo ſi poſt diſpenſa- tionem ſupponatur iteratò peccàâſſe, & peccando contraxiſſe impedimen- tum, jam Confeſſarius nihil, ampliuùs po- terit vi prioris diſpenſationis. 4 De impetr. Aienſarianibus, &. 17 5 CAsSIIS SECINDIS. t Okmeronins Romaæ impetravit facull e. * tatem ſeu diſpenſationem, contra- lie bendi matrimonium eum Sempronia, ornr. Abi in 3tio gradu confſanguinea z quod tli⸗ & factum. ZJam verd poſt matrimo- ai nium celebratum incipit dubitare, I. di An diſpenſatio obtenta non fuerit ſubre- e ytitia & nulla, eòudd in ſua dapplica d ullam ſecerit mentionem de voto Reli- el gionis ingrediendæ, quö ſè obſtrinxerat. 4 Et quia modò verſatur in periculo incon- 4 tinentiæ s hinc pariter 2dàdubitat, an 15 Kuper eden ee recenſitis non I2 oſſit diſpentari ab Epiſcopo ?à Quidre- do MWondendum994g2 V en 1 R. ad primum. Sempronius non im- 708 N meritò dubitat de valore diſpenſationis u & matrimonii: licèt enim nonnulli alf- n ryment, poſſe impetrari & peri diſpen- „ ſationem pro uno impedimento, alteròô ter reticito ſeu non expreſſo, præſertim ſi hoc ſit diffamatorium, ex cujus ſcilicet “ manifeſtatione ſequeretur infamia: at- ſ⸗ tamen ſi ex tali manifeſtatione nulla ſe- 8 noſtro caſu ex manifeſtatione voti in- 8 grediendi Religionem, probabilius oymnino eſt, diſpenſationem eſſe nul- lam, ſi petatur pro uno tantùm, alterò impedimento ſuppreſſo. Ita Sanchez . S. dAiſp. 23. Z. 2. Baſil. Pont. Suarez & Salmanticenſ. apud Clericat. deciſ. zo.n. 10. Katio eſt: quia in Supplica omnia illa ſunt exprimenda, ex quibus diffici- lior redditur diſpenſatio: atqui procul dubio difficilior redditur, dum Orator pluribus eſt obſtrictus impedimentis, quàm dum unéô tantùm: ergo ſi non om- nia, illa ſaltem, quæ ſine diffamia po- teſt exprimere, referat in Supplica, di- ſpenſatio probabiliùs redditur nulla. 709 R. ad zdum. Poteſt in tali Caſu Or- dinarius diſpenſare. Ratio eſt: quia ſecunduùm dicta n. 491. Epiſeopus potefſft diſpenſare in impedimentis occultis ju- re ſolùm Pontitficio introductis, dum urget neceſſitas, & inſtat periculum a- nimarum, præſertim poſt Matrimoni- um jam contractum: at in noſtro caſu ſupponitur ſubeſſe periculum anima- rum, & ſimul impedimentum (ſi quod adhuc ſubſit) eſt occultum: licèt enim ſupponatur conſtare, Sempronium con- traxiſſe cum conſanguinea, omnes ta- men jam credunt, & ſupponunt, hoc impedimentum beneficiô diſpenſatio- nis Pontificiæ fuiſſe ſublatum: ergo. Sanch. Lib. 2. de Matr. diſp. zo. n. 3. & Fe = vj uum 1* l⸗ bit eNH De myetr, diſzenſationilu, &. 477 4 Tambur. lib. §. tr. 2. c. 4. apud La O diſpenſationem ſaper impedimento aßinitalis, contrasto ex inceſtu commiſ- J cum ſorore putatitiæ ſuæ IIxoris. Lueia verò in Brevi Apoſtolico continebatur bec Cauſula, ut diſpenſes - ſablata 00 caſione , & Cajus dict am ſororem Nuc butatitiæg conjugis noluit domö ejicere; binc Confeſfarius noltuit exequi aiſpenta tionem. Qua ratione idem Cajus po ſtulavit Bréve Apoſtolicum ſibi reſtitui; quæſiturus alium Confelſarinum minus rigidunm vel ſerupuloſiem, qui ſibi gra- tiam diſpenſationis impertiretur. Qua⸗ ritur jam I. An Confeſſarius bene fe= cerit negando executionem diſpenſatio- nis?