Gf370_6
author: Sylvius, Bartholomaeus

4. esegac, Tece 4 llelanca

ahliarmn ARed lUa veler
. Aapdtin . Ukobonee 1555%

letlt ms gniecd gn 5 20K F*

.

N1AGK511876158 021

UIIIIIHIIIIANIIIII

UB8 Tübingen

CH ARISTIA,

Tractatulus D. Barptolemæi Syl-
uij Cremonenſis, Verbi Dei
apud D. Rhoœtos con-
cionatoris.

Scrutamini ſcripturas.

Anno Domini M. D. L I.

ero Priniß
Ujle hoſeit
Centericeß
lutcuction
tioten0
T
liratone
en ſnit
. orere geben
lgrgzdrn
Qlun
len ſet⸗
Utbllieun.
Mlte ce
Finnanfe

DE EVCHARISTIA
TPRACTATVYLVS D. BAR-
ptolemæi Syluij Cremonenſis,
uerbi Dei apud Rhoœtos
concionatoris.

M Mmium errorum maxi-
mus et ineptiſßsmus, quos
miſeris ac cæcis mortali
bus pater mendacij, ac

E bolus ſua calliditate ſug-
eebit, unus longo latoq;
imperio principum ac populorum mentes &
corda poſſedit: nempe, illius myctici panis,
quem ueri ac pij Chriſti fideles ad ſymbolicam
manducationem, & diuini beneficij commemo
rationem à domimo lIeſu acceperunt, adoratio.
Quis unqua ex ſcripturis audiuit, aut pro⸗
babili ratione collegit, hominem ad dei imagi
nem & ſimilitudiem factum illud colere, uel
adorare debere, quod ſuis ipſe manibus fecit
digitisq; formauit?
Quis unquam talem homini poteſtatem de
dit, ut ipſe ſibi quum uellet, ex materia corru-
ptibili deum adorabilem faceret?
Nonne certißima ſacroſanctæ ſcripturæ dldo
ctrina manifeſtè docemur, unum ſolum deum
2

Mar.7
Col. 2

ereatorem inuiſibilẽ, incoprehenſibilẽ, & in-
corporeum in cœlis ſpiritu ac ueritate colen-
dum, nihilq; nobis adorandu proponere quod
in hoc ſeculo uel tangi, uel uideri, uel corpo-
reo ſenſu ſubijci poteſt?

Cæterum tam horrendo ac pernicioſo er-

rori originem dedit ſubtilißima ſatanæ calum

niatoris aſtutia, qui quum uideret cultu à gen
tibus & populis in ſimulachris ſibi exhibi-
tum per euangelicæ ueritatis prædicationem
penitus aboleri, & in ſpiritalem ueri dei cul
tum transferri:tune ipſiem pium ac ſyncerum
ueri dei cultum alia ſubtiliori uia peruertere,

atq; omnino corrumpere aggreſſus eſt: tan-

tumq; ſuis artibus & dolis effecit, ut miſeros
Christianos iam ſcripturarum oblitos, & ad

mendaces hominum traditiones conuerſos,

incautos & imprudentes in uilißimam & igno
minioſam idololatriam ſub quadam fictæ pieta
tis ſpecie paulatim deduxit, ut ſcilicet corru-

ptibilem furfuracei panis bucellam proprijs

digitis formatam, in deum ſibi conſtituerent,
E& ut uerum deum adorarent: nullum ſanè ſub-
tiliorem modum inueniens, quo ueræ religio-
nis fundamenta concuteret, ſyncerumq́; ueri
dei cultum prorſus labefactaret. Nam quum
homines, qui ab euâgelica ueritate, & à uer⸗
bo dei purißimo toti pẽdere debebant, ſolamq́;

doctrinam Chriſti redemptoris tenaciter am-

plecti

ſn hin
te)
iones ih
byntſ
i lelt l
ittiiſtſen
teig
Petruliltg
Cerent, u⸗
ineconnen
ſegrunfr⸗
nerme lon
irſerutte
(hhlusteun
et gector
Cltunigner
gorion
iligenes
unleronſ
lichrauj
ſio gentlin
tilucur.
ſiſennan
Urltuain
baniß bie
onſiten
ſifbilen
ihonne
n

eſtioi⸗
erklkelcle⸗
hnonrht
Nte pe⸗

miĩ /⸗
ſtne clin
Ealdigen
Pftiechti⸗

htletum

entueri giel

eeßven

penenter,
eſeta⸗
it mero
lios,
s anieſt,
iſinan
ierfttepet
fit an⸗
ulln hnnnß⸗
Rltreetn
ulaſctſf

loleen chr⸗
, .,

=☛ =

e-

u

er
s 4

plecti diuinæ legic(quam perfectißimam eſſe
conſtat) nihil addentes uel minuentes, tra⸗
ditiones ipſas, ac noua uiuendi ac ſapiendi
dogmata ſuperinducere cœpiſſent, cõſeſtim ira
tus deus ac tantæ hominum audaciæ ag teme
ritati iuſtißme indignatus, ſaciem ſuam auer-
tit ab eis, & ſpiritum ſuum ſanctum abſtulit
illis: tradiditq; eos in reprobum ſenſum, ut ea
ficerent, quæ hominibus ratione præditis mi-
nimé conuenirent, ut ſcilicet in omne ſcelus &
flagitium præcipites ruerent, atq; etiam (quod
maxime horrendum eſt) in fœdißimam idolo⸗
rum ſeruitutem turpiter laberent: ut iam non
amplius deum cognoſcerent, non amplius cole-
rent creatorem: ſed ad corruptibilium rerum

cultum ignominioſe conuerterentur, honorem

E& gloriam quæ ſoli deo creatori debetur, in
uilißimas creaturas ſtultißime transferentes:
unde non ſolum ſtatuas, imagines, & alia fima
lachra aurea, argentea, lignea & lapidea im-
bio gentilium ritu colere cœperunt, ſeq́; an⸗
te illa curuare. Verum, quod omniu flagitiorũ
miſerrimum atq; ineptißimit fuit, ad quod nec
bruta animantia ipſa conſentirent, furfuracei
panis bucellam proprijs digitis impurißimis
confictam, ferro igneq́; recoctam, in D eum
uiſi bilem & palpabilem ſibi conſtituerunt,
eiq́; omnem diuinum honorem, gloriam, cul-

Deut. 12

tum & alorationem exhibuerunt: neque im- Rom.x

A 3

meritò: nam quun ſe ſupra deum ſapere exiſti-
marint, ſtultißimi omnium creaturarum facti
ſunt. O iudicium Dei mſerutabile, ô diuinam
ultionem in ira & furore peractam. Nonne cla
dem hanc & ignommiam eleganter expreſ-
ſit Eſaias? dicens, Et repleta eſt terra eius ido-
lis, opus manuum ſuarum adorauerunt quod
fecerunt digiti eorum, & incuruauit ſe homo,
& bumiliatus eſt uir. Verum longe aliter do-
cuit Chriſtus redemptor noſter apud Ioannẽ,

qui quum 4à Samaritana rogaretur, ubi nam

locorum adorare oporteret, reſpondit, Veniſ-

loan. 4 ſe tempus ueritatis, in quo uera adoratio, non

amplius loco circumſcriberetur, neq; deus in
monte hoc aut illo coleretur, ſed in ſpiritu &
ueritate: & tales ueros eſſe dei cultores qui
non illum, ut uiſibilem, ut corporeum circum-
ſeriptione loci, ſed ſolo ſpiritu adorarent: nimi
rum quoniam Deus ipſe ſpiritus eſt, & loco
non clauditur: quinimmo loca omnia & uniz⸗
uerſum orbem ſua infinitate complectitur.
Idem Chriſtus leſus Dominus & Deus no-
Rer, quum à diſcipulis rogaretur, ut eos orare
doceret (nihil enim aliud eſt orare quàm ſpe⸗-
cies adorationis) talem orandi mo du förmamq;
præſcripfit, Pater noſter qui es in cœlis: nimi-
rum cognoſcens aliquando futurum, ut cæ=
ci & miſeri Chriſtiani ſatanica ſuggeſtione
ſeducti, adorationem in terris & corporeis