* 2. Utrum tradendo Breve Apoſto- licum Cajo, non incurrerit excommuni- cationem ? Quia in litteris Apoſtolicis continebatur ſequens elauſula: quas (litteras) ſub pœna excommunica- tionis latæ ſententiæ laniare tenea- ris, ita, ut nullum eÄarum exemplar 47 8 Cconferentia vigeſima exſtet neque eas Latori reſtituas. 3. Itram alius Confeſarius potuerit eaſdem litteras exequi, diſpenſando cum cgoggs 510 R. ad primum cum diſtinctione. E- lieri, ſupponatur fuiſſe conſtitutus in occaſione proxima, eò quèd etiamnum cum ea peccare aſſueverit, ſimulque oc- caſionem nolit relinquere, vel ex occa- ſione proxima facere remotam, dicen- dum, quòd Confeſſarius bene fecerit non exequendo diſpenſationem, quippe quæ in tali ſuppoſito nullam habuiſſet vim. Contra verdò, ſi ſupponatur Cajus non fuiſſe conſtitutus in occaſione pro- xima, aut certè paratus ex occaſio- ne proxima facere remotam, foœminàm- ue quàmprimùm abſque periculo in- amiæ potuerit, dimittere, Confeſſa- rius malè feciſſet, eidem denegando beneficium diſpenſationis, utiq; non ſine Frari injnris. Ratio eſt: quia hæc clauſu- a: ut ARiſpenſes ſublata occaſione, intel- ligitur de occaſione proxima, quam diſpenſandus tenetur deſerere, non au- tem de occaſione remota, prout teſta- tur Gobat. Quin. tr. 5. 6&. 37. n. 1I59. 4 ..% La Croixn. 977. & alii. . * a Ron r ita n De impetr. diſpenſationibus, &c. 479 R. ad zdum. Confedarins traden- 5II do litteras, non incurrit excomtnunica- tionem. Ratio eſt: quia per memorataâ ℳ elauſulam tantùm jubetur, ut litteræ A- Poſtolicæ lanientur, ſeu lacerentur poſt, 5non verò ante executionem illarum. . Quin etiam, ſi poſt executionem eas re- In ſtituiſſet, præſertim j jam laniatas 4 id eſt, uin ur Gobat cit. u. 26 7. & alii intelligunt) e⸗ ita deſtructas, ut pro foro externo non er ampliùs eſſent uſui, utputa ſi ſi igillum . fregiſſet, vel litturam per medium in- rie duxiſſet &c. probabiliùs non incidiſſet Ne. excommunicationem; quia hæc cen- ſer ſura videtur in eum ſolùm ferri, qui s non laniat, non verò in illum, qui la- ro. niatas reſtituit: Pontifex enim ideò ſo- lùm videtur præcipere ut dilanientur, n⸗ & non reſtituantur Latori, ne amplius ir⸗ poſſint eſſe uſui: at, licèt reſtituantur „ uA tamen non ampliuùs erunt uſui jam dila- do niatæ, ſeu laceratæ: ergo. o KR. d 3tium, attendendum eſſe ad: 512 i eæxternam Brevis Apoſtolici inſeriptio- lel nem, cuinam ſcilicet executio fuerit Vun demandata 2 Quando enim executio ⸗ demandatur ſub his terminis: Diſereto “ viro Confeſſario ex approbatis ab Ordi- . vario, tunc quilibet ex approbatis ab Ordinario Confeſſariis, poteſt exequi , 4 488 Cconfereniia vigeſima diſpenſationem; de quolibet enim Con- feſſario approbato ſupponitur, quòd ſit vir diſeretus. Ita Sanch. l. y. diſp. 27. n. go. Bonacin. Tamb. & alii, quos ſe- quitur Cleric. cit. n. 36. Si autem executio diſpenſationis ſit demandata & inſeripta hêc modo: Diſèreto viro Confeſſori Magiſtro Theologiæ, vel De= cretorum Doctori, tunc diſpenſationem exequi ſeu impertiri nullus poterit, ni- ſi ſic Doctor in Theologia, vel juris canonici, vel aliunde privilegiatus. Ita rurſus Sanch. Gobat. cit. n. 155. Ka- zZenberger ubi ſuprà a. 3oD5. Dictum tamen eſt: niſi t aliunde privilegiatus; nam tale privilegium ſpeciale, exequendi litteras Apoſtolicas clauſulã mox commemorata inſcriptas, dbtinuit Inclyta Societas Eſu per Gre- gorium XIII. 3. April. 155a†½. vi cujus, non quidem omnes ejuſdemsocietatis Con- feſſarii, ſed illi duntaxat, qui ab Eorum Præpoſito Generali, vel de Fjus licentiaà Societatis Superioribus ad id ſpecialiter fuerint deſignati, litteras Apoſtolicas; datas cum elauſula memorata, poſſunt exequi. Et quia eòͤdem privilegio per communicationem alii Mendicantes gaudent, prout docent Sanche?z cit. l. 5. diſß. 34. n. II. Boſco, Herincx, keif. en⸗ 3ppor guia noͤſpe ſ Mrtit Potis quan mwval ſerinr liene tracta leeltr teaty Gobt — De imett. diſzenſationilux, rc. 481 fenſtuel, Roderiquez tom. 1. Q. Reg. S §. En. & alii; hinc no-⸗ ri Confefſarii, ab A. K. P. Miniſtro Provinciali de licentia Reverendiſffimi patris Generalis ad hoc ſpecialiter de- putati, poſſent hujuſmodi litteras exe- qui. 2dè. Idem privilegium per ſpecia- lem Bullam Exponi nobis. datam die z27: Nov. 1679. Innocentius XI. conceſſit Lectoribus Jubilatis noſtri Seraphici Ordinis. Vid. aupplem. Decalog. noſtri P. Kazenberg. c. I. debt. 4. n. 395. Keif- fenſt. Apzend. n. 444. Corollaria ex dictis inferenda. COlliges ex dictis primo, clauſulas, quæ in Bre- 14 vibus ſeu litteris Apoſtolicis communiter iolent apponi, accuratè, & ad'amufſſim eſſe obſervandas; ti quia negotium eſt graviſſimi momenti, & nulla ſfi- ne ſpeeiali eonſideratione ſolet apponi, proindéque merito ſummus Pontifex præſumitur velle, ut omz nes & ſingulæ accuratè obſerventurztum etiam quia potiores ſolent apponi per modum conditionis ſine qua non. Quare ſz Confeſſarius eas non obſervet, invalide, aut Certè illicitè aget diſpenſando. Cæ- terùm, declatare, quo ſenſu quævis clauſula ſit intel- ligenda, res eſſet haud exigui momenti, & fuſioris tractationis: nonnullas hactenus explicuimus per decurſum. De reliquis vero, ſi dubium oriatur, plaz ceat videre noſtrum P. Kazenberger proximsè cit. vel Gobat Quin. eit. tr. F. c. 37. à n. 7140%. vel denique 7 715 . 71I6 482 Conferent ia vigeſima Clericat.cit. deciſ. 40. a.. Ig. aut La Croix à. 93§. ubi diffuſius ſingulas explicant clauſulas. Coll. 2dò, & ex dictis cum eodem P. La Croix n. 977. jnferes „ quomodo in praxi ſit proceden- dum ad executionem litterarum Apoſtolicarum. Primò itâque, ſi acceptéò Reſcripto diſpenſandus te elegerit ad earum executionem, ipſo præſente opor- tebit aperire litteras; & ſiquidem conſideratis om- nibus conditionibus ac clauſulis inibi contentis, deprehendas, preces ſupplicantis veritate ni- Xxas, ipſumque pœnitentem eſſe paratum ad præſtanda omnia, quæ in dictis litteris apponuntur; 2. jube, ut ad confefſſionem ſeſe, diſponat. 3. Audita confeſſione injunge pœnitentias præſcrip- tas, adjunctis debitis admonitionibus. 4. Declara prolem, ſi quà ex putatitio matrimonio ſuſceperint, legitimam. 5. Impertire abſolutionem tum à Cen- ſuris, tum etiam à peccatis, cum intentione, vel po- tius expreſſione diſpenſationis in impedimento. 