ſiſbue⸗
Pien
tioinge

gephi

Fllt leie

ſg 4 01
rdinen
Coratu
tcegtie
Etent
hilpenit
zieſcc.
nun tod
lononnn
Einemnno
tunſen
ſeinii
nelte,
lod
cchen⸗
ſurlu
e nu
guße
De

Prun
fl

ſehon

brſetreſt,
etpon
chle,d iie
lcn ordl
lutreplß
entlih
eng o
ruut ſehonn,
lige ter o⸗
hunne,
Aretir, li ten
ontt,e⸗
1Alyrto, nn
,Eg t
eli ſintu
ioltonts ghi
pnuncrun⸗
corgetentn
rn ,ln
doNNu N
ltelx.
eeCDeE⸗
e tortn
nmegn ⸗
lrolifnne
Eicxly
eeri

an

ℳt.

S=

ſenſibus collocarent. Nam ea nerba, Qul es ir

c&lis: nullà aliã ob cauſam uel effectũ expreßa

fuiſſe cõſtat, niſi ut quomode oratio ſeu adora
tio dirigenda foret, apertißimèé demõſtrarẽt.

Sstephanus protomartyr Ieſu Chriſti, ue-

rum dei cultum Iudæis inducere cupiens: il-
losq; ab omni ſuperſtitionum errore diuellere

palàm exclamabat, Deum excelſum in cœlis
adoràdum, & non in manufactis templis habi
tare:quid ſignificantius potuiſſet?
Kternus & omnipotẽs deus, cuius legi ni=
hil penitus addendum uel minuendum eſſe, u⸗

niuerſa ſcriptura teſtatur, primum & potißi-

mum nobis mandatum relin quit, ne ſcilicet ul⸗-
lam omnino imaginem, figuram uel ſimilitu-
dinem nobis efſingeremus, ſub cuius ſpecie cul
tum ſeu adorationẽ noſtra conſtitueremus, ſed
ſe muiſibilem atq; incomprebhenſibilem tota
mente, toto corde à ſpiritu coli præcepit.
Ioannes Apoſtolus à ſimalachris omnino
cauendum monet: ſimulachra enim nihil alud
ſunt(ut regius ille propheta cecinit) quàm ope
ra manuii hominum, in quibus neq; motus eſt,
neq; ſalus: & ſimiles illis futurus conteſtatur,
qui faciunt ea, & qui confidunt in eis.
Dommus leſus Chriſtus quum à ſatana, er⸗
rorum & tenebrarum principe idololatriæ
E& falſi cultus tentaretur, cum indignatione
reſpondit: Abi ſatana, nonne ſeriptum eſt, Do
A 4

Actor. 7
Eſa. 66

Deut. 4. & 1

Deut. 5. & 6
Hxod34

1. loan. 5
1, Sam. cap. 1
Matth. 4.

Mar. 1
Luc.4.

Und

min Deum tuum adorabis, & illa ſoli coles.

. . . 4 ſnu
Mauh24. Idem Dominus noſter Chriſtus apud Mat= D ſin
Lucz, thæum, ſeductiones et impoſturas diſcipulis ſuis gemmn
turas prædicens: eos modis omnibus hortatur aron
et præmonet, ne ſe ſeduci permittant. Venturos ung
enim aliquando pſeudochriſtos & pſeudopro- vnle

phetas, qui etiã æditis ſignis, miraculis et pro- heſiͤ
digijs perſuadere hominib. conabuntur Chriſtit en
nunc hinc, nunc illinc eſſe, adorationem et cul- ⸗ e
tum nunc hinc, nunc illinc exhibendum:et fal- in
ſam eorum doctrinam uſq; adeo mualituram, ut nnd
parum abſit, quin etiam electos(ſi fieri poſſet) ſunn,

in errorem trahant: uerumtamen nequaquam g n
illis eſſe credendum, ſed ut impios ſeductores, at Ne
que impoſtores, cum ſuis falſis dogmatibus pe⸗- an
nitus refutandos. Sic enim inquit: Ecce prædixi lange
uobis: ſi ergo dixerint uobis, Ecce Chriſtus in R lu,di
deſerto, nolite exire: ecce in penetrabilibus, no- Deum
lite credere:ſicut enim fulgur exit ab oriente, et De
patet uſq; in occidentem, ita erit & aduentus un
filij hommis. Ergo nõ latenter in bucella panis. aof
Paulus Apoſtolus leſu Chriſti, in Euange- gucſt
lium ſegregatus prædicator gentium, et uas ele Lenes
ctionis, qui coram regibus & principibus le- itnet
. Theſi. ſum Chriſtum âperté fiteri nõ dubitauit, Theſ- AUII
ſalonicenſibus congratulatur quòd in euange- . ſin
lio perſeuerarent, quodq; à ſimulacris ad uerã rono
Dei adorationem conuerſi eſſent, expectantes tee
lIeſum Chriſtũ ipſius Dei filiu de cœlis uenturũ. nenſa

Idem

üſle
Keput e⸗
glſinlsßi
neetoter
enr
geutznn⸗
lietzn⸗
urchiſt
enetcll⸗
luntfl⸗
dlturon
fenooſe
eſitlin
dbret
nuthiupe⸗
eeprtlii
uCiſen
chilbisto⸗
Porete/
Ke
ueleeͤ:
irihe⸗

netgle⸗
ipbbull⸗
ui,lte⸗
reuatoe⸗
Gtd
Apelins
eſtn
llen

„

Idem Paulus ad Corinthios ſeribens inquit,
Ne ſimulacrorum ſitis cultores.
Idem ad Romanos ſignificantius & errorẽ
et erroris cauſam expreßit, inquiens, Quum ſe
crederent eſſe ſapientes, ſtulti facti ſunt, immu-
taueruntq; gloriam immortalis Dei per imagi⸗
nem non ſolum ad mortalis hominis ſimilitudi⸗
nem effectam, uerum etiam uo latilium & qua-

drupedum et reptilium: quapropter tradidit il-

los Deus per cupiditates cordium ſuorum, in
immundiciam: & ignominia afficiant corpora
ſua inter ſe mutuò, qui commautarunt ueritatem
eius mendacio, & creaturam coluerunt ſu⸗
pra creatorem. G
Ioannes Apoſtolus & Euangeliſta, qui uel-
let angelum Dei adorare, increpauit eum ange
lus, dicens, Ne feceris, conſeruus tuus ſum,
Deum adora.
Dominus leſus Chriſtus redemptor noſter,
quum de manducatione carnali corporis ſui Iu
dæos & diſcipulos murmurantes cognouiſſet,
quaſi ſenſum myſticũ ſermonis ſui paru intelli⸗-
gentes, ſic admonuit et inſtruxit, Verba mea ſpi
ritus et uita ſunt, caro aũt nõ prodeſt quicqu.
Quid apertius?quid ſignificatius cõtra meptos
et ſuperſtitioſos carniuoras dicere potuiſſet? ca
ro nõ prodeſt quicqua. Eat mundus totus, et re-
ſpõdeat: nam Chriſtus ipſe diſerté teſtatur, car-
nem ſuã mortalẽ et paßibilẽ deum non eſſe, quæ
A