6. Denique hoc ipſum, quod diſpenſaveris, pœnitenti tuo declara, & 7. litteras modé prædicto dilania, frangendo ſigillum &c. g. Tandem eſto ſollicitus & circumſpectus, quò meliori modo matrimonium inter putatitios Conjuges poſſit, vel debeat revali- dari, juxta dicta ſuperius n. 3 94. & ſeqq. Dices. At quid, ſi ommibns penſatis oriatur qu- bium, an facultas aut gratia diſpenſandi ſe extendat ad talem caſum & circumſtantias, in quibus poœni- tens noſcitur conſtitutus? R. ad hoc cum Thom. Tambur. lib. I. Decal. t. 3.F. 7. V. Diſpenſatio. n. 2z. Si certus ſis, te poteſtatem habere diſpenſandi, & dubites, an ad hunc caſum ſe extendat, præſumendum eſt pro extenſione; quia poteſtas diſpenſandi velut quid favorabile, eſt latè interpretanda: e contra ſi dubites, an ipſa⸗ diſpen- ſatio, quæ tibi conceſſa fuit , fe extendat ad hane ve 1 velil callit efed erit, gulae — — orbit⸗ taliter tra ez Votun C0 Henl dubit nelis eller⸗ Manch 1ls. aden ubit bio 9 (auſa elle tionie — 54 ſir Le⸗ lit ati⸗ Pan Lexriſ 6. U, . m⸗ . Deng 40t ebel⸗ etun.) UAlste epor⸗ tent, te Hl⸗ m 14 unrn . n. . z. eſeti. eelara erint, 40en⸗ 4 Felpo⸗ to 5. enti lroin Hicns Cnlun reril⸗ ur dH geglt ⸗ Pon 115% aen link ejgin h er⸗ Ne⸗ De impetr. diſpenſutionibus, &. 483 vel illam circumſtantiam v. g. an Pontifex in voto caſtitatis diſpenſaverit totaliter, an verdò ſolùm ad effectum contrahendi matrimonium? judicandum erxit, diſpenſaſſe ſoluùm ad effectum matrimonii; quia diſpenſatio velut quid odioſum, & à jure ex- orbitans, eſt ſtricte interpretanda; unde ſi conjux taliter diſpenſatus peccet cum alia, non ſolùm con- tra caſtitatem & juſtitiam, ſed etiam contra ſuum votum ſemel emiſſum delinquet. Coll. 3tio, Eum, qui certus eſt de impetrata di- 5 17 ſpenſatione, & dubitat, an ea fit valida, quia v. g. dubitat, an quod ex preſſit vel tacuit, ſit cauſ fi- nalis, nec ne? 1 ſatis probabiliter poſſe præſumere, eſſe validam- Ratio eſt: quia in dubio eſt incli- nandum potius pro valore, quàm pro nullitate ac- tus. Tambur. cit. n. y. Gobat tract. 9. n. 652. Eadem ratione Sanch. Dicaſtillo de Matr. diſp. §. dubit. 6. n. 1IS. & alii inferunt, generatim in du- bio, an ſatis probetur veritas narratorum; item an cauſa allegata ſit finalis, vel verò impulſiva tantùm, eſſe præſumendum pro valore actüs ſeu diſpenſa- tionis. PARERGA EX HNIVERSA SCOTI THEOLOGIA. g. Heologia Viatorum non eſt propr iò dicta ſcientia. 2. Barrnr in Divinis diſtinttio ex naturz rei, ſen Scotiſtica ; quæ 3. mullatenus prejudicat D. Emoli- tati. 4. Deus eſt ſimpliciter immutabilis, tam phyyſcs, quaàm moraliter. p. Creaturz raterita G IJatureæ, non coexiſtunt phyſies æternitati divinæ, ſeèd tantum objetctive. 6. Ubiquitas Dei non hene infertur per conſequentiam for malem ex PEjuſaenm onnipotentia Vel Per atione. 7. Ders ab ägterno cognovit omnia fut nra contingentia „ e- 2 tiam tiam libera, à tauſis ſecundis dependentia; tam abſoluta; quàm conditionata; §S. non quidem in ſe ipſis per ſcien- tiam mediam; nec 9. vi decreti prædeterminantis, ſed 16. éa cognovit in ſua Eſſentia ut aſfelta decreto conco- mitante. TI. Prædeſtinatio eſicax Electorum ad glo- riam fuit falta dependenter ab eorum meritis 3 ſicut & 12. Reprobatio Damnatorum dependenter ab eerum demeritis. 13. Myſterium Ss. Trinitatis, etéam ſuppoſita revelalione, non eſt ſolo lumine naturali demonfſtrabile- 14. Solaz proceſſio Filii, non item Spiritüs ſancti, eft Gene- ratio 3 ciejus 1v. ratio proxima eſt hæc: quia Filius in Divinis procedit per intelleétum & naturaliter, Spiritus S. autem per voluntatem & libere libertate eſſentiali. 16. Natura Divina, at præſcindit àd Perſonis, habet peculia- remé propriam ſubſiſtentiamzidebque præter tres ſabſiſten- tias relativas admittenda eſt ata ſubſiſtentia abſoluta. 77. Perſonæz D conſtituuntur, & ab invicem diſtinguuntur per Perſonalitates, ſeu (Aat alii dicunt) proprietates perſo- nales Felativas. 1§. Spiritus S per ſe & ab intrinſeco non petit procedere à duobut Suppoſitis vel Perſonis 3 unde quant um eſt de ſe, potutſſet qus perfectè procedere à ſolo Patre. 79. Qud Aſiper impoſſibile defalto non proceſſilſet à Filio, nihilominus reéaliter perſonaliter ab Illo diſtingue- retur. 20. Beatituao non in ſola viſione, ſed ſimul, 24 quiagem principaliter in Pruitiane ſita eſft. 21. Ne quidem per abſolutam Dei potentiani ſieri poſſe judicamus, ut ocu- lus corporeus ele vetur ad videndum Deum at in ſe eſt. 22. Eſt tamen poſſibilis Wecies impreſſa D. Eſſentiæ; eanadem claré & diſtenléte repræſentans. 2 3. Intelleltus creatus ad viſionem beatificam conturrit per modum cauſz eſzcien- zis, & quidem principalioris; 24. hinc intelleltus per- Ffeltior cum zquzli lumine poteſt producere viſionem per- Fectiorem, quaäm alius mindus perfeltus. 2 . Eff poſſtbilis viſio bealifica præciftva. 26. Plures Angelos ſolb nume- ro Aiſtinältos nedum poſſebiles cenſemus, ſed & probabilits aefalto dari 2. Et quamvis ſolis naturæ viribus ab- Roluts loquendo yohſint penetrare, & cognoſcere ſecreta cor- aium Aum⸗ ten? tion 6p⸗ vint yjoh 1. . ,. (ram aut Pera Uere ſorn alt bili ſtr ſen beee tnu nul mo⸗ rat lan nia ace Ae haß Ver ſelen dium, probabiliàs tamen defalto en non cognoſeunt, ſal- ,·ſen tem omnia. 25. Potuerunt in primo inftanti ſuz creaz- Nti tionis peccare. 29. Primum Luciferi pezcatum non fuit 9 ant fſuperbia formalis, ſed Philautia. 30. Canſcientiam in- AI eH vincibiliter errantem, ſi dittet aliquid üt præceptum vel prohibitü, tenemur ſequi, non item, ſi ſit vincibiliter errans. Hum 31. Per ſè loquenado licitum eſt ſequi Sententiam minus peſ probabilem relicta probabiliore, niſt agatur de valore Sa- male “ cramenti, vel de actione cum periculo damni ſpiritualis, Ge aut corporalis tertio inferen di. 32. Actus externus ſu- idn peraddit interno diſtinétam bonitatem vel malitiam. 33. Pphin Percatum qua tale, ſeu malitia moralis peccati conſeſtit ali 16. formaliter in privativo, 6 34. immediats fungatur in elul actu voluntatis,mediats autem in voluntate. 35. H poſſi- Mer. bilis pvura omiſſio libera peccaminoſa 3 quæ 36. tunc incipit ſhti. eſſe peccaminoſa, quando urget præcepti ponendi actum, &; untur ſimul eſt in poteſtate omittentis, ponere abtum vel non. 37. eſſi Peccata venialia, quantum vis multiplicata, non conſti-= e ton tnunt formaliter peccatum mortale; 38. immò voluntas ul nullum vensale tantaàm vitandi, per ſe loquendo, non eſt 46 mortaliter mala. 3 9. Peccatam mortale, nequidem in ſ ratione aſfenſæ, . Rmpliciter Gintrinſecè infinitum, ſed igr. tantàm extrinſecè, 6 ſecundum quid. 4o. Peccatum ve- 14,G niale conjunttum cum mortali, in inferno nequidem per git aceidens punitur pœnaä zeterna. 