4

1. Cor. 6
1. Cor. 5. et

Roma. l-

poc
Caꝑ.

loan. 6.

nihil proſit accipienti: cæterùm, nihil magts
Deo proprium eſt qudm pro geſſe.
Sed & hoc manifeſtius ab ipſo Chriſto eo⸗
dem libro explicatur, quum enim perſpiceret
diſcipulos uerba ſua ad carnalem manducatio
nem perperm referre, & ob id uehementer of
fendi ac perturbari, inquit: Hoc uos offendit
quod locutus ſum? Quid igitur ſi uideritis fi-

loan. é lium hominis aſcendent& ubi erat prius, & ſic

corpus ſuum nihil diminutum ad cœlos effer-
ri, nec tantillum ex eo uobis ad deuoraudum
relinqui, in extremam prope deſperationẽ rue
tis, qui toties me dicentem audiſtis: Niſi come-
deritis carnem meam, nõ habebitis uitam æter
nam? Proinde ſermo meus carnalis non eſt, ne-
que carnaliter intelligi poteſt, ſed ſpirituali-
ter: Verba enim mea, ſpiritus & uita ſunt, caro
autem non prodeſt quicquam. Cæterum, ſermo
nem meum abundé ſeruabitis: quum me ipſum
E& uirtutes meas, quas in uobis operatus ſum,
fide, corde & ſpiritu, it a imbiberitis, ita deuo
raueritis, ut nunquâ ex animo & mente ueſtra
excidam ac diuellar, fide & ſpiritu in me con
tinuèé propenſo & me uobis coniunctum ha-
bebitis. Sic uos in me transformamini, ut uos
nouos homines regeneratos, nempe ex carnali
bus, ſpirituales, intus & in cute factos cogno⸗
ſcatis.
Quid(quæſo) aliud in tota ſcriptura do⸗
cet

nd
tis t,
Uun
ocft
Pe
Mei

cret
co
ta
conf
lie⸗
tel
ſi
uif

u⸗

ttlil g⸗
. e
n 1 ⸗
in gohim
rultott,
nmnnf
Mroſent
ili⸗ 2
tpr ſe
aluehr⸗
Celortrts
erctinene
gon⸗
Mueſt ere,
lot eit⸗
iriudl⸗
cſotenn
enn ſnd

— — — ́

s

i.
ℳ

5

cet Chridus exemplis, parabolis e figuris,

quàm ſe eſſe uerum ac ſolidum animæ cibum?
ſe non carne uel corporeo ſenſu comprehendi,
ſed fide & ſpiritu renouato poßideri. Nonne

quic quid ori ſenſibiliter ingeritur, in uentr em

uadit, & inde expellitur m ſeceſſum: nihil ue-
r0 animæ, ſed corpori tantum proficiens:
quamobren rectè ille quidẽ & ex ſpiritu locu
tus eſt, qui dixit: Crede, & manducaſti. Porrò
unum eſt opus dei ad æternam uitam accom-⸗
modatum, credere in eum quem miſit ille.
Petrus Apoſtolus Ieſu Christi, necem ipſius
Iudæis exprobraus, eosꝙ; ad pœnitentia reuo
care contendens, inquit: Pœniteat uos igitur
& conuertimini, ut deleantur peccata ueſtra,
ut quum uenerint tempora reffigerationis à
conſpectu Domini, & miſerit ei qui ante præ
dicatus eſt uobis leſum Chriſtum: quem opor-
tet quidem cœlum ſuſcipere uſq; in tempora re
ſtitutionis omniũ, & reliqua. Quid uerò ma⸗
nifeſtius dici potuit? Oportere Chriſtum in cœ
lis accipi, & eſſe uſq; ad ultimum ſuum aduen
tum: quando iterum in carne ſua glorioſus om
nibus apparebit? Quod etiam teſtatur Iob ille
ſanctißimus, Scio quòd redemptor meus uiuit,
E& de terra in nouißimo die ſurrecturus ſum,
& rurſum circundabor pelle mea & in carne

mea uidebo deum ſaluatorem meum.

„7

Lucas, diſcipulus et euangeliſta Domini, in
primo

Augu.in
de uera

loh cap.

primo Actuum capite narrat, Dominum leſum
poſt reſurrectionem adhuc per dies aliquot cũ
diſcipulis ſuis conuerſatum, illosq; ad euange-
lij prædicationem cum promißione ſpiritus ſan
cti ſedulò inſtruxiſſe: ſubinde illis uidentibus in
cœlum aſcendiſſe, & ab oculis eorum euanuiſ-
ſeitunc illis in cœlum aſpicientibus, duos ange
Ado. los aſtitiſſe, ſic dicentes: Viri Galilæi, quid ſta-
tis intuentes in cœlum? hic Ieſus qui aſſumptus
eſt à uobis in cœlum, ſic ueniet queadmodum ui
diſtis eum euntem in cœlum. Nò eſt igitur cre-
denda nec expectanda alia corporalis præſen-
tia leſi Chriſti in terris, quàm in illo nouißimo
die, quando in conſpectu omnium glorioſus ap⸗
pa rebit uiuos & mortuos iudicaturus.
Hoc ipſum in ſymbolo omnes pij Chriſtifide
les & ore & corde quotidie profitentur leſum
Chriſtum in cœlum aſcendiſſe, & ibi ſedere ad
dextram Dei patris omnipotentis, et inde uen-
turum iudicare uiuos & mortuos.
Dominus leſus quem in cœlis eſſe firmiter
credimus, donec ueniat, indignantibus aliqua⸗-
do diſcipulis contra mulierem, quæ præcioſum
unguentum in caput eius effuderat, quaſi præ-
ſtaret illud pauperibus erogaſſe, dixit: Quid
moleſti eſtis huic mulieri, quæ bonum opus ope
rata eſt in me? pauperes quidem ſemper habe-
bitis uobiſcũ, me aut nõ ſemper habebitis: nẽpe
de corporali ſua præſentia Dominũ ſic locuti

fuiſſe:

.12.