4I. Beatiſſima Virge e Maria fuit concepta ſine labe peccati origenalis; 412. nec . 11. babuit debitum proximum illud contrabendi, 13. bene nts verò remotum. 44. Decedentes cum ſolo pecrato- origi⸗ e nali, non patiuntur. pænam Jensis ſed adamni ſolum. S 45. Lex dud talis adaæquaté conſcſtit in ſolo actn volunta- gur⸗ tis, quò legislator vult, ſuos Habditos ad aliquia aaſtringe- , 7. 46. Promulgatio non eſt de JWentia legis, ſed tan- ſiin tum conditio ſine qua lex non obligaret in actu 24o. 77. fum. Lex vetus fuit per Chrißtum abrogatz, ſed in die Penteco= kfes primum, adum nova fuit ſolemniter promulgata: 48 “ ab eo tamen empore non Ffuit. FKatim mortifera. 49 Po⸗= Gr. teſtate Eccleſiæftica per ſeé? directè poſſant præcipi ant Pros „ Hh 3 tbi- — hiberi abtus mers interni. go. Leges tum Eccleſtafticæ', tum etiam civiles, per ſe loquendo non dependent ab accen-⸗ tatione Populi. I. Poteſt Legislator humanus in ma- teria etéiam formaliter gravi obligare leviter. „2. Pe- regrini per ſè loquendo non tenentur legibus particularibus locorum, per quæ tranſeant. „3. Per actus formaliter malos poreſt introduci conſuetudo legizima, habens vim legis. 54. Omnia peccata venialia colleltivè ſumptaz bomo vitaxre nequit, niſi cum Privilegio ſpecialis gratic. VV. Omnibus onenino hominibus datur a Deo gratia ſuf- Eciens ad obſervantiam mandatorum requiſita. 56. Gra- 1ia ſuſciens & eſſcax non diſtinguuntur entitativs; 57. Rcut nec habitus charitatis ab habitu gratiæg. S Ulti- mæ diſpoſitiones ad gratiam non procedunt eſfeltive ab ip- ſa gratig, ad quam diſponunt. g. Defalto nec altus amoris Dei ſuper omnia, nec coutritionis habet vim juſtißcandi formaliter; ο. quin immò, nec ipſa gra- tia ex naturz fun habet vim juſtificandi, ſed tantum ex Ordinatione Divinaz hinc &. abſoluté loquendo gra- tia in ratione qualitatis ſpeltata, poſſet ſimul in eodem Subjelbto ftare cum peccato mortali. 62. Poſſet Deus ab- ſoluts loquendo homini Aimittere peccati abſque infufione gratig, &; 63. abſque retractatione peccatoris. 64. Merita mortiſßicata vVi juſtifationis reviviſèunt nedum ad inte- gram gloriam, ſed etiam ad integram gratiam. 65. Cbhriſtus vi praſentis decreti adhuc venißſet, etiamſi Adam non peccàſſet. 6. Anima Chriſti fuit formaliter ſanc- tiſcat ſanktitate aocidentali per gratiam habitualem, & non per Unionem bhypoſtaticam. ⁶7. Gratia habitua- lis Chriſto collata, fuit ſismma de lege ordinaria: 65. abſolutè tamen loquendo potuißſet adhuc intendi. 66g. Merita Chbriftinon ſunt ſimpliciter infinita; o. Ejufß- dem ſatisf altio fuit quidem abundans, non tamen ad a- Pices juris, Vel ad rigorem juſtitiæ falta. I. Chriſtus Dominus fuit prozime impeccabilis, non tamen vi Unio- nis Eypoſtatica zmmediaté ; unde 72. etiam in ſenfu com- Feſito ejnſdem UEnionig dici non pot eft ſimpliciter impecca- i- K “H Lbilie Der vi yon Lon Sſ UIII /. Ur/, inn. ililie ſan lione kur 4 u⸗ 62. i⸗ ſii⸗ Ete Gpe⸗ at Leri i, bilis. 73. AMhenſus ſidei nofiræ ultimats reſolvi debet in g. d& Deum ut eft prima veritas, & inf allibilis in revelando, “ vi cujus nec falli voteſt, nec fallere. 34. Revelatio D. Ne non ingreditur objectum formale motivum ſidei. yy. Gie Concluſio illata ex duabus revelatis eſt de fide; 76. ſicut ltr. & ſequens propoſitio: modernus Pontifex BENIEDICTUS W XIII. eſt legitimus Vicarius Chriſti, & D. Petri Succeſſor. m 77. S. Pontifex eſt ſupra Conciliun; yS. eſtq,; at Deoc- a tor univerſalis Eccleſiæ ex Cathelra loquens, znf allibilis — “ in materia fidei & morum, etiam independenter à Con- cilio. 79. Aätus fidei poteſt ſtare cum evidentiz in atte- r. . ſtante. So. Si Deus cuipiam rewvelaret ſnam damna- li. kionem propter peccatum futuri, adhuc poſſet, inumd tenere- 6, „ tur ſperare beatitudinem; S2. Secus, i revelaret propter α eccatum præteritum, quoc Deus nollet amplias dAimittere. vn 82. Actus Charitatis in Via ſpecie differt ab altu charita- . . . . S» = n . r. vis in Patria. §3. Deum interéhominem verſari poteſt ju- en Nitia commutativa, 84. non tamen ſtrilte talis. §& v. Non Pr. 5 eſt poſſibile dominium duorum in ſolidum, quod ſit plenum, on Operfelum,ſive permanens,ſive etiam inſtantaneim. §6. . Uſus ſimplexr fabti eſt ſeparabilis à dominio, etiam in re- ſu. bus mico uſu conſumptibililus. 7. Clerici ſæculares ſunt u veri Domini reddituu Eccleſiaſticorum, etiam ſuperftuorum; zer. §S. nihilominus ex præcepto Eccleſie obligantser tales red- . Aitus ſuperfluos applicare ad pias cauſas. 9 9. Nonz licet lin Judici ad mortem condemnare illum, quem privatz ſcien- tiâ novit eſſe innocentem. 90. Fures licite quidem occi- duntur, ſed non præcisé propter ſurtum ſimpiex. ogr. Poſſeſſor bonæ ſidei licitè redait rem furi, ſin aliter ſaum pre- n⸗ e, itus⸗ 4 tium recuperare nequeat. 92. Qui pes culpam Theologicam 4 le vem, ortam ex inadvertentia,alteri inlulit quant umcun- . que grave damnum, ante ſententiam Judicis non tenetur . na compenſandum illudl damnum; 93. Probabilids tameis i . tenetur , qui per karte minuta deliberaté tommiſa, Jac- li. ceſſvè grave daminum intulit“, tametfi ne 52 ultimo Ti- e dem furto gravitatem formalem dTamni animaa vertiſſet. rt 94. Contrattus ex gravi metu injufts incuſſo ad extor- . Jusn- R quendum altum initi, tam jure naturæ, qudmietiam poſiti- vo ſunt validi, aliquibis duntaxat exceptis. gS: In ſtatu innocentiæz non fuiſſent inſtituta Sacramenta. gé6. Cir- cumciſio fuit proprié diétam Sacramentum. 97. Sacra- menta N. L. cauſant grattam non phyſice, ſed moraliter tantum. »S. Sacramenta Vivorum quandöque per acti- dens conferunt gratiam primam. 99. Submerſio per ſe occiſiva non ſuſcit ad valorem Baptiſmi. 700. Par- vuli Infedelium, Prineipibus Catholicis politicè ſubjedtorum, non tantùm valideè, ſed etiam per ſeè loquendo licits bapti- zari poſſunt, aultoritate ſaltem publica. 101. Miniſter extraor dinarius Coönfirmationis ex commiſſione Papæ, po- teſt eſſe ſimplex Sacerdos. 1oz2. Forma conſecrationis Calicis eſſentialiter in his tantum, vel zqui valentibus verbhis conſiſtit: hic eſt Calix Sanguinis mei. 793. A- qua vino mixta in alice, mediats ſolum convertitur in Sanguinem Chriſti. 104. Actiotransſubſtantiativa non AI productiva, ſed adauctiva tantùm. 