ſeot
citſennp
ud,roh
nrtiole
egt 19
ne
grelitt
Ien
Chritus
cpuls
4
arcn
bigtrat
Porto
ſepene
ducar
Chni
dei⸗
tern
pitio
gtu.
be
toltt
Dein
Fein
bile
tr
cor
me

mminn,
4
ataun⸗
vfiiin
binzei
nticng⸗
lunr
agilte⸗
iiſutn
Ahotunti
lytwor⸗
üprter⸗
ulſinv
niſtt⸗

bilerh
erilteler⸗

—— —

fuiſſe: conſtat quandoquidem uirtute & effica-
cia ſemper cum pijs & electis, manet: iuxta il-
lud, Vobiſcum ero ſemper uſq; in ſeculi cõſum-

mationem: & ubicunq; fuerint duo uel tres cõ-
gregati in nomine meo, in medio illorum ſum,
E& tamen ſe corpore non ſemper affuturum

prædixit.
Idem Dominus & redemptor noſter Ieſus
Chriſtus quando benedixit panem, & dedit diſ-
cipulis ſuis manducandum, nõ dixit, Accipite
& adorate, hic eſt Deus ueſter:ſed accipite &
manducate, hoc eſt vorpus meum quod pro no-
bis tradetur, hoc facite in mei comemorationẽ.
Porrò conſtat eum ſymbolicum panem, uere eſ-

ſe panem in ſubſtantia, & tanquam panem ma-

ducari, in ſignum tamẽ & memoriam corporis
Chriſti pro fidelibus traditi, et crucifixi:ſic Iu⸗
dæi agnum quotannis in die paraſceue ſolenni-
ter manducabant, in ſignum & memoriam libe
rationis ab & goptiaca ſeruitute: nemo tamen
agnum illum uelut deum adorauit, neq; ſignum
a Deo datum in memoriam ſuam, uelut ſignatii
coluit. Quid enim abſurdius dici poteſt, quàm
Deum ſuum prius colere, mox dentibus lacera-
resnihil enim præter unum ſolum Deum inuiſi-
bilem colendum eſſe, omnis ratio, omnisq; ſeri
pturæ autoritas atteſtatur. Deum autem neque
corpus eſſe, neq; ulli corporeo ſenſui ſubijci, ne
mo quantumuis impius inficiatur. Conſequens
Att igitur,

Matth. 28.
Matth. 18.

Marc. v4.
Matth. 260
Luc. 22.
1. Cor. 11.

lſezn. 10,
Ioan. 15.
atth. il.
Ioan, 1.

„Cor, 11.

eſt igitur, corpus Chriſti mortale e& paßibile,

neq; Deum eſſe, neq; coli uel adorari debere.

Cæterum, quòd panem Chriſtus corpus ſui eſſe

dixit, non ad carnalis ſubſtantiæ translationem

illud accipien du eſt, ſed ſigniſicanter, more ſuo.

Sic enim Chriſtus plerunq; ex compoſito loque

batur, Ego ſum paſtor, uos oues: ego ſum ui-

tis, & uos palmites: ego ſum hoſtium: Ioannes

eſt Helias, Chriſtus eſt agnus Dei, quibus tropis

uniuerſa penè ſcriptura referta eſt, ſpiritus au-
tem rectus, non uerborum corticem, ſed myſti-
cum ſenſum debet amplecti. Deus enim terrenis
ſenſibus non delectatur, neq; in elementis huius
ſeculi perpenditur, ſed in electorum cordibus
mirabiliter inſeritur & operatur. Vnde Augu-
ſtinus rectè locutus eſt, dicens, Quotieſcunque
ſeriptura aliquod facinus iubet, ueluti carnem
Chriſti manducare, ſemper tropologice intel-
ligi debet, ut non uerborum ſonus ſpectetur, ſed
quid ſenſus moſticus & figuratus ſignificet,
attendetur.
Paulus ad Corinthios ſcribens, hanc domi-
nici corporis commemorationem diſerte ex-
plicat, dicẽs, Ego enim accepi à Domino quod
E& tradidi uobis: quoniam Dominus leſus in
qua nocte tradebatur, accepit panem, & gra-
tias agens fregit, & dixit, Accipite & mandu⸗
cate, hoc eſt corpus meum quod pro uobis tra-
detur, hoc facite in meam commemorationem:

ſimiliter

hultertt

ie calirn

e, boefe

conmnenun
caliti ant
tent Donit.
ehit
nnicrpor
ſaer i
atunißſ
nuchriin
.o nſerie
en me
ts eſt
ß qu cor

Aucatione

calir ii
incomme
lut Deus
lirtaſte
les ſhi⸗
Pallux
tos pen
ſriz per
Chiiſiſe

lichite

4

4

o ſb
ibſiuj
llen

eofſtil

1,. .
Craiceten,

hſie

ledbnen
nre .
Gir lhe
Pſeni⸗
loone
buimnt
Fintna⸗
lml⸗
terrens
etirhiss
corel
te ⸗
iſeunge
llicerten
gr tlh⸗
pim /

ehn⸗
len ⸗
Cthqi
e
,N*
4 6n
hifet

jtoenn.

ulin

ſimiliter et calicem poſtquàm cœnauit, dicens,
Hic calix nouum teſtamentum eſt in meo ſangui

ne, hoc facite quotieſcunque bibetis, in meam

commemorationem:quotieſcunq; enim mandu-⸗

cabitis panem hunc, & calicem bibetis, mor-
tem Domini annunciabitis, donec ueniat. Dic
(uæſo) ſuperſtitioſe papiſta, ubi præſentia Do
mini corporalis? ubi panis & calicis adoratio?
ſi alter manducat, alter bibit, in memoriam

tantum ipſius, donec ueniat? quomodo poſſu-
mus Chriſtum uelut præſentem corporaliter, in
eo myſterio uiſibiliter colere ac celebrare? quu
idem myſterium in memeriam eius uelut abſen-
tis & uenturi peragere iubeamur. Nun quid pa
nis qui corpus Domini repræſentat ad man-
ducationem, ut Deus adorandus eſt? Nunquid
calix, qui nouum teſtamentum repræſentat, ut
in commemorationem ſauguinis hauriatur, ue-
lut Deus adorabitur? Abſit, ut pius chriſtifide-
lis tantæ blaſphemiæ faueat, ut panem & uini
deos ſibi conſtituat & adoret.
Paulus ad Hebræos inquit, Nos ſanctifica-

tos & purgatos eſſe ab omnibus peccatis no-

ſtris, per uoluntariam oblationẽ corporis Ieſu
Chriſti ſemel peractam: qui pro peccatis obla-
ta uiétima perpetuò ſedet ad dexteram Dei: id
quod ſupereſt expectans, donec reddant nimi-
ci ipſius ſcabellum pedum eius.
Idem paulus ad Hebr. diſertè teſtatur, domi-
. nlu

Ad Hebete

Rd Heb. 9

in conſpectu dei pro nobis, non ut ſæpius offe-
rat ſemetipſum, quẽadmodum pontifex ingre-
ditur in ſancta ſingulis annis, per ſanguinem
alienum: alioqui oportebat eum pati ſæpius
ab origine mundi: nunc autem ſemel, per ho⸗
ſtiam ſuam ap paruit. Et quemadmodum ſta⸗-
tutum eſt omnibus homimibus ſemel mori: ſie
& Chriſtus ſemel oblatus eſt, ad multorum ex
haurienda peccata. Secundò ſine peccato ap-
parebit his qui illum expe ctant in ſalutem, uni
ca enim oblatione perſectos efſicit in perpe-
tuum eos qui ſanctificantur. Age(quæſo ) quo⸗
modo umica & perpetua Chriſti oblatio pro
pe ccatis noſtris diſertius exprimi potuiſſet?
quid apertius refragatur huic impijßimo Pa-
piſtico ritui ſacrifieandi, per quem ſacrificu-
lus quotidie ex pane quodam corpus Chricti
ſibi confingit, quod quotidie pro peccatis ma⸗
ctet, oferat & adoret, & demum dentibus te-
rat, ac in uentrem & ſeceſſum emittat. Bone

deus, qualis geſticulatio, qualis pantomimia

de deo panario ſutua.
Auguſtinus chimeroſum hanc ſymboltci
panis in carnem Chriſti metamorphoſim ſeu
transformationem nunquam aſſequi potuit,
nullum enim corpus inuenit quod naturæ ſuæ
locum aptum & conformem non habeat: &
ideo

numjeſum Chriſtu, non in manußicta ſancta
greſſum, ſed in ipſum cœlu, ut appareat nunc

tbeͤ

urdlt
ceſtfe
lihigun
ruuf. Neeh
ſeaune⸗
lpoketten
natioreſſt
bisreſpon
ſ ,41 ler⸗
gue hote
undos,
Pfoine
tu coſra
elpercl
ſunceſe
terurn h
caſigge
ſ
tinet, le
hucellan
tari, 4.
ent
atteſta
retur,n
nſrrte
orutio
lper

ilat
Kport e

nſpzuſß⸗
vlfrin⸗
rſahgin
rgliſeri
nepertt⸗
twin ee⸗
nlwiſe
nulorhrer
perttc⸗
ſilten n
itit fepe⸗
eo⸗
obletopro
niſoniſet
iſenk⸗
in ſcifrͤ
arpecrk
perehlift⸗
taltkit⸗
titt Nor
45 toreiu

wr lor⸗

7

.

i

altne⸗ꝓ—

4 lket:
4

ideo dicit, Tolle ſpatia & loca corporibus, &
nuſquam erunt: ergo nec erunt. & idem Augu⸗
ſtinus alibi, per id quod Chriſtus eſt, uno in lo⸗
co ect: per id quod Deus ubique eſt, & ideo non
alibi quam in cœlo Chriſtum corpore eſſe fate⸗
mur. Nec prodeſt hic uana & ſuperſtitioſa pa
piſtarum excuſatio, aſſerentium Deum eſſe om
nipotentem, ideoq; facile poſſe hanc trans for-
mationem & aliquid longe maius efſicere. Qui
bus reſpondendum eſt, Deum quidẽ omnia poſ-
ſe, at uerò non ſtatim conſequi, Deum omnia
quæ poteſt, uelle uel eficere: alioqui & mille
maundos, & mille ſoles quotidie faceret.
Proinde, nihil Deum ex abſoluta ſua poten⸗
tia contra præſcriptum naturæ ordinem facere
uel perducere credendum eſt: niſi quod ſacro⸗
ſanctæ ſcripturæ teſtimonio comprobatur. Cæ⸗

terum hic Papiſticus ſacrificãdi ritus, diaboli-

ca ſuggeſtione receptus, & omnino impius eſt,
& ſcripturæ penitus aduerſatur. Quorſum at
tinet, uel ad dei cultum, uel ad ſalutẽ noſtram,
bucellam panis in carnem Chriſti transför-
mari, atq; eam carnem dentibus noſtris teri
& manducari? quandoquidem ipſo Chriſto
atteſtante, caro eius etiam ſi realiter manduca
retur, nihil prodeſſet: ſed omnino iuctificatio
noſtra ex fide ſit, & omnis dei cognitio uel a⸗
doratio corde & ſpiritu, non corporeis ſenſi-
bus peragatur. P
B

Anguſl. in E-
Piſt, ad Dard:

Baruc, ca, ult⸗

E argenteos colant, fictos quidem manibus
hommum ad arbitrium ſacerdotum: qui dij

falſi & ſimulati, à tineis & muribus ſe tueri

non poſſunt, ne corrodatur: nec à latronibus,
ne ſpolientur & incendantur. Quid uerò opor
tunius dici potuit contra hunc deum pana-
rium, quem impij & auari ſacerdotes ſuo ſibi
arbitrio quotidie formant & effingunt, popu-
lisq; ſeductis adorandum oſtentant?
Quis unquam talem impietatem, tantam in
deum blaſphemiam audiuit?quam ne gentiles
qui dem ipſi quietis auribus excepiſſent, homi
nem poſſe ad ſuæ libitum uoluntatis ex bu⸗
cella panis unum ſibi deum carneum facere,

quem in anguſto loculo cõcludat: neq; à muri

bus, neq; à tin eis, nec dà latronibus tutu, quem

oret, ueneretur, adoret: cui ſe inclinet, & in-

curuet: in quo ſpem & fiducia ſalutis ſuæ con
ſtituat: quem demu (quum libitum fuerit) come
dat, atq; in uentr & ſeceſſum emittat: & hic
eſt dei panarij finis. O cæcitatem incompre-
henſibilem, & incomparabilem.
Quòd ſi tantillum miſeris mortalibus fidei

uel luminis ſupereſſet, quomodo tam palpabi-

lem mali dæmonis impoſturam non agnoſce-
rent?quomodo tam ineptam & inaudit am ido
lolatriam

Baruch propheta ex epiſtola Hieremiæ,
omnes idolorum cultores magnopere deteſta“
tur: exprobrans eis, quòd deos ligneos, aureos

letrien
Nlen
te A
nit illi⸗
coptinte
Kif a
leeumn con
n iefil
giſenel
Pecectißt
iunica
glin
Aoratur.
iſie
Licar.
hilproe
Aont
tu .
linec
in coli
prenon⸗
iden
finn ſi

ſl ſte⸗

nerſa ſe
reſgau,
nalit int

ſarfe

unnehſ⸗
hrrhant
iln mi
niſetm
lvnik
l len dpor
Hlan zent⸗
flhter o ſbl
igutthe
4
t,tlſkefit
n 1r nls
ehlen ni
6tais e bi⸗
Cten ſen
ltergen
b uinen
cler, K
Ansſeni
iinininn
enttol
en ronpt⸗

mmtl
oti let⸗
n . 4
,leltmth
eK

lolatriam non horreſcerent:

Age, ſi Chriſtus perpetuò ſedet in corpo-
re & anima ad dexteram dei patris donec ue⸗
niat iudicaturus. Si ante Patrem pro nobis
continuè aduocatus exiſtit.
Si in manuſactis nõ habitat, ſed in cœlis, un
de eum corporaliter uenturu in nouißimo tan
tum die fideliter credimus & expectamus?
Si ſemel tantum corpus ſuum obtulit pro
peccatis noſtris, & amplius non offertur.
Si unica oblatione ſui ipſius in perpetuum ſa
tisfecit, patréq; humano generi recociliauit.
Si in ſpiritu & ueritate à & pijs fidelibus
adoratur ac poßidetur.
Si fide ac ſpiritu imbibitur œ manducatur.
Si caro eius dentibus & palato ſumpta ni-

hil prodeſt.