1055. Utrum ſacramentum Pœnitentiæ qua tale formaliter conſiſtat in ſola abſolutione, an verò etiam in altibus Panitentis, problema eſto. 106. Poteſt ; immò ex charitate debet, ſal- tem ſub conditione abſolvi Moribundus, de quo conſtat, gquòad Chriſtians vixerit, tametſi pie &, nune nullum in eo deprehendatur ſignum doloris, 107. Ad juſtißicationem ſußicit attritio cum Sacramento Pœnitentiæ z 105. quod deſfalto nunquam poteſt eſſe validum 6& ſimul informe. 109. An circumſtantias not abiliter aggravantes tenea- mur confterè, problema eſto. 110. Extrema uncktio per ſe & primariò eſt inſtituta ad remittenda fenaliter pelcata ſolum venialia, & quidem immediats, ſine ulla Ppoſitiva diſpoſitione ex parte ſubjecti requiſita. 111. Omnes 7tem Ordines ſunt Sacramenta, non item prima Tonfu- ra. II2. Matrimonium Lefdelium ſemel validè eon- tralctum ; nunquam amplius evadit Ssacramentum, licèt adhdem veram convertantur. 113. Utrum autem Fidelibus ratio Sacramenti valeat ſeparari à ratione con- traktus metrimevielis preblema eſte:. FR— den N , 1 gicr⸗⸗ Nr ii⸗ ri⸗ r . eti⸗ linie gtiott tik ,4 4 4 NM Utrun e i * , ln z :4H tion n Elenchus Conferentiarum. conferentia I. Pag. de Natura, & obligatione Sponſalium. 1. conferentia II. De Sponſalium diſſolutione, & cauſis ea dit olvendi. 22. conferentia III. De Impedmentis Matrimonii in Genere, & de impedientibus tantum in Speeie. 4 5. conferentia IWk.. de ImpedimentôErroris, & Gonditionis. 72. Conferentia V. Delmpedimento Voti, & Ordinis. 90. Conferentia VI. De Impedimento Cognationis. 109. Conferentia VII. De Impedimento Criminis. 135. Conferentia VIITIr. De Impedimento diſparis Cultus, & Vis ſeu Metũs. 1 58⸗ Conferentia IXXX. De Impedimento Ligaminis, & publicæ Honeſtatis. 177 Cnferentia X. De Impedimento Affinitatis. 200. Conferentia XI. Delmpedimento Impotentiæ, & .Ætatis. 222. Conferentia XII. De Impedimento Clandeſtinitatis, & Rap- tus. 24 5. Con⸗ Conferentia vII. De Natura, & Efſentia Matrimonii, e- ¹ Pag. juſdémque ſolemnitatibus. 273. Coönferentia kIl,. De Matrimonio invalido revalidando. 299. Conferentia W.f/ De Divortio, ſeu ſolubilitate, & indiſſolubi- litate Matrimonii. 325. oonferentia XI. De Matrimonii IUſu licito, & debito. 349. Conferentia XrII. De Matrimonii Uſu illicito, ſeu peccatis Conjugum. 372. Ccoönferentia XIII. De Adulterio, & obligaione reſtituendi inde contracta. 397. L Conferentia XIX. — DeAbortu, ‚Eéjuſdémque pœnis. 425. Conferentia X. De impetrandis, vel non impetrandis Di- ſpenſationibus ſuper impedimentis Ma- trimonit. 4 4. Soll Deo LaVs., VIrtVS, S gra tHar vVM aCtlIo sIne rine. CONFERENTI THEOLOGICO- MOR ALES, E — — —, rr SPONS KArrBüs E T ð = Secundùm generalia Morum Prin- cipia ex Probatis Doctoribus prac- ticè reſoluti, ZJuxta Mentem DOCTORIS SUBTILIS JOANNIS DUNS SCOTI Publicæ Diſputationi expoſiti, Primò, in Conventu Paclaviernii: 2d0, c- tiam. ſub Comitiis Provincialibus In Conventu Auguſtano PP. Franciſcar 4 V Ss OεW£v᷑NNttAX Et unà cum Parergis ex Univerſa Theologia Focus ALME PROVINCLE ARGENYNB 8 P.F. BENIAMIN EL BEL, SS. N æctore Ordinario. . D EF E N D E N T F P. F. AMADEO KLIER, 88. Theologiæ Ca Jſato. Die Menſis Horis §. ante, & 2. pofs meridiem. 5 SAVII, Typis Gabrielis Mangold, Typog. Principis, & Epiſcopi Paſſavicniis. VierFarbSelector Standard* -Euroskala Offset Copyright 4/1999 VXyMaster GmbH wwW.yXymaster. com