Si omnino eius uerba & præcepta de po-
tu & manducatione ſui, ſpiritus & uita ſunt.
Si nec hic nec illic, ne ullo in terris loco, ſed
in cœlis ſe ſide & ſpiritu requirendum eſſe
præmanuit.
Si deniq; omne Chriſti regnum atq; moſte
Pium ſpiritale eſſe, neq; corporeis ſenſibus,
ſed fide & ſpiritu tantum comprehendi uni-
uerſa ſeriptura teſtatur, unde prodijt tam hor
vendum huius dei panarij monſtrum?unde ma
nauit impijßima atq; nefanda huius carnalis
ſaerificij abominatio? per quam tot annos ue-
B 2

rus dei cultus degenerauit, inmo penè in tot
extinctus euanuit, niſi ex diabolo principe te
nebrarum patre mẽdacij atq; benignißimi dei
E ueritatis eius hoſte perpetuo.
O miſerrimam Chriſtianorum religionẽ,
quæ una inter cæteras mortalium ſectas morti
cinia colit, furfuraceos deos adorat. O impu-
dentißimam & inſulſißimam religionem, quæ
ſola ab alijs omnibus ſectis ludæorum & Sara
cenorum in hoc iure meritoq; deridetur.
O cymmeriam noctem, palpabiles tenebras
Chriſtianorum, qui ſoli ſimulachro ſœdißima
colunt: ſoli deos ligneos, panaceos & mortuos
adorant? quos digitis ſuis formarunt & mani
bus impurißimis effinxerunt, in quibus neq; mo
tus eſt, neq; ſalus.
Simulacra Chriſtianorum panis & lignum,
opera manuum hominum.
Nec uident, nec audiunt, nec odorant, nec
ambulant.
Nlec palpant, nec loquuntur, nec à muribus
ſe cuſtodiunt.
Tineas metuunt et ſcombros latrones, et in-
cendio non euadunt. ò
Sijmiles ſient illis qui facient ea & qui con-
fidunc in eis.
Dominus leſus ſedet in cœlis ad dexteram
Dei patris, inde uenturus eſt cum gloria iudica
re uiuos & mortuos.
Protector

teyento

ptel

alt “

Onſer!
geltece⸗
Cenilu⸗
uunmn
toehl
Dicite q
letotinep
pkentsil
Peneri⸗ t
Vtrumn
bet fugn
Virun/

Vtryln
ſcerſta
usteli
Vty
bucelian
Chriſtun
ſen ſici⸗
Vtrune
petics ue
nicctuen

Einante

locher
Vtrun
ſennbe

Vgelnts
briret
hgtin
n feleinß
ſetst
1e.0 ih⸗
lpner ane
Orlgn dere
gicttn.
ilsterche⸗
noſeiſin⸗
Ctrh
rutc i

ghuvgno
giüCleen
colr l,N

leonhti⸗

et in

SAdltne

lnt

Pncen.

protector & ſaluator Ron omnium qui ſpe⸗
rant & confidunt in e.
O miiſerrimi Chriſtiani An dabati cæciores, 8
gelida corda, ò faſcinata pectora, quando tan-
dem à luto e cœno emergetis? quando aliqud⸗
tulum reſpirabitis?Surgite miſeri, & reſipiſci-
te, & exploſis tenebris ueram lucẽ perquirite.
Dicite quæſo unde tot ſtolida ſophiſmata, un
de tot inepta problemata inter impios & blaſ-
phemos illos ſcriptores Papologos de hoc deo
panario tot uoluminibus lancinata:
Vtrum ſit totus in toto, & totus in quoli⸗
bet fragmento.
Vtrum ſi pars à tinea rodatur, in partem in-
tegram totu ſe contrahat, aut deus eſſe deſinat.
Vtrum ſi à mare comedatur, mus ille uelut
ſacer ſit cuſtodiendus uel in cinerem redigen-
dus uel à ſacriſico comedendus.
Vtrum ſacrificus uerba illa arcana ſuper
bucellam proferens animo conſecrandi, ſtatim
Chriſtum è cœlis alliciat, E& Deum adorabi⸗
lem faciat.
Vtrum ſacerdos adulter uel gomorræus uel hee
reticus uel apoſtata uel Epicurus uel excõmu⸗
nicatus uel per ſimoniam ordinatus uel ab or-
dinante per ſimoniam ingreſſo uel ſchiſmati-
co cõſecrare boßit et deum adorabilem facere.
Vtrum uir pius & ſidelis non habens chara
Cterem beſtiæc(uolo dicere papæ) in capite &
B

manibus poßit proferendo illa arcana uerba
conſecrare & Deum adorabilem facere: an ue⸗
rò non poßit ratione ordinis & characteris
geficientis.

Vtrum ſacerdos in corbem plenam pa-

nibus uerba arcana proferens, animo conſe-
crandi, tot deos adorabiles faciat quot in cor⸗
bes panes exiſtunt.
Vtrum ſi idem ſacerdos unum duntaxat ex
omnibus conſecrare intendat generaliter et nõ
in ſpecie definitum, unum duntaxat Deum a-
dorabilem ſiciat iuxta intentionem: an omnes
propter cõmunionemlut de aqua benedicta fie⸗
ri dicunt) an uerò nulli, propter incertitudinẽ.
Vtrum ſacerdos in pixide uel patenula plu-
res bucellas (ſeu ut dicunt Hoſtias) habens, &
pauciores ineſſe credebat, omnes uel nullas uel
iuxta numerum cogitatum conſecraſſe dicatur,
e in deorum numerum retuliſſe.

ire Prolitis à ſacerdote uerbis areanis

confeſtim Chriſtus de cœlo in bucellam deſcen-
dat, aut ſe ibi de mouo ſormet, aut förmandum
al /5 pr bet, Aut Niolan mexplic⸗ bili mo⸗
. 90 igen Prod lucakuar.

vtrum Jquum arcana uerba broßritur con
ſecrando ucceßi ue & , Reautetl⸗ trans ſormatio
ſiat, an ueròi . ltin. inſtanti bprolationis uer⸗
borum, & an ſucceßiua uel momentanea ſit pa-
nis corruptio.

Vtrum

6 letbi
4 lerone
Vtrun 49
icotpe⸗
naſnafion
Vtrutt /
GCnſin
ufmt
er eetn o
Vtrun⸗
uerha pn⸗
ſanutcni
ſulgiene
Vſrun
letbapcli
erprinert,
ſecfte,
Vtrunm

lun con
ſ 4
Nt Deum.
Vtrln.

horeconſe.
corporte

ſoß ittex

Corabile
Vtrur⸗
lercor

Uüeemi et
llnſeeant,
& hde

ien geran ⸗
n, limn cvſ⸗
teitutiran

un ditarten
eneralteretß⸗
flaxat Deunt’-
loyengnonte
ubeneliteft⸗
rigcenttad,
lptenuleku.
iopcen,
gtelnuleiel
ſetſeleer,
leri crei
Helertſer
Afnuin
n Aw⸗

nißritne
tgoli
nnaniſt

ſOd

Vtrum ſacerdos conſecrando utatur illis an
canis uerbis ſigniſicatiuè prout Chriſtus ecit,
an uerò materialiter.
Vtrum apoſto lus aliquis eo triduo ꝗquo Chri
ſti corpus iacuit, & ſic inter mortem Chriſti et
reſurrectionem ſacramentu cõficere potuiſſet.
Vtrum ſacerdos in peccato mortali exiſtẽs
& Chriſti inimicus, poſßiit Chriſtum cogere ad
transformationem uirtute illorum uerborum
per eum prolatorum.
Vtrum ſacerdos conſecrando & ea arca-
na uerba proferẽdo repræſentet Chriſtum cõ⸗
ſecrantem, uel potius eius miniſtru de ipſo Chri
ſto loquentem.
Vtrum ſacerdos conſecrando teneatur illa
uerba palam e& aperte omnibus audientibus
exprimere, prout fecit Chriſtus: an uerò tacité
& ſecrete, prout cõſuetudo obtinuiſſe uidetur.
Vtrum ille panis ſic cõſecratus repræſentet
ſee corpus Chriſti mortale, tradibile & paj
Rbile: an uero ipſum Chriſtum glorioſum,
uAt Deum.
Vtrum mille hoſtiæ ſeu bucellæ eodem tem-
pore conſecratæ atq; eleuatæ, mille ſint Chriſti
corpora carnea et paßibilia: an uerò mille Chri
ſtos integros ut deos ſeparatim ab omnibus
adorabiles.
Vtrum in bucella panis conſecrata inſit re-
aliter corpus Chriſti in carne et oßibus ea quà⸗
B 4

titate e dimenſione quæ in ligno crucis conpi
ciebatur & quæ nunc etiam in cœlis exiſtit, an

uero maiorem uel minorem quantitatem exhi-
beat ſecundum bucellæ quæ tran Förmatr ca⸗

pacitatem & dimenſionem.
Vtrum bucella panis conſecrata in eo od
uidetur & palpatur debeat adorari, an uerò in
eo quod uideri & palpari non poteſt.
Vtrum bucella panis conſecrata Cbran
includat uelut tabernaculu quoddam, an uerò
totus ipſe panis in carnem & ſanguinem reali-
ter tranſmutetur, nihil de ſubſtantia priſtina
remanente.

Vtrum caro Chriſti poſt bucellæ conſecrati
onem ſit uiſibilis & palpabilis, ſub ſpecie ta⸗

men aliena.
Vtrum ſola caro chriſti paßibilis 4diuinite

te impaßibili ſeiuncta, ſit adoranda: quomodo

quum caro pateretur, diuinitas ſeingebatur, iu⸗
Xta illud, Deus meus quare dereliquiſti me?

Vtrum caro Chriſti paßibilis e& pendens

in ligno eſſet Deus & ut Deus adoranda.
Vtrum Chriſtus qui ut homo paſſis eſt, non

ut Deus ſit, tquà homo adoràdus, nõ ut Deus.

Vtrum ſacerdos non ritè ordinatus, cõmuni
tamen opinione pro uero ſacerdote reputatus,

conſecrare poßit, & ex bucella Deum adora⸗

bilem facere.
Vtrum ſacerdos ex ceidenti mutus effectus
boßit

ltaufl

leun alor⸗
ſtleeſſ
Vrun
no ielig
retgc

fabilenn ſue

Vtruſt/.
ſiruin puft
o tnirto
Vtrunn
bucelen,
cuntſtantt
Vtrumn
intentione
triam con
Vtrul
ſtheire
lct.
telant 4
Vtru
reſcn
libere,
inilore
Vtru
tenpen
CCixt
cot.
Vtr

chleſeigf ,Z
chdß poßit corde uerba proſerendo conſecrare &

nlaka deum adorabilem ficere, & ægroto ſaltem in
aß net, caſu neceßitatis communicare.
nunt⸗ Vtrum ſacerdos idiota, uerba conſecrationis
non intelligens, uel ea perperàm et uitioſe pro-
ev ferens, conſecrare tamen dicatur, et Deum ado
noi anerhn rabilem ſacere. 4
ugt Vtrum ſacerdos non hunc panem azymi uel
ttiflen uinum purum poßit in pane ſermentato et ui-
Nkien aien no mixto conſecrare et Deũ adorabilẽ facere.
Gginnnii⸗ Vtrum ſacerdos proferens illa uerba ſuper
luri tnifn bucellam, ſed non animo conſecrandi, ficiat cir
cumſtanttes incurrere idololatriam. “
lecuſſnt Vtrum adorans aliquod ſimulacrum cum
ſoͤheiet⸗ intentione adorandi Chriſtum Deum, idolola-
triam committat.
Pielkunte vtru bucella panis à ſacerdote eleuata pof-
alegmil ſit circumſtantibus ſub conditione adorari, ſi
ſn Gne & quatenus Chriſtus ſit, et nõ aliter, iuxta cans
ligfin telam à nonnullis papologis traditam. .
RK Vtrum adorare aliquid, ſit quodam exterio
in e re ſigno duntaxat honorem & reuerentiam ex
ne bibere, an uerò totam ſpem & fiduciam ſalutis
nhiß in illo reponere & ab eo totum pendere.
ſiu⸗ vtrum ſi bucella conſecrata cadat in pulue-
Kusſiu rem per fragmenta, teneatur ſacerdos ipſam cũ
Krthuß admixto puluere manducare, uel illafragmen-
udhi⸗ ta conſeruare & aliam conſecrare.
Vtrum bucella conſecrata in fragmenta col-
e ſ B 5
8

liſa, tot Chriſti corpora repræſentet quot fa
gmina facta fuerunt.
Vtrum ſi ægrotus cõmunicatus ſacrament
ſiumptii illicò uomuerit, an teneatur ſacerdos
rurſus illum cõmunicare et ſacramentum pro-
iectum ipſe ſumere uel comburere & cõſer⸗
uare, uel quid in tali caſu ficere debeat.
Vtrum ſi mus uel aranea tranſeat ſuper bu
cellam conſecratà, uel à uermiculis, aut tineis
corrodatur, tatim deſinat eße ſacrametum, et
iterum debeat conſecrari uel comburi.
Poſſem & alias ſexcentas & propé infini
tas quæſtiones de hoc panario Papiſtarũ deo
in medium afferre, quibus uniuerſa Papalo-
gia ne minimiu quidem ſe extricare poteſt, ni-
ſi tot abhominationes proſequi calamus hor
reret. Fatendum eſt utiq; panẽ quem fràginus,
E& calicem quem bibimus, ex inſtituto domini
noſtri Ieſu Chriſti, uerum corpus & ſanguinẽ
ipſius nobis myſticè & ſucramentaliter repræ
ſentare, ut hune panem & uinum in memorid
ſui, cõmemorationẽ tanti myſterij & beneſicij
à Chriſto nobis collati, fideliter ac reuerenter
ſumentes, corporis & ſanguinis Chriſti et-
caciam in nobis ſentiamus, non carnem denti-
bus atterentes, ut Papiſtæ temerè credunt,
ſed ſide & ſpiritu manducantes.
Cæterùm panem illum ſacramentalem, zu
ſignificatiuum, ad ſmbolicam manducatio-
nem

tin et
gternis
te a
Ateniß
traleturt
ilendiri⸗
lotek.
Chritus
ſoneſt,te
bonuu *
hile dho
t,ef
delg
ſcerlot
banßte
lo dor
Gf
busott
Deun
linise⸗
Piturd
ürbie
lentibi
enitit
potot.
lctißt
lmnpr

ihhgt
nettſa
uneifr int
annngn
um giſt⸗
elle
Angſeſpr
mnilektie
eſmaigrtt
lontmi
ntr i
koi
zicſed-⸗
feotſotſti⸗
gialnnhr
igafnt
nimini
moſehii
mulimmmh,
intumm
iene
“ mel
ilſic,
Gammnin
min

4.
mln
MMed.

nem inſtitutam, ut deum adorare, mera ſtul⸗
titia et & dæmonis fallacia. Si enim ſolus deus
æternus adorandus eſtz corpus Chriſti mor-
tale & paßibile ſeu tradibile, deus non eſt: di⸗
xit enim, Ecce corpus meum quod pro uobis
tradetur: & ſic mera caro eſt. caro autem, ut
idem dixit, nihil prodeſt. ergo, ut deus adoran
da non eſt. L
Chriſtus deus & homo, ut homo adorandus
non eſt, neq; bonus appellãdus: ſed ut deus, &
bonus &: adorandus eſt. ergo corpus eius paßi
bile adorandum non eſt, quia ut homo in car
ne paſſus eſt, non ut deus: caro autem neq; deus
eſt, neq; prodeſt quicquam.
Sed quis unquam tale monſtrum audiuit,
ſacerdotem et impium & infidelem ex bucella
panis deum carnei: facere: deinde illum popu
lo adorandum oſtendere. Demum in fruſtula
E& fragmenta conciſum atq; diſeerptum denti
bus atterere & deuorare.
Deus hic quem ſacerdos fucit, fictura ho⸗
minis eſt, palpatur, uidetur, rumpitur, diſcer-
pitur: à uermibus, tineis & muribus roditur,
dàfuribus expilatur, incenditur, comburitur:
dentibus uoratur: in uentr uadit, in ſecesum
emittitur: neq; ſe, neq; alios iuuare quicquam
poteſt. Quot enim in amplexu huius dei truci
dati ſunt, qui ſuæ in illum ſpei ac fiduciæ nul-
lam prorſus opem aut præſidium inuenerunt?
quos

guos in hoc deo diabolieæ iluſßiones er abo⸗
minationes contigerunt? & tamen Chriſtus ſo
lo attactu ſuo, in ſe ſperantes & ſidentes ſana-
uit, ab omni malo ac periculo liberauit, & ta
men uerus deus nunqua in ſe ſperantem dereli
quit, nunquam alicuius in ſe fiduciam feſellit,
ut & ſcriptura apertißime docet, & quoti-
diana experientia demonſtrat. L
Chriſtiane adiuro te per deum uiuentem, ne
alibi nec aliter Ieſum Chriſtum uerum deum
& uerum hominem do minum e ſaluatorem
tuu adores quam in cœlis ſpiritu & ueritate,
eius ineffabilis beneſicij perpetuò memor, pie,
ſancte & religioſe uiuẽdo. malisq́; filem habe
re unico, quantumuis minimo ſacroſanctæ ſcri
pturæ teſtimonio, quæ mera ueritas, eſt & ne
minem errare permittit: quàm uniuerſæ Pa-
pologiæ, quæ d diabolo patre mendacij, ut om
nes in tenebras & perditionẽ traheret, exqui
Kitißimis artibus, excogitata atque intro-
ducta eſt. MU =
Quoniam uerò Papiſtæ neglecto uerbo
Dei, malunt ſpectare quid homines aut pa-
tres (ut ipſi inquiunt) ſenſerint, audite: nam
etiam quid aliqui patres de ſacroſancta illa cæ

pa ſenſerint, ſubſcribam. D. Aurelius Augis

ſtinus libro contra Adimantum Manichæi di
ſcipulum, cap. duodecimo dicit: Non dubitauit
Dominus dicere, Hoc eſt corpus meu: quum ſi

n durt

tiun etße
angi
it
ℳ 41
apltit
corliuin 4
17 lſeipl
iet ue⸗
hecuerbe
nun elch
ſolcßec⸗
gue tn
bi euotu
toſtre,
cotſegii
Morten
ingut,
reiſen
ſanguin
ſcanis
gliine⸗
ets
ihtte
niceti
ſangui
geſt: 6
Pirit

Gtenen Crc
nis vflen

nbligat

nfnumnni
uir ſfli
latg gaß⸗
n,
lenäinun t
hun onin
umn gſiuumn
tintit,
Num, l,
nlitfinthe
nſonnteſni
tuet
ga nieſtl/
rmtlc,tn
ninler ant
e r in⸗

⸗ e
bonintaf
ie,Alir
mnſellhin
0 Arrl i
un niti .
t Nniliu
*R
e, 1

ꝑꝛum daret corporis ſui. Idem Pſalmam ter⸗
tium exponens, fere in principio: Et in hi to⸗
ria(in quit)noui Teſtamenti, ipſa Domini no⸗

ſtri tanta & tam miranda patientia, quòd Ia⸗

dam tam diu pertulit tàquam bonu, quum eiuẽ?
rogitationes non ignoraret, quum adhibuit ad
conuiuiu: in quo corporis et ſanguinis ſui figs

rã diſcipulis cõmendauit & tradidit. His coſen

tiunt quæ ab Ambroſio quoq; tradita ſunt in
heæc uerba: Oſtendit illis exponit autem uerbæ
Pauli primæ ad Corinthios undecimo) myſte-
rium euchariſtiæ inter cœnandu celebratum
non eße cœnam: medicina enim ſpiritualis eſt,
gquæ cum reuerentia deguſtata purificat ſi-
bi deuotum. Memoria enim redemptionis eſt
noſtræ, ut redemptoris memores, maiora abeo
conſequi mereamar. Et iterum in hæc nerbarz
Mortem Domini annunciabitis. Quia enim,
inquit, morte Domini liberati ſumus, hnius

rei memores in edendo & potando carnem &
ſaunguinem, quæ pro nobis oblata ſunt, ſigni-

ficamus. Sed & iterum Auguſtinum audite,
qui in expoſitione Pſalmi A. ita inquit, indu
cens Chriſtum loquentem: Spiritualiter intel
ligite quæ locutus ſum, Non hoc corpus quod
uidetis, manducaturi eſtis, & bibituri illum
ſanguinem quem effuſuri ſunt qui me cruciſi
gent: Sacramentum aliquod uobis cõmendaui,
iritualiter intellectum uiuificat uos, caro
austens

autem non prodeſt quicquam. At uidete
præpoſterum Paparum iudicium, ne dicam ty
rannidem. nam hæc Auguſtini uerba in eo li-
bro, quem Decretum appellant, inſeruerunt
De Conſ. diſt.ii.cap. Prima. atq; per aliquot
ſecula approbarunt. Nunc uerò uolunt habe-
re pro ſeſquihæretico, & in carceres, in trire
mes, in ignem conijſcere eos, qui audent id ip-
ſum affirmare, quod Auguſtinus affirmauit.
imò quod ipſimet Papæ in ſuo illo Decreto di-
ſertißimis uerbis, non quidem uno in loco ha-
bent: nam hic ſubiung clarißima uerba unius
Gloſſæ, quæ docet, In cœna illa, atq; eue hari
ſtia ſolum eſſe figuram & ſignificationem cor
poris & ſanguinis Domini noſtri Ieſu Chriſti.
Textus enim ſie habet, de Conſec. diſta. c. Cõ-
perimus. Comperimus autem quòd ſumpta tan
tummodo corporis ſacri portione, à calice ſa
crati cruoris abſtineat. EBt in uerbo Portione,
ita inquit Gloſſa, id eſt ſpecie panis, quæ tan
tum ſacrum corpus ſignificat. at in uerbo Ca
lice, id eſt in ſpecie uini, quæ ſignificat ſa-
crum ſanguinem.
Quiſquis auſus es duo hæc folia perlegere,
neq; te inania papiſtica tonitrua terruere, ua-
de obſecro, et diligéter rumina hüc cibum exi
guum, & Deum ora ut proſit, atq; afferat nis
tritionem œ& lucem animæ tuæ, per Chri-⸗
ſtam Dominum noſtrum.
F IN IS.B

—— . —
P W

20 an

19 20 21

18
S
W

VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset

17

16
R

15

Balance

6 =— „₰
E 3
CHARISTIA, S —
— —
Tractatulus D. Barptolemæi Syl- E
1. nal by —
uij Cremonenſis, Verbi Dei = —
apud D. Rhœtos con- S
cionatoris.
M—
Scrutamini ſcripturas. E= .
= O₰
S .
— E
SE 3
Anno Domini M. D. L I. = 2
S 8
S
aa ₰

WNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNNN
1 2 3 4 5 6 7 8 9 14